SMĚRNICE EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY 2014/65/EU
ze dne 15. května 2014
o trzích finančních nástrojů a o změně směrnic 2002/92/ES a 2011/61/EU
(přepracované znění)
(Text s významem pro EHP)
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 53 odst. 1 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
s ohledem na stanovisko Evropské centrální banky (1),
s ohledem na stanovisko Evropského hospodářského a sociálního výboru (2),
v souladu s řádným legislativním postupem (3),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Směrnice Evropského parlamentu a Rady 2004/39/ES (4) byla několikrát podstatně změněna (5). Vzhledem k potřebě provést další změny by uvedená směrnice měla být v zájmu přehlednosti přepracována.
(2)
Účelem směrnice Rady 93/22/EHS (6) bylo stanovit podmínky, za kterých povolené investiční podniky a banky mohou poskytovat zvláštní služby nebo zřizovat pobočky v jiných členských státech na základě povolení a pod dohledem domovské země. Proto směrnice usilovala o harmonizaci požadavků na investiční podniky, pokud jde o první povolení a provoz, včetně pravidel řízení obchodní činnosti. Rovněž stanovila harmonizaci některých podmínek pro fungování regulovaných trhů.
(3)
V posledních letech začalo na finančních trzích aktivně působit více investorů, kterým se nabízí ještě komplexnější a širší soubor služeb a nástrojů. Vzhledem k tomuto vývoji by měl být právní rámec Unie rozšířen na všechny činnosti zaměřené na investory. Proto je nutné stanovit stupeň harmonizace nezbytný k tomu, aby byla investorům nabízena vysoká úroveň ochrany a aby investiční podniky mohly poskytovat služby v celé Unii, která je vnitřním trhem, na základě dohledu domovské země. Směrnice 93/22/EHS proto byla nahrazena směrnicí 2004/39/ES.
(4)
Finanční krize odhalila nedostatky ve fungování a transparentnosti finančních trhů. Vývoj finančních trhů poukázal na potřebu posílit rámec pro regulaci trhů finančních nástrojů, včetně případů obchodování na mimoburzovních trzích (OTC), s cílem zvýšit transparentnost, poskytnout lepší ochranu investorům, posílit důvěru, řešit otázku neregulovaných oblastí a zajistit, aby orgány dohledu měly patřičné pravomoci k plnění svých úkolů.
(5)
Regulační orgány na mezinárodní úrovni se shodují v názoru, že nedostatky ve správě a řízení řady finančních institucí, včetně absence účinného systému kontrol v nich, představují faktor, který přispěl k finanční krizi. Přílišné a neobezřetné riskování může vést k selhání jednotlivých finančních institucí a k systémovým problémům v členských státech i po celém světě. Nesprávné jednání podniků poskytujících služby zákazníkům může vést k poškození investorů a ztrátě jejich důvěry. Za účelem řešení potenciálně škodlivých účinků těchto nedostatků v systémech správy a řízení společností by směrnice 2004/39/ES měla být doplněna o podrobnější zásady a minimální normy. Tyto zásady a normy by se měly uplatňovat s přihlédnutím k povaze, rozsahu a složitosti struktury investičních podniků.
(6)
Skupina na vysoké úrovni pro finanční dohled v EU vyzvala Unii, aby vypracovala harmonizovanější soubor předpisů v oblasti finanční regulace. V souvislosti s budoucí evropskou strukturou dohledu Evropská rada na svém zasedání ve dnech 18. a 19. června 2009 rovněž zdůraznila, že je třeba vytvořit jednotný evropský souhrn pravidel, který by se vztahoval na všechny finanční instituce působící na vnitřním trhu.
(7)
Směrnice 2004/39/ES by proto nyní měla být zčásti přepracována na tuto směrnici a zčásti nahrazena nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 600/2014 (7). Společně by oba právní nástroje měly tvořit právní rámec upravující požadavky platné pro investiční podniky, regulované trhy, poskytovatele služeb hlášení údajů a podniky ze třetích zemí poskytující investiční služby nebo činnosti v Unii. Tato směrnice by tedy měla být vykládána společně s uvedeným nařízením. Tato směrnice by měla obsahovat ustanovení upravující povolení činnosti, nabytí kvalifikované účasti, výkon svobody usazování a svobody poskytování služeb, podmínky výkonu činnosti investičních podniků k zajištění ochrany investorů, pravomoci orgánů dohledu v domovském a hostitelském členském státě a režim pro ukládání sankcí. Jelikož hlavním cílem a předmětem této směrnice je harmonizace vnitrostátních předpisů týkajících se uvedených oblastí, měla by být založena na čl. 53 odst. 1 Smlouvy o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouva o fungování EU“). Forma směrnice je vhodná k tomu, aby bylo případně možno přizpůsobit prováděcí ustanovení v oblastech, kterých se tato směrnice týká, specifickým vlastnostem konkrétního trhu a právního systému v jednotlivých členských státech.
(8)
Je vhodné do seznamu finančních nástrojů zařadit komoditní deriváty a jiné nástroje, které jsou vytvořeny a se kterými se obchoduje způsobem, jenž vyžaduje podobný typ regulace jako tradiční finanční nástroje.
(9)
Za finanční nástroje budou považovány rovněž vypořádané smlouvy na energie obchodované v organizovaném obchodním systému, kromě smluv, na které se již vztahuje nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1227/2011 (8). Bylo přijato několik opatření, aby se zmírnily důsledky zařazení těchto produktů mezi finanční nástroje pro podniky obchodující s nimi. Tyto podniky jsou v současné době vyňaty z kapitálových požadavků podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 575/2013 (9) a tato výjimka bude podle čl. 493 odst. 1 uvedeného nařízení předmětem přezkumu před tím, než dojde k jejímu ukončení nejpozději na konci roku 2017. Vzhledem k tomu, že tyto smlouvy jsou finančními nástroji, vztahují se na ně požadavky právních předpisů v oblasti finančních trhů automaticky, takže požadavky týkající se limitů pozic, hlášení obchodů a zneužívání trhu se uplatní ode dne použitelnosti této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014. Pro uplatnění povinnosti clearingu a maržových požadavků stanovených nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 648/2012 (10) je nicméně stanovena lhůta 42 měsíců.
(10)
Omezení rozsahu u komoditních derivátů obchodovaných v organizovaném obchodním systému, které jsou vypořádány fyzicky, by mělo být omezeno, aby nevznikaly mezery v právní úpravě, které by mohly vést k regulatorní arbitráži. Je proto nezbytné stanovit možnost přijetí aktu v přenesené pravomoci, kterým bude dále upřesněn význam výrazu „musí být vypořádán fyzicky“ s ohledem přinejmenším na stanovení vymahatelné a závazné povinnosti zajistit fyzické doručení, z níž se nelze vyvázat a kdy neexistuje právo hotovostního vypořádání nebo vzájemného započtení obchodů s výjimkou případů vyšší moci, neplnění nebo jiných případů, kdy nelze v dobré víře plnit.
(11)
Na spotových sekundárních trzích s povolenkami na emise (povolenky EU) došlo k řadě podvodných praktik, což by mohlo narušit důvěru v systémy pro obchodování s emisemi zřízené směrnicí Evropského parlamentu a Rady 2003/87/ES (11), a proto se přijímají opatření k posílení systému registrů povolenek EU a zpřísnění podmínek pro otevření účtu k obchodování s těmito povolenkami. V zájmu posílení integrity a zajištění efektivního fungování uvedených trhů, včetně komplexního dohledu nad obchodní činností, je vhodné doplnit opatření přijatá v rámci směrnice 2003/87/ES, a tedy plně zahrnout povolenky na emise do oblasti působnosti této směrnice a nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 600/2014 (12) tím, že budou klasifikovány jako finanční nástroje.
(12)
Účelem této směrnice je zahrnout podniky, jejichž obvyklým předmětem podnikání nebo činnosti je odborné poskytování investičních služeb nebo odborný výkon investiční činnosti. Z oblasti působnosti této směrnice by proto měly být vyňaty všechny osoby, které vykonávají jinou odbornou činnost.
(13)
Je nutné vytvořit komplexní regulační rámec upravující provádění obchodů s finančními nástroji bez ohledu na metody obchodování používané k uzavírání těchto obchodů, aby byla při provádění obchodů investorů zajištěna vysoká kvalita a integrita i celková efektivita finančního systému. Měl by být stanoven soudržný a rizikům přizpůsobený rámec pro regulaci hlavních typů mechanismů provádění pokynů, které jsou v současné době zastoupeny na evropském finančním trhu. Je proto nutné vedle regulovaných trhů uznat i novou generaci organizovaných obchodních systémů, které by měly podléhat povinnostem zaměřeným na zachování efektivního a řádného fungování finančních trhů, a zajistit, aby tyto organizované obchodní systémy nevyužívaly právních mezer.
(14)
Všechny obchodní systémy, tedy regulované trhy, mnohostranné obchodní systémy a organizované obchodní systémy, by měly stanovit transparentní a nediskriminační pravidla upravující přístup k systému. Zatímco však regulované trhy a mnohostranné obchodní systémy by měly nadále podléhat podobným požadavkům, koho mohou přijmout za členy nebo účastníky, organizované obchodní systémy by měly mít možnost určit a omezit přístup mimo jiné na základě úlohy a povinností, které mají ve vztahu ke svým zákazníkům. Obchodní systémy by proto měly mít možnost stanovit parametry systému, jako je například minimální reakční čas, pokud tak učiní otevřeným a transparentním způsobem a pokud s tím není spojena diskriminace ze strany organizátora platformy.
(15)
Ústřední protistrana je vymezena v nařízení (EU) č. 648/2012 jako právnická osoba, která vstupuje mezi strany smluv obchodovaných na jednom či několika finančních trzích, a stává se tak kupujícím pro každého prodávajícího a prodávajícím pro každého kupujícího. Ústřední protistrany nejsou zahrnuty v pojmu organizovaný obchodní systém ve smyslu této směrnice.
(16)
Osoby mající přístup na regulované trhy nebo k mnohostranným obchodním systémům se označují jako členové nebo účastníci. Oba pojmy jsou zaměnitelné. Tyto pojmy nezahrnují uživatele, kteří mají k obchodním systémům přístup pouze prostřednictvím přímého elektronického přístupu.
(17)
Systematičtí internalizátoři by měli být definováni jako investiční podniky, které organizovaně, často, systematicky a ve významném rozsahu obchodují na vlastní účet prováděním pokynů zákazníků mimo regulovaný trh, mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém. S cílem zajistit objektivní a účinné použití této definice na investiční podniky by jakékoli dvoustranné obchodování prováděné se zákazníky mělo být relevantní a měla by být vypracována kritéria sloužící k určení investičních podniků, které se musí registrovat jako systematičtí internalizátoři. Zatímco obchodní systémy jsou mechanismy, v nichž dochází k interakci početných zájmů třetích osob na nákupu nebo prodeji v rámci systému, systematickému internalizátorovi by nemělo být povoleno sdružovat nákupní a prodejní zájmy třetích osob způsobem, který je z funkčního hlediska stejný jako obchodní systém.
(18)
Oblast působnosti této směrnice by neměla zahrnovat osoby, které neposkytují investiční služby ani nevykonávají investiční činnost kromě obchodování na vlastní účet s finančními nástroji, které nejsou komoditními deriváty, povolenkami na emise nebo jejich deriváty, pokud nejsou tvůrci trhu, členy nebo účastníky regulovaného trhu nebo mnohostranného obchodního systému nebo nemají přímý elektronický přístup k obchodnímu systému, používají způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí nebo obchodují na vlastní účet při provádění pokynů zákazníka.
(19)
Ve sdělení ministrů financí a guvernérů centrálních bank skupiny G20 ze dne 15. dubna 2011 je uvedeno, že účastníci trhů s komoditními deriváty by měli podléhat náležité regulaci a dohledu, a z toho důvodu mají být změněny některé výjimky ze směrnice 2004/39/ES.
(20)
Osoby, které obchodují na vlastní účet s komoditními deriváty, povolenkami na emise nebo jejich deriváty, včetně tvůrců trhu, kromě osob, které obchodují na vlastní účet při provádění pokynů zákazníků, nebo které poskytují investiční služby v oblasti komoditních derivátů nebo povolenek na emise nebo jejich deriváty zákazníkům nebo dodavatelům v rámci své hlavní podnikatelské činnosti, by neměly spadat do oblasti působnosti této směrnice, pokud je tato činnost doplňková vzhledem k hlavní podnikatelské činnosti při posuzování v rámci skupiny a tato hlavní podnikatelská činnost nespočívá v poskytování investičních služeb ve smyslu této směrnice ani bankovních činností ve smyslu směrnice Evropského parlamentu a Rady 2013/36/EU (13) ani v tvorbě trhu s komoditními deriváty, a tyto osoby nepoužívají způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí. Technická kritéria určující, kdy je činnost doplňková k takové hlavní podnikatelské činnosti, by měla být objasněna v regulačních technických normách, s přihlédnutím ke kritériím uvedeným v této směrnici.
Tato kritéria by měla zajistit, aby nefinanční podniky, které ve srovnání s výší investic do hlavní podnikatelské činnosti obchodují s finančními nástroji v nepřiměřeně velkém rozsahu, spadaly do oblasti působnosti této směrnice. Tato kritéria by měla přinejmenším přihlížet k potřebě doplňkových činností, které představují menšinu činností na úrovni skupiny, a k objemu obchodní činnosti ve srovnání s celkovou obchodní činností na trhu v dané kategorii aktiv. Pokud obchodní systémy nebo regulační orgány stanoví v souladu s unijními nebo vnitrostátními právními a správními předpisy povinnost poskytovat likviditu v obchodním systému, měly by být obchody uzavřené za účelem splnění této povinnosti vyňaty z hodnocení, pokud je daná činnost pouze činností doplňkovou.
(21)
Pro účely této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014, které regulují OTC deriváty i deriváty obchodované v obchodním systému ve smyslu nařízení (EU) č. 600/2014, by mělo být na činnosti, které jsou považovány za objektivně měřitelné jako snižující rizika přímo související s obchodní činností nebo korporátním financováním, a na obchody uvnitř skupiny pohlíženo v souladu s nařízením (EU) č. 648/2012.
(22)
Osoby, které obchodují s komoditními deriváty a s povolenkami na emise a jejich deriváty, mohou rovněž obchodovat s jinými finančními nástroji v rámci svých komerčních činností řízení rizik za účelem ochrany před riziky, například riziky směnných kurzů. Je proto důležité vyjasnit, že se výjimky uplatňují kumulativně. Například výjimku z čl. 2 odst. 1 písm. j) lze použít ve spojení s výjimkou z čl. 2 odst. 1 písm. d).
(23)
V zájmu zamezení případného zneužití výjimek by tvůrci trhu s finančními nástroji jinými než komoditními deriváty, povolenkami na emise nebo jejich deriváty, pokud je jejich činnost doplňková k jejich hlavní podnikatelské činnosti při posuzování v rámci skupiny a pokud nepoužívají způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí, měli spadat do působnosti této směrnice a neměli by využívat jiných výjimek. Osoby obchodující na vlastí účet při provádění pokynů zákazníků nebo používající způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí by rovněž měly spadat do působnosti této směrnice a neměly by využívat jiných výjimek.
(24)
Mezi ty, kdo obchodují na vlastní účet při provádění pokynů zákazníků, by se měly řadit i podniky, které provádějí pokyny různých zákazníků tím, že je sesouhlasí na principu párování pokynů (tzv. back to back obchodování), a které by měly být považovány za podniky jednající na vlastní účet a podléhat ustanovením této směrnice týkajícím se jak provádění pokynů na účet zákazníka, tak obchodování na vlastní účet.
(25)
Provádění pokynů týkajících se finančních nástrojů jako doplňková činnost mezi dvěma osobami, jejichž hlavní podnikatelskou činností při posuzování v rámci skupiny není poskytování investičních služeb ve smyslu této směrnice ani bankovních činností ve smyslu směrnice 2013/36/EU, by se nemělo považovat za obchodování na vlastní účet při provádění pokynů zákazníků.
(26)
Pokud tato směrnice odkazuje na osoby, měly by se tím rozumět osoby fyzické i právnické.
(27)
Z oblasti působnosti této směrnice by měly být vyloučeny pojišťovny, které podléhají náležitému dozoru vykonávanému příslušnými orgány obezřetnostního dohledu a které spadají do oblasti působnosti směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/138/ES (14), jestliže vykonávají činnosti uvedené v dané směrnici.
(28)
Tato směrnice by se také neměla vztahovat na osoby, jež neposkytují investiční služby třetím osobám, ale jejichž činnost spočívá výhradně v poskytování investičních služeb vlastnímu mateřskému podniku, vlastnímu dceřinému podniku nebo jinému dceřinému podniku vlastního mateřského podniku.
(29)
Některé místní energetické podniky a někteří provozovatelé průmyslových zařízení, na které se vztahuje systém EU pro obchodování s emisemi, sdružují své obchodní činnosti zaměřené na zajištění komerčních rizik a zajišťují je externě prostřednictvím nekonsolidovaných dceřiných podniků. Tyto společné podniky neposkytují žádné jiné služby a plní zcela shodnou funkci jako osoby uvedené v 28. bodě odůvodnění. V zájmu zajištění rovných podmínek by mělo být možné vyloučit z oblasti působnosti této směrnice rovněž společné podniky ve společném vlastnictví místních energetických podniků nebo provozovatelů ve smyslu čl. 3 písm. f) směrnice 2003/87/ES, které neposkytují jiné služby než investiční služby pro místní energetické podniky nebo provozovatele ve smyslu čl. 3 písm. f) směrnice 2003/87/ES, pokud tyto místní energetické podniky nebo provozovatelé budou vyňaty podle čl. 2 odst. 1 písm. j), budou-li tyto investiční služby vykonávat sami. Aby však bylo zajištěno přijetí řádných ochranných opatření a přiměřená ochrana investorů, měly by členské státy, které se rozhodnou vyjmout tyto společné podniky, pro ně stanovit požadavky alespoň rovnocenné požadavkům stanoveným touto směrnicí, a to zejména během fáze povolování, při posuzování jejich pověsti a zkušenosti i vhodnosti akcionářů, při přezkumu podmínek prvního povolení a trvalého dohledu, jakož požadavky týkající se pravidel výkonu činnosti.
(30)
Z oblasti působnosti této směrnice by dále měly být vyloučeny osoby, které poskytují v rámci odborné činnosti investiční služby pouze příležitostně, pokud je tato činnost upravena předpisy a dotyčné předpisy příležitostné poskytování investičních služeb nezakazují.
(31)
Tato směrnice by se neměla vztahovat na osoby poskytující investiční služby, jež spočívají výhradně ve správě systémů zaměstnanecké spoluúčasti, a které tudíž neposkytují investiční služby třetím osobám.
(32)
Z oblasti působnosti této směrnice je nutné vyloučit centrální banky a další subjekty vykonávající podobné funkce, jakož i veřejné orgány pověřené řízením státního dluhu nebo do této oblasti zasahující, přičemž tento pojem zahrnuje i investice v této oblasti, s výjimkou subjektů, jež jsou částečně nebo zcela ve vlastnictví státu a jejichž úloha je obchodní nebo spojená s nabýváním majetkových účastí.
(33)
S cílem objasnit režim výjimek pro Evropský systém centrálních bank (ESCB), další vnitrostátní subjekty plnící podobné funkce a subjekty zasahující do řízení veřejného dluhu je vhodné takové výjimky omezit na subjekty a instituce, které své funkce plní v souladu s právem jednoho členského státu nebo v souladu s právními předpisy Unie, a dále i na mezinárodní subjekty, jichž je jeden nebo více členských států členem a jejichž účelem je mobilizovat finanční prostředky a poskytovat finanční pomoc ve prospěch svých členů, kteří mají nebo jim hrozí závažné problémy s financováním, jako je Evropský mechanismus stability.
(34)
Z oblasti působnosti této směrnice je rovněž nutné vyloučit subjekty kolektivního investování a penzijní fondy, bez ohledu na to, zda jsou koordinovány na úrovni Unie, a depozitáře či správce těchto subjektů, protože jejich činnost podléhá zvláštním předpisům přímo této činnosti přizpůsobeným.
(35)
Z oblasti působnosti této směrnice je nutné vyloučit provozovatele přenosové soustavy ve smyslu čl. 2 bodu 4 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/72/ES (15) nebo provozovatele přepravní soustavy čl. 2 bodu 4 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/73/ES (16) při plnění jejich úkolů podle uvedených směrnic nebo nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 714/2009 (17) nebo nařízení Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 715/2009 (18) nebo podle kodexů sítě či rámcových pokynů přijatých podle uvedených legislativních aktů. Provozovatelé přenosové soustavy a provozovatelé přepravní soustavy mají v souladu s uvedenými legislativními akty zvláštní povinnosti a úkoly, vztahuje se na ně zvláštní certifikace a dohlíží na ně příslušné orgány pro konkrétní odvětví. Provozovatelé přenosové soustavy a provozovatelé přepravní soustavy by měli mít rovněž možnost využívat této výjimky v případech, kdy využívají jiné osoby jakožto poskytovatele služeb, aby jejich jménem plnily jejich úkoly podle uvedených legislativních aktů nebo kodexů sítě či rámcových pokynů přijatých podle uvedených nařízení. Provozovatelé přenosové soustavy a provozovatelé přepravní soustavy by neměli mít možnost využívat této výjimky při poskytování investičních služeb nebo při provádění činností v oblasti finančních nástrojů, a to i v případě, že provozují platformu sekundárního obchodování s finančními přenosovými právy.
(36)
Aby mohly využít vynětí z oblasti působnosti této směrnice, měly by dotyčné osoby trvale splňovat podmínky takových vynětí. Zejména pokud osoba poskytuje investiční služby nebo vykonává investiční činnost a je vyňata z oblasti působnosti této směrnice, protože tyto služby nebo činnosti jsou ve vztahu k její hlavní podnikatelské činnosti při posuzování v rámci skupiny doplňkové, nemělo by se vynětí na tuto osobu vztahovat, jestliže poskytování těchto doplňkových služeb nebo činností přestane být doplňkové ve vztahu k její hlavní podnikatelské činnosti.
(37)
Pro zajištění ochrany investorů a stability finančního systému by měly osoby, které poskytují investiční služby nebo vykonávají investiční činnost spadající do oblasti působnosti této směrnice, podléhat povolení udělenému domovským členským státem.
(38)
Úvěrové instituce povolené podle směrnice 2013/36/EU by k poskytování investičních služeb nebo výkonu investiční činnosti neměly potřebovat další povolení podle této směrnice. Pokud se úvěrová instituce rozhodne poskytovat investiční služby nebo vykonávat investiční činnost, měly by příslušné orgány před udělením povolení podle směrnice 2013/36/EU ověřit, zda instituce splňuje odpovídající ustanovení této směrnice.
(39)
Strukturované vklady vznikly jako forma investičního produktu, avšak na rozdíl od jiných strukturovaných investic se na ně nevztahují žádné legislativní akty v oblasti ochrany investorů na úrovni Unie. Je proto vhodné posílit důvěru investorů a vytvořit jednotnější regulaci v oblasti distribuce různých strukturovaných retailových investičních produktů, aby byla v celé Unii zajištěna přiměřená úroveň ochrany investorů. Z toho důvodu je vhodné zahrnout strukturované vklady do oblasti působnosti této směrnice. V tomto ohledu je nutno uvést, že vhledem k tomu, že strukturované vklady představují formu investičního produktu, nezahrnují vklady napojené pouze na úrokové sazby jako Euribor nebo Libor, bez ohledu na to, zda jsou úrokové sazby stanoveny předem nebo ne, anebo zda jsou pevné nebo pohyblivé. Takové vklady by proto měly být vyloučeny z oblasti působnosti této směrnice.
(40)
Použití této směrnice na investiční podniky a úvěrové instituce při prodeji strukturovaných vkladů nebo při poskytování poradenství zákazníkům by v oblasti strukturovaných vkladů mělo být chápáno jako její použití při výkonu činnosti zprostředkovatele pro tyto produkty vydané úvěrovými institucemi, které mohou přijímat vklady podle směrnice 2013/36/EU.
(41)
Centrální depozitáři cenných papírů jsou systémově významné instituce pro finanční trhy, které zajišťují prvotní zápis cenných papírů, vedení účtů s emitovanými cennými papíry a vypořádání prakticky všech obchodů s cennými papíry. Centrální depozitáři cenných papírů mají být upraveni právními předpisy Unie a podléhat zejména povolování a některým podmínkám provozu. Centrální depozitáři cenných papírů však mohou kromě základních služeb uvedených v jiných právních předpisech Unie poskytovat investiční služby a vykonávat investiční činnosti, které jsou upraveny touto směrnicí.
S cílem zabezpečit, aby všechny subjekty poskytující investiční služby a vykonávající investiční činnosti podléhaly stejnému regulačnímu rámci, je vhodné zajistit, aby se na centrální depozitáře cenných papírů nevztahovaly požadavky této směrnice týkající se povolení a některých provozních podmínek, ale právní předpisy Unie upravující centrální depozitáře cenných papírů by měly zajistit, aby se na ně ustanovení této směrnice vztahovala, pokud poskytují investiční služby nebo vykonávají investiční činnosti nad rámec služeb uvedených ve zmíněném právním předpisu Unie.
(42)
K posílení ochrany investorů v Unii je vhodné omezit podmínky, za kterých mohou členské státy vyloučit z použití této směrnice osoby poskytující investiční služby zákazníkům, kteří v důsledku toho nejsou touto směrnicí chráněni. Zejména je vhodné požadovat, aby členské státy uplatňovaly na uvedené osoby přinejmenším obdobné požadavky, jaké jsou stanoveny v této směrnici, a to zejména během fáze povolování, při posuzování jejich pověsti a zkušenosti i vhodnosti akcionářů, při přezkumu podmínek prvního povolení a trvalého dohledu, jakož i požadavky týkající se pravidel pro výkon činnosti.
Kromě toho by se na osoby vyloučené z použití této směrnice měl vztahovat systém pro odškodnění investorů uznaný podle směrnice Evropského parlamentu a Rady 97/9/ES (19) nebo pojištění odpovědnosti za škodu při výkonu povolání zajišťující rovnocennou ochranu jejich zákazníků v situacích, na něž se uvedená směrnice vztahuje.
(43)
Pokud investiční podnik poskytuje nepravidelně jednu nebo více investičních služeb, na které se nevztahuje jeho povolení, nebo vykonává nepravidelně jednu nebo více investičních činností, na které se nevztahuje jeho povolení, neměl by potřebovat další povolení podle této směrnice.
(44)
Pro účely této směrnice by přijímání a předávání pokynů mělo zahrnovat také spojení dvou či více investorů i provádění obchodů mezi těmito investory.
(45)
Investiční podniky a úvěrové instituce distribuující finanční nástroje, které samy vydávají, by měly podléhat této směrnici, pokud svým zákazníkům poskytují investiční poradenství. Za účelem vyloučení nejistoty a posílení ochrany investorů je vhodné stanovit, aby se tato směrnice použila v případech, kdy investiční podniky a úvěrové instituce distribuují na primárním trhu finanční nástroje, které samy vydávají, aniž by poskytovaly poradenství. Za tímto účelem by se měla rozšířit definice služby provádění pokynů na účet zákazníka.
(46)
Zásady vzájemného uznávání a dohledu domovského členského státu vyžadují, aby příslušné orgány členských států neudělily nebo odňaly povolení, pokud okolnosti, jako je obsah programu činnosti, zeměpisná lokalizace nebo činnost skutečně vykonávaná, jasně naznačují, že se investiční podnik rozhodl pro právní systém určitého členského státu jen proto, aby se vyhnul přísnějším normám platným v jiném členském státě, na jehož území hodlá vykonávat nebo kde vykonává větší část své činnosti. Investiční podnik, který je právnickou osobou, by měl mít povolení udělené v členském státě, v němž má sídlo. Investiční podnik, který není právnickou osobou, by měl mít povolení udělené v členském státě, v němž se nachází jeho ústředí. Kromě toho by členské státy měly vyžadovat, aby se ústředí investičního podniku vždy nacházelo v jeho domovském členském státě a aby tam také skutečně vykonávalo činnost.
(47)
Směrnice Evropského parlamentu a Rady 2007/44/ES (20) stanovila podrobná kritéria pro obezřetnostní posuzování navrhovaných nabytí v investičním podniku a pro postup jejich uplatňování. V zájmu zajištění právní jistoty, jasnosti a předvídatelnosti, pokud jde o proces posuzování a jeho výsledek, je vhodné kritéria a proces obezřetnostního posuzování stanovený v uvedené směrnici potvrdit.
Příslušné orgány by především měly ohodnotit vhodnost navrhovaného nabyvatele a finanční rozumnost navrhovaného nabytí podle všech těchto kritérií: pověst navrhovaného nabyvatele; pověst a zkušenost všech osob, které budou v důsledku navrhovaného nabytí řídit činnosti investičního podniku; finančního zdraví navrhovaného nabyvatele; skutečnosti, zda bude investiční podnik schopen dodržet obezřetnostní požadavky na základě této směrnice a dalších směrnic, zejména směrnic Evropského parlamentu a Rady 2002/87/ES (21) a 2013/36/EU; skutečnosti, zda existuje důvodné podezření, že dochází nebo došlo k praní peněz nebo k financování terorismu nebo k pokusům o ně ve smyslu článku 1 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2005/60/ES (22) nebo že by navrhované nabytí mohlo zvýšit riziko takového jednání.
(48)
Investiční podnik, který je držitelem povolení uděleného v jeho domovském členském státě, by měl být oprávněn poskytovat investiční služby nebo vykonávat investiční činnost v celé Unii, aniž by musel žádat o zvláštní povolení u příslušného orgánu členského státu, ve kterém hodlá služby poskytovat nebo činnost vykonávat.
(49)
Vzhledem k tomu, že některé investiční podniky jsou od určitých povinností uložených směrnicí 2013/36/EU osvobozeny, měly by mít povinnost udržovat určitou minimální výši kapitálu nebo pojištění odpovědnosti za škodu při výkonu povolání nebo kombinaci obojího. Při úpravách výše tohoto pojištění by měly být zohledněny úpravy provedené v rámci směrnice Evropského parlamentu a Rady 2002/92/ES (23). Tímto zvláštním zacházením pro účely kapitálové přiměřenosti by neměla být dotčena žádná rozhodnutí týkající se vhodného zacházení s těmito podniky v rámci budoucích změn právních předpisů Unie o kapitálové přiměřenosti.
(50)
Oblast působnosti obezřetnostní právní úpravy by se měla omezit pouze na subjekty, které z důvodu řízení obchodního portfolia na profesionálním základě představují pro ostatní účastníky trhu zdroj rizika protistrany, a proto by subjekty, které s finančními nástroji, jinými než komoditními deriváty, povolenkami na emise nebo jejich deriváty obchodují na vlastní účet, by měly být vyloučeny z oblasti působnosti této směrnice, pokud nejsou tvůrci trhu, neobchodují na vlastní účet při provádění pokynů zákazníků, nejsou členy ani účastníky regulovaného trhu nebo mnohostranného obchodního systému, nemají přímý elektronický přístup k obchodnímu systému ani nepoužívají způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí.
(51)
Na ochranu vlastnictví investora i jiných obdobných práv investora týkajících se cenných papírů, jakož i jeho práv týkajících se peněžních prostředků svěřených podniku by se tato práva měla držet odděleně od prostředků podniku. Tato zásada by však podniku neměla bránit v tom, aby vykonával činnost vlastním jménem, ale na účet investora, pokud to povaha obchodu vyžaduje a pokud s tím investor souhlasí, například v případě půjčování cenných papírů.
(52)
Požadavky týkající se ochrany majetku zákazníků jsou zásadním nástrojem ochrany zákazníků při poskytování služeb a činností. Tyto požadavky lze vyloučit, převede-li se plné vlastnické právo k peněžním prostředkům nebo finančním nástrojům na investiční podnik za účelem krytí současných nebo budoucích, skutečných, podmíněných či potenciálních závazků. Tato široká možnost může vést k nejistotě a může ohrozit účinnost požadavků týkajících se ochrany majetku zákazníků. Je proto vhodné, alespoň pokud jde o majetek neprofesionálních zákazníků, omezit možnost investičních podniků uzavírat dohody o finančním zajištění s převedením vlastnického práva ve smyslu směrnice Evropského parlamentu a Rady 2002/47/ES (24) za účelem zajištění nebo jiného krytí jejich závazků.
(53)
Je nutné posílit úlohu vedoucích orgánů investičních podniků, regulovaných trhů, poskytovatelů služeb hlášení údajů a zajistit řádné a obezřetné vedení podniků a podporu integrity trhu a zájmů investorů. Vedoucí orgán investičního podniku, regulovaných trhů a poskytovatelů služeb hlášení údajů by měl trvale věnovat dostatek času a mít jako celek adekvátní kolektivní znalosti, schopnosti a zkušenosti nezbytné k porozumění činnostem podniku včetně hlavních rizik. S cílem předejít skupinovému myšlení a usnadnit získávání nezávislých stanovisek a kritického pohledu na příslušné otázky by vedoucí orgány proto měly být dostatečně rozmanité co do věku, pohlaví, původu, vzdělání a profesních zkušeností, aby představovaly různé názory a zkušenosti. Za další pozitivní způsob, jímž lze podpořit rozmanitost, lze považovat zastoupení zaměstnanců ve vedoucích orgánech, jelikož dodává klíčovou perspektivu a zajišťuje skutečnou znalost vnitřního fungování podniků. Různorodost by tedy měla být jedním z kritérií pro složení vedoucích orgánů. Různorodost by též měla být obecněji zohledněna v náborové politice podniků. Taková politika by měla například motivovat podniky k tomu, aby kandidáty vybíraly z užších seznamů zahrnujících obě pohlaví. V zájmu soudržného přístupu ke správě a řízení společnosti je vhodné co nejvíce sladit požadavky na investiční podniky s požadavky uvedenými ve směrnici 2013/36/EU.
(54)
Aby bylo možné účinně dohlížet na činnosti investičních podniků, regulovaných trhů a poskytovatelů služeb hlášení údajů a kontrolovat je, měl by být vedoucí orgán odpovědný a postižitelný za celkovou strategii podniku s přihlédnutím k obchodní činnosti podniku a rizikovému profilu. Vedoucí orgán by měl převzít jasné povinnosti v rámci celého chodu podniku, v oblasti určení a vymezení strategických cílů, strategie v oblasti rizik, vnitřní správy a řízení podniku, schválení jeho vnitřní organizace, včetně kritérií pro výběr a odbornou přípravu personálu, účinného dohledu nad vrcholným vedením, jakož i určení celkové politiky, kterou se řídí poskytování služeb a výkon činností, včetně odměňování prodejců a schvalování nových produktů k distribuci zákazníkům. Pravidelné sledování a posuzování strategických cílů podniků, jejich vnitřní organizace a politik pro poskytování služeb a výkon činností by mělo zajistit, aby byly podniky stále řádně a obezřetně vedeny v zájmu integrity trhů a ochrany investorů. Kombinování příliš velkého počtu funkcí člena vedoucího orgánu současně by mu neumožnilo věnovat dostatečný čas své dozorčí roli.
Proto je třeba omezit počet funkcí, které může člen vedoucího orgánu instituce zastávat současně v různých subjektech. Pro účely uplatňování tohoto omezení by však nemělo být přihlíženo k funkci člena ve vedoucím orgánu organizací, které nesledují převážně obchodní cíle, jako jsou neziskové nebo charitativní organizace.
(55)
V členských státech se používají různé struktury správy a řízení. Ve většině případů se jedná o monistickou či dualistickou strukturu orgánů. Účelem definic použitých v této směrnici je, aby zahrnovaly všechny existující struktury, aniž by některou z nich upřednostňovaly. Mají pouze posloužit ke stanovení pravidel zaměřených na dosažení konkrétního výsledku bez ohledu na vnitrostátní právo obchodních společností, jemuž instituce v jednotlivých členských státech podléhají. Tyto definice proto nemají vliv na obecné vymezení pravomocí podle vnitrostátního práva obchodních společností.
(56)
Rozšiřující se spektrum činností, které mnohé investiční podniky vykonávají současně, zvyšuje potenciál vzniku střetů zájmů mezi různými činnostmi a zájmy zákazníků. Je proto nutné stanovit pravidla k zajištění toho, aby takové střety nepříznivě neovlivnily zájmy zákazníků. Podniky mají povinnost přijmout účinná opatření k zjištění, zamezení nebo řízení střetů zájmů a maximálnímu zmírnění potenciálního dopadu těchto rizik. Pokud však určité zbytkové riziko, které by mohlo být na úkor zájmů zákazníka, i přesto přetrvává, měly by být zákazníkovi před provedením obchodu jeho jménem jasně sděleny informace o obecné povaze nebo zdrojích střetů zájmů zákazníka a o opatřeních přijatých ke zmírnění těchto rizik.
(57)
Směrnice Komise 2006/73/ES (25) umožňuje členským státům v souvislosti s organizačními požadavky na investiční podniky požadovat, aby podniky zaznamenávaly telefonní hovory nebo elektronickou komunikaci zahrnující pokyny zákazníků. Zaznamenávání telefonních hovorů nebo elektronické komunikace zahrnující pokyny zákazníků je v souladu s Listinou základních práv Evropské unie (dále jen „Listina“) a je odůvodněno v zájmu posílení ochrany investorů, lepšího dohledu nad trhem a vyšší právní jistoty ve prospěch investičních podniků a jejich zákazníků. Důležitost těchto záznamů je uvedena rovněž v technickém doporučení, které Komisi dne 29. července 2010 vydal Evropský výbor regulátorů trhů s cennými papíry. Tyto záznamy by měly zajistit doklady umožňující prokázat podmínky veškerých pokynů zadaných zákazníky a jejich korespondenci v souvislosti s obchody provedenými investičními podniky, jakož i odhalit jakékoli jednání, které může být relevantní z hlediska zneužívání trhu, včetně případů, kdy podniky obchodují na vlastní účet.
K tomuto účelu jsou potřebné záznamy všech hovorů s účastí zástupců podniku, pokud tento podnik jedná nebo hodlá jednat na vlastní účet. Pokud zákazníci sdělují své pokyny jinými prostředky než telefonicky, měla by být tato komunikace zaznamenána na trvalých nosičích dat, jako jsou listovní zásilky, fax, elektronická pošta nebo dokumentace pokynů zákazníků pořizovaná na jednáních. Obsah příslušného osobního hovoru se zákazníkem by mohl být zaznamenán například prostřednictvím písemného zápisu nebo písemné zprávy. Tyto pokyny by měly být považovány za rovnocenné telefonickým pokynům. Pokud je z osobního hovoru se zákazníkem pořízen písemný zápis, měly by členské státy zajistit nezbytné záruky, aby zákazníci nebyli znevýhodněni v důsledku nepřesného záznamu komunikace mezi stranami. Tyto záruky by neměly předpokládat, že zákazník přebírá zodpovědnost.
K zajištění právní jistoty co do rozsahu této povinnosti je vhodné uplatnit tuto povinnost na veškeré zařízení, jež podnik poskytuje nebo jehož používání je investičním podnikem povoleno, a stanovit, aby investiční podniky učinily přiměřené kroky k zajištění toho, aby ve vztahu k obchodům nebylo používáno žádné soukromé zařízení. Tyto záznamy by měly být příslušným orgánům k dispozici při plnění jejich úkolů v oblasti dohledu a při provádění donucovacích opatření podle této směrnice a podle nařízení (EU) č. 600/2014, nařízení (EU) č. 596/2014, směrnice Evropského parlamentu a Rady 2014/57/EU (26), tak aby příslušné orgány mohly určit jednání, jež není v souladu s právním rámcem pro činnost investičních podniků. Tyto záznamy by měly být také k dispozici investičním podnikům a zákazníkům, aby bylo možné prokázat vývoj jejich vztahu, pokud jde o pokyny předané zákazníky a obchody provedené podniky. Z těchto důvodů je vhodné v této směrnici stanovit zásady obecného režimu týkajícího se zaznamenávání telefonních hovorů nebo elektronické komunikace zahrnujících pokyny zákazníků.
(58)
V souladu se závěry Rady z června 2009 o posílení finančního dohledu Unie a s cílem přispět k vytvoření jednotného souboru pravidel pro finanční trhy v Unii a k dalšímu vývoji rovných podmínek pro členské státy a účastníky trhu, zvýšit ochranu investorů a zlepšit dohled a vymáhání povinností se Unie zavázala podle potřeby omezit diskreční pravomoci členských států stanovené v právních předpisech Unie v oblasti finančních služeb na nejnižší možnou míru. Kromě toho, že se touto směrnicí zavádí společný režim pro zaznamenávání telefonních hovorů a elektronické komunikace zahrnující pokyny zákazníků, je vhodné omezit možnost příslušných orgánů přenést v určitých případech úkoly v oblasti dohledu na jiný subjekt a rovněž i omezit diskreční pravomoci v oblasti požadavků vztahujících se na vázané zástupce a podávání zpráv pobočkami.
(59)
V posledním desetiletí dosáhla technologie obchodování značného rozvoje a je nyní účastníky trhu hojně využívána. Mnoho účastníků trhu nyní využívá algoritmické obchodování, při němž počítačový algoritmus automaticky určuje aspekty pokynu, a to s minimálním lidským zásahem nebo zcela bez něj. Je třeba regulovat rizika pocházející z algoritmického obchodování. Používání algoritmů v poobchodním zpracování provedených obchodů však nepředstavuje algoritmické obchodování. Investiční podnik, který se zabývá algoritmickým obchodováním sledujícím určitou strategii tvorby trhu, by měl tuto činnost tvorby trhu vykonávat nepřetržitě během stanovené části doby obchodování obchodního systému. V regulačních technických normách by mělo být upřesněno, co představuje stanovenou část doby obchodování obchodního systému, a současně zajištěno, že takto stanovená část tvoří významnou část celkové doby obchodování, a to při zohlednění likvidity, rozsahu a povahy konkrétního trhu a vlastností obchodovaného finančního nástroje.
(60)
Investiční podnik, který se zabývá algoritmickým obchodováním sledujícím určitou strategii tvorby trhu, by měl mít zavedeny vhodné systémy a kontroly této činnosti. Tato činnost by měla být chápána způsobem specifickým vzhledem k jejímu kontextu a účelu. Definice takové činnosti je proto nezávislá na definicích, jako je definice „činností v rámci tvorby trhu“ obsažená v nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 236/2012 (27).
(61)
Zvláštní formou algoritmického obchodování je algoritmické obchodování s vysokou frekvencí, při němž obchodní systém vysokou rychlostí analyzuje data nebo signály trhu a v reakci na tuto analýzu poté ve velmi krátké době zašle nebo aktualizuje velký počet pokynů. Algoritmické obchodování s vysokou frekvencí může zejména obsahovat takové prvky, jako jsou například iniciace pokynu, jeho vytvoření, směrování a provedení, které jsou určeny systémem bez lidského zásahu pro každý jednotlivý obchod nebo pokyn, krátký časový rámec pro stanovení a likvidaci pozic, vysoký denní obrat portfolia, vysoký poměr pokynů vůči obchodům během dne a zakončení obchodního dne na neutrální pozici nebo v její blízkosti. Algoritmické obchodování s vysokou frekvencí se vyznačuje mimo jiné vysokým počtem zpráv během dne, jež zahrnují pokyny, kotace nebo zrušení. Při určování toho, co představuje vysoký počet zpráv během dne, je třeba zohlednit totožnost skutečného zákazníka, délku doby sledování, srovnání s celkovou činností na trhu během daného období a relativní koncentraci nebo roztříštěnost činnosti. Algoritmické obchodování s vysokou frekvencí obvykle provádějí obchodníci za použití svého vlastního kapitálu a spíše než o samostatnou strategii se obvykle jedná o použití propracované technologie k provedení tradičnějších obchodních strategií, jako je tvorba trhu nebo arbitráž.
(62)
Technický pokrok umožnil vysokofrekvenční obchodování a vývoj obchodních modelů. Vysokofrekvenční obchodování je usnadněno společným umístěním zařízení účastníků trhu v těsné fyzické blízkosti systému pro párování prodejních a kupních pokynů obchodního systému. S cílem zajistit řádné a spravedlivé obchodní podmínky je nezbytné požadovat, aby obchodní systémy poskytovaly tyto služby společného umístění nediskriminačním, spravedlivým a transparentním způsobem. Používání technologie obchodování zvýšilo rychlost, objem a složitost obchodů uzavíraných investory. Díky této technologii mohli účastníci trhu rovněž usnadnit svým zákazníkům přímý elektronický přístup na trhy prostřednictvím svých obchodních systémů, prostřednictvím přímého tržního přístupu nebo sponzorovaného přístupu. Obchodní technologie přinesla trhu a účastníkům trhu obecné výhody v podobě například širší účasti na trzích, vyšší likvidity, nižších rozpětí, nižší krátkodobé volatility a možností pro zákazníky, jak dosáhnout lepšího provádění svých pokynů. Tato technologie však s sebou přináší i řadu potenciálních rizik, jako je zvýšené riziko přetížení provozních systémů obchodních systémů z důvodu velkých objemů pokynů, rizika algoritmického obchodování vedoucího ke vzniku duplicitních nebo chybných pokynů či jiných chyb, které mohou narušit řádné fungování trhu.
Kromě toho hrozí riziko neadekvátní reakce algoritmických obchodních systémů na jiné události na trhu, což může zhoršit volatilitu, existoval-li na trhu již dříve nějaký problém. Algoritmické obchodování nebo způsoby algoritmického obchodování s vysokou frekvencí mohou, stejně jako každý jiný druh obchodování, být náchylné k některým formám jednání zakázaným nařízením (EU) č. 596/2014. Vysokofrekvenční obchodování může také kvůli informační výhodě poskytované vysokofrekvenčním obchodníkům vést investory k tomu, že se rozhodnou obchodovat v obchodních systémech, v nichž se mohou vysokofrekvenčním obchodníkům vyhnout. Je vhodné podrobit způsoby algoritmického obchodování s vysokou frekvencí, které jsou založeny na určitých specifických charakteristikách, zvláštnímu regulačnímu dohledu. Přestože se jedná zejména o metody, které jsou založeny na obchodování na vlastní účet, měl by se tento dohled uplatňovat také tehdy, kdy je používání této metody strukturováno tak, aby k němu nedocházelo na vlastní účet.
(63)
Tato potenciální rizika plynoucí z vyššího používání technologie lze nejlépe zmírnit kombinací opatření a zvláštních kontrol rizik, které se zaměřují na podniky zapojené do algoritmického obchodování nebo algoritmického obchodování s vysokou frekvencí, které poskytují přímý elektronický přístup a dalších opatření zaměřených na organizátory obchodních systémů, do kterých takové podniky vstupují. S cílem posílit odolnost trhů a zohlednit nové technologie obchodování by tato opatření měla odrážet a dodržovat obecné technické pokyny vydané Evropským orgánem dohledu (Evropský orgán pro cenné papíry a trhy) zřízeným nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1095/2010 (28) (dále jen „ESMA“ nebo „orgán ESMA“) v únoru 2012 o systémech a kontrolách v prostředí automatizovaného obchodování pro obchodní platformy, investiční podniky a příslušné orgány (ESMA/2012/122). Je žádoucí zajistit, aby všechny podniky zabývající se algoritmickým obchodováním s vysokou frekvencí měly povolení. Toto povolení by mělo zajistit, že podniky podléhají organizačním požadavkům podle této směrnice a je nad nimi vykonáván řádný dohled. Podniky, jež mají povolení, nad nimiž je vykonáván dohled podle právních předpisů Unie upravujících finanční sektor a jež se zabývají algoritmickým obchodováním nebo způsobem algoritmického obchodování s vysokou frekvencí, přestože jsou z oblasti působnosti této směrnice vyňaty, by neměly mít povinnost získat povolení podle této směrnice a měly by pouze podléhat opatřením a kontrolám zaměřeným na řešení specifického rizika vyplývajícího z těchto typů obchodování. V tomto ohledu by orgán ESMA měl hrát významnou koordinační úlohu a stanovit přiměřený krok kotace, aby se tak zajistilo řádné fungování trhů na úrovni Unie.
(64)
Investiční podniky i obchodní systémy by měly přijmout důkladná opatření k zajištění toho, aby algoritmické obchodování a způsoby algoritmického obchodování s vysokou frekvencí nevedly k narušení trhu a nemohly být zneužity. Obchodní systémy by měly rovněž zajistit, aby jejich obchodní systémy byly odolné a byly řádně přezkoušeny, aby byly schopny zvládat zvýšené toky pokynů nebo napjatou situaci na trhu, a aby v nich byly zavedeny přerušovací mechanismy, které obchodování dočasně zastaví nebo omezí, dojde-li k náhlým nečekaným pohybům cen.
(65)
Je rovněž nezbytné zajistit, aby struktury poplatků, jež stanoví obchodní systémy, byly transparentní, nediskriminační a spravedlivé a aby nebyly strukturovány tak, že by podporovaly podmínky narušující řádné fungování trhu. Je proto vhodné, aby obchodní systémy mohly upravit své poplatky za zrušené pokyny v závislosti na době, po kterou byl pokyn zachován, a stanovit výši poplatků pro jednotlivé finanční nástroje, na něž se uplatňují. Aby zohlednily zvýšenou zátěž systému, která ne vždy prospívá ostatním účastníkům trhu, měly by mít členské státy možnost povolit obchodním systémům, aby stanovily vyšší poplatky za pokyny, které jsou posléze zrušeny, nebo vyšší poplatky účastníkům, kteří zadali vysoký podíl zrušených pokynů, nebo účastníkům používajícím způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí.
(66)
Kromě opatření souvisejících se způsoby algoritmického obchodování a algoritmického obchodování s vysokou frekvencí je vhodné zakázat přímý elektronický přístup, který investiční podniky poskytují svým zákazníkům, pokud pro takový přístup nejsou stanoveny řádné systémy a kontroly. Bez ohledu na formu přímého elektronického přístupu by podniky poskytující tento přístup měly posuzovat a přezkoumávat, zda je vhodné, aby zákazníci používali tuto službu, a zajišťovat, aby používání služby podléhalo kontrolám rizik a aby tyto podniky nadále nesly odpovědnost za obchodování, které zákazníci na základě používání jejich systémů nebo s použitím jejich obchodních kódů provedou. Je vhodné, aby podrobné organizační požadavky týkající se těchto nových forem obchodování byly podrobněji stanoveny v regulačních technických normách. Díky tomu by mělo být možné požadavky v případě nutnosti měnit, aby se zohlednily další inovace a vývoj v této oblasti.
(67)
Je nezbytné, aby byly všechny pokyny vytvořené prostřednictvím algoritmického obchodování označovány s cílem zajistit účinný dohled a umožnit příslušným orgánům přijmout včas vhodná opatření proti chybným nebo nepoctivým algoritmickým strategiím. Na základě označení by měly být příslušné orgány schopny určit a rozlišit pokyny pocházející z různých algoritmů a účinně rekonstruovat a vyhodnotit strategie, které algoritmičtí obchodníci používají. Tím by se mělo omezit riziko, že bude přiřazení pokynů k určité algoritmické strategii a obchodníkovi nejednoznačné. Díky označování mohou příslušné orgány fakticky a účinně zareagovat na strategie algoritmického obchodování, které jednají zneužívajícím způsobem nebo představují rizika ohrožující řádné fungování trhů.
(68)
Aby se zajistila integrita trhu s ohledem na vývoj technologií na finančních trzích, měl by orgán ESMA pravidelně konzultovat s vnitrostátními odborníky novinky v oblasti technologií obchodování včetně vysokofrekvenčního obchodování a nových postupů, které by mohly představovat zneužívání trhu, s cílem identifikovat a podporovat účinné strategie předcházení a řešení tohoto zneužívání.
(69)
V Unii funguje v současné době mnoho obchodních systémů, z nichž řada obchoduje se stejnými finančními nástroji. Za účelem řešení potenciálních rizik ohrožujících zájmy investorů je nutné formalizovat a dále koordinovat postupy zabývající se důsledky pro obchodování v jiných obchodních systémech, pokud se určitý investiční podnik nebo organizátor trhu provozující obchodní systém rozhodne pozastavit obchodování s nějakým finančním nástrojem nebo daný nástroj z obchodování stáhnout. V zájmu právní jistoty a vhodného řešení střetů zájmů v případě rozhodnutí o pozastavení obchodování s finančními nástroji nebo stažení finančních nástrojů z obchodování by mělo být zajištěno, že pokud určitý investiční podnik nebo organizátor trhu provozující obchodní systém zastaví obchodování v důsledku toho, že nejsou dodržována jeho pravidla, ostatní toto rozhodnutí následují, pokud tak příslušné orgány za ně odpovědné rozhodnou, ledaže pokračování obchodování lze odůvodnit mimořádnými okolnostmi. Dále je nutno formalizovat a zlepšit výměnu informací a spolupráci mezi příslušnými orgány, pokud jde o pozastavení obchodování s finančními nástroji v určitém obchodním systému a jejich stažení z obchodování v určitém obchodním systému. Tato opatření by měla být uplatňována tak, aby zabránila obchodním systémům využívat k obchodním účelům informace předávané v souvislosti s pozastavením obchodování s finančním nástrojem nebo stažením finančního nástroje z obchodování.
(70)
Na finančních trzích začalo aktivně působit více investorů, kterým se nabízí komplexnější a širší soubor služeb a nástrojů; vzhledem k tomuto vývoji je proto nutné stanovit stupeň harmonizace, aby byla investorům poskytnuta vysoká úroveň ochrany v celé Unii. V době přijetí směrnice 2004/39/ES bylo v důsledku rostoucí závislosti investorů na individuálních doporučeních nutno zařadit poskytování investičního poradenství mezi investiční služby vyžadující povolení a podléhající zvláštním pravidlům pro výkon činnosti. Vzhledem k pokračující důležitosti individuálních doporučení zákazníkům a rostoucí komplexnosti služeb a nástrojů je nutné posílit pravidla pro výkon činnosti v zájmu zvýšení ochrany investorů.
(71)
Členské státy by měly zajistit, aby investiční podniky jednaly v souladu s nejlepším zájmem svých zákazníků a plnily své povinnosti podle této směrnice. Investiční podniky by měly proto rozumět vlastnostem nabízených nebo doporučovaných finančních nástrojů a měly by vytvářet a přezkoumávat účinné politiky a opatření k identifikaci kategorií zákazníků, kterým budou poskytovat produkty a služby. Členské státy by měly zajistit, aby investiční podniky, které vytvářejí finanční nástroje, zajistily, aby tyto produkty byly vytvořeny tak, aby odpovídaly potřebám určeného cílového trhu konečných zákazníků v příslušné kategorii zákazníků, přijaly přiměřené kroky k zajištění toho, že finanční nástroje budou distribuovány na určeném cílovém trhu a pravidelně přezkoumávaly identifikaci cílového trhu a výkonnost produktů, které nabízejí. Investiční podniky, které zákazníkům nabízejí nebo doporučují finanční nástroje, jež nevytvořily, by rovněž měly mít zavedeny vhodné systémy pro získání a pochopení relevantních informací týkajících se postupu schválení produktu, včetně určeného cílového trhu a vlastností produktu, který nabízejí nebo doporučují. Tato povinnost platí bez ohledu na posouzení přiměřenosti nebo vhodnosti, které následně provádějí investiční podniky v rámci poskytování investičních služeb každému zákazníkovi na základě jeho osobních potřeb, vlastností a cílů.
Aby se zajistilo, že finanční nástroje jsou nabízeny nebo doporučovány pouze v zájmu zákazníka, měly by investiční podniky nabízející nebo doporučující produkt vytvořený podniky, na něž se nevztahují požadavky na řízení produktů stanovené touto směrnicí, nebo podniky ze třetí země rovněž mít vhodné systémy pro získání dostatečných informací o těchto finančních nástrojích.
(72)
Aby měli investoři k dispozici všechny relevantní informace, je vhodné požadovat, aby investiční podniky poskytující investiční poradenství sdělily náklady na poradenství, objasnily základ poradenství, které poskytují, zejména rozsah produktů, který při poskytování osobních doporučení zákazníkům zvažují, zda poskytují investiční poradenství nezávisle a zda zákazníkům poskytují pravidelné hodnocení vhodnosti finančních nástrojů, které jim doporučily. Dále je vhodné požadovat, aby investiční podniky svým zákazníkům vysvětlily důvody poradenství, které jim poskytují.
(73)
S cílem podrobněji vymezit regulační rámec pro poskytování investičního poradenství a současně ponechat investičním podnikům a zákazníkům možnost volby je vhodné stanovit podmínky poskytování této služby, pokud podniky informují zákazníky o tom, že služba je poskytována nezávisle. Je-li poradenství poskytováno nezávisle, mělo by být před poskytnutím osobního doporučení posouzeno dostatečně široké spektrum produktů od různých poskytovatelů produktů. Poradce nemusí nezbytně posuzovat investiční produkty, které jsou na trhu dostupné u všech poskytovatelů nebo emitentů produktů. Spektrum finančních nástrojů by ale nemělo být omezeno pouze na finanční nástroje vydávané nebo poskytované subjekty, které mají s investičním podnikem úzké propojení nebo jiné právní nebo hospodářské vztahy, například smluvní, jež jsou tak těsné, že představují riziko narušení nezávislosti poskytovaného poradenství.
(74)
Aby byla posílena ochrana investorů a aby byli zákazníci se službou, která je jim poskytována, lépe obeznámeni, je rovněž vhodné dále omezit možnost podniků, které poskytují investiční poradenství nezávisle a poskytují službu správy portfolia, přijímat a ponechávat si poplatky, provize nebo jiné peněžní či nepeněžní výhody od třetích stran, a zejména od emitentů nebo poskytovatelů produktů. To znamená, že veškeré poplatky, provize nebo jiné peněžní a nepeněžní výhody od třetích stran musí být v úplnosti vráceny zákazníkovi ihned poté, co je podnik obdrží, a podnik nesmí odečítat platby třetích stran od poplatků, které zákazník dluží podniku. Zákazník by měl být přesně a případně pravidelně informován o veškerých poplatcích, provizích a výhodách, které podnik obdržel v souvislosti s investiční službou poskytovanou a předanou zákazníkovi. Podniky poskytující nezávislé poradenství nebo správu portfolia by rovněž měly v rámci svých organizačních požadavků stanovit politiku s cílem zajistit, aby obdržené platby třetích stran byly přiděleny a předány zákazníkům. Povoleny by měly být pouze drobné nepeněžní výhody pod podmínkou, že zákazník je o těchto výhodách jasně informován, že tyto výhody mohou zvýšit kvalitu poskytované služby a že nemohou být považovány za výhody narušující schopnost investičních podniků jednat v nejlepším zájmu svých zákazníků.
(75)
Při nezávislém poskytování služeb investičního poradenství a služeb správy portfolia by měly být poplatky, provize nebo nepeněžní výhody vyplácené nebo poskytované osobě jménem zákazníků povoleny, pouze pokud si je daná osoba vědoma toho, že tyto platby jsou prováděny jejím jménem a že částky a četnost plateb jsou stanoveny dohodou mezi zákazníkem a investičním podnikem a nejsou stanoveny třetí stranou. Tento požadavek je splněn v případě, že zákazník uhradí fakturu podniku přímo, nebo je tato faktura uhrazena nezávislou třetí stranou, která není nijak spojena s investičním podnikem, pokud jde o investiční službu poskytnutou zákazníkovi, a jedná pouze na základě instrukce zákazníka, a v případě, že zákazník sjedná poplatek za službu poskytnutou investičním podnikem a tento poplatek uhradí. Tak je tomu obecně u účetních či právníků, kteří jednají na základě jednoznačné instrukce zákazníka k provedení úhrady, nebo v případech, kdy daná osoba jedná jako pouhý prostředník platby.
(76)
Tato směrnice stanoví podmínky a postupy, které musí členské státy dodržet, pokud mají v úmyslu uložit další požadavky. K těmto požadavkům může patřit zákaz nebo další omezení nabízení či přijímání poplatků, provizí nebo jiných peněžních a nepeněžních výhod hrazených či poskytnutých třetí stranou nebo osobou jednající jménem třetí strany v souvislosti s poskytnutím služby zákazníkům.
(77)
Pro větší ochranu spotřebitelů je rovněž vhodné zajistit, aby investiční podniky neodměňovaly nebo neposuzovaly výkon svých zaměstnanců způsobem, který by byl v rozporu s povinností podniku jednat v nejlepším zájmu svých zákazníků, například prostřednictvím odměn, prodejních cílů nebo jiných nástrojů, které motivují k doporučení nebo prodeji určitého finančního nástroje v případě, že by jiný produkt mohl potřebám zákazníka vyhovovat lépe.
(78)
Pokud jsou dostatečné informace o nákladech a souvisejících poplatcích nebo o rizicích spojených s finančním nástrojem samotným poskytnuty v souladu s jinými právními předpisy Unie, měly by být tyto informace považovány za vhodné pro účely informování zákazníků v souladu s touto směrnicí. Investiční podniky nebo úvěrové instituce, které distribuují daný finanční nástroj, by však měly rovněž informovat své zákazníky o veškerých dalších nákladech a souvisejících poplatcích spojených s poskytováním investičních služeb ve vztahu k tomuto finančnímu nástroji.
(79)
Vzhledem ke složitosti investičních produktů a jejich neustálé inovaci je také důležité zajistit, aby pracovníci, kteří poskytují poradenství o investičních produktech nebo tyto nástroje prodávají neprofesionálním zákazníkům, měli náležitou úroveň znalostí a způsobilosti ve vztahu k nabízeným produktům. Investiční podniky by měly svým zaměstnancům poskytnout dostatek času a zdrojů, aby mohli těchto znalostí a způsobilosti dosáhnout a uplatňovat je při poskytování služeb zákazníkům.
(80)
Investiční podniky mohou poskytovat investiční služby, které spočívají pouze v provádění, přijímání a předávání pokynů zákazníků, aniž by musely získat informace o znalostech a zkušenostech zákazníka potřebné k posouzení vhodnosti služby nebo finančního nástroje pro zákazníka. Jelikož tyto služby vedou k významnému snížení ochrany zákazníků, je vhodné zlepšit podmínky jejich poskytování. Především je vhodné vyloučit možnost poskytování těchto služeb ve spojení s doplňkovou službou, která spočívá v poskytování úvěrů nebo půjček investorům, aby mohli provádět obchody, do nichž je investiční podnik zapojen, neboť tato praxe zvyšuje složitost obchodů a znesnadňuje porozumění souvisejícím rizikům. Je rovněž vhodné lépe definovat kritéria pro výběr finančních nástrojů, jichž by se měly tyto služby týkat, aby se vyloučily určité finanční nástroje, včetně těch, které zahrnují derivát nebo obsahují strukturu, která zákazníkovi ztěžuje porozumění souvisejícímu riziku, akcií podniků, které nejsou subjekty kolektivního investování do převoditelných cenných papírů (SKIPCP), a strukturovaných SKIPCP podle čl. 36 odst. 1 druhého pododstavce nařízení Komise (EU) č. 583/2010 (29). Zacházením s určitými SKIPCP jako s komplexními produkty by neměly být dotčeny budoucí právní předpisy Unie vymezující rozsah těchto produktů a pravidla, jež se na ně vztahují.
(81)
Obvyklou strategií pro poskytovatele retailových finančních služeb v celé Unii je vázaný prodej. Může přinášet výhody neprofesionálním zákazníkům, zároveň však může představovat postupy, při nichž není zájem zákazníka dostatečně zohledněn. Například některé formy vázaného prodeje, především praktiky vázání produktů, kdy se dohromady v jednom balíčku prodávají dvě nebo více finančních služeb, přičemž alespoň jedna z těchto služeb není k dispozici samostatně, mohou narušovat hospodářskou soutěž a negativně ovlivňovat mobilitu zákazníků a jejich schopnost rozhodovat se na základě informací. Příkladem praktik vázání produktů může být nezbytnost otevření běžného účtu, je-li investiční služba poskytována neprofesionálnímu zákazníkovi. Ačkoli praktiky sdružování produktů, kdy se dohromady v jednom balíčku prodávají dvě nebo více finančních služeb, avšak každou ze služeb lze zakoupit rovněž samostatně, mohou hospodářskou soutěž také narušovat a negativně ovlivňovat mobilitu zákazníků a jejich schopnost rozhodovat se na základě informací, poskytují zákazníkovi alespoň možnost volby, a pravděpodobně tak představují menší riziko nedodržení povinností podle této směrnice investičními podniky. Používání takových praktik by mělo být důkladně posouzeno s cílem podpořit hospodářskou soutěž a možnost volby pro zákazníky.
(82)
Při poskytování investičního poradenství by měl investiční podnik v písemném prohlášení o vhodnosti upřesnit, jakým způsobem poskytnuté poradenství odpovídá preferencím, potřebám a dalším charakteristikám neprofesionálního zákazníka. Toto prohlášení by mělo být poskytnuto na trvalém nosiči dat včetně elektronické podoby. Odpovědnost za provedení posouzení vhodnosti a poskytnutí pravdivé zprávy o vhodnosti zákazníkovi nese investiční podnik, přičemž by měly být zavedeny náležité záruky, které zajistí, aby zákazník neutrpěl ztrátu v důsledku zprávy prezentující nepravdivě nebo nečestně osobní doporučení, včetně informace, v jakém smyslu je vydané doporučení pro zákazníka vhodné a jaké jsou nevýhody doporučeného postupu.
(83)
Při určování toho, co představuje poskytnutí informací v dostatečném předstihu před koncem lhůty stanovené v této směrnici, by měl investiční podnik s přihlédnutím k naléhavosti situace zohlednit skutečnost, že zákazník před přijetím investičního rozhodnutí potřebuje dostatečný čas k pročtení a pochopení těchto informací. K posouzení poskytnutých informací o složitém nebo neznámém produktu či službě nebo o produktu či službě, s nimiž zákazník nemá zkušenost, bude zákazník pravděpodobně potřebovat více času než v případě, že posuzuje produkt či službu, jež jsou jednodušší nebo známější nebo s nimiž má významnou předchozí zkušenost.
(84)
Nic v této směrnici by nemělo zavazovat investiční podniky k okamžitému a souběžnému poskytnutí všech požadovaných informací o investičním podniku, finančních nástrojích, nákladech a souvisejících poplatcích nebo informací o ochraně finančních nástrojů či peněžních prostředků zákazníka, pokud investiční podniky plní obecnou povinnost poskytovat příslušné informace v dostatečném předstihu před koncem lhůty stanovené v této směrnici. Žádné ustanovení této směrnice nezavazuje podniky k poskytování informací buď samostatně, nebo v rámci dohody se zákazníkem, pokud jsou informace zákazníkovi sděleny v dostatečném předstihu před poskytnutím služby.
(85)
Služba by se měla považovat za poskytovanou z podnětu zákazníka, pokud ji zákazník nepožaduje v reakci na sdělení podniku nebo jménem podniku, které je na daného zákazníka osobně zaměřeno a které obsahuje výzvu nebo se jej snaží ovlivnit v souvislosti s určitým finančním nástrojem nebo určitým obchodem. Službu lze považovat za poskytovanou z podnětu zákazníka i tehdy, pokud ji zákazník požaduje na základě jakéhokoli sdělení, které jakýmkoli způsobem propaguje nebo nabízí finanční nástroje a které je svou povahou obecné a určené veřejnosti či širší skupině nebo kategorii zákazníků nebo potenciálních zákazníků.
(86)
Jedním z cílů této směrnice je ochrana investorů. Opatření na ochranu investorů by měla být přizpůsobena specifickým rysům každé kategorie investorů (neprofesionální, profesionální a protistrany). S cílem posílit regulační rámec platný pro poskytování služeb bez ohledu na kategorii dotčených zákazníků je však vhodné zdůraznit, že zásady čestného, spravedlivého a profesionálního jednání a povinnost chovat se korektně, vyjadřovat se jasně a nepodávat klamné informace platí ve vztahu s každým zákazníkem.
(87)
Jako možné alternativy nebo náhrady finančních nástrojů podle této směrnice jsou zákazníkům často předkládány investiční pojistné smlouvy. V zájmu zajištění jednotné ochrany neprofesionálních zákazníků a rovných podmínek u podobných produktů je důležité, aby investiční produkty na bázi pojištění podléhaly náležitým požadavkům. Vzhledem k tomu, že požadavky na ochranu investorů stanovené v této směrnici by proto měly být stejným dílem uplatňovány i na investice v rámci pojistných smluv, je s ohledem na rozdílnou strukturu trhu a vlastnosti těchto produktů vhodnější, aby byly podrobné požadavky stanoveny v rámci probíhající revize směrnice 2002/92/ES než v této směrnici. Budoucí právní předpisy Unie upravující činnost zprostředkovatelů pojištění a pojišťoven by měly proto řádně zajistit jednotný regulační přístup k distribuci různých finančních produktů, které uspokojují podobné potřeby investorů, a proto z hlediska ochrany investorů představují srovnatelné problémy. Evropský orgán dohledu (Evropský orgán pro pojišťovnictví a zaměstnanecké penzijní pojištění), zřízený nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1094/2010 (30) (dále jen „EIOPA“), a ESMA by měly ve vzájemné součinnosti zajistit co nejvyšší jednotnost při uplatňování pravidel pro obchodování s těmito investičními produkty. Tyto nové požadavky týkající se investičních produktů na bázi pojištění by měly být stanoveny ve směrnici 2002/92/ES.
(88)
Směrnice 2002/92/ES by měla být upravena tak, aby se sjednotila pravidla týkající se střetů zájmů, obecných zásad a poskytování informací zákazníkům a aby členské státy mohly stanovit omezení pro odměňování zprostředkovatelů pojištění.
(89)
Z působnosti této směrnice by měly být vyloučeny investiční produkty na bázi pojištění, které nenabízejí investiční příležitosti, a vklady, které jsou vystaveny pouze úrokovým sazbám. Z oblasti působnosti této směrnice by měly být s ohledem na svá specifika a cíle vyloučeny individuální a zaměstnanecké penzijní produkty, jejichž hlavním účelem je poskytovat investorům příjem v důchodu.
(90)
Odchylně od zásady povolování, dohledu a vymáhání povinností domovským členským státem u provozování poboček je vhodné, aby za vymáhání určitých povinností uvedených v této směrnici v souvislosti s podnikatelskými činnostmi prováděnými pobočkou na území, kde je umístěna, převzal odpovědnost příslušný orgán hostitelského členského státu, protože tento orgán je pobočce nejblíže a má lepší možnost odhalit případné porušení pravidel upravujících provoz pobočky a zasáhnout proti němu.
(91)
K zajištění toho, aby investiční podniky prováděly pokyny zákazníků za podmínek nejpříznivějších pro zákazníka, je nutné investičním podnikům uložit účinnou povinnost „nejlepšího způsobu provedení“. Tato povinnost by měla platit, pokud má podnik vůči zákazníkovi smluvní nebo zprostředkovatelské závazky.
(92)
Vzhledem k tomu, že v Unii je nyní k dispozici širší základna míst provádění, je vhodné rozšířit rámec nejlepšího způsobu provedení i na neprofesionální investory. Při uplatňování rámce nejlepšího způsobu provedení podle čl. 27 odst. 1 druhého a třetího pododstavce by měl být zohledněn technologický pokrok v oblasti sledování nejlepšího způsobu provedení.
(93)
Pro účely určení nejlepšího způsobu provedení při provádění pokynů neprofesionálních zákazníků by měly náklady provedení zahrnovat vlastní provize investičního podniku nebo poplatky účtované zákazníkovi pro omezené účely v případech, kdy je určitý pokyn schopno provést více míst uvedených v zásadách daného podniku pro provádění pokynů. V takových případech by se měly brát v potaz vlastní provize podniku a náklady na provedení pokynu na každém do úvahy připadajícím místě provedení s cílem posoudit a porovnat výsledek pro zákazníka, který by byl dosažen provedením pokynu na jednotlivých místech. Není však záměrem vyžadovat od podniku, aby porovnával dosažitelné výsledky pro zákazníka na základě jeho vlastních zásad provádění pokynů a jeho vlastních provizí a poplatků s výsledky, které by mohl pro téhož zákazníka dosáhnout jiný investiční podnik na základě odlišných zásad provádění pokynů či jiné skladby provizí či poplatků. Stejně tak není záměrem vyžadovat od podniku, aby porovnával rozdíly ve svých vlastních provizích, které vyplývají z rozdílné povahy služeb, jež podnik svým zákazníkům poskytuje.
(94)
Ustanovení této směrnice, která stanoví, že náklady na provedení by měly zahrnovat vlastní provize investičního podniku či poplatky účtované zákazníkovi za poskytování investiční služby, by se neměla použít pro účely určování toho, které obchodní systémy by měly být zahrnuty do zásad daného podniku pro provádění pokynů pro účely čl. 27 odst. 5 této směrnice.
(95)
Mělo by se mít za to, že investiční podnik stanoví skladbu a výši svých provizí způsobem, který nespravedlivě diskriminuje některá místa provádění, jestliže zákazníkům účtuje různé provize nebo marže za provedení na různých místech provádění a tento rozdíl neodráží skutečný rozdíl v nákladech, které podniku vznikají při provádění pokynů na těchto místech.
(96)
Za účelem posílení podmínek, za nichž investiční podniky plní svou povinnost provádět pokyny za podmínek nejvýhodnějších pro zákazníka v souladu s touto směrnicí, je vhodné požadovat, aby u finančních nástrojů, na něž se vztahuje obchodní povinnost podle článků 23 a 28 nařízení (EU) č. 600/2014, každý obchodní systém a systematický internalizátor a u dalších finančních nástrojů každé místo provádění zveřejňovali údaje o kvalitě provádění obchodů na jednotlivých místech.
(97)
Informace, které investiční podniky poskytují zákazníkům o svých zásadách provádění, jsou často obecné a standardní a neumožňují zákazníkům porozumět, jak bude pokyn proveden, a ověřit si, zda podnik plní svou povinnost provádět pokyny za podmínek nejvýhodnějších pro zákazníky. V zájmu posílení ochrany investorů je vhodné stanovit zásady týkající se informací, které investiční podniky poskytují svým zákazníkům o zásadách provádění, a požadovat, aby podniky každoročně zveřejňovaly pro každý druh finančních nástrojů pět nejlepších míst provádění, kde prováděly pokyny zákazníků v předchozím roce, a aby tyto informace a informace zveřejňované obchodními systémy o kvalitě provádění zohlednily ve svých zásadách nejlepšího způsobu provedení.
(98)
Při navazování obchodního vztahu se zákazníkem by měl mít investiční podnik možnost požádat zákazníka nebo potenciálního zákazníka, aby současně vydal souhlas se způsobem provádění pokynů i s tím, že jeho pokyny mohou být provedeny mimo obchodní systém.
(99)
Osoby, které poskytují investiční služby na účet více než jednoho investičního podniku, by neměly být považovány za vázané zástupce, ale za investiční podniky, pokud spadají do definice stanovené v této směrnici, s výjimkou určitých osob, které mohou být vyňaty.
(100)
Touto směrnicí by neměla být dotčena práva vázaných zástupců vykonávat činnosti spadající do oblasti působnosti jiných směrnic a související činnosti týkající se finančních služeb či produktů nespadajících do oblasti působnosti této směrnice, včetně činností vykonávaných na účet částí stejné finanční skupiny.
(101)
Tato směrnice by se neměla vztahovat na podmínky výkonu činnosti mimo prostory investičního podniku (přímý prodej).
(102)
Příslušné orgány členských států by neměly vydat nebo by měly odejmout registraci, pokud skutečně vykonávané činnosti jasně naznačují, že se vázaný zástupce rozhodl pro právní systém určitého členského státu jen proto, aby se vyhnul přísnějším normám platným v jiném členském státě, na jehož území hodlá vykonávat nebo kde vykonává větší část své činnosti.
(103)
Pro účely této směrnice by se způsobilé protistrany měly považovat za zákazníky.
(104)
Finanční krize odhalila omezené schopnosti profesionálních zákazníků odhadnout riziko svých investic. Zatímco by mělo být potvrzeno, že pravidla řízení obchodní činnosti je třeba uplatňovat v případě těch investorů, kteří ochranu nejvíce potřebují, je vhodné lépe přizpůsobit požadavky vztahující se na různé kategorie zákazníků. Proto je vhodné rozšířit některé povinnosti informování a oznamování na vztah se způsobilými protistranami. Příslušné požadavky by se měly týkat především ochrany finančních nástrojů a peněžních prostředků zákazníků a dále povinnosti informování a oznamování v souvislosti s komplexnějšími finančními nástroji a obchody. S cílem lépe stanovit klasifikaci obcí a místních veřejných orgánů je vhodné vyloučit je jednoznačně ze seznamu způsobilých protistran a zákazníků, kteří jsou považováni za profesionální, avšak ponechat jim nadále možnost požádat o zacházení jako se zákazníky profesionálními.
(105)
U obchodů prováděných mezi způsobilými protistranami by povinnost sdělovat limitní pokyny zákazníků měla platit pouze v případě, že protistrana investičnímu podniku výslovně zasílá limitní pokyn k provedení.
(106)
Členské státy by měly zajistit dodržování práva na ochranu osobních údajů v souladu se směrnicí Evropského parlamentu a Rady 95/46/ES (31) a směrnicí Evropského parlamentu a Rady 2002/58/ES (32), které upravují zpracování osobních údajů prováděné při uplatňování této směrnice. Zpracování osobních údajů prováděné orgánem ESMA při uplatňování této směrnice se řídí nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 45/2001 (33).
(107)
Všechny investiční podniky by měly mít stejnou příležitost vstoupit nebo mít přístup na regulované trhy v celé Unii. Bez ohledu na způsob, jakým jsou obchody v současné době v členských státech organizovány, je důležité zrušit technická a právní omezení přístupu na regulované trhy.
(108)
Aby bylo usnadněno dokončování přeshraničních obchodů, je vhodné stanovit, že investiční podniky mají přístup ke clearingovým systémům a systémům vypořádání v celé Unii bez ohledu na to, zda byly obchody uzavřeny prostřednictvím regulovaných trhů v dotyčném členském státě. Investiční podniky, které se chtějí přímo zapojit do systémů vypořádání v jiných členských státech, by měly splňovat provozní a obchodní požadavky členství a obezřetnostní opatření na podporu hladkého a řádného fungování finančních trhů.
(109)
Poskytování služeb podniky ze třetích zemí v Unii podléhá vnitrostátním režimům a požadavkům. Podniky povolené v souladu s nimi požívají práva volného pohybu služeb a práva usazování jen v těch členských státech, v nichž jsou usazeny. Pro případ, kdy se členský stát domnívá, že odpovídající úroveň ochrany jeho neprofesionálních zákazníků nebo neprofesionálních zákazníků, kteří požádali o to, aby s nimi bylo zacházeno jako s profesionálními zákazníky, lze zajistit zřízením pobočky podniku třetí země, je vhodné zavést minimální společný regulační rámec na úrovni Unie při dodržení požadavků vztahujících se na tyto pobočky a s ohledem na zásadu, že s podniky z třetích zemí by nemělo být zacházeno příznivěji než s podniky z Unie.
(110)
Při provádění této směrnice by měly členské státy náležitě zohledňovat doporučení Finančního akčního výboru (FATF) ohledně jurisdikcí, které mají strategické nedostatky v oblasti boje proti praní peněz a financování terorismu a na něž se vztahují protiopatření, nebo jurisdikcí se strategickými nedostatky v oblasti boje proti praní peněz a financování terorismu, které neučinily dostatečný pokrok směrem k odstranění těchto nedostatků nebo nepřikročily k plnění akčního plánu vypracovaného spolu s FATF za účelem odstranění těchto nedostatků.
(111)
Ustanovení této směrnice upravující poskytování investičních služeb nebo činností podniky ze třetích zemí v Unii by neměla omezit možnost, aby osoby usazené v Unii přijímaly investiční služby poskytované podnikem ze třetí země výhradně na svůj podnět. Pokud podnik ze třetí země poskytuje služby výhradně na podnět osoby usazené na území Unie, neměly by se tyto služby považovat za poskytované na území Unie. Pokud se podnik ze třetí země aktivně snaží získat v Unii zákazníky nebo potenciální zákazníky nebo v Unii propaguje či inzeruje investiční služby nebo činnosti spolu s doplňkovými službami, nemělo by se to považovat za službu poskytovanou výhradně na podnět zákazníka.
(112)
Povolení k provozování regulovaného trhu by mělo zahrnovat veškeré činnosti, které jsou přímo spojeny s oznámením, zpracováním, provedením, potvrzením a vykázáním pokynů od okamžiku přijetí těchto pokynů regulovaným trhem do okamžiku jejich předání k následnému dokončení, a dále činnosti spojené s přijetím finančních nástrojů k obchodování. Povolení by mělo zahrnovat i obchody uzavřené prostřednictvím určených tvůrců trhu jmenovaných regulovaným trhem, pokud se tyto obchody provádějí v rámci systémů regulovaného trhu a v souladu s pravidly, která tyto systémy upravují. Ne všechny obchody uzavřené členy nebo účastníky regulovaného trhu, mnohostranného obchodního systému či organizovaného obchodního systému musí být považovány za uzavřené v systémech regulovaného trhu, v mnohostranných obchodních systémech nebo v organizovaných obchodních systémech. Obchody, které členové nebo účastníci uzavírají dvoustranně a které nesplňují všechny požadavky stanovené pro regulovaný trh, mnohostranný obchodní systém či organizovaný obchodní systém touto směrnicí, by měly být pro účely definice systematického internalizátora považovány za obchody uzavřené mimo regulovaný trh, mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém. V tom případě by povinnost investičních podniků zveřejňovat pevné kotace měla platit, pokud jsou splněny podmínky stanovené touto směrnicí a nařízením (EU) č. 600/2014.
(113)
Vzhledem k významu poskytování likvidity pro řádné a účinné fungování trhů by měly mít investiční podniky, které se zabývají algoritmickým obchodováním za účelem uskutečňování strategie tvorby trhu, uzavřeny písemné dohody s obchodními systémy, v nichž jsou stanoveny jejich povinnosti poskytovat trhu likviditu.
(114)
Nic v této směrnici by nemělo vyžadovat, aby příslušné orgány schvalovaly nebo posuzovaly obsah písemné dohody mezi regulovaným trhem a investičním podnikem, jež je vyžadována při účasti na režimu tvorby trhu. Ani jim v tom však nebrání, pokud je takové případné schválení nebo posuzování založeno pouze na dodržování povinností stanovených v článku 48 regulovanými trhy.
(115)
Poskytování služeb hlášení hlavních údajů o trhu, které jsou nezbytné k tomu, aby uživatelé mohli získat požadovaný přehled o obchodní činnosti na všech finančních trzích Unie a příslušné orgány dostávaly přesné a úplné informace o příslušných obchodech, by mělo podléhat povolení a regulaci k zajištění nezbytné úrovně kvality.
(116)
Zavedení schválených systémů pro uveřejňování informací by mělo vést ke zlepšení kvality informací o transparentnosti obchodování zveřejňovaných v mimoburzovním prostoru a významně přispět k zajištění toho, aby se takové údaje zveřejňovaly způsobem, který usnadní jejich konsolidaci s údaji zveřejňovanými obchodními systémy.
(117)
Nyní, kdy je zavedena struktura trhu, která umožňuje konkurenci mezi více obchodními systémy, je nutné, aby byla co nejdříve uvedena do provozu účinná a komplexní služba konsolidovaných obchodních informací. Zavedení komerčního řešení pro službu konsolidovaných obchodních informací u akcií a obdobných finančních nástrojů by mělo přispět k vytvoření integrovanějšího evropského trhu a usnadnit účastníkům trhu přístup ke konsolidovanému přehledu informací o transparentnosti obchodování, které jsou k dispozici. Plánované řešení je založeno na udělování povolení poskytovatelům, kteří pracují podle předem určených a kontrolovaných parametrů a kteří si vzájemně konkurují, aby dosahovali technicky co nejdokonaleji propracovaných a inovativních řešení, a přinášeli tak trhu co největší užitek a zajišťovali poskytování jednotných a správných údajů o trhu. Požadavkem, aby všichni poskytovatelé konsolidovaných obchodních informací konsolidovali údaje z veškerých schválených systémů pro uveřejňování informací a obchodních systémů, bude zajištěno, aby hospodářská soutěž byla založena na kvalitě služeb poskytovaných zákazníkům, a nikoli na šíři poskytovaných údajů. Je však vhodné stanovit, že v případě, že předpokládaný mechanismus nepovede k včasnému vytvoření účinné a komplexní služby konsolidovaných obchodních informací pro akcie a obdobné finanční nástroje, má být služba konsolidovaných obchodních informací vytvořena zadáním veřejné zakázky.
(118)
Vytvoření služby konsolidovaných obchodních informací pro jiné než akciové finanční nástroje se považuje za obtížnější než zavedení služby konsolidovaných obchodních informací pro akciové finanční nástroje a potenciální poskytovatelé by měli mít možnost získat s touto druhou službou zkušenosti předtím, než ji vytvoří. S cílem usnadnit řádné zřízení služby konsolidovaných obchodních informací pro jiné než akciové nástroje je proto vhodné stanovit pozdější datum nabytí účinnosti vnitrostátních opatření provádějících příslušná ustanovení. Nicméně je vhodné stanovit, že v případě, kdy předpokládaný mechanismus nepovede k včasnému vytvoření účinné a komplexní služby konsolidovaných obchodních informací pro jiné než akciové finanční nástroje, má být služba konsolidovaných obchodních informací vytvořena zadáním veřejné zakázky.
(119)
Při určování, pokud jde o jiné než akciové finanční nástroje, obchodních systémů a schválených systémů pro uveřejňování informací, jež musí být zahrnuty v informaci po proběhnutí obchodu a rozšířeny poskytovatelem konsolidovaných obchodních informací, by měl orgán ESMA zajistit, aby byl cíl spočívající ve zřízení integrovaného unijního trhu s těmito finančními nástroji dosažen, a dále zajistí, aby bylo ke schváleným systémům pro uveřejňování informací a obchodním systémům přistupováno bez diskriminace.
(120)
Právní předpisy Unie týkající se požadavků na vlastní kapitál by měly stanovit minimální kapitálové požadavky, které by měly regulované trhy plnit, aby získaly povolení, a přitom by se měla zohlednit specifická povaha rizik spojených s takovými trhy.
(121)
Organizátoři regulovaného trhu by měli rovněž být schopni v souladu s odpovídajícími ustanoveními této směrnice provozovat mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém.
(122)
Ustanoveními této směrnice o přijímání finančních nástrojů k obchodování podle pravidel vymáhaných regulovaným trhem by nemělo být dotčeno použití směrnice Evropského parlamentu a Rady 2001/34/ES (34) a směrnice Evropského parlamentu a Rady 2003/71/ES (35). Regulovanému trhu by se nemělo bránit v uplatňování přísnějších požadavků na emitenty finančních nástrojů, které zvažuje přijmout k obchodování, než jsou požadavky podle této směrnice.
(123)
Členské státy by měly být schopny pověřit různé příslušné orgány vymáháním plnění rozsáhlých povinností stanovených touto směrnicí. Tyto orgány by měly mít veřejnoprávní povahu zaručující jejich nezávislost na hospodářských subjektech a předcházející střetu zájmů. V souladu s vnitrostátním právem by členské státy měly zajistit náležité financování příslušného orgánu. Určení veřejných orgánů by nemělo vylučovat možnost přenesení úkolů v rámci odpovědnosti příslušného orgánu.
(124)
Aby bylo zajištěno, že komunikace mezi příslušnými orgány ohledně pozastavení obchodování, stažení z obchodování, narušení obchodování, obchodních podmínek narušujících řádné fungování trhu a okolností, které mohou naznačovat zneužití trhu, funguje účinně a včas, je nutné zavést mezi příslušnými vnitrostátními orgány účinný proces komunikace a koordinace, jehož bude dosaženo prostřednictvím ujednání vypracovaných orgánem ESMA.
(125)
Na vrcholné schůzce skupiny G20 konané dne 25. září 2009 v Pittsburghu se vedoucí představitelé v reakci na nadměrnou volatilitu cen komodit dohodli na zlepšení regulace, fungování a transparentnosti finančních a komoditních trhů. Ve sdělení Komise ze dne 28. října 2009 nazvaném „Lepší fungování potravinového řetězce v Evropě“ a ze dne 2. února 2011 s názvem „Řešení výzev v oblasti komoditních trhů a v oblasti surovin“ byla navržena opatření, která je třeba přijmout v souvislosti s přezkumem směrnice 2004/39/ES. V září 2011 zveřejnila Mezinárodní organizace komisí pro cenné papíry zásady pro regulaci trhů s komoditními deriváty a dohled nad nimi. Tyto zásady potvrdila dne 4. listopadu 2011 vrcholná schůzka skupiny G20 v Cannes, která vyzvala k tomu, aby regulátoři trhu měli formalizované pravomoci k řízení pozic, včetně pravomocí ke stanovování limitů pozic předem.
(126)
Pravomoci, které byly příslušným orgánům uděleny, by se měly doplnit o výslovnou pravomoc získávat informace od kterékoli osoby o velikosti a účelu pozice v komoditních derivátech a o pravomoc žádat danou osobu, aby podnikla kroky ke zmenšení pozice v derivátech.
(127)
Harmonizovaný režim limitů pozic je nutný, aby byla zajištěna větší míra koordinace a jednotnosti při uplatňování dohody G20, především u smluv, které jsou obchodovány napříč Unií. Proto by měly být příslušným orgánům uděleny výslovné pravomoci stanovit na základě metodiky určené orgánem ESMA limity pozic, jež může kdykoli držet jakákoli osoba, na úrovni celé skupiny, v komoditním derivátu s cílem zabránit zneužívání trhu, mimo jiné ovládnutím nabídky („cornering the market“), a podpořit řádné stanovování cen a řádné vypořádací podmínky, včetně předcházení budování pozic narušujících trh. Tyto limity by měly přispívat k integritě trhu s derivátem a podkladovou komoditou, aniž by tím bylo dotčeno určování cen podkladové komodity na trhu, a neměly by se vztahovat na pozice, které objektivně snižují rizika přímo spojená s obchodními činnostmi souvisejícími s komoditou. Měl by být rovněž objasněn rozdíl mezi spotovými kontrakty na komodity a komoditními deriváty. S cílem vytvořit harmonizovaný režim je rovněž vhodné, aby orgán ESMA sledoval uplatňování limitů pozic a aby příslušné orgány vzájemně spolupracovaly, mimo jiné prostřednictvím vzájemné výměny příslušných údajů, a aby umožnily sledování a vymáhání dodržování těchto limitů.
(128)
Všechny systémy, které nabízejí obchodování s komoditními deriváty, mají zavedeny přiměřené kontroly pro řízení pozic zajišťující nezbytné pravomoci, jež umožňují alespoň sledovat informace o pozicích v komoditních derivátech a mít k těmto informacím přístup, požadovat omezení nebo ukončení takových pozic a požadovat, aby byla trhu zpětně poskytnuta likvidita za účelem zmírnění účinků velké nebo dominantní pozice. Orgán ESMA by měl vést a zveřejňovat seznam obsahující souhrn všech platných limitů pozic a kontrol pro řízení pozic. Tyto limity a opatření by se měly uplatňovat důsledně a měly by zohledňovat specifika daného trhu. Mělo by být jasně stanoveno, jak se uplatňují a jaké jsou příslušné množstevní prahové hodnoty, které tyto limity tvoří nebo z jejichž překročení mohou vyplývat další povinnosti.
(129)
Obchodní systémy by měla každý týden zveřejňovat souhrnný rozpis pozic, které drží jednotlivé kategorie osob, pokud jde o jednotlivé komoditní deriváty, povolenky na emise a jejich deriváty obchodované na jejich platformách. Kompletní a podrobný rozpis pozic držených všemi osobami by měl být alespoň jednou denně poskytnut příslušnému orgánu. Režim poskytování informací podle této směrnice by měl zohledňovat, je-li to relevantní, požadavky na poskytování informací podle článku 8 nařízení (EU) č. 1227/2011.
(130)
Ačkoli by metodika pro výpočet limitů pozic neměla představovat překážky pro vytváření nových komoditních derivátů, měl by orgán ESMA při stanovování této metodiky pro výpočet zajistit, aby nebylo možné vytvářením nových komoditních derivátů režim limitů pozic obcházet.
(131)
Limity pozic by měly být stanoveny pro každý jednotlivý komoditní derivát. S cílem zabránit obcházení režimu limitů pozic průběžným vytvářením nových komoditních derivátů by měl orgán ESMA zajistit, aby metodika pro výpočet neumožňovala jeho obcházení, při zohlednění celkové čisté otevřené pozice v jiných komoditních derivátech se stejnou podkladovou komoditou.
(132)
Je žádoucí usnadnit přístup ke kapitálu menším a středním podnikům a usnadnit další rozvoj specializovaných trhů, jejichž cílem je uspokojit potřeby menších a středních emitentů. Tyto trhy, které jsou podle této směrnice obvykle provozovány jako mnohostranný obchodní systém, jsou běžně známy jako trhy pro růst malých a středních podniků, rostoucí trhy nebo mladé trhy. Vytvoření nové podkategorie trhu pro růst malých a středních podniků v rámci kategorie mnohostranných obchodních systémů a registrace těchto trhů by měly přispět k jejich zviditelnění a známosti a k vytvoření společných regulačních norem v Unii pro tyto trhy. Pozornost by se měla zaměřit na to, jak by mělo být používání tohoto trhu podpořeno a prosazováno v budoucí právní úpravě, aby byl tento trh atraktivní pro investory, aby byla snížena administrativní zátěž a aby byly poskytnuty další pobídky pro přístup malých a středních podniků na kapitálové trhy prostřednictvím trhů pro růst malých a středních podniků.
(133)
Požadavky vztahující se na tuto novou kategorii trhů musí být dostatečně flexibilní, aby zohlednily stávající škálu úspěšných tržních modelů, které v Evropě existují. Musí rovněž najít správnou rovnováhu mezi potřebou udržet vysokou úroveň ochrany investorů, která je nezbytná k posílení důvěry investorů v emitenty na těchto trzích, a cílem snížit zbytečnou administrativní zátěž pro emitenty na těchto trzích. Navrhuje se, aby byly požadavky v souvislosti s trhy pro růst malých a středních podniků, například požadavky týkající se kritérií k přijetí k obchodování na takovém trhu, podrobněji popsány a stanoveny v aktech v přenesené pravomoci nebo v technických normách.
(134)
Vzhledem k tomu, že je důležité, aby nebyly nepříznivě ovlivněny stávající úspěšné trhy, by měla být organizátorům trhů zaměřených na menší a střední emitenty ponechána možnost rozhodnout se, že budou takový trh nadále provozovat v souladu s požadavky podle této směrnice a nebudou žádat o registraci jako trh pro růst malých a středních podniků. Emitent, který je malým a středním podnikem, by neměl mít povinnost žádat o přijetí svých finančních nástrojů k obchodování na trhu pro růst malých a středních podniků.
(135)
Aby tato nová kategorie trhů přinášela malým a středním podnikům výhody, měly by malé a střední podniky tvořit alespoň 50 % emitentů, jejichž finanční nástroje jsou obchodovány na trhu pro růst malých a středních podniků. Posouzení této skutečnosti by mělo být prováděno jednou ročně. Kritérium 50 % emitentů by mělo být uplatňováno flexibilně. Dočasné neplnění tohoto kritéria by nemělo znamenat, že obchodnímu systému bude muset být okamžitě zrušena nebo odmítnuta registrace coby trhu pro růst malých a středních podniků, existují-li výhledově důvodné předpoklady, že tento obchodní systém kritérium 50 % od následujícího roku splní. Pokud jde o posouzení k určení toho, zda emitent patří mezi malé a střední podniky, mělo by být toto posouzení prováděno na základě tržní kapitalizace za předcházející tři kalendářní roky. Tím by měl být zajištěn plynulejší přechod těchto emitentů ze specializovaných trhů na hlavní trhy.
(136)
Důvěrné informace získané kontaktním místem jednoho členského státu prostřednictvím kontaktního místa jiného členského státu by neměly být považovány za čistě vnitrostátní.
(137)
Je nutné posílit sbližování pravomocí příslušných orgánů tak, aby byly vytvořeny předpoklady k dosažení stejné úrovně při vymáhání dodržování povinností na celém integrovaném finančním trhu. Účinnost dohledu by měl zaručit společný minimální soubor pravomocí spolu s přiměřeným objemem prostředků. Tato směrnice by proto měla stanovit minimální soubor pravomocí v oblasti dohledu a vyšetřování, které by měly být svěřeny příslušným orgánům členských států v souladu s vnitrostátním právem. Pokud tak vyžaduje vnitrostátní právo, měly by být tyto pravomoci vykonávány na základě žádosti podané příslušným soudním orgánům. Při výkonu svých pravomocí podle této směrnice by měly příslušné orgány jednat objektivně a nestranně a měly by rozhodovat samostatně.
(138)
Ačkoli tato směrnice stanoví minimální soubor pravomocí, které by měly být svěřeny příslušným orgánům, tyto pravomoci mají být vykonávány v rámci úplného systému vnitrostátního práva, který zaručuje dodržování základních práv, včetně práva na soukromí. Protože výkon těchto pravomoci může vést k závažnému narušení práva na ochranu soukromého a rodinného života, soukromí a komunikací, měly by členské státy uplatňovat přiměřená a účinná opatření zamezující zneužívání, jako je ve vhodných případech předchozí souhlas soudních orgánů daného členského státu. Členské státy by měly umožnit příslušným orgánům vykonávat tyto intruzívní pravomoci v míře nezbytné pro řádné vyšetřování závažných případů, v nichž neexistují rovnocenné prostředky k účinnému dosažení stejného výsledku.
(139)
Žádné opatření přijaté kterýmkoli příslušným orgánem nebo orgánem ESMA při výkonu jeho povinností by nemělo přímo ani nepřímo znevýhodňovat kterýkoliv členský stát nebo skupinu členských států jako místo poskytování investičních služeb a činností v jakékoli měně.
(140)
Vzhledem k významnému dopadu a tržnímu podílu získanému různými mnohostrannými obchodní systémy je vhodné zajistit, aby mezi příslušným orgánem mnohostranného obchodního systému a orgánem jurisdikce, v níž mnohostranný obchodní systém poskytuje služby, byla uzavřena náležitá ujednání o spolupráci. S cílem připravit se na podobný vývoj by tento požadavek měl být rozšířen na organizované obchodní systémy.
(141)
S cílem zajistit, aby investiční podniky, organizátoři trhu, kteří mají povolení provozovat mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém, regulované trhy, schválené systémy pro uveřejňování informací, poskytovatelé konsolidovaných obchodních informací nebo schválené mechanismy pro hlášení obchodů, osoby, které vykonávají skutečnou kontrolu nad jejich činnostmi, a členové vedoucích orgánů investičních podniků a regulovaných trhů dodržovali požadavky vyplývající z této směrnice a z nařízení (EU) č. 600/2014, a dále zajistit, aby podléhali obdobnému zacházení v celé Unii, by se od členských států mělo požadovat, aby stanovily sankce a opatření, která jsou účinná, přiměřená a odrazující. Správní sankce a opatření stanovené členskými státy by proto měly splňovat některé základní požadavky týkající se jejich určení, kritérií, která je třeba při ukládání sankce nebo opatření zohlednit, zveřejňování, hlavních pravomocí ukládat sankce a výše správních pokut.
(142)
Příslušné orgány by především měly být zmocněny ukládat pokuty, které jsou dostatečně vysoké, aby vyvažovaly výhody, jež lze očekávat, a které jsou odrazující i pro větší podniky a jejich řídící pracovníky.
(143)
Rovněž je nezbytné, aby měly příslušné orgány v souladu s vnitrostátním právem a Listinou možnost přístupu do prostor fyzických a právnických osob. Přístupu do těchto prostor je zapotřebí, pokud existuje důvodné podezření, že existují dokumenty a jiné údaje týkající se předmětu vyšetřování, které mohou být důležité pro prokázání toho, že došlo k porušení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014. Přístup do takových prostor je nutný i v některých dalších případech, kdy osoba, která již byla požádána o poskytnutí informací, tento požadavek zcela nebo zčásti nesplní, nebo kdy se lze odůvodněně domnívat, že pokud by byl takový požadavek vznesen, nebyl by splněn, nebo že dokumenty nebo informace, kterých se tento požadavek týká, by byly přemístěny, bylo by do nich zasahováno nebo by byly zničeny. Jestliže je v souladu s vnitrostátním právem nezbytné získat předchozí povolení soudního orgánu příslušného členského státu, mělo by se použít takové oprávnění ke vstupu do prostor poté, co bylo takové předchozí soudní povolení získáno.
(144)
Existující nahrávky telefonních hovorů a záznamy datových přenosů od investičních podniků, které provádějí obchody a jejich provádění zaznamenávají, a existující záznamy telefonních a datových přenosů od telekomunikačních operátorů představují klíčový, a někdy i jediný, důkaz k odhalení a prokázání zneužití trhu a k ověření dodržování požadavků na ochranu investorů a jiných požadavků stanovených v této směrnici nebo v nařízení (EU) č. 600/2014 podniky. Proto by měly mít příslušné orgány možnost existující záznamy telefonních hovorů, elektronických komunikací a datových přenosů uchovávané investičním podnikem nebo úvěrovou institucí požadovat. Přístup k datovým a telefonním záznamům je nezbytný pro účely odhalování a postihování zneužívání trhu nebo porušení požadavků stanovených v této směrnici nebo v nařízení (EU) č. 600/2014.
V zájmu vytvoření rovných podmínek v Unii, pokud jde o přístup k telefonním záznamům a k existujícím záznamům datových přenosů uchovávaným telekomunikačním operátorem nebo k existujícím záznamům telefonních hovorů a datových přenosů uchovávaným investičním podnikem, by měly mít příslušné orgány v souladu s vnitrostátním právem možnost požadovat existující telefonní záznamy a existující záznamy datových přenosů uchovávané telekomunikačním operátorem, pokud to připouští vnitrostátní právo, a existující záznamy telefonních hovorů a datových přenosů uchovávané investičním podnikem, pokud existuje odůvodněné podezření, že tyto záznamy, jež se týkají předmětu kontroly nebo vyšetřování, mohou být relevantními podklady k prokázání jednání zakázaného nařízením (EU) č. 596/2014 nebo porušení požadavků stanovených v této směrnici nebo v nařízení (EU) č. 600/2014. Přístup k telefonním a datovým záznamům uchovávaným telekomunikačním operátorem by neměl zahrnovat obsah hlasové telefonní komunikace.
(145)
S cílem zajistit důsledné uplatňování sankcí v celé Unii by se od členských států mělo požadovat, aby zajistily, že příslušné orgány při určování druhu správních sankcí nebo opatření a výše správních pokut zohlední všechny relevantní okolnosti.
(146)
Aby bylo zajištěno, že rozhodnutí příslušných orgánů mají odrazující účinek na širokou veřejnost, měla by být zpravidla zveřejňována. Zveřejňování rozhodnutí je pro příslušné orgány rovněž důležitým nástrojem k informování účastníků trhu o tom, jaké jednání je považováno za porušení této směrnice, a pro podporu řádného chování účastníků trhu na obecnější úrovni. Pokud zveřejnění způsobuje zúčastněným osobám nepřiměřenou škodu, ohrožuje stabilitu finančních trhů nebo probíhající vyšetřování, měl by příslušný orgán zveřejnit sankce a opatření anonymně způsobem, který je v souladu s vnitrostátním právem, nebo zveřejnění odložit.
Příslušné orgány by měly mít možnost nezveřejňovat sankce, pokud se má za to, že anonymní nebo odložené zveřejnění nestačí k tomu, aby bylo vyloučeno ohrožení stability finančních trhů. Příslušné orgány by rovněž neměly být povinny zveřejňovat opatření, jež považují za méně významná a jejichž zveřejnění by bylo nepřiměřené. Je vhodné stanovit mechanismus pro oznamování nezveřejněných sankcí orgánu ESMA, aby je mohly příslušné orgány zohledňovat při průběžném dohledu, který vykonávají. Tato směrnice nevyžaduje zveřejňování trestních sankcí uložených za porušení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014 ani jejich zveřejňování nebrání.
(147)
V zájmu odhalování možných porušení předpisů by příslušné orgány měly mít nezbytné vyšetřovací pravomoci a měly by zavést účinné a spolehlivé mechanismy na podporu oznamování potenciálních nebo skutečných porušení předpisů, včetně ochrany zaměstnanců, kteří nahlásí porušení předpisů v jejich vlastní instituci. Těmito mechanismy by neměla být dotčena přiměřená opatření na ochranu obviněných. Měly by být zavedeny vhodné postupy, které zajistí náležitou ochranu obviněného, zejména pokud jde o právo na ochranu jeho osobních údajů, a postupy pro zajištění práva obviněného na obhajobu a práva být vyslechnut před přijetím rozhodnutí, které se ho týká, jakož i práva žádat u soudu o účinný opravný prostředek proti rozhodnutí ve své věci.
(148)
S cílem zahrnout všechny postupy uplatňované po porušení předpisů by se tato směrnice měla vztahovat na sankce i opatření určená k zamezení dalším porušením předpisů, bez ohledu na to, zda se podle vnitrostátního práva hodnotí jako sankce nebo opatření.
(149)
Touto směrnicí by neměly být dotčeny právní předpisy členských států týkající se trestních sankcí.
(150)
Ačkoliv nic nebrání členským státům ve stanovení pravidel týkajících se správních i trestních sankcí v případě týchž porušení, nemělo by se od členských států vyžadovat, aby stanovily správní sankce za porušení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014, na něž se vztahuje vnitrostátní trestní právo. V souladu s vnitrostátním právem nejsou členské státy povinny ukládat za stejný čin správní i trestní sankce, avšak měly by mít možnost tak učinit, pokud to umožňují vnitrostátní právní předpisy. Zachováním trestních sankcí namísto správních sankcí za porušení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014 by však neměla být omezena či jinak ovlivněna schopnost příslušných orgánů spolupracovat, mít včas přístup k informacím a vyměňovat si informace s příslušnými orgány v jiných členských státech pro účely této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014, a to ani po postoupení daného případu porušení předpisů příslušným soudním orgánům k trestnímu stíhání.
(151)
Na ochranu zákazníků, aniž je tím dotčeno jejich právo obrátit se na soud, je vhodné, aby členské státy zajistily, že za účelem mimosoudního urovnávání sporů jsou zřízeny veřejnoprávní či soukromoprávní subjekty, které spolupracují při urovnávání přeshraničních sporů, s ohledem na doporučení Komise 98/257/ES (36) a doporučení Komise 2001/310/ES (37). Při uplatňování ustanovení o postupech pro vyřizování stížností a zjednávání nápravy v rámci mimosoudního urovnávání sporů by členské státy měly být podporovány při využívání existujících mechanismů přeshraniční spolupráce, zejména sítě reklamací finančních služeb (FIN-Net).
(152)
Každá výměna a každé předání údajů mezi příslušnými orgány, jinými orgány, subjekty nebo osobami by měly být v souladu s pravidly předávání osobních údajů stanovenými ve směrnici 95/46/ES. Každá výměna nebo předání osobních údajů uskutečněné orgánem ESMA se třetími zeměmi by měly být v souladu s pravidly předávání osobních údajů stanovenými v nařízení (ES) č. 45/2001.
(153)
Je nezbytné posílit ustanovení o výměně informací mezi příslušnými orgány členských států a posílit vzájemnou povinnost pomoci a spolupráce mezi těmito orgány. V souvislosti s narůstající přeshraniční činností by si příslušné orgány měly vzájemně poskytovat relevantní informace k výkonu svých funkcí, aby zajistily účinné uplatňování této směrnice, včetně situací, kdy se její skutečné nebo domnělé porušení předpisů může týkat orgánů dvou či více členských států. Pro zajištění hladkého přenosu takových informací a ochrany individuálních práv je nezbytné při výměně informací přísně dodržovat služební tajemství.
(154)
Pokud činnost obchodního systému, který v hostitelském členském státě vytvořil určité mechanismy, nabyla značného významu pro fungování trhu s cennými papíry a ochranu investorů v tomto hostitelském státě, měla by mít přiměřená ujednání o spolupráci, která mají být zavedena, vhodnou podobu v rámci případných podmínek spolupráce mezi příslušnými orgány domovského a hostitelského členského státu a měla by být přiměřená potřebám přeshraniční spolupráce pro účely dohledu, zejména s ohledem na povahu a rozsah dopadu na trhy s cennými papíry a ochranu investorů v hostitelském členském státě, přičemž se může jednat například o jednorázové nebo pravidelné sdílení informací, konzultace a součinnost.
(155)
V zájmu dosažení cílů stanovených v této směrnici by měla být pravomoc přijímat akty podle článku 290 Smlouvy o fungování EU přenesena na Komisi, pokud jde o podrobnosti týkající se výjimek, objasnění definic, kritéria pro posuzování navrhovaných nabytí v investičním podniku, organizační požadavky na investiční podniky, schválené systémy pro uveřejňování informací a poskytovatele konsolidovaných obchodních informací, řešení střetu zájmů, pravidla výkonu činnosti při poskytování investičních služeb, provádění pokynů za podmínek nejvýhodnějších pro zákazníka, zpracování pokynů zákazníků, obchody se způsobilými protistranami, okolnosti, za nichž vzniká povinnost investičních podniků nebo organizátorů trhu provozujících mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém a organizátorů regulovaného trhu poskytnout informace, okolnosti zakládající závažné poškození zájmů investorů a řádného fungování trhu pro účely pozastavení obchodování s finančními nástroji nebo stažení finančních nástrojů z obchodování v mnohostranném obchodním systému nebo organizovaném obchodním systému nebo na regulovaném trhu, trhy pro růst malých a středních podniků, prahové hodnoty, při jejichž překročení platí povinnost podávání zpráv o pozicích a kritéria, podle nichž by bylo možné považovat činnost obchodního systému v hostitelském členském státě za činnost se značným významem pro fungování trhů cenných papírů a ochranu investorů. Je zvláště důležité, aby Komise v rámci přípravných prací vedla odpovídající konzultace, a to i na odborné úrovni. Při přípravě a vypracovávání aktů v přenesené pravomoci by Komise měla zajistit, aby byly příslušné dokumenty předány současně, včas a vhodným způsobem Evropskému parlamentu a Radě.
(156)
Technické normy v oblasti finančních služeb by měly zajistit jednotnou harmonizaci a přiměřenou ochranu investorů, včetně těch, kteří investují do strukturovaných vkladů, a spotřebitelů v celé Unii. Bylo by účelné a vhodné pověřit ESMA, jako subjekt s vysoce specializovanými odbornými znalostmi, vypracováním návrhů regulačních a prováděcích technických norem, jejichž součástí nejsou politická rozhodnutí a které budou předloženy Komisi. V zájmu zajištění soudržné ochrany investorů a spotřebitelů v odvětví finančních služeb by orgán ESMA měl své úkoly plnit v co největší míře v úzké spolupráci s Evropským orgánem dohledu (Evropským orgánem pro bankovnictví), zřízeným nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1093/2010 (38) (dále jen „EBA“), a EIOPA.
(157)
Komise by měla přijmout návrh regulačních technických norem vypracovaný orgánem ESMA o výjimkách vztahujících se k činnostem považovaným za doplňkové k hlavní podnikatelské činnosti, o poskytování informací a některých požadavcích v rámci postupů udělování povolení a zamítnutí žádostí o povolení investičních podniků, o nabytí kvalifikované účasti, o algoritmickém obchodování, o povinnosti provádět pokyny za podmínek nejvýhodnějších pro zákazníky, o pozastavení obchodování s finančními nástroji a stažení finančních nástrojů z obchodování v mnohostranném obchodním systému nebo organizovaném obchodním systému, o volném pohybu investičních služeb a činností, o zřízení pobočky, o odolnosti systémů, přerušovacích mechanismech a elektronickém obchodování, o krocích kotace, o synchronizaci obchodních hodin, o přijímání finančních nástrojů k obchodování, o limitech pozic a kontrolách pro řízení pozic u komoditních derivátů, o postupech udělování povolení a zamítnutí žádostí o povolení poskytovatelů služeb hlášení údajů, o organizačních požadavcích na schválené systémy pro uveřejňování informací, poskytovatele konsolidovaných obchodních informací a schválené mechanismy pro hlášení obchodů a o spolupráci mezi příslušnými orgány. Komise by měla tento návrh regulačních technických norem přijmout prostřednictvím aktů v přenesené pravomoci podle článku 290 Smlouvy o fungování EU a podle článků 10 až 14 nařízení (EU) č. 1093/2010.
(158)
Komisi by měla být rovněž svěřena pravomoc přijmout prováděcí technické normy prostřednictvím prováděcích aktů podle článku 291 Smlouvy o fungování EU a v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010. Orgán ESMA by měl být pověřen vypracováním návrhu prováděcích technických norem, který bude předložen Komisi, pokud jde o postupy udělování povolení a zamítnutí žádostí o povolení investičních podniků, o nabytí kvalifikované účasti, o postup obchodování a dokončování obchodů v mnohostranných obchodních systémech a organizovaných obchodních systémech, o pozastavení obchodování s finančními nástroji a stažení finančních nástrojů z obchodování, o volný pohyb investičních služeb a činností, o zřízení pobočky, o podávání zpráv o držených pozicích podle kategorií, o postupy udělování povolení a zamítnutí žádostí o povolení, o postupy a formy předkládání informací týkajících se zveřejňování rozhodnutí, o povinnosti spolupracovat, o spolupráci mezi příslušnými orgány, o výměnu informací a o konzultaci před udělením povolení investičnímu podniku.
(159)
Komise by měla Evropskému parlamentu a Radě předložit zprávu, v níž posoudí fungování organizovaných obchodních systémů, fungování režimu trhů pro růst malých a středních podniků, dopad požadavků týkajících se automatizovaného a vysokofrekvenčního obchodování, zkušenosti s mechanismem zakazování určitých produktů nebo postupů a dopad opatření týkajících se trhů s komoditními deriváty.
(160)
Do 1. ledna 2018 by měla Komise vypracovat zprávu, v níž posoudí potenciální dopad uplynutí přechodného období, které má být uplatňováno při provádění povinnosti clearingu a maržových požadavků stanovených v nařízení (EU) č. 648/2012, na ceny energií a fungování trhu s energiemi. V případě potřeby by měla Komise předložit legislativní návrh na vytvoření nebo změnu příslušných právních předpisů, včetně zvláštních odvětvových právních předpisů, jako je nařízení (EU) č. 1227/2011.
(161)
Směrnice Evropského parlamentu a Rady 2011/61/EU (39) umožňuje členským státům povolit správcům alternativních investičních fondů, aby poskytovali některé investiční služby nad rámec kolektivní správy alternativních investičních fondů, včetně služeb správy investičních portfolií, investičního poradenství, úschovy a správy ve vztahu k akciím nebo jednotkám podniků kolektivního investování, a dále přijímání a předávání pokynů týkajících se finančních nástrojů. Vzhledem k tomu, že požadavky upravující poskytování těchto služeb jsou v Unii jednotné, neměli by správci alternativních investičních fondů, jimž příslušné orgány jejich domovského státu udělily povolení k poskytování těchto služeb, podléhat dalšímu povolování v hostitelských členských státech ani jinému opatření se stejným účinkem.
(162)
Podle stávajícího právního rámce mají správci alternativních investičních fondů, kteří mají povolení poskytovat tyto investiční služby a kteří mají v úmyslu poskytovat je v jiných členských státech, než je jejich domovský členský stát, dodržovat další vnitrostátní požadavky, včetně založení samostatného právního subjektu. S cílem odstranit překážky, které brání přeshraničnímu poskytování harmonizovaných investičních služeb, a zajistit rovné podmínky pro subjekty poskytující stejné investiční služby podléhající stejným právním požadavkům by měli mít správci alternativních investičních fondů, kteří mají povolení k poskytování těchto služeb, možnost poskytovat tyto služby přeshraničně, při dodržení vhodných požadavků týkajících se oznamování, na základě povolení uděleného příslušnými orgány jejich domovského státu.
(163)
Směrnice 2011/61/EU by proto měla být odpovídajícím způsobem změněna.
(164)
Vzhledem k tomu, že cíle této směrnice, totiž vytvoření integrovaného finančního trhu, na kterém jsou investoři účinně chráněni a je na něm zaručena efektivita a integrita celkového trhu, vyžaduje stanovení společných regulativních požadavků týkajících se investičních podniků bez ohledu na to, kde jsou v Unii povoleny, a upravujících fungování regulovaných trhů a jiných obchodních systémů tak, aby netransparentnost nebo narušení jednoho trhu nemohly podkopat účinné fungování finančního systému Unie jako celku, nemůže být dosaženo uspokojivě členskými státy, ale spíše jej, z důvodu rozsahu a účinků této směrnice, může být lépe dosaženo na úrovni Unie, smí Unie přijmout opatření v souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v článku 5 Smlouvy o Evropské unii. V souladu se zásadou proporcionality stanovenou v uvedeném článku nepřekračuje tato směrnice rámec toho, co je nezbytné k dosažení tohoto cíle.
(165)
Vzhledem ke zvýšenému počtu úkolů, jimiž tato směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014 pověřují orgán ESMA, by Evropský parlament, Rada a Komise měly zajistit, aby byly poskytnuty odpovídající lidské a finanční zdroje.
(166)
Tato směrnice ctí základní práva a dodržuje zásady uznané v Listině, zejména právo na ochranu osobních údajů, svobodu podnikání, právo na ochranu spotřebitele, právo na účinnou právní ochranu a spravedlivý proces a právo nebýt dvakrát stíhán nebo trestán za stejný trestný čin, a musí být provedena v souladu s těmito právy a zásadami.
(167)
Evropský inspektor ochrany údajů byl konzultován v souladu s čl. 28 odst. 2 nařízení (ES) č. 45/2001 a vydal stanovisko dne 10. února 2012 (40).
(168)
Členské státy se v souladu se společným politickým prohlášením členských států a Komise o informativních dokumentech ze dne 28. září 2011 (41) zavázaly, že v odůvodněných případech doplní oznámení o opatřeních přijatých za účelem provedení směrnice ve vnitrostátním právu o jeden či více dokumentů s informacemi o vztahu mezi jednotlivými složkami směrnice a příslušnými částmi vnitrostátních nástrojů přijatých za účelem provedení směrnice ve vnitrostátním právu. V případě této směrnice považuje normotvůrce předložení těchto dokumentů za odůvodněné.
(169)
Povinnost provést tuto směrnici ve vnitrostátním právu by měla být omezena na ta ustanovení, která v porovnání s předchozími směrnicemi představují podstatnou změnu. Povinnost provést nezměněná ustanovení vyplývá z předchozích směrnic.
