SMĚRNICE EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY 2014/49/EU
ze dne 16. dubna 2014
o systémech pojištění vkladů
(přepracované znění)
(Text s významem pro EHP)
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na čl. 53 odst. 1 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
s ohledem na stanovisko Evropské centrální banky (1),
v souladu s řádným legislativním postupem (2),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Směrnice Evropského parlamentu a Rady 94/19/ES (3) byla podstatným způsobem změněna (4). Jelikož je třeba provést další změny, měla by být uvedená směrnice v zájmu srozumitelnosti přepracována.
(2)
Aby se usnadnil přístup k činnosti úvěrových institucí a její výkon, je nezbytné odstranit některé rozdíly v právních předpisech členských států týkajících se pravidel pro systémy pojištění vkladů, jimž uvedené úvěrové instituce podléhají.
(3)
Tato směrnice představuje základní nástroj pro dosažení vnitřního trhu v oblasti činnosti úvěrových institucí z hlediska svobody usazování i volného pohybu finančních služeb, přičemž současně posiluje stabilitu bankovní soustavy a ochranu vkladatelů. S ohledem na makroekonomické náklady selhání úvěrových institucí a jeho nepříznivé dopady na finanční stabilitu a důvěru vkladatelů je vhodné nejen stanovit vyplácení náhrad vkladatelům, ale také poskytnout členským státům dostatečnou flexibilitu, aby systémům pojištění vkladů umožnily provádět opatření zaměřená na snížení pravděpodobnosti budoucích pohledávek uplatňovaných vůči těmto systémům. Tato opatření by měla vždy splňovat pravidla státní podpory.
(4)
S cílem zohlednit rostoucí integraci na vnitřním trhu je třeba umožnit slučování systémů pojištění vkladů z různých členských států nebo vytváření samostatných přeshraničních systémů na dobrovolném základě. Členské státy by měly zajistit dostatečnou stabilitu a vyvážené složení nových a stávajících systémů pojištění vkladů. Mělo by se zabránit nepříznivým dopadům na finanční stabilitu, například v případech, kdy jsou k přeshraničním systémům pojištění vkladů převáděny pouze úvěrové instituce s vysoce rizikovým profilem.
(5)
Směrnice 94/19/ES požaduje, aby Komise v případě potřeby předložila návrhy na její změny. Tato směrnice zahrnuje harmonizaci mechanismů financování systémů pojištění vkladů, zavedení příspěvků založených na stupni rizika a harmonizaci rozsahu působnosti, pokud jde o produkty a vkladatele.
(6)
Směrnice 94/19/ES vychází ze zásady minimální harmonizace. V důsledku toho nyní v Unii existují různé systémy pojištění vkladů s velmi odlišnými parametry. Na základě společných požadavků stanovených v této směrnici by měla být vkladatelům v celé Unii poskytnuta jednotná úroveň ochrany a současně by měla být zajištěna stejná míra stability systémů pojištění vkladů. Tyto společné požadavky jsou nanejvýš důležité i pro to, aby se zabránilo narušení trhu. Tato směrnice tudíž přispívá k dotvoření vnitřního trhu.
(7)
Na základě této směrnice budou mít vkladatelé výrazně lepší přístup k systémům pojištění vkladů díky širší a jasněji vymezené oblasti působnosti pojištění, kratším lhůtám pro výplatu, lepší informovanosti a řádným požadavkům na financování. To přispěje ke zvýšení důvěry spotřebitelů ve finanční stabilitu na celém vnitřním trhu.
(8)
Členské státy by měly zajistit, aby jejich systémy pojištění vkladů měly zavedeny řádné postupy správy a řízení a aby vypracovávaly výroční zprávy o činnosti.
(9)
V případě uzavření úvěrové instituce, která se ocitne v platební neschopnosti, by měli být vkladatelé u všech poboček nacházejících se v jiném členském státě, než ve kterém má úvěrová instituce skutečné sídlo, chráněni stejným systémem pojištění vkladů jako ostatní vkladatelé u této úvěrové instituce.
(10)
Tato směrnice by neměla bránit členským státům v tom, aby do její oblasti působnosti zahrnuly úvěrové instituce ve smyslu čl. 4 odst. 1 bodu 1 nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 575/2013 (5), které nespadají do oblasti působnosti směrnice Evropského parlamentu a Rady 2013/36/EU (6) podle jejího čl. 2 odst. 5. Členské státy by měly mít možnost rozhodnout, že pro účely této směrnice se bude s ústředním subjektem a všemi úvěrovými institucemi přidruženými k tomuto ústřednímu subjektu zacházet jako s jednou úvěrovou institucí.
(11)
Tato směrnice v zásadě požaduje po každé úvěrové instituci, aby se připojila k některému systému pojištění vkladů. Je na členském státě povolujícím pobočky úvěrové instituce se skutečným sídlem ve třetí zemi, aby rozhodl, jak uplatňovat tuto směrnici vůči uvedeným pobočkám, přičemž by měl přihlédnout k nutnosti chránit vkladatele a udržovat integritu finančního systému. Je třeba, aby si vkladatelé u těchto poboček byli plně vědomi úpravy pojištění vkladů, která se na ně vztahuje.
(12)
Je třeba uznat, že existují institucionální systémy ochrany, které chrání samotnou úvěrovou instituci, a především zajišťují její likviditu a platební schopnost. Je-li takový systém oddělen od systému pojištění vkladů, je třeba jeho doplňkovou ochrannou úlohu zohlednit při stanovení příspěvků jeho členů do systémů pojištění vkladů. Harmonizovaný limit pojištění stanovený v této směrnici by neměl mít na systémy chránící úvěrové instituce vliv, ledaže vyplácejí vkladatele.
(13)
Každá úvěrová instituce by měla být součástí systému pojištění vkladů uznaného podle této směrnice, čímž se zajistí vysoká úroveň ochrany spotřebitele a rovné podmínky pro všechny úvěrové instituce a zabrání se regulatorní arbitráži. Systém pojištění vkladů by měl být schopen tuto ochranu poskytnout kdykoli.
(14)
Základní funkcí systému pojištění vkladů je ochrana vkladatelů před dopady platební neschopnosti úvěrové instituce. Systémy pojištění vkladů by měly být schopny tuto ochranu poskytnout různými způsoby. Měly by být v prvé řadě používány k vyplacení vkladatelů podle této směrnice (kompenzační funkce - „paybox“).
(15)
Systémy pojištění vkladů by měly také přispívat k financování řešení krize úvěrových institucí v souladu se směrnicí Evropského parlamentu a Rady 2014/59/EU (7).
(16)
V případech povolených vnitrostátním právem by systémy pojištění vkladů měly rovněž mít možnost jít nad rámec pouhé kompenzační funkce a využít disponibilní finanční prostředky k zabránění selhání úvěrové instituce s cílem zabránit vzniku nákladů spojených s výplatou náhrady vkladatelům a jiným nepříznivým dopadům. Tato opatření by však měla být přijímána v jasně vymezeném rámci a v každém případě by měla dodržovat pravidla státní podpory. Systémy pojištění vkladů by mimo jiné měly mít vhodné systémy a postupy pro výběr a provádění takových opatření a sledování souvisejících rizik. Provádění takových opatření by mělo být vázáno na splnění podmínek uložených dané úvěrové instituci, které by měly zahrnovat přinejmenším právo systému pojištění vkladů provádět důkladnější sledování rizik a výraznější právo provádět ověřování. Náklady na opatření přijatá v zájmu zabránění selhání úvěrové instituce by neměly být vyšší než náklady na naplnění zákonného nebo smluvního mandátu příslušného systému pojištění vkladů, pokud jde o ochranu pojištěných vkladů u dané úvěrové instituce nebo ochranu samotné instituce.
(17)
Mělo by být rovněž umožněno, aby systémy pojištění vkladů měly formu institucionálního systému ochrany. Příslušné orgány by měly mít možnost uznat institucionální systémy ochrany za systémy pojištění vkladů, pokud splňují všechna kritéria stanovená v této směrnici.
(18)
Tato směrnice by se neměla vztahovat na smluvní systémy nebo institucionální systémy ochrany, které nejsou úředně uznány za systémy pojištění vkladů, s výjimkou omezených požadavků týkajících se reklamy a informování vkladatelů v případě vyloučení úvěrové instituce ze systému nebo ukončení jejího členství v systému. V každém případě se na smluvní systémy a institucionální systémy ochrany vztahují pravidla státní podpory.
(19)
Za nedávné finanční krize vedlo nekoordinované zvyšování pojištění vkladů v Unii v některých případech k přesunu vkládaných prostředků do úvěrových institucí v zemích, kde bylo pojištění vkladů vyšší. Toto nekoordinované zvyšování tak v době obtížných podmínek způsobilo odliv likvidních prostředků z úvěrových institucí. V době stability mohou být rozdíly v rozsahu pojištění příčinou toho, že si vkladatelé zvolí nejvyšší pojištění vkladů spíše než vkladový produkt, který je pro ně nejvhodnější. Tyto rozdíly v rozsahu pojištění mohou způsobit narušení hospodářské soutěže na vnitřním trhu. Je proto nezbytné zajistit, aby všechny uznané systémy pojištění vkladů poskytovaly harmonizovanou úroveň ochrany pro všechny vklady na území Unie. Po omezenou dobu by však měla existovat možnost, aby určité vklady související s osobní situací vkladatele byly pojištěny na vyšší částku.
(20)
Na všechny vkladatele by se měl vztahovat stejný rozsah pojištění vkladů bez ohledu na to, zda je měnou příslušného členského státu euro. Členské státy, jejichž měnou není euro, by měly mít možnost částky po měnovém přepočtu zaokrouhlovat, aniž by tím byla ohrožena rovnocenná ochrana vkladatelů.
(21)
Na jedné straně by rozsah pojištění stanovený touto směrnicí neměl ponechat bez ochrany příliš velkou část vkladů v zájmu ochrany spotřebitele i v zájmu stability finanční soustavy. Na straně druhé by měly být zohledněny náklady financování systémů pojištění vkladů. Je proto rozumné stanovit harmonizovaný limit pojištění ve výši 100 000 EUR.
(22)
Tato směrnice zachovává zásadu harmonizovaného limitu na vkladatele, nikoli na vklad. Je proto vhodné přihlížet ke vkladům vkladatelů, kteří nejsou vedeni jako majitelé účtu anebo nejsou jedinými majiteli účtu. Z tohoto důvodu by limit měl být uplatňován vůči každému identifikovatelnému vkladateli. Zásada, že limit je uplatňován vůči každému identifikovatelnému vkladateli, by se neměla vztahovat na subjekty kolektivního investování, které podléhají zvláštním ochranným pravidlům, jež se na takové vklady nevztahují.
(23)
Směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/14/ES (8) zavedla limit pojištění ve výši 100 000 EUR, čímž se některé členské státy ocitly v situaci, kdy musely svůj limit pojištění snížit, následkem čehož hrozilo narušení důvěry vkladatelů. Harmonizace je zásadní pro zajištění rovných podmínek a finanční stability na vnitřním trhu, avšak riziko narušení důvěry vkladatelů by mělo být bráno v potaz. Členské státy by tedy měly mít možnost uplatňovat vyšší limit pojištění, pokud před uplatňováním směrnice 2009/14/ES stanovily vyšší limit pojištění, než je harmonizovaný limit. Tento vyšší limit pojištění by měl být časově omezený a mít omezenou působnost a dané členské státy by měly úměrně k tomu upravit cílovou výši a příspěvky do systémů pojištění vkladů. Vzhledem k tomu, že nelze upravit cílovou výši financování, pokud je výše pojištění neomezená, je vhodné omezit tuto možnost na členské státy, které ke dni 1. ledna 2008 uplatňovaly limit pojištění v rozpětí od 100 000 do 300 000 EUR. V zájmu omezení dopadu rozdílných limitů pojištění a s ohledem na to, že Komise přezkoumá provádění této směrnice do 31. prosince 2018, je vhodné povolit tuto možnost do uvedeného dne.
(24)
Systémy pojištění vkladů by měly mít možnost započítat závazky vkladatele vůči jeho nárokům na výplatu pouze v případě, že dané závazky jsou splatné nejpozději ke dni nedisponibility. Tento zápočet by neměl být překážkou schopnosti systémů pojištění vkladů vyplatit vklady ve lhůtě stanovené touto směrnicí. Členským státům by nemělo být bráněno v přijímání vhodných opatření týkajících se práv systémů pojištění vkladů v procesu likvidace nebo reorganizace úvěrové instituce.
(25)
Z vyplacení náhrady by mělo být možné vyloučit vklady, které v souladu s vnitrostátním právem nejsou vkladateli k dispozici v důsledku toho, že se vkladatel a úvěrová instituce smluvně dohodli, že daný vklad bude sloužit pouze k uhrazení úvěru na nákup nemovitosti v soukromém vlastnictví. Tyto vklady by měly být započteny vůči nesplacené částce daného úvěru.
(26)
Členské státy by měly zajistit, aby ochrana vkladů vyplývajících z některých operací nebo sloužící určitým sociálním či jiným účelům byla po určitou stanovenou dobu vyšší než 100 000 EUR. Členské státy by měly rozhodnout o dočasném maximálním limitu pojištění takových vkladů, přičemž by měly zohlednit význam ochrany pro vkladatele a životní podmínky v daných členských státech. Ve všech takových případech by měla být dodržena pravidla státní podpory.
(27)
Je nezbytné harmonizovat způsoby financování systémů pojištění vkladů. Na jedné straně by náklady na financování těchto systémů měly nést v zásadě samotné úvěrové instituce a na druhé straně by finanční kapacita těchto systémů měla být úměrná jejich závazkům. Aby bylo zajištěno, že vkladatelům ve všech členských státech bude poskytnuta obdobně vysoká úroveň ochrany, mělo by být financování systémů pojištění vkladů harmonizováno na vysoké úrovni na základě předem stanovené jednotné cílové výše financování pro všechny systémy pojištění vkladů.
(28)
Za určitých okolností mohou úvěrové instituce nicméně působit na vysoce koncentrovaném trhu, na němž je u většiny úvěrových institucí vzhledem k jejich velikosti a míře propojenosti nepravděpodobné, že by byly likvidovány v běžném úpadkovém řízení, aniž by to ohrozilo finanční stabilitu, a je tedy pravděpodobnější, že by se u nich použil postup k řádnému řešení krize. Za takových okolností by se na systémy mohla vztahovat nižší cílová výše.
(29)
Elektronické peníze a peněžní prostředky přijaté výměnou za elektronické peníze by v souladu se směrnicí Evropského parlamentu a Rady 2009/110/ES (9) neměly být považovány za vklad, a neměly by proto spadat do oblasti působnosti této směrnice.
(30)
Za účelem omezení ochrany vkladů na míru nezbytnou k tomu, aby byla zajištěna právní jistota a transparentnost pro vkladatele a aby se předešlo přesunu investičních rizik na systémy pojištění vkladů, by měly být z oblasti působnosti pojištění vyloučeny finanční nástroje s výjimkou stávajících spořicích produktů doložených potvrzením o vkladu na jméno.
