ROZHODNUTÍ EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY č. 553/2014/EU
ze dne 15. května 2014
o účasti Unie na programu výzkumu a vývoje společně prováděném několika členskými státy a zaměřeném na podporu malých a středních podniků provádějících výzkum a vývoj
(Text s významem pro EHP)
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na článek 185 a čl. 188 druhý pododstavec této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
s ohledem na stanovisko Evropského hospodářského a sociálního výboru (1),
v souladu s řádným legislativním postupem (2),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Ve svém sdělení ze dne 3. března 2010 nazvaném „Evropa 2020: strategie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění“ (dále jen „strategie Evropa 2020“) zdůrazňuje Komise potřebu vytvořit příznivé podmínky pro investice do znalostí a inovací s cílem dosáhnout v Unii inteligentního a udržitelného růstu podporujícího začlenění. Uvedená strategie byla schválena Evropským parlamentem i Radou.
(2)
Nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1291/2013 (3) zavedlo Horizont 2020 - rámcový program pro výzkum a inovace (2014-2020) (dále jen „Horizont 2020“). Horizont 2020 usiluje o dosažení vyššího dopadu výzkumu a inovací tím, že přispěje k posílení partnerství v rámci veřejného sektoru, včetně účasti Unie na programech prováděných několika členskými státy v souladu s článkem 185 Smlouvy o fungování Evropské unie.
(3)
Partnerství v rámci veřejného sektoru by měla usilovat o rozvíjení užší součinnosti, posilování koordinace a zabránění zbytečnému zdvojování unijních, mezinárodních, vnitrostátních a regionálních výzkumných programů a měla by plně zachovávat obecné zásady Horizontu 2020, zejména zásady týkající se otevřenosti a transparentnosti. Kromě toho by měl být zajištěn otevřený přístup k vědeckým publikacím.
(4)
Rozhodnutím Evropského parlamentu a Rady č. 743/2008/ES (4) se Společenství rozhodlo poskytnout finanční příspěvek na program Eurostars, společný program výzkumu a vývoje prováděný všemi členskými státy a pěti zúčastněnými zeměmi v rámci mezivládní iniciativy Eureka založené v roce 1985 s cílem podporovat spolupráci v oblasti průmyslového výzkumu (dále jen „program Eurostars“).
(5)
V dubnu 2012 Komise předložila Evropskému parlamentu a Radě zprávu o průběžném hodnocení programu Eurostars provedeném skupinou nezávislých odborníků dva roky po zahájení programu. Obecné stanovisko odborníků bylo takové, že program Eurostars splňuje své cíle, přináší malým a středním podnikům v Evropě provádějícím výzkum a vývoj přidanou hodnotu a měl by pokračovat i po roce 2013. Program Eurostars podle tohoto stanoviska rovněž splňuje řadu skutečných potřeb malých a středních podniků zabývajících se výzkumem a vývojem; byl podán velký počet žádostí, přičemž projekty způsobilé pro financování přesahovaly kapacitu původního rozpočtu. Bylo předloženo několik doporučení na zlepšení týkajících se zejména potřeby další integrace vnitrostátních programů a zlepšení provozní výkonnosti s cílem zkrátit dobu potřebnou k uzavírání smluv a zajistit vyšší míru transparentnosti postupů.
(6)
Měla by se použít definice malých a středních podniků obsažená v doporučení Komise 2003/361/ES ze dne 6. května 2003 o definici mikropodniků a malých a středních podniků (5).
(7)
V souladu s rozhodnutím Rady 2013/743/EU (6) je možné poskytnout podporu na akci, která naváže na program Eurostars a přeorientuje jej na směry uvedené v jeho průběžném hodnocení.
(8)
Druhý společný program výzkumu a vývoje prováděný několika členskými státy s cílem podporovat malé a střední podniky provádějící výzkum a vývoj (dále jen „program Eurostars-2“), který je v souladu se strategií Evropa 2020, její stěžejní iniciativou „Unie inovací“ a sdělením Komise ze dne 17. července 2012 nazvaným „Posílené partnerství Evropského výzkumného prostoru pro excelenci a růst“, bude usilovat o podporu malých a středních podniků provádějících výzkum a vývoj formou spolufinancování jejich tržně orientovaných výzkumných projektů v kterékoliv oblasti. Program jako takový spolu s činnostmi v rámci cíle „vedoucí postavení v základních a průmyslových technologiích“ stanoveného v Horizontu 2020 bude přispívat k cílům části „vedoucí postavení v průmyslu“ tohoto programu tak, aby urychlil vývoj technologií a inovací, které se stanou základem podnikání zítřka a pomohou evropským inovativním malým a středním podnikům rozvinout se v přední světové společnosti. V rámci zlepšení v porovnání s minulým programem Eurostars by se program Eurostars-2 měl soustředit na zkrácení doby nezbytné k poskytnutí grantu, silnější integraci a štíhlou, transparentní a výkonnější správu, čímž přinese konečný užitek právě malým a středním podnikům provádějícím výzkum a vývoj. Klíčem k úspěchu programu Eurostars-2 je zachování přístupu „zdola nahoru“ a orientace na podnikání, s hlavním důrazem na tržní potenciál předchozího programu Eurostars.
(9)
Vzhledem k době trvání Horizontu 2020 by výzvy k podávání návrhů v rámci programu Eurostars-2 měly být zveřejněny nejpozději ke dni 31. prosince 2020. V řádně odůvodněných případech lze výzvy k podávání návrhů zveřejňovat až do dne 31. prosince 2021.
(10)
Dne 22. června 2012 podpořila ministerská konference iniciativy Eureka v Budapešti strategickou vizi programu Eurostars-2 (dále jen „Budapešťský dokument“). Ministři se zavázali podpořit pokračování programu Eurostars po jeho skončení v roce 2013 po dobu, po kterou bude fungovat Horizont 2020. Tato podpora bude spočívat v posíleném partnerství a zohlední doporučení vyplývající z průběžného hodnocení programu Eurostars. Budapešťský dokument stanoví dva hlavní cíle programu Eurostars-2. Zaprvé, strukturálně orientovaný cíl prohloubit synchronizaci a sladění vnitrostátních výzkumných programů v oblasti financování, což je ústřední prvek vedoucí k vytvoření Evropského výzkumného prostoru členskými státy. Zadruhé, cíl související s obsahem, a to podpora malých a středních podniků provádějících výzkum a vývoj, které se podílejí na nadnárodních výzkumných a inovačních projektech. Budapešťský dokument vyzývá Unii k účasti na programu Eurostars-2.
(11)
V zájmu zjednodušení pro všechny strany by měla být snížena administrativní zátěž. Mělo by se předcházet zdvojeným auditům a tvorbě dokumentace a předkládání zpráv v nepřiměřeném rozsahu. Při provádění auditů by měly být případně zohledňovány konkrétní aspekty vnitrostátních programů.
(12)
Audity u příjemců finančních prostředků Unie z programu Eurostars-2 by měly být prováděny v souladu s nařízením (EU) č. 1291/2013.
(13)
Zúčastněné státy mají v úmyslu po dobu trvání programu Eurostars-2 (2014-2024) přispívat k provádění programu Eurostars-2.
(14)
Činnosti programu Eurostars-2 by měly být v souladu s cíli a zásadami přístupu zdola nahoru stanovenými v Horizontu 2020, jakož i s obecnými zásadami a podmínkami, jež jsou vymezeny v článku 26 nařízení (EU) č. 1291/2013.
(15)
Měl by být stanoven strop pro finanční příspěvek Unie do programu Eurostars-2 po dobu trvání Horizontu 2020. V rámci tohoto stropu by měla existovat flexibilita ve věci příspěvku Unie, jenž by se měl rovnat nejméně jedné třetině, avšak nejvýše polovině příspěvku zúčastněných států, aby bylo zajištěno kritické množství prostředků nezbytných k uspokojení poptávky po projektech, které jsou způsobilé pro finanční podporu, a aby bylo dosaženo významného pákového efektu a zajištěna silnější integrace vnitrostátních výzkumných programů zúčastněných států.
(16)
V souladu s cíli nařízení (EU) č. 1291/2013 by měly mít právo účastnit se programu Eurostars-2všechny členské státy a země, které jsou přidruženy k rámcovému programu Horizont 2020.
