SMĚRNICE EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY (EU) 2015/413
ze dne 11. března 2015
o usnadnění přeshraniční výměny informací o dopravních deliktech v oblasti bezpečnosti silničního provozu
(Text s významem pro EHP)
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 91 odst. 1 písm. c) této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
s ohledem na stanovisko Evropského hospodářského a sociálního výboru (1),
po konzultaci s Výborem regionů,
v souladu s řádným legislativním postupem (2),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Zvýšení bezpečnosti silničního provozu je prvořadým cílem dopravní politiky Unie. Unie provádí politiku zvyšování bezpečnosti silničního provozu s cílem snižovat počet usmrcených a zraněných osob a škody na majetku. Významným prvkem této politiky je důsledné vymáhání sankcí za dopravní delikty spáchané v Unii, jež značně ohrožují bezpečnost silničního provozu.
(2)
Z důvodu nedostatku vhodných postupů a bez ohledu na stávající možnosti podle rozhodnutí Rady 2008/615/SVV (3) a rozhodnutí Rady 2008/616/SVV (4) (dále jen „prümská rozhodnutí“) však sankce v podobě pokut za určité dopravní delikty často nejsou vymáhány, pokud jsou spáchány s vozidlem registrovaným v jiném členském státě, než je členský stát, v němž k deliktu došlo. Cílem této směrnice je zajistit, aby i v takovýchto případech byla zaručena účinnost vyšetřování dopravních deliktů v oblasti bezpečnosti silničního provozu.
(3)
Komise ve svém sdělení ze dne 20. července 2010 nazvaném „Směrem k evropskému prostoru bezpečnosti silničního provozu: směry politiky v oblasti bezpečnosti silničního provozu v letech 2011-2020“ zdůraznila, že prosazování pravidel silničního provozu je klíčovým faktorem při vytváření podmínek, které by vedly k podstatnému snížení počtu usmrcených a zraněných osob. Rada ve svých závěrech ze dne 2. prosince 2010 o bezpečnosti silničního provozu vyzvala rovněž k tomu, aby se zvážilo, zda je třeba dalšího zpřísnění vymáhání pravidel silničního provozu ze strany členských států a případně i na úrovni Unie. Vyzvala Komisi, aby posoudila možnosti harmonizace pravidel silničního provozu na úrovni Unie a přijetí dalších opatření, která by usnadnila přeshraniční vymáhání právních předpisů, pokud jde o dopravní delikty, a to zejména tehdy, jedná-li se o závažné dopravní nehody.
(4)
Komise dne 19. března 2008 přijala na základě čl. 71 odst. 1 písm. c) Smlouvy o založení Evropského společenství (nyní článek 91 Smlouvy o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouva o fungování EU“)) návrh směrnice Evropského parlamentu a Rady o usnadnění přeshraničního vymáhání právních předpisů v oblasti bezpečnosti silničního provozu. Směrnice Evropského parlamentu a Rady 2011/82/EU (5) však byla přijata na základě čl. 87 odst. 2 Smlouvy o fungování EU. Rozsudkem Soudního dvora ze dne 6. května 2014 ve věci C-43/12 (6) byla zrušena směrnice 2011/82/EU z důvodu, že nemohla být platně přijata na základě čl. 87odst. 2 Smlouvy o fungování EU. Rozsudek zachoval účinky směrnice 2011/82/EU až do dne, kdy v přiměřené lhůtě, která nepřesáhne dvanáct měsíců ode dne vyhlášení rozsudku, vstoupí v platnost nová směrnice přijatá na základě čl. 91 odst. 1 písm. c) Smlouvy o fungování EU. Proto by měla být nová směrnice přijata na základě uvedeného článku.
(5)
Podporovat je třeba větší sbližování kontrolních opatření mezi jednotlivými členskými státy a Komise by v tomto ohledu měla posoudit, zda je třeba vypracovat společné normy pro automatické vybavení k provádění kontrol bezpečnosti silničního provozu.
(6)
Je třeba zvyšovat povědomí občanů Unie o pravidlech bezpečnosti silničního provozu, která platí v různých členských státech, a o provádění této směrnice, a to zejména formou vhodných opatření, která by zajistila poskytování dostatečných informací o důsledcích nedodržování pravidel bezpečnosti silničního provozu při cestování v jiných členských státech, než je členský stát registrace.
(7)
Pro zvýšení bezpečnosti silničního provozu v celé Unii a zajištění rovného zacházení s řidiči, tedy tuzemskými i zahraničními pachateli, by vymáhání právních předpisů mělo být usnadněno bez ohledu na členský stát, v němž je vozidlo registrováno. Za tímto účelem by měl být v případě některých zjištěných dopravních deliktů v oblasti bezpečnosti silničního provozu, bez ohledu na jejich správní nebo trestní povahu podle právních předpisů dotčeného členského státu, používán systém přeshraniční výměny informací, jenž by udělil členskému státu deliktu přístup k údajům o registraci vozidla v členském státu registrace.
(8)
Účinnější přeshraniční výměna údajů o registraci vozidla, která by měla usnadnit určení totožnosti osob podezřelých ze spáchání dopravních deliktů v oblasti bezpečnosti silničního provozu, by mohla zvýšit odrazující účinek a vést k opatrnějšímu chování řidičů vozidel registrovaných v jiném členském státě, než je členský stát deliktu, a tím také předcházet obětem na životech v důsledku silničních dopravních nehod.
(9)
K dopravním deliktům v oblasti bezpečnosti silničního provozu, na které se vztahuje tato směrnice, se v členských státech nepřistupuje jednotným způsobem. Některé členské státy je podle vnitrostátního práva kvalifikují jako „správní“ delikty, jiné je kvalifikují jako „trestné“ činy. Tato směrnice by se měla použít bez ohledu na kvalifikaci těchto deliktů podle vnitrostátních právních předpisů.
(10)
Členské státy by si měly vzájemně poskytovat právo na přístup k údajům o registraci vozidla s cílem zlepšit výměnu informací a urychlit platné postupy. Za tímto účelem by do této směrnice měla být pokud možno začleněna ustanovení prümských rozhodnutí týkající se technických specifikací a dostupnosti automatizované výměny údajů.
(11)
Rozhodnutí 2008/616/SVV vymezuje bezpečnostní prvky pro existující softwarové aplikace a související technické požadavky pro výměnu údajů o registraci vozidel. Aniž je dotčena obecná použitelnost uvedeného rozhodnutí, tyto bezpečnostní prvky a technické požadavky by měly být z důvodu regulační i praktické účinnosti použity pro účely této směrnice.
(12)
Stávající softwarové aplikace by měly být základem pro výměnu údajů podle této směrnice a zároveň by měly členským státům usnadnit podávání zpráv Komisi. Tyto aplikace by měly zajišťovat rychlou, bezpečnou a důvěrnou výměnu konkrétních údajů o registraci vozidla mezi členskými státy. Mělo by se využít softwarové aplikace Evropský informační systém vozidel a řidičských oprávnění (Eucaris), jež je podle prümských rozhodnutí pro členské státy povinná, pokud jde o údaje o registraci vozidla. Komise by měla posoudit a předložit zprávu o fungování softwarových aplikací užívaných pro účely této směrnice.
(13)
Užití těchto softwarových aplikací by mělo být omezeno na procesy využívané při výměně informací mezi národními kontaktními místy v členských státech. Tyto aplikace nejsou určeny pro postupy a automatizované procesy, v nichž mají být informace použity.
(14)
Cílem strategie řízení informací pro vnitřní bezpečnost EU je nalézt co nejjednodušší, snadno sledovatelná a nákladově efektivní řešení pro výměnu údajů.
(15)
Členské státy by měly mít možnost vyrozumět vlastníka nebo držitele vozidla či jinak zjištěnou osobu podezřelou ze spáchání dopravního deliktu v oblasti bezpečnosti silničního provozu, aby je mohly informovat o použitelných postupech a právních důsledcích vyplývajících z právních předpisů členského státu deliktu. Členské státy by přitom měly zvážit, zda zašlou informace týkající se dopravních deliktů v oblasti bezpečnosti silničního provozu v jazyce dokladů o registraci vozidla nebo v jazyce, jemuž dotyčná osoba s největší pravděpodobností rozumí, aby zajistily, že dotyčná osoba správně porozumí sdělovaným informacím. Členské státy by měly použít vhodné postupy k zajištění toho, aby byla informována pouze dotyčná osoba, a nikoli třetí strana. K tomuto účelu by členské státy měly využít prováděcí postupy obdobné těm, které jsou již pro následné postupy u deliktů přijaty, a to včetně forem, jakými jsou v příslušných případech doporučené zásilky. Tím se této osobě umožní reagovat na informační dopis vhodným způsobem, zejména žádostí o další informace, uhrazením pokuty nebo tím, že uplatní své právo na obhajobu, a to zejména v případě, že došlo k omylu při zjišťování totožnosti. Na další postupy se použijí platné právní nástroje, včetně nástrojů o vzájemné právní pomoci a vzájemném uznávání, například rámcové rozhodnutí Rady 2005/214/SVV (7).