(31)
Určití vkladatelé, zejména veřejné orgány nebo jiné finanční instituce, by neměli být způsobilí k ochraně vkladů. V případě selhání úvěrové instituce jejich omezený počet ve srovnání s počtem všech ostatních vkladatelů minimalizuje dopad na finanční stabilitu. Veřejné orgány mají také mnohem snazší přístup k úvěrům než občané. Členské státy by však měly mít možnost rozhodnout, že budou pojištěny vklady místních orgánů s ročním rozpočtem do výše 500 000 EUR. Nefinanční podniky by pojištěním měly být v zásadě kryty bez ohledu na svou velikost.
(32)
Vkladatelé, jejichž činnosti zahrnují praní peněz ve smyslu čl. 1 odst. 2 nebo 3 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2005/60/ES (10), by měli být vyloučeni z plateb ze systémů pojištění vkladů.
(33)
Náklady úvěrových institucí na účast v systému pojištění vkladů jsou nesrovnatelné s náklady, jež by s sebou nesl hromadný výběr vkladů nejen z úvěrové instituce, která se ocitla v nesnázích, nýbrž i z finančně zdravých institucí v důsledku ztráty důvěry vkladatelů ve spolehlivost bankovní soustavy.
(34)
Je nezbytné, aby disponibilní finanční prostředky systémů pojištění vkladů dosahovaly určité cílové výše a aby bylo možné vybrat mimořádné příspěvky. Systémy pojištění vkladů by v každém případě měly mít dostatečná ujednání o alternativních možnostech financování, která jim umožní získat krátkodobě prostředky k uspokojení pohledávek vůči nim uplatněných. Mělo by být možné, aby disponibilní finanční prostředky systému pojištění vkladů zahrnovaly hotovost, vklady, platební přísliby a nízkoriziková aktiva, jež lze v krátkém čase zlikvidnit. Výše příspěvků do systémů pojištění vkladů by měla řádně zohledňovat hospodářský cyklus, stabilitu vkladového sektoru a stávající závazky systému.
(35)
Systémy pojištění vkladů by měly investovat do nízkorizikových aktiv.
(36)
Příspěvky do systémů pojištění vkladů by měly vycházet z výše pojištěných vkladů a z míry rizika, jež dotčený člen podstupuje. Tím by se umožnilo zohlednění rizikových profilů jednotlivých úvěrových institucí včetně jejich rozdílných modelů podnikání. Mělo by to vést i ke spravedlivému stanovení příspěvků a motivovat k využívání méně rizikového modelu podnikání. Systémy pojištění vkladů by měly mít možnost používat vlastní metody založené na rizicích za účelem přizpůsobení příspěvků podmínkám na trhu a rizikovým profilům. V zájmu zohlednění obzvláště nízkorizikových odvětví regulovaných vnitrostátním právem by členským státům mělo být povoleno, aby stanovily odpovídající snížení příspěvků, při dodržení cílové výše pro každý systém pojištění vkladů. Metody výpočtu by v každém případě měly schválit příslušné orgány. Evropský orgán dohledu (Evropský orgán pro bankovnictví) (dále jen „Evropský orgán pro bankovnictví“), zřízený nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1093/2010 (11), by měl vydat pokyny pro účely stanovení metod pro výpočet příspěvků.
(37)
Ochrana vkladů je podstatnou součástí dotvoření vnitřního trhu a nezbytným doplňkem systému dohledu nad úvěrovými institucemi, neboť vytváří solidaritu všech institucí na daném finančním trhu pro případ, že se některá z nich ocitne v selhání. Členské státy by tedy měly mít možnost povolit, aby si systémy pojištění vkladů navzájem dobrovolně půjčovaly peníze.
(38)
Stávající lhůta pro výplatu je v rozporu s nutností udržet důvěru vkladatelů a nesplňuje jejich potřeby. Lhůta pro výplatu by proto měla být zkrácena na sedm pracovních dnů.
(39)
V mnoha případech však ještě nejsou stanoveny nezbytné postupy pro krátkou lhůtu pro výplatu. Členským státům by tedy měla být poskytnuta možnost v průběhu přechodného období lhůtu pro výplatu na sedm pracovních dnů postupně zkracovat. Maximální lhůta pro výplatu stanovená v této směrnici by neměla systémům pojištění vkladů bránit v tom, aby výplatu vkladatelům provedly dříve. Aby se však zajistilo, že se vkladatelé v průběhu daného přechodného období nebudou v případě selhání jejich úvěrové instituce potýkat s finančními potížemi, měl by být vkladatelům na žádost umožněn přístup k přiměřené částce jejich pojištěných vkladů na pokrytí nákladů na živobytí. Tento přístup by měl být umožněn pouze na základě údajů poskytnutých danou úvěrovou institucí. Tuto částku by, s ohledem na rozdílné životní náklady v jednotlivých členských státech, měly stanovit členské státy.
(40)
Lhůta nezbytná pro výplatu vkladů by měla zohledňovat případy, kdy systémy mají potíže určit částku k výplatě a práva vkladatele, zejména pokud vklady vyplývají z operací týkajících se obytných nemovitostí nebo některých životních událostí, pokud vkladatel nemůže bez omezení nakládat s částkami uloženými na účtu, pokud je vklad předmětem právního sporu nebo protichůdných nároků na částky nacházející se na účtu nebo pokud se na vklad vztahují ekonomické sankce stanovené vnitrostátními vládami nebo mezinárodními orgány.
(41)
Za účelem zajištění splacení by systémy pojištění vkladů měly být oprávněny vstoupit do práv vyplacených vkladatelů za úvěrovou institucí v selhání. Členské státy by měly mít možnost omezit dobu, po kterou mohou vkladatelé, jejichž vklady nebyly vyplaceny nebo uznány ve lhůtě pro výplatu, nárokovat výplatu vkladů, aby se systémům pojištění vkladů umožnil výkon práv, do nichž vstoupily, ke dni, k němuž mají tato práva být přihlášena v úpadkovém řízení.
(42)
Systém pojištění vkladů v členském státě, kde úvěrová instituce zřídila pobočky, by měl informovat a vyplatit vkladatele jménem systému pojištění vkladů v členském státě, kde byla úvěrová instituce povolena. Jsou nezbytná ochranná opatření k zajištění toho, aby systém pojištění vkladů vyplácející vkladatele obdržel před takovou výplatou potřebné finanční prostředky a pokyny od domovského systému. Systém pojištění vkladů, jehož se tato situace může týkat, by měly předem uzavřít dohody, které splnění těchto úkolů usnadní.
(43)
Informovanost je nezbytnou součástí ochrany vkladatelů. Současní vkladatelé by proto měli být informováni o svém pojištění a příslušném systému pojištění vkladů na výpisech z účtu. Stejné informace by měly být poskytnuty případným budoucím vkladatelům prostřednictvím standardizovaného informačního přehledu, jehož obdržení by měli potvrdit. Obsah těchto informací by měl být pro všechny vkladatele totožný. Neregulované užívání odkazu na limit pojištění a rozsah určitého systému pojištění vkladů v reklamě by mohlo ohrozit stabilitu bankovní soustavy nebo důvěru vkladatelů. Odkazy na systémy pojištění vkladů v reklamě by proto měly být omezeny na krátké věcné prohlášení.
(44)
Na zpracování osobních údajů na základě této směrnice se vztahuje směrnice Evropského parlamentu a Rady 95/46/ES (12). Systémy pojištění vkladů a relevantní orgány by měly s údaji týkajícími se jednotlivých vkladů zacházet mimořádně opatrně a v souladu s uvedenou směrnicí by měly zachovávat vysokou úroveň ochrany údajů.
(45)
Tato směrnice by neměla vést k tomu, aby byly členské státy nebo jejich relevantní orgány činěny odpovědnými vůči vkladatelům, pokud zajistí zavedení nebo úřední uznání jednoho nebo více systémů, které pojišťují vklady nebo samotné úvěrové instituce a zajišťují náhradu vkladatelům nebo jejich ochranu v souladu s touto směrnicí.
(46)
Nařízení (EU) č. 1093/2010 svěřilo Evropskému orgánu pro bankovnictví řadu úkolů týkajících se směrnice 94/19/ES.
(47)
Evropský orgán pro bankovnictví by měl respektovat dohled nad systémy pojištění vkladů vykonávaný členskými státy a přitom přispívat k dosažení cíle, kterým je usnadnění přístupu k činnosti úvěrových institucí a jejího výkonu při současném zajištění účinné ochrany vkladatelů a omezení rizik pro daňové poplatníky na minimum. Členské státy by měly Komisi a Evropský orgán pro bankovnictví informovat o tom, který subjekt či orgán je určeným orgánem, s ohledem na požadavek spolupráce mezi Evropským orgánem pro bankovnictví a určenými orgány, který je stanoven v této směrnici.
(48)
Je zapotřebí zavést pokyny pro finanční služby, aby byly v celé Unii zajištěny rovné podmínky a odpovídající ochrana vkladatelů. Takové pokyny by měly být vydávány k upřesnění metody výpočtu rizikově vážených příspěvků.
(49)
V zájmu zajištění účinného a efektivního fungování systémů pojištění vkladů a vyváženého posouzení jejich situace v různých členských státech by Evropský orgán pro bankovnictví měl být schopen se závazným účinkem urovnávat jejich vzájemné spory.
(50)
Vzhledem k rozdílnosti správních postupů týkajících se systémů pojištění vkladů v jednotlivých členských státech by členské státy měly mít možnost rozhodnout, který orgán určí, že vklad je nedisponibilní.
(51)
Příslušné orgány, určené orgány, orgány příslušné k řešení krize, relevantní správní orgány a systémy pojištění vkladů by měly navzájem spolupracovat a vykonávat své pravomoci v souladu s touto směrnicí. Měly by při přípravě a provádění opatření k řešení krize spolupracovat od počáteční fáze za účelem stanovení výše, do které systém pojištění vkladů ručí, pokud jsou finanční prostředky používány k financování řešení krize úvěrových institucí.
(52)
Na Komisi by měla být přenesena pravomoc přijímat akty v souladu s článkem 290 Smlouvy o fungování Evropské unie, aby mohla limit pojištění, který tato směrnice stanoví pro souhrn vkladů jednoho vkladatele, upravit podle inflace v Unii na základě změn indexu spotřebitelských cen. Je obzvláště důležité, aby Komise v rámci přípravných prací vedla odpovídající konzultace, a to i na odborné úrovni. Při přípravě a vypracovávání aktů v přenesené pravomoci by Komise měla zajistit, aby byly příslušné dokumenty předány současně, včas a vhodným způsobem Evropskému parlamentu a Radě.
(53)
Členské státy se v souladu se společným politickým prohlášením členských států a Komise o informativních dokumentech (13) zavázaly, že v odůvodněných případech doplní oznámení o opatřeních přijatých za účelem provedení směrnice ve vnitrostátním právu o jeden či více dokumentů s informacemi o vztahu mezi jednotlivými složkami směrnice a příslušnými částmi vnitrostátních nástrojů přijatých za účelem provedení směrnice ve vnitrostátním právu. Pokud jde o tuto směrnici, považuje normotvůrce předložení těchto dokumentů za odůvodněné.
(54)
Jelikož cíle této směrnice, totiž harmonizace pravidel týkajících se fungování systému pojištění vkladů, nemůže být uspokojivě dosaženo na úrovni členských států, ale spíše jich, z důvodu rozsahu a účinků, může být lépe dosaženo na úrovni Unie, smí Unie přijmout opatření v souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v článku 5 Smlouvy o Evropské unii. V souladu se zásadou proporcionality stanovenou v uvedeném článku nepřekračuje tato směrnice rámec toho, co je nezbytné pro dosažení tohoto cíle.
(55)
Povinnost provést tuto směrnici ve vnitrostátním právu by se měla omezit na ustanovení, která v porovnání s předchozími směrnicemi představují věcnou změnu. Povinnost provést ve vnitrostátním právu nezměněná ustanovení vyplývá z předchozích směrnic.
(56)
Touto směrnicí by neměly být dotčeny povinnosti členských států týkající se lhůt pro provedení směrnic uvedených v příloze II ve vnitrostátním právu,
PŘIJALY TUTO SMĚRNICI:
Článek 1
Předmět a oblast působnosti
1. Tato směrnice stanoví pravidla a postupy týkající se zřizování a fungování systémů pojištění vkladů.
2. Tato směrnice se vztahuje na:
a)
zákonné systémy pojištění vkladů;
b)
smluvní systémy pojištění vkladů, které jsou úředně uznány za systémy pojištění vkladů v souladu s čl. 4 odst. 2;
c)
institucionální systémy ochrany, které jsou úředně uznány za systémy pojištění vkladů v souladu s čl. 4 odst. 2;
d)
úvěrové instituce přidružené k systémům uvedeným v písmenu a), b) nebo c) tohoto odstavce.
3. Aniž je dotčen čl. 16 odst. 5 a 7, nevztahuje se tato směrnice na tyto systémy:
a)
smluvní systémy, které nejsou úředně uznány za systémy pojištění vkladů, včetně systémů, jež nabízejí doplňkovou ochranu k limitu pojištění stanovenému v čl. 6 odst. 1;
b)
institucionální systémy ochrany, které nejsou úředně uznány za systémy pojištění vkladů.
Členské státy zajistí, aby systémy uvedené v prvním pododstavci písm. a) a b) měly k dispozici dostatečné finanční prostředky nebo příslušné mechanismy financování pro účely plnění svých povinností.