(170)
Touto směrnicí by neměly být dotčeny povinnosti členských států týkající se lhůty pro provedení ve vnitrostátním právu a jejich použitelnost uvedených v části B přílohy III,
PŘIJALY TUTO SMĚRNICI:
HLAVA I
OBLAST PŮSOBNOSTI A DEFINICE
Článek 1
Oblast působnosti
1. Tato směrnice se vztahuje na investiční podniky, organizátory trhu, poskytovatele služeb hlášení údajů a podniky ze třetích zemí poskytující investiční služby nebo vykonávající investiční činnosti prostřednictvím zřízení pobočky v Unii.
2. Tato směrnice stanoví požadavky týkající se:
a)
podmínek pro udělení povolení a pro výkon činnosti pro investiční podniky;
b)
poskytování investičních služeb nebo výkon investičních činností podniky ze třetích zemí se zřízenou pobočkou;
c)
povolení a provozování regulovaných trhů;
d)
povolení a výkonu činnosti poskytovatelů služeb hlášení údajů a
e)
dohledu, spolupráce a prosazování příslušnými orgány.
3. Následující ustanovení se použijí rovněž na úvěrové instituce povolené podle směrnice 2013/36/EU při poskytování jedné nebo více investičních služeb nebo výkonu investičních činností:
a)
čl. 2 odst. 2, čl. 9 odst. 3 a články 14 a 16 až 20;
b)
kapitola II hlavy II, s výjimkou čl. 29 odst. 2 druhého pododstavce;
c)
kapitola III hlavy II, s výjimkou čl. 34 odst. 2 a 3 a čl. 35 odst. 2 až 6 a 9;
d)
články 67 až 75 a články 80, 85 a 86.
4. Následující ustanovení se použijí rovněž na investiční podniky a na úvěrové instituce povolené podle směrnice 2013/36/EU při prodeji strukturovaných vkladů nebo při poskytování poradenství zákazníkům ve vztahu ke strukturovaným vkladům:
a)
čl. 9 odst. 3, článek 14 a čl. 16 odst. 2, 3 a 6;
b)
články 23 až 26, článek 28, článek 29 s výjimkou odst. 2 druhého pododstavce a článek 30 a
c)
články 67 až 75.
5. Ustanovení čl. 17 odst. 1 až 6 se použijí rovněž na členy nebo účastníky regulovaných trhů a mnohostranných obchodních systémů, kteří nemusí mít povolení podle této směrnice na základě čl. 2 odst. 1 písm. a), e), i) a j).
6. Články 57 a 58 se použijí rovněž na osoby, na něž se vztahuje výjimka podle článku 2.
7. Všechny mnohostranné systémy s finančními nástroji se řídí buď hlavou II v případě mnohostranných obchodních systémů a organizovaných obchodních systémů, nebo hlavou III v případě regulovaných trhů.
Každý investiční podnik, který organizovaně, často, systematicky a významně obchoduje na vlastní účet při provádění pokynů zákazníků mimo regulovaný trh, mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém, musí vykonávat svou činnost v souladu s hlavou III nařízení (EU) č. 600/2014.
Aniž jsou dotčeny články 23 a 28 nařízení (EU) č. 600/2014, musí být všechny obchody s finančními nástroji uvedené v prvním a druhém pododstavci tohoto odstavce, které nejsou uzavřeny v rámci mnohostranných systémů nebo u systematických internalizátorů, v souladu s příslušnými ustanoveními hlavy III nařízení (EU) č. 600/2014.
Článek 2
Výjimky
1. Tato směrnice se nevztahuje na:
a)
pojišťovny nebo podniky vykonávající činnosti zajištění a retrocese uvedené ve směrnici 2009/138/ES při výkonu činností uvedených ve zmíněné směrnici;
b)
osoby, které poskytují investiční služby výhradně pro svůj mateřský podnik, své dceřiné podniky nebo jiné dceřiné podniky svého mateřského podniku;
c)
osoby poskytující investiční služby, pokud tuto činnost vykonávají příležitostně v rámci své odborné činnosti a tato činnost se řídí právními nebo správními předpisy nebo etickým kodexem pro danou profesi, které poskytování těchto služeb nevylučují;
d)
osoby, které obchodují na vlastní účet s jinými finančními nástroji než s komoditními deriváty nebo povolenkami na emise či jejich deriváty a které neposkytují žádné jiné investiční služby ani nevykonávají žádné jiné investiční činnosti týkající se jiných finančních nástrojů než komoditních derivátů nebo povolenek na emise či jejich derivátů, ledaže tyto osoby:
i)
jsou tvůrci trhu,
ii)
jsou členy nebo účastníky regulovaného trhu nebo mnohostranného obchodního systému nebo mají přímý elektronický přístup k obchodnímu systému,
iii)
používají způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí nebo
iv)
obchodují na vlastní účet při provádění pokynů zákazníka.
Osoby, pro něž platí výjimka podle písmen a), i) nebo j), nemusí k tomu, aby se na ně toto výjimka vztahovala, splňovat podmínky stanovené v tomto písmenu;
e)
provozovatele povinné dodržovat požadavky směrnice 2003/87/ES, kteří při obchodování s povolenkami na emise neplní pokyny zákazníka a neposkytují investiční služby ani nevykonávají jinou investiční činnost než obchodování na vlastní účet, pokud tyto osoby nepoužívají způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí;
f)
osoby poskytující investiční služby, jež spočívají výhradně ve správě systémů zaměstnanecké spoluúčasti;
g)
osoby poskytující investiční služby, jež spočívají jak ve správě systémů zaměstnanecké spoluúčasti, tak v poskytování investičních služeb výhradně pro svůj mateřský podnik, své dceřiné podniky nebo jiné dceřiné podniky svého mateřského podniku;
h)
členy ESCB a další vnitrostátní subjekty plnící podobné funkce v Unii, jiné veřejné orgány pověřené správou veřejného dluhu v Unii nebo zasahující do správy veřejného dluhu v Unii a mezinárodní finanční instituce vytvořené dvěma nebo více členskými státy za účelem získávání finančních prostředků a poskytování finanční pomoci ve prospěch svých členů, kteří mají vážné problémy s financováním nebo kterým takové problémy hrozí;
i)
subjekty kolektivního investování a penzijní fondy, bez ohledu na to, zda jsou koordinovány na úrovni Unie, a depozitáře a správce těchto subjektů;
j)
osoby, které:
i)
na vlastní účet obchodují s komoditními deriváty nebo povolenkami na emise či jejich deriváty, včetně tvůrců trhu, s výjimkou osob, které obchodují na vlastní účet při provádění pokynů zákazníka, nebo
ii)
poskytují jiné investiční služby, než je obchodování na vlastní účet ve vztahu ke komoditním derivátům nebo povolenkám na emise či jejich derivátům, zákazníkům nebo dodavatelům své hlavní podnikatelské činnosti,
pokud:
-
se v každém z uvedených případů jednotlivě i souhrnně při posuzování v rámci skupiny jedná vzhledem k jejich hlavní podnikatelské činnosti o činnost doplňkovou a hlavní podnikatelskou činností není poskytování investičních služeb ve smyslu této směrnice ani bankovních činností podle směrnice 2013/36/EU ani působení jako tvůrce trhu ve vztahu ke komoditním derivátům,
-
tyto osoby nepoužívají způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí a
-
tyto osoby každoročně oznamují relevantnímu příslušnému orgánu, že tuto výjimkou využívají, a na požádání tento příslušný orgán informují o důvodech, proč považují svou činnost podle bodů i) a ii) za doplňkovou ke své hlavní podnikatelské činnosti;
k)
osoby, které poskytují investiční poradenství v rámci výkonu jiné odborné činnosti, na niž se nevztahuje tato směrnice, není-li poskytování tohoto poradenství odměňováno zvlášť;
l)
sdružení zřízená dánskými a finskými penzijními fondy výhradně za účelem správy majetku penzijních fondů, které jsou členy těchto sdružení;
m)
„agenti di cambio“, jejichž činnost a úloha se řídí článkem 201 italského zákonného dekretu č. 58 ze dne 24. února 1998;
n)
provozovatele přenosové soustavy ve smyslu čl. 2 bodu 4 směrnice 2009/72/ES nebo provozovatele přepravní soustavy ve smyslu čl. 2 bodu 4 směrnice 2009/73/ES při plnění jejich úkolů podle uvedených směrnic, nařízení (ES) č. 714/2009 nebo nařízení (ES) č. 715/2009 nebo podle kodexů sítě či rámcových pokynů přijatých podle uvedených nařízení, osoby jednající jako poskytovatelé služeb za tyto poskytovatele při plnění jejich úkolů podle uvedených legislativních aktů, kodexů sítě či rámcových pokynů přijatých podle uvedených nařízení a provozovatele nebo správce mechanismu na vyrovnávání oběhu energie, sítě ropovodů či systému, jehož cílem je udržovat rovnováhu mezi dodávkou a spotřebou energie, při plnění uvedených úkolů.
Tato výjimka se vztahuje na osoby zabývající se činnostmi uvedenými v tomto písmeni pouze v případě, že za účelem výkonu těchto činností vykonávají investiční činnosti nebo poskytují investiční služby ve vztahu ke komoditním derivátům. Tato výjimka se nevztahuje na provozování sekundárního trhu, včetně systémů sekundárního obchodování s finančními přenosovými právy;
o)
depozitáře cenných papírů, kteří jsou regulováni podle práva Unie, nakolik jsou tímto právem regulováni.
2. Práva propůjčená touto směrnicí se nevztahují na poskytování služeb protistranou obchodů uzavíraných veřejnými orgány vykonávající správu veřejného dluhu nebo členy ESCB v rámci plnění úkolů stanovených ve Smlouvě o fungování EU a v protokolu č. 4 o statutu Evropského systému centrálních bank a Evropské centrální banky nebo v rámci plnění rovnocenných úloh podle vnitrostátního práva.
3. Komise přijme akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými pro účely odst. 1 písm. c) vyjasní, kdy je činnost vykonávána příležitostně.
4. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem upřesňujících pro účely odst. 1 písm. j) kritéria pro určení toho, kdy má být na úrovni skupiny určitá činnost považována za doplňkovou k hlavní podnikatelské činnosti.
Tato kritéria zohlední alespoň:
a)
nutnost, aby doplňkové činnosti představovaly na úrovni skupiny menšinu činností;
b)
objem jejich obchodní činnosti ve srovnání s celkovou obchodní činností na trhu danou kategorií aktiv.
Při určování míry, v jaké představují doplňkové činnosti na úrovni skupiny menšinu činností, může ESMA stanovit, že se má zvážit poměr kapitálu využitého k provozování doplňkové činnosti ke kapitálu využitému k provozování hlavní podnikatelské činnosti. Tento poměr však v žádném případě nestačí k prokázání toho, že je určitá činnost doplňkovou k hlavní podnikatelské činnosti skupiny.
Činnosti uvedené v tomto odstavci se zvažují na úrovni skupiny.
Z prvků uvedených ve druhém a třetím pododstavci jsou vyloučeny:
a)
obchody uvnitř skupiny podle článku 3 nařízení (EU) č. 648/2012, které slouží k řízení likvidity nebo rizik na úrovni celé skupiny;
b)
obchody s deriváty, které lze objektivně měřit jako deriváty snižující rizika přímo související s obchodní činností nebo financováním pokladní činnosti;
c)
obchody s komoditními deriváty a povolenkami na emise, které byly uzavřeny za účelem splnění povinnosti poskytnout likviditu v obchodním systému, pokud splnění této povinnosti vyžadují regulační orgány v souladu s právem Unie nebo vnitrostátními právními a správními předpisy nebo obchodní systémy.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 3
Nepovinné výjimky
1. Členské státy se mohou rozhodnout, že tuto směrnici nebudou uplatňovat na osoby, pro které jsou domovským členským státem, jsou-li činnosti těchto osob povoleny a regulovány na vnitrostátní úrovni a tyto osoby:
a)
nesmějí držet peněžní prostředky nebo cenné papíry zákazníků, a nesmějí se proto vůči svým zákazníkům v žádném okamžiku zadlužit;
b)
nesmějí poskytovat žádné investiční služby kromě přijímání a předávání pokynů týkajících se převoditelných cenných papírů a podílových jednotek subjektů kolektivního investování nebo poskytování investičního poradenství ve vztahu k těmto finančním nástrojům, a
c)
smějí při poskytování takových služeb předávat pokyny pouze:
i)
investičním podnikům povoleným v souladu s touto směrnicí,
ii)
úvěrovým institucím povoleným v souladu se směrnicí 2013/36/EU,
iii)
pobočkám investičních podniků nebo úvěrových institucí, které jsou povoleny ve třetí zemi a které podléhají a vyhovují obezřetnostním pravidlům považovaným příslušnými orgány za alespoň tak přísné, jako jsou pravidla stanovená touto směrnicí, nařízením (EU) č. 575/2013 nebo směrnicí 2013/36/EU,
iv)
subjektům kolektivního investování, kterým bylo podle práva členského státu povoleno nabízet podílové jednotky veřejnosti, a správcům těchto subjektů, nebo
v)
investičním podnikům s fixním základním kapitálem ve smyslu čl. 17 odst. 7 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2012/30/EU (42), jimiž vydávané cenné papíry jsou kótovány nebo obchodovány na regulovaném trhu v členském státě, nebo
d)
poskytují investiční služby výhradně v oblasti komodit, povolenek na emise nebo jejich derivátů výlučně za účelem zajištění obchodních rizik svých zákazníků, pokud jsou těmito zákazníky výlučně místní elektroenergetické podniky ve smyslu čl. 2 bodu 35 směrnice 2009/72/ES nebo plynárenské podniky ve smyslu čl. 2 bodu 1 směrnice 2009/73/ES, pokud tito zákazníci společně drží 100 % základního kapitálu nebo hlasovacích práv těchto osob, vykonávají společnou kontrolu a jsou vyňati z oblasti působnosti této směrnice podle čl. 2 odst. 1 písm. j) této směrnice, jestliže tyto investiční služby poskytují sami, nebo
e)
poskytují investiční služby výhradně ve vztahu k povolenkám na emise nebo jejich derivátům výlučně za účelem zajištění obchodních rizik svých zákazníků, pokud jsou těmito zákazníky výlučně provozovatelé ve smyslu čl. 3 písm. f) směrnice 2003/87/ES a pokud tito zákazníci společně drží 100 % základního kapitálu nebo hlasovacích práv těchto osob, vykonávají společnou kontrolu a jsou vyňati z oblasti působnosti této směrnice podle čl. 2 odst. 1 písm. j) této směrnice, jestliže tyto investiční služby poskytují sami.
2. Režimy členských států podrobí osoby uvedené v odstavci 1 požadavkům, které jsou alespoň obdobné následujícím požadavkům podle této směrnice:
a)
podmínkám a postupům pro udělení povolení a pro trvalý dohled podle čl. 5 odst. 1 a 3 a článků 7 až 10, 21, 22 a 23 a podle odpovídajících aktů v přenesené pravomoci přijatých Komisí podle článku 89;
b)
pravidlům pro výkon podnikatelské činnosti podle čl. 24 odst. 1, 3, 4, 5, 7 a 10 a čl. 25 odst. 2, 5 a 6, a dále podle článku 29 v případě, kdy vnitrostátní režim těmto osobám umožňuje jmenovat vázané zástupce, a podle příslušných prováděcích opatření;
c)
organizačním požadavkům stanoveným v čl. 16 odst. 3 prvním, šestém a sedmém pododstavci a odst. 6 a 7 a v odpovídajících aktech v přenesené pravomoci přijatých Komisí podle článku 89.
Členské státy vyžadují, aby se na osoby vyňaté z oblasti působnosti této směrnice podle odstavce 1 vztahoval systém pro odškodnění investorů uznaný v souladu se směrnicí 97/9/ES. Členské státy mohou povolit investičním podnikům, aby se na ně tento systém nevztahoval, jestliže mají pojištění odpovědnosti za škodu při výkonu povolání, které s přihlédnutím k velikosti, rizikovému profilu a právnímu statusu osob vyňatých podle odstavce 1 zajišťuje rovnocennou ochranu jejich zákazníků.
Odchylně od druhého pododstavce mohou členské státy, které již před 2. červencem 2014 přijaly takové právní a správní předpisy, do 3. července 2019 požadovat, aby osoby vyňaté z oblasti působnosti této směrnice podle odstavce 1, které poskytují investiční služby přijímání a předávání pokynů nebo poskytování investičního poradenství ve vztahu k podílovým jednotkám subjektů kolektivního investování a které jednají jako zprostředkovatel správcovské společnosti definované ve směrnici 2009/65/ES, byly s touto správcovskou společností společně a nerozdílně odpovědné za jakékoli škody způsobené zákazníkovi v souvislosti s těmito službami.
3. Osoby vyňaté z oblasti působnosti této směrnice podle odstavce 1 nepožívají volného pohybu služeb nebo výkonu činností ani svobody zřizování poboček ve smyslu článků 34 a 35.
4. Členské státy oznámí Komisi a orgánu ESMA využití možnosti podle tohoto článku a zajistí, aby na každém povolení uděleném v souladu s odstavcem 1 bylo uvedeno, že je uděleno podle tohoto článku.
5. Členské státy sdělí orgánu ESMA ustanovení vnitrostátních právních předpisů, která jsou obdobná požadavkům této směrnice uvedeným v odstavci 2.
Článek 4
Definice
1. Pro účely této směrnice se rozumí:
1)
„investičním podnikem“ právnická osoba, jejímž obvyklým předmětem činnosti či podnikání je odborné poskytování jedné nebo více investičních služeb třetí osobě nebo odborný výkon jedné nebo více investičních činností.
Do definice investičních podniků mohou členské státy zahrnout i podniky, které nejsou právnickými osobami, pokud
a)
jejich právní postavení zajišťuje zájmům třetích osob úroveň ochrany, která je rovnocenná úrovni ochrany poskytované právnickými osobami, a
b)
podléhají obezřetnostnímu dohledu uzpůsobenému jejich právní formě.
Pokud však fyzická osoba poskytuje služby, jejichž součástí je i držení peněžních prostředků nebo převoditelných cenných papírů třetích osob, může být považována pro účely této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014 za investiční podnik, pouze pokud splňuje, aniž jsou dotčeny ostatní požadavky uložené touto směrnicí, nařízením (EU) č. 600/2014 a směrnicí 2013/36/EU, tyto podmínky:
a)
vlastnická práva třetích osob k nástrojům a peněžním prostředkům musí být chráněna, především pro případ platební neschopnosti podniku nebo jeho vlastníků, exekuce, započtení pohledávek nebo jakýchkoli jiných úkonů věřitelů podniku nebo jeho vlastníků;
b)
podnik musí podléhat pravidlům vytvořeným za účelem sledování platební schopnosti podniku a jeho vlastníků;
c)
roční účetní závěrky podniku musí být ověřeny jednou nebo více osobami, které jsou k auditu účetnictví zmocněny podle vnitrostátního práva;
d)
pokud má podnik pouze jediného vlastníka, musí tento vlastník přijmout opatření na ochranu investorů pro případ, že by podnik ukončil podnikatelskou činnost následkem smrti vlastníka nebo jeho nezpůsobilosti nebo v jiném podobném případě;
2)
„investičními službami a činnostmi“ služby a činnosti, jež jsou uvedeny v oddíle A přílohy I a týkají se kteréhokoli z nástrojů uvedených v oddíle C přílohy I.
Komise přijme akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými určí:
a)
deriváty uvedené v bodě 6 oddílu C přílohy I, které mají vlastnosti velkoobchodních energetických produktů a které musí být fyzicky vypořádány, a energetické deriváty podle bodu 6 oddílu C;
b)
deriváty uvedené v bodě 7 oddílu C přílohy I, které mají vlastnosti jiných derivátových finančních nástrojů;
c)
deriváty uvedené v bodě 10 oddílu C přílohy I, které mají vlastnosti jiných derivátových finančních nástrojů, s ohledem na to, zda jsou mimo jiné obchodovány na regulovaném trhu, v mnohostranném obchodním systému nebo v organizovaném obchodním systému;
3)
„doplňkovou službou“ kterákoli ze služeb uvedených v oddíle B přílohy I;
4)
„investičním poradenstvím“ poskytování osobních doporučení zákazníkovi buď na jeho žádost, anebo z podnětu investičního podniku ohledně jednoho či více obchodů týkajících se finančních nástrojů;
5)
„prováděním pokynů na účet zákazníka“ jednání k uzavření smlouvy o nákupu nebo prodeji jednoho či více finančních nástrojů na účet zákazníka, včetně uzavírání smluv o prodeji finančních nástrojů vydaných investičním podnikem nebo úvěrovou institucí v okamžiku jejich vydání;
6)
„obchodováním na vlastní účet“ obchodování s využitím vlastního majetku podniku, jehož výsledkem je uzavření obchodů s jedním nebo více finančními nástroji;
7)
„tvůrcem trhu“ osoba, která trvale působí na finančních trzích jako osoba ochotná obchodovat na vlastní účet formou nákupu a prodeje finančních nástrojů s využitím vlastního majetku a za jí stanovené ceny;
8)
„správou portfolií“ správa portfolií v souladu s pověřeními od zákazníků s možností vlastního uvážení ve vztahu k jednotlivým zákazníkům, pokud tato portfolia zahrnují jeden nebo více finančních nástrojů;
9)
„zákazníkem“ jakákoli fyzická nebo právnická osoba, které investiční podnik poskytuje investiční nebo doplňkové služby;
10)
„profesionálním zákazníkem“ zákazník, který splňuje kritéria stanovená v příloze II;
11)
„neprofesionálním zákazníkem“ zákazník, který není profesionálním zákazníkem;
12)
„trhem pro růst malých a středních podniků“ mnohostranný obchodní systém, který je registrován jako trh pro růst malých a středních podniků v souladu s článkem 33;
13)
„malými a středními podniky“ pro účely této směrnice společnosti, které mají na základě kotací na konci roku za předchozí tři kalendářní roky průměrnou tržní kapitalizaci nižší než 200 000 000 EUR;
14)
„limitním pokynem“ pokyn k nákupu či prodeji finančního nástroje za stanovenou limitní cenu nebo výhodněji a ve stanoveném objemu;
15)
„finančními nástroji“ nástroje uvedené v oddíle C přílohy I;
16)
„energetickými deriváty podle bodu 6 oddílu C“ opce, futures, swapy a jakékoli jiné deriváty uvedené v bodě 6 oddílu C přílohy 1, které se týkají uhlí nebo ropy, se kterými se obchoduje v organizovaném obchodním systému a které se musí fyzicky vypořádat;
17)
„nástroji peněžního trhu“ takové druhy nástrojů, s nimiž se obvykle obchoduje na peněžním trhu, například státní pokladniční poukázky, vkladové certifikáty a směnky, s výjimkou platebních nástrojů;
18)
„organizátorem trhu“ osoba nebo osoby řídící nebo provozující podnikatelskou činnost regulovaného trhu; může jí být i regulovaný trh sám;
19)
„mnohostranným systémem“ jakýkoli systém nebo zařízení, v němž na sebe mohou vzájemně působit zájmy o obchodování více třetích stran týkající se nákupu či prodeje finančních nástrojů;
20)
„systematickým internalizátorem“ investiční podnik, který organizovaně, často, systematicky a ve značném množství obchoduje na vlastní účet při provádění pokynů zákazníků mimo regulovaný trh, mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém, aniž by provozoval mnohostranný systém.
Frekvence a systematičnost obchodování se posuzuje podle počtu OTC obchodů s daným finančním nástrojem provedených investičním podnikem na vlastní účet při provádění pokynů zákazníků. Množství obchodování se posuzuje buď podle objemu OTC obchodů prováděných investičním podnikem v poměru k celkovému objemu obchodů investičního podniku s určitým finančním nástrojem, nebo podle objemu OTC obchodů prováděných investičním podnikem v poměru k celkovému objemu obchodů s určitým finančním nástrojem v Unii. Definice systematického internalizátora se použije, pouze pokud jsou překročeny stanovené mezní hodnoty jak pro frekvenci a systematičnost, tak pro množství, nebo pokud si investiční podnik režim systematického internalizátora zvolí;
21)
„regulovaným trhem“ mnohostranný systém, který provozuje nebo řídí organizátor trhu a který sdružuje nebo usnadňuje sdružování zájmů více třetích stran týkajících se nákupu či prodeje finančních nástrojů, uvnitř systému a v souladu s jeho závaznými pravidly, tak, že výsledkem je uzavření smlouvy týkající se finančních nástrojů přijatých k obchodování podle jeho pravidel nebo systémů, a který má povolení a funguje pravidelně a v souladu s hlavou III této směrnice;
22)
„mnohostranným obchodním systémem“ (MTF) mnohostranný systém, který provozuje investiční podnik nebo organizátor trhu a který sdružuje zájmy více třetích stran týkajících se nákupu či prodeje finančních nástrojů, uvnitř systému a v souladu s závaznými pravidly, tak, že výsledkem je uzavření smlouvy v souladu s hlavou II této směrnice;
23)
„organizovaným obchodním systémem“ (OTF) mnohostranný systém, který není regulovaným trhem ani mnohostranným obchodním systémem a ve kterém mohou na sebe vzájemně působit zájmy více třetích stran týkající se na nákupu či prodeje dluhopisů, strukturovaných finančních produktů, povolenek na emise či derivátů tak, že výsledkem je uzavření smlouvy v souladu s hlavou II této směrnice;
24)
„obchodním systémem“ regulovaný trh, mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém;
25)
„likvidním trhem“ trh pro finanční nástroj nebo pro druh finančních nástrojů, na kterém jsou průběžně připravení a ochotní kupující a prodávající, hodnoceno podle níže uvedených kritérií se zohledněním specifické struktury trhu konkrétního finančního nástroje nebo konkrétního druhu finančního nástroje:
a)
průměrná frekvence a objem obchodů v rozmezí tržních podmínek, s ohledem na povahu a životní cyklus produktů v rámci daného druhu finančního nástroje;
b)
počet a typ účastníků trhu, včetně poměru účastníků trhu k obchodovaným nástrojům v rámci daného produktu;
c)
průměrná velikost rozpětí mezi nákupní a prodejní cenou (spreadů), je-li k dispozici;
26)
„příslušným orgánem“ orgán, který každý členský stát určí v souladu s článkem 67, pokud tato směrnice nestanoví jinak;
27)
„úvěrovou institucí“ úvěrová instituce vymezená v čl. 4 odst. 1 bodě 1 nařízení (EU) č. 575/2013;
28)
„správcovskou společností SKIPCP“ správcovská společnost vymezená v čl. 2 odst. 1 písm. b) směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/65/ES (43);
29)
„vázaným zástupcem“ fyzická nebo právnická osoba, která na plnou a bezpodmínečnou odpovědnost pouze jednoho investičního podniku, na jehož účet jedná, propaguje investice nebo doplňkové služby u zákazníků nebo potenciálních zákazníků, přijímá a předává instrukce nebo pokyny zákazníků v souvislosti s investičními službami nebo finančními nástroji, umísťuje finanční nástroje nebo poskytuje poradenství zákazníkům nebo potenciálním zákazníkům ohledně těchto finančních nástrojů nebo služeb;
30)
„pobočkou“ místo výkonu podnikání jiné než ústředí, které je součástí investičního podniku, které nemá právní subjektivitu, které poskytuje investiční služby nebo vykonává investiční činnost a které může rovněž poskytovat doplňkové služby, k nimž dostal investiční podnik povolení; všechna místa výkonu podnikání zřízená v tomtéž členském státě investičním podnikem s ústředím v jiném členském státě jsou považována za jedinou pobočku;
31)
„kvalifikovanou účastí“ přímá nebo nepřímá účast v investičním podniku představující alespoň 10 % základního kapitálu nebo hlasovacích práv ve smyslu článků 9 a 10 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2004/109/ES (44), při zohlednění podmínek týkajících se jejich sčítání stanovených v čl. 12 odst. 4 a 5 zmíněné směrnice, nebo umožňující uplatňovat podstatný vliv na řízení investičního podniku, jehož se daná účast týká;
32)
„mateřským podnikem“ mateřský podnik ve smyslu čl. 2 bodu 9 a článku 22 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2013/34/EU (45);
33)
„dceřiným podnikem“ dceřiný podnik ve smyslu čl. 2 bodu 10 a článku 22 směrnice 2013/34/EU, včetně jakéhokoli dceřiného podniku patřícího dceřinému podniku mateřského podniku, jenž stojí v čele těchto podniků;
34)
„skupinou“ skupina ve smyslu čl. 2 bodu 11 směrnice 2013/34/EU;
35)
„úzkým propojením“ stav, kdy jsou dvě nebo více fyzických či právnických osob spojeny:
a)
účastí v podobě držení, přímého nebo kontrolou, nejméně 20 % hlasovacích práv nebo základního kapitálu některého podniku;
b)
kontrolou, čímž se rozumí vztah mezi mateřským a dceřiným podnikem ve všech případech uvedených v čl. 22 odst. 1 a 2 směrnice 2013/34/EU nebo obdobný vztah mezi fyzickou či právnickou osobou a podnikem; dceřiný podnik jiného dceřiného podniku se rovněž považuje za dceřiný podnik mateřského podniku, který stojí v čele těchto podniků;
c)
stav, kdy jsou obě nebo všechny tyto osoby trvale vázány k téže osobě vztahem kontroly;
36)
„vedoucím orgánem“ orgán nebo orgány investičního podniku, organizátora trhu nebo poskytovatele služeb hlášení údajů jmenované v souladu s vnitrostátním právem, které jsou oprávněny ke stanovení strategie, cílů a celkového směřování tohoto subjektu, které dozorují a sledují rozhodování vedení instituce a které zahrnují osoby, jež skutečně řídí činnost daného subjektu.
Odkazuje-li se v této směrnici na vedoucí orgán a jsou-li podle vnitrostátního práva řídící a kontrolní úlohy vedoucího orgánu přiděleny různým orgánům nebo různým členům jednoho orgánu, určí členský stát odpovědné orgány nebo členy vedoucího orgánu v souladu se svým vnitrostátním právem, pokud není v této směrnici stanoveno jinak;
37)
„vrcholným vedením“ fyzické osoby, které v rámci investičního podniku, organizátora trhu nebo poskytovatele služeb hlášení údajů zastávají výkonné funkce a jsou vůči vedoucímu orgánu odpovědné za každodenní řízení daného subjektu, včetně toho, jak podnik a jeho zaměstnanci provádějí politiku v oblasti distribuce služeb a produktů zákazníkům;
38)
„obchodováním párováním pokynů na vlastní účet“ obchod, kdy se facilitátor vloží mezi prodávajícího a kupujícího v daném obchodě tak, že v průběhu jeho provádění není nikdy vystaven tržnímu riziku a obě součásti obchodu se provádějí současně a obchod je uzavřen za cenu, při níž facilitátor neutrpí ztrátu ani nevytvoří jiný zisk než předem oznámenou provizi, poplatek nebo srážku za tento obchod;
39)
„algoritmickým obchodováním“ obchodování s finančními nástroji, kdy počítačový algoritmus automaticky určuje jednotlivé charakteristiky pokynů, jako například zda dát pokyn, načasování, cenu nebo množství pokynů nebo jak nakládat s pokynem po jeho podání s omezeným lidským zásahem nebo bez něj; to nezahrnuje systém, který se používá pouze ke směrování pokynů do jednoho nebo více obchodních systémů, zpracování pokynů bez stanovení jakýchkoli parametrů obchodování, potvrzení pokynů či poobchodní zpracování provedených obchodů;
40)
„způsobem algoritmického obchodování s vysokou frekvencí“ způsob algoritmického obchodování, který se vyznačuje:
a)
infrastrukturou sloužící k minimalizaci síťových a jiných typů latencí, jež zahrnuje přinejmenším jedno z následujících zařízení pro algoritmické zadání pokynu: společné umístění, blízký hosting nebo vysokorychlostní přímý elektronický přístup;
b)
systémovým určením zahájení, vytvoření, směrování nebo provedení pokynu bez lidského zásahu pro jednotlivý obchod nebo pokyn a
c)
vysokým počtem zpráv během dne, jež zahrnují pokyny, kotace nebo zrušení;
41)
„přímým elektronickým přístupem“ opatření, kterým člen, účastník či zákazník obchodního systému umožní některé osobě použít svůj obchodní kód tak, aby tato osoba mohla elektronicky předat pokyn týkající se finančního nástroje přímo obchodnímu systému; to zahrnuje opatření, kdy osoba využije infrastrukturu člena, účastníka či zákazníka nebo jakýkoli propojovací systém poskytnutý členem, účastníkem nebo zákazníkem k předání pokynu (přímý přístup na trh), a opatření, kdy osoba tuto infrastrukturu nevyužije (sponzorovaný přístup);
42)
„vázaným prodejem“ nabízení investiční služby spolu s jinou službou nebo produktem jakožto součást balíčku nebo jakožto podmínku pro stejnou dohodu či balíček;
43)
„strukturovaným vkladem“ vklad ve smyslu čl. 2 odst. 1 písm. c) směrnice Evropského parlamentu a Rady 2014/49/EU (46), který je splatný v plné výši v okamžiku splatnosti za podmínek, podle nichž jsou případný úrok nebo prémie zaplaceny nebo jsou předmětem rizika podle vzorce zahrnujícího faktory jako:
a)
index nebo kombinace indexů, kromě vkladů s variabilní úrokovou mírou, jejichž výnos je navázán přímo na index úrokové míry, například Euribor nebo Libor;
b)
finanční nástroj nebo kombinace finančních nástrojů;
c)
komodita nebo kombinace komodit či jiná hmotná nebo nehmotná aktiva, nebo
d)
směnný kurz nebo kombinace směnných kurzů;
44)
„převoditelnými cennými papíry“ druhy cenných papírů, které jsou obchodovatelné na kapitálovém trhu, s výjimkou platebních nástrojů, jako jsou:
a)
akcie společností a další cenné papíry rovnocenné akciím společností, podílům v osobních společnostech či jiných subjektech, včetně cenných papírů nahrazujících akcie;
b)
dluhopisy a jiné formy dluhových cenných papírů, včetně cenných papírů nahrazujících tyto cenné papíry;
c)
všechny ostatní cenné papíry, se kterými je spojeno právo nabývat nebo prodávat takové převoditelné cenné papíry nebo ze kterých vyplývá právo na vypořádání v penězích, jež se určuje odkazem na převoditelné cenné papíry, měny, úrokové sazby nebo výnosy, komodity nebo jiné indexy či míry;
45)
„cennými papíry nahrazujícími jiné cenné papíry“ cenné papíry obchodovatelné na kapitálovém trhu, které zastupují vlastnictví cenných papírů emitenta, jenž nemá v místě obchodování sídlo, a které mohou být přijaty k obchodování na regulovaném trhu a obchodovány nezávisle na cenných papírech uvedeného emitenta;
46)
„fondem obchodovaným v obchodním systému“ (ETF) fond, jehož nejméně jeden druh podílů nebo akcií je celodenně obchodován v nejméně jednom obchodním systému a s nejméně jedním tvůrcem trhu, který přijímá opatření k zajištění toho, aby se cena těchto podílů nebo akcií v obchodním systému významně nelišila od čisté hodnoty aktiv tohoto fondu a případně také od přibližné čisté hodnoty tohoto fondu;
47)
„certifikáty“ certifikáty vymezené v čl. 2 odst. 1 bodě 27 nařízení (EU) č. 600/2014;
48)
„strukturovanými finančními produkty“ strukturované finanční produkty vymezené v čl. 2 odst. 1 bodě 28 nařízení (EU) č. 600/2014;
49)
„deriváty“ deriváty vymezené v čl. 2 odst. 1 bodě 29 nařízení (EU) č. 600/2014;
50)
„komoditními deriváty“ komoditní deriváty vymezené v čl. 2 odst. 1 bodě 30 nařízení (EU) č. 600/2014;
51)
„ústřední protistranou“ ústřední protistrana vymezená v čl. 2 bodě 1 nařízení (EU) č. 648/2012;
52)
„schváleným systémem pro uveřejňování informací“ (APA) osoba, která má podle této směrnice udělené povolení poskytovat službu zveřejňování zpráv o obchodech za investiční podniky v souladu s články 20 a 21 nařízení (EU) č. 600/2014;
53)
„poskytovatelem konsolidovaných obchodních informací“ (CTP) osoba, která má podle této směrnice udělené povolení poskytovat službu spočívající ve shromažďování zpráv o obchodech s finančními nástroji uvedenými v článcích 6, 7, 10, 12, 13, 20 a 21 nařízení (EU) č. 600/2014 od regulovaných trhů, mnohostranných obchodních systémů, organizovaných obchodních systémů a schválených systémů pro uveřejňování informací a v jejich konsolidaci do nepřetržitého elektronického datového toku, který poskytuje údaje o cenách a objemech ve vztahu k jednotlivým finančním nástrojům;
54)
„schváleným mechanismem pro hlášení obchodů“ (ARM) osoba, která má podle této směrnice udělené povolení poskytovat službu hlášení podrobností o obchodech příslušným orgánům nebo orgánu ESMA za investiční podniky;
55)
„domovským členským státem“:
a)
v případě investičních podniků:
i)
členský stát, v němž má investiční podnik ústředí, pokud je fyzickou osobou,
ii)
členský stát, v němž má investiční podnik sídlo, pokud je právnickou osobou,
iii)
nemá-li investiční podnik podle vnitrostátního práva svého členského státu sídlo, členský stát, v němž se nachází jeho ústředí;
b)
v případě regulovaného trhu členský stát, v němž je regulovaný trh registrován, nebo pokud podle vnitrostátního práva dotyčného členského státu nemá sídlo, členský stát, kde se nachází ústředí regulovaného trhu;
c)
v případě schváleného systému pro uveřejňování informací, poskytovatele konsolidovaných obchodních informací či schváleného mechanismu pro hlášení obchodů:
i)
členský stát, v němž má schválený systém pro uveřejňování informací, poskytovatel konsolidovaných obchodních informací či schválený mechanismus pro hlášení obchodů ústředí, pokud je fyzickou osobou,
ii)
členský stát, v němž má schválený systém pro uveřejňování informací, poskytovatel konsolidovaných obchodních informací či schválený mechanismus pro hlášení obchodů sídlo, pokud je právnickou osobou,
iii)
nemá-li schválený systém pro uveřejňování informací, poskytovatel konsolidovaných obchodních informací či schválený mechanismus pro hlášení obchodů podle vnitrostátního práva svého členského státu sídlo, členský stát, v němž se nachází jeho ústředí;
56)
„hostitelským členským státem“ členský stát jiný než domovský členský stát, v němž má investiční podnik pobočku nebo v němž poskytuje investiční služby nebo vykonává investiční činnosti, nebo členský stát, v němž regulovaný trh činí vhodná opatření k usnadnění přístupu k obchodování ve svém systému vzdáleným členům nebo účastníkům usazeným v tomto členském státě;
57)
„podnikem ze třetí země“ podnik, který by byl úvěrovou institucí poskytující investiční služby nebo vykonávající investiční činnosti nebo investičním podnikem, kdyby se jeho ústředí či sídlo nacházelo v Unii;
58)
„velkoobchodními energetickými produkty“ velkoobchodní energetické produkty vymezené v čl. 2 bodě 4 nařízení (EU) č. 1227/2011;
59)
„deriváty zemědělských komodit“ deriváty, které se týkají produktů uvedených v článku 1 a v částech I až XX a XXIV/1 přílohy I nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1308/2013 (47);
60)
„veřejnoprávním emitentem“ kterýkoli z následujících subjektů, který vydává dluhové nástroje:
i)
Unie,
ii)
členský stát, včetně jakéhokoli ministerstva, vládní organizace nebo zvláštní účelové jednotky (special purpose vehicle) tohoto členského státu,
iii)
v případě federativního členského státu člen federace,
iv)
zvláštní účelová jednotka pro několik členských států,
v)
mezinárodní finanční instituce zřízená dvěma nebo více členskými státy, jejímž účelem je získávat finanční prostředky a poskytovat finanční pomoc ve prospěch svých členů, kteří jsou postiženi nebo ohroženi vážnými finančními problémy, nebo
vi)
Evropská investiční banka;
61)
„veřejnoprávním dluhopisem“ dluhový nástroj vydaný veřejnoprávním emitentem;
62)
„trvalým nosičem dat“ jakýkoliv nástroj, který:
a)
umožňuje zákazníkovi uchovávat informace určené jemu osobně tak, že k nim může mít v budoucnu přístup, a to po dobu odpovídající účelu daných informací, a
b)
umožňuje nepozměněné zobrazení uchovávaných informací;
63)
„poskytovatelem služeb hlášení údajů“ schválený systém pro uveřejňování informací, poskytovatel konsolidovaných obchodních informací nebo schválený mechanismus pro hlášení obchodů.
2. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými upřesní některé technické prvky definic stanovených v odstavci 1 s cílem přizpůsobit je vývoji trhu, technickému vývoji a zkušenostem s jednáním zakázaným nařízením (EU) č. 596/2014 a zajistit jednotné uplatňování této směrnice.
HLAVA II
PODMÍNKY PRO UDĚLENÍ POVOLENÍ A PRO VÝKON ČINNOSTI PRO INVESTIČNÍ PODNIKY
KAPITOLA I
Podmínky a postupy pro udělení povolení
Článek 5
Požadavek na povolení
1. Každý členský stát vyžaduje, aby poskytování investičních služeb nebo výkon investičních činností formou odborného pravidelného výkonu povolání nebo podnikání podléhalo předchozímu povolení v souladu s touto kapitolou. Toto povolení uděluje příslušný orgán domovského členského státu určený v souladu s článkem 67.
2. Odchylně od odstavce 1 povolí členské státy kterémukoli organizátorovi trhu provozovat mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém, pokud bylo předem ověřeno, že tento organizátor splňuje podmínky této kapitoly.
3. Členské státy vytvoří rejstřík všech investičních podniků. Rejstřík je veřejně přístupný a obsahuje údaje o službách nebo činnostech, pro něž má investiční podnik povolení. Pravidelně se aktualizuje. Každé povolení musí být oznámeno orgánu ESMA.
ESMA vytvoří seznam všech investičních podniků v Unii. Tento seznam obsahuje údaje o službách nebo činnostech, pro něž má každý investiční podnik povolení, a je pravidelně aktualizován. ESMA zveřejní tento seznam na svých internetových stránkách a aktualizuje jej.
Pokud příslušný orgán v souladu s čl. 8 prvním pododstavcem písm. b), c) a d) povolení odejme, zveřejní se informace o tomto odnětí v seznamu po dobu pěti let.
4. Každý členský stát vyžaduje, aby se ústředí:
a)
každého investičního podniku, který je právnickou osobou, nacházelo v témže členském státě jako jeho sídlo;
b)
každého investičního podniku, který není právnickou osobou, nebo každého investičního podniku, který je právnickou osobou, ale podle vnitrostátního práva svého státu nemá sídlo, nacházelo v členském státě, v němž tento podnik skutečně podniká.
Článek 6
Rozsah povolení
1. Domovský členský stát zajistí, aby byly v povolení uvedeny investiční služby nebo investiční činnosti, které je investiční podnik oprávněn poskytovat nebo vykonávat. Povolení se může vztahovat i na jednu nebo více doplňkových služeb uvedených v oddíle B přílohy I. V žádném případě však nesmí být povolení uděleno pouze k poskytování doplňkových služeb.
2. Investiční podnik, který usiluje o povolení k rozšíření své podnikatelské činnosti o další investiční služby, investiční činnosti nebo doplňkové služby, které v době prvního povolení nepředpokládal, podá žádost o rozšíření tohoto povolení.
3. Povolení je platné pro celou Unii a umožňuje investičnímu podniku poskytovat služby nebo vykonávat činnosti, ke kterým mu bylo uděleno povolení, v celé Unii, a to buď na základě práva usazování, včetně zřízení pobočky, nebo na základě volného pohybu služeb.
Článek 7
Postup udělení povolení a zamítnutí žádosti o povolení
1. Příslušný orgán povolení neudělí, dokud není plně přesvědčen, že žadatel splňuje veškeré požadavky stanovené předpisy přijatými na základě této směrnice.
2. Investiční podnik poskytne veškeré informace, včetně plánu obchodních činností, v němž jsou mimo jiné uvedeny typy předpokládaných obchodních činností a organizační struktura, nezbytné k tomu, aby se mohl příslušný orgán přesvědčit, že investiční podnik k okamžiku prvního udělení povolení přijal veškerá opatření nutná ke splnění povinností podle této kapitoly.
3. Žadatel je do šesti měsíců ode dne podání úplné žádosti informován, zda mu povolení bylo, či nebylo uděleno.
4. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem k upřesnění:
a)
informací, které mají být poskytnuty příslušným orgánům podle odstavce 2 tohoto článku, včetně plánu obchodních činností;
b)
požadavků na vedení investičních podniků podle čl. 9 odst. 6 a informací pro oznamování podle čl. 9 odst. 5;
c)
požadavků kladených na akcionáře a členy s kvalifikovanou účastí, včetně překážek, jež mohou bránit účinnému výkonu dohledu ze strany příslušného orgánu podle čl. 10 odst. 1 a 2.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
5. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem pro standardní formuláře, šablony a postupy pro oznamování či poskytování informací podle odstavce 2 tohoto článku a čl. 9 odst. 5.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 8
Odnětí povolení
Příslušný orgán může odejmout povolení udělené investičnímu podniku, který:
a)
povolení nevyužije do dvanácti měsíců, výslovně se jej vzdá nebo déle než šest předchozích měsíců neposkytuje investiční služby ani nevykonává investiční činnost, pokud dotyčný členský stát nestanoví, že v takových případech povolení zaniká;
b)
získal povolení na základě nepravdivého prohlášení nebo jinými nedovolenými prostředky;
c)
již nesplňuje podmínky, za kterých bylo povolení uděleno, například podmínky stanovené v nařízení (EU) č. 575/2013;
d)
vážně a soustavně porušuje předpisy přijaté na základě této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014, které upravují podmínky výkonu činnosti investičních podniků;
e)
spadá mezi kterýkoli z případů, kdy vnitrostátní právo v souvislosti se záležitostmi mimo oblast působnosti této směrnice stanoví odnětí povolení.
Každé odnětí povolení se oznamuje orgánu ESMA.
Článek 9
Vedoucí orgán
1. Příslušné orgány při udělování povolení v souladu s článkem 5 zajistí, aby investiční podniky a jejich vedoucí orgány splňovaly články 88 a 91 směrnice 2013/36/EU.
ESMA a EBA společně přijmou obecné pokyny týkající se věcí uvedených v čl. 91 odst. 12 směrnice 2013/36/EU.
2. Při udělování povolení podle článku 5 mohou příslušné orgány povolit, aby členové vedoucího orgánu vykonávali jednu dodatečnou funkci nevýkonného ředitele přesahující počet přípustný podle čl. 91 odst. 3 směrnice 2013/36/EU. Příslušné orgány o těchto povoleních pravidelně informují orgán ESMA.
EBA a ESMA koordinují sběr informací uvedených v prvním pododstavci tohoto odstavce a v čl. 91 odst. 6 směrnice 2013/36/EU ve vztahu k investičním podnikům.
3. Členské státy zajistí, aby vedoucí orgán investičního podniku způsobem, který podporuje integritu trhu a zájmy jeho zákazníků, stanovil systémy správy a řízení zajišťující účinné a obezřetné vedení investičního podniku, včetně oddělení povinností v investičním podniku a předcházení střetům zájmů, dozoroval je a nesl odpovědnost za jejich uplatňování.
Aniž jsou dotčeny požadavky stanovené v čl. 88 odst. 1 směrnice 2013/36/EU, musí uvedené systémy také zajišťovat, aby vedoucí orgán stanovil, schvaloval a dozoroval:
a)
organizaci podniku, pokud jde o poskytování investičních a doplňkových služeb a výkon investičních činností, včetně dovedností, odborných a jiných znalostí vyžadovaných od zaměstnanců, zdrojů, postupů a opatření pro poskytování služeb a výkon činností s přihlédnutím k povaze, rozsahu a složitosti jeho činnosti a ke všem požadavkům, které musí podnik splňovat;
b)
politiku v oblasti služeb, činností, produktů a operací nabízených nebo poskytovaných v souladu s rizikovou tolerancí podniku a charakteristikami a potřebami zákazníků podniku, kterým budou nabízeny nebo poskytovány, včetně případného provedení patřičného zátěžového testování;
c)
politiku odměňování osob zapojených do poskytování služeb zákazníkům, jejímž cílem je podpořit odpovědné obchodní chování a spravedlivé zacházení se zákazníky a předcházet střetu zájmů ve vztazích se zákazníky.
Vedoucí orgán sleduje a pravidelně hodnotí přiměřenost a dosahování strategických cílů podniku při poskytování investičních a doplňkových služeb a výkonu investičních činností, jakož i účinnost systémů správy a řízení investičního podniku a přiměřenost politik týkajících se poskytování služeb zákazníkům, a přijímá vhodná opatření k nápravě jakýchkoli nedostatků.
Členové vedoucího orgánu musí mít náležitý přístup k informacím a dokumentům, které jsou potřebné k dozorování a sledování rozhodování vedení.
4. Příslušný orgán odmítne udělit povolení, pokud není přesvědčen o tom, že členové vedoucího orgánu investičního podniku mají dostatečně dobrou pověst a dostatečné znalosti, dovednosti a zkušenosti a věnují výkonu své funkce v investičním podniku dostatek času, nebo pokud existují objektivní a prokazatelné důvody k domněnce, že vedoucí orgán podniku může představovat ohrožení účinného, řádného a obezřetného vedení podniku a patřičného zohlednění zájmu zákazníků podniku a integrity trhu.
5. Členské státy vyžadují, aby investiční podnik oznámil příslušnému orgánu všechny členy svého vedoucího orgánu a veškeré změny jejich členství spolu s veškerými informacemi potřebnými k posouzení, zda podnik splňuje požadavky odstavců 1, 2 a 3.
6. Členské státy vyžadují, aby obchodní činnost žádajícího investičního podniku skutečně řídily alespoň dvě osoby splňující podmínky uvedené v odstavci 1.
Odchylně od prvního pododstavce mohou členské státy udělit povolení investičním podnikům, které jsou fyzickými osobami, nebo investičním podnikům, které jsou právnickými osobami řízenými v souladu se svými zakládacími dokumenty a vnitrostátním právem jedinou fyzickou osobou. Členské státy však vyžadují, aby:
a)
existovala jiná náhradní opatření, která zajistí řádné a obezřetné vedení těchto investičních podniků a patřičné zohlednění zájmu zákazníků a integrity trhu;
b)
dotyčné fyzické osoby měly dostatečně dobrou pověst, dostatečné znalosti, dovednosti a zkušenosti a věnovaly dostatek času výkonu svých povinností.
Článek 10
Akcionáři a členové s kvalifikovanou účastí
1. Příslušné orgány neudělí povolení k poskytování investičních služeb nebo výkonu investičních činností investičním podnikem, dokud nejsou informovány o totožnosti jeho akcionářů nebo členů, ať přímých či nepřímých, fyzických či právnických osob, které mají kvalifikovanou účast v podniku, a o výši této kvalifikované účasti.
Příslušné orgány odmítnou udělit povolení, pokud s ohledem na potřebu zajistit řádné a obezřetné vedení investičního podniku nejsou přesvědčeny o vhodnosti jeho akcionářů či členů s kvalifikovanou účastí.
Pokud existují úzká propojení mezi investičním podnikem a jinými fyzickými nebo právnickými osobami, udělí příslušný orgán povolení pouze v případě, že tato propojení nebrání příslušnému orgánu v účinném dohledu.
2. Příslušný orgán odmítne udělit povolení, pokud právní a správní předpisy třetí země vztahující se na jednu nebo více fyzických či právnických osob, s nimiž má podnik úzké propojení, nebo obtíže spojené s jejich vymáháním brání příslušnému orgánu v účinném dohledu.
3. Členské státy vyžadují, aby v případech, kde by mohl vliv vykonávaný osobami uvedenými v odst. 1 prvním pododstavci poškodit řádné a obezřetné vedení investičního podniku, přijal příslušný orgán vhodná opatření, která by takové situaci zabránila.
Taková opatření mohou zahrnovat žádosti o soudní příkazy nebo uložení sankcí vůči řídícím pracovníkům a osobám odpovědným za vedení podniku nebo pozastavení výkonu hlasovacích práv spojených s akciemi v držení dotyčných akcionářů nebo členů.
Článek 11
Oznámení navrhovaných nabytí podílů
1. Členské státy vyžadují, aby každá fyzická či právnická osoba nebo takové osoby jednající ve vzájemné shodě (dále jen „navrhovaný nabyvatel“), které přijaly rozhodnutí přímo nebo nepřímo nabýt kvalifikovanou účast v investičním podniku nebo přímo nebo nepřímo takovou účast zvýšit, což by vedlo k tomu, že by podíl na hlasovacích právech nebo na základním kapitálu, který drží, dosáhl jedné z prahových hodnot 20 %, 30 % nebo 50 % nebo ji překročil anebo že by se investiční podnik stal jejich dceřiným podnikem (dále jen „navrhované nabytí“), to nejprve písemně oznámily příslušným orgánům daného investičního podniku, ve kterém zamýšlejí nabýt nebo zvýšit kvalifikovanou účast, a uvedly výši své zamýšlené účasti a podstatné informace, jak je uvedeno v čl. 13 odst. 4.
Členské státy vyžadují, aby každá fyzická či právnická osoba, která přijala rozhodnutí přímo nebo nepřímo zcizit kvalifikovanou účast v investičním podniku, to nejprve písemně oznámila příslušným orgánům a uvedla výši předpokládané účasti. Tato osoba musí rovněž oznámit příslušným orgánům každé rozhodnutí snížit svou kvalifikovanou účast tak, že by podíl na hlasovacích právech nebo na základním kapitálu, který drží, klesl pod 20 %, 30 % nebo 50 % anebo tak, že by daný investiční podnik přestal být jejím dceřiným podnikem.
Členské státy nemusí uplatňovat prahovou hodnotu 30 %, pokud v souladu s čl. 9 odst. 3 písm. a) směrnice 2004/109/ES uplatňují prahovou hodnotu ve výši jedné třetiny.
Při zjišťování, zda jsou splněna kritéria pro kvalifikovanou účast podle článku 10 a tohoto článku, neberou členské státy v úvahu hlasovací práva ani podíly, které investiční podniky nebo úvěrové instituce případně drží v důsledku poskytování investiční služby upisování finančních nástrojů nebo umísťování finančních nástrojů se závazkem jejich upsání, zahrnutého v bodě 6 oddílu A přílohy I, pokud tato práva nejsou vykonávána ani jinak využívána k zasahování do řízení emitenta a pokud jsou zcizena do jednoho roku od nabytí.
2. Příslušné orgány se při posuzování podle čl. 13 odst. 1 (dále jen „posouzení“) navzájem plně konzultují, pokud je navrhovaným nabyvatelem:
a)
úvěrová instituce, životní pojišťovna, pojišťovna, zajišťovna, investiční podnik nebo správcovská společnost SKIPCP s povolením v jiném členském státě nebo v jiném odvětví, než ve kterém je navrhováno nabytí;
b)
mateřský podnik úvěrové instituce, životní pojišťovny, pojišťovny, zajišťovny, investičního podniku nebo správcovské společnosti SKIPCP s povolením v jiném členském státě nebo v jiném odvětví, než ve kterém je navrhováno nabytí, nebo
c)
fyzická nebo právnická osoba, která kontroluje úvěrovou instituci, životní pojišťovnu, pojišťovnu, zajišťovnu, investiční podnik nebo správcovskou společnost SKIPCP s povolením v jiném členském státě nebo v jiném odvětví, než ve kterém je navrhováno nabytí.
Příslušné orgány si bez zbytečného odkladu vzájemně poskytují veškeré informace, které jsou pro posouzení podstatné nebo důležité. K tomuto účelu si na požádání vzájemně sdělují veškeré důležité informace a z vlastního podnětu si sdělují veškeré podstatné informace. V rozhodnutí příslušného orgánu, který udělil povolení investičnímu podniku, v němž je navrhováno nabytí, se uvedou veškeré názory nebo výhrady příslušného orgánu odpovědného za dohled nad navrhovaným nabyvatelem.
3. Členské státy vyžadují, aby investiční podnik v případě, že se dozví o nabytí nebo pozbytí účastí na svém základním kapitálu, v jehož důsledku podíly přesáhnou prahové hodnoty uvedené v odst. 1 prvním pododstavci nebo pod ně klesnou, o tom neprodleně uvědomil příslušný orgán.
Alespoň jednou ročně rovněž investiční podniky sdělí příslušnému orgánu jména akcionářů a členů držících kvalifikované účasti a výši těchto účastí, jak vyplývá například z informací získaných na výroční valné hromadě akcionářů a členů nebo z plnění předpisů vztahujících se na společnosti, jimiž vydávané převoditelné cenné papíry jsou přijaty k obchodování na regulovaném trhu.
4. Členské státy vyžadují, aby příslušné orgány přijaly opatření podobná těm, která jsou uvedena v čl. 10 odst. 3, ve vztahu k osobám, jež neplní povinnost poskytovat předem informace o nabytí nebo zvýšení kvalifikované účasti. Pokud je účast nabyta navzdory námitkám příslušných orgánů, stanoví členské státy bez ohledu na jiné sankce, které mají být přijaty, pozastavení výkonu odpovídajících hlasovacích práv nebo neplatnost či zneplatnění odevzdaných hlasů.
Článek 12
Lhůta pro posouzení
1. Příslušné orgány obratem a v každém případě do dvou pracovních dnů od obdržení oznámení podle čl. 11 odst. 1 prvního pododstavce a od případného následného obdržení informací uvedených v odstavci 2 tohoto článku písemně potvrdí jejich přijetí navrhovanému nabyvateli.
Příslušné orgány provedou posouzení ve lhůtě nejvýše 60 pracovních dnů počínaje dnem písemného potvrzení o přijetí oznámení a všech dokumentů, které mají být podle požadavku členského státu k oznámení přiloženy na základě seznamu uvedeného v čl. 13 odst. 4 (dále jen „lhůta pro posouzení“).
Příslušné orgány uvědomí navrhovaného nabyvatele při potvrzení přijetí o konci lhůty pro posouzení.
2. Je-li to nezbytné, mohou příslušné orgány během lhůty pro posouzení, a nejpozději v její padesátý pracovní den, požádat o další informace nezbytné pro dokončení posouzení. Tato žádost je písemná a upřesňuje, které doplňující informace jsou třeba.
Na dobu mezi dnem žádosti příslušného orgánu o informace a obdržením odpovědi na tuto žádost od navrhovaného nabyvatele se lhůta pro posouzení staví. Stavení lhůty nepřesáhne 20 pracovních dnů. Příslušné orgány mohou podle svého uvážení vznést jakoukoli další žádost o doplnění nebo objasnění informací, to však nesmí vést ke stavení lhůty pro posouzení.
3. Příslušné orgány mohou prodloužit stavení lhůty pro posouzení podle odst. 2 druhého pododstavce až na 30 pracovních dnů, pokud je navrhovaný nabyvatel jednou z těchto osob:
a)
fyzickou nebo právnickou osobou nacházející se nebo regulovanou mimo Unii;
b)
fyzickou nebo právnickou osobou, která nepodléhá dohledu podle této směrnice, směrnice 2009/65/ES, směrnice 2009/138/ES ani směrnice 2013/36/EU.
4. Pokud se příslušné orgány po ukončení posuzování rozhodnou vyjádřit nesouhlas s navrhovaným nabytím, vyrozumí o tom písemně do dvou pracovních dnů a před uplynutím lhůty pro posouzení navrhovaného nabyvatele a své rozhodnutí zdůvodní. S výhradou vnitrostátního práva je možné náležité odůvodnění takového rozhodnutí na žádost navrhovaného nabyvatele zveřejnit. To nebrání členským státům, aby příslušnému orgánu umožnily zveřejnit toto odůvodnění bez žádosti navrhovaného nabyvatele.
5. Pokud příslušné orgány nevyjádří písemně nesouhlas s navrhovaným nabytím ve lhůtě pro posouzení, považuje se navrhované nabytí za schválené.
6. Příslušné orgány mohou stanovit a v případě potřeby prodloužit maximální lhůtu pro dokončení navrhovaného nabytí.
7. Členské státy nesmějí pro oznamování přímých nebo nepřímých nabytí hlasovacích práv nebo základního kapitálu příslušným orgánům a pro jejich schvalování těmito orgány stanovit požadavky přísnější, než jsou stanoveny v této směrnici.
8. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem ke stanovení seznamu všech informací uvedených v čl. 13 odst. 4, jež musí navrhovaní nabyvatelé zahrnout do svého oznámení, aniž je dotčen odstavec 2 tohoto článku.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 1. ledna 2014.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
9. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem pro standardní formuláře, šablony a postupy pro konzultace mezi příslušnými orgány podle čl. 11 odst. 2.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 1. ledna 2014.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 13
Posouzení
1. S ohledem na možný vliv navrhovaného nabyvatele na investiční podnik hodnotí příslušné orgány při posuzování oznámení uvedeného v čl. 11 odst. 1 a informací uvedených v čl. 12 odst. 2 za účelem zajištění řádného a obezřetného řízení investičního podniku, v němž je navrhováno nabytí, vhodnost navrhovaného nabyvatele a finanční rozumnost navrhovaného nabytí podle všech těchto kritérií:
a)
pověst navrhovaného nabyvatele;
b)
pověst a zkušenost všech osob, které budou v důsledku navrhovaného nabytí řídit činnosti investičního podniku;
c)
finanční zdraví navrhovaného nabyvatele, zejména ve vztahu k vykonávané a plánované činnosti v investičním podniku, v němž je navrhováno nabytí;
d)
skutečnost, zda bude investiční podnik schopen dodržet a nadále dodržovat obezřetnostní požadavky na základě této směrnice a případně jiných směrnic, zejména směrnic 2002/87/ES a 2013/36/EU, a zejména zda má skupina, jejíž součástí se investiční podnik stane, strukturu umožňující výkon účinného dohledu, účinnou výměnu informací mezi příslušnými orgány a vymezení působnosti mezi příslušnými orgány;
e)
skutečnost, zda existuje důvodné podezření, že ve spojení s navrhovaným nabytím dochází nebo došlo k praní peněz nebo k financování terorismu nebo k pokusům o ně ve smyslu článku 1 směrnice 2005/60/ES nebo že by navrhované nabytí mohlo zvýšit riziko takového jednání.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými upraví kritéria stanovená v prvním pododstavci tohoto odstavce.
2. Příslušné orgány mohou vyjádřit nesouhlas s navrhovaným nabytím pouze tehdy, pokud je to na základě kritérií stanovených v odstavci 1 důvodné nebo pokud informace předložené navrhovaným nabyvatelem nejsou úplné.
3. Členské státy nestanoví žádné předběžné podmínky co do výše podílu, kterého je třeba dosáhnout, ani neumožňují svým příslušným orgánům posuzovat navrhované nabytí z hlediska hospodářských potřeb trhu.
4. Členské státy zveřejní seznam informací, jež jsou nutné k provedení posouzení a jež je třeba poskytnout příslušným orgánům spolu s oznámením uvedeným v čl. 11 odst. 1. Požadované informace musí být přiměřené a musí odpovídat povaze navrhovaného nabyvatele a navrhovaného nabytí. Členské státy nepožadují informace, které pro obezřetnostní posuzování nemají význam.
5. Bez ohledu na čl. 12 odst. 1, 2 a 3, pokud byly příslušnému orgánu oznámeny dva nebo více návrhů na nabytí nebo zvýšení kvalifikované účasti ve stejném investičním podniku, přistupuje příslušný orgán ke všem navrhovaným nabyvatelům nediskriminačním způsobem.
Článek 14
Členství v povoleném systému pro odškodnění investorů
Příslušný orgán ověří, zda subjekt, který žádá o povolení jako investiční podnik, plní v době udělení povolení své povinnosti podle směrnice 97/9/ES.
Povinnost stanovená v prvním pododstavci se plní ve vztahu ke strukturovaným vkladům, které vydala úvěrová instituce, jež je zapojena do systému pojištění vkladů uznaného podle směrnice 2014/49/EU.
Článek 15
Počáteční kapitál
Členské státy zajistí, aby příslušné orgány neudělily povolení, pokud investiční podnik nemá s ohledem na povahu dané investiční služby nebo činnosti dostatečný počáteční kapitál v souladu s požadavky nařízení (EU) č. 575/2013.
Článek 16
Organizační požadavky
1. Domovský členský stát vyžaduje, aby investiční podniky splňovaly organizační požadavky stanovené v odstavcích 2 až 10 tohoto článku a v článku 17.
2. Investiční podnik zavede vhodné strategie a postupy umožňující zajistit, aby on sám i jeho řídící pracovníci, zaměstnanci a vázaní zástupci plnili povinnosti podle této směrnice a dodržovali vhodná pravidla pro osobní obchody prováděné těmito osobami.
3. Investiční podnik udržuje a uplatňuje účinná organizační a administrativní opatření k tomu, aby přijímal veškerá přiměřená opatření k tomu, aby střety zájmů vymezené v článku 23 neovlivnily nepříznivě zájmy jeho zákazníků.
Investiční podnik, který vytváří finanční nástroje určené k prodeji zákazníkům, musí udržovat, uplatňovat a přezkoumávat postup schvalování každého finančního nástroje a významných změn existujících finančních nástrojů před jejich uvedením na trh nebo distribucí zákazníkům.
Při postupu schvalování produktu musí být stanoven určený cílový trh konečných zákazníků v příslušné kategorii zákazníků pro každý finanční nástroj a tento postup musí zajišťovat posouzení veškerých rizik souvisejících s tímto určeným cílovým trhem a soulad zamýšlené distribuční strategie s určeným cílovým trhem.
Investiční podnik rovněž pravidelně přezkoumává finanční nástroje, které nabízí nebo uvádí na trh, přičemž zohledňuje veškeré události, které by mohly významně ovlivnit potenciální riziko spojené s určeným cílovým trhem, aby bylo možné posoudit alespoň to, zda finanční nástroj nadále naplňuje potřeby určeného cílového trhu a zda je zamýšlená distribuční strategie nadále vhodná.
Investiční podnik, který vytváří finanční nástroj, poskytne jakémukoli distributorovi veškeré příslušné informace o finančním nástroji a postupu schvalování produktu, včetně informace o určeném cílovém trhu daného finančního nástroje.
Pokud investiční podnik nabízí nebo doporučuje finanční nástroje, které nevytváří, musí mít zavedeny vhodné postupy, jimiž získává informace uvedené v pátém pododstavci a seznamuje se s vlastnostmi a určeným cílovým trhem každého finančního nástroje.
Politikami, postupy a opatřeními uvedenými v tomto odstavci nejsou dotčeny žádné další požadavky stanovené v této směrnici a v nařízení (EU) č. 600/2014, včetně požadavků týkajících se zpřístupňování informací, vhodnosti nebo způsobilosti, rozpoznávání a řízení střetů zájmů a pobídek.
4. Investiční podnik přijme přiměřená opatření k tomu, aby zajistil nepřerušené a řádné poskytování investičních služeb a výkon investičních činností. K tomuto účelu využívá vhodné a přiměřené systémy, zdroje a postupy.
5. Pokud investiční podnik pověří plněním provozních úkolů, které jsou zásadní pro poskytování nepřerušených a uspokojivých služeb zákazníkům a nepřerušený a uspokojivý výkon investičních činností, třetí osobu, přijme přiměřená opatření k vyloučení nepřiměřeného zvýšení provozního rizika. Externí zajištění důležitých provozních funkcí nelze provádět způsobem, který by významně poškodil kvalitu vnitřní kontroly a schopnost osoby provádějící dohled sledovat, zda podnik řádně plní všechny povinnosti.
Investiční podnik musí mít řádné administrativní a účetní postupy, mechanismy vnitřní kontroly, účinné postupy k posouzení rizik a účinná kontrolní a ochranná opatření pro systémy zpracovávání dat.
Aniž je dotčena možnost příslušných orgánů požadovat přístup ke komunikaci v souladu s touto směrnicí a s nařízením (EU) č. 600/2014, musí mít investiční podnik řádný bezpečnostní mechanismus, jenž zaručuje bezpečnost a ověření prostředků pro přenos informací, minimalizuje riziko poškození údajů a neoprávněného přístupu a zamezuje úniku informací při trvalém zachování důvěrnosti údajů.
6. Investiční podnik zajistí, aby o všech jím prováděných službách, činnostech a obchodech byly vedeny dostatečné záznamy, které příslušnému orgánu umožní vykonávat úkoly v oblasti dohledu a provádět donucovací opatření podle této směrnice, nařízení (EU) č. 600/2014, směrnice 2014/57/EU a nařízení (EU) č. 596/2014, a zejména ověřit, zda investiční podnik plní všechny povinnosti, včetně povinností ve vztahu k zákazníkům nebo potenciálním zákazníkům a k integritě trhu.
7. Záznamy obsahují nahrávání telefonních hovorů či elektronické komunikace týkající se alespoň obchodů uzavřených při obchodování na vlastní účet a poskytování služeb na pokyn zákazníků, jež se týkají přijímání, předávání a provádění pokynů zákazníků.
Mezi tyto telefonní hovory a elektronickou komunikaci patří i ty, jejichž účelem je uskutečnit obchody uzavírané při obchodování na vlastní účet nebo poskytování služeb na pokyn zákazníků, jež se týkají přijímání, předávání a provádění pokynů zákazníků, a to i v případě, že tyto hovory nebo komunikace k uzavření takových obchodů nebo poskytnutí služeb na pokyn zákazníků nevedou.
Pro tyto účely učiní investiční podnik veškeré přiměřené kroky k zaznamenání příslušných telefonních hovorů a elektronické komunikace, které se uskutečnily s pomocí zařízení, jež investiční podnik poskytl zaměstnanci nebo dodavateli nebo jehož použití zaměstnancem nebo dodavatelem investiční podnik akceptuje nebo povoluje, a které byly z takového zařízení odeslány nebo prostřednictvím takového zařízení přijaty.
Investiční podnik oznámí novým a stávajícím zákazníkům, že telefonní komunikace nebo hovory mezi ním a jeho zákazníky, které vedou nebo mohou vést k obchodům, budou zaznamenávány.
Toto oznámení lze učinit jednou, před poskytnutím investičních služeb novým a stávajícím zákazníkům.
Zákazníkům, kteří nebyli předem informováni o tom, že jsou jejich telefonní komunikace nebo hovory zaznamenávány, investiční podnik neposkytne telefonicky investiční služby a nevykonává telefonicky investiční činnosti, které se týkají přijímání, předávání a provádění pokynů zákazníků.
Zákazníci mohou své pokyny sdělovat jinými prostředky, tato komunikace však musí být zachycena na trvalých nosičích dat, jako jsou listovní zásilky, fax, elektronická pošta nebo dokumentace pokynů zákazníků pořizovaná na jednáních. Pořízením písemného zápisu nebo zprávy může být zejména zaznamenán obsah příslušných osobních hovorů se zákazníkem. Tyto pokyny se považují za rovnocenné telefonickým příkazům.
Investiční podnik učiní veškeré přiměřené kroky, aby zabránil tomu, že zaměstnanec nebo dodavatel uskuteční příslušné telefonní hovory a zašle nebo přijme příslušnou elektronickou komunikaci s použitím soukromého zařízení, které investiční podnik není schopen zaznamenat nebo kopírovat.
Záznamy vedené podle tohoto odstavce se poskytují dotčeným zákazníkům na jejich žádost a uchovávají se po dobu pěti let, popřípadě po dobu až sedmi let, vyžaduje-li to příslušný orgán.
8. Pokud investiční podnik drží finanční nástroje, které patří zákazníkům, přijme vhodná opatření, aby byla chráněna vlastnická práva zákazníků, především v případě nesolventnosti investičního podniku, a aby se zabránilo investičnímu podniku použít finanční nástroje zákazníka na vlastní účet bez výslovného souhlasu zákazníka.
9. Pokud investiční podnik drží peněžní prostředky, které patří zákazníkům, přijme vhodná opatření, aby byla chráněna práva zákazníků a aby se investičnímu podniku zabránilo, s výjimkou úvěrových institucí, použít peněžní prostředky zákazníka na vlastní účet.
10. Investiční podnik neuzavře s neprofesionálními zákazníky dohody o finančním zajištění s převedením vlastnického práva za účelem zajištění nebo krytí současných nebo budoucích, skutečných, podmíněných či potenciálních závazků zákazníků.
11. V případě poboček investičních podniků vymáhá plnění povinnosti stanovené v odstavcích 6 a 7, pokud jde o obchody prováděné pobočkou, příslušný orgán členského státu, ve kterém je pobočka umístěna, aniž je dotčena možnost příslušného orgánu domovského členského státu investičního podniku mít k těmto záznamům přímý přístup.
Členské státy mohou za výjimečných okolností uložit investičním podnikům požadavky týkající se ochrany majetku zákazníků nad rámec odstavců 8, 9 a 10 a příslušných aktů v přenesené pravomoci podle odstavce 12. Tyto požadavky musí být objektivně odůvodněné a přiměřené, tak aby řešily, v souvislosti s ochranou majetku a peněžních prostředků zákazníků investičními podniky, zvláštní rizika spojená s ochranou investorů nebo integritou trhu, která jsou zvlášť významná vzhledem k okolnostem struktury trhu daného členského státu.
Členské státy Komisi oznámí případné požadavky, které mají v úmyslu podle tohoto odstavce uložit, bez zbytečného odkladu a nejméně dva měsíce před stanoveným nabytím účinnosti daného požadavku. V oznámení musí být uvedeno zdůvodnění daného požadavku. Tyto případné dodatečné požadavky nesmějí omezit ani jinak ovlivnit práva investičních podniků vyplývající z článků 34 a 35.
Komise do dvou měsíců od obdržení oznámení uvedeného ve třetím pododstavci vydá své stanovisko k přiměřenosti a odůvodněnosti těchto dodatečných požadavků.
Členské státy mohou zachovat dodatečné požadavky, pokud byly oznámeny Komisi v souladu s článkem 4 směrnice 2006/73/ES před 2. červencem 2014 a jsou-li splněny podmínky stanovené v uvedeném článku.
Dodatečné požadavky uložené podle tohoto odstavce Komise sdělí členským státům a zveřejní je na svých internetových stránkách.
12. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými upřesní konkrétní organizační požadavky stanovené v odstavcích 2 až 10 tohoto článku, jež jsou uloženy investičním podnikům a pobočkám podniků ze třetích zemí povoleným v souladu s článkem 41, které poskytují různé investiční služby nebo vykonávají různé investiční činnosti a poskytují doplňkové služby nebo jejich kombinaci.
Článek 17
Algoritmické obchodování
1. Investiční podnik, který se zabývá algoritmickým obchodováním, musí mít účinné systémy a kontroly rizika, jež jsou přiměřené činnosti, kterou provozuje, a umožňují mu tak zajistit, že jeho obchodní systémy jsou odolné, mají dostatečnou kapacitu, podléhají vhodným prahovým hodnotám a limitům obchodování a brání zaslání chybného pokynu nebo fungování systémů způsobem, který může způsobit narušení trhu nebo k němu přispět. Tento podnik musí mít rovněž účinné systémy a kontroly rizik, jimiž zajistí, aby obchodní systémy nemohly být využity pro žádný účel, který je v rozporu s nařízením (EU) č. 596/2014 nebo pravidly obchodního systému, s nímž je podnik propojen. Investiční podnik musí mít účinné mechanismy kontinuity činnosti pro případ, že dojde k selhání jeho obchodních systémů, a zajistit, aby jeho systémy byly plně přezkoušeny a řádně sledovány, tak aby bylo zajištěno, že splňují požadavky stanovené v tomto odstavci.
2. Investiční podnik, který se zabývá algoritmickým obchodováním v členském státě, to oznámí příslušným orgánům svého domovského členského státu a obchodního systému, na němž se jako člen či účastník obchodního systému algoritmickým obchodováním zabývá.
Příslušný orgán domovského členského státu investičního podniku může požadovat, aby investiční podnik pravidelně nebo jednorázově poskytoval popis povahy svých strategií algoritmického obchodování, podrobnosti o parametrech nebo limitech obchodování, jimž systém podléhá, klíčové kontroly dodržování a rizik, jež má zavedeny pro splnění podmínek stanovených v odstavci 1, a podrobnosti o zkoušení svých systémů. Příslušný orgán domovského členského státu investičního podniku si může od investičního podniku kdykoliv vyžádat další informace o jeho algoritmickém obchodování a systémech, které pro toto obchodování používá.
Na žádost příslušného orgánu obchodního systému, v němž se investiční podnik jako člen či účastník tohoto obchodního systému algoritmickým obchodováním zabývá, sdělí příslušný orgán domovského členského státu investičního podniku bez zbytečného prodlení informace uvedené v druhém pododstavci, které od investičního podniku zabývajícího se algoritmickým obchodováním obdrží.
Investiční podnik zajistí, aby o záležitostech uvedených v tomto odstavci byly vedeny záznamy dostatečné k tomu, aby příslušný orgán mohl na jejich základě sledovat dodržování požadavků této směrnice.
Investiční podnik, který používá způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí, uchovává ve schválené podobě věrné a časově posloupné záznamy veškerých svých zadaných pokynů, včetně zrušení pokynů, provedených pokynů a kotací v obchodních systémech a na požádání je poskytne příslušnému orgánu.
3. Investiční podnik, který se zabývá algoritmickým obchodováním za účelem uskutečňování strategie tvorby trhu, je povinen, při zohlednění likvidity, rozsahu a povahy konkrétního trhu a vlastností obchodovaného nástroje:
a)
vykonávat tuto činnost tvorby trhu nepřetržitě během stanovené části doby obchodování obchodního systému, s výjimkou mimořádných okolností, a danému obchodnímu systému tak pravidelně a předvídatelným způsobem poskytovat likviditu;
b)
uzavřít závaznou písemnou dohodu s obchodním systémem, v níž jsou uvedeny alespoň povinnosti investičního podniku v souladu s písmenem a), a
c)
mít zavedeny účinné systémy a kontroly, které zajistí, aby trvale plnil své povinnosti vyplývající z dohody uvedené v písmenu b).
4. Pro účely tohoto článku a článku 48 této směrnice se má za to, že investiční podnik zabývající se algoritmickým obchodováním uskutečňuje strategii tvorby trhu, pokud strategie tohoto investičního podniku jako člena nebo účastníka jednoho nebo více obchodních systémů, když obchoduje na vlastní účet, obnáší zveřejňování pevných, souběžných dvousměrných kotací, které mají srovnatelnou velikost a konkurenční ceny a které se týkají jednoho nebo více finančních nástrojů v jednom obchodním systému nebo napříč různými obchodními systémy, přičemž výsledkem je pravidelné a průběžné zajišťování likvidity na celém trhu.
5. Investiční podnik, který poskytuje přímý elektronický přístup k obchodnímu systému, musí mít účinné systémy a kontroly, které zajistí řádné posouzení a přezkum způsobilosti zákazníků využívajících tuto službu a zajistí, aby zákazníci využívající tuto službu nesměli překročit přiměřené předem stanovené obchodní a úvěrové limity, aby obchodování zákazníků, kteří využívají tuto službu, bylo řádně sledováno a aby patřičné kontroly rizik zabránily obchodování, které může ohrozit sám investiční podnik nebo které by mohlo vést nebo přispět k narušení trhu nebo být v rozporu s nařízením (EU) č. 596/2014 nebo pravidly obchodního systému. Přímý elektronický přístup bez těchto kontrol je zakázán.
Investiční podnik poskytující přímý elektronický přístup odpovídá za zajištění toho, aby zákazníci využívající tuto službu dodržovali požadavky této směrnice a pravidla obchodního systému. Investiční podnik sleduje obchody, aby byl schopen odhalit porušování těchto pravidel, obchodní podmínky narušující řádné fungování trhu nebo jednání, jež může svědčit o zneužívání trhu a jež má být ohlášeno příslušnému orgánu. Investiční podnik zajistí, aby existovala závazná písemná dohoda mezi ním a daným zákazníkem, pokud jde o základní práva a povinnosti vyplývající z poskytování uvedené služby, a aby si na základě této dohody zachoval odpovědnost podle této směrnice.
Investiční podnik, který poskytuje přímý elektronický přístup k obchodnímu systému, to oznámí příslušným orgánům svého domovského členského státu a obchodního systému, na němž přímý elektronický přístup poskytuje.
Příslušný orgán domovského členského státu investičního podniku může požadovat, aby investiční podnik pravidelně nebo jednorázově poskytoval popis systémů a kontrol uvedených v prvním pododstavci a dokládal jejich uplatňování.
Na žádost příslušného orgánu obchodního systému, k němuž investiční podnik poskytuje přímý elektronický přístup, sdělí příslušný orgán domovského členského státu investičního podniku bez zbytečného prodlení informace uvedené v čtvrtém pododstavci, které od investičního podniku obdrží.
Investiční podnik zajistí, aby o záležitostech uvedených v tomto odstavci byly vedeny záznamy dostatečné k tomu, aby příslušný orgán mohl na jejich základě sledovat dodržování požadavků této směrnice.
6. Investiční podnik, který jedná jako všeobecný zúčtující člen pro jiné osoby, musí mít zavedeny účinné systémy a kontroly pro zajištění toho, aby se clearingové služby vztahovaly pouze na osoby, které jsou způsobilé a splňují jasná kritéria, a aby byly tyto osoby podrobeny vhodným požadavkům s cílem snížit rizika pro investiční podnik a trh. Investiční podnik zajistí, aby existovala závazná písemná dohoda mezi ním a danou osobou, pokud jde o základní práva a povinnosti vyplývající z poskytování uvedené služby.
7. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem upřesňujících:
a)
podrobné organizační požadavky stanovené v odstavcích 1 až 6, které mají být kladeny na investiční podniky, jež poskytují různé investiční služby nebo vykonávají různé investiční činnosti a poskytují doplňkové služby nebo jejich kombinaci, přičemž upřesnění organizačních požadavků podle odstavce 5 vymezí konkrétní požadavky týkající se přímého přístupu na trhy a sponzorovaného přístupu s cílem zajistit, aby byly kontroly uplatňované na sponzorovaný přístup alespoň rovnocenné kontrolám uplatňovaným na přímý přístup na trhy;
b)
okolnosti, za nichž je investiční podnik povinen uzavřít dohodu o tvorbě trhu uvedenou v odst. 3 písm. b), a obsah takových dohod, včetně části doby obchodování v obchodním systému podle odstavce 3;
c)
situace, které představují výjimečné okolnosti podle odstavce 3, včetně okolností souvisejících s mimořádnými výkyvy trhu, politickými a makroekonomickými otázkami, systémovými a provozními záležitostmi a okolností, které investičnímu podniku znemožňují zachovávat postupy obezřetnostního řízení rizik, jak je stanoveno v odstavci 1;
d)
obsah a formát schválené podoby záznamů podle odst. 2 pátého pododstavce a dobu, po kterou musí investiční podnik tyto záznamy uchovávat.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 18
Postup obchodování a dokončování obchodů v mnohostranných obchodních systémech a organizovaných obchodních systémech
1. Členské státy kromě splnění organizačních požadavků stanovených v článku 16 vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém stanovili transparentní pravidla a postupy pro spravedlivé a řádné obchodování a stanovili objektivní kritéria pro účinné provádění pokynů. Musí mít mechanismy k řádnému řízení technických operací systému, včetně účinných nouzových opatření pro případ narušení systémů.
2. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém stanovili transparentní pravidla pro kritéria určování finančních nástrojů, s nimiž lze v jejich systémech obchodovat.
Členské státy vyžadují, aby v případě potřeby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém poskytli dostatečné veřejně dostupné informace nebo umožnili k takovým informacím přístup, aby mohli uživatelé učinit investiční rozhodnutí, a to s přihlédnutím k povaze uživatelů i k typům obchodovaných nástrojů.
3. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém stanovili, zveřejnili, udržovali a uplatňovali transparentní a nediskriminační pravidla založená na objektivních kritériích upravující přístup k jejich systému.
4. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém přijali opatření k jasnému odhalování a řešení potenciálních nepříznivých důsledků, které by pro provoz mnohostranného obchodního systému nebo organizovaného obchodního systému nebo pro jejich členy, účastníky a uživatele mohl mít jakýkoli střet mezi zájmy mnohostranného obchodního systému, organizovaného obchodního systému, jejich vlastníků nebo investičního podniku či organizátora trhu provozujícího mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém a řádným fungováním mnohostranného obchodního systému nebo organizovaného obchodního systému.
5. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém splňovali podmínky stanovené v článcích 48 a 49 a aby za tím účelem zavedli veškeré nezbytné účinné systémy, postupy a opatření.
6. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém jasně informovali členy nebo účastníky o tom, jakou má každý z nich odpovědnost za vypořádání obchodů prováděných v systému. Členské státy dále vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém přijali nezbytná opatření umožňující efektivní vypořádávání obchodů uzavřených v rámci těchto mnohostranných obchodních systémů nebo organizovaných obchodních systémů.
7. Členské státy vyžadují, aby mnohostranné obchodní systémy a organizované obchodní systémy měly alespoň tři fyzicky působící členy či uživatele, z nichž každý má možnost vstupovat se všemi ostatními do interakce, pokud jde o tvorbu cen.
8. Pokud je v mnohostranném obchodním systému nebo organizovaném obchodním systému bez souhlasu emitenta obchodován i převoditelný cenný papír, který byl přijat k obchodování na regulovaném trhu, nepodléhá emitent žádné povinnosti týkající se počátečního, průběžného nebo jednorázového zveřejňování finančních údajů v souvislosti s mnohostranným obchodním systémem nebo organizovaným obchodním systémem.
9. Členské státy vyžadují, aby každý investiční podnik nebo organizátor trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém ihned splnil veškeré pokyny vydané příslušným orgánem podle čl. 69 odst. 2 k pozastavení obchodování s finančním nástrojem nebo jeho stažení z obchodování.
10. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém poskytli příslušnému orgánu podrobný popis fungování mnohostranného obchodního systému nebo organizovaného obchodního systému, včetně - aniž je dotčen čl. 20 odst. 1, 4 a 5 - veškerých vazeb na regulované trhy, mnohostranné obchodní systémy nebo organizované obchodní systémy či systematického internalizátora ve vlastnictví téhož investičního podniku nebo organizátora trhu a jejich účasti na mnohostranném obchodním systému nebo organizovaném obchodním systému provozovaném daným investičním podnikem či organizátorem trhu, a seznam jejich členů, účastníků a uživatelů. Příslušné orgány tyto informace na požádání poskytnou orgánu ESMA. Každé povolení udělené investičnímu podniku nebo organizátorovi trhu jako mnohostranného obchodního systému nebo organizovaného obchodního systému je oznámeno orgánu ESMA. ESMA vytvoří seznam všech mnohostranných obchodních systémů a organizovaných obchodních systémů v Unii. Seznam obsahuje informace o službách, které mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém poskytuje, a uvádí jedinečný kód identifikující mnohostranný obchodní systém a organizovaný obchodní systém pro použití ve zprávách v souladu s články 6, 10 a 26 nařízení (EU) č. 600/2014. Seznam se pravidelně aktualizuje. ESMA tento seznam zveřejní na svých internetových stránkách a aktualizuje jej.
11. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem k určení obsahu a formátu popisu a oznámení uvedených v odstavci 10.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 19
Zvláštní požadavky na mnohostranné obchodní systémy
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém, vedle splnění požadavků stanovených v článcích 16 a 18, stanovili a uplatňovali pevná pravidla pro provádění pokynů v systému.
2. Členské státy vyžadují, aby pravidla uvedená v čl. 18 odst. 3 upravující přístup k mnohostrannému obchodnímu systému splňovala podmínky stanovené v čl. 53 odst. 3.
3. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém přijali opatření, která zajistí, aby:
a)
byli vhodně vybaveni pro řízení rizik, jimž je tento systém vystaven, zavedli vhodná opatření a systémy k odhalení všech významných rizik pro jeho fungování a přijali účinná opatření ke zmírnění těchto rizik;
b)
měli zavedeny účinné mechanismy umožňující efektivní a včasné dokončení obchodů prováděných v rámci svých systémů, a
c)
měli v době povolování i poté nepřetržitě k dispozici dostatečné finanční zdroje umožňující řádné fungování tohoto systému s ohledem na povahu a rozsah obchodů uzavíraných na trhu a rozsah a stupeň rizik, kterým je vystaven.
4. Členské státy zajistí, aby se články 24 a 25, čl. 27 odst. 1, 2 a 4 až 10 a článek 28 nevztahovaly na obchody uzavřené podle pravidel upravujících mnohostranný obchodní systém mezi jeho členy či účastníky nebo mezi mnohostranným obchodním systémem a jeho členy či účastníky v souvislosti s využíváním mnohostranného obchodního systému. Členové nebo účastníci mnohostranného obchodního systému však musí plnit povinnosti stanovené v článcích 24, 25, 27 a 28 ve vztahu ke svým zákazníkům, pokud jednají na účet svých zákazníků a provádějí pokyny prostřednictvím mnohostranného obchodního systému.
5. Členské státy nepovolí investičním podnikům či organizátorům trhu provozujícím mnohostranný obchodní systém, aby prováděli pokyny zákazníků za použití vlastního kapitálu nebo aby obchodovali párováním pokynů na vlastní účet.
Článek 20
Zvláštní požadavky na organizované obchodní systémy
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podnik a organizátor trhu provozující organizovaný obchodní systém zavedl mechanismy, které zabrání provedení pokynů zákazníků v organizovaném obchodním systému za použití vlastního kapitálu investičního podniku nebo organizátora trhu provozujícího organizovaný obchodní systém nebo ze strany kteréhokoli subjektu, který je součástí téže skupiny nebo právnické osoby jako tento investiční podnik nebo organizátor trhu.
2. Členské státy povolí investičnímu podniku nebo organizátorovi trhu provozujícímu organizovaný obchodní systém obchodování párováním pokynů na vlastní účet s dluhopisy, se strukturovanými finančními produkty, s povolenkami na emise a s určitými deriváty pouze tehdy, pokud k tomu dal zákazník souhlas.
Investiční podnik nebo organizátor trhu provozující organizovaný obchodní systém nesmí obchodovat párováním pokynů na vlastní účet za účelem provedení pokynů zákazníků v organizovaném obchodním systému s deriváty patřícími do kategorie derivátů, u nichž byla stanovena povinnost clearingu v souladu s článkem 5 nařízení (EU) č. 648/2012.
Investiční podnik nebo organizátor trhu provozující organizovaný obchodní systém přijme opatření, která zajistí dodržení definice obchodování párováním pokynů na vlastní účet obsažené v čl. 4 odst. 1 bodě 38.
3. Členské státy povolí investičnímu podniku nebo organizátorovi trhu provozujícímu organizovaný obchodní systém, aby obchodoval na vlastní účet jiným způsobem než obchodováním párováním pokynů na vlastní účet pouze ve vztahu k veřejnoprávním dluhopisům, u nichž neexistuje likvidní trh.
4. Členské státy nepovolí, aby se provoz organizovaného obchodního systému a systematická internalizace uskutečňovaly v rámci téže právnické osoby. Organizovaný obchodní systém se nesmí spojit se systémovým internalizátorem způsobem, který umožňuje interakci pokynů v organizovaném obchodním systému a pokynů či kotací v systémovém internalizátoru. Organizovaný obchodní systém se nesmí spojit s jiným organizovaným obchodním systémem způsobem, který umožňuje interakci pokynů v různých organizovaných obchodních systémech.
5. Členské státy nebrání investičnímu podniku nebo organizátorovi trhu provozujícímu organizovaný obchodní systém v tom, aby do nezávislého výkonu činnosti tvorby trhu v organizovaném obchodním systému zapojil jiný investiční podnik.
Pro účely tohoto článku se má za to, že investiční podnik nevykonává nezávislou činnost tvorby trhu v organizovaném obchodním systému, pokud má úzké propojení s investičním podnikem nebo organizátorem trhu provozujícím tento organizovaný obchodní systém.
6. Členské státy vyžadují, aby byly pokyny v organizovaném obchodním systému prováděny podle vlastního uvážení.
Investiční podnik nebo organizátor trhu provozující organizovaný obchodní systém se řídí svým uvážením pouze za některé těchto okolností:
a)
při rozhodování o zadání pokynu v organizovaném obchodním systému, který provozuje, nebo o jeho stažení;
b)
při rozhodování o tom, že nespáruje konkrétní pokyn zákazníka s jinými pokyny dostupnými v systému v určitý okamžik, pokud je to v souladu s konkrétními instrukcemi obdrženými od zákazníka a s jeho povinnostmi stanovenými v článku 27.
V případě systému, který kříží pokyny zákazníků, může investiční podnik nebo organizátor trhu rozhodnout, zda a kdy chce spárovat dva či více pokynů v daném systému a v jakém objemu je chce spárovat. V souladu s odstavci 1, 2, 4 a 5 a aniž je dotčen odstavec 3, může investiční podnik nebo organizátor trhu provozující organizovaný obchodní systém v případě systému, který organizuje obchody s nekapitálovými nástroji, usnadnit jednání mezi zákazníky s cílem sloučit dva či více potenciálně slučitelných obchodních zájmů do jednoho obchodu.
Touto povinností nejsou dotčeny články 18 a 27.
7. Příslušný orgán může buď v okamžiku, kdy investiční podnik nebo organizátor trhu požádá o povolení k provozování organizovaného obchodního systému, nebo jednorázově požadovat podrobné vysvětlení, proč systém neodpovídá regulovanému trhu, mnohostrannému obchodnímu systému nebo systematickému internalizátorovi a nemůže jako takový fungovat, podrobný popis způsobu uplatňování vlastního uvážení, zejména v situacích, kdy může být pokyn zadaný v rámci organizovaného obchodního systému zrušen, a toho, kdy a jakým způsobem budou dva nebo více pokynů zákazníků v organizovaném obchodním systému spárovány. Mimoto investiční podnik nebo organizátor trhu v organizovaném obchodním systému předloží příslušnému orgánu informace vysvětlující jeho obchodování párováním pokynů na vlastní účet. Příslušný orgán sleduje obchodování investičního podniku nebo organizátora trhu párováním pokynů na vlastní účet, aby se ujistil, že stále naplňuje definici tohoto obchodování a že toto obchodování nepředstavuje střet zájmů mezi investičním podnikem nebo organizátorem trhu a jeho zákazníky.
8. Členské státy zajistí, aby se na obchody uzavřené v organizovaném obchodním systému uplatňovaly články 24, 25, 27 a 28.
KAPITOLA II
Provozní podmínky investičních podniků
Oddíl 1
Obecná ustanovení
Článek 21
Pravidelný přezkum podmínek prvního povolení
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podnik povolený na jejich území nepřetržitě plnil podmínky stanovené v prvním povolení podle kapitoly I.
2. Členské státy vyžadují, aby příslušné orgány stanovily vhodné metody ke sledování toho, zda investiční podniky plní svou povinnost podle odstavce 1. Dále vyžadují, aby investiční podniky informovaly příslušné orgány o veškerých podstatných změnách podmínek prvního povolení.
ESMA může vypracovat obecné pokyny pro metody sledování uvedené v tomto odstavci.
Článek 22
Obecná povinnost trvalého dohledu
Členské státy zajistí, aby příslušné orgány sledovaly činnost investičních podniků, aby mohly posoudit plnění provozních podmínek stanovených v této směrnici. Členské státy dále zajistí, aby byla přijata vhodná opatření umožňující příslušným orgánům získat údaje nezbytné k posouzení toho, zda investiční podniky tyto povinnosti plní.
Článek 23
Střety zájmů
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky přijaly veškerá vhodná opatření ke zjištění, prevenci a řízení střetů zájmů mezi nimi, včetně jejich řídících pracovníků, zaměstnanců a vázaných zástupců nebo jakékoli osoby s nimi přímo nebo nepřímo spojené kontrolou, a jejich zákazníky nebo mezi dvěma zákazníky, které vzniknou v průběhu poskytování investičních a doplňkových služeb nebo jejich kombinace, včetně těch, které jsou způsobeny přijetím pobídek od třetích stran nebo vlastními systémy odměňování a jiných pobídek daného investičního podniku.
2. Pokud organizační nebo administrativní opatření přijatá investičním podnikem v souladu s čl. 16 odst. 3, která mají zabránit tomu, aby měly střety zájmů nepříznivý dopad na zájmy jeho zákazníka, nejsou dostatečná k tomu, aby s přiměřenou jistotou zajistila, že rizikům poškození zájmů zákazníků bude zabráněno, investiční podnik zákazníkovi jasně sdělí obecnou povahu nebo zdroje střetů zájmů a opatření přijatá ke zmírnění uvedených rizik předtím, než provede obchod jeho jménem.
3. Sdělení uvedené v odstavci 2 musí:
a)
být poskytnuto na trvalém nosiči dat a
b)
být dostatečně podrobné s přihlédnutím k povaze zákazníka, tak aby zákazník mohl o službě, u níž ke střetu zájmů dochází, učinit informované rozhodnutí.
4. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými:
a)
definuje opatření, jejichž přijetí lze od investičních podniků přiměřeně očekávat, ke zjišťování, prevenci, řízení nebo sdělování střetů zájmů při poskytování různých investičních a doplňkových služeb nebo jejich kombinace;
b)
stanoví vhodná kritéria pro určení druhů střetu zájmů, jejichž existence může poškodit zájmy zákazníků nebo potenciálních zákazníků investičního podniku.
Oddíl 2
Ustanovení k zajištění ochrany investorů
Článek 24
Všeobecné zásady a informace pro zákazníky
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podnik při poskytování investičních služeb nebo případných doplňkových služeb zákazníkům jednal čestně, spravedlivě a profesionálně v souladu s nejlepšími zájmy svých zákazníků, a zejména dodržoval zásady stanovené v tomto článku a v článku 25.
2. Investiční podniky, které vytvářejí finanční nástroje určené k prodeji zákazníkům, zajišťují, aby byly tyto finanční nástroje navrženy tak, aby vyhovovaly potřebám určeného cílového trhu konečných zákazníků v příslušné kategorii zákazníků, aby byla strategie distribuce finančních nástrojů v souladu s určeným cílovým trhem a aby investiční podnik podnikl přiměřené kroky s cílem zajistit, že finanční nástroj bude distribuován na určeném cílovém trhu.
Investiční podnik musí rozumět finančním nástrojům, které nabízí nebo doporučuje, posoudit jejich slučitelnost s potřebami zákazníků, kterým poskytuje investiční služby, též s přihlédnutím k určenému cílovému trhu konečných zákazníků uvedenému v čl. 16 odst. 3, a zajistit, aby byly finanční nástroje nabízeny nebo doporučovány pouze tehdy, je-li to v zájmu zákazníka.
3. Veškeré informace, včetně propagačních sdělení, určené investičním podnikem pro zákazníky nebo potenciální zákazníky musí být korektní, jasné a neklamavé. Propagační sdělení musí být možné jako taková jasně určit.
4. Zákazníkům nebo potenciálním zákazníkům se v dostatečném předstihu poskytují relevantní informace o investičním podniku a jeho službách, o finančních nástrojích a navrhovaných investičních strategiích, o místech provádění a o veškerých nákladech a souvisejících poplatcích. Tyto informace musí splňovat tyto podmínky:
a)
je-li poskytováno investiční poradenství, musí investiční podnik zákazníka v dostatečném předstihu před poskytnutím investičního poradenství informovat o tom:
i)
zda je poradenství poskytováno nezávisle,
ii)
zda je poradenství založeno na rozsáhlé, nebo omezenější analýze různých druhů finančních nástrojů, a zejména zda se omezuje na finanční nástroje vydávané nebo poskytované subjekty, které mají s investičním podnikem úzké propojení nebo jiné právní nebo hospodářské vztahy, například smluvní, jež jsou tak těsné, že představují riziko narušení nezávislosti poskytovaného poradenství,
iii)
zda investiční podnik zákazníkovi poskytne pravidelné hodnocení vhodnosti finančních nástrojů doporučených tomuto zákazníkovi;
b)
informace o finančních nástrojích a navrhovaných investičních strategiích musí zahrnovat vhodné pokyny a upozornění týkající se rizik spojených s investicemi do těchto nástrojů nebo určitých investičních strategií a údaj, zda je daný finanční nástroj určen neprofesionálním nebo profesionálním zákazníkům, s ohledem na určený cílový trh v souladu s odstavcem 2;
c)
informace o veškerých nákladech a souvisejících poplatcích musí zahrnovat informace o investičních i doplňkových službách, včetně případných nákladů na poradenství, nákladů na finanční nástroj, který je zákazníkovi doporučován nebo nabízen, a jak je může zákazník uhradit, včetně případných plateb třetích stran.
Informace o veškerých nákladech a poplatcích, včetně nákladů a poplatků spojených s investiční službou a finančním nástrojem, které nesouvisí s tržním rizikem, se vyjadřují souhrnně, aby zákazník porozuměl celkovým nákladům a jejich souhrnnému dopadu na návratnost investice, a pokud o to zákazník požádá, poskytnou se rozepsané na jednotlivé položky. Tyto informace musí být, je-li to relevantní, poskytovány zákazníkovi pravidelně, nejméně jednou ročně, po celou dobu trvání investice.
5. Informace uvedené v odstavcích 4 a 9 se poskytují srozumitelně tak, aby zákazníci nebo potenciální zákazníci byli přiměřeně schopni pochopit povahu a rizika investiční služby i nabízeného určitého typu finančního nástroje a následně učinit informované investiční rozhodnutí. Členské státy mohou povolit, aby byly tyto informace poskytovány ve standardizované formě.
6. Pokud je investiční služba nabízena jako součást finančního produktu, který již podléhá jiným právním předpisům Unie vztahujícím se na úvěrové instituce a spotřebitelské úvěry v souvislosti s požadavky na informace, nevztahují se na tuto službu další povinnosti podle odstavců 3, 4 a 5.
7. Pokud investiční podnik informuje zákazníka, že se investiční poradenství poskytuje nezávisle, tento investiční podnik:
a)
posoudí dostatečné spektrum finančních nástrojů, které jsou k dispozici na trhu, jež musí být dostatečně různorodé s ohledem na svůj typ a emitenty nebo poskytovatele produktů, aby bylo zajištěno, že budou moci být vhodně naplněny investiční cíle zákazníka, a nesmějí být omezeny na finanční nástroje vydané nebo poskytované
i)
samotným investičním podnikem nebo subjekty, které mají s investičním podnikem úzké propojení, nebo
ii)
jinými subjekty, s nimiž má investiční podnik tak úzké právní nebo hospodářské vztahy, například smluvní, že představují riziko narušení nezávislosti poskytovaného poradenství;
b)
nepřijme a neponechá si poplatky, provize ani jiné peněžní či nepeněžní výhody hrazené či poskytnuté třetí stranou nebo osobou jednající jménem třetí strany, pokud jde o poskytování této služby zákazníkům. Toto písmeno se nevztahuje na drobné nepeněžní výhody, které mohou zvýšit kvalitu služby poskytované zákazníkovi a které s ohledem na svůj rozsah a povahu nemohou být považovány za výhody narušující dodržování povinnosti investičního podniku jednat v nejlepším zájmu zákazníka; tyto výhody musí být jasně sděleny.
8. Při poskytování správy portfolia investiční podnik nepřijme a neponechá si poplatky, provize ani jiné peněžní či nepeněžní výhody hrazené či poskytnuté třetí stranou nebo osobou jednající jménem třetí strany, pokud jde o poskytování služeb zákazníkům. Tento odstavec se nevztahuje na drobné nepeněžní výhody, které mohou zvýšit kvalitu služby poskytované zákazníkovi a které s ohledem na svůj rozsah a povahu nemohou být považovány za výhody narušující dodržování povinnosti investičního podniku jednat v nejlepším zájmu zákazníka; tyto výhody musí být jasně sděleny.
9. Členské státy zajistí, aby platila domněnka, že investiční podniky, které platí poplatek či provizi nebo kterým jsou poplatek či provize placeny anebo které v souvislosti s poskytováním investiční nebo doplňkové služby poskytují jakékoli straně kromě zákazníka či osoby jednající jménem zákazníka nebo kterým jsou jakoukoli stranou kromě zákazníka či osoby jednající jménem zákazníka poskytovány jakékoli nepeněžní výhody, neplní své povinnosti podle článku 23 nebo podle odstavce 1 tohoto článku, ledaže tato platba nebo výhoda:
a)
je navržena tak, aby zvýšila kvalitu příslušné služby poskytované zákazníkovi, a
b)
nemá nepříznivý vliv na plnění povinnosti investičního podniku jednat čestně, spravedlivě a profesionálně v nejlepším zájmu svých zákazníků.
O existenci, povaze a výši platby nebo výhody uvedené v prvním pododstavci a případně o způsobu výpočtu její výše v případě, že její výši není možno zjistit, musí být zákazník jasně, komplexně, přesně a srozumitelně informován ještě před poskytnutím příslušné investiční nebo doplňkové služby. Investiční podnik rovněž zákazníka informuje, je-li to relevantní, o mechanismech převádění poplatků, provizí a peněžních či nepeněžních výhod, které jsou získány v souvislosti s poskytováním investiční nebo doplňkové služby, na zákazníka.
Požadavky uvedené v prvním pododstavci se nevztahují na platby nebo výhody, které umožňují poskytování investičních služeb nebo jsou pro tento účel nezbytné, například poplatky za úschovu, za vypořádání a směnárenské poplatky, odvody regulačním orgánům nebo právní poplatky, a které svou povahou nemohou vést k rozporu s povinností investičního podniku jednat čestně, spravedlivě a profesionálně v nejlepším zájmu svých zákazníků.
10. Investiční podnik, který zákazníkům poskytuje investiční služby, zajistí, aby neodměňoval nebo neposuzoval výkon svých zaměstnanců způsobem, který by byl v rozporu s jeho povinností jednat v nejlepším zájmu svých zákazníků. Zvláště nesmí zavést žádný mechanismus, který by formou odměn, cílů prodeje či jiným způsobem mohl zaměstnance motivovat k tomu, aby neprofesionálním zákazníkům doporučovali konkrétní finanční nástroj, přestože by tento investiční podnik mohl nabídnout i jiný finanční nástroj, který by lépe odpovídal potřebám daného zákazníka.
11. Pokud je investiční služba nabízena spolu s jinou službou nebo produktem jakožto součást balíčku nebo podmínka pro stejnou dohodu či balíček, informuje investiční podnik zákazníka, zda lze koupit různé složky odděleně, a poskytne u každé složky oddělený důkaz o nákladech a poplatcích.
Je-li pravděpodobné, že se rizika vyplývající z dohody či balíčku nabízených neprofesionálnímu zákazníkovi budou lišit od rizik spojených s jednotlivými složkami, pokud by byly brány samostatně, poskytne investiční podnik náležitý popis jednotlivých složek dohody či balíčku i způsobu, jakým jejich interakcí dochází ke změně rizik.
ESMA vypracuje ve spolupráci s EBA a EIOPA do 3. ledna 2016 a pravidelně aktualizuje obecné pokyny pro posuzování vázaného prodeje a dohled nad ním, ve kterých uvede zejména situace, v nichž vázaný prodej není v souladu s povinnostmi stanovenými v odstavci 1.
12. Členské státy mohou ve výjimečných případech stanovit pro investiční podniky dodatečné požadavky týkající se záležitostí uvedených v tomto článku. Tyto požadavky musí být objektivně opodstatněné a přiměřené, tak aby řešily zvláštní rizika spojená s ochranou investorů nebo integritou trhu, která jsou zvlášť významná vzhledem k okolnostem struktury trhu daného členského státu.
Členské státy Komisi oznámí případné požadavky, které mají v úmyslu podle tohoto odstavce zavést, bez zbytečného odkladu a nejméně dva měsíce před stanoveným nabytím účinnosti daného požadavku. V oznámení musí být uvedeno zdůvodnění daného požadavku. Tyto případné dodatečné požadavky nesmějí omezit ani jinak ovlivnit práva investičních podniků vyplývající z článků 34 a 35 této směrnice.
Komise do dvou měsíců od obdržení oznámení uvedeného v druhém pododstavci vydá své stanovisko k přiměřenosti a odůvodněnosti těchto dodatečných požadavků.
Dodatečné požadavky uložené podle tohoto odstavce Komise sdělí členským státům a zveřejní je na svých internetových stránkách.
Členské státy mohou zachovat dodatečné požadavky, které byly oznámeny Komisi v souladu s článkem 4 směrnice 2006/73/ES před 2. červencem 2014, jsou-li splněny podmínky stanovené v uvedeném článku.
13. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89 zajišťující, aby investiční podniky při poskytování investičních nebo doplňkových služeb svým zákazníkům jednaly v souladu se zásadami stanovenými v tomto článku, včetně:
a)
podmínek, které musí informace splňovat, aby byly korektní, jasné a neklamavé;
b)
podrobností týkajících se obsahu a formátu informací poskytovaných zákazníkům v souvislosti s kategorizací zákazníků, s investičními podniky a jejich službami, s finančními nástroji a s náklady a poplatky;
c)
kritérií pro posuzování spektra finančních nástrojů, které jsou na trhu k dispozici;
d)
kritérií pro posouzení toho, zda podniky získávající pobídky dodržují povinnost jednat čestně, spravedlivě a profesionálně v souladu s nejlepším zájmem zákazníka.
Při formulaci požadavků na informace o finančních nástrojích ve vztahu k odst. 4 prvnímu pododstavci písm. b) musí být, jsou-li relevantní, zahrnuty informace o struktuře produktu při zohlednění případných relevantních standardizovaných informací požadovaných právními předpisy Unie.
14. Akty v přenesené pravomoci uvedené v odstavci 13 přihlédnou k:
a)
povaze služby nebo služeb, které jsou zákazníkovi nebo potenciálnímu zákazníkovi nabízeny nebo poskytovány, s přihlédnutím ke druhu, předmětu, objemu a četnosti obchodů;
b)
povaze a spektru nabízených nebo zvažovaných produktů, včetně různých typů finančních nástrojů;
c)
neprofesionální nebo profesionální povaze zákazníka nebo potenciálního zákazníka nebo, v případě odstavců 4 a 5, jejich klasifikaci jako způsobilé protistrany.
Článek 25
Posouzení vhodnosti a přiměřenosti a podávání zpráv zákazníkům
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky zajistily a na požádání prokázaly příslušným orgánům, že fyzické osoby poskytující jménem daného investičního podniku investiční poradenství nebo informace o finančních nástrojích a investičních nebo doplňkových službách zákazníkům mají nezbytné znalosti a dovednosti, které jim umožňují plnit jejich povinnosti podle článku 24 a tohoto článku. Členské státy zveřejní kritéria, která se mají používat při posuzování těchto znalostí a dovedností.
2. Při poskytování investičního poradenství nebo správě portfolia získá investiční podnik nezbytné informace o znalostech a zkušenostech zákazníka nebo potenciálního zákazníka v oblasti investic, pokud jde o specifický druh produktu nebo služby, o jeho finanční situaci, včetně schopnosti nést ztráty, a o jeho investičních cílech, včetně jeho rizikové tolerance, aby tak mohl zákazníkovi nebo potenciálnímu zákazníkovi doporučit investiční službu a finanční nástroje, které jsou pro něj vhodné, a zejména jsou v souladu s jeho rizikovou tolerancí a schopností nést ztráty.
Členské státy zajistí, aby v případě, že investiční podnik poskytuje investiční poradenství, při němž je doporučován určitý balíček služeb nebo produktů v souladu s čl. 24 odst. 11, byl celkový balíček vhodný.
3. Členské státy zajistí, aby investiční podniky při poskytování investičních služeb jiných než služeb uvedených v odstavci 2 požádaly zákazníka nebo potenciálního zákazníka o poskytnutí informací o jeho znalostech a zkušenostech v oblasti investic v souvislosti s určitým nabízeným nebo požadovaným produktem nebo službou, aby tak mohly posoudit, zda jsou navrhovaná investiční služba nebo navrhovaný investiční produkt pro zákazníka přiměřené. V případě, že se v souladu s čl. 24 odst. 11 předpokládá balíček služeb nebo produktů prodávaný jako jeden celek, zaměří se toto posouzení na to, zda je přiměřený celkový balíček.
Pokud se investiční podnik na základě informací získaných podle prvního pododstavce domnívá, že produkt nebo služba nejsou pro zákazníka nebo potenciálního zákazníka přiměřené, upozorní jej na to. Toto upozornění lze poskytnout ve standardizované formě.
Pokud zákazníci nebo potenciální zákazníci neposkytnou informace uvedené v prvním pododstavci nebo pokud o svých znalostech a zkušenostech poskytnou nedostatečné informace, upozorní je investiční podnik, že není schopen určit, zda jsou pro ně navrhovaný produkt nebo navrhovaná služba přiměřené. Toto upozornění lze poskytnout ve standardizované formě.
4. Členské státy povolí investičním podnikům, aby při poskytování investičních služeb, které spočívají pouze v provádění nebo přijímání a předávání pokynů zákazníků spolu s doplňkovými službami nebo bez nich, s výjimkou poskytování úvěrů nebo půjček uvedených v bodě 1 oddílu B přílohy I, které nezahrnují stávající úvěrové limity u půjček, běžných účtů a přečerpání účtů zákazníků, poskytovaly tyto investiční služby svým zákazníkům, aniž by musely získávat informace nebo provádět rozhodnutí podle odstavce 3, jsou-li splněny tyto podmínky:
a)
uvedené služby se týkají všech těchto finančních nástrojů:
i)
akcií přijatých k obchodování na regulovaném trhu nebo na rovnocenném trhu třetí země nebo v mnohostranném obchodním systému, pokud se jedná o akcie společností, kromě akcií subjektů kolektivního investování nepatřících mezi SKIPCP a akcií zahrnujících derivátový nástroj,
ii)
dluhopisů nebo jiných forem dluhových cenných papírů přijatých k obchodování na regulovaném trhu nebo na rovnocenném trhu třetí země nebo v mnohostranném obchodním systému, kromě těch, které zahrnují derivátový nástroj nebo mají strukturu, která ztěžuje zákazníkovi porozumění souvisejícímu riziku,
iii)
nástrojů peněžního trhu, kromě těch, které zahrnují derivátový nástroj nebo mají strukturu, která ztěžuje zákazníkovi porozumění souvisejícímu riziku,
iv)
akcií nebo podílových jednotek ve SKIPCP, kromě strukturovaných SKIPCP uvedených v čl. 36 odst. 1 druhém pododstavci nařízení (EU) č. 583/2010,
v)
strukturovaných vkladů kromě těch, jež mají strukturu, která zákazníkovi ztěžuje porozumění riziku souvisejícímu s výnosem a nákladům na prodej produktu před splatností,
vi)
jiných nekomplexních finančních nástrojů pro účely tohoto odstavce.
Pokud jsou splněny požadavky a postup stanovený podle čl. 4 odst. 1 třetího a čtvrtého pododstavce směrnice 2003/71/ES, považuje se pro účely tohoto písmene trh třetí země za rovnocenný regulovanému trhu;
b)
služba je poskytována z podnětu zákazníka nebo potenciálního zákazníka;
c)
zákazník nebo potenciální zákazník byl jasně upozorněn na to, že při poskytování této služby nemusí investiční podnik posuzovat přiměřenost poskytovaného nebo nabízeného finančního nástroje nebo poskytované nebo nabízené služby, a že proto zákazník nebo potenciální zákazník nepožívá odpovídající ochrany podle pravidel řízení obchodní činnosti. Toto upozornění lze poskytnout ve standardizované formě;
d)
investiční podnik splní své povinnosti podle článku 23.
5. Investiční podnik vytvoří záznam, jehož součástí jsou dokument nebo dokumenty sjednané mezi ním a zákazníkem stanovící práva a povinnosti stran a další podmínky, za kterých investiční podnik poskytuje služby zákazníkovi. Práva a povinnosti smluvních stran lze začlenit odkazem na jiné dokumenty nebo právní texty.
6. Investiční podnik zákazníkovi poskytne na trvalém nosiči dat přiměřené zprávy o poskytovaných službách. Tyto zprávy zahrnují pravidelná sdělení zákazníkům zohledňující druh a složitost dotčených finančních nástrojů a povahu služby poskytované zákazníkovi a uvádějí případné náklady spojené s obchody a službami prováděnými jménem zákazníka.
Při poskytování investičního poradenství investiční podnik před uskutečněním obchodu poskytne zákazníkovi na trvalém nosiči dat prohlášení o vhodnosti s uvedením poskytnutého poradenství a toho, jak poskytnuté poradenství odpovídá preferencím, cílům a dalším charakteristikám neprofesionálního zákazníka.
Pokud je smlouva o nákupu nebo prodeji finančního nástroje uzavřena s použitím prostředků pro komunikaci na dálku, což znemožňuje dodání prohlášení o vhodnosti předem, může investiční podnik písemné prohlášení o vhodnosti poskytnout na trvalém nosiči dat okamžitě poté, co zákazník bude danou smlouvou vázán, jsou-li splněny obě následující podmínky:
a)
zákazník souhlasil s tím, že obdrží prohlášení o vhodnosti bez zbytečného prodlení po uzavření obchodu, a
b)
investiční podnik poskytl zákazníkovi možnost odložit obchod tak, aby mohl prohlášení o vhodnosti obdržet předem.
Pokud investiční podnik zajišťuje správu portfolia nebo informoval zákazníka, že provede pravidelné hodnocení vhodnosti, musí pravidelná zpráva obsahovat aktualizované prohlášení o tom, jak investice odpovídá preferencím a cílům zákazníka a dalším charakteristikám neprofesionálního zákazníka.
7. Stanoví-li smlouva o úvěru na nemovitosti určené k bydlení, na kterou se vztahují ustanovení o posuzování úvěruschopnosti spotřebitelů obsažená ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 2014/17/EU (48), jako jeden z předpokladů poskytnutí investiční služby témuž spotřebiteli v souvislosti s hypotečními dluhopisy vydanými specificky k zajištění financování smlouvy o úvěru a za stejných podmínek jako smlouva o úvěru na nemovitosti určené k bydlení, aby mohl být úvěr splatný, refinancován či umořen, nepodléhá tato služba povinnostem stanoveným v tomto článku.
8. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89 zaručující, že investiční podniky při poskytování investičních nebo doplňkových služeb svým zákazníkům jednají v souladu se zásadami stanovenými v odstavcích 2 až 6 tohoto článku, včetně informací, které je třeba získat při posuzování vhodnosti nebo přiměřenosti služeb a finančních nástrojů pro zákazníky, kritérií k posouzení nekomplexních finančních nástrojů pro účely odst. 4 písm. a) bodu vi) tohoto článku, obsahu a formátu záznamů a dohod za účelem poskytování služeb zákazníkům a obsahu a formátu pravidelných zpráv zákazníkům o poskytovaných službách. Tyto akty v přenesené pravomoci přihlédnou k:
a)
povaze služby nebo služeb, které jsou zákazníkovi nebo potenciálnímu zákazníkovi nabízeny nebo poskytovány, s přihlédnutím ke druhu, předmětu, objemu a četnosti obchodů;
b)
povaze nabízených nebo zvažovaných produktů, včetně různých typů finančních nástrojů a strukturovaných vkladů;
c)
neprofesionální nebo profesionální povaze zákazníka nebo potenciálních zákazníků, nebo v případě odstavce 6 jejich klasifikaci jako způsobilé protistrany.
9. ESMA přijme do 3. ledna 2016 obecné pokyny k určení kritérií pro posuzování znalostí a dovedností požadovaných podle odstavce 1.
10. ESMA do 3. ledna 2016 vypracuje a pravidelně aktualizuje obecné pokyny pro posuzování:
a)
finančních nástrojů, jež mají strukturu, která ztěžuje zákazníkovi porozumění souvisejícímu riziku, v souladu s odst. 4 písm. a) body ii) a iii);
b)
strukturovaných vkladů, jež mají strukturu, která zákazníkovi ztěžuje porozumění riziku souvisejícímu s výnosem a nákladům na prodej produktu před splatností, v souladu s odst. 4 písm. a) bodem v).
11. ESMA může vypracovat a pravidelně aktualizovat obecné pokyny pro posuzování finančních nástrojů, které jsou pro účely odst. 4 písm. a) bodu vi) klasifikovány jako nekomplexní, přičemž zohlední akty v přenesené pravomoci přijaté podle odstavce 8.
Článek 26
Poskytování služeb prostřednictvím jiného investičního podniku
Členské státy umožní, aby se investiční podnik, který prostřednictvím jiného investičního podniku obdrží instrukci k poskytnutí investičních nebo doplňkových služeb jménem zákazníka, mohl spolehnout na informace zákazníka předané tímto jiným investičním podnikem. Za úplnost a přesnost předávaných informací zůstává odpovědný investiční podnik, který instrukce zprostředkovává.
Investiční podnik, který tímto způsobem obdrží instrukci k provedení služeb jménem zákazníka, se rovněž může spolehnout na veškerá doporučení o službě nebo obchodu, která zákazníkovi jiný investiční podnik poskytl. Za vhodnost poskytnutých doporučení či rad pro zákazníka zůstává odpovědný investiční podnik, který instrukce zprostředkovává.
Investiční podnik, který obdrží instrukce nebo pokyny zákazníka prostřednictvím jiného investičního podniku, zůstává odpovědný za poskytnutí služby nebo uskutečnění obchodu na základě těchto informací nebo doporučení v souladu s odpovídajícími ustanoveními této hlavy.
Článek 27
Povinnost provádět pokyny za podmínek nejvýhodnějších pro zákazníka
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky přijaly veškerá dostatečná opatření k tomu, aby při provádění pokynů dosáhly nejlepšího možného výsledku pro své zákazníky vzhledem k ceně, nákladům, rychlosti, pravděpodobnosti provedení a vypořádání, objemu, povaze nebo jinému aspektu souvisejícímu s provedením pokynu. Avšak existuje-li konkrétní instrukce zákazníka, provede investiční podnik pokyn podle této konkrétní instrukce.
Pokud investiční podnik provádí pokyn jménem neprofesionálního zákazníka, určí se nejlepší možný výsledek z hlediska celkového plnění, jež se skládá z ceny finančního nástroje a nákladů spojených s provedením pokynu, kam patří i veškeré výlohy vzniklé zákazníkovi, které přímo souvisejí s provedením pokynu, včetně poplatků pro místa provádění, poplatků za clearing a vypořádání a případné další poplatky hrazené třetím stranám zúčastněným na provedení pokynu.
Za účelem dosažení nejlepšího možného výsledku v souladu s prvním pododstavcem, pokud existuje více konkurenčních míst k provedení pokynu pro finanční nástroj, a s cílem posoudit a porovnat výsledky pro zákazníka, kterých by dosáhl provedením pokynu v každém z míst provádění uvedených ve svých zásadách provádění pokynů, které je schopno tento pokyn splnit, se při posuzování vezmou v potaz vlastní provize a náklady investičního podniku na provedení pokynu v jednotlivých do úvahy připadajících místech provádění.
2. Investičnímu podniku nesmí být vyplácena žádná odměna ani mu nesmí být poskytován rabat či nepeněžitá výhoda v souvislosti se směrováním pokynů do určitého obchodního systému či na určité místo provádění, které by byly v rozporu s požadavky ohledně střetů zájmu nebo pobídek stanovenými v odstavci 1 tohoto článku, čl. 16 odst. 3 a článcích 23 a 24.
3. Členské státy vyžadují, aby u finančních nástrojů podléhajících obchodní povinnosti v článcích 23 a 28 nařízení (EU) č. 600/2014 každý obchodní systém a každý systematický internalizátor a u dalších finančních nástrojů každé místo provádění zpřístupnili veřejnosti bez poplatků alespoň jednou ročně údaje o kvalitě provádění obchodů na tomto místě a aby investiční podnik po provedení obchodu jménem zákazníka tohoto zákazníka informoval o místě, kde byl pokyn proveden. Pravidelné zprávy obsahují podrobné informace o ceně, nákladech, rychlosti a pravděpodobnosti provedení u jednotlivých finančních nástrojů.
4. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky zavedly a uplatňovaly účinná opatření k plnění odstavce 1. Členské státy zejména vyžadují, aby investiční podniky stanovily a používaly zásady provádění pokynů, které jim umožní v souladu s odstavcem 1 získat pro pokyny jejich zákazníků nejlepší možný výsledek.
5. Zásady provádění pokynů zahrnují pro každý druh finančního nástroje údaje o různých místech, kde investiční podniky pokyny svých zákazníků provádějí, a o faktorech ovlivňujících volbu místa provádění. Zahrnuje alespoň ta místa, která investičnímu podniku umožňují při provádění pokynů zákazníků trvale dosahovat nejlepšího možného výsledku.
Členské státy vyžadují, aby investiční podniky poskytovaly svým zákazníkům vhodné informace o svých zásadách provádění pokynů. Tyto informace vysvětlují jasně, dostatečně podrobně a způsobem snadno pochopitelným pro zákazníky, jak investiční podnik pokyny pro zákazníka provede. Členské státy rovněž vyžadují, aby investiční podniky předem získaly souhlas svých zákazníků se zásadami provádění pokynů.
Pokud zásady provádění pokynů stanoví možnost, že pokyny zákazníka lze provést mimo obchodní systém, vyžadují členské státy, aby investiční podnik o této možnosti zákazníka zvlášť informoval. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky získaly předem výslovný souhlas svých zákazníků, než jejich pokyny provedou mimo obchodní systém. Investiční podniky mohou tento souhlas získat buď formou obecné dohody, nebo pro jednotlivé obchody.
6. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky provádějící pokyny zákazníků každoročně shrnuly a zveřejnily pro každý druh finančního nástroje pět nejlepších míst provádění, pokud jde o objemy obchodování, kde prováděly pokyny zákazníků v předchozím roce, a informaci o dosažené kvalitě provedení.
7. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky provádějící pokyny zákazníků sledovaly účinnost svých opatření a zásad provádění pokynů za účelem zjištění a případné nápravy jakýchkoli nedostatků. Investiční podniky zejména pravidelně vyhodnocují, zda místa provádění pokynů uvedená v zásadách provádění pokynů poskytují zákazníkům nejlepší možný výsledek nebo zda jsou v opatřeních týkajících se provádění pokynů nutné změny, přičemž mimo jiné zohledňují informace zveřejňované podle odstavců 3 a 6. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky informovaly zákazníky, s nimiž mají trvalý zákaznický vztah, o všech podstatných změnách svých opatření pro provádění pokynů nebo zásad provádění pokynů.
8. Členské státy vyžadují, aby byly investiční podniky schopny na požádání prokázat svým zákazníkům, že jejich pokyny provedly v souladu se svými zásadami provádění pokynů, a příslušnému orgánu, že postupují v souladu s tímto článkem.
9. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými stanoví:
a)
kritéria pro určení relativního významu různých faktorů, které lze podle odstavce 1 brát v úvahu při určování nejlepšího možného výsledku vzhledem k velikosti a druhu pokynu a neprofesionální nebo profesionální povaze zákazníka;
b)
faktory, které může investiční podnik brát v úvahu při přezkumu svých opatření pro provádění pokynů, a okolností, za nichž mohou být změny těchto opatření vhodné. Zejména jde o faktory k určení toho, která místa umožňují investičním podnikům trvale získávat nejlepší možný výsledek při provádění pokynů zákazníků;
c)
povahu a rozsah informací, které mají být poskytnuty zákazníkům o podnikových zásadách provádění pokynů podle odstavce 5.
10. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem k určení:
a)
konkrétního obsahu, formátu a periodicity údajů týkajících se kvality provádění pokynů, které mají být zveřejněny v souladu s odstavcem 3, s ohledem na typ daného místa provádění a typ daného finančního nástroje;
b)
obsahu a formátu informací, které mají investiční podniky zveřejnit v souladu s odstavcem 6.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 28
Pravidla pro zpracování pokynů zákazníků
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky, jež mají povolení provádět pokyny jménem zákazníků, zavedly postupy a opatření zajišťující neprodlené, spravedlivé a urychlené provedení pokynů zákazníků ve vztahu k pokynům ostatních zákazníků nebo obchodním zájmům investičního podniku.
Tyto postupy či opatření umožní provádění jinak srovnatelných pokynů zákazníků v závislosti na okamžiku, kdy je investiční podnik obdržel.
2. Členské státy vyžadují, aby v případě limitního pokynu, který se týká akcií přijatých k obchodování na regulovaném trhu nebo obchodovaných v obchodním systému a který není za převažujících tržních podmínek okamžitě proveden, přijaly investiční podniky, pokud jim zákazník výslovně nedá jinou instrukci, opatření s cílem co nejdříve umožnit provedení tohoto pokynu okamžitým zveřejněním tohoto limitního pokynu zákazníka způsobem snadno přístupným ostatním účastníkům trhu. Členské státy mohou rozhodnout, že investiční podniky tuto povinnost splní postoupením limitního pokynu zákazníka obchodnímu systému. Členské státy stanoví, že příslušné orgány mohou upustit od povinnosti zveřejnění limitního pokynu, který má ve srovnání s obvyklým tržním objemem určeným podle článku 4 nařízení (EU) č. 600/2014 velký rozsah.
3. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými stanoví:
a)
podmínky a povahu postupů a opatření vedoucích k neprodlenému, spravedlivému a urychlenému provádění pokynů zákazníků, jakož i situace či druhy obchodů, u kterých se mohou investiční podniky přiměřeně odchýlit od neprodleného provedení, aby tak získaly podmínky pro zákazníky příznivější;
b)
různé metody, na základě nichž lze mít za to, že investiční podnik splnil svou povinnost zveřejnit na trhu limitní pokyny zákazníka, které nejsou okamžitě proveditelné.
Článek 29
Povinnosti investičních podniků při jmenování vázaných zástupců
1. Členské státy umožní investičnímu podniku jmenovat vázané zástupce pro účely podpory svých služeb, obstarávání obchodů nebo přijímání a předávání pokynů zákazníků nebo potenciálních zákazníků, umísťování finančních nástrojů a poskytování poradenství o finančních nástrojích a službách, které investiční podnik nabízí.
2. Členské státy vyžadují, aby byl investiční podnik v případě, že se rozhodne jmenovat vázaného zástupce, nadále plně a bezpodmínečně odpovědný za jakékoli jednání či opomenutí vázaného zástupce, pokud zástupce jedná na účet investičního podniku. Členské státy dále vyžadují, aby investiční podnik zajistil, že vázaný zástupce ve styku s jakýmkoli zákazníkem nebo potenciálním zákazníkem nebo před obchodováním s ním sdělí, v jaké funkci jedná a který investiční podnik zastupuje.
Členské státy mohou v souladu s čl. 16 odst. 6, 8 a 9 povolit, aby vázaní zástupci registrovaní na jejich území drželi finanční prostředky nebo finanční nástroje zákazníků na účet a na plnou odpovědnost investičního podniku, za který jednají, na jejich území nebo v případě přeshraničních operací na území členského státu, který vázanému zástupci povoluje držet finanční prostředky zákazníků.
Členské státy vyžadují, aby investiční podniky sledovaly činnost svých vázaných zástupců způsobem, který zajistí, že v jednání prostřednictvím vázaných zástupců nadále plní podmínky této směrnice.
3. Vázaní zástupci se zapisují do veřejného rejstříku v členském státě, v němž jsou usazeni. ESMA zveřejní na svých internetových stránkách odkazy nebo hypertextové odkazy na veřejné rejstříky zřízené na základě tohoto článku členskými státy, které rozhodly, že investičním podnikům povolí jmenovat vázané zástupce.
Členské státy zajistí, aby vázaní zástupci byli do veřejného rejstříku zapsáni pouze tehdy, pokud je zjištěno, že mají dostatečně dobrou pověst a vhodné všeobecné, obchodní a odborné znalosti a dovednosti k tomu, aby mohli vykonávat příslušnou investiční či doplňkovou službu a aby mohli zákazníkovi nebo potenciálnímu zákazníkovi přesně sdělovat veškeré potřebné informace týkající se navrhované služby.
Členské státy mohou rozhodnout, že investiční podniky mohou s výhradou přiměřené kontroly ověřit, zda vázaní zástupci, které jmenovaly, mají dostatečně dobrou pověst a znalosti a dovednosti podle druhého pododstavce.
Rejstřík se pravidelně aktualizuje. Je veřejně přístupný.
4. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky jmenující vázané zástupce přijaly vhodná opatření k tomu, aby předešly jakémukoli nepříznivému dopadu, který by činnost vázaného zástupce nespadající do oblasti působnosti této směrnice mohla mít na činnost vykonávanou vázaným zástupcem na účet daného investičního podniku.
Členské státy mohou příslušným orgánům povolit, aby při registraci vázaných zástupců a sledování toho, zda vázaní zástupci splňují požadavky odstavce 3, spolupracovaly s investičními podniky a úvěrovými institucemi, jejich sdruženími a jinými subjekty. Vázaní zástupci mohou být registrováni zejména investičním podnikem, úvěrovou institucí nebo jejich sdruženími a jinými subjekty pod dohledem příslušného orgánu.
5. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky jmenovaly pouze vázané zástupce zapsané ve veřejných rejstřících uvedených v odstavci 3.
6. Členské státy mohou přijmout nebo zachovat předpisy přísnější, než je tento článek, nebo stanovit další požadavky na vázané zástupce registrované v jejich jurisdikci.
Článek 30
Obchody se způsobilými protistranami
1. Členské státy zajistí, aby investiční podniky s povolením provádět pokyny na účet zákazníka nebo obchodovat na vlastní účet nebo přijímat a předávat pokyny mohly vyvolat nebo uzavírat obchody se způsobilými protistranami, aniž by musely pro tyto obchody nebo jakékoli doplňující služby s těmito obchody přímo související splňovat povinnosti podle článku 24, s výjimkou odstavců 4 a 5, článku 25, s výjimkou odstavce 6, článku 27 a čl. 28 odst. 1.
Členské státy zajistí, aby investiční podniky ve vztahu se způsobilými protistranami jednaly čestně, spravedlivě a profesionálně a komunikovaly korektně, jasně a neklamavě s ohledem na povahu způsobilé protistrany a její činnosti.
2. Pro účely tohoto článku členské státy uznají jako způsobilé protistrany investiční podniky, úvěrové instituce, pojišťovny, SKIPCP a jejich správcovské společnosti, penzijní fondy a jejich správcovské společnosti, jiné finanční instituce povolené nebo regulované podle právních předpisů Unie nebo vnitrostátních právních předpisů členského státu, vlády členských států a jejich orgány včetně veřejných orgánů pověřených správou veřejného dluhu na vnitrostátní úrovni, centrální banky a nadnárodní organizace.
Zařazením subjektu mezi způsobilé protistrany podle prvního pododstavce nejsou dotčena práva těchto subjektů žádat obecně nebo pro jednotlivé obchody o stejné zacházení jako se zákazníky, jejichž obchodní vztahy s investičním podnikem se řídí články 24, 25, 27 a 28.
3. Členské státy mohou za způsobilé protistrany uznat i jiné podniky splňující předem určené přiměřené požadavky včetně množstevních prahových hodnot. V případě obchodu, u něhož se potenciální protistrany nacházejí v různých jurisdikcích, se investiční podnik podřídí postavení druhého podniku, jak je vymezují platné právní předpisy či opatření členského státu, ve kterém je tento druhý podnik usazen.
Členské státy zajistí, aby při uzavírání obchodů podle odstavce 1 s takovými podniky získal investiční podnik od potenciální protistrany výslovné potvrzení o tom, že souhlasí s tím, aby byla považována za způsobilou protistranu. Členské státy umožní, aby investiční podnik získal toto potvrzení buď formou obecné dohody, nebo pro každý jednotlivý obchod.
4. Členské státy mohou za způsobilé protistrany uznat subjekty ze třetích zemí rovnocenné kategoriím subjektů uvedeným v odstavci 2.
Členské státy rovněž mohou za způsobilé protistrany uznat podniky ze třetích zemí, jako jsou ty uvedené v odstavci 3, a to za stejných podmínek a se stejnými požadavky, jaké stanoví odstavec 3.
5. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými stanoví:
a)
postupy pro žádost o zacházení jako se zákazníkem v souladu s odstavcem 2;
b)
postupy pro získání výslovného potvrzení od potenciálních protistran podle odstavce 3;
c)
předem určené přiměřené požadavky včetně množstevních prahových hodnot umožňující, aby byl podnik považován za způsobilou protistranu podle odstavce 3.
Oddíl 3
Transparentnost a integrita trhu
Článek 31
Sledování, zda jsou dodržována pravidla mnohostranného obchodního systému nebo organizovaného obchodního systému a další právní povinnosti
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém ve vztahu k tomuto systému stanovili a udržovali účinná opatření a postupy pro pravidelné sledování toho, zda jeho členové, účastníci nebo uživatelé dodržují jeho pravidla. Investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém sledují odeslané pokyny včetně zrušení a obchody prováděné jejich členy, účastníky nebo uživateli v rámci svých systémů, aby odhalili porušování těchto pravidel, obchodní podmínky narušující řádné fungování trhu, chování, které by mohlo svědčit o jednání zakázaném nařízením (EU) č. 596/2014, nebo narušení systémů obchodování v souvislosti s určitým finančním nástrojem, a využijí nezbytných prostředků k zajištění toho, aby toto sledování bylo účinné.
2. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém neprodleně informovali příslušný orgán o významných porušeních jeho pravidel, obchodních podmínkách narušujících řádné fungování trhu, chování, které by mohlo svědčit o jednání zakázaném nařízením (EU) č. 596/2014, nebo narušení systémů obchodování v souvislosti s určitým finančním nástrojem.
Příslušné orgány investičních podniků a organizátorů trhu provozujících mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém sdělí orgánu ESMA a příslušným orgánům ostatních členských států informace uvedené v prvním pododstavci.
Než příslušný orgán oznámí příslušným orgánům ostatních členských států a orgánu ESMA chování, které by mohlo svědčit o jednání zakázaném nařízením (EU) č. 596/2014, přesvědčí se, že k tomuto jednání dochází nebo došlo.
3. Členské státy také vyžadují, aby investiční podniky a organizátoři trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém bez zbytečného odkladu podávali informace podle odstavce 2 také orgánu příslušnému pro vyšetřování a stíhání zneužití trhu a poskytovali tomuto orgánu veškerou pomoc při vyšetřování a stíhání zneužití trhu, ke kterému došlo v jeho systémech nebo jejich prostřednictvím.
4. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými určí okolnosti, za nichž vzniká povinnost poskytnout informace uvedená v odstavci 2 tohoto článku.
Článek 32
Pozastavení obchodování s finančními nástroji a jejich stažení z obchodování v mnohostranném obchodním systému nebo organizovaném obchodním systému
1. Aniž je dotčeno právo příslušného orgánu podle čl. 69 odst. 2 požadovat pozastavení obchodování s finančním nástrojem nebo jeho stažení z obchodování, může investiční podnik nebo organizátor trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém pozastavit obchodování s finančním nástrojem, který již nesplňuje pravidla mnohostranného obchodního systému nebo organizovaného obchodního systému, nebo jej stáhnout z obchodování, pokud není pravděpodobné, že by takové pozastavení či stažení závažně poškodilo zájmy investorů nebo řádné fungování trhu.
2. Členské státy vyžadují, aby investiční podnik nebo organizátor trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém, který pozastaví obchodování s finančním nástrojem nebo jej stáhne z obchodování, také pozastavil obchodování s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I, které se týkají daného finančního nástroje nebo jsou k němu vztaženy, anebo je stáhl z obchodování, pokud je to nezbytné k dosažení účelu pozastavení nebo stažení podkladového finančního nástroje z obchodování. Investiční podnik nebo organizátor trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém zveřejní své rozhodnutí o pozastavení obchodování s finančním nástrojem a jakýmkoli souvisejícím derivátem nebo jejich stažení z obchodování a sdělí příslušná rozhodnutí svému příslušnému orgánu.
Příslušný orgán, v jehož jurisdikci k pozastavení nebo stažení došlo, vyžaduje, aby regulované trhy, jiné mnohostranné obchodní systémy, jiné organizované obchodní systémy a systematičtí internalizátoři, již spadají do jeho jurisdikce a již obchodují s týmž finančním nástrojem nebo s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I této směrnice, které se týkají daného finančního nástroje nebo jsou k němu vztaženy, obchodování s daným finančním nástrojem či deriváty rovněž pozastavili nebo je z obchodování rovněž stáhli, pokud důvodem k pozastavení nebo stažení je podezření ze zneužití trhu, nabídka převzetí nebo nezpřístupnění vnitřní informace o emitentovi nebo finančním nástroji v rozporu s články 7 a 17 nařízení (EU) č. 596/2014, s výjimkou případů, kdy by toto pozastavení nebo stažení mohlo závažně poškodit zájmy investorů nebo řádné fungování trhu.
Příslušný orgán toto rozhodnutí okamžitě zveřejní a sdělí ho orgánu ESMA a příslušným orgánům ostatních členských států.
Vyrozuměné příslušné orgány ostatních členských států vyžadují, aby regulované trhy, jiné mnohostranné obchodní systémy, jiné organizované obchodní systémy a systematičtí internalizátoři, již spadají do jejich jurisdikce a již obchodují s týmž finančním nástrojem nebo s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I této směrnice, které se týkají daného finančního nástroje nebo jsou k němu vztaženy, obchodování s daným finančním nástrojem či deriváty rovněž pozastavili nebo je z obchodování rovněž stáhli, pokud důvodem k pozastavení nebo stažení je podezření ze zneužití trhu, nabídka převzetí nebo nezpřístupnění vnitřní informace o emitentovi nebo finančním nástroji v rozporu s články 7 a 17 nařízení (EU) č. 596/2014, s výjimkou případů, kdy by toto pozastavení nebo stažení mohlo závažně poškodit zájmy investorů nebo řádné fungování trhu.
Každý vyrozuměný příslušný orgán sdělí své rozhodnutí orgánu ESMA a ostatním příslušným orgánům, včetně případného vysvětlení, pokud se rozhodl obchodování s daným finančním nástrojem či s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I, které se týkají daného finančního nástroje nebo jsou k němu vztaženy, nepozastavit nebo je z obchodování nestáhnout.
Tento odstavec se použije i v případě, kdy je pozastavení obchodování s daným finančním nástrojem či s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I, které se týkají daného finančního nástroje nebo jsou k němu vztaženy, zrušeno.
Postup oznamování podle tohoto odstavce se použije i v případě, kdy rozhodnutí pozastavit obchodování s daným finančním nástrojem či s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I, které se týkají daného finančního nástroje nebo jsou k němu vztaženy, nebo stáhnout je z obchodování přijme příslušný orgán podle čl. 69 odst. 2 prvního pododstavce písm. m) a n).
S cílem zajistit, aby byla povinnost pozastavit obchodování s uvedenými deriváty nebo je stáhnout z obchodování uplatňována přiměřeně, vypracuje ESMA návrh regulačních technických norem dále upřesňujících případy, v nichž je souvislost mezi derivátem uvedeným v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I, který se týká finančního nástroje, s nímž bylo pozastaveno obchodování nebo jenž byl stažen z obchodování, anebo je k němu vztažen, a původním finančním nástrojem taková, že by s derivátem mělo být také pozastaveno obchodování nebo by měl být z obchodování stažen, aby bylo dosaženo účelu pozastavení obchodování s podkladovým finančním nástrojem nebo jeho stažení z obchodování.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
3. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem k určení formátu a časového rozvrhu oznámení a zveřejnění uvedených v odstavci 2.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
4. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými stanoví seznam situací, které představují závažné poškození zájmů investorů a řádného fungování trhu podle odstavců 1 a 2 tohoto článku.
Oddíl 4
Trhy pro růst malých a středních podniků
Článek 33
Trhy pro růst malých a středních podniků
1. Členské státy zajistí, aby provozovatel mnohostranného obchodního systému mohl u svého domovského příslušného orgánu požádat o registraci mnohostranného obchodního systému jako trhu pro růst malých a středních podniků.
2. Členské státy zajistí, aby domovský příslušný orgán mohl zaregistrovat mnohostranný obchodní systém jako trh pro růst malých a středních podniků, pokud obdrží žádost podle odstavce 1 a přesvědčí se, že požadavky v odstavci 3 jsou s ohledem na daný mnohostranný obchodní systém splněny.
3. Členské státy zajistí, aby se na mnohostranný obchodní systém vztahovaly účinné předpisy, systémy a postupy, které zajišťují splnění následujících podmínek:
a)
alespoň 50 % emitentů, jejichž finanční nástroje jsou přijaty k obchodování v mnohostranném obchodním systému, jsou v okamžiku registrace mnohostranného obchodního systému jakožto trhu pro růst malých a středních podniků a v každém následujícím kalendářním roce malé a střední podniky;
b)
pro počáteční a průběžné přijetí finančních nástrojů emitentů k obchodování na trhu jsou stanovena vhodná kritéria;
c)
při počátečním přijetí finančních nástrojů k obchodování na trhu je k dispozici dostatek zveřejněných informací, které investorům umožní učinit si informovaný úsudek o tom, zda do těchto finančních nástrojů investovat, a to buď v podobě řádného přijímacího dokumentu, nebo prospektu, pokud pro veřejnou nabídku činěnou v souvislosti s počátečním přijetím finančního nástroje k obchodování v mnohostranném obchodním systému platí požadavky stanovené ve směrnici 2003/71/ES;
d)
emitent na trhu pravidelně hlásí řádné průběžné finanční údaje, například auditované výroční zprávy, nebo jsou tyto údaje hlášeny jeho jménem;
e)
emitenti na trhu ve smyslu čl. 3 odst. 1 bodu 21 nařízení (EU) č. 596/2014, osoby s řídící pravomocí ve smyslu čl. 3 odst. 1 bodu 25 nařízení (EU) č. 596/2014 a úzce propojené osoby ve smyslu čl. 3 odst. 1 bodu 26 nařízení (EU) č. 596/2014 dodržují příslušné požadavky, které pro ně platí podle nařízení (EU) č. 596/2014;
f)
regulační informace týkající se emitentů na trhu jsou uloženy a veřejně šířeny;
g)
existují účinné systémy a kontroly, jejichž účelem je zabránit a odhalit zneužívání trhu, jak vyžaduje nařízení (EU) č. 596/2014.
4. Kritérii v odstavci 3 není dotčeno dodržování ostatních povinností podle této směrnice, které jsou relevantní pro provoz mnohostranného obchodního systému, investičním podnikem nebo organizátorem trhu provozujícím mnohostranný obchodní systém. Tato kritéria rovněž investičnímu podniku nebo organizátorovi trhu provozujícímu mnohostranný obchodní systém nebrání v tom, aby vedle požadavků uvedených v uvedeném odstavci zaváděl dodatečné požadavky.
5. Členské státy stanoví, že domovský příslušný orgán může zrušit registraci mnohostranného obchodního systému jako trhu pro růst malých a středních podniků v těchto případech:
a)
investiční podnik nebo organizátor trhu požádá o zrušení jeho registrace;
b)
v souvislosti s daným mnohostranným obchodním systémem již nejsou splněny požadavky v odstavci 3.
6. Členské státy vyžadují, aby domovský příslušný orgán v případě, že podle tohoto článku zaregistruje mnohostranný obchodní systém jako trh pro růst malých a středních podniků nebo zruší jeho registraci, to co nejdříve oznámil orgánu ESMA. ESMA na své internetové stránce zveřejní seznam trhů pro růst malých a středních podniků a pravidelně jej aktualizuje.
7. Členské státy vyžadují, aby v případech, kdy je finanční nástroj emitenta přijat k obchodování na jednom trhu pro růst malých a středních podniků, bylo možno s finančním nástrojem rovněž obchodovat na jiném trhu pro růst malých a středních podniků, pouze pokud o tom byl emitent informován a nevyslovil námitku. V takovém případě se však na emitenta nevztahují žádné závazky týkající se správy a řízení společnosti nebo počátečního, průběžného nebo jednorázového zveřejňování v souvislosti s tímto jiným trhem malých a středních podniků.
8. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými dále upřesní požadavky stanovené v odstavci 3 tohoto článku. Opatření zohlední potřebu požadavků na zachování vysoké úrovně ochrany investora, a podpoří tak důvěru investorů v uvedené trhy a zároveň sníží administrativní zátěž pro emitenty na trhu, a požadavku na to, aby ke zrušení registrací nebo k zamítnutí registrací nedocházelo pouze v důsledku dočasného neplnění podmínek stanovených v odst. 3 písm. a) tohoto článku.
KAPITOLA III
Práva investičních podniků
Článek 34
Volný pohyb investičních služeb a činností
1. Členské státy zajistí, aby kterýkoli investiční podnik, který povolily a nad kterým vykonávají dohled příslušné orgány jiného členského státu v souladu s touto směrnicí a v případě úvěrových institucí v souladu se směrnicí 2013/36/EU, mohl svobodně poskytovat investiční služby i doplňkové služby nebo vykonávat investiční činnost na jejich území, pokud tyto služby a činnosti spadají do oblasti, na kterou bylo povolení uděleno. Doplňkové služby lze poskytovat pouze společně s investiční službou nebo činností.
Členské státy nekladou na takový investiční podnik nebo úvěrovou instituci žádné další požadavky týkající se záležitostí spadajících do oblasti působnosti této směrnice.
2. Investiční podnik, který má v úmyslu poprvé poskytnout služby nebo vykonat činnost na území jiného členského státu nebo který má v úmyslu změnit rozsah takto poskytovaných služeb nebo vykonávaných činností, sdělí příslušným orgánům svého domovského členského státu tyto informace:
a)
členský stát, ve kterém hodlá provozovat činnost;
b)
plán obchodních činností, v němž zejména uvede, které investiční služby nebo činnosti i doplňkové služby má v úmyslu na území daného členského státu poskytovat nebo vykonávat a zda hodlá k poskytování těchto služeb a výkonu těchto činností využívat vázané zástupce usazené ve svém domovském členském státě. Pokud investiční podnik hodlá využívat vázané zástupce, sdělí příslušnému orgánu svého domovského členského státu jejich totožnost.
Pokud investiční podnik hodlá na území členského státu, v němž hodlá poskytovat služby, využívat vázané zástupce usazené ve svém domovském členském státě, sdělí příslušný orgán domovského členského státu investičního podniku do jednoho měsíce od přijetí všech informací příslušnému orgánu hostitelského členského státu určenému jako kontaktní místo v souladu s čl. 79 odst. 1 totožnost vázaných zástupců, které hodlá investiční podnik využívat k poskytování investičních služeb a výkonu investičních činností v tomto členském státě. Hostitelský členský stát tyto informace zveřejní. ESMA může požádat o přístup k těmto informacím v souladu s postupem a podmínkami stanovenými v článku 35 nařízení (EU) č. 1095/2010.
3. Příslušný orgán domovského členského státu předá tyto informace do jednoho měsíce od jejich obdržení příslušnému orgánu hostitelského členského státu určenému jako kontaktní místo v souladu s čl. 79 odst. 1. Investiční podnik pak může začít v hostitelském členském státě poskytovat dané investiční služby a vykonávat dané investiční činnosti.
4. Pokud dojde ke změně kteréhokoli z údajů sdělených v souladu s odstavcem 2, ohlásí investiční podnik tuto změnu písemně příslušnému orgánu domovského členského státu nejméně jeden měsíc před jejím provedením. Příslušný orgán domovského členského státu o této změně uvědomí příslušný orgán hostitelského členského státu.
5. Úvěrová instituce, která hodlá poskytovat investiční nebo doplňkové služby nebo vykonávat investiční činnosti podle odstavce 1 prostřednictvím vázaných zástupců, sdělí příslušnému orgánu svého domovského členského státu jejich totožnost.
Pokud úvěrová instituce hodlá na území členského státu, v němž hodlá poskytovat služby, využívat vázané zástupce usazené ve svém domovském členském státě, sdělí příslušný orgán domovského členského státu úvěrové instituce do jednoho měsíce od obdržení všech informací příslušnému orgánu hostitelského členského státu určenému jako kontaktní místo v souladu s čl. 79 odst. 1 totožnost vázaných zástupců, které hodlá úvěrová instituce využívat k poskytování služeb v tomto členském státě. Hostitelský členský stát tyto informace zveřejní.
6. Členské státy umožní bez dalších právních nebo správních požadavků investičním podnikům a organizátorům trhu z jiných členských států, kteří provozují mnohostranné obchodní systémy a organizované obchodní systémy, aby na jejich území přijali vhodná opatření umožňující přístup k jejich trhům a obchodování na těchto trzích dálkovými uživateli, členy nebo účastníky usazenými na území těchto členských států.
7. Investiční podnik nebo organizátor trhu provozující mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém sdělí příslušnému orgánu svého domovského členského státu, ve kterém členském státě hodlá tato opatření přijmout. Příslušný orgán domovského členského státu tuto informaci sdělí do jednoho měsíce příslušnému orgánu členského státu, ve kterém daný mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém hodlá tato opatření přijmout.
Příslušný orgán domovského členského státu mnohostranného obchodního systému sdělí na žádost příslušného orgánu hostitelského členského státu mnohostranného obchodního systému a bez zbytečného odkladu totožnost dálkových členů nebo účastníků mnohostranných obchodních systémů usazených v tomto členském státě.
8. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem k upřesnění informací, jež mají být oznamovány v souladu s odstavci 2, 4, 5 a 7.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
9. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem pro standardní formuláře, šablony a postupy pro předávání informací v souladu s odstavci 3, 4, 5 a 7.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 31. prosince 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 35
Zřízení pobočky
1. Členské státy zajistí, aby investiční nebo doplňkové služby mohly být na jejich území poskytovány a investiční činnosti vykonávány v souladu s touto směrnicí a směrnicí 2013/36/EU na základě práva usazování, ať již prostřednictvím zřízení pobočky nebo s využitím vázaného zástupce usazeného v členském státě jiném než domovském, pokud tyto služby a činnosti spadají do oblasti, na kterou bylo investičnímu podniku nebo úvěrové instituci v domovském členském státě uděleno povolení. Doplňkové služby lze poskytovat pouze společně s investiční službou nebo činností.
Členské státy nekladou na organizaci a provoz takové pobočky žádné další požadavky týkající se záležitostí spadajících do oblasti působnosti této směrnice mimo požadavky povolené podle odstavce 8.
2. Členské státy vyžadují, aby každý investiční podnik, který má v úmyslu zřídit pobočku na území jiného členského státu nebo využívat vázané zástupce usazené v jiném členském státě, v němž pobočku nezřídil, to nejprve oznámil příslušnému orgánu svého domovského členského státu a poskytl mu tyto informace:
a)
členské státy, na jejichž území hodlá pobočku zřídit, nebo členské státy, v nichž pobočku nezřídil, ale v nichž hodlá využívat vázané zástupce tam usazené;
b)
plán obchodních činností, v němž mimo jiné uvede, které investiční nebo doplňkové služby budou poskytovány a které investiční činnosti budou vykonávány;
c)
v případě zřízení pobočky organizační struktura pobočky a informace o tom, zda pobočka hodlá využívat vázané zástupce, a totožnost těchto vázaných zástupců;
d)
v případě využívání vázaných zástupců v členském státě, ve kterém investiční podnik pobočku nezřídil, popis zamýšleného využívání vázaných zástupců a organizační struktura, včetně hierarchických vztahů, s uvedením toho, jakým způsobem tito zástupci do organizační struktury investičního podniku zapadají;
e)
adresa v hostitelském členském státě, na které lze obdržet dokumenty;
f)
jména osob odpovědných za vedení pobočky nebo vázaného zástupce.
Pokud investiční podnik využívá vázaného zástupce usazeného v členském státě mimo domovský členský stát investičního podniku, je tento vázaný zástupce postaven na úroveň pobočky, byla-li zřízena, a vztahují se na něj v každém případě ustanovení této směrnice, která se týkají poboček.
3. Pokud příslušný orgán domovského členského státu nemá s přihlédnutím k předpokládaným činnostem žádný důvod zpochybnit přiměřenost správní struktury nebo finanční situaci investičního podniku, sdělí do tří měsíců ode dne, kdy veškeré informace obdrží, tyto informace příslušnému orgánu hostitelského členského státu určenému v souladu s čl. 79 odst. 1 jako kontaktní místo a uvědomí v tomto smyslu dotyčný investiční podnik.
4. Kromě informací uvedených v odstavci 2 sdělí příslušný orgán domovského členského státu příslušnému orgánu hostitelského členského státu podrobné informace o akreditovaném systému pro odškodnění, jehož je investiční podnik členem v souladu se směrnicí 97/9/ES. Dojde-li ke změně těchto údajů, uvědomí příslušný orgán domovského členského státu o této skutečnosti příslušný orgán hostitelského členského státu.
5. Pokud příslušný orgán domovského členského státu odmítne sdělit informace příslušnému orgánu hostitelského členského státu, zdůvodní své odmítnutí dotyčnému investičnímu podniku do tří měsíců ode dne, kdy veškeré informace obdržel.
6. Jakmile pobočka obdrží sdělení příslušného orgánu hostitelského členského státu nebo pokud takové sdělení od tohoto orgánu neobdrží nejpozději dva měsíce po předání sdělení příslušným orgánem domovského členského státu, může být zřízena a může zahájit činnost.
7. Úvěrová instituce, která k poskytování investičních nebo doplňkových služeb nebo výkonu investičních činností v souladu s touto směrnicí hodlá využívat vázaného zástupce usazeného v členském státě mimo její domovský členský stát, to oznámí příslušnému orgánu svého domovského členského státu a poskytne mu informace uvedené v odstavci 2.
Pokud příslušný orgán domovského členského státu nemá žádný důvod zpochybnit přiměřenost správní struktury nebo finanční situaci úvěrové instituce, sdělí do tří měsíců ode dne, kdy veškeré informace obdrží, tyto informace příslušnému orgánu hostitelského členského státu určenému v souladu s čl. 79 odst. 1 jako kontaktní místo a uvědomí v tomto smyslu dotyčnou úvěrovou instituci.
Pokud příslušný orgán domovského členského státu odmítne sdělit informace příslušnému orgánu hostitelského členského státu, zdůvodní své odmítnutí dotyčné úvěrové instituci do tří měsíců ode dne, kdy veškeré informace obdržel.
Jakmile vázaný zástupce obdrží sdělení příslušného orgánu hostitelského členského státu nebo pokud takové sdělení od tohoto orgánu neobdrží nejpozději dva měsíce po předání sdělení příslušným orgánem domovského členského státu, může zahájit činnost. Na uvedeného vázaného zástupce se vztahují ustanovení této směrnice týkající se poboček.
8. Příslušný orgán členského státu, ve kterém je pobočka umístěna, odpovídá za zajištění toho, že služby poskytované pobočkou na jeho území vyhovují povinnostem stanoveným v článcích 24, 25, 27 a 28 této směrnice a v článcích 14 až 26 nařízení (EU) č. 600/2014 a v opatřeních přijatých hostitelským členským státem na jejich základě tam, kde je to přípustné v souladu s čl. 24 odst. 12.
Příslušný orgán členského státu, ve kterém se pobočka nachází, má právo prověřovat opatření přijatá pobočkou a požadovat změny, které jsou nezbytně nutné k tomu, aby příslušný orgán mohl vymáhat povinnosti podle článků 24, 25, 27 a 28 této směrnice a článků 14 až 26 nařízení (EU) č. 600/2014 a podle opatření přijatých na jejich základě týkajících se služeb poskytovaných nebo činností vykonávaných pobočkou na jeho území.
9. Každý členský stát zajistí, aby v případě, že investiční podnik s povolením v jiném členském státě zřídil pobočku na jeho území, mohl příslušný orgán domovského členského státu investičního podniku při výkonu svých úkolů a po informování příslušného orgánu hostitelského členského státu provádět kontroly na místě v této pobočce.
10. Pokud dojde ke změně kterékoli informace sdělované v souladu s odstavcem 2, ohlásí investiční podnik tuto změnu písemně příslušnému orgánu domovského členského státu nejméně jeden měsíc před jejím provedením. Příslušný orgán domovského členského státu o této změně uvědomí příslušný orgán hostitelského členského státu.
11. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem k upřesnění informací, jež mají být oznamovány v souladu s odstavci 2, 4, 7 a 10.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
12. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem pro standardní formuláře, šablony a postupy pro předávání informací v souladu s odstavci 3, 4, 7 a 10.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 36
Přístup na regulované trhy
1. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky z jiných členských států, které mají povolení k provádění pokynů zákazníků nebo k obchodování na vlastní účet, měly právo stát se členem regulovaných trhů vytvořených na jejich území nebo na tyto trhy měly přístup prostřednictvím kteréhokoli z těchto opatření:
a)
přímo zřizováním poboček v hostitelských členských státech;
b)
prostřednictvím dálkového členství v regulovaném trhu nebo dálkového přístupu na regulovaný trh, aniž by tyto investiční podniky musely být usazeny v domovském členském státě regulovaného trhu, pokud obchodní postupy a systémy dotyčného trhu nevyžadují k uzavření obchodů na trhu fyzickou přítomnost.
2. Členské státy nekladou na investiční podniky uplatňující právo podle odstavce 1 žádné další regulativní nebo správní požadavky týkající se záležitostí spadajících do oblasti působnosti této směrnice.
Článek 37
Přístup k ústřední protistraně, clearingovým systémům a systémům vypořádání a právo určení systému vypořádání
1. Aniž jsou dotčeny hlava III, IV nebo V nařízení (EU) č. 648/2012, vyžadují členské státy, aby investiční podniky z jiných členských států měly právo přímého nebo nepřímého přístupu k ústřední protistraně a clearingovým systémům a systémům vypořádání na jejich území pro účely dokončení nebo zajištění dokončení obchodů s finančními nástroji.
Členské státy vyžadují, aby přímý nebo nepřímý přístup těchto investičních podniků k těmto systémům podléhal stejným nediskriminačním, transparentním a objektivním kritériím, jaká platí pro místní členy nebo účastníky. Členské státy nesmějí omezit využívání těchto systémů na clearing a vypořádání obchodů s finančními nástroji, se kterými se obchoduje v obchodním systému na jejich území.
2. Členské státy vyžadují, aby regulované trhy na jejich území poskytly všem svým členům nebo účastníkům právo určit systém vypořádání obchodů s finančními nástroji, se kterými se na daném regulovaném trhu obchoduje, za těchto podmínek:
a)
vytvoření takových prostředků a vazeb mezi určeným systémem vypořádání a jakýmkoli jiným systémem nebo zařízením, které jsou nutné k zajištění účinného a hospodárného vypořádání dotyčného obchodu;
b)
souhlas příslušného orgánu odpovědného za dohled nad regulovaným trhem s tím, že technické podmínky pro vypořádání obchodů uzavřených na regulovaném trhu prostřednictvím jiného systému vypořádání, než je systém určený regulovaným trhem, umožňují hladké a řádné fungování finančních trhů.
Tímto hodnocením ze strany příslušného orgánu regulovaného trhu nejsou dotčeny pravomoci národních centrálních bank jako orgánů dohledu nad systémy vypořádání nebo jiných orgánů dohledu s pravomocemi v souvislosti s těmito systémy. Příslušný orgán přihlíží i k dohledu nebo dozoru, který již tyto instituce vykonávají, aby předešel zbytečnému zdvojení kontroly.
Článek 38
Ustanovení o ústředních protistranách a clearingu a vypořádání pro mnohostranné obchodní systémy
1. Členské státy nebrání investičním podnikům a organizátorům trhu provozujícím mnohostranný obchodní systém v uzavírání vhodných dohod s ústřední protistranou nebo clearingovým střediskem a systémem vypořádání jiného členského státu za účelem clearingu nebo vypořádání některých nebo všech obchodů uzavřených členy nebo účastníky trhu v jejich systémech.
2. Příslušný orgán investičních podniků a organizátorů trhu provozujících mnohostranný obchodní systém nesmí bránit využívání ústřední protistrany, clearingových středisek nebo systémů vypořádání v jiném členském státě, pokud to není prokazatelně nezbytné pro udržení řádného fungování daného mnohostranného obchodního systému a s přihlédnutím k podmínkám pro systémy vypořádání stanoveným v čl. 37 odst. 2.
Aby nedocházelo ke zbytečnému zdvojení kontroly, přihlíží příslušný orgán i k dohledu nebo dozoru nad clearingovými systémy a systémy vypořádání, který již vykonávají národní centrální banky jako orgány dohledu nad clearingovými systémy a systémy vypořádání nebo jiné orgány dohledu s pravomocemi v souvislosti s těmito systémy.
KAPITOLA IV
Poskytování investičních služeb a výkon investičních činností podniky ze třetích zemí
Oddíl 1
Poskytování služeb nebo výkon činností prostřednictvím zřízení pobočky
Článek 39
Zřízení pobočky
1. Členský stát může vyžadovat, aby podnik ze třetí země, který hodlá poskytovat investiční služby nebo vykonávat investiční činnosti společně s jakýmikoli doplňkovými službami nebo bez nich pro neprofesionální nebo profesionální zákazníky ve smyslu oddílu II přílohy II na jeho území, zřídil v daném členském státě pobočku.
2. Pokud členský stát vyžaduje, aby podnik ze třetí země, který hodlá poskytovat investiční služby nebo vykonávat investiční činnosti společně s jakýmikoli doplňkovými službami nebo bez nich na jeho území, zřídil pobočku, musí tato pobočka získat předchozí souhlas příslušných orgánů tohoto členského státu za těchto podmínek:
a)
na poskytování služeb, pro které podnik ze třetí země žádá o povolení, se vztahuje povolení a dohled ve třetí zemi, ve které je podnik usazen, a žádající podnik má řádné povolení, přičemž příslušný orgán řádně zohlední veškerá doporučení Finančního akčního výboru proti praní peněz a financování terorismu (FATF) v souvislosti s praním peněz a bojem proti financování terorismu;
b)
mezi příslušnými orgány v členském státě, v němž má být pobočka zřízena, a příslušnými orgány dohledu třetí země, kde je podnik usazen, existují ujednání o spolupráci, která obsahují ustanovení upravující výměnu informací pro účely zachování integrity trhu a ochrany investorů;
c)
pobočka má volně k dispozici dostatečný počáteční kapitál;
d)
je jmenována jedna či více osob odpovědných za vedení pobočky a všechny tyto osoby splňují požadavek stanovený v čl. 9 odst. 1;
e)
třetí země, v níž je podnik ze třetí země usazen, podepsala s členským státem, v němž má být pobočka zřízena, dohodu, která plně splňuje normy stanovené v článku 26 vzorové úmluvy OECD o daních z příjmu a majetku a zajišťuje účinnou výměnu informací v daňových otázkách, včetně případných mnohostranných daňových dohod;
f)
podnik je součástí systému pro odškodění investorů povoleného a uznaného v souladu se směrnicí 97/9/ES.
3. Podnik ze třetí země uvedený v odstavci 1 podá svou žádost příslušnému orgánu členského státu, v němž hodlá pobočku zřídit.
Článek 40
Povinnost poskytovat informace
Podnik ze třetí země, který hodlá získat povolení k poskytování investičních služeb nebo výkonu investičních činností společně s jakýmikoliv doplňkovými službami nebo bez nich na území členského státu prostřednictvím pobočky, sdělí příslušnému orgánu uvedeného členského státu:
a)
název orgánu odpovědného za jeho dohled v dotyčné třetí zemi. Pokud za dohled odpovídá více orgánů, je třeba poskytnout údaje o jejich příslušných pravomocích;
b)
veškeré relevantní údaje o podniku (název, právní forma, sídlo a adresa, členové vedoucího orgánu, relevantní akcionáři) a plánu obchodních činností s uvedením investičních a doplňkových služeb, které mají být poskytovány, a investičních činností, které mají být vykonávány, a o organizační struktuře pobočky, včetně popisu veškerého externího zajištění hlavních provozních funkcí třetími stranami;
c)
jména osob odpovědných za vedení pobočky a relevantní doklady prokazující dodržování požadavků stanovených v čl. 9 odst. 1;
d)
informace o počátečním kapitálu, který má pobočka volně k dispozici.
Článek 41
Udělování povolení
1. Příslušný orgán členského státu, v němž podnik ze třetí země zřídil nebo hodlá zřídit svou pobočku, udělí povolení pouze tehdy, pokud se přesvědčil, že:
a)
jsou splněny podmínky podle článku 39, a
b)
pobočka podniku ze třetí země bude schopna dodržovat ustanovení uvedená v odstavci 2.
Příslušný orgán vyrozumí podnik ze třetí země do šesti měsíců ode dne podání úplné žádosti, zda mu povolení bylo, či nebylo uděleno.
2. Pobočka podniku ze třetí země, která získá povolení v souladu s odstavcem 1, musí plnit povinnosti stanovené v článcích 16 až 20, 23, 24, 25 a 27, čl. 28 odst. 1 a článcích 30, 31 a 32 této směrnice a v článcích 3 až 26 nařízení (EU) č. 600/2014 a opatření přijatá na jejich základě a podléhat dohledu vykonávanému příslušným orgánem v členském státě, v němž bylo povolení uděleno.
Členské státy nekladou na organizaci a provoz pobočky žádné další požadavky týkající se záležitostí spadajících do oblasti působnosti této směrnice a nezacházejí s žádnou pobočkou podniků ze třetích zemí měně příznivě než s podniky z Unie.
Článek 42
Poskytování služeb z výlučného podnětu zákazníka
Členské státy zajistí, že pokud neprofesionální nebo profesionální zákazník ve smyslu oddílu II přílohy II usazený nebo nacházející se v Unii podá výhradně vlastní podnět k poskytnutí investiční služby nebo vykonání investiční činnosti podnikem ze třetí země, nevztahuje se na toto poskytnutí nebo výkon podnikem ze třetí země dotyčné osobě, včetně vztahu souvisejícího konkrétně s poskytnutím dané služby nebo výkonem dané činnosti, povinnost získat povolení podle článku 39. Podnět takových zákazníků neopravňuje podnik ze třetí země uvádět pro tohoto zákazníka na trh nové kategorie investičních produktů nebo investičních služeb jinak než prostřednictvím pobočky, je-li vyžadována podle vnitrostátního práva.
Oddíl 2
Odnětí povolení
Článek 43
Odnětí povolení
Příslušný orgán, který podniku ze třetí země udělil povolení podle článku 41, je může odejmout, pokud tento podnik:
a)
povolení nevyužije do dvanácti měsíců, výslovně se jej vzdá nebo déle než šest předchozích měsíců neposkytuje žádné investiční služby či nevykonává žádnou investiční činnost, pokud dotyčný členský stát nestanoví, že v takových případech povolení zaniká;
b)
získal povolení na základě nepravdivého prohlášení nebo jinými nedovolenými prostředky;
c)
již nesplňuje podmínky, za kterých bylo povolení uděleno;
d)
vážně a soustavně porušuje předpisy přijaté na základě této směrnice, které upravují podmínky výkonu činnosti investičních podniků a platí i pro podniky ze třetích zemí;
e)
spadá mezi kterýkoli z případů, kdy vnitrostátní právo v souvislosti se záležitostmi nespadajícími do oblasti působnosti této směrnice stanoví odnětí povolení.
HLAVA III
REGULOVANÉ TRHY
Článek 44
Povolení a rozhodné právo
1. Členské státy vyhradí povolení působit jako regulovaný trh systémům, které splňují ustanovení této hlavy.
Povolení působit jako regulovaný trh se udělí pouze tehdy, pokud se příslušný orgán přesvědčí, že jak organizátor trhu, tak systémy regulovaného trhu splňují přinejmenším požadavky stanovené v této hlavě.
V případě regulovaného trhu, který je právnickou osobou a je řízen nebo provozován organizátorem trhu odlišným od regulovaného trhu samého, stanoví členské státy, jak mají být různé povinnosti uložené organizátorovi trhu podle této směrnice rozděleny mezi regulovaný trh a organizátora trhu.
Organizátor trhu poskytne veškeré informace, včetně plánu obchodních činností uvádějícího mimo jiné druhy předpokládaných obchodů a organizační strukturu, nutné k tomu, aby se mohl příslušný orgán přesvědčit, že regulovaný trh provedl k okamžiku prvního povolení veškerá opatření nutná k tomu, aby splnil své povinnosti podle této hlavy.
2. Členské státy vyžadují, aby organizátor trhu plnil úkoly týkající se organizace a provozu regulovaného trhu pod dohledem příslušného orgánu. Členské státy zajistí, aby příslušné orgány pravidelně prověřovaly, zda regulované trhy splňují ustanovení této hlavy. Rovněž zajistí, aby příslušné orgány sledovaly, zda regulované trhy plní nepřetržitě podmínky prvního povolení stanovené podle této hlavy.
3. Členské státy zajistí, aby organizátor trhu odpovídal za zajištění toho, že regulovaný trh, který řídí, splňuje veškeré požadavky stanovené v této hlavě.
Členské státy rovněž zajistí, aby byl organizátor trhu oprávněn vykonávat práva odpovídající regulovanému trhu, který na základě této směrnice řídí.
4. Aniž jsou dotčena veškerá použitelná ustanovení nařízení (EU) č. 596/2014 nebo směrnice 2014/57/EU, řídí se obchody prováděné v systémech regulovaného trhu veřejným právem domovského členského státu regulovaného trhu.
5. Příslušný orgán může odejmout povolení udělené regulovanému trhu, pokud tento trh:
a)
povolení nevyužije do dvanácti měsíců, výslovně se jej vzdá nebo déle než předchozích šest měsíců nevykonává činnost, pokud dotyčný členský stát nestanoví, že v takových případech povolení zaniká;
b)
získal povolení na základě nepravdivého prohlášení nebo jinými nedovolenými prostředky;
c)
již nesplňuje podmínky, za kterých bylo povolení uděleno;
d)
vážně a soustavně porušuje předpisy přijaté na základě této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014;
e)
spadá mezi některý z případů, v nichž vnitrostátní právo stanoví odnětí povolení.
6. Každé odnětí povolení se oznamuje orgánu ESMA.
Článek 45
Požadavky na vedoucí orgán organizátora trhu
1. Členské státy vyžadují, aby všichni členové vedoucího orgánu jakéhokoliv organizátora trhu měli po celou dobu dostatečně dobrou pověst a dostatečné znalosti, dovednosti a zkušenosti pro výkon svých povinností. Celkové složení vedoucího orgánu musí odrážet náležitě široký okruh zkušeností.
2. Členové vedoucího orgánu musí splňovat zejména tyto požadavky:
a)
Všichni členové vedoucího orgánu věnují dostatek času výkonu svých funkcí u organizátora trhu. Počet funkcí ve vedoucím orgánu, které může člen vedoucího orgánu v kterékoli právnické osobě zastávat zároveň, se posuzuje s ohledem na konkrétní okolnosti a povahu, rozsah a složitost činností dotyčného organizátora trhu.
Pokud nezastupují členský stát, nezastávají členové vedoucího orgánu organizátorů trhu, kteří jsou významní z hlediska velikosti, vnitřní organizace a povahy, rozsahu a složitosti svých činností, současně pozice přesahující více než jednu z následujících kombinací:
i)
jednu funkci výkonného člena ve vedoucím orgánu se dvěma funkcemi nevýkonného člena,
ii)
čtyři funkce nevýkonného člena ve vedoucím orgánu.
Funkce výkonného či nevýkonného člena ve vedoucím orgánu v rámci téže skupiny nebo podniků, v nichž organizátor trhu drží kvalifikovanou účast, se počítají jako jedna funkce.
Příslušné orgány mohou povolit členům vedoucího orgánu zastávat jednu další funkci nevýkonného člena ve vedoucím orgánu. Příslušné orgány pravidelně informují orgán ESMA o těchto povoleních.
Omezení počtu řídících funkcí, které může zastávat člen vedoucího orgánu, se nevztahuje na řídící funkce v organizacích, které nesledují převážně obchodní cíle.
b)
Vedoucí orgán má náležitou úroveň kolektivních znalostí, dovedností a zkušeností, aby rozuměl činnostem organizátora trhu, včetně hlavních rizik, která s nimi souvisejí.
c)
Každý člen vedoucího orgánu jedná čestně, bezúhonně a používá vlastní názory při účinném posuzování a případném vznášení konstruktivních připomínek k rozhodnutím vrcholného vedení a při účinném dozorování a sledování rozhodování vedení organizátora trhu.
3. Organizátoři trhu věnují dostatečné lidské a finanční zdroje na zaškolení a přípravu členů vedoucího orgánu.
4. Členské státy zajistí, aby organizátoři trhu, kteří jsou významní z hlediska velikosti, vnitřní organizace a povahy, rozsahu a složitosti svých činností, zřídili výbor pro jmenování složený z členů vedoucího orgánu, kteří u dotyčného organizátora trhu nevykonávají žádnou výkonnou funkci.
Výbor pro jmenování vykonává tyto činnosti:
a)
určuje a doporučuje ke schválení vedoucímu orgánu nebo valné hromadě kandidáty na uvolněná místa ve vedoucím orgánu. Výbor pro jmenování přitom posuzuje vyváženost znalostí, dovedností, rozmanitosti a zkušeností ve vedoucím orgánu. Dále výbor vypracuje popis činností a schopností požadovaných pro konkrétní funkci a odhadne předpokládaný časový rozsah závazku. Výbor pro jmenování rovněž rozhodne o cílovém počtu méně zastoupeného pohlaví ve vedoucím orgánu a připraví strategii, jak tento počet zvýšit, aby se dosáhlo stanoveného cíle;
b)
pravidelně alespoň jednou ročně hodnotí strukturu, velikost, složení a činnost vedoucího orgánu a předkládá vedoucímu orgánu doporučení ohledně jakýchkoliv změn;
c)
pravidelně a alespoň jednou ročně hodnotí znalosti, dovednosti a zkušenosti jednotlivých členů vedoucího orgánu a vedoucího orgánu jako celku a informuje o tomto hodnocení vedoucí orgán;
d)
pravidelně přezkoumává politiku vedoucího orgánu v otázkách výběru a jmenování ve vrcholném vedení a předkládá doporučení vedoucímu orgánu.
Výbor pro jmenování při plnění svých povinnosti průběžně a v co největší míře zohledňuje potřebu zajistit, aby rozhodování vedoucího orgánu neovládala jediná osoba nebo malá skupina osob způsobem, který by škodil zájmům organizátora trhu jako celku.
Při plnění svých povinností musí být výbor pro jmenování schopen používat veškeré druhy zdrojů, které považuje za vhodné, včetně externího poradenství.
Tento odstavec se nepoužije, pokud podle vnitrostátního práva nemá vedoucí orgán žádné pravomoci při výběru a jmenování žádného ze svých členů.
5. Členské státy nebo příslušné orgány vyžadují, aby organizátoři trhu a jejich výbory pro jmenování při náboru členů svých vedoucích orgánů používaly širokou škálu vlastností a schopností a aby za tímto účelem prováděly politiku podporující rozmanitost v rámci vedoucího orgánu.
6. Členské státy zajistí, aby vedoucí orgán organizátora trhu stanovil zavedení systémů správy a řízení zajišťujících účinné a obezřetné vedení organizace, včetně oddělení neslučitelných funkcí v dané organizaci a předcházení střetu zájmů, a dohlížel nad ním, a to způsobem, který podporuje integritu trhu.
Členské státy zajistí, aby vedoucí orgán sledoval a pravidelně hodnotil účinnost systémů správy a řízení organizátora trhu a činil příslušné kroky k řešení nedostatků.
Členové vedoucího orgánu musí mít náležitý přístup k informacím a dokumentům, které jsou potřebné k dozorování a sledování rozhodování vedení organizátora trhu.
7. Příslušný orgán odmítne udělit povolení, pokud není přesvědčen o tom, že členové vedoucího orgánu organizátora trhu mají dostatečně dobrou pověst, dostatečné znalosti, dovednosti a zkušenosti a že věnují výkonu svých funkcí dostatečný čas, nebo pokud existují objektivní a prokazatelné důvody k domněnce, že vedoucí orgán organizátora trhu může ohrozit jeho účinné, řádné a obezřetné vedení a náležité zohlednění integrity trhu.
Členské státy zajistí, aby byly při povolování regulovaného trhu osoba nebo osoby, které skutečně řídí činnosti a provoz regulovaného trhu již povoleného v souladu s touto směrnicí, považovány za osoby splňující požadavky stanovené v odstavci 1.
8. Členské státy vyžadují, aby organizátor trhu oznámil příslušnému orgánu totožnost všech členů svého vedoucího orgánu a veškeré změny v jeho členské struktuře spolu se všemi informacemi nezbytnými k posouzení toho, zda organizátor trhu splňuje odstavce 1 až 5.
9. ESMA vydá obecné pokyny pro upřesnění těchto pojmů:
a)
věnování dostatečného času výkonu funkcí člena vedoucího orgánu s ohledem na konkrétní okolnosti a povahu, rozsah a složitost činností daného organizátora trhu;
b)
odpovídající úroveň kolektivních znalostí, dovedností a zkušeností vedoucího orgánu podle odst. 2 písm. b);
c)
čestné, bezúhonné a nezávislé jednání člena vedoucího orgánu podle odst. 2 písm. c);
d)
dostatečné lidské a finanční zdroje věnované pro zaškolení a přípravu členů vedoucího orgánu podle odstavce 3;
e)
rozmanitost, jež má být zohledňována při výběru členů vedoucího orgánu podle odstavce 5.
ESMA vydá tyto obecné pokyny do 3. ledna 2016.
Článek 46
Požadavky na osoby s významným vlivem na řízení regulovaného trhu
1. Členské státy vyžadují, aby byly osoby, které mohou díky svému postavení vykonávat přímo nebo nepřímo významný vliv na řízení regulovaného trhu, vhodné.
2. Členské státy vyžadují, aby organizátor regulovaného trhu:
a)
poskytl příslušnému orgánu a zveřejnil informace o vlastnictví regulovaného trhu nebo organizátora trhu, zejména totožnost všech osob, kterým jejich postavení umožňuje vykonávat významný vliv na řízení, a velikost jejich podílů;
b)
informoval příslušný orgán a zveřejnil informace o každém převodu vlastnictví, který vede ke změně totožnosti osob s významným vlivem na provoz regulovaného trhu.
3. Příslušný orgán odmítne schválit navrhované změny kontrolních podílů regulovaného trhu nebo organizátora trhu, pokud existují objektivní a prokazatelné důvody k domněnce, že by tyto změny ohrozily řádné a obezřetné řízení regulovaného trhu.
Článek 47
Organizační požadavky
1. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh:
a)
přijal opatření k jasnému odhalování a řešení potenciálních nepříznivých důsledků, které by na provoz regulovaného trhu nebo jeho členy nebo účastníky mohl mít jakýkoli střet zájmů mezi zájmy regulovaného trhu, jeho vlastníků nebo jeho organizátora trhu a řádným fungováním regulovaného trhu, zejména pokud by takový střet zájmů mohl narušit plnění funkcí přenesených na regulovaný trh příslušným orgánem;
b)
byl vhodně vybaven pro řízení rizik, kterým je vystaven, zaváděl vhodná opatření a systémy k odhalení všech významných rizik pro svůj provoz a zavedl účinná opatření ke zmírnění těchto rizik;
c)
zavedl mechanismy k řádnému řízení technických operací systému, včetně účinných nouzových opatření pro případ narušení systémů obchodování;
d)
vytvořil transparentní a závazná pravidla a postupy zajišťující spravedlivé a řádné obchodování a stanovící objektivní kritéria pro efektivní provádění pokynů;
e)
měl účinné mechanismy umožňující efektivní a včasné dokončení obchodů prováděných v rámci svých systémů;
f)
měl v době povolování i poté nepřetržitě k dispozici dostatečné finanční zdroje umožňující řádné fungování trhu s ohledem na povahu a rozsah obchodů uzavíraných na trhu a rozsah a stupeň rizik, kterým je vystaven.
2. Členské státy nepovolí organizátorům trhu provádět pokyny zákazníků za použití vlastního kapitálu podniku ani se zapojovat do obchodování párováním pokynů na vlastní účet na žádném z regulovaných trhů, které provozují.
Článek 48
Odolnost systémů, přerušovací mechanismy a elektronické obchodování
1. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh zavedl účinné systémy, postupy a opatření, jimiž se zajistí, že jeho obchodní systémy jsou odolné, mají dostatečnou kapacitu na to, aby mohly zpracovat vysoké objemy pokynů a hlášení, mohou zajistit řádné obchodování za velmi napjatých tržních podmínek, jsou plně testovány, aby se zajistilo, že takové podmínky jsou splněny, a vztahují se na ně účinná opatření pro obchodní kontinuitu zajišťující kontinuitu jeho služeb v případě, že dojde k jakémukoli selhání jeho obchodních systémů.
2. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh:
a)
měl uzavřeny písemné dohody se všemi investičními podniky sledujícími určitou strategii tvorby trhu na regulovaném trhu;
b)
zavedl systémy zajišťující, aby se dostatečný počet investičních podniků účastnil těchto dohod, které po nich vyžadují, aby podávaly pevné kotace za konkurenceschopné ceny, a tak pravidelně a předvídatelně zajišťovaly likviditu trhu, je-li takový požadavek přiměřený povaze a rozsahu obchodování na daném regulovaném trhu.
3. V písemné dohodě uvedené v odstavci 2 se přinejmenším stanoví:
a)
povinnosti investičního podniku, pokud jde o poskytování likvidity, a případně další povinnosti vyplývající z účasti v režimu uvedeném v odst. 2 písm. b);
b)
vhodné pobídky ve formě slev nebo jiné podobě, jež regulovaný trh nabízí investičnímu podniku za to, že poskytuje trhu pravidelně a předvídatelně likviditu, a případně další práva vyplývající uvedenému investičnímu podniku z jeho zapojení do režimu uvedeného v odst. 2 písm. b).
Regulovaný trh kontroluje a zajišťuje dodržování požadavků takových závazných písemných dohod investičními podniky. Regulovaný trh informuje příslušný orgán o obsahu závazné písemné dohody a na požádání mu poskytne jakékoli další informace nezbytné k tomu, aby se mohl příslušný orgán přesvědčit o souladu regulovaného trhu s tímto odstavcem.
4. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh zavedl účinné systémy, postupy a opatření pro zamítnutí pokynů, které přesahují předem určené prahové hodnoty pro objem a cenu nebo jsou zjevně chybné.
5. Členské státy zajistí, aby byl regulovaný trh schopen dočasně zastavit nebo omezit obchodování, pokud na daném trhu či souvisejícím trhu dojde během krátkého období k výraznému pohybu cen finančního nástroje, a ve výjimečném případě aby byl schopen zrušení, změny či opravy jakéhokoliv obchodu. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh zajistil, že tyto parametry pro zastavení obchodování jsou vhodně nastaveny způsobem, který zohlední likviditu různých kategorií a podkategorií aktiv, povahu tržního modelu a typy účastníků a je dostatečný k tomu, aby nedošlo k výrazným narušením ukázněnosti obchodování.
Členské státy dále zajistí, aby regulované trhy důsledným a srovnatelným způsobem hlásily parametry pro zastavení obchodování a jakékoli podstatné změny těchto parametrů příslušnému orgánu, který je poté hlásí orgánu ESMA. Členské státy vyžadují, aby v případě, že regulovaný trh v kterémkoli členském státě významný z hlediska likvidity pro daný finanční nástroj zastaví obchodování, měl daný obchodní systém potřebné systémy a postupy k zajištění toho, aby vyrozuměl příslušné orgány, které se ujmou koordinace v rámci celého trhu a určí, zda je vhodné zastavit obchodování v jiných obchodních systémech, na nichž je daný finanční nástroj obchodován, dokud se na původním trhu obchodování neobnoví.
6. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh zavedl účinné systémy, postupy a opatření, včetně stanovení povinnosti pro členy či účastníky provádět náležité testování algoritmů a vytvoření podmínek, které takovéto testování umožní, s cílem zajistit, aby algoritmické obchodní systémy nemohly vytvořit obchodní podmínky narušující řádné fungování trhu nebo přispět k vytvoření takových podmínek, a vypořádat se s jakýmikoli obchodními podmínkami narušujícími řádné fungování trhu, které vycházejí z takovýchto algoritmických obchodních systémů, včetně systémů omezujících poměr mezi neprovedenými pokyny a obchody, které do systému může zanést člen či účastník, aby se zpomalil tok pokynů v případě, že existuje riziko, že kapacita systému byla vyčerpána, a aby se omezil a prosadil minimální krok kotace, který lze na trhu provést.
7. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh, který umožňuje přímý elektronický přístup, zavedl účinné systémy, postupy a opatření, jimiž se zajistí, že členové či účastníci mohou poskytovat takovou službu, pouze pokud se jedná o investiční podniky povolené podle této směrnice nebo úvěrové instituce povolené podle směrnice 2013/36/EU, že jsou stanovena a uplatňována přiměřená kritéria vhodnosti osob, kterým lze takový přístup poskytnout, a že si člen nebo účastník v souvislosti s požadavky této směrnice zachová odpovědnost za pokyny a obchody provedené s využitím uvedené služby.
Členské státy rovněž vyžadují, aby regulovaný trh zavedl vhodné standardy kontrol rizik a prahových hodnot pro obchodování prostřednictvím takového přístupu a byl schopen rozlišit pokyny či obchody prováděné osobou pomocí přímého elektronického přístupu od jiných pokynů či obchodů prováděných členem či účastníkem a v případě potřeby tyto pokyny nebo obchody zastavit.
Tento regulovaný trh zavede opatření k pozastavení nebo ukončení poskytování přímého elektronického přístupu členem nebo účastníkem zákazníkovi, pokud není dodržen tento odstavec.
8. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh zajistil, že jeho pravidla pro služby společného umístění jsou transparentní, spravedlivá a nediskriminační.
9. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh zajistil, že jeho struktury poplatků včetně poplatků za provedení, vedlejších poplatků a případných slev jsou transparentní, spravedlivé a nediskriminační a nepodněcují k zadávání, změně nebo rušení pokynů či provádění obchodů způsobem, který přispívá ke vzniku obchodních podmínek narušujících řádné fungování trhu nebo ke zneužívání trhu. Členské státy zejména vyžadují, aby regulovaný trh ukládal povinnosti související s tvorbou trhu v jednotlivých akciích nebo vhodném koši akcií výměnou za případné poskytované slevy.
Členské státy umožní, aby regulovaný trh uzpůsobil své poplatky za zrušené pokyny v závislosti na době, po kterou byl pokyn zachován, a stanovil výši poplatků pro jednotlivé finanční nástroje, na něž se uplatňují.
Členské státy mohou umožnit, aby regulovaný trh ukládal za zadání pokynu, který je následně zrušen, vyšší poplatek než za zadání pokynu, který je proveden, a ukládal vyšší poplatek účastníkům zadávajícím vysoký poměr zrušených pokynů vůči provedeným pokynům a účastníkům používajícím způsob algoritmického obchodování s vysokou frekvencí, aby to odráželo dodatečnou zátěž pro kapacitu systému.
10. Členské státy vyžadují, aby byl regulovaný trh schopen, na základě označování členy či účastníky, rozlišit pokyny vytvářené algoritmickým obchodováním, různé algoritmy používané pro vytváření pokynů a osoby, které tyto pokyny vydávají. Tyto informace musí být na požádání příslušným orgánům k dispozici.
11. Členské státy vyžadují, aby regulované trhy na žádost příslušného orgánu svého domovského členského státu zpřístupnily příslušnému orgánu údaje týkající se evidence pokynů nebo mu k této evidenci umožnil přístup, aby příslušný orgán mohl obchodování sledovat.
12. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem, které dále upřesní:
a)
požadavky na zajištění toho, aby obchodní systémy regulovaných trhů byly odolné a měly dostatečnou kapacitu;
b)
poměr uvedený v odstavci 6 se zohledněním faktorů, jako je hodnota neprovedených pokynů ve vztahu k hodnotě provedených obchodů;
c)
kontroly přímého elektronického přístupu tak, aby bylo zajištěno, že kontroly vztahující se na sponzorovaný přístup jsou přinejmenším ekvivalentní kontrolám vztahujícím se na přímý přístup k trhu;
d)
požadavky na zajištění toho, aby služby společného umístění a struktury poplatků byly spravedlivé a nediskriminační a aby struktury poplatků nevyvářely pobídky k vytvoření obchodních podmínek narušujících řádné fungování trhu nebo ke zneužívání trhu;
e)
určování, kdy je regulovaný trh významný z hlediska likvidity pro daný finanční nástroj;
f)
požadavky na zajištění toho, aby byly režimy tvorby trhu spravedlivé a nediskriminační, a na stanovení minimálních povinností tvorby trhu, které musí regulované trhy při návrhu režimu tvorby trhu určit, a podmínek, za nichž požadavek zavedení režimu tvorby trhu není vhodný, při zohlednění povahy a rozsahu obchodování na daném regulovaném trhu, včetně toho, zda regulovaný trh povoluje či umožňuje využívání algoritmického obchodování ve svých systémech;
g)
požadavky na zajištění náležitého testování algoritmů s cílem zabránit tomu, aby systémy algoritmického obchodování včetně systémů algoritmického obchodování s vysokou frekvencí vytvářely obchodní podmínky narušující řádné fungování trhu nebo k vytvoření takových podmínek přispívaly.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
13. ESMA do 3. ledna 2016 stanoví obecné pokyny k vhodnému nastavení parametrů pro zastavení obchodování podle odstavce 5 zohledňující faktory uvedené ve zmíněném odstavci.
Článek 49
Kroky kotace
1. Členské státy vyžadují, aby regulované trhy přijaly režimy kroků kotace pro akcie, cenné papíry nahrazující jiné cenné papíry, fondy obchodované v obchodním systému, certifikáty a jiné podobné finanční nástroje, ale také pro jakékoli další finanční nástroje, pro které jsou v souladu s odstavcem 4 vypracovány regulační technické normy.
2. Režimy kroků kotace uvedené v odstavci 1 musí:
a)
být nastaveny tak, aby odrážely profil likvidity daného finančního nástroje na různých trzích a průměrné rozpětí mezi nabídkou a poptávkou s ohledem na to, že je žádoucí umožnit přiměřeně stabilní ceny bez zbytečného omezení dalšího zužování rozpětí;
b)
vhodným způsobem upravovat kroky kotace pro jednotlivé finanční nástroje.
3. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem, jimiž určí minimální kroky kotace nebo režimy kroků kotace pro konkrétní akcie, cenné papíry nahrazující jiné cenné papíry, fondy obchodované v obchodním systému, certifikáty a jiné podobné finanční nástroje, pokud je to nutné pro zajištění řádného fungování trhů v souladu s faktory uvedenými v odstavci 2 a s cenou, rozpětím a hloubkou likvidity daných finančních nástrojů.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
4. ESMA může vypracovat návrhy regulačních technických norem, jimiž určí minimální kroky kotace nebo režimy kroků kotace pro konkrétní finanční nástroje, jež nejsou uvedeny v odstavci 3, pokud je to nutné pro zajištění řádného fungování trhů v souladu s faktory uvedenými v odstavci 2 a s cenou, rozpětím a hloubkou likvidity daných finančních nástrojů.
ESMA předloží veškeré takové návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 50
Synchronizace obchodních hodin
1. Členské státy uloží povinnost, aby všechny obchodní systémy a jejich členové nebo účastníci synchronizovali obchodní hodiny, které používají k zaznamenávání data a času každé události, která musí být nahlášena.
2. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem, které určí míru přesnosti, s jakou mají být tyto hodiny synchronizovány v souladu s mezinárodními normami.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 51
Přijímání finančních nástrojů k obchodování
1. Členské státy vyžadují, aby regulované trhy měly jasná a transparentní pravidla pro přijímání finančních nástrojů k obchodování.
Tato pravidla zajistí, aby veškeré finanční nástroje přijaté k obchodování na regulovaném trhu mohly být obchodovány spravedlivě, řádně a efektivně a aby byly v případě převoditelných cenných papírů volně obchodovatelné.
2. V případě derivátů pravidla uvedená v odstavci 1 zejména zajistí, aby vlastnosti derivátu umožňovaly řádné stanovení cen i efektivní vypořádání.
3. Kromě povinností stanovených v odstavcích 1 a 2 členské státy vyžadují, aby regulovaný trh vytvořil a udržoval účinné mechanismy k ověření toho, zda emitenti převoditelných cenných papírů přijatých k obchodování na regulovaném trhu plní své povinnosti podle právních předpisů Unie týkající se počátečního, průběžného nebo jednorázového účelového informování.
Členské státy zajistí, aby regulovaný trh zavedl mechanismy, které usnadní jeho členům nebo účastníkům získat přístup k informacím, které byly zveřejněny podle právních předpisů Unie.
4. Členské státy zajistí, aby regulované trhy vytvořily mechanismy nezbytné k pravidelnému prošetřování, zda finanční nástroje, které přijímají k obchodování, splňují požadavky pro přijetí k obchodování.
5. Převoditelný cenný papír, který byl přijat k obchodování na jednom regulovaném trhu, lze následně přijmout k obchodování na jiných regulovaných trzích, a to i bez souhlasu emitenta a v souladu s odpovídajícími ustanoveními směrnice 2003/71/ES. Tento jiný regulovaný trh uvědomí emitenta o tom, že jeho cenné papíry jsou na něm obchodovány. Emitent není povinen poskytovat informace požadované podle odstavce 3 přímo kterémukoli regulovanému trhu, který přijal jeho cenné papíry k obchodování bez jeho souhlasu.
6. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem, které:
a)
stanoví vlastnosti různých druhů finančních nástrojů, které musí regulovaný trh brát v úvahu při posuzování toho, zda je finanční nástroj emitován v souladu s podmínkami stanovenými v odst. 1 druhém pododstavci, aby mohl být přijat k obchodování na různých segmentech trhu, které regulovaný trh provozuje;
b)
objasní opatření, která má regulovaný trh učinit, aby byla jeho povinnost ověřit, že emitent převoditelného cenného papíru plní své povinnosti podle právních předpisů Unie týkající se počátečního, průběžného nebo jednorázového účelového informování, považována za splněnou;
c)
objasní mechanismy, které má regulovaný trh vytvořit podle odstavce 3, aby svým členům nebo účastníkům usnadnil přístup k informacím, které byly zveřejněny za podmínek stanovených právními předpisy Unie.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 52
Pozastavení obchodování s finančními nástroji a stažení finančních nástrojů z obchodování na regulovaném trhu
1. Aniž je dotčeno právo příslušných orgánů podle čl. 69 odst. 2 požadovat pozastavení obchodování s finančním nástrojem nebo jeho stažení z obchodování, může organizátor trhu pozastavit obchodování s finančním nástrojem, který již nesplňuje pravidla regulovaného trhu, nebo jej stáhnout z obchodování, pokud není pravděpodobné, že by takové pozastavení či stažení závažně poškodilo zájmy investorů nebo řádné fungování trhu.
2. Členské státy vyžadují, aby organizátor trhu, který pozastaví obchodování s finančním nástrojem nebo jej stáhne z obchodování, také pozastavil obchodování s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I, které souvisejí s daným finančním nástrojem nebo jsou k němu vztaženy, anebo je stáhl z obchodování, pokud je to nezbytné k dosažení účelu pozastavení nebo stažení podkladového finančního nástroje. Organizátor trhu zveřejní své rozhodnutí o pozastavení nebo stažení finančního nástroje a jakéhokoli souvisejícího derivátu a sdělí příslušná rozhodnutí svému příslušnému orgánu.
Příslušný orgán, v jehož jurisdikci k pozastavení nebo stažení došlo, vyžaduje, aby jiné regulované trhy, mnohostranné obchodní systémy, organizované obchodní systémy a systematičtí internalizátoři, již spadají do jeho jurisdikce a již obchodují s týmž finančním nástrojem nebo s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I této směrnice, které souvisejí s daným finančním nástrojem nebo jsou k němu vztaženy, obchodování s daným finančním nástrojem či deriváty rovněž pozastavili nebo je z obchodování rovněž stáhli, pokud důvodem k pozastavení nebo stažení je podezření ze zneužití trhu, nabídka převzetí nebo nezpřístupnění vnitřní informace o emitentovi nebo finančním nástroji v rozporu s články 7 a 17 nařízení (EU) č. 596/2014, s výjimkou případů, kdy by toto pozastavení nebo stažení mohlo závažně poškodit zájmy investorů nebo řádné fungování trhu.
Každý vyrozuměný příslušný orgán sdělí své rozhodnutí orgánu ESMA a ostatním příslušným orgánům, včetně případného vysvětlení, pokud se rozhodl obchodování s daným finančním nástrojem či s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I této směrnice, které souvisejí s daným finančním nástrojem nebo jsou k němu vztaženy, nepozastavit nebo je z obchodování nestáhnout.
Příslušný orgán toto rozhodnutí okamžitě zveřejní a sdělí ho orgánu ESMA a příslušným orgánům ostatních členských států.
Vyrozuměné příslušné orgány ostatních členských států vyžadují, aby regulované trhy, jiné mnohostranné obchodní systémy, jiné organizované obchodní systémy a systematičtí internalizátoři, již spadají do jejich jurisdikce a již obchodují s týmž finančním nástrojem nebo s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I této směrnice, které souvisejí s daným finančním nástrojem nebo jsou k němu vztaženy, obchodování s daným finančním nástrojem či deriváty rovněž pozastavili nebo je z obchodování rovněž stáhli, pokud důvodem k pozastavení nebo stažení je podezření ze zneužití trhu, nabídka převzetí nebo nezpřístupnění vnitřní informace o emitentovi nebo finančním nástroji v rozporu s články 7 a 17 nařízení (EU) č. 596/2014, s výjimkou případů, kdy by toto pozastavení nebo stažení mohlo závažně poškodit zájmy investorů nebo řádné fungování trhu.
Tento odstavec se použije i v případě, kdy je pozastavení obchodování s daným finančním nástrojem či s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I, které se týkají daného finančního nástroje nebo jsou k němu vztaženy, zrušeno.
Postup oznamování podle tohoto odstavce se použije i v případě, kdy rozhodnutí pozastavit obchodování s daným finančním nástrojem či s deriváty uvedenými v bodech 4 až 10 oddílu C přílohy I, které souvisejí s daným finančním nástrojem nebo jsou k němu vztaženy, nebo stáhnout je z obchodování přijme příslušný orgán podle čl. 69 odst. 2 prvního pododstavce písm. m) a n).
S cílem zajistit, aby byla povinnost pozastavit obchodování s uvedenými deriváty nebo je stáhnout z obchodování uplatňována přiměřeně, vypracuje ESMA návrh regulačních technických norem dále upřesňujících případy, v nichž je souvislost mezi derivátem, který se týká finančního nástroje, s nímž bylo obchodování pozastaveno nebo jenž byl stažen z obchodování, anebo je k němu vztažen, a původním finančním nástrojem taková, že by s derivátem mělo být rovněž pozastaveno obchodování nebo by měl být z obchodování stažen, aby bylo dosaženo účelu pozastavení nebo stažení podkladového finančního nástroje.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
3. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem k určení formátu a časového rozvrhu oznámení a zveřejnění uvedených v odstavci 2.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
4. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými stanoví seznam okolností, které představují závažné poškození zájmů investorů a řádného fungování trhu podle odstavců 1 a 2.
Článek 53
Přístup na regulovaný trh
1. Členské státy vyžadují, aby regulovaný trh stanovil, zavedl a dodržoval transparentní a nediskriminační pravidla založená na objektivních kritériích upravující přístup na regulovaný trh nebo členství v něm.
2. Pravidla uvedená v odstavci 1 stanoví veškeré povinnosti členů nebo účastníků vyplývající:
a)
z vytvoření a správy regulovaného trhu;
b)
z pravidel pro obchody na trhu;
c)
z profesních norem vztahujících se na zaměstnance investičních podniků nebo úvěrových institucí působících na trhu;
d)
z podmínek stanovených podle odstavce 3 pro členy nebo účastníky jiné než investiční podniky a úvěrové instituce;
e)
z pravidel a postupů pro clearing a vypořádání obchodů uzavřených na regulovaném trhu.
3. Regulované trhy mohou přijmout za členy nebo účastníky investiční podniky, úvěrové instituce povolené podle směrnice 2013/36/EU a jiné osoby, které:
a)
mají dostatečně dobrou pověst;
b)
mají dostatečné schopnosti, způsobilost a zkušenosti k obchodování;
c)
mají případně vhodnou organizační strukturu;
d)
mají dostatečné zdroje pro úlohu, kterou mají plnit, s přihlédnutím k různým finančním mechanismům, které může regulovaný trh vytvořit, aby zaručil vhodné vypořádání obchodů.
4. Členské státy zajistí, aby u obchodů uzavřených na regulovaném trhu nebyli členové a účastníci povinni vzájemně uplatňovat povinnosti stanovené v článcích 24, 25, 27 a 28. Členové nebo účastníci regulovaného trhu však povinnosti stanovené v článcích 24, 25, 27 a 28 uplatňují vůči svým zákazníkům, pokud na jejich účet provádějí na regulovaném trhu jejich pokyny.
5. Členské státy zajistí, aby pravidla pro přístup na regulovaný trh, členství v něm nebo účast na něm stanovila přímou nebo dálkovou účast investičních podniků a úvěrových institucí.
6. Členské státy bez dalších právních nebo správních požadavků umožní regulovaným trhům z jiných členských států vytvořit na jejich území vhodné systémy usnadňující přístup na tyto trhy nebo obchodování na nich dálkovým členům nebo účastníkům usazeným na jejich území.
Regulovaný trh sdělí příslušnému orgánu svého domovského členského státu, ve kterém členském státě hodlá takové systémy vytvořit. Příslušný orgán domovského členského státu tuto informaci sdělí do jednoho měsíce členskému státu, ve kterém daný regulovaný trh hodlá takové systémy vytvořit. ESMA může požádat o přístup k těmto informacím v souladu s postupem a podmínkami stanovenými v článku 35 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Příslušný orgán domovského členského státu regulovaného trhu sdělí na žádost příslušného orgánu hostitelského členského státu a bez zbytečného odkladu totožnost členů nebo účastníků regulovaného trhu usazených v tomto členském státě.
7. Členské státy vyžadují, aby organizátor trhu pravidelně předával příslušnému orgánu regulovaného trhu seznam členů nebo účastníků regulovaného trhu.
Článek 54
Sledování, zda jsou dodržována pravidla regulovaného trhu a další právní povinnosti
1. Členské státy vyžadují, aby regulované trhy stanovily a udržovaly účinná opatření a postupy, včetně nezbytných zdrojů, pro pravidelné sledování toho, zda jejich členové či účastníci dodržují pravidla regulovaného trhu. Regulované trhy sledují odeslané pokyny, včetně zrušení, a obchody prováděné svými členy či účastníky v rámci svých systémů, aby odhalily porušování těchto pravidel, jakékoli obchodní podmínky narušující řádné fungování trhu nebo jakékoli chování, které by mohlo svědčit o jednání zakázaném nařízením (EU) č. 596/2014 nebo narušení systémů obchodování v souvislosti s finančním nástrojem.
2. Členské státy vyžadují, aby organizátoři regulovaných trhů neprodleně oznámili svým příslušným orgánům významná porušení svých pravidel nebo jakékoli obchodní podmínky narušující řádné fungování trhu nebo jakékoli chování, které by mohlo svědčit o jednání zakázaném nařízením (EU) č. 596/2014 nebo narušení systémů obchodování v souvislosti s finančním nástrojem.
Příslušné orgány regulovaných trhů sdělí orgánu ESMA a příslušným orgánům ostatních členských států informace uvedené v prvním pododstavci.
Než příslušný orgán oznámí příslušným orgánům ostatních členských států a orgánu ESMA chování, které by mohlo svědčit o jednání zakázaném nařízením (EU) č. 596/2014, přesvědčí se, že k tomuto jednání dochází nebo došlo.
3. Členské státy vyžadují, aby organizátor trhu bez zbytečného odkladu podával související informace orgánu pověřenému vyšetřováním a stíháním zneužití trhu na regulovaném trhu a poskytoval tomuto orgánu veškerou pomoc při vyšetřování a stíhání zneužití trhu, ke kterému došlo na regulovaném trhu nebo prostřednictvím jeho systémů.
4. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými určí okolnosti, za nichž vzniká povinnost poskytnout informace uvedená v odstavci 2 tohoto článku.
Článek 55
Ustanovení o ústřední protistraně a o clearingu a vypořádání
1. Aniž jsou dotčeny hlavy III, IV nebo V nařízení (EU) č. 648/2012, nebrání členské státy regulovaným trhům v uzavírání vhodných dohod s ústřední protistranou nebo clearingovým střediskem a systémem vypořádání jiného členského státu za účelem clearingu nebo vypořádání některých nebo všech obchodů uzavřených účastníky trhů v jejich systémech.
2. Aniž jsou dotčeny hlavy III, IV nebo V nařízení (EU) č. 648/2012, nesmí příslušný orgán regulovaného trhu bránit využívání ústřední protistrany, clearingových středisek nebo systémů vypořádání v jiném členském státě, pokud to není prokazatelně nezbytné pro udržení řádného fungování daného regulovaného trhu a s ohledem na podmínky pro systémy vypořádání stanovené v čl. 37 odst. 2 této směrnice.
Aby nedocházelo ke zbytečnému zdvojení kontroly, přihlíží příslušný orgán i k dohledu nad clearingovými systémy a systémy vypořádání, který již vykonávají centrální banky jako orgány dohledu nad systémy vypořádání nebo jiné orgány dohledu nad těmito systémy.
Článek 56
Seznam regulovaných trhů
Každý členský stát vypracuje seznam regulovaných trhů, pro které je domovským členským státem, a předá tento seznam ostatním členským státům a orgánu ESMA. Podobné sdělení se uskuteční při každé změně uvedeného seznamu. ESMA seznam všech regulovaných trhů zveřejňuje na svých internetových stránkách a aktualizuje jej. Tento seznam obsahuje jedinečný kód stanovený orgánem ESMA v souladu s čl. 65 odst. 6 identifikující regulované trhy pro použití ve zprávách v souladu s čl. 65 odst. 1 prvním pododstavcem písm. g) a odst. 2 prvním pododstavcem písm. g) této směrnice a s články 6, 10 a 26 nařízení (EU) č. 600/2014.
HLAVA IV
LIMITY POZIC A KONTROLY PRO ŘÍZENÍ POZIC U KOMODITNÍCH DERIVÁTŮ A PODÁVÁNÍ ZPRÁV
Článek 57
Limity pozic a kontroly pro řízení pozic u komoditních derivátů
1. Členské státy zajistí, aby příslušné orgány podle metodiky výpočtu stanovené orgánem ESMA stanovily a uplatňovaly limity velikosti čisté pozice, kterou může osoba kdykoli držet v komoditních derivátech obchodovaných v obchodních systémech a v ekonomicky rovnocenných OTC smlouvách. Tyto limity jsou stanoveny na základě všech pozic držených osobou a pozic, které jsou jménem této osoby drženy na úrovni celé skupiny, s cílem:
a)
zabránit zneužívání trhu;
b)
podpořit řádné stanovení cen a podmínky vypořádání, včetně předcházení budování pozic narušujících trh, a zejména zajistit sbližování mezi cenami derivátů v měsíci plnění a okamžitými cenami podkladové komodity, aniž je dotčeno určování cen podkladové komodity na trhu.
Limity pozic se nepoužijí na pozice držené nefinančním subjektem nebo jeho jménem, které jsou objektivně měřitelné jako snižující rizika přímo související s obchodní činností tohoto nefinančního subjektu.
2. Limity pozic jasně určí množstevní prahové hodnoty maximální velikosti pozice v komoditním derivátu, jež mohou osoby držet.
3. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem ke stanovení metodiky výpočtu, kterou příslušné orgány mají používat pro stanovení spotových měsíčních limitů pozic a jiných měsíčních limitů pozic pro komoditní deriváty vypořádávané fyzicky a v hotovosti, které jsou založeny na charakteristice daného derivátů. Tato metodika výpočtu zohlední alespoň tyto faktory:
a)
splatnost komoditních derivátů;
b)
reálnou nabídku podkladové komodity;
c)
celkovou čistou otevřenou pozici v uvedené smlouvě a celkovou čistou otevřenou pozici v dalších finančních nástrojích se stejnou podkladovou komoditou;
d)
volatilitu na příslušných trzích, včetně nahraditelných derivátů a trhů s podkladovou komoditou;
e)
počet a velikost účastníků trhu;
f)
vlastnosti základního komoditního trhu, včetně modelů výroby, spotřeby a převozu na trh;
g)
vypracování nových smluv.
ESMA zohlední zkušenosti s limity pozic investičních podniků nebo organizátorů trhu provozujících obchodní systém a jinými jurisdikcemi.
ESMA předloží návrhy regulačních technických norem uvedené v prvním pododstavci Komisi do 3. července 2015.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
4. Příslušný orgán stanoví limity pro každou smlouvu týkající se komoditního derivátu obchodovaného v obchodním systému na základě metodiky výpočtu určené orgánem ESMA podle odstavce 3. Tento limit pozice bude zahrnovat ekonomicky rovnocenné OTC smlouvy.
Příslušný orgán přezkoumá limity pozic, dojde-li k významné změně v reálné nabídce nebo v čistých otevřených pozicích nebo k jakékoli jiné významné změně na trhu, na základě vlastního zjištění reálné nabídky a otevřených pozic, a stanoví nové limity pozic v souladu s metodikou výpočtu vypracovanou orgánem ESMA.
5. Příslušné orgány oznámí orgánu ESMA přesné limity pozic, které hodlají stanovit v souladu s metodikou výpočtu stanovenou orgánem ESMA podle odstavce 3. Do dvou měsíců od obdržení oznámení vydá ESMA dotyčnému příslušnému orgánu stanovisko, ve kterém posoudí slučitelnost limitů pozic s cíli odstavce 1 a s metodikou výpočtu stanovenou orgánem ESMA podle odstavce 3. ESMA zveřejní toto stanovisko na svých internetových stránkách. Dotyčný příslušný orgán upraví limity pozic v souladu se stanoviskem orgánu ESMA nebo poskytne orgánu ESMA odůvodnění, proč tuto změnu nepovažuje za nezbytnou. Pokud příslušný orgán zavede limity, které jsou v rozporu se stanoviskem orgánu ESMA, neprodleně na svých internetových stránkách zveřejní oznámení, ve kterém plně zdůvodní, proč tak učinil.
Pokud ESMA shledá, že limit pozice neodpovídá metodice výpočtu podle odstavce 3, přijme opatření v souladu se svými pravomocemi podle článku 17 nařízení (EU) č. 1095/2010.
6. Pokud je týž komoditní derivát obchodován ve významném množství v obchodních systémech ve více než jedné jurisdikci, příslušný orgán obchodního systému, v němž je obchodováno největší množství (dále jen „ústřední příslušný orgán“), stanoví jednotný limit pozice, který se použije na veškeré obchodování dané smlouvy. Ústřední příslušný orgán tento jednotný limit pozice, který má být použit, a jakékoli revize tohoto jednotného limitu pozice konzultuje s příslušnými orgány dalších obchodních systémů, v nichž je tento derivát obchodován ve významném množství. V případě, že příslušné orgány nesouhlasí, uvedou v písemné podobě plné a podrobné odůvodnění toho, proč se domnívají, že nejsou splněny požadavky stanovené odstavcem 1. ESMA urovná jakýkoli spor mezi příslušnými orgány v souladu se svými pravomocemi podle článku 19 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Příslušné orgány obchodních systémů, v nichž je obchodován tentýž komoditní derivát, a příslušné orgány držitelů pozice v tomto komoditním derivátu vzájemně spolupracují, mimo jiné prostřednictvím vzájemné výměny příslušných údajů, aby umožnily sledování a vymáhání dodržování tohoto jednotného limitů.
7. ESMA alespoň jednou za rok sleduje, jakým způsobem příslušné orgány provedly limity pozic stanovené v souladu s metodikou výpočtu určenou orgánem ESMA podle odstavce 3. ESMA zároveň zajistí, aby byl jednotný limit pozice účinně uplatňován na tutéž smlouvu bez ohledu na to, kde je obchodována, v souladu s odstavcem 6.
8. Členské státy zajistí, aby investiční podnik nebo organizátor trhu provozující obchodní systém, v němž se obchodují komoditní deriváty, uplatňoval kontroly pro řízení pozic. Tyto kontroly zahrnují alespoň pravomoci obchodního systému:
a)
sledovat čisté otevřené pozic osob;
b)
mít přístup k informacím, včetně veškeré příslušné dokumentace, poskytnutým osobami a týkajícím se velikosti a účelu uzavřené expozice nebo pozice, k informacím o skutečných vlastnících, jakýchkoli dohodách o jednání ve shodě a jakýchkoli souvisejících aktivech nebo pasivech na základním trhu;
c)
požadovat, aby určitá osoba ukončila pozici nebo omezila její velikost, a to dočasně nebo trvale, jak si to bude konkrétní případ vyžadovat, a jednostranně přijímat vhodná opatření k zajištění tohoto ukončení nebo omezení pozice, pokud daná osoba požadavku nevyhoví, a
d)
je-li to nezbytné, požadovat, aby osoba dočasně vrátila na trh likviditu za dohodnutou cenu a v dohodnutém objemu s výslovným záměrem zmírnit vlivy velké nebo dominantní pozice.
9. Limity pozic a kontroly pro řízení pozic musí být transparentní a nediskriminační, uvádět, jak se u osob uplatňují, a zohledňovat povahu a složení účastníků trhu a způsob, jakým využívají smlouvy předložené k obchodování.
10. Investiční podnik nebo organizátor trhu provozující obchodní systém informuje příslušný orgán o podrobnostech kontrol pro řízení pozic.
Příslušný organ sdělí tyto informace a podrobnosti o limitech pozic, které stanovil, orgánu ESMA, který na svých internetových stránkách zveřejní a udržuje databázi s přehledy limitů pozic a kontrol pro řízení pozic.
11. Limity pozic podle odstavce 1 ukládají příslušné orgány v souladu s čl. 69 odst. 2 prvním pododstavcem písm. p).
12. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem, které stanoví:
a)
kritéria a způsoby určení toho, zda může být pozice považována za pozici, která snižuje rizika přímo související s obchodními činnostmi;
b)
způsoby určení toho, kdy mají být pozice osoby sloučeny do skupiny;
c)
kritéria určení toho, zda je OTC smlouva ekonomicky rovnocenná smlouvě obchodované v obchodním systému, jak uvádí odstavec 1, aby se usnadnilo podávání zpráv o pozicích získaných v rovnocenných OTC smlouvách relevantnímu příslušnému orgánu, jak určuje čl. 58 odst. 2;
d)
vymezení toho, co se rozumí týmž komoditním derivátem a významným množstvím podle odstavce 6 tohoto článku;
e)
metodiku slučování a vzájemného započítávání pozic v OTC derivátech a komoditních derivátech obchodovaných v obchodním systému ke stanovení čisté pozice pro účely posouzení souladu s limity. Tyto metodiky stanoví kritéria určení toho, které pozice mohou být vzájemně započteny, a nesmějí usnadňovat hromadění pozic, které není v souladu s cíli stanovenými v odstavci 1 tohoto článku;
f)
postup, který stanoví, jakým způsobem mohou osoby žádat o výjimku podle odst. 1 druhého pododstavce tohoto článku a jak relevantní příslušné orgány takové žádosti schvalují;
g)
způsob výpočtu k určení obchodního systému, v němž je obchodováno největší množství komoditního derivátu, a k určení významného množství podle odstavce 6 tohoto článku.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
13. Příslušné orgány neukládají limity pozic, které jsou restriktivnější než limity pozic přijaté podle odstavce 1, až na výjimečné případy, kdy jsou objektivně opodstatněné a přiměřené s ohledem na likviditu konkrétního trhu a řádné fungování tohoto trhu. Příslušné orgány na svých internetových stránkách zveřejní podrobnosti o restriktivnějších limitech pozic, které se rozhodnou uložit, a tyto limity platí po počáteční dobu nejvýše šest měsíců ode dne zveřejnění na internetových stránkách. Platnost restriktivnějších limitů pozic lze prodlužovat o další období, z nichž každé činí vždy nejvýše šest měsíců, jestliže důvody daného omezení nadále platí. Pokud tyto limity po uvedeném šestiměsíčním období prodlouženy nejsou, pozbývají automaticky platnosti.
Rozhodnou-li se příslušné orgány uložit restriktivnější limity pozic, oznámí to orgánu ESMA. V tomto oznámení restriktivnější limity pozic zdůvodní. ESMA vydá do 24 hodin stanovisko, zda dané restriktivnější limity pozic považuje za nutné k řešení výjimečného případu. Toto stanovisko zveřejní na svých internetových stránkách.
Pokud příslušný orgán uloží limity, které jsou v rozporu se stanoviskem orgánu ESMA, neprodleně na svých internetových stránkách zveřejní oznámení, ve kterém plně zdůvodní, proč tak učinil.
14. Členské státy zajistí, aby příslušné orgány mohly uplatňovat své pravomoci ukládat sankce podle této směrnice za porušení limitů pozic stanovených podle tohoto článku na:
a)
pozice, které drží osoby nacházející se nebo působící na jejich území nebo v zahraničí a které přesahují limit, jejž příslušný orgán stanovil pro komoditní deriváty ve vztahu ke smlouvám v obchodních systémech nacházejících se nebo působících na jejich území nebo k ekonomicky rovnocenným OTC smlouvám;
b)
pozice, které drží osoby nacházející se nebo působící na jejich území a které přesahují limity, jež pro komoditní deriváty stanovily příslušné orgány v jiných členských státech.
Článek 58
Podávání zpráv o pozicích podle kategorií držitelů pozic
1. Členské státy zajistí, aby investiční podnik nebo organizátor trhu provozující obchodní systém, v němž se obchodují komoditní deriváty nebo povolenky na emise či jejich deriváty:
a)
zveřejňoval týdenní zprávu se souhrnnými pozicemi, jež v jednotlivých komoditních derivátech nebo v povolenkách na emise či jejich derivátech obchodovaných v jejich obchodních systémech drží jednotlivé kategorie osob, s uvedením počtu dlouhých a krátkých pozic podle těchto kategorií, jejich změn od předchozí zprávy, procentního podílu celkových čistých otevřených pozic podle kategorií a počtu osob držících pozice v jednotlivých kategoriích, v souladu s odstavcem 4, a předával tuto zprávu příslušnému orgánu a orgánu ESMA; ESMA následně centrálně zveřejní informace obsažené v těchto zprávách;
b)
alespoň jednou denně poskytl příslušnému orgánu úplný rozpis pozic držených všemi osobami, včetně členů nebo účastníků a jejich zákazníků, v daném obchodním systému.
Povinnost stanovená v prvním pododstavci písm. a) platí pouze v případě, že počet osob i jejich otevřených pozic překročí minimální prahové hodnoty.
2. Členské státy zajistí, aby investiční podniky obchodující s komoditními deriváty nebo povolenkami na emise či jejich deriváty mimo obchodní systém poskytly příslušnému orgánu obchodního systému, kde jsou komoditní deriváty nebo povolenky na emise či jejich deriváty obchodovány, nebo ústřednímu příslušnému orgánu, jsou-li komoditní deriváty nebo povolenky na emise či jejich deriváty obchodovány ve významném množství v obchodních systémech ve více než jedné jurisdikci, alespoň jednou denně úplný rozpis svých pozic získaných v komoditních derivátech nebo v povolenkách na emise či jejich derivátech obchodovaných v obchodním systému a ekonomicky rovnocenných OTC smlouvách, jakož i pozic svých zákazníků a zákazníků jejich zákazníků až po konečného zákazníka, v souladu s článkem 26 nařízení (EU) č. 600/2014, a pokud se použije, s článkem 8 nařízení (EU) č. 1227/2011.
3. S cílem umožnit sledování toho, jak je dodržován čl. 57 odst. 1, vyžadují členské státy od členů nebo účastníků regulovaných trhů a mnohostranných obchodních systémů nebo od zákazníků organizovaných obchodních systémů, aby investičnímu podniku nebo organizátorovi trhu provozujícímu tento obchodní systém alespoň jednou denně podávali zprávu s podrobnými údaji o svých pozicích držených prostřednictvím smluv obchodovaných v tomto obchodním systému, jakož i pozicích svých zákazníků a zákazníků jejich zákazníků až po konečného zákazníka.
4. Investiční podnik nebo organizátor trhu provozující daný obchodní systém klasifikuje osoby držící pozice v komoditním derivátu nebo v povolence na emise nebo jejím derivátu podle povahy jejich hlavní podnikatelské činnosti, s přihlédnutím k jakémukoliv platnému povolení, jako:
a)
investiční podnik nebo úvěrovou instituci;
b)
investiční fond, a to buď jako subjekt kolektivního investování do převoditelných cenných papírů (SKIPCP) ve smyslu směrnice 2009/65/ES, nebo jako správce alternativních investičních fondů ve smyslu směrnice 2011/61/EU;
c)
jinou finanční instituci, včetně pojišťoven a zajišťoven ve smyslu směrnice 2009/138/ES a institucí zaměstnaneckého penzijního pojištění ve smyslu směrnice 2003/41/ES;
d)
obchodní podnik;
e)
provozovatele s povinností dodržovat požadavky směrnice 2003/87/ES, v případě povolenek na emise či jejich derivátů.
Ve zprávách uvedených v odst. 1 prvním pododstavci písm. a) se uvede počet dlouhých a krátkých pozic podle kategorie osob, jakékoli jejich změny od předložení předchozí zprávy, procentní podíl celkových otevřených úrokových pozic podle kategorií a počet osob v jednotlivých kategoriích.
Zprávy uvedené v odst. 1 prvním pododstavci písm. a) a rozpisy uvedené v odstavci 2 rozlišují mezi:
a)
pozicemi určenými jako pozice, které objektivně měřitelným způsobem snižují rizika přímo spojená s obchodními činnostmi, a
b)
jinými pozicemi.
5. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem ke stanovení formátu zpráv uvedených v odst. 1 prvním pododstavci písm. a) a rozpisů uvedených v odstavci 2.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
V případě povolenek na emise či jejich derivátů není podáváním zpráv dotčena povinnost splňovat požadavky směrnice 2003/87/ES.
6. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými stanoví prahové hodnoty uvedené v odst. 1 druhém pododstavci tohoto článku s přihlédnutím k celkovému počtu otevřených pozic a jejich velikosti a k celkovému počtu osob držících pozici.
7. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem upřesňujících opatření ke stanovení požadavku, aby všechny zprávy uvedené v odst. 1 prvním pododstavci písm. a) byly zasílány ve stanoveném týdenním termínu orgánu ESMA, který je centrálně zveřejní.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
HLAVA V
SLUŽBY HLÁŠENÍ ÚDAJŮ
Oddíl 1
Postupy pro udělování povolení poskytovatelům služeb hlášení údajů
Článek 59
Požadavek na udělení povolení
1. Členské státy vyžadují, aby poskytování služeb hlášení údajů popsané v oddíle D přílohy I jako obvyklá činnost nebo podnikání podléhalo předchozímu povolení v souladu s tímto oddílem. Toto povolení uděluje příslušný orgán domovského členského státu určený v souladu s článkem 67.
2. Odchylně od odstavce 1 povolí členské státy investičnímu podniku nebo organizátorovi trhu provozujícímu obchodní systém provozovat služby hlášení údajů schváleného systému pro uveřejňování informací, poskytovatele konsolidovaných obchodních informací a schváleného mechanismu pro hlášení obchodů, pokud bylo dříve ověřeno, že dodržuje tuto kapitolu. Tato služba se zahrne do jeho povolení.
3. Členské státy vedou rejstřík všech poskytovatelů služeb hlášení údajů. Rejstřík je veřejně přístupný a obsahuje informace o službách, pro něž má poskytovatel služeb hlášení údajů povolení. Pravidelně se aktualizuje. Každé povolení se oznámí orgánu ESMA.
ESMA vytvoří seznam všech poskytovatelů služeb hlášení údajů v Unii. Tento seznam obsahuje informace o službách, pro něž má poskytovatel služeb hlášení údajů povolení, a je pravidelně aktualizován. ESMA tento seznam zveřejní na svých internetových stránkách a aktualizuje jej.
Pokud příslušný orgán povolení odejme v souladu s článkem 62, zveřejní se informace o tomto odnětí v seznamu na dobu pěti let.
4. Členské státy vyžadují, aby poskytovatelé služeb hlášení údajů poskytovali své služby pod dohledem příslušného orgánu. Členské státy zajistí, aby příslušné orgány pravidelně prověřovaly, zda poskytovatelé služeb hlášení údajů dodržují tuto hlavu. Rovněž zajistí, aby příslušné orgány sledovaly, zda poskytovatelé služeb hlášení údajů plní nepřetržitě podmínky prvního povolení stanovené v této hlavě.
Článek 60
Rozsah povolení
1. Domovský členský stát zajistí, aby v povolení byla uvedena služba hlášení údajů, kterou je poskytovatel služeb hlášení údajů oprávněn poskytovat. Poskytovatel služeb hlášení údajů, který chce svou podnikatelskou činnost rozšířit o další služby hlášení údajů, podá žádost o rozšíření svého povolení.
2. Povolení je platné v celé Unii a poskytovateli služeb hlášení údajů umožňuje poskytovat služby, pro které je získal, v celé Unii.
Článek 61
Postupy pro udělování povolení a zamítnutí žádostí o povolení
1. Příslušný orgán povolení neudělí, dokud nebude plně přesvědčen, že žadatel splňuje veškeré požadavky stanovené předpisy přijatými na základě této směrnice.
2. Poskytovatel služeb hlášení údajů poskytne veškeré informace, včetně plánu obchodních činností, který uvádí mimo jiné typy předpokládaných služeb a organizační strukturu, nezbytné k tomu, aby se mohl příslušný orgán přesvědčit, že poskytovatel služeb hlášení údajů přijal k okamžiku udělení prvního povolení veškerá opatření nutná ke splnění povinností podle této hlavy.
3. Žadatel je do šesti měsíců ode dne podání úplné žádosti informován, zda mu povolení bylo či nebylo uděleno.
4. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem, které stanoví:
a)
informace, které mají být poskytnuty příslušným orgánům podle odstavce 2, včetně plánu obchodních činností;
b)
informace zahrnuté do oznámení podle čl. 63 odst. 3.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
5. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem pro standardní formuláře, šablony a postupy pro oznamování či poskytování informací stanovených v odstavci 2 tohoto článku a v čl. 63 odst. 4.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 62
Odnětí povolení
Příslušný orgán může povolení udělené poskytovateli služeb hlášení údajů odejmout v případě, že poskytovatel:
a)
povolení nevyužije do dvanácti měsíců, výslovně se jej vzdá nebo během předchozích šesti měsíců neposkytne žádné služby hlášení údajů, pokud dotyčný členský stát nestanoví, že v takových případech povolení zaniká;
b)
získal povolení na základě nepravdivého prohlášení nebo jinými nedovolenými prostředky;
c)
již nesplňuje podmínky, za kterých bylo povolení uděleno;
d)
vážně a soustavně porušuje tuto směrnici nebo nařízení (EU) č. 600/2014.
Článek 63
Požadavky na vedoucí orgán poskytovatele služeb hlášení údajů
1. Členské státy vyžadují, aby všichni členové vedoucího orgánu poskytovatele služeb hlášení údajů měli po celou dobu dostatečně dobrou pověst a dostatečné znalosti, dovednosti a zkušenosti a aby výkonu svých povinností věnovali dostatek času.
Vedoucí orgán musí mít náležitou úroveň kolektivních znalostí, dovedností a zkušeností, aby rozuměl činnostem poskytovatele služeb hlášení údajů. Každý člen vedoucího orgánu jedná čestně, bezúhonně a používá vlastní názory při účinném posuzování a případném vznášení konstruktivních připomínek k rozhodnutím vrcholného vedení a při účinném dozorování a sledování rozhodování vedení.
Pokud organizátor trhu žádá o povolení k provozování schváleného systému pro uveřejňování informací, poskytovatele konsolidovaných obchodních informací nebo schváleného mechanismu pro hlášení obchodů, má se za to, že členové vedoucího orgánu schváleného systému pro uveřejňování informací, poskytovatele konsolidovaných obchodních informací nebo schváleného mechanismu pro hlášení obchodů, kteří jsou zároveň členy vedoucího orgánu regulovaného trhu, požadavek stanovený v prvním pododstavci splňují.
2. ESMA vypracuje do 3. ledna 2016 obecné pokyny k posouzení vhodnosti členů vedoucího orgánu popsaného v odstavci 1 s přihlédnutím k různým úlohám a funkcím, které plní a vykonávají, a k potřebě vyhnout se střetu zájmů mezi členy vedoucího orgánu a uživateli schváleného systému pro uveřejňování informací, poskytovatele konsolidovaných obchodních informací nebo schváleného mechanismu pro hlášení obchodů.
3. Členské státy vyžadují, aby poskytovatel služeb hlášení údajů oznámil příslušnému orgánu všechny členy svého vedoucího orgánu a veškeré změny v jeho členské struktuře spolu se všemi informacemi nezbytnými k posouzení toho, zda daný subjekt splňuje odstavec 1.
4. Členské státy zajistí, aby vedoucí orgán poskytovatele služeb hlášení údajů stanovil zavedení systémů správy a řízení zajišťujících účinné a obezřetné vedení organizace, včetně oddělení neslučitelných funkcí v dané organizaci a předcházení střetu zájmů, a dohlížel nad nimi, a to způsobem, který podporuje integritu trhu a zájmy jeho zákazníků.
5. Příslušný orgán odmítne udělit povolení, pokud není přesvědčen o tom, že osoba nebo osoby, které budou skutečně řídit činnost poskytovatele služeb hlášení údajů, mají dostatečně dobrou pověst, nebo pokud existují objektivní a prokazatelné důvody k domněnce, že navrhované změny vedení poskytovatele ohrožují jeho řádné a obezřetné vedení a patřičné posouzení zájmu jeho zákazníků a integrity trhu.
Oddíl 2
Podmínky pro schválené systémy pro uveřejňování informací
Článek 64
Organizační požadavky
1. Domovský členský stát vyžaduje od schváleného systému pro uveřejňování informací, aby měl zavedeny odpovídající politiky a opatření k uveřejnění informací požadovaných podle článků 20 a 21 nařízení (EU) č. 600/2014 v okamžiku, který je vzhledem k technickým možnostem co nejbližší reálnému času, a za přiměřených obchodních podmínek. Tyto informace musí být dostupné bezplatně po uplynutí patnácti minut od okamžiku, kdy je schválený systém pro uveřejňování informací uveřejní. Domovský členský stát vyžaduje, aby schválený systém pro uveřejňování informací dokázal tyto informace účinně a jednotně šířit způsobem, který k nim zajistí rychlý přístup, bez diskriminace a ve formátu, jenž je umožní konsolidovat s podobnými údaji z jiných zdrojů.
2. Informace uveřejňované schváleným systémem pro uveřejňování informací podle odstavce 1 zahrnují alespoň tyto údaje:
a)
identifikaci finančního nástroje;
b)
cenu, za niž byl obchod uzavřen;
c)
objem obchodu;
d)
dobu obchodu;
e)
čas hlášení obchodu;
f)
cenovou notaci obchodu;
g)
kód obchodního systému, ve kterém byl obchod proveden, nebo kód „SI“, byl-li obchod proveden prostřednictvím systematického internalizátora, a v ostatních případech kód „OTC“;
h)
případně údaj, že obchod podléhal zvláštním podmínkám.
3. Domovský členský stát vyžaduje, aby schválený systém pro uveřejňování informací provozoval a spravoval účinná správní opatření, jež mají zamezit střetu zájmů se zákazníky. Schválený systém pro uveřejňování informací, který je zároveň organizátorem trhu nebo investičním podnikem, musí zejména nakládat se všemi shromážděnými informacemi nediskriminačním způsobem a provozovat a udržovat vhodná opatření k oddělení různých obchodních funkcí.
4. Domovský členský stát vyžaduje, aby měl schválený systém pro uveřejňování informací zavedeny řádné bezpečnostní mechanismy, jež zaručují bezpečnost prostředků pro přenos informací, minimalizují riziko poškození údajů a neoprávněného přístupu k nim a zamezují úniku informací před jejich uveřejněním. Schválený systém pro uveřejňování informací musí udržovat přiměřené zdroje a mít zavedeny záložní systémy, které mu umožní své služby nabízet a zajišťovat nepřetržitě.
5. Domovský členský stát vyžaduje, aby měl schválený systém pro uveřejňování informací zavedeny systémy, které umožňují účinně kontrolovat úplnost obchodních zpráv, zjišťovat chybějící údaje a zjevné chyby a požadovat, aby takovéto chybné zprávy byly opraveny a předloženy znovu.
6. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem ke stanovení společných formátů, datových standardů a technických opatření, které usnadní konsolidaci informací uvedených v odstavci 1.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
7. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými objasní přiměřené obchodní podmínky pro uveřejnění informací uvedených v odstavci 1 tohoto článku.
8. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem upřesňujících:
a)
způsob, jakým může schválený systém pro uveřejňování informací splnit povinnost uveřejňovat informace uvedenou v odstavci 1;
b)
obsah informací uveřejňovaných podle odstavce 1 zahrnující alespoň informace uvedené v odstavci 2, aby tak bylo umožněno uveřejnění informací požadovaných podle článku 64;
c)
konkrétní organizační požadavky stanovené v odstavcích 3, 4 a 5.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Oddíl 3
Podmínky pro poskytovatele konsolidovaných obchodních informací
Článek 65
Organizační požadavky
1. Domovský členský stát vyžaduje, aby měl poskytovatel konsolidovaných obchodních informací zavedeny odpovídající politiky a opatření ke shromažďování informací uveřejňovaných v souladu s články 6 a 20 nařízení (EU) č. 600/2014, ke konsolidaci těchto informací v souvislý tok elektronických dat a k uveřejnění těchto informací v okamžiku, který je vzhledem k technickým možnostem co nejbližší reálnému času, a za přiměřených obchodních podmínek.
Tyto informace zahrnují alespoň tyto údaje:
a)
identifikaci finančního nástroje;
b)
cenu, za niž byl obchod uzavřen;
c)
objem obchodu;
d)
dobu obchodu;
e)
čas hlášení obchodu;
f)
cenovou notaci obchodu;
g)
kód obchodního systému, ve kterém byl obchod proveden, nebo kód „SI“, byl-li obchod proveden prostřednictvím systematického internalizátora, a v ostatních případech kód „OTC“;
h)
případně skutečnost, že za investiční rozhodnutí a uskutečnění obchodu byl odpovědný počítačový algoritmus v investičním podniku;
i)
případně údaj, že obchod podléhal zvláštním podmínkám;
j)
byla-li povinnost uveřejnit informace uvedená v čl. 3 odst. 1 nařízení (EU) č. 600/2014 prominuta v souladu s čl. 4 odst. 1 písm. a) nebo b) uvedeného nařízení, označení specifikující, které z těchto výjimek obchod podléhal.
Informace se poskytují bezplatně po uplynutí patnácti minut od okamžiku, kdy je poskytovatel konsolidovaných obchodních informací uveřejní. Domovský členský stát vyžaduje, aby poskytovatel konsolidovaných obchodních informací tyto informace dokázal účinně a jednotně šířit způsobem, který k těmto informacím zajistí rychlý přístup, bez diskriminace a ve formátech, jež jsou pro účastníky trhu snadno přístupné a použitelné.
2. Domovský členský stát vyžaduje, aby měl poskytovatel konsolidovaných obchodních informací zavedeny odpovídající politiky a opatření ke shromažďování informací uveřejňovaných v souladu s články 10 a 21 nařízení (EU) č. 600/2014, ke konsolidaci těchto informací v souvislý tok elektronických dat a k uveřejnění těchto informací v okamžiku, který je vzhledem k technickým možnostem co nejbližší reálnému času, a za přiměřených obchodních podmínek. Tyto informace zahrnují alespoň tyto údaje:
a)
identifikaci nebo identifikační prvky finančního nástroje;
b)
cenu, za niž byl obchod uzavřen;
c)
objem obchodu;
d)
dobu obchodu;
e)
čas hlášení obchodu;
f)
cenovou notaci obchodu;
g)
kód obchodního systému, ve kterém byl obchod proveden, nebo kód „SI“, byl-li obchod proveden prostřednictvím systematického internalizátora, a v ostatních případech kód „OTC“;
h)
případně údaj, že obchod podléhal zvláštním podmínkám.
Informace se poskytují bezplatně po uplynutí patnácti minut od okamžiku, kdy je poskytovatel konsolidovaných obchodních informací uveřejní. Domovský členský stát vyžaduje, aby poskytovatel konsolidovaných obchodních informací tyto informace dokázal účinně a jednotně šířit způsobem, který k těmto informacím zajistí rychlý přístup, bez diskriminace a v obecně přijímaných formátech, jež jsou interoperabilní a pro účastníky trhu snadno přístupné a použitelné.
3. Domovský členský stát vyžaduje, aby poskytovatel konsolidovaných obchodních informací zajistil konsolidaci poskytnutých údajů ze všech regulovaných trhů, mnohostranných obchodních systémů, organizovaných obchodních systémů a schválených systémů pro uveřejňování informací a pro finanční nástroje uvedené v regulačních technických normách podle odst. 8 prvního pododstavce písm. c).
4. Domovský členský stát vyžaduje, aby poskytovatel konsolidovaných obchodních informací provozoval a spravoval účinná správní opatření, jež mají zamezit střetu zájmů. Organizátor trhu nebo schválený systém pro uveřejňování informací, kteří zároveň provozují službu konsolidovaných obchodních informací, musí zejména nakládat se všemi shromážděnými informacemi nediskriminačním způsobem a provozovat a udržovat vhodná opatření k oddělení různých obchodních funkcí.
5. Domovský členský stát vyžaduje, aby měl poskytovatel konsolidovaných obchodních informací zavedeny řádné bezpečnostní mechanismy, jež zaručují bezpečnost prostředků pro přenos informací a minimalizují riziko poškození údajů a neoprávněného přístupu k nim. Domovský členský stát vyžaduje, aby poskytovatel konsolidovaných obchodních informací spravoval přiměřené zdroje a měl zavedeny záložní systémy, které mu umožní své služby nabízet a zajišťovat nepřetržitě.
6. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem ke stanovení datových standardů a formátů pro informace, jež mají být uveřejněny v souladu s články 6, 10, 20 a 21 nařízení (EU) č. 600/2014 a jež zahrnují identifikaci finančního nástroje, cenu, množství, dobu, cenovou notaci, identifikaci obchodního systému a ukazatelů pro zvláštní podmínky, jimž obchod podléhal, jakož i technická opatření na podporu účinného a jednotného šíření informací způsobem, který zajistí, aby tyto informace byly pro účastníky trhu snadno přístupné a použitelné podle odstavců 1 a 2, včetně určení dodatečných služeb, jež by poskytovatel konsolidovaných obchodních informací mohl vykonávat za účelem zvýšení účinnosti trhu.
ESMA předloží návrhy regulačních technických norem uvedených v prvním pododstavci Komisi do 3. července 2015 v souvislosti s informacemi uveřejňovanými v souladu s články 6 a 20 nařízení (EU) č. 600/2014 a do 3. července 2015 v souvislosti s informacemi uveřejňovanými v souladu s články 10 a 21 nařízení (EU) č. 600/2014.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
7. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými objasní, co jsou přiměřené obchodní podmínky pro poskytnutí přístupu k datovým tokům uvedeným v odstavcích 1 a 2 tohoto článku.
8. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem upřesňujících:
a)
způsob, jakým může poskytovatel konsolidovaných obchodních informací splnit povinnost uveřejňovat informace uvedené v odstavcích 1 a 2;
b)
obsah informací uveřejňovaných podle odstavců 1 a 2;
c)
finanční nástroje, jejichž údaje musí být poskytnuty v datovém toku, a u nekapitálových nástrojů obchodní systémy a schválené systémy pro uveřejňování informací, které musí být uvedeny;
d)
jiný způsob zajištění toho, aby údaje uveřejněné různými poskytovateli konsolidovaných obchodních informací byly jednotné a umožňovaly důkladné zmapování podobných údajů z jiných zdrojů a křížové odkazy na ně a aby bylo možné tyto údaje shromažďovat na úrovni Unie;
e)
konkrétní organizační požadavky stanovené v odstavcích 4 a 5.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Oddíl 4
Podmínky pro schválené mechanismy pro hlášení obchodů
Článek 66
Organizační požadavky
1. Domovský členský stát vyžaduje, aby měl schválený mechanismus pro hlášení obchodů zavedeny odpovídající politiky a opatření umožňující předkládat hlášení o informacích požadovaných podle článku 26 nařízení (EU) č. 600/2014 co nejrychleji, nejpozději však do konce pracovního dne následujícího po dni, kdy byl obchod proveden. Hlášení o těchto informacích se předkládají v souladu s požadavky stanovenými v článku 26 nařízení (EU) č. 600/2014.
2. Domovský členský stát vyžaduje, aby schválený mechanismus pro hlášení obchodů provozoval a spravoval účinná správní opatření, jež mají zamezit střetu zájmů se zákazníky. Schválený mechanismus pro hlášení obchodů, který je zároveň organizátorem trhu nebo investičním podnikem, zejména musí nakládat se všemi shromážděnými informacemi nediskriminačním způsobem a provozovat a udržovat vhodná opatření k oddělení různých obchodních funkcí.
3. Domovský členský stát vyžaduje, aby měl schválený mechanismus pro hlášení obchodů zavedeny řádné bezpečnostní mechanismy, jež zaručují bezpečnost a ověření prostředků pro přenos informací, minimalizují riziko poškození údajů a neoprávněného přístupu k nim a zamezují úniku informací při nepřetržitém zachovávání důvěrnosti údajů. Domovský členský stát vyžaduje, aby schválený mechanismus pro hlášení obchodů spravoval přiměřené zdroje a měl zavedeny záložní systémy, které mu umožní, aby své služby nabízel a zajišťoval nepřetržitě.
4. Domovský členský stát vyžaduje, aby měl schválený mechanismus pro hlášení obchodů zavedeny systémy, které umožňují účinně kontrolovat úplnost hlášení o obchodech, zjišťovat chybějící údaje a zjevné chyby způsobené investičním podnikem, a pokud k takové chybě dojde nebo se chybějící údaj zjistí, sdělit podrobnosti o chybě nebo o chybějícím údaji investičnímu podniku a požadovat, aby takováto chybná hlášení byla opravena a předložena znovu.
Domovský členský stát rovněž vyžaduje, aby měl schválený mechanismus pro hlášení obchodů zavedeny systémy, které mu umožní odhalit chyby nebo chybějící údaje způsobené samotným schváleným mechanismem pro hlášení obchodů a opravit a předat, případně opětovně předat, příslušnému orgánu správné a úplné zprávy o obchodech.
5. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem upřesňujících:
a)
způsob, jakým může schválený mechanismus pro hlášení obchodů splnit povinnost uveřejňovat informace podle odstavce 1, a
b)
konkrétní organizační požadavky stanovené v odstavcích 2, 3 a 4.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. července 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
HLAVA VI
PŘÍSLUŠNÉ ORGÁNY
KAPITOLA I
Určení, pravomoci a postupy pro zjednávání nápravy
Článek 67
Určení příslušných orgánů
1. Každý členský stát určí příslušné orgány pověřené plněním jednotlivých úkolů stanovených na základě různých ustanovení nařízení (EU) č. 600/2014 a této směrnice. Členské státy sdělí Komisi, orgánu ESMA a příslušným orgánům ostatních členských států, které příslušné orgány jsou pověřeny plněním těchto úkolů, a případné rozdělení těchto úkolů.
2. Příslušné orgány uvedené v odstavci 1 jsou orgány veřejné moci, aniž je tím dotčena možnost případně přenést úkoly na jiné subjekty, pokud to výslovně umožňuje čl. 29 odst. 4.
Žádné přenesení úkolů na subjekty jiné než orgány uvedené v odstavci 1 nesmí zahrnovat výkon veřejné moci nebo využití pravomocí volného rozhodování. Členské státy vyžadují, aby před přenesením úkolů přijaly příslušné orgány veškerá přiměřená opatření, aby zajistily, že subjekt, na který mají být úkoly přeneseny, má schopnosti a zdroje nezbytné k účinnému plnění všech úkolů a že k přenesení úkolů dojde pouze tehdy, pokud byl vytvořen jasně vymezený a dokumenty podložený rámec pro výkon kteréhokoli z přenesených úkolů, který uvádí úkoly, jež mají být plněny, a podmínky, za nichž mají být prováděny. Tyto podmínky zahrnují ustanovení zavazující dotčený subjekt jednat a být organizován tak, aby se předešlo střetu zájmů a aby informace získané při provádění svěřených úkolů nebyly využity nečestně nebo nebránily hospodářské soutěži. Konečná odpovědnost za dohled nad dodržováním této směrnice a prováděcích předpisů k ní spočívá na příslušném orgánu nebo orgánech určených v souladu s odstavcem 1.
Členské státy uvědomí Komisi, ESMA a příslušné orgány ostatních členských států o všech ujednáních uzavřených v souvislosti s přenesením úkolů, včetně přesných podmínek tohoto přenesení.
3. ESMA zveřejní seznam příslušných orgánů podle odstavců 1 a 2 na svých internetových stránkách a aktualizuje jej.
Článek 68
Spolupráce mezi orgány ve stejném členském státě
Jestliže členský stát určí k vymáhání některého ustanovení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014 více než jeden příslušný orgán, musí být úkoly každého z těchto orgánů jasně vymezeny a orgány musí úzce spolupracovat.
Každý členský stát vyžaduje, aby tato spolupráce rovněž probíhala mezi příslušnými orgány pro účely této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014 a příslušnými orgány pověřenými v daném členském státě dohledem nad úvěrovými a jinými finančními institucemi, penzijními fondy, SKIPCP, zprostředkovateli pojištění a zajištění a pojišťovnami.
Členské státy vyžadují, aby si příslušné orgány vyměňovaly informace nezbytné nebo užitečné pro výkon svých funkcí a úkolů.
Článek 69
Pravomoci dohledu
1. Příslušné orgány musí mít veškeré pravomoci dohledu, včetně vyšetřovacích pravomocí a pravomocí ukládat nápravná opatření, které jsou pro plnění jejich úkolů podle této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014 nezbytné.
2. Pravomoci uvedené v odstavci 1 zahrnují přinejmenším právo:
a)
mít přístup k jakémukoli dokumentu nebo jiným údajům v jakékoli formě, kterou příslušný orgán považuje za vhodnou pro výkon svých úkolů, a obdržet nebo pořídit jejich kopii;
b)
vyžadovat nebo požadovat poskytnutí informací od kterékoli osoby a v případě nutnosti osobu předvolat a vyslechnout ji za účelem získání informací;
c)
provádět kontroly na místě nebo vyšetřování;
d)
požadovat existující záznamy telefonních hovorů nebo elektronické komunikace nebo jiné záznamy o datovém provozu v držení investičního podniku, úvěrové instituce či jiného subjektu, na nějž se vztahuje tato směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014;
e)
požadovat zajištění nebo obstavení aktiv nebo obojí;
f)
požadovat dočasný zákaz profesní činnosti;
g)
požadovat, aby auditoři povolených investičních podniků a poskytovatelů služeb hlášení údajů poskytovali informace;
h)
postoupit věc k trestnímu stíhání;
i)
umožnit auditorům nebo odborníkům provádět ověřování či vyšetřování;
j)
požadovat nebo vyžadovat od jakékoliv osoby poskytnutí informací, včetně veškeré příslušné dokumentace, týkající se velikosti a účelu pozice nebo expozice uzavřené prostřednictvím některého komoditního derivátu a veškerých aktiv nebo pasiv na základním trhu;
k)
požadovat, aby byl dočasně nebo trvale ukončen jakýkoliv postup nebo jednání, o nichž se příslušný orgán domnívá, že jsou v rozporu s nařízením (EU) č. 600/2014 a předpisy přijatými k provedení této směrnice, a zabránit tomu, aby se takový postup nebo jednání opakovaly;
l)
přijmout jakýkoli druh opatření k zajištění toho, aby investiční podniky, regulované trhy a jiné osoby, na něž se vztahuje tato směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014, nadále splňovaly právní požadavky;
m)
požadovat pozastavení obchodování s finančním nástrojem;
n)
požadovat stažení finančního nástroje z obchodování na regulovaném trhu nebo z jiného systému obchodování;
o)
požadovat, aby kterákoli osoba podnikla kroky k omezení velikosti pozice nebo expozice;
p)
omezit možnost kterékoli osoby sjednat komoditní derivát, mimo jiné zavedením limitů na velikost pozice, kterou může kterákoli osoba v kterémkoli okamžiku držet v souladu s článkem 57;
q)
vydávat veřejná oznámení;
r)
v rozsahu povoleném vnitrostátním právem požadovat existující záznamy o datovém provozu, které jsou v držení telekomunikačního operátora, existuje-li důvodné podezření na porušení předpisů a mohou-li být tyto záznamy relevantní pro vyšetřování porušení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014;
s)
pozastavit uvádění na trh nebo prodej finančních nástrojů či strukturovaných vkladů, pokud jsou splněny podmínky článků 40, 41 či 42 nařízení (EU) č. 600/2014;
t)
pozastavit uvádění na trh nebo prodej finančních nástrojů či strukturovaných vkladů, pokud investiční podnik dosud nevyvinul nebo neuplatnil účinný postup schvalování produktů nebo jiným způsobem nedodržuje čl. 16 odst. 3 této směrnice;
u)
požadovat odchod určité fyzické osoby ze správní rady investičního podniku nebo organizátora trhu.
Do 3. července 2016 oznámí členské státy Komisi a orgánu ESMA vnitrostátní právní a správní předpisy provádějící odstavce 1 a 2. Bez zbytečného odkladu jim oznámí též veškeré následné změny těchto předpisů.
Členské státy zajistí zavedení mechanismů pro to, aby byla v souladu s vnitrostátním právem vyplacena náhrada nebo přijato jiné nápravné opatření ve vztahu k jakékoli finanční ztrátě či jiné škodě utrpěné v důsledku porušení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014.
Článek 70
Sankce za porušení předpisů
1. Aniž jsou dotčeny pravomoci dohledu příslušných orgánů podle článku 69, včetně vyšetřovacích pravomocí a pravomocí ukládat nápravná opatření, a aniž je dotčeno právo členských států stanovit a ukládat trestní sankce, stanoví členské státy pravidla pro správní sankce a opatření použitelná v případě jakéhokoli porušení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014 a vnitrostátních předpisů, které byly přijaty k provedení této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014, zajistí, aby jejich příslušné orgány mohly tyto sankce a opatření ukládat, a učiní veškerá opatření, která jsou k zajištění jejich uplatňování nezbytná. Tyto sankce a opatření musí být odrazující, účinné a přiměřené a vztahovat se i na ty případy porušení předpisů, které nejsou v odstavcích 3, 4 a 5 výslovně uvedeny.
Členské státy se mohou rozhodnout, že nestanoví pravidla pro správní sankce za porušení předpisů, na které se podle jejich vnitrostátního trestního práva vztahují trestní sankce. V takovém případě členské státy sdělí Komisi příslušná trestněprávní ustanovení.
Do 3. července 2016 oznámí členské státy Komisi a orgánu ESMA vnitrostátní právní a správní předpisy provádějící tento článek, včetně jakýchkoli relevantních trestněprávních ustanovení. Bez zbytečného odkladu jim oznámí též veškeré následné změny těchto předpisů.
2. Členské státy zajistí, aby v případě, že se na investiční podniky, organizátory trhu, poskytovatele služeb hlášení údajů, úvěrové instituce v souvislosti s investičními službami nebo investičními činnostmi a doplňkovými službami a na pobočky podniků ze třetích zemí vztahují určité povinnosti, mohly být za jejich porušení, za podmínek stanovených vnitrostátním právem v oblastech, které nejsou touto směrnicí harmonizovány, uloženy sankce a opatření členům vedoucího orgánu investičního podniku nebo organizátora trhu a kterékoli jiné fyzické nebo právnické osobě, která je podle vnitrostátního práva za toto porušení odpovědná.
3. Členské státy zajistí, aby přinejmenším porušení následujících ustanovení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014 bylo považováno za porušení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014:
a)
s ohledem na tuto směrnici:
i)
čl. 8 první pododstavec písm. b),
ii)
čl. 9 odst. 1 až 6,
iii)
čl. 11 odst. 1 a 3,
iv)
čl. 16 odst. 1 až 11,
v)
čl. 17 odst. 1 až 6,
vi)
čl. 18 odst. 1 až 9 a odst. 10 první věta,
vii)
články 19 a 20,
viii)
čl. 21 odst. 1,
ix)
čl. 23 odst. 1, 2 a 3,
x)
čl. 24 odst. 1 až 5 a 7 až 10 a odst. 11 první a druhý pododstavec,
xi)
čl. 25 odst. 1 až 6,
xii)
čl. 26 odst. 1 druhá věta a odst. 2 a 3,
xiii)
čl. 27 odst. 1 až 8,
xiv)
čl. 28 odst. 1 a 2,
xv)
čl. 29 odst. 2 první a třetí pododstavec, odst. 3 první věta, odst. 4 první pododstavec a odst. 5,
xvi)
čl. 30 odst. 1 druhý pododstavec a odst. 3 druhý pododstavec první věta,
xvii)
čl. 31 odst. 1, odst. 2 první pododstavec a odst. 3,
xviii)
čl. 32 odst. 1 a odst. 2 první, druhý a čtvrtý pododstavec,
xix)
čl. 33 odst. 3,
xx)
čl. 34 odst. 2, odst. 4 první věta, odst. 5 první věta a odst. 7 první věta,
xxi)
čl. 35 odst. 2, odst. 7 první pododstavec a odst. 10 první věta,
xxii)
čl. 36 odst. 1,
xxiii)
čl. 37 odst. 1 první pododstavec a druhý pododstavec první věta a odst. 2 první pododstavec,
xxiv)
čl. 44 odst. 1 čtvrtý pododstavec, odst. 2 první věta, odst. 3 první pododstavec a odst. 5 písm. b),
xxv)
čl. 45 odst. 1 až 6 a odst. 8,
xxvi)
čl. 46 odst. 1 a odst. 2 písm. a) a b),
xxvii)
článek 47,
xxviii)
čl. 48 odst. 1 až 11,
xxix)
čl. 49 odst. 1,
xxx)
čl. 50 odst. 1,
xxxi)
čl. 51 odst. 1 až 4 a odst. 5 druhá věta,
xxxii)
čl. 52 odst. 1 a odst. 2 první, druhý a pátý pododstavec,
xxxiii)
čl. 53 odst. 1, 2 a 3, odst. 6 druhý pododstavec první věta a odst. 7,
xxxiv)
čl. 54 odst. 1, odst. 2 první pododstavec a odst. 3,
xxxv)
čl. 57 odst. 1, odst. 2, odst. 8 a odst. 10 první pododstavec,
xxxvi)
čl. 58 odst. 1 až 4,
xxxvii)
čl. 63 odst. 1, 3 a 4,
xxxviii)
čl. 64 odst. 1 až 5,
xxxix)
čl. 65 odst. 1 až 5,
xxxx)
čl. 66 odst. 1 až 4, a
b)
s ohledem na nařízení (EU) č. 600/2014:
i)
čl. 3 odst. 1 a 3,
ii)
čl. 4 odst. 3 první pododstavec,
iii)
článek 6,
iv)
čl. 7 odst. 1 třetí pododstavec první věta,
v)
čl. 8 odst. 1, 3 a 4,
vi)
článek 10,
vii)
čl. 11 odst. 1 třetí pododstavec první věta a odst. 3 třetí pododstavec,
viii)
čl. 12 odst. 1,
ix)
čl. 13 odst. 1,
x)
čl. 14 odst. 1, odst. 2 první věta a odst. 3 druhá, třetí a čtvrtá věta,
xi)
čl. 15 odst. 1 první pododstavec a druhý pododstavec první a třetí věta, odst. 2 a odst. 4 druhá věta,
xii)
čl. 17 odst. 1 druhá věta,
xiii)
čl. 18 odst. 1 a 2, odst. 4 první věta, odst. 5 první věta, odst. 6 první pododstavec a odst. 8 a 9,
xiv)
čl. 20 odst. 1 a odst. 2 první věta,
xv)
čl. 21 odst. 1, 2 a 3,
xvi)
čl. 22 odst. 2,
xvii)
čl. 23 odst. 1 a 2,
xviii)
čl. 25 odst. 1 a 2,
xix)
čl. 26 odst. 1 první pododstavec, odst. 2 až 5, odst. 6 první pododstavec a odst. 7 první až pátý a osmý pododstavec,
xx)
čl. 27 odst. 1,
xxi)
čl. 28 odst. 1 a odst. 2 první pododstavec,
xxii)
čl. 29 odst. 1 a 2,
xxiii)
čl. 30 odst. 1,
xxiv)
čl. 31 odst. 2 a 3,
xxv)
čl. 35 odst. 1, 2 a 3,
xxvi)
čl. 36 odst. 1, 2 a 3,
xxvii)
čl. 37 odst. 1 a 3,
xxviii)
články 40, 41 a 42.
4. Za porušení předpisů se rovněž považuje poskytování investičních služeb nebo výkon investičních činností bez požadovaného povolení nebo souhlasu podle následujících ustanovení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014:
a)
článek 5, čl. 6 odst. 2, článek 34, 35, 39, 44 nebo 59 této směrnice, nebo
b)
čl. 7 odst. 1 třetí věta nebo čl. 11 odst. 1 nařízení (EU) č. 600/2014.
5. Za porušení této směrnice se považuje i nespolupráce při vyšetřování nebo při kontrole či žádosti podle článku 69.
6. Členské státy v souladu se svým vnitrostátním právem zajistí, aby v případech porušení předpisů uvedených v odstavcích 3, 4 a 5 měly příslušné orgány pravomoc přijímat a ukládat alespoň tyto správní sankce a opatření:
a)
veřejné prohlášení uvádějící fyzickou nebo právnickou osobu a povahu porušení předpisů v souladu s článkem 71;
b)
příkaz požadující, aby fyzická nebo právnická osoba jednání ukončila nebo aby takové jednání neopakovala;
c)
v případě investičního podniku, organizátora trhu oprávněného provozovat mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém, regulovaného trhu, schváleného systému pro uveřejňování informací, poskytovatele konsolidovaných obchodních informací a schváleného mechanismu pro hlášení obchodů odnětí povolení instituci nebo pozastavení jeho platnosti v souladu s články 8, 43 a 65;
d)
dočasný nebo, v případě závažného opakovaného porušení předpisů, trvalý zákaz výkonu vedoucí funkce v investičních podnicích vydaný kterémukoliv členovi vedoucího orgánu investičního podniku nebo kterékoli jiné odpovědné fyzické osobě;
e)
dočasný zákaz toho, aby byl investiční podnik členem nebo účastníkem regulovaných trhů nebo mnohostranných obchodních systémů nebo zákazníkem organizovaných obchodních systémů;
f)
v případě právnické osoby maximální správní pokuty ve výši nejméně 5 000 000 EUR nebo v členských státech, jejichž měnou není euro, v odpovídající hodnotě v příslušné národní měně k 2. červencem 2014, nebo až 10 % celkového ročního obratu právnické osoby určeného podle poslední dostupné účetní závěrky schválené vedoucím orgánem; je-li právnická osoba mateřským podnikem nebo dceřiným podnikem mateřského podniku, který je povinen sestavovat konsolidovanou účetní závěrku podle směrnice 2013/34/EU, je příslušným celkovým obratem celkový roční obrat nebo odpovídající druh příjmů podle příslušných účetních legislativních aktů vyplývající z poslední dostupné konsolidované účetní závěrky schválené vedoucím orgánem vrcholného mateřského podniku;
g)
v případě fyzické osoby maximální správní pokuty ve výši nejméně 5 000 000 EUR nebo v členských státech, jejichž měnou není euro, v odpovídající hodnotě ve vnitrostátní měně k 2. červencem 2014;
h)
maximální správní pokuty ve výši přinejmenším dvojnásobku výhody, která byla porušením předpisů získána, pokud lze tuto výhodu stanovit, a to i v případě, že tato částka převyšuje maximální částky stanovené v písmenech f) a g).
7. Členské státy mohou oprávnit příslušné orgány, aby uložily dodatečné druhy sankcí doplňující sankce uvedené v odstavci 6 nebo aby uložily pokuty přesahující částky uvedené v odst. 6 písm. f), g) a h).
Článek 71
Zveřejňování rozhodnutí
1. Členské státy stanoví, aby příslušné orgány zveřejnily na svých oficiálních internetových stránkách jakékoli rozhodnutí o uložení správní sankce nebo opatření za porušení nařízení (EU) č. 600/2014 nebo vnitrostátních předpisů přijatých k provedení této směrnice, a to bez zbytečného odkladu poté, co byla o příslušném rozhodnutí vyrozuměna osoba, jíž byla sankce uložena. Zveřejní se přinejmenším informace o typu a povaze porušení předpisů a o totožnosti odpovědné osoby. Tato povinnost se nevztahuje na rozhodnutí ukládající opatření vyšetřovací povahy.
Pokud však má příslušný orgán na základě individuálního posouzení přiměřenosti zveřejnění totožnosti právnických osob nebo osobních údajů fyzických osob za to, že by zveřejnění těchto údajů bylo nepřiměřené, nebo pokud by zveřejnění ohrozilo stabilitu finančních trhů nebo probíhající vyšetřování, zajistí členské státy, aby příslušné orgány buď:
a)
zveřejnění rozhodnutí o uložení sankce nebo opatření odložily, dokud důvody pro nezveřejnění nepominou;
b)
rozhodnutí o uložení sankce nebo opatření zveřejnily anonymně způsobem, který je v souladu s vnitrostátním právem, pokud toto anonymní zveřejnění zajistí skutečnou ochranu dotyčných osobních údajů;
c)
rozhodnutí o uložení sankce nebo opatření nezveřejnily vůbec, pokud se má za to, že možnosti uvedené v písmenech a) a b) dostatečně nezajišťují:
i)
že nebude ohrožena stabilita finančních trhů;
ii)
přiměřenost zveřejnění takových rozhodnutí s ohledem na opatření považovaná za méně významná.
V případě rozhodnutí zveřejnit sankci nebo opatření anonymně může být zveřejnění příslušných údajů o přiměřenou dobu odloženo, pokud se předpokládá, že důvody pro anonymní zveřejnění po uplynutí této doby pominou.
2. Je-li proti rozhodnutí o uložení sankce nebo opatření podán opravný prostředek k příslušnému soudnímu nebo jinému orgánu, příslušné orgány takovou informaci a veškeré následné informace o výsledku tohoto opravného prostředku rovněž ihned uveřejní na svých oficiálních internetových stránkách. Zveřejněno navíc musí být jakékoli rozhodnutí, kterým se ruší dříve přijaté rozhodnutí o uložení sankce nebo opatření.
3. Příslušné orgány zajistí, aby jakékoli zveřejnění v souladu s tímto článkem na jejich oficiálních internetových stránkách zůstalo po dobu nejméně pěti let od zveřejnění. Osobní údaje, jež taková zveřejněná informace obsahuje, jsou na oficiálních internetových stránkách uchovávány pouze po nezbytnou dobu, v souladu s platnými předpisy o ochraně údajů.
Příslušné orgány informují ESMA o všech uložených správních sankcích, které dosud nebyly zveřejněny v souladu s odst. 1 prvním pododstavcem písm. c), a to i o jakémkoli případném opravném prostředku, který vůči nim byl podán, a o jeho výsledku. Členské státy zajistí, aby příslušné orgány obdržely informace a pravomocné soudní rozhodnutí ve věci uložení jakýchkoli trestních sankcí, a předají je orgánu ESMA. ESMA spravuje centrální databázi oznámených sankcí výhradně pro účely výměny informací mezi příslušnými orgány. Tato databáze je přístupná pouze příslušným orgánům a aktualizuje se na základě informací poskytnutých příslušnými orgány.
4. Členské státy poskytnou každoročně orgánu ESMA souhrnné informace týkající se všech sankcí a opatření uložených v souladu s odstavci 1 a 2. Tato povinnost se nevztahuje na opatření vyšetřovací povahy. ESMA tyto informace zveřejní ve své výroční zprávě.
Pokud se členské státy rozhodly v souladu s článkem 70 stanovit za porušení ustanovení uvedených ve zmíněném článku trestní sankce, poskytnou jejich příslušné orgány orgánu ESMA každoročně anonymní souhrnné údaje o veškerých provedených trestních vyšetřováních a o uložených trestních sankcích. ESMA zveřejní údaje o uložených trestních sankcích ve výroční zprávě.
5. Pokud příslušný orgán zveřejnil správní opatření, správní sankci nebo trestní sankci, oznámí tuto skutečnost zároveň orgánu ESMA.
6. V případě, že se zveřejněná trestní nebo správní sankce týká investičního podniku, organizátora trhu, poskytovatele služeb hlášení údajů, úvěrové instituce v souvislosti s investičními službami a činnostmi nebo doplňkovými službami nebo poboček podniků ze třetích zemí povolených v souladu s touto směrnicí, připojí ESMA odkaz na zveřejněnou sankci v příslušném rejstříku.
7. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem týkajících se postupů a forem předkládání informací uvedených v tomto článku.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 72
Výkon pravomocí dohledu a pravomocí ukládat sankce
1. Příslušné orgány vykonávají pravomoci dohledu podle článku 69, včetně vyšetřovacích pravomocí a pravomocí ukládat nápravná opatření, a pravomoci ukládat sankce podle článku 70 v souladu se svými vnitrostátním právem:
a)
přímo;
b)
ve spolupráci s dalšími orgány;
c)
v rámci vlastní odpovědnosti přenesením na subjekty, na které byly přeneseny úkoly v souladu s čl. 67 odst. 2; nebo
d)
prostřednictvím dožádání u příslušných soudních orgánů.
2. Členské státy zajistí, aby příslušné orgány při určování druhu a výše správní sankce nebo opatření uložených na základě výkonu pravomocí ukládat sankce podle článku 70 zohlednily všechny relevantní okolnosti, případně včetně:
a)
závažnosti a doby trvání porušení předpisů;
b)
míry odpovědnosti fyzické nebo právnické osoby odpovědné za porušení předpisů;
c)
finanční síly odpovědné fyzické nebo právnické osoby, kterou udává zejména celkový roční obrat odpovědné právnické osoby nebo celkový roční příjem a čistá aktiva odpovědné fyzické osoby;
d)
důležitosti zisků nebo ztrát, které odpovědná fyzická nebo právnická osoba získala nebo kterým předešla, pokud je možné je stanovit;
e)
ztrát třetích stran způsobených porušením předpisů, pokud je možné je stanovit;
f)
míry spolupráce odpovědné fyzické nebo právnické osoby s příslušným orgánem, aniž je dotčena nutnost zajistit vrácení realizovaného zisku nebo zamezené ztráty;
g)
dřívějších případů porušení předpisů odpovědnou fyzickou nebo právnickou osobou.
Příslušné orgány mohou při stanovování druhu a výše správních sankcí a opatření vzít v úvahu kromě faktorů uvedených v prvním pododstavci i další faktory.
Článek 73
Hlášení případů porušení předpisů
1. Členské státy zajistí, aby příslušné orgány zřídily účinné mechanismy, které umožní hlášení potenciálních nebo skutečných případů porušení nařízení (EU) č. 600/2014 a vnitrostátních předpisů přijatých k provedení této směrnice příslušným orgánům.
Mechanismy uvedené v prvním pododstavci zahrnují alespoň:
a)
zvláštní postupy pro přijímání hlášení o potenciálních či skutečných případech porušení předpisů a jejich následné vyřízení, včetně zřízení bezpečných komunikačních kanálů pro tato hlášení;
b)
vhodnou ochranu pro zaměstnance finančních institucí, kteří případy porušení předpisů uvnitř finanční instituce nahlásí, přinejmenším před odvetou, diskriminací nebo dalšími druhy nespravedlivého zacházení;
c)
ochranu totožnosti osoby, která případy porušení předpisů ohlásí, i fyzické osoby, která je za porušení předpisů údajně odpovědná, ve všech fázích postupů s výjimkou případů, kdy je toto zveřejnění vyžadováno vnitrostátním právem v souvislosti s dalším vyšetřováním nebo následným správním nebo soudním řízením.
2. Členské státy vyžadují, aby investiční podniky, organizátoři trhu, poskytovatelé služeb hlášení údajů, úvěrové instituce v souvislosti s investičními službami nebo činnostmi a doplňkovými službami a pobočky podniků ze třetích zemí měly zavedeny vhodné postupy, které jejich zaměstnancům umožní hlásit potenciální či skutečné případy porušení předpisů interně zvláštní, nezávislou a samostatnou cestou.
Článek 74
Právo na přezkum
1. Členské státy zajistí, aby každé rozhodnutí na základě nařízení (EU) č. 600/2014 nebo na základě právních a správních předpisů přijatých v souladu s touto směrnicí bylo řádně odůvodněno a aby podléhalo soudnímu přezkumu. Právo na soudní přezkum platí rovněž v případě, že do šesti měsíců od podání žádosti o povolení obsahující všechny požadované informace není vydáno žádné rozhodnutí.
2. Členské státy stanoví, že níže uvedené orgány určené vnitrostátním právem mohou v zájmu spotřebitelů a v souladu s vnitrostátním právem rovněž podat žalobu u soudů nebo příslušných správních orgánů, aby zajistily uplatňování nařízení (EU) č. 600/2014 a vnitrostátních předpisů přijatých k provedení této směrnice:
a)
veřejné orgány nebo jejich zástupci;
b)
organizace spotřebitelů s oprávněným zájmem na ochraně spotřebitelů;
c)
profesní organizace s oprávněným zájmem na ochraně svých členů.
Článek 75
Mimosoudní mechanismy pro stížnosti spotřebitelů
1. Členské státy zajistí zavedení účinných a účelných postupů vyřizování stížností a zjednávání nápravy pro mimosoudní řešení spotřebitelských sporů v souvislosti s investičními a doplňkovými službami, které poskytují investiční podniky, popřípadě s využitím stávajících subjektů. Členské státy dále zajistí, aby všechny investiční podniky využívaly jeden nebo více takových subjektů, které tyto postupy vyřizování stížností a zjednávání nápravy provádějí.
2. Členské státy zajistí, aby tyto subjekty aktivně spolupracovaly se svými protějšky v jiných členských státech při řešení přeshraničních sporů.
3. Příslušné orgány oznámí orgánu ESMA postupy vyřizování stížností a zjednávání nápravy podle odstavce 1, které jsou dostupné v rámci jejich působnosti.
ESMA zveřejní seznam všech mimosoudních mechanismů na svých internetových stránkách a aktualizuje jej.
Článek 76
Služební tajemství
1. Členské státy zajistí, aby příslušné orgány, všechny osoby, které pro příslušné orgány pracují nebo pracovaly, nebo subjekty, na které jsou přeneseny pravomoci podle čl. 67 odst. 2, jakož i auditoři a experti pověření příslušnými orgány byli vázáni povinností zachovávat služební tajemství. Nesmějí sdělit žádné důvěrné informace, které se dozvědí při plnění svých povinností, s výjimkou souhrnné či celkové formy tak, aby nebylo možno určit totožnost jednotlivých investičních podniků, organizátorů trhu, regulovaných trhů nebo jakékoli jiné osoby, aniž jsou dotčeny požadavky vnitrostátního trestního nebo daňového práva nebo jiných ustanovení této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014.
2. Byl-li na investiční podnik, organizátora trhu nebo regulovaný trh vyhlášen konkurs nebo nařízena likvidace, lze důvěrné informace, které se netýkají třetích osob, sdělit v občanském nebo obchodním soudním řízení, jestliže je to nutné k tomu, aby se řízení uskutečnilo.
3. Aniž jsou dotčeny požadavky vnitrostátního trestního nebo daňového práva, mohou příslušné orgány, subjekty nebo fyzické či právnické osoby jiné než příslušné orgány, které získají důvěrné informace podle této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014, tyto informace použít, v případě příslušných orgánů, v oblasti působnosti této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014 pouze k plnění svých povinností a výkonu svých funkcí nebo, v případě jiných orgánů, subjektů nebo fyzických či právnických osob, k účelu, ke kterému jim byly poskytnuty, nebo v rámci správních nebo soudních řízení, která s výkonem těchto funkcí konkrétně souvisejí. Pokud s tím však příslušný orgán nebo jiný orgán, subjekt nebo osoba sdělující informace souhlasí, může orgán, který je obdržel, tyto informace použít pro jiné účely.
4. Veškeré důvěrné informace přijaté, vyměněné nebo předané podle této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014 podléhají služebnímu tajemství podle tohoto článku. Tento článek však nebrání příslušným orgánům ve výměně nebo předávání důvěrných informací v souladu s touto směrnicí nebo nařízením (EU) č. 600/2014 nebo jinými směrnicemi nebo nařízeními vztahujícími se na investiční podniky, úvěrové instituce, penzijní fondy, SKIPCP, alternativní investiční fondy, zprostředkovatele pojištění a zajištění, pojišťovny, regulované trhy nebo organizátory trhů, ústřední protistrany, centrální depozitáře cenných papírů či jiné subjekty se souhlasem příslušného orgánu nebo jiného orgánu, subjektu, fyzické či právnické osoby, které informace poskytly.
5. Tento článek nebrání příslušným orgánům, aby si v souladu s vnitrostátním právem vyměňovaly nebo předávaly důvěrné informace, které neobdržely od příslušného orgánu jiného členského státu.
Článek 77
Vztahy s auditory
1. Členské státy přinejmenším stanoví, aby každá osoba oprávněná ve smyslu směrnice Evropského parlamentu a Rady 2006/43/ES (49), která v investičním podniku, na regulovaném trhu nebo u poskytovatele služeb hlášení údajů plní úkol uvedený v článku 34 směrnice 2013/34/EU nebo v článku 73 směrnice Rady 2009/65/EHS nebo jiný úkol stanovený právními předpisy, byla povinna bezodkladně sdělit příslušným orgánům každou skutečnost nebo rozhodnutí týkající se daného podniku, jež zjistí při plnění tohoto úkolu a jež by mohly:
a)
představovat závažné porušení právních nebo správních předpisů, které stanoví podmínky pro povolení nebo které výslovně upravují výkon činnosti investičních podniků;
b)
narušit pokračování činnosti investičního podniku;
c)
způsobit, že bude odmítnuto ověření účtů nebo k nim bude udělen výrok s výhradou.
Tato osoba má rovněž povinnost oznámit veškeré skutečnosti a rozhodnutí, jež zjistí při plnění jednoho z úkolů podle prvního pododstavce v podniku, který má úzké propojení s investičním podnikem, v němž tato osoba plní svůj úkol.
2. Sdělí-li osoby oprávněné ve smyslu směrnice 2006/43/ES v dobré víře příslušným orgánům jakékoli skutečnosti nebo rozhodnutí uvedené v odstavci 1, nepovažuje se to za porušení jakéhokoli zákonného nebo smluvního omezení zpřístupnění informací a těmto osobám nevzniká žádná odpovědnost.
Článek 78
Ochrana údajů
Osobní údaje shromážděné při výkonu pravomocí dohledu, včetně vyšetřovacích pravomocí, podle této směrnice nebo za účelem tohoto výkonu se zpracovávají v souladu s vnitrostátními předpisy přijatými k provedení směrnice 95/46/ES a případně s nařízením (ES) č. 45/2001.
KAPITOLA II
Spolupráce mezi příslušnými orgány členských států a orgánem ESMA
Článek 79
Povinnost spolupracovat
1. Příslušné orgány různých členských států vzájemně spolupracují, je-li to nezbytné pro účely plnění jejich úkolů podle této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014, a využívají své pravomoci stanovené v této směrnici, v nařízení (EU) č. 600/2014 nebo ve vnitrostátním právu.
Pokud se členské státy rozhodly v souladu s článkem 70 stanovit za porušení ustanovení uvedených ve zmíněném článku trestní sankce, zajistí, aby byla přijata vhodná opatření k tomu, aby příslušné orgány měly veškeré nezbytné pravomoci ke spolupráci s justičními orgány v rámci jejich jurisdikce, které jim umožní získat konkrétní informace týkající se trestního vyšetřování či řízení zahájeného kvůli možnému porušení této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014 a poskytnout tyto informace ostatním příslušným orgánům a orgánu ESMA, aby mohly splnit svou povinnost vzájemné spolupráce a spolupráce s ESMA pro účely této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014.
Příslušné orgány poskytují pomoc příslušným orgánům ostatních členských států. Zejména si vyměňují informace a spolupracují při vyšetřování nebo činnostech dohledu.
Příslušné orgány mohou též spolupracovat s příslušnými orgány jiných členských států v zájmu snazšího vybírání pokut.
K usnadnění a urychlení spolupráce, a zejména výměny informací, určí členské státy jediný příslušný orgán jako kontaktní místo pro účely této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014. Členské státy sdělí Komisi, orgánu ESMA a ostatním členským státům názvy orgánů, které určí k přijímání žádostí o výměnu informací nebo o spolupráci podle tohoto odstavce. ESMA zveřejní seznam těchto orgánů na svých internetových stránkách a aktualizuje jej.
2. Pokud s přihlédnutím k situaci na trhu cenných papírů v hostitelském členském státě činnost obchodního systému, který v hostitelském členském státě vytvořil určité mechanismy, nabude značného významu pro fungování trhů cenných papírů a ochranu investorů v tomto hostitelském členském státě, zavedou příslušné orgány obchodního systému domovského a hostitelského státu přiměřená ujednání o spolupráci.
3. Členské státy přijmou veškerá správní a organizační opatření, aby usnadnily pomoc stanovenou v odstavci 1.
Příslušné orgány mohou využít svých pravomocí pro účely spolupráce i v případech, kdy vyšetřované jednání nezakládá porušení předpisu platného v daném členském státě.
4. Pokud má příslušný orgán závažné důvody se domnívat, že subjekty, které nespadají pod jeho dohled, jednají nebo jednaly na území jiného členského státu v rozporu s touto směrnicí nebo nařízením (EU) č. 600/2014, oznámí to co nejpodrobněji příslušnému orgánu jiného členského státu a orgánu ESMA. Příslušný orgán, který takové oznámení obdrží, přijme vhodná opatření. Vyrozumí příslušný orgán, který oznámení učinil, a ESMA o výsledku opatření a v rámci možností o zásadním vývoji, k němuž došlo v mezidobí. Tímto odstavcem není dotčena pravomoc příslušného orgánu, který provedl oznámení.
5. Aniž jsou dotčeny odstavce 1 a 4, oznámí příslušné orgány orgánu ESMA a jiným příslušným orgánům podrobné informace o:
a)
žádostech o omezení velikosti pozice nebo expozice podle čl. 69 odst. 2 prvního pododstavce písm. o);
b)
omezeních možnosti osob sjednat komoditní derivát podle čl. 69 odst. 2 prvního pododstavce písm. p).
Toto oznámení musí tam, kde je to relevantní, zahrnovat podrobné údaje o žádosti podle čl. 69 odst. 2 prvního pododstavce písm. j), včetně totožnosti osoby nebo osob, jimž byla určena, a důvody této žádosti, jakož i rozsah omezení zavedených podle čl. 69 odst. 2 prvního pododstavce písm. p), včetně dotčené osoby, použitelných finančních nástrojů, prahových hodnot pro velikost pozic, které může tato osoba v kterémkoli okamžiku držet, výjimek z nich udělených na základě článku 57 a důvodů pro ně.
Oznámení musí být učiněna nejméně 24 hodin před okamžikem, k němuž mají opatření nabýt účinnosti. Za výjimečných okolností může příslušný orgán oznámení učinit méně než 24 hodin před okamžikem, k němuž mají opatření nabýt účinnosti, není-li oznámení 24 hodin předem možné.
Příslušný orgán členského státu, který obdrží oznámení podle tohoto odstavce, může přijmout opatření v souladu s čl. 69 odst. 2 prvním pododstavcem písm. o) nebo p), pokud je přesvědčen, že je nezbytné k dosažení cíle jiného příslušného orgánu. Příslušný orgán rovněž podá oznámení v souladu s tímto odstavcem i v případě, že navrhne přijetí opatření.
Jestliže se opatření podle prvního pododstavce písm. a) nebo b) tohoto odstavce vztahuje na velkoobchodní energetické produkty, uvědomí příslušný orgán rovněž Agenturu pro spolupráci energetických regulačních orgánů (ACER), zřízenou nařízením (ES) č. 713/2009.
6. V souvislosti s povolenkami na emise příslušné orgány spolupracují s veřejnými orgány příslušnými pro dozor nad spotovými a dražebními trhy a s příslušnými orgány, správci rejstříků a jinými veřejnými orgány pověřenými dohledem nad dodržováním směrnice 2003/87/ES, aby bylo zajištěno, že dokáží získat konsolidovaný přehled o trzích s povolenkami na emise.
7. V souvislosti s deriváty zemědělských komodit příslušné orgány podávají zprávy veřejným orgánům, které jsou příslušné k dohledu nad fyzickými zemědělskými trhy podle nařízení (EU) č. 1308/2013 a k jejich správě a regulaci, a s těmito orgány spolupracují.
8. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými stanoví kritéria, podle nichž by bylo možné považovat činnost obchodního systému v hostitelském členském státě za činnost se značným významem pro fungování trhů cenných papírů a ochranu investorů v tomto hostitelském členském státě.
9. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem pro standardní formuláře, šablony a postupy pro ujednání o spolupráci uvedené v odstavci 2.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 80
Spolupráce mezi příslušnými orgány při činnostech dohledu, kontrole na místě nebo vyšetřování
1. Příslušný orgán jednoho členského státu může požádat o spolupráci příslušného orgánu jiného členského státu při dohledu nebo kontrole na místě nebo při vyšetřování. U investičních podniků, které jsou dálkovými členy nebo účastníky regulovaného trhu, se může příslušný orgán regulovaného trhu rozhodnout je oslovit přímo, a v tom případě o tom uvědomí příslušný orgán domovského členského státu dálkového člena nebo účastníka.
Pokud příslušný orgán obdrží žádost o kontrolu na místě nebo o vyšetřování, v rámci svých pravomocí:
a)
kontrolu nebo vyšetřování provede sám;
b)
umožní provést kontrolu nebo vyšetřování žádajícímu orgánu;
c)
umožní provést kontrolu nebo vyšetřování auditorům nebo odborníkům.
2. S cílem sblížit postupy dohledu se může ESMA podílet na činnostech kolegií orgánů dohledu, včetně kontroly na místě nebo vyšetřování, které společně provádějí dva nebo více příslušných orgánů v souladu s článkem 21 nařízení (EU) č. 1095/2010.
3. ESMA vypracuje návrhy regulačních technických norem k upřesnění údajů, které si příslušné orgány vyměňují v rámci své spolupráce při dohledu, kontrole na místě a vyšetřování.
ESMA předloží tyto návrhy regulačních technických norem Komisi do 3. červencem 2015.
Na Komisi je přenesena pravomoc přijímat regulační technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s články 10 až 14 nařízení (EU) č. 1095/2010.
4. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem pro standardní formuláře, šablony a postupy pro spolupráci příslušných orgánů při dohledu, kontrole na místě a vyšetřování.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 81
Výměna informací
1. Příslušné orgány členských států, které byly pro účely této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014 v souladu s čl. 79 odst. 1 této směrnice určeny jako kontaktní místa, si ihned vzájemně poskytnou informace vyžadované pro účely plnění úkolů příslušných orgánů určených v souladu s čl. 67 odst. 1 této směrnice a stanovené v předpisech přijatých na základě této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014.
Příslušné orgány, které si podle této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014 vyměňují informace s jinými příslušnými orgány, mohou v okamžiku sdělení informací uvést, že tyto informace nesmějí být bez jejich výslovného souhlasu zpřístupněny, a v tom případě lze výměnu těchto informací provádět výhradně pro účely, pro které tyto orgány daly souhlas.
2. Příslušný orgán určený jako kontaktní místo v souladu s čl. 79 odst. 1 může předávat informace získané podle odstavce 1 tohoto článku a článků 77 a 88 orgánům uvedeným v čl. 67 odst. 1. Jiným orgánům nebo fyzickým či právnickým osobám předá tyto informace pouze s výslovným souhlasem příslušných orgánů, které informace poskytly, a výhradně pro účely, pro které tyto orgány daly souhlas, s výjimkou řádně odůvodněných okolností. V tom případě kontaktní místo ihned informuje kontaktní místo, které informace zaslalo.
3. Orgány uvedené v článku 71 a jiné orgány nebo fyzické či právnické osoby, které obdrží důvěrné informace podle odstavce 1 tohoto článku nebo podle článků 77 a 88, mohou tyto informace použít pouze při plnění svých úkolů, zejména
a)
ke kontrole plnění podmínek, jimiž se řídí přístup k obchodní činnosti investičních podniků, a k usnadnění dohledu nad výkonem této činnosti na základě jednotlivých podniků či na konsolidovaném základě, a to zvláště s ohledem na požadavky kapitálové přiměřenosti uložené směrnicí 2013/36/EU, správní a účetní postupy a mechanismy vnitřní kontroly;
b)
ke sledování řádného fungování obchodních systémů;
c)
k ukládání sankcí;
d)
při správních opravných prostředcích proti rozhodnutím příslušných orgánů;
e)
při soudních řízeních zahájených podle článku 74;
f)
v mimosoudním mechanismu pro stížnosti investorů podle článku 75.
4. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem pro standardní formuláře, šablony a postupy pro výměnu informací.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
5. Tento článek ani články 76 a 88 nebrání příslušnému orgánu, aby předával orgánu ESMA, Evropské radě pro systémová rizika, centrálním bankám, ESCB a ECB jako měnovým orgánům a případně jiným veřejným orgánům příslušným pro dohled nad platebními systémy a systémy vypořádání důvěrné informace určené k plnění jejich úkolů. Podobně mohou tyto orgány nebo instituce předávat příslušným orgánům informace, které mohou příslušné orgány potřebovat pro účely plnění svých funkcí podle této směrnice nebo nařízení (EU) č. 600/2014.
Článek 82
Závazné zprostředkování
1. Příslušné orgány mohou orgánu ESMA oznámit případy, v nichž byly následující žádosti zamítnuty nebo jim nebylo v přiměřené lhůtě vyhověno:
a)
žádost o provedení určité činnosti dohledu, kontroly na místě nebo vyšetřování podle článku 80; nebo
b)
žádost o výměnu informací podle článku 81.
2. V situacích uvedených v odstavci 1 může ESMA jednat v souladu s článkem 19 nařízení (EU) č. 1095/2010, aniž jsou dotčeny možnosti odmítnout vyhovět žádosti o informace uvedené v článku 83 této směrnice a možnost orgánu ESMA jednat v souladu s článkem 17 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 83
Odmítnutí spolupráce
Příslušný orgán může odmítnout vyhovět žádosti o spolupráci při provádění vyšetřování, kontroly na místě nebo dohledu podle článku 84 nebo o výměnu informací podle článku 81 pouze v případech, kdy:
a)
již bylo zahájeno soudní řízení ve věci stejných činů a proti stejným osobám před orgány dožádaného členského státu;
b)
v dožádaném členském státě již bylo ve vztahu ke stejným osobám za stejné činy vydáno pravomocné soudní rozhodnutí.
V případě takového odmítnutí o něm příslušný orgán vyrozumí dožadující příslušný orgán a ESMA a poskytne co nejpodrobnější informace.
Článek 84
Konzultace před udělením povolení
1. Příslušné orgány členského státu jsou konzultovány před udělením povolení investičnímu podniku, který je ve kterékoli z těchto situací:
a)
je dceřiným podnikem investičního podniku nebo organizátora trhu nebo úvěrové instituce povolené v jiném členském státě;
b)
je dceřiným podnikem mateřského podniku investičního podniku nebo úvěrové instituce povolené v jiném členském státě;
c)
je kontrolován týmiž fyzickými nebo právnickými osobami jako investiční podnik nebo úvěrová instituce povolená v jiném členském státě.
2. Příslušný orgán členského státu příslušný pro dohled nad úvěrovými institucemi nebo pojišťovnami je konzultován před udělením povolení investičnímu podniku nebo organizátorovi trhu, který je ve kterékoli z těchto situací:
a)
je dceřiným podnikem úvěrové instituce nebo pojišťovny povolené v Unii;
b)
je dceřiným podnikem mateřského podniku úvěrové instituce nebo pojišťovny povolené v Unii;
c)
je kontrolován touž fyzickou nebo právnickou osobou jako úvěrová instituce nebo pojišťovna povolená v Unii.
3. Příslušné orgány uvedené v odstavcích 1 a 2 se vzájemně konzultují zejména při posuzování vhodnosti akcionářů nebo členů a pověsti a zkušenosti osob, které skutečně řídí danou činnost a které se podílejí na vedení jiného subjektu ve stejné skupině. Vyměňují si veškeré informace o vhodnosti akcionářů nebo členů a o pověsti a zkušenosti osob, které skutečně řídí danou činnost, jež jsou významné pro jiné dotčené příslušné orgány, pro udělení povolení i pro průběžné hodnocení toho, zda jsou dodržovány provozní podmínky.
4. ESMA vypracuje návrhy prováděcích technických norem pro standardní formuláře, šablony a postupy pro konzultace dalších příslušných orgánů před udělením povolení.
ESMA předloží tyto návrhy prováděcích technických norem Komisi do 3. ledna 2016.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat prováděcí technické normy uvedené v prvním pododstavci v souladu s článkem 15 nařízení (EU) č. 1095/2010.
Článek 85
Pravomoci hostitelských členských států
1. Hostitelské členské státy stanoví, že příslušný orgán může pro statistické účely vyžadovat ode všech investičních podniků s pobočkami na jejich území, aby jim o činnosti těchto poboček podávaly pravidelné zprávy.
2. Při výkonu svých pravomocí podle této směrnice hostitelské členské státy stanoví, že příslušný orgán může od poboček investičních podniků vyžadovat, aby poskytovaly informace nezbytné ke kontrole dodržování norem hostitelského členského státu, které se na ně vztahují v případech stanovených v čl. 35 odst. 8. Tyto požadavky nesmějí být přísnější než ty, které za účelem sledování toho, jak jsou dodržovány stejné normy, ukládá tento členský stát podnikům usazeným na jeho území.
Článek 86
Bezpečnostní opatření přijímaná hostitelskými členskými státy
1. Pokud má příslušný orgán hostitelského členského státu jasné a prokazatelné důvody se domnívat, že investiční podnik činný na jeho území v rámci volného pohybu služeb porušuje povinnosti vyplývající z předpisů přijatých na základě této směrnice nebo že investiční podnik, který má na jeho území pobočku, porušuje povinnosti vyplývající z předpisů přijatých na základě této směrnice, které nesvěřují pravomoc příslušnému orgánu hostitelského členského státu, postoupí tato zjištění příslušnému orgánu domovského členského státu.
Pokud i přes opatření přijatá příslušným orgánem domovského členského státu nebo proto, že se tato opatření ukáží jako nepřiměřená, jedná investiční podnik i nadále způsobem, který jasně poškozuje zájmy investorů hostitelského členského státu nebo řádné fungování trhů, použije se toto:
a)
příslušný orgán hostitelského členského státu poté, co uvědomí příslušný orgán domovského členského státu, přijme veškerá vhodná opatření nezbytná k ochraně investorů a k řádnému fungování trhů. To zahrnuje možnost zabránit investičním podnikům, které jednají protiprávně, v zahájení jakéhokoli dalšího obchodu na jeho území. Komise a ESMA jsou o těchto opatřeních bez zbytečného odkladu informovány; a
b)
příslušný orgán hostitelského členského státu může tuto záležitost předložit orgánu ESMA, který může jednat v souladu s pravomocemi, jež jsou mu svěřeny podle článku 19 nařízení (EU) č. 1095/2010.
2. Pokud příslušné orgány hostitelského členského státu zjistí, že investiční podnik, který má na jeho území pobočku, porušuje právní nebo správní předpisy přijaté v dotyčném členském státě na základě této směrnice, které svěřují pravomoc příslušným orgánům hostitelského členského státu, vyžadují, aby dotyčný investiční podnik tuto protiprávní situaci ukončil.
Pokud dotyčný investiční podnik nepodnikne potřebné kroky, přijmou příslušné orgány hostitelského členského státu veškerá vhodná opatření, aby zajistily, že dotyčný investiční podnik uvedenou protiprávní situaci ukončí. Povaha těchto opatření je sdělena příslušným orgánům domovského členského státu.
Pokud i přes opatření přijatá hostitelským členským státem investiční podnik nadále porušuje právní nebo správní předpisy uvedené v prvním pododstavci platné v hostitelském členském státě, přijme příslušný orgán hostitelského členského státu poté, co informuje příslušný orgán domovského členského státu, veškerá vhodná opatření k ochraně investorů a řádného fungování trhů. Komise a ESMA jsou o těchto opatřeních bez zbytečného odkladu informovány.
Kromě toho může příslušný orgán hostitelského členského státu tuto záležitost předložit orgánu ESMA, který může jednat v souladu s pravomocemi, jež jsou mu svěřeny podle článku 19 nařízení (EU) č. 1095/2010.
3. Pokud má příslušný orgán hostitelského členského státu regulovaného trhu, mnohostranného obchodního systému nebo organizovaného obchodního systému jasné a prokazatelné důvody se domnívat, že tento regulovaný trh, mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém porušuje povinnosti vyplývající z předpisů přijatých na základě této směrnice, postoupí tato zjištění příslušnému orgánu domovského členského státu regulovaného trhu, mnohostranného obchodního systému nebo organizovaného obchodního systému.
Pokud i přes opatření přijatá příslušným orgánem domovského členského státu nebo proto, že se taková opatření ukáží jako nepřiměřená, jedná dotyčný regulovaný trh, mnohostranný obchodní systém nebo organizovaný obchodní systém i nadále způsobem, který jasně poškozuje zájmy investorů hostitelského členského státu nebo řádné fungování trhů, přijme příslušný orgán hostitelského členského státu poté, co informuje příslušný orgán domovského členského státu, veškerá vhodná opatření k ochraně investorů a řádného fungování trhů, což zahrnuje možnost zabránit dotyčnému regulovanému trhu, mnohostrannému obchodnímu systému nebo organizovanému obchodnímu systému ve zpřístupnění jejich mechanismů dálkovým členům nebo účastníkům usazeným v hostitelském členském státě. Komise a ESMA jsou o těchto opatřeních bez zbytečného odkladu informovány.
Kromě toho může příslušný orgán hostitelského členského státu tuto záležitost předložit orgánu ESMA, který může jednat v souladu s pravomocemi, jež jsou mu svěřeny podle článku 19 nařízení (EU) č. 1095/2010.
4. Každé opatření přijaté podle odstavců 1, 2 nebo 3, jež zahrnuje sankce nebo omezení činnosti investičního podniku nebo regulovaného trhu, musí být řádně odůvodněno a sděleno dotyčnému investičnímu podniku nebo dotyčnému regulovanému trhu.
Článek 87
Spolupráce a výměna informací s ESMA
1. Příslušné orgány pro účely této směrnice spolupracují s ESMA v souladu s nařízením (EU) č. 1095/2010.
2. Příslušné orgány bez zbytečného prodlení poskytnou orgánu ESMA veškeré informace nezbytné k tomu, aby mohl tento orgán plnit své povinnosti podle této směrnice a nařízení (EU) č. 600/2014 a v souladu s články 35 a 36 nařízení (EU) č. 1095/2010.
KAPITOLA III
Spolupráce se třetími zeměmi
Článek 88
Výměna informací se třetími zeměmi
1. Členské státy a v souladu s článkem 33 nařízení (EU) č. 1095/2010 také ESMA mohou uzavírat s příslušnými orgány třetích zemí dohody o spolupráci upravující výměnu informací pouze tehdy, pokud je s ohledem na sdělované informace zaručena ochrana služebního tajemství alespoň na stejné úrovni jako podle článku 76. Tato výměna informací musí být určena k plnění úkolů těchto příslušných orgánů.
Členský stát předává osobní údaje do třetí země v souladu s kapitolou IV směrnice 95/46/ES.
ESMA předává osobní údaje do třetí země v souladu s článkem 9 nařízení (ES) č. 45/2001.
Členské státy a ESMA mohou dohody o spolupráci upravující výměnu informací uzavírat rovněž s orgány, subjekty a fyzickými nebo právnickými osobami třetích zemí příslušnými pro jeden nebo několik z následujících úkolů:
a)
dohled nad úvěrovými institucemi, jinými finančními institucemi, pojišťovnami a finančními trhy;
b)
likvidaci a konkurs investičních podniků a jiná obdobná řízení;
c)
provádění povinných auditů účetnictví investičních podniků a jiných finančních institucí, úvěrových institucí a pojišťoven při výkonu dohledu nebo při plnění jejich úkolů v oblasti správy systémů odškodnění;
d)
dohled nad orgány, které se účastní likvidace a konkursu investičních podniků a obdobných řízení;
e)
dohled nad osobami pověřenými výkonem povinných auditů pojišťoven, úvěrových institucí, investičních podniků a jiných finančních institucí;
f)
dohled nad osobami působícími na trhu s povolenkami na emise pro účely zajištění konsolidovaného přehledu o finančních a spotových trzích;
g)
dohled nad osobami působícími na trzích s deriváty zemědělských komodit pro účely zajištění konsolidovaného přehledu o finančních a spotových trzích.
Dohody o spolupráci uvedené ve třetím pododstavci mohou být uzavírány pouze tehdy, pokud je s ohledem na sdělované informace zaručena ochrana služebního tajemství alespoň na stejné úrovni jako podle článku 76. Výměna informací je určena k plnění úkolů uvedených orgánů či subjektů nebo fyzických či právnických osob. Pokud dohoda o spolupráci zahrnuje předávání osobních údajů členským státem, musí být v souladu s kapitolou IV směrnice 95/46/ES, nebo je-li do předávání zapojen orgán ESMA, s nařízením (ES) č. 45/2001.
2. Pokud informace pocházejí z jiného členského státu, smějí být zpřístupňovány jen s výslovným souhlasem příslušného orgánu, který tyto informace předal, a případně pouze pro účely, pro které dal souhlas. Totéž platí i pro informace poskytnuté příslušnými orgány třetí země.
HLAVA VII
AKTY V PŘENESENÉ PRAVOMOCI
Článek 89
Výkon přenesené pravomoci
1. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci svěřená Komisi podléhá podmínkám stanoveným v tomto článku.
2. Přenesení pravomoci uvedené v čl. 2 odst. 3, čl. 4 odst. 1 bodě 2 druhém pododstavci a odst. 2, čl. 13 odst. 1, čl. 16 odst. 12, čl. 23 odst. 4, čl. 24 odst. 13, čl. 25 odst. 8, čl. 27 odst. 9, čl. 28 odst. 3, čl. 30 odst. 5, čl. 31 odst. 4, čl. 32 odst. 4, čl. 33 odst. 8, čl. 52 odst. 4, čl. 54 odst. 4, čl. 58 odst. 6, čl. 64 odst. 7, čl. 65 odst. 7 a čl. 79 odst. 8 je svěřeno Komisi na dobu neurčitou od 2 červencem 2014.
3. Evropský parlament nebo Rada mohou přenesení pravomoci uvedené v čl. 2 odst. 3, čl. 4 odst. 1 bodě 2 druhém pododstavci a odst. 2, čl. 13 odst. 1, čl. 16 odst. 12, čl. 23 odst. 4, čl. 24 odst. 13, čl. 25 odst. 8, čl. 27 odst. 9, čl. 28 odst. 3, čl. 30 odst. 5, čl. 31 odst. 4, čl. 32 odst. 4, čl. 33 odst. 8, čl. 52 odst. 4, čl. 54 odst. 4, čl. 58 odst. 6, čl. 64 odst. 7, čl. 65 odst. 7 a čl. 79 odst. 8 kdykoli zrušit. Rozhodnutím o zrušení se ukončuje přenesení pravomoci v něm blíže určené. Rozhodnutí nabývá účinku dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie nebo k pozdějšímu dni, který v něm je upřesněn. Nedotýká se platnosti již platných aktů v přenesené pravomoci.
4. Přijetí aktu v přenesené pravomoci Komise neprodleně oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě.
5. Akt v přenesené pravomoci přijatý podle čl. 2 odst. 3, čl. 4 odst. 1 bodě 2 druhém pododstavci a odst. 2, čl. 13 odst. 1, čl. 16 odst. 12, čl. 23 odst. 4, čl. 24 odst. 13, čl. 25 odst. 8, čl. 27 odst. 9, čl. 28 odst. 3, čl. 30 odst. 5, čl. 31 odst. 4, čl. 32 odst. 4, čl. 33 odst. 8, čl. 52 odst. 4, čl. 54 odst. 4, čl. 58 odst. 6, čl. 64 odst. 7, čl. 65 odst. 7 a čl. 79 odst. 8 vstoupí v platnost pouze pokud proti němu Evropský parlament nebo Rada nevysloví námitky ve lhůtě tří měsíců ode dne, kdy jim byl tento akt oznámen, nebo pokud Evropský parlament i Rada před uplynutím této lhůty informují Komisi o tom, že námitky nevysloví. Z podnětu Evropského parlamentu nebo Rady se tato lhůta prodlouží o tři měsíce.
ZÁVĚREČNÁ USTANOVENÍ
Článek 90
Zprávy a přezkum
1. Před 3. března 2019 Komise předloží po konzultaci s ESMA zprávu Evropskému parlamentu a Radě o:
a)
fungování organizovaných obchodních systémů, včetně jejich specifického využití obchodování párováním pokynů na vlastní účet, s přihlédnutím ke zkušenostem příslušných orgánů v oblasti dohledu, k počtu organizovaných obchodních systémů povolených v Unii a k jejich podílu na trhu, a zejména posouzení toho, zda jsou nutné jakékoli úpravy definice organizovaného obchodního systému a zda je rozsah finančních nástrojů, na něž se vztahuje kategorie organizovaného obchodního systému, i nadále vhodný;
b)
fungování režimu trhů pro růst malých a středních podniků s přihlédnutím k počtu mnohostranných obchodních systémů zaregistrovaných jako trhy pro růst malých a středních podniků, k počtu emitentů na těchto trzích a k příslušným objemům obchodování.
Zpráva zejména posoudí, zda je prahová hodnota stanovená v čl. 33 odst. 3 písm. a) i nadále vhodným minimem pro dosahování cílů týkajících se trhů pro růst malých a středních podniků podle této směrnice;
c)
dopadu požadavků týkajících se algoritmického obchodování včetně vysokofrekvenčního algoritmického obchodování;
d)
zkušenostech s mechanismy zakazování určitých produktů nebo postupů s přihlédnutím k počtu případů, kdy byly tyto mechanismy spuštěny, a k jejich účinkům;
e)
uplatňování správních a trestních sankcí, a zejména o potřebě dále harmonizovat správní sankce za porušení požadavků stanovených v této směrnici a v nařízení (EU) č. 600/2014;
f)
dopadu uplatnění limitů pozic a řízení pozic nebo jiných opatření na likviditu, zneužívání trhu a řádné stanovení cen a podmínky vypořádání na trzích s komoditními deriváty;
g)
vývoji cen za údaje týkající se předobchodní a poobchodní transparentnosti od regulovaných trhů, mnohostranných obchodních systémů, organizovaných obchodních systémů a schválených systémů pro uveřejňování informací.
h)
dopadu požadavku na zveřejňování veškerých poplatků, provizí či nepeněžních výhod v souvislosti s poskytováním investičních nebo doplňkových služeb zákazníkům v souladu s čl. 24 odst. 9 této směrnice, včetně jeho dopadu na řádné fungování vnitřního trhu v oblasti přeshraničního investičního poradenství.
2. Komise po konzultaci s ESMA předloží Evropskému parlamentu a Radě zprávy o fungování služby konsolidovaných obchodních informací vytvořených v souladu s hlavou V. Zprávu k čl. 65 odst. 1 předloží do 3. září 2018. Zprávu k čl. 65 odst. 2 předloží do 3. září 2020.
Zprávy stanovené v prvním pododstavci hodnotí fungování služby konsolidovaných obchodních informací podle těchto kritérií:
a)
dostupnost a včasnost poobchodních informací v konsolidovaném formátu zachycujícím veškeré obchody bez ohledu na to, zda jsou či nejsou prováděny v obchodním systému;
b)
dostupnost a včasnost všech nebo části poobchodních informací vysoké kvality ve formátech snadno přístupných a použitelných pro účastníky trhu a za přiměřených obchodních podmínek.
Pokud Komise dospěje k závěru, že poskytovatelé konsolidovaných obchodních informací neposkytovali informace způsobem, který by splňoval kritéria stanovená v druhém pododstavci, připojí Komise ke své zprávě žádost orgánu ESMA, aby zahájil jednací řízení na určení podnikatelského subjektu provozujícího službu konsolidovaných obchodních informací v zadávacím řízení na veřejnou zakázku vedeném orgánem ESMA. Orgán ESMA toto řízení zahájí poté, co obdrží od Komise žádost, za podmínek stanovených v žádosti Komise a v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (50).
3. V případě zahájení řízení stanoveného v odstavci 2 je Komisi svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89, kterými se mění články 59 až 65 a oddíl D přílohy I této směrnice a čl. 2 odst. 1 bod 19 nařízení (EU) č. 600/2014 tím, že se určí opatření:
a)
ke stanovení doby trvání smlouvy s podnikatelským subjektem provozujícím službu konsolidovaných obchodních informací a postupu a podmínek pro prodloužení této smlouvy a pro zahájení nového zadávacího řízení;
b)
ke stanovení toho, aby podnikatelský subjekt provozoval službu konsolidovaných obchodních informací na výhradním základě a žádný jiný subjekt nebyl povolen jako poskytovatel konsolidovaných obchodních informací v souladu s článkem 59;
c)
ke zmocnění orgánu ESMA, aby zajistil, že podnikatelský subjekt provozující službu konsolidovaných obchodních informací určený v zadávacím řízení dodržuje podmínky dané zakázky;
d)
k zajištění toho, aby poobchodní informace poskytované podnikatelským subjektem provozujícím službu konsolidovaných obchodních informací byly vysoké kvality, ve formátech snadno přístupných a použitelných pro účastníky trhu a v konsolidovaném formátu zachycujícím celý trh;
e)
k zajištění toho, aby byly poobchodní informace poskytovány za přiměřených obchodních podmínek na konsolidovaném i nekonsolidovaném základě a odpovídaly potřebám uživatelů těchto informací v celé Unii;
f)
k zajištění toho, aby obchodní systémy a schválené systémy pro uveřejňování informací poskytovaly své obchodní údaje podnikatelskému subjektu provozujícímu službu konsolidovaných obchodních informací určenému v zadávacím řízení vedeném orgánem ESMA za přiměřených nákladů;
g)
k upřesnění opatření pro případ, že podnikatelský subjekt provozující službu konsolidovaných obchodních informací určený v zadávacím řízení nedodrží podmínky dané zakázky;
h)
k upřesnění ujednání, v jejichž rámci mohou poskytovatelé konsolidovaných obchodních informací schválení podle článku 59 i nadále provozovat službu konsolidovaných obchodních informací, pokud zmocnění stanovené v písmenu b) tohoto odstavce není využíváno nebo nebyl v zadávacím řízení určen žádný subjekt, do doby, než bude dokončeno nové zadávací řízení a k provozování služby konsolidovaných obchodních informací bude určen nový podnikatelský subjekt.
4. Do 1. ledna 2018 připraví Komise po konzultaci orgánu ESMA a Agentury pro spolupráci energetických regulačních orgánů zprávu, v níž posoudí potenciální dopad na ceny energie a na fungování trhu s energií i proveditelnost a přínosy, pokud jde o snižování rizik selhání protistrany a systémových rizik a přímých nákladů na energetické deriváty podle bodu 6 oddílu C, na něž se začne vztahovat povinnost clearingu stanovená v článku 4 nařízení (EU) č. 648/2012 a techniky zmírňování rizika stanovené v čl. 11 odst. 3 uvedeného nařízení a jejich začlenění do výpočtu clearingového prahu podle článku 10 uvedeného nařízení.
Pokud se Komise domnívá, že by zahrnutí těchto smluv nebylo proveditelné a přínosné, předloží případně legislativní návrh Evropskému parlamentu a Radě. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 89 této směrnice k prodloužení lhůty v délce 42 měsíců uvedené v čl. 95 odst. 1 této směrnice jednou o dva roky a ještě jednou o rok.
Článek 91
Změny směrnice 2002/92/ES
Směrnice 2002/92/ES se mění takto:
1)
Článek 2 se mění takto:
a)
v bodě 3 se druhý pododstavec nahrazuje tímto:
„S výjimkou kapitoly IIIA této směrnice nejsou činnosti, jež vykonává pojišťovna nebo zaměstnanec pojišťovny, který jedná jménem pojišťovny, považovány za zprostředkování nebo distribuci pojištění“;
b)
doplňuje se nový bod, který zní:
„13.
„investičním produktem na bázi pojištění“ pro účely kapitoly IIIA pojistný produkt, který nabízí určitou hodnotu odkupného nebo hodnotu v době splatnosti, jež jsou zcela nebo zčásti vystaveny, přímo či nepřímo, tržním výkyvům a který nezahrnuje:
a)
produkty neživotního pojištění uvedené v příloze I směrnice 2009/138/ES (odvětví neživotního pojištění);
b)
smlouvy životního pojištění, u nichž je pojistné plnění podle smlouvy splatné pouze v případě smrti nebo ve vztahu k pracovní neschopnosti způsobené úrazem, nemocí nebo postižením;
c)
penzijní produkty, jejichž primárním účelem je podle vnitrostátních právních předpisů poskytovat investorům příjem v důchodu a jež investora opravňují k získání určitých výhod;
d)
úředně uznané zaměstnanecké penzijní systémy spadající do oblasti působnosti směrnice 2003/41/ES nebo směrnice 2009/138/ES;
e)
individuální penzijní produkty, na něž podle vnitrostátních právních předpisů povinně finančně přispívá zaměstnavatel a zaměstnavatel ani zaměstnanec si nemohou zvolit penzijní produkt ani poskytovatele.“
2)
Vkládá se nová kapitola, která zní:
„KAPITOLA IIIA
Dodatečné požadavky na ochranu zákazníků v souvislosti s investičními produkty na bázi pojištění
Článek 13a
Oblast působnosti
S výhradou výjimky v čl. 2 bodě 3 druhém pododstavci stanoví tato kapitola dodatečné požadavky na zprostředkování pojištění a na přímý prodej prováděný pojišťovnami v případě, že jsou vykonávány v souvislosti s prodejem investičních produktů na bázi pojištění. Tyto činnosti se označují jako distribuce pojištění.
Článek 13b
Předcházení střetům zájmů
Zprostředkovatel pojištění nebo pojišťovna udržují a uplatňují účinná organizační a správní opatření s cílem provést veškeré přiměřené kroky k tomu, aby střety zájmů stanovené v článku 13c neměly nepříznivý dopad na zájmy jejich zákazníků.
Článek 13c
Střety zájmů
1. Členské státy vyžadují, aby zprostředkovatelé pojištění a pojišťovny přijali veškerá vhodná opatření k odhalení střetů zájmů mezi nimi, včetně jejich řídících pracovníků, zaměstnanců a smluvně vázaných zprostředkovatelů nebo jakoukoli osobou s nimi přímo nebo nepřímo spojenou v důsledku kontroly, a jejich zákazníky nebo mezi dvěma zákazníky, které vzniknou v průběhu distribuce pojištění.
2. Pokud organizační nebo správní opatření přijatá zprostředkovatelem pojištění nebo pojišťovnou v souladu s článkem 13b k řízení střetů zájmů nejsou dostatečná k tomu, aby s přiměřenou jistotou zajistila, že se předejde rizikům poškození zájmů zákazníka, zprostředkovatel pojištění nebo pojišťovna zákazníkovi jasně sdělí obecnou povahu nebo zdroje střetů zájmů předtím, než provede obchod jeho jménem.
3. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 13e, kterými:
a)
určí kroky, jejichž přijetí lze od zprostředkovatelů pojištění nebo pojišťoven přiměřeně očekávat, ke zjištění, předcházení, řízení a oznámení střetů zájmů, jež mohou při distribuci pojištění nastat;
b)
stanoví vhodná kritéria pro určení druhů střetů zájmů, jež mohou poškodit zájmy zákazníků nebo potenciálních zákazníků zprostředkovatele pojištění nebo pojišťovny.
Článek 13d
Všeobecné zásady a informace pro zákazníky
1. Členské státy zajistí, aby zprostředkovatel pojištění nebo pojišťovna při distribuci pojištění jednali čestně, spravedlivě a profesionálně v souladu s nejlepšími zájmy svých zákazníků.
2. Veškeré informace, včetně propagačních sdělení, zprostředkovatele pojištění nebo pojišťovny určené pro zákazníky nebo potenciální zákazníky musí být korektní, jasné a neklamavé. Propagační sdělení musí být možné jako taková jasně určit.
3. Členské státy mohou zakázat nabízení či přijímání poplatků, provizí nebo jiných peněžních či nepeněžních výhod hrazených či poskytnutých třetí stranou nebo osobou jednající jménem třetí strany zprostředkovatelům pojištění nebo pojišťovnám v souvislosti s distribucí investičních produktů na bázi pojištění zákazníkům.
Článek 13e
Výkon přenesené pravomoci
1. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci je svěřena Komisi za podmínek stanovených v tomto článku.
2. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci uvedená v článku 13c je Komisi svěřena na dobu neurčitou od 2. červencem 2014.
3. Evropský parlament nebo Rada mohou přenesení pravomoci uvedené v článku 13c kdykoliv zrušit. Rozhodnutím o zrušení se ukončuje přenesení pravomocí v něm blíže určených. Rozhodnutí nabývá účinku prvním dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie nebo k pozdějšímu dni, který v něm je upřesněn. Nedotýká se platnosti již platných aktů v přenesené pravomoci.
4. Přijetí aktu v přenesené pravomoci Komise neprodleně oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě.
5. Akt v přenesené pravomoci přijatý podle článku 13c vstoupí v platnost, pouze pokud proti němu Evropský parlament nebo Rada nevysloví námitky ve lhůtě tří měsíců ode dne, kdy jim byl tento akt oznámen, nebo pokud Evropský parlament i Rada před uplynutím této lhůty informují Komisi o tom, že námitky nevysloví. Z podnětu Evropského parlamentu nebo Rady se tato lhůta prodlouží o tři měsíce.“
Článek 92
Změny směrnice 2011/61/EU
Směrnice 2011/61/EU se mění takto:
1)
V čl. 4 odst. 1 písm. r) se doplňuje nový bod, který zní:
„vii)
členský stát, který není jeho domovským členským státem a v němž unijní správce poskytuje služby uvedené v čl. 6 odst. 4;“.
2)
Článek 33 se mění takto:
a)
nadpis se nahrazuje tímto:
„Podmínky správy unijních alternativních investičních fondů usazených v jiných členských státech a pro poskytování služeb v jiných členských státech“;
b)
odstavce 1 a 2 se nahrazují tímto:
„1. Členské státy zajistí, aby směl povolený unijní správce buď přímo, nebo zřízením pobočky:
a)
spravovat unijní alternativní investiční fondy usazené v jiném členském státě za předpokladu, že správce má povolení ke správě daného typu alternativního investičního fondu;
b)
poskytovat v jiném členském státě služby uvedené v čl. 6 odst. 4, pro které mu bylo uděleno povolení.
2. Správce, který hodlá vykonávat činnosti a poskytovat služby uvedené v odstavci 1 poprvé, sdělí příslušným orgánům svého domovského členského státu tyto informace:
a)
členský stát, ve kterém hodlá spravovat alternativní investiční fond přímo nebo zřízením pobočky nebo poskytovat služby uvedené v čl. 6 odst. 4;
b)
plán obchodních činností, v němž jsou uvedeny zejména služby, které hodlá poskytovat, a určeny alternativní investiční fondy, které hodlá spravovat.“
Článek 93
Provedení ve vnitrostátním právu
1. Členské státy do 3. červencem 2016 přijmou a zveřejní právní a správní předpisy nezbytné pro dosažení souladu s touto směrnicí. Neprodleně sdělí Komisi znění těchto předpisů.
Členské státy tyto předpisy použijí ode dne 3. ledna 2017, s výjimkou ustanovení provádějících ve vnitrostátním právu čl. 65 odst. 2, která se použijí ode dne 3. září 2018.
Tyto předpisy přijaté členskými státy musí obsahovat odkaz na tuto směrnici nebo musí být takový odkaz učiněn při jejich úředním vyhlášení. Způsob odkazu si stanoví členské státy. Musí rovněž obsahovat prohlášení, že odkazy ve stávajících právních a správních předpisech na směrnice zrušené touto směrnicí se považují za odkazy na tuto směrnici. Způsob odkazu a znění prohlášení si stanoví členské státy.
2. Členské státy použijí předpisy uvedené v článku 92 ode dne 3. červencem 2015.
3. Členské státy sdělí Komisi a orgánu ESMA znění hlavních ustanovení vnitrostátních právních předpisů, které přijmou v oblasti působnosti této směrnice.
Článek 94
Zrušení
Směrnice 2004/39/ES ve znění aktů uvedených v části A přílohy III této směrnice se zrušuje s účinkem ode dne 3. ledna 2017, aniž jsou dotčeny povinnosti členských států týkající se lhůt pro provedení směrnic uvedených v části B přílohy III této směrnice ve vnitrostátním právu.
Odkazy na směrnici 2004/39/ES nebo na směrnici 93/22/EHS se považují za odkazy na tuto směrnici nebo na nařízení (EU) č. 600/2014 v souladu se srovnávacími tabulkami obsaženými v příloze IV.
Odkazy na pojmy definované ve směrnici 2004/39/ES nebo ve směrnici 93/22/EHS nebo na jejich články se považují za odkazy na odpovídající pojmy definované v této směrnici nebo na odpovídající články této směrnice.
Článek 95
Přechodná ustanovení
1. Do 3. červencem 2020:
a)
se povinnost clearingu stanovená v článku 4 nařízení (EU) č. 648/2012 a techniky zmírňování rizika stanovené v čl. 11 odst. 3 uvedeného nařízení nevztahují na energetické deriváty podle bodu 6 oddílu C, které uzavřely nefinanční smluvní strany, jež splňují podmínky čl. 10 odst. 1 nařízení (EU) č. 648/2012, nebo nefinanční strany, jež jsou poprvé povoleny jako investiční podniky k 3. ledna 2017 nebo později; a
b)
tyto energetické deriváty podle bodu 6 oddílu C nejsou pro účely clearingového prahu stanoveného v článku 10 nařízení (EU) č. 648/2012 považovány za OTC deriváty.
Na energetické deriváty podle bodu 6 oddílu C, které využívají přechodný režim stanovený v prvním pododstavci, se vztahují všechny ostatní požadavky stanovené v nařízení (EU) č. 648/2012.
2. Výjimku uvedenou v odstavci 1 uděluje příslušný orgán. Příslušný orgán oznámí orgánu ESMA energetické deriváty podle bodu 6 oddílu C, jimž byla udělena výjimka v souladu s odstavcem 1, a orgán ESMA zveřejní na svých internetových stránkách seznam těchto derivátů.
Článek 96
Vstup v platnost
Tato směrnice vstupuje v platnost dvacátým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Článek 97
Určení
Tato směrnice je určena členským státům.
V Bruselu dne 15. května 2014.
DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 2014/65/UE
z dnia 15 maja 2014 r.
w sprawie rynków instrumentów finansowych oraz zmieniająca dyrektywę 2002/92/WE i dyrektywę 2011/61/UE
(wersja przekształcona)
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 53 ust. 1,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,
uwzględniając opinię Europejskiego Banku Centralnego (1),
uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (2),
stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą (3),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Dyrektywa 2004/39/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (4) została kilkakrotnie znacząco zmieniona (5). Ze względu na konieczność dalszych zmian, w celu zapewnienia jasności dyrektywa ta powinna zostać przekształcona.
(2)
Dyrektywa Rady 93/22/EWG (6) zmierzała do stworzenia warunków, w oparciu o które uprawnione firmy inwestycyjne i banki mogą świadczyć określone usługi lub tworzyć oddziały w innych państwach członkowskich, w oparciu o zezwolenie państwa macierzystego i pod nadzorem z jego strony. W związku z tym dyrektywa ta miała na celu zharmonizowanie wstępnych wymogów dotyczących zezwoleń oraz prowadzenia działalności przez firmy inwestycyjne, w tym zasad świadczenia usług. Przewidywała również harmonizację niektórych zasad regulujących funkcjonowanie rynków regulowanych.
(3)
W ostatnich latach wzrasta liczba inwestorów aktywnie uczestniczących w transakcjach na rynkach finansowych, którym oferowane są coraz to bardziej złożone kompleksowe pakiety usług i instrumentów. Mając na uwadze te zmiany, unijne ramy prawne powinny obejmować pełny zakres działań kierowanych do inwestorów. W związku z tym konieczne jest zapewnienie poziomu harmonizacji niezbędnego do zaoferowania inwestorom wysokiego poziomu ochrony oraz umożliwienia firmom inwestycyjnym świadczenia usług w całej Unii, będącej rynkiem wewnętrznym, w oparciu o nadzór państwa macierzystego. W związku z tym dyrektywę 93/22/EWG zastąpiono dyrektywą 2004/39/WE.
(4)
Kryzys finansowy ujawnił słabości w funkcjonowaniu i przejrzystości rynków finansowych. Rozwój rynków finansowych uwypuklił potrzebę wzmocnienia ram regulujących rynki instrumentów finansowych, w tym również w przypadku gdy obrót ma miejsce poza rynkiem regulowanym, w celu zwiększenia poziomu przejrzystości, zapewnienia lepszej ochrony inwestorów, podniesienia poziomu zaufania, rozwiązania problemu obszarów nieregulowanych oraz zapewnienia przyznania organom nadzoru odpowiednich uprawnień do wykonywania ich zadań.
(5)
Wśród organów regulacyjnych na poziomie międzynarodowym istnieje zgoda co do tego, że słabości systemu ładu korporacyjnego w szeregu instytucji finansowych, w tym brak w ich strukturach skutecznych mechanizmów kontroli, przyczyniły się do powstania kryzysu finansowego. Podejmowanie nadmiernego ryzyka bez zachowania należytej ostrożności może prowadzić do upadku poszczególnych instytucji finansowych oraz powstania problemów systemowych w państwach członkowskich oraz na poziomie globalnym. Niewłaściwe postępowanie firm świadczących usługi na rzecz klientów może powodować straty na szkodę inwestorów oraz prowadzić do utraty ich zaufania. W celu wyeliminowania potencjalnie szkodliwych skutków tych słabości w systemach ładu korporacyjnego dyrektywa 2004/39/WE powinna zostać uzupełniona bardziej szczegółowymi zasadami i normami minimalnymi. Te zasady i normy powinny być stosowane z uwzględnieniem charakteru, wielkości i złożoności firm inwestycyjnych.
(6)
Grupa wysokiego szczebla ds. nadzoru finansowego w UE wezwała Unię do opracowania bardziej zharmonizowanego zbioru regulacji finansowych. W kontekście przyszłego kształtu europejskiego systemu nadzoru Rada Europejska, na posiedzeniu w dniach 18-19 czerwca 2009 r., podkreśliła także konieczność ustanowienia jednego europejskiego zbioru przepisów mających zastosowanie do wszystkich instytucji finansowych działających na rynku wewnętrznym.
(7)
W związku z tym dyrektywa 2004/39/WE powinna zostać teraz częściowo przekształcona w niniejszą dyrektywę, a częściowo zastąpiona rozporządzeniem (UE) nr 600/2014 Parlamentu Europejskiego i Rady (7). Oba akty prawne powinny łącznie stanowić ramy prawne regulujące wymogi mające zastosowanie do firm inwestycyjnych, rynków regulowanych, dostawców usług w zakresie udostępniania informacji oraz firm z państw trzecich świadczących usługi inwestycyjne lub prowadzące działalność inwestycyjną w Unii. Niniejszą dyrektywę należy zatem odczytywać w związku ze wspomnianym rozporządzeniem. W niniejszej dyrektywie należy uwzględnić przepisy regulujące zezwolenia na prowadzenie działalności, nabywanie znacznego pakietu akcji, korzystanie ze swobody przedsiębiorczości oraz swobody świadczenia usług, warunki działalności firm inwestycyjnych w celu zapewnienia ochrony inwestorów, uprawnienia organów nadzoru macierzystego państwa członkowskiego i przyjmującego państwa członkowskiego oraz system nakładania kar. Ponieważ głównym celem i przedmiotem niniejszej dyrektywy jest harmonizacja krajowych przepisów dotyczących wspomnianych obszarów, jej podstawą powinien być art. 53 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). Właściwa jest forma dyrektywy, aby w razie potrzeby umożliwić dostosowanie przepisów wykonawczych w obszarach objętych zakresem niniejszej dyrektywy do jakiejkolwiek specyfiki danego rynku lub systemu prawnego w poszczególnych państwach członkowskich.
(8)
W wykazie instrumentów finansowych należy umieścić towarowe instrumenty pochodne oraz inne, które utworzono i którymi obraca się w taki sposób, że prowadzi to do pojawienia się kwestii regulacyjnych porównywalnych do tradycyjnych instrumentów finansowych.
(9)
Zakres instrumentów finansowych obejmie umowy na dostawy energii rozliczane fizycznie, będące przedmiotem obrotu na zorganizowanych platformach obrotu (OTF), z wyjątkiem tych, które regulowane są już na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1227/2011 (8). Przyjęto szereg środków w celu złagodzenia wpływu takiego włączenia na przedsiębiorstwa prowadzące obrót takimi produktami. Obecnie przedsiębiorstwa te są zwolnione z wymogu dotyczącego funduszy własnych na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 (9), a zwolnienie to będzie przedmiotem przeglądu na mocy art. 493 ust. 1 tego rozporządzenia przed jego wygaśnięciem najpóźniej z końcem 2017 r. Ponieważ umowy te to instrumenty finansowe, od samego początku miałyby do nich zastosowanie przepisy dotyczące rynków finansowych, zatem wymogi dotyczące limitów pozycji, sprawozdań z transakcji oraz wymogi dotyczące nadużyć na rynku miałyby zastosowanie od daty wejścia w życie niniejszej dyrektywy oraz rozporządzenia (UE) nr 600/2014. Jednakże przewiduje się okres 42 miesięcy na rozpoczęcie stosowania obowiązku rozliczenia i wymogów w zakresie depozytów zabezpieczających określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 648/2012 (10).
(10)
Ograniczenie zakresu w odniesieniu do towarowych instrumentów pochodnych będących przedmiotem obrotu w OTF oraz rozliczanych fizycznie należy zminimalizować, aby uniknąć powstania luki, która może prowadzić do arbitrażu regulacyjnego. Dlatego też należy przewidzieć akt delegowany, w którym doprecyzowane zostanie sformułowanie „muszą być rozliczane fizycznie”, przynajmniej z uwzględnieniem stworzenia wykonalnego i wiążącego obowiązku fizycznej dostawy, którego nie można odwołać, bez prawa do rozliczania transakcji w środkach pieniężnych lub kompensowania ich, z wyjątkiem przypadków siły wyższej, niedotrzymania warunków lub innej niezdolności do wykonania w dobrej wierze.
(11)
Na rynkach wtórnych kasowych prowadzących obrót uprawnieniami do emisji (EUA) miały miejsce przypadki nadużyć, które mogłyby podważyć zaufanie do systemów handlu emisjami określonych w dyrektywie 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (11), w związku z czym podejmowane są środki celem wzmocnienia systemu rejestrów EUA oraz zaostrzenia warunków otwierania rachunku na potrzeby obrotu EUA. W celu wzmocnienia integralności i zagwarantowania skutecznego funkcjonowania tych rynków, w tym zapewnienia kompleksowego nadzoru nad działalnością handlową, właściwe jest uzupełnienie środków podejmowanych na mocy dyrektywy 2003/87/WE poprzez pełne włączenie uprawnień do emisji w zakres stosowania niniejszej dyrektywy oraz rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 600/2014 (12) poprzez zaklasyfikowanie ich do kategorii instrumentów finansowych.
(12)
Celem niniejszej dyrektywy jest objęcie nią przedsiębiorstw, których działalność prowadzona w sposób regularny polega na świadczeniu profesjonalnych usług inwestycyjnych lub prowadzeniu działalności inwestycyjnej. Dlatego też jej zakres nie powinien obejmować jakichkolwiek osób prowadzących inne rodzaje działalności zawodowej.
(13)
Konieczne jest stworzenie kompleksowego systemu regulacyjnego regulującego zawieranie transakcji na instrumentach finansowych, bez względu na metody obrotu stosowane do zawierania tych transakcji, tak aby zapewnić wysoką jakość zawierania transakcji inwestorskich i podtrzymać integralność oraz ogólną efektywność systemu finansowego. Należy zapewnić spójne i dostosowane do ryzyka ramy regulujące główne rozwiązania dotyczące wykonywania zlecenia, obowiązujące obecnie na europejskim rynku finansowym. Konieczne jest uznanie pojawienia się równolegle do rynków regulowanych nowej generacji zorganizowanych systemów obrotu, które powinny podlegać obowiązkom mającym na celu utrzymanie efektywnych i prawidłowo funkcjonujących rynków finansowych, oraz zapewnienie, aby takie zorganizowane systemy obrotu nie korzystały z luk regulacyjnych.
(14)
Wszystkie systemy obrotu, a mianowicie rynki regulowane, wielostronne platformy obrotu (MTF) oraz OTF, powinny określić przejrzyste i niedyskryminujące zasady regulujące dostęp do danego systemu lub platformy. Rynki regulowane i MTF powinny nadal podlegać podobnym wymogom określającym podmioty, które mogą być do nich dopuszczone jako członkowie lub uczestnicy, OTF powinny natomiast móc określać i ograniczać dostęp w zależności między innymi od roli i obowiązków, jakie mają w stosunku do swoich klientów. W ten sposób systemy obrotu powinny móc określić parametry dotyczące systemu, takie jak minimalna latencja, pod warunkiem że odbywa się to w sposób otwarty i przejrzysty oraz nie wiąże się z dyskryminacją ze strony operatora platformy.
(15)
Kontrahent centralny (CCP) został zdefiniowany w rozporządzeniu (UE) nr 648/2012 jako osoba prawna, która działa pomiędzy stronami kontraktów będących w obrocie na jednym lub większej liczbie rynków finansowych, stając się nabywcą dla każdego sprzedawcy i sprzedawcą dla każdego nabywcy. CCP nie są objęci zakresem pojęcia OTF zdefiniowanego w niniejszej dyrektywie.
(16)
Osoby mające dostęp do rynków regulowanych lub MTF zwane są członkami lub uczestnikami. Terminy te mogą być używane zamiennie. Nie obejmują one użytkowników, którzy mają dostęp do systemów obrotu jedynie w drodze bezpośredniego dostępu elektronicznego.
(17)
Podmioty systematycznie internalizujące transakcje należy zdefiniować jako firmy inwestycyjne, które w sposób zorganizowany, częsty, systematycznie i w znacznych wielkościach zawierają transakcje na własny rachunek wykonując zlecenia klientów poza rynkiem regulowanym, MTF lub OTF. W celu zapewnienia obiektywnego i skutecznego stosowania tej definicji do firm inwestycyjnych należy brać pod uwagę wszelkie dwustronne transakcje przeprowadzane z klientami oraz określić kryteria identyfikacji firm inwestycyjnych niezbędne do ich rejestracji jako podmioty systematycznie internalizujące transakcje. Chociaż systemy obrotu to platformy, w których dochodzi do interakcji między zleceniami kupna i sprzedaży wielu osób trzecich, to podmiotowi systematycznie internalizującemu transakcje nie należy jednak zezwalać na zestawianie zleceń kupna i sprzedaży osób trzecich pod względem funkcjonalnym w taki sam sposób, jak w systemie obrotu.
(18)
Zakres niniejszej dyrektywy nie powinien obejmować osób zarządzających aktywami własnymi oraz przedsiębiorstw, które nie świadczą usług inwestycyjnych lub nie prowadzą działalności inwestycyjnej innej niż zawieranie na własny rachunek transakcji na instrumentach finansowych niebędących towarowymi instrumentami pochodnymi, uprawnieniami do emisji lub ich instrumentami pochodnymi, chyba że osoby te są animatorami rynku, członkami lub uczestnikami rynku regulowanego lub MTF lub mają bezpośredni elektroniczny dostęp do systemu obrotu, stosują technikę handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości lub zawierają transakcje na własny rachunek wykonując zlecenia klientów.
(19)
W komunikacie ministrów finansów państw z grupy G20 oraz prezesów banków centralnych z dnia 15 kwietnia 2011 r. stwierdzono, że uczestnicy rynków towarowych instrumentów pochodnych powinni być objęci odpowiednią regulacją i nadzorem, dlatego też należy zmienić niektóre wyłączenia przewidziane w dyrektywie 2004/39/WE.
(20)
Zakres niniejszej dyrektywy nie powinien obejmować osób zawierających na własny rachunek transakcje na towarowych instrumentów pochodnych, uprawnieniach do emisji lub ich instrumentach pochodnych,, w tym animatorów rynku, z wyjątkiem osób, które zawierają transakcje na własny rachunek wykonując zlecenia klientów, lub osób świadczących usługi inwestycyjne w zakresie towarowych instrumentów pochodnych, uprawnień do emisji lub ich instrumentów pochodnych na rzecz swoich klientów lub dostawców w ramach głównego zakresu ich działalności, pod warunkiem że działalność ta ma charakter dodatkowy w stosunku do ich głównego rodzaju działalności w ujęciu grupowym oraz że ten główny rodzaj działalności nie stanowi świadczenia usług inwestycyjnych w rozumieniu niniejszej dyrektywy ani działalności bankowej w rozumieniu dyrektywy 2013/36/UE Parlamentu Europejskiego i Rady (13), ani animowania obrotu towarowymi instrumentami pochodnymi, oraz że osoby te nie stosują techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości. W regulacyjnych standardach technicznych należy sprecyzować kryteria techniczne pozwalające określić przypadki, w których działalność ma charakter dodatkowy w stosunku do głównego rodzaju działalności, biorąc pod uwagę kryteria określone w niniejszej dyrektywie.
Kryteria te powinny zapewnić, aby zakresem niniejszej dyrektywy były objęte firmy o charakterze niefinansowym zawierające transakcje na instrumentach finansowych w sposób nieproporcjonalny w stosunku do poziomu inwestycji w głównym zakresie działalności. W związku z tym kryteria te powinny uwzględniać przynajmniej potrzebę, aby działania dodatkowe stanowiły mniejszość działalności na poziomie grupy oraz wielkości obrotu w porównaniu z całkowitą wielkością obrotu w tej klasie aktywów. Właściwe jest, aby w przypadku, gdy organy regulacyjne - zgodnie z prawem unijnym lub krajowymi przepisami ustawowymi, wykonawczymi i administracyjnymi - lub systemy obrotu wprowadzają obowiązek zapewnienia płynności w systemie obrotu, transakcje zawarte w celu wywiązania się takiego obowiązku powinny być wyłączone z oceny dodatkowego charakteru takiej działalności.
(21)
Do celów niniejszej dyrektywy oraz rozporządzenia (UE) nr 600/2014, które regulują zarówno instrumenty pochodne będące przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym, jak i instrumenty pochodne będące przedmiotem obrotu giełdowego w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 600/2014, działalność uznawana za obiektywnie zmniejszającą ryzyko bezpośrednio związane z działalnością gospodarczą lub działalnością finansową oraz transakcje wewnątrzgrupowe powinny być rozpatrywane w sposób spójny z rozporządzeniem (UE) nr 648/2012.
(22)
Osoby, które zawierają transakcje na towarowych instrumentach pochodnych, uprawnieniach do emisji oraz ich instrumentach pochodnych mogą również zawierać transakcje na innych instrumentach finansowych w ramach komercyjnego zarządzania ryzykiem związanym ze środkami pieniężnymi w celu ochrony przed ryzykiem, takim jak ryzyko związane z kursami walutowymi. Dlatego też ważne jest wyjaśnienie, że wyłączenia stosuje się kumulacyjnie. Na przykład wyłączenie przewidziane w art. 2 ust. 1 lit. j) może być stosowane w połączeniu z wyłączeniem przewidzianym w art. 2 ust. 1 lit. d).
(23)
Jednakże aby uniknąć jakichkolwiek potencjalnych nadużyć wyłączeń animatorzy rynku instrumentów finansowych, niebędący animatorami rynku w odniesieniu do towarowych instrumentów pochodnych, uprawnień do emisji oraz ich instrumentów pochodnych, pod warunkiem że ta działalność w zakresie animacji rynku ma charakter dodatkowy względem głównego zakresu działalności w ujęciu grupowym oraz pod warunkiem że nie stosują techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości, powinni być objęci zakresem niniejszej dyrektywy i nie powinni korzystać z jakiegokolwiek wyłączenia. Osoby zawierające transakcje na własny rachunek wykonując zlecenia klientów lub stosując technikę handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości powinny również być objęte zakresem niniejszej dyrektywy i nie powinny korzystać z jakiegokolwiek wyłączenia.
(24)
Zawieranie transakcji na własny rachunek w wykonywaniu zleceń klientów powinno obejmować działalność firm wykonujących zlecenia różnych klientów poprzez zestawianie ich w ramach obrotu polegającego na zestawianiu zleceń (transakcje „back to back”), które to firmy należy uznać za działające w charakterze zleceniodawców i które powinny podlegać przepisom niniejszej dyrektywy obejmującym zarówno wykonywanie zleceń na rachunek klientów, jak i zawieranie transakcji na własny rachunek.
(25)
Wykonywanie zleceń, których przedmiotem są instrumenty finansowe, w ramach działalności dodatkowej pomiędzy dwoma osobami, których głównym rodzajem działalności, w ujęciu grupowym, nie jest ani świadczenie usług inwestycyjnych w rozumieniu niniejszej dyrektywy, ani działalność bankowa w rozumieniu dyrektywy 2013/36/UE nie należy uznawać za zawieranie transakcji na własny rachunek w wykonywaniu zleceń klientów.
(26)
Zawarte w tekście odniesienia do osób należy interpretować jako obejmujące osoby fizyczne i prawne.
(27)
Z zakresu niniejszej dyrektywy należy wyłączyć zakłady ubezpieczeń i reasekuracji, których działalność podlega odpowiedniemu monitorowaniu ze strony właściwych organów nadzoru w oparciu o zasadę ostrożności oraz które podlegają dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE (14), gdy prowadzą one działalność, o której mowa w tej dyrektywie.
(28)
Niniejszą dyrektywą nie powinny być objęte osoby, które nie świadczą usług na rzecz osób trzecich, lecz których działalność polega na świadczeniu usług inwestycyjnych wyłącznie dla ich przedsiębiorstw dominujących, przedsiębiorstw zależnych lub innych przedsiębiorstw zależnych tych przedsiębiorstw dominujących.
(29)
Niektóre lokalne przedsiębiorstwa użyteczności publicznej sektora energetycznego oraz niektórzy operatorzy instalacji przemysłowych objęci systemem handlu uprawnieniami do emisji UE wiążą w pakiety i zlecają w drodze outsourcingu swoją działalność handlową w zakresie zabezpieczania nieskonsolidowanych przedsiębiorstw zależnych przed ryzykiem gospodarczym. Takie przedsiębiorstwa joint venture nie świadczą żadnych innych usług i wykonują dokładnie takie same funkcje, co osoby, o których mowa w motywie 28. W celu zapewnienia równych warunków działania, należy również umożliwić wyłączenie przedsiębiorstw joint venture z zakresu niniejszej dyrektywy, jeśli są wspólnie posiadane przez lokalne przedsiębiorstwa użyteczności publicznej lub operatorów sektora energetycznego objętych zakresem art. 3 lit. f) dyrektywy 2003/87/WE, które nie świadczą żadnych innych usług niż usługi inwestycyjne dla lokalnych przedsiębiorstw lub operatorów objętych zakresem art. 3 lit. f) dyrektywy 2003/87/WE, oraz pod warunkiem że te lokalne przedsiębiorstwa lub ci operatorzy podlegają wyłączeniu na mocy art. 2 ust. 1 lit. j), jeżeli sami świadczą te usługi inwestycyjne. Jednakże aby zapewnić odpowiednie zabezpieczenia, a także odpowiednią ochronę inwestorów państwa członkowskie, które podejmują decyzję o zwolnieniu takich przedsiębiorstw joint venture, powinny poddać je wymogom przynajmniej analogicznym do wymogów określonych w niniejszej dyrektywie, zwłaszcza w fazie udzielania zezwolenia, przy ocenie ich reputacji i doświadczenia oraz odpowiedniości każdego udziałowca, podczas przeglądu warunków udzielania pierwszego zezwolenia oraz prowadzenia bieżącego nadzoru, jak również wykonania zobowiązań biznesowych.
(30)
Z zakresu niniejszej dyrektywy należy również wyłączyć osoby, które w ramach działalności zawodowej świadczą usługi inwestycyjne jedynie okazjonalnie, pod warunkiem że działalność ta jest regulowana, a odpowiednie zasady nie zabraniają okazjonalnego świadczenia usług inwestycyjnych.
(31)
Niniejszą dyrektywą nie powinny być objęte osoby, które świadczą usługi inwestycyjne polegające wyłącznie na administrowaniu programami pracowniczych udziałów kapitałowych, a zatem nie świadczą usług inwestycyjnych na rzecz osób trzecich.
(32)
Niezbędne jest wyłączenie z zakresu niniejszej dyrektywy banków centralnych i innych organów pełniących podobne funkcje, jak również organów publicznych, którym powierzono zarządzanie długiem publicznym lub które uczestniczą w takim zarządzaniu, w tym lokując środki pochodzące z tego długu; wyłączenie takie nie obejmuje podmiotów, które są częściowo lub całkowicie własnością państwa, a których rola ma charakter handlowy lub wiąże się z nabywaniem pakietów akcji.
(33)
W celu doprecyzowania systemu wyłączeń dla Europejskiego Systemu Banków Centralnych (ESBC), innych organów krajowych wykonujących podobne funkcje oraz organów biorących udział, na zasadzie interwencji, w zarządzaniu długiem publicznym, należy ograniczyć takie wyłączenia do organów i instytucji wykonujących swoje funkcje zgodnie z prawem jednego państwa członkowskiego lub zgodnie z prawem Unii oraz do organów międzynarodowych, których członkami są dwa lub większa liczba państw członkowskich i których celem jest uruchamianie finansowania oraz świadczenie pomocy finansowej na rzecz ich członków borykających się z poważnymi trudnościami finansowymi, lub którym takie trudności grożą, takich jak europejski mechanizm stabilności.
(34)
Niezbędne jest wyłączenie z zakresu niniejszej dyrektywy przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania oraz funduszy emerytalnych bez względu na to, czy ich działalność jest koordynowana na poziomie Unii, oraz depozytariuszy lub osób zarządzających takimi przedsiębiorstwami, gdyż podlegają one szczególnym zasadom bezpośrednio dostosowanym do prowadzonej przez nie działalności.
(35)
Z zakresu niniejszej dyrektywy należy wyłączyć operatorów systemu przesyłowego zdefiniowanych w art. 2 ust. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/72/WE (15) lub w art. 2 ust. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE (16), gdy realizują oni swe zadania na mocy tych dyrektyw, na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 714/2009 (17), na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 715/2009 (18) lub na mocy kodeksów lub wytycznych sieci przyjętych na podstawie tych aktów ustawodawczych. Zgodnie z tymi aktami ustawodawczymi operatorzy systemów przesyłowych mają określone zobowiązania i obowiązki, podlegają określonej procedurze certyfikacji oraz działają pod nadzorem właściwych organów określonych dla danego sektora. Operatorzy systemów przesyłowych powinni także korzystać z takiego wyłączenia w przypadku gdy korzystają z innych osób działających w ich imieniu jako usługodawcy w celu wykonania ich zadań wynikających z tych aktów ustawodawczych bądź kodeksów lub wytycznych sieci przyjętych na podstawie tych rozporządzeń. Operatorzy systemów przesyłowych nie powinni mieć możliwości korzystania z takiego wyłączenia, gdy świadczą usługi inwestycyjne lub prowadzą działalność inwestycyjną w odniesieniu do instrumentów finansowych, w tym gdy obsługują platformę obrotu wtórnego finansowymi prawami przesyłowymi.
(36)
W celu skorzystania z wyłączeń ze stosowania niniejszej dyrektywy dana osoba powinna w sposób ciągły wypełniać warunki określone dla takich wyłączeń. W szczególności, jeżeli osoba świadczy usługi inwestycyjne lub prowadzi działalność inwestycyjną i jest wyłączona ze stosowania niniejszej dyrektywy, ponieważ w ujęciu grupowym takie usługi lub działalność mają charakter dodatkowy względem głównego zakresu działalności tej osoby, osoba taka nie podlega wyłączeniu dotyczącemu usług dodatkowych w przypadku gdy wygasa dodatkowy charakter świadczenia takich usług lub prowadzenia takiej działalności względem głównego zakresu działalności tej osoby.
(37)
W celu ochrony inwestorów i stabilności systemu finansowego osoby, które świadczą usługi inwestycyjne lub prowadzą działalność inwestycyjną objętą niniejszą dyrektywą powinny uzyskać zezwolenie w swoich macierzystych państwach członkowskich.
(38)
Instytucje kredytowe uprawnione na mocy dyrektywy 2013/36/UE nie powinny potrzebować odrębnego zezwolenia na mocy niniejszej dyrektywy na potrzeby świadczenia usług inwestycyjnych lub prowadzenia działalności inwestycyjnej. Jeżeli instytucja kredytowa podejmuje decyzję o świadczeniu usług inwestycyjnych lub prowadzeniu działalności inwestycyjnej, przed przyznaniem zezwolenia na mocy dyrektywy 2013/36/UE właściwe organy powinny zweryfikować, czy spełnia ona odpowiednie przepisy niniejszej dyrektywy.
(39)
Lokaty strukturyzowane pojawiły się na rynku jako forma produktu inwestycyjnego, nie są one jednak objęte jakimkolwiek aktem prawnym dotyczącym ochrony inwestorów na poziomie Unii, podczas gdy inne strukturyzowane produkty inwestycyjne są objęte takimi aktami prawnymi. Należy zatem zwiększyć poziom zaufania inwestorów i w większym stopniu ujednolicić sposób, w jaki w świetle regulacji traktowana jest dystrybucja różnych detalicznych produktów inwestycyjnych w pakietach w celu zapewnienia odpowiedniego poziomu ochrony inwestorów w całej Unii. Z tego też powodu należy włączyć lokaty strukturyzowane w zakres stosowania niniejszej dyrektywy. W tym względzie należy sprecyzować, że ponieważ lokaty strukturyzowane stanowią pewną formę produktu inwestycyjnego, nie obejmują one lokat powiązanych wyłącznie ze stopami procentowymi, takimi jak Euribor lub Libor, niezależnie od tego, czy stopy procentowe są z góry określone, czy też są stałe lub zmienne. Takie lokaty powinny być zatem wyłączone z zakresu niniejszej dyrektywy.
(40)
Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie do firm inwestycyjnych i instytucji kredytowych dokonujących sprzedaży lub świadczących usługi doradztwa na rzecz klientów w odniesieniu do lokat strukturyzowanych wówczas, gdy występują one jako pośrednicy w odniesieniu do tych produktów emitowanych przez instytucje kredytowe, które mogą pobierać depozyty zgodnie z dyrektywą 2013/36/UE.
(41)
Centralne depozyty papierów wartościowych (CSD) są instytucjami systemowo istotnymi dla rynków finansowych, które zapewniają podstawową rejestrację papierów wartościowych, prowadzą rachunki służące do zapisywania wyemitowanych papierów wartościowych oraz dokonują rozrachunku praktycznie wszystkich transakcji zawieranych w papierach wartościowych. CSD należy odrębnie regulować prawem Unii i powinny one podlegać w szczególności wymogom dotyczącym uzyskania zezwolenia oraz określającym niektóre warunki prowadzenia przez nie działalności. Jednakże poza usługami podstawowymi, o których mowa w innych przepisach prawa Unii, CSD mogłyby świadczyć usługi inwestycyjne i prowadzić działalność inwestycyjną regulowaną na mocy niniejszej dyrektywy.
W celu zapewniania, aby wszelkie podmioty świadczące usługi inwestycyjne i prowadzące działalność inwestycyjną podlegały tym samym ramom regulacyjnym należy zapewnić, aby takie CSD nie podlegały wymogom niniejszej dyrektywy dotyczącym uzyskania zezwolenia oraz niektórych warunków prowadzenia działalności, lecz aby prawo Unii regulujące CSD jako takie zapewniało, aby podlegały one przepisom niniejszej dyrektywy gdy świadczą usługi inwestycyjne lub prowadzą działalność inwestycyjną poza usługami określonymi w tych przepisach prawa Unii.
(42)
W celu wzmocnienia ochrony inwestorów w Unii należy ograniczyć warunki, na jakich państwa członkowskie mogą wyłączyć stosowanie niniejszej dyrektywy wobec osób świadczących usługi inwestycyjne na rzecz klientów, którzy w rezultacie nie są chronieni na mocy niniejszej dyrektywy. W szczególności należy zobowiązać państwa członkowskie do stosowania do tych osób wymogów przynajmniej analogicznych do wymogów określonych w niniejszej dyrektywie, zwłaszcza w fazie udzielania zezwolenia, przy ocenie ich reputacji i doświadczenia oraz odpowiedniości każdego udziałowca, podczas przeglądu warunków udzielania pierwszego zezwolenia oraz prowadzenia bieżącego nadzoru, jak również wykonania zobowiązań biznesowych.
Ponadto osoby wyłączone ze stosowania niniejszej dyrektywy powinny być objęte systemem rekompensat dla inwestorów uznanym zgodnie z dyrektywą 97/9/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (19) lub ubezpieczeniem od odpowiedzialności cywilnej związanej z prowadzeniem działalności zawodowej zapewniającym równorzędną ochronę ich klientom w sytuacjach objętych tą dyrektywą.
(43)
W przypadku gdy firma inwestycyjna nieregularnie świadczy jedną lub większą liczbę usług inwestycyjnych nieobjętych udzielonym jej zezwoleniem, lub nieregularnie prowadzi jeden lub więcej rodzajów działalności inwestycyjnej nieobjętych udzielonym jej zezwoleniem, nie powinna potrzebować dodatkowego zezwolenia na mocy niniejszej dyrektywy.
(44)
Do celów niniejszej dyrektywy działalność polegająca na przyjmowaniu lub przekazywaniu zleceń powinna również obejmować kojarzenie dwóch lub więcej inwestorów prowadzące do zawarcia przez nich transakcji.
(45)
Firmy inwestycyjne i instytucje kredytowe prowadzące dystrybucję wyemitowanych przez siebie instrumentów finansowych powinny podlegać niniejszej dyrektywie, gdy świadczą swoim klientom usługi doradztwa inwestycyjnego. W celu wyeliminowania niepewności oraz wzmocnienia ochrony inwestorów należy zapewnić stosowanie niniejszej dyrektywy w przypadku dystrybucji przez firmy inwestycyjne i instytucje kredytowe na rynku pierwotnym wyemitowanych przez nie instrumentów finansowych bez świadczenia jakichkolwiek usług doradztwa inwestycyjnego. W tym celu należy rozszerzyć definicję usługi wykonywania zleceń na rachunek klientów.
