PROVÁDĚCÍ ROZHODNUTÍ KOMISE
ze dne 11. září 2014
o vzoru dohody o financování pro příspěvky z Evropského fondu pro regionální rozvoj a Evropského zemědělského fondu pro rozvoj venkova na společné finanční nástroje pro neomezené záruky a sekuritizaci ve prospěch malých a středních podniků
(2014/660/EU)
EVROPSKÁ KOMISE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie,
s ohledem na nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1303/2013 ze dne 17. prosince 2013 o společných ustanoveních o Evropském fondu pro regionální rozvoj, Evropském sociálním fondu, Fondu soudržnosti, Evropském zemědělském fondu pro rozvoj venkova a Evropském námořním a rybářském fondu, o obecných ustanoveních o Evropském fondu pro regionální rozvoj, Evropském sociálním fondu, Fondu soudržnosti a Evropském námořním a rybářském fondu a o zrušení nařízení Rady (ES) č. 1083/2006 (1), a zejména na druhý pododstavec čl. 39 odst. 4 uvedeného nařízení,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Od roku 2009 zasáhla finanční krize malé a střední podniky v Evropské unii mimo jinéi kvůli snižování finanční páky, které prováděly evropské banky ve svých rozvahách za účelem plnění kapitálových požadavků stanovených ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 2013/36/EU ze dne 26. června 2013 o přístupu k činnosti úvěrových institucí a o obezřetnostním dohledu nad úvěrovými institucemi a investičními podniky, o změně směrnice 2002/87/ES a zrušení směrnic 2006/48/ES a 2006/49/ES (2) a v nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 575/2013 ze dne 26. června 2013 o obezřetnostních požadavcích na úvěrové instituce a investiční podniky a o změně nařízení (EU) č. 648/2012 (3). Za účelem řešení potenciálních selhání trhu finančních služeb a finančních nástrojů pro malé a střední podniky, k nimž by mohlo v důsledku toho dojít, pověřila Evropská rada Komisi, aby prozkoumala možnosti zpřístupnění finančních nástrojů malým a středním podnikům na celoevropské úrovni.
(2)
Komise společně s Evropskou investiční bankou (EIB) v prosinci 2013 provedla předběžné posouzení (4), z něhož vyplynulo, že došlo k selhání trhu s ohledem na poskytování finančních prostředků životaschopným malým a středním podnikům v Evropské unii v odhadovaném rozmezí 20 až 112 miliard EUR.
(3)
V předběžném hodnocení se klade důraz na důležitost rychlé reakce na finanční krizi postihující malé a střední podniky, a to v rámci společného evropského úsilí o oživení zablokovaného úvěrového kanálu pro malé a střední podniky, o podnícení hospodářského růstu a o vyrovnání roztříštěnosti vnitřního trhu, pokud jde o přístup malých a středních podniků k úvěrům.
(4)
Součástí této reakce je zpřístupnění specifické složky v rámci finančních nástrojů zřizovaných na úrovni Unie podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1287/2013 ze dne 11. prosince 2013, kterým se zavádí Program pro konkurenceschopnost podniků a malých a středních podniků (COSME) (2014-2020) a zrušuje rozhodnutí č. 1639/2006/ES (5), i nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1291/2013 ze dne 11. prosince 2013, kterým se zavádí Horizont 2020 - rámcový program pro výzkum a inovace (2014-2020) a zrušuje rozhodnutí č. 1982/2006/ES (6).
(5)
Vzhledem k tomu, že čl. 17 odst. 2 nařízení (EU) č. 1287/2013 (COSME) a články 20 a 21 nařízení (EU) č. 1291/2013, kterým se zavádí Horizont 2020, výslovně usilují o zajištění doplňkovosti a součinnosti s evropskými strukturálními a investičními fondy (ESI fondy), další část této reakce má umožnit členským státům využívat Evropský fond pro regionální rozvoj (EFRR) a Evropský zemědělský fond pro rozvoj venkova (EZFRV) za účelem poskytnutí finančního příspěvku na tyto finanční nástroje zřízené na úrovni Unie v souladu s čl. 39 odst. 2 nařízení (EU) č. 1303/2013.
(6)
Tyto finanční nástroje zřízené na úrovni Unie jsou nepřímo řízeny Komisí, přičemž úkoly provádění jsou svěřeny EIB nebo Evropskému investičnímu fondu (EIF) v souladu s čl. 58 odst. 1 písm. c) bodem iii) a čl. 139 odst. 4 nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 ze dne 25. října 2012, kterým se stanoví finanční pravidla o souhrnném rozpočtu Unie a kterým se zrušuje nařízení Rady (ES, Euratom) č. 1605/2002 (7), pokud jde o finanční nástroje pro neomezené záruky a sekuritizaci ve prospěch malých a středních podniků. Za tímto účelem musí Komise uzavřít pověřovací dohody s Evropskou investiční bankou nebo Evropským investičním fondem.