Článek 2
Definice
1. Pro účely této směrnice se rozumí:
1)
„systémy pojištění vkladů“ systémy uvedené v čl. 1 odst. 2 písm. a), b) a c);
2)
„institucionálními systémy ochrany“ institucionální systémy ochrany, jak jsou uvedeny v čl. 113 odst. 7 nařízení (EU) č. 575/2013;
3)
„vkladem“ kreditní zůstatek vzniklý z prostředků zbylých na účtu nebo z dočasných situací vyplývajících z obvyklých bankovních operací, který musí úvěrová instituce vyplatit na základě platných zákonných a smluvních podmínek, včetně termínovaných vkladů a spořicích vkladů, avšak s výjimkou kreditního zůstatku:
a)
jehož existenci lze prokázat pouze finančním nástrojem ve smyslu čl. 4 bodu 17 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2004/39/ES (14), s výjimkou spořicích produktů doložených potvrzením o vkladu na jméno, které existují v členském státě ke dni 2. července 2014;
b)
jehož jistina není splatná ve jmenovité hodnotě, nebo
c)
jehož jistina je splatná ve jmenovité hodnotě pouze za podmínek určité záruky nebo dohody poskytnuté úvěrovou institucí nebo třetí stranou;
4)
„způsobilými vklady“ vklady, jež nejsou vyloučeny z ochrany podle článku 5;
5)
„pojištěnými vklady“ ta část způsobilých vkladů, jež nepřevyšuje limit pojištění stanovený v článku 6;
6)
„vkladatelem“ majitel nebo, v případě společného účtu, každý z majitelů vkladu;
7)
„společným účtem“ účet otevřený na jméno dvou nebo více osob nebo účet, k němuž mají dvě nebo více osob práva, jež lze uplatňovat na základě podpisu jedné nebo více z těchto osob;
8)
„nedisponibilním vkladem“ vklad, který je splatný a vymahatelný, ale nebyl vyplacen úvěrovou institucí podle platných zákonných či smluvních podmínek v případech, kdy:
a)
relevantní správní orgány zjistily, že podle jejich názoru se dotčená úvěrová instituce v daném čase nezdá být schopna z důvodů přímo souvisejících s její finanční situací vyplatit vklad a v současnosti nemá vyhlídky, že tak bude moci učinit, nebo
b)
soudní orgán vydal z důvodů přímo souvisejících s finanční situací úvěrové instituce rozhodnutí, jehož důsledkem je pozastavení práva vkladatelů uplatňovat vůči této instituci pohledávky;
9)
„úvěrovou institucí“ úvěrová instituce ve smyslu čl. 4 odst. 1 bodu 1 nařízení (EU) č. 575/2013;
10)
„pobočkou“ provozovna v členském státě, která nemá právní subjektivitu, tvoří součást úvěrové instituce a přímo provádí všechny nebo některé operace tvořící podstatu činnosti úvěrových institucí;
11)
„cílovou výší“ výše disponibilních finančních prostředků, které musí systém pojištění vkladů dosáhnout v souladu s čl. 10 odst. 2, vyjádřená procentní hodnotou pojištěných vkladů jeho členů;
12)
„disponibilními finančními prostředky“ hotovost, vklady a nízkoriziková aktiva, jež lze zlikvidnit ve lhůtě nepřesahující lhůtu stanovenou v čl. 8 odst. 1, a platební přísliby do výše limitu stanoveného v čl. 10 odst. 3;
13)
„platebními přísliby“ platební přísliby úvěrové instituce vůči systému pojištění vkladů, které jsou plně zajištěny kolaterálem, za podmínky, že kolaterál:
a)
je tvořen nízkorizikovými aktivy;
b)
není zatížen právy třetích stran a systém pojištění vkladů s ním může volně nakládat;
14)
„nízkorizikovými aktivy“ položky spadající do první nebo druhé kategorie uvedené v tabulce 1 v článku 336 nařízení (EU) č. 575/2013 nebo jakákoli aktiva, která příslušný nebo určený orgán považuje za obdobně bezpečná a likvidní;
15)
„domovským členským státem“ domovský členský stát ve smyslu čl. 4 odst. 1 bodu 43 nařízení (EU) č. 575/2013;
16)
„hostitelským členským státem“ hostitelský členský stát ve smyslu čl. 4 odst. 1 bodu 44 nařízení (EU) č. 575/2013;
17)
„příslušným orgánem“ příslušný orgán ve smyslu čl. 4 odst. 1 bodu 40 nařízení (EU) č. 575/2013;
18)
„určeným orgánem“ subjekt spravující systém pojištění vkladů v souladu s touto směrnicí nebo v případech, kdy provoz systému pojištění vkladů spravuje soukromý subjekt, veřejný orgán určený dotčeným členským státem k dohledu nad tímto systémem v souladu s touto směrnicí.
2. Pokud tato směrnice odkazuje na nařízení (EU) č. 1093/2010, pak se subjekt spravující systém pojištění vkladů nebo v případech, kdy provoz systému pojištění vkladů spravuje soukromý subjekt, veřejný orgán vykonávající dohled nad tímto systémem považuje pro účely uvedeného nařízení za příslušný orgán v souladu s čl. 4 bodem 2 uvedeného nařízení.
3. Za vklady se považují i podíly v „building societies“ v Irsku a ve Spojeném království s výjimkou podílů kapitálové povahy, na které se vztahuje čl. 5 odst. 1 písm. b).
Článek 3
Relevantní správní orgány
1. Členské státy určí relevantní správní orgán na svém území pro účely čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. a).
2. Příslušné orgány, určené orgány, orgány příslušné k řešení krize a jiné relevantní správní orgány navzájem spolupracují a vykonávají své pravomoci v souladu s touto směrnicí.
Relevantní správní orgán učiní zjištění uvedené v čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. a) co nejdříve a v každém případě do pěti pracovních dnů poté, co se poprvé dozvěděl, že úvěrová instituce nevyplatila vklady, jež jsou splatné a vymahatelné.
Článek 4
Úřední uznávání, členství a dohled
1. Každý členský stát zajistí, aby byl na jeho území zaveden a úředně uznán jeden nebo více systémů pojištění vkladů.
To nebrání slučování systémů pojištění vkladů z různých členských států ani usazování přeshraničních systémů pojištění vkladů. Přeshraniční nebo sloučené systémy pojištění vkladů schvalují členské státy, v nichž jsou dotčené systémy pojištění vkladů usazeny.
2. Smluvní systém, jak je uveden v čl. 1 odst. 2 písm. b) této směrnice, může být úředně uznán za systém pojištění vkladů, pokud je v souladu s touto směrnicí.
Institucionální systém ochrany může být úředně uznán za systém pojištění vkladů, pokud splňuje kritéria stanovená v čl. 113 odst. 7 nařízení (EU) č. 575/2013 a je v souladu s touto směrnicí.
3. Úvěrová instituce povolená v členském státě podle článku 8 směrnice 2013/36/EU smí přijímat vklady, pouze pokud je členem systému úředně uznaného v jejím domovském členském státě podle odstavce 1 tohoto článku.
4. Pokud některá úvěrová instituce neplní povinnosti, které má jako člen systému pojištění vkladů, musí to být okamžitě ohlášeno příslušným orgánům, které ve spolupráci se systémem pojištění vkladů v případě potřeby přijmou bezodkladně veškerá vhodná opatření, včetně uložení sankcí, aby zajistily, že úvěrová instituce své povinnosti splní.
5. Pokud opatření přijatá podle odstavce 4 nedokáží zajistit plnění povinností úvěrovou institucí, může systém pojištění vkladů s výhradou vnitrostátního práva a s výslovným souhlasem příslušných orgánů oznámit nejméně jeden měsíc předem svůj záměr vyloučit úvěrovou instituci z členství v systému pojištění vkladů. Vklady uložené před uplynutím této doby jsou nadále plně kryty systémem pojištění vkladů. Pokud do uplynutí této doby úvěrová instituce své povinnosti nesplní, systém pojištění vkladů ji vyloučí.
6. Vklady uložené ke dni, k němuž je úvěrová instituce vyloučena z členství v systému pojištění vkladů, jsou tímto systémem pojištění vkladů nadále kryty.
7. Určené orgány vykonávají průběžný dohled nad systémy pojištění vkladů uvedenými v článku 1, pokud jde o soulad s touto směrnicí.
Nad přeshraničními systémy pojištění vkladů vykonávají dohled zástupci určených orgánů členských států, v nichž jsou povoleny přidružené úvěrové instituce.
8. Členské státy zajistí, aby systém pojištění vkladů kdykoli na vlastní žádost obdržel od svých členů všechny informace nezbytné k přípravě vyplacení náhrad vkladatelům, včetně označení podle čl. 5 odst. 4.
9. Systémy pojištění vkladů zajistí důvěrnost a ochranu údajů týkajících se účtů vkladatelů. Zpracování těchto údajů se provádí v souladu se směrnicí 95/46/ES.
10. Členské státy zajistí, aby jejich systémy pojištění vkladů prováděly zátěžové testy svých systémů pojištění vkladů a byly neprodleně informovány v případě, že příslušné orgány zjistí v některé úvěrové instituci problémy, jež by mohly vést k zásahu systému pojištění vkladů.
Tyto testy se provádějí nejméně jedenkrát za tři roky nebo častěji, je-li to vhodné. První test se provede nejpozději 3. července 2017.
Na základě výsledků zátěžových testů provádí Evropský orgán pro bankovnictví alespoň jednou za pět let srovnávací hodnocení podle článku 30 nařízení (EU) č. 1093/2010 za účelem posouzení odolnosti systémů pojištění vkladů. Při výměně informací s Evropským orgánem pro bankovnictví podléhají systémy pojištění vkladů požadavkům služebního tajemství podle článku 70 uvedeného nařízení.
11. Informace nezbytné k provádění zátěžových testů svých systémů smějí systémy pojištění vkladů používat pouze k provádění těchto testů a uchovávat pouze po dobu nezbytnou k tomuto účelu.
12. Členské státy zajistí, aby jejich systémy pojištění vkladů měly řádné a transparentní postupy správy a řízení. Systémy pojištění vkladů vypracovávají výroční zprávy o činnosti.
Článek 5
Způsobilost vkladů
1. Ze systémů pojištění vkladů se vylučují jakékoli náhrady:
a)
vkladů jiných úvěrových institucí uskutečněných jejich vlastním jménem a na vlastní účet, s výhradou čl. 7 odst. 3 této směrnice;
b)
kapitálu ve smyslu čl. 4 odst. 1 bodu 118 nařízení (EU) č. 575/2013;
c)
vkladů vyplývajících z operací, v souvislosti s nimiž byl vynesen odsuzující rozsudek za trestný čin praní peněz ve smyslu čl. 1 odst. 2 směrnice 2005/60/ES;
d)
vkladů finančních institucí ve smyslu čl. 4 odst. 1 bodu 26 nařízení (EU) č. 575/2013;
e)
vkladů investičních podniků ve smyslu čl. 4 odst. 1 bodu 1 směrnice 2004/39/ES;
f)
vkladů, jejichž majitel nebyl nikdy zjištěn podle čl. 9 odst. 1 směrnice 2005/60/ES, když se staly nedisponibilními;
g)
vkladů pojišťoven a zajišťoven uvedených v čl. 13 bodech 1 až 6 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2009/138/ES (15);
h)
vkladů subjektů kolektivního investování;
i)
vkladů penzijních fondů;
j)
vkladů veřejných orgánů;
k)
dluhových cenných papírů vydaných úvěrovou institucí a závazků vzniklých z vlastních akceptací a směnek.
2. Odchylně od odstavce 1 tohoto článku mohou členské státy zajistit, aby do výše limitu pojištění stanoveného v čl. 6 odst. 1 byly zahrnuty:
a)
vklady držené v systémech osobního penzijního pojištění nebo zaměstnaneckého penzijního pojištění malých a středních podniků;
b)
vklady místních orgánů s ročním rozpočtem do výše 500 000 EUR.
3. Členské státy mohou stanovit, že se ze systémů pojištění vkladů vylučují jakékoli náhrady vkladů, které mohou být v souladu s vnitrostátním právem uvolněny pouze pro účely splacení úvěru na nákup soukromé nemovitosti vůči úvěrové instituci nebo jiné instituci, u níž je vklad učiněn.
4. Členské státy zajistí, aby úvěrové instituce označovaly způsobilé vklady tak, aby byla umožněna jejich okamžitá identifikace.
Článek 6
Limit pojištění
1. Členské státy zajistí, aby souhrn vkladů každého vkladatele byl pojištěn do výše 100 000 EUR pro případ, že se tyto vklady stanou nedisponibilními.
2. Kromě odstavce 1 členské státy zajistí, aby následující vklady byly chráněny i nad hranici 100 000 EUR po dobu nejméně tří a nejdéle dvanácti měsíců od připsání částky nebo od okamžiku, kdy se takové vklady stanou z právního hlediska převoditelnými:
a)
vklady plynoucí z operací s nemovitostmi týkajících se soukromých obytných nemovitostí;
b)
vklady, jež slouží sociálním účelům stanoveným vnitrostátním právem a jsou spojeny s určitými životními událostmi vkladatele, jako je svatba, rozvod, odchod do důchodu, propuštění ze zaměstnání, invalidita nebo smrt;
c)
vklady, jež slouží účelům stanoveným vnitrostátním právem a vyplývají z vyplacení pojistného plnění nebo odškodnění za újmu utrpěnou v důsledku trestného činu nebo neoprávněného odsouzení.
3. Odstavce 1 a 2 nebrání členským státům v zachování nebo zavedení systémů pojištění produktů týkajících se hmotného zajištění na stáří a důchodů, pokud tyto systémy nepojišťují pouze vklady, nýbrž nabízejí komplexní pojištění pro všechny produkty a situace, které jsou v této souvislosti relevantní.
4. Členské státy zajistí, aby se výplata prováděla v kterékoli z těchto měn:
a)
měna členského státu, v němž se nachází systém pojištění vkladů;
b)
měna členského státu, v němž má bydliště majitel účtu;
c)
euro;
d)
měna účtu;
e)
měna členského státu, v němž se nachází daný účet.
Vkladatelé musí být o měně, v níž se výplata provádí, informováni.
Jsou-li účty vedeny v jiné měně, než je měna pro výplatu, použije se směnný kurz ze dne, ke kterému relevantní správní orgán učiní zjištění podle čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. a) nebo kdy soudní orgán rozhodne ve smyslu čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. b).
5. Členské státy, které částku uvedenou v odstavci 1 tohoto článku přepočítávají na svou národní měnu, použijí poprvé při přepočtu směnný kurz platný k 3. červenci 2015.
Členské státy mohou částky po přepočtu zaokrouhlit, pokud zaokrouhlení nepřevyšuje 5 000 EUR.
Aniž je dotčen druhý pododstavec, provedou členské státy každých pět let úpravu limitů pojištění přepočtených na jinou měnu na částku uvedenou v odstavci 1 tohoto článku. Členské státy provedou po předchozí konzultaci s Komisí úpravu limitů pojištění dříve, dojde-li k nepředvídaným událostem, například kolísání měny.
6. Komise přezkoumává částku uvedenou v odstavci 1 pravidelně nejméně jednou za pět let. Pokud to uzná za vhodné, předloží Evropskému parlamentu a Radě návrh směrnice upravující částku uvedenou v odstavci 1, zejména se zřetelem k vývoji v bankovním sektoru a k hospodářské a měnové situaci v Unii. První přezkum se provede nejdříve 3. července 2020, ledaže si nepředvídané události vyžádají přezkum dříve.
7. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 18, pokud jde o úpravu částky uvedené v odstavci 6 tohoto článku, kterou provádí alespoň jednou za pět let, a to podle inflace v Unii na základě změn harmonizovaného indexu spotřebitelských cen zveřejňovaného Komisí, k nimž došlo od poslední úpravy.
Článek 7
Stanovení splatné částky
1. Limit uvedený v čl. 6 odst. 1 se vztahuje na souhrn vkladů u téže úvěrové instituce bez ohledu na počet těchto vkladů, jejich měnu a místo uložení v Unii.
2. Při výpočtu limitu stanoveného v čl. 6 odst. 1 se přihlédne k podílu každého vkladatele na společném účtu.
Není-li stanoveno jinak, jsou podíly jednotlivých vkladatelů na tomto účtu stejné.
Členské státy mohou stanovit, že vklady na účtu, k němuž mají právo dvě nebo více osob jako společníci společnosti, členové sdružení nebo jiného obdobného seskupení bez právní subjektivity, mohou být pro účely výpočtu limitu stanoveného v čl. 6 odst. 1 sečteny a lze s nimi nakládat, jako by byly uloženy jediným vkladatelem.
