PROVÁDĚCÍ NAŘÍZENÍ KOMISE (EU) č. 870/2014
ze dne 11. srpna 2014
o kritériích pro žadatele o přidělení kapacity železniční infrastruktury
(Text s významem pro EHP)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na směrnici Evropského parlamentu a Rady 2012/34/ES ze dne 21. listopadu 2012 o vytvoření jednotného evropského železničního prostoru (1), a zejména na čl. 41 odst. 3 uvedené směrnice,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
V čl. 41 odst. 2 směrnice 2012/34/EU se stanoví, že provozovatelé infrastruktury mohou stanovit požadavky kladené na žadatele, aby zajistili naplnění svých oprávněných očekávání ohledně budoucích výnosů a využití infrastruktury.
(2)
Takové požadavky by měly být přiměřené, transparentní a nediskriminační. Mohou zahrnovat pouze poskytnutí finanční záruky, která by měla být úměrná zamýšlenému rozsahu činnosti žadatele, a ujištění o schopnosti podat vyhovující návrhy na přidělení kapacity infrastruktury.
(3)
Finanční záruky by mohly být ve formě záloh nebo záruk poskytovaných finančními institucemi.
(4)
V rámci přiměřenosti požadavků podle 2. bodu odůvodnění je třeba zohlednit skutečnost, že infrastruktura konkurenčních druhů dopravy, jako je silniční a letecká doprava, námořní lodě a vnitrozemské vodní cesty, mnohdy není zatížena poplatky za její využití, a tudíž s ní ani nesouvisí finanční záruky. Aby byla zajištěna spravedlivá hospodářská soutěž mezi jednotlivými druhy dopravy, měly by být finanční záruky omezeny na nezbytně nutné minimum z hlediska jejich úrovně i doby trvání.
(5)
Tyto finanční záruky jsou přiměřené, pouze jsou-li nutné k ujištění provozovatele infrastruktury ohledně budoucích výnosů a využití infrastruktury. Jelikož se provozovatelé infrastruktury mohou opřít i o kontroly finanční způsobilosti železničních podniků a související dohled v rámci postupu pro vydávání licencí v souladu kapitolou III směrnice 2012/34/EU, a zejména jejím článkem 20, snižuje se tím i potřeba finanční záruky.
(6)
Na uvedené záruky se vztahuje zásada nediskriminace, pročež by se požadavky na záruky kladené na žadatele s infrastrukturou v soukromém a ve veřejném vlastnictví neměly nijak lišit.
(7)
Záruky by měly být úměrné úrovni rizika, které pro provozovatele infrastruktury představuje v různých fázích přidělování kapacity žadatel. Riziko je obecně považováno za nízké, dokud lze kapacitu přerozdělit ostatním železničním podnikům.
(8)
Záruku, která se vyžaduje při podání vyhovujících návrhů na přidělení kapacity infrastruktury, lze považovat za přiměřenou, transparentní a nediskriminační, pokud provozovatel infrastruktury stanoví ve zprávě o síti jasná a transparentní pravidla pro podání žádosti o přidělení kapacity a nabídne žadatelům potřebné podpůrné nástroje. Jelikož není možné objektivně určit před zahájením řízení pro podávání žádostí, co se rozumí schopností připravit vyhovující návrhy na přidělení kapacity infrastruktury, veškerá případné selhání ve vztahu k dané schopnosti lze určit až po uplynutí daného řízení, a to pokud žadatel opakovaně nepředloží uvedené návrhy nebo provozovateli infrastruktury nesdělí potřebné informace. Za uvedené selhání je žadatel odpovědný; může mu být uložena sankce ve formě jeho vyloučení, pokud jde o žádost o konkrétní trasu vlaku.
(9)
Opatření stanovená tímto nařízením jsou v souladu se stanoviskem výboru uvedeného v čl. 62 odst. 1 směrnice 2012/34/EU,
PŘIJALA TOTO NAŘÍZENÍ:
Článek 1
Předmět
Toto nařízení stanoví požadavky na finanční záruky, které může vyžadovat provozovatel infrastruktury pro naplnění svých oprávněných očekávání ohledně budoucích výnosů, aniž by byla překročena úroveň úměrná rozsahu činnosti zamýšlené žadatelem. Požadavky zahrnují zejména podmínky, v jakých situacích lze záruku či zálohu vyžadovat, jakož i výši finanční záruky a dobu jejího trvání. Toto nařízení dále podrobněji stanoví kritéria pro posouzení schopnosti žadatele podat vyhovující návrhy na přidělení kapacity infrastruktury.
Článek 2
Definice
Pro účely tohoto nařízení platí tato definice:
„finanční zárukou“ se rozumí a) zálohy, které mají snížit budoucí povinnosti k úhradě poplatků za infrastrukturu a které mají tyto povinnosti předvídat, nebo b) smluvní ujednání, jímž se finanční instituce (např. banka) zavazuje k tomu, že se dané platby uskuteční v den jejich splatnosti.