(16)
Členské státy by měly zajistit odpovídající překlad informačního dopisu zasílaného členským státem deliktu, jak to stanoví směrnice Evropského parlamentu a Rady 2010/64/EU (8).
(17)
S cílem uplatňovat politiku bezpečnosti silničního provozu zaměřenou na poskytnutí vysoké úrovně ochrany všech účastníků silničního provozu v Unii a s ohledem na velmi rozdílné okolnosti přetrvávající v rámci Unie by členské státy měly postupovat tak, aby bylo zajištěno větší sbližování pravidel silničního provozu a jejich vymáhání mezi členskými státy, aniž jsou dotčeny přísnější politiky a právní předpisy. Komise by v rámci své zprávy Evropskému parlamentu a Radě o uplatňování této směrnice měla přezkoumat, zda je třeba vypracovat společné normy pro stanovení srovnatelných metod, postupů a minimálních norem na úrovni Unie, a to s ohledem na mezinárodní spolupráci a stávající dohody v oblasti bezpečnosti silničního provozu, zejména na Vídeňskou úmluvu o silničním provozu ze dne 8. listopadu 1968.
(18)
Komise by ve své zprávě určené Evropskému parlamentu a Radě o uplatňování této směrnice členskými státy měla přezkoumat, zda je v souladu s právními předpisy a postupy členských států třeba vypracovat společná kritéria pro následné postupy členských států v případě nezaplacení pokuty. V této zprávě by se měla Komise zaměřit zejména na postupy mezi příslušnými orgány členských států při předávání konečného rozhodnutí o uložení sankce nebo pokuty a rovněž na uznávání a vymáhání konečného rozhodnutí.
(19)
Při přípravě přezkumu této směrnice by měla Komise provádět konzultace s příslušnými zúčastněnými stranami, mimo jiné s orgány bezpečnosti silničního provozu a donucovacími orgány či příslušnými subjekty, sdruženími obětí dopravních nehod a jinými nevládními organizacemi činnými v oblasti bezpečnosti silničního provozu.
(20)
Užší spolupráce mezi donucovacími orgány by měla být v souladu s respektováním základních práv, zejména práva na ochranu soukromí a osobních údajů, jež jsou zaručena zvláštní úpravou ochrany údajů. Tato úprava by měla být přizpůsobena zvláštní povaze přeshraničního přístupu on-line do databází. Je nezbytné, aby zaváděné softwarové aplikace umožňovaly provádět výměnu informací za bezpečných podmínek a zajišťovaly důvěrnost předávaných údajů. Údaje shromažďované podle této směrnice by se neměly používat pro jiné účely než pro účely této směrnice. Členské státy by měly dodržovat své závazky týkající se podmínek používání a dočasného uchovávání těchto údajů.
(21)
Zpracování osobních údajů stanovené touto směrnicí je přiměřené pro dosažení legitimních cílů, které tato směrnice sleduje v oblasti bezpečnosti silničního provozu a kterým konkrétně je zajištění vysoké úrovně ochrany všech účastníků silničního provozu v Unii usnadněním přeshraniční výměny informací o dopravních deliktech v oblasti bezpečnosti silničního provozu, a tím i usnadněním vymáhání sankcí, a nejde nad rámec toho, co je nezbytné pro dosažení těchto cílů.
(22)
Údaje týkající se určení totožnosti pachatele deliktu jsou osobními údaji. Na zpracovávání prováděné při uplatňování této směrnice by se měla vztahovat směrnice Evropského parlamentu a Rady 95/46/ES (9). Aniž jsou dotčeny procesní náležitosti odvolání a opravných prostředků dotyčného členského státu, měl by být subjektúdajů, jemuž je spáchání deliktu oznamováno, patřičně informován o právu na přístup ke svým osobním údajům, o právu na jejich opravu a výmaz a o nejdelší přípustné lhůtě pro uchovávání údajů. V tomto směru by měl mít právo na opravu nesprávných osobních údajů nebo na okamžitý výmaz všech neoprávněně zaznamenaných údajů.
(23)
Na zpracování údajů o registraci vozidla obsahujících osobní údaje se v rámci prümských rozhodnutí použijí zvláštní ustanovení o ochraně údajů uvedená v rozhodnutí 2008/615/SVV. V tomto ohledu mohou členské státy uplatňovat tato zvláštní ustanovení na osobní údaje, jež jsou také zpracovávány pro účely této směrnice, pokud zajistí, aby zpracování údajů v souvislosti se všemi delikty, na které se vztahuje tato směrnice, bylo v souladu s vnitrostátními předpisy provádějícími směrnici 95/46/ES.
(24)
Třetí země by měly mít možnost účastnit se výměny údajů o registraci vozidla za předpokladu, že za tímto účelem uzavřely s Unií dohodu. Taková dohoda by měla obsahovat nezbytná ustanovení o ochraně údajů.
(25)
Tato směrnice dodržuje základní práva a ctí zásady uznané v Listině základních práv Evropské unie, včetně respektování soukromého a rodinného života, ochrany osobních údajů, práva na spravedlivý proces, presumpce neviny a práva na obhajobu.
(26)
Za účelem dosažení cíle spočívajícího ve výměně informací mezi členskými státy za využití interoperabilních prostředků by měla být na Komisi přenesena pravomoc přijímat akty v souladu s článkem 290 Smlouvy o fungování EU, pokud jde o zohlednění příslušných změn prümských rozhodnutí, nebo v případě, že to vyžadují právní akty Unie, které mají bezprostřední význam pro aktualizaci přílohy I. Je obzvláště důležité, aby Komise postupovala v souladu s obvyklou praxí a v rámci přípravné činnosti vedla odpovídající konzultace, a to i na odborné úrovni. Při přípravě a vypracovávání aktů v přenesené pravomoci by Komise měla zajistit, aby byly příslušné dokumenty předány současně, včas a vhodným způsobem Evropskému parlamentu a Radě.
(27)
Komise by měla provést analýzu provádění této směrnice s cílem určit další účinná a účelná opatření na zvýšení bezpečnosti silničního provozu. Na této analýze by, v případě potřeby, a aniž by byly dotčeny povinnosti týkající se provedení této směrnice do vnitrostátního práva, měly s Komisí spolupracovat rovněž Dánsko, Irsko a Spojené království, aby bylo zajištěno, že tato zpráva bude předložena včas a ve své úplnosti.
(28)
Jelikož cíle této směrnice, totiž zajištění vysoké úrovně ochrany všech účastníků silničního provozu v Unii usnadněním přeshraniční výměny informací o dopravních deliktech v oblasti bezpečnosti silničního provozu, které byly spáchány s vozidlem registrovaným v jiném členském státě, než je členský stát, v němž k deliktu došlo, nemůže být uspokojivě dosaženo členskými státy, ale spíše jich, z důvodu rozsahu a účinků činnosti, může být lépe dosaženo na úrovni Unie, může Unie přijmout opatření v souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v článku 5 Smlouvy o Evropské unii. V souladu se zásadou proporcionality stanovenou v uvedeném článku nepřekračuje tato směrnice rámec toho, co je nezbytné pro dosažení tohoto cíle.
(29)
Vzhledem k tomu, že se na Dánsko, Irsko a Spojené království nevztahovala směrnice 2011/82/EU, a tyto členské státy ji proto neprovedly ve svém vnitrostátním právu, je vhodné poskytnout těmto členským státům pro provedení směrnice dostatečně dlouhou dodatečnou lhůtu.
(30)
V souladu s čl. 28 odst. 2 nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 45/2001 (10) byl konzultován evropský inspektor ochrany údajů, který dne 3. října 2014 vydal stanovisko,
PŘIJALY TUTO SMĚRNICI:
Článek 1
Cíl
Cílem této směrnice je zajistit vysokou úroveň ochrany všech účastníků silničního provozu v Unii usnadněním přeshraniční výměny informací o dopravních deliktech v oblasti bezpečnosti silničního provozu, a tím i usnadněním vymáhání sankcí, pokud byly tyto delikty spáchány s vozidlem registrovaným v jiném členském státě, než je členský stát, v němž k deliktu došlo.