(17)
Partnerskou zemí programu Eurostars-2 se může stát kterákoli země, která je členem iniciativy Eureka nebo je k iniciativě Eureka přidružena a která není členským státem nebo zemí přidruženou k Horizontu 2020.
(18)
Finanční příspěvek Unie by měl být podmíněn formálními závazky zúčastněných států přispět k provádění programu Eurostars-2 a splněním těchto závazků. Finanční podpora v rámci programu Eurostars-2 by měla mít především formu grantů na projekty vybrané na základě výzev k podávání návrhů zveřejněných v rámci programu Eurostars-2. Pro splnění cílů Eurostars-2 zúčastněné státy zajistí dostatečné finanční prostředky na financování přiměřeného počtu návrhů vybíraných na základě každé z výzev.
(19)
Společné provádění programu Eurostars-2 vyžaduje prováděcí strukturu. Zúčastněné státy se dohodly na tom, že jako prováděcí strukturu Eurostars-2 určí sekretariát iniciativy Eureka (dále jen „ESE“). ESE je mezinárodní neziskové sdružení založené v roce 1997 zeměmi iniciativy Eureka podle belgického práva, které od roku 2008 odpovídá za provádění programu Eurostars. Úlohou ESE není jen provádět program Eurostars, neboť ESE je zároveň sekretariátem iniciativy Eureka a má vlastní strukturu pro řízení projektů Eureka mimo program Eurostars. Unie, zastoupená Komisí, je zakládajícím členem iniciativy Eureka a řádným členem sdružení sekretariátu Eureka.
(20)
Za účelem dosažení cílů programu Eurostars-2 by měl ESE odpovídat za organizaci výzev k podávání návrhů, ověřování kritérií způsobilosti, posuzování vzájemného hodnocení a výběr a sledování projektů a rovněž za přidělování příspěvku Unie. Hodnocení návrhů by mělo být prováděno centrálně nezávislými externími odborníky v rámci pravomocí ESE na základě výzev k podávání návrhů. Pořadník projektů by měl být pro zúčastněné státy při přidělování financí z finančního příspěvku Unie a z příspěvků zúčastněných států závazný.
(21)
Celkově by měl program Eurostars-2 vykazovat jasný pokrok směrem k dalšímu sladění a synchronizaci vnitrostátních výzkumných a inovativních programů jako skutečně společný program se silnější vědeckou, řídicí a finanční synchronizací. Silnější vědecké integrace by mělo být dosaženo pomocí společného vymezení a provádění činností a tato integrace by měla zajistit excelenci a velký dopad vybraných projektů. Integrace řízení by měla vést k dalšímu zlepšení operační excelence a odpovědnosti programu. Silnější finanční integrace by měla vycházet z celkového finančního příspěvku států účastnících se programu Eurostars-2, který bude dostačující pro jednotlivá období jednoho roku a u nějž bude fungovat vysoká míra synchronizace jednotlivých států. Toho by se mělo dosáhnout postupnou harmonizací vnitrostátních pravidel financování.
(22)
Finanční příspěvek Unie by měl být spravován v souladu se zásadou řádného finančního řízení a pravidly o nepřímém řízení stanovenými v nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (7) a v nařízení Komise v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012 (8).
(23)
Za účelem ochrany finančních zájmů Unie by měla mít Komise právo snížit, pozastavit nebo ukončit poskytování finančního příspěvku Unie, bude-li program Eurostars-2 prováděn nepřiměřeně, částečně nebo opožděně, nebo nebudou-li zúčastněné státy přispívat na jeho financování nebo budou-li na ně přispívat částečně či opožděně. Tato práva by měla být stanovena v pověřovací dohodě uzavřené mezi Unií a ESE.
(24)
Účast na nepřímých akcích financovaných z programu Eurostars-2 podléhá nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1290/2013 (9). Avšak vzhledem ke zvláštním provozním potřebám programu Eurostars-2 je nezbytné stanovit odchylky od uvedeného nařízení v souladu s čl. 1 odst. 3 uvedeného nařízení.
(25)
S cílem usnadnit účast malých a středních podniků, které jsou zvyklé používat spíše vnitrostátní kanály a které by jinak prováděly výzkumnou činnost pouze v rámci hranic svého státu, by měl být finanční příspěvek do programu Eurostars-2 poskytován v souladu se známými pravidly jejich vnitrostátních programů a prováděn formou dohod o financování spravovaných přímo vnitrostátními orgány, kdy by bylo financování Unie kombinováno s příslušným vnitrostátním financováním. Měly by tedy být zavedeny výjimky z čl. 15 odst. 9, čl. 18 odst. 1, čl. 23 odst. 1 a odst. 5 až 7 a článků 28 až 34 nařízení (EU) č. 1290/2013.
(26)
Výzvy k podávání návrhů v rámci programu Eurostars-2 by měly být zveřejněny rovněž na jednotném portálu pro účastníky a dále i prostřednictvím jiných elektronických prostředků Horizontu 2020 pro šíření informací, spravovaných Komisí.
(27)
Finanční zájmy Unie by měly být chráněny přiměřenými opatřeními v průběhu celého výdajového cyklu, včetně prevence, zjišťování a vyšetřování nesrovnalostí, zpětného získávání ztracených, neoprávněně vyplacených či nesprávně použitých prostředků, a v případě potřeby, správních a finančních postihů v souladu s nařízením (EU, Euratom) č. 966/2012.
(28)
Komise by měla ve spolupráci se zúčastněnými státy provádět průběžné hodnocení, které bude posuzovat zejména kvalitu a účinnost programu Eurostars-2 a pokrok při dosahování stanovených cílů, jakož i vypracovat závěrečné hodnocení a na základě uvedených hodnocení připravit zprávu.
(29)
Na žádost Komise by měly ESE a zúčastněné státy Komisi předkládat veškeré informace, které Komise potřebuje zahrnout do svých zpráv o hodnocení programu Eurostars-2.
(30)
Jelikož cílů tohoto rozhodnutí, totiž podpory nadnárodních výzkumných činností prováděných malými a středními podniky provádějícími intenzivní výzkum a přispívání k integraci, sladění a synchronizaci vnitrostátních programů na financování výzkumu, nemůže být, z důvodu nedostatku nadnárodního rozměru a doplňkovosti a interoperability vnitrostátních programů, dosaženo uspokojivě členskými státy, ale spíše jich s ohledem na rozsah a dopady těchto činností může být lépe dosaženo na úrovni Unie, může Unie přijmout opatření v souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v článku 5 Smlouvy o Evropské unii. V souladu se zásadou proporcionality stanovenou v uvedeném článku nepřekračuje toto rozhodnutí rámec toho, co je nezbytné pro dosažení uvedených cílů,
PŘIJALY TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Předmět
Tímto rozhodnutím se stanoví pravidla účasti Unie na druhém programu výzkumu a vývoje společně prováděném několika členskými státy, který se zaměřuje na podporu malých a středních podniků provádějících výzkum a vývoj (program Eurostars-2), a podmínky pro její účast.
Článek 2
Definice
Pro účely tohoto rozhodnutí se rozumí:
1)
„malými a středními podniky“ mikropodniky a malé a střední podniky, definované v doporučení 2003/361/ES;
2)
„malým a středním podnikem provádějícím výzkum a vývoj“ malý a střední podnik, který splňuje alespoň jednu z následujících podmínek:
a)
reinvestuje nejméně 10 % svého obratu do výzkumu a vývoje;
b)
věnuje na výzkum a vývoj nejméně 10 % svých ekvivalentů plného pracovního úvazku;
c)
má alespoň pět ekvivalentů plného pracovního úvazku (v případě malého a středního podniku s nejvýše 100 ekvivalenty plného pracovního úvazku) pro výzkum a vývoj; nebo
d)
má 10 ekvivalentů plného pracovního úvazku (v případě malého a středního podniku s více než 100 ekvivalenty plného pracovního úvazku) pro výzkum a vývoj.
