ROZHODNUTÍ RADY 2013/320/SZBP
ze dne 24. června 2013
na podporu činností v oblasti fyzické bezpečnosti a řízení zásob střeliva s cílem snížit riziko nedovoleného obchodu s ručními palnými a lehkými zbraněmi a střeliva pro ně v Libyi a v okolním regionu
RADA EVROPSKÉ UNIE
s ohledem na Smlouvu o Evropské unii, a zejména na čl. 26 odst. 2 a čl. 31 odst. 1 této smlouvy,
s ohledem na návrh vysoké představitelky Unie pro zahraniční věci a bezpečnostní politiku,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Po lidovém povstání v Libyi v únoru 2011 a následujícím ozbrojeném konfliktu čelí Libye problému obrovského objemu zásob konvenčních zbraní a munice, včetně velkého počtu nepoužitelných a nebezpečných předmětů. Nekontrolované šíření ručních palných a lehkých zbraní a munice přispívá k nedostatku bezpečnosti v Libyi, sousedních zemích a okolním regionu, což zhoršuje konflikt a podrývá proces budování poválečného míru, a představuje tak vážné ohrožení míru a bezpečnosti.
(2)
V návaznosti na podporu Unie libyjskému lidu během konfliktu a po něm je Unie odhodlána dále s Libyí spolupracovat na širokém spektru otázek, včetně otázek bezpečnosti, aby podpořila proces transformace směrem k demokracii, udržitelný mír a bezpečnost.
(3)
Evropská rada přijala ve dnech 15. a 16. prosince 2005 strategii EU pro boj proti nedovolenému hromadění ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně a proti nedovolenému obchodování s nimi. Tato strategie vychází z toho, že z důvodu vysokého stavu zásob ručních palných a lehkých zbraní a munice jsou tyto zbraně snadno dostupné jak pro civilisty, tak pro zločince, teroristy a bojovníky, a zdůrazňuje potřebu preventivních opatření k řešení nedovolené nabídky konvenčních zbraní a poptávky po nich. Rovněž se soustřeďuje na Afriku jakožto kontinent, který je nejvíce postižen dopadem vnitřních konfliktů, zhoršených destabilizujícím přílivem ručních palných a lehkých zbraní.
(4)
Dne 23. května 2012 podepsaly Libye, Súdán, Středoafrická republika, Čad a Demokratická republika Kongo chartúmské prohlášení „o kontrole ručních palných a lehkých zbraní napříč zeměmi západního Súdánu“. V tomto prohlášení se Libye a další signatářské státy mimo jiné zavázaly posílit vnitrostátní kapacity a instituce s cílem rozvinout a provádět souhrnné kontrolní strategie v oblasti ručních palných a lehkých zbraní, vnitrostátní akční plány a intervence, včetně fyzické bezpečnosti a řízení zásob ručních lehkých a palných zbraní a munice v držení státu, v souladu s mezinárodními normami.
(5)
Chartúmské prohlášení vyzývá regionální a mezinárodní organizace, aby ve spolupráci s mezinárodním společenstvím poskytly technickou a finanční podporu s cílem uvést v praxi výsledky konference konané v Chartúmu ve dnech 22. a 23. května 2012, jakož i veškeré následné činnosti a podněty, jejich cílem je řešit otázku ručních palných a lehkých zbraní v každé zemi.
(6)
Dne 18. června 2004 ratifikovala Libye Protokol proti nedovolené výrobě a obchodu se střelnými zbraněmi, jejich částmi a díly a střelivem, který doplňuje Úmluvu OSN proti nadnárodní organizované trestné činnosti.
(7)
Deutsche Gesellschaft für internationale Zusammenarbeit (GIZ) GmbH (dále jen „GIZ“) připravuje projekt na kontrolu konvenčních zbraní v Libyi. Dne 2. května 2012 se GIZ a Centrum pro odminování Libye, které je součástí ministerstva obrany, dohodly na osnově programu pro odminování a kontrolu konvenčních zbraní. Program pro kontrolu konvenčních zbraní v Libyi sestává celkem ze dvou zvláštních modulů a je spolufinancován Unií a německým spolkovým ministerstvem zahraničí.