3. Pokud vkladatel nemůže nakládat s částkami uloženými na účtu bez omezení, vztahuje se pojištění na osobu, která s nimi může bez omezení nakládat, za předpokladu, že tato osoba je zjištěna nebo zjistitelná ke dni, kdy relevantní správní orgán učiní zjištění uvedené v čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. a) nebo kdy soudní orgán rozhodne ve smyslu čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. b). Může-li více osob nakládat s vklady bez omezení, přihlédne se k podílu každé z nich podle ujednání upravujících správu daných částek při výpočtu limitu stanoveného v čl. 6 odst. 1.
4. Rozhodným dnem pro výpočet splatné částky je den, kdy relevantní správní orgán učiní zjištění podle čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. a) nebo kdy soudní orgán rozhodne ve smyslu čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. b). K závazkům vkladatele vůči úvěrové instituci se při výpočtu splatné částky nepřihlíží.
5. Členské státy mohou rozhodnout, že se při výpočtu splatné částky zohlední závazky vkladatele vůči úvěrové instituci, pokud se staly splatnými nejpozději ke dni, kdy relevantní správní orgán učiní zjištění podle čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. a) nebo kdy soudní orgán rozhodne ve smyslu čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. b), a pokud je zápočet možný podle zákonných a smluvních ustanovení, jimiž se řídí smlouva mezi úvěrovou institucí a vkladatelem.
Jsou-li závazky vkladatelů vůči úvěrové instituci zohledňovány při výpočtu splatné částky, musí o tom úvěrová instituce před uzavřením smlouvy informovat vkladatele.
6. Členské státy zajistí, aby systémy pojištění vkladů mohly kdykoli požádat úvěrové instituce o informaci o souhrnné výši způsobilých vkladů každého vkladatele.
7. Naběhlé úroky z vkladů, které ke dni, kdy relevantní správní orgán učiní zjištění podle čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. a) nebo kdy soudní orgán rozhodne ve smyslu čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. b), nebyly dosud připsány, jsou systémem pojištění vkladů nahrazovány. Limit uvedený v čl. 6 odst. 1 nesmí být překročen.
8. Členské státy mohou rozhodnout, že určité druhy vkladů, které plní sociální funkci vymezenou vnitrostátním právem a za něž se zaručila třetí strana v souladu s pravidly státní podpory, se nezahrnují do souhrnu vkladů téhož vkladatele u téže úvěrové instituce ve smyslu odstavce 1 tohoto článku. V těchto případech je záruka poskytnutá třetí stranou omezena limitem pojištění stanoveným v čl. 6 odst. 1.
9. Umožňuje-li vnitrostátní právo úvěrovým institucím provozovat činnost pod různými ochrannými známkami, jak jsou vymezeny v článku 2 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2008/95/ES (16), zajistí členské státy, aby vkladatelé byli zřetelně informováni o tom, že úvěrová instituce provozuje činnost pod různými ochrannými známkami a že se limit pojištění stanovený v čl. 6 odst. 1, 2 a 3 této směrnice vztahuje na souhrn vkladů vkladatel v dané úvěrové instituci. Tyto informace musí být součástí informačního přehledu pro vkladatele uvedeného v článku 16 a příloze I této směrnice.
Článek 8
Výplata
1. Systémy pojištění vkladů zajistí, aby splatná částka byla k dispozici do sedmi pracovních dní ode dne, kdy relevantní správní orgán učiní zjištění podle čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. a) nebo kdy soudní orgán rozhodne ve smyslu čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. b).
2. Během přechodného období do 31. prosince 2023 však mohou členské státy stanovit pro výplatu tyto lhůty:
a)
nejdéle do 31. prosince 2018 lhůtu až dvaceti pracovních dní;
b)
od 1. ledna 2019 a nejdéle do 31. prosince 2020 lhůtu až patnácti pracovních dní;
c)
od 1. ledna 2021 a nejdéle do 31. prosince 2023 lhůtu až deseti pracovních dní.
3. Členské státy mohou rozhodnout, že se na vklady uvedené v čl. 7 odst. 3 vztahuje delší lhůta pro výplatu, jež však nesmí překročit tři měsíce ode dne, kdy relevantní správní orgán učiní zjištění podle čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. a) nebo kdy soudní orgán rozhodne ve smyslu čl. 2 odst. 1 bodu 8) písm. b).
4. Nemůže-li během přechodného období do 31. prosince 2023 systém pojištění vkladů dát splatnou částku k dispozici ve lhůtě sedmi pracovních dní, zajistí, aby měli vkladatelé do pěti pracovních dní od podání žádosti přístup k přiměřené částce svých pojištěných vkladů na pokrytí nákladů na živobytí.
Systémy pojištění vkladů poskytnou přístup k přiměřené částce uvedené v prvním pododstavci pouze na základě údajů poskytnutých systémem pojištění vkladů nebo úvěrovou institucí.
Přiměřená částka uvedená v prvním pododstavci se odečte od splatné částky podle článku 7.
5. Výplata podle odstavců 1 a 4 může být odložena, pokud:
a)
není jisté, zda má osoba nárok na obdržení výplaty, nebo je vklad předmětem právního sporu;
b)
na vklad se vztahují omezující opatření stanovená vnitrostátními vládami nebo mezinárodními orgány;
c)
odchylně od odstavce 9 tohoto článku v souvislosti s vkladem neproběhla za posledních 24 měsíců žádná operace (účet nevykazuje žádnou aktivitu);
d)
splatná částka je považována za součást dočasného vysokého zůstatku ve smyslu čl. 6 odst. 2, nebo
e)
splatnou částku má v souladu s čl. 14 odst. 2 vyplatit systém pojištění vkladů hostitelského členského státu.
6. Splatná částka musí být poskytnuta, aniž by bylo nutné podávat žádost u systému pojištění vkladů. Za tímto účelem poskytne úvěrová instituce systému pojištění vkladů neprodleně na jeho žádost nezbytné informace o vkladech a vkladatelích.
7. Veškerá korespondence mezi systémem pojištění vkladů a vkladatelem musí být vedena:
a)
v úředním jazyce orgánů Unie, který úvěrová instituce, v níž se nachází pojištěný vklad, používá pro písemnou komunikaci s vkladatelem, nebo
b)
v úředním jazyce či úředních jazycích členského státu, ve kterém se pojištěný vklad nachází.
Pokud úvěrová instituce přímo působí v jiném členském státě, aniž by zřídila pobočku, poskytují se informace v jazyce, který si vkladatel zvolil při otevření účtu.
8. Bez ohledu na lhůtu stanovenou v odstavci 1 tohoto článku může systém pojištění vkladů pozastavit veškeré výplaty týkající se daného vkladatele do přijetí soudního rozhodnutí v případech, kdy jsou vkladatel nebo jiná osoba, která má právo na částky uložené na účtu nebo na nich má zájem, obviněni z trestného činu spojeného s praním peněz ve smyslu čl. 1 odst. 2 směrnice 2005/60/ES.
9. Výplata se neprovede, pokud v souvislosti s vkladem neproběhla za posledních 24 měsíců žádná operace a hodnota vkladu je nižší než administrativní náklady, které by systému pojištění vkladů vznikly v souvislosti s provedením výplaty.
Článek 9
Pohledávky za systémy pojištění vkladů
1. Členské státy zajistí, aby práva vkladatele na náhradu mohla být předmětem žaloby proti systému pojištění vkladů.
2. Aniž tím jsou dotčena práva, která může mít podle vnitrostátního práva, má systém pojištění vkladů provádějící platby z pojištění ve vnitrostátním rámci právo vstoupit do práv vkladatelů v likvidačním nebo reorganizačním řízení až do výše svých plateb vkladatelům. Provádí-li systém pojištění vkladů platby v rámci postupů k řešení krize, mimo jiné v rámci uplatnění nástrojů k řešení krize nebo výkonu pravomocí k řešení krize v souladu s článkem 11, má systém pojištění vkladů za příslušnou úvěrovou institucí pohledávku ve výši rovnající se částce, kterou vyplatil. Tato pohledávka má stejný stupeň priority jako pojištěné vklady podle vnitrostátního práva, kterým se řídí běžné úpadkové řízení, jak je vymezeno ve směrnici 2014/59/EU.
3. Členské státy mohou omezit dobu, v níž mohou vkladatelé, jejichž vklady nebyly systémem pojištění vkladů vyplaceny nebo uznány ve lhůtách stanovených v čl. 8 odst. 1 a 3, nárokovat výplatu vkladů.
Článek 10
Financování systémů pojištění vkladů
1. Členské státy zajistí, aby systémy pojištění vkladů měly zavedeny odpovídající systémy ke zjištění svých možných závazků. Výše disponibilních finančních prostředků systémů pojištění vkladů musí být úměrná těmto závazkům.
Systémy pojištění vkladů získávají disponibilní finanční prostředky z příspěvků svých členů hrazených alespoň jednou ročně. To nebrání doplňkovému financování z jiných zdrojů.
2. Členské státy zajistí, aby nejpozději do 3. července 2024 dosáhly disponibilní finanční prostředky systému pojištění vkladů přinejmenším cílové výše 0,8 % objemu pojištěných vkladů jeho členů.
Pokud finanční kapacita klesne pod cílovou výši, zahájí se opět výběr příspěvků, dokud není znovu dosaženo alespoň cílové výše.
Klesnou-li disponibilní finanční prostředky poté, co poprvé dosáhly cílové výše, pod dvě třetiny cílové výše, stanoví se řádný příspěvek na takové úrovni, která umožní dosažení cílové výše do šesti let.
Při stanovování ročních příspěvků podle tohoto článku musí být v případě řádného příspěvku náležitě zohledněna fáze hospodářského cyklu a dopad, který mohou procyklické příspěvky mít.
Členské státy mohou počáteční období uvedené v prvním pododstavci prodloužit o nejvýše čtyři roky, jestliže systémům pojištění vkladů vznikly kumulované výdaje překračující 0,8 % pojištěných vkladů.
3. Součástí disponibilních finančních prostředků, jež mají být zohledněny za účelem dosažení cílové výše, mohou být platební přísliby. Celkový podíl platebních příslibů nesmí překročit 30 % celkové výše disponibilních finančních prostředků získaných v souladu s tímto článkem.
Za účelem zajištění jednotného uplatňování této směrnice vydá Evropský orgán pro bankovnictví pokyny ohledně platebních příslibů.
4. Bez ohledu na odstavec 1 tohoto článku může členský stát ke splnění svých povinností podle zmíněného odstavce získat disponibilní finanční prostředky prostřednictvím povinných příspěvků úvěrových institucí do stávajících systémů povinných příspěvků, které členský stát na svém území vytvořil za účelem pokrytí nákladů souvisejících se systémovým rizikem, selháním a řešením krize institucí.
Systémy pojištění vkladů mají nárok na částku, která odpovídá objemu těchto příspěvků až do cílové výše stanovené v odstavci 2 tohoto článku a kterou jim daný členský stát dá na žádost neprodleně k dispozici, aby ji použily výhradně k účelům stanoveným v článku 11.
Na tuto částku mají systémy pojištění vkladů nárok pouze tehdy, nejsou-li podle názoru příslušného orgánu schopny získat od svých členů mimořádné příspěvky, a musí ji splatit zpět z příspěvků svých členů v souladu s čl. 10 odst. 1 a 2.
5. Příspěvky do mechanismů financování k řešení krizí podle hlavy VII směrnice 2014/59/EU, včetně disponibilních finančních prostředků, jež mají být zohledněny za účelem dosažení cílové výše mechanismů financování k řešení krizí podle čl. 102 odst. 1 směrnice 2014/59/EU, se do cílové výše nezapočítávají.
6. Odchylně od odstavce 2 může členský stát, je-li to řádně odůvodněno a po obdržení souhlasu Komise, povolit minimální cílovou výši nižší, než je cílová výše stanovená ve zmíněném odstavci, pokud jsou splněny tyto podmínky:
a)
snížení je založeno na předpokladu, že je nepravděpodobné, že bude významná část disponibilních finančních prostředků použita na opatření na ochranu pojištěných vkladatelů jiná než ta, která jsou stanovena v čl. 11 odst. 2 a 6, a
b)
bankovní sektor, v němž úvěrové instituce přidružené k danému systému pojištění vkladů působí, je vysoce koncentrovaný, tedy velké objemy aktiv jsou v držení malého počtu úvěrových institucí nebo bankovních skupin, které podléhají dohledu na konsolidovaném základě a u kterých je vzhledem k jejich velikosti pravděpodobné, že se u nich v případě selhání uplatní postup k řešení krize.
Tato snížená cílová výše nesmí být nižší než 0,5 % pojištěných vkladů.
7. Disponibilní finanční prostředky systémů pojištění vkladů musí být investovány dostatečně diverzifikovaným způsobem, s nímž je spojeno nízké riziko.
8. Pokud disponibilní finanční prostředky systému pojištění vkladů nepostačují k vyplacení vkladatelů v případě, že se vklady stanou nedisponibilními, uhradí členové systému mimořádné příspěvky nepřevyšující 0,5 % jejich pojištěných vkladů za kalendářní rok. Systém pojištění vkladů může za výjimečných okolností a se souhlasem příslušného orgánu požadovat vyšší příspěvky.
Příslušný orgán může úvěrovou instituci zcela nebo zčásti dočasně osvobodit od placení mimořádných ex-post příspěvků systémům pojištění vkladu, pokud by tyto příspěvky ohrozily její likviditu nebo solventnost. Toto dočasné osvobození lze udělit nejvýše na dobu šesti měsíců, avšak může být na žádost úvěrové instituce obnoveno. Příspěvky uvedené v tomto odstavci musí být uhrazeny, jakmile tato platba již likviditu ani solventnost úvěrové instituce neohrožuje.
9. Členské státy zajistí, aby systémy pojištění vkladů měly odpovídající mechanismy alternativního financování, které jim umožní získat krátkodobě financování, k uspokojení pohledávek vůči nim uplatněných.
10. Členské státy do 31. března každého roku informují Evropský orgán pro bankovnictví o výši pojištěných vkladů na svém území a o výši disponibilních finančních prostředků jejich systémů pojištění vkladů k 31. prosinci předcházejícího roku.
Článek 11
Použití finančních prostředků
1. Finanční prostředky uvedené v článku 10 se primárně používají k výplatě vkladatelů podle této směrnice.
2. Finanční prostředky systému pojištění vkladů se použijí k financování řešení krize úvěrových institucí v souladu s článkem 109 směrnice 2014/59/EU. Orgán příslušný k řešení krize určí po konzultaci systému pojištění vkladů výši, do které systém pojištění vkladů ručí.