Článek 3
Cíle
Program Eurostars-2 sleduje následující cíle:
1)
podporu výzkumných činností, které splňují tyto podmínky:
a)
činnosti jsou prováděny formou nadnárodní spolupráce mezi několika malými a středními podniky provádějícími výzkum a vývoj, nebo mezi nimi a dalšími aktéry inovačního řetězce (např. vysokými školami, výzkumnými organizacemi);
b)
očekává se, že výsledky činností budou zavedeny na trh do dvou let od dokončení činnosti;
2)
zvýšení dostupnosti, účinnosti a účelnosti veřejného financování malých a středních podniků v Evropě sladěním, harmonizací a synchronizací vnitrostátních mechanismů financování jednotlivých zúčastněných států;
3)
podporu a zvýšení účasti malých a středních podniků, které nemají předchozí zkušenosti s nadnárodním výzkumem.
Článek 4
Účast v programu Eurostars-2 a partnerství s tímto programem
1. Unie se účastní programu Eurostars-2 společně prováděného Belgií, Bulharskem, Českou republikou, Dánskem, Estonskem, Finskem, Francií, Chorvatskem, Irskem, Islandem, Itálií, Izraelem, Kyprem, Litvou, Lotyšskem, Lucemburskem, Maďarskem, Maltou, Německem, Nizozemskem, Norskem, Polskem, Portugalskem, Rakouskem, Rumunskem, Řeckem, Slovenskem, Slovinskem, Spojeným královstvím, Španělskem, Švédskem, Švýcarském a Tureckem (dále jen „zúčastněné státy“) v souladu s podmínkami stanovenými v tomto rozhodnutí.
2. Každý jiný členský stát, který není uveden v odstavci 1, nebo každá jiná země přidružená k rámcovému programu Horizont 2020 se může programu Eurostars-2 účastnit, splní-li podmínku stanovenou v čl. 6 odst. 1 písm. c) tohoto rozhodnutí. Pokud podmínku stanovenou v čl. 6 odst. 1 písm. c) splní, považuje se pro účely tohoto rozhodnutí za zúčastněný stát.
3. Partnerskou zemí programu Eurostars-2 se může stát kterákoli země, která je členem iniciativy Eureka nebo je k iniciativě Eureka přidružena a která není členským státem nebo zemí přidruženou k Horizontu 2020, splňuje-li podmínku stanovenou v čl. 6 odst. 1 písm. c). Země, které jsou členy iniciativy Eureka nebo jsou k iniciativě Eureka přidruženy a které uvedenou podmínku splňují, se pro účely tohoto rozhodnutí považují za partnerské země. Právnické osoby z těchto partnerských zemí nejsou pro finanční příspěvek Unie v rámci programu Eurostars-2 způsobilé.
Článek 5
Finanční příspěvek Unie
1. Výše finančního příspěvku Unie na program Eurostars-2, včetně prostředků ESVO, činí až 287 000 000 EUR. Finanční příspěvek Unie je hrazen z prostředků souhrnného rozpočtu Unie přidělených na příslušné části zvláštního programu, kterým se provádí Horizont 2020, zavedený rozhodnutím 2013/743/EU v souladu s čl. 58 odst. 1 písm. c) bodem vi) a články 60 a 61 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012, a zejména z prostředků v rámci okruhu „inovace v malých a středních podnicích“, který je součástí části II tohoto zvláštního programu.
2. Aniž by byla překročena částka stanovená v odstavci 1, rovná se příspěvek Unie nejméně jedné třetině příspěvků zúčastněných států podle čl. 7 odst. 1 písm. a). Příspěvek slouží ke krytí provozních nákladů, včetně nákladů na hodnocení návrhů, a správních nákladů. Pokud bude v průběhu trvání programu Eurostars-2 třeba výši příspěvku Unie upravit, může být příspěvek Unie navýšen až na částku odpovídající polovině příspěvků zúčastněných států uvedených v čl. 7 odst. 1 písm. a).
3. Jako příspěvek na správní náklady programu Eurostars-2 lze použít částku vy výši nepřesahující 4 % finančního příspěvku Unie uvedeného v odstavci 1. Vnitrostátní správní náklady nezbytné k provádění programu Eurostars-2 hradí zúčastněné státy.
Článek 6
Podmínky pro poskytnutí finančního příspěvku Unie
1. Poskytnutí finančního příspěvku Unie je podmíněno tím, že:
a)
zúčastněné státy prokáží, že zřídily program Eurostars-2 v souladu s cíli stanovenými v článku 3;
b)
zúčastněné státy nebo organizace jimi pověřené určí ESE jako strukturu odpovědnou za provádění programu Eurostars-2 a přijímání, rozdělování a monitorování finančního příspěvku Unie;
c)
každý zúčastněný stát se zaváže přispět na financování programu Eurostars-2;
d)
ESE prokáže svou schopnost provádět program Eurostars-2, včetně přijímání, rozdělování a monitorování finančního příspěvku Unie, v rámci nepřímého řízení rozpočtu Unie v souladu s články 58, 60 a 61 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012; a
e)
je vytvořen model řízení programu Eurostars-2 v souladu s přílohou II.
2. V průběhu provádění programu Eurostars-2 je poskytování finančního příspěvku Unie rovněž podmíněno tím, že:
a)
ESSE plní cíle programu Eurostars-2 stanovené v článku 3 a provádí činnosti stanovené v příloze I v souladu s pravidly pro účast a šíření výsledků uvedenými v článku 8;
b)
je zachováván vhodný a účinný model řízení v souladu s přílohou II;
c)
ESSE dodržuje požadavky na podávání zpráv stanovené v čl. 60 odst. 5 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012;
d)
zúčastněné státy skutečně vyplácejí finanční příspěvky všem účastníkům projektů Eurostars-2 vybraným pro financování na základě výzev k podávání návrhů zveřejněných v rámci programu Eurostars-2, přičemž plní závazky uvedené v odst. 1 písm. c) tohoto článku;
e)
jsou přiděleny finanční prostředky z vnitrostátních rozpočtů na projekty Eurostars-2 a finančního příspěvku Unie v souladu s pořadníky projektů; a
f)
je prokázán zjevný pokrok v oblasti vědecké, řídicí a finanční spolupráce formou stanovení minimálních cílů provozní výkonnosti a milníků pro provádění programu Eurostars-2.
Článek 7
Příspěvky zúčastněných států
1. Příspěvek zúčastněných států se skládá z těchto finančních příspěvků:
a)
spolufinancování vybraných projektů Eurostars-2 prostřednictvím příslušných vnitrostátních forem financování, zejména formou grantů. Pro ocenění jiných forem příspěvků zúčastněných států, než jsou granty, může Komise použít zavedená pravidla pro rovnocennost grantům;
b)
finanční příspěvek na správní náklady programu Eurostars-2, které nejsou pokryty příspěvkem Unie v souladu s čl. 5 odst. 3.
2. Každý zúčastněný stát určí vnitrostátní orgán pro financování, který bude spravovat finanční podporu pro vnitrostátní účastníky programu Eurostars-2 v souladu s článkem 8.
Článek 8
Pravidla pro účast a šíření výsledků
1. Pro účely nařízení (EU) č. 1290/2013 se ESE považuje za financující orgán.
2. Odchylně od čl. 15 odst. 9 nařízení (EU) č. 1290/2013 ověřuje vnitrostátní orgán pro financování, koordinovaný ESE, finanční způsobilost všech žadatelů o financování v rámci programu Eurostars-2.
3. Odchylně od čl. 18 odst. 2 nařízení (EU) č. 1290/2013 podepisuje grantové dohody s příjemci nepřímých akcí v rámci programu Eurostars-2 příslušný vnitrostátní orgán pro financování.
4. Odchylně od čl. 23 odst. 1, 5, 6 a 7 a článků 28 až 34 nařízení (EU) č. 1290/2013 se na granty z programu Eurostars-2 spravované vnitrostátními orgány pro financování vztahují pravidla financování zúčastněných vnitrostátních programů.
Článek 9
Provádění programu Eurostars-2
1. Program Eurostars-2 se provádí na základě ročních pracovních plánů.
2. Program Eurostars-2 poskytuje finanční podporu zejména ve formě grantů účastníkům na základě výzev k podávání návrhů.
Článek 10
Dohody mezi Unií a ESE
1. Je-li výsledek hodnocení ex ante ESE v souladu s čl. 61 odst. 1 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012 příznivý, uzavře Komise jménem Unie s ESE pověřovací dohodu a dohody o každoročních převodech finančních prostředků.