(8)
Je nezbytné zajistit, aby činnosti v oblasti fyzické bezpečnosti a řízení zásob probíhaly se zapojením libyjských orgánů, v souladu s hlavními zásadami zapojení veřejných orgánů a efektivní účasti místních partnerů. Program si proto klade za cíl zapojit do činností v oblasti fyzické bezpečnosti a řízení zásob příslušné libyjské zúčastněné strany, včetně ministerstva vnitra, ministerstva obrany, ozbrojených sila dalších významných aktérů. GIZ poskytne klíčovým partnerům programu operační podporu a technické poradenství.
(9)
Program vychází ze současné dynamiky v Libyi a z nutnosti zapojit všechny zúčastněné strany a případné vnitrostátní partnery od samého začátku. Bude rovněž navazovat partnerství s mezinárodními nevládními organizacemi zaměřenými na odminování a fyzickou bezpečnost a řízení zásob, které v Libyi již prokázaly své operační schopnosti. Klade důraz také na podporu regionální spolupráce se sousedními zeměmi. Unie má za to, že finanční pomoc GIZ přispěje ke snížení rizik spojených s možným nedovoleným šířením konvenčních zbraní a munice do Libye i z Libye, jakož i v rámci okolního regionu,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
1. Unie usiluje o dosažení míru a bezpečnosti v Libyi a v okolním regionu, a za tímto účelem podporuje opatření zaměřená na zajištění patřičné fyzické bezpečnosti a řízení zásob v libyjských zbrojnicích ze strany libyjských státních orgánů, s cílem snížit rizika ohrožení míru a bezpečnosti, která s sebou nese nedovolené šíření a nadměrné hromadění ručních palných a lehkých zbraní a střeliva pro ně, a v této souvislosti rovněž podporuje účinný multilateralismus na regionální úrovni.
2. Činnosti, které budou Unií podporovány, musí sledovat tyto konkrétní cíle:
-
pomoci libyjským státním orgánům při vývoji vnitrostátní strategie a standardních operačních postupů pro fyzickou bezpečnost a řízení zásob;
-
podpořit libyjské státní orgány při zřizování rámce odborné přípravy pro otázky fyzické bezpečnosti a řízení zásob;
-
podpořit rehabilitaci a řízení bezpečnosti muničních skladů tak, aby vyhovovaly příslušným vnitrostátním normám;
-
poskytnout jednotky dočasného skladování pro konvenční zbraně a zásoby munice;
-
podpořit přemístění muničních skladů, které jsou umístěny v obydlených oblastech;
-
uskutečnit studii proveditelnosti týkající se možností snížení dostupných zásob munice prostřednictvím recyklace;
-
podporovat regionální spolupráci se soudními zeměmi v otázkách fyzické bezpečnosti a řízení zásob;
-
zavést odolný systém řízení rizik s cílem zajistit uskutečňovaní programů za rychle se měnících podmínek provádění.
3. Za účelem dosažení cíle uvedeného v odstavci 1 bude Unie usilovat o podporu libyjských státních orgánů při rehabilitaci nezabezpečených muničních skladů, které byly poškozeny během konfliktu, a o zajištění příslušné fyzické bezpečnosti a řízení skladů ve zbrojnicích. Projekt bude prováděn podle zásady zapojení veřejných orgánů s cílem dlouhodobé udržitelnosti. Veškeré činnosti budou proto koordinovány s příslušnými libyjskými státními orgány a dalšími příslušnými zúčastněnými stranami. Projekt se kromě toho bude řídit zásadou, že nemá být způsobena škoda v rámci vnímavosti vůči konfliktům.
Podrobný popis výše uvedeného projektu je uveden v příloze.
Článek 2
1. Za provádění tohoto rozhodnutí odpovídá vysoký představitel Unie pro zahraniční věci a bezpečnostní politiku (dále jen „vysoký představitel“).
2. Technickým prováděním projektů uvedených v čl. 1 odst. 3 je pověřena Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit (GIZ) GmbH (dále jen „GIZ“).
3. GIZ plní své úkoly na odpovědnost vysokého představitele. Za tímto účelem uzavře vysoký představitel s GIZ nezbytná ujednání.
Článek 3
1. Finanční referenční částka pro provádění projektu uvedeného v článku 1 činí 5 000 000 EUR. Celkový odhadovaný rozpočet celého projektu činí 6 000 000 EUR a je financován společně s německým spolkovým ministerstvem zahraničí.