3. Členské státy mohou systému pojištění vkladů povolit, aby disponibilní finanční prostředky použil na alternativní opatření v zájmu zabránění selhání úvěrové instituce, jsou-li splněny tyto podmínky:
a)
orgán příslušný k řešení krize nepřijal žádné opatření k řešení krize podle článku 32 směrnice 2014/59/EU;
b)
systém pojištění vkladů má nastaveny vhodné systémy a postupy pro výběr a provádění alternativních opatření a sledování souvisejících rizik;
c)
náklady těchto opatření nejsou vyšší než náklady na naplnění zákonného nebo smluvního mandátu příslušného systému pojištění vkladů;
d)
uplatnění alternativních opatření ze strany systému pojištění vkladů je spojeno s uložením podmínek podpořené úvěrové instituci, které zahrnují přinejmenším právo systému pojištění vkladů provádět důkladnější sledování rizik a výraznější právo provádět ověřování;
e)
uplatnění alternativních opatření ze strany systému pojištění vkladů je spojeno se závazky podpořené úvěrové instituce k zajištění přístupu k pojištěným vkladům;
f)
příslušný orgán potvrdil, že schopnost přidružených úvěrových institucí uhradit mimořádné příspěvky v souladu odstavcem 5 tohoto článku je zajištěna.
Opatření a podmínky uložené úvěrové instituci konzultuje systém pojištění vkladů s orgánem příslušným k řešení krize a příslušným orgánem.
4. Alternativní opatření uvedená v odstavci 3 tohoto článku se neuplatní, shledá-li příslušný orgán po konzultaci s orgánem příslušným k řešení krize, že jsou splněny podmínky pro zahájení opatření k řešení krize podle čl. 27 odst. 1 směrnice 2014/59/EU.
5. Pokud jsou disponibilní finanční prostředky použity v souladu s odstavcem 3 tohoto článku, poskytnou přidružené úvěrové instituce neprodleně systému pojištění vkladů prostředky použité na alternativní opatření, je-li to nezbytné ve formě mimořádných příspěvků:
a)
vyvstane-li potřeba vyplatit vkladatele a jsou-li disponibilní finanční prostředky systému pojištění vkladů nižší než dvě třetiny cílové výše;
b)
klesne-li výše disponibilních finančních prostředků pod 25 % cílové výše.
6. Členské státy mohou rozhodnout, že disponibilní finanční prostředky lze také použít na financování opatření, jež mají vkladatelům zajistit přístup k pojištěným vkladům včetně převodu aktiv a závazků a převodu vkladového portfolia, v rámci vnitrostátního úpadkového řízení, pokud náklady systému pojištění vkladů nepřesáhnou čistou výši náhrad pro pojištěné vkladatele v dotčené úvěrové instituci.
Článek 12
Půjčky mezi systémy pojištění vkladů
1. Členské státy mohou systémům pojištění vkladů povolit, aby dobrovolně poskytly půjčky jiným systémům pojištění vkladů v Unii, pokud jsou splněny tyto podmínky:
a)
systém přijímající půjčku není z důvodu nedostatku disponibilních finančních prostředků uvedených v článku 10 schopen splnit své závazky podle čl. 9 odst. 1;
b)
systém přijímající půjčku využil mimořádných příspěvků podle čl. 10 odst. 8;
c)
systém přijímající půjčku se právně zaváže, že vypůjčené prostředky budou použity k úhradě pohledávek podle čl. 9 odst. 1;
d)
systém přijímající půjčku v daném okamžiku není vázán povinností splatit půjčku jiným systémům pojištění vkladů podle tohoto článku;
e)
systém přijímající půjčku uvede částku požadovaných prostředků;
f)
celková výše půjčky nepřekročí 0,5 % pojištěných vkladů systému přijímajícího půjčku;
g)
systém přijímající půjčku neprodleně informuje Evropský orgán pro bankovnictví a sdělí důvody, proč jsou podmínky uvedené v tomto odstavci splněny, a výši požadovaných prostředků.
2. Na půjčku se vztahují tyto podmínky:
a)
systém pojištění vkladů přijímající půjčku musí půjčku splatit do pěti let. Půjčku může splácet v ročních splátkách. Úroky jsou splatné až v době splacení;
b)
úroková sazba musí být stanovena tak, aby se přinejmenším rovnala sazbě mezní zápůjční facility Evropské centrální banky během doby půjčky;
c)
systém pojištění vkladů přijímající půjčku musí informovat Evropský orgán pro bankovnictví o počáteční úrokové sazbě a o době trvání půjčky.
3. Členské státy zajistí, aby příspěvky vybírané systémem pojištění vkladů přijímajícím půjčku byly dostatečné k co nejrychlejšímu splacení vypůjčené částky a opětovnému dosažení cílové výše.
Článek 13
Výpočet příspěvků do systému pojištění vkladů
1. Příspěvky do systému pojištění vkladů podle článku 10 vycházejí z výše pojištěných vkladů a z míry rizika, jež dotčený člen podstupuje.
Členské státy mohou stanovit nižší příspěvky pro odvětví s nízkým rizikem regulovaná vnitrostátním právem.
Členské státy mohou rozhodnout, že členové institucionálního systému ochrany platí systému pojištění vkladů nižší příspěvky.
Členské státy mohou povolit, aby se na ústřední subjekt a všechny úvěrové instituce, které jsou trvale přidruženy k ústřednímu subjektu podle čl. 10 odst. 1 nařízení (EU) č. 575/2013, jako celek vztahovala riziková váha, která se určí pro ústřední subjekt a jeho přidružené instituce na konsolidovaném základě.
Členské státy mohou rozhodnout, že úvěrové instituce budou platit určitý minimální příspěvek bez ohledu na výši svých pojištěných vkladů.
2. Systémy pojištění vkladů mohou pro určení a výpočet rizikově vážených příspěvků svých členů použít vlastní metody. Výpočet příspěvků musí být úměrný riziku členů a odpovídajícím způsobem zohledňovat rizikové profily jednotlivých modelů podnikání. Tyto metody mohou rovněž zohledňovat stranu aktiv v rozvaze a ukazatele rizik, jako je kapitálová přiměřenost, kvalita aktiv a likvidita.
Každou metodu musí schválit příslušný orgán ve spolupráci s určeným orgánem. O schválených metodách musí být informován Evropský orgán pro bankovnictví.
3. Za účelem zajištění jednotného uplatňování této směrnice vydá Evropský orgán pro bankovnictví do 3. července 2015 pokyny podle článku 16 nařízení (EU) č. 1093/2010 k upřesnění metod výpočtu příspěvků do systémů pojištění vkladů v souladu s odstavci 1 a 2 tohoto článku.
Pokyny budou obsahovat zejména vzorec pro výpočet, konkrétní ukazatele, kategorie rizik pro členy, prahy pro rizikové váhy přiřazené jednotlivým kategoriím rizik a jiné nezbytné prvky.
Do 3. července 2017 a následně přinejmenším jednou za pět let Evropský orgán pro bankovnictví přezkoumá pokyny týkající se metod založených na rizicích či alternativních vlastních metod založených na rizicích, které systémy pojištění vkladů používají.
Článek 14
Spolupráce v rámci Unie
1. Systémy pojištění vkladů chrání i vkladatele poboček zřízených jejich členskými úvěrovými institucemi v jiných členských státech.
2. Vkladatele poboček zřízených úvěrovými institucemi v jiném členském státě vyplatí systém pojištění vkladů v hostitelském členském státě jménem systému pojištění vkladů v domovském členském státě. Systém pojištění vkladů hostitelského členského státu provede výplaty v souladu s pokyny systému pojištění vkladů domovského členského státu. Systém pojištění vkladů hostitelského členského státu nenese žádnou odpovědnost za jednání učiněné v souladu s pokyny systému pojištění vkladů domovského členského státu. Systém pojištění vkladů domovského členského státu poskytne před výplatou potřebné finanční prostředky a nahradí systému pojištění vkladů hostitelského členského státu vzniklé náklady.
Systém pojištění vkladů hostitelského členského státu rovněž jménem systému pojištění vkladů domovského členského státu informuje dotčené vkladatele a je oprávněn přijímat jménem systému pojištění vkladů domovského členského státu od těchto vkladatelů korespondenci.
3. Pokud úvěrová instituce ukončí členství v jednom systému pojištění vkladů a připojí se k jinému systému pojištění vkladů, příspěvky uhrazené během dvanácti měsíců předcházejících ukončení členství jiné než mimořádné příspěvky podle čl. 10 odst. 8 se převedou tomuto druhému systému pojištění vkladů. To se nevztahuje na případy, kdy je úvěrová instituce vyloučena ze systému pojištění vkladů podle čl. 4 odst. 5.
Jestliže jsou některé činnosti úvěrové instituce přesunuty do jiného členského státu, a tím do působnosti jiného systému pojištění vkladů, příspěvky uhrazené touto úvěrovou institucí během dvanácti měsíců předcházejících tomuto přesunu jiné než mimořádné příspěvky podle čl. 10 odst. 8 se převedou tomuto druhému systému pojištění vkladů v poměru k výši přesunutých pojištěných vkladů.
4. Členské státy zajistí, aby si systém pojištění vkladů domovského členského státu se systémy hostitelských členských států vyměňoval informace podle čl. 4 odst. 7 nebo čl. 4 odst. 8 a 10. Použijí se omezení stanovená v uvedeném článku.
Pokud úvěrová instituce hodlá provést přesun z jednoho systému pojištění vkladů do druhého v souladu s touto směrnicí, ohlásí svůj záměr alespoň v šestiměsíčním předstihu. Během tohoto období je úvěrová instituce stále povinna přispívat do svého původního systému pojištění vkladů v souladu s článkem 10 v souvislosti s financováním ex ante i ex post.
5. V zájmu usnadnění účinné spolupráce mezi systémy pojištění vkladů, především pokud jde o tento článek a článek 12, musí mít systémy pojištění vkladů, případně určené orgány, uzavřeny písemné dohody o spolupráci. Tyto dohody musí zohledňovat požadavky stanovené v čl. 4 odst. 9.
Určený orgán oznámí Evropskému orgánu pro bankovnictví existenci a obsah těchto dohod a Evropský orgán pro bankovnictví k nim může vydávat stanoviska v souladu s článkem 34 nařízení (EU) č. 1093/2010. Pokud určené orgány nebo systémy pojištění vkladů nemohou dosáhnout dohody nebo pokud vznikne spor o výklad určité dohody, může kterákoli strana danou záležitost předložit Evropskému orgánu pro bankovnictví v souladu s článkem 19 nařízení (EU) č. 1093/2010, a ten dále jedná v souladu s uvedeným článkem.
Neexistencí uvedených dohod nejsou dotčeny pohledávky vkladatelů podle čl. 9 odst. 1 nebo úvěrových institucí podle odstavce 3 tohoto článku.
6. Členské státy zajistí zavedení vhodných postupů, které systémům pojištění vkladů umožní sdílet informace a účinně komunikovat s dalšími systémy pojištění vkladů, se svými přidruženými úvěrovými institucemi a s relevantními příslušnými a určenými orgány v rámci své jurisdikce a případně i s dalšími agenturami na přeshraničním základě.
7. Evropský orgán pro bankovnictví a příslušné i určené orgány navzájem spolupracují a vykonávají své pravomoci v souladu s touto směrnicí a nařízením (EU) č. 1093/2010.
Členské státy informují Komisi a Evropský orgán pro bankovnictví do 3. července 2015 o tom, který subjekt či orgán je určeným orgánem.
8. Při analýze systémových rizik spojených se systémy pojištění vkladů spolupracuje Evropský orgán pro bankovnictví s Evropskou radou pro systémová rizika, zřízenou nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1092/2010 (17).
Článek 15
Pobočky úvěrových institucí usazených ve třetích zemích
1. Členské státy ověří, zda pobočky zřízené na jejich území úvěrovou institucí, která má skutečné sídlo mimo Unii, mají ochranu rovnocennou té, kterou stanoví tato směrnice.
Pokud tato ochrana rovnocenná není, mohou členské státy s výhradou čl. 47 odst. 1 směrnice 2013/36/EU stanovit, že pobočky zřízené úvěrovou institucí, která má skutečné sídlo mimo Unii, se musí připojit k některému systému pojištění vkladů, který působí na jejich území.
Při ověřování podle prvního pododstavce tohoto odstavce členské státy ověří přinejmenším to, zda vkladatelé požívají stejné výše a rozsahu ochrany jako podle této směrnice.
2. Každá pobočka zřízená úvěrovou institucí, která má skutečné sídlo mimo Unii a která není členem systému pojištění vkladů působícího v některém členském státě, poskytuje veškeré relevantní informace o pojištění chránícím vklady současných i případných budoucích vkladatelů v dané pobočce.
3. Informace uvedené v odstavci 2 musí být poskytovány v jazyce, na němž se vkladatel a úvěrová instituce dohodli při otevírání účtu, nebo v úředním jazyce nebo jazycích členského státu, ve kterém je pobočka usazena, způsobem stanoveným vnitrostátním právem a musí být jasné a srozumitelné.
Článek 16
Informace pro vkladatele
1. Členské státy zajistí, aby úvěrové instituce poskytly současným i případným budoucím vkladatelům informace potřebné k určení systémů pojištění vkladů, jichž jsou tyto instituce a jejich pobočky členy v rámci Unie. Členské státy zajistí, aby úvěrové instituce současné i případné budoucí vkladatele informovaly o použitelných vyloučeních z ochrany poskytované systémem pojištění vkladů.
2. Informace uvedené v odstavci 1 musí být vkladatelům poskytnuty před uzavřením smlouvy o vkladu. Vkladatelé potvrdí, že tyto informace obdrželi. Za tímto účelem se použije vzor obsažený v příloze I.
3. Způsobilost vkladů je vkladatelům potvrzována na výpisech z účtu včetně odkazu na informační přehled uvedený v příloze I. V tomto informačním přehledu je rovněž uveden odkaz na internetové stránky příslušného systému pojištění vkladů. Informační přehled uvedený v příloze I je vkladatelům poskytován alespoň jednou ročně.
Internetové stránky systému pojištění vkladů musí obsahovat potřebné informace pro vkladatele, zejména o ustanoveních o postupu a podmínkách pojištění vkladů podle této směrnice.
4. Informace stanovené v odstavci 1 musí být poskytovány způsobem stanoveným vnitrostátním právem v jazyce, na němž se vkladatel a úvěrová instituce dohodli při otevírání účtu, nebo v úředním jazyce nebo jazycích členského státu, ve kterém je pobočka usazena.
5. Členské státy omezí použití informací uvedených v odstavcích 1, 2 a 3 k reklamním účelům na věcný odkaz na systém pojištění vkladů, který pojišťuje produkt, jehož se reklama týká, a na veškeré další informace, které vyžaduje vnitrostátní právo.
Tyto informace mohou zahrnovat věcný popis fungování systému pojištění vkladů, avšak nesmějí zmiňovat neomezené pojištění vkladů.
6. O případné fúzi, přeměně dceřiných podniků na pobočky nebo podobných operacích musí být vkladatelé informováni nejméně jeden měsíc předtím, než daná operace nabude právní účinnosti, ledaže příslušný orgán povolí z důvodu obchodního tajemství nebo finanční stability lhůtu kratší.
Od oznámení fúze, přeměny nebo podobné operace musí mít vkladatelé k dispozici tříměsíční období, během něhož mohou bez jakýchkoli sankčních poplatků vybrat nebo převést do jiné úvěrové instituce své vklady včetně veškerých naběhlých úroků a veškerého získaného prospěchu, a to v rozsahu, v jakém převyšují v okamžiku operace limit pojištění podle článku 6.