2. Pověřovací dohoda uvedená v odstavci 1 je uzavřena v souladu s čl. 58 odst. 3 a články 60 a 61 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012 a s článkem 40 nařízení v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012. Tato dohoda rovněž stanoví:
a)
požadavky na ESE, pokud jde o výkonnostní ukazatele uvedené v příloze II rozhodnutí 2013/743/EU;
b)
požadavky týkající se příspěvku ESE na monitorování uvedené v příloze III rozhodnutí 2013/743/EU;
c)
zvláštní výkonnostní ukazatele související s fungováním ESE ve vztahu k programu Eurostars-2;
d)
požadavky na ESE, pokud jde o poskytování informací o správních nákladech a podrobných číselných údajů o provádění programu Eurostars-2;
e)
ujednání upravující poskytování údajů nezbytných k zajištění toho, aby Komise mohla plnit své povinnosti související s šířením výsledků a podáváním zpráv;
f)
povinnost ESE podepsat před převodem finančního příspěvku Unie s vnitrostátními orgány pro financování dvoustranné dohody, které stanoví minimální cíle operační výkonnosti a milníky pro provádění programu Eurostars-2;
g)
ustanovení upravující zveřejňování výzev k podávání návrhů v rámci programu Eurostars-2, zejména na jednotném portálu pro účastníky, i jinými elektronickými prostředky Horizontu 2020 pro šíření informací spravovanými Komisí.
Článek 11
Ukončení či pozastavení poskytování finančního příspěvku Unie nebo jeho snížení
1. Není-li program Eurostars-2 prováděn nebo je-li prováděn nepřiměřeně, částečně nebo opožděně, může Komise ukončit nebo pozastavit poskytování finančního příspěvku Unie nebo tento finanční příspěvek úměrně snížit v závislosti na skutečném provádění programu Eurostars-2.
2. Neposkytnou-li zúčastněné státy financování pro program Eurostars-2 nebo poskytnou-li je částečně nebo opožděně, může Komise nebo pozastavit poskytování finančního příspěvku Unie nebo tento finanční příspěvek úměrně snížit s přihlédnutím k výši finančních prostředků, které na provádění programu Eurostars-2 vyčlenily zúčastněné státy.
Článek 12
Následné audity
1. ESE zajistí, aby následné audity výdajů na nepřímé akce provedly příslušné vnitrostátní orgány pro financování v souladu s článkem 29 nařízení (EU) č. 1291/2013.
2. Komise se může rozhodnout, že audity uvedené v odstavci 1 provede sama. V těchto případech Komise postupuje v souladu s platnými pravidly, zejména s ustanoveními nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012, (EU) č. 1290/2013 a (EU) č. 1291/2013.
Článek 13
Ochrana finančních zájmů Unie
1. Komise přijme vhodná opatření k zajištění toho, aby při provádění akcí financovaných podle tohoto rozhodnutí byly finanční zájmy Unie chráněny uplatňováním preventivních opatření proti podvodům, korupci a jinému protiprávnímu jednání účinnými kontrolami, a jsou-li zjištěny nesrovnalosti, zpětným získáním neoprávněně vyplacených částek a případně účinnými, přiměřenými a odrazujícími správními a finančními sankcemi.
2. ESE umožní pracovníkům Komise a jiným osobám zmocněným Komisí či Účetním dvorem přístup na svá místa a do svých prostor a k veškerým informacím, včetně informací v elektronické podobě, které jsou zapotřebí k provedení jejich auditů.
3. Evropský úřad pro boj proti podvodům (OLAF) může provádět šetření včetně kontrol a inspekcí na místě, a to v souladu s ustanoveními a postupy stanovenými v nařízení Rady (Euratom, ES) č. 2185/96 (10) a nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 883/2013 (11) s cílem zjistit, zda v souvislosti s dohodou, rozhodnutím nebo smlouvou, které jsou financovány na základě tohoto rozhodnutí, došlo k podvodu, korupci nebo k jakémukoli jinému protiprávnímu jednání poškozujícímu finanční zájmy Unie.
4. Smlouvy, grantové dohody a rozhodnutí o grantu vyplývající z provádění tohoto rozhodnutí musí obsahovat ustanovení, která Komisi, Účetní dvůr, OLAF a ESE výslovně zmocňují k provádění těchto auditů a šetření v souladu s jejich pravomocemi.
5. Při provádění programu Eurostars-2 přijmou zúčastněné státy právní a správní předpisy nebo jiná opatření nezbytné k ochraně finančních zájmů Unie, zejména k zajištění úplného zpětného získání veškerých částek splatných Unii v souladu s nařízením (EU, Euratom) č. 966/2012 a nařízením v přenesené pravomoci (EU) č. 1268/2012.
Článek 14
Sdělování informací
1. Na žádost Komise zasílá ESE veškeré informace nezbytné k vypracování zpráv uvedených v článku 15.
2. Zúčastněné státy předkládají Komisi prostřednictvím ESE veškeré informace o finančním řízení programu Eurostars-2, které si vyžádá Evropský parlament, Rada nebo Účetní dvůr.
3. Komise zahrne informace uvedené v odstavci 2 tohoto článku do zpráv podle článku 15.
Článek 15
Hodnocení
1. Do 30. června 2017 provede Komise v těsné spolupráci se zúčastněnými státy a s pomocí nezávislých odborníků průběžné hodnocení programu Eurostars-2. O tomto hodnocení vypracuje Komise zprávu, která obsahuje závěry hodnocení a připomínky Komise. Tuto zprávu zašle Komise Evropskému parlamentu a Radě do 31. prosince 2017. Výsledky průběžného hodnocení programu Eurostars-2 se zohlední v průběžném hodnocení Horizontu 2020.
2. Po skončení účasti Unie na programu Eurostars-2, avšak nejpozději do 31. prosince 2022, provede Komise závěrečné hodnocení programu Eurostars-2. O tomto hodnocení vypracuje Komise zprávu, ve které uvede jeho výsledky. Tuto zprávu zašle Komise Evropskému parlamentu a Radě.
Článek 16
Vstup v platnost
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost dvacátým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Článek 17
Určení
Toto rozhodnutí je určeno členským státům.
V Bruselu dne 15. května 2014.
DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY NR 553/2014/UE
z dnia 15 maja 2014 r.
w sprawie udziału Unii w podjętym wspólnie przez kilka państw członkowskich programie badawczo-rozwojowym mającym na celu wsparcie małych i średnich przedsiębiorstw prowadzących działalność w zakresie badań i rozwoju
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 185 i art. 188 akapit drugi,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,
uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (1),
stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą (2),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
W swoim komunikacie z dnia 3 marca 2010 r. zatytułowanym „Europa 2020 - Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu” („strategia »Europa 2020« ”) Komisja podkreśliła potrzebę stworzenia warunków sprzyjających inwestowaniu w wiedzę i innowacje w celu osiągnięcia w Unii inteligentnego i zrównoważonego wzrostu gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu. Zarówno Parlament Europejski, jak i Rada zatwierdziły tę strategię.
(2)
W rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1291/2013 (3) ustanowiony został „Horyzont 2020” - program ramowy w zakresie badań naukowych i innowacji (2014-2020) („program »Horyzont 2020« ”). Program „Horyzont 2020” ma na celu osiągnięcie większego wpływu na badania naukowe i innowacje poprzez przyczynienie się do wzmocnienia partnerstw publiczno-publicznych, w tym poprzez udział Unii w programach podjętych przez kilka państw członkowskich zgodnie z art. 185 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.
(3)
Partnerstwa publiczno-prywatne powinny dążyć do zapewnienia ściślejszej synergii, zwiększenia koordynacji i unikania zbędnego powielania unijnych, międzynarodowych, krajowych i regionalnych programów badawczych oraz powinny w pełni przestrzegać ogólnych zasad programu „Horyzont 2020”, w szczególności dotyczących otwartości i przejrzystości. Należy ponadto zapewnić otwarty dostęp do publikacji naukowych.