(46)
Zasady wzajemnego uznawania i nadzoru ze strony macierzystego państwa członkowskiego wymagają, aby właściwe organy państw członkowskich nie przyznawały bądź cofały zezwolenie w przypadku, gdy takie czynniki jak treść programów działań, rozkład geograficzny lub rzeczywiście prowadzona działalność wyraźnie wskazują na to, że firma inwestycyjna wybrała system prawny danego państwa członkowskiego w celu uniknięcia bardziej restrykcyjnych norm obowiązujących w innym państwie członkowskim, na którego terytorium firma ta zamierza prowadzić lub prowadzi większą część swojej działalności. Firma inwestycyjna będąca osobą prawną powinna uzyskać zezwolenie w państwie członkowskim, w którym ma ona siedzibę statutową. Firma inwestycyjna niebędąca osobą prawną powinna uzyskać zezwolenie w państwie członkowskim, w którym znajduje się siedziba jej zarządu. Ponadto państwa członkowskie powinny wymagać, aby siedziba zarządu firmy inwestycyjnej zawsze znajdowała się w jej macierzystym państwie członkowskim i rzeczywiście tam działała.
(47)
W dyrektywie 2007/44/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (20) określono szczegółowe kryteria oceny ostrożnościowej planowanych transakcji nabycia udziałów w firmie inwestycyjnej oraz procedurę stosowania tych kryteriów. W celu zapewnienia pewności, jasności i przewidywalności prawa w odniesieniu do procesu oceny oraz jego wyników należy potwierdzić kryteria oraz proces oceny ostrożnościowej określone w tej dyrektywie.
W szczególności właściwe organy powinny dokonywać oceny odpowiedniości potencjalnego nabywcy oraz stabilności planowanej transakcji nabycia pod względem finansowym w oparciu o wszystkie następujące kryteria: reputacja potencjalnego nabywcy; reputacja i doświadczenie wszelkich osób, które będą kierować działalnością firmy inwestycyjnej w wyniku planowanego nabycia; kondycja finansowa potencjalnego nabywcy; czy firma inwestycyjna będzie w stanie wypełnić wymogi ostrożnościowe wynikające z niniejszej dyrektywy oraz innych dyrektyw, a zwłaszcza dyrektywy 2002/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (21) i dyrektywy 2013/36/UE; czy istnieją uzasadnione powody, by podejrzewać, iż w związku z planowanym nabyciem dokonuje się, dokonano lub usiłowano dokonać prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu w rozumieniu art. 1 dyrektywy 2005/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (22) lub czy proponowane nabycie mogłoby zwiększyć takie ryzyko.
(48)
Firma inwestycyjna posiadająca zezwolenie w swoim macierzystym państwie członkowskim powinna być uprawniona do świadczenia usług inwestycyjnych lub prowadzenia działalności inwestycyjnej w całej Unii, bez konieczności dążenia do uzyskania odrębnego zezwolenia od właściwych organów państwa członkowskiego, w którym firma ta zamierza świadczyć takie usługi lub prowadzić taką działalność.
(49)
Ponieważ niektóre firmy inwestycyjne są zwolnione z niektórych obowiązków nałożonych na mocy dyrektywy 2013/36/UE, należy je zobowiązać do posiadania minimalnej kwoty kapitału lub ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej związanej z prowadzeniem działalności zawodowej, lub połączenia obu. Dostosowania kwot tego rodzaju ubezpieczenia powinny uwzględniać dostosowania wprowadzone do ram dyrektywy 2002/92/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (23). Ten szczególny rodzaj traktowania na potrzeby adekwatności kapitałowej należy stosować bez uszczerbku dla jakichkolwiek decyzji dotyczących odpowiedniego traktowania tych firm według przyszłych zmian w prawie Unii dotyczącym adekwatności kapitałowej.
(50)
Ponieważ zakres regulacji ostrożnościowej należy ograniczyć do podmiotów, które, na mocy prowadzenia ksiąg transakcyjnych dotyczących działalności branżowej, stanowią źródło ryzyka kontrahenta dla pozostałych uczestników rynku, z zakresu stosowania niniejszej dyrektywy należy wyłączyć podmioty, które zawierają na własny rachunek transakcje na instrumentach finansowych innych niż towarowe instrumenty pochodne, uprawnienia do emisji lub ich instrumenty pochodne, pod warunkiem że nie są animatorami rynku, nie zawierają transakcji na własny rachunek wykonując zlecenia klientów, nie są członkami lub uczestnikami rynku regulowanego lub MTF lub nie mają bezpośredniego dostępu elektronicznego do systemu obrotu oraz nie stosują techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości.
(51)
Na potrzeby ochrony praw własności inwestora oraz innych podobnych praw inwestora odnoszących się do papierów wartościowych, a także w odniesieniu do funduszy powierzonych firmie, prawa te należy w szczególności odróżnić od praw firmy. Jednakże zasada ta nie powinna uniemożliwiać firmie prowadzenia działalności pod własną nazwą, ale na rachunek inwestora, w przypadku gdy jest to wymagane ze względu na charakter transakcji i inwestor wyraża na to zgodę, na przykład w odniesieniu do pożyczek papierów wartościowych.
(52)
Wymogi w zakresie ochrony aktywów klientów stanowią podstawowe narzędzie służące ochronie klientów przy świadczeniu usług i prowadzeniu działalności. Wymogi te mogą zostać wyłączone w przypadku przeniesienia pełnego prawa własności środków i instrumentów finansowych na firmę inwestycyjną w celu zabezpieczenia wszelkich obecnych, przyszłych, rzeczywistych, warunkowych lub potencjalnych zobowiązań. Ta szeroko zdefiniowana możliwość może stanowić źródło niepewności i zagrażać skuteczności wymogów w zakresie zabezpieczania aktywów klientów. Dlatego też należy ograniczyć możliwość - przynajmniej w odniesieniu do aktywów klienta detalicznego - zawierania przez firmy inwestycyjne uzgodnień dotyczących zabezpieczeń finansowych polegających na przeniesieniu tytułu określonych w dyrektywie 2002/47/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (24) do celów zabezpieczenia lub pokrywania w inny sposób swoich zobowiązań.
(53)
Konieczne jest wzmocnienie roli organów zarządzających firm inwestycyjnych, rynków regulowanych i dostawców usług w zakresie udostępniania informacji w zapewnianiu należytego i ostrożnego zarządzania tymi firmami, promowaniu integralności rynku oraz interesów inwestorów. Organ zarządzający firmy inwestycyjnej, rynków regulowanych i dostawców usług w zakresie udostępniania informacji powinien stale poświęcać wystarczającą ilość czasu oraz posiadać jako całość odpowiednią wiedzę, umiejętności i doświadczenie, aby być w stanie zrozumieć charakter działalności firmy oraz główne ryzyka, na które jest narażona. Dlatego też w celu uniknięcia syndromu myślenia grupowego i ułatwienia wyrażania niezależnych opinii oraz krytycznego spojrzenia skład organów zarządzających powinien być odpowiednio zróżnicowany pod względem wieku, płci, pochodzenia geograficznego, wykształcenia oraz doświadczenia zawodowego członków, aby zapewnić szerokie spektrum poglądów i doświadczeń. Reprezentację pracowników w organach zarządzających można również postrzegać jako pozytywny sposób zwiększania różnorodności dzięki wprowadzeniu istotnej perspektywy i prawdziwej znajomości wewnętrznego sposobu działania firm. Różnorodność powinna być zatem jednym z kryteriów stosowanych przy ustalaniu składu organów zarządzających. Różnorodność należy także w sposób bardziej ogólny uwzględnić w polityce rekrutacyjnej firm. Polityka ta powinna na przykład zachęcać firmy do wyboru kandydatów z list obejmujących obie płci. W interesie spójnego podejścia do ładu korporacyjnego pożądane jest dostosowanie w możliwie największym stopniu wymogów dla firm inwestycyjnych do wymogów dyrektywy 2013/36/UE.
(54)
W celu sprawowania skutecznego nadzoru i kontroli nad działalnością firm inwestycyjnych, rynkami regulowanymi i dostawcami usług w zakresie udostępniania informacji organ zarządzający powinien ponosić odpowiedzialność za ogólną strategię firmy, z uwzględnieniem charakteru jej działalności i jej profilu ryzyka. W całym cyklu koniunkturalnym firmy organ zarządzający powinien ponosić wyraźną odpowiedzialność za identyfikację i określenie strategicznych celów firmy, jej strategii dotyczącej ryzyka i metod wewnętrznego zarządzania nią, zatwierdzanie jej wewnętrznej organizacji, w tym kryteriów wyboru i szkolenia pracowników, skuteczny nadzór nad kadrą kierowniczą wyższego szczebla, określanie ogólnych zasad regulujących świadczenie usług i prowadzenie działalności, w tym polityki wynagradzania pracowników działu sprzedaży oraz zatwierdzanie nowych produktów do dystrybucji na rzecz klientów. Okresowe monitorowanie i ocena celów strategicznych firm, ich wewnętrznej organizacji oraz ich polityki świadczenia usług i prowadzenia działalności powinny zapewnić tym firmom ciągłą zdolność do prowadzenia należytego i ostrożnego zarządzania w interesie integralności rynków oraz ochrony inwestorów. Łączenie zbyt wielu stanowisk dyrektorskich uniemożliwiałoby członkowi organu zarządzającego przeznaczenie wystarczającej ilości czasu na pełnienie tej funkcji nadzorczej.
Dlatego też konieczne jest ograniczenie liczby stanowisk dyrektorskich, które członek organu zarządzającego instytucji może jednocześnie objąć w różnych podmiotach. Do celów stosowania takiego ograniczenia nie powinno się jednak brać pod uwagę funkcji dyrektorskich w organizacjach, które nie realizują celów głównie komercyjnych, takich jak organizacje niedochodowe lub charytatywne.
(55)
W państwach członkowskich stosuje się różne struktury zarządzania. W większości przypadków jest to system monistyczny lub dualistyczny. Definicje zastosowane w niniejszej dyrektywie mają obejmować wszystkie istniejące struktury, bez opowiadania się za którąkolwiek z nich. Mają one charakter czysto użytkowy w stosunku do celu polegającego na określeniu przepisów, które mają mieć określony skutek bez względu na krajowe prawo spółek mające zastosowanie do danej instytucji w każdym państwie członkowskim. Definicje te nie powinny zatem ingerować w ogólny podział uprawnień zgodnie z krajowym prawem spółek.
(56)
Rozszerzający się zakres działalności, którą firmy inwestycyjne prowadzą równocześnie, zwiększył możliwość wystąpienia konfliktów interesów między poszczególnymi zakresami działalności a interesami klientów. Dlatego też konieczne jest określenie zasad zapewniających, aby takie konflikty nie wpływały negatywnie na interesy klientów tych firm inwestycyjnych. Firmy mają obowiązek podjęcia skutecznych działań w celu rozpoznawania konfliktów interesów, zapobiegania im i zarządzania nimi oraz ograniczenia w jak największym stopniu potencjalnych skutków takiego ryzyka. W przypadku gdy utrzymuje się jednaj szczątkowe ryzyko wystąpienia szkody dla interesów klienta, przed zawarciem transakcji na jego rachunek należy wyraźnie ujawnić klientowi ogólny charakter lub źródła konfliktu interesów oraz działania podjęte w celu ograniczenia takiego ryzyka.
(57)
W dyrektywie Komisji 2006/73/WE (25) zezwolono państwom członkowskim na nakładanie - w kontekście wymogów organizacyjnych dla firmy inwestycyjnych - obowiązku rejestrowania rozmów telefonicznych lub korespondencji elektronicznej dotyczących zleceń klientów. Rejestrowanie rozmów telefonicznych lub korespondencji elektronicznej dotyczących zleceń klientów jest zgodne z Kartą praw podstawowych Unii Europejskiej („Karta”) i jest uzasadnione w celu wzmocnienia poziomu ochrony inwestorów, zwiększenia skuteczności nadzoru rynku oraz zwiększenia pewności prawa w interesie firm inwestycyjnych i ich klientów. Znaczenie takich zapisów wspomniano również w opinii technicznej przekazanej Komisji przez Komitet Europejskich Organów Nadzoru nad Rynkiem Papierów Wartościowych w dniu 29 lipca 2010 r. Rejestrowanie to powinno służyć zapewnieniu istnienia dowodów mających potwierdzać warunki wszelkich zleceń złożonych przez klientów oraz zgodność transakcji zawieranych przez firmy inwestycyjne z tymi zleceniami, a także ma służyć wykrywaniu wszelkich zachowań, które mogą mieć znaczenie w kontekście nadużyć na rynku, również w sytuacjach, gdy firmy zawierają transakcje na własny rachunek.
W tym celu należy rejestrować wszystkie rozmowy z udziałem przedstawiciela firmy w ramach zawierania transakcji na własny rachunek lub zamiaru zawierania transakcji na własny rachunek. W przypadkach gdy klienci składają zlecenia innymi kanałami niż telefonicznie, informacje takie powinny być przekazywane na trwałym nośniku, takim jak listy, faksy, wiadomości poczty elektronicznej lub dokumenty dotyczące zleceń klienta złożonych na spotkaniach. Przykładowo treść odpowiednich rozmów w bezpośredniej obecności klienta można zapisywać w postaci pisemnego protokołu lub notatki. Zlecenia takie powinny być uważane za tożsame ze zleceniami otrzymanymi drogą telefoniczną. W przypadku sporządzania protokołu z bezpośredniej rozmowy klientami państwa członkowskie powinny zapewnić odpowiednie zabezpieczenia, w celu zapewnienia, aby klient nie poniósł straty wskutek niedokładnego zapisu komunikacji pomiędzy stronami w protokole. Zabezpieczenia takie nie oznaczają przyjęcia przez klienta jakiejkolwiek odpowiedzialności.
Aby zagwarantować pewność prawa w odniesieniu do zakresu tego obowiązku, należy stosować go do wszelkiego sprzętu zapewnianego przez firmę lub którego użycie jest przez firmę inwestycyjną dozwolone i należy wymagać, aby firmy inwestycyjne podejmowały uzasadnione działania mające zapewnić niewykorzystywanie w związku z transakcjami sprzętu prywatnego. Zapisy takie powinny być dostępne dla właściwych organów przy wykonywaniu przez nie zadań nadzorczych oraz działań na rzecz egzekwowania prawa na mocy niniejszej dyrektywy, rozporządzenia (UE) nr 600/2014, rozporządzenia (UE) nr 596/2014 oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/57/UE (26), tak by mogły wspomóc właściwe organy przy rozpoznawaniu zachowań, które są niezgodne z ramami prawnymi regulującymi działalność firm inwestycyjnych. Zapisy te powinny być również dostępne dla firm inwestycyjnych i dla klientów, aby wykazać rozwój łączących ich stosunków w odniesieniu do zleceń przekazanych przez klientów i transakcji zrealizowanych przez firmy. Z tego też względu należy określić w niniejszej dyrektywie zasady ogólnego systemu rejestracji rozmów telefonicznych lub korespondencji elektronicznej dotyczących zleceń klientów.
(58)
Zgodnie z konkluzjami Rady z czerwca 2009 r. dotyczącymi wzmocnienia nadzoru finansowego w Unii oraz w celu przyczynienia się do stworzenia jednolitego zbioru przepisów dla rynków finansowych Unii, dalszego tworzenia równych warunków działania dla państw członkowskich i uczestników rynku, zwiększenia poziomu ochrony inwestorów oraz poprawy skuteczności nadzoru i egzekwowania przepisów Unia zobowiązała się do zminimalizowania w stosownych przypadkach uznaniowości państw członkowskich przy stosowaniu prawa Unii dotyczącego usług finansowych. Oprócz wprowadzenia w niniejszej dyrektywie wspólnego systemu rejestrowania rozmów telefonicznych lub korespondencji elektronicznej dotyczących zleceń klientów, należy również ograniczyć w pewnych przypadkach możliwość przekazywania przez właściwe organy zadań z zakresu nadzoru, ograniczyć uznaniowość w stosowaniu wymogów mających zastosowanie do agentów oraz do sprawozdań przekazywanych przez oddziały.
(59)
W ostatniej dekadzie nastąpił gwałtowny rozwój technologii transakcyjnej, która jest obecnie w szerokim zakresie wykorzystywana przez uczestników rynku. Wielu uczestników rynku korzysta obecnie z algorytmicznych mechanizmów transakcyjnych, w przypadku których algorytm komputerowy automatycznie określa aspekty zlecenia przy minimalnym lub zerowym udziale człowieka. Należy uregulować ryzyko wynikające z handlu algorytmicznego. Jednakże stosowanie algorytmów w przetwarzaniu potransakcyjnym zawartych transakcji nie jest handlem algorytmicznym. Firma inwestycyjna prowadząca handel algorytmiczny w ramach strategii animowania rynku powinna realizować funkcję animatora rynku w sposób ciągły przez określoną część czasu w ramach godzin, w których prowadzony jest obrót w danym systemie obrotu. Regulacyjne standardy techniczne powinny wyjaśniać, co stanowi pewną określoną część czasu w ramach godzin, w których prowadzony jest obrót w danym systemie obrotu, zapewniając, aby taka określona część czasu była znacząca w stosunku do ogólnej liczby godzin, w których prowadzony jest obrót, przy uwzględnieniu płynności, skali i charakteru konkretnego rynku oraz właściwości wprowadzanych do obrotu instrumentów finansowych.
(60)
Firmy inwestycyjne uczestniczące w handlu algorytmicznym stosujące strategię w zakresie animowania rynku powinny posiadać odpowiednie systemy i narzędzia kontroli takiej działalności. Taką działalność należy rozumieć w sposób charakterystyczny dla jej kontekstu i celu. Z tego też względu definicja takiej działalności jest niezależna od definicji, takich jak definicja działalności animatora rynku w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 236/2012 (27).
(61)
Szczególną podgrupę handlu algorytmicznego stanowi handel algorytmiczny o wysokiej częstotliwości, w ramach którego system transakcyjny błyskawicznie analizuje dane lub sygnały pochodzące z rynku, a następnie w bardzo krótkim czasie wysyła lub aktualizuje dużą liczbę zleceń w odpowiedzi na wyniki tej analizy. W szczególności handel algorytmiczny o wysokiej częstotliwości może obejmować takie elementy jak uruchomienie zlecenia, jego generowanie, przekierowanie i wykonanie, które są określane przez system bez udziału człowieka dla każdej indywidualnej transakcji lub zlecenia, charakteryzują się krótkim terminem na ustalenie i upłynnienie pozycji, wysokim dziennym obrotem portfela, wysokim stosunkiem zamówień do transakcji, śróddziennym i na koniec dnia, równym lub bliskim pozycji płaskiej. Handel algorytmiczny o wysokiej częstotliwością charakteryzuje się między innymi wysoką śróddzienną liczbą komunikatów, które stanowią zlecenia, kwotowania lub anulowania. Przy określaniu, co stanowi wysoką śróddzienną liczbę komunikatów należy wziąć pod uwagę tożsamość klienta rzeczywistego dla danej działalności, długość okresu obserwacji, porównanie z całkowitą działalnością rynku w tym okresie oraz względną koncentrację lub fragmentację działalności. Handel algorytmiczny o wysokiej częstotliwości jest zazwyczaj stosowany przez uczestników rynku, którzy zawierają transakcje z wykorzystaniem swojego własnego kapitału, i sam w sobie nie jest strategią, lecz raczej stanowi wykorzystanie zaawansowanej technologii w celu realizacji bardziej tradycyjnych strategii handlowych, takich jak animowanie rynku lub arbitraż.
(62)
Postęp techniczny umożliwił wykonywanie transakcji o wysokiej częstotliwości oraz ewolucję modeli biznesowych. Wykonywaniu transakcji o wysokiej częstotliwości sprzyja umiejscowienie siedzib uczestników rynku w niewielkiej odległości od systemów zestawiania zleceń w systemach obrotu. W celu zapewnienia prawidłowych i uczciwych warunków zawierania transakcji konieczne jest wprowadzenie wymogu, aby systemy obrotu oferowały takie usługi kolokacji w sposób niedyskryminujący, uczciwy i przejrzysty. Wykorzystanie technologii transakcyjnej przyczyniło się również do wzrostu tempa realizacji, wolumenu i złożoności transakcji zawieranych przez inwestorów. Technologia ta dała również uczestnikom rynku możliwość zapewnienia swoim klientom łatwiejszego bezpośredniego dostępu elektronicznego do rynków poprzez wykorzystanie ich platform obrotu, poprzez bezpośredni dostęp, czy też sponsorowany dostęp do rynku. Technologia transakcyjna przyniosła korzyści rynkowi i jego uczestnikom głównie w postaci szerszego udziału w rynkach, zwiększonej płynności, węższych spreadów, ograniczenia krótkoterminowej zmienności oraz narzędzi umożliwiających lepsze wykonanie zleceń na rzecz klientów. Technologia transakcyjna jest jednak również źródłem szeregu potencjalnych zagrożeń, takich jak większe ryzyko przeciążenia systemów wykorzystywanych przez systemy obrotu z powodu dużego wolumenu zleceń, ryzyka związanego ze stosowaniem algorytmicznych mechanizmów transakcyjnych, które generują dublujące się lub błędne zlecenia lub nieprawidłowo funkcjonują z innych względów, potencjalnie przyczyniając się do powstania zakłóceń na rynku.
Ponadto istnieje ryzyko zbyt silnej reakcji transakcyjnych systemów algorytmicznych na zdarzenia zaistniałe na innych rynkach, co może pogłębić zmienność w przypadku uprzednio istniejącego problemu na rynku. Transakcje algorytmiczne lub techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości mogą, podobnie jak każda inna forma transakcji, być podatne na pewne formy zachowań zabronione na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014. Transakcje o wysokiej częstotliwości mogą również z uwagi na przewagę informacyjną podmiotów zawierających transakcje z wysoką częstotliwością skłaniać inwestorów do decyzji o wykonywaniu transakcji w systemach, w których mogą uniknąć interakcji z podmiotami zawierającymi transakcje z wysoką częstotliwością. Należy poddać techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości, które opierają się na pewnych określonych cechach, szczególnemu nadzorowi regulacyjnemu. Choć są to głównie strategie opierające się na zawieraniu transakcji na własny rachunek, nadzór powinien mieć także zastosowanie wówczas, gdy realizacja techniki transakcji jest skonstruowana tak, aby uniknąć sytuacji, w której realizacja odbywa się na własny rachunek.
(63)
Te potencjalne zagrożenia wynikające z coraz szerszego wykorzystania technologii można najskuteczniej ograniczyć poprzez zastosowanie środków i mechanizmów kontroli szczególnego ryzyka wobec firm, które zajmują się techniką handlu algorytmicznego lub techniką handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości, które zapewniają bezpośredni dostęp elektroniczny, w połączeniu z innych środkami ukierunkowanymi na operatorów systemów obrotu, do których dostęp mają takie firmy. W celu wzmocnienia odporność rynków mając na uwadze rozwój techniczny, środki te powinny odzwierciedlać wydane przez Europejski Urząd Nadzoru (Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych) („EUNGiPW”), ustanowiony rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1095/2010 (28), w lutym 2012 r. wytyczne „Systemy i mechanizmy kontroli w zautomatyzowanym środowisku obrotu dla platform obrotu, firm inwestycyjnych oraz właściwych organów” (ESMA/2012/122), oraz opierać się na tych wytycznych. Pożądane jest, aby wszystkie firmy prowadzące handel algorytmiczny o wysokiej częstotliwości posiadały zezwolenia. Takie zezwolenia powinny zapewnić podleganie przez te firmy wymogom organizacyjnym wynikającym z niniejszej dyrektywy oraz należytemu nadzorowi. Jednakże podmioty, które uzyskały zezwolenie i podlegają nadzorowi na postawie prawa Unii regulującego sektor finansowy i które są wyłączone ze stosowania niniejszej dyrektywy, ale prowadzą handel algorytmiczny lub stosują techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości, nie powinny być zobowiązane do uzyskiwania zezwolenia na mocy niniejszej dyrektywy i powinny podlegać wyłącznie środkom i mechanizmom kontroli, których celem jest zaradzenie szczególnemu ryzyku wynikającego z handlu tego rodzaju. W tym zakresie EUNGiPW powinien odgrywać istotną rolę koordynującą poprzez określenie odpowiedniej wielkości zmiany ceny służącej zapewnieniu prawidłowego funkcjonowania rynków na poziomie Unii.
(64)
Zarówno firmy inwestycyjne, jaki i systemy obrotu powinny zapewniać istnienie skutecznych środków mających na celu zapewnienie, aby handel algorytmiczny lub techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości nie przyczyniały się do powstawania zakłóceń na rynku oraz nie mogły być wykorzystywane do popełniania nadużyć. Systemy obrotu powinny również zapewniać odporność i odpowiednie testowanie swoich systemów transakcyjnych, aby zapewnić obsługę rosnącej liczby składanych zleceń oraz niepodatność swoich systemów na napięcia rynkowe, a także zapewnić istnienie w systemach obrotu automatycznych mechanizmów pozwalających na czasowe wstrzymanie obrotu lub jego ograniczenie w przypadku wystąpienia nagłych nieoczekiwanych ruchów cenowych.
(65)
Konieczne jest również zapewnienie przejrzystych, niedyskryminujących i uczciwych struktur opłat w systemach obrotu, skonstruowanych tak, aby nie prowadziły do powstania zakłóceń na rynku. Dlatego też właściwym jest zezwolenie systemom obrotu na dostosowanie swych opłat za zlecenia anulowane do długości okresu utrzymywania zlecenia oraz dostosowanie opłat do każdego instrumentu finansowego, do którego mają zastosowanie. Państwa członkowskie powinny również móc zezwalać systemom obrotu na wprowadzanie wyższych opłat od zleceń, które są następnie anulowane, lub do pobierania wyższych opłat od uczestników składających dużą ilość anulowanych zleceń lub od tych, którzy stosują techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości, w celu odzwierciedlenia dodatkowego obciążenia systemu, które nie przynosi jednak korzyści innym uczestnikom rynku.
(66)
Oprócz środków dotyczących algorytmicznych mechanizmów transakcyjnych oraz technik handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości, należy wprowadzić zakaz zapewniania bezpośredniego dostępu elektronicznego do rynków przez firmy inwestycyjne ich klientom w przypadkach, gdy dostęp ten nie podlega właściwym systemom i mechanizmom kontroli. Niezależnie od formy zapewnionego bezpośredniego dostępu elektronicznego do rynku firmy zapewniające taki dostęp powinny dokonać oceny i przeglądu odpowiedniości klientów korzystających z tej usługi i zapewnić wprowadzenie mechanizmów kontroli ryzyka w związku z korzystaniem z tej usługi, a także aby firmy te zachowały odpowiedzialność za transakcje zlecane im przez ich klientów za pośrednictwem ich systemów lub korzystając z ich kodów transakcyjnych. W regulacyjnych standardach technicznych należy określić szczegółowe wymogi organizacyjne dotyczące tych nowych form obrotu. Powinno to zapewnić możliwość zmiany tych wymogów w razie konieczności w przypadku gdy niezbędne jest uwzględnienie dalszych innowacji i zmian w tym obszarze.
(67)
W celu zapewnienia skutecznego nadzoru oraz w celu umożliwienia właściwym organom podjęcia odpowiednich środków przeciwko wadliwym lub nieuczciwym strategiom algorytmicznym w odpowiednim czasie niezbędne jest oznaczenie wszystkich zleceń wygenerowanych w ramach handlu algorytmicznego. Dzięki takiemu oznaczeniu właściwe organy powinny mieć możliwość zidentyfikowania i rozróżnienia zleceń wynikających z różnych algorytmów, oraz sprawnego zrekonstruowania i oceny strategii stosowanych przez uczestników rynku zajmujących się handlem algorytmicznym. Powinno to zmniejszyć ryzyko niejednoznacznego przypisywania zleceń do określonej strategii algorytmicznej i do uczestnika rynku. Oznaczanie pozwala właściwym organom sprawnie i skutecznie reagować na strategie handlu algorytmicznego mające znamiona nadużyć lub zagrażające prawidłowemu funkcjonowaniu rynku.
(68)
W celu zapewnienia integralności rynku w świetle rozwoju technicznego na rynkach finansowych EUNGiPW powinien regularnie uzyskiwać i uwzględniać opinie od ekspertów krajowych na temat rozwoju sytuacji w zakresie technologii transakcyjnej, w tym transakcji o wysokiej częstotliwości, oraz nowych praktyk mogących stanowić nadużycie na rynku, tak aby zidentyfikować i wspierać skuteczne strategie zapobiegania takim nadużyciom i walki z nimi.
(69)
W Unii funkcjonuje obecnie wiele systemów obrotu, przy czym w ramach niektórych z tych systemów prowadzony jest obrót tymi samymi instrumentami. W celu wyeliminowania potencjalnych zagrożeń dla interesów inwestorów konieczne jest sformalizowanie i dalsze skoordynowanie procesów dotyczących konsekwencji dla realizowania transakcji w innych systemach obrotu, jeżeli firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący dany system obrotu podejmuje decyzję o zawieszeniu obrotu danym instrumentem finansowym lub wycofaniu tego instrumentu z obrotu. Mając na uwadze pewność prawa oraz w celu zapewnienia odpowiedniego postępowania w przypadku konfliktu interesów przy podejmowaniu decyzji o zawieszeniu obrotu instrumentami finansowymi lub o wycofaniu ich z obrotu należy zapewnić takie rozwiązania, aby w przypadku wstrzymania obrotu przez firmę inwestycyjną lub operatora rynku prowadzącego dany system obrotu z uwagi na powstałą niezgodność z ich zasadami, pozostałe podmioty stosowały się do tej decyzji, jeżeli tak postanowią właściwe organy, chyba że wyjątkowe okoliczności uzasadniają dalszy obrót. Ponadto należy sformalizować i usprawnić wymianę informacji oraz współpracę między właściwymi organami w związku z zawieszeniem obrotu instrumentami finansowymi lub wycofaniem ich z obrotu w danym systemie obrotu. Ustalenia te powinno się stosować w taki sposób, aby uniemożliwić systemom obrotu wykorzystywanie informacji przekazywanych w kontekście zawieszenia lub wycofania instrumentu finansowego z obrotu w celach komercyjnych.
(70)
Wzrasta liczba inwestorów aktywnie uczestniczących w transakcjach na rynkach finansowych, którym oferowane są coraz to bardziej złożone kompleksowe pakiety usług i instrumentów, w związku z czym konieczne jest wprowadzenie pewnego stopnia harmonizacji w celu zapewnienia inwestorom wysokiego poziomu ochrony w całej Unii. W czasie, gdy przyjmowano dyrektywę 2004/39/WE, inwestorzy w coraz większym stopniu polegali na osobistych rekomendacjach, co spowodowało konieczność uznania świadczenia usług doradztwa inwestycyjnego za usługę inwestycyjną podlegającą zezwoleniu oraz szczególnym obowiązkom w zakresie prowadzenia działalności. Stałe znaczenie osobistych rekomendacji dla klientów oraz coraz bardziej złożony charakter usług i instrumentów powodują konieczność zaostrzenia obowiązków w zakresie prowadzenia działalności w celu zwiększenia poziomu ochrony inwestorów.
(71)
Państwa członkowskie powinny zapewnić, aby firmy inwestycyjne działały zgodnie z najlepiej pojętym interesem swoich klientów oraz aby były w stanie wywiązywać się ze swoich obowiązków wynikających z niniejszej dyrektywy. Firmy inwestycyjne powinny zatem rozumieć cechy oferowanych lub rekomendowanych instrumentów finansowych oraz opracowywać skuteczne strategie i wprowadzać uzgodnienia w celu identyfikacji kategorii klientów, którym mają być dostarczane produkty i na których rzecz mają być świadczone usługi, a także dokonywać przeglądu tych strategii i uzgodnień. Państwa członkowskie powinny zapewnić, aby firmy inwestycyjne wytwarzające instrumenty finansowe zapewniały, aby produkty te wytwarzano w celu zaspokojenia potrzeb określonego rynku docelowego klientów końcowych w obrębie określonej kategorii klientów, podejmowały rozsądne działania w celu zapewniania, aby instrumenty finansowe dystrybuowano na określonym rynku docelowym, a także by okresowo dokonywały przeglądu danych identyfikacyjnych rynku docelowego oraz wyników oferowanych produktów. Firmy inwestycyjne oferujące lub rekomendujące klientom instrumenty finansowe niebędące ich produktami powinny również posiadać odpowiednie uzgodnienia w celu uzyskiwania i zrozumienia odpowiednich informacji dotyczących procesu zatwierdzania produktu, w tym określonego rynku docelowego oraz cech oferowanego lub rekomendowanego przez nie produktu. Obowiązek ten powinien mieć zastosowanie bez uszczerbku dla każdej oceny adekwatności lub odpowiedniości, jaka ma być następnie przeprowadzana przez firmę inwestycyjną w ramach świadczenia usług inwestycyjnych na rzecz każdego klienta, w oparciu o jego osobiste potrzeby, cechy i cele.
Aby zapewnić oferowanie lub rekomendowanie instrumentów finansowych wyłącznie w interesie klienta, firmy inwestycyjne oferujące lub rekomendujące produkt wytwarzany przez firmy niepodlegające wymogom w zakresie zarządzania produktami określonym w niniejszej dyrektywie lub wytwarzany przez firmy z państw trzecich powinny również posiadać odpowiednie ustalenia w celu uzyskania odpowiednich informacji o instrumentach finansowych.
(72)
W celu zapewnienia inwestorom wszelkich istotnych informacji należy zobowiązać firmy inwestycyjne świadczące usługi doradztwa inwestycyjnego do ujawnienia kosztów swoich porad, wyjaśnienia podstaw świadczonego doradztwa, w szczególności do przedstawienia gamy produktów, które uwzględniają przy wydawaniu osobistych rekomendacji swoim klientom, czy świadczą usługi doradztwa inwestycyjnego w sposób niezależny oraz czy udostępniają klientom okresową ocenę odpowiedniości instrumentów finansowych, które im zarekomendowały. Należy również zobowiązać firmy inwestycyjne do podawania swym klientom uzasadnienia udzielonych porad.
(73)
W celu dalszego ustanowienia ram regulacyjnych w zakresie świadczenia usług doradztwa inwestycyjnego, przy jednoczesnym pozostawieniu wyboru firmom inwestycyjnym i klientom, należy określić warunki świadczenia tych usług, w przypadkach gdy firmy informują klientów, że usługa jest świadczona w sposób niezależny. Jeżeli usługa doradztwa jest świadczona w sposób niezależny, należy przed dokonaniem osobistej rekomendacji ocenić wystarczająco szeroką gamę produktów różnych dostawców. Doradca nie musi oceniać produktów inwestycyjnych oferowanych na rynku przez wszystkich dostawców lub emitentów, lecz gama instrumentów finansowych nie powinna ograniczać się do instrumentów finansowych wyemitowanych lub dostarczanych przez podmioty mające bliskie powiązania z firmą inwestycyjną lub inne stosunki prawne lub gospodarcze, takie jak stosunek umowny, które są tak bliskie, że mogą zagrażać niezależności świadczonego doradztwa.
(74)
W celu zwiększenia poziomu ochrony inwestorów oraz zapewnienia klientom jeszcze większej jasności co do usługi, którą otrzymują, należy także w większym stopniu ograniczyć firmom świadczącym niezależne usługi doradztwa inwestycyjnego oraz usługi zarządzania portfelem możliwość przyjmowania lub pobierania wynagrodzenia, prowizji lub jakichkolwiek korzyści pieniężnych lub niepieniężnych od osób trzecich, a zwłaszcza od emitentów lub dostawców produktów. Oznacza to, że wszystkie wynagrodzenia, prowizje oraz wszelkie korzyści pieniężne wniesione lub dostarczone przez osobę trzecią muszą zostać w pełni zwrócone klientowi niezwłocznie po otrzymaniu tych płatności od firmy, a firma nie powinna mieć prawa wyrównywać jakichkolwiek płatności ze strony osoby trzeciej z wynagrodzenia należnego firmie od klienta. Klient powinien być dokładnie oraz - w stosownych przypadkach - okresowo informowany o wszystkich wynagrodzeniach, prowizjach i korzyściach, jakie firma otrzymała w związku z usługą inwestycyjną świadczoną klientowi i jakie mu przekazała. Firmy świadczące niezależne usługi doradztwa lub zarządzania portfelem powinny również wprowadzić w ramach swych wymogów organizacyjnych politykę zapewniania, aby opłaty uiszczane przez osoby trzecie były rozdzielane pomiędzy klientów i przekazywane im. Dozwolone powinny być wyłącznie drobne korzyści niepieniężne, pod warunkiem że klient zostanie o nich wyraźnie poinformowany, że mogą one podwyższyć jakość oferowanej usługi oraz że nie mogłyby wpłynąć one negatywnie na zdolność firm inwestycyjnych do działania w najlepiej pojętym interesie klienta, bądź nie powstanie prawdopodobieństwo takiego wpływu.
(75)
W ramach świadczenie niezależnych usług doradztwa inwestycyjnego oraz usług zarządzania portfelem, wynagrodzenie, prowizje lub korzyści niepieniężne wypłacane lub przekazywane przez osobę w imieniu klienta powinny być dozwolone jedynie wówczas, gdy osobie tej jest wiadome, że takie płatności wykonano w imieniu tej osoby oraz że kwota i częstotliwość wszelkich płatności została uzgodniona pomiędzy klientem a firmą inwestycyjną, nie zaś określona przez osobę trzecią. Wymóg ten byłby spełniony w przypadku, gdy klient płaci wystawioną przez firmę fakturę bezpośrednio lub fakturę tę płaci niezależna osoba trzecia, która nie ma związków z firmą inwestycyjną w odniesieniu do usługi inwestycyjnej świadczonej na rzecz klienta i działa ona wyłącznie zgodnie z instrukcjami klienta, a także w przypadku, gdy klient negocjuje wynagrodzenie za usługę świadczoną przez firmę inwestycyjną i płaci to wynagrodzenie. Miałoby to miejsce na ogół w przypadku księgowych lub prawników działających zgodnie z jasnymi instrukcjami klientów, dotyczącymi płatności lub w przypadku osób, które występują wyłącznie jako pośrednicy do celów wykonania płatności.
(76)
Niniejsza dyrektywa wprowadza warunki i procedury, jakich mają przestrzegać państwa członkowskie planując nałożenie dodatkowych wymogów. Wymogi te mogą obejmować zakaz lub dalsze ograniczanie oferowania lub przyjmowania wynagrodzeń, prowizji bądź jakichkolwiek korzyści pieniężnych lub niepieniężnych przekazywanych lub zapewnianych przez jakąkolwiek osobę trzecią lub osobę występującą w imieniu osoby trzeciej, w związku ze świadczeniem usługi klientom.
(77)
Aby jeszcze lepiej chronić konsumentów, należy zapewnić, aby te firmy inwestycyjne nie wynagradzały swoich pracowników ani nie oceniały ich wyników w sposób, który jest sprzeczny z obowiązkiem polegającym na działaniu w najlepiej pojętym interesie swoich klientów, na przykład poprzez wynagrodzenia, cele w zakresie sprzedaży lub inne, które zachęcają do rekomendowania lub sprzedawania jednego konkretnego instrumentu finansowego w sytuacji, gdy to inny produkt może lepiej zaspokoić potrzeby klientów.
(78)
W przypadkach udzielania wystarczających informacji dotyczących kosztów i powiązanych opłat lub ryzyka odnoszącego się do instrumentów finansowych zgodnie z innym przepisami prawa Unii, informacje te powinno się traktować jako odpowiednie do celów dostarczania informacji klientom na mocy niniejszej dyrektywy. Jednakże firmy inwestycyjne lub instytucje kredytowe prowadzące dystrybucję tego instrumentu finansowego powinny dodatkowo informować swych klientów o wszystkich innych kosztach i powiązanych opłatach związanych ze świadczeniem przez nie usług inwestycyjnych odnoszących się do tego instrumentu finansowego.
(79)
Z uwagi na złożoność produktów inwestycyjnych i ciągłą innowacyjność ich konstrukcji należy również zapewnić, aby pracownicy doradzający klientom detalicznym w sprawie produktów inwestycyjnych lub sprzedający im je posiadali odpowiedni poziom wiedzy i kompetencji w odniesieniu do oferowanych produktów. Firmy inwestycyjne powinny mieć możliwość zapewnienia swoim pracownikom wystarczającego czasu i zasobów do uzyskania tej wiedzy i kompetencji oraz wykorzystywania ich w świadczeniu usług klientom.
(80)
Firmom inwestycyjnym zezwala się na świadczenie usług inwestycyjnych, które polegają wyłącznie na wykonywaniu lub przyjmowaniu i przekazywaniu zleceń klientów, bez konieczności uzyskiwania informacji na temat stanu wiedzy i doświadczenia klienta w celu oceny adekwatności danej usługi lub instrumentu finansowego dla klienta. Ponieważ usługi te wiążą się z istotnym osłabieniem ochrony klientów, należy poprawić warunki ich świadczenia. Należy zatem w szczególności wykluczyć możliwość świadczenia tych usług w związku z usługą dodatkową polegającą na udzielaniu kredytów lub pożyczek inwestorom w celu umożliwienia im przeprowadzenia transakcji, w którą zaangażowana jest firma inwestycyjna, ponieważ taki układ podwyższa poziom złożoności transakcji i jeszcze bardziej utrudnia zrozumienie związanego z nią ryzyka. Należy również lepiej określić kryteria wyboru instrumentów finansowych, których powinny dotyczyć te usługi, w celu wyłączenia niektórych instrumentów finansowych, łącznie z tymi, które w swojej strukturze zawierają instrument pochodny lub które charakteryzują się strukturą utrudniającą klientowi zrozumienie związanego z nimi ryzyka, a także akcje przedsiębiorstw, które nie są przedsiębiorstwami zbiorowego inwestowania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS) (przedsiębiorstwa zbiorowego inwestowania niebędące UCITS) oraz strukturyzowane UCITS, o których mowa w art. 36 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (UE) nr 583/2010 (29). Traktowanie niektórych UCITS jako produktów złożonych powinno odbywać się bez uszczerbku dla przyszłych przepisów prawa Unii określających zakres takich produktów i zasad mających zastosowanie do takich produktów.
(81)
Praktyki sprzedaży wiązanej stanowią powszechną strategię stosowaną przez podmioty świadczące detaliczne usługi finansowe w całej Unii. Mogą one zapewniać korzyści klientom detalicznym, mogą jednak również stanowić praktyki, które nie uwzględniają w odpowiedni sposób interesów klienta. Na przykład pewne formy praktyk sprzedaży wiązanej, a mianowicie praktyki, w ramach których dwie usługi finansowe lub większa ich liczba sprzedaje się razem w pakiecie i przynajmniej jedna z tych usług nie jest dostępna osobno, mogą zakłócać konkurencję oraz wypływać niekorzystnie na mobilność klientów oraz ich zdolność do dokonywania świadomych wyborów. Przykładem praktyk wiązanych może być konieczność otwarcia rachunku bieżącego w przypadku świadczenia usługi inwestycyjnej na rzecz klienta detalicznego. Chociaż praktyki sprzedaży wiązanej, w ramach których dwie usługi finansowe lub większa ich liczba są sprzedawane razem w pakiecie, lecz każdą z tych usług można nabyć oddzielnie, mogą zakłócać konkurencję oraz negatywnie wpływać na mobilność klientów i ich zdolność do dokonywania świadomych wyborów, to przynajmniej pozostawiają one jednak klientom możliwość wyboru, a zatem mogą stanowić mniejsze ryzyko nieprzestrzegania przez firmy inwestycyjne swoich obowiązków wynikających z niniejszej dyrektywy. Stosowanie takich praktyk powinno podlegać uważnej ocenie w celu wspierania konkurencyjności i zapewnienia konsumentom możliwości wyboru.
(82)
Świadcząc usługi doradztwa inwestycyjnego firma inwestycyjna powinna określić w pisemnym oświadczeniu o odpowiedniości, w jaki sposób udzielona porada odpowiada preferencjom, potrzebom i innym cechom klienta detalicznego. Oświadczenie to należy złożyć na trwałym nośniku, w tym w formie elektronicznej. Odpowiedzialność za przeprowadzenie oceny odpowiedniości oraz dostarczenie dokładnego sprawozdania na temat odpowiedniości klientowi należy do obowiązków firmy inwestycyjnej; powinny istnieć odpowiednie zabezpieczenia zapewniające, aby klient nie poniósł straty w związku z tym, że osobistą rekomendację przedstawiono w sprawozdaniu niedokładnie lub niekorzystnie, a także czy przedstawiona rekomendacja jest odpowiednia dla klienta oraz jakie są wady zalecanego sposobu działania.
(83)
Przy określaniu, co stanowi przedstawienie informacji w stosownym czasie przed terminem określonym w niniejszej dyrektywie, firma inwestycyjna powinna - przed podjęciem decyzji inwestycyjnej - brać pod uwagę potrzeby klienta co do czasu wystarczającego na zapoznanie się z tą informacją i jej zrozumienie, mając na uwadze pilny charakter sytuacji. Klient, który otrzymał informację na temat złożonego lub nieznanego mu produktu lub usługi, bądź produktu lub usługi, z którymi nie miał dotychczas do czynienia, będzie prawdopodobnie potrzebował więcej czasu na zapoznanie się z tą informacją niż klient, który otrzymał informację na temat prostszego lub lepiej mu znanego produktu lub usługi bądź produktu lub usługi, z którymi miał już wcześniej do czynienia.
(84)
Żaden przepis niniejszej dyrektywy nie powinien zobowiązywać firm inwestycyjnych do przedstawiania natychmiast i jednocześnie wszystkich wymaganych informacji na temat firmy inwestycyjnej, instrumentów finansowych, kosztów i powiązanych opłat lub informacji dotyczących zabezpieczenia instrumentów finansowych klienta lub środków finansowych klienta, o ile firmy te spełniają ogólny obowiązek przedstawiania odpowiednich informacji w stosownym czasie przed terminem określonym w niniejszej dyrektywie. O ile informacje te są przedstawiane klientowi w stosownym czasie przed świadczeniem usługi, żaden przepis niniejszej dyrektywy nie zobowiązuje firm do przedstawiania ich osobno ani do włączania ich do umowy z klientem.
(85)
Usługę uznaje się za świadczoną z inicjatywy klienta, o ile klient nie żąda jej świadczenia w odpowiedzi na zindywidualizowane informacje otrzymane od lub w imieniu firmy i przekazane danemu klientowi, a zawierające ofertę, bądź mające na celu wywarcie wpływu na klienta w odniesieniu do danego instrumentu finansowego czy transakcji. Usługę uznaje się za świadczoną z inicjatywy klienta bez względu na to, czy klient żąda jej w oparciu o jakiekolwiek informacje zawierające ofertę instrumentów finansowych sporządzoną za pomocą jakichkolwiek środków przekazu, oraz ogólną w swojej treści i skierowaną do ogółu bądź większej grupy, czy kategorii klientów lub potencjalnych klientów.
(86)
Jednym z celów niniejszej dyrektywy jest ochrona inwestorów. Środki ochrony inwestorów należy dostosować do charakterystyki każdej kategorii inwestorów (detaliczni, profesjonalni oraz kontrahenci). Niemniej jednak w celu poprawy skuteczności ram regulacyjnych dotyczących świadczenia usług niezależnie od kategorii klientów, na rzecz których są one świadczone, należy wyjaśnić, że w stosunkach z każdym klientem zastosowanie mają zasady uczciwego, sprawiedliwego i profesjonalnego postępowania oraz obowiązek zachowania rzetelności, jasności oraz niewprowadzania w błąd.
(87)
Inwestycje oparte na umowie ubezpieczenia są często udostępniane klientom jako potencjalne alternatywy lub substytuty instrumentów finansowych podlegających niniejszej dyrektywie. W celu zapewnienia spójnej ochrony klientów detalicznych oraz zapewnienia równych szans dla podobnych produktów ważne jest, aby produkty inwestycyjne oparte na ubezpieczeniu podlegały odpowiednim wymogom. Wymogi ochrony inwestorów zawarte w niniejszej dyrektywie powinny być stosowane w jednakowy sposób do tych inwestycji w formie umów ubezpieczeniowych, jednakże ich różne struktury rynkowe oraz cechy produktu powodują, że szczegółowe wymogi powinny zostać określone w trwającym aktualnie przeglądzie dyrektywy 2002/92/WE, nie zaś w niniejszej dyrektywie. Przyszłe prawo Unii regulujące działalność pośredników ubezpieczeniowych i zakładów ubezpieczeniowych powinno zatem w odpowiedni sposób zapewnić spójne podejście regulacyjne dotyczące dystrybucji różnych produktów finansowych, które zaspokajają podobne potrzeby inwestorów i dlatego też wiążą się z podobnymi wyzwaniami jeżeli chodzi o ochronę inwestorów. Europejski Urząd Nadzoru (Europejski Urząd Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych) („EUNUiPPE”), ustanowiony rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1094/2010 (30), i EUNGiPW powinny współpracować ze sobą w celu osiągnięcia możliwie największej spójności jeżeli chodzi o standardy prowadzenia działalności w przypadku tych produktów inwestycyjnych. Te nowe wymogi dotyczące produktów inwestycyjnych opartych na ubezpieczeniu powinny zostać określone w dyrektywie 2002/92/WE.
(88)
W celu dostosowania zasad dotyczących konfliktów interesów, ogólnych zasad oraz informacji przekazywanych klientom, a także umożliwienia państwom członkowskim wprowadzania ograniczeń wynagrodzenia pośredników ubezpieczeniowych należy odpowiednio zmienić dyrektywę 2002/92/WE.
(89)
Z zakresu stosowania niniejszej dyrektywy należy wyłączyć produkty inwestycyjne oparte na ubezpieczeniu, które nie zapewniają możliwości inwestycyjnych, oraz depozyty, w których wysokość zysku uzależniona jest wyłącznie od wysokości stóp procentowych. Ze względu na ich cechy charakterystyczne i cele, z zakresu stosowania niniejszej dyrektywy należy wyłączyć indywidualne i pracownicze produkty emerytalne, których podstawowym celem jest zapewnienie inwestorowi dochodu na emeryturze.
(90)
Na zasadzie odstępstwa od zasady wydawania zezwolenia przez macierzyste państwo członkowskie i zasady sprawowania nadzoru i egzekwowania przez to państwo obowiązków w odniesieniu do funkcjonowania oddziału, za właściwe uznaje się, aby właściwe organy przyjmującego państwa członkowskiego przyjęły na siebie odpowiedzialność za egzekwowanie niektórych obowiązków określonych w niniejszej dyrektywie, a dotyczących działalności gospodarczej prowadzonej przez oddział na terytorium, na którym oddział się znajduje, z uwagi na fakt, iż organy te znajdują się najbliżej oddziału i są w lepszej pozycji, aby wykrywać i interweniować w przypadkach naruszeń zasad rządzących funkcjonowaniem oddziału.
(91)
Konieczne jest nałożenie skutecznego obowiązku zapewnienia „najlepszego wykonywania” w celu zapewnienia, aby firmy inwestycyjne wykonywały zlecenia klienta na warunkach najbardziej dla niego korzystnych. Obowiązek ten powinien mieć zastosowanie w przypadku gdy firma ma wobec klienta zobowiązania umowne lub agencyjne.
(92)
Mając na uwadze, że w chwili obecnej w Unii dostępny jest szerszy zakres systemów wykonywania zleceń, należy poprawić ramy najlepszego wykonywania dla inwestorów detalicznych. Przy stosowaniu ram najlepszego wykonywania należy wziąć pod uwagę postępy w technologii monitorowania najlepszego wykonywania zgodnie z art. 27 ust. 1 akapit drugi i trzeci.
(93)
Do celów określenia najlepszego wykonywania w przypadku wykonywania zleceń klientów detalicznych, koszty związane z wykonywaniem powinny obejmować własne prowizje firmy inwestycyjnej lub opłaty pobierane od klienta w ograniczonych celach w przypadkach, w przypadku gdy więcej niż jeden system obrotu wymieniony w polityce wykonywania zleceń firmy może zrealizować dane zamówienie. W takich przypadkach do celów oceny i porównania wyników dla klienta, które osiągnięto by wykonując zlecenie w każdym takim systemie, powinno się uwzględniać własne prowizje firmy oraz koszty wykonania zlecenia w każdym z nadających się do tego systemów wykonywania zleceń. Nie nakłada się jednak na firmę wymogu porównania wyników, które osiągnęłaby dla swego klienta w oparciu o własną politykę wykonywania zleceń, a także własne prowizje i opłaty, z wynikami, które mogłaby osiągnąć dla tego samego klienta każda inna firma inwestycyjna w oparciu o inną politykę wykonywania zleceń lub inna strukturę prowizji i opłat. Nie nakłada się również na firmę obowiązku porównywania różnic we własnych prowizjach, wynikających z różnic w charakterze usług świadczonych na rzecz klientów przez daną firmę.
(94)
Przepisy niniejszej dyrektywy, które stanowią, że koszt wykonywania powinien obejmować własne prowizje firmy inwestycyjnej lub opłaty pobierane od klienta za świadczenie usług inwestycyjnych nie powinny mieć zastosowania do celów ustalenia, które systemy wykonywania zleceń powinny zostać włączone do polityki wykonywania zleceń firmy do celów art. 27 ust. 5 niniejszej dyrektywy.
(95)
Firma inwestycyjna powinna być uznawana za ustalającą i naliczającą swoje prowizje w sposób dyskryminujący poszczególne systemy realizacji zleceń, jeżeli pobiera ona różne prowizje lub spready od klientów za wykonanie zleceń w różnych systemach wykonywania zleceń oraz gdy różnica ta nie odzwierciedla rzeczywistej różnicy w kosztach ponoszonych przez firmę wykonującą zlecenia w tych systemach.
(96)
W celu zaostrzenia warunków, na jakich firmy inwestycyjne wypełniają swój obowiązek wykonywania zleceń na najbardziej korzystnych warunkach dla swoich klientów zgodnie z niniejszą dyrektywą, właściwym jest wprowadzenie wymogu, aby dla instrumentów finansowych podlegających obowiązkowi realizacji na mocy art. 23 i 28 rozporządzenia (UE) nr 600/2014 każdy system obrotu i podmiot systematycznie internalizujący transakcje oraz dla innych instrumentów finansowych każdy system wykonywania zleceń publicznie udostępniały dane na temat jakości procesu zawierania transakcji w każdym systemie.
(97)
Udostępniane przez firmy inwestycyjne klientom informacje dotyczące stosowanej przez nie polityki wykonywania zleceń często mają charakter szablonowy i standardowy oraz nie pozwalają klientom zrozumieć sposobu wykonywania zlecenia oraz zweryfikować wypełnienia przez firmy ich obowiązku wykonywania zleceń na warunkach najbardziej korzystnych dla ich klientów. W celu podwyższenia poziomu ochrony inwestorów należy określić zasady dotyczące przekazywanych przez firmy inwestycyjne swoim klientom informacji dotyczących polityki wykonywania zleceń oraz zobowiązać firmy do podawania co roku do wiadomości publicznej - dla każdej kategorii instrumentów finansowych - listy pięciu najlepszych systemów wykonywania zleceń, w których wykonywały zlecenia klientów w poprzednim roku, a także wziąć pod uwagę takie informacje oraz podawane przez systemy obrotu informacje o jakości wykonywania zleceń w swoich zasadach dotyczących najlepszego wykonywania zleceń.
(98)
Z chwilą ustanawiania powiązań handlowych z klientem, firma inwestycyjna może zwrócić się do klienta lub potencjalnego klienta o wyrażenie zgody na politykę wykonywania zleceń, a także możliwość, że jego zlecenie może zostać wykonane poza systemem obrotu.
(99)
Osób, które świadczą usługi inwestycyjne w imieniu więcej niż jednej firmy inwestycyjnej, nie należy uznawać za agentów, ale za firmy inwestycyjne, jeżeli wchodzą one w zakres definicji przewidzianej w niniejszej dyrektywie, z wyjątkiem niektórych osób, które mogą zostać wyłączone.
(100)
Niniejszą dyrektywę należy stosować bez uszczerbku dla prawa agentów do prowadzenia działalności objętej innymi dyrektywami oraz działalności dodatkowej w odniesieniu do usług finansowych lub produktów nieobjętych niniejszą dyrektywą, w tym w imieniu podmiotów wchodzących w skład jednego koncernu finansowego.
(101)
Niniejszą dyrektywą nie obejmuje się warunków prowadzenia działalności poza siedzibą firmy inwestycyjnej (sprzedaż bezpośrednia).
(102)
Właściwe organy państw członkowskich nie powinny rejestrować lub powinny wstrzymać rejestrację, w przypadku gdy rzeczywiście prowadzona działalność wyraźnie wskazuje, że agent wybrał system prawny danego państwa członkowskiego w celu uniknięcia bardziej restrykcyjnych norm obowiązujących w innym państwie członkowskim, na którego terytorium dany podmiot zamierza prowadzić, lub prowadzi większą część swej działalności.
(103)
Do celów niniejszej dyrektywy należy uznać, że uprawnieni kontrahenci działają w charakterze klientów.
(104)
Kryzys finansowy ujawnił ograniczoną zdolność klientów niedetalicznych do rozpoznawania ryzyka związanego z ich inwestycjami. Chociaż należy potwierdzić konieczność egzekwowania w odniesieniu do inwestorów, którzy najbardziej potrzebują ochrony, zasad prowadzenia działalności, to zasadna jest lepsza kalibracja wymogów mających zastosowanie do różnych kategorii klientów. W tym celu należy objąć niektórymi wymogami informacyjnymi i sprawozdawczymi stosunki z uprawnionymi kontrahentami. W szczególności odpowiednie wymogi powinny dotyczyć zabezpieczenia instrumentów finansowych i środków finansowych klientów oraz obowiązków informacyjnych i sprawozdawczych w przypadku bardziej złożonych instrumentów finansowych i transakcji. W celu lepszego określenia klasyfikacji gmin i organów samorządowych należy wyraźnie wyłączyć te podmioty z wykazu uprawnionych kontrahentów i wykazu klientów, których uznaje się za klientów profesjonalnych, nadal umożliwiając jednak tym klientom występowanie o traktowanie ich jak klientów profesjonalnych na ich życzenie.
(105)
W odniesieniu do transakcji wykonywanych między uprawnionymi kontrahentami, obowiązek ujawniania klientowi zleceń z limitem ceny należy stosować tylko wówczas, gdy kontrahent przesyła do firmy inwestycyjnej zlecenia z limitem ceny w celu ich wykonania.
(106)
Państwa członkowskie powinny zapewnić poszanowanie prawa do ochrony danych osobowych zgodnie z dyrektywą 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (31) oraz dyrektywą 2002/58/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (32), które dotyczą przetwarzania danych osobowych prowadzonego w ramach stosowania niniejszej dyrektywy. Przetwarzanie danych osobowych przez EUNGiPW w ramach stosowania niniejszej dyrektywy podlega rozporządzeniu (UE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady (33).
(107)
Firmom inwestycyjnym należy zapewnić takie same możliwości kojarzenia lub dostępu do rynków regulowanych w całej Unii. Bez względu na sposób, w jaki obecnie organizuje się transakcje w państwach członkowskich, za istotne uznaje się zniesienie ograniczeń prawnych i technicznych w sprawie dostępu do rynków regulowanych.
(108)
Aby ułatwić finalizowanie transakcji transgranicznych, za właściwe uznaje się zapewnienie firmom inwestycyjnym dostępu do systemów rozliczeń i rozrachunków w całej Unii, bez względu na fakt, czy transakcje zawarto za pośrednictwem rynków regulowanych w danym państwie członkowskim. Firmy inwestycyjne, które wyrażają wolę bezpośredniego uczestniczenia w systemach rozrachunku innego państwa członkowskiego, powinny wypełniać odpowiednie wymogi operacyjne i handlowe dotyczące posiadania akcji, a także środki ostrożnościowe mające na celu utrzymanie sprawnego i prawidłowego funkcjonowania rynków finansowych.
(109)
Świadczenie usług przez firmy z państw trzecich w Unii podlega systemom i wymogom krajowym. Firmy, które uzyskały zezwolenie na prowadzenie działalności w oparciu o te systemy, nie mogą korzystać ze swobody świadczenia usług oraz swobody przedsiębiorczości w państwach członkowskich innych niż państwo, w którym posiadają siedzibę. W przypadku gdy państwo członkowskie stwierdzi, że możliwe jest zapewnienie odpowiedniego poziomu ochrony swych klientów detalicznych lub klientów detalicznych, którzy zwrócili się z wnioskiem o traktowanie ich jak klientów profesjonalnych, w drodze utworzenia oddziału przez firmę z państwa trzeciego, właściwe jest wprowadzenie minimalnych wspólnych ram regulacyjnych na poziomie Unii w odniesieniu do wymogów dotyczących tych oddziałów oraz przestrzeganie zasady, że firmy z państw trzecich nie powinny być traktowane korzystniej niż firmy unijne.
(110)
Wdrażając przepisy niniejszej dyrektywy państwa członkowskie powinny uwzględniać zalecenia grupy specjalnej ds. przeciwdziałania praniu pieniędzy dotyczące jurysdykcji o niedociągnięciach strategicznych w zakresie zapobiegania praniu pieniędzy i finansowaniu działalności terrorystycznej, do których odnoszą się środki zaradcze, lub jurysdykcji o niedociągnięciach strategicznych w zakresie zapobiegania praniu pieniędzy i finansowaniu działalności terrorystycznej, które nie poczyniły wystarczających postępów w zakresie usuwania tych niedociągnięć lub które nie zobowiązały się do stosowania planu działania opracowanego przez grupę specjalną ds. przeciwdziałania praniu pieniędzy w celu usuwania tych niedociągnięć.
(111)
Przepis niniejszej dyrektywy regulujący świadczenie usług inwestycyjnych lub prowadzenie działalności inwestycyjnej przez firmy z państw trzecich na terytorium Unii nie powinien wpływać na możliwość korzystania przez osoby mające swoją siedzibę w Unii, z ich własnej inicjatywy, z usług inwestycyjnych świadczonych przez firmy z państw trzecich. W przypadku gdy firma z państwa trzeciego świadczy usługi wyłącznie z inicjatywy osoby mającej siedzibę w Unii, usługi nie powinny być uznawane za świadczone na terytorium Unii. W przypadku gdy firma z państwa trzeciego prowadzi akwizycję wśród klientów lub potencjalnych klientów w Unii lub promuje lub reklamuje usługi inwestycyjne lub działalność inwestycyjną w powiązaniu z usługami dodatkowymi w Unii, działalność tego rodzaju nie powinna być uznawana za usługę świadczoną z własnej inicjatywy klienta.
(112)
Zezwolenie na prowadzenie rynku regulowanego należy rozszerzyć na wszystkie rodzaje działalności bezpośrednio związanej z prezentacją, przetwarzaniem, wykonywaniem, potwierdzaniem oraz sprawozdawczością dotyczącą zleceń z punktu, w którym takie zlecenia wpłynęły na rynek regulowany do punktu, w którym są one przekazywane do dalszego ich sfinalizowania, a także na działalność dotyczącą dopuszczenia instrumentów finansowych do obrotu. Powinny one obejmować również transakcje zawarte za pośrednictwem animatorów obrotu wyznaczonych do tego celu przez rynek regulowany, w ramach systemu rynku regulowanego oraz zgodnie z zasadami, które rządzą tymi systemami. Nie wszystkie transakcje zawarte przez członków lub uczestników rynku regulowanego, MTF lub OTF należy uznawać za zawarte w ramach systemów rynku regulowanego, MTF lub OTF. Na potrzeby zdefiniowania podmiotu systematycznie internalizującego transakcje, które członkowie lub uczestnicy rynku regulowanego zawierają na zasadzie dwustronności, a które nie wypełniają wszystkich obowiązków ustanowionych na mocy niniejszej dyrektywy dla rynku regulowanego, MTF lub OTF należy uznać za transakcje zawierane poza rynkiem regulowanym, MTF lub OTF. W takim przypadku obowiązek firm inwestycyjnych w zakresie podawania do wiadomości publicznej kwotowań cen stosuje się wówczas, gdy wypełnione są warunki ustanowione na mocy niniejszej dyrektywy oraz rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
(113)
Mając na uwadze znaczenie przepisu o zapewnianiu płynności dla prawidłowego i efektywnego funkcjonowania rynków, firmy inwestycyjne prowadzące handel algorytmiczny w ramach strategii animowania rynku powinny posiadać pisemne umowy z systemami obrotu wyjaśniające ich obowiązki w zakresie zapewniania płynności na rynku.
(114)
Żaden przepis niniejszej dyrektywy nie powinien zobowiązywać właściwych organów do zatwierdzania ani analizowania treści pisemnego porozumienia pomiędzy rynkiem regulowanym a firmą inwestycyjną, które jest wymagane dla udziału w systemie animowania rynku. Jednak żaden przepis niniejszej dyrektywy tego nie zabrania, o ile takie zatwierdzenie czy analiza opierają się wyłącznie na wypełnianiu przez rynki regulowane ich obowiązków na mocy art. 50.
(115)
Świadczenie usług polegających na udostępnianiu podstawowych danych rynkowych, które mają zasadnicze znaczenie dla użytkowników, umożliwiając im uzyskanie pożądanego obrazu działalności handlowej na rynkach finansowych Unii oraz dla właściwych organów, zapewniając im dostęp do dokładnych i kompleksowych informacji na temat istotnych transakcji, powinno podlegać zezwoleniu i regulacji w celu zapewnienia wymaganego poziomu jakości.
(116)
Wprowadzenie zatwierdzonych podmiotów publikujących (APA) powinno przyczynić się do poprawy przejrzystości informacji na temat transakcji publikowanych w kontekście obrotu poza rynkiem regulowanym oraz w znacznym stopniu przyczynić się do zapewnienia publikacji tych danych w sposób ułatwiający ich konsolidację z danymi publikowanymi przez systemy obrotu.
(117)
Obecnie, po stworzeniu struktury rynkowej umożliwiającej konkurencję między wieloma systemami obrotu, kluczowe znaczenie ma możliwie jak najszybsze zapewnienie funkcjonowania efektywnego, kompleksowego systemu publikacji informacji skonsolidowanych. Wprowadzenie komercyjnego rozwiązania w zakresie systemu publikacji skonsolidowanych informacji na temat instrumentów udziałowych i podobnych instrumentów finansowych powinno przyczynić się do stworzenia bardziej zintegrowanego rynku europejskiego oraz zapewnić uczestnikom rynku łatwiejszy dostęp do skonsolidowanych informacji na temat dostępnych danych dotyczących przejrzystości transakcji. Planowane rozwiązanie przewiduje udzielanie zezwolenia dostawcom pracującym w oparciu o uprzednio zdefiniowane i nadzorowane parametry dla zapewnienia dostępności spójnych i prawidłowych danych rynkowych, którzy to dostawcy konkurują ze sobą w celu przedstawienia wysoce zaawansowanych technicznie i innowacyjnych rozwiązań jak najlepiej służących interesom rynku. Zobowiązanie wszystkich dostawców informacji skonsolidowanych (CTP) do przeprowadzenia konsolidacji danych pochodzących od wszystkich APA i systemów obrotu zagwarantuje konkurencję pod względem jakości usług dla klientów, a nie zakresu uwzględnionych danych. Niemniej jednak należy uwzględnić wprowadzenie w drodze zamówienia publicznego systemu publikacji informacji skonsolidowanych, jeżeli przewidziany mechanizm nie prowadzi do punktualnego zapewnienia skutecznego i kompleksowego systemu publikacji informacji skonsolidowanych na temat instrumentów kapitałowych i podobnych instrumentów finansowych.
(118)
Utworzenie systemu publikacji informacji skonsolidowanych dla instrumentów finansowych innych niż udziałowe uważa się za trudniejsze do wykonania niż stworzenie takiego systemu dla udziałowych instrumentów finansowych, dlatego też potencjalni operatorzy tych systemów powinni być w stanie zdobyć doświadczenie z prowadzeniem tego drugiego systemu, zanim przystąpią do budowy systemu publikacji informacji skonsolidowanych dla instrumentów innych niż udziałowe. Zatem w celu ułatwienia należytego ustanowienia systemów publikacji informacji skonsolidowanych dla instrumentów innych niż kapitałowe należy zapewnić przedłużony termin stosowania krajowych środków transponujących stosowne przepisy. Niemniej jednak należy uwzględnić wprowadzenie w drodze zamówienia publicznego systemu publikacji informacji skonsolidowanych, jeżeli przewidziany mechanizm nie prowadzi do terminowego zapewnienia skutecznego i kompleksowego systemu publikacji skonsolidowanych na temat instrumentów finansowych innych niż udziałowe.
(119)
Przy określaniu, w odniesieniu do instrumentów innych niż kapitałowe, systemów obrotu i APA, które muszą być zawarte w informacjach potransakcyjnych publikowanych przez CTP, EUNGiPW powinien zapewnić realizację celu ustanowienia zintegrowanego unijnego rynku tych instrumentów finansowych oraz niedyskryminacyjne traktowanie APA i systemów obrotu.
(120)
Prawo Unii regulujące wymogi dotyczące funduszy własnych powinno ustalić minimalne wymogi kapitałowe, które rynek regulowany powinien spełniać w celu uzyskania zezwolenia, a dokonując tego należy uwzględnić szczególny charakter ryzyka związanego z tymi rynkami.
(121)
Podmioty prowadzące rynki regulowane powinny być również w stanie prowadzić MTF lub OTF zgodnie z odpowiednimi przepisami niniejszej dyrektywy.
(122)
Przepisy niniejszej dyrektywy dotyczące dopuszczenia instrumentów finansowych do obrotu na podstawie zasad ustalonych przez rynek regulowany powinny pozostawać bez uszczerbku dla dyrektywy 2001/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (34) oraz dyrektywy 2003/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (35). Rynkowi regulowanemu nie należy uniemożliwiać stosowania w odniesieniu do emitentów papierów wartościowych lub instrumentów finansowych przeznaczonych do dopuszczenia do obrotu wymogów bardziej restrykcyjnych niż nałożone na mocy niniejszej dyrektywy.
(123)
Państwa członkowskie powinny móc powoływać organy właściwe do wykonywania szeroko pojętych obowiązków określonych w niniejszej dyrektywie. Organy te powinny być organami publicznymi, co powinno zapewniać ich niezależność od podmiotów aktywnych gospodarczo i unikanie konfliktów interesów. Zgodnie z prawem krajowym, państwa członkowskie powinny zapewnić należyte finansowanie właściwych organów. Powołanie organów publicznych nie powinno wyłączać powierzania obowiązków w ramach kompetencji właściwych organów.
(124)
W celu zapewnienia skutecznej i terminowej komunikacji pomiędzy właściwymi organami dotyczącą zawieszeń, wycofania, zakłóceń, nieprawidłowych warunków wymiany handlowej i okoliczności, które mogą wskazywać na nadużycia na rynku, niezbędne są skuteczne procesy komunikacji i koordynacji pomiędzy właściwymi organami krajowymi, które zostaną ustalone w drodze uzgodnień wypracowanych przez EUNGiPW.
(125)
Podczas szczytu grupy G20 w Pittsburgu w dniu 25 września 2009 r. głowy państw i szefowie rządów zgodzili się usprawnić regulację i funkcjonowanie oraz poprawić przejrzystość rynków finansowych i towarowych w celu wyeliminowania nadmiernej zmienności cen towarów. W komunikacie Komisji z dnia 28 października 2009 r. pt. „Poprawa funkcjonowania łańcucha dostaw żywności w Europie” oraz z dnia 2 lutego 2011 r. pt. „Stawianie czoła wyzwaniom związanym z rynkami towarowymi i surowcami” przedstawiono środki, które należy podjąć w kontekście przeglądu dyrektywy 2004/39/WE. We wrześniu 2001 r. Międzynarodowa Organizacja Komisji Papierów Wartościowych opublikowała sprawozdanie pt. „Zasady regulacji rynków towarowych instrumentów pochodnych i nadzoru nad nimi”. Zasady te poparto na szczycie grupy G20 w Cannes w dniu 4 listopada 2011 r., na którym wezwano organy regulacyjne rynku do przyjęcia formalnych uprawnień do zarządzania pozycją, w tym uprawnień do wprowadzania w razie potrzeby limitów pozycji ex ante.
(126)
Uprawnienia przyznane właściwym organom należy uzupełnić o wyraźne uprawnienia do otrzymania od każdej osoby informacji na temat wielkości i celu pozycji w kontraktach pochodnych dotyczących towarów oraz uprawnienia do żądania od takiej osoby podjęcia działań mających na celu ograniczenie wielkości pozycji w kontraktach pochodnych.
(127)
Zharmonizowany system limitów pozycji jest niezbędny w celu zapewnienia lepszej koordynacji i większej spójności stosowania porozumienia G20, szczególnie w przypadku kontraktów będących przedmiotem obrotu na rynku unijnym. Dlatego też właściwym organom należy przyznać wyraźne uprawnienia do wprowadzania - w oparciu o metodologię ustaloną przez EUNGiPW - ograniczeń pozycji, jakie każdorazowo może utrzymywać dana osoba na zbiorczym poziomie grupy w transakcji, której przedmiotem są kontrakty pochodne dotyczące towarów, w celu zapobiegania nadużyciom na rynku, w tym dotyczącym rynku, a także w celu wspierania prawidłowej wyceny i warunków rozliczania, w tym zapobiegania pozycjom powodującym zakłócenia na rynku. Ograniczenia takie powinny wspierać integralność rynku instrumentów pochodnych i towarów bazowych bez uszczerbku dla ustalania cen na rynku towarów bazowych i nie powinny dotyczyć pozycji, które obiektywnie ograniczają ryzyko bezpośrednio związane z działalnością handlową w odniesieniu do danego towaru. Należy również wyraźnie rozróżnić kontrakty na rynku kasowym dotyczące towarów oraz towarowych kontraktów pochodnych. Osiągnięcie zharmonizowanego systemu wymaga również nadzorowania przez EUNGiPW wdrażania limitów pozycji oraz wprowadzenia przez właściwe organy mechanizmów współpracy, w tym wymiany odpowiednich danych pomiędzy nimi, a także umożliwienia nadzorowania i przestrzegania tych limitów.
(128)
We wszystkich systemach obrotu oferujących możliwość zawierania transakcji, których przedmiotem są towarowe instrumenty pochodne, powinny istnieć odpowiednie mechanizmy zarządzania pozycjami, zapewniające niezbędne uprawnienia pozwalające przynajmniej na monitorowanie i dostęp do informacji o pozycjach towarowych instrumentów pochodnych, wymaganie ograniczenia lub likwidacji takich pozycji oraz wymaganie przywrócenia rynkowi płynności w celu ograniczenia skutków dużej lub dominującej pozycji. EUNGiPW powinien prowadzić i publikować wykaz zawierający krótką charakterystykę wszystkich obowiązujących limitów pozycji i mechanizmów kontroli zarządzania pozycjami. Te ograniczenia i mechanizmy powinny być stosowane w sposób spójny oraz powinny uwzględniać specyfikę danego rynku. Należy wyraźnie określić, w jaki sposób te limity lub mechanizmy mają zastosowanie oraz stosowne progi ilościowe stanowiące odpowiednie limity lub - w momencie ich przekroczenia - powodujące konieczność wypełnienia innych obowiązków.
(129)
Systemy obrotu powinny publikować zbiorcze tygodniowe zestawienie utrzymywanych pozycji według kategorii osób dla poszczególnych towarowych kontraktów pochodnych, uprawnień do emisji i ich instrumentów pochodnych podlegających obrotowi na tych platformach. Kompleksowe i szczegółowe zestawienie pozycji utrzymywanych przez wszystkie osoby powinno być udostępniane właściwemu organowi przynajmniej codziennie. Ustalenia dotyczące sprawozdawczości na mocy niniejszej dyrektywy powinny w stosownych przypadkach uwzględniać wymogi sprawozdawcze wprowadzone już na mocy art. 8 rozporządzenia (UE) nr 1227/2011.
(130)
Mając na uwadze, że metodologia obliczania limitów pozycji nie powinna stwarzać barier dla opracowywania nowych towarowych instrumentów pochodnych EUNGiPW, opracowując metodologię obliczania, powinien zapewnić, aby opracowywanie nowych towarowych instrumentów pochodnych nie było wykorzystywane w celu obchodzenia systemu limitów pozycji.
(131)
Należy ustalić limity pozycji dla każdego poszczególnego towarowego kontraktu pochodnego. Aby uniknąć obchodzenia systemu limitów pozycji w drodze stałego opracowywania nowych towarowych kontraktów pochodnych EUNGiPW powinien zapewnić, aby metodologia obliczania uniemożliwiała takie obchodzenie poprzez uwzględnienie ogółu otwartych pozycji w innych towarowych instrumentach pochodnych w ramach tego samego towaru bazowego.
(132)
Pożądane jest ułatwienie dostępu do kapitału mniejszym i średnim przedsiębiorstwom (MŚP) oraz ułatwienie dalszego rozwoju specjalistycznych rynków, które stawiają sobie za cel zaspokajanie potrzeb mniejszych i średnich emitentów. Te rynki, które zwykle funkcjonują na podstawie niniejszej dyrektywy w formie MTF, są powszechnie znane jako rynki rozwoju MŚP, rynki na rzecz wzrostu lub rynki młodych spółek. Utworzenie w kategorii MTF nowej podkategorii rynku rozwoju MŚP oraz rejestracja tych rynków powinna poprawić ich widoczność i znaczenie oraz pomóc w opracowaniu wspólnych standardów regulacyjnych w Unii dla tych rynków. Należy skoncentrować się nad tym, w jaki sposób przyszłe uregulowania prawne powinny w dalszym ciągu wspierać i promować korzystanie z tego rynku, aby uczynić go atrakcyjnym dla inwestorów, a także zapewnić ograniczenie obciążeń administracyjnych i dalsze zachęty dla MŚP w zakresie dostępu do rynków kapitałowych za pośrednictwem rynków rozwoju MŚP.
(133)
Wymogi mające zastosowanie do tej nowej kategorii rynków muszą zapewniać wystarczającą elastyczność, aby umożliwić uwzględnienie obecnej palety skutecznych modeli rynkowych istniejących w Europie. Wymogi te powinny również przyczynić się do uzyskania właściwej równowagi, zapewniając wysoki poziom ochrony inwestorów, który jest niezbędny, aby wzbudzić zaufanie inwestorów do emitentów na tych rynkach, przy jednoczesnym ograniczeniu niepotrzebnych obciążeń administracyjnych nakładanych na emitentów na tych rynkach. Proponuje się bardziej szczegółowe określenie w aktach delegowanych lub standardach technicznych wymogów dotyczących rynku rozwoju MŚP, w tym między innymi sprecyzowanie kryteriów dopuszczania do obrotu na tych rynkach.
(134)
Ponieważ ważne jest, aby przyjęte rozwiązania nie wywierały negatywnego wpływu na rynki, które pomyślnie funkcjonują w chwili obecnej, należy pozostawić operatorom rynków ukierunkowanych na małych i średnich emitentów możliwość wyboru dalszego prowadzenia takiego rynku zgodnie z wymogami wynikającymi z niniejszej dyrektywy bez ubiegania się o jego rejestrację jako rynku rozwoju MŚP. Emitent będący MŚP nie powinien być zobowiązany do ubiegania się o dopuszczenie do obrotu jego instrumentów finansowych na rynku rozwoju MŚP.
(135)
Aby ta nowa kategoria rynków przynosiła korzyści MŚP, co najmniej 50 % emitentów, których instrumentami finansowymi obraca się na rynku rozwoju MŚP, powinno być małymi lub średnimi przedsiębiorstwami. Ocena spełnienia tego warunku powinna być przeprowadzana co roku. To kryterium 50 % powinno być wdrażane w sposób elastyczny. Czasowe niespełnianie tego kryterium nie oznacza, że system obrotu będzie musiał zostać natychmiast wyrejestrowany lub nie będzie mógł zostać zarejestrowany jako rynek rozwoju MŚP, jeżeli ma on szansę spełniać kryterium 50 % od kolejnego roku. Jeśli chodzi o ocenę służącą ustaleniu, czy emitent jest MŚP, należy ją przeprowadzać na postawie kapitalizacji rynkowej z poprzednich trzech lat kalendarzowych. Powinno to zapewnić sprawniejsze przechodzenie tych emitentów z tych rynków wyspecjalizowanych na rynki główne.
(136)
Wszelkie informacje poufne, jakie otrzymuje punkt kontaktowy jednego państwa członkowskiego za pośrednictwem punktu kontaktowego innego państwa członkowskiego, należy uznać za informacje o charakterze wyłącznie krajowym.
(137)
Konieczne jest jeszcze większe zbliżenie uprawnień przysługujących właściwym organom w taki sposób, aby utorować drogę do równorzędnego ich stosowania na zintegrowanych rynkach finansowych. Skuteczność nadzoru powinny zapewniać wspólne uprawnienia minimalne poparte należytymi zasobami. Dlatego też w niniejszej dyrektywie należy przewidzieć w szczególności minimalny zestaw uprawnień nadzorczych i dochodzeniowych, jakie należy powierzyć właściwym organom państw członkowskich zgodnie z prawem krajowym. W przypadku gdy wymaga tego prawo krajowe, uprawnienia te powinno się wykonywać na podstawie wniosku do właściwych organów sądowych. Wykonując swoje uprawnienia zgodnie z niniejszą dyrektywą, właściwe organy powinny działać obiektywnie i bezstronnie oraz zachować niezależność w procesie podejmowania decyzji.
(138)
Niniejsza dyrektywa określa minimalny zestaw uprawnień, jakie powinny posiadać właściwe organy, jednak uprawnienia te należy wykonywać w ramach pełnego systemu prawa krajowego, gwarantującego poszanowanie praw podstawowych, w tym prawa do prywatności. W odniesieniu do wykonywania tych uprawnień, które mogą oznaczać poważną ingerencję w prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego, miejsca zamieszkania i komunikacji, państwa członkowskie powinny dysponować wystarczającymi i skutecznymi zabezpieczeniami przed nadużyciem, na przykład w formie wymogu uzyskania uprzedniego stosownej zgody od organów sądowych danego państwa członkowskiego. Państwa członkowskie powinny dać właściwym organom możliwość wykonywania takich uprawnień naruszających prywatność w zakresie niezbędnym do właściwego przeprowadzenia dochodzenia w poważnych przypadkach, w których nie istnieją równoważne środki pozwalające skuteczne na uzyskanie takich samych rezultatów.
(139)
Żadne działania podejmowane przez jakiekolwiek właściwe organy bądź EUNGiPW w ramach wykonywania ich obowiązków nie powinny wiązać się z bezpośrednią ani pośrednią dyskryminacją któregokolwiek państwa członkowskiego czy grupy państw członkowskich jako miejsca świadczenia usług inwestycyjnych i prowadzenia działalności inwestycyjnej w jakiejkolwiek walucie.
(140)
Zważywszy na znaczny wpływ oraz udział w rynku różnych MTF, należy zapewnić stworzenie odpowiednich mechanizmów współpracy między właściwym organem dla MTF oraz właściwym organem w jurysdykcji, w której MTF świadczy usługi. Aby uprzedzić wszelkie tego rodzaju zmiany, które mogą nastąpić w przyszłości, wymóg ten należy rozszerzyć na OTF.
(141)
W celu zapewnienia przestrzegania przez firmy inwestycyjne, operatorów rynku uprawnionych do prowadzenia MTF lub OTF, rynki regulowane, APA, CTP lub zatwierdzone mechanizmy sprawozdawcze (ARM), osoby, które faktycznie kontrolują ich działalność, oraz udziałowców firm inwestycyjnych i organu zarządzającego rynków regulowanych obowiązków wynikających z niniejszej dyrektywy oraz rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz w celu zapewnienia im podobnego traktowania w całej Unii państwa członkowskie powinny zostać zobowiązane do określenia kar i innych środków, które są skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. Kary administracyjne i inne środki określone przez państwa członkowskie powinny spełniać pewne konieczne wymogi dotyczące adresatów, kryteriów, które należy uwzględnić przy ich nakładaniu, publikacji, podstawowych uprawnień do nakładania kar oraz wysokości administracyjnych kar pieniężnych.
(142)
W szczególności właściwym organom należy przyznać uprawnienia do nakładania kar pieniężnych, które są odpowiednio wysokie, aby zniwelować ewentualne oczekiwane korzyści oraz aby pełniły one funkcję odstraszającą nawet dla dużych instytucji i ich kierownictwa.
(143)
Konieczne jest również, aby właściwe organy miały - zgodnie z prawem krajowym oraz z Kartą - możliwość wstępu do pomieszczeń zajmowanych przez osoby fizyczne i osoby prawne. Dostęp do takich pomieszczeń jest konieczny, w przypadku gdy wystąpi uzasadnione podejrzenie, że istnieją dokumenty i inne dane dotyczące sprawy będącej przedmiotem dochodzenia i mogące mieć znaczenie dla udowodnienia naruszenia niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014. Ponadto dostęp do takich pomieszczeń jest niezbędny, w przypadku gdy osoba, od której zażądano już informacji, nie spełniła tego żądania lub istnieją uzasadnione podstawy, aby sądzić, że w przypadku takiego żądania nie zostałoby ono wykonane lub że dokumenty lub informacje, których żądanie to dotyczy, zostałyby usunięte, wprowadzono by do nich zmiany lub zniszczono by je. Jeśli zgodnie z prawem krajowym potrzebna jest wcześniejsza zgoda ze strony organu sądowego danego państwa członkowskiego, z takiego prawa dostępu do pomieszczeń należy skorzystać dopiero po uzyskaniu takiej zgody.
(144)
Dostępne zapisy połączeń telefonicznych oraz rejestry przesyłu danych z firm inwestycyjnych wykonujących i dokumentujących wykonanie transakcji, a także dostępne zapisy połączeń telefonicznych i rejestry przesyłu danych od operatorów sieci telekomunikacyjnych stanowią podstawowy, a niekiedy jedyny dowód pozwalający wykryć i udowodnić nadużycia rynkowe, a także sprawdzić, czy firmy stosują wymogi ochrony inwestorów i inne wymogi określone w niniejszej dyrektywie lub w rozporządzeniu (UE) nr 600/2014. Dlatego też właściwe organy powinny móc wymagać istniejących zapisów połączeń telefonicznych, komunikacji elektronicznej oraz rejestrów przesyłu danych posiadanych przez firmę inwestycyjną lub instytucję kredytową. Dostęp do rejestrów danych lub zapisów połączeń telefonicznych jest niezbędny w celu wykrywania i karania nadużyć rynku lub naruszeń przepisów określonych w niniejszej dyrektywie lub w rozporządzeniu (UE) nr 600/2014.
Aby zapewnić jednakowe warunki działania w Unii w odniesieniu do dostępu do istniejących zapisów połączeń telefonicznych oraz rejestrów przesyłu danych będących w posiadaniu operatora sieci telekomunikacyjnej lub istniejących zapisów połączeń telefonicznych oraz rejestrów przesyłu danych będących w posiadaniu firmy inwestycyjnej właściwe organy powinny - zgodnie z prawem krajowym - móc wymagać istniejących zapisów połączeń telefonicznych lub rejestrów przesyłu danych będących w posiadaniu operatora sieci telekomunikacyjnej, o ile jest to dozwolone na mocy prawa krajowego, a także istniejących zapisów połączeń telefonicznych i rejestrów przesyłu danych będących w posiadaniu firmy inwestycyjnej, w przypadkach, gdy istnieje uzasadnione podejrzenie, że takie zapisy i rejestry odnoszące się do przedmiotu kontroli lub dochodzenia mogą mieć znaczenie dla udowodnienia postępowania zabronionego na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014 lub naruszeń wymogów określonych w niniejszej dyrektywie lub w rozporządzeniu (UE) nr 600/2014. Dostęp do zapisów połączeń telefonicznych i rejestru przesyłu danych operatorów sieci telekomunikacyjnych nie powinien obejmować treści komunikacji głosowej prowadzonej przez telefon.
(145)
W celu zapewnienia spójnego stosowania kar w całej Unii, od państw członkowskich powinno się wymagać dołożenia starań, aby przy ustalaniu rodzaju kar administracyjnych lub innych środków oraz wysokości administracyjnych kar pieniężnych właściwe organy uwzględniały wszystkie istotne okoliczności.
(146)
Aby zapewnić odstraszający skutek decyzji podejmowanych przez właściwe organy w odniesieniu do społeczeństwa jako całości, decyzje te powinno co do zasady publikować. Publikowanie decyzji jest również dla właściwych organów ważnym narzędziem informowania uczestników rynku o tym, jakie zachowania uważa się za naruszenie niniejszej dyrektywy, oraz propagowania właściwych zachowań wśród uczestników rynku. Jeżeli publikacja taka wyrządza niewspółmierną szkodę zainteresowanym osobom, zagraża stabilności rynków finansowych lub prowadzonemu dochodzeniu, właściwy organ powinien publikować informacje o tych karach i innych środkach w sposób anonimowy, zgodnie z prawem krajowym, lub opóźnić publikację.
Właściwe organy powinny mieć możliwość niepublikowania informacji o karach, w przypadku gdy publikacja informacji anonimowych lub opóźnienie publikacji zostaną uznane za niewystarczające, aby zapewnić uniknięcie zagrożenia stabilności rynków finansowych. Właściwe organy nie powinny być również zobowiązane do publikowania informacji o środkach, których charakter uznaje się za drugorzędny i których publikacja byłaby nieproporcjonalna. Należy zapewnić mechanizm informowania EUNGiPW o nieopublikowanych karach, aby właściwe organy mogły uwzględniać je w prowadzonym nadzorze. Niniejsza dyrektywa nie wymaga, ale też nie powinna uniemożliwiać publikowania informacji o sankcjach karnych nakładanych w związku z naruszeniami niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
(147)
W celu wykrywania potencjalnych naruszeń właściwe organy powinny dysponować niezbędnymi uprawnieniami dochodzeniowymi oraz powinny wprowadzić skuteczne i niezawodne mechanizmy zachęcające do zgłaszania potencjalnych lub rzeczywistych naruszeń, w tym ochronę pracowników powiadamiających o naruszeniach w ich instytucji. Mechanizmy te powinny funkcjonować bez uszczerbku dla stosownych środków ochronnych przysługujących oskarżonym. Należy wprowadzić odpowiednie procedury zapewniające właściwą ochronę osoby oskarżonej, w szczególności w odniesieniu do prawa do ochrony danych osobowych tej osoby oraz procedur zapewniających prawo osoby oskarżonej do obrony oraz złożenia oświadczenia przed przyjęciem decyzji dotyczącej takiej osoby, a także do skutecznego zaskarżenia do sądu decyzji jej dotyczącej.
(148)
Niniejsza dyrektywa powinna odwoływać się do kar i innych środków w celu uwzględnienia wszystkich podejmowanych w następstwie popełnienia naruszenia działań, które mają na celu zapobieganie dalszym naruszeniom, bez względu na fakt, czy w świetle prawa krajowego dane działanie kwalifikuje się jako kara, czy też jako inny środek.
(149)
Niniejsza dyrektywa powinna pozostawać bez uszczerbku dla jakichkolwiek przepisów prawa państw członkowskich dotyczących sankcji karnych.
(150)
Chociaż żaden przepis nie uniemożliwia państwom członkowskim ustalania zasad dotyczących zarówno kar administracyjnych, jak i sankcji karnych za te same naruszenia, państwa członkowskie nie powinny być zobowiązane do wprowadzania przepisów dotyczących kar administracyjnych za naruszenia przepisów niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014, które podlegają krajowemu prawu karnemu. Zgodnie z prawem krajowym państwa członkowskie nie mają obowiązku nakładania ani kar administracyjnych, ani sankcji karnych za to samo przestępstwo, powinny jednak móc to zrobić, jeżeli zezwala na to prawo krajowe. Jednak utrzymanie sankcji karnych zamiast kar administracyjnych za naruszenia przepisów niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014 nie powinno ograniczyć ani w inny sposób naruszyć zdolności właściwych organów do współpracy, dostępu i terminowej wymiany informacji z właściwymi organami w innych państwach członkowskich do celów niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014, w tym po skierowaniu odnośnych naruszeń do właściwych organów sądowych w celu przeprowadzenia postępowania karnego.
(151)
Na potrzeby ochrony klientów oraz bez uszczerbku dla prawa konsumentów do wnoszenia skarg do sądu, za właściwe uznaje się, aby państwa członkowskie zapewniły ustanowienie instytucji prywatnych lub publicznych utworzonych w celu pozasądowego rozstrzygania sporów do nawiązania współpracy w zakresie rozstrzygania sporów transgranicznych z uwzględnieniem zalecenia Komisji 98/257/WE (36) oraz zalecenia Komisji 2001/310/WE (37). Podczas wykonywania przepisów w sprawie skarg i procedur zadośćuczynienia w odniesieniu do pozasądowego rozstrzygania sporów, państwa członkowskie należy zachęcać do wykorzystywania istniejących mechanizmów współpracy transgranicznej, w szczególności sieci zajmującej się rozstrzyganiem sporów związanych z usługami finansowymi FIN-Net.
(152)
Wszelka wymiana lub przekazywanie informacji między właściwymi organami, innymi organami, organami lub osobami powinna odbywać się zgodnie z zasadami dotyczącymi przekazywania państwom trzecim danych osobowych określonymi w dyrektywie 95/46/WE. Wymiana danych osobowych przez EUNGiPW z państwami trzecimi lub przekazywanie tych danych przez EUNGiPW państwom trzecim powinny odbywać się zgodnie z przepisami dotyczącymi przekazywania danych osobowych określonymi w rozporządzeniu (WE) nr 45/2001.
(153)
Konieczne jest wzmocnienie przepisów w sprawie wymiany informacji między właściwymi organami krajowymi oraz wzmocnienie zobowiązania do udzielania pomocy i współpracy między nimi. Z uwagi na rozwijającą się działalność transgraniczną, właściwe organy powinny przekazywać sobie wzajemnie wszelkie informacje istotne dla wykonywania swych uprawnień w taki sposób, aby zapewnić skuteczne stosowanie niniejszej dyrektywy, w tym w okolicznościach, gdy organy dwóch lub większej liczby państw członkowskich mają do czynienia z naruszeniem w tym zakresie lub podejrzewają, że miało miejsce. Podczas wymiany informacji konieczne jest ścisłe zachowanie tajemnicy zawodowej w celu zapewnienia należytego przekazywania tych informacji oraz ochrony praw indywidualnych.
(154)
W sytuacji, gdy działalność systemu obrotu, który wprowadził uzgodnienia w przyjmującym państwie członkowskim, zyskała istotne znaczenie dla funkcjonowania rynku papierów wartościowych oraz dla ochrony inwestorów w tym przyjmującym państwie członkowskim, odpowiednie uzgodnienia dotyczące współpracy, jakie mają zostać wprowadzone, powinny przyjąć odpowiednią formę spośród możliwych uzgodnień dotyczących współpracy macierzystego państwa członkowskiego i przyjmującego państwa członkowskiego, proporcjonalne do potrzeb transgranicznej współpracy w dziedzinie nadzoru, a w szczególności wynikającą z charakteru i zakresu wpływu na rynek papierów wartościowych oraz ochrony inwestorów w przyjmującym państwie członkowskim, taką jak okazjonalna lub okresowa wymiana informacji, konsultacje i pomoc.
(155)
W celu osiągnięcia celów określonych w niniejszej dyrektywie należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjmowania aktów zgodnie z art. 290 TFUE w odniesieniu do szczegółów wyłączeń, doprecyzowania definicji, kryteriów oceny transakcji nabycia planowanych przez firmę inwestycyjną, wymogów organizacyjnych wobec firm inwestycyjnych, APA i CTP, procesu zarządzania konfliktami interesów, obowiązków w zakresie prowadzenia działalności przy świadczeniu usług inwestycyjnych, wykonywania zleceń na warunkach najkorzystniejszych dla klienta, obsługi zleceń klientów, transakcji z uprawnionymi kontrahentami, sytuacji, które powodują powstanie obowiązku informacyjnego firm inwestycyjnych lub operatorów rynków prowadzących MTF lub OTF i operatorów rynku regulowanego, okoliczności mogących poważnie zaszkodzić interesom inwestorów lub prawidłowemu funkcjonowaniu rynku dla celów zawieszenia lub wycofania instrumentów finansowych z obrotu na MTF, OTF lub rynku regulowanym, rynków rozwoju MŚP, wartości progowych po przekroczeniu których mają zastosowanie wymogi w zakresie sprawozdawczości oraz kryteriów, na podstawie których działalność systemu obrotu w przyjmującym państwie członkowskim można uznać za mającą istotną wagę dla funkcjonowania rynków papierów wartościowych i ochrony inwestorów. Szczególnie ważne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów. Przygotowywując i opracowywując akty delegowane, Komisja powinna zapewnić jednoczesne, terminowe i odpowiednie przekazywanie odpowiednich dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
(156)
Standardy techniczne w zakresie usług finansowych powinny zapewniać spójną harmonizację oraz odpowiednią ochronę inwestorów, szczególnie tych, którzy inwestują w lokaty strukturyzowane, oraz konsumentów w całej Unii. Zważywszy że EUNGiPW jest organem dysponujący wysoko specjalistyczną wiedzą, skutecznym i odpowiednim rozwiązaniem byłoby powierzenie EUNGiPW zadania opracowania projektu regulacyjnych i wykonawczych standardów technicznych, które nie przewidują alternatywnych wariantów polityki, celem ich przedłożenia Komisji. W celu zapewnienia spójnej ochrony inwestorów i konsumentów we wszystkich sektorach usług finansowych, EUNGiPW powinien realizować swoje zadania w możliwie najszerszym zakresie w ścisłej współpracy z Europejskim Urzędem Nadzoru (Europejskim Urzędem Nadzoru Bankowego) („EUNB”) ustanowionym rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 (38) oraz EIOPA.
(157)
Komisja powinna przyjmować projekt regulacyjnych standardów technicznych opracowanych przez EUNGiPW w odniesieniu do wyłączeń związanych z działalnością uważaną za działalność dodatkową względem głównego zakresu działalności gospodarczej, w odniesieniu do informacji, jakie powinno się przekazywać oraz niektórych wymogów w kontekście procedur udzielania zezwoleń firmom inwestycyjnym oraz odrzucania wniosków tych firm o udzielenie zezwolenia, w odniesieniu do nabycia znacznego pakietu akcji, w odniesieniu do handlu algorytmicznego, w odniesieniu do obowiązku wykonywania zleceń na warunkach najkorzystniejszych dla klientów, w odniesieniu do zawieszania i wycofywania instrumentów finansowych z obrotu na rynku regulowanym, na MTF lub OTF, w odniesieniu do swobody świadczenia usług inwestycyjnych i prowadzenia działalności inwestycyjnej, w odniesieniu do utworzenia oddziału, w odniesieniu do odporności systemów, automatycznych mechanizmów zawieszania obrotu oraz obrotu elektronicznego, w odniesieniu do mimimalnych wielkości zmiany ceny, w odniesieniu do synchronizacji zegarów służbowych, w odniesieniu do dopuszczania instrumentów finansowych do obrotu, w odniesieniu do limitów pozycji i kontroli zarządzania pozycjami dla towarowych instrumentów pochodnych, w odniesieniu do procedur udzielania zezwolenia dostawcom usług w zakresie udostępniania informacji i odrzucania ich wniosków o udzielenie zezwolenia, w odniesieniu do wymogów organizacyjnych dla APA, CTP i ARM oraz w odniesieniu do współpracy między właściwymi organami. Komisja powinna przyjmować te projekty regulacyjnych standardów technicznych w drodze aktów delegowanych zgodnie z art. 290 TFUE oraz zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1093/2010.
(158)
Komisja powinna być uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych w drodze aktów wykonawczych zgodnie z art. 291 TFUE oraz zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010. EUNGiPW należy powierzyć zadanie opracowania projektów wykonawczych standardów technicznych celem ich przedłożenia Komisji w odniesieniu do procedur udzielania firmom inwestycyjnym zezwolenia oraz odrzucania ich wniosków o udzielenie zezwolenia, w odniesieniu do nabycia znacznego pakietu akcji, w odniesieniu do procesu obrotu w zakresie finalizacji transakcji na MTF i OTF, w odniesieniu do zawieszania instrumentów finansowych i wycofywania ich z obrotu, w odniesieniu do swobody świadczenia usług inwestycyjnych i prowadzenia działalności inwestycyjnej, w odniesieniu do utworzenia oddziału, w odniesieniu do sprawozdawczości w sprawie pozycji według kategorii posiadaczy pozycji, w odniesieniu do procedur udzielania zezwolenia oraz odrzucania wniosków o udzielenie zezwolenia, w odniesieniu do procedur i form przekazywania informacji związanych z publikacją decyzji, w odniesieniu do obowiązku współpracy, w odniesieniu do współpracy między właściwymi organami, w odniesieniu do wymiany informacji i w odniesieniu do konsultacji przed udzieleniem zezwolenia firmie inwestycyjnej.
(159)
Komisja powinna przedłożyć Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie zawierające ocenę funkcjonowania OTF, funkcjonowania systemu rynków rozwoju MŚP, wpływu wymogów w zakresie zautomatyzowanego obrotu i transakcji wysokich częstotliwości, doświadczeń związanych z funkcjonowaniem mechanizmu zakazywania pewnych produktów lub praktyk oraz wpływu środków dotyczących rynków towarowych instrumentów pochodnych.
(160)
Do dnia 1 stycznia 2018 r. Komisja powinna sporządzić sprawozdanie zawierające ocenę potencjalnego wpływu, jaki wywrze na ceny energii elektrycznej oraz funkcjonowanie rynków energii wygaśnięcie okresu przejściowego przewidzianego w celu dostosowania się do obowiązku rozliczenia oraz depozytów zabezpieczających określonych w rozporządzeniu (UE) nr 648/2012. W stosownych przypadkach Komisja powinna przedstawić wniosek ustawodawczy w celu wprowadzenia odpowiednich przepisów lub dokonania zmiany prawa, w tym specjalnego prawodawstwa sektorowego, takiego jak rozporządzenie (UE) nr 1227/2011.
(161)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/61/UE (39) pozwala państwom członkowskim upoważnić zarządzających alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi do świadczenia pewnych usług inwestycyjnych w uzupełnieniu zbiorowego zarządzania alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi, w tym usług zarzadzania portfelami inwestycyjnymi, doradztwa inwestycyjnego, przechowywania akcji lub jednostek uczestnictwa w przedsiębiorstwach zbiorowego inwestowania i administrowania nimi, a także przyjmowania i przekazywania zamówień w odniesieniu do instrumentów finansowych. Ponieważ wymogi dotyczące świadczenia tych usług są zharmonizowane w Unii, od zarządzających alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi na podstawie zezwolenia wydanego przez właściwe organy krajowe do świadczenia tych usług nie powinno się wymagać dodatkowego zezwolenia w przyjmujących państwach członkowskich ani żadnych innych środków mających ten sam skutek.
(162)
W oparciu o aktualne ramy prawne zarządzający alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi, którzy posiadają upoważnienie do świadczenia tych usług inwestycyjnych i zamierzają świadczyć je w państwach członkowskich innych niż ich macierzyste państwo członkowskie, powinny spełnić dodatkowe wymogi krajowe, w tym stworzenie odrębnego podmiotu prawnego. W celu wyeliminowania przeszkód na drodze transgranicznego świadczenia zharmonizowanych usług inwestycyjnych, a także w celu zapewnienia równych warunków działania dla podmiotów świadczących te same usługi inwestycyjne w oparciu o te same wymogi prawne, zarządzający alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi posiadający uprawnienia do świadczenia tych usług powinni móc świadczyć je transgranicznie, na podstawie odpowiednich wymogów dotyczących powiadamiania, na mocy zezwolenia wydanego przez właściwe organy ich macierzystego państwa członkowskiego.
(163)
Należy zatem odpowiednio zmienić dyrektywę 2011/61/UE.
(164)
Ponieważ cel niniejszej dyrektywy, a mianowicie utworzenie zintegrowanego rynku finansowego, na którym inwestorzy są skutecznie chronieni, a efektywność i integralność całego rynku są zabezpieczone, wymaga wprowadzenia wspólnych wymagań regulacyjnych odnoszących się do firm inwestycyjnych uprawnionych w Unii oraz regulujących funkcjonowanie rynków regulowanych i innych systemów obrotu, aby skrywanie informacji lub zakłócenia na jednym z rynków nie wywierały negatywnego wpływu na efektywne funkcjonowanie unijnego systemu finansowego jako całości, nie może zostać osiągnięty w sposób wystarczający przez państwa członkowskie, natomiast ze względu na rozmiar i skutki niniejszej dyrektywy, możliwe jest lepsze jego osiągnięcie na poziomie Unii, Unia może podjąć działania zgodnie z zasadą pomocniczości, o której mowa w art. 5 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule, niniejsza dyrektywa nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu.
(165)
Zważywszy na zwiększenie zakresu zadań powierzonych EUNGiPW w niniejszej dyrektywie i w rozporządzeniu (UE) nr 600/2014, Parlament Europejski, Rada i Komisja powinny zapewnić udostępnienie odpowiednich zasobów ludzkich i finansowych.
(166)
Niniejsza dyrektywa nie narusza praw podstawowych i jest zgodna z zasadami uznanymi w Karcie, a zwłaszcza z prawem do ochrony danych osobowych, swobody prowadzenia działalności, prawem do ochrony konsumentów, prawem do skutecznego środka odwoławczego i rzetelnego procesu, prawem do niebycia sądzonym lub podlegania karze dwukrotnie za to samo przestępstwo, i musi być wdrażana zgodnie z tymi prawami i zasadami.
(167)
Przeprowadzono konsultacje z Europejskim Inspektorem Ochrony Danych zgodnie z art. 28 ust. 2 rozporządzenia nr 45/2011, który wydał opinię w dniu 10 lutego 2012 r. (40).
(168)
Zgodnie ze wspólną deklaracją polityczną państw członkowskich i Komisji z dnia 28 września 2011 r. dotyczącą dokumentów wyjaśniających (41) państwa członkowskie zobowiązały się do złożenia, w uzasadnionych przypadkach, wraz z powiadomieniem o środkach transpozycji, co najmniej jednego dokumentu wyjaśniającego związki między elementami dyrektywy a odpowiadającymi im częściami krajowych instrumentów transpozycyjnych. W odniesieniu do niniejszej dyrektywy ustawodawca uznaje, że przekazanie takich dokumentów jest uzasadnione.
(169)
Obowiązek transpozycji niniejszej dyrektywy do prawa krajowego powinien być ograniczony do tych przepisów, które stanowią zasadniczą zmianę w porównaniu z wcześniejszymi dyrektywami. Obowiązek transpozycji przepisów, które nie uległy zmianie, wynika z wcześniejszych dyrektyw.
(170)
Niniejsza dyrektywa nie powinna naruszać obowiązków państw członkowskich dotyczących terminów transpozycji do prawa krajowego i rozpoczęcia stosowania dyrektywy określonych w załączniku III część B,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:
TYTUŁ I
ZAKRES I DEFINICJE
Artykuł 1
Zakres
1. Niniejszą dyrektywę stosuje się do firm inwestycyjnych, operatorów rynków, dostawców usług w zakresie udostępniania informacji oraz firm z państw trzecich świadczących usługi inwestycyjne lub prowadzących działalność inwestycyjną poprzez utworzenie oddziału w Unii.
2. Niniejsza dyrektywa ustanawia wymogi dotyczące:
a)
zezwoleń na prowadzenie działalności przez firmy inwestycyjne oraz warunków prowadzenia działalności przez firmy inwestycyjne;
b)
świadczenia usług inwestycyjnych lub prowadzenia działalności inwestycyjnej przez firmy z państw trzecich poprzez utworzenie oddziału;
c)
zezwoleń dla rynków regulowanych oraz funkcjonowania rynków regulowanych;
d)
zezwoleń dla dostawców usług w zakresie udostępniania informacji oraz prowadzenia działalności w tym zakresie; oraz
e)
nadzoru sprawowanego przez właściwe organy, współpracy między właściwymi organami oraz egzekwowania przez nie przepisów.
3. Poniższe przepisy stosuje się również do instytucji kredytowych posiadających zezwolenie na mocy dyrektywy 2013/36/UE, gdy świadczą one jedną lub większą liczbę usług inwestycyjnych lub prowadzą działalność inwestycyjną:
a)
art. 2 ust. 2, art. 9 ust. 3, art. 14 oraz art. 16-20;
b)
rozdział II tytułu II, z wyłączeniem art. 29 ust. 2 akapit drugi;
c)
rozdział III tytułu II, z wyłączeniem art. 34 ust. 2 i 3 i art. 35 ust. 2-6 i 9;
d)
art. 67-75 oraz art. 80, 85 i 86.
4. Poniższe przepisy stosuje się również do firm inwestycyjnych i instytucji kredytowych posiadających zezwolenie na mocy dyrektywy 2013/36/UE, gdy prowadzą one sprzedaż lub świadczą usługi doradztwa w odniesieniu do lokat strukturyzowanych:
a)
art. 9 ust. 3, art. 14 oraz art. 16 ust. 2, 3 i 6;
b)
art. 23-26, art. 28 i art. 29, z wyłączeniem jego ust. 2 akapit drugi, oraz art. 30; oraz
c)
art. 67-75.
5. Art. 17 ust. 1-6 stosuje się również do członków lub uczestników rynków regulowanych i MTF, którzy nie muszą posiadać zezwolenia na mocy niniejszej dyrektywy zgodnie z art. 2 ust. 1 lit. a), e), i) oraz j).
6. Art. 57 i 58 stosuje się również do osób objętych wyłączeniem na mocy art. 2.
7. Wszystkie wielostronne systemy obrotu instrumentami finansowymi muszą funkcjonować zgodnie z przepisami tytułu II dotyczącymi MTF lub OTF albo z przepisami tytułu III dotyczącymi rynków regulowanych.
Wszelkie firmy inwestycyjne, które w sposób zorganizowany, częsty, systematycznie i w znacznych wielkościach zawierają transakcje na własny rachunek wykonując zlecenia klientów poza rynkiem regulowanym, MTF lub OTF, muszą prowadzić działalność zgodnie z tytułem III rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
Bez uszczerbku dla art. 23 i 28 rozporządzenia (UE) nr 600/2014, wszystkie transakcje na instrumentach finansowych, o których mowa w akapicie pierwszym i drugim, których to transakcji nie zawiera się w systemach wielostronnych lub w ramach podmiotów systematycznie internalizujących transakcje, muszą być zgodne z odpowiednimi przepisami tytułu III rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
Artykuł 2
Wyłączenia
1. Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do:
a)
zakładów ubezpieczeń lub przedsiębiorstw prowadzących działalność reasekuracyjną i retrocesyjną, o których mowa w dyrektywie 2009/138/WE, gdy prowadzą one działalność, o której mowa w tej dyrektywie;
b)
osób, które świadczą usługi inwestycyjne wyłącznie na rzecz swoich przedsiębiorstw dominujących, swoich przedsiębiorstw zależnych lub innych przedsiębiorstw zależnych swoich przedsiębiorstw dominujących;
c)
osób świadczących usługi inwestycyjne, w przypadku gdy taka usługa jest świadczona okazjonalnie w trakcie wykonywania działalności zawodowej, a działalność tą regulują przepisy prawne lub regulacyjne bądź kodeks etyki zawodowej, które nie wykluczają świadczenia tej usługi;
d)
osób zawierających na własny rachunek transakcje na instrumentach finansowych innych niż towarowe instrumenty pochodne lub uprawnienia do emisji i ich instrumenty pochodne, i które nie świadczą jakichkolwiek innych usług inwestycyjnych lub nie prowadzą jakiejkolwiek innej działalności inwestycyjnej polegającej na inwestowaniu w instrumenty finansowe inne niż towarowe instrumenty pochodne, uprawnienia do emisji lub ich instrumenty pochodne chyba że osoby te:
(i)
są animatorami rynku;
(ii)
są członkami lub uczestnikami rynku regulowanego lub MTF lub mają bezpośredni dostęp elektroniczny do systemu obrotu; lub
(iii)
stosują technikę handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości; lub
(iv)
zawierają transakcje na własny rachunek wykonując zlecenia klientów;
Osoby objęte wyłączeniem na mocy lit. a), i) lub j) nie są zobowiązane do spełniania wymogów określonych w niniejszej literze, aby zostać objęte wyłączeniem.
e)
operatorów zobowiązanych do przestrzegania wymogów dyrektywy 2003/87/WE którzy, zawierając transakcje na uprawnieniach do emisji, nie wykonują zleceń na rachunek klientów lub nie prowadzą jakiejkolwiek działalności inwestycyjnej innej niż zawieranie transakcji na własny rachunek, pod warunkiem że osoby te nie stosują techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości;
f)
osób, które świadczą usługi inwestycyjne polegające wyłącznie na administrowaniu programami pracowniczych udziałów kapitałowych;
g)
osób, które świadczą usługi inwestycyjne dotyczące wyłącznie administrowania programami pracowniczych udziałów kapitałowych i świadczenia usług inwestycyjnych wyłącznie na rzecz swoich przedsiębiorstw dominujących, swoich przedsiębiorstw zależnych lub innych przedsiębiorstw zależnych swoich przedsiębiorstw dominujących;
h)
członków ESBC i innych organów krajowych pełniących podobne funkcje w Unii, innych podmiotów publicznych, którym powierzono zarządzanie długiem publicznym lub które uczestniczą w takim zarządzaniu w Unii, oraz międzynarodowych instytucji finansowych utworzonych przez dwa lub większą liczbę państw członkowskich, których celem jest uruchamianie finansowania oraz świadczenie pomocy finansowej na rzecz swoich członków borykających się z poważnymi trudnościami finansowymi lub którym takie trudności grożą;
i)
przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania i funduszy emerytalnych, bez względu na to, czy ich działalność jest koordynowana na poziomie Unii, oraz depozytariuszy lub osób zarządzających takimi przedsiębiorstwami;
j)
osób:
(i)
zawierających na własny rachunek transakcje na towarowych instrumentach pochodnych lub uprawnieniach do emisji lub ich instrumentach pochodnych, w tym animatorów rynku, z wyłączeniem osób, które zawierają transakcje na własny rachunek wykonując zlecenia klientów; lub
(ii)
świadczących usługi inwestycyjne, inne niż zawieranie transakcji na własny rachunek, na towarowych instrumentach pochodnych lub uprawnieniach do emisji lub ich instrumentach pochodnych na rzecz swoich klientów lub dostawców w ramach głównego zakresu ich działalności;
pod warunkiem że:
-
we wszystkich powyższych przypadkach indywidualnie i zbiorczo, z punktu widzenia grupy jest to działalność dodatkowa względem głównego zakresu ich działalności oraz że główny zakres działalności nie polega na świadczeniu usług inwestycyjnych w rozumieniu niniejszej dyrektywy, czy prowadzeniu działalności bankowej mocy dyrektywy 2013/36/UE, bądź na działaniu w charakterze animatora rynku w odniesieniu do towarowych instrumentów pochodnych,
-
osoby te nie stosują techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości, oraz
-
osoby te corocznie powiadamiają odpowiedni właściwy organ o korzystaniu z tego wyłączenia i na żądanie składają właściwemu organowi wyjaśnienia dotyczące podstawy, zgodnie z którą uznają, że ich działalność określona w ppkt (i) i (ii) ma charakter dodatkowy względem głównego zakresu ich działalności;
k)
osób świadczących usługi doradztwa inwestycyjnego w ramach prowadzenia innego rodzaju działalności zawodowej nieobjętej zakresem niniejszej dyrektywy, pod warunkiem że świadczenie takiego doradztwa nie podlega odrębnemu wynagrodzeniu;
l)
stowarzyszeń utworzonych przez duńskie i fińskie fundusze emerytalne wyłącznie do celu zarządzania aktywami funduszy emerytalnych będących członkami tych stowarzyszeń;
m)
„agenti di cambio”, których działalność i funkcje podlegają art. 201 włoskiej ustawy dekretowej nr 58 z dnia 24 lutego 1998 r.;
n)
operatorów systemów przesyłowych zdefiniowanych w art. 2 ust. 4 dyrektywy 2009/72/WE lub art. 2 ust. 4 dyrektywy 2009/73/WE, gdy wykonują swoje zadania na podstawie tych dyrektyw lub rozporządzenia (WE) 714/2009 lub rozporządzenia (WE) nr 715/2009, bądź kodeksów lub wytycznych sieci, przyjętych na podstawie tych rozporządzeń, wszelkich osób występujących w ich imieniu w charakterze usługodawców w celu realizowania ich zadań wynikających z aktów ustawodawczych lub kodeksów lub wytycznych sieci, przyjętych na podstawie tych rozporządzeń oraz wszelkich operatorów lub administratorów systemu utrzymywania równowagi energetycznej, sieci rurociągów lub systemu służącego utrzymywaniu równowagi dostaw i wykorzystania energii w ramach wykonywania takich zadań.
Wyłączenie to ma zastosowanie do osób prowadzących działania określone w niniejszej literze tylko w przypadku, gdy osoby te prowadzą działalność inwestycyjną lub świadczą usługi inwestycyjne związane z towarowymi instrumentami pochodnymi w celu prowadzenia tych działań. Wyłączenie to nie ma zastosowania do operacji rynku wtórnego, w tym platformy obrotu wtórnego finansowymi prawami przesyłowymi;
o)
CSD, które są regulowane jako takie na mocy prawa Unii, w zakresie, w jakim są regulowane na mocy tego prawa Unii.
2. Prawa powierzone na mocy niniejszej dyrektywy nie obejmują świadczenia usług w charakterze kontrahenta w transakcjach zawieranych przez podmioty publiczne zajmujące się zarządzaniem długiem publicznym lub członków ESBC wykonujących swoje zadania zgodnie z postanowieniami TFUE i Protokołu nr 4 w sprawie Statutu Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku Centralnego (EBC) lub pełniących podobne funkcje na mocy przepisów krajowych.
3. Komisja przyjmuje akty delegowane zgodnie z art. 89 w celu sprecyzowania, na potrzeby ust. 1 lit. c), kiedy działalność prowadzona jest okazjonalnie.
4. EUNGiPW opracowuje projekt regulacyjnych standardów technicznych w celu sprecyzowania, na potrzeby ust. 1. lit. j), kryteriów pozwalających ustalić, kiedy działalność ma być uznawana za działalność dodatkową względem głównego zakresu działalności na poziomie grupy.
Kryteria te uwzględniają przynajmniej następujące elementy:
a)
potrzebę, aby działania dodatkowe stanowiły mniejszość działalności na poziomie grupy;
b)
rozmiar działalności transakcyjnej w porównaniu z ogólną działalnością transakcyjną na całym rynku w tej kategorii aktywów.
Określając zakres, w jakim działania dodatkowe stanowią mniejszość działalności na poziomie grupy EUNGiPW może ustalić, że powinno się wziąć pod uwagę kapitał zaangażowany w prowadzenie takich działań dodatkowych w stosunku do kapitału zaangażowanego w prowadzenie głównego rodzaju działalności. Jednakże czynnik ten nie może być pod żadnym względem wystarczający, aby dowieść, że działalność ma charakter dodatkowy względem głównego zakresu działalności grupy.