Článek 2
Oblast působnosti
Tato směrnice se vztahuje na tyto dopravní delikty v oblasti bezpečnosti silničního provozu:
a)
překročení nejvyšší dovolené rychlosti;
b)
nepoužití bezpečnostních pásů;
c)
nezastavení na červený signál světelného signalizačního zařízení;
d)
řízení vozidla pod vlivem alkoholu;
e)
řízení vozidla pod vlivem drog;
f)
nepoužití ochranné přilby;
g)
použití zakázaného pruhu;
h)
nedovolené použití mobilního telefonu nebo jiného komunikačního zařízení za jízdy.
Článek 3
Definice
Pro účely této směrnice se rozumí:
a)
„vozidlem“ jakékoli motorové vozidlo, včetně motocyklů, běžně používané pro přepravu osob nebo zboží po silnici;
b)
„členským státem deliktu“ členský stát, v němž byl delikt spáchán;
c)
„členským státem registrace“ členský stát, v němž je registrováno vozidlo, s nímž byl delikt spáchán;
d)
„překročením nejvyšší dovolené rychlosti“ překročení rychlostních limitů platných v členském státě deliktu pro dotyčnou pozemní komunikaci nebo dotyčný druh vozidla;
e)
„nepoužitím bezpečnostních pásů“ nedodržení požadavku připoutat se bezpečnostním pásem nebo použít dětský zádržný systém podle směrnice Rady 91/671/EHS (11) a právních předpisů členského státu deliktu;
f)
„nezastavením na červený signál světelného signalizačního zařízení“ nezastavení na červený signál světelného signalizačního zařízení nebo na jiný příslušný signál k zastavení, jak vymezují právní předpisy členského státu deliktu;
g)
„řízením vozidla pod vlivem alkoholu“ řízení vozidla pod vlivem alkoholu, jak vymezují právní předpisy členského státu deliktu;
h)
„řízením vozidla pod vlivem drog“ řízení vozidla pod vlivem drog nebo jiných látek s obdobným účinkem, jak vymezují právní předpisy členského státu deliktu;
i)
„nepoužitím ochranné přilby“ nepoužití ochranné přilby, jak vymezují právní předpisy členského státu deliktu;
j)
„použitím zakázaného pruhu“ nedovolené použití části pozemní komunikace, například odstavného pruhu, jízdního pruhu vyhrazeného pro hromadnou dopravu nebo dočasně uzavřeného pruhu z důvodu přetížení dopravy nebo prací na silnici, jak vymezují právní předpisy členského státu deliktu;
k)
„nedovoleným použitím mobilního telefonu nebo jiného komunikačního zařízení za jízdy“ nedovolené použití mobilního telefonu nebo jiného komunikačního zařízení za jízdy, jak vymezují právní předpisy členského státu deliktu;
l)
„národním kontaktním místem“ příslušný orgán určený pro výměnu údajů o registraci vozidla;
m)
„automatizovaným vyhledáváním“ on-line přístup za účelem nahlédnutí do databází jednoho, více než jednoho nebo všech členských států či zúčastněných zemí;
n)
„držitelem vozidla“ osoba, na jejíž jméno je vozidlo registrováno, jak vymezují právní předpisy členského státu registrace.
Článek 4
Postup pro výměnu informací mezi členskými státy
1. Pro vyšetřování dopravních deliktů v oblasti bezpečnosti silničního provozu uvedených v článku 2 umožní členské státy národním kontaktním místům ostatních členských států, uvedeným v odstavci 2 tohoto článku, přístup k následujícím vnitrostátním údajům o registraci vozidla s oprávněním provádět automatizované vyhledávání:
a)
údajů o vozidlech a
b)
údajů o vlastníkovi nebo držiteli vozidla.
Údaje uvedené v písmenech a) a b), jichž je zapotřebí k provedení vyhledávání, odpovídají příloze I.
2. Pro účely výměny údajů podle odstavce 1 určí každý členský stát své národní kontaktní místo. Pravomoci národních kontaktních míst se řídí platnými právními předpisy dotyčného členského státu.
3. Při vyhledávání formou odchozích žádostí používá národní kontaktní místo členského státu deliktu úplné registrační číslo.
Vyhledávání je prováděno v souladu s postupy popsanými v kapitole 3 přílohy rozhodnutí 2008/616/SVV, s výjimkou kapitoly 3 bodu 1 přílohy rozhodnutí 2008/616/SVV, pro který se použije příloha I této směrnice.
Na základě této směrnice použije členský stát deliktu získané údaje pro zjištění toho, kdo je osobně zodpovědný za dopravní delikty v oblasti bezpečnosti silničního provozu uvedené v článku 2 této směrnice.
4. Členské státy přijmou všechna nezbytná opatření k zajištění toho, aby se výměna informací prováděla interoperabilními elektronickými prostředky a nezahrnovala výměnu údajů z dalších databází, jež nejsou používány pro účely této směrnice. Členské státy zajistí, aby tato výměna probíhala nákladově efektivním a bezpečným způsobem. Členské státy zajistí, aby byla zajištěna bezpečnost a ochrana předávaných údajů, a to pokud možno za použití existujících softwarových aplikací, jako je aplikace uvedená v článku 15 rozhodnutí 2008/616/SVV, a aktualizovaných verzí těchto aplikací v souladu s přílohou I této směrnice a kapitolou 3 body 2 a 3 přílohy rozhodnutí 2008/616/SVV. Aktualizované verze softwarových aplikací umožní režim výměny informací on-line v reálném čase a dávkový režim výměny informací, který umožňuje výměnu většího počtu žádostí či odpovědí v rámci jedné zprávy.
5. Každý členský stát nese své vlastní náklady, které vyplývají ze správy, používání a údržby softwarových aplikací uvedených v odstavci 4.
Článek 5
Informační dopis o dopravním deliktu v oblasti bezpečnosti silničního provozu
1. Členský stát deliktu rozhodne, zda v souvislosti s dopravními delikty v oblasti bezpečnosti silničního provozu uvedenými v článku 2 zahájí následné řízení či nikoliv.
Rozhodne-li se členský stát deliktu takové řízení zahájit, informuje o tom v souladu se svými vnitrostátními právními předpisy vlastníka či držitele vozidla nebo jinak zjištěnou osobu podezřelou ze spáchání dopravního deliktu v oblasti bezpečnosti silničního provozu.
V této informaci jsou podle vnitrostátních právních předpisů uvedeny právní důsledky, které má tento delikt na území členského státu deliktu podle jeho právních předpisů.
2. Členský stát deliktu sdělí v informačním dopise vlastníku nebo držiteli vozidla či jinak zjištěné osobě podezřelé ze spáchání dopravního deliktu v oblasti bezpečnosti silničního provozu v souladu se svými právními předpisy veškeré významné informace, zejména povahu dopravního deliktu v oblasti bezpečnosti silničního provozu, místo, den a čas spáchání deliktu, název porušeného vnitrostátního právního předpisu a sankci, a případně i údaje o zařízení, jehož bylo ke zjištění deliktu použito. Členský stát deliktu může k tomuto účelu použít vzor uvedený v příloze II.
3. Pokud se členský stát deliktu rozhodne zahájit v souvislosti s dopravními delikty v oblasti bezpečnosti silničního provozu uvedenými v článku 2 následné řízení, zašle s ohledem na zajištění dodržování základních práv informační dopis v jazyce dokladů o registraci vozidla, jsou-li k dispozici, nebo v jednom z úředních jazyků členského státu registrace.
Článek 6
Podávání zpráv členskými státy Komisi
Do 6. května 2016 a poté každé dva roky zašle každý členský stát Komisi souhrnnou zprávu.
V souhrnné zprávě se uvede počet automatizovaných vyhledávání provedených členským státem deliktu a směřovaných na národní kontaktní místo členského státu registrace v návaznosti na delikty spáchané na jeho území, spolu s druhem deliktů, kterých se žádosti týkaly, a počtem nevyřízených žádostí.
Souhrnná zpráva rovněž obsahuje popis situace na vnitrostátní úrovni, pokud jde o vyřizování dopravních deliktů v oblasti bezpečnosti silničního provozu, založený na podílu těchto deliktů, které byly vyřizovány prostřednictvím informačních dopisů.
Článek 7
Ochrana údajů
1. Na osobní údaje zpracovávané podle této směrnice se vztahují ustanovení o ochraně osobních údajů stanovená ve směrnici 95/46/ES.