(4)
Decyzją Parlamentu Europejskiego i Rady nr 743/2008/WE (4) Wspólnota postanowiła wnieść wkład finansowy w program Eurostars, wspólny program badawczo-rozwojowy podjęty przez wszystkie państwa członkowskie i pięć państw uczestniczących w sieci EUREKA, inicjatywie międzyrządowej utworzonej w 1985 r. w celu wspierania współpracy w zakresie badań przemysłowych („program Eurostars”).
(5)
W kwietniu 2012 r. Komisja przedstawiła Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z okresowej oceny programu Eurostars przeprowadzonej przez grupę niezależnych ekspertów dwa lata po rozpoczęciu tego programu. W ogólnej opinii ekspertów program Eurostars spełnia swoje cele, zapewnia wartość dodaną europejskim małym i średnim przedsiębiorstwom (zwanym dalej „MŚP”) prowadzącym działalność w zakresie badań i rozwoju i powinien być kontynuowany po 2013 r. Uznaje się również, że program Eurostars zaspokaja szereg rzeczywistych potrzeb MŚP prowadzących działalność w zakresie badań i rozwoju; przyciągnął on dużą liczbę wniosków, przy czym budżet projektów kwalifikujących się do finansowania przekracza budżet początkowy. Wydano szereg zaleceń dotyczących ulepszenia tego programu, głównie w odniesieniu do potrzeby dalszej integracji programów krajowych i poprawy działalności operacyjnej, aby uzyskać krótszy czas oczekiwania na zawarcie umowy i zwiększyć przejrzystość procedur.
(6)
Należy stosować definicję MŚP zawartą w zaleceniu Komisji 2003/361/WE z dnia 6 maja 2003 r. dotyczącym definicji mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (5).
(7)
Zgodnie z decyzją Rady 2013/743/UE (6) wsparcia można udzielić na rzecz działania opartego na programie Eurostars i przekształcającym go w kierunku wskazanym w jego ocenie okresowej.
(8)
Drugi podjęty wspólnie przez kilka państw członkowskich program badawczo-rozwojowy mający na celu wsparcie małych i średnich przedsiębiorstw prowadzących działalność w zakresie badań i rozwoju („program Eurostars-2”), dostosowany do strategii „Europa 2020”, jej inicjatywy przewodniej „Unia innowacji” i do komunikatu Komisji z dnia 17 lipca 2012 r. zatytułowanego „Wzmocnionego partnerstwa w ramach europejskiej przestrzeni badawczej na rzecz doskonałości i wzrostu gospodarczego”, będzie miał na celu wspieranie MŚP prowadzących działalność w zakresie badań i rozwoju poprzez współfinansowanie ich prorynkowych projektów badawczych we wszelkich dziedzinach. W związku z tym, w połączeniu z działaniami w ramach celu „Wiodąca pozycja w zakresie technologii prorozwojowych i przemysłowych” określonego w programie „Horyzont 2020” program Eurostars-2 przyczyni się do osiągnięcia celów części tego programu „Wiodąca pozycja w przemyśle”, tj. do przyspieszenia rozwoju technologii i innowacji, które zapewnią podstawy działania przedsiębiorstwom przyszłości i pomogą innowacyjnym europejskim MŚP przeobrazić się w firmy wiodące na rynku światowym. W ramach udoskonaleń w stosunku do poprzedniego programu Eurostars w programie Eurostars-2 należy położyć nacisk na skrócenie czasu na udzielenie dotacji, silniejszą integrację oraz lżejszą, przejrzystą i efektywniejszą administrację przynoszącą w ostatecznym rozrachunku korzyści MŚP prowadzącym działalność w zakresie badań i rozwoju. Zachowanie oddolnego charakteru oraz ukierunkowanego na potrzeby przedsiębiorstw programu skupiającego się głównie na potencjale rynku, tak jak w poprzednim programie Eurostars, stanowi klucz do powodzenia programu Eurostars-2.
(9)
Aby uwzględnić czas trwania programu „Horyzont 2020”, zaproszenia do składania wniosków na mocy programu Eurostars-2 należy ogłosić najpóźniej do dnia 31 grudnia 2020 r. W należycie uzasadnionych przypadkach zaproszenia do składania wniosków można ogłosić do dnia 31 grudnia 2021 r.
(10)
Podczas konferencji ministerialnej sieci EUREKA, która odbyła się w dniu 22 czerwca 2012 r. w Budapeszcie, zatwierdzono wizję strategiczną dotyczącą programu Eurostars-2 („dokument budapeszteński”). Ministrowie zobowiązali się wesprzeć kontynuację programu Eurostars po jego zakończeniu w 2013 r. przez okres objęty programem „Horyzont 2020”. Będzie to obejmowało wzmocnione partnerstwo na rzecz realizacji zaleceń zawartych w okresowej ocenie programu Eurostars. W dokumencie budapeszteńskim określono dwa główne cele programu Eurostars-2. Po pierwsze, cel strukturalny polegający na pogłębieniu synchronizacji i dostosowania krajowych programów badawczych w obszarze finansowania, który jest kluczowym elementem względem procesie tworzenia europejskiej przestrzeni badawczej przez kraje członkowskie. Po drugie cel merytoryczny polegający na wspieraniu MŚP prowadzących działalność w zakresie badań i rozwoju, które uczestniczą w transgranicznych projektach dotyczących badań i innowacji. W dokumencie budapeszteńskim zaproszono Unię do udziału w programie Eurostars-2.
(11)
W celu uproszczenia należy zmniejszyć obciążenia administracyjne dla wszystkich stron. Należy unikać podwójnych audytów i nieproporcjonalnej ilości dokumentacji oraz sprawozdań. Przy prowadzeniu audytów należy w stosownych przypadkach uwzględnić specyfikę programów krajowych.
(12)
Audyty podmiotów otrzymujących środki unijne w ramach programu Eurostars-2 należy przeprowadzać zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1291/2013.
(13)
Państwa uczestniczące zamierzają wnosić wkład w realizację programu Eurostars-2 przez czas trwania tego programu (lata 2014-2024).
(14)
Działania w ramach programu Eurostars-2 powinny być dostosowane do celów i zasad podejścia oddolnego zawartych w programie „Horyzont 2020” oraz do zasad i warunków ogólnych określonych w art. 26 rozporządzenia (UE) nr 1291/2013.
(15)
Należy ustanowić pułap wkładu finansowego Unii na rzecz programu Eurostars-2 przez czas trwania programu „Horyzont 2020”. W ramach tego pułapu należy zachować elastyczność dotyczącą wkładu Unii, który powinien być równy przynajmniej jednej trzeciej, nie więcej jednak niż połowie wkładu państw uczestniczących, aby zapewnić masę krytyczną niezbędną do zaspokojenia zapotrzebowania ze strony projektów kwalifikujących się do wsparcia finansowego, uzyskać znaczny efekt dźwigni i zapewnić silniejszą integrację krajowych programów badawczych państw uczestniczących.
(16)
Zgodnie z celami rozporządzenia (UE) nr 1291/2013 każde państwo członkowskie oraz każde państwo stowarzyszone w ramach programu „Horyzont 2020” powinny być uprawnione do udziału w programie Eurostars-2.
(17)
Krajem partnerskim programu Eurostars-2 może zostać każde państwo członkowskie sieci EUREKA lub państwo z nią stowarzyszone, które nie jest państwem członkowskim ani państwem stowarzyszonym w ramach programu „Horyzont 2020”.
(18)
Wkład finansowy Unii powinien być uzależniony od złożenia przez państwa uczestniczące formalnych zobowiązań do wnoszenia wkładu w realizację programu Eurostars-2 oraz od wywiązywania się przez nie z tych zobowiązań. Wsparcie finansowe w ramach programu Eurostars-2 powinno przede wszystkim mieć formę dotacji na projekty wybrane w następstwie zaproszeń do składania wniosków opublikowanych w ramach tego programu. Aby osiągnąć cele programu Eurostars-2, państwa uczestniczące zapewniają wkład finansowy wystarczający do sfinansowania rozsądnej liczby wniosków wybranych w ramach każdego zaproszenia.