7. Členské státy zajistí, aby v případě, že úvěrová instituce ukončí členství v systému pojištění vkladů nebo je z něj vyloučena, informovala o této skutečnosti do jednoho měsíce své vkladatele.
8. Jestliže vkladatel používá internetové bankovnictví, mohou být informace, jež mají být podle této směrnice poskytnuty, sděleny elektronickými prostředky. Pokud o to vkladatel požádá, musí být sděleny v papírové podobě.
Článek 17
Seznam povolených úvěrových institucí
1. Členské státy zajistí, aby příslušné orgány při informování Evropského orgánu pro bankovnictví o povoleních v souladu s čl. 20 odst. 1 směrnice 2013/36/EU uvedly, kterého systému pojištění vkladů je každá úvěrová instituce členem.
2. Při zveřejňování a aktualizaci seznamu povolených úvěrových institucí v souladu s čl. 20 odst. 2 směrnice 2013/36/EU Evropský orgán pro bankovnictví uvede, kterého systému pojištění vkladů je každá úvěrová instituce členem.
Článek 18
Výkon přenesené pravomoci
1. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci je svěřena Komisi za podmínek stanovených v tomto článku.
2. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci uvedené v čl. 6 odst. 7 je Komisi svěřena na dobu neurčitou.
3. Přenesení pravomoci uvedené v čl. 6 odst. 7 může být kdykoliv zrušeno Evropským parlamentem nebo Radou. Rozhodnutím o zrušení se ukončuje přenesení pravomoci v něm blíže určené. Rozhodnutí nabývá účinku prvním dnem po zveřejnění v Úředním věstníku Evropské unie nebo k pozdějšímu dni, který je v něm upřesněn. Nedotýká se platnosti již platných aktů v přenesené pravomoci.
4. Přijetí aktu v přenesené pravomoci Komise neprodleně oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě.
5. Akt v přenesené pravomoci přijatý podle čl. 6 odst. 7 vstoupí v platnost, pouze pokud proti němu Evropský parlament nebo Rada nevysloví námitky ve lhůtě tří měsíců ode dne, kdy jim byl tento akt oznámen, nebo pokud Evropský parlament i Rada před uplynutím této lhůty informují Komisi o tom, že námitky nevysloví. Z podnětu Evropského parlamentu nebo Rady se tato lhůta prodlouží o tři měsíce.
Článek 19
Přechodná ustanovení
1. Pokud by po provedení této směrnice nebo směrnice 2009/14/ES ve vnitrostátním právu přestaly být některé vklady nebo kategorie vkladů či jiné nástroje zcela nebo částečně pokryty systémem pojištění vkladů, mohou členské státy povolit, aby tyto vklady a jiné nástroje, u nichž bylo na počátku stanoveno datum splatnosti, byly pojištěny až do tohoto počátečního data splatnosti, pokud byly složeny nebo vydány před 2. červencem 2014.
2. Členské státy zajistí, aby byli vkladatelé informováni o vkladech nebo kategoriích vkladů či jiných nástrojích, které od 3. července 2015 již nebudou systémem pojištění vkladů pokryty.
3. Až do prvního dosažení cílové výše mohou členské státy ve vztahu k disponibilním finančním prostředkům uplatňovat prahové hodnoty uvedené v čl. 11 odst. 5.
4. Odchylně od čl. 6 odst. 1 mohou členské státy, které měly k 1. lednu 2008 stanoven limit pojištění mezi 100 000 EUR a 300 000 EUR, až do 31. prosince 2018 uplatňovat tento svůj vyšší limit pojištění. V takovém případě se cílová výše a příspěvky úvěrových institucí náležitým způsobem upraví.
5. Do 3. července 2019 předloží Komise Evropskému parlamentu a Radě zprávu, a případně i legislativní návrh, obsahující způsoby, jak mohou systémy pojištění vkladů působící v Unii spolupracovat prostřednictvím určitého evropského systému s cílem předcházet rizikům z přeshraničních činností a chránit před těmito riziky vklady.
6. Do 3. července 2019 Komise s podporou Evropského orgánu pro bankovnictví předloží Evropskému parlamentu a Radě zprávu o pokroku v provádění této směrnice. Tato zpráva by se měla zabývat zejména:
a)
cílovou výší na základě pojištěných vkladů, společně s posouzením vhodnosti stanovené procentní hodnoty s ohledem na míru selhání úvěrových institucí v Unii v minulosti;
b)
vlivem alternativních opatření podle čl. 11 odst. 3 na ochranu vkladatelů a jejich souladem s řádnými likvidačními řízeními v bankovním sektoru;
c)
dopadem na diverzitu bankovních modelů;
d)
přiměřeností stávajícího limitu pojištění pro vkladatele a
e)
tím, zda záležitosti uvedené v tomto pododstavci byly vyřešeny tak, aby ochrana vkladatelů zůstala zachována.
Do 3. července 2019 podá Evropský orgán pro bankovnictví Komisi zprávu o způsobech výpočtu a jejich relevantnosti pro obchodní riziko členů. Při podávání této zprávy Evropský orgán pro bankovnictví řádně zohlední rizikové profily jednotlivých modelů podnikání.
Článek 20
Provedení
1. Členské státy uvedou v účinnost právní a správní předpisy nezbytné pro dosažení souladu s články 1 až 4, čl. 5 odst. 1 písm. d) až k) a odst. 2, 3 a 4 čl. 6 odst. 2 až 7, čl. 7 odst. 4 až 9, čl. 8 odst. 1, 2, 3, 5, 6, 7 a 9, čl. 9 odst. 2 a 3, články 10 až 16, 18 a 19 a přílohou I do 3. července 2015. Neprodleně sdělí Komisi znění těchto předpisů.
Členské státy uvedou v účinnost právní a správní předpisy nezbytné pro dosažení souladu s čl. 8 odst. 4 do 31. května 2016.
Jestliže po důkladném posouzení vhodné orgány rozhodnou, že určitý systém pojištění vkladů není schopen povinnosti stanovené v článku 13 splnit do 3. července 2015, musí být příslušné právní a správní předpisy uvedeny v účinnost do 31. května 2016.
Tyto předpisy přijaté členskými státy musí obsahovat odkaz na tuto směrnici nebo musí být takový odkaz učiněn při jejich úředním vyhlášení. Musí rovněž obsahovat prohlášení, že odkazy ve stávajících právních a správních předpisech na směrnice zrušené touto směrnicí se považují za odkazy na tuto směrnici. Způsob odkazu a znění prohlášení si stanoví členské státy.
2. Členské státy sdělí Komisi znění hlavních ustanovení vnitrostátních právních předpisů, které přijmou v oblasti působnosti této směrnice.
Článek 21
Zrušení
Směrnice 94/19/ES ve znění směrnic uvedených v příloze II se zrušuje s účinkem ode dne 4. července 2019, aniž jsou dotčeny povinnosti členských států týkající se lhůt pro provedení směrnic uvedených v příloze II ve vnitrostátním právu a jejich použitelnosti.
Odkazy na zrušené směrnice se považují za odkazy na tuto směrnici v souladu se srovnávací tabulkou obsaženou v příloze III.
Článek 22
Vstup v platnost
Tato směrnice vstupuje v platnost dvacátým dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Ustanovení čl. 5 odst. 1 písm. a), b) a c), čl. 6 odst. 1, čl. 7 odst. 1, 2 a 3, čl. 8 odst. 8, čl. 9 odst. 1 a článku 17 se použijí ode dne 4. července 2015.
Článek 23
Určení
Tato směrnice je určena členským státům.
Ve Štrasburku dne 16. dubna 2014.
DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 2014/49/UE
z dnia 16 kwietnia 2014 r.
w sprawie systemów gwarancji depozytów
(wersja przekształcona)
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 53 ust. 1,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,
uwzględniając opinię Europejskiego Banku Centralnego (1),
stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą (2),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 94/19/WE (3) została w istotny sposób zmieniona (4). Ponieważ należy dokonać dalszych zmian, dyrektywę tę należy przekształcić dla zachowania przejrzystości tekstu.
(2)
W celu ułatwienia podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe zachodzi potrzeba usunięcia niektórych różnic w ustawodawstwach państw członkowskich w odniesieniu do przepisów dotyczących systemów gwarancji depozytów, którym podlegają te instytucje kredytowe.
(3)
Niniejsza dyrektywa stanowi zasadniczy instrument urzeczywistnienia rynku wewnętrznego w sektorze instytucji kredytowych, z punktu widzenia zarówno swobody przedsiębiorczości, jak i swobody świadczenia usług finansowych, przy jednoczesnym zwiększeniu stabilności systemu bankowego oraz ochrony deponentów. Ze względu na koszty związane z upadłością instytucji kredytowej, jakie ponosi gospodarka jako całość, oraz negatywny wpływ takiej upadłości na stabilność finansową i zaufanie deponentów, należy nie tylko przyjąć przepisy przewidujące wypłatę na rzecz deponentów, lecz także umożliwić państwom członkowskim wystarczająco elastyczne działanie, tak aby systemy gwarancji depozytów mogły wdrażać środki służące zmniejszeniu prawdopodobieństwa wystąpienia przyszłych roszczeń wobec systemów gwarancji depozytów. Środki te powinny w każdym przypadku być zgodne z zasadami pomocy państwa.
(4)
W celu uwzględnienia pogłębiającej się integracji na rynku wewnętrznym, powinna istnieć możliwość łączenia systemów gwarancji depozytów działających w różnych państwach członkowskich lub stworzenia odrębnych systemów transgranicznych, w których członkostwo byłoby dobrowolne. Państwa członkowskie powinny zapewnić dostateczną stabilność oraz zrównoważone zestawienie nowych i już istniejących systemów gwarancji depozytów. Należy przy tym unikać negatywnego wpływu na stabilność finansową, na przykład w przypadku przenoszenia do transgranicznych systemów gwarancji depozytów wyłącznie instytucji kredytowych o wysokim profilu ryzyka.
(5)
Przepisy dyrektywy 94/19/WE zobowiązują Komisję do przedłożenia, w razie potrzeby, stosownych wniosków w celu zmiany tej dyrektywy. Niniejsza dyrektywa uwzględnia kwestie harmonizacji mechanizmów finansowania systemów gwarancji depozytów, wprowadzenie składek uzależnionych od ryzyka, jak również harmonizację zakresu produktów i deponentów objętych gwarancjami.
(6)
Dyrektywa 94/19/WE opiera się na zasadzie minimalnej harmonizacji. W związku z tym w Unii istnieją obecnie różnego rodzaju systemy gwarancji depozytów o znacznie różniących się właściwościach. W wyniku wspólnych wymogów określonych w niniejszej dyrektywie należy zapewnić deponentom jednolity w całej Unii poziom ochrony przy zachowaniu jednakowej stabilności systemów gwarancji depozytów. Jednocześnie wdrożenie tych wspólnych wymogów ma ogromne znaczenie dla wyeliminowania zakłóceń na rynku. Niniejsza dyrektywa przyczynia się zatem do urzeczywistnienia rynku wewnętrznego.
(7)
Dzięki niniejszej dyrektywie deponenci skorzystają ze znacznie lepszego dostępu do systemów gwarancji depozytów w związku z rozszerzonym i przejrzystym zakresem gwarancji, krótszymi terminami wypłaty, lepszą informacją i solidnymi wymogami dotyczącymi finansowania. Zwiększy to zaufanie konsumentów do stabilności finansowej w obrębie całego rynku wewnętrznego.
(8)
Państwa członkowskie powinny zapewnić, by ich systemy gwarancji depozytów były zarządzane na solidnych zasadach oraz by sporządzały roczne sprawozdania ze swojej działalności.
(9)
W przypadku zamknięcia niewypłacalnej instytucji kredytowej deponenci z oddziałów znajdujących się w państwie członkowskim innym niż to, w którym znajduje się siedziba instytucji kredytowej, powinni być chronieni przez ten sam system gwarancji depozytów co inni deponenci tej instytucji kredytowej.
(10)
Niniejsza dyrektywa nie powinna uniemożliwiać państwom członkowskim włączenia do zakresu jej stosowania instytucji kredytowych, zdefiniowanych w art. 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 (5), które pozostają poza zakresem stosowania dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/36/UE (6) na mocy art. 2 ust. 5 tej dyrektywy. Państwa członkowskie powinny mieć możliwość postanowienia, do celów niniejszej dyrektywy, że organ centralny i wszystkie instytucje kredytowe powiązane z tym organem centralnym są traktowane jako jedna instytucja kredytowa.
(11)
Co do zasady niniejsza dyrektywa wymaga, by wszystkie instytucje kredytowe przyłączyły się do systemu gwarancji depozytów. Państwo członkowskie, które dopuszcza oddziały instytucji kredytowej mającej swoją siedzibę w państwie trzecim, powinno zadecydować, w jaki sposób stosować niniejszą dyrektywę w odniesieniu do tych oddziałów, oraz powinno uwzględnić konieczność ochrony deponentów i utrzymania integralności systemu finansowego. Deponenci w tych oddziałach powinni być w pełnym zakresie poinformowani o istotnych dla nich środkach zabezpieczających.
(12)
Należy uwzględnić fakt, że istnieją instytucjonalne systemy ochrony, które chronią same instytucje kredytowe i które, w szczególności, zapewniają ich płynność i wypłacalność. W przypadku gdy taki system działa odrębnie od systemu gwarancji depozytów, jego uzupełniająca funkcja ochronna powinna zostać uwzględniona przy określaniu wysokości składek wnoszonych przez jego członków do systemu gwarancji depozytów. Zharmonizowany poziom gwarancji przewidziany w niniejszej dyrektywie nie powinien dotyczyć systemów chroniących samą instytucję kredytową, chyba że przewidują one dokonywanie wypłat na rzecz deponentów.
(13)
Każda instytucja kredytowa powinna uczestniczyć w systemie gwarancji depozytów uznanego na mocy niniejszej dyrektywy, zapewniając tym samym wysoki poziom ochrony konsumentów i równe warunki działania dla instytucji kredytowych, jak również zapobiegając arbitrażowi regulacyjnemu. System gwarancji depozytów powinien zawsze zapewniać tego rodzaju ochronę.
(14)
Podstawowym zadaniem systemu gwarancji depozytów jest ochrona deponentów przed skutkami niewypłacalności instytucji kredytowej. Systemy gwarancji depozytów powinny zapewniać tego rodzaju ochronę na różne sposoby. Systemy gwarancji depozytów powinny być zasadniczo wykorzystywane do dokonywania wypłat na rzecz deponentów zgodnie z niniejszą dyrektywą (funkcja „paybox”).
(15)
Systemy gwarancji depozytów powinny także wspierać finansowanie restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/59/UE (7).