2. Výdaje financované částkou stanovenou v odstavci 1 jsou spravovány v souladu s postupy a pravidly, kterými se řídí rozpočet Unie.
3. Komise dohlíží na řádnou správu výdajů uvedených v odstavci 1. Za tímto účelem uzavře s GIZ nezbytnou dohodu. Tato dohoda stanoví, že GIZ zajistí odpovídající viditelnost příspěvku Unie úměrnou jeho výši.
4. Komise vynaloží úsilí o uzavření dohody uvedené v odstavci 3 co nejdříve po vstupu tohoto rozhodnutí v platnost. Informuje Radu o veškerých problémech v souvislosti s tímto procesem a o datu uzavření dohody.
Článek 4
1. Vysoký představitel podává Radě zprávy o provádění tohoto rozhodnutí na základě pravidelných zpráv vypracovávaných společností GIZ. Rada na základě těchto zpráv provádí hodnocení.
2. Komise podává zprávy o finančních aspektech projektů podle článku 1.
Článek 5
1. Toto rozhodnutí vstupuje v platnost dnem přijetí.
Toto rozhodnutí se přezkoumá a reviduje s ohledem na politickou situaci v Libyi nejpozději 24 měsíců ode dne uzavření dohody uvedené v čl. 3 odst. 3.
2. Toto rozhodnutí pozbývá platnosti 60 měsíců ode dne uzavření dohody uvedené v čl. 3 odst. 3, nebude-li rozhodnuto jinak v důsledku přezkumu podle odstavce 2. Bez ohledu na první větu toto rozhodnutí pozbývá platnosti šest měsíců ode dne jeho vstupu v platnost, nebude-li v této lhůtě uzavřena uvedená dohoda.
V Lucemburku dne 24. června 2013.
DECYZJA RADY 2013/320/WPZiB
z dnia 24 czerwca 2013 r.
dotycząca wspierania działań w zakresie bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania zapasami w celu ograniczenia ryzyka nielegalnego handlu bronią strzelecką i lekką (BSiL) oraz amunicją do tych rodzajów broni w Libii i regionie
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 26 ust. 2 i art. 31 ust. 1,
uwzględniając wniosek Wysokiego Przedstawiciela Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Po powstaniu w Libii w lutym 2011 roku i konflikcie zbrojnym będącym jego następstwem Libia musi zmierzyć się z problemem ogromnych zapasów broni konwencjonalnej i amunicji, w tym dużej liczby niezdatnych do użytku i niebezpiecznych produktów. Niekontrolowane rozprzestrzenianie broni strzeleckiej i lekkiej (BSiL) i amunicji przyczynia się do poczucia braku bezpieczeństwa w Libii, państwach sąsiadujących i całym regionie, pogłębiając konflikt i utrudniając pokonfliktowe budowanie pokoju, a co za tym idzie - stwarzając poważne zagrożenie dla pokoju i bezpieczeństwa.
(2)
W ramach kontynuacji wsparcia udzielanego ludności libijskiej podczas konfliktu i po jego zakończeniu Unia zdecydowana jest prowadzić dalszą współpracę z Libią w wielu dziedzinach, w tym w kwestiach związanych z bezpieczeństwem, i wspierać proces przechodzenia do demokracji, trwałego pokoju i bezpieczeństwa.
(3)
W dniach 15 i 16 grudnia 2005 r. Rada Europejska przyjęła strategię UE w zakresie zwalczania nielegalnego gromadzenia BSiL i amunicji do tych rodzajów broni oraz handlu nimi. W strategii tej uznano, że mnogość zasobów BSiL i amunicji powoduje, że staje się ona łatwo dostępna cywilom, przestępcom, terrorystom i walczącym, oraz podkreślono potrzebę działań prewencyjnych, które będą dotyczyć nielegalnego popytu i podaży w odniesieniu do broni konwencjonalnej. W strategii tej wskazano też, że Afryka pozostaje kontynentem najbardziej narażonym na negatywny wpływ konfliktów wewnętrznych, które są zaostrzane przez destabilizujący napływ BSiL.