(19)
Do wspólnej realizacji programu Eurostars-2 potrzebna jest struktura służąca tej realizacji. Uczestniczące państwa postanowiły wyznaczyć sekretariat sieci EUREKA na strukturę służącą realizacji programu Eurostars-2. Sekretariat sieci EUREKA jest międzynarodowym stowarzyszeniem o charakterze niekomercyjnym utworzonym zgodnie z prawem belgijskim w 1997 r. przez państwa członkowskie sieci EUREKA i od 2008 r. odpowiada za realizację programu Eurostars. Rola sekretariatu sieci EUREKA wykracza poza realizację programu Eurostars, ponieważ jest on jednocześnie sekretariatem inicjatywy EUREKA, mającym własne struktury zarządzania związane z zarządzaniem projektami sieci EUREKA wykraczającym poza program Eurostars. Unia, reprezentowana przez Komisję, jest członkiem założycielem inicjatywy EUREKA i pełnoprawnym członkiem stowarzyszenia sekretariatu sieci EUREKA.
(20)
Aby zapewnione zostało osiągnięcie celów programu Eurostars-2, sekretariat sieci EUREKA powinien odpowiadać za organizację zaproszeń do składania wniosków, weryfikację kryteriów kwalifikowalności, wzajemną ocenę, wybór i monitorowanie projektów oraz za przydział wkładu Unii. Ocena wniosków powinna być przeprowadzana na szczeblu centralnym przez niezależnych ekspertów zewnętrznych na odpowiedzialność sekretariatu sieci EUREKA na podstawie zaproszeń do składania wniosków. Lista rankingowa projektów powinna być wiążąca dla państw uczestniczących pod względem przydziału finansowania z wkładu finansowego Unii oraz z wkładu państw uczestniczących.
(21)
Ogółem program Eurostars-2 powinien wykazywać wyraźne postępy w kierunku dalszego dostosowania i synchronizacji krajowych programów badań i innowacji jako rzeczywiście wspólny program charakteryzujący się lepszą synchronizacją naukową, zarządczą i finansową. Silniejszą integrację naukową należy osiągnąć poprzez wspólne określanie i realizowanie działań, przy czym powinna ona zapewniać doskonałość i duże oddziaływanie wybranych projektów. Integracja zarządcza powinna zapewniać dalsze zwiększanie doskonałości operacyjnej i rozliczalności programu. Silniejsza integracja finansowa powinna opierać się na całkowitym i rocznym odpowiednim wkładzie finansowym wnoszonym przez państwa uczestniczące w programie Eurostars-2 oraz na wysokim poziomie synchronizacji krajowej. Należy to osiągnąć poprzez stopniową harmonizację krajowych zasad finansowania.
(22)
Unijnym wkładem finansowym należy zarządzać zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami oraz zasadami zarządzania pośredniego określonymi w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 (7) oraz w rozporządzeniu delegowanym Komisji (UE) nr 1268/2012 (8).
(23)
Aby chronić interesy finansowe Unii, Komisja powinna mieć prawo do zmniejszenia, zawieszenia lub zakończenia wnoszenia wkładu finansowego Unii, jeśli program Eurostars-2 jest realizowany niewłaściwie, częściowo lub z opóźnieniem bądź jeżeli państwa uczestniczące nie wnoszą swojego wkładu w finansowanie programu Eurostars-2 lub wnoszą go częściowo lub z opóźnieniem. Prawa te należy przewidzieć w umowie o delegowaniu zadań, która ma zostać zawarta między Unią a sekretariatem sieci EUREKA.
(24)
Udział w działaniach pośrednich finansowanych w ramach programu Eurostars-2 podlega rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1290/2013 (9). Z powodu szczególnych potrzeb operacyjnych programu Eurostars-2 niezbędne jest jednak uwzględnienie odstępstw od tego rozporządzenia zgodnie z jego art. 1 ust. 3.
(25)
Aby ułatwić udział MŚP, które są bardziej przyzwyczajone do kanałów krajowych i które w innym wypadku prowadziłyby swoją działalność w zakresie badań wyłącznie w granicach swojego państwa, wkład finansowy w ramach programu Eurostars-2 należy zapewniać zgodnie z dobrze znanymi zasadami ich programów krajowych i realizować go za pośrednictwem umowy o finansowaniu zarządzanej bezpośrednio przez organy krajowe, stanowiącej połączenie finansowania unijnego z odpowiadającym mu finansowaniem krajowym. Należy zatem przewidzieć odstępstwo od art. 15 ust. 9, art. 18 ust. 1, art. 23 ust. 1, 5-7 oraz art. 28-34 rozporządzenia (UE) nr 1290/2013.
(26)
Zaproszenia do składania wniosków w programie Eurostars-2 powinny być również ogłaszane w jednym portalu dla uczestników, jak również za pośrednictwem pozostałych elektronicznych środków upowszechniania programu „Horyzont 2020” zarządzanych przez Komisję.
(27)
Należy chronić interesy finansowe Unii z zastosowaniem proporcjonalnych środków w całym cyklu wydatkowania, w tym poprzez zapobieganie nieprawidłowościom, ich wykrywanie i analizowanie, odzyskiwanie środków utraconych, niewłaściwie wypłaconych lub nieodpowiednio wykorzystanych oraz, w stosownych przypadkach, poprzez nakładanie kar administracyjnych i finansowych zgodnie z rozporządzeniem (UE, Euratom) nr 966/2012.
(28)
Komisja, we współpracy z państwami uczestniczącymi, powinna przeprowadzić ocenę okresową dotyczącą przede wszystkim jakości i skuteczności programu Eurostars-2 oraz postępów w osiąganiu wyznaczonych celów, a także przeprowadzić ocenę końcową i przygotować sprawozdanie z tych ocen.
(29)
Na wniosek Komisji sekretariat sieci EUREKA i państwa uczestniczące powinny przekazać Komisji wszelkie informacje, która musi ona uwzględnić w sprawozdaniach z oceny programu Eurostars-2.
(30)
Ponieważ cele niniejszej decyzji, a mianowicie wspieranie transnarodowych działań badawczych podejmowanych przez MŚP intensywnie korzystające z badań oraz przyczynianie się do integracji, dostosowywania i synchronizacji krajowych programów finansowania badań, nie mogą zostać osiągnięte w sposób wystarczający przez państwa członkowskie z powodu braku transgranicznego wymiaru oraz braku komplementarności i interoperacyjności programów krajowych, natomiast ze względu na rozmiary i skutki działania możliwe jest ich lepsze osiągnięcie na poziomie Unii, Unia może podjąć działania zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule niniejsza decyzja nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tych celów,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Przedmiot
W niniejszej decyzji ustanawia się zasady dotyczące udziału Unii w podjętym wspólnie przez kilka państw członkowskich drugim programie badawczo-rozwojowym mającym na celu wsparcie małych i średnich przedsiębiorstw prowadzących działalność w zakresie badań i rozwoju („program Eurostars-2”) oraz warunki tego udziału.
Artykuł 2
Definicje
Do celów niniejszej decyzji stosuje się następujące definicje:
1)
„MŚP” oznacza mikroprzedsiębiorstwa, małe i średnie przedsiębiorstwa, zgodnie z definicją zawartą w zaleceniu 2003/361/WE;
2)
„MŚP prowadzące działalność w zakresie badań i rozwoju” oznacza MŚP, które spełnia co najmniej jeden z następujących warunków:
a)
reinwestuje co najmniej 10 % swojego obrotu w działania badawczo-rozwojowe;
b)
przeznacza co najmniej 10 % swoich ekwiwalentów pełnego czasu pracy na działania badawczo-rozwojowe;
c)
dysponuje co najmniej pięcioma ekwiwalentami pełnego czasu pracy (w przypadku MŚP mających nie więcej niż 100 ekwiwalentów pełnego czasu pracy) na działania badawczo-rozwojowe; lub
d)
dysponuje 10 ekwiwalentami pełnego czasu pracy (w przypadku MŚP mających ponad 100 ekwiwalentów pełnego czasu pracy) na działania badawczo-rozwojowe.