(7)
Pokud členský stát využije možnosti poskytnout finanční příspěvek z prostředků EFRR a EZFRV na finanční nástroje zřízené na úrovni Unie, čl. 39 odst. 4 písm. c) nařízení (EU) č. 1303/2013 požaduje, aby zúčastněné členské státy uzavřely dohodu o financování s EIB nebo EIF.
(8)
Finanční nástroje zřízené na úrovni Unie mohou zajistit požadovanou rychlou reakci pouze v případě, že jejich fungování bude splňovat dvě podmínky. Za prvé je třeba zajistit jednotné podmínky a rovné zacházení pro zúčastněné členské státy i mezi nimi při využívání prostředků EFRR a EZFRV. Za druhé podmínky pro příspěvky z prostředků EFRR a EZFRV na základě jednotlivých dohod o financování, které se zúčastněné členské státy a EIB nebo EIF chystají uzavřít, a podmínky obsažené v pověřovacích dohodách týkající se dalších zdrojů v rámci programů COSME a Horizont 2020 musí být vzájemně v souladu. Dodržování těchto podmínek lze nejlépe zajistit pomocí vzoru dohody o financování, který budou mít k dispozici jak zúčastněné členské státy, tak EIB nebo EIF. Je proto zapotřebí stanovit vzor dohody o financování.
(9)
V zájmu zajištění účinného využití dotčených zdrojů EFRR a EZFRV by měl vzor dohody o financování obsahovat mimo jiné úkoly a povinnosti EIB nebo EIF, jako např. odměnu, minimální pákový efekt, jehož má být dosaženo podle jasně stanovených milníků, podmínky pro vytvoření nového dluhového financování ve prospěch malých a středních podniků, ustanovení týkající se nezpůsobilých činností a kritérií pro vyloučení, harmonogram plateb z EFRR a EZFRV do finančních nástrojů, sankce pro případ špatného výkonu dotčených finančních zprostředkovatelů, ustanovení o výběru finančních zprostředkovatelů, ustanovení o monitorování, podávání zpráv, auditu a viditelnosti finančních nástrojů a podmínky pro vypovězení dohody.
(10)
Aby bylo umožněno okamžité uplatňování opatření stanovených v tomto rozhodnutí, mělo by toto rozhodnutí vstoupit v platnost dnem následujícím po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
(11)
Opatření stanovená tímto rozhodnutím jsou v souladu se stanoviskem Výboru pro koordinaci evropských strukturálních a investičních fondů zřízeného čl. 150 odst. 1 nařízení (EU) č. 1303/2013,
PŘIJALA TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Vzor dohody o financování pro příspěvky z Evropského fondu pro regionální rozvoj a Evropského zemědělského fondu pro rozvoj venkova na společné finanční nástroje pro neomezené záruky a sekuritizaci ve prospěch malých a středních podniků, která má být uzavřena mezi Evropskou investiční bankou nebo Evropským investičním fondem a každým zúčastněným členským státem, je stanoven v příloze tohoto rozhodnutí.
Článek 2
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost prvním dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
V Bruselu dne 11. září 2014.
DECYZJA WYKONAWCZA KOMISJI
z dnia 11 września 2014 r.
w sprawie wzoru umowy o finansowaniu w odniesieniu do wkładu Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich we wspólne instrumenty finansowe dla małych i średnich przedsiębiorstw dotyczące gwarancji nieograniczonych co do kwoty i sekurytyzacji
(2014/660/UE)
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (1), w szczególności jego art. 39 ust. 4 akapit drugi,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Kryzys finansowy dotyka małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP) w Unii Europejskiej od 2009 r. ze względu, między innymi, na zmniejszenie zadłużenia przez europejskie banki w ich bilansach, służące sprostaniu wymogom kapitałowym ustanowionym w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/36/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie warunków dopuszczenia instytucji kredytowych do działalności oraz nadzoru ostrożnościowego nad instytucjami kredytowymi i firmami inwestycyjnymi, zmieniającej dyrektywę 2002/87/WE i uchylającej dyrektywy 2006/48/WE oraz 2006/49/WE (2) i rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych, zmieniającym rozporządzenie (UE) nr 648/2012 (3). W celu przezwyciężenia wynikającej z tej sytuacji potencjalnej niedoskonałości rynku usług finansowych i instrumentów finansowych dla MŚP Rada Europejska upoważniła Komisję do zbadania możliwości udostępnienia instrumentów finansowych na rzecz MŚP na szczeblu ogólnoeuropejskim.
(2)
Komisja wraz z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym (EBI) zakończyła w grudniu 2013 r. ocenę ex ante (4) pokazującą niedoskonałość rynku w zakresie zapewnienia finansowania na rzecz rentownych MŚP w Unii Europejskiej, zawierającą się w szacunkowym przedziale od 20 do 112 mld euro.
(3)
W ocenie ex ante podkreślono znaczenie szybkiego reagowania na kryzys finansowy dotykający MŚP, w kontekście wspólnych europejskich wysiłków zmierzających do ponownego ożywienia zablokowanego kanału kredytowego na rzecz MŚP, stymulowania wzrostu gospodarczego i przeciwdziałania rozdrobnieniu rynku wewnętrznego w odniesieniu do dostępu MŚP do kredytów.