(4)
W dniu 23 maja 2012 r. Libia, Sudan, Republika Środkowoafrykańska, Czad i Demokratyczna Republika Konga podpisały deklarację z Chartumu w sprawie kontroli broni strzeleckiej i lekkiej w państwach sąsiadujących z zachodnim Sudanem. W deklaracji tej Libia i inne państwa sygnatariusze zobowiązały się m.in. do wzmocnienia krajowych zdolności i instytucji w celu opracowania i wdrożenia kompleksowych strategii na rzecz kontroli BSiL, krajowych planów działania i interwencji, w tym w zakresie bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania zapasami BSiL i amunicji będących w posiadaniu państwa, zgodnie ze standardami międzynarodowymi.
(5)
Deklaracja z Chartumu wzywa organizacje regionalne i międzynarodowe do udzielania wsparcia technicznego i finansowego na rzecz koordynacji działań ze społecznością międzynarodową w celu wprowadzenia w życie wyników konferencji, która odbyła się w Chartumie w dniach 22 i 23 maja 2012 r., oraz na rzecz wszystkich działań i inicjatyw podejmowanych w jej następstwie w celu rozwiązania kwestii BSiL w każdym z państw.
(6)
W dniu 18 czerwca 2004 r. Libia ratyfikowała Protokół przeciwko nielegalnemu wytwarzaniu i obrotowi bronią palną, jej częściami i komponentami oraz amunicją, uzupełniający Konwencję Narodów Zjednoczonych przeciwko międzynarodowej przestępczości zorganizowanej.
(7)
Niemiecka Agencja Współpracy Międzynarodowej (Deutsche Gesellschaft für internationale Zusammenarbeit (GIZ) GmbH („GIZ”)) jest w trakcie tworzenia projektu w dziedzinie kontroli broni konwencjonalnej w Libii. W dniu 2 maja 2012 r. GIZ i Libijskie Centrum Działań na rzecz Rozminowywania jako część Ministerstwa Obrony uzgodniły zarys programu działań na rzecz rozminowywania i kontroli broni konwencjonalnej. Ogólny Program kontroli broni konwencjonalnej w Libii (zwany dalej „programem”) składa się z dwóch szczegółowych modułów i jest współfinansowany przez Unię oraz federalne Ministerstwo Spraw Zagranicznych Niemiec.
(8)
Konieczne jest zapewnienie, w możliwie największym stopniu, odpowiedzialności Libii za realizację działań w zakresie bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania zapasami, zgodnie z podstawowymi zasadami odpowiedzialności krajowej i skutecznego upodmiotowienia partnerów lokalnych. W związku z tym celem programu jest zaangażowanie w działania w zakresie bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania zapasami odpowiednich zainteresowanych stron w Libii, w tym, stosownie do potrzeb, Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, Ministerstwa Obrony, Sił Zbrojnych i innych stosownych podmiotów. GIZ udzieli wsparcia operacyjnego i zapewni doradztwo techniczne głównym partnerom programu.
(9)
Program uwzględnia aktualnie zachodzące zmiany w Libii oraz konieczność zaangażowania od samego początku wszystkich zainteresowanych stron i potencjalnych partnerów krajowych. Jego celem jest ustanowienie partnerstwa z wyspecjalizowanymi w dziedzinie rozminowywania oraz bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania zapasami międzynarodowymi organizacjami pozarządowymi, które już wykazały się zdolnościami operacyjnymi w Libii. Program kładzie także nacisk na promowanie współpracy regionalnej z państwami sąsiadującymi. Unia uważa, że pomoc finansowa dla GIZ pomogłaby w ograniczeniu ryzyka związanego z potencjalnym nielegalnym rozprzestrzenianiem broni konwencjonalnej i amunicji w Libii i z jej terytorium, jak i w całym regionie,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
1. Unia kontynuuje propagowanie pokoju i bezpieczeństwa w Libii i całym regionie poprzez wspieranie działań zmierzających do zapewnienia należytego bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania zapasami w libijskich arsenałach przez libijskie instytucje państwowe w celu ograniczania ryzyka, jakie stwarzają dla pokoju i bezpieczeństwa nielegalne rozprzestrzenianie i nadmierne gromadzenie BSiL i amunicji do tych rodzajów broni, w tym poprzez promowanie w tym kontekście skutecznego multilateralizmu na szczeblu regionalnym.