Artykuł 3
Cele
Program Eurostars-2 ma następujące cele:
1)
promowanie działań badawczych, które spełniają następujące warunki:
a)
działania realizowane są poprzez transnarodową współpracę MŚP prowadzących działalność w zakresie badań i rozwoju między samymi MŚP lub między MŚP a innymi podmiotami łańcucha innowacji (np. uczelniami, organizacjami badawczymi);
b)
wyniki działań mają zostać wprowadzone na rynek w ciągu dwóch lat od zakończenia danego działania;
2)
zwiększanie dostępności, efektywności i skuteczności finansowania publicznego dla MŚP w Europie poprzez dopasowanie, harmonizację i synchronizację krajowych mechanizmów finansowania istniejących w państwach uczestniczących;
3)
promowanie i zwiększanie uczestnictwa MŚP, które nie mają wcześniejszego doświadczenia w badaniach transnarodowych.
Artykuł 4
Uczestnictwo w programie Eurostars-2 i partnerstwo z nim
1. Unia uczestniczy w programie Eurostars-2 podjętym wspólnie przez Austrię, Belgię, Bułgarię, Chorwację, Cypr, Danię, Estonię, Finlandię, Francję, Grecję, Hiszpanię, Irlandię, Islandię, Izrael, Litwę, Luksemburg, Łotwę, Maltę, Niderlandy, Niemcy, Norwegię, Polskę, Portugalię, Republikę Czeską, Rumunię, Słowację, Słowenię, Szwajcarię, Szwecję, Turcję, Węgry, Włochy i Zjednoczone Królestwo („państwa uczestniczące”), zgodnie z warunkami określonymi w niniejszej decyzji.
2. Każde państwo członkowskie niewymienione w ust. 1 oraz każde inne państwo stowarzyszone w ramach programu „Horyzont 2020” może uczestniczyć w programie Eurostars-2, o ile spełnia warunek określony w art. 6 ust. 1 lit. c) niniejszej decyzji. Jeżeli takie państwo spełnia warunek określony w art. 6 ust. 1 lit. c), uznaje się je za państwo uczestniczące do celów niniejszej decyzji.
3. Krajem partnerskim programu Eurostars-2 może zostać każde państwo członkowskie sieci EUREKA lub państwo z nią stowarzyszone, które nie jest państwem członkowskim ani państwem stowarzyszonym w ramach programu „Horyzont 2020”, o ile spełnia warunek określony w art. 6 ust. 1 lit. c). Te państwa członkowskie sieci EUREKA lub państwa z nią stowarzyszone, które spełniają warunek określony w art. 6 ust. 1 lit. c), uznawane są za kraje partnerskie do celów niniejszej decyzji. Podmioty prawne z tych krajów partnerskich nie kwalifikują się do uzyskania wkładu finansowego Unii w ramach programu Eurostars-2.
Artykuł 5
Wkład finansowy Unii
1. Wkład finansowy Unii, łącznie ze środkami EFTA, na rzecz programu Eurostars-2 wynosi maksymalnie 287 000 000 EUR. Wkład finansowy Unii wnoszony jest ze środków budżetu ogólnego Unii przydzielonych na odpowiednie części programu szczegółowego wdrażającego program „Horyzont 2020”, ustanowionego na mocy decyzji 2013/743/UE, zgodnie z art. 58 ust. 1 lit. c) ppkt (vi) oraz art. 60 i 61 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, a w szczególności ze środków w dziale „Innowacje w MŚP” w części II.
2. Wkład Unii jest równy przynajmniej jednej trzeciej wkładów państw uczestniczących, o których mowa w art. 7 ust. 1 lit. a), przy czym nie przekracza on kwoty określonej w ust. 1. Wkład Unii przeznaczony jest na pokrycie kosztów operacyjnych, w tym kosztów oceny wniosków, oraz kosztów administracyjnych. W przypadku gdyby w czasie trwania programu Eurostars-2 należało dostosować wysokość wkładu Unii, wkład Unii może wzrosnąć maksymalnie do połowy wkładów państw uczestniczących, o których mowa w art. 7 ust. 1 lit. a).
3. Kwota nieprzekraczająca 4 % wkładu finansowego Unii, o którym mowa w ust. 1, może zostać wykorzystana na pokrycie kosztów administracyjnych programu Eurostars-2. Państwa uczestniczące pokrywają krajowe koszty administracyjne niezbędne do realizacji programu Eurostars-2.
Artykuł 6
Warunki wkładu finansowego Unii
1. Wkład finansowy Unii zależy od spełnienia następujących warunków:
a)
wykazania przez państwa uczestniczące, że ustanowiły program Eurostars-2 zgodnie z celami określonymi w art. 3;
b)
wyznaczenia przez państwa uczestniczące lub organizacje wskazane przez państwa uczestniczące sekretariatu sieci EUREKA jako struktury odpowiedzialnej za realizację programu Eurostars-2 oraz za przyjmowanie, przydzielanie i monitorowanie wkładu finansowego Unii;
c)
zobowiązania się każdego państwa uczestniczącego do wnoszenia wkładu w finansowanie programu Eurostars-2;
d)
wykazania przez sekretariat sieci EUREKA jego zdolności do realizacji programu Eurostars-2, w tym przyjmowania, przydzielania i monitorowania wkładu finansowego Unii, w ramach zarządzania pośredniego budżetem Unii zgodnie z art. 58, 60 i 61 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012; oraz
e)
ustanowienia modelu zarządzania programem Eurostars-2 zgodnie z załącznikiem II.
2. Podczas realizacji programu Eurostars-2 wkład finansowy Unii zależy również od spełnienia następujących warunków:
a)
realizacji przez sekretariat sieci EUREKA celów programu Eurostars-2 określonych w art. 3 oraz działań określonych w załączniku I zgodnie z zasadami uczestnictwa i upowszechniania, o których mowa w art. 8;
b)
utrzymywania właściwego i skutecznego modelu zarządzania zgodnie z załącznikiem II;
c)
spełnienia przez sekretariat sieci EUREKA wymogów w zakresie sprawozdawczości określonych w art. 60 ust. 5 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012;
d)
faktycznej wypłaty przez państwa uczestniczące wkładu finansowego wszystkim uczestnikom projektów programu Eurostars-2, które wybrano do finansowania w następstwie zaproszeń do składania wniosków opublikowanych w ramach programu Eurostars-2, co stanowi wypełnienie przez te państwa zobowiązania, o którym mowa w ust. 1 lit. c) niniejszego artykułu;
e)
przydziału na rzecz projektów programu Eurostars-2 środków z budżetów krajowych i z wkładu finansowego Unii zgodnie z listami rankingowymi projektów; oraz
f)
wykazania wyraźnych postępów we współpracy naukowej, zarządczej i finansowej poprzez określenie minimalnych celów działalności operacyjnej i etapów realizacji programu Eurostars-2.
Artykuł 7
Wkład państw uczestniczących
1. Wkład państw uczestniczących składa się z następujących wkładów finansowych:
a)
współfinansowania wybranych projektów programu Eurostars-2 przy użyciu odpowiednich krajowych form finansowania, głównie poprzez dotacje; przy wycenie wkładów państw uczestniczących wnoszonych w formach innych niż dotacja Komisja może skorzystać z utrwalonych zasad dotyczących ekwiwalentów dotacji;
b)
wkładu finansowego na pokrycie kosztów administracyjnych programu Eurostars-2, których nie pokryto z wkładu Unii określonego w art. 5 ust. 3.
2. Każde państwo uczestniczące wyznacza krajowy organ finansujący na potrzeby zarządzania wsparciem finansowym dla uczestników programu Eurostars-2 w poszczególnych państwach zgodnie z art. 8.
Artykuł 8
Zasady uczestnictwa i upowszechniania
1. Do celów rozporządzenia (UE) nr 1290/2013 sekretariat sieci EUREKA uznaje się za organ finansujący.
2. Na zasadzie odstępstwa od art. 15 ust. 9 rozporządzenia (UE) nr 1290/2013 krajowe organy finansujące, koordynowane przez sekretariat sieci EUREKA, weryfikują zdolność finansową wszystkich wnioskodawców ubiegających się o finansowanie w ramach programu Eurostars-2.
3. Na zasadzie odstępstwa od art. 18 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1290/2013 umowy o udzielenie dotacji zawierane z beneficjentami działania pośredniego w ramach programu Eurostars-2 podpisywane są przez właściwe krajowe organy finansujące.
4. Na zasadzie odstępstwa od art. 23 ust. 1, 5, 6 i 7 oraz art. 28-34 rozporządzenia (UE) nr 1290/2013 do dotacji programu Eurostars-2 zarządzanych przez krajowe organy finansujące stosuje się zasady finansowania uczestniczących programów krajowych.