Działalność, o której mowa w niniejszym ustępie, rozpatruje się na poziomie grupy.
Elementy, o których mowa w akapicie drugim i trzecim, nie obejmują:
a)
transakcji wewnątrzgrupowych, o których mowa w art. 3 rozporządzenia (UE) nr 648/2012, które służą do celów zachowania płynności lub zarządzania ryzykiem;
b)
transakcji na instrumentach pochodnych, w przypadku których możliwy jest obiektywny pomiar ich wpływu na zmniejszanie ryzyka bezpośrednio związanego z działalnością handlową lub działalnością samofinansującą;
c)
transakcji na towarowych instrumentach pochodnych oraz uprawnieniach do emisji, zawieranych w celu spełnienia obowiązków zachowania płynności w systemie obrotu, w przypadku gdy takie obowiązki zostały wprowadzone przez organy regulacyjne zgodnie z prawem unijnym lub krajowymi przepisami ustawowymi, wykonawczymi i administracyjnymi, lub przez systemy obrotu.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 3
Wyłączenia opcjonalne
1. Państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o niestosowaniu niniejszej dyrektywy do osób, dla których są one macierzystym państwem członkowskim, pod warunkiem że osoby te posiadają zezwolenie na prowadzenie swojej działalności, ich działalność jest regulowana na poziomie krajowym oraz osoby te:
a)
nie są uprawnione do przechowywania środków finansowych klientów lub papierów wartościowych klientów i z tego powodu nie mogą one w żadnym momencie być zadłużone wobec swoich klientów;
b)
nie są uprawnione do świadczenia jakiejkolwiek usługi inwestycyjnej, z wyjątkiem przyjmowania i przekazywania zleceń na zbywalne papiery wartościowe i jednostki uczestnictwa w przedsiębiorstwach zbiorowego inwestowania lub świadczenia usług doradztwa inwestycyjnego w odniesieniu do takich instrumentów finansowych; oraz
c)
w ramach świadczenia tych usług są uprawnione do przekazywania zlecenia wyłącznie do:
(i)
firm inwestycyjnych posiadających zezwolenie zgodnie z niniejszą dyrektywą;
(ii)
instytucji kredytowych posiadających zezwolenie zgodnie z dyrektywą 2013/36/UE;
(iii)
oddziałów firm inwestycyjnych lub instytucji kredytowych posiadających zezwolenie w państwie trzecim, które podlegają zasadom ostrożnościowym uznanym przez właściwe organy za przynajmniej równie wymagające, jak zasady określone w niniejszej dyrektywie, w rozporządzeniu (UE) nr 575/2013 lub w dyrektywie 2013/36/UE oraz spełniają te zasady ostrożnościowe;
(iv)
przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania posiadających zezwolenie na podstawie prawa państwa członkowskiego do sprzedaży jednostek uczestnictwa obywatelom i personelowi kierowniczemu tych przedsiębiorstw;
(v)
spółkom inwestycyjnym o stałym kapitale, zdefiniowanym w art. 17 ust. 7 dyrektywy 2012/30/UE Parlamentu Europejskiego i Rady (42), których papiery wartościowe są notowane na regulowanym rynku państwa członkowskiego lub są przedmiotem obrotu na takim rynku; lub
d)
świadczą usługi inwestycyjne wyłącznie w zakresie towarów, uprawnień do emisji lub ich instrumentów pochodnych jedynie w celu zabezpieczenia swoich klientów przed ryzykiem handlowym, w przypadku gdy klienci ci są wyłącznie lokalnymi przedsiębiorstwami energetycznymi zdefiniowanymi w art. 2 pkt 35 dyrektywy 2009/72/WE lub przedsiębiorstwami gazowymi zdefiniowanymi w art. 2 pkt 1 dyrektywy 2009/73/WE oraz pod warunkiem że klienci ci posiadają wspólnie 100 % kapitału lub praw głosu tych osób, wspólnie sprawują kontrolę i są wyłączeni na mocy art. 2 ust. 1 lit. j) niniejszej dyrektywy, jeżeli świadczą te usługi inwestycyjne sami; lub
e)
świadczą usługi inwestycyjne wyłącznie w zakresie uprawnień do emisji lub ich instrumentów pochodnych jedynie w celu zabezpieczenia swoich klientów przed ryzykiem handlowym, w przypadku gdy klienci ci są wyłącznie operatorami zdefiniowanymi w art. 3 lit. f) dyrektywy 2003/87/WE oraz pod warunkiem że klienci ci wspólnie posiadają 100 % kapitału lub praw głosu tych osób, przeprowadzają wspólne kontrole i są wyłączeni na mocy art. 2 ust. 1 lit. j) niniejszej dyrektywy, jeżeli świadczą te usługi inwestycyjne sami.
2. W ramach systemów państw członkowskich osoby, o których mowa w ust. 1, obejmuje się wymogami, które są przynajmniej analogiczne z następującymi wymogami wynikającymi z niniejszej dyrektywy:
a)
warunkami i procedurami wydawania zezwoleń i bieżącego nadzoru, określonymi w art. 5 ust. 1 i 3, art. 7-10, 21, 22 i 23 oraz odpowiednich aktach delegowanych przyjętych przez Komisję zgodnie z art. 89;
b)
obowiązkami w zakresie prowadzenia działalności określonych w art. 24 ust. 1, 3, 4, 5, 7 i 10, art. 25 ust. 2, 5 i 6 oraz, w przypadku gdy system krajowy pozwala tym osobom na wyznaczanie agentów, art. 29 oraz odpowiednich środkach wykonawczych;
c)
wymogami organizacyjnymi określonymi w art. 16 ust. 3 akapit pierwszy, szósty i siódmy, art. 16 ust. 3, art. 16 ust. 6 i 7 oraz odpowiednich aktach delegowanych przyjętych przez Komisję zgodnie z art. 89.
Państwa członkowskie wprowadzają wymóg, zgodnie z którym osoby zwolnione ze stosowania niniejszej dyrektywy na podstawie ust. 1 niniejszego artykułu muszą być objęte systemem rekompensat dla inwestorów, uznawanym zgodnie z dyrektywą 97/9/WE. Państwa członkowskie mogą pozwolić, aby firmy inwestycyjne nie były objęte takim systemem, pod warunkiem że posiadają one ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej związanej z prowadzeniem działalności zawodowej, które - uwzględniając rozmiar, profil ryzyka, status prawny osób zwolnionych zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu - zapewnia równorzędną ochronę swym klientom.
W drodze odstępstwa od akapitu drugiego niniejszego ustępu państwa członkowskie, w których obowiązują już takie przepisy ustawowe, wykonawcze lub administracyjne przed dniem 2 lipca 2014 r., mogą do dnia 3 lipca 2019 r. wymagać, aby w przypadku gdy osoby zwolnione ze stosowania niniejszej dyrektywy na podstawie ust. 1 niniejszego artykułu, świadczą usługi inwestycyjne w zakresie przyjmowania i przekazywania zleceń lub świadczą usługi doradztwa inwestycyjnego w zakresie jednostek uczestnictwa w przedsiębiorstwach zbiorowego inwestowania oraz występują w charakterze pośredników w spółce zarządzającej zdefiniowanej w dyrektywie 2009/65/WE, ponosiły one odpowiedzialność solidarną ze spółką zarządzającą za wszelkie szkody poniesione przez klienta w związku ze świadczeniem tych usług.
3. Osoby zwolnione ze stosowania niniejszej dyrektywy zgodnie z ust. 1 nie korzystają ze swobody świadczenia usług, swobody prowadzenia działalności ani tworzenia oddziałów zgodnie z art. 34 i 35.
4. Państwa członkowskie powiadamiają Komisję oraz EUNGiPW o skorzystaniu z możliwości przewidzianej w niniejszym artykule oraz zapewniają, aby każde zezwolenie wydane zgodnie z ust. 1 zawierało wzmiankę o tym, że wydano je na zgodnie z niniejszym artykułem.
5. Państwa członkowskie informują EUNGiPW o przepisach prawa krajowego, które są analogiczne w stosunku do wymogów niniejszej dyrektywy wymienionych w ust. 2.
Artykuł 4
Definicje
1. Na użytek niniejszej dyrektywy stosuje się następujące definicje:
1)
„firma inwestycyjna” oznacza każdą osobę prawną, której działalność prowadzona w sposób zawodowy i regularny polega na świadczeniu jednej lub większej liczby usług inwestycyjnych na rzecz osób trzecich bądź prowadzeniu jednego lub większej liczby rodzajów działalności inwestycyjnej.
Państwa członkowskie mogą włączyć do definicji firmy inwestycyjnej przedsiębiorstwa niebędące osobami prawnymi, pod warunkiem że:
a)
ich status prawny zapewnia poziom ochrony interesów osób trzecich równoważny poziomowi zapewnianemu przez osoby prawne; oraz
b)
podlegają one równoważnemu nadzorowi ostrożnościowemu odpowiedniemu do swojej formy prawnej.
Jednakże w przypadku gdy osoby fizyczne świadczą usługi polegające na przechowywaniu środków pieniężnych lub zbywalnych papierów wartościowych osób trzecich, osoby takie mogą być traktowane jak firmy inwestycyjne do celów niniejszej dyrektywy oraz rozporządzenia (UE) nr 600/2014, tylko jeśli - bez uszczerbku dla innych wymogów nałożonych przez niniejszą dyrektywę, rozporządzenie (UE) nr 600/2014 oraz dyrektywę 2013/36/UE - osoby te spełniają następujące warunki:
a)
prawa własności osób trzecich do instrumentów i środków pieniężnych muszą być zabezpieczone, szczególnie w przypadku niewypłacalności firmy lub jej właścicieli, zajęcia majątku, dokonania potrąceń wzajemnych wierzytelności lub podjęcia jakichkolwiek innych działań przez wierzycieli firmy lub jej właścicieli;
b)
firma musi podlegać przepisom mającym na celu monitorowanie wypłacalności firmy i jej właścicieli;
c)
roczne sprawozdania finansowe firmy muszą być poddawane badaniu przez jedną lub więcej osób uprawnionych na mocy prawa krajowego do badania sprawozdań finansowych;
d)
w przypadku gdy firma ma tylko jednego właściciela, musi on zapewnić ochronę inwestorów w razie zaprzestania przez firmę prowadzenia działalności po jego śmierci, wskutek utraty możliwości prowadzenia działalności lub innych zdarzeń o podobnym charakterze;
2)
„usługi inwestycyjne i działalność inwestycyjna” oznaczają wszelkiego rodzaju usługi i działalność wymienione w załączniku I sekcja A odnoszące się do wszelkiego rodzaju instrumentów wymienionych w załączniku I sekcja C;
Komisja przyjmuje akty delegowane zgodnie z art. 89 określając:
a)
kontrakty pochodne, o których mowa w załączniku I sekcja C 6, które posiadają cechy produktów energetycznych sprzedawanych w obrocie hurtowym, które muszą być rozliczane fizycznie oraz energetyczne kontrakty pochodne wymienione w sekcji C 6;
b)
kontrakty pochodne, o których mowa w załączniku I sekcja C 7 o właściwościach innych pochodnych instrumentów finansowych;
c)
kontrakty pochodne, o których mowa w załączniku I sekcja C 10 o właściwościach innych pochodnych instrumentów finansowych, uwzględniając między innymi, czy podlegają one obrotowi na rynku regulowanym, MTF lub OTF;
3)
„usługi dodatkowe” oznacza każdą z usług wymienionych w załączniku I sekcja B;
4)
„doradztwo inwestycyjne” oznacza świadczenie na rzecz klienta, na jego wniosek albo z inicjatywy firmy inwestycyjnej, osobistej rekomendacji w odniesieniu do jednej lub większej liczby transakcji na instrumentach finansowych;
5)
„wykonywanie zleceń na rachunek klientów” oznacza działanie prowadzące do zawarcia na rachunek klientów umowy kupna lub sprzedaży jednego lub większej liczby instrumentów finansowych i obejmuje zawieranie umów sprzedaży instrumentów finansowych wyemitowanych przez firmę inwestycyjną lub instytucję kredytową w momencie ich emisji;
6)
„zawieranie transakcji na własny rachunek” oznacza zawieranie transakcji z użyciem kapitałów własnych, skutkujące zawarciem transakcji dotyczącej jednego lub większej liczby instrumentów finansowych;
7)
„animator rynku” oznacza osobę, która systematycznie działa na rynkach finansowych, wykazując wolę zawierania na własny rachunek transakcji kupna i sprzedaży instrumentów finansowych, w oparciu o kapitał własny tej osoby według ustalanych przez nią cen;
8)
„zarządzanie portfelem” oznacza zarządzanie portfelami zgodnie z upoważnieniami udzielonymi przez klientów w oparciu o zasadę swobodnego, indywidualnego uznania klienta, w przypadku gdy portfele te obejmują jeden lub większą liczbę instrumentów finansowych;
9)
„klient” oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną, na której rzecz firma inwestycyjna świadczy usługi inwestycyjne lub dodatkowe;
10)
„klient profesjonalny” oznacza klienta spełniającego kryteria określone w załączniku II;
11)
„klient detaliczny” oznacza klienta, który nie jest klientem profesjonalnym;
12)
„rynek rozwoju MŚP” oznacza MTF, która została zarejestrowana jako rynek rozwoju MŚP zgodnie z art. 33;
13)
„małe i średnie przedsiębiorstwa” oznaczają, do celów niniejszej dyrektywy, przedsiębiorstwa o średniej rynkowej kapitalizacji mniejszej niż 200 000 000 EUR na podstawie notowań z końca roku w trzech ostatnich latach kalendarzowych;
14)
„zlecenie z limitem ceny” oznacza zlecenie kupna lub sprzedaży instrumentów finansowych według określonego limitu cenowego lub po korzystniejszej cenie i o ustalonej wielkości;
15)
„instrument finansowy” oznacza instrumenty określone w załączniku I sekcja C;
16)
„energetyczne kontrakty pochodne wymienione w sekcji C 6” oznaczają opcje, kontrakty terminowe typu futures, kontrakty typu swap i inne kontrakty pochodne wymienione załączniku I sekcja C 6, odnoszące się do węgla lub ropy, będące przedmiotem obrotu na OTF i które muszą być rozliczane fizycznie;
17)
„instrumenty rynku pieniężnego” oznaczają te klasy instrumentów, które są zazwyczaj przedmiotem obrotu na rynku pieniężnym, takie jak bony skarbowe, świadectwa depozytowe i komercyjne papiery wartościowe, z wyłączeniem instrumentów płatniczych;
18)
„operator rynku” oznacza osobę lub osoby zarządzające działalnością lub prowadzące działalność rynku regulowanego; operatorem rynku może być rynek regulowany;
19)
„system wielostronny” oznacza każdy system lub platformę, w ramach których umożliwia się interakcję w systemie wielu deklaracji gotowości zakupu i sprzedaży instrumentów finansowych przez osoby trzecie;
20)
„podmiot systematycznie internalizujący transakcje” oznacza firmę inwestycyjną, która w sposób zorganizowany, częsty, systematycznie i w znacznych wielkościach zawiera transakcje na własny rachunek wykonując zlecenia klientów poza rynkiem regulowanym, MTF lub OTF bez prowadzenia systemu wielostronnego;
Kryteria „częstości” i „systematyczności” mierzy się za pomocą liczby transakcji na danym instrumencie finansowym zawieranych na własny rachunek poza rynkiem regulowanym przez firmę inwestycyjną wykonującą zleceń klientów. Pojęcie „w znacznych wielkościach” mierzy się za pomocą wielkości transakcji poza rynkiem regulowanym zawieranych przez firmę inwestycyjną w odniesieniu do całkowitej wielkości transakcji tej firmy inwestycyjnej na konkretnym instrumencie finansowym albo za pomocą wielkości transakcji poza rynkiem regulowanym realizowanych przez daną firmę inwestycyjną w odniesieniu do całkowitej wielkości transakcji na konkretnym instrumencie finansowym w Unii. Definicja podmiotu systematycznie internalizującego transakcje ma zastosowanie tylko w przypadku gdy przekroczone zostały oba ustalone z góry limity odnoszące się do częstości i systematyczności oraz do znacznych wielkości lub w przypadku gdy firma inwestycyjna decyduje się skorzystać z wariantu dobrowolnego poddania się reżimowi podmiotów systematycznie internalizujących transakcje;
21)
„rynek regulowany” oznacza system wielostronny prowadzony lub zarządzany przez operatora rynku, który kojarzy lub ułatwia kojarzenie wielu deklaracji gotowości zakupu i sprzedaży instrumentów finansowych przez osoby trzecie - w systemie i zgodnie ze swoimi zasadami niemającymi charakteru uznaniowego - w sposób skutkujący zawarciem kontraktu obejmującego instrumenty finansowe dopuszczone do obrotu zgodnie z jego zasadami lub systemami oraz który posiada zezwolenie i funkcjonuje w sposób systematyczny, zgodnie z tytułem III niniejszej dyrektywy;
22)
„wielostronna platforma obrotu” lub „MTF” oznacza system wielostronny prowadzony przez firmę inwestycyjną lub operatora rynku, który kojarzy wiele deklaracji gotowości zakupu i sprzedaży instrumentów finansowych przez osoby trzecie - w systemie i zgodnie ze swoimi zasadami niemającymi charakteru uznaniowego - w sposób skutkujący zawarciem kontraktu, zgodnie z tytułem II niniejszej dyrektywy;
23)
„zorganizowana platforma obrotu” lub „OTF” oznacza system wielostronny niebędący rynkiem regulowanym ani MTF, w ramach którego umożliwia się interakcję wielu deklaracji gotowości zakupu i sprzedaży obligacji, strukturyzowanych produktów finansowych, uprawnień do emisji lub instrumentów pochodnych, składanych przez osoby trzecie w sposób skutkujący zawarciem kontraktu, zgodnie z tytułem II niniejszej dyrektywy;
24)
„system obrotu” oznacza każdy rynek regulowany, MTF lub OTF;
25)
„płynny rynek” oznacza rynek danego instrumentu finansowego lub klasy instrumentów finansowych, na którym w trybie ciągłym istnieją kupujący i sprzedający gotowi do zawierania transakcji, oceniani zgodnie z poniższymi kryteriami, z uwzględnieniem specyfiki struktury rynku danego instrumentu finansowego lub konkretnej klasy instrumentów finansowych:
a)
średniej częstotliwości i wielkości transakcji biorąc pod uwagę szeroki zakres warunków rynkowych, i uwzględniając charakter i cykl życiowy produktów w ramach danej klasy instrumentów finansowych;
b)
liczby i rodzaju uczestników rynku, w tym udział uczestników rynku w obrocie danymi instrumentami finansowymi;
c)
średniej wartości spreadów, jeżeli jest dostępna;
26)
„właściwy organ” oznacza organ powołany przez każde państwo członkowskie zgodnie z art. 67, chyba że w niniejszej dyrektywie określono inaczej;
27)
„instytucja kredytowa” oznacza instytucję kredytową zdefiniowaną w art. 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
28)
„spółka zarządzająca przedsiębiorstwa zbiorowego inwestowania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS)” oznacza spółkę zarządzającą zdefiniowaną w art. 2 ust. 1 lit. b) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/65/WE (43);
29)
„agent” oznacza osobę fizyczną lub prawną, która na zasadzie pełnej i nieodwołalnej odpowiedzialności wyłącznie jednej firmy inwestycyjnej, w której imieniu działa, promuje usługi inwestycyjne lub dodatkowe wobec klientów lub klientów potencjalnych, otrzymuje i przekazuje dyspozycje lub zlecenia klientów w odniesieniu do usług inwestycyjnych lub instrumentów finansowych, oferuje instrumenty finansowe lub świadczy na rzecz klienta lub potencjalnego klienta usługi doradztwa inwestycyjnego w odniesieniu do tych instrumentów finansowych lub usług;
30)
„oddział” oznacza miejsce prowadzenia działalności inne niż siedziba, które stanowi część firmy inwestycyjnej, nie posiada osobowości prawnej i świadczy usługi inwestycyjne lub prowadzi działalność inwestycyjną, a także może świadczyć usługi dodatkowe, na które udzielono zezwolenia firmie inwestycyjnej; wszystkie miejsca prowadzenia działalności utworzone w tym samym państwie członkowskim przez daną firmę inwestycyjną mającą zarząd w innym państwie członkowskim są traktowane jako jeden oddział;
31)
„znaczny pakiet akcji” oznacza każdy posiadany bezpośrednio lub pośrednio pakiet akcji lub udział w firmie inwestycyjnej, stanowiący 10 % lub więcej kapitału bądź praw głosu określonych w art. 9 i 10 dyrektywy 2004/109/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (44), uwzględniając warunki dotyczące ich agregacji, określone w art. 12 ust. 4 i 5 tej dyrektywy, bądź też taki, który umożliwia wywieranie znaczącego wpływu na zarządzanie daną firmą inwestycyjną;
32)
„przedsiębiorstwo dominujące” oznacza przedsiębiorstwo dominujące w rozumieniu art. 2 pkt 9 i art. 22 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/34/UE (45);
33)
„przedsiębiorstwo zależne” oznacza przedsiębiorstwo zależne w rozumieniu art. 2 pkt 10 i art. 22 dyrektywy 2013/34/UE, w tym każde przedsiębiorstwo zależne wobec przedsiębiorstwa zależnego wobec ostatecznego przedsiębiorstwa dominującego;
34)
„grupa” oznacza grupę zdefiniowaną w art. 2 pkt 11 dyrektywy 2013/34/UE;
35)
„bliskie powiązania” oznaczają sytuację, w której dwie lub więcej osób fizycznych lub prawnych jest ze sobą powiązanych:
a)
„udziałem”, w postaci posiadanego bezpośrednio lub za pomocą stosunku kontroli udziału dającego prawo do co najmniej 20 % praw do głosowania lub kapitału przedsiębiorstwa;
b)
„kontrolą”, która oznacza związek zachodzący między przedsiębiorstwem dominującym i przedsiębiorstwem zależnym we wszystkich przypadkach, o których mowa w art. 22 ust. 1 i 2 dyrektywy 2013/34/UE lub też podobny związek między jakąkolwiek osobą fizyczną lub prawną i przedsiębiorstwem; wszelkie przedsiębiorstwa zależne danego przedsiębiorstwa zależnego są również uważane za przedsiębiorstwa zależne wobec przedsiębiorstwa dominującego najwyższego szczebla;
c)
trwałym powiązaniem dwóch lub więcej osób fizycznych z tą samą osobą przez stosunek kontroli;
36)
„organ zarządzający” oznacza organ lub organy firmy inwestycyjnej, operatora rynku lub dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji wyznaczony zgodnie z prawem krajowym, który jest uprawniony do formułowania strategii firmy, jej celów i ogólnego kierunku jej działalności oraz który nadzoruje i monitoruje proces podejmowania decyzji w zakresie zarządzania i obejmuje osoby, które faktycznie kierują działalnością firmy.
W przypadku gdy w niniejszej dyrektywie zawarte są odniesienia do organu zarządzającego a zgodnie z prawem krajowym funkcja zarządcza i funkcja nadzorcza organu zarządzającego są przypisane różnym organom lub różnym członkom jednego organu, państwa członkowskie wskazują organy lub odpowiedzialnych członków organu zarządzającego odpowiedzialnych zgodnie z przepisami krajowymi, chyba że w niniejszej dyrektywie określono inaczej.
37)
„kadra kierownicza wyższego szczebla” oznacza osoby fizyczne, które sprawują funkcje wykonawcze w firmie inwestycyjnej, w operatorze rynku lub dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji, które są odpowiedzialne za bieżące zarządzanie danym podmiotem i składają z niego sprawozdania organowi zarządzającemu, w tym za realizację polityki w zakresie dystrybucji usług i produktów na rzecz klientów przez firmę i jej pracowników;
38)
„obrót polegający na zestawianiu zleceń” oznacza transakcję, w której podmiot ułatwiający wstępuje w daną transakcję pomiędzy kupującego i sprzedającego w taki sposób, że podczas całego procesu zawierania transakcji nie jest nigdy narażony na ryzyko rynkowe, przy czym obie transakcje składowe są zawierane jednocześnie, a transakcja jest zawierana po cenie, przy której podmiot ułatwiający nie osiąga zysku ani nie ponosi straty, z wyjątkiem z góry ujawnionej prowizji, opłaty lub opłaty za transakcję;
39)
„handel algorytmiczny” oznacza obrót na instrumentach finansowych, w którym algorytm komputerowy automatycznie ustala indywidualne parametry zleceń, takie jak warunki uruchomienia zlecenia, moment jego realizacji, cenę lub ilość instrumentów będących przedmiotem zlecenia lub sposób zarządzania zleceniem po jego złożeniu, przy ograniczonym lub zerowym udziale człowieka i nie obejmuje jakichkolwiek systemów wykorzystywanych wyłącznie do celu przekierowywania zleceń z jednego systemu obrotu do innego lub do celu przetwarzania zleceń nieobejmującego określania jakichkolwiek parametrów transakcji lub potwierdzania zleceń lub przetwarzania potransakcyjnego zawartych transakcji;
40)
„technika handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości” oznacza każdą technikę handlu algorytmicznego, która charakteryzuje się:
a)
infrastrukturą mającą minimalizować opóźnienia sieciowe i inne, z wykorzystaniem co najmniej jednego z następujących rozwiązań do algorytmicznego wprowadzania zleceń: kolokacji, hostingu blisko położonej strony trzeciej lub bezpośredniego dostępu elektronicznego o wysokiej prędkości;
b)
systemowym określaniem momentu uruchomienia zlecenia, jego generowania, przekierowywania lub wykonania, bez udziału człowieka dla pojedynczej transakcji lub zlecenia; oraz
c)
wysoką śróddzienną liczbą komunikatów, które stanowią zlecenie, kwotowanie lub anulowanie;
41)
„bezpośredni dostęp elektroniczny” oznacza mechanizm, w ramach którego członek lub uczestnik lub klient systemu obrotu zezwala danej osobie na korzystanie ze swojego kodu transakcyjnego, tak aby osoba ta mogła przekazywać drogą elektroniczną zlecenia dotyczące instrumentu finansowego bezpośrednio do systemu obrotu, i obejmujący uzgodnienia polegające na wykorzystywaniu przez daną osobę infrastruktury członka, uczestnika lub klienta, lub jakiegokolwiek systemu przyłączeniowego udostępnionego przez członka, uczestnika lub klienta do przekazywania zleceń (bezpośredni dostęp do rynku) lub uzgodnienia, w ramach których dana osoba nie korzysta z tej infrastruktury (dostęp sponsorowany);
42)
„praktyka sprzedaży wiązanej” oznacza oferowanie usług inwestycyjnej wraz z inną usługą lub produktem w ramach pakietu lub jako warunek zawarcia samej umowy lub pakietu;
43)
„lokata strukturyzowana” oznacza depozyt zdefiniowany w art. 2 ust. 1 lit. c) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/49/UE (46), który jest w pełni spłacalny w terminie zapadalności na warunkach, na jakich zapłacone zostaną lub są narażone na ryzyko wszelkie odsetki lub premie zgodnie z wzorem, który obejmuje takie czynniki jak:
a)
indeks lub połączenie indeksów, z wyłączeniem depozytów o zmiennym oprocentowaniu, których stopa zwrotu jest bezpośrednio powiązana z takim indeksem stopy procentowej, jak Euribor lub Libor;
b)
instrument finansowy lub połączenie instrumentów finansowych;
c)
towar lub połączenie towarów lub innych aktywów fizycznych lub niefizycznych i nierzeczowych; lub
d)
kurs walutowy lub połączenie kursów walutowych;
44)
„zbywalne papiery wartościowe” oznaczają te rodzaje papierów wartościowych, które są zbywalne na rynku kapitałowym - z wyłączeniem instrumentów płatniczych - takie jak:
a)
akcje spółek oraz inne papiery wartościowe równoważne akcjom spółek kapitałowych, spółek osobowych lub innych podmiotów, a także kwity depozytowe dotyczące akcji;
b)
obligacje i inne formy sekurytyzowanych wierzytelności, w tym kwity depozytowe dotyczące takich papierów wartościowych;
c)
wszelkie inne papiery wartościowe dające prawo nabycia lub zbycia jakichkolwiek zbywalnych papierów wartościowych lub powodujące rozliczenie w środkach pieniężnych określane w odniesieniu do zbywalnych papierów wartościowych, walut, stóp procentowych lub stóp zwrotu, towarów i innych wskaźników lub mierników;
45)
„kwity depozytowe” oznaczają papiery wartościowe zbywalne na rynku kapitałowym i reprezentujące prawo własności papierów wartościowych emitenta mającego siedzibę w innym państwie, które mogą zostać dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym oraz być przedmiotem obrotu niezależnie od papierów wartościowych tego emitenta mającego siedzibę w innym państwie;
46)
„fundusz inwestycyjny typu ETF” oznacza fundusz, którego co najmniej jedna jednostka lub klasa akcji jest przedmiotem obrotu przez cały dzień w co najmniej jednym systemie obrotu i z udziałem co najmniej jednego animatora rynku, który podejmuje działania w celu zapewnienia, aby wartość jednostek lub akcji w danym systemie obrotu nie różniła się istotnie od ich wartości aktywów netto, a w stosownych przypadkach od ich wskaźnikowych wartości aktywów netto;
47)
„certyfikaty” oznaczają certyfikaty zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 27 rozporządzenia (UE) nr 600/2014;
48)
„strukturyzowane produkty finansowe” oznaczają strukturyzowane produkty finansowe zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 28 rozporządzenia (UE) nr 600/2014;
49)
„instrumenty pochodne” oznaczają instrumenty pochodne zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 29 rozporządzenia (UE) nr 600/2014;
50)
„towarowe instrumenty pochodne” oznaczają towarowe instrumenty pochodne zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 30 rozporządzenia (UE) nr 600/2014;
51)
„CCP” oznacza CCP zdefiniowanego w art. 2 pkt 1 rozporządzenia (UE) nr 648/2012;
52)
„zatwierdzony podmiot publikujący” lub „APA” oznacza osobę upoważnioną na mocy niniejszej dyrektywy do świadczenia usług polegających na upublicznianiu informacji dotyczących obrotu w imieniu firm inwestycyjnych zgodnie z art. 20 i 21 rozporządzenia(UE) nr 600/2014;
53)
„dostawca informacji skonsolidowanych” lub „CTP” oznacza osobę upoważnioną na mocy niniejszej dyrektywy do świadczenia usług polegających na gromadzeniu informacji dotyczących obrotu dla instrumentów finansowych wymienionych w art. 6, 7, 10, 12 i 13, 20 i 21 rozporządzenia (UE) nr 600/2014 z rynków regulowanych, MTF, OTF i APA oraz ich konsolidację w ciągły elektroniczny strumień danych bieżących, obejmujący dane o cenie i wolumenie dla poszczególnych instrumentów finansowych;
54)
„zatwierdzony mechanizm sprawozdawczy” lub „ARM” oznacza osobę upoważnioną na mocy niniejszej dyrektywy do świadczenia usług polegających na zgłaszaniu szczegółów transakcji właściwym organom lub ESMA w imieniu firm inwestycyjnych;
55)
„macierzyste państwo członkowskie” oznacza:
a)
w przypadku firm inwestycyjnych:
(i)
jeżeli firma inwestycyjna jest osobą fizyczną - państwo członkowskie, w którym mieści się jej siedziba zarządu;
(ii)
jeżeli firma inwestycyjna jest osobą prawną - państwo członkowskie, w którym mieści się jej siedziba statutowa;
(iii)
jeżeli na mocy prawa krajowego firma inwestycyjna nie ma siedziby statutowej - państwo członkowskie, w którym mieści się siedziba zarządu;
b)
w przypadku rynku regulowanego - państwo członkowskie, w którym zarejestrowany jest rynek regulowany, lub, jeżeli na podstawie prawa tego państwa członkowskiego nie ma on siedziby statutowej - państwo członkowskie, w którym mieści się siedziba zarządu rynku regulowanego;
c)
w przypadku APA, CTP lub ARM:
(i)
jeżeli APA, CTP lub ARM jest osobą fizyczną - państwo członkowskie, w którym mieści się jej siedziba zarządu;
(ii)
jeżeli APA, CTP lub ARM jest osobą prawną - państwo członkowskie, w którym mieści się jej siedziba statutowa;
(iii)
jeżeli na mocy prawa krajowego APA, CTP lub ARM nie ma siedziby statutowej - państwo członkowskie, w którym mieści się jej siedziba zarządu;
56)
„przyjmujące państwo członkowskie” oznacza państwo członkowskie, inne niż macierzyste państwo członkowskie, w którym firma inwestycyjna posiada oddział lub świadczy usługi inwestycyjne lub prowadzi działalność inwestycyjną, lub państwo członkowskie, w którym rynek regulowany zapewnia odpowiednie rozwiązania, tak aby ułatwić dostęp do obrotu prowadzonego w ramach swojego systemu przez zdalnych członków lub uczestników mających siedzibę w tym państwie członkowskim;
57)
„firma z państwa trzeciego” oznacza firmę, która byłaby instytucją kredytową świadczącą usługi inwestycyjne lub prowadzącą działalność inwestycyjną, lub firmę inwestycyjną, gdyby siedziba jej zarządu lub siedziba statutowa znajdowały się w Unii;
58)
„produkt energetyczny sprzedawany w obrocie hurtowym” oznacza produkt energetyczny sprzedawany w obrocie hurtowym zdefiniowany w art. 2 pkt 4 rozporządzenia (UE) nr 1227/2011;
59)
„instrumenty pochodne oparte na towarach rolnych” oznacza kontrakty pochodne odnoszące się do produktów wymienionych w art. 1 oraz załączniku I części I-XX i XXIV/1 do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 (47);
60)
„emitent długu państwowego” oznacza którykolwiek z poniższych podmiotów emitujących instrumenty dłużne:
(i)
Unię;
(ii)
państwo członkowskie, w tym agendę rządową, agencję lub spółkę celową państwa członkowskiego,
(iii)
w przypadku federalnego państwa członkowskiego - członka federacji;
(iv)
spółkę celową dla kilku państw członkowskich;
(v)
międzynarodową instytucję finansową utworzoną przez co najmniej dwa państwa członkowskie, której celem jest uruchamianie finansowania i świadczenie pomocy finansowej z korzyścią dla jej członków, którzy doświadczają poważnych problemów finansowych lub są zagrożeni takimi problemami, lub
(vi)
Europejski Bank Inwestycyjny;
61)
„dług państwowy” oznacza instrument dłużny emitowany przez emitenta długu państwowego;
62)
„trwały nośnik” oznacza każde urządzenie, które:
a)
pozwala klientowi na przechowywanie informacji kierowanych osobiście do tego klienta w sposób umożliwiający przyszłe korzystanie z nich przez okres odpowiedni do celów informacji; oraz
b)
pozwala na niezmienione odtworzenie przechowywanych informacji;
63)
„dostawca usług w zakresie udostępniania informacji” oznacza APA, CTP lub ARM.
2. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu określeniu niektórych elementów technicznych definicji zawartych w ust. 1, aby dostosować je do zmian na rynku, postępu technicznego oraz doświadczeń zachowań zabronionych na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014 oraz w celu zapewnienia jednolitego stosowania niniejszej dyrektywy.
TYTUŁ II
ZEZWOLENIE I WARUNKI DZIAŁALNOŚCI FIRM INWESTYCYJNYCH
ROZDZIAŁ I
Warunki i procedury wydawania zezwoleń
Artykuł 5
Wymogi w zakresie udzielania zezwoleń
1. Każde państwo członkowskie wymaga, aby świadczenie usług inwestycyjnych lub prowadzenie działalności inwestycyjnej w formie działalności prowadzonej w sposób zawodowy i regularny podlegało wymogowi uzyskania wcześniejszego zezwolenia zgodnie z niniejszym rozdziałem. Zezwolenia takiego udziela właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego wyznaczony zgodnie z art. 67.
2. Na zasadzie odstępstwa od ust. 1 państwa członkowskie udzielają operatorom rynku zezwoleń na prowadzenie MTF lub OTF pod warunkiem uprzedniego zweryfikowania ich zgodności z niniejszym rozdziałem.
3. Państwa członkowskie rejestrują wszystkie firmy inwestycyjne. Rejestr musi być ogólnie dostępny i zawierać informacje w sprawie usług lub działalności, do których świadczenia i prowadzenia firma inwestycyjna jest uprawniona. Rejestry te uaktualnia się regularnie. O każdym zezwoleniu powiadamia się EUNGiPW.
EUNGiPW tworzy wykaz wszystkich firm inwestycyjnych w Unii. Wykaz ten zawiera informacje na temat usług lub działalności, do których świadczenia i prowadzenia uprawniona jest każda firma inwestycyjna, i jest on regularnie uaktualniany. EUNGiPW publikuje ten wykaz na swojej stronie internetowej i aktualizuje go.
W przypadku gdy właściwy organ cofnął zezwolenie zgodnie z art. 8 lit. b), c) i d), informację o tym fakcie zamieszcza się w wykazie na okres pięciu lat.
4. Każde państwo członkowskie wymaga, aby:
a)
każda firma inwestycyjna, która jest osobą prawną, posiadała siedzibę zarządu w tym samym państwie członkowskim, co jej siedziba statutowa;
b)
każda firma inwestycyjna, która nie jest osobą prawną, lub każda firma inwestycyjna, która jest osobą prawną, ale na podstawie prawa krajowego nie posiada siedziby statutowej, posiadała siedzibę zarządu w państwie członkowskim, w którym rzeczywiście prowadzi działalność.
Artykuł 6
Zakres udzielonego zezwolenia
1. Macierzyste państwo członkowskie zapewnia, aby zezwolenie określało usługi inwestycyjne lub działalność inwestycyjną, do których świadczenia lub prowadzenia firma inwestycyjna jest uprawniona. Zezwolenie może obejmować jedną lub większą liczbę usług dodatkowych określonych w załączniku I sekcja B. W żadnym przypadku zezwolenia nie można udzielić wyłącznie na świadczenie usług dodatkowych.
2. Firma inwestycyjna dążąca do uzyskania zezwolenia w celu rozszerzenia prowadzonej działalności na dodatkowe usługi inwestycyjne lub działalność inwestycyjną lub usługi dodatkowe nieprzewidziane w chwili wydawania pierwszego zezwolenia, składa wniosek o rozszerzenie zakresu zezwolenia.
3. Zezwolenie jest ważne w całej Unii i umożliwia firmie inwestycyjnej świadczenie usług lub prowadzenie działalności, na którą zezwolono w całej Unii, w oparciu o swobodę przedsiębiorczości, w tym za pośrednictwem oddziału, albo korzystając ze swobody świadczenia usług.
Artykuł 7
Procedury udzielania zezwoleń i odrzucania wniosków o udzielenie zezwolenia
1. Właściwy organ nie udziela zezwolenia, o ile i dopóki nie upewni się, że wnioskodawca spełnia wszystkie wymogi wynikające z przepisów przyjętych zgodnie z niniejszą dyrektywą.
2. Firma inwestycyjna dostarcza wszystkich wymaganych informacji, w tym program działalności dotyczący między innymi przewidywanych rodzajów działalności i struktury organizacyjnej, niezbędnych do umożliwienia właściwemu organowi stwierdzenia, że z chwilą wydania pierwszego zezwolenia firma inwestycyjna ustanowiła wszystkie niezbędne rozwiązania w celu wypełnienia swoich obowiązków wynikających z niniejszego rozdziału.
3. Wnioskodawca jest informowany w terminie sześciu miesięcy od złożenia kompletnego wniosku o tym, czy zezwolenie zostało wydane.
4. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia:
a)
informacji, jakie należy przekazać właściwemu organowi na mocy ust. 2 niniejszego artykułu, w tym programu działania;
b)
wymogów, jakie mają zastosowanie do zarządzania firmą inwestycyjną zgodnie z art. 9 ust. 6, oraz informacji dotyczących powiadamiania zgodnie z art. 9 ust. 5;
c)
wymogów mających zastosowanie do akcjonariuszy i wspólników posiadających znaczne pakiety akcji, jak również przeszkód, które mogą uniemożliwiać właściwemu organowi skuteczne wykonywanie funkcji nadzorczych zgodnie z art. 10 ust. 1 i 2.
EUNGiPW przedkłada Komisji te projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisji przekazuje się uprawnienia do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
5. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu określenia standardowych formularzy, szablonów i procedur dotyczących powiadomień lub przekazywania informacji przewidzianych w ust. 2 niniejszego artykułu i art. 9 ust. 5.
EUNGiPW przedstawia te projekty wykonawczych standardów technicznych Komisji do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisji przekazuje się uprawnienia do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 8
Cofnięcie zezwolenia
Właściwy organ może cofnąć zezwolenie wydane firmie inwestycyjnej, w przypadku gdy taka firma inwestycyjna:
a)
nie wykorzystała zezwolenia w terminie 12 miesięcy, wyraźnie zrzekła się zezwolenia lub nie świadczy żadnych usług inwestycyjnych, ani nie prowadziła żadnej działalności inwestycyjnej w okresie poprzedzających sześciu miesięcy, chyba że w takich przypadkach dane państwo członkowskie przewidziało możliwość wygaśnięcia zezwolenia;
b)
uzyskała zezwolenie składając fałszywe oświadczenia lub w jakikolwiek inny sposób sprzeczny z prawem;
c)
nie spełnia już warunków, na których podstawie zezwolenie zostało udzielone, takich jak zgodność z warunkami określonymi w rozporządzeniu (UE) nr 575/2013;
d)
poważnie i systematycznie narusza przepisy przyjęte na podstawie niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014, regulujące warunki działalności firmy inwestycyjnej;
e)
zalicza się do przypadków, w których prawo krajowe, w odniesieniu do spraw wykraczających poza zakres niniejszej dyrektywy, przewiduje cofnięcie zezwolenia.
EUNGiPW powiadamiany jest o każdym przypadku cofnięcia zezwolenia.
Artykuł 9
Organ zarządzający
1. Właściwe organy udzielające zezwolenia zgodnie z art. 5 zapewniają, aby firmy inwestycyjne i ich organy zarządzające były zgodne z art. 88 i art. 91 dyrektywy 2013/36/UE.
EUNGiPW i EUNB przyjmują wspólnie wytyczne w sprawie elementów wymienionych w art. 91 ust. 12 dyrektywy 2013/36/UE.
2. Przy udzielaniu zezwolenia zgodnie z art. 5 właściwe organy mogą zezwolić członkom organu zarządzającego na pełnienie jednej dodatkowej funkcji dyrektora niewykonawczego w stosunku do tych, na które zezwala art. 91 ust. 3 dyrektywy 2013/36/UE. Właściwe organy regularnie informują EUNGiPW o takich zezwoleniach.
EUNGiPW i EUNB koordynują gromadzenie informacji, przewidzianych w akapicie pierwszym niniejszego ustępu oraz w art. 91 ust. 6 dyrektywy 2013/36/UE w odniesieniu do firm inwestycyjnych.
3. Państwa członkowskie zapewniają, aby organ zarządzający firmy inwestycyjnej określał, nadzorował i odpowiadał za wdrażanie mechanizmów zarządczych, zapewniających skuteczne i ostrożne zarządzanie firmą inwestycyjną, w tym podział obowiązków w firmie inwestycyjnej i zapobieganie konfliktom interesów, w sposób, który sprzyja integralności rynku i interesom klientów.
Bez uszczerbku dla wymogów ustanowionych w art. 88 ust. 1 dyrektywy 2013/36/UE, mechanizmy te zapewniają również, aby organ zarządzający określił, zatwierdził i nadzorował:
a)
organizację firmy w zakresie świadczenia usług inwestycyjnych i prowadzenia działalności inwestycyjnej oraz świadczenia usług dodatkowych, w tym umiejętności, wiedzę ogólną i specjalistyczną wymaganą od personelu, zasoby, procedury oraz mechanizmy świadczenia usług i prowadzenia działalności przez firmę, z uwzględnieniem charakteru, skali i złożoności jej działalności oraz wszystkich wymogów, które firma musi spełniać;
b)
politykę w zakresie usług, działalności, produktów i operacji oferowanych lub zapewnianych przez firmę, z uwzględnieniem poziomu tolerancji ryzyka oraz charakterystyki i potrzeb klientów firmy, którym będą one oferowane lub zapewniane, w tym przeprowadzanie w stosownych przypadkach odpowiednich testów warunków skrajnych;
c)
politykę firmy w zakresie wynagradzania osób uczestniczących w świadczeniu usług klientom w celu zachęcania do odpowiedzialnej praktyki biznesowej, uczciwego i rzetelnego traktowania klientów oraz unikania konfliktu interesów w stosunkach z klientami.
Organ zarządzający monitoruje i okresowo ocenia adekwatność i realizację strategicznych celów firmy w odniesieniu do świadczenia usług inwestycyjnych i prowadzenia działalności inwestycyjnej oraz świadczenia usług dodatkowych, skuteczność organizacji i mechanizmów zarządczych firmy inwestycyjnej oraz adekwatność zasad świadczenia usług na rzecz klientów oraz podejmuje odpowiednie działania w celu wyeliminowania wszelkich uchybień.
Członkom organu zarządzającego zapewnia się odpowiedni dostęp do informacji i dokumentów niezbędnych do nadzorowania i monitorowania procesu podejmowania decyzji w zakresie zarządzania.
4. Właściwy organ odmawia zezwolenia, jeżeli nie upewni się, że członkowie organu zarządzającego firmy inwestycyjnej mają wystarczająco nieposzlakowaną opinię, posiadają wystarczającą wiedzę, umiejętności i doświadczenie oraz przeznaczają wystarczająco dużo czasu na wypełnianie swoich funkcji w firmie inwestycyjnej lub jeżeli występuje obiektywne i możliwe do wykazania powody, aby przypuszczać, że organ zarządzający firmy może stwarzać zagrożenie dla jej skutecznego, należytego i ostrożnego zarządzania oraz odpowiedniego uwzględnienia interesów jej klientów i kwestii integralności rynku.
5. Państwa członkowskie wymagają od firmy inwestycyjnej powiadamiania właściwego organu o wszystkich członkach swojego organu zarządzającego oraz o wszelkich zmianach w jego składzie oraz przekazywania wszystkich informacji niezbędnych do dokonania oceny, czy firma spełnia wymogi określone w ust. 1, 2 i 3.
6. Państwa członkowskie wymagają, aby rzeczywistym prowadzeniem działalności składającej wniosek firmy inwestycyjnej zajmowały się przynajmniej dwie osoby spełniające wymogi określone w ust. 1.
W drodze odstępstwa od akapitu pierwszego, państwa członkowskie mogą wydawać zezwolenia firmom inwestycyjnym, które są osobami fizycznymi, lub firmom inwestycyjnym, które są osobami prawnymi zarządzanymi przez jedną osobę fizyczną, zgodnie z zasadami statutowymi i przepisami prawa krajowego. Niemniej jednak państwa członkowskie wymagają, aby:
a)
ustanowić alternatywne rozwiązania, które zapewniają należyte i ostrożne zarządzanie takimi firmami inwestycyjnymi oraz odpowiednie uwzględnienie interesów klientów oraz kwestii integralności rynku;
b)
zainteresowane osoby fizyczne miały wystarczająco nieposzlakowaną opinię, posiadały wystarczającą wiedzę, umiejętności i doświadczenie oraz poświęcały wystarczająco dużo czasu na wykonywanie swoich obowiązków.
Artykuł 10
Akcjonariusze i udziałowcy posiadający znaczne pakiety akcji
1. Właściwe organy nie wydają zezwolenia na świadczenie usług inwestycyjnych lub prowadzenie działalności inwestycyjnej do chwili, gdy zostaną poinformowane o tożsamości akcjonariuszy lub udziałowców, bezpośrednich lub pośrednich, będących osobami fizycznymi lub prawnymi, posiadających znaczne pakiety akcji, oraz otrzymają dane na temat wartości takich pakietów akcji.
Właściwe organy odmawiają wydania zezwolenia, jeśli, mając na uwadze potrzebę zapewnienia należytego i ostrożnego zarządzania firmą inwestycyjną, nie mają pewności co do odpowiedniości akcjonariuszy lub udziałowców posiadających znaczne pakiety akcji.
W przypadku gdy istnieją bliskie powiązania między firmą inwestycyjną i inną osobą prawną lub fizyczną, właściwe organy wydają zezwolenie tylko wówczas, gdy powiązania te nie uniemożliwiają skutecznego wykonywania funkcji nadzorczych właściwych organów.
2. Właściwe organy odmawiają wydania zezwolenia jeżeli skuteczne wykonywanie funkcji nadzoru nie jest możliwe z powodu przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych państwa trzeciego mających zastosowanie do jednej lub większej liczby osób fizycznych lub prawnych, z którymi firma ma bliskie powiązania, bądź też z powodu trudności związanych z ich egzekwowaniem.
3. Państwa członkowskie wymagają, aby - w przypadku gdy istnieje prawdopodobieństwo, że wpływ wywierany przez osoby, o których mowa w ust. 1 akapit pierwszy, przyniesie uszczerbek należytemu i ostrożnemu zarządzaniu firmą inwestycyjną - właściwy organ podejmował odpowiednie środki w celu doprowadzenia do zakończenia tej sytuacji.
Środki te mogą obejmować wnioski o wydanie nakazów sądowych lub nałożenie kar wobec osób na stanowiskach kierowniczych oraz osób odpowiedzialnych za zarządzanie lub zawieszenie wykonywania praw głosu przysługujących z akcji posiadanych przez danych akcjonariuszy lub udziałowców.
Artykuł 11
Powiadomienie o planowanych nabyciach
1. Państwa członkowskie wymagają, aby każda osoba fizyczna lub prawna, bądź kilka takich osób działających w porozumieniu („potencjalny nabywca”), która postanowiła (które postanowiły) nabyć, bezpośrednio lub pośrednio, znaczny pakiet akcji w firmie inwestycyjnej lub zwiększyć, bezpośrednio lub pośrednio, taki posiadany znaczny pakiet akcji w firmie inwestycyjnej, w wyniku czego udział posiadanych praw głosu lub posiadanego kapitału osiągnie bądź przekroczy 20 %, 30 % lub 50 % albo firma inwestycyjna stanie się przedsiębiorstwem zależnym takiej osoby (takich osób), („planowane nabycie”), uprzednio powiadomiła (powiadomiły) na piśmie właściwe organy firmy inwestycyjnej, w której zamierza ona (zamierzają one) nabyć lub zwiększyć znaczny pakiet akcji, wskazując wielkość tego pakietu oraz przekazała (przekazały) istotne informacje, o których mowa w art. 13 ust. 4.
Państwa członkowskie wymagają, aby każda osoba fizyczna lub prawna, która postanowiła zbyć, bezpośrednio lub pośrednio, znaczny pakiet akcji w firmie inwestycyjnej, uprzednio powiadomiła na piśmie właściwe organy, wskazując wielkość tego pakietu. Osoba taka powiadamia również właściwe organy o podjęciu decyzji o zmniejszeniu posiadanego znacznego pakietu akcji w taki sposób, że udział praw głosu lub posiadanego przez nią kapitału spadnie wówczas poniżej 20 %, 30 % bądź 50 % lub firma inwestycyjna przestanie być jej przedsiębiorstwem zależnym.
Państwa członkowskie nie muszą stosować progu 30 % w przypadku gdy zgodnie z art. 9 ust. 3 lit. a) dyrektywy 2004/109/WE stosują próg w wysokości jednej trzeciej.
Decydując, czy kryteria dotyczące znacznego pakietu akcji, o którym mowa w art. 10 oraz w niniejszym artykule, są spełnione, państwa członkowskie nie biorą pod uwagę praw głosu ani akcji, które przedsiębiorstwa inwestycyjne lub instytucje kredytowe mogą posiadać w wyniku gwarantowania emisji instrumentów finansowych lub subemisji instrumentów finansowych z gwarancją przejęcia emisji uwzględnionych w pkt 6 załącznika I sekcja A do niniejszej dyrektywy, pod warunkiem że prawa te nie są - z jednej strony - wykonywane ani używane w inny sposób w celu ingerencji w zarządzanie przez emitenta oraz - z drugiej strony - że prawa głosu lub akcje zostaną zbyte w ciągu roku od daty nabycia.
2. Odpowiednie właściwe organy współpracują ze sobą na zasadzie pełnej konsultacji podczas dokonywania oceny nabycia zgodnie z art. 13 ust. 1 („ocena”), jeśli potencjalny nabywca jest jednym z poniższych:
a)
instytucją kredytową, zakładem ubezpieczeń, zakładem reasekuracji lub firmą inwestycyjną bądź spółką zarządzającą UCITS, posiadającą (posiadającym) zezwolenie na prowadzenie działalności w innym państwie członkowskim lub w sektorze innym niż sektor, w którym ma nastąpić nabycie;
b)
przedsiębiorstwem dominującym instytucji kredytowej, zakładu ubezpieczeń, zakładu reasekuracji lub firmy inwestycyjnej bądź spółki zarządzającej UCITS, posiadającej (posiadającego) zezwolenie na prowadzenie działalności w innym państwie członkowskim lub w sektorze innym niż sektor, w którym ma nastąpić nabycie; lub
c)
osobą fizyczną lub prawną kontrolującą instytucję kredytową, zakład ubezpieczeń, zakład reasekuracji lub firmę inwestycyjną bądź spółkę zarządzającą UCITS, posiadającą (posiadające) zezwolenie na prowadzenie działalności w innym państwie członkowskim lub w sektorze innym niż sektor, w którym ma nastąpić nabycie.
Właściwe organy bez zbędnej zwłoki dostarczają sobie nawzajem wszelkich informacji niezbędnych lub istotnych dla oceny. W tym zakresie właściwe organy przekazują sobie na wniosek wszystkie istotne informacje, a także przekazują istotne informacje z własnej inicjatywy. Decyzja właściwego organu, który wydał zezwolenie firmie inwestycyjnej, której akcje mają zostać nabyte, zawiera wszelkie opinie lub zastrzeżenia wyrażone przez właściwy organ odpowiedzialny za nadzór nad potencjalnym nabywcą.
3. Państwa członkowskie wymagają, aby, jeżeli firma inwestycyjna wie o jakimkolwiek nabywaniu lub zbywaniu pakietów kapitału akcyjnego, które powoduje, że pakiety akcji przekraczają lub kształtują się poniżej którejkolwiek wartości progów, o których mowa w ust. 1 akapit pierwszy, taka firma inwestycyjna musiała niezwłocznie poinformować o tym właściwe organy.
Przynajmniej raz w roku firmy inwestycyjne informują właściwe organy o nazwiskach akcjonariuszy i udziałowców posiadających znaczne pakiety akcji oraz wielkości tych pakietów akcji wykazane na przykład w informacjach otrzymywanych na corocznym walnym zgromadzeniu akcjonariuszy lub w wyniku przestrzegania przepisów wykonawczych mających zastosowanie do spółek, których zbywalne papiery wartościowe są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym.
4. Państwa członkowskie wymagają, aby właściwe organy podejmowały podobne środki do tych, o których mowa w art. 10 ust. 3, w odniesieniu do osób, które nie wypełniły obowiązku wcześniejszego poinformowania w odniesieniu do nabywania lub podwyższania znacznego pakietu akcji. Jeżeli pakiet akcji jest nabywany pomimo sprzeciwu właściwych organów, bez względu na wszelkie kary, które mają być zastosowane, państwa członkowskie przewidują zawieszenie wykonania odpowiednich praw do głosowania, unieważnienie oddanych głosów albo możliwość ich anulowania.
Artykuł 12
Okres na dokonanie oceny
1. Właściwe organy potwierdzają potencjalnemu nabywcy na piśmie odbiór powiadomienia wymaganego zgodnie z art. 11 ust. 1 akapit pierwszy niezwłocznie po otrzymaniu tego powiadomienia, jak również od możliwego późniejszego otrzymania informacji, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, a w żadnym razie nie później niż w ciągu dwóch dni roboczych od otrzymania tego powiadomienia.
Właściwe organy mają na przeprowadzenie oceny maksymalnie sześćdziesiąt dni roboczych od dnia pisemnego potwierdzenia odbioru powiadomienia i wszystkich dokumentów, których dołączenie do powiadomienia jest wymagane przez państwo członkowskie na podstawie wykazu, o którym mowa w art. 13 ust. 4 („okres na dokonanie oceny”).
Właściwe organy informują potencjalnego nabywcę o terminie, w którym upływa okres na dokonanie oceny, w chwili potwierdzenia odbioru.
2. Podczas okresu na dokonanie oceny i nie później niż pięćdziesiątego dnia roboczego okresu na dokonanie oceny właściwe organy mogą w razie konieczności zwrócić się o dalsze informacje potrzebne do ukończenia oceny. Wniosek ten przekazuje się na piśmie z wyszczególnieniem dodatkowych niezbędnych informacji.
Bieg okresu na dokonanie oceny zostaje wstrzymany na czas od dnia przekazania wniosku o informacje przez właściwy organ do dnia otrzymania odpowiedzi od potencjalnego nabywcy. Czas wstrzymania nie może przekroczyć dwudziestu dni roboczych. Jakiekolwiek kolejne prośby o uzupełnienie lub wyjaśnienie informacji są przekazywane przez właściwy organ według uznania, jednak nie mogą powodować wstrzymania biegu okresu na dokonanie oceny.
3. Właściwe organy mogą przedłużyć czas wstrzymania, o którym mowa w ust. 2 akapit drugi, do trzydziestu dni roboczych, jeżeli potencjalny nabywca jest jedną z następujących osób:
a)
osobą fizyczną lub prawną, której siedziba znajduje się poza Unią lub która podlega regulacji poza Unią;
b)
osobą fizyczną lub prawną, która nie podlega nadzorowi zgodnie z niniejszą dyrektywą, dyrektywą 2009/65/WE, dyrektywą 2009/138/WE lub dyrektywą 2013/36/UE.
4. Jeśli po zakończeniu oceny właściwy organ postanowi wyrazić sprzeciw wobec planowanego nabycia, informuje o tym potencjalnego nabywcę na piśmie w ciągu dwóch dni roboczych, ale przed upływem okresu na dokonanie oceny, podając powody takiej decyzji. Zgodnie z prawym krajowym odpowiednie uzasadnienie takiej decyzji może zostać upublicznione na żądanie potencjalnego nabywcy. Nie uniemożliwia to państwu członkowskiemu, aby zezwoliło właściwemu organowi na jego ujawnienie bez żądania potencjalnego nabywcy.
5. Jeśli przed upływem okresu na dokonanie oceny właściwy organ nie wyrazi na piśmie sprzeciwu wobec planowanego nabycia, uznaje się, że planowane nabycie zostało zatwierdzone.
6. Właściwy organ może ustalić maksymalny termin na sfinalizowanie planowanego nabycia i przedłużyć go w stosownych przypadkach.
7. Państwa członkowskie nie mogą nakładać bardziej restrykcyjnych wymogów w odniesieniu do powiadamiania właściwych organów i zatwierdzenia przez nie bezpośredniego lub pośredniego nabycia praw głosu lub kapitału niż wymogi określone w niniejszej dyrektywie.
8. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych, aby sporządzić wyczerpujący wykaz informacji, o których mowa w art. 13 ust. 4, które potencjalni nabywcy muszą umieścić w swoich powiadomieniach, bez uszczerbku dla ust. 2 niniejszego artykułu.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 1 stycznia 2014 r.
Komisji przekazuje się uprawnienia do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
9. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych, aby ustanowić standardowe formularze, szablony i procedury dla procesu konsultacji między odpowiednimi właściwymi organami, o którym mowa w art. 11 ust. 2.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 1 stycznia 2014 r.
Komisji przekazuje się uprawnienia do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 13
Ocena
1. W ramach oceny powiadomienia przewidzianego w art. 11 ust. 1 oraz informacji, o których mowa w art. 12 ust. 2, właściwy organ, w celu zapewnienia należytego i ostrożnego zarządzania firmą inwestycyjną, której akcje mają zostać nabyte, oraz mając na względzie prawdopodobny wpływ potencjalnego nabywcy na firmę inwestycyjną, ocenia odpowiedniość potencjalnego nabywcy oraz bezpieczeństwo finansowe planowanego nabycia na podstawie wszystkich poniższych kryteriów:
a)
reputacja potencjalnego nabywcy;
b)
reputacja i doświadczenie wszelkich osób, które będą kierować działalnością firmy inwestycyjnej w wyniku planowanego nabycia;
c)
dobra kondycja finansowa potencjalnego nabywcy, w szczególności w odniesieniu do rodzaju działalności prowadzonej i planowanej przez firmę inwestycyjną, której akcje mają zostać nabyte;
d)
kwestii tego, czy firma inwestycyjna będzie w stanie spełnić, a także nadal spełniać w przyszłości, wymogi oceny ostrożnościowej wynikające z niniejszej dyrektywy, a w stosownych przypadkach również z innych dyrektyw, zwłaszcza dyrektyw 2002/87/WE i 2013/36/UE, a w szczególności, czy struktura grupy, której będzie częścią, umożliwia sprawowanie skutecznego nadzoru, skuteczną wymianę informacji między właściwymi organami oraz podział odpowiedzialności pomiędzy właściwymi organami;
e)
kwestii tego, czy istnieją uzasadnione powody, aby podejrzewać, iż w związku z planowanym nabyciem dokonano lub usiłowano dokonać prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu w rozumieniu art. 1 dyrektywy 2005/60/WE lub czy proponowane nabycie mogłoby zwiększyć takie ryzyko.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 służących dostosowaniu kryteriów oceny określonych w pierwszym akapicie niniejszego ustępu.
2. Właściwy organ może wyrazić sprzeciw wobec planowanego nabycia jedynie wówczas, gdy na podstawie kryteriów określonych w ust. 1 istnieją ku temu uzasadnione powody lub jeżeli informacje dostarczone przez potencjalnego nabywcę są niekompletne.
3. Państwa członkowskie nie narzucają jakichkolwiek wstępnych warunków dotyczących wielkości pakietów, jakie muszą być nabywane, ani nie umożliwiają swoim właściwym organom oceny planowanego nabycia pod kątem potrzeb ekonomicznych rynku.
4. Państwa członkowskie publicznie udostępniają wykaz informacji, które są niezbędne do przeprowadzenia oceny oraz muszą być przekazane właściwym organom w chwili powiadomienia, o którym mowa w art. 11 ust. 1. Zakres wymaganych informacji musi być proporcjonalny i dostosowany do charakteru potencjalnego nabywcy i planowanego nabycia. Państwa członkowskie nie wymagają informacji, które nie są istotne dla przeprowadzenia oceny ostrożnościowej.
5. Niezależnie od art. 12 ust. 1, 2 i 3, w przypadku gdy właściwy organ otrzyma powiadomienia o dwóch lub więcej propozycjach nabycia lub zwiększenia znacznych pakietów akcji w tej samej firmie inwestycyjnej, traktuje on potencjalnych nabywców w sposób niedyskryminujący.
Artykuł 14
Udział w uprawnionym systemie rekompensat dla inwestorów
Właściwy organ weryfikuje, czy z chwilą wydawania zezwolenia każdy podmiot składający wniosek o zezwolenie na działalność jako firma inwestycyjna, wypełnia obowiązki wynikające z dyrektywy 97/9/WE.
Obowiązek przewidziany w akapicie pierwszym musi być spełniony w odniesieniu do lokat strukturyzowanych, w przypadku gdy dana lokata strukturyzowana jest emitowana przez instytucję kredytową będącą członkiem systemu gwarancji depozytów uznawanego na mocy dyrektywy 2014/49/UE.
Artykuł 15
Finansowanie kapitału założycielskiego
Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy nie wydawały zezwolenia, o ile zgodnie z wymogami rozporządzenia (UE) nr 575/2013 firma inwestycyjna nie posiada wystarczającego kapitału założycielskiego uwzględniającego charakter danej usługi inwestycyjnej lub działalności inwestycyjnej.
Artykuł 16
Wymogi organizacyjne
1. Macierzyste państwo członkowskie wymaga od firm inwestycyjnych spełniania wymogów organizacyjnych określonych w ust. 2-10 niniejszego artykułu oraz w art. 17.
2. Firma inwestycyjna ustanawia odpowiednią politykę i procedury wystarczające do zapewnienia przestrzegania przez firmę, w tym jej personelu kierowniczego, pracowników oraz agentów, obowiązków wynikających z niniejszej dyrektywy, a także odpowiednich zasad regulujących transakcje osobiste takich osób.
3. Firma inwestycyjna utrzymuje i stosuje skuteczne rozwiązania organizacyjne i administracyjne w celu podjęcia wszelkich rozsądnych działań mających na celu zapobieżenie wystąpieniu sytuacji, w której konflikty interesów, określone w art. 23, negatywnie wpłyną na interesy jej klientów.
Firma inwestycyjna, która wytwarza instrumenty finansowe przeznaczone do sprzedaży klientom utrzymuje, stosuje i poddaje przeglądowi proces zatwierdzania każdego instrumentu finansowego i znaczących dostosowań istniejących instrumentów finansowych, zanim zostaną one wprowadzone do obrotu lub do dystrybucji wśród klientów.
W procesie zatwierdzenia produktu wskazuje się określony rynek docelowy klientów końcowych w ramach odpowiedniej kategorii klientów w odniesieniu do każdego instrumentu finansowego, zapewnia się ocenę wszystkich istotnych zagrożeń dla takiego określonego rynku docelowego oraz zgodność zamierzonej strategii dystrybucji z określonym rynkiem docelowym.
Firma inwestycyjna dokonuje także regularnego przeglądu instrumentów finansowych, które oferuje lub wprowadza do obrotu, przy uwzględnieniu wszelkich zdarzeń, które mogłyby istotnie wpłynąć na potencjalne zagrożenie dla określonego rynku docelowego, aby ocenić co najmniej, czy instrument finansowy pozostaje spójny z potrzebami określonego rynku docelowego oraz czy zamierzona strategia dystrybucji pozostaje odpowiednia.
Firma inwestycyjna wytwarzająca instrumenty finansowe udostępnia każdemu dystrybutorowi wszystkie odpowiednie informacje na temat instrumentu finansowego i o procesu zatwierdzenia produktu, w tym o określonym rynku docelowym instrumentu finansowego.
W przypadku gdy firma inwestycyjna oferuje lub rekomenduje instrumenty finansowe, których nie wytwarza, musi dysponować odpowiednimi rozwiązaniami, dzięki którym uzyska informacje, o których mowa w akapicie piątym, oraz zrozumie cechy i określony rynek docelowy każdego instrumentu finansowego.
Strategie, procesy i rozwiązania, o których mowa w niniejszym ustępie, pozostają bez uszczerbku dla wszystkich innych wymogów niniejszej dyrektywy i rozporządzenia (UE) nr 600/2014, w tym dotyczących ujawnień, odpowiedniości lub adekwatności, stwierdzania i zarządzania konfliktami interesów oraz zachęt.
4. Firma inwestycyjna podejmuje rozsądne działania mające na celu zapewnienie ciągłości i regularności świadczenia usług inwestycyjnych i prowadzenia działalności inwestycyjnej. W związku z tym firma inwestycyjna wprowadza odpowiednie i proporcjonalne systemy, zasoby i procedury.
5. Polegając na stronie trzeciej w sprawie pełnienia funkcji operacyjnych, które mają podstawowe znaczenie dla ciągłego i zadowalającego świadczenia klientom usług oraz prowadzenia działalności inwestycyjnej w sposób ciągły i zadowalający, firma inwestycyjna zapewnia podejmowanie wszelkich rozsądnych działań mających na celu uniknięcie dodatkowego ryzyka operacyjnego. Outsourcing istotnych funkcji operacyjnych do podmiotów zewnętrznych nie może być realizowany w sposób istotnie naruszający jakość kontroli wewnętrznej oraz zdolności podmiotu nadzorującego do monitorowania zgodności działalności firmy ze wszystkimi obowiązkami.
Firma inwestycyjna musi posiadać należyte procedury administracyjne i rachunkowe, mechanizmy kontroli wewnętrznej, skuteczne procedury oceny ryzyka i skuteczne mechanizmy kontroli i zabezpieczenia dotyczące systemów przetwarzania informacji.
Bez uszczerbku dla możliwości właściwych organów uzyskania dostępu do komunikacji zgodnie z niniejszą dyrektywą i rozporządzeniem (UE) nr 600/2014 firma inwestycyjna musi posiadać należyte mechanizmy bezpieczeństwa służące zagwarantowaniu bezpieczeństwa środków przekazu informacji i ich uwierzytelnianiu, minimalizowaniu ryzyka uszkodzenia danych oraz nieuprawnionego dostępu i zapobieganiu wyciekowi informacji, tak aby poufność danych była przez cały czas zapewniona.
6. Firma inwestycyjna zapewnia, aby rejestracją objęte było prowadzenie wszystkich usług, działalności i transakcji zawieranych przez tę firmę umożliwiające właściwemu organowi wypełnianie zadań w zakresie nadzoru i działań w zakresie egzekwowania prawa na podstawie niniejszej dyrektywy, rozporządzenia (UE) nr 600/2014, dyrektywy 2014/57/UE i rozporządzenia (UE) nr 596/2014, a w szczególności gwarantujące, że firma inwestycyjna wypełniła wszystkie obowiązki, w tym obowiązki w odniesieniu do klientów lub potencjalnych klientów, oraz w odniesieniu do integralności rynku.
7. Rejestracją objęte są nagrania rozmów telefonicznych lub kopie korespondencji elektronicznej dotyczących przynajmniej transakcji przeprowadzonych w ramach zawierania transakcji na własny rachunek oraz świadczenia usług wynikających ze zleceń klientów, związanych z przyjmowaniem, przekazywaniem oraz wykonywaniem zleceń klientów.
Takie rozmowy telefoniczne i korespondencja elektroniczna obejmują również rozmowy telefoniczne i korespondencję elektroniczną, w wyniku których ma dojść do zawarcia transakcji na własny rachunek lub do świadczenia usług wynikających ze zleceń klientów, związanych z przyjmowaniem, przekazywaniem oraz wykonywaniem zleceń klientów, nawet jeżeli te rozmowy lub korespondencja nie skutkują zawarciem takich transakcji lub do świadczeniem usług wynikających ze zleceń klientów.
W tym celu firma inwestycyjna podejmuje wszelkie rozsądne działania, aby rejestrować stosowne rozmowy i korespondencję, które prowadzono, wysyłano lub otrzymywano za pośrednictwem sprzętu zapewnionego pracownikowi lub kontrahentowi przez firmę inwestycyjną lub sprzętu, którego użycie przez pracownika lub kontrahenta zostało przez firmę inwestycyjną zaakceptowane lub dopuszczone.
Firma inwestycyjna powiadamia nowych i dotychczasowych klientów o tym, że rozmowy telefoniczne lub korespondencja między firmą inwestycyjną a jej klientami, które skutkują lub mogą skutkować transakcjami, będą nagrywane.
Takiego powiadomienia można dokonać raz, przed świadczeniem usług inwestycyjnych nowym i dotychczasowym klientom.
Firma inwestycyjna nie świadczy telefonicznie usług inwestycyjnych i nie prowadzi działań inwestycyjnych dla klientów, których uprzednio nie powiadomiono o rejestrowaniu ich rozmów telefonicznych lub korespondencji, w przypadku gdy takie usługi inwestycyjne i działalność inwestycyjna dotyczą przyjmowania, przekazywania oraz wykonywania zleceń klientów.
Klienci mogą składać zlecenia innymi kanałami, informacje takie muszą być jednak przekazywane na trwałym nośniku, takim jak listy, faksy, wiadomości poczty elektronicznej lub dokumenty dotyczące zleceń klienta złożonych na spotkaniach. W szczególności treść stosownych rozmów w bezpośredniej obecności klienta można zapisywać w postaci pisemnego protokołu lub notatki. Takie zlecenia uważa się za równorzędne zleceniom otrzymywanym drogą telefoniczną.
Firma inwestycyjna podejmuje wszelkie uzasadnione działania, aby zapobiec prowadzeniu, przesyłaniu lub otrzymywaniu stosownych rozmów telefonicznych i korespondencji przez pracowników lub kontrahentów przy użyciu sprzętu prywatnego, w którym to przypadku firma inwestycyjna nie jest w stanie ich zarejestrować lub skopiować.
Zapisy przechowywane na podstawie niniejszego ustępu udostępnia się klientowi na jego żądanie oraz przechowuje się je przez okres pięciu lat, a w przypadku gdy żąda tego właściwy organ, przez okres do siedmiu lat.
8. Firma inwestycyjna, przechowująca instrumenty finansowe należące do klientów, wprowadza odpowiednie mechanizmy mające na celu zagwarantowanie prawa własności klientów, w szczególności w przypadku niewypłacalności firmy inwestycyjnej oraz mające na celu zapobieżenie wykorzystywaniu instrumentów finansowych należących do klientów na własny rachunek, o ile nie uzyskano wyraźnej zgody klienta na powyższe.
9. Firma inwestycyjna przechowująca fundusze należące do klientów wprowadza odpowiednie mechanizmy mające na celu zagwarantowanie praw klientów oraz, z wyjątkiem przypadku instytucji kredytowych, mające na celu zapobieżenie wykorzystywaniu funduszy klientów na własny rachunek.
10. Firma inwestycyjna nie może zawierać z klientami detalicznymi uzgodnień dotyczących zabezpieczeń finansowych polegających na przeniesieniu tytułu w celu zabezpieczenia lub pokrycia obecnych lub przyszłych, rzeczywistych lub warunkowych bądź też potencjalnych zobowiązań klientów.
11. W przypadku oddziałów firm inwestycyjnych, właściwy organ państwa członkowskiego, w którym znajduje się oddział, bez uszczerbku dla możliwości uzyskiwania dostępu do tych zapisów przez właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego firmy inwestycyjnej, egzekwuje obowiązek określony w ust. 6 i 7 w odniesieniu do transakcji zawieranych przez oddział.
W wyjątkowych okolicznościach państwa członkowskie mogą nakładać na firmy inwestycyjne wymogi dotyczące ochrony aktywów klienta, które będą dodatkowe w stosunku do przepisów ust. 8, 9 i 10 oraz odpowiednich aktów delegowanych, o których mowa w ust. 12. Takie wymogi muszą mieć obiektywne uzasadnienie i być proporcjonalne, tak aby wychodzić naprzeciw - w zakresie udzielanej przez firmy inwestycyjne ochrony aktywów i funduszy klientów - konkretnym zagrożeniom dla ochrony inwestora lub integralności rynku, które mają szczególne znaczenie w warunkach struktury rynku danego państwa członkowskiego.
Państwa członkowskie powiadamiają bez zbędnej zwłoki Komisję o wszelkich wymogach, które chcą nałożyć zgodnie z niniejszym ustępem, oraz co najmniej na dwa miesiące przed terminem rozpoczęcia obowiązywania tych wymogów. Powiadomienie to obejmuje wyjaśnienie tego wymogu. Wszelkie dodatkowe wymogi tego rodzaju nie mogą ograniczać ani w żaden inny sposób naruszać praw firm inwestycyjnych przewidzianych w art. 34 i 35.
W ciągu dwóch miesięcy od powiadomienia, o którym mowa w akapicie trzecim, Komisja przedstawia swoją opinię na temat proporcjonalności i wyjaśnienia dodatkowych wymogów.
Państwa członkowskie mogą utrzymać w mocy dodatkowe wymogi, pod warunkiem powiadomienia o nich Komisji zgodnie z art. 4 dyrektywy 2006/73/WE przed dniem 2 lipca 2014 r. oraz z zastrzeżeniem spełnienia warunków przewidzianych w tym artykule.
Komisja przekazuje państwom członkowskim oraz udostępnia na swojej stronie internetowej dodatkowe wymogi nałożone zgodnie z niniejszym ustępem.
12. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu określenia konkretnych wymogów organizacyjnych określonych w ust. 2-10 niniejszego artykułu, które mają być nakładane na firmy inwestycyjne oraz na oddziały firm z państw trzecich, którym udzielono zezwolenia zgodnie z art. 41, świadczące różnego rodzaju usługi inwestycyjne lub prowadzące działalność inwestycyjną oraz świadczące usługi dodatkowe, lub połączenie powyższych.
Artykuł 17
Handel algorytmiczny
1. Firma inwestycyjna prowadząca handel algorytmiczny musi posiadać skuteczne systemy i mechanizmy kontroli ryzyka odpowiednie dla prowadzonej działalności, aby zapewnić odporność i wystarczającą wydajność swoich systemów transakcyjnych oraz zapewnić, aby podlegały one odpowiednim progom i limitom transakcyjnym oraz uniemożliwiały wysyłanie błędnych zleceń, a także aby nie dopuścić do sytuacji, w której sposób funkcjonowania systemu mógłby doprowadzić lub przyczynić się do powstania zaburzeń rynkowych. Taka firma musi posiadać również skuteczne systemy i mechanizmy kontroli ryzyka, aby zapewnić uniemożliwienie wykorzystanie systemów transakcyjnych do celów sprzecznych z rozporządzeniem (UE) nr 596/2014 lub regulaminem systemu obrotu, do którego jest podłączona. Firma inwestycyjna musi posiadać skuteczne rozwiązania w zakresie ciągłości działania, aby sprostać wszelkim awariom swoich systemów transakcyjnych oraz zapewnia kompleksowe testowanie i właściwe monitorowanie swoich systemów, aby zapewnić spełnianie przez nie wymagań określonych w niniejszym ustępie.
2. Firma inwestycyjna prowadząca handel algorytmiczny w państwie członkowskim powiadamia o tym właściwe organy swojego macierzystego państwa członkowskiego oraz właściwe organy systemu obrotu, w ramach którego ta firma inwestycyjna prowadzi handel algorytmiczny jako członek lub uczestnik systemu obrotu.
Właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego firmy inwestycyjnej może wymagać, aby firma inwestycyjna przedstawiała regularnie lub na zasadzie ad hoc opis charakteru swoich strategii handlu algorytmicznego, szczegółowe informacje na temat parametrów lub limitów transakcyjnych, którym podlega system, kluczowych mechanizmów kontroli przestrzegania przepisów i kontroli ryzyka, które posiada w celu zapewnienia spełnienia warunków określonych w ust. 1, oraz szczegółowe informacje na temat procesu testowania swoich systemów. Właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego firmy inwestycyjnej może w dowolnym momencie zażądać od firmy inwestycyjnej dalszych informacji na temat jej handlu algorytmicznego oraz systemów wykorzystywanych w tym celu.
Właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego firmy inwestycyjnej, na wniosek właściwego organu systemu obrotu, w ramach którego ta firma inwestycyjna, jako członek lub uczestnik systemu obrotu, prowadzi handel algorytmiczny, oraz bez zbędnej zwłoki przekazuje informacje, o których mowa w akapicie drugim, które otrzymuje od firmy inwestycyjnej prowadzącej handel algorytmiczny.
Firma inwestycyjna zapewnia prowadzenie rejestrów w związku z kwestiami, o których mowa w niniejszym ustępie, oraz zapewnia, aby rejestry te umożliwiały właściwym organom monitorowanie zgodności z wymogami ustanowionymi w niniejszej dyrektywie.
Firma inwestycyjna zajmująca się techniką handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości przechowuje w zatwierdzonej formie dokładne i czasowo uporządkowane zapisy wszystkich złożonych przez siebie zleceń, w tym anulowanych i wykonanych zleceń oraz notowań systemów obrotu, oraz udostępnia je na żądanie właściwemu organowi.
3. Firma inwestycyjna zajmująca się handlem algorytmicznym w celu realizacji strategii animatora rynku, przy uwzględnieniu płynności, skali i charakteru konkretnego rynku oraz właściwości wprowadzonego do obrotu instrumentu:
a)
działa w charakterze animatora rynku w sposób ciągły przez określoną część czasu w ramach godzin, w których prowadzony jest obrót w danym systemie obrotu - oprócz wyjątkowych okoliczności - co skutkuje zapewnieniem systemowi obrotu płynności w sposób regularny i przewidywalny;
b)
zawiera na piśmie wiążące umowy z systemem obrotu, które określają co najmniej obowiązki firmy inwestycyjnej zgodnie z lit. a); oraz
c)
dysponuje skutecznymi systemami i mechanizmami kontroli, w celu umożliwienia jej spełnienia w każdym czasie swoich obowiązków wynikających z umowy, o której mowa w lit. b).
4. Do celów niniejszego artykułu oraz art. 48 niniejszej dyrektywy firmę inwestycyjną prowadzącą handel algorytmiczny uznaje się za realizującą strategię animatora rynku, kiedy jako członek lub uczestnik jednego lub większej liczby systemów obrotu, jej strategia, w przypadku zawierania transakcji na własny rachunek, obejmuje publikowanie wiążących, jednoczesnych, obustronnych notowań o porównywalnych rozmiarach i po konkurencyjnych cenach, odnoszących się do jednego lub większej liczby instrumentów finansowych w jednym systemie obrotu lub w różnych systemach obrotu, co skutkuje zapewnieniem płynności, w sposób regularny i często, na całym rynku.
5. Firma inwestycyjna, która zapewnia bezpośredni dostęp elektroniczny do systemu obrotu, musi posiadać skuteczne systemy i mechanizmy kontroli zapewniające właściwą ocenę i weryfikację odpowiedniości klientów korzystających z tej usługi oraz zapewnia takie rozwiązania, które uniemożliwiają klientom korzystającym z tej usługi przekraczanie odpowiednich z góry określonych progów transakcyjnych i kredytowych, a także zapewnia właściwe monitorowanie transakcji zawieranych przez klientów korzystających z tej usługi oraz odpowiednie mechanizmy kontroli ryzyka uniemożliwiające zawieranie transakcji, które mogą stanowić źródło ryzyka dla samej firmy inwestycyjnej lub które mogłyby prowadzić lub przyczyniać się do powstania zaburzeń rynkowych lub które są sprzeczne z rozporządzeniem (UE) nr 596/2014 lub regulaminem systemu obrotu. Zakazuje się bezpośredniego dostępu elektronicznego bez takich mechanizmów kontroli.
Firma inwestycyjna, która zapewnia bezpośredni dostęp elektroniczny jest odpowiedzialna za zapewnienie, aby klienci korzystający z tej usługi spełniali wymogi niniejszej dyrektywy oraz przestrzegali regulaminu systemu obrotu. Firma inwestycyjna monitoruje transakcje w celu wykrycia naruszeń tego regulaminu, zakłóceń warunków obrotu lub postępowania, które może się wiązać z nadużyciami na rynku i które należy zgłosić właściwemu organowi. Firma inwestycyjna zapewnia istnienie wiążącej pisemnej umowy między firmą inwestycyjną a klientem, regulującej podstawowe prawa i obowiązki wynikające ze świadczenia danej usługi, a także zapewnia, aby na podstawie tej umowy firma inwestycyjna pozostawała odpowiedzialna na mocy niniejszej dyrektywy.
Firma inwestycyjna zapewniająca bezpośredni dostęp elektroniczny do systemu obrotu powiadamia o tym właściwe organy swojego macierzystego państwa członkowskiego oraz właściwe organy systemu obrotu, do którego ta firma inwestycyjna zapewnia bezpośredni dostęp elektroniczny.
Właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego firmy inwestycyjnej może wymagać, aby firma inwestycyjna przedstawiała regularnie lub na zasadzie ad hoc opis systemów i kontroli, o których mowa w akapicie pierwszym, oraz wykazała, że są one stosowane.
Właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego firmy inwestycyjnej, na wniosek właściwego organu systemu obrotu, do którego ta firma inwestycyjna zapewnia bezpośredni dostęp elektroniczny, oraz bez zbędnej zwłoki przekazuje informacje, o których mowa w akapicie czwartym, które otrzymuje od firmy inwestycyjnej.
Firma inwestycyjna zapewnia prowadzenie rejestrów w związku z kwestiami, o których mowa w niniejszym ustępie, oraz zapewnia, aby rejestry te umożliwiały właściwym organom monitorowanie zgodności z wymogami ustanowionymi w niniejszej dyrektywie.
6. Firma inwestycyjna działająca w charakterze ogólnego uczestnika rozliczającego na rzecz innych osób musi posiadać skuteczne systemy i mechanizmy kontroli w celu zapewnienia stosowania usług rozliczeniowych na rzecz odpowiednich osób spełniających wyraźnie określone kryteria oraz objęcia tych osób odpowiednimi wymogami w celu ograniczenia ryzyka dla firmy inwestycyjnej i rynku. Firma inwestycyjna zapewnia istnienie wiążącej pisemnej umowy między firmą inwestycyjną a daną osobą regulującej podstawowe prawa i obowiązki wynikające ze świadczenia tej usługi.
7. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia następujących elementów:
a)
szczegółowych wymogów organizacyjnych określonych w ust. 1-6, którym powinny podlegać firmy inwestycyjne świadczące różne usługi inwestycyjne lub prowadzące różną działalność inwestycyjną oraz świadczące usługi dodatkowe lub ich kombinację, poprzez które szczegółowe uregulowania wymogów organizacyjnych z ust. 5 ustanawiają wymogi dla bezpośredniego dostępu do rynku oraz dla dostępu sponsorowanego w taki sposób, aby zapewnić przynajmniej równoważność kontroli stosowanych do dostępu sponsorowanego z kontrolami stosowanymi do bezpośredniego dostępu do rynku;
b)
okoliczności, w jakich firma inwestycyjna byłaby zobowiązana do wejścia na rynek zawierając umowę, o której mowa w ust. 3 lit. b), oraz treść takich umów, w tym udział godzin, w których prowadzony jest obrót w danym systemie obrotu, określony w ust. 3;
c)
sytuacje będące wyjątkowymi okolicznościami, o których mowa w ust. 3, w tym okoliczności, w których pojawiają się: niezwykła zmienność, problemy polityczne i makroekonomiczne, kwestie systemowe i operacyjne, oraz okoliczności, które podważają zdolność firmy inwestycyjnej do utrzymywania praktyk w zakresie ostrożnego zarządzania, o których mowa w ust. 1;
d)
treść i format zatwierdzonego formularza, o którym mowa w ust. 2 akapit piąty, oraz czas, w jakim takie zapisy musi przechowywać firma inwestycyjna.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 18
Obrót i finalizowanie transakcji na MTF i OTF
1. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne oraz operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF, oprócz spełnienia wymogów organizacyjnych ustanowionych w art. 16, ustanowili przejrzyste zasady i procedury uczciwego i prawidłowego obrotu oraz obiektywne kryteria skutecznego wykonywania zleceń. Firmy inwestycyjne i operatorzy rynku muszą posiadać mechanizmy zapewniające należyte zarządzanie techniczną eksploatacją danej platformy, w tym ustanowić skuteczne systemy awaryjne umożliwiające radzenie sobie z ryzykiem zakłócenia funkcjonowania systemów
2. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne oraz operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF ustanowili przejrzyste zasady dotyczące kryteriów ustalania instrumentów finansowych, które mogą być przedmiotem obrotu w ramach ich systemów.
W stosownych przypadkach, państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne oraz operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF zapewniali lub upewnili się, że istnieje dostęp do wystarczających publicznie dostępnych informacji umożliwiających użytkownikom formułowanie opinii inwestycyjnych, uwzględniając zarówno charakter użytkowników, jak i rodzaje instrumentów wprowadzanych do obrotu.
3. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne oraz operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF ustanowili, publikowali i utrzymywali oraz wdrażali przejrzyste i niedyskryminujące zasady, oparte na obiektywnych kryteriach, rządzące dostępem do ich platformy.
4. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne i operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF dysponowali mechanizmami umożliwiającymi jednoznaczną identyfikację potencjalnych negatywnych skutków, jakie dla funkcjonowania MTF lub OTF lub dla ich członków lub uczestników i użytkowników może mieć jakikolwiek konflikt interesów między interesem MTF, OTF, ich właścicielami lub firmą inwestycyjną lub operatorem rynku prowadzącym MTF lub OTF, a koniecznością zapewnienia należytego funkcjonowania MTF lub OTF, oraz mechanizmami umożliwiającymi zarządzanie tymi potencjalnymi negatywnymi skutkami.
5. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne i operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF spełniali warunki określone w art. 48 i 49 oraz posiadali wszelkie niezbędne, skuteczne systemy, procedury i mechanizmy umożliwiające spełnienie tych warunków.
6. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne oraz operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF wyraźnie informowali członków lub uczestników o swoich odpowiednich obowiązkach dotyczących rozrachunku transakcji zawieranych w ramach tej platformy. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne oraz operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF wprowadzili niezbędne mechanizmy mające na celu ułatwienie skutecznego rozrachunku transakcji zawartych w ramach systemów tych MTF lub OTF.
7. Państwa członkowskie wymagają, aby MTF oraz OTF miały co najmniej trzech członków lub użytkowników wykazujących się znacznym stopniem aktywności, z których każdy ma możliwość interakcji ze wszystkimi pozostałymi członkami lub użytkownikami w odniesieniu do kształtowania się cen w systemie.
8. W przypadku gdy zbywalne papiery wartościowe dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym podlegają obrotowi także w ramach MTF lub OTF bez zgody emitenta, emitent nie podlega obowiązkom dotyczącym wstępnego, dalszego lub doraźnego ujawnienia informacji finansowych w odniesieniu do tej MTF lub OTF.
9. Państwa członkowskie wymagają, aby każda firma inwestycyjna oraz operator rynku prowadzący MTF lub OTF bezzwłocznie wypełniali wszelkie polecenia otrzymane od właściwego organu na podstawie art. 69 ust. 2 dotyczące zawieszenia lub wycofania instrumentu finansowego z obrotu.
10. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne i operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF przekazywali właściwemu organowi i EUNGiPW szczegółowy opis funkcjonowania MTF lub OTF, w tym - bez uszczerbku dla art. 20 ust. 1, 4 i 5 - wszelkie powiązania z rynkiem regulowanym, MTF, OTF lub podmiotem systematycznie internalizującym transakcje posiadanym przez tę samą firmę inwestycyjną lub operatora rynku, bądź wszelki udział w nich tych podmiotów, a także wykaz ich członków, uczestników i użytkowników. Właściwe organy udostępniają te informacje na żądanie EUNGiPW. Każde zezwolenie dla firmy inwestycyjnej lub operatora rynku na prowadzenie działalności jako MTF lub OTF zgłaszane jest EUNGiPW. EUNGiPW ustanawia wykaz wszystkich MTF i OTF w Unii. Wykaz ten zawiera informacje dotyczące usług świadczonych przez MTF lub OTF, a także niepowtarzalny kod identyfikujący MTF i OTF, wykorzystywany na potrzeby sprawozdań zgodnie z art. 6, 10 i 26 rozporządzenia (UE) nr 600/2014. Rejestry te uaktualnia się na bieżąco. EUNGiPW publikuje ten wykaz na swojej stronie internetowej i aktualizuje go.
11. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu określenia treści i formatu opisu oraz powiadomienia, o których mowa w ust. 10.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r..
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 19
Szczególne wymogi dotyczące MTF
1. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne oraz operatorzy rynku prowadzący MTF, oprócz konieczności spełnienia wymogów określonych w art. 16 i 18, ustanawiali i wdrażali niemające charakteru uznaniowego zasady wykonywania zleceń w systemie.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby zasady, o których mowa w art. 18 ust. 3, regulujące dostęp do MTF, były zgodne z warunkami ustanowionymi w art. 53 ust. 3.
3. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne oraz operatorzy rynku prowadzący MTF dysponowali mechanizmami:
a)
odpowiednich zdolności do zarządzania ryzykiem, na które jest narażony, wdrażania odpowiednich mechanizmów i systemów na potrzeby ustalenia każdego rodzaju istotnego ryzyka dla jego działalności oraz wprowadzenia skutecznych środków ograniczania tego ryzyka;
b)
wprowadzenia skutecznych rozwiązań ułatwiających wydajne i terminowe finalizowanie transakcji zawieranych w tych systemach; oraz
c)
z chwilą wydania zezwolenia oraz później, dysponowania wystarczającymi środkami finansowymi umożliwiającymi jego prawidłowe funkcjonowanie, uwzględniając charakter i zakres transakcji zawieranych na rynku oraz zakres i poziom ryzyka, na które jest narażony.
4. Państwa członkowskie zapewniają, aby art. 24, 25, art. 27 ust. 1, 2 i 4-10 oraz art. 28 nie miały zastosowania do transakcji zawieranych na podstawie zasad regulujących MTF między jej członkami lub uczestnikami lub między MTF a jej członkami lub uczestnikami w odniesieniu do korzystania z MTF. Członkowie lub uczestnicy MTF muszą jednak wypełniać obowiązki przewidziane w art. 24, 25, 27 i 28 w odniesieniu do swoich klientów wtedy, gdy działając na rachunek swoich klientów, wykonują zlecenia klientów za pośrednictwem systemów MTF.
5. Państwa członkowskie nie zezwalają firmom inwestycyjnym lub operatorom rynku prowadzącym MTF na wykonywanie zleceń klientów z użyciem kapitału własnego lub na prowadzenie obrotu polegającego na zestawianiu zleceń.
Artykuł 20
Szczególne wymogi dotyczące OTF
1. Państwa członkowskie wymagają, aby firma inwestycyjna oraz operator rynku prowadzący OTF ustanawiali mechanizmy uniemożliwiające wykonywanie zleceń klientów na OTF w oparciu o kapitał własny firmy inwestycyjnej lub operatora rynku prowadzących dany OTF bądź też jakiegokolwiek innego podmiotu stanowiącego część tej samej grupy lub osoby prawnej, do których należy firma inwestycyjna lub operator rynku.
2. Państwa członkowskie zezwalają firmom inwestycyjnym i operatorom rynku prowadzącym OTF na zajmowanie się obrotem polegającym na zestawianiu zleceń w zakresie obligacji, strukturyzowanych produktów finansowych, uprawnień do emisji oraz niektórych instrumentów pochodnych tylko w przypadku gdy klient zgodził się na taki proces.
Firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący OTF nie może wykorzystywać obrotu polegającego na zestawianiu zleceń w celu wykonywania zleceń klienta na OTF dotyczącym instrumentów pochodnych odnoszących się do klasy instrumentów pochodnych, który ogłoszono jako podlegający obowiązkowemu rozliczeniu zgodnie z art. 5 rozporządzenia (UE) nr 648/2012.
Firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący OTF ustanawiają mechanizmy zapewniające zgodność z definicją „obrotu polegającego na zestawianiu zleceń” w art. 4 ust. 1 pkt 38.
3. Państwa członkowskie zezwalają firmie inwestycyjnej lub operatorowi rynku prowadzącemu OTF na zawieranie na własny rachunek transakcji innych niż oparte na obrocie polegającym na zestawianiu zleceń tylko w odniesieniu do instrumentów długu państwowego, dla których nie ma płynnego rynku.
4. Państwa członkowskie nie zezwalają na to, aby prowadzenie OTF i podmiotu systematycznie internalizującego transakcje miało miejsce w ramach tego samego podmiotu prawnego. OTF nie może łączyć się z podmiotem systematycznie internalizującym transakcje w sposób, który umożliwiałby interakcję między zleceniami na OTF, a zleceniami lub kwotowaniami podmiotów systematycznie internalizujących transakcje. OTF nie może być połączona z inną OTF w sposób umożliwiający interakcję między zleceniami na różnych OTF.
5. Państwa członkowskie nie uniemożliwiają firmie inwestycyjnej lub operatorowi rynku prowadzącym OTF zaangażowania innej firmy inwestycyjnej do prowadzenia działalności w charakterze animatora rynku na OTF w sposób niezależny.
Do celów niniejszego artykułu nie uznaje się, że firma inwestycyjna prowadzi działalność w charakterze animatora rynku na OTF w sposób niezależny, jeżeli ma bliskie powiązania z firmą inwestycyjną lub operatorem rynku prowadzącym OTF.
6. Państwa członkowskie wymagają, aby wykonywanie zleceń na OTF odbywało się w sposób uznaniowy.
Firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący OTF działa uznaniowo tylko w którejkolwiek z następujących okolicznościach lub w obu tych okolicznościach:
a)
kiedy decyduje o złożeniu lub wycofaniu zlecenia na prowadzonej przez siebie OTF;
b)
kiedy decyduje, że nie zestawi danego zlecenia klienta ze zleceniami dostępnymi w systemie w danym czasie, pod warunkiem że jest to zgodne ze szczegółowymi wskazówkami klienta i jej/jego obowiązkami zgodnie z art. 27.
W przypadku systemu, który krzyżuje zlecenia klienta, firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący OTF może postanowić, czy i kiedy chce zestawiać zlecenia dwu lub większej liczby klientów w systemie oraz jaką ich wielkość chce zestawić. Zgodnie z ust. 1, 2, 4 i 5 oraz bez uszczerbku dla ust. 3, w odniesieniu do systemu organizującego transakcje instrumentami innymi niż udziałowe firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący OTF może ułatwiać negocjacje między klientami, tak aby zestawić dwa lub więcej potencjalnie zgodnych interesów handlowych w danej transakcji.
Obowiązek ten pozostaje bez uszczerbku dla art. 18 i 27.
7. Właściwy organ może wymagać - gdy firma inwestycyjna lub operator rynku składają wniosek o zezwolenie na prowadzenie OTF albo na zasadzie ad hoc - szczegółowych wyjaśnień powodów, dla których system nie odpowiada i nie może być prowadzony jako rynek regulowany, MTF lub podmiot systematycznie internalizujący transakcje, szczegółowego opisu sposobu, w jaki realizowana będzie uznaniowość, w szczególności kiedy zlecenie złożone na OTF można wycofać, oraz kiedy i w jaki sposób dwa lub większa liczba zleceń klientów podlegają zestawieniu na OTF. Ponadto firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący OTF udzielają właściwemu organowi informacji wyjaśniających korzystanie przez nich z obrotu polegającego na zestawianiu zleceń. Właściwy organ monitoruje zajmowanie się przez firmę inwestycyjną lub operatora rynku obrotem polegającym na zestawianiu zleceń w celu zapewnienia, aby nadal był objęty definicją takiego obrotu oraz aby zajmowanie się obrotem polegającym na zestawianiu zleceń nie powodowało konfliktów interesów między firmą inwestycyjną lub operatorem rynku i ich klientami.
8. Państwa członkowskie zapewniają stosowanie art. 24, 25, 27 i 28 do transakcji zawieranych na OTF.
ROZDZIAŁ II
Warunki działalności firm inwestycyjnych
Sekcja 1
Przepisy ogólne
Artykuł 21
Regularny przegląd warunków dotyczących wydawania pierwszego zezwolenia
1. Państwa członkowskie wymagają, aby firma inwestycyjna uprawniona na ich terytorium przez cały czas wypełniała warunki dotyczące wydawania pierwszego zezwolenia ustanowione w rozdziale I.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby właściwe organy ustanowiły odpowiednie metody monitorowania, czy firmy inwestycyjne wypełniają swoje obowiązki wynikające z ust. 1. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne powiadamiały właściwe organy o wszelkich istotnych zmianach w warunkach pierwszego zezwolenia.
EUNGiPW może opracowywać wytyczne w zakresie metod monitorowania, o których mowa w niniejszym ustępie.
Artykuł 22
Ogólny obowiązek w odniesieniu do ciągłego nadzoru
Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy monitorowały działalność firm inwestycyjnych w celu dokonania oceny zgodności ich działalności z warunkami prowadzenia działalności przewidzianymi w niniejszej dyrektywie. Państwa członkowskie zapewniają, aby wprowadzono odpowiednie środki umożliwiające właściwym organom uzyskanie informacji niezbędnych do dokonania oceny wypełniania przez firmy inwestycyjne tych obowiązków.
Artykuł 23
Konflikty interesów
1. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne podjęły wszelkie odpowiednie działania w celu ustalenia wszystkich konfliktów interesów - a także zapobiegania im i zarządzania nimi - występujących między nimi, w tym między personelem kierowniczym, pracownikami i agentami lub jakąkolwiek osobą bezpośrednio lub pośrednio z nimi powiązaną stosunkiem kontroli, a ich klientami lub między klientami, które to konflikty interesów wynikają w ramach świadczenia jakiegokolwiek rodzaju usług inwestycyjnych i dodatkowych, lub połączenia obydwu rodzajów usług, w tym również konflikty interesów spowodowane otrzymywaniem zachęt od stron trzecich lub wynagrodzeniem od firmy inwestycyjnej oraz innymi strukturami zachęt.
2. W przypadku gdy rozwiązania organizacyjne lub administracyjne wprowadzone przez firmę inwestycyjną zgodnie z art. 16 ust. 3 w celu zapobiegania sytuacji, w której konflikty interesów wywierają negatywny wpływ na interesy jej klientów, nie są wystarczające w celu zapewnienia z należytą pewnością, aby ryzyko szkody dla interesów klienta nie występowało, firma inwestycyjna wyraźnie ujawnia klientowi przed zawarciem transakcji w jego imieniu ogólny charakter lub źródła konfliktów interesów oraz działania podjęte w celu ograniczenia takiego ryzyka.
3. Ujawniana informacja, o której mowa w ust. 2, musi być:
a)
przedstawiona na trwałym nośniku; oraz
b)
wystarczająco szczegółowa, z uwzględnieniem charakteru klienta, aby klient mógł podjąć świadomą decyzję w odniesieniu do usługi w kontekście, w którym ten konflikt interesów się pojawia.
4. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu:
a)
określenia działań, których podjęcia można oczekiwać od firm inwestycyjnych w celu ustalenia konfliktów interesów - a także zapobiegania im, zarządzania nimi i ujawniania ich - występujących w ramach świadczenia różnych usług inwestycyjnych i dodatkowych lub ich połączenia;
b)
ustanowienia odpowiednich kryteriów określania rodzajów konfliktów interesów, których występowanie może spowodować szkodę dla interesów klientów lub potencjalnych klientów firmy inwestycyjnej.
Sekcja 2
Przepisy zapewniające ochronę inwestora
Artykuł 24
Zasady ogólne oraz informacje udzielane klientom
1. Państwa członkowskie wymagają, aby przy świadczeniu na rzecz klientów usług inwestycyjnych lub, w stosownych przypadkach, usług dodatkowych, firma inwestycyjna działała uczciwie, rzetelnie i profesjonalnie, zgodnie z najlepiej pojętym interesem swoich klientów oraz przestrzegając, w szczególności, zasad określonych w niniejszym artykule i w art. 25.
2. Firmy inwestycyjne, które wystawiają instrumenty finansowe przeznaczone do sprzedaży klientom, zapewniają, aby te instrumenty finansowe były tworzone w sposób odpowiadający na potrzeby określonego rynku docelowego klientów końcowych w ramach danej kategorii klientów, aby strategia dystrybucji instrumentów finansowych była zgodna z określonym rynkiem docelowym oraz aby firma inwestycyjna podejmowała uzasadnione działania w celu zapewnienia dystrybucji produktu finansowego na określonym rynku docelowym.
Firma inwestycyjna musi rozumieć oferowane lub rekomendowane przez siebie instrumenty finansowe, ocenia ich zgodność z potrzebami klientów, którym świadczy usługi inwestycyjne, przy uwzględnieniu również określonego rynku docelowego klientów końcowych, o którym mowa w art. 16 ust. 3, a także zapewnia, aby instrumenty finansowe oferowano lub rekomendowano tylko wówczas, gdy jest to w interesie klienta.
3. Wszystkie informacje, w tym publikacje handlowe, kierowane przez firmę inwestycyjną do klientów lub potencjalnych klientów muszą być rzetelne, wyraźne i niewprowadzające w błąd. Publikacje handlowe oznacza się wyraźnie jako publikacje handlowe.
4. Klientom lub potencjalnym klientom dostarcza się w stosownym czasie odpowiednich informacji dotyczących firmy inwestycyjnej i jej usług, instrumentów finansowych i proponowanych strategii inwestycyjnych, miejsca wykonania oraz wszystkich kosztów i powiązanych opłat. Informacje te obejmują:
a)
w przypadku świadczenia usług doradztwa inwestycyjnego firma inwestycyjna w stosownym czasie przed świadczeniem takiej usługi doradztwa, inwestycyjnego informuje klienta:
(i)
czy doradztwo jest świadczone w sposób niezależny;
(ii)
czy doradztwo opiera się na szerokiej czy też na bardziej ograniczonej analizie różnych rodzajów instrumentów finansowych oraz w szczególności czy zakres ogranicza się do instrumentów finansowych emitowanych lub dostarczanych przez podmioty mające bliskie powiązania z firmą inwestycyjną lub posiadające jakiekolwiek inne stosunki prawne lub gospodarcze, takie jak stosunki umowne, na tyle bliskie, że stwarzają ryzyko naruszenia podstaw niezależności świadczonego doradztwa;
(iii)
czy firma inwestycyjna zapewni klientowi okresową ocenę odpowiedniości instrumentów finansowych rekomendowanych temu klientowi;
b)
informacje dotyczące instrumentów finansowych oraz proponowanych strategii inwestycyjnych muszą obejmować odpowiednie wytyczne oraz ostrzeżenia o ryzyku związanym z inwestycjami w takie instrumenty lub odnoszącym się do poszczególnych strategii inwestycyjnych oraz na temat tego, czy dany instrument finansowy jest skierowany do klientów detalicznych czy profesjonalnych, przy uwzględnieniu zamierzonego rynku docelowego zgodnie z ust. 2;
c)
informacje dotyczące wszystkich kosztów i powiązanych opłat muszą obejmować informacje dotyczące zarówno usług inwestycyjnych, jak i usług dodatkowych, w tym w stosownych przypadkach koszty doradztwa, koszty instrumentu finansowego rekomendowanego lub sprzedawanego klientowi oraz informacje, w jaki sposób klient może za niego zapłacić, co obejmuje także wszelkie opłaty uiszczane przez stronę trzecią.
Zestawia się zbiorczo informacje o wszystkich kosztach i opłatach, w tym o kosztach i opłatach związanych z usługą inwestycyjną i instrumentem finansowym, które nie wynikają z zaistnienia ryzyka rynku bazowego, w celu umożliwienia klientowi zrozumienia całkowitego kosztu, a także skumulowanego wpływu na zwrot inwestycji, a na żądanie klienta przedstawia się zestawienie poszczególnych elementów. W stosownych przypadkach takich informacji udziela się klientowi regularnie, przynajmniej co roku, w okresie trwania inwestycji.
5. Informacje, o których mowa w ust. 4 i 9, przekazywane są w zrozumiałej formie w taki sposób, aby klienci lub potencjalni klienci byli w stanie zrozumieć charakter oraz ryzyko związane z usługą inwestycyjną oraz określonym rodzajem oferowanego instrumentu finansowego, a co za tym idzie - podjąć świadome decyzje inwestycyjne. Państwa członkowskie mogą zezwolić, aby informacje te były przekazywane w ujednoliconym formacie.
6. W przypadku gdy usługę inwestycyjną oferuje się jako część produktu finansowego, który podlega już innym przepisom prawa Unii dotyczącym instytucji kredytowych i kredytów konsumenckich w odniesieniu do wymogów informacyjnych, usługa ta nie podlega dodatkowo obowiązkom określonym w ust. 3, 4 i 5.
7. W przypadku poinformowania klientów przez firmę inwestycyjną o tym, że usługa doradztwa inwestycyjnego świadczona jest niezależnie, dana firma inwestycyjna:
a)
ocenia wystarczający zakres instrumentów finansowych dostępnych na rynku, które muszą wykazywać się wystarczającym zróżnicowaniem pod względem ich rodzaju i emitentów lub dostawców produktu, aby zapewnić odpowiednią realizację inwestycyjnych celów klienta, a także nie mogą ograniczać się do instrumentów finansowych emitowanych lub dostarczanych przez:
(i)
samą firmę inwestycyjną lub przez podmioty mające bliskie powiązania z firmą inwestycyjną; lub
(ii)
inne podmioty, z którymi firma inwestycyjna ma bliskie stosunki prawne lub gospodarcze, w tym stosunki umowne, stwarzające ryzyko naruszenia niezależności świadczonego doradztwa;
b)
nie może przyjmować ani pobierać wynagrodzenia, prowizji ani jakichkolwiek korzyści pieniężnych lub niepieniężnych, wypłacanych lub przekazywanych przez jakąkolwiek osobę trzecią lub osobę działającą w imieniu osoby trzeciej w związku ze świadczeniem tej usługi na rzecz klientów. Drobne korzyści niepieniężne, które mogą zwiększyć jakość usługi świadczonej klientowi i których, sądząc po ich wielkości i charakterze, nie można uważać za czynniki wpływające negatywnie na przestrzeganie przez firmę inwestycyjną jej obowiązku działania zgodnie z najlepiej pojętym interesem klienta, muszą zostać wyraźnie ujawnione i są wyłączone ze stosowania niniejszej litery.
8. W przypadku świadczenia usług zarządzania portfelem firma inwestycyjna nie może przyjmować ani pobierać wynagrodzenia, prowizji ani jakichkolwiek korzyści pieniężnych lub niepieniężnych, wypłacanych lub przekazywanych przez jakąkolwiek osobę trzecią lub osobę działającą w imieniu osoby trzeciej w związku ze świadczeniem tej usługi na rzecz klientów. Drobne korzyści niepieniężne, które mogą zwiększyć jakość usługi świadczonej klientowi i których, sądząc po ich wielkości i charakterze, nie można uważać za czynniki wpływające negatywnie na przestrzeganie przez firmę inwestycyjną jej obowiązku działania zgodnie z najlepiej pojętym interesem klienta, muszą zostać wyraźnie ujawnione i są wyłączone ze stosowania niniejszego ustępu.
9. Państwa członkowskie zapewniają, aby firmy inwestycyjne były uważane za niewypełniające swoich obowiązków wynikających z art. 23 lub ust. 1 niniejszego artykułu w przypadku gdy wypłacają lub przyjmują jakiekolwiek opłaty bądź prowizje lub zapewniają bądź czerpią jakiekolwiek korzyści niepieniężne związane ze świadczeniem usługi inwestycyjnej lub usługi dodatkowej jakiejkolwiek stronie lub przez jakąkolwiek stronę, z wyjątkiem klienta lub osoby działającej w imieniu klienta, inne niż płatności lub korzyści:
a)
mające na celu poprawę jakości odpowiedniej usługi świadczonej klientowi; oraz
b)
niemające negatywnego wpływu na przestrzeganie przez firmę inwestycyjną jej obowiązku uczciwego, sprawiedliwego i profesjonalnego działania zgodnie z najlepiej pojętym interesem klienta.
Istnienie, charakter i wysokość płatności lub korzyści, o których mowa w akapicie pierwszym, lub - w przypadku gdy wysokość nie może zostać oszacowana - metoda obliczania tej wysokości muszą być wyraźnie ujawnione klientowi w kompleksowy, dokładny i zrozumiały sposób przed świadczeniem danej usługi inwestycyjnej lub dodatkowej. W stosownych przypadkach firma inwestycyjna informuje również klienta o mechanizmach przekazywania klientowi opłat, prowizji, korzyści pieniężnych lub niepieniężnych otrzymanych w związku ze świadczeniem usługi inwestycyjnej lub dodatkowej.
Płatność lub korzyść, która umożliwia lub jest niezbędna do świadczenia usług inwestycyjnych, takich jak koszty przechowywania, opłaty za rozliczanie i wymianę, składki regulacyjne lub opłaty prawne, które z uwagi na ich charakter nie powodują konfliktów z obowiązkami firmy inwestycyjnej w zakresie działania uczciwego, rzetelnego i profesjonalnego zgodnie z najlepiej pojętym interesem swoich klientów, nie podlega wymogom określonym w akapicie pierwszym.
10. Firma inwestycyjna, która świadczy klientom usługi inwestycyjne, zapewnia, aby sposób wynagradzania przez nią jej personelu lub oceny jego pracy nie pozostawał w sprzeczności z jej obowiązkiem działania w najlepiej pojętym interesie swoich klientów. W szczególności firma ta nie powinna dokonywać jakichkolwiek ustaleń dotyczących wynagrodzeń, celów sprzedaży bądź innych kwestii, które zachęcałyby jej personel do rekomendowania klientowi detalicznemu konkretnego instrumentu finansowego, podczas gdy firma inwestycyjna mogłaby zaoferować mu inny instrument finansowy, który lepiej odpowiadałby jego potrzebom.
11. W przypadku gdy usługa inwestycyjna jest oferowana wraz z inną usługą lub produktem w ramach pakietu lub jako warunek samej umowy lub pakietu, firma inwestycyjna informuje klienta o tym, czy możliwy jest osobny zakup poszczególnych elementów, oraz udostępnia osobne zestawienie kosztów i opłat dla każdego z tych elementów.
W przypadku gdy jest prawdopodobne, że ryzyko wynikające z takiej umowy lub pakietu oferowanego klientowi detalicznemu może różnić się od ryzyka związanego z takimi elementami ujmowanymi osobno, firma inwestycyjna dostarcza odpowiedni opis poszczególnych elementów umowy lub pakietu oraz informacje tego tym, w jaki sposób interakcje między tymi elementami zmieniają zakres ryzyka.
EUNGiPW, we współpracy z EUNB i EUNUPPE, opracowuje do dnia 3 stycznia 2016 r. oraz okresowo aktualizuje wytyczne w zakresie oceny praktyk sprzedaży wiązanych i nadzoru nad nimi, wskazujące w szczególności sytuacje, w których praktyki sprzedaży wiązanej są niezgodne z obowiązkami określonymi w ust. 1.
12. W wyjątkowych przypadkach państwa członkowskie mogą nakładać na firmy inwestycyjne dodatkowe wymogi w odniesieniu do kwestii objętych niniejszym artykułem. Takie wymogi muszą mieć obiektywne uzasadnienie i być proporcjonalne, tak aby wychodzić naprzeciw konkretnym zagrożeniom dla ochrony inwestora lub integralności rynku, które mają szczególne znaczenie w okolicznościach struktury rynku danego państwa członkowskiego.
Państwa członkowskie powiadamiają Komisję o wszelkich wymogach, które zamierzają nałożyć zgodnie z niniejszym ustępem, bez zbędnej zwłoki oraz co najmniej na dwa miesiące przed terminem rozpoczęcia obowiązywania tych wymogów. Powiadomienie to obejmuje wyjaśnienie tego wymogu. Wszelkie dodatkowe wymogi tego rodzaju nie mogą ograniczać ani w jakikolwiek inny sposób naruszać praw firm inwestycyjnych przewidzianych w art. 34 i 35 niniejszej dyrektywy.
Komisja w ciągu dwóch miesięcy od otrzymania powiadomienia, o którym mowa w akapicie drugim, przedstawia swoją opinię na temat proporcjonalności i wyjaśnienia dodatkowych wymogów.
Komisja przekazuje państwom członkowskim oraz udostępnia na swojej stronie internetowej dodatkowe wymogi nakładane zgodnie z niniejszym ustępem.
Państwa członkowskie mogą utrzymać w mocy dodatkowe wymogi, o których powiadomiły Komisję zgodnie z art. 4 dyrektywy 2006/73/WE przed dniem 2 lipca 2014 r., pod warunkiem że spełnione zostały warunki przewidziane w tym artykule.
13. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu zapewnienie przestrzegania przez firmy inwestycyjne zasad określonych w niniejszym artykule przy świadczeniu usług inwestycyjnych lub usług dodatkowych na rzecz swoich klientów, w tym:
a)
warunków, które muszą spełniać informacje, aby były rzetelne, wyraźne i niewprowadzające w błąd;
b)
szczegółów dotyczących treści i formy informowania klientów w odniesieniu do kategoryzacji klientów, firm inwestycyjnych i ich usług, instrumentów finansowych, kosztów i opłat;
c)
kryteriów oceny zakresu instrumentów finansowych dostępnych na rynku;
d)
kryteriów oceny wywiązywania się firm otrzymujących zachęty z obowiązku uczciwego, rzetelnego i profesjonalnego działania zgodnie z najlepiej pojętym interesem klientów.
Przy formułowaniu wymogów dotyczących informacji o instrumentach finansowych w związku z ust. 4 lit. b) w stosownych przypadkach uwzględnia się informacje o strukturze produktu, biorąc pod uwagę wszelkie odpowiednie standardowe informacje wymagane na mocy prawa Unii.
14. Akty delegowane, o których mowa w ust. 13, uwzględniają:
a)
charakter oferowanych lub świadczonych na rzecz klienta lub potencjalnego klienta usług z uwzględnieniem rodzaju, celu, wielkości i częstotliwości transakcji;
b)
charakter i zakres oferowanych lub rozważanych produktów, w tym różnych rodzajów instrumentów finansowych;
c)
detaliczny lub profesjonalny charakter klienta lub potencjalnych klientów lub, w przypadku ust. 4 i 5, ich klasyfikację jako uprawnionych kontrahentów.
Artykuł 25
Ocena odpowiedniości i adekwatności instrumentów oraz sprawozdawczość wobec klientów
1. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne zapewniały i wykazywały właściwym organom na żądanie, że osoby fizyczne świadczące na rzecz klienta usługi doradztwa inwestycyjnego lub przekazujące mu informacje o instrumentach finansowych, usługach inwestycyjnych lub usługach dodatkowych w imieniu firmy inwestycyjnej posiadają wiedzę i kompetencje niezbędne do wypełniania obowiązków określonych w art. 24 i niniejszym artykule. Państwa członkowskie publikują kryteria, które mają być wykorzystywane do oceny takiej wiedzy i takich kompetencji.
2. Świadcząc usługi doradztwa inwestycyjnego lub zarządzania portfelem, firma inwestycyjna uzyskuje niezbędne informacje dotyczące wiedzy i doświadczenia klientów lub potencjalnych klientów w dziedzinie inwestycji odpowiedniej do określonego rodzaju produktu czy usługi, jego sytuacji finansowej, w tym jego zdolności ponoszenia strat, oraz jego celów inwestycyjnych, w tym jego tolerancji ryzyka, tak aby firma inwestycyjna mogła rekomendować klientowi lub potencjalnemu klientowi odpowiednie dla niego i odpowiadające jego tolerancji ryzyka i zdolności ponoszenia strat usługi inwestycyjne i instrumenty finansowe.
Państwa członkowskie zapewniają, aby - gdy firma inwestycyjna świadczy usługi doradztwa inwestycyjnego rekomendując pakiet usług lub produktów zgodnie z art. 24 ust. 11 - cały pakiet był odpowiedni dla klienta.
3. Państwa członkowskie zapewniają, aby firmy inwestycyjne świadczące usługi inwestycyjne inne niż te, o których mowa w ust. 2, zwracały się do klienta lub potencjalnego klienta z prośbą o przekazanie informacji dotyczących jego wiedzy i doświadczenia w dziedzinie inwestycji, odpowiedniej do określonego rodzaju oferowanego lub wymaganego produktu lub usługi, tak aby firma inwestycyjna mogła dokonać oceny, czy przewidziana usługa inwestycyjna lub produkt są odpowiednie dla klienta. W przypadku gdy przewiduje się pakiet usług lub produktów zgodnie z art. 24 ust. 11, w ocenie rozważa się, czy cały pakiet jest odpowiedni.