2. Členské státy zejména zajistí, aby osobní údaje zpracovávané podle této směrnice byly v souladu s články 6 a 12 směrnice 95/46/ES v přiměřené lhůtě opraveny, jsou-li nesprávné, nebo vymazány či blokovány, nejsou-li již zapotřebí, a aby v souladu s článkem 6 uvedené směrnice byla stanovena lhůta pro uchovávání údajů.
Členské státy zajistí, aby veškeré osobní údaje zpracovávané podle této směrnice byly používány pouze pro účely cíle stanoveného v článku 1 této směrnice a aby subjekty údajů měly stejné právo na informace, na přístup, na opravu, výmaz a blokování, na náhradu škody a na soudní nápravu, jako je tomu podle jejich vnitrostátního práva při provádění příslušných ustanovení směrnice 95/46/ES.
3. Každá dotčená osoba má právo obdržet informace o tom, jaké osobní údaje zaznamenané v členském státě registrace byly předány členskému státu deliktu, včetně informací o datu žádosti a o příslušném orgánu členského státu deliktu.
Článek 8
Informování účastníků silničního provozu v Unii
1. Komise na svých internetových stránkách zpřístupní ve všech úředních jazycích orgánů Unie souhrnné informace o pravidlech platných v členských státech v oblasti působnosti této směrnice. Členské státy poskytnou Komisi informace o těchto pravidlech.
2. Členské státy poskytnou účastníkům silničního provozu nezbytné informace o pravidlech platných na jejich území a opatřeních k provedení této směrnice, a to ve spolupráci, vedle jiných organizací, s orgány pro bezpečnost silničního provozu, nevládními organizacemi činnými v oblasti bezpečnosti silničního provozu a automobilovými kluby.
Článek 9
Akty v přenesené pravomoci
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 10, kterými se aktualizuje příloha I s ohledem na technický pokrok, aby se zohlednily příslušné změny prümských rozhodnutí, nebo v případech, kdy to vyžadují právní akty Unie, které mají bezprostřední význam pro aktualizaci přílohy I.
Článek 10
Výkon přenesené pravomoci
1. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci je svěřena Komisi za podmínek stanovených v tomto článku.
2. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci uvedená v článku 9 je svěřena Komisi na dobu pěti let ode dne 13. března 2015. Komise vypracuje zprávu o přenesené pravomoci nejpozději devět měsíců před koncem tohoto pětiletého období. Přenesení pravomoci se automaticky prodlužuje o stejně dlouhá období, pokud Evropský parlament nebo Rada nevysloví proti tomuto prodloužení námitku nejpozději tři měsíce před koncem každého z těchto období.
3. Evropský parlament nebo Rada mohou přenesení pravomoci uvedené v článku 9 kdykoli zrušit. Rozhodnutím o zrušení se ukončuje přenesení pravomoci v něm blíže určené. Rozhodnutí nabývá účinku prvním dnem po zveřejnění v Úředním věstníku Evropské unie, nebo k pozdějšímu dni, který je v něm upřesněn. Nedotýká se platnosti již platných aktů v přenesené pravomoci.
4. Je zvláště důležité, aby Komise postupovala v souladu s obvyklou praxí a před přijetím těchto aktů v přenesené pravomoci vedla konzultace s odborníky, včetně odborníků členských států. Přijetí aktu v přenesené pravomoci Komise neprodleně oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě.
5. Akt v přenesené pravomoci přijatý podle článku 9 vstoupí v platnost, pouze pokud proti němu Evropský parlament nebo Rada nevysloví námitky ve lhůtě dvou měsíců ode dne, kdy jim byl tento akt oznámen, nebo pokud Evropský parlament i Rada před uplynutím této lhůty informují Komisi o tom, že námitky nevysloví. Z podnětu Evropského parlamentu nebo Rady se tato lhůta prodlouží o dva měsíce.
Článek 11
Revize směrnice
Aniž je dotčen čl. 12 odst. 1 druhý pododstavec, předloží Komise do 7. listopadu 2016 Evropskému parlamentu a Radě zprávu o uplatňování této směrnice členskými státy. Komise se ve své zprávě zaměří zejména na následující aspekty a případně připojí návrhy, které se těchto aspektů týkají:
-
posouzení toho, zda by do oblasti působnosti této směrnice měly být zařazeny další dopravní delikty v oblasti bezpečnosti silničního provozu,
-
posouzení účinnosti této směrnice, pokud jde o snižování počtu úmrtí v důsledku silničních nehod v Unii,
-
posouzení potřeby vypracovat společné normy pro automatické kontroly bezpečnosti silničního provozu a příslušné postupy. Komise by v této souvislosti měla vypracovat na unijní úrovni pokyny pro bezpečnost silničního provozu v rámci společné dopravní politiky, aby byla zajištěna větší harmonizace vymáhání pravidel silničního provozu ze strany členských států pomocí srovnatelných metod a postupů. Tyto pokyny se mohou týkat alespoň deliktů uvedených v čl. 2 písm. a) až d),
-
posouzení potřeby zpřísnit vymáhání sankcí za přestupky v oblasti bezpečnosti silničního provozu a navrhnout společná kritéria týkající se následných postupů v případě nezaplacení pokuty, a to v rámci všech příslušných politik Unie, včetně společné dopravní politiky,
-
případné možnosti harmonizace pravidel silničního provozu,
-
posouzení softwarových aplikací uvedených v čl. 4 odst. 4 za účelem zajištění řádného provádění této směrnice a zaručení účinné, rychlé, bezpečné a důvěrné výměny konkrétních údajů o registraci vozidla.
Článek 12
Provedení
1. Členské státy uvedou v účinnost právní a správní předpisy nezbytné pro dosažení souladu s touto směrnicí do 6. května 2015. Neprodleně sdělí Komisi jejich znění.
Tyto předpisy přijaté členskými státy musí obsahovat odkaz na tuto směrnici nebo musí být takový odkaz učiněn při jejich úředním vyhlášení. Způsob odkazu si stanoví členské státy.
Dánské království, Irsko a Spojené království Velké Británie a Severního Irska mohou odchylně od prvního pododstavce lhůtu v něm uvedenou prodloužit do 6. května 2017.
2. Členské státy sdělí Komisi znění hlavních ustanovení vnitrostátních právních předpisů, které přijmou v oblasti působnosti této směrnice.
Článek 13
Vstup v platnost
Tato směrnice vstupuje v platnost čtvrtým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Článek 14
Určení
Tato směrnice je určena členským státům.
Ve Štrasburku dne 11. března 2015.
DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) 2015/413
z dnia 11 marca 2015 r.
w sprawie ułatwień w zakresie transgranicznej wymiany informacji dotyczących przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 91 ust. 1 lit. c),
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,
uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (1),
po konsultacji z Komitetem Regionów,
stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą (2),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Poprawa bezpieczeństwa ruchu drogowego jest jednym z głównych celów polityki transportowej Unii. Unia prowadzi politykę mającą na celu poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego, przyjmując za cel zmniejszenie liczby ofiar śmiertelnych, liczby rannych oraz strat materialnych. Istotnym elementem tej polityki jest spójne egzekwowanie kar za popełniane w Unii przestępstwa i wykroczenia w ruchu drogowym poważnie zagrażające bezpieczeństwu ruchu drogowego.
(2)
Jednak z uwagi na brak właściwych procedur i niezależnie od możliwości istniejących na podstawie decyzji Rady 2008/615/WSiSW (3) oraz decyzji Rady 2008/616/WSiSW (4) (decyzje Prüm) sankcje w postaci kar pieniężnych za pewne przestępstwa lub wykroczenia w ruchu drogowym często nie są egzekwowane, jeśli te przestępstwa lub wykroczenia są popełniane przez kierujących pojazdami zarejestrowanymi w państwie członkowskim innym niż państwo członkowskie, w którym je popełniono. Celem niniejszej dyrektywy jest zapewnienie również w takich przypadkach skuteczności dochodzeń dotyczących przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego.