2. Działania, które będzie wspierać Unia, mają następujące konkretne cele:
-
pomoc libijskim instytucjom państwowym w opracowaniu krajowej strategii i standardowych procedur operacyjnych w zakresie bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania zapasami;
-
wspieranie libijskich instytucji państwowych w ustanowieniu ram szkoleniowych w dziedzinie bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania zapasami;
-
wspieranie rewitalizacji składów amunicji i zarządzanie ich bezpieczeństwem zgodnie ze standardami krajowymi;
-
zapewnianie tymczasowych magazynów na zapasy broni konwencjonalnej i amunicji;
-
wspieranie przenoszenia magazynów amunicji z miejsc zaludnionych;
-
przeprowadzenie studium wykonalności możliwych sposobów zmniejszenia dostępnych zapasów amunicji poprzez recykling;
-
promowanie współpracy regionalnej z państwami sąsiadującymi w zakresie bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania zapasami;
-
ustanowienie odpornego systemu zarządzania ryzykiem, aby zapewnić realizację programu w szybko zmieniających się warunkach.
3. Aby osiągnąć cel, o którym mowa w ust. 1, Unia dąży do wspierania libijskich instytucji państwowych w rewitalizacji niezabezpieczonych magazynów amunicji, które zostały zniszczone podczas konfliktu, oraz w zapewnianiu należytego bezpieczeństwa fizycznego i zarządzania arsenałami. Projekt realizowany jest zgodnie z zasadą odpowiedzialności krajowej w celu zapewnienia długoterminowej stabilności. W związku z tym wszystkie działania koordynowane są z właściwymi libijskimi instytucjami państwowymi i innymi stosownymi podmiotami. Ponadto projekt prowadzony jest zgodnie z podejściem polegającym na niewyrządzaniu szkody w kontekście uwrażliwienia na konflikty.
Szczegółowy opis projektu znajduje się w załączniku.
Artykuł 2
1. Za wykonanie niniejszej decyzji odpowiada Wysoki Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa („WP”).
2. Techniczną realizację projektu, o którym mowa w art. 1 ust. 3, prowadzi Deutsche Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit (GIZ) GmbH („GIZ”).
3. GIZ wykonuje swoje zadania pod kierownictwem WP. W tym celu WP dokonuje niezbędnych uzgodnień z GIZ.
Artykuł 3
1. Finansowa kwota odniesienia na realizację projektu, o którym mowa w art. 1, wynosi 5 000 000 EUR. Ogólny szacunkowy budżet całego projektu wynosi 6 600 000 EUR; kwota ta zostaje zapewniona w drodze współfinansowania prowadzonego wspólnie z federalnym Ministerstwem Spraw Zagranicznych Niemiec.
2. Wydatkami pokrywanymi z kwoty określonej w ust. 1 zarządza się zgodnie z procedurami i zasadami mającymi zastosowanie do budżetu Unii.
3. Komisja nadzoruje właściwe zarządzanie wydatkami, o których mowa w ust. 1. W tym celu Komisja zawiera konieczną umowę z GIZ. Umowa ta będzie zawierać zobowiązanie GIZ do zapewnienia, aby wkład Unii był wyeksponowany stosownie do jego wielkości.
4. Komisja podejmuje starania w celu zwarcia umowy, o której mowa w ust. 3, jak najszybciej po wejściu w życie niniejszej decyzji. Informuje ona Radę o wszelkich związanych z tym trudnościach oraz o dacie zawarcia umowy.
Artykuł 4
1. WP składa Radzie sprawozdania z wykonania niniejszej decyzji na podstawie regularnych sprawozdań GIZ. Sprawozdania te stanowią dla Rady podstawę do przeprowadzenia oceny.
2. Komisja składa sprawozdania z aspektów finansowych projektu, o którym mowa w art. 1.
Artykuł 5
1. Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia.
Niniejsza decyzja podlega przeglądowi i zmianom w świetle sytuacji politycznej w Libii nie później niż 24 miesiące po dniu zawarcia umowy, o której mowa w art. 3 ust. 3.
2. Niniejsza decyzja wygasa 60 miesięcy po dniu zawarcia umowy, o której mowa w art. 3 ust. 3, chyba że postanowiono inaczej w wyniku przeglądu dokonanego na mocy ust. 2. Niezależnie od tego, niniejsza decyzja wygasa sześć miesięcy po dacie wejścia w życie, jeśli umowa nie zostanie zawarta w tym okresie.
Sporządzono w Luksemburgu dnia 24 czerwca 2013 r.