W przypadku gdy w oparciu o informacje otrzymane na podstawie akapitu pierwszego firma inwestycyjna uważa, że produkt lub usługa nie są odpowiednie dla klienta lub potencjalnego klienta, firma inwestycyjna ostrzega klienta lub potencjalnego klienta. Ostrzeżenie to można przekazywać w ujednoliconym formacie.
W przypadku gdy klienci lub potencjalni klienci nie przekażą informacji, o których mowa w akapicie pierwszym, lub w przypadku gdy przedstawią niewystarczające informacje dotyczące ich wiedzy i doświadczenia, firma inwestycyjne ostrzega ich, że nie jest ona w stanie ustalić, czy przewidziana usługa lub produkt są dla nich odpowiednie. Ostrzeżenie to można przekazywać w ujednoliconym formacie.
4. Państwa członkowskie pozwalają firmom inwestycyjnym, które świadczą usługi inwestycyjne składające się wyłącznie z wykonywania lub przyjmowania i przekazywania zleceń klientów wraz z usługami dodatkowymi lub bez tych usług, z wyłączeniem przyznawania kredytów lub pożyczek określonych w załączniku I sekcja B.1, co nie obejmuje istniejących limitów kredytowych pożyczek, rachunków bieżących i kredytów w rachunku bieżącym należących do klientów, na świadczenie tych usług inwestycyjnych ich klientom bez konieczności uzyskiwania informacji lub dokonywania ustaleń przewidzianych w ust. 3, w przypadku spełnienia wszystkich poniższych warunków:
a)
usługi odnoszą się do któregokolwiek z poniższych instrumentów finansowych:
(i)
akcji dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym lub równorzędnym rynku państwa trzeciego, lub na MTF, w przypadku gdy są to akcje przedsiębiorstw, z wyłączeniem akcji przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania niebędących UCITS oraz akcji, które zawierają wbudowany instrument pochodny;
(ii)
obligacji lub innych form sekurytyzowanego długu, dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym lub równorzędnym rynku państwa trzeciego lub na MTF, z wyłączeniem tych instrumentów, w które wbudowany jest instrument pochodny lub które posiadają strukturę utrudniającą klientowi zrozumienie związanego z nimi ryzyka;
(iii)
instrumentów rynku pieniężnego, z wyłączeniem instrumentów obejmujących wbudowany instrument pochodny lub posiadających strukturę utrudniającą klientowi zrozumienie związanego z nimi ryzyka;
(iv)
akcji lub jednostek uczestnictwa UCITS z wyłączeniem UCITS strukturyzowanych, o których mowa w art. 36 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia (UE) nr 583/2010;
(v)
lokat strukturyzowanych, z wyłączeniem lokat, których struktura utrudnia klientowi zrozumienie ryzyka związanego ze zwrotem lub kosztu rezygnacji z produktu przed terminem;
(vi)
innych niekompleksowych instrumentów finansowych do celów niniejszego ustępu.
Do celów niniejszej litery rynek państwa trzeciego uznaje się za równorzędny w stosunku do rynku regulowanego w przypadku spełnienia wymogów i dopełnienia procedur określonych w art. 4 ust. 1 akapit trzeci i czwarty dyrektywy 2003/71/WE;
b)
usługę świadczy się z inicjatywy klienta lub potencjalnego klienta;
c)
klienta lub potencjalnego klienta wyraźnie poinformowano, że świadcząc tę usługę przedsiębiorstwo inwestycyjne nie ma obowiązku dokonywania oceny adekwatności oferowanego instrumentu finansowego lub świadczonej usługi i dlatego też klient lub potencjalny klient nie korzysta z odpowiedniej ochrony ustanowionej na podstawie stosownych zasad prowadzenia działalności. Takie ostrzeżenie można przekazywać w ujednoliconym formacie;
d)
firma inwestycyjna wypełnia swoje obowiązki wynikające z art. 23.
5. Firma inwestycyjna tworzy rejestr, który obejmuje dokument lub dokumenty uzgodnione między firmą inwestycyjną a klientem określające prawa i obowiązki stron, a także pozostałe warunki, na których firma inwestycyjna świadczy usługi na rzecz klienta. Prawa i obowiązki stron kontraktu można ustalić przez odniesienie do innego rodzaju dokumentów lub tekstów prawnych.
6. Firma inwestycyjna przekazuje klientowi odpowiednie sprawozdania dotyczące świadczonych usług na trwałym nośniku. Sprawozdania te obejmują okresowe informacje przekazywane klientom, z uwzględnieniem rodzaju i złożoności danych instrumentów finansowych oraz charakteru usług świadczonych na rzecz klienta oraz zawierają w stosownych przypadkach koszty związane z transakcjami i usługami wykonywanymi na rachunek klienta.
Świadcząc usługi doradztwa inwestycyjnego firma inwestycyjna przed wykonaniem transakcji przedstawia klientowi na trwałym nośniku oświadczenie o odpowiedniości, w którym określa, w jakim zakresie doradztwo odpowiada preferencjom, celom i innym właściwościom klienta detalicznego.
W przypadku zawarcia umowy o kupnie lub sprzedaży instrumentu finansowego za pomocą środków porozumiewania się na odległość, które uniemożliwiają uprzednie przedstawienie oświadczenia o odpowiedniości, firma inwestycyjna może przedłożyć pisemne oświadczenie o odpowiedniości na trwałym nośniku niezwłocznie po związaniu klienta jakąkolwiek umową, pod warunkiem że spełniono oba poniższe warunki:
a)
klient zgodził się na otrzymanie oświadczenia o odpowiedniości bez zbędnej zwłoki po zawarciu transakcji; oraz
b)
firma inwestycyjna dała klientowi możliwość odłożenia transakcji w celu uprzedniego otrzymania oświadczenia o odpowiedniości.
W przypadku gdy firma inwestycyjna świadczy usługi zarządzania portfelem lub poinformowała klienta, że będzie prowadziła okresowe oceny odpowiedniości, w sprawozdaniu okresowym ujmuje się zaktualizowaną informację, w jaki sposób inwestycja odpowiada preferencjom, celom i innym właściwościom klienta w przypadku klienta detalicznego.
7. Jeżeli umowa o kredyt związana z nieruchomością mieszkalną, która podlega przepisom dotyczącym oceny zdolności kredytowej konsumentów określonym w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/17/UE (48), przewiduje warunek wstępny, świadczenie temu samemu konsumentowi usługi inwestycyjnej w odniesieniu do obligacji zabezpieczonej hipoteką wyemitowanej specjalnie w celu zabezpieczenia finansowania tej umowy o kredyt związanej z nieruchomością mieszkalną i objętej identycznymi warunkami jak ta umowa o kredyt związana z nieruchomością mieszkalną, kredyt ten może być wypłacony, zrefinansowany lub spłacony, jeżeli usługa nie podlega obowiązkom określonym w niniejszym artykule.
8. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89, w celu zapewniania, aby firmy inwestycyjne przestrzegały określonych w ust. 2-6 niniejszego artykułu zasad w zakresie świadczenia na rzecz swoich klientów usług inwestycyjnych lub usług dodatkowych, obejmujące informacje, które należy uzyskać w przypadku dokonywania oceny odpowiedniości lub adekwatności usług i instrumentów finansowych dla ich klientów, kryteria oceny niekompleksowych instrumentów finansowych na potrzeby ust. 4 lit. a) ppkt (vi) niniejszego artykułu, treść i formę rejestrów oraz umowy o świadczenie usług klientom i przeznaczone dla klientów okresowe sprawozdania dotyczące świadczonych usług. Te akty delegowane uwzględniają:
a)
charakter oferowanych lub świadczonych na rzecz klienta lub potencjalnego klienta usług, mając na uwadze rodzaj, cel, wielkość i częstotliwość transakcji;
b)
charakter oferowanych lub rozważanych produktów, w tym różnych rodzajów instrumentów finansowych;
c)
detaliczny lub profesjonalny charakter klienta lub potencjalnych klientów lub, w przypadku ust. 6, ich klasyfikację jako uprawnionych kontrahentów.
9. EUNGiPW przyjmuje do dnia 3 stycznia 2016 r. wytyczne określające kryteria oceny wiedzy i kompetencji wymaganych na mocy ust. 1.
10. EUNGiPW opracowuje do dnia 3 stycznia 2016 r. oraz regularnie aktualizuje wytyczne w zakresie oceny:
a)
instrumentów finansowych, których struktura utrudnia klientowi zrozumienie związanego z nimi ryzyka, zgodnie z ust. 4 lit. a) ppkt (ii) oraz (iii);
b)
lokat strukturyzowanych, których struktura utrudnia klientowi zrozumienie ryzyka związanego ze zwrotem lub kosztu rezygnacji z produktu przed terminem, zgodnie z ust. 4 lit. a) ppkt (v).
11. EUNGiPW może opracowywać i okresowo aktualizować wytyczne dla oceny instrumentów finansowych zaklasyfikowanych jako niekompleksowe do celów ust. 4 lit. a) pkt (vi), z uwzględnieniem aktów delegowanych przyjmowanych na mocy ust. 8.
Artykuł 26
Świadczenie usług za pośrednictwem innej firmy inwestycyjnej
Państwa członkowskie umożliwiają firmie inwestycyjnej otrzymywanie dyspozycji dotyczących świadczenia usług inwestycyjnych lub usług dodatkowych na rachunek klienta za pośrednictwem innej firmy inwestycyjnej, w oparciu o informacje dotyczące klienta przekazane przez tę firmę inwestycyjną. Firma inwestycyjna, która przekazuje dyspozycje, pozostaje odpowiedzialna za kompletność i dokładność przekazanych informacji.
Firma inwestycyjna, która tą drogą otrzymuje dyspozycje dotyczące świadczenia usług na rachunek klienta, musi również być w stanie opierać się na wszelkich rekomendacjach odnoszących się do usługi lub transakcji świadczonej na rzecz klienta przez inną firmę inwestycyjną. Firma inwestycyjna, która przekazuje dyspozycje, pozostaje odpowiedzialna za odpowiedniość przekazanych rekomendacji lub porad względem klienta.
Firma inwestycyjna, która otrzymuje dyspozycje lub zlecenia klienta za pośrednictwem innej firmy inwestycyjnej, odpowiada za realizację usługi lub transakcji w oparciu o wszelkiego rodzaju informacje lub rekomendacje, zgodnie z odpowiednimi przepisami niniejszego tytułu.
Artykuł 27
Obowiązek wykonywania zleceń na warunkach najbardziej korzystnych dla klienta
1. Państwa członkowskie wymagają, aby przedsiębiorstwa inwestycyjne podjęły wszelkie wystarczające działania w celu uzyskania, podczas wykonywania zleceń, możliwie najlepszych dla klienta wyników, uwzględniając cenę, koszty, szybkość, prawdopodobieństwo wykonania oraz rozliczenie, wielkość, charakter lub wszelkiego rodzaju inne aspekty dotyczące wykonywania zlecenia. Jednakże w przypadku gdy klient przekazuje specjalne dyspozycje, firma inwestycyjna wykonuje zlecenie według tych dyspozycji.
W przypadku gdy firma inwestycyjna wykonuje zlecenie na rachunek klienta detalicznego, możliwie najlepszy wynik określa się w ujęciu ogólnym, uwzględniając cenę instrumentu finansowego i koszty związane z wykonywaniem zlecenia, do których zalicza się wszystkie wydatki, jakie ponosi klient w bezpośrednim związku z wykonywaniem takiego zlecenia, w tym opłaty w ramach systemu wykonywania zleceń, opłaty z tytułu rozliczania i rozrachunku oraz wszelkie inne opłaty wnoszone na rzecz stron trzecich uczestniczących w wykonywaniu zlecenia.
Do celów zapewniania możliwie najlepszego wyniku zgodnie z akapitem pierwszym, w przypadku gdy istnieje więcej niż jeden konkurencyjny system wykonywania zlecenia dotyczącego instrumentu finansowego, w celu oceny i porównania na rzecz klienta wyników, które mogłyby zostać osiągnięte dzięki wykonaniu zlecenia w każdym z systemów wykonywania zleceń wymienionych w polityce firmy inwestycyjnej dotyczącej wykonywania zleceń, na której można wykonać zlecenie, w ocenie tej uwzględnia się własne prowizje i opłaty firmy inwestycyjnej za wykonanie zlecenia w każdym z nadających się do tego systemów wykonywania zleceń.
2. Firma inwestycyjna nie otrzymuje jakiegokolwiek wynagrodzenia, odliczenia lub korzyści niepieniężnych za przekierowywanie zleceń do określonego systemu obrotu lub systemu wykonywania zleceń, który naruszałby wymogi dotyczące konfliktu interesów lub zachęt określone w ust. 1 niniejszego artykułu oraz w art. 16 ust. 3, art. 23 i 24.
3. Państwa członkowskie wymagają, aby dla instrumentów finansowych podlegających obowiązkowi handlowemu przewidzianemu w art. 23 i 28 rozporządzenia (UE) nr 600/2014 każdy system obrotu oraz podmiot systematycznie internalizujący transakcje, a dla innych instrumentów finansowych - każdy system wykonywania zleceń, przynajmniej raz do roku podawał do publicznej wiadomości, bez jakichkolwiek opłat, dane dotyczące jakości wykonywanych transakcji w tym systemie, a po wykonaniu transakcji na rachunek klienta firma inwestycyjna informuje klienta, gdzie zlecenie wykonano. Okresowe sprawozdania zawierają szczegółowe informacje na temat ceny, kosztów, szybkości i prawdopodobieństwa wykonania transakcji dla poszczególnych instrumentów finansowych.
4. Państwa członkowskie wymagają od firm inwestycyjnych ustanowienia i wdrożenia skutecznych uzgodnień dotyczących spełnienia wymogów ust. 1. W szczególności, państwa członkowskie wymagają od firm inwestycyjnych ustanowienia i wdrożenia polityki wykonywania zleceń umożliwiającej uzyskanie w odniesieniu do zleceń klientów możliwie najlepszego wyniku zgodnie z ust. 1.
5. W odniesieniu do każdego rodzaju instrumentów finansowych polityka wykonywania zleceń obejmuje informacje dotyczące różnych systemów wykonywania zleceń, w których firma inwestycyjna wykonuje zlecenia swojego klienta, oraz czynniki mające wpływ na wybór systemu wykonywania zleceń. Informacje te obejmują przynajmniej te systemy wykonywania zleceń, które umożliwiają firmie inwestycyjnej uzyskiwanie w sposób ciągły możliwie najlepszego wyniku w odniesieniu do wykonywania zleceń klienta.
Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne dostarczały klientom odpowiednich informacji dotyczących swojej polityki wykonywania zleceń. Informacje te zawierają wyraźne, wystarczająco szczegółowe wyjaśnienia umożliwiające klientom łatwe zrozumienie sposobu wykonywania zleceń przez firmę inwestycyjną na rzecz klienta. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne uzyskały uprzednio zgodę klientów na proponowaną politykę wykonywania zleceń.
W przypadku gdy polityka wykonywania zlecenia przewiduje możliwość wykonywania zleceń klienta poza systemem obrotu, państwa członkowskie wymagają, aby firma inwestycyjna w szczególności informowała klientów o takiej możliwości. Państwa członkowskie wymagają, aby firma inwestycyjna uzyskała uprzednią zgodę klienta przez przystąpieniem do wykonania jego zlecenia poza systemem obrotu. Firmy inwestycyjne mogą uzyskać zgodę klientów w formie ogólnej umowy, lub w odniesieniu do poszczególnych transakcji.
6. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne wykonujące zlecenia klientów sporządzały i podawały do publicznej wiadomości raz na rok, dla każdej kategorii instrumentów finansowych, wykaz pięciu najlepszych systemów wykonywania zleceń pod względem wolumenu obrotu, w których wykonywały zlecenia klientów w poprzednim roku, a także informacje dotyczące uzyskanej jakości wykonania.
7. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne, które wykonują zlecenia klientów, monitorowały skuteczność uzgodnień dotyczących wykonywania zleceń i polityki wykonywania zleceń, w celu ustalenia i w stosownych przypadkach naprawienia wszelkiego rodzaju niedociągnięć. W szczególności, firmy te regularnie dokonują oceny, czy systemy wykonywania zleceń ujęte w w polityce wykonywania zleceń uzyskują możliwie najlepszy dla klienta wynik oraz czy konieczne jest wprowadzenie zmian do uzgodnień dotyczących wykonywania zleceń, przy uwzględnieniu między innymi informacji opublikowanych na mocy ust. 3 i 6. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne powiadamiały klientów, z którymi łączy ich stały stosunek, o wszelkich istotnych zmianach w uzgodnieniach dotyczących wykonywania zleceń lub polityce wykonywania zleceń.
8. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne były w stanie wykazać swoim klientom, że wykonały ich zlecenia zgodnie z polityką wykonywania zleceń danej firmy inwestycyjnej, a także wykazać właściwemu organowi - na jego żądanie - ich zgodność z niniejszym artykułem.
9. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 dotyczących:
a)
kryteriów ustalania rangi poszczególnych czynników, które zgodnie z ust. 1 mogą zostać uwzględnione w celu ustalenia możliwie najlepszego wyniku, biorąc pod uwagę wielkość i rodzaj zamówienia oraz detaliczny lub profesjonalny charakter klienta;
b)
czynników, które firma inwestycyjna może uwzględnić dokonując przeglądu uzgodnień dotyczących wykonywania zleceń oraz okoliczności, na których podstawie właściwe może być wprowadzenie zmian do takich uzgodnień. W szczególności, czynników dotyczących ustalania, które systemy wykonywania zleceń umożliwiają firmie inwestycyjnej uzyskiwanie w sposób ciągły możliwie najlepszego wyniku w odniesieniu do wykonywania zleceń klienta.
c)
charakteru i zakresu informacji dotyczących ich polityki wykonywania zleceń, jakie mają być przekazywane klientom, zgodnie z ust. 5.
10. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia:
a)
szczególnej treści, formatu i częstotliwości danych dotyczących jakości wykonywania zleceń, które mają być publikowane zgodnie z ust. 3, z uwzględnieniem rodzaju systemu wykonywania zleceń oraz rodzaju danego instrumentu finansowego;
b)
treści i formatu informacji, które mają być publikowane przez firmy inwestycyjne zgodnie z ust. 6.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 28
Zasady obsługi zlecenia klienta
1. Państwa członkowskie wymagają, aby firma inwestycyjna uprawniona do wykonywania zleceń na rachunek klientów wdrożyła procedury i uzgodnienia przewidziane w odniesieniu do bezzwłocznego, uczciwego i należytego wykonywania zleceń klienta, w stosunku do zleceń innego klienta lub interesów handlowych firmy inwestycyjnej.
Te procedury lub uzgodnienia umożliwiają wykonywanie innego rodzaju porównywalnych zleceń klienta według terminu ich otrzymania przez firmę inwestycyjną.
2. W przypadku zleceń z limitem ceny klienta, odnoszących się do akcji dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym lub będących przedmiotem obrotu w systemie obrotu, które to zlecenia nie są bezzwłocznie wykonywane na podstawie przeważających warunków rynkowych, państwa członkowskie wymagają, aby, o ile klient wyraźnie nie przekaże odmiennych instrukcji, firmy inwestycyjne podejmowały środki ułatwiające możliwie najwcześniejsze wykonanie takiego zlecenia przez bezzwłoczne podanie takiego zlecenia z limitem ceny klienta do publicznej wiadomości, w sposób dający łatwy dostęp do niego innym uczestnikom rynku. Państwa członkowskie mogą zadecydować, że firmy inwestycyjne wypełniają ten obowiązek przekazując zlecenie z limitem ceny klienta do systemu obrotu. Państwa członkowskie przewidują, że właściwe organy mogą znieść obowiązek podawania do publicznej wiadomości zlecenia z limitem ceny o znacznej wielkości w skali w porównaniu ze standardową wielkością rynku ustaloną na mocy art. 4 rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
3. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu określenia:
a)
warunków i charakteru procedur i uzgodnień prowadzących do bezzwłocznego, uczciwego i należytego wykonywania zleceń klientów oraz sytuacji, w których, oraz rodzajów transakcji, dla których firma inwestycyjna może w sposób uzasadniony odstąpić od ich bezzwłocznego wykonania w celu uzyskania warunków bardziej korzystnych dla klientów;
b)
różnych metod, za pomocą których firmę inwestycyjną można uznać za wypełniającą swój obowiązek ujawniania zleceń z limitem ceny klienta, które nie podlegają bezzwłocznemu wykonaniu na rynku.
Artykuł 29
Obowiązki firm inwestycyjnych dotyczące powoływania agentów
1. Państwa członkowskie zezwalają firmie inwestycyjnej na powoływanie agentów do celów promowania usług firmy inwestycyjnej, prowadzenia doradztwa lub otrzymywania zleceń od klientów lub potencjalnych klientów, oraz ich przekazywania, oferowania instrumentów finansowych i świadczenia usług doradztwa w odniesieniu do instrumentów finansowych oraz usług oferowanych przez tę firmę inwestycyjną.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby w przypadku gdy firma inwestycyjna podejmuje decyzję o powołaniu agenta, zachowywała ona pełną i bezwarunkową odpowiedzialność za wszelkie działania lub zaniechania po stronie agenta działającego w imieniu firmy inwestycyjnej. Państwa członkowskie wymagają, aby firma inwestycyjna zapewniła, aby kontaktując się z klientem lub potencjalnym klientem lub przed zawarciem transakcji z jakimkolwiek klientem lub potencjalnym klientem, agent ujawniał charakter, w jakim działa oraz firmę inwestycyjną, którą reprezentuje.
Zgodnie z art. 16 ust. 6, 8 i 9 państwa członkowskie mogą zezwolić agentom zarejestrowanym na ich terytorium na przechowywanie środków pieniężnych lub instrumentów finansowych klienta w imieniu i na pełną odpowiedzialność firmy inwestycyjnej, dla której ci agenci działają na ich terytorium lub, w przypadku transakcji transgranicznych, na terytorium państwa członkowskiego, które zezwala agentowi na przechowywanie środków pieniężnych klienta.
Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne monitorowały działalność swoich agentów w sposób zapewniający ciągłość wypełniania przez nich wymogów niniejszej dyrektywy, gdy działają one za pośrednictwem agentów.
3. Agentów rejestruje się w rejestrze publicznym państwa członkowskiego, w którym mają siedzibę. EUNGiPW publikuje na swojej stronie internetowej odniesienia lub hiperłącza do rejestrów publicznych utworzonych zgodnie z niniejszym artykułem przez państwa członkowskie, które zadecydują o zezwoleniu firmom inwestycyjnym na powoływanie agentów.
Państwa członkowskie zapewniają, aby agentów wpisywano do rejestru publicznego tylko wtedy, gdy ustalono, że mają oni wystarczająco nieposzlakowaną opinię i posiadają odpowiednią wiedzę i kompetencje ogólne, handlowe i profesjonalne umożliwiające świadczenie usługi inwestycyjnej lub usługi dodatkowej oraz dokładne przekazywanie wszystkich istotnych informacji dotyczących usługi proponowanej klientowi lub potencjalnemu klientowi.
Państwa członkowskie mogą zadecydować, że - z zastrzeżeniem odpowiedniej kontroli - firmy inwestycyjne mogą weryfikować, czy powołani agenci mają wystarczająco nieposzlakowaną opinię i posiadają wiedzę i kompetencje, o których mowa w akapicie drugim.
Rejestr uaktualniania się na bieżąco. Rejestr jest publicznie dostępny do celów konsultacji.
4. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne powołujące agentów podejmowały odpowiednie środki w celu uniknięcia jakiegokolwiek negatywnego wpływu, jaki działalność agentów nieobjęta zakresem niniejszej dyrektywy, może wywierać na działalność prowadzoną przez agentów w imieniu firmy inwestycyjnej.
Państwa członkowskie mogą zezwolić właściwym organom na współpracę z firmami inwestycyjnymi i instytucjami kredytowymi, ich stowarzyszeniami oraz innymi podmiotami, w zakresie rejestrowania agentów i monitorowania zgodności działalności agentów z wymogami ust. 3. W szczególności firma inwestycyjna, instytucja kredytowa lub ich stowarzyszenia oraz inne podmioty mogą rejestrować agentów pod nadzorem właściwego organu.
5. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne powoływały wyłącznie agentów wpisanych do rejestrów publicznych, o których mowa w ust. 3.
6. Państwa członkowskie mogą przyjąć lub utrzymać w mocy przepisy przewidujące surowsze wymogi, niż wymogi określone w niniejszym artykule lub dodać dalsze wymogi dotyczące agentów zarejestrowanych w ramach ich jurysdykcji.
Artykuł 30
Transakcje zawierane z uprawnionymi kontrahentami
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby firmy inwestycyjne uprawnione do wykonywania zleceń na rachunek klientów lub zawierające transakcje na własny rachunek lub otrzymujące i przekazujące zlecenia, mogły doprowadzać lub przystępować do transakcji z uprawnionymi kontrahentami bez konieczności wypełniania obowiązków wynikających z art. 24 - z wyjątkiem ust. 4 i 5 - art. 25 - z wyjątkiem ust. 6 - art. 27 i art. 28 ust. 1 w odniesieniu do tych transakcji lub jakiejkolwiek usługi dodatkowej bezpośrednio dotyczącej tych transakcji.
Państwa członkowskie zapewniają, aby w swoich stosunkach z uprawnionymi kontrahentami firmy inwestycyjne postępowały uczciwie, rzetelnie i profesjonalnie oraz komunikowały się w sposób rzetelny, wyraźny i niewprowadzający w błąd, z uwzględnieniem charakteru uprawnionego kontrahenta i jego działalności.
2. Na użytek niniejszego artykułu, za uprawnionych kontrahentów państwa członkowskie uznają firmy inwestycyjne, instytucje kredytowe, zakłady ubezpieczeń, UCITS oraz ich spółki zarządzające, fundusze emerytalne oraz ich spółki zarządzające, inne instytucje finansowe uprawnione lub regulowane na mocy prawa Unii lub prawa krajowego państwa członkowskiego, krajowe władze rządowe oraz właściwe dla nich urzędy, w tym organy publiczne obsługujące dług publiczny na poziomie krajowym, banki centralne i organizacje ponadnarodowe.
Klasyfikacja uprawnionego kontrahenta na podstawie akapitu pierwszego pozostaje bez uszczerbku dla prawa takich podmiotów do żądania, w formie ogólnej albo na zasadach handlowych, traktowania ich jak klientów, których współpraca z firmą inwestycyjną podlega art. 24, 25, 27 i 28.
3. Państwa członkowskie mogą uznać za uprawnionych kontrahentów również przedsiębiorstwa spełniające wstępnie zdefiniowane wymogi proporcjonalności, w tym progi ilościowe. W przypadku transakcji, która dotyczy potencjalnych kontrahentów znajdujących się w różnych jurysdykcjach, firma inwestycyjna przyjmuje jako status innego przedsiębiorstwa status określony przez prawo lub środki państwa członkowskiego, w którym utworzono to przedsiębiorstwo.
Państwa członkowskie zapewniają, aby firma inwestycyjna przystępująca do transakcji z takim przedsiębiorstwem zgodnie z ust. 1 uzyskiwała od potencjalnego kontrahenta wyraźne potwierdzenie, że wyraża on zgodę na traktowanie go jak kontrahenta uprawnionego. Państwa członkowskie zezwalają firmie inwestycyjnej na uzyskanie potwierdzenia w formie umowy ogólnej lub w odniesieniu do poszczególnych transakcji.
4. Państwa członkowskie mogą uznać za uprawnionych kontrahentów podmioty państwa trzeciego równorzędne do tych kategorii podmiotów, o których mowa w ust. 2.
Państwa członkowskie mogą również uznać za uprawnionych kontrahentów przedsiębiorstwa państwa trzeciego, takie jak te, o których mowa w ust. 3, na takich samych warunkach i w oparciu o te same wymogi, jak te określone w ust. 3.
5. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu określenia:
a)
procedur wnioskowania o traktowanie jak klientów na podstawie ust. 2;
b)
procedur dotyczących uzyskiwania wyraźnego potwierdzenia od potencjalnych kontrahentów na podstawie ust. 3;
c)
wstępnie zdefiniowanych wymogów proporcjonalności, w tym progów ilościowych umożliwiających uznanie przedsiębiorstwa za uprawnionego kontrahenta na podstawie ust. 3.
Sekcja 3
Przejrzystość i integralność rynku
Artykuł 31
Monitorowanie zgodności z zasadami MTF lub OTF i innymi obowiązkami prawnymi
1. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne oraz operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF ustanowili i utrzymywali skuteczne mechanizmy i procedury właściwe dla MTF lub OTF, dotyczące regularnego monitorowania zgodności działalności jego członków, uczestników lub użytkowników z jego zasadami. Firmy inwestycyjne i operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF monitorują wysłane zlecenia, w tym zlecenia anulowane, oraz transakcje zawierane przez ich członków, uczestników lub użytkowników za pomocą tych systemów celem wykrycia naruszeń tych zasad, nieprawidłowych warunków wymiany handlowej, postępowania, które może wskazywać na postępowanie zakazane na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014, lub zakłóceń systemu w odniesieniu do instrumentu finansowego oraz przewidują zasoby niezbędne do zapewnienia skuteczności takiego monitorowania.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne i operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF niezwłocznie informowali właściwy organ o istotnych naruszeniach tych zasad lub nieprawidłowych warunkach wymiany handlowej lub postępowaniu, które może wskazywać na postępowanie zakazane na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014, lub zakłóceniach systemu w odniesieniu do instrumentu finansowego.
Właściwe organy firm inwestycyjnych i operatorów rynku prowadzących MTF lub OTF przekazują EUNGiPW oraz właściwym organom pozostałych państw członkowskich informacje, o których mowa w akapicie pierwszym.
W odniesieniu do postępowania, które może wskazywać na postępowanie zakazane na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014, właściwy organ musi być przekonany, że takie postępowanie ma lub miało miejsce zanim powiadomi właściwe organy pozostałych państw członkowskich i EUNGiPW.
3. Państwa członkowskie wymagają również, aby firmy inwestycyjne i operatorzy rynku prowadzący MTF lub OTF bez zbędnej zwłoki przekazywali także informacje, o których mowa w ust. 2, organowi właściwemu do wykrywania i ścigania nadużyć na rynku, oraz w pełni wspomagali ten organ w wykrywaniu i ściganiu nadużyć na rynku mających miejsce w ich systemach lub za pośrednictwem ich systemów.
4. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu określenia okoliczności uruchamiających wymóg informowania, o którym mowa w ust. 2 niniejszego artykułu.
Artykuł 32
Zawieszenie i wycofanie instrumentów finansowych z obrotu na MTF lub OTF
1. Bez uszczerbku dla prawa właściwego organu na mocy art. 69 ust. 2 do występowania o zawieszenie lub wycofanie instrumentu finansowego z obrotu, firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący MTF lub OTF mogą zawiesić lub wycofać z obrotu instrument finansowy, który nie wypełnia już zasad MTF lub OTF, chyba że takie zawieszenie lub wycofanie mogłoby spowodować poważną szkodę dla interesów inwestorów lub prawidłowego funkcjonowania rynku.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący MTF lub OTF, którzy zawiesili lub wycofali z obrotu instrument finansowy, zawiesili również lub wycofali z obrotu instrumenty pochodne, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10, które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują, w przypadku gdy jest to konieczne do wsparcia celów zawieszenia lub wycofania bazowego instrumentu finansowego. Firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący MTF lub OTF publikuje swoją decyzję o zawieszeniu lub wycofaniu instrumentu finansowego i jakiegokolwiek powiązanego instrumentu pochodnego oraz powiadamia o odpowiednich decyzjach swój właściwy organ.
Właściwy organ, w którego jurysdykcji zainicjowano zawieszenie lub wycofanie z obrotu, wymaga, aby rynki regulowane, inne MTF, inne OTF oraz podmioty systematycznie internalizujące transakcje wchodzące w zakres jego jurysdykcji i obracające tymi samymi instrumentami finansowymi lub instrumentami pochodnymi, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10 do niniejszej dyrektywy i które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują, również zawiesiły lub wycofały z obrotu ten instrument finansowy lub instrument pochodny, w przypadku gdy takie zawieszenie lub wycofanie z obrotu wynika z podejrzeń o nadużycia na rynku, publicznej oferty przejęcia lub nieujawnienia wewnętrznych informacji o emitencie lub instrumencie finansowym z naruszeniem art. 7 i 17 rozporządzenia (UE) nr 596/2014, z wyjątkiem sytuacji, w których takie zawieszenie lub wycofanie z obrotu mogłoby spowodować poważną szkodę dla interesów inwestorów lub prawidłowego funkcjonowania rynku.
Właściwy organ niezwłocznie podaje tę decyzję do wiadomości publicznej i przekazuje ją EUNGiPW oraz właściwym organom pozostałych państw członkowskich.
Powiadomione właściwe organy pozostałych państw członkowskich wymagają, aby rynki regulowane, inne MTF, inne OTF oraz podmioty systematycznie internalizujące transakcje wchodzące w zakres ich jurysdykcji i obracające tymi samymi instrumentami finansowymi lub instrumentami pochodnymi, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10, które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują, również zawiesiły lub wycofały z obrotu ten instrument finansowy lub instrument pochodny, w przypadku gdy takie zawieszenie lub wycofanie z obrotu wynika z podejrzeń o nadużycia na rynku, publicznej oferty przejęcia lub nieujawnienia wewnętrznych informacji o emitencie lub instrumencie finansowym z naruszeniem art. 7 i 17 rozporządzenia (UE) nr 596/2014, z wyjątkiem sytuacji, w których takie zawieszenie lub wycofanie z obrotu mogłoby spowodować poważną szkodę dla interesów inwestorów lub prawidłowego funkcjonowania rynku.
Każdy powiadomiony właściwy organ przekazuje swoją decyzję EUNGiPW i pozostałym właściwym organom wraz z wyjaśnieniem, jeżeli postanowił nie zawieszać lub nie wycofywać z obrotu instrumentu finansowego lub instrumentu pochodnego, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10, które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują.
Niniejszy ustęp ma również zastosowanie, w przypadku gdy zniesione zostanie zawieszenie obrotu instrumentem finansowym lub instrumentem pochodnym, o którym mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10, który jest związany z tym instrumentem finansowym lub który się do niego odwołuje.
Procedura powiadamiania, o której mowa w niniejszym ustępie, ma również zastosowanie w przypadkach, w których decyzja o zawieszeniu obrotu lub wycofaniu z obrotu instrumentu finansowego lub instrumentów pochodnych, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10, które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują, podejmowana jest przez właściwy organ zgodnie z art. 69 ust. 2 lit. m) i n).
W celu zapewnienia, aby obowiązek zawieszenia lub wycofania z obrotu takich instrumentów pochodnych stosowano proporcjonalnie, EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu dalszego określenia sytuacji, w których powiązanie między instrumentem pochodnym, o którym mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10” który jest związany z zawieszonym lub wycofanym z obrotu instrumentem finansowym lub się do niego odwołuje, a pierwotnym instrumentem finansowym oznacza, że ten instrument pochodny także musi zostać zawieszony lub wycofany z obrotu, aby osiągnąć cel zawieszenia lub wycofania bazowego instrumentu finansowego.
Urząd przedkłada Komisji projekt regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r..
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
3. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu określenia formatu i momentu przekazania oraz publikacji, o których mowa w ust. 2.
ESMA przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
4. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu określenia sytuacji mogących poważnie zaszkodzić interesom inwestorów lub prawidłowemu funkcjonowania rynku, o których mowa w ust. 1 i 2 niniejszego artykułu.
Sekcja 4
Rynki MŚP
Artykuł 33
Rynki rozwoju MŚP
1. Państwa członkowskie zapewniają możliwość występowania przez operatora MTF do swojego macierzystego właściwego organu z wnioskiem o rejestrację MTF jako rynku rozwoju MŚP.
2. Państwa członkowskie zapewniają możliwość rejestrowania MTF przez macierzysty właściwy organ jako rynku rozwoju MŚP, w przypadku gdy właściwy organ otrzyma wniosek, o którym mowa w ust. 1, oraz upewni się, że w odniesieniu do MTF spełnione są wymogi określone w ust. 3.
3. Państwa członkowskie zapewniają, aby MTF podlegały skutecznym zasadom, systemom i procedurom zapewniającym spełnienie następujących kryteriów:
a)
co najmniej 50 % emitentów, których instrumenty finansowe są dopuszczone do obrotu na MTF to MŚP w momencie rejestracji MTF jako rynku rozwoju MŚP oraz w ciągu każdego roku kalendarzowego po tej dacie;
b)
ustanowiono odpowiednie kryteria dotyczące pierwszego i dalszego dopuszczenia instrumentów finansowych emitentów do obrotu na tym rynku;
c)
w przypadku pierwszego dopuszczenia instrumentów finansowych do obrotu na tym rynku opublikowano wystarczające informacje umożliwiające inwestorom podjęcie świadomej decyzji o ewentualnym zainwestowaniu w dane instrumenty finansowe, w formie odpowiedniego dokumentu o dopuszczeniu do obrotu albo w formie prospektu emisyjnego, jeżeli w odniesieniu do oferty publicznej instrumentów finansowych przeprowadzonej w związku z pierwszym dopuszczeniem do obrotu instrumentu finansowego na MTF zastosowanie mają wymogi określone w dyrektywie 2003/71/WE;
d)
na rynku dostępne są odpowiednie bieżące okresowe sprawozdania finansowe udostępniane przez emitenta lub w jego imieniu, na przykład zbadane roczne sprawozdania finansowe;
e)
emitenci na rynku, zdefiniowani w art. 3 ust. 1 pkt 21 rozporządzenia (UE) nr 596/2014, osoby pełniące obowiązki kierownicze, zdefiniowane w art. 3 ust. 1 pkt 25 rozporządzenia (UE) nr 596/2014 oraz osoby blisko z nimi związane, zdefiniowane w art. 3 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia (UE) nr 596/2014 spełniają stosowne wymogi mające do nich zastosowanie na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014;
f)
informacje regulacyjne dotyczące emitentów na rynku są przechowywane i podawane do publicznej wiadomości;
g)
istnieją skuteczne systemy i mechanizmy kontroli mające na celu zapobieganie przypadkom nadużyć na rynku oraz ich wykrywanie zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu (UE) nr 596/2014.
4. Kryteria określone w ust. 3 pozostają bez uszczerbku dla obowiązku przestrzegania przez firmę inwestycyjną lub operatora rynku prowadzących MTF innych obowiązków wynikających z niniejszej dyrektywy związanych z prowadzeniem MTF. Kryteria te nie uniemożliwiają również firmie inwestycyjnej lub operatorowi rynku prowadzącemu MTF nakładania dodatkowych wymogów, oprócz wymogów określonych w tym ustępie.
5. Państwa członkowskie zapewniają macierzystemu właściwemu organowi możliwość wyrejestrowania MTF jako rynku rozwoju MŚP w którymkolwiek z poniższych przypadków:
a)
firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący rynek wystąpili z wnioskiem o jego wyrejestrowanie;
b)
wymogi określone w ust. 3 nie są już spełnione w odniesieniu do MTF.
6. Państwa członkowskie wymagają, aby w przypadku zarejestrowania lub wyrejestrowania MTF jako rynku rozwoju MŚP przez macierzysty właściwy organ na podstawie niniejszego artykułu, organ ten jak najszybciej powiadomił o tym EUNGiPW. EUNGiPW publikuje na swoich stronach internetowych oraz aktualizuje wykaz rynków rozwoju MŚP.
7. Państwa członkowskie wymagają, aby w przypadku dopuszczenia instrumentu finansowego emitenta do obrotu na jednym rynku rozwoju MŚP, ten instrument finansowy mógł być również przedmiotem obrotu na innym rynku rozwoju MŚP tylko w przypadku gdy emitent został poinformowany i nie zgłosił sprzeciwu. W takim przypadku emitent nie podlega jednak jakimkolwiek obowiązkom w zakresie ładu korporacyjnego ani początkowym, bieżącym lub doraźnym obowiązkom informacyjnym w stosunku do tego drugiego rynku rozwoju MŚP.
8. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu dalszego określenia wymogów ustanowionych w ust. 3 niniejszego artykułu. Środki te uwzględniają konieczność utrzymania - w oparciu o te wymogi - wysokiego poziomu ochrony inwestorów w celu budowy zaufania inwestorów do tych rynków, przy jednoczesnym ograniczeniu obciążeń administracyjnych dla emitentów na tym rynku, oraz doprowadzenia do tego, aby nie dochodziło do wyrejestrowań ani do odmów rejestracji w wyniku zwykłego, tymczasowego niedopełnienia warunków określonych w ust. 3 lit. a) niniejszego artykułu.
ROZDZIAŁ III
Prawa firm inwestycyjnych
Artykuł 34
Swoboda świadczenia usług inwestycyjnych i prowadzenia działalności inwestycyjnej
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby każda firma inwestycyjna, uprawniona i nadzorowana przez właściwe organy innego państwa członkowskiego zgodnie z niniejszą dyrektywą oraz instytucje kredytowe podlegające dyrektywie 2013/36/UE mogły swobodnie świadczyć usługi inwestycyjne lub prowadzić działalność inwestycyjną oraz świadczyć usługi dodatkowe na ich terytoriach, pod warunkiem że takie usługi i taka działalność są objęte zezwoleniem. Usługi dodatkowe można świadczyć tylko wraz z usługami inwestycyjnymi lub działalnością inwestycyjną.
W odniesieniu do kwestii objętych niniejszą dyrektywą państwa członkowskie nie nakładają jakichkolwiek wymagań dodatkowych na taką firmę inwestycyjną lub instytucję kredytową.
2. Każda firma inwestycyjna, która chce świadczyć usługi inwestycyjne lub prowadzić działalność inwestycyjną na terytorium innego państwa członkowskiego po raz pierwszy lub która chce zmienić zakres świadczonych usług lub prowadzonej działalności przekazuje właściwym organom swojego macierzystego państwa członkowskiego informacje dotyczące:
a)
państwa członkowskiego, w którym zamierza prowadzić działalność;
b)
programu działania określającego w szczególności usługi inwestycyjne lub działalność inwestycyjną, a także usługi dodatkowe, które zamierza świadczyć lub prowadzić na terytorium tego państwa członkowskiego, oraz czy zamierza to robić za pośrednictwem agentów mających siedziby w jej macierzystym państwie członkowskim. W przypadku gdy firma inwestycyjna zamierza korzystać z usług agentów, przekazuje ona właściwemu organowi w swoim macierzystym państwie członkowskim dane identyfikujące tych agentów.
W przypadku gdy firma inwestycyjna zamierza korzystać z usług agentów mających siedzibę w jej macierzystym państwie członkowskim, na terytorium państw członkowskich, w których zamierza świadczyć usługi, właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego firmy inwestycyjnej, w terminie jednego miesiąca od otrzymania wszystkich informacji, przekazuje właściwemu organowi przyjmującego państwa członkowskiego wyznaczonemu jako punkt kontaktowy zgodnie z art. 79 ust. 1 dane identyfikujące agentów, z których usług firma inwestycyjna zamierza korzystać na potrzeby świadczenia usług inwestycyjnych i prowadzenia działalności inwestycyjnej w tym państwie członkowskim. Przyjmujące państwo członkowskie publikuje takie informacje. EUNGiPW może zwrócić się o dostęp do tych informacji zgodnie z procedurą i warunkami określonymi w art. 35 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
3. W terminie jednego miesiąca od daty otrzymania informacji właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego przesyła te informacje właściwemu organowi przyjmującego państwa członkowskiego, wyznaczonemu jako punkt kontaktowy zgodnie z art. 79 ust. 1. Firma inwestycyjna może wtedy rozpocząć świadczenie danych usług inwestycyjnych lub prowadzenie działalności inwestycyjnej w przyjmującym państwie członkowskim.
4. W przypadku zmiany jakichkolwiek danych szczegółowych przekazanych zgodnie z ust. 2, firma inwestycyjna przekazuje pisemne zawiadomienie o takich zmianach właściwemu organowi macierzystego państwa członkowskiego przynajmniej na jeden miesiąc przed wdrożeniem zmian. Właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego informuje o takich zmianach właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego.
5. Każda instytucja kredytowa, która chce świadczyć usługi inwestycyjne lub prowadzić działalność inwestycyjną, a także świadczyć usługi dodatkowe zgodnie z ust. 1 za pośrednictwem agentów przekazuje właściwemu organowi swojego macierzystego państwa członkowskiego dane identyfikujące tych agentów.
W przypadku gdy instytucja kredytowa zamierza korzystać z usług agentów mających siedzibę w jej macierzystym państwie członkowskim, na terytorium państw członkowskich, w których zamierza świadczyć usługi, właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego instytucji kredytowej, w terminie jednego miesiąca od otrzymania wszystkich informacji, przekazuje właściwemu organowi przyjmującego państwa członkowskiego wyznaczonemu jako punkt kontaktowy zgodnie z art. 79 ust. 1 dane identyfikujące agentów, z których usług instytucja kredytowa zamierza korzystać na potrzeby świadczenia usług w tym państwie członkowskim. Przyjmujące państwo członkowskie publikuje takie informacje.
6. Bez dalszych wymogów prawnych lub administracyjnych, państwa członkowskie zezwalają firmom inwestycyjnym oraz operatorom rynku prowadzącym MTF i OTF z innych państw członkowskich na wprowadzenie na ich terytorium odpowiednich rozwiązań ułatwiających dostęp do ich systemów oraz prowadzenie obrotu na tych rynkach przez użytkowników zdalnych, członków lub uczestników mających siedzibę na ich terytorium.
7. Firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący MTF lub OTF, przekazują właściwemu organowi swojego macierzystego państwa członkowskiego informacje w sprawie państwa członkowskiego, w którym zamierza wprowadzić takie rozwiązania. W terminie jednego miesiąca właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego przekazuje te informacje właściwemu organowi państwa członkowskiego, w którym MTF lub OTF zamierza wprowadzić takie rozwiązania.
Właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego MTF przekazuje, na wniosek właściwego organu przyjmującego państwa członkowskiego MTF oraz bez zbędnej zwłoki dane identyfikujące zdalnych członków lub uczestników MTF mających siedzibę w tym państwie członkowskim.
8. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia informacji, które należy zgłosić zgodnie z ust. 2, 4, 5 i 7.
Urząd przedkłada Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisji powierza się uprawnienia do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
9. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu ustanowienia standardowych formularzy, szablonów i procedur dotyczących przekazywania informacji zgodnie z ust. 3, 4, 5 i 7.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 31 grudnia 2016 r.
Komisji przekazuje się uprawnienia do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 35
Utworzenie oddziału
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby usługi inwestycyjne lub działalność inwestycyjną, a także usługi dodatkowe, można było świadczyć lub prowadzić na ich terytoriach zgodnie z niniejszą dyrektywą oraz dyrektywą 2013/36/UE w oparciu o swobodę przedsiębiorczości, poprzez utworzenie oddziału lub korzystanie z usług agenta mającego siedzibę w państwie członkowskim poza jego macierzystym państwem członkowskim, pod warunkiem że te usługi i działalność są objęte zezwoleniem wydanym firmie inwestycyjnej lub instytucji kredytowej w macierzystym państwie członkowskim. Usługi dodatkowe można świadczyć tylko wraz z usługami inwestycyjnymi lub działalnością inwestycyjną.
W odniesieniu do kwestii objętych niniejszą dyrektywą, państwa członkowskie nie nakładają jakichkolwiek wymagań dodatkowych oprócz tych dozwolonych na podstawie ust. 8 w odniesieniu do organizacji i funkcjonowania oddziału.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby każda firma inwestycyjna, która chce utworzyć oddział na terytorium innego państwa członkowskiego lub skorzystać z usług agenta mającego siedzibę w innym państwie członkowskim, w którym ta firma nie utworzyła oddziału, powiadomiła najpierw właściwy organ swojego macierzystego państwa członkowskiego oraz przekazała mu informacje dotyczące:
a)
państw członkowskich, na których terytorium zamierza utworzyć oddział lub państw członkowskich, w których nie utworzyła oddziału, ale planuje skorzystać z usług agentów mających tam siedzibę;
b)
programu działania określającego między innymi usługi inwestycyjne lub działalność inwestycyjną, a także usługi dodatkowe, które mają być oferowane;
c)
struktury organizacyjnej oddziału, w przypadku gdy został utworzony, oraz informacje o tym, czy oddział zamierza skorzystać z usług agentów i dane identyfikujące tych agentów;
d)
w przypadku gdy firma ma korzystać z usług agentów w państwie członkowskim, w którym nie utworzyła oddziału - opisu planowanego sposobu korzystania z usług tych agentów oraz struktury organizacyjnej i hierarchiczną, z której wynika, w jaki sposób agent lub agenci zostaną włączeni do struktury korporacyjnej firmy inwestycyjnej;
e)
adresu w przyjmującym państwie członkowskim, pod którym można otrzymać dokumenty;
f)
nazwiska osób odpowiedzialnych za zarządzanie oddziałem lub agenta.
W przypadku gdy firma inwestycyjna korzysta z usług agenta mającego siedzibę w państwie członkowskim poza jej macierzystym państwem członkowskim, takiego agenta włącza się do oddziału, w przypadku gdy taki oddział został utworzony, z zastrzeżeniem - w każdym przypadku - przepisów niniejszej dyrektywy dotyczących oddziałów.
3. O ile właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego nie ma powodu, aby wątpić w prawidłowość struktury administracyjnej lub sytuacji finansowej firmy inwestycyjnej, biorąc pod uwagę zamierzoną działalność, w ciągu trzech miesięcy od otrzymania wszystkich informacji przekazuje te informacje właściwemu organowi przyjmującego państwa członkowskiego wyznaczonemu jako punkt kontaktowy zgodnie z art. 79 ust. 1 oraz odpowiednio informuje daną firmę inwestycyjną.
4. Oprócz informacji, o których mowa w ust. 2, właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego przekazuje właściwemu organowi przyjmującego państwa członkowskiego dane szczegółowe dotyczące akredytowanego systemu rekompensat, którego firma inwestycyjna jest członkiem zgodnie z dyrektywą 97/9/WE. W przypadku zmiany danych szczegółowych, właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego odpowiednio informuje właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego.
5. W przypadku gdy właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego odmawia przekazania informacji właściwemu organowi przyjmującego państwa członkowskiego, podaje on danej firmie inwestycyjnej powody takiej odmowy w ciągu trzech miesięcy od otrzymania wszystkich informacji.
6. Z chwilą otrzymania informacji od właściwego organu przyjmującego państwa członkowskiego lub w przypadku nieotrzymania takich informacji od tego organu, najpóźniej po upływie dwóch miesięcy od daty przekazania informacji przez właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego, można utworzyć oddział i rozpocząć działalność.
7. Każda instytucja kredytowa, która chce korzystać z usług agenta mającego siedzibę w państwie członkowskim poza jej macierzystym państwem członkowskim w celu świadczenia usług inwestycyjnych lub prowadzenia działalności inwestycyjnej, a także świadczenia usług dodatkowych zgodnie z niniejszą dyrektywą powiadamia o tym właściwy organ w swoim macierzystym państwie członkowskim i przekazuje mu informacje, o których mowa w ust. 2.
O ile właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego nie ma powodu, aby wątpić w prawidłowość struktury administracyjnej lub sytuacji finansowej instytucji kredytowej, w ciągu trzech miesięcy od otrzymania wszystkich informacji przekazuje te informacje właściwemu organowi przyjmującego państwa członkowskiego wyznaczonemu jako punkt kontaktowy zgodnie z art. 79 ust. 1 oraz odpowiednio informuje daną instytucję kredytową.
W przypadku gdy właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego odmawia przekazania informacji właściwemu organowi przyjmującego państwa członkowskiego, podaje on danej instytucji kredytowej powody takiej odmowy w ciągu trzech miesięcy od otrzymania wszystkich informacji.
Agent może rozpocząć prowadzenie działalności z chwilą otrzymania informacji od właściwego organu przyjmującego państwa członkowskiego lub w przypadku nieotrzymania takich informacji od tego organu najpóźniej po upływie dwóch miesięcy od daty przekazania informacji przez właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego. Taki agent podlega przepisom niniejszej dyrektywy dotyczącym oddziałów.
8. Właściwy organ państwa członkowskiego, w którym znajduje się oddział, przyjmuje odpowiedzialność za zapewnienie, aby usługi świadczone przez oddział na jego terytorium wypełniały obowiązki ustanowione w art. 24, 25, 27, 28 niniejszej dyrektywy i art. 14-26 rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz środki przyjęte na ich podstawie przez przyjmujące państwo członkowskie, w przypadku gdy zezwala na to art. 24 ust. 12.
Właściwy organ państwa członkowskiego, w którym znajduje się oddział, ma prawo zbadać uzgodnienia oddziału oraz wymagać dokonania zmian absolutnie koniecznych do umożliwienia właściwemu organowi egzekwowania obowiązków wynikających z art. 24, 25, 27, 28 niniejszej dyrektywy i art. 14-26 rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz środków przyjętych na ich podstawie w odniesieniu do usług lub działalności inwestycyjnej świadczonych lub prowadzonej przez oddział na jego terytorium.
9. Każde państwo członkowskie przewiduje, że w przypadku gdy firma inwestycyjna uprawniona w innym państwie członkowskim utworzyła oddział na jego terytorium, właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego firmy inwestycyjnej może przeprowadzić kontrolę w tym oddziale w ramach wykonywania swoich obowiązków i po powiadomieniu właściwego organu przyjmującego państwa członkowskiego.
10. W przypadku zmiany jakichkolwiek informacji przekazanych zgodnie z ust. 2, firma inwestycyjna kieruje pisemne zawiadomienie o takich zmianach do właściwego organu macierzystego państwa członkowskiego, przynajmniej na miesiąc przed wdrożeniem zmian. Właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego informuje również o tych zmianach właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego.
11. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia informacji, które należy zgłosić zgodnie z ust. 2, 4, 7 i 10.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisji przekazuje się uprawnienia do przyjmowanie regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
12. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu ustanowienia standardowych formularzy, szablonów i procedur dotyczących przekazywania informacji zgodnie z ust. 3, 4, 7 i 10.
EUNGiPW przedstawia ten projekt wykonawczych standardów technicznych Komisji do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisji przekazuje się uprawnienia do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 36
Dostęp do rynków regulowanych
1. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne z innych państw członkowskich, które są uprawnione do wykonywania zleceń klientów lub do zawierania transakcji na własny rachunek, miały prawo członkostwa lub dostęp do rynków regulowanych ustanowionych na ich terytorium za pomocą któregokolwiek z poniższych mechanizmów:
a)
bezpośrednio poprzez utworzenie oddziału w przyjmujących państwach członkowskich;
b)
stając się zdalnymi członkami lub mając zdalny dostęp do rynków regulowanych bez potrzeby posiadania siedziby w macierzystym państwie członkowskim rynku regulowanego, w przypadku gdy procedury handlowe i systemy danego rynku nie wymagają ich fizycznej obecności przy zawieraniu transakcji na rynku.
2. W odniesieniu do kwestii objętych niniejszą dyrektywą państwa członkowskie nie nakładają jakichkolwiek dodatkowych wymogów regulacyjnych ani administracyjnych na firmy inwestycyjne wykonujące prawa przyznane im na mocy ust. 1.
Artykuł 37
Dostęp do CCP, systemów rozliczeniowych i rozrachunku oraz prawo do wyznaczania systemu rozrachunku
1. Bez uszczerbku dla tytułów III, IV lub V rozporządzenia (UE) nr 648/2012 państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne z innych państw członkowskich miały na ich terytorium prawo pośredniego i bezpośredniego dostępu do CCP, systemów rozliczeniowych i rozrachunku do celów finalizowania lub aranżowania finalizowania transakcji na instrumentach finansowych.
Państwa członkowskie wymagają, aby bezpośredni i pośredni dostęp tych firm inwestycyjnych do takich systemów podlegał tym samym, niedyskryminacyjnym, przejrzystym i obiektywnym kryteriom, które stosuje się do lokalnych członków lub uczestników rynku. Państwa członkowskie nie ograniczają wykorzystywania tych systemów do rozliczania i rozrachunku transakcji na instrumentach finansowych zawieranych w systemie obrotu na ich terytorium.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby rynki regulowane na ich terytorium oferowały wszystkim swoim członkom lub uczestnikom prawo wyznaczania systemu właściwego dla rozrachunku transakcji w instrumentach finansowych zawieranych na danym rynku regulowanym, z zastrzeżeniem spełnienia następujących warunków:
a)
istnieją takie powiązania i uzgodnienia między wyznaczonym systemem rozrachunku a innymi systemami lub platformami, które są niezbędne dla zapewnienia skutecznego i ekonomicznego rozrachunku tych transakcji;
b)
właściwy organ odpowiedzialny za nadzór rynku regulowanego uznał, że warunki techniczne dotyczące rozrachunku transakcji zawartych na rynku regulowanym, dokonywanego w systemie rozrachunku innym, niż wyznaczony przez rynek regulowany, umożliwiają sprawne i prawidłowe funkcjonowanie rynków finansowych.
Ta ocena właściwego organu rynku regulowanego pozostaje bez uszczerbku dla kompetencji krajowych banków centralnych pełniących rolę nadzorców systemów rozrachunku lub innych organów nadzoru właściwych dla tych systemów. Do celów uniknięcia nadmiarowego powielania kontroli, właściwy organ uwzględnia kontrolę/nadzór aktualnie prowadzone przez te instytucje.
Artykuł 38
Przepisy dotyczące CCP, systemów rozliczeniowych i rozrachunku w odniesieniu do MTF
1. Państwa członkowskie nie uniemożliwiają firmom inwestycyjnym ani operatorom rynku prowadzącym MTF zawierania odpowiednich uzgodnień z CCP lub izbą rozliczeniową i systemem rozrachunku w innym państwie członkowskim w celu wprowadzenia możliwości rozliczania lub rozrachunku niektórych lub wszystkich transakcji zawartych przez członków lub uczestników w oparciu o ich systemy.
2. Właściwy organ firm inwestycyjnych i operatorów rynku prowadzących MTF nie może sprzeciwiać się wykorzystywaniu CCP, izb rozliczeniowych lub systemów rozrachunku w innym państwie członkowskim, z wyjątkiem przypadków, gdy jest to wyraźnie konieczne dla utrzymania prawidłowego funkcjonowania danego MTF oraz z uwagi na warunki dotyczące systemów rozrachunku określone w art. 37 ust. 2.
Aby uniknąć nadmiarowego powielania kontroli, właściwy organ uwzględnia kontrolę i nadzór nad systemem rozliczeniowym i rozrachunku, sprawowany obecnie przez krajowe banki centralne w ramach nadzoru nad systemami rozliczeniowymi i rozrachunku lub przez inne organy nadzorcze właściwe dla takich systemów.
ROZDZIAŁ IV
Świadczenie usług inwestycyjnych i prowadzenie działalności inwestycyjnej przez firmy z państw trzecich
Sekcja 1
Świadczenie usług lub prowadzenie działalności w drodze utworzenia oddziału
Artykuł 39
Utworzenie oddziału
1. Państwa członkowskie mogą wymagać, aby firma z państwa trzeciego zamierzająca świadczyć usługi inwestycyjne lub prowadzić działalność inwestycyjną, wraz z usługami dodatkowymi lub bez takich usług, na rzecz klientów detalicznych lub klientów profesjonalnych w rozumieniu załącznika II sekcja II na swoim terytorium, utworzyła oddział w tym państwie członkowskim.
2. W przypadku gdy państwo członkowskie wymaga utworzenia oddziału przez firmy z państw trzecich, które zamierzają świadczyć usługi inwestycyjne lub prowadzić działalność inwestycyjną wraz z jakimikolwiek usługami dodatkowymi lub bez takich usług na jego terytorium, oddział musi uzyskać uprzednie zezwolenie właściwych organów tego państwa członkowskiego na następujących warunkach:
a)
świadczenie usług, o zezwolenie na które wnioskuje firma z państwa trzeciego, podlega zezwoleniu i nadzorowi w państwie trzecim, w którym wnioskująca firma ma siedzibę i uzyskała stosowne zezwolenie, przy uwzględnieniu przez właściwy organ zaleceń Grupy Specjalnej ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy (FATF) dotyczących przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu;
b)
istnieją uzgodnienia w zakresie współpracy, obejmujące przepisy regulujące wymianę informacji do celów zapewnienia integralności rynku i ochrony inwestorów, między właściwymi organami w państwie członkowskim, w którym ma zostać utworzony oddział, a właściwymi organami nadzoru w państwie trzecim, w którym firma ma siedzibę;
c)
oddział posiada do swojej swobodnej dyspozycji kapitał założycielski w wystarczającej wysokości;
d)
wyznaczono osobę lub osoby odpowiedzialne za kierowanie oddziałem, przy czym wszystkie te osoby spełniają wymóg określony w art. 9 ust. 1;
e)
państwo trzecie, w którym firma z państwa trzeciego ma siedzibę, podpisało z państwem członkowskim, w którym utworzony ma zostać oddział, umowę, która jest w pełni zgodna ze standardami określonymi w art. 26 Modelowej konwencji OECD w sprawie podatku od dochodu i majątku, oraz zapewnia skuteczną wymianę informacji w sprawach podatkowych, w tym ewentualne wielostronne konwencje podatkowe;
f)
firma należy do systemu rekompensat dla inwestorów, uprawnionym lub uznanym zgodnie z dyrektywą 97/9/WE.
3. Firma z państwa trzeciego, o której mowa w ust. 1, składa swój wniosek do właściwego organu państwa członkowskiego, w którym zamierza utworzyć oddział.
Artykuł 40
Obowiązek przekazania informacji
Firma z państwa trzeciego zamierzająca uzyskać zezwolenie na świadczenie jakichkolwiek usług inwestycyjnych lub prowadzenie działalności inwestycyjnej, wraz z usługami dodatkowymi lub bez takich usług, na terytorium państwa członkowskiego za pośrednictwem oddziału przekazuje właściwemu organowi tego państwa członkowskiego następujące informacje:
a)
nazwę organu odpowiedzialnego za nadzór nad nią w danym państwie trzecim. Jeżeli za nadzór odpowiada więcej niż jeden organ, podaje się szczegółowe informacje na temat obszarów kompetencji każdego z nich;
b)
wszystkie istotne dane dotyczące firmy (nazwa, forma prawna, siedziba statutowa i adres, członkowie organu zarządzającego, istotni akcjonariusze) oraz program działania określający usługi inwestycyjne lub działalność inwestycyjną, a także usługi dodatkowe, które firma zamierza świadczyć lub prowadzić, oraz strukturę organizacyjną oddziału, w tym opis wszelkich istotnych funkcji operacyjnych zleconych osobom trzecim w drodze outsourcingu;
c)
nazwiska osób odpowiedzialnych za kierowanie oddziałem oraz stosowne dokumenty w celu wykazania spełnienia wymogów określonych w art. 9 ust. 1;
d)
informacje na temat kapitału założycielskiego pozostającego do swobodnej dyspozycji oddziału.
Artykuł 41
Udzielenie zezwolenia
1. Właściwy organ państwa członkowskiego, w którym firma z państwa trzeciego utworzyła lub zamierza utworzyć swój oddział, udziela zezwolenia, tylko gdy właściwy organ upewni się, że:
a)
warunki określone w art. 39 zostały spełnione; oraz
b)
oddział firmy z państwa trzeciego będzie w stanie przestrzegać przepisów, o których mowa w ust. 2.
Właściwy organ informuje firmę z państwa trzeciego w terminie sześciu miesięcy od złożenia kompletnego wniosku o tym, czy zezwolenie zostało udzielone.
2. Oddział firmy z państwa trzeciego, której udzielono zezwolenia zgodnie z ust. 1, wypełnia obowiązki określone w art. 16-20, 23, 24, 25 i 27, art. 28 ust. 1, a także art. 30, 31 i 32 niniejszej dyrektywy oraz w art. 3-26 rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz w środkach przyjętych na ich podstawie, a także podlega nadzorowi ze strony właściwego organu w państwie członkowskich, w którym udzielono zezwolenia.
W odniesieniu do kwestii objętych niniejszą dyrektywą państwa członkowskie nie nakładają jakichkolwiek dodatkowych wymagań w zakresie organizacji i funkcjonowania oddziału i nie traktują jakiegokolwiek oddziału firm z państw trzecich w sposób bardziej korzystny niż firmy z Unii.
Artykuł 42
Świadczenie usług z wyłącznej inicjatywy klienta
Państwa członkowskie zapewniają, aby w przypadku gdy klient detaliczny lub klient profesjonalny w rozumieniu załącznika II sekcja II, mający siedzibę lub znajdujący się w Unii doprowadzi z własnej wyłącznej inicjatywy do świadczenia usługi inwestycyjnej lub prowadzenia działalności inwestycyjnej przez firmę z państwa trzeciego, wymóg uzyskania zezwolenia ustanowiony w art. 39 nie ma zastosowania do świadczenia tej usługi lub działalności przez firmę z państwa trzeciego na rzecz tej osoby, co obejmuje stosunki związane konkretnie ze świadczeniem tej usługi lub prowadzeniem działalności. Inicjatywa takich klientów nie uprawnia firmy z państwa trzeciego do sprzedaży temu klientowi inaczej niż za pośrednictwem oddziału, w przypadku gdy jego utworzenia wymaga prawo krajowe, nowych kategorii produktów inwestycyjnych lub usług inwestycyjnych.
Sekcja 2
Cofnięcie zezwolenia
Artykuł 43
Cofnięcie zezwolenia
Właściwy organ, który udzielił zezwolenia zgodnie z art. 41, może cofnąć zezwolenie wydane firmie z państwa trzeciego, w przypadku gdy firma ta:
a)
nie wykorzystała zezwolenia w terminie 12 miesięcy, wyraźnie zrzekła się zezwolenia lub nie świadczy żadnych usług inwestycyjnych ani nie prowadziła żadnej działalności inwestycyjnej w okresie poprzedzających sześciu miesięcy, chyba że w takich przypadkach dane państwo członkowskie przewidziało możliwość wygaśnięcia zezwolenia;
b)
uzyskała zezwolenie, składając fałszywe oświadczenia lub w jakikolwiek inny sposób sprzeczny z prawem;
c)
nie wypełnia już warunków, na których podstawie zezwolenie zostało udzielone;
d)
poważnie i systematycznie narusza przepisy przyjęte na podstawie niniejszej dyrektywy, regulujące warunki działalności firm inwestycyjnych oraz mające zastosowanie do firm z państw trzecich;
e)
zalicza się do przypadków, w których prawo krajowe, w odniesieniu do spraw wykraczających poza zakres niniejszej dyrektywy, przewiduje cofnięcie zezwolenia.
TYTUŁ III
RYNKI REGULOWANE
Artykuł 44
Zezwolenia i mające zastosowanie prawo
1. Państwa członkowskie przyznają status rynku regulowanego systemom, które spełniają wymogi niniejszego tytułu.
Zezwolenia dla rynku regulowanego wydaje się wyłącznie wtedy, gdy właściwy organ upewni się, że zarówno operator rynku, jak i systemy rynku regulowanego spełniają przynajmniej wymogi ustanowione w tym tytule.
W przypadku rynku regulowanego będącego osobą prawną zarządzaną lub kierowaną przez operatora rynku innego niż sam rynek regulowany, państwa członkowskie określają, w jaki sposób poszczególne obowiązki nałożone na operatora rynku na podstawie niniejszej dyrektywy mają być rozdzielone między rynkiem regulowanym a operatorem rynku.
Operator rynku przekazuje wszystkie informacje, w tym program działania określający między innymi rodzaje przewidywanej działalności oraz strukturę organizacyjną, niezbędne do umożliwienia właściwemu organowi upewnienia się, że z chwilą wydania pierwszego zezwolenia, rynek regulowany ustanowił wszystkie uzgodnienia niezbędne do wypełnienia swoich obowiązków w ramach niniejszego tytułu.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby operator rynku wykonywał zadania odnoszące się do organizacji i funkcjonowania rynku regulowanego pod nadzorem właściwego organu. Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy poddawały regularnemu przeglądowi zgodność funkcjonowania rynków regulowanych z niniejszym tytułem. Państwa członkowskie zapewniają także, aby właściwe organy monitorowały, czy rynki regulowane przez cały czas wypełniają warunki dotyczące wydania pierwszego zezwolenia ustanowione na podstawie niniejszego tytułu.
3. Państwa członkowskie zapewniają, aby operator rynku odpowiadał za zapewnienie spełniania przez zarządzany przez niego rynek regulowany wymogów określonych w niniejszym tytule.
Państwa członkowskie zapewniają również, aby na mocy niniejszej dyrektywy operator rynku był uprawniony do wykonywania praw dotyczących rynku regulowanego, którym zarządza.
4. Bez uszczerbku dla wszelkich stosownych przepisów rozporządzenia (UE) nr 596/2014 lub dyrektywy 2014/57/UE transakcje zawierane na podstawie systemów rynku regulowanego reguluje prawo publiczne macierzystego państwa członkowskiego rynku regulowanego.
5. Właściwy organ może cofnąć zezwolenie wydane dla rynku regulowanego, w przypadku gdy rynek regulowany:
a)
nie wykorzystał zezwolenia w terminie 12 miesięcy, wyraźnie zrzekł się zezwolenia lub nie prowadził żadnej działalności w okresie poprzedzających sześciu miesięcy, chyba że w takich przypadkach dane państwo członkowskie przewidziało możliwość wygaśnięcia zezwolenia;
b)
uzyskał zezwolenie, składając fałszywe oświadczenia lub w jakikolwiek inny sposób sprzeczny z prawem;
c)
nie wypełnia już warunków, na których podstawie zezwolenie zostało udzielone;
d)
poważnie i systematycznie narusza przepisy przyjęte na podstawie niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014;
e)
zalicza się do przypadków, w których prawo krajowe przewiduje cofnięcie zezwolenia.
6. O każdym cofnięciu zezwolenia powiadamia się EUNGiPW.
Artykuł 45
Wymogi dotyczące organu zarządzającego operatora rynku
1. Państwa członkowskie wymagają, aby wszyscy członkowie organu zarządzającego każdego operatora rynku przez cały czas mieli wystarczająco nieposzlakowaną opinię, posiadali wystarczającą wiedzę, umiejętności i doświadczenie pozwalające na wykonywanie ich obowiązków. Skład organu zarządzającego jako całości musi odzwierciedlać odpowiednio szeroki zakres doświadczeń.
2. Członkowie organu zarządzającego muszą w szczególności spełniać następujące wymogi:
a)
wszyscy członkowie organu zarządzającego poświęcają wystarczająco dużo czasu na sprawowanie swoich funkcji w operatorze rynku. Liczba funkcji dyrektorskich, jakie może pełnić członek organu zarządzającego jednocześnie w jakimkolwiek podmiocie prawnym uwzględnia indywidualne okoliczności oraz charakter, skalę i złożoność działalności operatora rynku.
O ile członkowie organu zarządzającego operatorów rynku o istotnym znaczeniu pod względem wielkości, organizacji wewnętrznej oraz charakteru, zakresu i złożoności działalności nie reprezentują państwa członkowskiego, nie mogą sprawować jednocześnie więcej niż jednej z następujących kombinacji funkcji:
(i)
jednej funkcji dyrektora wykonawczego i dwóch funkcji dyrektora niewykonawczego;
(ii)
czterech funkcji dyrektora niewykonawczego.
Funkcje dyrektora wykonawczego lub niewykonawczego pełnione w ramach tej samej grupy, lub przedsiębiorstw, w których operator rynku posiada znaczny pakiet akcji, uznaje się za jedną funkcję dyrektorską.
Właściwe organy mogą zezwolić członkom organu zarządzającego na sprawowanie jednej dodatkowej funkcji dyrektora niewykonawczego. Właściwe organy regularnie informują EUNGiPW o takich zezwoleniach.
Funkcje dyrektorskie w organizacjach, które nie realizują celów głównie komercyjnych, nie podlegają ograniczeniu liczby funkcji dyrektorskich, jaką może sprawować członek organu zarządzającego.
b)
organ zarządzający jako całość musi posiada odpowiedni poziom wiedzy, umiejętności i doświadczenia pozwalający mu zrozumieć charakter działalności operatora rynku, w tym najważniejsze rodzaje ryzyka;
c)
poszczególni członkowie organu zarządzającego działają w sposób uczciwy i etyczny oraz zachowują niezależność osądu, aby móc w razie konieczności skutecznie oceniać i kwestionować decyzje kadry kierowniczej wyższego szczebla i aby móc skutecznie nadzorować i monitorować proces podejmowania decyzji.
3. Operatorzy rynku przeznaczają odpowiednie zasoby ludzkie i finansowe na wprowadzenie w obowiązki i szkolenie członków organu zarządzającego.
4. Państwa członkowskie zapewniają, aby operatorzy rynku, którzy są istotni ze względu na swoją wielkość, strukturę organizacyjną, a także charakter, zakres i złożoność prowadzonej przez siebie działalności, ustanawiali komitet ds. nominacji złożony z członków organu zarządzającego, którzy nie pełnią żadnej funkcji wykonawczej w danym operatorze rynku.
Komitet ds. nominacji wykonuje następujące czynności:
a)
wskazuje i poleca, w celu zatwierdzenia przez organ zarządzający lub zatwierdzenia przez walne zgromadzenie, kandydatów na wolne stanowiska w organie zarządzającym. Komitet ds. nominacji ocenia przy tym bilans wiedzy, umiejętności, różnorodności i doświadczenia w ramach organu zarządzającego. Ponadto komitet przygotowuje opis wymaganych zadań i umiejętności w odniesieniu do konkretnej nominacji oraz ocenia przewidywane zaangażowanie pod względem poświęcanego czasu. Ponadto komitet ds. nominacji podejmuje decyzję w sprawie wartości docelowej reprezentacji niedostatecznie reprezentowanej płci w organie zarządzającym i przygotowuje politykę dotyczącą sposobu zwiększenia liczby osób niedostatecznie reprezentowanej płci w organie zarządzającym, aby osiągnąć tę wartość docelową;
b)
okresowo, co najmniej raz do roku, ocenia strukturę, wielkość, skład i wyniki działania organu zarządzającego oraz przedstawia zalecenia dla organu zarządzającego w odniesieniu do wszelkich zmian;
c)
okresowo, co najmniej raz do roku, ocenia wiedzę, umiejętności i doświadczenie poszczególnych członków organu zarządzającego oraz organu zarządzającego jako całości oraz odpowiednio informuje organ zarządzający;
d)
okresowo dokonuje przeglądu polityki organu zarządzającego w odniesieniu do doboru i powoływania kadry kierowniczej wyższego szczebla i przedstawia zalecenia organowi zarządzającemu.
Realizując te zadania, komitet ds. nominacji w miarę możliwości i na bieżąco uwzględnia potrzebę zapewnienia, aby proces decyzyjny w organie zarządzającym nie został zdominowany przez osobę lub niewielką grupę osób w sposób, który niekorzystnie wpłynie na interes operatora rynku jako całości.
Wykonując swoje obowiązki, komitet ds. nominacji musi mieć możliwość korzystania z zasobów w jakiejkolwiek postaci, którą uzna za odpowiednią, w tym z doradztwa zewnętrznego.
W przypadku gdy zgodnie z przepisami krajowymi organ zarządzający nie posiada uprawnień w zakresie procedury doboru i wyznaczania jakichkolwiek swoich członków, niniejszy ustęp nie ma zastosowania.
5. Państwa członkowskie lub właściwe organy wymagają od operatorów rynku i ich komitetów ds. nominacji uwzględniania szerokiego zestawu cech i kompetencji przy zatrudnianiu członków organu zarządzającego oraz wprowadzenia w tym celu polityki propagującej różnorodność w organie zarządzającym.
6. Państwa członkowskie zapewniają, aby organ zarządzający operatora rynku w sposób sprzyjający integralności rynku określał i kontrolował wdrażanie mechanizmów zarządczych, które zapewniają skuteczne i ostrożne zarządzanie organizacją, w tym podział obowiązków w organizacji i zapobieganie konfliktom interesów.
Państwa członkowskie zapewniają, aby organ zarządzający monitorował i okresowo oceniał skuteczność mechanizmów zarządczych operatora rynku, a także podejmował odpowiednie działania w celu wyeliminowania wszelkich uchybień.
Członkom organu zarządzającego zapewnia się odpowiedni dostęp do informacji i dokumentów niezbędnych do nadzorowania i monitorowania procesu podejmowania decyzji w zakresie zarządzania.
7. Właściwy organ odmawia zezwolenia, jeżeli nie upewnił się, że członkowie organu zarządzającego operatora rynku mają wystarczająco nieposzlakowaną opinię, posiadają wystarczającą wiedzę, umiejętności i doświadczenie oraz przeznaczają wystarczająco dużo czasu na wypełnianie swoich funkcji lub jeżeli występują obiektywne i możliwe do wykazania powody, aby przypuszczać, że organ zarządzający operatora rynku może stwarzać zagrożenie dla jego skutecznego, należytego i ostrożnego zarządzania oraz odpowiedniego uwzględnienia interesów jej klientów i kwestii integralności rynku.
Państwa członkowskie zapewniają, aby w procesie wydawania zezwoleń dla rynku regulowanego osobę lub osoby faktycznie kierujące działalnością i operacjami rynku regulowanego, któremu już udzielono zezwolenia zgodnie z niniejszą dyrektywą, uznaje się za spełniające wymogi określone w ust. 1.
8. Państwa członkowskie wymagają od operatora rynku powiadamiania właściwego organu o tożsamości wszystkich członków jego organu zarządzającego oraz o wszelkich zmianach w składzie tego organu zarządzającego, a także przekazywania wszelkich informacji niezbędnych do dokonania oceny, czy operator rynku spełnia wymogi określone w ust. 1-5.
9. EUNGiPW wydaje wytyczne dotyczące:
a)
pojęcia „poświęcania wystarczającej ilości czasu” przez członka organu zarządzającego na wykonywanie jego funkcji, w odniesieniu do indywidualnych okoliczności oraz charakteru, skali i złożoności działalności operatora rynku;
b)
pojęcia „posiadania przez organ zarządzający jako całość odpowiedniego poziomu wiedzy, umiejętności i doświadczenia”, o czym mowa w ust. 2 lit. b);
c)
„uczciwości”, „etyczność” i „niezależności osądu” członka organu zarządzającego, o czym mowa w ust. 2 lit. c);
d)
pojęcia „odpowiednich zasobów ludzkich i finansowych na wprowadzanie w obowiązki i szkolenie członków organu zarządzającego”, o czym mowa w ust. 3;
e)
pojęcia „różnorodności”, którą należy uwzględniać przy wyborze członków organu zarządzającego, o czym mowa w ust. 5.
EUNGiPW wydaje te wytyczne do dnia 3 stycznia 2016 r.
Artykuł 46
Wymogi odnoszące się do osób wywierających istotny wpływ na zarządzanie rynkiem regulowanym
1. Państwa członkowskie wymagają, aby osoby, które są w stanie wywierać, bezpośrednio lub pośrednio, istotny wpływ na zarządzanie rynkiem regulowanym, były odpowiednie.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby operator rynku na rynku regulowanym:
a)
dostarczał właściwemu organowi oraz podawał do publicznej wiadomości informacje dotyczące własności rynku regulowanego lub operatora rynku, w szczególności tożsamości i skali interesów wszelkich stron będących w stanie wywierać istotny wpływ na zarządzanie;
b)
informował właściwy organ i podawał do publicznej wiadomości wszelkie informacje dotyczące przeniesienia własności, które powoduje zmianę tożsamości osób wywierających istotny wpływ na funkcjonowanie rynku regulowanego.
3. Właściwy organ odmawia zatwierdzenia proponowanych zmian w kontrolnym pakiecie akcji rynku regulowanego lub operatora rynku, w przypadku gdy istnieją obiektywne i możliwe do wykazania powody, aby przypuszczać, że stanowiłyby one zagrożenie dla należytego i ostrożnego zarządzania rynkiem regulowanym.
Artykuł 47
Wymogi organizacyjne
1. Państwa członkowskie wymagają od rynku regulowanego:
a)
aby posiadał uzgodnienia mające na celu wyraźne określenie i zarządzanie potencjalnymi negatywnymi skutkami - dla funkcjonowania rynku regulowanego lub jego członków lub uczestników - wszelkich konfliktów między interesami rynku regulowanego, jego właścicieli lub jego operatora rynku a należytym funkcjonowaniem rynku regulowanego, w szczególności w przypadku gdy takie konflikty interesów mogą spowodować uszczerbek dla realizacji jakichkolwiek funkcji powierzonych rynkowi regulowanemu przez właściwy organ;
b)
odpowiednich zdolności do zarządzania ryzykiem, na które jest narażony, wdrażania odpowiednich mechanizmów i systemów na potrzeby ustalenia każdego rodzaju istotnego ryzyka działalności oraz wprowadzenia skutecznych środków ograniczania tego ryzyka;
c)
wprowadzenia rozwiązań na potrzeby należytego zarządzania technicznym działaniem systemu, w tym ustanowienia skutecznych planów awaryjnych w celu poradzenia sobie z ryzykiem zakłócenia funkcjonowania systemów;
d)
wprowadzenia przejrzystych i nieuznaniowych zasad i procedur dotyczących uczciwego i prawidłowego obrotu oraz ustanowienia obiektywnych kryteriów skutecznego wykonywania zleceń;
e)
wprowadzenia skutecznych rozwiązań ułatwiających skuteczne i terminowe finalizowanie transakcji zawieranych na podstawie tych systemów;
f)
z chwilą wydania zezwolenia oraz później, dysponowania wystarczającymi środkami finansowymi umożliwiającymi jego prawidłowe funkcjonowanie, uwzględniając charakter i zakres transakcji zawieranych na rynku oraz zakres i poziom ryzyka, na które jest narażony.
2. Państwa członkowskie nie zezwalają operatorom rynku na wykonywanie zleceń klientów w oparciu o kapitał własny lub na zajmowanie się obrotem polegającym na zestawianiu zleceń na którymkolwiek rynku regulowanym, na którym działają.
Artykuł 48
Odporność systemów, automatyczne mechanizmy zawieszania obrotu oraz obrót elektroniczny
1. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany posiadał skuteczne systemy, procedury i mechanizmy zapewniające odporność jego systemów transakcyjnych, ich wystarczającą wydajność, aby móc obsłużyć znaczny wolumen zleceń i komunikatów w szczytowych okresach, oraz aby posiadał zdolność do zapewniania prawidłowego obrotu w warunkach dużych napięć rynkowych, a także aby przeprowadził pełne testy swoich systemów w celu zapewnienia spełnienia tych warunków oraz objęcie ich skutecznymi planami w zakresie ciągłości działania celem zapewnienia ciągłości świadczenia swoich usług w przypadku wystąpienia jakichkolwiek awarii jego systemów transakcyjnych.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany posiadał:
a)
pisemne umowy z wszystkimi firmami inwestycyjnymi realizującymi strategię animowania rynku na rynku regulowanym;
b)
programy zapewniające, aby wystarczająca liczba firm inwestycyjnych uczestniczyła w takich umowach, które wymagają od nich publikowania wiążących notowań po konkurencyjnych cenach w celu zapewnienia płynności na rynku w sposób regularny i przewidywalny, w przypadku gdy wymóg taki jest odpowiedni do charakteru i skali obrotu na tym rynku regulowanym.
3. Pisemna umowa, o której mowa w ust. 2, określa co najmniej:
a)
obowiązki firmy inwestycyjnej w odniesieniu do zapewniania płynności oraz w stosownych przypadkach wszelkie inne obowiązki wynikające z uczestnictwa w systemie, o którym mowa w ust. 2 lit. b);
b)
wszelkie zachęty w postaci zniżek lub w innej postaci, oferowane na rynku regulowanym firmie inwestycyjnej w celu zapewnienia płynności na rynku w sposób regularny i przewidywalny oraz w stosownych przypadkach wszelkie inne prawa wynikające dla firmy inwestycyjnej wskutek udziału w systemie, o którym mowa w ust. 2 lit. b);
Rynek regulowany monitoruje i egzekwuje przestrzeganie przez firmy inwestycyjne wymogów określonych w tych wiążących umowach pisemnych. Rynek regulowany informuje właściwy organ o treści wiążącej umowy pisemnej i na żądanie przekazuje właściwemu organowi wszystkie dodatkowe informacje konieczne do tego, by właściwy organ upewnił się, że rynek regulowany jest zgodny z niniejszym ustępem.
4. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany posiadał skuteczne systemy, procedury i mechanizmy umożliwiające odrzucanie zleceń, które przekraczają uprzednio określone progi wolumenu i ceny lub które są w oczywisty sposób błędne.
5. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany mógł czasowo wstrzymywać lub ograniczać obrót w przypadku znacznego wahania cen instrumentu finansowego na tym rynku lub rynku powiązanym w krótkim okresie oraz, w wyjątkowych przypadkach, mógł unieważnić, zmienić lub skorygować dowolną transakcję. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany zapewniał odpowiednią kalibrację wstrzymania obrotu, która uwzględnia płynność różnych kategorii i podkategorii aktywów, charakter modelu rynku i rodzaje użytkowników oraz jest wystarczająca do uniknięcia poważnych zakłóceń prawidłowego zawierania transakcji.
Państwa członkowskie zapewniają, aby rynek regulowany powiadamiał w sposób spójny i porównywalny o parametrach wstrzymania obrotu oraz wszelkich istotnych zmianach tych parametrów właściwy organ, który z kolei powiadamia o nich EUNGiPW. Państwa członkowskie wymagają, aby w przypadku gdy rynek regulowany, ważny z punktu widzenia płynności danego instrumentu finansowego, wstrzymuje obrót w którymkolwiek państwie członkowskim, ten system obrotu posiadał niezbędne systemy i procedury zapewniające, aby powiadomił on właściwe organy, aby mogły koordynować reakcję na całym rynku i ustalić, czy należy wstrzymać obrót w innych systemach, w których ma miejsce obrót instrumentem finansowym, do czasu wznowienia obrotu na rynku pierwotnym.
6. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany posiadał skuteczne systemy, procedury i mechanizmy, w tym nakładające na członków lub uczestników obowiązek przeprowadzania odpowiednich testów algorytmów i zapewnienia warunków ułatwiających prowadzenie takich testów, w celu zapewnienia, aby systemy handlu algorytmicznego nie mogły doprowadzić lub przyczynić się do powstania na rynku zakłóceń obrotu oraz w celu eliminowania wszelkich warunków powodujących zakłócenia obrotu, spowodowanych takimi systemami handlu algorytmicznego, w tym systemy umożliwiające ograniczenie wielkości wskaźnika niewykonanych zleceń do liczby transakcji, które członek lub uczestnik rynku może wprowadzić do systemu, a także aby mógł spowalniać napływ zleceń, w przypadku ryzyka osiągnięcia przez jego system swojej maksymalnej wydajności oraz ograniczać i egzekwować minimalną wielkość zmiany ceny.
7. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany, który dopuszcza bezpośredni dostęp elektroniczny, oferował skuteczne systemy, procedury i mechanizmy zapewniające, aby zgodę na świadczenie tej usługi posiadali wyłącznie członkowie lub uczestnicy będący firmą inwestycyjną, która uzyskała zezwolenie na podstawie niniejszej dyrektywy, lub instytucje kredytowe, które uzyskały zezwolenie na mocy dyrektywy 2013/36/UE, oraz aby zostały ustanowione i stosowane odpowiednie kryteria dotyczące odpowiedniości osób, którym taki dostęp może zostać udzielony, oraz aby członek lub uczestnik ponosił odpowiedzialność za zlecenia i transakcje wykonane i zawarte za pomocą tej usługi w odniesieniu do wymogów niniejszej dyrektywy.
Państwa członkowskie wymagają również, aby rynek regulowany ustanowił odpowiednie standardy kontroli ryzyka oraz progi obrotu prowadzonego za pośrednictwem tego mechanizmu dostępowego, a także był w stanie rozróżniać zlecenia lub transakcje realizowane przez daną osobę z wykorzystaniem usługi bezpośredniego dostępu elektronicznego od zleceń lub transakcji realizowanych przez samego członka lub uczestnika oraz, w razie konieczności, być w stanie wstrzymywać realizację zlecenia lub transakcji przez taką osobę niezależnie od innych zleceń lub transakcji realizowanych przez członka lub uczestnika.
Rynek regulowany wprowadza mechanizmy umożliwiające zawieszenie lub zakończenie świadczenia klientowi bezpośredniego dostępu elektronicznego przez członka lub uczestnika w przypadku nieprzestrzegania niniejszego ustępu.
8. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany zapewniał przejrzystość, uczciwość i niedyskryminacyjny charakter swoich zasad dotyczących usług kolokacji.
9. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany zapewniał przejrzystość, uczciwość i niedyskryminacyjny charakter swoich struktur opłat, w tym opłat za wykonanie transakcji, dodatkowych opłat i wszelkich upustów, oraz aby nie tworzyły one zachęt do składania, zmiany lub anulowania zleceń lub do zawierania transakcji w sposób przyczyniający się do powstawiania zakłóceń obrotu lub nadużyć na rynku. W szczególności państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany nakładał obowiązki związane z animowaniem rynku w zakresie poszczególnych akcji lub odpowiedniego koszyka akcji w zamian za przyznane upusty.
Państwa członkowskie zezwalają rynkowi regulowanemu na dostosowanie jego opłat za zlecenia anulowane do długości okresu utrzymywania zlecenia oraz dostosowanie opłat do każdego instrumentu finansowego, do którego mają zastosowanie.
Państwa członkowskie mogą zezwolić, aby rynek regulowany nakładał wyższe opłaty za złożenie zlecenia, które jest następnie anulowane, niż za zlecenie podlegające następnie wykonaniu, a także aby nakładał wyższe opłaty na uczestników składających wyższy odsetek zleceń anulowanych wobec zleceń wykonywanych lub na uczestników, którzy stosują techniki handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości, w celu odzwierciedlenia dodatkowego obciążenia systemu.
10. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany był w stanie identyfikować na podstawie oznaczeń dokonywanych przez członków lub uczestników, zlecenia generowane w ramach handlu algorytmicznego, różne algorytmy wykorzystywane do tworzenia zleceń oraz odpowiednie osoby uruchamiające te zlecenia. Te informacje udostępnia się właściwym organom na żądanie.
11. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany, na żądanie właściwego organu macierzystego państwa członkowskiego rynku regulowanego, udostępniał właściwemu organowi dane dotyczące arkusza zleceń lub zapewniał właściwemu organowi dostęp do arkusza zleceń, aby umożliwić mu monitorowanie obrotu.
12. EUNGIPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych, które określają:
a)
wymogi mające na celu zapewnienie odporności systemów transakcyjnych rynków regulowanych oraz ich odpowiedniej wydajności;
b)
wskaźnik, o którym mowa w ust. 6, z uwzględnieniem takich czynników jak wartość niewykonanych zleceń w stosunku do wartości zawartych transakcji;
c)
mechanizmy kontroli w odniesieniu do bezpośredniego dostępu elektronicznego w taki sposób, aby zapewnić przynajmniej równoważność kontroli stosowanych do dostępu sponsorowanego z kontrolami stosowanymi do bezpośredniego dostępu do rynku;
d)
wymogi mające na celu zapewnienie rzetelności i niedyskryminacyjnego charakteru usług kolokacji i struktur opłat oraz takich struktur opłat, które nie tworzą zachęt dla powstawiania zakłóceń obrotu lub nadużyć na rynku;
e)
ustalenie, gdzie rynek regulowany ma zasadnicze znaczenie dla płynności w przypadku tego instrumentu finansowego;
f)
wymogi mające na celu zapewnienie rzetelnego i niedyskryminacyjnego charakteru systemów animowania rynku oraz ustanowienie minimalnych obowiązków dotyczących animowania rynku, które rynki regulowane muszą zapewnić przy opracowywaniu systemu animowania rynku, a także warunków, w których wymóg ustanowienia systemu animowania rynku byłby niewłaściwy, mając na uwadze charakter i wielkość obrotu na tym rynku regulowanym, łącznie z tym, czy rynek regulowany pozwala na stosowanie handlu algorytmicznego w ramach swoich systemów lub je wspiera.
g)
wymogi mające na celu zapewnienie prowadzenia odpowiednich testów algorytmów w celu zapewnienia, aby systemy handlu algorytmicznego obejmujące systemy handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości nie mogły doprowadzić lub przyczynić się do powstania na rynku zakłóceń obrotu.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
13. EUNGiPW opracowuje do dnia 3 stycznia 2016 r. wytyczne dotyczące odpowiedniej kalibracji wstrzymywania obrotu zgodnie z ust. 5, z uwzględnieniem czynników, o których mowa w tym ustępie.
Artykuł 49
Minimalna wielkość zmiany ceny
1. Państwa członkowskie wymagają, aby rynki regulowane przyjęły systemy minimalnej wielkości zmiany ceny dla akcji, kwitów depozytowych, funduszy inwestycyjnych typu ETF, świadectw i innych podobnych instrumentów finansowych, a także dla wszelkich innych instrumentów finansowych, dla których opracowuje się regulacyjne standardy techniczne zgodnie z ust. 4.
2. Systemy minimalnej wielkości zmiany ceny, o których mowa w ust. 1:
a)
są kalibrowane w sposób odzwierciedlający profil płynności danego instrumentu finansowego na różnych rynkach oraz średnią różnicę pomiędzy ceną kupna a ceną sprzedaży, z uwzględnieniem potrzeby zapewnienia rozsądnie stabilnych cen bez nieuzasadnionego dalszego ograniczania spreadów;
b)
odpowiednio dostosowują minimalną wielkość zmiany ceny dla każdego instrumentu finansowego.
3. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia minimalnych wielkości zmiany ceny lub systemów minimalnej wielkości zmiany ceny dla określonych akcji, kwitów depozytowych, funduszy inwestycyjnych typu ETF, świadectw i innych podobnych instrumentów finansowych, w przypadku gdy jest to niezbędne do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania rynków, zgodnie ze wskaźnikami, o których mowa w ust. 2, oraz z ceną, spreadami i stopniem płynności instrumentów finansowych.
EUNGiPW przedkłada Komisji te projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
4. EUNGiPW może opracować projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia minimalnych wielkości zmiany ceny lub systemów minimalnej wielkości zmiany ceny dla określonych instrumentów finansowych innych niż wymienione w ust. 3, w przypadku gdy jest to niezbędne do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania rynków, zgodnie ze wskaźnikami, o których mowa w ust. 2, oraz z ceną, spreadami i stopniem płynności instrumentów finansowych.
EUNGiPW przedkłada Komisji wszelkie takie projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 50
Synchronizacja zegarów służbowych
1. Państwa członkowskie wymagają, aby wszystkie systemy obrotu i ich członkowie lub uczestnicy synchronizowali zegary służbowe, których używają do rejestrowania daty i godziny wszystkich zdarzeń podlegających sprawozdawczości.
2. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia wymaganego poziomu dokładności synchronizacji zegarów zgodnego z normami międzynarodowymi.
EUNGiPW przedkłada Komisji te projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 51
Dopuszczanie instrumentów finansowych do obrotu
1. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany wprowadził wyraźne i przejrzyste zasady dotyczące dopuszczania instrumentów finansowych do obrotu.
Zasady te zapewniają, aby obrót wszelkimi instrumentami finansowymi dopuszczonymi do obrotu na rynku regulowanym można było prowadzić w sposób rzetelny, prawidłowy i skuteczny, a w przypadku zbywalnych papierów wartościowych - aby można było je swobodnie zbywać.
2. W przypadku instrumentów pochodnych zasady, o których mowa w ust. 1, zapewniają, aby konstrukcja kontraktu pochodnego umożliwiała jego prawidłowe wycenianie, a także wprowadzanie skutecznych warunków rozliczania.
3. Oprócz obowiązków określonych w ust. 1 i 2, państwa członkowskie wymagają od rynku regulowanego ustanowienia i utrzymania skutecznych rozwiązań w celu weryfikowania, czy emitenci zbywalnych papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym wypełniają swoje obowiązki ustanowione na podstawie prawa Unii w odniesieniu do pierwszego, dalszego lub doraźnego ujawniania informacji.
Państwa członkowskie zapewniają, aby rynek regulowany ustanawiał mechanizmy, które ułatwiają jego członkom lub uczestnikom uzyskanie dostępu do informacji podanych do publicznej wiadomości na podstawie prawa Unii.
4. Państwa członkowskie zapewniają, aby rynek regulowany ustanowił niezbędne mechanizmy na potrzeby regularnego przeglądu zgodności instrumentów finansowych wprowadzanych do obrotu z wymogami dopuszczania instrumentów finansowych do obrotu.
5. Zbywalne papiery wartościowe dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym można następnie dopuścić do obrotu na innych rynkach regulowanych, nawet bez zgody emitenta oraz zgodnie ze stosownymi przepisami dyrektywy 2003/71/WE. Rynek regulowany informuje emitenta, że jego papiery wartościowe podlegają obrotowi na rynku regulowanym. Emitent nie podlega jakiemukolwiek obowiązkowi przekazywania informacji wymaganych na podstawie ust. 3 bezpośrednio rynkowi regulowanemu, który dopuścił papiery wartościowe emitenta do obrotu bez jego zgody.
6. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych, które:
a)
określają właściwości poszczególnych kategorii instrumentów finansowych uwzględniane przez rynek regulowany podczas dokonywania oceny, czy instrument finansowy wyemitowano w sposób zgodny z warunkami ustanowionymi w ust. 1 akapit drugi, dotyczącymi dopuszczenia do obrotu w różnych segmentach rynku, które prowadzi;
b)
wyjaśniają rozwiązania, które rynek regulowany musi wdrożyć w celu wypełnienia swojego obowiązku weryfikowania, czy emitent zbywalnych papierów wartościowych wypełnia swoje obowiązki nałożone na podstawie prawa Unii w odniesieniu do pierwszego, dalszego i doraźnego ujawniania informacji;
c)
wyjaśniają rozwiązania, które rynek regulowany musi ustanowić zgodnie z ust. 3 w celu ułatwienia swoim członkom lub uczestnikom dostępu do informacji, które podano do publicznej wiadomości, zgodnie z warunkami ustanowionymi na mocy prawa Unii.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 52
Zawieszenie i wycofanie instrumentów finansowych z obrotu na rynku regulowanym
1. Bez uszczerbku dla prawa właściwych organów określonego w art. 69 ust. 2 do żądania zawieszenia lub wycofania instrumentu finansowego z obrotu, operator rynku może zawiesić lub wycofać z obrotu instrument finansowy, który nie jest już zgodny z zasadami rynku regulowanego, chyba że takie zawieszenie lub wycofanie mogłoby spowodować poważną szkodę dla interesów inwestorów lub prawidłowego funkcjonowaniu rynku.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby operator rynku, który zawiesił lub wycofał z obrotu instrument finansowy, zawiesił również lub wycofał z obrotu instrumenty pochodne, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10, które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują, w przypadku gdy jest konieczne do wsparcia celów zawieszenia lub wycofania bazowego instrumentu finansowego. Operator rynku publikuje swoją decyzję o zawieszeniu lub wycofaniu instrumentu finansowego i jakiegokolwiek powiązanego instrumentu pochodnego oraz powiadamia o odpowiednich decyzjach swój właściwy organ.
Właściwy organ, w którego jurysdykcji zainicjowano zawieszenie lub wycofanie z obrotu, wymaga, aby inne rynki regulowane, MTF, OTF oraz podmioty systematycznie internalizujące transakcje wchodzące w zakres jego jurysdykcji i obracające tymi samymi instrumentami finansowymi lub instrumentami pochodnymi, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10 do niniejszej dyrektywy, które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują, również zawiesiły lub wycofały z obrotu ten instrument finansowy lub instrument pochodny, w przypadku gdy takie zawieszenie lub wycofanie z obrotu wynika z podejrzeń o nadużycia na rynku, publicznej oferty przejęcia lub nieujawnienia wewnętrznych informacji o emitencie lub instrumencie finansowym z naruszeniem art. 7 i 17 rozporządzenia (UE) nr 596/2014, z wyjątkiem sytuacji, w których takie zawieszenie lub wycofanie z obrotu mogłoby spowodować poważną szkodę dla interesów inwestorów lub prawidłowego funkcjonowaniu rynku.
Każdy powiadomiony właściwy organ przekazuje swoją decyzję EUNGiPW i innym właściwym organom wraz z wyjaśnieniem, jeżeli postanowił nie zawieszać lub nie wycofywać z obrotu instrumentu finansowego lub instrumentu pochodnego, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10, które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują.
Właściwy organ niezwłocznie podaje tę decyzję do wiadomości publicznej i powiadamia o niej EUNGiPW oraz właściwe organy pozostałych państw członkowskich.
Powiadomione właściwe organy pozostałych państw członkowskich wymagają, aby rynki regulowane, inne MTF, inne OTF oraz podmioty systematycznie internalizujące transakcje wchodzące w zakres ich jurysdykcji i obracające tymi samymi instrumentami finansowymi lub instrumentami pochodnymi, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10 do niniejszej dyrektywy, które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują, również zawiesiły lub wycofały z obrotu ten instrument finansowy lub instrument pochodny, w przypadku gdy takie zawieszenie lub wycofanie z obrotu wynika z podejrzeń o nadużycia na rynku, publicznej oferty przejęcia lub nieujawnienia wewnętrznych informacji o emitencie lub instrumencie finansowym z naruszeniem art. 7 i 17 rozporządzenia (UE) nr 596/2014, z wyjątkiem sytuacji, w których takie zawieszenie lub wycofanie z obrotu mogłoby spowodować poważną szkodę dla interesów inwestorów lub prawidłowego funkcjonowaniu rynku.
Niniejszy ustęp ma również zastosowanie w przypadku zniesienia zawieszenia obrotu instrumentem finansowym lub instrumentem pochodnym, o którym mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10, który jest związany z tym instrumentem finansowym lub się do niego odwołuje.
Procedura powiadamiania, o której mowa w niniejszym ustępie, ma również zastosowanie w przypadkach, w których decyzja o zawieszeniu lub wycofaniu z obrotu instrumentu finansowego lub instrumentów pochodnych, o których mowa w załączniku I sekcja C pkt 4-10, które są związane z tym instrumentem finansowym lub które się do niego odwołują, podejmowana jest przez właściwy organ zgodnie z art. 69 ust. 2 lit. m) i n).
W celu zapewnienia, aby obowiązek zawieszenia lub wycofania z obrotu takich instrumentów pochodnych stosowano proporcjonalnie, EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu dalszego określenia sytuacji, w których powiązanie między instrumentem pochodnym, który jest związany z zawieszonym lub wycofanym z obrotu instrumentem finansowym lub się do niego odwołuje, a pierwotnym instrumentem finansowym oznacza, że ten instrument pochodny także powinien zostać zawieszony lub wycofany z obrotu, aby osiągnąć cel zawieszenia lub wycofania bazowego instrumentu finansowego.
EUNGiPW przedkłada Komisji te projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
3. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu określenia formatu i momentu przekazania i upublicznienia informacji, o których mowa w ust. 2.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
4. Zgodnie z art. 89 Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych w celu określenia wykazu okoliczności mogących poważnie zaszkodzić interesom inwestorów lub prawidłowemu funkcjonowaniu rynku, o których mowa w ust. 1 i 2.
Artykuł 53
Dostęp do rynku regulowanego
1. Państwa członkowskie wymagają, aby rynek regulowany ustanowił, wdrożył i utrzymywał przejrzyste i niedyskryminacyjne zasady, oparte na obiektywnych kryteriach, regulujące dostęp lub członkostwo w rynku regulowanym.
2. Zasady, o których mowa w ust. 1, określają wszelkie obowiązki dotyczące członków lub uczestników, wynikające z:
a)
statutu i przepisów administracyjnych rynku regulowanego;
b)
zasad odnoszących się do transakcji na rynku;
c)
norm zawodowych nałożonych na personel firm inwestycyjnych lub instytucji kredytowych działających na rynku;
d)
ustanowionych na podstawie ust. 3 warunków dotyczących członków lub uczestników innych niż firmy inwestycyjne i instytucje kredytowe;
e)
zasad i procedur dotyczących rozliczania i rozrachunku transakcji zawartych na rynku regulowanym.
3. Rynki regulowane mogą dopuścić w charakterze członków lub uczestników firmy inwestycyjne, instytucje kredytowe uprawnione na podstawie dyrektywy 2013/36/UE oraz inne osoby, które:
a)
mają wystarczająco nieposzlakowaną opinię;
b)
mają odpowiedni poziom zdolności, kompetencji i doświadczenia w zakresie obrotu;
c)
posiadają, w stosownych przypadkach, odpowiednie uzgodnienia organizacyjne;
d)
posiadają zasoby odpowiednie do pełnionej roli, uwzględniając różnorodne ustalenia finansowe, które rynek regulowany może ustanowić na potrzeby zagwarantowania odpowiedniego rozliczania transakcji.
4. Państwa członkowskie zapewniają, aby w odniesieniu do transakcji zawieranych na rynku regulowanym, członkowie i uczestnicy nie mieli obowiązku stosowania względem siebie obowiązków ustanowionych w art. 24, 25, 27 i 28. Jednakże członkowie lub uczestnicy rynku regulowanego stosują obowiązki przewidziane w art. 24, 25, 27 i 28 w odniesieniu do swoich klientów, gdy działając na rachunek klientów, wykonują ich zlecenia na rynku regulowanym.
5. Państwa członkowskie zapewniają, aby zasady dostępu do rynku regulowanego, lub członkostwa lub udziału w nim przewidywały bezpośredni lub zdalny udział w rynku firm inwestycyjnych i instytucji kredytowych.
6. Bez jakichkolwiek dalszych wymogów prawnych lub administracyjnych, państwa członkowskie umożliwiają rynkom regulowanym z innych państw członkowskich wprowadzanie na ich terytorium odpowiednich rozwiązań, tak aby ułatwić dostęp do tych rynków i obrót na tych rynkach prowadzony przez zdalnych członków lub uczestników mających siedzibę na ich terytorium.
Rynek regulowany przekazuje właściwemu organowi swojego macierzystego państwa członkowskiego informacje dotyczące państwa członkowskiego, w którym zamierza wprowadzić takie rozwiązania. Właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego w terminie jednego miesiąca przekazuje te informacje państwu członkowskiemu, w którym rynek regulowany zamierza wprowadzić takie rozwiązania. EUNGiPW może zwrócić się o dostęp do tych informacji zgodnie z procedurą i warunkami określonymi w art. 35 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Na wniosek właściwego organu macierzystego państwa członkowskiego właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego rynku regulowanego bez zbędnej zwłoki przekazuje tożsamość członków lub uczestników rynku regulowanego mających siedzibę w tym państwie członkowskim.
7. Państwa członkowskie wymagają, aby operator rynku regularnie przekazywał organowi właściwemu dla rynku regulowanego wykaz członków lub uczestników rynku regulowanego.
Artykuł 54
Monitorowanie zgodności z zasadami rynku regulowanego oraz innymi obowiązkami prawnymi
1. Państwa członkowskie wymagają, aby rynki regulowane ustanowiły i utrzymywały skuteczne mechanizmy i procedury, w tym zasoby konieczne do regularnego monitorowania zgodności działalności swoich członków lub uczestników z tymi zasadami. Rynki regulowane monitorują wysłane zlecenia, w tym zlecenia anulowane, oraz transakcje zawierane przez ich członków lub uczestników w ramach ich systemów w celu stwierdzenia naruszeń tych zasad, zakłóceń warunków wymiany handlowej, postępowania, które mogą wskazywać na postępowanie zakazane na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014 lub zakłócenia systemu dotyczące instrumentu finansowego.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby operatorzy rynków regulowanych niezwłocznie informowali właściwe organy o istotnych naruszeniach swoich zasad lub zakłóceniach warunków wymiany handlowej bądź postępowaniu, które mogą wskazywać na postępowanie zakazane na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014 lub zakłócenia systemu dotyczące instrumentu finansowego.
Właściwe organy rynków regulowanych przekazują EUNGiPW oraz właściwe organy pozostałych państw członkowskich informacje, o których mowa w akapicie pierwszym.
W odniesieniu do postępowania, które może wskazywać na postępowanie zakazane na mocy rozporządzenia (UE) nr 596/2014, właściwy organ musi być przekonany, że takie postępowanie ma lub miało miejsce zanim powiadomi właściwe organy pozostałych państw członkowskich i EUNGiPW.
3. Państwa członkowskie wymagają, aby operator rynku bez zbędnej zwłoki przekazywał istotne informacje organowi właściwemu do wykrywania i ścigania nadużyć na rynku regulowanym oraz w pełni wspomagał ten organ w wykrywaniu i ściganiu nadużyć na rynku mających miejsce w ich systemach rynku regulowanego lub za pośrednictwem systemów rynku regulowanego.
4. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu określenia okoliczności uruchamiających wymóg informowania, o którym mowa w ust. 2 niniejszego artykułu.
Artykuł 55
Przepisy dotyczące CCP oraz systemów rozliczeniowych i rozrachunku
1. Bez uszczerbku dla tytułów III, IV lub V rozporządzenia (UE) nr 648/2012, państwa członkowskie nie uniemożliwiają rynkom regulowanym zawierania odpowiednich uzgodnień z CCP lub izbą rozliczeniową i systemem rozrachunku innego państwa członkowskiego na potrzeby rozliczenia lub rozrachunku niektórych lub wszystkich transakcji zawartych przez uczestników rynku w oparciu o ich systemy.
2. Bez uszczerbku dla tytułów III, IV lub V rozporządzenia (UE) nr 648/2012, właściwy organ rynku regulowanego nie może sprzeciwiać się wykorzystywaniu CCP, izb rozliczeniowych lub systemów rozrachunku w innym państwie członkowskim z wyjątkiem przypadków, gdy jest to wyraźnie konieczne dla utrzymania prawidłowego funkcjonowania danego rynku regulowanego oraz z uwagi na warunki dotyczące systemów rozrachunku określone w art. 37 ust. 2 niniejszej dyrektywy.
Aby uniknąć nadmiarowego powielania kontroli, właściwy organ uwzględnia kontrolę/nadzór nad systemem rozliczeniowym i rozrachunku, sprawowany obecnie przez banki centralne w ramach nadzoru nad systemami rozliczeniowymi i rozrachunku lub przez inne organy nadzorcze właściwe dla takich systemów.
Artykuł 56
Wykaz rynków regulowanych
Każde państwo członkowskie opracowuje wykaz rynków regulowanych, dla których jest macierzystym państwem członkowskim, i przesyła ten wykaz pozostałym państwom członkowskim i EUNGiPW. Przekazywanie podobnych informacji ma miejsce w odniesieniu do każdej zmiany w tym wykazie. EUNGiPW publikuje wykaz wszystkich rynków regulowanych na swojej stronie internetowej i aktualizuje go. Wykaz ten zawiera niepowtarzalny kod określony przez EUNGiPW zgodnie z art. 65 ust. 6 identyfikujący rynki regulowane i wykorzystywany na potrzeby sprawozdań zgodnie z art. 65 ust. 1 lit. g) i art. 65 ust. 2 lit. g) niniejszej dyrektywy oraz z art. 6, 10 i 26 rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
TYTUŁ IV
LIMITY POZYCJI I MECHANIZMY KONTROLI ZARZĄDZANIA POZYCJAMI W ZAKRESIE TOWAROWYCH INSTRUMENTÓW POCHODNYCH ORAZ SPRAWOZDAWCZOŚĆ
Artykuł 57
Limity pozycji i mechanizmy kontroli zarządzania pozycjami w zakresie towarowych instrumentów pochodnych
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy ustanowiły i stosowały zgodnie z metodologią obliczania określoną przez EUNGiPW limity pozycji dotyczące wielkości pozycji netto, które dana osoba może posiadać każdorazowo w towarowych instrumentach pochodnych znajdujących się w systemach obrotu i będących przedmiotem ekonomicznie równoważnych kontraktów będących przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym. Limity są określane na podstawie wszystkich pozycji należących do danej osoby i pozycji posiadanych w jej imieniu na zbiorczym poziomie grupy, w celu:
a)
zapobiegania nadużyciom na rynku;
b)
wspierania prawidłowej wyceny i warunków rozliczania instrumentów, w tym zapobiegania pozycjom powodującym zakłócenia na rynku, oraz zapewniania w szczególności spójności między cenami instrumentów pochodnych w miesiącu dostawy a cenami kasowymi towaru bazowego, bez uszczerbku dla ustalania poziomu cen na rynku towaru bazowego.
Limity pozycji nie mają zastosowania do pozycji, które znajdują się w posiadaniu podmiotu niefinansowego lub w posiadaniu w jego imieniu i które można obiektywnie zmierzyć jako zmniejszające ryzyko bezpośrednio związane z działalnością handlową tego podmiotu niefinansowego.
2. Limity pozycji określają wyraźne progi ilościowe dotyczące maksymalnej wielkości pozycji w zakresie danego towarowego instrumentu pochodnego, jaką dana osoba może posiadać.
3. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia metodologii obliczania, którą właściwe organy mają stosować przy określaniu limitów pozycji miesięcznych cen kasowych i innych miesięcznych limitów pozycji dotyczących towarowych instrumentów pochodnych rozliczanych fizycznie i w środkach pieniężnych, w oparciu o właściwości danego instrumentu pochodnego. Metodologia obliczania uwzględnia co najmniej następujące czynniki:
a)
okres zapadalności towarowych kontraktów pochodnych;
b)
ilość bazowego instrumentu towarowego, która podlega dostarczeniu;
c)
ogół otwartych pozycji w danym kontrakcie i ogół otwartych pozycji w innych instrumentach finansowych w ramach tego samego towaru bazowego;
d)
zmienność odpowiednich rynków, w tym zamiennych instrumentów pochodnych oraz rynków bazowych instrumentów towarowych;
e)
liczba i wielkość uczestników rynku;
f)
właściwości rynku danego towaru bazowego, w tym schematy produkcji, konsumpcji i transportu na rynek;
g)
opracowanie nowych kontraktów.
EUNGiPW uwzględnia doświadczenia związane z limitami pozycji firm inwestycyjnych lub operatorów rynku prowadzących system obrotu i innych jurysdykcji.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
4. Właściwy organ określa limity dla każdego kontraktu dotyczącego towarowego instrumentu pochodnego znajdującego się w systemach obrotu w oparciu o metodologię obliczania określoną przez EUNGiPW zgodnie z ust. 3. Ten limit pozycji obejmuje ekonomicznie równoważne kontrakty będące przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym.
Właściwy organ dokonuje przeglądu limitów pozycji w przypadku istotnej zmiany ilości, która podlega dostarczeniu, lub otwartej pozycji, lub jakiejkolwiek innej istotnej zmiany na rynku, w oparciu o określoną przez niego ilość, która podlega dostarczeniu i otwartą pozycję, oraz reguluje limit pozycji zgodnie z metodologią obliczania opracowaną przez EUNGiPW.
5. Właściwe organy powiadamiają EUNGiPW o konkretnych limitach pozycje, jakie zamierzają wprowadzić zgodnie z metodologią obliczania określoną przez EUNGiPW na mocy ust. 3. W terminie dwóch miesięcy od otrzymania powiadomienia EUNGiPW wydaje właściwemu organowi opinię oceniającą zgodność limitów pozycji z celami ust. 1 i z metodologią obliczania określoną przez EUNGiPW na mocy ust. 3. EUNGiPW publikuje tę opinię na swojej stronie internetowej. Odnośny właściwy organ zmienia limity pozycji zgodnie z opinią EUNGiPW lub przedstawia EUNGiPW wyjaśnienie, dlaczego uważa zmianę za zbędną. W przypadku nałożenia przez właściwy organ limitów sprzecznych z opinią EUNGiPW, organ ten niezwłocznie publikuje na swojej stronie internetowej komunikat, w którym wyczerpująco wyjaśnia powody takiego działania.
W przypadku gdy EUNGiPW uzna limit pozycji za niezgodny z metodologią obliczania określoną w ust. 3, podejmuje działanie zgodnie z uprawnieniami przysługującymi mu na mocy art. 17 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
6. W przypadku gdy ten sam towarowy instrument pochodny znajduje się w znacznych wolumenach w systemach obrotu jednej lub większej liczby jurysdykcji, organ właściwy dla systemu obrotu, w którym wolumen obrotu jest największy (właściwy organ centralny) określa jednolity limit pozycji, który ma być stosowany do wszystkich transakcji w ramach tego kontraktu. Właściwy organ centralny konsultuje się z właściwymi organami innych systemów obrotu, które obracają danym instrumentem pochodnym w znacznych wolumenach, w sprawie jednolitego limitu pozycji, jaki ma być stosowany, oraz wszelkich zmian tych jednolitych limitów pozycji. W przypadku braku porozumienia między właściwymi organami, organy te przedstawią pisemnie pełne i szczegółowe uzasadnienie powodów, dla których uważają, że wymogi określone w ust. 1 nie zostały spełnione. EUNGiPW rozstrzyga wszelkie spory wynikłe z rozbieżności stanowisk właściwych organów zgodnie ze swoimi uprawnieniami na mocy art. 19 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Właściwe organy systemów obrotu obracających tym samym towarowym instrumentem pochodnym i właściwe organy posiadaczy pozycji w tym towarowym instrumencie pochodnym wprowadzają mechanizmy współpracy, obejmujące wymianę odpowiednich danych w celu uniemożliwiania monitorowania i egzekwowania jednolitego limitu pozycji.
7. EUNGiPW monitoruje co najmniej raz w roku sposób, w jaki właściwe organy wdrożyły limity pozycji wyznaczone zgodnie z metodologią obliczania określoną przez EUNGiPW na mocy ust. 3. EUNGiPW zapewnia przy tym, aby jednolity limit pozycji rzeczywiście miał zastosowanie to tego samego kontraktu bez względu od miejsca obrotu zgodnie z ust. 6.