(3)
W komunikacie z dnia 20 lipca 2010 r. zatytułowanym „W kierunku europejskiego obszaru bezpieczeństwa ruchu drogowego: kierunki polityki bezpieczeństwa ruchu drogowego na lata 2011-2020” Komisja podkreśliła, że egzekwowanie przepisów ruchu drogowego pozostaje jednym z kluczowych czynników w procesie tworzenia warunków dla istotnego zmniejszenia liczby ofiar śmiertelnych i liczby rannych. W konkluzjach z dnia 2 grudnia 2010 r. dotyczących bezpieczeństwa ruchu drogowego Rada wezwała również do rozważenia potrzeby dalszego wzmocnienia egzekwowania przepisów ruchu drogowego przez państwa członkowskie, a w odpowiednich przypadkach - na szczeblu unijnym. Rada zwróciła się do Komisji o zbadanie możliwości zharmonizowania, w stosownych przypadkach, przepisów ruchu drogowego na szczeblu unijnym i o przyjęcie dalszych środków ułatwiających transgraniczne egzekwowanie przepisów dotyczących przestępstw lub wykroczeń w ruchu drogowym, zwłaszcza w odniesieniu do przestępstw lub wykroczeń wiążących się z poważnymi wypadkami drogowymi.
(4)
W dniu 19 marca 2008 r. Komisja przyjęła wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady wprowadzającej ułatwienia w transgranicznym egzekwowaniu prawa dotyczącego bezpieczeństwa drogowego, oparty na art. 71 ust. 1 lit. c) Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (obecny art. 91 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE)). Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/82/UE (5) została jednak przyjęta na podstawie art. 87 ust. 2 TFUE. Wyrokiem z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie C-43/12 (6) Trybunał Sprawiedliwości stwierdził nieważność dyrektywy 2011/82/UE z uwagi na fakt, że nie mogła ona zgodnie z prawem zostać przyjęta na podstawie art. 87 ust. 2 TFUE. Wyrok utrzymał jednak w mocy skutki dyrektywy 2011/82/UE do czasu wejścia w życie, w rozsądnym terminie nieprzekraczającym dwunastu miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku, nowej dyrektywy opartej na art. 91 ust. 1 lit. c) TFUE. W związku z tym nowa dyrektywa powinna zostać przyjęta na podstawie tego artykułu.
(5)
Należy zachęcać do zwiększenia spójności środków kontroli między państwami członkowskimi, a Komisja powinna w związku z tym zbadać potrzebę opracowania wspólnych standardów dla urządzeń służących do automatycznej kontroli mającej na celu zapewnienie bezpieczeństwa ruchu drogowego.
(6)
Należy poszerzać wiedzę obywateli Unii na temat obowiązujących w różnych państwach członkowskich przepisów bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz na temat wykonywania niniejszej dyrektywy, zwłaszcza przy pomocy odpowiednich środków gwarantujących przekazanie wystarczających informacji na temat konsekwencji nieprzestrzegania przepisów z zakresu bezpieczeństwa ruchu drogowego w czasie podróżowania po państwie członkowskim innym niż państwo członkowskie rejestracji.
(7)
By poprawić bezpieczeństwo ruchu drogowego w Unii i by zapewnić równe traktowanie kierowców popełniających przestępstwa lub wykroczenia, niezależnie do tego, czy są rezydentami czy nie, należy ułatwić egzekwowanie przepisów niezależnie od państwa członkowskiego zarejestrowania pojazdu. W tym celu należy wykorzystać system transgranicznej wymiany informacji dotyczących pewnych określonych przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego, niezależnie od tego, czy na mocy prawa danego państwa członkowskiego mają one charakter karny, czy administracyjny, zapewniając państwu członkowskiemu popełnienia przestępstwa lub wykroczenia dostęp do danych rejestracyjnych pojazdów państwa członkowskiego rejestracji.
(8)
Skuteczniejsza transgraniczna wymiana danych rejestracyjnych pojazdów, która powinna ułatwić identyfikację osób podejrzanych o popełnienie przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego, mogłaby zwiększyć efekt odstraszający i zachęcić do ostrożniejszej jazdy kierowców pojazdów zarejestrowanych w innym państwie członkowskim niż państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, co zmniejszy liczbę ofiar wypadków w ruchu drogowym.
(9)
Przestępstwa lub wykroczenia związane z bezpieczeństwem ruchu drogowego objęte niniejszą dyrektywą nie są jednakowo traktowane w państwach członkowskich. Niektóre państwa członkowskie kwalifikują takie czyny na mocy swojego prawa krajowego jako delikty administracyjne, podczas gdy inne kwalifikują je jako wykroczenia lub przestępstwa. Niniejsza dyrektywa powinna mieć zastosowanie niezależnie od kwalifikacji tych czynów na mocy prawa krajowego.
(10)
Państwa członkowskie powinny udostępniać sobie wzajemnie dane rejestracyjne pojazdów w celu usprawnienia wymiany informacji i przyspieszenia obowiązujących procedur. Dlatego w niniejszej dyrektywie powinny zostać w jak największym stopniu uwzględnione przepisy dotyczące specyfikacji technicznych i dostępności systemów automatycznej wymiany danych określone w decyzjach Prüm.
(11)
Decyzja 2008/616/WSiSW określa aspekty bezpieczeństwa odnoszące się do istniejącego oprogramowania oraz powiązane z nimi wymogi techniczne dotyczące wymiany danych rejestracyjnych pojazdów. Bez uszczerbku dla ogólnego stosowania tej decyzji takie aspekty bezpieczeństwa i wymogi techniczne powinny - ze względów efektywności regulacyjnej i praktycznej - być stosowane do celów niniejszej dyrektywy.
(12)
Istniejące oprogramowanie powinno być podstawą wymiany danych na mocy niniejszej dyrektywy, a jednocześnie powinno ułatwiać państwom członkowskim składanie sprawozdań Komisji. Takie oprogramowanie powinno umożliwiać sprawną, bezpieczną i poufną wymianę szczegółowych danych rejestracyjnych pojazdów między państwami członkowskimi. Należy wykorzystać komputerowy europejski system informacji o pojazdach i prawach jazdy (EUCARIS), obowiązkowy dla państw członkowskich na mocy decyzji Prüm w odniesieniu do danych rejestracyjnych pojazdów. Komisja powinna ocenić i przedstawić sprawozdanie z funkcjonowania oprogramowania stosowanego do celów niniejszej dyrektywy.
(13)
Zakres stosowania tego oprogramowania powinien być ograniczony do procedur stosowanych przy wymianie informacji między krajowymi punktami kontaktowymi w państwach członkowskich. Procedury oraz zautomatyzowane procesy, w których informacje te mają być wykorzystywane, nie są objęte zakresem stosowania takiego oprogramowania.
(14)
Strategia zarządzania informacjami do celów ochrony bezpieczeństwa wewnętrznego UE ma na celu znalezienie najprostszych rozwiązań w zakresie wymiany danych, które najbardziej ułatwiają śledzenie wymiany danych oraz ograniczają koszty.
(15)
Państwa członkowskie powinny być w stanie skontaktować się z właścicielem lub posiadaczem pojazdu lub ze zidentyfikowaną w inny sposób osobą podejrzaną o popełnienie przestępstwa lub wykroczenia związanego z bezpieczeństwem ruchu drogowego, by poinformować tę osobę o mających zastosowanie procedurach i konsekwencjach prawnych wynikających z przepisów państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia. Czyniąc to, państwa członkowskie powinny rozważyć wysłanie informacji o przestępstwie lub wykroczeniu związanym z bezpieczeństwem ruchu drogowego w języku dokumentu rejestracyjnego lub w języku, co do którego zachodzi najwyższe prawdopodobieństwo, że osoba ta go w pełni rozumie, tak by zrozumiała ona informacje, które są jej przekazywane. Państwa członkowskie powinny stosować odpowiednie procedury celem zapewnienia, by informowana była tylko osoba, której to dotyczy, nie zaś strona trzecia. W tym celu państwa członkowskie powinny korzystać ze szczegółowych rozwiązań podobnych do rozwiązań stosowanych w przypadku działań związanych z takimi przestępstwami lub wykroczeniami, obejmujących takie środki jak - w odpowiednich przypadkach - przesyłka polecona. Pozwoli to zainteresowanej osobie zareagować we właściwy sposób na to zawiadomienie, w szczególności wystąpić o dodatkowe informacje, zapłacić mandat lub skorzystać z prawa do obrony, w szczególności w przypadku błędu co do tożsamości. Dalsze postępowanie jest uregulowane w mających zastosowanie aktach prawnych, w tym w aktach prawnych dotyczących wzajemnej pomocy i wzajemnego uznawania, np. w decyzji ramowej Rady 2005/214/WSiSW (7).
(16)
Państwa członkowskie powinny zapewnić równoważne tłumaczenia zawiadomień wysyłanych przez państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, jak przewidziano w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/64/UE (8).