(16)
Systemy gwarancji depozytów powinny również mieć możliwość - o ile pozwala na to prawo krajowe - wykraczać w swojej działalności poza funkcję polegającą wyłącznie na dokonywaniu wypłat na rzecz deponentów oraz wykorzystywać dostępne środki finansowe do zapobiegania upadłości instytucji kredytowej, dążąc do uniknięcia kosztów wynikających z wypłat na rzecz deponentów i innych negatywnych skutków. Środki te powinny jednak być wdrażane w ściśle określonych ramach oraz w każdym przypadku powinny być zgodne z zasadami pomocy państwa. Systemy gwarancji depozytów powinny m.in. dysponować stosownymi systemami i procedurami w zakresie doboru i wdrażania tych środków oraz monitorowania związanego z tym ryzyka. Wdrożenie tych środków powinno być uzależnione od nałożenia na instytucję kredytową warunków obejmujących co najmniej bardziej szczegółowe monitorowanie ryzyka i zwiększenie uprawnień systemu gwarancji depozytów do weryfikacji. Koszty środków podjętych w celu zapobiegania upadłości instytucji kredytowej nie powinny być wyższe niż koszty spełnienia ustawowych lub umownych zadań danego systemu gwarancji depozytów w odniesieniu do ochrony gwarantowanych depozytów w instytucji kredytowej lub samej instytucji.
(17)
Systemy gwarancji depozytów powinny mieć także możliwość funkcjonowania na zasadzie instytucjonalnego systemu ochrony. Właściwe organy powinny mieć możliwość uznawania instytucjonalnych systemów ochrony za systemy gwarancji depozytów, jeżeli spełniają wszystkie kryteria określone w niniejszej dyrektywie.
(18)
Niniejsza dyrektywa nie powinna mieć zastosowania do systemów umownych ani do instytucjonalnych systemów ochrony, które nie zostały urzędowo uznane za systemy gwarancji depozytów, z wyjątkiem ograniczonych wymogów dotyczących reklamy i informowania deponentów w przypadku wyłączenia lub wycofania instytucji kredytowej. W każdym przypadku systemy umowne i instytucjonalne systemy ochrony podlegają zasadom pomocy państwa.
(19)
Nieskoordynowane podwyższanie gwarancji w Unii w trakcie ostatniego kryzysu finansowego sprawiło w kilku przypadkach, że deponenci przenosili swoje środki pieniężne do instytucji kredytowych w krajach o wyższym poziomie gwarancji dla depozytów. W tej napiętej sytuacji takie nieskoordynowane podwyższanie gwarancji prowadziło do ograniczenia płynności instytucji kredytowych. W stabilnych czasach różne gwarancje mogą skłaniać deponentów do wybierania najwyższego poziomu gwarancji zamiast produktu depozytowego najlepiej do nich dopasowanego. Tego rodzaju różne gwarancje mogą prowadzić do zakłóceń konkurencji na rynku wewnętrznym. Z tego względu konieczne jest zapewnienie zharmonizowanego poziomu gwarancji depozytów przez wszystkie uznane systemy gwarancji depozytów bez względu na to, gdzie w Unii depozyty są ulokowane. Niemniej powinno być możliwe, przez ograniczony okres, objęcie wyższą gwarancją określonych depozytów dotyczących osobistej sytuacji deponentów.
(20)
Taki sam poziom gwarancji powinien mieć zastosowanie do wszystkich deponentów bez względu na to, czy walutą danego państwa członkowskiego jest euro, czy nie. Państwa członkowskie, których walutą nie jest euro, powinny mieć możliwość zaokrąglania kwot otrzymanych w wyniku przeliczenia, nie naruszając przy tym równoważnej ochrony deponentów.
(21)
Z jednej strony, poziom gwarancji ustalony w niniejszej dyrektywie powinien zostać tak określony, aby nie tylko w interesie ochrony konsumenta, lecz także w interesie stabilności systemu finansowego obejmował możliwie duży odsetek depozytów. Z drugiej strony, powinny zostać uwzględnione koszty finansowania systemów gwarancji depozytów. Jest zatem celowe ustalenie zharmonizowanego poziomu gwarancji w wysokości 100 000 EUR.
(22)
W niniejszej dyrektywie zostaje utrzymana zasada, zgodnie z którą zharmonizowany poziom gwarancji obowiązuje w stosunku do deponenta, a nie do depozytu. Należy więc uwzględnić również depozyty od deponentów, którzy nie są posiadaczami rachunku lub którzy nie są wyłącznymi posiadaczami rachunku. Poziom ten powinien obowiązywać w stosunku do każdego możliwego do zidentyfikowania deponenta. Zasady stosowania poziomu gwarancji do każdego możliwego do zidentyfikowania deponenta nie należy stosować do przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania, wobec których obowiązują specjalne przepisy dotyczące ochrony, które nie mają zastosowania do takich depozytów.
(23)
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/14/WE (8) wprowadziła stały poziom gwarancji wynoszący 100 000 EUR, co oznaczało dla niektórych państw członkowskich konieczność obniżenia poziomu swoich gwarancji, co mogło negatywnie wpłynąć na zaufanie deponentów. Wprawdzie harmonizacja jest niezbędna do zapewnienia równych warunków działania i stabilności finansowej na rynku wewnętrznym, należy jednak uwzględniać ryzyko negatywnego wpływu na zaufanie deponentów. Dlatego państwa członkowskie powinny mieć możliwość stosowania wyższego poziomu gwarancji, jeżeli przewidziały one poziom gwarancji, który był wyższy niż poziom zharmonizowany przed rozpoczęciem stosowania dyrektywy 2009/14/WE. Taki wyższy poziom gwarancji powinien mieć ograniczony okres stosowania i zakres, a dane państwo członkowskie powinno proporcjonalnie dostosować poziom docelowy i składki wpłacane do jego systemów gwarancji depozytów. Zważywszy na to, że niemożliwe jest dostosowanie poziomu docelowego, jeżeli poziom gwarancji jest nieograniczony, należy umożliwić korzystanie z tej opcji tylko tym państwom członkowskim, które w dniu 1 stycznia 2008 r. stosowały poziom gwarancji w wysokości między 100 000 EUR a 300 000 EUR. Aby zmniejszyć skutki rozbieżnych poziomów gwarancji oraz biorąc pod uwagę fakt, że Komisja do dnia 31 grudnia 2018 r. dokona przeglądu wykonania niniejszej dyrektywy, korzystanie z tej opcji powinno być możliwe nie dłużej niż do tej daty.
(24)
Systemy gwarancji depozytów powinny mieć możliwość potrącenia zobowiązań deponenta z roszczeniami tego deponenta dotyczącymi wypłaty wyłącznie w przypadku, gdy zobowiązania te stały się wymagalne w dniu wystąpienia niedostępności lub przed tym dniem. Takie potrącenie nie powinno naruszać zdolności systemów gwarancji depozytów do wypłaty depozytów w terminie określonym w niniejszej dyrektywie. Nie należy zabraniać państwom członkowskim podejmowania stosownych środków dotyczących praw systemów gwarancji depozytów w procedurze likwidacji lub reorganizacji instytucji kredytowej.
(25)
Powinna istnieć możliwość wyłączenia z wypłat depozytów, jeżeli, zgodnie z prawem krajowym, deponent nie dysponuje zdeponowanymi środkami, bo deponent ten i dana instytucja kredytowa uzgodniły w umowie, że depozyt będzie służyć wyłącznie do celów spłaty pożyczki zaciągniętej na zakup prywatnej nieruchomości. Depozyty takie powinny być potrącane względem pozostałej do spłaty kwoty pożyczki.
(26)
Państwa członkowskie powinny zapewnić, by depozyty będące wynikiem niektórych transakcji lub służące pewnym społecznym lub innym celom były przez dany okres chronione powyżej 100 000 EUR. Państwa członkowskie powinny ustalić tymczasowy maksymalny poziom gwarancji obejmującej takie depozyty i uwzględnić przy tym znaczenie ochrony deponentów oraz warunki życia w państwach członkowskich. We wszystkich tych przypadkach muszą być przestrzegane zasady pomocy państwa.
(27)
Należy zharmonizować metody finansowania systemów gwarancji depozytów. Z jednej strony, koszty tego finansowania powinny być co do zasady ponoszone przez same instytucje kredytowe, a z drugiej strony, możliwości finansowe tych systemów powinny być proporcjonalne do ich zobowiązań. Aby zapewnić podobnie wysoki poziom ochrony deponentów we wszystkich państwach członkowskich, finansowanie systemów gwarancji depozytów powinno zostać zharmonizowane na wysokim poziomie, przy czym dla wszystkich systemów gwarancji depozytów należy ustalić jednolity poziom docelowy ex ante środków finansowych.
(28)
W niektórych okolicznościach instytucje kredytowe mogą jednak działać na wysoce skoncentrowanym rynku, gdzie większość instytucji kredytowych cechuje taka wielkość i poziom wzajemnych powiązań, że ich likwidacja w ramach zwykłego postępowania w związku z niewypłacalnością mogłaby zagrozić stabilności finansowej, w związku z czym byłyby one raczej objęte procedurą restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. W takiej sytuacji w odniesieniu do systemów mógłby obowiązywać niższy poziom docelowy.
(29)
Pieniądz elektroniczny oraz środki otrzymane w zamian za pieniądz elektroniczny nie powinny - zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/110/WE (9) - być traktowane jako depozyt, a zatem nie powinny wchodzić w zakres stosowania niniejszej dyrektywy.
(30)
W celu ograniczenia ochrony depozytów do stopnia niezbędnego dla zagwarantowania pewności prawa i przejrzystości dla deponentów oraz uniknięcia przenoszenia ryzyka związanego z inwestycjami na systemy gwarancji depozytów instrumenty finansowe powinny zostać wyłączone z zakresu gwarancji, z wyjątkiem istniejących produktów oszczędnościowych poświadczonych certyfikatem depozytowym wystawionym na nazwisko danej osoby.
(31)
Określeni deponenci powinni zostać wyłączeni z ochrony depozytów, w szczególności organy władzy publicznej lub inne instytucje finansowe. Ich ograniczona - w porównaniu z wszystkimi pozostałymi deponentami - liczba minimalizuje skutki dla stabilności systemu finansowego w przypadku upadłości instytucji kredytowej. Organy władzy publicznej mają ponadto dużo łatwiejszy dostęp do kredytów niż obywatele. Państwa członkowskie powinny jednak mieć możliwość zdecydowania o objęciu gwarancją depozytów władz lokalnych mających budżet nieprzekraczający 500 000 EUR. Przedsiębiorstwa spoza sektora finansowego powinny być co do zasady objęte gwarancjami, niezależnie od ich wielkości.
(32)
Deponenci, których działalność obejmuje pranie pieniędzy w rozumieniu art. 1 ust. 2 lub 3 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2005/60/WE (10), powinni być wyłączeni z wypłaty z systemu gwarancji depozytów.
(33)
Koszty narosłe z racji uczestnictwa w systemie gwarancji depozytów dla instytucji kredytowej nie pozostają w jakiejkolwiek relacji z kosztami, jakie spowodowałoby masowe wycofywanie depozytów nie tylko w instytucji kredytowej mającej trudności, ale także w stabilnych instytucjach - w następstwie utraty zaufania deponentów w stabilność systemu bankowego.
(34)
Konieczne jest, by dostępne środki finansowe systemów gwarancji depozytów odpowiadały określonemu poziomowi docelowemu i by mogły być pobierane składki nadzwyczajne. W każdym przypadku systemy gwarancji depozytów powinny mieć możliwość skorzystania z odpowiednich alternatywnych mechanizmów finansowania, umożliwiających im pozyskanie krótkoterminowego finansowania w celu zaspokojenia wnoszonych wobec nich roszczeń. Powinna istnieć możliwość, by dostępne środki finansowe systemów gwarancji depozytów mogły obejmować środki pieniężne w gotówce, depozyty, zobowiązania do zapłaty i aktywa o niskim ryzyku, które mogą zostać upłynnione w krótkim terminie. Wysokość składek na rzecz systemu gwarancji depozytów powinna należycie uwzględniać cykl koniunkturalny, stabilność sektora przyjmującego depozyty oraz istniejące zobowiązania danego systemu gwarancji depozytów.
(35)
Systemy gwarancji depozytów powinny inwestować w aktywa o niskim ryzyku.
(36)
Podstawą składek na rzecz systemów gwarancji depozytów powinna być kwota gwarantowanych depozytów i stopień ryzyka, na jakie narażony jest dany ich członek. Umożliwiałoby to uwzględnienie profilu ryzyka poszczególnych instytucji kredytowych, w tym ich różnych modeli prowadzenia działalności. Powinno to także prowadzić do sprawiedliwego obliczania składek, jak również stwarzać zachęty do wyboru modelu prowadzenia działalności obarczonego niższym ryzykiem. Aby dostosować składki do warunków rynkowych i profili ryzyka, systemy gwarancji depozytów powinny mieć możliwość stosowania własnych metod opartych na ocenie ryzyka. Aby uwzględnić sektory regulowane prawem krajowym, w szczególnie małym stopniu obarczone ryzykiem, państwom członkowskim należy stworzyć możliwość odpowiedniego zmniejszenia wysokości składek; jednocześnie należy przestrzegać poziomu docelowego w odniesieniu do każdego systemu gwarancji depozytów. W każdym przypadku metody obliczania powinny zostać zatwierdzone przez właściwe organy. Europejski Urząd Nadzoru (Europejski Urząd Nadzoru Bankowego) („EUNB”), ustanowiony rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 (11), powinien wydać wytyczne w celu określenia metod obliczania składek.
(37)
Ochrona depozytów jest ważnym aspektem zakończenia procesu tworzenia rynku wewnętrznego i dzięki solidarności, którą buduje wśród wszystkich instytucji kredytowych danego rynku finansowego w przypadku upadłości którejkolwiek z nich - niezbędnym uzupełnieniem systemu nadzoru bankowego. Dlatego też państwa członkowskie powinny mieć możliwość zezwolenia systemom gwarancji depozytów na udzielanie sobie wzajemnie pożyczek na zasadzie dobrowolności.
(38)
Obowiązujący termin wypłaty jest sprzeczny z potrzebą utrzymania zaufania deponentów i nie odpowiada ich potrzebom. W związku z tym termin wypłaty powinien zostać skrócony do siedmiu dni roboczych.
(39)
W wielu przypadkach brakuje jednak wymaganych procedur, które umożliwiałyby zastosowanie krótkiego terminu wypłaty. W związku z tym państwa członkowskie powinny uzyskać możliwość - w okresie przejściowym - stopniowego skracania terminu wypłaty do siedmiu dni roboczych. Maksymalny termin wypłaty określony w niniejszej dyrektywie nie powinien stanowić przeszkody we wcześniejszym dokonywaniu przez system gwarancji depozytów wypłat na rzecz deponentów. Jednakże w celu zapewnienia, by deponenci w okresie przejściowym nie znaleźli się w trudnościach finansowych w przypadku upadłości swojej instytucji kredytowej, powinni oni mieć możliwość uzyskania - na wniosek - dostępu do stosownej kwoty ich gwarantowanych depozytów w celu pokrycia ich kosztów utrzymania. Dostęp taki powinien być możliwy jednie w oparciu o dane przedstawione przez instytucję kredytową. Zważywszy na to, że państwa członkowskie różnią się pod względem poziomu kosztów utrzymania, kwotę tę powinny określać poszczególne państwa członkowskie.