Článek 3
Podmínky finančních záruk
1. Žadatel může žádosti o finanční záruku vyhovět buď prostřednictvím zálohy, nebo prostřednictvím smluvního ujednání, ve smyslu článku 2. Vyžaduje-li provozovatel infrastruktury na žadateli zálohu na poplatky za infrastrukturu, nesmí se zároveň za tytéž zamýšlené činnosti dožadovat jiných finančních záruk.
2. Provozovatel infrastruktury smí na žadatelích finanční záruky požadovat pouze v případě, že je možné se na základě úvěrového hodnocení žadatele domnívat, že by mohl mít potíže pravidelně hradit poplatky za infrastrukturu. Tato úvěrová hodnocení provozovatel infrastruktury případně uvede v oddíle o zásadách zpoplatnění v rámci své zprávy o síti. Ve své žádosti o finanční záruku vychází provozovatel infrastruktury z úvěrových hodnocení, která nejsou starší dvou let, jež mu poskytne ratingová agentura.
3. Provozovatel infrastruktury nesmí finanční záruku vyžadovat:
a)
po určeném železničním podniku v případě, že finanční záruku již poskytl či uhradil žadatel, který není železničním podnikem, za účelem úhrady budoucích plateb za tytéž zamýšlené činnosti;
b)
uhradí-li poplatek za infrastrukturu přímo provozovateli infrastruktury příslušný orgán podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 1370/2007 (2).
Článek 4
Výše finanční záruk a doba jejich trvání
1. Výše finančních záruk na jednoho žadatele nepřekročí odhadovanou výši poplatků, které vzniknou během dvou měsíců provozu vlaků, jenž je předmětem žádosti.
2. Od maximální odhadované částky poplatků podle odstavce 1 se odečtou poplatky za rezervaci kapacity uhrazené v souladu se článkem 36 směrnice 2012/34/EU.
3. Provozovatel infrastruktury nesmí vyžadovat, aby finanční záruka nabyla účinku později než deset dnů před prvním dnem v měsíci, v němž železniční podnik zahájí provoz vlaků, na který se vztahují poplatky za infrastrukturu, jež má uvedená záruka pokrýt. Je-li kapacita infrastruktury přidělena až po tomto časovém období, může provozovatel infrastruktury vyžadovat finanční záruku v krátké lhůtě.
Článek 5
Schopnost podat vyhovující návrhy na přidělení kapacity infrastruktury
Provozovatel infrastruktury smí žádost o konkrétní trasu vlaku zamítnout z důvodu, že nezískal jistotu o schopnosti podat vyhovující návrhy na přidělení kapacity infrastruktury ve smyslu čl. 41 odst. 2 směrnice 2012/34/EU, pouze pokud:
a)
žadatel nevyhověl dvěma následným žádostem o poskytnutí chybějících informací nebo opakovaně reagoval způsobem, který nesplňuje podmínky stanovené ve zprávě o síti uvedené v článku 27 směrnice 2012/34/EU a v příloze IV uvedené směrnice, pokud jde o řízení pro podávání žádostí k trasám vlaků, a
b)
provozovatel infrastruktury není schopen na žádost regulačního subjektu a k jeho spokojenosti doložit, že učinil veškeré přiměřené kroky, aby podpořil řádné a včasné podání žádostí.
Článek 6
Přechodné ustanovení
Provozovatelé infrastruktury uvedou v případě potřeby své zprávy o síti pro první období jízdního řádu do souladu s ustanoveními tohoto nařízení po jeho vstupu v platnost.
Článek 7
Toto nařízení vstupuje v platnost dvacátým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Toto nařízení se použije ode dne 16. června 2015.
Toto nařízení je závazné v celém rozsahu a přímo použitelné ve všech členských státech.
V Bruselu dne 11. srpna 2014.
ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) NR 870/2014
z dnia 11 sierpnia 2014 r.
w sprawie kryteriów w odniesieniu do wnioskodawców składających wnioski o przyznanie zdolności przepustowej infrastruktury kolejowej
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego (1), w szczególności jej art. 41 ust. 3,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
W art. 41 ust. 2 dyrektywy 2012/34/UE przewidziano możliwość ustalenia przez zarządcę infrastruktury wymogów odnoszących się do wnioskodawców, którzy składają wnioski o przyznanie zdolności przepustowej infrastruktury, w celu zapewnienia osiągnięcia jego uzasadnionych oczekiwań dotyczących przyszłych przychodów i wykorzystania infrastruktury.