(17)
Mając na celu realizację polityki bezpieczeństwa ruchu drogowego zmierzającej do zapewnienia wysokiego poziomu ochrony wszystkich użytkowników dróg w Unii oraz mając na uwadze niezmiernie różnorodne warunki istniejące na terytorium Unii, państwa członkowskie powinny podejmować działania - bez uszczerbku dla bardziej restrykcyjnych strategii i przepisów - w celu zapewnienia większej spójności przepisów ruchu drogowego oraz ich egzekwowania między państwami członkowskimi. W ramach sprawozdania dla Parlamentu Europejskiego i Rady ze stosowania niniejszej dyrektywy Komisja powinna zbadać potrzebę opracowania wspólnych standardów w celu ustanowienia porównywalnych metod, praktyk i minimalnych standardów na poziomie Unii, przy uwzględnieniu współpracy międzynarodowej i istniejących umów w dziedzinie bezpieczeństwa ruchu drogowego, w szczególności wiedeńskiej Konwencji o ruchu drogowym z dnia 8 listopada 1968 r.
(18)
W sprawozdaniu dla Parlamentu Europejskiego i Rady ze stosowania niniejszej dyrektywy przez państwa członkowskie Komisja powinna zbadać potrzebę opracowania wspólnych kryteriów dotyczących dalszych procedur w państwach członkowskich w przypadku nieuiszczenia kary pieniężnej, zgodnie z przepisami i procedurami obowiązującymi w państwach członkowskich. W sprawozdaniu tym Komisja powinna zająć się takimi kwestiami, jak procedury stosowane między właściwymi organami państw członkowskich, dotyczące przekazywania ostatecznej decyzji o nałożeniu sankcji lub kary pieniężnej, jak też uznawanie i wykonywanie takiej ostatecznej decyzji.
(19)
Przygotowując przegląd niniejszej dyrektywy, Komisja powinna przeprowadzić konsultacje z odpowiednimi zainteresowanymi stronami, takimi jak organy ds. bezpieczeństwa ruchu drogowego lub właściwe organy, stowarzyszenia ofiar i inne organizacje pozarządowe działające w obszarze bezpieczeństwa ruchu drogowego.
(20)
Bliższa współpraca organów ścigania powinna iść w parze z poszanowaniem praw podstawowych, w szczególności prawa do prywatności i ochrony danych osobowych, zagwarantowanych specjalnymi przepisami w zakresie ochrony danych. Przepisy te powinny uwzględniać szczególny charakter transgranicznego dostępu do elektronicznych baz danych. Konieczne jest, aby oprogramowanie, które ma zostać stworzone, umożliwiało wymianę informacji w bezpiecznych warunkach i zapewniało zachowanie poufności przekazywanych danych. Danych zgromadzonych zgodnie z niniejszą dyrektywą nie należy wykorzystywać do innych celów niż cele niniejszej dyrektywy. Państwa członkowskie powinny przestrzegać obowiązków dotyczących warunków wykorzystywania i tymczasowego przechowywania danych.
(21)
Przewidziane w niniejszej dyrektywie przetwarzanie danych osobowych jest stosownym środkiem służącym osiągnięciu uzasadnionego celu niniejszej dyrektywy w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego, to jest zapewnienia wysokiego poziomu ochrony wszystkich uczestników ruchu drogowego w Unii poprzez ułatwienie transgranicznej wymiany informacji dotyczących przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego i egzekwowania dzięki temu kar, a także nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tych celów.
(22)
Dane związane z identyfikacją sprawcy przestępstwa lub wykroczenia są danymi osobowymi. Do przetwarzania danych dokonywanego w zastosowaniu niniejszej dyrektywy powinna mieć zastosowanie dyrektywa 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (9). Bez uszczerbku dla wymogów proceduralnych dotyczących mechanizmów odwoływania się i dochodzenia roszczeń obowiązujących w zainteresowanych państwach członkowskich, osobę, której dotyczą dane, należy odpowiednio poinformować w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia o prawie dostępu do danych osobowych oraz o prawie do ich korekty i usunięcia, oraz o maksymalnym zgodnym z prawem okresie przechowywania tych danych. W tym kontekście osoba, której dotyczą dane, powinna również mieć prawo do sprostowania wszelkich nieprawidłowych danych osobowych lub natychmiastowego usunięcia wszelkich danych zgromadzonych niezgodnie z prawem.
(23)
Zgodnie z decyzjami Prüm przetwarzanie danych rejestracyjnych pojazdów zawierających dane osobowe podlega szczegółowym przepisom dotyczącym danych osobowych określonych w decyzji 2008/615/WSiSW. W tym względzie państwa członkowskie mają możliwość stosowania tych szczegółowych przepisów do danych osobowych, które są przetwarzane również do celów niniejszej dyrektywy, pod warunkiem że zapewnią, by przetwarzanie danych dotyczących wszelkich przestępstw lub wykroczeń objętych niniejszą dyrektywą było zgodne z krajowymi przepisami wdrażającymi dyrektywę 95/46/WE.
(24)
Państwa trzecie powinny mieć możliwość uczestnictwa w wymianie danych rejestracyjnych pojazdów pod warunkiem zawarcia stosownej umowy z Unią. Taka umowa powinna zawierać niezbędne postanowienia dotyczące ochrony danych.
(25)
Niniejsza dyrektywa potwierdza prawa podstawowe i zasady uznane w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej, w tym prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego, prawo do ochrony danych osobowych, prawo do rzetelnego procesu sądowego, domniemanie niewinności i prawo do obrony.
(26)
Aby osiągnąć cel, jakim jest wymiana informacji między państwami członkowskimi za pomocą interoperacyjnych środków, należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjmowania aktów zgodnie z art. 290 TFUE w odniesieniu do uwzględniania odnośnych zmian w decyzjach Prüm lub w przypadkach gdy wymagają tego unijne akty prawne mające bezpośrednie znaczenie dla aktualizacji załącznika I. Szczególnie ważne jest to, aby Komisja podczas prac przygotowawczych, zgodnie z przyjętą praktyką, prowadziła stosowne konsultacje, w tym na szczeblu ekspertów. Przygotowując i opracowując akty delegowane, Komisja powinna zapewnić jednoczesne, terminowe i odpowiednie przekazywanie stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
(27)
Komisja powinna przeanalizować stosowanie niniejszej dyrektywy z myślą o określeniu dalszych skutecznych i wydajnych środków w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego. Bez uszczerbku dla obowiązków dotyczących dokonania transpozycji niniejszej dyrektywy również Dania, Irlandia i Zjednoczone Królestwo powinny, w stosownych przypadkach, współpracować z Komisją przy tym zadaniu, aby zapewnić terminową i pełną sprawozdawczość w odniesieniu do tej kwestii.
(28)
Z uwagi na fakt, że cel niniejszej dyrektywy, a mianowicie zapewnienie wysokiego poziomu ochrony wszystkich uczestników ruchu drogowego w Unii poprzez ułatwienie transgranicznej wymiany informacji dotyczących przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego, popełnionych podczas kierowania pojazdami zarejestrowanymi w innym państwie członkowskim niż państwo członkowskie, w którym popełniono przestępstwo lub wykroczenie, nie może zostać osiągnięty w sposób wystarczający przez państwa członkowskie, możliwe jest natomiast, ze względu na skalę i skutki działań, lepsze osiągnięcie tego celu na szczeblu unijnym, Unia może podjąć działania zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule niniejsza dyrektywa nie wykracza poza to, co jest niezbędne do osiągnięcia tego celu.
(29)
Zważywszy na fakt, że Dania, Irlandia i Zjednoczone Królestwo nie były objęte dyrektywą 2011/82/UE i w związku z tym nie dokonały jej transpozycji, wskazane jest przyznanie tym państwom członkowskim dodatkowego czasu na dokonanie tego.
(30)
Zgodnie z art. 28 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady (10) skonsultowano się z Europejskim Inspektorem Ochrony Danych, który wydał opinię w dniu 3 października 2014 r.,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:
Artykuł 1
Cel
Celem niniejszej dyrektywy jest zapewnienie wysokiego poziomu ochrony wszystkich uczestników ruchu drogowego w Unii poprzez ułatwienie transgranicznej wymiany informacji dotyczących przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego, a tym samym ułatwienie egzekwowania kar, w przypadkach gdy te przestępstwa lub wykroczenia popełniane są podczas kierowania pojazdami zarejestrowanymi w innym państwie członkowskim niż państwo członkowskie, w którym je popełniono.