Artykuł 9
Realizacja programu Eurostars-2
1. Program Eurostars-2 jest realizowany na podstawie rocznych planów prac.
2. W ramach programu Eurostars-2 zapewnia się wsparcie finansowe, głównie w formie dotacji dla uczestników, przyznawanych na podstawie zaproszeń do składania wniosków.
Artykuł 10
Umowy między Unią a sekretariatem sieci EUREKA
1. Pod warunkiem pozytywnego wyniku oceny ex ante sekretariatu sieci EUREKA zgodnie z art. 61 ust. 1 rozporządzenia Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 Komisja w imieniu Unii zawiera z sekretariatem sieci EUREKA umowę o delegowaniu zadań i umowy o corocznym przekazywaniu środków.
2. Umowa o delegowaniu zadań, o której mowa w ust. 1, zawierana jest zgodnie z art. 58 ust. 3 oraz art. 60 i 61 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, a także z art. 40 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012. Określa się w niej następujące elementy:
a)
wymogi obowiązujące sekretariat sieci EUREKA w zakresie wskaźników efektywności określonych w załączniku II do decyzji (UE) nr 2013/743;
b)
wymogi dotyczące wkładu sekretariatu sieci EUREKA w odniesieniu do monitorowania, o którym mowa w załączniku III do decyzji (UE) nr 2013/743;
c)
konkretne wskaźniki efektywności związane z funkcjonowaniem sekretariatu sieci EUREKA w odniesieniu do programu Eurostars-2;
d)
wymogi obowiązujące sekretariat sieci EUREKA w zakresie przekazywania informacji na temat kosztów administracyjnych i szczegółowych danych dotyczących realizacji programu Eurostars-2;
e)
ustalenia dotyczące przekazywania danych koniecznych do zapewnienia możliwości wypełnienia przez Komisję jej obowiązków w zakresie sprawozdawczości i upowszechniania;
f)
obowiązek sekretariatu sieci EUREKA podpisania dwustronnych umów z krajowymi organami finansującymi przed przekazaniem wkładu finansowego Unii; w tych umowach dwustronnych określa się minimalne cele działalności operacyjnej i etapy realizacji programu Eurostars-2;
g)
przepisy dotyczące publikacji przez program Eurostars-2 zaproszeń do składania wniosków, w szczególności ogłaszania tych zaproszeń w jednym portalu dla uczestników, jak również za pośrednictwem pozostałych elektronicznych środków upowszechniania programu „Horyzont 2020” zarządzanych przez Komisję.
Artykuł 11
Zakończenie przekazywania wkładu finansowego Unii, zmniejszenie tego wkładu lub zawieszenie jego przekazywania
1. Jeżeli program Eurostars-2 nie jest realizowany, jest realizowany niewłaściwie, częściowo lub z opóźnieniem, Komisja może zakończyć przekazywanie wkładu Unii, proporcjonalnie go zmniejszyć lub zawiesić jego przekazywanie zależnie od rzeczywistej realizacji programu Eurostars-2.
2. Jeżeli państwa uczestniczące nie wnoszą wkładu w finansowanie programu Eurostars-2, wnoszą wkład tylko częściowo lub z opóźnieniem, Komisja może zakończyć przekazywanie wkładu finansowego Unii, proporcjonalnie go zmniejszyć lub zawiesić jego przekazywanie, uwzględniając kwotę finansowania przydzieloną przez państwa uczestniczące na realizację programu Eurostars-2.
Artykuł 12
Audyty ex post
1. Sekretariat sieci EUREKA zapewnia przeprowadzenie przez odpowiednie krajowe organy finansujące audytów ex post wydatków poniesionych na działania pośrednie zgodnie z art. 29 rozporządzenia (UE) nr 1291/2013.
2. Komisja może podjąć decyzję o samodzielnym przeprowadzeniu audytów, o których mowa w ust. 1. W takim przypadku Komisja przeprowadza audyty zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami, w szczególności z przepisami rozporządzeń (UE, Euratom) nr 966/2012, (UE) nr 1290/2013 i (UE) nr 1291/2013.
Artykuł 13
Ochrona interesów finansowych Unii
1. Komisja przyjmuje odpowiednie środki zapewniające ochronę interesów finansowych Unii w trakcie realizacji działań finansowanych na podstawie niniejszej decyzji; w tym celu stosuje środki zapobiegania nadużyciom finansowym, korupcji i wszelkim innym nielegalnym działaniom, prowadzi skuteczne kontrole oraz - w razie stwierdzenia nieprawidłowości - odzyskuje kwoty nienależnie wypłacone, a także - w stosownych przypadkach - nakłada skuteczne, proporcjonalne i odstraszające kary administracyjne i finansowe.
2. Sekretariat sieci EUREKA umożliwia pracownikom Komisji i innym osobom upoważnionym przez Komisję oraz Trybunałowi Obrachunkowemu dostęp do swoich terenów i obiektów oraz do wszelkich informacji, w tym informacji w formie elektronicznej, koniecznych do przeprowadzenia audytów i kontroli.
3. Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) może prowadzić dochodzenia, w tym kontrole na miejscu i inspekcje, zgodnie z przepisami i procedurami określonymi w rozporządzeniu Rady (Euratom, WE) nr 2185/96 (10) oraz rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 883/2013 (11) w celu ustalenia, czy w związku z umową, decyzją lub zamówieniem finansowanym na podstawie niniejszej decyzji doszło do nadużycia finansowego, korupcji lub jakiegokolwiek innego nielegalnego działania ze skutkiem dla interesów finansowych Unii.
4. Zamówienia, umowy o udzielenie dotacji i decyzje o udzieleniu dotacji wynikające z wdrażania niniejszej decyzji zawierają przepisy wyraźnie uprawniające Komisję, Trybunał Obrachunkowy, OLAF i sekretariat sieci EUREKA do przeprowadzania tego rodzaju audytów, kontroli i dochodzeń zgodnie z ich odpowiednimi kompetencjami.
5. W ramach realizacji programu Eurostars-2 państwa uczestniczące podejmują wszelkie środki prawne, regulacyjne, administracyjne lub inne środki niezbędne do ochrony interesów finansowych Unii, w szczególności w celu zapewnienia pełnego odzyskania kwot należnych Unii zgodnie z rozporządzeniem (UE, Euratom) nr 966/2012 i rozporządzeniem delegowanym (UE) nr 1268/2012.
Artykuł 14
Przekazywanie informacji
1. Na wniosek Komisji sekretariat sieci EUREKA przekazuje wszelkie informacje niezbędne do sporządzania sprawozdań, o których mowa w art. 15.
2. Państwa uczestniczące przekazują Komisji za pośrednictwem sekretariatu sieci EUREKA wszelkie informacje wymagane przez Parlament Europejski, Radę lub Trybunał Obrachunkowy w odniesieniu do zarządzania finansami programu Eurostars-2.
3. Komisja włącza informacje, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, do sprawozdań, o których mowa w art. 15.
Artykuł 15
Ocena
1. Do dnia 30 czerwca 2017 r. Komisja, w ścisłej współpracy z państwami uczestniczącymi i przy udziale niezależnych ekspertów, przeprowadzi ocenę okresową programu Eurostars-2. Komisja sporządzi sprawozdanie z tej oceny, które zawiera wnioski z oceny i uwagi Komisji. Komisja przekaże to sprawozdanie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie do dnia 31 grudnia 2017 r. Wynik oceny okresowej programu Eurostars-2 uwzględnia się w ocenie okresowej programu „Horyzont 2020”.
2. Komisja przeprowadzi końcową ocenę programu Eurostars-2 na koniec udziału Unii w tym programie, lecz nie później niż do dnia 31 grudnia 2022 r. Komisja sporządzi sprawozdanie z tej oceny, które zawierać ma wyniki tej oceny. Komisja przekaże to sprawozdanie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
Artykuł 16
Wejście w życie
Niniejsza decyzja wchodzi w życie dwudziestego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Artykuł 17
Adresaci
Niniejsza decyzja skierowana jest do państw członkowskich.
Sporządzono w Brukseli dnia 15 maja 2014 r.