(4)
Jednym z elementów tej reakcji jest otwarcie specjalnych okien w ramach instrumentów finansowych ustanowionych na szczeblu unijnym na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1287/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiającego program na rzecz konkurencyjności przedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (COSME) (2014-2020) i uchylającego decyzję nr 1639/2006/WE (5), a także rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1291/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiającego „Horyzont 2020” - program ramowy w zakresie badań naukowych i innowacji (2014-2020) oraz uchylającego decyzję nr 1982/2006/WE (6).
(5)
Ponieważ w art. 17 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1287/2013 (COSME) oraz w art. 20 i 21 rozporządzenia (UE) nr 1291/2013 ustanawiającego „Horyzont 2020” wyraźnie dąży się do zapewnienia komplementarności i synergii z europejskimi funduszami strukturalnymi i inwestycyjnymi (EFSI), drugim elementem reakcji jest umożliwienie państwom członkowskim korzystania z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR) i Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) w celu zapewnienia wkładu finansowego w te instrumenty finansowe ustanowione na szczeblu unijnym na podstawie art. 39 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013.
(6)
Te instrumenty finansowe ustanowione na poziomie unijnym są zarządzane pośrednio przez Komisję, natomiast zadania wdrożeniowe są powierzane EBI lub EFI zgodnie z art. 58 ust. 1 lit. c) ppkt (iii) i art. 139 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 (7) w odniesieniu do instrumentów finansowych dotyczących gwarancji nieograniczonych co do kwoty i sekurytyzacji na rzecz MŚP. W tym celu Komisja musi zawrzeć umowy o delegowaniu zadań z EBI lub Europejskim Funduszem Inwestycyjnym (EFI).
(7)
Jeżeli państwo członkowskie korzysta z możliwości zapewnienia wkładu finansowego ze środków EFRR i EFRROW w instrumenty finansowe utworzone na szczeblu unijnym, w art. 39 ust. 4 lit. c) rozporządzenia (UE) nr 1303/2013 wymaga się od uczestniczących państw członkowskich zawarcia umowy o finansowaniu z EBI lub EFI.
(8)
Instrumenty finansowe utworzone na szczeblu unijnym mogą zapewnić pożądaną szybką reakcję, tylko jeżeli ich działanie spełnia dwa warunki. Po pierwsze, muszą być zapewnione jednolite warunki i równe traktowanie uczestniczących państw członkowskich w wykorzystywaniu środków EFRR i EFRROW. Po drugie, warunki dotyczące wkładu środków EFRR i EFRROW zgodnie z wszelkimi indywidualnymi umowami o finansowaniu zawieranymi przez uczestniczące państwa członkowskie oraz EBI lub EFI, a także warunki zawarte w umowach o delegowaniu zadań dotyczących innych środków w ramach COSME i programu „Horyzont 2020” muszą być spójne. Najlepszym sposobem zapewnienia zgodności z tymi warunkami jest wzór umowy o finansowaniu dostępny dla obu stron: uczestniczących państw członkowskich oraz EBI lub EFI. Konieczne jest zatem ustanowienie wzoru umowy o finansowaniu.
(9)
W celu zapewnienia skutecznego wdrażania odnośnych środków EFRR i EFRROW wzór umowy o finansowaniu powinien zawierać, między innymi, zadania i obowiązki EBI lub EFI, takie jak wynagrodzenie, minimalna dźwignia finansowa na wyraźnie określonych etapach pośrednich, warunki tworzenia nowego finansowania dłużnego na potrzeby MŚP, postanowienia dotyczące działań niekwalifikowalnych i kryteria wykluczenia, harmonogram płatności EFRR i EFRROW na rzecz instrumentów finansowych, kary w przypadku niewywiązania się przez właściwych pośredników finansowych z ich zobowiązań, postanowienia dotyczące wyboru tych pośredników, postanowienia dotyczące monitorowania, sprawozdawczości i audytu w odniesieniu do instrumentów finansowych oraz eksponowania ich roli, a także warunki rozwiązania umowy.
(10)
W celu umożliwienia szybkiego stosowania środków przewidzianych w niniejszej decyzji niniejsza decyzja powinna wejść w życie następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
(11)
Środki przewidziane w niniejszej decyzji są zgodne z opinią komitetu koordynującego EFSI ustanowionego w art. 150 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1303/2013,
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
W załączniku do niniejszej decyzji zamieszczono wzór umowy o finansowaniu dotyczącej wkładu finansowego Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich we wspólne instrumenty finansowe dotyczące gwarancji nieograniczonych co do kwoty i sekurytyzacji na rzecz małych i średnich przedsiębiorstw, zawieranej między Europejskim Bankiem Inwestycyjnym lub Europejskim Funduszem Inwestycyjnym a każdym z uczestniczących państw członkowskich.
Artykuł 2
Niniejsza decyzja wchodzi w życie następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Sporządzono w Brukseli dnia 11 września 2014 r.