Artykuł 2
Zakres stosowania
Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie do następujących przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego:
a)
przekroczenie dopuszczalnej prędkości;
b)
niedopełnienie obowiązku korzystania z pasów bezpieczeństwa;
c)
niezastosowanie się do czerwonego sygnału świetlnego;
d)
kierowanie pojazdem pod wpływem alkoholu;
e)
kierowanie pojazdem pod wpływem środków odurzających;
f)
niedopełnienie obowiązku używania w czasie jazdy kasków ochronnych;
g)
korzystanie z niedozwolonego pasa ruchu;
h)
niezgodne z prawem korzystanie z telefonu komórkowego lub innych środków łączności podczas kierowania pojazdem.
Artykuł 3
Definicje
Na użytek niniejszej dyrektywy stosuje się następujące definicje:
a)
„pojazd” oznacza każdy pojazd silnikowy, w tym motocykl, zwykle stosowany do drogowego przewozu osób lub towarów;
b)
„państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia” oznacza państwo członkowskie, w którym popełnione zostało przestępstwo lub wykroczenie;
c)
„państwo członkowskie rejestracji” oznacza państwo członkowskie, w którym zarejestrowany jest pojazd, podczas kierowania którym popełniono przestępstwo lub wykroczenie;
d)
„przekroczenie dopuszczalnej prędkości” oznacza przekroczenie ograniczeń prędkości obowiązujących na danej drodze lub dla danego rodzaju pojazdu w państwie członkowskim, w którym zostało popełnione przestępstwo lub wykroczenie;
e)
„niedopełnienie obowiązku korzystania z pasów bezpieczeństwa” oznacza niedostosowanie się do wymogu zapięcia pasów bezpieczeństwa lub stosowania systemu mocowania dla dzieci, przewidzianego w dyrektywie Rady 91/671/EWG (11) i w prawie państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia;
f)
„niezastosowanie się do czerwonego sygnału świetlnego” oznacza przejazd na czerwonym sygnale nadawanym przez sygnalizator lub niezastosowanie się do innego odpowiedniego znaku nakazującego zatrzymanie się, określonego w prawie państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia;
g)
„kierowanie pojazdem pod wpływem alkoholu” oznacza kierowanie pojazdem w stanie ograniczonej zdolności spowodowanej wpływem alkoholu, zgodnie z definicją w prawie państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia;
h)
„kierowanie pojazdem pod wpływem środków odurzających” oznacza kierowanie pojazdem w stanie ograniczonej zdolności spowodowanej wpływem narkotyków lub innych substancji działających podobnie, zgodnie z definicją w prawie państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia;
i)
„niedopełnienie obowiązku używania w czasie jazdy kasków ochronnych” oznacza jazdę bez kasku, zgodnie z definicją w prawie państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia;
j)
„korzystanie z niedozwolonego pasa ruchu” oznacza niezgodne z prawem wykorzystywanie części jezdni, takiej jak pas awaryjny, pas przeznaczony dla komunikacji publicznej lub pas czasowo zamknięty do jazdy z powodu zatoru lub prac drogowych, zgodnie z definicją w prawie państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia;
k)
„niezgodne z prawem korzystanie z telefonu komórkowego lub innych środków łączności podczas kierowania pojazdem” oznacza niezgodne z prawem korzystanie z telefonu komórkowego lub innych środków łączności podczas kierowania pojazdem, zgodnie z definicją w prawie państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia;
l)
„krajowy punkt kontaktowy” oznacza wyznaczony organ właściwy w sprawach wymiany danych rejestracyjnych pojazdów;
m)
„automatyczne wyszukiwanie” oznacza procedurę dostępu on-line do zasobów bazy danych jednego, więcej niż jednego lub wszystkich państw członkowskich lub państw uczestniczących;
n)
„posiadacz pojazdu” oznacza osobę, na której nazwisko pojazd jest zarejestrowany, zgodnie z definicją w prawie państwa członkowskiego rejestracji.
Artykuł 4
Procedura wymiany informacji pomiędzy państwami członkowskimi
1. W przypadku dochodzeń w sprawach przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego, o których mowa w art. 2, państwo członkowskie zapewnia krajowym punktom kontaktowym innych państw członkowskich, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, dostęp do następujących krajowych danych rejestracyjnych pojazdów i umożliwia im automatyczne wyszukiwanie:
a)
danych dotyczących pojazdów; oraz
b)
danych dotyczących właścicieli lub posiadaczy pojazdu
Elementy danych, o których mowa w lit. a) i b), konieczne do prowadzenia wyszukiwań, muszą być zgodne z załącznikiem I.
2. Do celów wymiany danych, o której mowa w ust. 1, każde państwo członkowskie wyznacza krajowy punkt kontaktowy. Uprawnienia krajowych punktów kontaktowych określa mające zastosowanie prawo danego państwa członkowskiego.
3. Przy prowadzeniu wyszukiwania w formie wniosków wychodzących krajowy punkt kontaktowy państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia korzysta z pełnego numeru rejestracyjnego.
Wyszukiwania te są prowadzone zgodnie z procedurami opisanymi w rozdziale 3 załącznika do decyzji 2008/616/WSiSW, z wyjątkiem pkt 1 rozdziału 3 załącznika do decyzji 2008/616/WSiSW, do którego zastosowanie ma załącznik I do niniejszej dyrektywy.
Państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wykorzystuje, zgodnie z niniejszą dyrektywą, uzyskane dane w celu ustalenia, kto ponosi odpowiedzialność za przestępstwa lub wykroczenia związane z bezpieczeństwem ruchu drogowego wymienione w art. 2 niniejszej dyrektywy.
4. Państwa członkowskie przyjmują wszelkie środki konieczne do zapewnienia, by wymiana informacji była prowadzona za pomocą interoperacyjnych środków elektronicznych bez wymiany danych z udziałem innych baz danych, które nie są wykorzystywane do celów niniejszej dyrektywy. Państwa członkowskie zapewniają, by taka wymiana informacji była prowadzona w sposób oszczędny i bezpieczny. Państwa członkowskie zapewniają bezpieczeństwo i ochronę przekazywanych danych, z wykorzystaniem w jak największym stopniu istniejącego oprogramowania komputerowego, takiego jak oprogramowanie, o którym mowa w art. 15 decyzji 2008/616/WSiSW, oraz zmienione wersje tego oprogramowania, zgodnie z załącznikiem I do niniejszej dyrektywy oraz z pkt 2 i 3 rozdziału 3 załącznika do decyzji 2008/616/WSiSW. Zmienione wersje oprogramowania muszą zapewniać zarówno tryb wymiany danych on-line w czasie rzeczywistym, jak i tryb wsadowej wymiany danych, przy czym ten drugi tryb musi pozwalać na wymianę wielu zapytań lub odpowiedzi w ramach jednej wiadomości.
5. Każde państwo członkowskie ponosi swoje koszty powstałe w wyniku administrowania, użytkowania i utrzymania oprogramowania, o którym mowa w ust. 4.
Artykuł 5
Zawiadomienie w sprawie przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego
1. Państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia podejmuje decyzję, czy wszcząć postępowanie dotyczące przestępstwa lub wykroczenia związanego z bezpieczeństwem ruchu drogowego, wymienionego w art. 2.
W przypadku gdy państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia podejmie decyzję o wszczęciu takiego postępowania, informuje ono zgodnie ze swoim prawem krajowym właściciela pojazdu, posiadacza pojazdu lub zidentyfikowaną w inny sposób osobę podejrzaną o popełnienie przestępstwa lub wykroczenia związanego z bezpieczeństwem ruchu drogowego.
Informacje te, zgodnie z prawem krajowym, obejmują konsekwencje prawne czynu na terytorium państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia przewidziane prawem tego państwa członkowskiego.
2. Wysyłając zawiadomienie do właściciela pojazdu, posiadacza pojazdu lub w inny sposób zidentyfikowanej osoby podejrzanej o popełnienie przestępstwa lub wykroczenia związanego z bezpieczeństwem ruchu drogowego, państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia podaje, zgodnie ze swoim prawem, wszystkie właściwe informacje, w szczególności rodzaj przestępstwa lub wykroczenia związanego z bezpieczeństwem ruchu drogowego, miejsce, datę i czas popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, tytuły aktów prawa krajowego, których przepisy naruszono, oraz karę, a także, w stosownych przypadkach, dane dotyczące urządzenia, przy pomocy którego wykryto dane przestępstwo lub wykroczenie. W tym celu państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia może wykorzystać wzór zawiadomienia zawarty w załączniku II.