(2)
Wymogi te muszą być odpowiednie, przejrzyste i niedyskryminacyjne. Mogą one zawierać tylko postanowienie o gwarancji finansowej, która nie może przekraczać odpowiedniej wysokości i która jest proporcjonalna do rozważanej wielkości działalności wnioskodawcy, jak również o zagwarantowaniu zdolności wnioskodawcy do opracowania stosownych ofert nabycia zdolności przepustowej infrastruktury.
(3)
Gwarancje finansowe mogą mieć formę płatności zaliczkowych lub gwarancji udzielonych przez instytucje finansowe.
(4)
Odpowiedni charakter wymogów, o którym mowa w motywie 2, powinien uwzględniać fakt, iż w przypadku infrastruktury konkurujących rodzajów transportu, np. transportu drogowego, lotniczego, morskiego oraz wodnego śródlądowego, użytkownicy są często zwolnieni z obowiązku wnoszenia opłat, a tym samym z wymogu przedstawiania gwarancji finansowych w odniesieniu do tych opłat. Aby zapewnić uczciwą konkurencję między poszczególnymi rodzajami transportu, gwarancje finansowe powinny być ograniczone do niezbędnego minimum pod względem ich wysokości oraz okresu obowiązywania.
(5)
Gwarancje finansowe są odpowiednie jedynie wówczas, gdy są konieczne do osiągnięcia celu, jakim jest upewnienie zarządcy infrastruktury co do przyszłych przychodów i wykorzystania infrastruktury. Potrzebę gwarancji finansowych dodatkowo ogranicza fakt, że zarządcy infrastruktury mogą opierać się na wynikach monitorowania i kontroli kondycji finansowej przedsiębiorstw kolejowych, które to monitorowanie i kontrole prowadzone są w ramach procedury przyznawania licencji tym przedsiębiorstwom zgodnie z przepisami rozdziału III dyrektywy 2012/34/UE, a w szczególności art. 20 tej dyrektywy.
(6)
W odniesieniu do gwarancji obowiązuje zasada niedyskryminacji, w związku z czym nie powinno być różnicy między wymogami dotyczącymi gwarancji mającymi zastosowanie do wnioskodawców prywatnych i wnioskodawców publicznych.
(7)
Gwarancje powinny być współmierne do związanego z danym wnioskodawcą poziomu ryzyka dla zarządcy infrastruktury na poszczególnych etapach alokacji zdolności przepustowej. Ryzyko to uważa się zasadniczo za niskie, jeżeli zdolność przepustowa może zostać ponownie przydzielona innym przedsiębiorstwom kolejowym.
(8)
Gwarancję, której żąda się w związku z opracowywaniem stosownych ofert nabycia zdolności przepustowej infrastruktury, można uznać za odpowiednią, przejrzystą i niedyskryminacyjną jedynie wówczas, gdy zarządca infrastruktury określa w regulaminie sieci jasne i przejrzyste zasady opracowywania wniosków o przyznanie zdolności przepustowej oraz udostępnia wnioskodawcom niezbędne narzędzia pomocnicze. Ponieważ przed rozpoczęciem procedury składania wniosków niemożliwe jest obiektywne określenie zdolności do opracowania stosownych ofert nabycia zdolności przepustowej infrastruktury, brak tej zdolności można stwierdzić dopiero w wyniku tej procedury, na podstawie powtarzających się sytuacji nieprzedstawienia stosownych ofert lub nieprzekazania zarządcy infrastruktury wymaganych informacji. Wnioskodawca jest odpowiedzialny za tego rodzaju sytuacje, które pociągają za sobą sankcje obejmujące wykluczenie tego wnioskodawcy z danej procedury alokacji zdolności przepustowej dla określonej trasy pociągu.
(9)
Środki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są zgodne z opinią komitetu, o którym mowa w art. 62 ust. 1 dyrektywy 2012/34/UE,
PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
Artykuł 1
Przedmiot
Niniejsze rozporządzenie określa wymogi dotyczące gwarancji finansowych, których może żądać zarządca infrastruktury w celu zapewnienia osiągnięcia jego uzasadnionych oczekiwań dotyczących przyszłych przychodów i które nie mogą przekraczać poziomu proporcjonalnego do zakresu działalności rozważanej przez wnioskodawcę. Wymogi te obejmują w szczególności warunki określające, kiedy można zażądać gwarancji lub płatności zaliczkowej, a także wysokość i okres obowiązywania gwarancji finansowej. Niniejsze rozporządzenie określa również niektóre szczegóły dotyczące kryteriów oceny zdolności wnioskodawcy do opracowania stosownych ofert nabycia zdolności przepustowej infrastruktury.