8. Państwa członkowskie zapewniają, aby firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący system obrotu, w którym przedmiotem obrotu są towarowe instrumenty pochodne, stosowali mechanizmy kontroli zarządzania pozycjami. Mechanizmy te obejmują co najmniej uprawnienia systemu obrotu do:
a)
monitorowania otwartych pozycji poszczególnych osób;
b)
uzyskiwania od poszczególnych osób dostępu do informacji, w tym wszelkich istotnych dokumentów, dotyczących wielkości i celu pozycji lub zaangażowania, informacji na temat beneficjentów rzeczywistych lub właścicieli instrumentu bazowego, wszelkich ustaleń wspólnych oraz wszelkich powiązanych aktywów lub pasywów na rynku instrumentu bazowego;
c)
wymagania, aby dana osoba usunęła lub zmniejszyła daną pozycję tymczasowo lub na stałe, zależnie od wymogów w danym przypadku, oraz jednostronnego podjęcia odpowiednich działań w celu zapewnienia usunięcia lub zmniejszenia, jeżeli ta osoba się nie zastosuje; oraz
d)
w stosownych przypadkach, wymagania, aby dana osoba przywróciła płynność na rynku zgodnie z ustaloną ceną i wolumenem, tymczasowo, z wyraźnym zamiarem złagodzenia skutków dużej lub dominującej pozycji.
9. Limity pozycji i mechanizmy kontroli zarządzania pozycjami muszą być przejrzyste i niedyskryminacyjne oraz określać, w jaki sposób mają zastosowanie do osób, z uwzględnieniem charakteru i składu uczestników rynku oraz sposobu korzystania przez nich z kontraktów zgłoszonych do obrotu.
10. Firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący system obrotu informuje właściwy organ o szczegółach limitów pozycji oraz mechanizmach kontroli zarządzania pozycjami.
Właściwy organ przekazuje te informacje EUNGiPW wraz z informacjami na temat ustanowionych przez siebie limitów pozycji, a EUNGiPW publikuje i utrzymuje na swojej stronie internetowej bazę danych zawierającą zestawienie limitów pozycji lub mechanizmów kontroli zarządzania pozycjami.
11. Właściwe organy wprowadzają limity pozycji, o których mowa w ust. 1, zgodnie z art. 69 ust. 2 lit. p).
12. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych określających:
a)
kryteria i metody określania, czy dana pozycja kwalifikuje się jako zmniejszająca ryzyko bezpośrednio związane z działalnością gospodarczą;
b)
metody określania, kiedy pozycje danej osoby należy zagregować w ramach grupy;
c)
kryteria określania, czy dany kontrakt jest kontraktem będącym przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym ekonomicznie równoważnym kontraktowi w systemie obrotu, o którym mowa w ust. 1, tak aby ułatwić informowanie właściwego organu o pozycjach objętych w równoważnych kontraktach będących przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym zgodnie z art. 58 ust. 2;
d)
definicję tego, co oznacza ten sam towarowy instrument pochodny i znaczny wolumen, o których mowa w ust. 6 niniejszego artykułu;
e)
metodologię agregowania i kompensacji OTC oraz pozycje towarowych instrumentów pochodnych w obrocie, aby określić pozycję netto dla celów oceny zgodności z limitami. Takie metodologie ustanawiają kryteria służące określeniu, które pozycje należy skompensować z innymi i które nie mogą ułatwiać tworzenia pozycji w sposób niespójny z celami określonymi w ust. 1 niniejszego artykułu;
f)
procedurę określającą sposób, w jaki osoby mogą wnioskować o wyłączenie na mocy ust. 1 akapit drugi niniejszego artykułu oraz jak odpowiedni właściwy organ zatwierdza takie wnioski;
g)
metodologię obliczania służącą wskazaniu systemu obrotu o największym wolumenie obrotu danym towarowym instrumentem pochodnym oraz znacznych wolumenów, o których mowa w ust. 6 niniejszego artykułu.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
13. Właściwe organy nie nakładają limitów, które są bardziej restrykcyjne niż limity i mechanizmy przyjęte na podstawie ust. 1, chyba że w wyjątkowych przypadkach, gdy są one obiektywnie uzasadnione i proporcjonalne, z uwzględnieniem płynności danego rynku i prawidłowego funkcjonowania tego rynku. Właściwe organy publikują na swojej stronie internetowej szczegółowe informacje na temat bardziej restrykcyjnych limitów pozycji, które postanawiają wprowadzić i które obowiązują przez początkowy okres nieprzekraczający sześciu miesięcy od daty ich opublikowania na stronie internetowej. Bardziej restrykcyjne limity pozycji mogą zostać przedłużone na kolejne okresy nieprzekraczające jednorazowo sześciu miesięcy, jeżeli nadal istnieją powody uzasadniające jego stosowanie. W przypadku ich nieprzedłużenia po upływie sześciomiesięcznego okresu, wygasają one automatycznie.
W przypadku gdy właściwe organy postanawiają wprowadzić bardziej restrykcyjne limity pozycji, powiadamiają o tym fakcie EUNGiPW. Powiadomienie zawiera wyjaśnienia wprowadzenia bardziej restrykcyjnych limitów pozycji. EUNGiPW wydaje w terminie 24 godzin opinię, w której stwierdza, czy uznaje te bardziej restrykcyjne limity pozycji za konieczne, aby zaradzić wyjątkowym okolicznościom. Opinia ta publikowana jest na stronach internetowych EUNGiPW.
W przypadku nałożenia przez właściwy organ limitów sprzecznych z opinią EUNGiPW, organ ten niezwłocznie publikuje na swojej stronie internetowej komunikat, w którym wyczerpująco wyjaśnia powody takiego działania.
14. Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy mogły stosować swoje uprawnienia do nakładania kar na mocy niniejszej dyrektywy za naruszenia limitów pozycji określonych zgodnie z niniejszym artykułem w odniesieniu do:
a)
pozycji posiadanych przez osoby znajdujące się lub działające na ich terytorium lub za granicą, które przekraczają limity dotyczące towarowych kontraktów pochodnych określone przez właściwe organy w odniesieniu do kontraktów w systemach obrotu mających siedzibę lub działających na ich terytorium, lub ekonomicznie równoważnych kontraktów będących przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym;
b)
pozycji w posiadaniu osób znajdujących się lub działających na ich terytorium, które przekraczają limity dotyczące towarowych kontraktów pochodnych określone przez właściwe organy w innych państwach członkowskich.
Artykuł 58
Sprawozdania dotyczące pozycji według kategorii posiadaczy pozycji
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby firma inwestycyjna lub operator rynku prowadzący system obrotu, który dopuszcza do obrotu towarowe instrumenty pochodne lub uprawnienia do emisji lub związane z nimi instrumenty pochodne:
a)
podawali do publicznej wiadomości cotygodniowe sprawozdanie zawierające zbiorcze zestawienie pozycji utrzymywanych przez poszczególne kategorie osób w odniesieniu do poszczególnych towarowych instrumentów pochodnych lub uprawnień do emisji lub ich instrumentów pochodnych, będących przedmiotem obrotu w ich systemach obrotu, z wyszczególnieniem liczby długich i krótkich pozycji dla takich kategorii, ich zmian od czasu poprzedniego sprawozdania, procentowego udziału całkowitej liczby otwartych pozycji dla każdej kategorii oraz liczby osób posiadających pozycję w każdej kategorii zgodnie z ust. 4, oraz przekazywali to sprawozdanie właściwemu organowi i EUNGiPW; EUNGiPW dokonuje scentralizowanej publikacji informacji zawartych w tych sprawozdaniach;
b)
przekazywali co najmniej codziennie właściwemu organowi na jego żądanie kompletne zestawienie pozycji posiadanych przez wszystkie osoby, w tym członków lub uczestników, oraz ich klientów, w ramach tego systemu obrotu.
Obowiązek określony w lit. a) ma zastosowanie wyłącznie w przypadku, gdy zarówno liczba osób oraz liczba ich otwartych pozycji przekroczy minimalne progi.
2. Państwa członkowskie zapewniają, aby firmy inwestycyjne prowadzące obrót towarowymi instrumentami pochodnymi lub uprawnieniami do emisji lub ich instrumentami pochodnymi poza systemem obrotu przedstawiały organowi właściwemu dla systemu obrotu, w którym dany towarowy instrument pochodny lub uprawnienia do emisji lub ich instrumenty pochodne znajdują się w obrocie, lub właściwemu organowi centralnemu, w przypadku gdy dany towarowy instrument pochodny lub uprawnienia do emisji lub ich instrumenty pochodne znajdują się w obrocie w znacznych wolumenach w systemach obrotu co najmniej jednej jurysdykcji, co najmniej codziennie pełne zestawienie pozycji w zakresie towarowych instrumentów pochodnych lub uprawnień do emisji lub ich instrumentów pochodnych będących przedmiotem obrotu w systemie obrotu lub ekonomicznie równoważnych kontraktów będących przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym, a także pozycji ich klientów oraz klientów tych klientów, aż do klienta końcowego, zgodnie z art. 26 rozporządzenia (UE) nr 600/2014, a w stosownych przypadkach zgodnie z art. 8 rozporządzenia (UE) nr 1227/2011.
3. Aby umożliwić monitorowanie zgodności z art. 57 ust. 1, państwa członkowskie wymagają, aby członkowie lub uczestnicy rynków regulowanych, MTF oraz klienci OTF przekazywali co najmniej codziennie firmie inwestycyjnej lub operatorowi rynku prowadzącemu dany system obrotu szczegółowe informacje o ich własnych pozycjach posiadanych dzięki kontraktom znajdującym się w obrocie w tym systemie, a także o pozycjach swoich klientów oraz klientów tych klientów, aż do klienta końcowego.
4. Firma inwestycyjna lub operator rynku działający w tym systemie obrotu klasyfikuje osoby posiadające pozycje w towarowym instrumencie pochodnym lub uprawnieniu do emisji lub jego instrumencie pochodnym w oparciu o charakter głównego rodzaju ich działalności, z uwzględnieniem wszelkich stosownych zezwoleń, jako:
a)
firmy inwestycyjne lub instytucje kredytowe;
b)
fundusze inwestycyjne, czy to jako przedsiębiorstwo zbiorowego inwestowania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS) zdefiniowane w dyrektywie 2009/65/WE, czy też jako zarządzający alternatywnym funduszem inwestycyjnym zdefiniowany w dyrektywie 2011/61/UE;
c)
inne instytucje finansowe, w tym zakłady ubezpieczeń i zakłady reasekuracji zdefiniowane w dyrektywie 2009/138/WE oraz instytucje pracowniczych programów emerytalnych zdefiniowane w dyrektywie 2003/41/WE;
d)
przedsiębiorstwa handlowe;
e)
w przypadku uprawnień do emisji lub związanych z nimi instrumentów pochodnych, operatorzy zobowiązani do przestrzegania wymogów określonych w dyrektywie 2003/87/WE.
Sprawozdania, o których mowa w ust. 1 lit. a), określają liczbę długich i krótkich pozycji według kategorii osób, wszelkie ich zmiany od czasu poprzedniego sprawozdania, procentowy udział całkowitej liczby otwartych pozycji dla każdej kategorii oraz liczbę osób w każdej kategorii.
Sprawozdania, o których mowa w ust. 1 lit. a), oraz zestawienia, o których mowa w ust. 2, zawierają rozróżnienie między:
a)
pozycjami zidentyfikowanymi jako pozycje, które obiektywnie zmniejszają ryzyko bezpośrednio związane z działalnością handlową; oraz
b)
innymi pozycjami.
5. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu określenia formatu sprawozdań, o których mowa w ust. 1 lit. a), oraz zestawienia, o których mowa w ust. 2.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
W przypadku uprawnień do emisji lub związanych z nimi instrumentów pochodnych, składanie sprawozdań pozostaje bez uszczerbku dla obowiązku przestrzegania wymogów określonych w dyrektywie 2003/87/WE.
6. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu określenia progów, o których mowa w ust. 1 akapit drugi niniejszego artykułu, z uwzględnieniem łącznej liczby otwartych pozycji oraz ich wielkości i łącznej liczby osób posiadających pozycję.
7. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych określających środki ustanawiające wymóg przesyłania EUNGiPW wszystkich sprawozdań, o których mowa w ust. 1 lit. a), co tydzień w określonym terminie w celu ich scentralizowanej publikacji przez EUNGiPW.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
TYTUŁ V
USŁUGI W ZAKRESIE UDOSTĘPNIANIA INFORMACJI
Sekcja 1
Procedura udzielania zezwolenia dostawcom usług w zakresie udostępniania informacji
Artykuł 59
Wymogi w zakresie udzielania zezwoleń
1. Państwa członkowskie wymagają, aby świadczenie usług w zakresie udostępniania informacji opisanych w załączniku I sekcja D jako działalność prowadzoną w sposób regularny uzależnione było od uzyskania uprzedniego zezwolenia zgodnie z niniejszą sekcją. Zezwolenia takiego udziela właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego wyznaczony zgodnie z art. 67.
2. Na zasadzie odstępstwa od ust. 1 państwa członkowskie zezwalają firmom inwestycyjnym lub operatorom rynku prowadzącym system obrotu na świadczenie usług w zakresie udostępniania informacji jako APA, CTP i ARM, pod warunkiem uprzedniej weryfikacji przestrzegania przez nich niniejszego tytułu. Taką usługę uwzględnia się w ich zezwoleniu.
3. Państwa członkowskie prowadzą rejestr wszystkich dostawców usług w zakresie udostępniania informacji. Rejestr ten jest ogólnie dostępny i zawiera informacje na temat usług, na których świadczenie dostawca usług w zakresie udostępniania informacji posiada zezwolenie. Rejestry te uaktualnia się na bieżąco. O każdym zezwoleniu powiadamia się EUNGiPW.
EUNGiPW tworzy wykaz wszystkich dostawców usług w zakresie udostępniania informacji w Unii. Wykaz ten zawiera informacje na temat usług, na których świadczenie dostawca usług w zakresie udostępniania informacji posiada zezwolenie, oraz jest on na bieżąco aktualizowany. EUNGiPW publikuje ten wykaz na swojej stronie internetowej i aktualizuje go.
W przypadku gdy właściwy organ cofnął zezwolenie zgodnie z art. 62, informacja o tym fakcie jest zamieszczana w wykazie na okres pięciu lat.
4. Państwa członkowskie wymagają, aby dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji świadczyli swoje usługi pod nadzorem właściwego organu. Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy dokonywały regularnych przeglądów przestrzegania niniejszego tytułu przez dostawców usług w zakresie udostępniania informacji. Państwa członkowskie zapewniają także, aby właściwe organy monitorowały, czy dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji spełniają przez cały czas warunki dotyczące uzyskania pierwszego zezwolenia ustanowione na mocy niniejszego tytułu.
Artykuł 60
Zakres udzielonego zezwolenia
1. Macierzyste państwo członkowskie zapewnia określanie w zezwoleniu usługi w zakresie udostępnienia informacji, na świadczenie której dostawca usług w zakresie udostępniania informacji posiada zezwolenie. Dostawca usług w zakresie udostępniania informacji, który chce rozszerzyć zakres swojej działalności o dodatkowe usługi w zakresie udostępniania informacji składa wniosek o rozszerzenie zakresu swojego zezwolenia.
2. Zezwolenie jest ważne w całej Unii i umożliwia dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji świadczenie usług, do których świadczenia został uprawniony, w całej Unii.
Artykuł 61
Procedury udzielania zezwoleń i odrzucania wniosków o udzielenie zezwolenia
1. Właściwy organ nie udziela zezwolenia, o ile i dopóki całkowicie nie upewni się, czy wnioskodawca spełnia wszystkie wymogi wynikające z przepisów przyjętych zgodnie z niniejszą dyrektywą.
2. Dostawca usług w zakresie udostępniania informacji dostarcza wszelkich informacji, w tym program działania określający między innymi rodzaje planowanych usług oraz strukturę organizacyjną, niezbędnych, aby umożliwić właściwemu organowi upewnienia się, czy dostawca usług w zakresie udostępniania informacji ustanowił, w momencie udzielania pierwszego zezwolenia, wszystkie niezbędne mechanizmy w celu wypełnienia swoich obowiązków wynikających z przepisów niniejszego tytułu.
3. Wnioskodawca jest informowany w terminie sześciu miesięcy od złożenia kompletnego wniosku o tym, czy zezwolenie zostało wydane.
4. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych określających:
a)
informacje, jakie należy przekazać właściwemu organowi na podstawie ust. 2, w tym program działania;
b)
informacje zawarte w powiadomieniach przekazywanych na podstawie art. 63 ust. 3.
EUNGiPW przedstawi Komisji projekt regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
5. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu określenia standardowych formularzy, szablonów i procedur dotyczących powiadamiania lub przekazywania informacji przewidzianych w ust. 2 niniejszego artykułu i w art. 63 ust. 4.
EUNGiPW przedstawia ten projekt wykonawczych standardów technicznych Komisji do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 62
Cofnięcie zezwolenia
Właściwy organ może cofnąć zezwolenie wydane dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji, w przypadku gdy dostawca:
a)
nie wykorzystał zezwolenia w terminie 12 miesięcy, wyraźnie zrzekł się zezwolenia lub nie świadczył żadnych usług w zakresie udostępniania informacji w okresie poprzedzających sześciu miesięcy, chyba że w takich przypadkach dane państwo członkowskie przewidziało możliwość wygaśnięcia zezwolenia;
b)
uzyskał zezwolenie, składając fałszywe oświadczenia lub w jakikolwiek inny sposób sprzeczny z prawem;
c)
nie spełnia już warunków, na których podstawie zezwolenie zostało udzielone;
d)
poważnie i systematycznie narusza przepisy niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
Artykuł 63
Wymogi wobec organu zarządzającego dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji
1. Państwa członkowskie wymagają, aby wszyscy członkowie organu zarządzającego dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji przez cały czas mieli wystarczająco nieposzlakowaną opinię, posiadali wystarczającą wiedzę, umiejętności i doświadczenie oraz poświęcali wystarczająco dużo czasu na wykonywanie swoich obowiązków.
Organ zarządzający jako całość musi posiadać odpowiedni poziom wiedzy, umiejętności i doświadczenia pozwalający mu zrozumieć charakter działalności dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji. Każdy członek organu zarządzającego działa w sposób uczciwy i etyczny, zachowując niezależność osądu, aby móc w razie konieczności skutecznie przeciwstawić się decyzjom kadry kierowniczej wyższego szczebla oraz w razie konieczności skutecznie nadzorować i monitorować proces podejmowania decyzji w zakresie zarządzania.
W przypadku gdy operator rynku występuje o zezwolenie na prowadzenia APA, CTP lub ARM, a członkowie organy zarządzającego APA, CTP lub ARM są jednocześnie członkami organu zarządzającego rynku regulowanego, uznaje się, że osoby te spełniają wymogi określone w akapicie pierwszym.
2. EUNGiPW opracowuje do dnia 3 stycznia 2016 r. wytyczne na potrzeby oceny odpowiedniości członków organu zarządzającego, o której mowa w ust. 1, uwzględniając różne pełnione przez nich role i funkcje oraz potrzebę uniknięcia konfliktów interesów między członkami organu zarządzającego oraz użytkownikami APA, CTP lub ARM.
3. Państwa członkowskie wymagają od dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji powiadamiania właściwego organu o tożsamości wszystkich członków jego organu zarządzającego oraz o wszelkich zmianach jego składu, a także przekazywania wszelkich informacji wymaganych do oceny spełnienia przez ten podmiot wymogów określonych w ust. 1.
4. Państwa członkowskie zapewniają, aby organ zarządzający dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji określał i nadzorował wdrażanie mechanizmów zarządczych, które zapewniają skuteczne i ostrożne zarządzanie organizacją, w tym podział obowiązków w organizacji i zapobieganie konfliktom interesów, w sposób, który sprzyja integralności rynku i interesom jego klientów.
5. Właściwy organ odmawia udzielenia zezwolenia, jeżeli nie upewnił się, że osoba lub osoby faktycznie kierujące działalnością dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji mają wystarczająco nieposzlakowaną opinię, lub jeżeli istnieją obiektywne i możliwe do wykazania powody, aby przypuszczać, że proponowane zmiany składu kierownictwa mogą stwarzać zagrożenie dla należytego i ostrożnego zarządzania tym podmiotem oraz odpowiedniego uwzględnienia interesów jego klientów oraz kwestii integralności rynku.
Sekcja 2
Warunki dotyczące APA
Artykuł 64
Wymogi organizacyjne
1. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby APA posiadał odpowiednie polityki i mechanizmy umożliwiające upublicznianie informacji wymaganych na podstawie art. 20 i 21 rozporządzenia (UE) nr 600/2014 w czasie jak najbardziej zbliżonym do czasu rzeczywistego, przy zastosowaniu możliwych środków technicznych, na normalnych zasadach handlowych. Informacje udostępniane są bezpłatnie 15 minut po publikacji transakcji przez APA. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby APA był w stanie skutecznie i spójnie rozpowszechniać takie informacje w sposób zapewniający szybki dostęp do tych informacji na zasadach niedyskryminacyjnych oraz w formacie ułatwiającym ich konsolidację z podobnymi danymi pochodzącymi z innych źródeł.
2. Informacje publikowane przez APA zgodnie z ust. 1 obejmują co najmniej następujące elementy:
a)
identyfikator instrumentu finansowego;
b)
cenę, po jakiej zawarto transakcję;
c)
wolumen transakcji;
d)
godzinę transakcji;
e)
godzinę zgłoszenia transakcji;
f)
oznaczenie waluty, w której wyrażona jest cena transakcji;
g)
kod systemu obrotu, w którym zawarto transakcję, lub w przypadku gdy transakcję zawarto za pośrednictwem podmiotu systematycznie internalizującego - kod „SI”, a w innym przypadku kod „OTC”;
h)
w stosownych przypadkach wskazanie, czy transakcja podlegała szczególnym warunkom.
3. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby APA stosował lub utrzymywał skuteczne rozwiązania administracyjne mające na celu zapobieganie konfliktom interesów w stosunku do swoich klientów. W szczególności APA będący również operatorem rynku lub firmą inwestycyjną musi traktować wszystkie gromadzone informacje w sposób niedyskryminujący oraz stosować i utrzymywać odpowiednie rozwiązania mające na celu rozdzielenie poszczególnych funkcji biznesowych.
4. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby APA posiadał należyte mechanizmy bezpieczeństwa służące zagwarantowaniu bezpieczeństwa środków przekazu informacji, minimalizowaniu ryzyka uszkodzenia danych oraz nieuprawnionego dostępu oraz zapobieganiu wyciekowi informacji przed ich publikacją. APA utrzymuje odpowiednie zasoby oraz posiada systemy zapasowe, aby zapewnić możliwość oferowania swoich usług i ich utrzymanie przez cały czas.
5. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby APA posiadał systemy umożliwiające skuteczną kontrolę sprawozdań z transakcji pod kątem kompletności, wykrywanie przeoczeń i oczywistych błędów oraz żądanie ponownego przesłania tych błędnych sprawozdań.
6. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia wspólnych formatów, standardów danych oraz rozwiązań technicznych ułatwiających konsolidację informacji, o których mowa w ust. 1.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekt regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
7. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu sprecyzowania normalnych zasad handlowych, na jakich upubliczniane są informacje, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu.
8. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych określających:
a)
środki, za pomocą których APA może realizować obowiązek informacyjny, o którym mowa w ust. 1;
b)
treść informacji publikowanych na podstawie ust. 1, w tym co najmniej informacje, o których mowa w ust. 2, tak aby umożliwić publikację informacji wymaganych na mocy art. 64;
c)
konkretne wymogi organizacyjne określone w ust. 3, 4 i 5.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Sekcja 3
Warunki dotyczące CTP
Artykuł 65
Wymogi organizacyjne
1. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby CTP posiadał odpowiednie polityki i mechanizmy umożliwiające gromadzenie informacji upublicznianych zgodnie z art. 6 i 20 rozporządzenia (UE) nr 600/2014, ich konsolidację w formie ciągłego elektronicznego strumienia danych oraz podawanie do wiadomości publicznej w czasie jak najbardziej zbliżonym do czasu rzeczywistego, z zastosowaniem możliwych środków technicznych, na normalnych zasadach handlowych.
Informacje te obejmują przynajmniej następujące szczegóły:
a)
identyfikator instrumentu finansowego;
b)
cenę, po jakiej zawarto transakcję;
c)
wolumen transakcji;
d)
godzinę transakcji;
e)
godzinę zgłoszenia transakcji;
f)
oznaczenie waluty, w której wyrażona jest cena transakcji;
g)
kod systemu obrotu, w którym zawarto transakcję, lub w przypadku gdy transakcję zawarto za pośrednictwem podmiotu systematycznie internalizującego transakcje - kod „SI”, a w innym przypadku kod „OTC”;
h)
w stosownych przypadkach informację o tym, że za decyzję inwestycyjną i zawarcie transakcji odpowiadał algorytm komputerowy w firmie inwestycyjnej;
i)
w stosownych przypadkach wskazanie, czy transakcja podlegała szczególnym warunkom;
j)
w przypadku gdy uchylono obowiązek publikowania informacji, o których mowa w art. 3 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 600/2014, zgodnie z art. 4 ust. 1 lit. a) lub b) tego rozporządzenia, oznaczenie wskazujące, którym z tych uchylonych obowiązków podlegała transakcja.
Informacje te udostępnia się bezpłatnie w ciągu 15 minut po ich opublikowaniu przez CTP. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby CTP był w stanie skutecznie i spójnie rozpowszechniać takie informacje w sposób zapewniający szybki dostęp do tych informacji na zasadach niedyskryminacyjnych oraz w formatach łatwo dostępnych dla uczestników rynku i pozwalających im w łatwy sposób wykorzystać te informacje.
2. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby CTP posiadał odpowiednie zasady i mechanizmy umożliwiające gromadzenie informacji upublicznianych zgodnie z art. 10 i 21 rozporządzenia (UE) nr 600/2014, ich konsolidację w formie ciągłego elektronicznego strumienia danych oraz podawanie do wiadomości publicznej w czasie jak najbardziej zbliżonym do czasu rzeczywistego, z zastosowaniem możliwych środków technicznych, na normalnych zasadach handlowych, poniższych informacji obejmujących przynajmniej:
a)
identyfikator instrumentu finansowego lub cechy identyfikujące ten instrument;
b)
cenę, po jakiej zawarto transakcję;
c)
wolumen transakcji;
d)
godzinę transakcji;
e)
godzinę zgłoszenia transakcji;
f)
oznaczenie waluty, w której wyrażona jest cena transakcji;
g)
kod systemu obrotu, w którym zawarto transakcję, lub w przypadku gdy transakcję zawarto za pośrednictwem podmiotu systematycznie internalizującego transakcje - kod „SI”, a w innym przypadku kod „OTC”;
h)
w stosownych przypadkach wskazanie, czy transakcja podlegała szczególnym warunkom.
Informacje te udostępnia się bezpłatnie w ciągu 15 minut po ich opublikowaniu przez CTP. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby CTP był w stanie skutecznie i spójnie rozpowszechniać takie informacje w sposób zapewniający szybki dostęp do tych informacji na zasadach niedyskryminacyjnych oraz w powszechnie przyjętych interoperacyjnych formatach, które są łatwo dostępne dla uczestników rynku i pozwalają im w łatwy sposób wykorzystać te informacje.
3. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby CTP zapewniał udostępnianie skonsolidowanych danych pochodzących ze wszystkich rynków regulowanych, MTF, OTF i APA oraz w odniesieniu do instrumentów finansowych określonych w regulacyjnych standardach technicznych zgodnie z ust. 8 lit. c).
4. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby CTP stosował lub utrzymywał skuteczne rozwiązania administracyjne mające na celu zapobieganie konfliktom interesów. W szczególności operator rynku lub APA, którzy również prowadzą system publikacji informacji skonsolidowanych, muszą traktować wszystkie gromadzone informacje w sposób niedyskryminacyjny oraz stosować i utrzymywać odpowiednie rozwiązania mające na celu rozdzielenie poszczególnych funkcji biznesowych.
5. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby CTP posiadał należyte mechanizmy bezpieczeństwa służące zagwarantowaniu bezpieczeństwa środków przekazu informacji oraz minimalizowaniu ryzyka uszkodzenia danych i nieuprawnionego dostępu do nich. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby CTP utrzymywał odpowiednie zasoby oraz posiadał systemy zapasowe, aby zapewnić możliwość oferowania swoich usług i ich utrzymanie przez cały czas.
6. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia standardów i formatów danych w odniesieniu do informacji podlegających opublikowaniu zgodnie z art. 6, 10, 20 i 21 rozporządzenia (UE) nr 600/2014, w tym identyfikatora instrumentu finansowego, ceny, ilości, godziny, oznaczenia waluty, w której wyrażona jest cena, identyfikatora systemu obrotu oraz oznaczeń informujących o tym, że transakcja podlegała szczególnym warunkom, jak również technicznych rozwiązań służących skutecznemu i spójnemu rozpowszechnianiu informacji w sposób zapewniający ich łatwą dostępność i możliwość ich łatwego wykorzystania przez uczestników rynku, o których mowa w ust. 1 i 2, w tym określenie dodatkowych usług podnoszących skuteczność funkcjonowania rynku, które CTP mógłby świadczyć.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, do dnia 3 lipca 2015 r. w odniesieniu do informacji publikowanych zgodnie z art. 6 i 20 rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz do dnia 3 lipca 2015 r. w odniesieniu do informacji publikowanych zgodnie z art. 10 i 21 rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
7. Komisja przyjmuje akty delegowane zgodnie z art. 89 precyzujące normalne zasady handlowe, na jakich zapewniany jest dostęp od strumieni danych, o których mowa ust. 1 i 2.
8. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych określających:
a)
środki, za pomocą których CTP może realizować obowiązek informacyjny, o którym mowa w ust. 1 i 2;
b)
treść informacji publikowanych na podstawie ust. 1 i 2;
c)
instrumenty finansowe, których dotyczą dane, które muszą zostać udostępnione w strumieniu danych, a w odniesieniu do instrumentów innych niż kapitałowe - systemy obrotu i APA, które należy uwzględnić;
d)
inne środki zapewniające spójność danych publikowanych przez różne CTP oraz możliwość ich wykorzystania na potrzeby zestawienia i powiązania z podobnymi danymi pochodzącymi z innych źródeł, oraz zdolność agregacji na poziomie Unii;
e)
konkretne wymogi organizacyjne określone w ust. 4 i 5.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Sekcja 4
Warunki dotyczące ARM
Artykuł 66
Wymogi organizacyjne
1. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby ARM posiadał odpowiednie polityki i mechanizmy umożliwiające przekazywanie informacji wymaganych na podstawie art. 26 rozporządzenia (UE) nr 600/2014 w możliwie najkrótszym terminie, przy czym nie później niż do końca dnia roboczego następującego po dniu, w którym miała miejsce transakcja. Informacje te są przekazywane zgodnie z wymogami określonymi w art. 26 rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
2. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby ARM stosował lub utrzymywał skuteczne rozwiązania administracyjne mające na celu zapobieganie konfliktom interesów w stosunku do swoich klientów. W szczególności ARM będący również operatorem rynku lub firmą inwestycyjną musi traktować wszystkie gromadzone informacje w sposób niedyskryminacyjny oraz stosować i utrzymywać odpowiednie rozwiązania mające na celu rozdzielenie poszczególnych funkcji biznesowych.
3. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby ARM posiadał należyte mechanizmy bezpieczeństwa służące zagwarantowaniu bezpieczeństwa środków przekazu informacji i ich uwierzytelnianiu, zminimalizowaniu ryzyka uszkodzenia danych oraz nieuprawnionego dostępu i zapobieganiu wyciekowi informacji, przy zachowaniu każdorazowo poufności danych. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby ARM utrzymywał odpowiednie zasoby oraz posiadał systemy zapasowe, aby zapewnić możliwość oferowania swoich usług i ich utrzymanie przez cały czas.
4. Macierzyste państwo członkowskie wymaga, aby ARM posiadał systemy umożliwiające skuteczną kontrolę sprawozdań z transakcji pod kątem kompletności, wykrywanie przeoczeń i oczywistych błędów spowodowanych przez firmę inwestycyjną, oraz aby w przypadku wystąpienia takiego błędu lub przeoczenia, ARM przekazywał firmie inwestycyjnej szczegółowe informacje o danym błędzie lub przeoczeniu, wraz z żądaniem ponownego przesłania takich błędnych sprawozdań.
Macierzyste państwo członkowskie wymaga również, aby ARM posiadał systemy umożliwiające mu wykrywanie błędów lub przeoczeń, które spowodował, oraz umożliwiające ARM skorygowanie i przekazanie - lub ewentualnie ponowne przekazanie - właściwemu organowi prawidłowego i kompletnego sprawozdania z transakcji.
5. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych określających:
a)
środki, za pomocą których ARM może spełniać obowiązek informacyjny, o którym mowa w ust. 1; oraz
b)
konkretne wymogi organizacyjne określone w ust. 2, 3 i 4.
EUNGiPW przedstawia Komisji projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
TYTUŁ VI
WŁAŚCIWE ORGANY
ROZDZIAŁ I
Wyznaczanie, uprawnienia i procedury odwoławcze
Artykuł 67
Wyznaczenie właściwych organów
1. Każde państwo członkowskie wyznacza właściwy organ, który wykonuje obowiązki przewidziane poszczególnymi przepisami rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz niniejszej dyrektywy. Państwa członkowskie informują Komisję, EUNGiPW i właściwe organy innych państw członkowskich o właściwych organach odpowiedzialnych za wykonywanie każdego z obowiązków i o ewentualnym podziale tych obowiązków.
2. Właściwe organy, o których mowa w ust. 1, są organami publicznymi, bez uszczerbku dla możliwości przekazania obowiązków innym podmiotom, w przypadku gdy jest to wyraźnie przewidziane w art. 29 ust. 4.
Przekazanie zadań podmiotom innym niż organy, o których mowa w ust. 1, nie może dotyczyć sprawowania władzy publicznej ani uprawnień uznaniowych dotyczących wydawania orzeczenia. Państwa członkowskie wymagają, aby przed przekazaniem zadań, właściwe organy podjęły wszelkie rozsądne działania w celu zapewnienia, aby podmiot, któremu mają zostać przekazane zadania, posiadał kompetencje i zasoby do skutecznego wykonywania wszystkich zadań oraz aby przekazanie zadań odbywało się wyłącznie, jeżeli ustanowiono wyraźnie określone i udokumentowane ramy wykonywania wszelkich przekazanych zadań określające zadania, które mają zostać wykonane i warunki, na których mają zostać wykonane. Warunki te obejmują klauzulę zobowiązującą dany podmiot do działania i zorganizowania się w sposób umożliwiający uniknięcie konfliktów interesów oraz tak, aby informacje uzyskane podczas wykonywania przekazanych zadań nie były wykorzystywane w sposób nieuczciwy lub uniemożliwiający konkurencję. Ostateczna odpowiedzialność za nadzorowanie zgodności z niniejszą dyrektywą i środkami wykonawczymi leży w gestii właściwych organów lub organów wyznaczonych zgodnie z ust. 1.
Państwa członkowskie informują Komisję, EUNGiPW i właściwe organy innych państw członkowskich o wszelkich uzgodnieniach wprowadzonych w odniesieniu do przekazanych zadań, w tym o dokładnych warunkach regulujących takie przekazanie zadań.
3. EUNGiPW publikuje wykaz właściwych organów, o których mowa w ust. 1 i 2, i uaktualnia go na swojej strony internetowej.
Artykuł 68
Współpraca między organami w tym samym państwie członkowskim
Jeżeli do wprowadzenia w życie przepisu niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014 państwo członkowskie wyznacza więcej niż jeden właściwy organ, należy wyraźnie ustalić właściwe dla nich role i powinny one ściśle ze sobą współpracować.
Każde państwo członkowskie wymaga, aby współpraca ta miała również miejsce między organami właściwymi do celów niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014 a właściwymi organami odpowiedzialnymi w tym państwie członkowskim za nadzorowanie instytucji kredytowych i innych instytucji finansowych, funduszy emerytalnych, UCITS, pośredników ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych oraz zakładów ubezpieczeń.
Państwa członkowskie wymagają, aby właściwe organy wymieniały się wszelkimi informacjami o podstawowym znaczeniu lub istotnymi dla wykonywania ich funkcji i obowiązków.
Artykuł 69
Uprawnienia nadzorcze
1. Właściwym organom nadaje się wszelkie uprawnienia nadzorcze, w tym uprawnienia dochodzeniowe i uprawnienia do wprowadzania środków naprawczych, niezbędne do wypełniania ich obowiązków na mocy niniejszej dyrektywy i rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
2. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, obejmują co najmniej następujące uprawnienia:
a)
dostęp do wszelkich dokumentów lub innych danych w jakiejkolwiek formie, które właściwy organ uważa za istotne z punktu widzenia wykonywania swoich zadań oraz otrzymywanie lub sporządzanie ich duplikatów;
b)
wymaganie lub żądanie informacji od wszelkich osób oraz, w miarę potrzeb, kierowanie zapytań do tych osób w celu uzyskania informacji;
c)
przeprowadzanie kontroli na miejscu lub dochodzeń;
d)
wymaganie wydania zapisów rozmów telefonicznych lub korespondencji elektronicznej, lub innych zapisów przesyłu danych będących w posiadaniu firmy inwestycyjnej, instytucji kredytowej lub jakiegokolwiek innego podmiotu podlegającego niniejszej dyrektywie lub rozporządzeniu (UE) nr 600/2014;
e)
wymaganie zamrożenia lub zajęcia aktywów;
f)
wymaganie czasowego zakazu prowadzenia działalności zawodowej;
g)
wymaganie udzielania informacji przez uprawnionych audytorów firm inwestycyjnych, rynków regulowanych i dostawców usług w zakresie udostępniania informacji;
h)
przekazywanie spraw do organów ścigania;
i)
umożliwianie audytorom lub biegłym przeprowadzanie weryfikacji lub dochodzeń;
j)
wymaganie lub żądanie od każdej osoby przekazania informacji, w tym wszelkich istotnych dokumentów, dotyczących wielkości i celu pozycji lub zaangażowania powstałych w wyniku zawarcia transakcji dotyczącej towarowego instrumentu pochodnego oraz wszelkich aktywów lub zobowiązań na rynku instrumentu bazowego;
k)
wymaganie tymczasowego lub stałego zaprzestania wszelkiej praktyki lub postępowania, które właściwy organ uważa za sprzeczne z przepisami rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz z przepisami przyjętymi w wykonaniu niniejszej dyrektywy, oraz niedopuszczenie do ponownego podejmowania takiej praktyki lub postępowania;
l)
przyjmowanie wszelkiego rodzaju środków w celu zapewnienia, aby firmy inwestycyjne, rynki regulowane i inne osoby, do których niniejsza dyrektywa lub rozporządzenie (UE) nr 600/2014 ma zastosowanie, stale przestrzegały wymogów prawnych;
m)
wymaganie zawieszenia obrotu instrumentami finansowymi;
n)
wymaganie wycofania instrumentów finansowych z obrotu prowadzonego na rynku regulowanym bądź na podstawie innych uzgodnień handlowych;
o)
wymaganie od każdej osoby podjęcia działań w celu zmniejszenia wielkości pozycji lub zaangażowania;
p)
ograniczanie możliwości zawierania przez jakąkolwiek osobę umów na towarowy instrument pochodny, w tym poprzez wprowadzanie limitów wielkości pozycji, jaką dana osoba może każdorazowo posiadać zgodnie z art. 57 niniejszej dyrektywy;
q)
wydawanie komunikatów publicznych;
r)
wymaganie, w zakresie dopuszczonym w prawie krajowym, wydania istniejących zapisów przesyłu danych przechowywanych przez operatora komunikacyjnego, w przypadku uzasadnionego podejrzenia naruszenia i w przypadku gdy takie zapisy mogą mieć znaczenie dla dochodzenia w sprawie naruszenia niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014;
s)
zawieszenie obrotu lub sprzedaży instrumentów finansowych lub lokat strukturyzowanych w przypadku spełnienia warunków określonych w art. 40, 41 lub 42 rozporządzenia (UE) nr 600/2014;
t)
zawieszenie obrotu lub sprzedaży instrumentów finansowych lub lokat strukturyzowanych w przypadku gdy firma inwestycyjna nie opracowała lub nie zastosowała skutecznego procesu zatwierdzenia produktów lub w inny sposób nie spełniła warunków art. 16 ust. 3 niniejszej dyrektywy;
u)
wymaganie usunięcia osoby fizycznej z organu zarządzającego firmy inwestycyjnej lub operatora rynku.
Do dnia 3 lipca 2016 r. państwa członkowskie powiadamiają Komisję i EUNGiPW o swoich przepisach ustawowych, wykonawczych i administracyjnych transponujących ust. 1 i 2. Bez zbędnej zwłoki powiadamiają one Komisję i EUNGiPW o wszelkich późniejszych zmianach tych przepisów.
Państwa członkowskie zapewniają, aby wprowadzono mechanizmy w celu zapewnienia wypłaty odszkodowania lub podjęcia innych działań naprawczych zgodnie z prawem krajowym w przypadku jakichkolwiek strat finansowych lub innych szkód poniesionych w wyniku naruszenia niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
Artykuł 70
Kary za naruszenia
1. Bez uszczerbku dla uprawnień nadzorczych, w tym uprawnień dochodzeniowych i uprawnień do wprowadzania środków naprawczych, przysługujących właściwym organom zgodnie z art. 69 oraz prawa państw członkowskich do stanowienia i nakładania sankcji karnych, państwa członkowskie ustanawiają przepisy oraz zapewniają, aby ich właściwe organy mogły nakładać kary administracyjne oraz inne środki stosowane w odniesieniu do wszystkich naruszeń niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz przepisów krajowych przyjętych w wykonaniu niniejszej dyrektywy i rozporządzenia (UE) nr 600/2014, oraz podejmują wszystkie środki niezbędne do zapewnienia ich wdrożenia. Takie kary i inne środki muszą być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające oraz stosuje się je w przypadku naruszenia przepisów, nawet jeżeli nie są wyraźnie wymienione w ust. 3, 4 i 5.
Państwa członkowskie mogą postanowić o niewprowadzaniu przepisów dotyczących kar administracyjnych za naruszenia, które podlegają sankcjom karnym na mocy ich prawa krajowego. W takim przypadku państwa członkowskie informują Komisję o odpowiednich przepisach prawa karnego.
Państwa członkowskie powiadamiają Komisję i EUNGiPW o swoich przepisach ustawowych, wykonawczych i administracyjnych transponujących niniejszy artykuł, w tym o odpowiednich przepisach prawa karnego, do dnia 3 lipca 2016 r. Państwa członkowskie bez zbędnej zwłoki powiadamiają Komisję i EUNGiPW o wszelkich późniejszych zmianach tych przepisów.
2. Państwa członkowskie zapewniają, aby w przypadku naruszenia obowiązków mających zastosowanie do firm inwestycyjnych, operatorów rynku, dostawców usług w zakresie udostępniania informacji i instytucji kredytowych, w związku z usługami inwestycyjnymi lub działalnością inwestycyjną i usługami dodatkowymi, oraz oddziałów firm z państw trzecich, kary i inne środki mogły być stosowane, na warunkach określonych w prawie krajowym w obszarach niezharmonizowanych niniejszą dyrektywą, w stosunku do członków organu zarządzającego firm inwestycyjnych i operatorów rynku oraz wszelkich innych osób fizycznych i prawnych, które na mocy krajowego prawa są odpowiedzialne za naruszenie.
3. Państwa członkowskie zapewniają, aby co najmniej naruszenie następujących przepisów niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014 było traktowane jako naruszenie niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014:
a)
w odniesieniu do niniejszej dyrektywy:
(i)
art. 8 lit. b);
(ii)
art. 9 ust. 1-6;
(iii)
art. 11 ust. 1 i 3;
(iv)
art. 16 ust. 1-11;
(v)
art. 17 ust. 1-6;
(vi)
art. 18 ust. 1-9 i art. 18 pkt 10 zdanie pierwsze;
(vii)
art. 19 i 20;
(viii)
art. 21 ust. 1;
(ix)
art. 23 ust. 1, 2 i 3;
(x)
art. 24 ust. 1-5 i 7-10 oraz art. 24 ust. 11 akapity pierwszy i drugi;
(xi)
art. 25 ust. 1-6;
(xii)
art. 26 ust. 1 zdanie drugie i art. 26 ust. 2 i 3
(xiii)
art. 27 ust. 1-8;
(xiv)
art. 28 ust. 1 i 2;
(xv)
art. 29 ust. 2 akapit pierwszy, art. 29 ust. 2 akapit trzeci, art. 29 ust. 3 zdanie pierwsze, art. 29 ust. 4 akapit pierwszy i art. 29 ust. 5;
(xvi)
art. 30 ust. 1 akapit drugi, art. 30 ust. 3 akapit drugi zdanie pierwsze;
(xvii)
art. 31 ust. 1, art. 31 ust. 2 akapit pierwszy oraz art. 31 ust. 3;
(xviii)
art. 32 ust. 1, art. 31 ust. 2 akapity pierwszy, drugi i czwarty;
(xix)
art. 33 ust. 3;
(xx)
art. 34 ust. 2, art. 34 ust. 4 zdanie pierwsze, art. 34 ust. 5 zdanie pierwsze, art. 34 ust. 7 zdanie pierwsze;
(xxi)
art. 35 ust. 2, art. 35 ust. 7 akapit pierwszy, art. 35 ust. 10 zdanie pierwsze;
(xxii)
art. 36 ust. 1;
(xxiii)
art. 37 ust. 1 akapit pierwszy i akapit drugi zdanie pierwsze oraz art. 37 ust. 2 akapit pierwszy;
(xxiv)
art. 44 ust. 1 akapit czwarty, art. 44 ust. 2 zdanie pierwsze, art. 44 ust. 3 akapit pierwszy i art. 44 ust. 5 lit. b);
(xxv)
art. 45 ust. 1-6 i ust. 8;
(xxvi)
art. 46 ust. 1, art. 46 ust. 2 lit. a) i b);
(xxvii)
art. 47;
(xxviii)
art. 48 ust. 1-11;
(xxix)
art. 49 ust. 1;
(xxx)
art. 50 ust. 1;
(xxxi)
art. 51 ust. 1- 4 oraz art. 51 ust. 5 zdanie drugie;
(xxxii)
art. 52 ust. 1oraz art. 52 ust. 2 akapity pierwszy, drugi i piąty;
(xxxiii)
art. 53 ust. 1, 2 i 3, art. 53 ust. 6 akapit drugi zdanie pierwsze oraz art. 53 ust. 7;
(xxxiv)
art. 54 ust. 1, art. 54 ust. 2 akapit pierwszy oraz art. 54 ust. 3;
(xxxv)
art. 57 ust. 1 i 2, art. 57 ust. 8 oraz art. 57 ust. 10 akapit pierwszy;
(xxxvi)
art. 58 ust. 1-4;
(xxxvii)
art. 63 ust. 1, 3 i 4;
(xxxviii)
art. 64 ust. 1-5;
(xxxix)
art. 65 ust. 1-5;
(xxxx)
art. 66 ust. 1-4; oraz
b)
w odniesieniu do rozporządzenia (UE) nr 600/2014:
(i)
art. 3 ust. 1 i 3;
(ii)
art. 4 ust. 3 akapit pierwszy;
(iii)
art. 6;
(iv)
art. 7 ust. 1 akapit trzeci zdanie pierwsze;
(v)
art. 8 ust. 1, 3 i 4;
(vi)
art. 10;
(vii)
art. 11 ust. 1 akapit trzeci zdanie pierwsze i art. 11 ust. 3 akapit trzeci;
(viii)
art. 12 ust. 1,
(ix)
art. 13 ust. 1;
(x)
art. 14 ust. 1, art. 14 ust. 2 zdanie pierwsze oraz art. 14 ust. 3 zdanie drugie, trzecie i czwarte;
(xi)
art. 15 ust. 1akapit pierwszy i akapit drugi zdania pierwsze i trzecie, art. 15 ust. 2 oraz art. 15 ust. 4 zdanie drugie;
(xii)
art. 17 ust. 1 zdanie drugie;
(xiii)
art. 18 ust. 1 i 2, art. 18 ust. 4 zdanie pierwsze, art. 18 ust. 5 zdanie pierwsze, art. 18 ust. 6 akapit pierwszy, art. 18 ust. 7 i art. 18 ust. 8 akapit pierwszy;
(xiv)
art. 20 ust. 1 oraz art. 20 ust. 2 zdanie pierwsze;
(xv)
art. 21 ust. 1, 2 i 3;
(xvi)
art. 22 ust. 2;
(xvii)
art. 23 ust. 1 i 2;
(xviii)
art. 25 ust. 1 i 2;
(xix)
art. 26 ust. 1 akapit pierwszy, art. 26 ust. 2-5, art. 26 ust.6 akapit pierwszy, art. 26 ust. 7 akapity pierwszy do piątego i ósmy;
(xx)
art. 27 ust. 1;
(xxi)
art. 28 ust. 1 oraz art. 28 ust. 2 akapit pierwszy;
(xxii)
art. 29 ust. 1 i 2;
(xxiii)
art. 30 ust. 1;
(xxiv)
art. 31 ust. 2 i 3;
(xxv)
art. 35 ust. 1, 2 i 3;
(xxvi)
art. 36 ust. 1, 2 i 3;
(xxvii)
art. 37 ust. 1 i 3;
(xxviii)
art. 40, 41 i 42.
4. Za naruszenie niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014 uznaje się również świadczenie usług inwestycyjnych lub prowadzenie działalności inwestycyjnej bez wymaganego zezwolenia lub zgody, o których mowa w następujących przepisach niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014:
a)
art. 5, art. 6 ust. 2, art. 34, art. 35, art. 39, 44 lub art. 59 niniejszej dyrektywy; lub
b)
art. 6 ust. 1 zdanie trzecie lub art. 11 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
5. Za naruszenie uznaje się również brak współpracy lub niestosowanie się do wymogów w zakresie dochodzenia lub kontroli bądź do żądania, objętych zakresem art. 69.
6. W przypadku naruszeń, o których mowa w ust. 3, 4 i 5, państwa członkowskie, zgodnie z prawem krajowym, wprowadzają przepisy przyznające właściwym organom uprawnienia do podejmowania i nakładania przynajmniej następujących kar administracyjnych i innych środków:
a)
podanie do publicznej wiadomości informacji wskazującej osobę fizyczną lub prawną oraz charakter naruszenia zgodnie z art. 71;
b)
nakaz zobowiązujący osobę fizyczną lub prawną do zaprzestania danego postępowania oraz do powstrzymania się od ponownego podejmowania tego postępowania;
c)
w przypadku firmy inwestycyjnej, operatora rynku uprawnionego do prowadzenia MTF lub OTF, rynku regulowanego, APA, CTP i ARM, cofnięcie lub zawieszenie udzielonego instytucji zezwolenia zgodnie z art. 8, 43 i 65;
d)
czasowy lub - w przypadku poważnych wielokrotnych naruszeń - stały zakaz sprawowania funkcji zarządczych w firmach inwestycyjnych nałożony na członka organu zarządzającego firmy inwestycyjnej lub inną osobę fizyczną, uznanych za odpowiedzialnych;
e)
tymczasowy zakaz nałożony na firmę inwestycyjną będącą członkiem lub uczestnikiem rynków regulowanych, MTF lub klienta OTF;
f)
w przypadku osoby prawnej, maksymalna administracyjna kara pieniężna w wysokości co najmniej 5 000 000 EUR, lub, w państwie członkowskim, którego walutą nie jest euro, równowartość tej kwoty w walucie krajowej na dzień 2 lipca 2014 r., lub do wysokości 10 % całkowitego rocznego obrotu danej osoby prawnej ustalonego na podstawie ostatniego dostępnego sprawozdania finansowego zatwierdzonego przez organ zarządzający; w przypadku gdy osoba prawna jest przedsiębiorstwem dominującym lub przedsiębiorstwem zależnym przedsiębiorstwa dominującego, które ma obowiązek sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych zgodnie z dyrektywą 2013/34/UE, za odpowiedni całkowity roczny obrót uznawany jest całkowity roczny obrót lub odpowiadający mu rodzaj dochodu zgodnie z odpowiednimi przepisami ustawodawczymi dotyczącymi rachunkowości, ustalony na podstawie ostatniego dostępnego skonsolidowanego sprawozdania finansowego zatwierdzonego przez organ zarządzający ostatecznego przedsiębiorstwa dominującego;
g)
w przypadku osoby fizycznej, maksymalna administracyjne kara pieniężna w wysokości co najmniej 5 000 000 EUR lub, w państwie członkowskim, którego walutą nie jest euro, równowartość tej kwoty w walucie krajowej na dzień 2 lipca 2014 r.;
h)
maksymalne administracyjne kary pieniężne w wysokości równej co najmniej dwukrotności kwoty korzyści uzyskanych w wyniku naruszenia, w przypadku gdy ustalenie kwoty uzyskanych korzyści jest możliwe, nawet jeśli kwota ta przekracza kwoty maksymalne określone w lit. f) i g).
7. Państwa członkowskie mogą upoważnić właściwe organy do nałożenia dodatkowych rodzajów kar oprócz kar, o których mowa w ust. 6, lub do nałożenia kar pieniężnych przekraczających kwoty, o których mowa w ust. 6 lit. f), g) i h).
Artykuł 71
Publikacja decyzji
1. Państwa członkowskie wprowadzają przepisy nakładające na właściwe organy obowiązek publikowania każdej decyzji o nałożeniu kary administracyjnej lub innego środka za naruszenie rozporządzenia (UE) nr 600/2014 lub przepisów krajowych przyjętych w wykonaniu niniejszej dyrektywy na swoich oficjalnych stronach bez zbędnej zwłoki po poinformowaniu o tej decyzji osoby, na którą nałożono karę. Publikacja ta obejmuje co najmniej informacje o rodzaju i charakterze naruszenia oraz o tożsamości osób odpowiedzialnych. Obowiązek ten nie ma zastosowania do decyzji nakładających środki o charakterze dochodzeniowym.
Jednakże w przypadku gdy właściwy organ uzna, że opublikowanie tożsamości osób prawnych lub danych osobowych osób fizycznych byłoby nieproporcjonalne, w oparciu o indywidualną ocenę przeprowadzoną w odniesieniu do proporcjonalności opublikowania takich danych, lub w przypadku gdy opublikowanie takich danych zagroziłoby stabilności rynków finansowych lub trwającemu dochodzeniu, państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy:
a)
odroczyły publikację decyzji o nałożeniu kary lub innego środka do momentu, kiedy przyczyny nieopublikowania przestaną być aktualne;
b)
opublikowały decyzję o nałożeniu kary lub innego środka w formie anonimowej w sposób zgodny z prawem krajowym, jeżeli taka anonimowa publikacja zapewnia skuteczną ochronę odnośnych danych osobowych;
c)
w ogóle nie publikowały decyzji nakładającej karę lub inny środek, w przypadku gdy warianty określone w lit. a) i b) uznaje się za niewystarczające w celu zapewnienia:
(i)
utrzymania stabilności rynków finansowych;
(ii)
proporcjonalności publikacji takich decyzji w odniesieniu do środków, których charakter uznaje się za drugorzędny.
W przypadku podjęcia decyzji o opublikowaniu informacji o karze lub innym środku w formie anonimowej, opublikowanie odpowiednich danych może zostać odłożone w czasie o rozsądny okres, jeżeli przewiduje się, że w po tym okresie przyczyny publikowania informacji w formie anonimowej przestaną być aktualne.
2. W przypadku gdy od decyzji nakładającej karę lub inny środek przysługuje odwołanie do odpowiedniego organu sądowego lub innego organu, właściwe organy niezwłocznie publikują na swoich oficjalnych stronach internetowych również tego rodzaju informacje i wszelkie późniejsze informacje na temat wyniku takiego odwołania. Ponadto publikuje się również każdą decyzję unieważniające poprzednią decyzję nakładającą karę lub inny środek.
3. Właściwe organy zapewniają, aby wszelkie informacje opublikowane zgodnie z niniejszym artykułem pozostały na ich oficjalnej stronie internetowej przez okres co najmniej pięciu lat po ich publikacji. Dane osobowe zawarte w takich informacjach muszą być dostępne na oficjalnej stronie internetowej właściwego organu jedynie przez okres wymagany na mocy mających zastosowanie przepisów o ochronie danych.
Właściwe organy informują EUNGiPW o wszystkich karach administracyjnych, które nałożyły, lecz nie opublikowały zgodnie z ust. 1 lit. c), w tym o wszelkich odwołaniach z nimi związanych i ich wynikach. Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy otrzymywały informacje i ostateczne orzeczenia dotyczące wszelkich nałożonych sankcji karnych oraz przekazywały je EUNGiPW. EUNGiPW prowadzi centralną bazę danych zgłoszonych mu kar wyłącznie do celów wymiany informacji między właściwymi organami. Do bazy tej mogą mieć dostęp wyłącznie właściwe organy i jest ona aktualizowana na podstawie informacji przekazywanych przez właściwe organy.
4. Państwa członkowskie przekazują EUNGiPW co roku zbiorcze informacje o wszystkich karach i innych środkach nałożonych zgodnie z ust. 1 i 2. Obowiązek ten nie ma zastosowania do środków o charakterze dochodzeniowym. EUNGiPW publikuje te informacje w sprawozdaniu rocznym.
W przypadku gdy państwa członkowskie wybierają, zgodnie z art. 70, ustanowienie sankcji karnych za naruszenia przepisów, o których mowa w tym artykule, ich właściwe organy przekazują EUNGiPW co roku anonimowe i zbiorcze dane dotyczące wszystkich przeprowadzonych dochodzeń i nałożonych sankcji karnych. EUNGiPW publikuje dane dotyczące nałożonych sankcji karnych w sprawozdaniu rocznym.
5. W przypadku gdy właściwy organ ujawni opinii publicznej środek administracyjny, karę lub sankcję karną, powiadamia o tym jednocześnie EUNGiPW.
6. W przypadku gdy opublikowana kara administracyjna lub sankcja karna dotyczy firmy inwestycyjnej, operatora rynku, dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji, instytucji kredytowych w związku z usługami inwestycyjnymi i działalnością inwestycyjną lub usługami dodatkowymi lub oddziałów firm z państw trzecich uprawnionych zgodnie z niniejszą dyrektywą, EUNGiPW dodaje wzmiankę do opublikowanej kary w odpowiednim rejestrze.
7. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych dotyczących procedur i form przekazywania informacji, o których mowa w niniejszym artykule.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 72
Wykonywanie uprawnień nadzorczych i uprawnień do nakładania kar
1. Właściwe organy wykonują uprawnienia nadzorcze, w tym uprawnienia dochodzeniowe i uprawnienia do wprowadzania środków naprawczych, o których mowa w art. 69, oraz uprawnienia do nakładania kar, o których mowa w art. 70, zgodnie z krajowymi ramami prawnymi:
a)
bezpośrednio;
b)
we współpracy z innymi organami;
c)
w drodze przekazania zadań podmiotom, którym przekazano zadania zgodnie z art. 67 ust. 2, zachowując swoją odpowiedzialność; lub
d)
poprzez wnoszenie spraw do właściwych organów sądowych.
2. Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy uwzględniały - przy ustalaniu rodzaju i wysokości kary administracyjnej lub innego środka nakładanych w ramach wykonywania uprawnień do nakładania kar przewidzianych w art. 70 - wszystkie istotne okoliczności, w tym w stosownych przypadkach:
a)
wagę naruszenia i czas jego trwania;
b)
stopień odpowiedzialności osoby fizycznej lub prawnej odpowiedzialnej za dane naruszenie;
c)
sytuację finansową odpowiedzialnej osoby fizycznej lub prawnej, której wyznacznikiem jest w szczególności wysokość całkowitych obrotów odpowiedzialnej osoby prawnej lub rocznych dochodów oraz aktywów netto odpowiedzialnej osoby fizycznej;
d)
skalę korzyści uzyskanych lub strat unikniętych przez odpowiedzialną osobę fizyczną lub prawną, o ile można je ustalić;
e)
straty poniesione przez osoby trzecie w związku z naruszeniem, o ile można je ustalić;
f)
poziom współpracy odpowiedzialnej osoby fizycznej lub prawnej z właściwym organem, bez uszczerbku dla konieczności zapewnienia wyrównania uzyskanych korzyści lub strat unikniętych przez tę osobę;
g)
wcześniejsze naruszenia popełnione przez odpowiedzialną osobę fizyczną lub prawną.
Przy określaniu rodzaju i wielkości kar administracyjnych i innych środków właściwe organy mogą wziąć pod uwagę dodatkowe czynniki oprócz tych, o których mowa w akapicie pierwszym.
Artykuł 73
Zgłaszanie naruszeń
1. Państwa członkowskie zapewniają ustanowienie przez właściwe organy skutecznych mechanizmów umożliwiających zgłaszanie właściwym organom potencjalnych lub rzeczywistych naruszeń przepisów rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz przepisów prawa krajowego przyjętych w wykonywaniu niniejszej dyrektywy.
Mechanizmy, o których mowa w akapicie pierwszym, obejmują co najmniej:
a)
szczególne procedury odbierania zgłoszeń w sprawie potencjalnych lub rzeczywistych naruszeń oraz działania następcze, w tym ustanowienie bezpiecznych kanałów komunikacji dla takich zgłoszeń;
b)
odpowiednią ochronę pracowników instytucji finansowych, którzy zgłaszają naruszenia popełnione w danej instytucji finansowej, przynajmniej przed odwetem, dyskryminacją lub innymi rodzajami nieuczciwego lub nierzetelnego traktowania;
c)
ochronę tożsamości zarówno osoby dokonującej zgłoszenia naruszeń, jak i osoby fizycznej, której zarzuca się popełnienie naruszenia, na wszystkich etapach procedur, chyba że ujawnienie informacji jest wymagane prawem krajowym w kontekście dalszego dochodzenia lub późniejszego postępowania administracyjnego lub sądowego.
2. Państwa członkowskie wymagają, aby firmy inwestycyjne, operatorzy rynku, dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji oraz instytucje kredytowe w związku z usługami inwestycyjnymi lub działalnością inwestycyjną i usługami dodatkowymi, oraz oddziały firm z państw trzecich posiadały odpowiednie procedury zgłaszania przez swoich pracowników potencjalnych lub rzeczywistych naruszeń wewnątrz podmiotu za pośrednictwem specjalnego, niezależnego i autonomicznego kanału.
Artykuł 74
Prawo do odwoływania się
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby każda decyzja podjęta na podstawie przepisów rozporządzenia (UE) nr 600/2014 lub na podstawie przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych przyjętych zgodnie z niniejszą dyrektywą była właściwie uzasadniona i podlegała prawu do odwoływania się do sądu. Prawo do odwoływania się do sądu stosuje się także w przypadku gdy, w odniesieniu do wniosku o zezwolenie, w którym przekazano wszystkie wymagane informacje, nie podjęto żadnej decyzji w terminie sześciu miesięcy od jego złożenia.
2. Państwa członkowskie zapewniają, aby jeden lub większa liczba poniższych organów, jak określono w prawie krajowym, mogła również, w interesie konsumentów oraz zgodnie z prawem krajowym, wnieść skargę do sądów lub do właściwych organów administracyjnych w celu zapewnienia stosowania przepisów rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz krajowych przepisów przyjętych w wykonywaniu niniejszej dyrektywy:
a)
instytucje publiczne lub ich przedstawiciele;
b)
organizacje konsumenckie mające uzasadniony interes w ochronie konsumentów;
c)
organizacje zawodowe mające uzasadniony interes w ochronie swoich członków.
Artykuł 75
Pozasądowy mechanizm rozpatrywania skarg konsumentów
1. Państwa członkowskie zapewniają ustanowienie skutecznych i efektywnych procedur pozasądowego rozstrzygania skarg i dochodzenia roszczeń dla pozasądowego rozstrzygania skarg konsumentów dotyczących świadczenia przez firmy inwestycyjne usług inwestycyjnych i usług dodatkowych, w stosownych przypadkach wykorzystując istniejące organy. Państwa członkowskie zapewniają również przynależność wszystkich firm inwestycyjnych do jednego lub większej liczby takich organów wdrażających procedury rozstrzygania skarg i dochodzenia roszczeń.
2. Państwa członkowskie zapewniają, aby organy te prowadziły aktywną współpracę ze swoimi odpowiednikami w innych państwach członkowskich przy rozstrzyganiu sporów o charakterze transgranicznym.
3. Właściwe organy powiadamiają EUNGiPW o przewidzianych w ich jurysdykcji procedurach wnoszenia skarg i dochodzenia roszczeń, o których mowa w ust. 1.
EUNGiPW publikuje wykaz wszystkich pozasądowych mechanizmów i aktualizuje go na swojej stronie internetowej.
Artykuł 76
Tajemnica zawodowa
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby właściwe organy, wszystkie osoby, które pracują lub pracowały dla właściwych organów lub podmiotów, którym przekazano zadania na podstawie art. 67 ust. 2, a także audytorzy i biegli wskazani przez właściwe organy, podlegali obowiązkowi zachowania tajemnicy zawodowej. Nie mogą oni ujawniać jakichkolwiek informacji poufnych, które mogą otrzymywać w trakcie pełnienia swoich obowiązków, chyba że w formie skrótowej lub zbiorczej, która uniemożliwia zidentyfikowanie poszczególnych firm inwestycyjnych, operatorów rynku, rynków regulowanych lub jakichkolwiek innych osób, bez uszczerbku dla wymogów określonych w przepisach krajowego prawa karnego lub podatkowego, lub innych przepisów niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
2. W przypadku gdy firma inwestycyjna, operator rynku lub rynek regulowany ogłosił upadłość lub podlega przymusowej likwidacji, informacje poufne, które nie dotyczą stron trzecich, mogą zostać ujawnione w ramach postępowania sądowego w sprawach cywilnych lub gospodarczych, jeżeli są one niezbędne do przeprowadzenia postępowania.
3. Bez uszczerbku dla wymogów określonych w przepisach krajowego prawa karnego lub podatkowego, właściwe organy, podmioty lub osoby fizyczne i prawne inne niż właściwe organy, które otrzymują informacje poufne na mocy niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014, mogą wykorzystywać te informacje wyłącznie do celów wykonywania swoich obowiązków oraz wykonywania swoich zadań, w przypadku właściwych organów, w zakresie niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014, lub w przypadku innych organów, podmiotów lub osób fizycznych i prawnych - do celów, w jakich przekazano im takie informacje lub w kontekście postępowania administracyjnego lub sądowego dotyczącego wykonywania tych zadań. Jednakże w przypadku gdy właściwy organ lub inny organ, podmiot lub osoby przekazujące informacje wyrażają na to zgodę, organ otrzymujący informacje może je wykorzystać do innych celów.
4. Wszelkie poufne informacje otrzymane, wymieniane lub przekazywane na mocy niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014 podlegają warunkom tajemnicy zawodowej ustanowionym w niniejszym artykule. Niemniej jednak niniejszy artykuł nie uniemożliwia właściwym organom wymieniania lub przekazywania informacji poufnych zgodnie z niniejszą dyrektywą lub rozporządzeniem (UE) nr 600/2014 oraz innymi dyrektywami lub rozporządzeniami mającymi zastosowanie do firm inwestycyjnych, instytucji kredytowych, funduszy emerytalnych, UCITS, AFI, pośredników ubezpieczeniowych i reasekuracyjnych, zakładów ubezpieczeń, rynków regulowanych lub operatorów rynku, CCP, CSD lub innych, za zgodą właściwego organu lub innego organu lub podmiotu bądź osób fizycznych lub prawnych, które przekazały te informacje.
5. Niniejszy artykuł nie uniemożliwia właściwym organom wymieniania lub przekazywania zgodnie z prawem krajowym informacji poufnych, które nie zostały otrzymane od właściwego organu innego państwa członkowskiego.
Artykuł 77
Relacje z audytorami
1. Państwa członkowskie zapewniają przynajmniej, aby każda osoba uprawniona w rozumieniu dyrektywy 2006/43/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (49), wykonująca w firmie inwestycyjnej, rynku regulowanym lub dostawcy usług w zakresie udostępniania informacji zadanie opisane w art. 34 dyrektywy 2013/34/UE lub art. 73 dyrektywy Rady 2009/65/EWG, lub jakiekolwiek inne zadanie przewidziane prawem, ma obowiązek niezwłocznego zgłaszania właściwym organom wszelkich faktów lub decyzji dotyczących tego przedsiębiorstwa, o których dowiedziała się w trakcie wykonywania swoich zadań i które mogą:
a)
stanowić istotne naruszenie przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych, które ustanawiają warunki regulujące wydawanie zezwoleń lub które w szczególny sposób regulują prowadzenie działalności firm inwestycyjnych;
b)
naruszać ciągłość funkcjonowania firmy inwestycyjnej;
c)
prowadzić do odmowy zatwierdzenia sprawozdań finansowych lub wydania opinii z zastrzeżeniem.
Osoba ta ma również obowiązek zgłaszania wszelkich faktów i decyzji, o których dowiedziała się w trakcie jednego lub większej liczby zadań, o których mowa w akapicie pierwszym, w przedsiębiorstwie mającym bliskie powiązania z firmą inwestycyjną, w której wykonuje to zadanie.
2. Ujawnianie właściwym organom wszelkich faktów lub decyzji, o których mowa w ust. 1, w dobrej wierze przez osoby uprawnione w rozumieniu dyrektywy 2006/43/WE nie stanowi naruszenia jakichkolwiek ograniczeń umownych lub prawnych dotyczących ujawniania informacji i nie powoduje jakiejkolwiek odpowiedzialności tych osób.
Artykuł 78
Ochrona danych
Dane osobowe zgromadzone w trakcie lub dla celów wykonywania uprawnień nadzorczych, w tym uprawnień dochodzeniowych, zgodnie z niniejszą dyrektywą są przetwarzane w stosownych przypadkach zgodnie z krajowymi przepisami wykonującymi dyrektywę 95/46/WE i z rozporządzeniem (WE) nr 45/2001.
ROZDZIAŁ II
Współpraca między właściwymi organami państw członkowskich a EUNGiPW
Artykuł 79
Obowiązek współpracy
1. Właściwe organy poszczególnych państw członkowskich współpracują ze sobą w każdym przypadku, gdy jest to niezbędne do celów wykonywania ich obowiązków w ramach niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014, korzystając z uprawnień określonych w niniejszej dyrektywie lub rozporządzeniu (UE) nr 600/2014, lub w prawie krajowym.
W przypadku gdy państwa członkowskie wybierają, zgodnie z art. 70, ustanowienie sankcji karnych za naruszenia przepisów, o których mowa w tym artykule, zapewniają wprowadzenie odpowiednich środków umożliwiających właściwym organom posiadanie wszystkich niezbędnych uprawnień do współpracy z organami sądowymi w ich jurysdykcji w celu otrzymywania szczególnych informacji związanych z dochodzeniami lub postępowaniami karnymi wszczętymi z tytułu ewentualnych naruszeń niniejszej dyrektywy i rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz do przekazywania tych informacji innym właściwym organom i EUNGiPW w celu wypełnienia swojego obowiązku współpracy z innymi właściwymi organami i z EUNGiPW do celów niniejszej dyrektywy i rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
Właściwe organy udzielają pomocy właściwym organom innych państw członkowskich. W szczególności wymieniają one informacje i współpracują w zakresie dochodzenia lub nadzoru.
Właściwe organy mogą również współpracować z właściwymi organami innych państw członkowskich w zakresie ułatwiania egzekwowania kar pieniężnych.
Aby ułatwić i przyspieszyć współpracę, a w szczególności wymianę informacji, państwa członkowskie wyznaczają jeden właściwy organ pełniący rolę punktu kontaktowego do celów niniejszej dyrektywy i rozporządzenia (UE) nr 600/2014. Państwa członkowskie przekazują Komisji, EUNGiPW i pozostałym państwom członkowskim nazwy organów wyznaczonych do otrzymywania wniosków o wymianę informacji lub współpracę na mocy niniejszego ustępu. EUNGiPW publikuje wykaz tych organów i aktualizuje na swojej stronie internetowej.
2. Gdy, uwzględniając sytuację rynków papierów wartościowych w przyjmującym państwie członkowskim, działalność systemu obrotu, który ustanowił uzgodnienia w przyjmującym państwie członkowskim, zyskała znaczną wagę dla funkcjonowania rynków papierów wartościowych i ochrony inwestorów w tym przyjmującym państwie członkowskim, właściwe organy macierzystego państwa członkowskiego i przyjmującego państwa członkowskiego systemu obrotu ustanawiają proporcjonalne uzgodnienia dotyczące współpracy.
3. Państwa członkowskie podejmują niezbędne środki administracyjne i organizacyjne w celu ułatwienia udzielania pomocy przewidzianej w ust. 1.
Właściwe organy mogą wykorzystywać swoje uprawnienia do celów współpracy nawet w przypadkach, gdy postępowanie będące przedmiotem dochodzenia nie stanowi naruszenia jakiejkolwiek regulacji obowiązującej w państwie członkowskim.
4. W przypadku gdy właściwy organ ma uzasadnione powody, by przypuszczać, że działania sprzeczne z przepisami niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014, prowadzone przez podmioty niepodlegające ich nadzorowi, są lub były prowadzone na terytorium innego państwa członkowskiego, powiadamiają o tym jak najbardziej szczegółowo właściwy organ innego państwa członkowskiego i EUNGiPW. Powiadomiony właściwy organ podejmuje odpowiednie działania. Informuje on właściwy organ, który dokonał powiadomienia, oraz EUNGiPW o wynikach działań, a także, o ile to możliwe, o istotnych skutkach przejściowych. Niniejszy ustęp pozostaje bez uszczerbku dla uprawnień właściwego organu, który dokonał powiadomienia.
5. Bez uszczerbku dla ust. 1 i 4, właściwe organy przekazują EUNGiPW oraz innym właściwym organom szczegółowe informacje na temat:
a)
każdego żądania zmniejszenia wielkości pozycji lub zaangażowania zgodnie z art. 69 ust. 2 lit. o);
b)
wszelkich ograniczeń możliwości zawierania przez poszczególne osoby transakcji, których przedmiotem jest towarowy instrument pochodny, zgodnie z art. 69 ust. 2 lit. p).
Powiadomienie to zawiera, w stosownych przypadkach, szczegółowe informacje na temat wniosku lub żądania wystosowanego zgodnie z art. 69 ust. 2 lit. j), w tym tożsamość osoby lub osób, do których jest są one skierowane, oraz powód ich wystosowania, a także zakres ograniczeń wprowadzonych na podstawie art. 69 ust. 2 lit. p), w tym wskazanie osób, których one dotyczą, stosowanych instrumentów finansowych, wszelkich limitów wielkości pozycji, jakie dana osoba może każdorazowo posiadać, jak również informacje dotyczące wszelkich zwolnień z tych ograniczeń przyznanych zgodnie z art. 57, oraz ich uzasadnienie.
Powiadomienia dokonuje się nie później niż 24 godziny przed terminem, w którym działania lub środki mają stać się skuteczne. W wyjątkowych okolicznościach właściwy organ może dokonać powiadomienia później niż 24 godziny przed terminem, w którym środek ma stać się skuteczny, w przypadku gdy nie jest możliwe dokonanie powiadomienia z 24-godzinnym wyprzedzeniem.
Właściwy organ państwa członkowskiego, który otrzyma powiadomienie na podstawie niniejszego ustępu, może podjąć środki zgodnie z art. 69 ust. 2 lit. o) lub p), w przypadku gdy upewni się, że dany środek jest konieczny do osiągnięcia celu realizowanego przez inny właściwy organ. W przypadku gdy właściwy organ zamierza podjąć środki, powiadamia o tym również z wyprzedzeniem zgodnie z niniejszym ustępem.
Jeżeli działanie podjęte na podstawie akapitu pierwszego lit. a) lub b) niniejszego ustępu dotyczy produktów energetycznych sprzedawanych w obrocie hurtowym, właściwy organ powiadamia również Agencję ds. Współpracy Organów Regulacji Energetyki (ACER) ustanowioną na podstawie rozporządzenia (WE) nr 713/2009.
6. W odniesieniu do uprawnień do emisji właściwe organy współpracują z organami publicznymi właściwymi w sprawach nadzoru nad rynkami kasowymi i aukcyjnymi oraz właściwymi organami, administratorami rejestrów oraz innymi organami publicznymi, którym powierzono zadanie nadzorowania przestrzegania przepisów dyrektywy 2003/87/WE, aby zapewnić uzyskanie przez nie skonsolidowanego oglądu rynków uprawnień do emisji.
7. W odniesieniu do instrumentów pochodnych opartych na towarach rolnych, właściwe organy odpowiadają przed organami publicznymi właściwymi dla nadzoru, administracji i regulacji fizycznych rynków rolnych na mocy rozporządzenia (UE) nr 1308/2013 oraz współpracują z tymi organami.
8. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 w celu ustanowienia kryteriów, na podstawie których działalność systemu obrotu w przyjmującym państwie członkowskim można uznać za mającą znaczną wagę dla funkcjonowania rynków papierów wartościowych i ochrony inwestorów w tym przyjmującym państwie członkowskim.
9. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu ustanowienia standardowych formularzy, szablonów i procedur do celów realizacji uzgodnień dotyczących współpracy, o których mowa w ust. 2.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 80
Współpraca między właściwymi organami w zakresie działalności nadzorczej, weryfikacji na miejscu lub dochodzeń
1. Właściwy organ państwa członkowskiego może wymagać współpracy od właściwego organu innego państwa członkowskiego w zakresie działalności nadzorczej lub do weryfikacji na miejscu lub dochodzeń. W przypadku firm inwestycyjnych będących zdalnymi członkami lub uczestnikami rynku regulowanego, właściwy organ rynku regulowanego może podjąć decyzję o zwróceniu się do nich bezpośrednio, w którym to przypadku informuje o tym odpowiednio właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego zdalnego członka lub uczestnika.
W przypadku gdy właściwy organ otrzymuje wniosek odnoszący się do weryfikacji na miejscu lub dochodzenia, w ramach swoich uprawnień:
a)
sam przeprowadza weryfikację lub dochodzenie;
b)
umożliwia organowi wnioskującemu przeprowadzenie weryfikacji lub dochodzenia;
c)
umożliwia audytorom lub biegłym weryfikację lub dochodzenie.
2. W celu zapewnienia konwergencji praktyk nadzorczych EUNGiPW może uczestniczyć w działaniach kolegiów organów nadzorczych, w tym w weryfikacjach na miejscu lub dochodzeniach wspólnie przez dwa lub więcej właściwych organów zgodnie z art. 21 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
3. EUNGiPW opracowuje projekty regulacyjnych standardów technicznych w celu określenia informacji podlegających wymianie między właściwymi organami podczas współpracy w zakresie działalności nadzorczej, weryfikacji na miejscu i dochodzeń.
EUNGiPW przedkłada Komisji wspomniane projekty regulacyjnych standardów technicznych do dnia 3 lipca 2015 r.
Komisji przekazuje się uprawnienia do przyjmowania regulacyjnych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 10-14 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
4. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu ustanowienia standardowych formularzy, szablonów i procedur dla właściwych organów do celów współpracy w zakresie działalności nadzorczej, weryfikacji na miejscu i dochodzeń.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 81
Wymiana informacji
1. Właściwe organy państwa członkowskiego wyznaczone do celów niniejszej dyrektywy oraz rozporządzenia (UE) nr 600/2014 jako punkty kontaktowe zgodnie z art. 79 ust. 1 niniejszej dyrektywy niezwłocznie dostarczają sobie nawzajem informacji niezbędnych do celów wykonywania zadań właściwych organów, wyznaczonych zgodnie z art. 67 ust. 1 niniejszej dyrektywy, określonych w przepisach przyjętych na mocy niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014.
Właściwe organy wymieniające informacje z innymi właściwymi organami na podstawie niniejszej dyrektywy lub rozporządzenia (UE) nr 600/2014 mogą wskazać w momencie przekazywania takich informacji, że informacji tych nie można ujawniać bez ich wyraźnej zgody, w którym to przypadku informacje te można wymieniać wyłącznie do celów, na które organy te wyraziły zgodę.
2. Właściwy organ wyznaczony jako punkt kontaktowy zgodnie z art. 79 ust. 1 może przekazywać organom, o których mowa w art. 79 ust. 1, informacje otrzymane na podstawie ust. 1 niniejszego artykułu oraz art. 77 i 88. Właściwe organy nie mogą przekazywać tych informacji innym organom lub osobom fizycznym i prawnym bez wyraźnej zgody właściwych organów, które je ujawniły, oraz wyłącznie do celów, na które organy te wydały zgodę, z wyjątkiem należycie uzasadnionych okoliczności. W tym ostatnim z wymienionych przypadków punkt kontaktowy niezwłocznie informuje punkt kontaktowy, który przesłał informacje.
3. Organy, o których mowa w art. 71, a także inne podmioty lub osoby fizyczne i prawne otrzymujące informacje poufne na podstawie ust. 1 niniejszego artykułu lub na podstawie art. 77 i 88, mogą je wykorzystywać w trakcie wykonywania swoich zadań, w szczególności:
a)
sprawdzenia, czy spełnione zostały warunki regulujące podejmowanie działalności przez firmy inwestycyjne oraz dla ułatwienia monitorowania takiej działalności, na zasadzie skonsolidowanej lub nie skonsolidowanej, zwłaszcza w odniesieniu do wymagań adekwatności kapitałowej nałożonych w dyrektywie 2013/36/UE, procedur administracyjnych i rachunkowych oraz mechanizmów kontroli wewnętrznej;
b)
monitorowania sprawnego funkcjonowania systemów obrotu;
c)
nakładania kar;
d)
w odwołaniach od decyzji właściwych organów w postępowaniu administracyjnym;
e)
w postępowaniach sądowych wszczętych na mocy art. 74;
f)
w mechanizmie pozasądowym dotyczącym skarg inwestorów przewidzianym w art. 75.
4. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu ustanowienia standardowych formularzy, szablonów i procedur do celów wymiany informacji.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
5. Ani niniejszy artykuł, ani art. 76 lub 88 nie uniemożliwiają właściwemu organowi przekazywania EUNGiPW, Europejskiej Radzie ds. Ryzyka Systemowego, bankom centralnym, ESCB oraz EBC, w ramach ich kompetencji jako władz monetarnych oraz, w stosownych przypadkach, innym organom publicznym odpowiedzialnym za nadzorowanie systemów płatniczych i rozrachunku, informacji poufnych na potrzeby wykonania ich zadań. Podobnie takim organom lub podmiotom nie uniemożliwia się przekazywania właściwym organom informacji, których mogą one potrzebować do celów wykonywania swoich funkcji przewidzianych w niniejszej dyrektywie lub rozporządzeniu (UE) nr 600/2014.
Artykuł 82
Wiążąca mediacja
1. Właściwe organy mogą powiadamiać EUNGiPW o sytuacjach, w których wniosek dotyczący jednej z następujących kwestii został odrzucony lub nie podjęto w sprawie tego wniosku żadnych działań w rozsądnym terminie:
a)
o przeprowadzenie działań nadzorczych, kontroli na miejscu lub dochodzenia, o czym mowa w art. 80; lub
b)
o wymianę informacji, o czym mowa w art. 81.
2. W sytuacjach, o których mowa w ust. 1, EUNGiPW może działać zgodnie z art. 19 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010, bez uszczerbku dla możliwości odmowy podjęcia działań w sprawie wniosku o informacje przewidzianym w art. 83 niniejszej dyrektywy i możliwości podjęcia przez EUNGiPW działań zgodnie z art. 17 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 83
Odmowa współpracy
Właściwy organ może odmówić podjęcia współpracy w prowadzeniu dochodzenia, weryfikacji na miejscu lub działalności nadzorczej przewidzianej w art. 84 lub wymiany informacji przewidzianej w art. 81 wyłącznie w przypadku gdy:
a)
zostało już wszczęte postępowanie sądowe w sprawie tych samych działań i przeciwko tym samym osobom przed organami państwa członkowskiego, którego to dotyczy;
b)
wydano ostateczny wyrok w państwie członkowskim, którego to dotyczy, w odniesieniu do tych samych osób i tych samych działań.
W przypadku takiej odmowy właściwy organ powiadamia właściwy organ, który się o to zwraca, oraz EUNGiPW, przedstawiając możliwie najbardziej szczegółowe informacje.
Artykuł 84
Konsultacje przed wydaniem zezwolenia
1. Przed wydaniem zezwolenia firmie inwestycyjnej przeprowadza się konsultacje z właściwymi organami innego państwa członkowskiego, którego to dotyczy, w przypadku każdej firmy, która jest którymkolwiek z poniższych podmiotów:
a)
przedsiębiorstwem zależnym firmy inwestycyjnej, operatora rynku lub instytucji kredytowej posiadającej zezwolenie w innym państwie członkowskim;
b)
przedsiębiorstwem zależnym przedsiębiorstwa dominującego firmy inwestycyjnej lub instytucji kredytowej posiadającej zezwolenie w innym państwie członkowskim;
c)
podmiotem kontrolowanym przez te same osoby fizyczne lub prawne, które kontrolują firmę inwestycyjną lub instytucję kredytową posiadającą zezwolenie w innym państwie członkowskim.
2. Przed wydaniem zezwolenia firmie inwestycyjnej lub operatorowi rynku, którzy są którymkolwiek z poniższych podmiotów, przeprowadza się konsultacje z właściwym organem państwa członkowskiego odpowiedzialnym za nadzorowanie instytucji kredytowych lub zakładów ubezpieczeń:
a)
przedsiębiorstwem zależnym instytucji kredytowej lub zakładu ubezpieczeń uprawnionego w Unii;
b)
przedsiębiorstwem zależnym przedsiębiorstwa dominującego instytucji kredytowej lub zakładu ubezpieczeń uprawnionego w Unii;
c)
kontrolowana przez tę samą osobę fizyczną lub prawną, która kontroluje instytucję kredytową lub zakład ubezpieczeń uprawniony w Unii.
3. Właściwe organy, o których mowa w ust. 1 i 2, w szczególności konsultują się wzajemnie podczas dokonywania oceny odpowiedniości akcjonariuszy lub udziałowców rynku oraz reputacji i doświadczenia osób, które faktycznie kierują działalnością związaną z zarządzaniem innym podmiotem z tej samej grupy. Wymieniają się wszelkimi informacjami dotyczącymi odpowiedniości akcjonariuszy lub udziałowców rynku oraz reputacji i doświadczenia osób, które faktycznie kierują działalnością istotną dla innych właściwych organów, których to dotyczy, w odniesieniu do wydawania zezwolenia, a także dalszej oceny zgodności z warunkami prowadzenia działalności.
4. EUNGiPW opracowuje projekty wykonawczych standardów technicznych w celu ustanowienia standardowych formularzy, szablonów i procedur do celów prowadzenia konsultacji z innymi właściwymi organami przed udzieleniem zezwolenia.
EUNGiPW przedstawia Komisji te projekty wykonawczych standardów technicznych do dnia 3 stycznia 2016 r.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania wykonawczych standardów technicznych, o których mowa w akapicie pierwszym, zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
Artykuł 85
Uprawnienia przyjmującego państwa członkowskiego
1. Przyjmujące państwo członkowskie stanowi, że właściwy organ może - do celów statystycznych - wymagać od wszystkich firm inwestycyjnych posiadających oddziały na ich terytoriach okresowych sprawozdań w sprawie działalności tych oddziałów.
2. Wykonując swoje obowiązki ustanowione na podstawie niniejszej dyrektywy, przyjmujące państwo członkowskie zapewnia, aby właściwy organ mógł wymagać od oddziałów firmy inwestycyjnej dostarczania informacji niezbędnych do monitorowania ich zgodności z normami ustalonymi przez przyjmujące państwo członkowskie, mającymi zastosowanie do nich w przypadkach przewidzianych w art. 35 ust. 8. Wymogi te nie mogą być bardziej restrykcyjne niż te nałożone przez to państwo członkowskie na ustanowione firmy na potrzeby monitorowania ich zgodności z tymi normami.
Artykuł 86
Środki ostrożnościowe podejmowane przez przyjmujące państwo członkowskie
1. W przypadku gdy właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego ma wyraźne i możliwe do wykazania powody, aby przypuszczać, że firma inwestycyjna działająca na jego terytorium na podstawie swobody świadczenia usług narusza obowiązki wynikające z przepisów przyjętych zgodnie z niniejszą dyrektywą lub że firma inwestycyjna posiadająca oddział na jego terytorium narusza obowiązki wynikające z przepisów przyjętych zgodnie z niniejszą dyrektywą, które nie przyznają uprawnień właściwemu organowi przyjmującego państwa członkowskiego, przekazują wyniki ustaleń właściwemu organowi macierzystego państwa członkowskiego.
Jeżeli mimo środków podjętych przez właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego lub jeśli takie środki okażą się niewystarczające firma inwestycyjna nadal postępuje w sposób, który niewątpliwie szkodzi interesom przyjmującego państwa członkowskiego lub inwestorów bądź prawidłowemu funkcjonowaniu rynków, zastosowanie mają następujące przepisy:
a)
po poinformowaniu właściwego organu macierzystego państwa członkowskiego właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego podejmuje wszelkie odpowiednie środki niezbędne do ochrony inwestorów i właściwego funkcjonowania rynków, które obejmują możliwość uniemożliwienia firmom inwestycyjnym, które są winne naruszenia, przeprowadzania jakichkolwiek dalszych transakcji na terytorium tych państw. Komisję i EUNGiPW informuje się o takich środkach bez zbędnej zwłoki; oraz
b)
właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego może skierować daną sprawę do EUNGiPW, który może podjąć działanie zgodnie z uprawnieniami przyznanymi mu na mocy art. 19 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
2. W przypadku gdy właściwe organy przyjmującego państwa członkowskiego stwierdzą, że firma inwestycyjna posiadająca oddział na terytorium tego państwa członkowskiego narusza przepisy prawne lub regulacyjne przyjęte w tym państwie członkowskim na mocy przepisów niniejszej dyrektywy, przyznających prawa właściwym organom przyjmującego państwa członkowskiego, organy te wymagają, aby dana firma inwestycyjna usunęła tę niezgodność z przepisami.
Jeżeli firma inwestycyjna nie podejmuje niezbędnych działań, właściwe organy przyjmującego państwa członkowskiego podejmują wszelkie odpowiednie środki zapewniające, aby dana firma inwestycyjna usunęła tę niezgodność z przepisami. O charakterze tych środków powiadamia się właściwe organy macierzystego państwa członkowskiego.
W przypadku gdy mimo środków podjętych przez przyjmujące państwo członkowskie, firma inwestycyjna nadal narusza przepisy prawne lub regulacyjne, o których mowa w akapicie pierwszym, obowiązujące w przyjmującym państwie członkowskim, właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego, po poinformowaniu właściwego organu macierzystego państwa członkowskiego, podejmuje wszelkie odpowiednie środki niezbędne do ochrony inwestorów i właściwego funkcjonowania rynków. Komisję i EUNGiPW informuje się o takich środkach bez zbędnej zwłoki.
Ponadto właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego może skierować daną sprawę do EUNGiPW, który może skorzystać z uprawnień przyznanych mu na mocy art. 19 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
3. W przypadku gdy właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego rynku regulowanego, MTF lub OTF ma wyraźne i możliwe do wykazania powody, aby przypuszczać, że taki rynek regulowany, MTF lub OTF narusza obowiązki wynikające z przepisów przyjętych zgodnie z niniejszą dyrektywą, przekazuje wyniki ustaleń właściwemu organowi macierzystego państwa członkowskiego rynku regulowanego, MTF lub OTF.
W przypadku gdy mimo środków podjętych przez właściwy organ macierzystego państwa członkowskiego lub jeśli takie środki okażą się niewystarczające rynek regulowany, MTF lub OTF nadal postępuje w sposób, który niewątpliwie szkodzi interesom przyjmującego państwa członkowskiego lub inwestorów bądź prawidłowemu funkcjonowaniu rynków, właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego, po poinformowaniu właściwego organu macierzystego państwa członkowskiego, podejmuje wszelkie odpowiednie środki niezbędne do ochrony inwestorów i prawidłowego funkcjonowania rynków, co obejmuje również możliwość uniemożliwienia temu rynkowi regulowanemu lub MTF, lub OTF udostępniania swoich usług członkom lub uczestnikom zdalnym, mającym siedzibę w przyjmującym państwie członkowskim. Komisję i EUNGiPW informuje się o takich środkach bez zbędnej zwłoki.
Ponadto właściwy organ przyjmującego państwa członkowskiego może skierować daną sprawę do EUNGiPW, który może skorzystać z uprawnień przyznanych mu na mocy art. 19 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010.
4. Wszelkie środki przyjęte zgodnie z ust. 1, 2 lub 3, dotyczące kar lub ograniczeń w sprawie działalności firmy inwestycyjnej lub rynku regulowanego muszą być właściwie uzasadnione i przekazane firmie inwestycyjnej lub danemu rynkowi regulowanemu.
Artykuł 87
Współpraca i wymiana informacji z EUNGiPW
1. Właściwe organy współpracują z EUNGiPW na potrzeby niniejszej dyrektywy zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1095/2010.
2. Właściwe organy udzielają EUNGiPW bez zbędnej zwłoki wszelkich informacji niezbędnych do wypełniania jego obowiązków wynikających z niniejszej dyrektywy i rozporządzenia (UE) nr 600/2014 oraz zgodnie z art. 35 i 36 rozporządzeniem (UE) nr 1095/2010.
ROZDZIAŁ III
Współpraca z państwami trzecimi
Artykuł 88
Wymiana informacji z państwami trzecimi
1. Państwa członkowskie oraz, zgodnie z art. 33 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010, EUNGiPW, mogą zawierać porozumienia o współpracy przewidujące wymianę informacji z właściwymi organami państw trzecich, wyłącznie jeżeli ujawniane informacje podlegają gwarancji zachowania tajemnicy zawodowej przynajmniej równorzędnej do tej wymaganej na mocy art. 76. Taka wymiana informacji musi mieć na celu wykonywanie zadań tych właściwych organów.
Przekazywanie państwom trzecim danych osobowych przez państwo członkowskie odbywa się zgodnie z rozdziałem IV dyrektywy 95/46/WE.
Przekazywanie danych osobowych państwom trzecim przez EUNGiPW odbywa się zgodnie z art. 9 rozporządzenia (UE) nr 45/2001.
Państwa członkowskie i EUNGiPW mogą również zawierać porozumienia o współpracy przewidujące wymianę informacji z organami, podmiotami i osobami fizycznymi lub prawnymi państw trzecich, odpowiedzialnymi za jedną lub więcej następujących kwestii:
a)
nadzorowanie instytucji kredytowych, innych instytucji finansowych, zakładów ubezpieczeń i rynków finansowych;
b)
prowadzenie postępowania w sprawie likwidacji i upadłości firm inwestycyjnych i postępowania w innych podobnych sprawach;
c)
prowadzenie ust.awowych kontroli sprawozdań finansowych firm inwestycyjnych i innych instytucji finansowych, instytucji kredytowych i zakładów ubezpieczeń w wykonywaniu funkcji nadzorczych lub które zarządzają planami rekompensat w wykonywaniu powierzonych im funkcji;
d)
nadzorowanie organów zaangażowanych w likwidację i upadłość firm inwestycyjnych i postępowanie w innych, podobnych sprawach;
e)
nadzorowanie osób zobowiązanych do wykonywania ustawowej kontroli sprawozdań finansowych zakładów ubezpieczeń, instytucji kredytowych, firm inwestycyjnych i innych instytucji finansowych;
f)
nadzorowanie osób działających na rynkach uprawnień do emisji w celu zapewnienia skonsolidowanego obrazu rynków finansowych i kasowych;
g)
nadzorowanie osób działających na rynkach instrumentów pochodnych opartych na towarach rolnych w celu zapewnienia skonsolidowanego obrazu rynków finansowych i kasowych.
Porozumienia o współpracy, o których mowa w akapicie trzecim, mogą być zawierane wyłącznie w przypadku, gdy ujawniane informacje podlegają gwarancji zachowania tajemnicy zawodowej przynajmniej równorzędnej do wymaganej na mocy art. 76. Taka wymiana informacji ma na celu wykonywanie zadań powierzonych tym organom lub podmiotom lub osobom fizycznym lub prawnym. W przypadku gdy porozumienie o współpracy przewiduje przekazanie przez państwo członkowskie danych osobowych, musi być zgodne z rozdziałem IV dyrektywy 95/46/WE oraz rozporządzenia (WE) nr 45/2001 w przypadku gdy w przekazaniu danych uczestniczy EUNGiPW.
2. W przypadku gdy informacje pochodzą z innego państwa członkowskiego, nie można ich ujawniać bez wyraźnej zgody właściwych organów, które je przekazały oraz, w stosownych przypadkach, wyłącznie dla celów, na które organy te wyraziły zgodę. Ten sam przepis ma zastosowanie do informacji przekazywanych przez właściwe organy państw trzecich.
TYTUŁ VII
AKTY DELEGOWANE
Artykuł 89
Wykonywanie przekazanych uprawnień
1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjęcia aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.
2. Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. art. 2 ust 3, art. 4 ust. 1 pkt 2 akapit drugi, art. 4 ust. 2, art. 13, ust. 1, art. 16 ust. 12, art. 23 ust. 4, art. 24 ust. 13, art. 25 ust. 8, art. 27 ust. 9, art. 28 ust. 3, art. 30 ust. 5, art. 31 ust. 4, art. 32 ust. 4, art. 33 ust. 8, art. 52 ust. 4, art. 54 ust. 4, art. 58 ust. 6, art. 64 ust. 7, art. 65 ust. 7 i art. 79 ust. 8 powierza się Komisji czas nieokreślony od dnia 2 lipca 2014 r.
3. Przekazanie uprawnień, o których mowa w art. 2 ust. 3, art. 4 ust. 1 pkt 2 akapit drugi, art. 4 ust. 2, art. 13, ust. 1, art. 16 ust. 12, art. 23 ust. 4, art. 24 ust. 13, art. 25 ust. 8, art. 27 ust. 9, art. 28 ust. 3, art. 30 ust. 5, art. 31 ust. 4, art. 32 ust. 4, art. 33 ust. 8, art. 52 ust. 4, art. 54 ust. 4, art. 58 ust. 6, art. 64 ust. 7, art. 65 ust. 7 i art. 79 ust. 8 może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych.
4. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
5. Akt delegowany przyjęty zgodnie z art. art. 2 ust. 3, art. 4 ust. 1 pkt 2 akapit drugi, art. 4 ust. 2, art. 13, ust. 1, art. 16 ust. 12, art. 23 ust. 4, art. 24 ust. 13, art. 25 ust. 8, art. 27 ust. 9, art. 28 ust. 3, art. 30 ust. 5, art. 31 ust. 4, art. 32 ust. 4, art. 33 ust. 8, art. 52 ust. 4, art. 54 ust. 4, art. 58 ust. 6, art. 64 ust. 7, art. 65 ust. 7 i art. 79 ust. 8 wchodzi w życie tylko wówczas, gdy ani Parlament Europejski ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie trzech miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o trzy miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.
PRZEPISY KOŃCOWE
Artykuł 90
Sprawozdania i przegląd
1. Przed dniem 3 marca 2019 r., po konsultacji z EUNGiPW, Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie dotyczące:
a)
funkcjonowania OTF, w tym wykorzystania przez nie obrotu polegającego na zestawianiu zleceń, z uwzględnieniem doświadczeń nadzorczych zdobytych przez właściwe organy, liczby OTF, którym udzielono zezwolenia w Unii, oraz ich udziału w rynku, a w szczególności analizując, czy konieczne jest wprowadzenie zmian definicji OTF i czy zakres instrumentów finansowych należących do kategorii OTF pozostaje odpowiedni;
b)
funkcjonowania systemu rynków rozwoju MŚP, z uwzględnieniem liczby MTF zarejestrowanych jako rynki rozwoju MŚP, liczby emitentów obecnych na tych rynkach oraz odpowiednich wolumenów obrotu.
W szczególności w sprawozdaniu ocenia się, czy próg określony w art. 33 ust. 3 lit. a) nadal stanowi odpowiednie minimum do realizowania celów rynków rozwoju MŚP, zgodnie z treścią niniejszej dyrektywy;
c)
wpływu wymogów w zakresie handlu algorytmicznego, w tym handlu algorytmicznego o wysokiej częstotliwości;
d)
doświadczeń związanych z funkcjonowaniem mechanizmu zakazywania pewnych produktów lub praktyk, z uwzględnieniem liczby przypadków, w których mechanizm ten zadziałał oraz jego skutków;
e)
stosowania kar administracyjnych i sankcji karnych, a w szczególności potrzeba dalszej harmonizacji kar administracyjnych przewidzianych za naruszenie wymogów określonych w niniejszej dyrektywie i rozporządzeniu (UE) nr 600/2014;
f)
wpływu stosowania limitów pozycji i zarządzania pozycjami na płynność, nadużycia na rynku oraz prawidłowe wycenianie i warunki rozliczania instrumentów na rynkach towarowych instrumentów pochodnych;
g)
zmian cen w zakresie danych na temat przejrzystości w ujęciu przed- i potransakcyjnym na rynkach regulowanych, MTF, OTF i APA;
h)
wpływu wymogu ujawniania wszelkich opłat, prowizji i korzyści niepieniężnych w związku ze świadczeniem usługi inwestycyjnej lub usługi dodatkowej dla klienta zgodnie z art. 24 ust. 9, w tym wpływ prawidłowego funkcjonowania rynku wewnętrznego na transgraniczne doradztwo inwestycyjne.
2. Po konsultacji z EUNGiPW Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdania dotyczące funkcjonowania systemu publikacji informacji skonsolidowanych ustanowionego zgodnie z tytułem V. Sprawozdanie dotyczące art. 65 ust. 1 jest przedstawiane do dnia 3 września 2018 r. Sprawozdanie dotyczące art. 65 ust. 2 jest przedstawiane do dnia 3 września 2020 r.
Sprawozdania, o których mowa w akapicie pierwszym, zawierają ocenę funkcjonowania systemu publikacji informacji skonsolidowanych w oparciu o następujące kryteria:
a)
dostępność i terminowość przekazywania informacji potransakcyjnych w formie skonsolidowanej obejmującej wszystkie transakcje niezależnie od tego, czy przeprowadzane są one w systemach obrotu, czy nie;
b)
dostępność i terminowość przekazywania pełnych i częściowych informacji potransakcyjnych, charakteryzujących się wysoką jakością, w formacie łatwo dostępnym i łatwym do wykorzystania dla uczestników rynku, oraz udostępnianych na normalnych zasadach handlowych.
W przypadku stwierdzenia przez Komisję, że CTP narusza obowiązek udzielenia informacji w sposób, który spełnia kryteria określone w akapicie drugim, Komisja dołącza do swojego sprawozdania wniosek do EUNGiPW o wszczęcie procedury negocjacyjnej w celu powołania w drodze zamówienia publicznego prowadzonego przez EUNGiPW komercyjnego podmiotu prowadzącego system publikacji informacji skonsolidowanych. EUNGiPW uruchamia tę procedurę po otrzymaniu wniosku Komisji na warunkach określonych w tym wniosku oraz zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 (50).
3. W przypadku wszczęcia procedury określonej w ust. 2 Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 zmieniających art. 59-65 i załącznik I sekcja D do niniejszej dyrektywy oraz art. 2 ust. 1 pkt 19 rozporządzenia (UE) nr 600/2014, ustanawiając środki:
a)
określające okres ważności umowy komercyjnego podmiotu prowadzącego system publikacji informacji skonsolidowanych oraz procedurę i warunki odnowienia tej umowy, a także ogłoszenia nowego zamówienia publicznego;
b)
przewidujące, że komercyjny podmiot prowadzący system publikacji informacji skonsolidowanych działa na zasadzie wyłączności i że żaden inny podmiot nie może występować w charakterze CTP zgodnie z art. 59;
c)
uprawniające EUNGiPW do zapewnienia, aby komercyjny podmiot prowadzący system publikacji informacji skonsolidowanych wybrany w drodze zamówienia publicznego przestrzegał jego warunków;
d)
zapewniające, aby informacje potransakcyjne udzielane przez komercyjny podmiot prowadzący system publikacji informacji skonsolidowanych były wysokiej jakości, w formacie łatwo dostępnym i łatwym do wykorzystania dla uczestników rynku oraz w postaci skonsolidowanej obejmującej cały rynek;
e)
zapewniające, aby informacje potransakcyjne były udzielane na normalnych zasadach handlowych, zarówno w postaci skonsolidowanej, jak i nieskonsolidowanej, oraz spełniały potrzeby użytkowników tych informacji w całej Unii;
f)
zapewniające, aby systemy obrotu i APA udostępniały swoje dane transakcyjne komercyjnemu podmiotowi prowadzącemu system publikacji informacji skonsolidowanych wybranemu w drodze zamówienia publicznego przeprowadzonego przez EUNGiPW po rozsądnych cenach;
g)
przewidujące rozwiązania na wypadek niespełnienia warunków oferty przez komercyjny podmiot prowadzący system publikacji informacji skonsolidowanych wybrany w drodze zamówienia publicznego;
h)
przewidujące rozwiązania, zgodnie z którymi CTP, które uzyskały zezwolenie na mocy art. 59, mogą w dalszym ciągu prowadzić system publikacji informacji skonsolidowanych, w przypadku nieskorzystania z uprawnienia przewidzianego w lit. b) niniejszego ustępu lub w przypadku gdy żaden podmiot nie zostanie powołany w drodze zamówienia publicznego, do czasu zakończenia nowego zamówienia publicznego i powołania komercyjnego podmiotu prowadzącego system publikacji informacji skonsolidowanych.
4. Do dnia 1 stycznia 2018 r., po konsultacji z EUNGiPW i ACER, Komisja sporządza sprawozdanie zawierające ocenę potencjalnego wpływu na ceny energii i funkcjonowanie rynku energii, a także wykonalności i korzyści pod względem zmniejszenia ryzyka kontrahenta i ryzyka systemowego oraz bezpośrednich kosztów energetycznych kontraktów pochodnych wymienionych w sekcji C 6 podlegających obowiązkowi rozliczenia określonemu w art. 4 rozporządzenia (UE) nr 648/2012 oraz technik ograniczania ryzyka określonych w art. 11 ust. 3 tego rozporządzenia i ich uwzględnienie w obliczeniach progu rozliczania zgodnie z art. 10 tego rozporządzenia.
Jeżeli Komisja uzna, że uwzględnienie tych kontraktów nie jest wykonalne ani korzystne, przedstawia w stosownych przypadkach Parlamentowi Europejskiemu i Radzie wniosek ustawodawczy. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 89 niniejszej dyrektywy w celu przedłużenia 42-miesięcznego okresu, o którym mowa w art. 95 ust. 1 niniejszej dyrektywy, raz o dwa lata i kolejny raz o rok.
Artykuł 91
Zmiany w dyrektywie 2002/92/WE
W dyrektywie 2002/92/WE wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 2 wprowadza się następujące zmiany:
a)
w pkt 3 akapit drugi otrzymuje brzmienie:
„Z wyjątkiem rozdziału III A niniejszej dyrektywy, działalności tej, w przypadku gdy jest prowadzona przez zakład ubezpieczeń lub pracownika zakładu ubezpieczeń podlegającego odpowiedzialności tego zakładu, nie uznaje się za pośrednictwo ubezpieczeniowe lub dystrybucję ubezpieczeń.”;
b)
dodaje się punkt w brzmieniu:
„13)
dla celów rozdziału III A „produkt inwestycyjny oparty na ubezpieczeniu” oznacza produkt ubezpieczeniowy zapewniający wartość w dniu zapadalności lub wartość wykupu, w przypadku gdy ta wartość w dniu zapadalności lub wartość wykupu jest całkowicie lub częściowo narażona, bezpośrednio lub pośrednio, na wahania rynków, a ponadto nie obejmuje:
a)
produktów ubezpieczeniowych innych niż ubezpieczenia na życie, wymienionych w załączniku I do dyrektywy 2009/138/WE (Grupy ubezpieczeń innych niż na życie);
b)
umów ubezpieczenia na życie, w przypadku gdy świadczenia z umowy są wypłacalne wyłącznie w przypadku śmierci lub w związku z niezdolnością z powodu uszczerbku na zdrowiu, choroby lub niepełnosprawności;
c)
produktów emerytalnych uznawanych na mocy prawa krajowego za takie, których głównym celem jest zapewnienie inwestorowi dochodu na emeryturze i które uprawniają inwestora do określonych świadczeń;
d)
oficjalnie uznanych pracowniczych programów emerytalnych wchodzących w zakres dyrektywy 2003/41/WE lub dyrektywy 2009/138/WE;
e)
indywidualnych produktów emerytalnych, w przypadku których prawo krajowe wymaga udziału finansowego pracodawcy, a pracodawca lub pracownik nie mają żadnej możliwości wyboru produktu emerytalnego lub jego dostawcy.”;
2)
dodaje się rozdział w brzmieniu:
„ROZDZIAŁ III A
Dodatkowe wymogi w zakresie ochrony klientów dotyczące produktów inwestycyjnych opartych na ubezpieczeniu
Artykuł 13a
Zakres
Z zastrzeżeniem wyjątku określonego w art. 2 ust. 3 akapit drugi, niniejszy rozdział określa dodatkowe wymogi wobec działalności pośrednictwa ubezpieczeniowego i sprzedaży bezpośredniej prowadzonej przez zakłady ubezpieczeń, jeżeli jest prowadzona w odniesieniu do sprzedaży produktów inwestycyjnych opartych na ubezpieczeniu. Działalność ta stanowi dystrybucję ubezpieczeń.
Artykuł 13b
Zapobieganie konfliktom interesów
Pośrednik ubezpieczeniowy lub zakład ubezpieczeń utrzymuje w mocy i stosuje skuteczne rozwiązania organizacyjne i administracyjne mając na uwadze podejmowanie wszelkich rozsądnych działań zmierzających do zapobiegania konfliktom interesów, o których mowa w art. 13c, tak aby nie miały one negatywnego wpływu na interesy klientów.
Artykuł 13c
Konflikty interesów
1. Państwa członkowskie wymagają od pośredników ubezpieczeniowych i zakładów ubezpieczeń podejmowania wszelkich odpowiednich działań w celu identyfikowania konfliktów interesów między nimi, w tym między członkami ich kierownictwa, pracownikami i zależnymi pośrednikami ubezpieczeniowymi, lub jakąkolwiek osobą mająca bezpośrednie lub pośrednie powiązania z nimi z racji sprawowanej kontroli, a ich klientami, lub też między jednym klientem a drugim, powstających w trakcie prowadzenia jakiejkolwiek działalności w zakresie dystrybucji ubezpieczeń.
2. W przypadku gdy rozwiązania organizacyjne lub administracyjne wprowadzone przez pośrednika ubezpieczeniowego lub zakład ubezpieczeń zgodnie z art. 13b w celu zarządzania konfliktami interesów nie są wystarczające, aby z należytą starannością zapobiec ryzyku szkody dla interesów klienta, pośrednik ubezpieczeniowy lub zakład ubezpieczeń wyraźnie ujawnia klientowi ogólny charakter lub źródła konfliktu interesów przed zawarciem transakcji na jego rachunek.
3. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych, zgodnie z art. 13e, mających na celu:
a)
określenie działań, których podjęcia można zasadnie oczekiwać od pośrednika ubezpieczeniowego lub zakładu ubezpieczeń w celu identyfikowania, zapobiegania, zarządzania i ujawniania konfliktów interesów występujących w związku z prowadzoną dystrybucją ubezpieczeń;
b)
wprowadzenie odpowiednich kryteriów służących określeniu rodzajów konfliktów interesów, których istnienie może spowodować szkodę dla interesów klientów lub potencjalnych klientów pośrednika ubezpieczeniowego lub zakładu ubezpieczeń.
Artykuł 13d
Zasady ogólne oraz informacje udzielane klientom
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby pośrednik ubezpieczeniowy lub zakład ubezpieczeń, świadcząc dystrybucję ubezpieczeń, postępował uczciwie, rzetelnie i profesjonalnie zgodnie z najlepiej pojętym interesem swoich klientów.
2. Wszelkie informacje, w tym materiały marketingowe, kierowane przez pośrednika ubezpieczeniowego lub zakład ubezpieczeń do klientów lub potencjalnych klientów, muszą być rzetelne, jasne i nie mogą wprowadzać w błąd. Materiały marketingowe muszą być wyraźnie oznaczone jako takie.
3. Państwa członkowskie mogą zakazać przyjmowania lub pobierania opłat, prowizji lub innych korzyści pieniężnych płatnych lub przekazywanych pośrednikom ubezpieczeniowym lub zakładom ubezpieczeń przez jakąkolwiek osobę trzecią lub osobę działającą w imieniu osoby trzeciej w zakresie dystrybucji produktów inwestycyjnych opartych na ubezpieczeniu wśród klientów.
Artykuł 13e
Wykonywanie przekazanych uprawnień
1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.
2. Uprawnienie do przyjmowania aktów delegowanych, o którym mowa w art. 13c, powierza się Komisji na czas nieokreślony od dnia 2 lipca 2014 r.
3. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 13c, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych.
4. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
5. Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 13c wchodzi w życie tylko wówczas, gdy ani Parlament Europejski ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie trzech miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o trzy miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.”.
Artykuł 92
Zmiany w dyrektywie 2011/61/UE
W dyrektywie 2011/61/UE wprowadza się następujące zmiany:
1)
w art. 4 ust. 1 lit. r) dodaje się podpunkt w brzmieniu:
„(vii)
państwo członkowskie, inne niż rodzime państwo członkowskie, w którym ZAFI z UE świadczy usługi, o których mowa w art. 6 ust. 4;”;
2)
art. 33 otrzymuje brzmienie:
a)
tytuł art. 33 otrzymuje brzmienie:
„Warunki zarzadzania AFI z UE mającymi siedzibę w innych państwach członkowskich oraz warunki świadczenia usług w innych państwach członkowskich”;
b)
ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:
„1. Państwa członkowskie zapewniają, aby uprawniony ZAFI z UE mógł bezpośrednio lub poprzez utworzenie oddziału:
a)
zarządzać AFI z UE mającym siedzibę w innym państwie członkowskim, pod warunkiem że ZAFI jest uprawniony do zarządzania tego rodzaju AFI;
b)
świadczyć w innym państwie członkowskim usługi, o których mowa w art. 6 ust. 4, na których świadczenie uzyskał zezwolenie.
2. ZAFI zamierzający po raz pierwszy prowadzić działalność i świadczyć usługi, o których mowa w ust. 1, przekazuje właściwym organom rodzimego państwa członkowskiego następujące informacje:
a)
państwo członkowskie, w którym zamierza zarządzać AFI bezpośrednio lub utworzyć oddział lub świadczyć usługi, o których mowa w art. 6 ust. 4;
b)
program działalności określający w szczególności usługi, które ZAFI zamierza świadczyć, lub AFI, którym zamierza zarządzać.”.
Artykuł 93
Transpozycja
1. Państwa członkowskie przyjmują i publikują do dnia 3 lipca 2016 r. przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania niniejszej dyrektywy. Niezwłocznie przekazują one Komisji tekst tych przepisów.
Państwa członkowskie stosują te przepisy od dnia 3 stycznia 2017 r., z wyjątkiem przepisów transponujących art. 65 ust. 2, które stosuje się od dnia 3 września 2018 r.
Przepisy przyjęte przez państwa członkowskie zawierają odesłanie do niniejszej dyrektywy lub odesłanie takie towarzyszy ich urzędowej publikacji. Metody dokonywania takiego odesłania określane są przez państwa członkowskie. Przepisy te zawierają także wskazanie, że w istniejących przepisach ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odesłania do dyrektyw uchylonych niniejszą dyrektywą odczytuje się jako odesłania do niniejszej dyrektywy. Metody dokonywania takiego odesłania i formułowania takiego wskazania określane są przez państwa członkowskie.
2. Państwa członkowskie stosują przepisy, o których mowa w art. 92 od dnia 3 lipca 2015 r..
3. Państwa członkowskie przekazują Komisji i EUNGiPW teksty podstawowych przepisów prawa krajowego w dziedzinie objętej niniejszą dyrektywą.
Artykuł 94
Uchylenie
Dyrektywa 2004/39/WE, zmieniona aktami wymienionymi w załączniku III część A do niniejszej dyrektywy, zostaje uchylona ze skutkiem od dnia 3 stycznia 2017 r., bez uszczerbku dla obowiązków państw członkowskich dotyczących terminów transpozycji do prawa krajowego dyrektyw określonych w załączniku III część B do niniejszej dyrektywy.
Odesłania do dyrektywy 2004/39/WE lub dyrektywy 93/22/EWG traktuje się jako odesłania do niniejszej dyrektywy lub do rozporządzenia (UE) nr 600/2014 i odczytuje zgodnie z tabelą korelacji zawartą w załączniku IV do niniejszej dyrektywy.
Odesłania do definicji lub artykułów dyrektywy 2004/39/WE lub dyrektywy 93/22/EWG traktuje się jako odesłania do odpowiednich definicji lub artykułów niniejszej dyrektywy.
Artykuł 95
Przepisy przejściowe
1. Do dnia 3 lipca 2020 r.:
a)
obowiązek rozliczenia określony w art. 4 rozporządzenia (UE) nr 648/2013 i techniki ograniczania ryzyka określone w art. 11 ust. 3 tego rozporządzenia nie mają zastosowania do energetycznych kontraktów pochodnych wymienionych w sekcji C 6 zawartych przez kontrahentów niefinansowych spełniających warunki przewidziane w art. 10 ust. 1 tego rozporządzenia lub przez kontrahentów niefinansowych, którzy po raz pierwszy uzyskają zezwolenie na działalność jako firma inwestycyjna od dnia 3 stycznia 2017 r.; oraz
b)
takie energetyczne kontrakty pochodne wymienione w sekcji C 6 nie stanowią kontraktów pochodnych będących przedmiotem obrotu poza rynkiem regulowanym dla celów progu rozliczania określonego w art. 10 rozporządzenia (UE) nr 648/2012.
Energetyczne kontrakty pochodne wymienione w sekcji C 6 objęte systemem przejściowym określonym w akapicie pierwszym podlegają wszystkim innym wymogom określonym w rozporządzeniu (UE) nr 648/2012.
2. Wyłączenie, o którym mowa w ust. 1, jest przyznawane przez odnośny właściwy organ. Właściwy organ powiadamia EUNGiPW o energetycznych kontraktach pochodnych wymienionych w sekcji C 6, które uzyskały wyłączenie zgodnie z ust. 1, a EUNGiPW publikuje na swojej stronie internetowej wykaz tych energetycznych kontraktów pochodnych wymienionych w sekcji C 6.
Artykuł 96
Wejście w życie
Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie dwudziestego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Artykuł 97
Adresaci
Niniejsza dyrektywa skierowana jest do państw członkowskich.
Sporządzono w Brukseli dnia 15 maja 2014 r.