3. W przypadku gdy państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia podejmie decyzję o wszczęciu postępowania dotyczącego przestępstwa lub wykroczenia związanego z bezpieczeństwem ruchu drogowego, wymienionego w art. 2, państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, w celu zapewnienia poszanowania praw podstawowych, wysyła zawiadomienie w języku dokumentu rejestracyjnego pojazdu, jeśli jest on znany, lub w jednym z języków urzędowych państwa członkowskiego rejestracji.
Artykuł 6
Sprawozdania składane Komisji przez państwa członkowskie
Każde państwo członkowskie składa Komisji kompleksowe sprawozdanie w terminie do dnia 6 maja 2016 r., a następnie co dwa lata.
W sprawozdaniu tym podaje się liczbę automatycznych wyszukiwań zainicjowanych przez państwo członkowskie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia skierowanych do krajowego punktu kontaktowego państwa członkowskiego rejestracji w związku z przestępstwami lub wykroczeniami popełnionymi na jego terytorium, wraz z rodzajem przestępstw lub wykroczeń, których dotyczyły zapytania, i liczbą zapytań, które nie dały rezultatu.
Kompleksowe sprawozdanie obejmuje także opis sytuacji na szczeblu krajowym odnośnie do działań podjętych w związku z przestępstwami lub wykroczeniami związanymi z bezpieczeństwem ruchu drogowego, w oparciu o odsetek takich przestępstw lub wykroczeń, w związku z którymi wysłano zawiadomienie.
Artykuł 7
Ochrona danych
1. Wobec danych osobowych przetwarzanych na podstawie niniejszej dyrektywy zastosowanie mają przepisy dotyczące ochrony danych zawarte w dyrektywie 95/46/WE.
2. W szczególności każde państwo członkowskie zapewnia, by dane osobowe przetwarzane na podstawie niniejszej dyrektywy były w odpowiednim czasie poprawiane w razie nieścisłości, usuwane lub blokowane, jeżeli nie są dłużej potrzebne, zgodnie z art. 6 i 12 dyrektywy 95/46/WE, oraz by został określony termin przechowywania danych, zgodnie z art. 6 wspomnianej dyrektywy.
Państwa członkowskie zapewniają, by wszystkie dane osobowe przetwarzane na podstawie niniejszej dyrektywy były wykorzystywane wyłącznie do celów określonych w art. 1 niniejszej dyrektywy oraz by osobom, których dotyczą dane, przysługiwały takie same prawa do informacji, dostępu, do uzyskania korekty, usunięcia i zablokowania, do odszkodowania i do sądowych środków ochrony prawnej jak prawa przyjęte na mocy prawa krajowego w ramach wykonania odnośnych przepisów dyrektywy 95/46/WE.
3. Każda osoba, której dotyczą takie dane, ma prawo do uzyskania informacji na temat tego, jakie dane osobowe zapisane w państwie członkowskim rejestracji zostały przekazane państwu członkowskiemu popełnienia przestępstwa lub wykroczenia, włącznie z datą złożenia wniosku oraz właściwym organem państwa członkowskiego popełnienia przestępstwa lub wykroczenia.
Artykuł 8
Informacje dla użytkowników dróg w Unii
1. Komisja udostępnia na swojej stronie internetowej we wszystkich oficjalnych językach instytucji unijnych streszczenie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich w dziedzinie objętej zakresem stosowania niniejszej dyrektywy. Państwa członkowskie dostarczają Komisji informacje o tych przepisach.
2. Państwa członkowskie dostarczają użytkownikom dróg niezbędne informacje o przepisach mających zastosowanie na ich terytorium i o środkach wdrażających niniejszą dyrektywę, we współpracy, między innymi, z organami ds. bezpieczeństwa ruchu drogowego, organizacjami pozarządowymi działającymi w obszarze bezpieczeństwa ruchu drogowego i automobilklubami.
Artykuł 9
Akty delegowane
Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 10 dotyczących aktualizacji załącznika I w świetle postępu technicznego w celu uwzględnienia odnośnych zmian w decyzjach Prüm lub w przypadkach, gdy wymagają tego unijne akty prawne mające bezpośrednie znaczenie dla aktualizacji załącznika I.
Artykuł 10
Wykonywanie przekazanych uprawnień
1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjęcia aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.
2. Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 9, powierza się Komisji na okres pięciu lat od dnia 13 marca 2015 r. Nie później niż dziewięć miesięcy przed upływem powyższego okresu pięciu lat Komisja sporządza sprawozdanie dotyczące przekazania uprawnień. Przekazanie uprawnień jest w sposób dorozumiany przedłużane na takie same okresy, chyba że Parlament Europejski lub Rada sprzeciwią się takiemu przedłużeniu nie później niż trzy miesiące przed końcem każdego okresu.
3. Przekazanie uprawnień, o których mowa w art. 9, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Staje się ona skuteczna następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych.
4. Szczególnie ważne jest, by przed przyjęciem tych aktów delegowanych Komisja, zgodnie ze swoją zwyczajową praktyką, przeprowadziła konsultacje z ekspertami, w tym ekspertami z państw członkowskich. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
5. Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 9 wchodzi w życie, tylko pod warunkiem że w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie ani Parlament Europejski, ani Rada nie wyrażą sprzeciwu wobec tego aktu lub pod warunkiem że przed upływem tego terminu zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformują Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady termin ten jest przedłużany o dwa miesiące.
Artykuł 11
Przegląd dyrektywy
Komisja, bez uszczerbku dla art. 12 ust. 1 akapit drugi, w terminie do dnia 7 listopada 2016 r. przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie ze stosowania niniejszej dyrektywy przez państwa członkowskie. W sprawozdaniu tym Komisja koncentruje się w szczególności na poniższych aspektach i, w stosownych przypadkach, przedstawia wnioski dotyczące tych aspektów:
-
ocena, czy zakresem stosowania niniejszej dyrektywy należy objąć inne przestępstwa lub wykroczenia związane z bezpieczeństwem ruchu drogowego,
-
ocena skuteczności niniejszej dyrektywy, jeżeli chodzi o zmniejszenie liczby ofiar śmiertelnych na drogach w Unii,
-
ocena potrzeby opracowania wspólnych standardów dla urządzeń służących do automatycznej kontroli i dla procedur. W tym kontekście wzywa się Komisję do opracowania na poziomie Unii wytycznych dotyczących bezpieczeństwa ruchu drogowego w ramach wspólnej polityki transportowej, aby zapewnić większą spójność egzekwowania przepisów ruchu drogowego przez państwa członkowskie za pomocą porównywalnych metod i praktyk. Wytyczne te mogą obejmować przynajmniej przestępstwa lub wykroczenia wymienione w art. 2 lit. a)-d),
-
ocena potrzeby wzmocnienia egzekwowania kar za przestępstwa lub wykroczenia związane z bezpieczeństwem ruchu drogowego oraz zaproponowania wspólnych kryteriów dotyczących procedur w przypadku nieuiszczenia kary pieniężnej, w ramach wszystkich odnośnych polityk unijnych, w tym wspólnej polityki transportowej,
-
możliwości ujednolicenia przepisów ruchu drogowego w odpowiednich przypadkach,
-
ocena oprogramowania, o którym mowa w art. 4 ust. 4, w celu zapewnienia odpowiedniego wdrożenia niniejszej dyrektywy oraz zagwarantowania skutecznej, sprawnej, bezpiecznej i poufnej wymiany szczegółowych danych rejestracyjnych pojazdów.
Artykuł 12
Transpozycja
1. Państwa członkowskie wprowadzą w życie najpóźniej do dnia 6 maja 2015 r. przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy. Państwa członkowskie niezwłocznie przekazują Komisji tekst tych przepisów.
Przepisy przyjęte przez państwa członkowskie zawierają odniesienie do niniejszej dyrektywy lub odniesienie takie towarzyszy ich urzędowej publikacji. Metody dokonywania takiego odniesienia określane są przez państwa członkowskie.
W drodze odstępstwa od akapitu pierwszego Królestwo Danii, Irlandia i Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej mogą przedłużyć termin, o którym mowa w akapicie pierwszym, do dnia 6 maja 2017 r.
2. Państwa członkowskie przekazują Komisji tekst podstawowych przepisów prawa krajowego przyjętych w dziedzinie objętej niniejszą dyrektywą.
Artykuł 13
Wejście w życie
Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie czwartego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Artykuł 14
Adresaci
Niniejsza dyrektywa skierowana jest do państw członkowskich.
Sporządzono w Strasburgu dnia 11 marca 2015 r.