Artykuł 2
Definicje
Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się następującą definicję:
„gwarancja finansowa” oznacza: a) płatności zaliczkowe mające na celu zmniejszenie i uregulowanie z wyprzedzeniem przyszłych zobowiązań do dokonania płatności z tytułu opłat za dostęp do infrastruktury; lub b) uzgodnienia umowne, na mocy których instytucja finansowa, np. bank, zobowiązuje się do zapewnienia dokonania takich płatności z chwilą, gdy stają się wymagalne.
Artykuł 3
Warunki dotyczące gwarancji finansowych
1. Wnioskodawca może spełnić żądanie przedstawienia gwarancji finansowej albo poprzez dokonanie płatności zaliczkowej, albo poprzez przedstawienie uzgodnienia umownego w rozumieniu art. 2. Jeżeli zarządca infrastruktury żąda od wnioskodawcy dokonania płatności zaliczkowej z tytułu opłat za dostęp do infrastruktury, nie może jednocześnie żądać innych gwarancji finansowych w odniesieniu do tej samej rozważanej działalności.
2. Zarządca infrastruktury nie żąda od wnioskodawców przedstawienia gwarancji finansowych, chyba że ocena wiarygodności kredytowej wnioskodawcy pozwala sądzić, że może on mieć trudności z dokonywaniem regularnych płatności z tytułu opłat za dostęp do infrastruktury. W stosownych przypadkach zarządca infrastruktury informuje o tego rodzaju ocenach wiarygodności kredytowej w swoim regulaminie sieci, w części poświęconej zasadom pobierania opłat i taryf. Zarządca infrastruktury opiera swoje żądanie przedstawienia gwarancji finansowej na ocenach wiarygodności kredytowej udostępnionych przez agencję ratingową, nie starszych niż dwa lata.
3. Zarządca infrastruktury nie żąda przedstawienia gwarancji finansowej:
a)
od wyznaczonego przedsiębiorstwa kolejowego, jeżeli gwarancja finansowa została już udzielona lub wniesiona przez wnioskodawcę, który nie jest przedsiębiorstwem kolejowym, w celu zabezpieczenia przyszłych płatności z tytułu tej samej rozważanej działalności;
(b)
jeżeli opłata za dostęp do infrastruktury jest wnoszona bezpośrednio na rzecz zarządcy infrastruktury przez właściwy organ zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1370/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady (2).
Artykuł 4
Wysokość i okres obowiązywania gwarancji finansowych
1. Wysokość gwarancji finansowych w odniesieniu do jednego wnioskodawcy nie może przekraczać szacowanej kwoty opłat naliczanych w ciągu dwóch miesięcy eksploatacji pociągu, której dotyczy złożony wniosek.
2. Od maksymalnej szacowanej kwoty opłat, o której mowa w ust. 1, odejmuje się opłaty rezerwacyjne wnoszone zgodnie z art. 36 dyrektywy 2012/34/UE.
3. Zarządca infrastruktury nie może żądać, by gwarancja finansowa zaczynała obowiązywać wcześniej niż dziesięć dni przed pierwszym dniem miesiąca, w którym przedsiębiorstwo kolejowe rozpoczyna eksploatację pociągu, którą obejmuje ta gwarancja finansowa zabezpieczająca płatność z tytułu opłat za dostęp do infrastruktury. Jeżeli alokacji zdolności przepustowej dokonano po tej dacie, zarządca infrastruktury może zażądać gwarancji finansowej w krótkim terminie.
Artykuł 5
Zdolność do opracowania stosownych ofert nabycia zdolności przepustowej infrastruktury
Zarządca infrastruktury nie odrzuca wniosku dotyczącego określonej trasy pociągu z powodu braku zagwarantowania zdolności do opracowania stosownych ofert nabycia zdolności przepustowej infrastruktury, w rozumieniu art. 41 ust. 2 dyrektywy 2012/34/UE, chyba że:
a)
wnioskodawca nie odpowiedział na dwa kolejne wnioski o przedstawienie brakujących informacji lub wielokrotnie odpowiedział na tego rodzaju wnioski w sposób, który nie spełnia warunków określonych w regulaminie sieci, o którym mowa w art. 27 dyrektywy 2012/34/UE oraz w załączniku IV do tej dyrektywy, dotyczących procedur składania wniosków o trasy pociągów; oraz
b)
zarządca infrastruktury jest w stanie przedstawić organowi regulacyjnemu, na jego wniosek, wystarczające dowody na to, że podjął wszelkie stosowne kroki, by ułatwić odpowiednie i terminowe złożenie wniosków.
Artykuł 6
Przepis przejściowy
W koniecznych przypadkach zarządcy infrastruktury dostosowują swoje regulaminy sieci do przepisów niniejszego rozporządzenia dla pierwszego rozkładu jazdy po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 7
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie stosuje się od dnia 16 czerwca 2015 r.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.
Sporządzono w Brukseli dnia 11 sierpnia 2014 r.