(40)
Okres niezbędny do wypłaty depozytów powinien uwzględniać przypadki, w których systemy mają trudności z określeniem kwoty wypłaty, a także praw deponenta, zwłaszcza jeżeli depozyty wynikają z transakcji związanych z nieruchomością mieszkalną lub pewnych sytuacji życiowych, jeżeli deponent nie może w sposób nieograniczony dysponować kwotą na rachunku, jeżeli depozyt jest przedmiotem sporu sądowego lub w stosunku do sum zgromadzonych na rachunku zgłoszono konkurujące z sobą roszczenia lub jeżeli depozyt jest objęty sankcjami ekonomicznymi nałożonymi przez rządy krajowe lub organy międzynarodowe.
(41)
W celu zabezpieczenia wypłaty systemy gwarancji depozytów powinny być uprawnione do wstępowania w prawa zaspokojonych deponentów względem niewypłacalnej instytucji kredytowej. Państwa członkowskie powinny mieć możliwość ograniczenia długości okresu, w którym deponenci, których depozyty nie zostały wypłacone lub uznane w terminie na wypłatę, mogą wnosić roszczenia o wypłatę ich depozytów, tak aby umożliwić systemom gwarancji depozytów skorzystanie z praw, w które wstąpiły, do dnia, w którym prawa te mają zostać zgłoszone w ramach postępowania w związku z niewypłacalnością.
(42)
System gwarancji depozytów w państwie członkowskim, w którym instytucja kredytowa ustanowiła oddziały, powinien informować i dokonywać wypłat na rzecz deponentów w imieniu systemu gwarancji depozytów w państwie członkowskim, w którym instytucja kredytowa uzyskała zezwolenie. Środki zabezpieczające są konieczne do zapewnienia, by system gwarancji depozytów dokonujący wypłat na rzecz deponentów otrzymał od systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia niezbędne środki finansowe i instrukcje przed dokonaniem takiej wypłaty. System gwarancji depozytów, którego może to dotyczyć, powinien uprzednio zawrzeć odpowiednie umowy w celu ułatwienia realizacji tych zadań.
(43)
Informowanie deponentów jest zasadniczym elementem ich ochrony. Z tego względu deponenci powinni zostać poinformowani na swoich wyciągach z rachunku o obejmującej ich gwarancji i właściwym systemie gwarancji depozytów. Przyszli deponenci powinini otrzymać te same informacje za pośrednictwem standardowego arkusza informacyjnego, o potwierdzenie otrzymania którego powinni zostać poproszeni. Treść tych informacji powinna być taka sama w przypadku wszystkich deponentów. Nieuregulowane wykorzystanie w ramach reklamy informacji dotyczących poziomu gwarancji i zakresu systemu gwarancji depozytów mogłoby zaszkodzić stabilności systemu bankowego lub zmniejszyć zaufanie deponentów. Dlatego też odesłania do systemów gwarancji depozytów w reklamach powinny być ograniczone do krótkich merytorycznych oświadczeń.
(44)
Przetwarzanie danych osobowych na mocy niniejszej dyrektywy podlega przepisom dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 95/46/WE (12). Systemy gwarancji depozytów i odpowiednie organy powinny postępować z danymi dotyczącymi poszczególnych depozytów ze szczególną ostrożnością; powinny także zachować wysoki poziom ochrony danych zgodnie z tą dyrektywą.
(45)
Niniejsza dyrektywa nie powinna prowadzić do odpowiedzialności państw członkowskich ani ich odpowiednich organów względem deponentów, jeżeli zapewniły one utworzenie i urzędowe uznanie jednego lub większej liczby systemów, które zabezpieczają depozyty bądź same instytucje kredytowe i zapewniają wypłatę gwarantowanych środków lub ochronę deponentów na warunkach przewidzianych w niniejszej dyrektywie.
(46)
W rozporządzeniu (UE) nr 1093/2010 powierzono EUNB szereg zadań dotyczących dyrektywy 94/19/WE.
(47)
Przy poszanowaniu kompetencji państw członkowskich w zakresie nadzoru nad systemami gwarancji depozytów, EUNB powinien wnieść wkład w osiągnięcie celu polegającego na ułatwieniu podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe, przy jednoczesnym zapewnieniu skutecznej ochrony deponentów i ograniczeniu do minimum ryzyka po stronie podatników. Państwa członkowskie powinny informować Komisję i EUNB o wyznaczonym organie w związku z wymogiem dotyczącym współpracy między EUNB a wyznaczonymi organami przewidzianymi w niniejszej dyrektywie.
(48)
Istnieje potrzeba wprowadzenia wytycznych w obszarze usług finansowych, tak by w całej Unii zapewnić jednolite warunki działania i odpowiednią ochronę deponentów. Wytyczne takie należy wydać w celu określenia metody kalkulacji składek zależnych od ryzyka.
(49)
W celu zapewnienia skutecznego i wydajnego działania systemów gwarancji depozytów oraz wyważonego uwzględnienia ich pozycji w poszczególnych państwach członkowskich EUNB powinien mieć możliwość wiążącego rozstrzygania sporów między nimi.
(50)
Zważywszy na różnice między poszczególnymi państwami członkowskimi pod względem procedur administracyjnych dotyczących systemów gwarancji depozytów, państwa członkowskie powinny mieć możliwość swobodnego określania organu, który stwierdza niedostępność depozytów.
(51)
Właściwe organy, wyznaczone organy, organy ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, właściwe organy administracyjne oraz systemy gwarancji depozytów powinny ze sobą współpracować i wykonywać swoje uprawnienia zgodnie z niniejszą dyrektywą. Powinny one ze sobą współpracować już od wczesnego etapu w przygotowywaniu i wdrażaniu środków w zakresie restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w celu określenia kwoty, do której system gwarancji depozytów jest odpowiedzialny, gdy środki finansowe są wykorzystywane do sfinansowania restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych.
(52)
Należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjmowania aktów zgodnie z art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w celu dostosowania poziomu gwarancji dla łącznej sumy depozytów tego samego deponenta zgodnie z niniejszą dyrektywą stosownie do stopy inflacji w Unii na podstawie zmian wskaźnika cen konsumpcyjnych. Szczególnie ważne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów. Przygotowując i opracowując akty delegowane, Komisja powinna zapewnić jednoczesne, terminowe i odpowiednie przekazywanie stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
(53)
Zgodnie ze wspólną deklaracją polityczną państw członkowskich i Komisji dotyczącą dokumentów wyjaśniających (13) państwa członkowskie zobowiązały się do złożenia, w uzasadnionych przypadkach, wraz z powiadomieniem o środkach transpozycji, jednego lub więcej dokumentów wyjaśniających związki między elementami dyrektywy a odpowiadającymi im częściami krajowych instrumentów transpozycyjnych. W odniesieniu do niniejszej dyrektywy ustawodawca uznaje, że przekazanie takich dokumentów jest uzasadnione.
(54)
Ponieważ cel niniejszej dyrektywy, a mianowicie harmonizacja przepisów dotyczących funkcjonowania systemów gwarancji depozytów, nie może zostać osiągnięty w sposób wystarczający przez państwa członkowskie, natomiast możliwe jest lepsze jego osiągnięcie na poziomie Unii, może ona przyjąć środki zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej. Zgodnie z zasadą proporcjonalności, określoną w tym artykule, niniejsza dyrektywa nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu.
(55)
Obowiązek dokonania transpozycji niniejszej dyrektywy do prawa krajowego należy ograniczyć do przepisów stanowiących zasadniczą zmianę w porównaniu z poprzednimi dyrektywami. Obowiązek transpozycji przepisów, które nie uległy zmianie, wynika z wcześniejszych dyrektyw.
(56)
Niniejsza dyrektywa nie powinna naruszać zobowiązań państw członkowskich dotyczących terminów transpozycji do prawa krajowego dyrektyw wymienionych w załączniku II,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:
Artykuł 1
Przedmiot i zakres stosowania
1. Niniejsza dyrektywa określa przepisy i procedury dotyczące ustanawiania i funkcjonowania systemów gwarancji depozytów.
2. Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie do:
a)
ustawowych systemów gwarancji depozytów;
b)
umownych systemów gwarancji depozytów, które zostały urzędowo uznane za systemy gwarancji depozytów zgodnie z art. 4 ust. 2;
c)
instytucjonalnych systemów ochrony, które zostały urzędowo uznane za systemy gwarancji depozytów zgodnie z art. 4 ust. 2;
d)
instytucji kredytowych należących do systemów, o których mowa w lit. a), b) lub c) niniejszego ustępu.
3. Bez uszczerbku dla art. 16 ust. 5 i 7 następujące systemy są wyłączone z zakresu stosowania niniejszej dyrektywy:
a)
umowne systemy, które nie zostały urzędowo uznane za systemy gwarancji depozytów, w tym systemy, które oferują dodatkową ochronę w stosunku do poziomu gwarancji określonego w art. 6 ust. 1;
b)
instytucjonalne systemy ochrony, które nie zostały urzędowo uznane za systemy gwarancji depozytów.
Państwa członkowskie zapewniają, by systemy, o których mowa w lit. a) i b) akapitu pierwszego, dysponowały środkami finansowymi lub mechanizmami finansowania wystarczającymi do wypełnienia przez te systemy spoczywających na nich obowiązków.
Artykuł 2
Definicje
1. Do celów niniejszej dyrektywy stosuje się następujące definicje:
1)
„systemy gwarancji depozytów” oznaczają systemy, o których mowa w art. 1 ust. 2 lit. a), b) lub c);
2)
„instytucjonalne systemy ochrony” oznaczają instytucjonalne systemy ochrony, o których mowa w art. 113 ust. 7 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
3)
„depozyt” oznacza należność wynikającą z wpłat pozostawionych na rachunku lub z sytuacji tymczasowych w ramach normalnych operacji bankowych, które instytucja kredytowa jest zobowiązana wypłacić zgodnie z obowiązującymi przepisami i postanowieniami umownymi, w tym depozyt terminowy i depozyt oszczędnościowy, z wyłączeniem należności w przypadku gdy:
a)
jej istnienie może zostać potwierdzone wyłącznie przez instrument finansowy zdefiniowany w art. 4 pkt 17 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2004/39/WE (14), chyba że jest to produkt oszczędnościowy, który został poświadczony certyfikatem depozytowym wystawionym na nazwisko danej osoby i który istnieje w danym państwie członkowskim w dniu 2 lipca 2014 r.;
b)
jej kwota główna nie jest wypłacana w wartości nominalnej;
c)
jej kwota główna jest wypłacana w wartości nominalnej jedynie w ramach szczególnej gwarancji lub szczególnego uzgodnienia, udzielonych przez instytucję kredytową lub osobę trzecią;
4)
„kwalifikujące się depozyty” oznaczają depozyty, które nie są wyłączone z ochrony zgodnie z art. 5;
5)
„gwarantowane depozyty” oznaczają część kwalifikujących się depozytów, która nie przekracza poziomu gwarancji określonego w art. 6;
6)
„deponent” oznacza posiadacza lub, w przypadku wspólnego rachunku, każdego z posiadaczy depozytu;
7)
„wspólny rachunek” oznacza rachunek, który został otwarty w imieniu dwóch lub więcej osób lub do którego mają prawa dwie lub więcej osób i które to prawa można wykonywać przez złożenie podpisu przez jedną lub więcej z tych osób;
8)
„depozyt niedostępny” oznacza depozyt, który jest należny i wymagalny zgodnie z obowiązującymi w stosunku do niego przepisami lub postanowieniami umownymi, który jednakże nie został wypłacony przez instytucję kredytową, przy czym występuje jeden z następujących przypadków:
a)
właściwe organy administracyjne ustaliły, że - ich zdaniem - instytucja kredytowa, z powodów, które są związane bezpośrednio z jej sytuacją finansową, w danej chwili wydaje się nie być w stanie wypłacić depozytu i w chwili obecnej instytucja ta nie ma perspektywy na jego wypłatę w późniejszym terminie; lub
b)
organ sądowy wydał z powodów bezpośrednio związanych z sytuacją finansową instytucji kredytowej orzeczenie, którego skutkiem jest zawieszenie praw deponentów w zakresie dochodzenia roszczeń wobec instytucji;
9)
„instytucja kredytowa” oznacza instytucję kredytową zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
10)
„oddział” oznacza siedzibę przedsiębiorstwa w państwie członkowskim, która stanowi część instytucji kredytowej pozbawioną osobowości prawnej i która realizuje bezpośrednio wszystkie lub niektóre spośród transakcji nieodłącznie związanych z działalnością instytucji kredytowych;
11)
„poziom docelowy” oznacza kwotę dostępnych środków finansowych, którą system gwarancji depozytów musi osiągnąć zgodnie z art. 10 ust. 2, wyrażoną odsetkiem gwarantowanych depozytów jego członków;
12)
„dostępne środki finansowe” oznaczają środki pieniężne w gotówce, depozyty i aktywa o niskim ryzyku, które mogą zostać upłynnione w terminie nieprzekraczającym terminu określonego w art. 8 ust. 1, a także zobowiązania do zapłaty do pułapu określonego w art. 10 ust. 3;
13)
„zobowiązania do zapłaty” oznaczają zobowiązania danej instytucji kredytowej do zapłaty na rzecz systemu gwarancji depozytów, które to zobowiązania są w pełni zabezpieczone, pod warunkiem że zabezpieczenie:
a)
stanowią aktywa o niskim ryzyku;
b)
jest nieobciążone prawami osób trzecich i pozostaje do dyspozycji systemu gwarancji depozytów;
14)
„aktywa o niskim ryzyku” oznaczają aktywa objęte zakresem kategorii pierwszej lub drugiej, o których mowa w tabeli 1 w art. 336 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, lub wszelkie aktywa uważane za podobnie bezpieczne i płynne przez właściwy organ lub wyznaczony organ;
15)
„państwo członkowskie pochodzenia” oznacza państwo członkowskie pochodzenia zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 43 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
16)
„przyjmujące państwo członkowskie” oznacza przyjmujące państwo członkowskie zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 44 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
17)
„właściwy organ” oznacza krajowy właściwy organ zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 40 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
18)
„wyznaczony organ” oznacza organ, który zarządza systemem gwarancji depozytów zgodnie z niniejszą dyrektywą, lub w przypadku gdy funkcjonowaniem systemu gwarancji depozytów zarządza podmiot prywatny, organ publiczny wyznaczony przez dane państwo członkowskie w celu nadzorowania tego systemu zgodnie z niniejszą dyrektywą.
2. W przypadku gdy niniejsza dyrektywa zawiera odniesienia do rozporządzenia (UE) nr 1093/2010, organ, który zarządza systemem gwarancji depozytów, lub gdy funkcjonowaniem systemu gwarancji depozytów zarządza podmiot prywatny, organ publiczny nadzorujący ten system, jest do celów tego rozporządzenia uznawany za właściwy organ w rozumieniu art. 4 pkt 2 tego rozporządzenia.
3. Udziały w irlandzkich lub brytyjskich kasach budowlano-mieszkaniowych, oprócz tych, które zgodnie z ich naturą są uważane za kapitał w rozumieniu art. 5 ust. 1 lit. b), są uznawane za depozyty.
Artykuł 3
Właściwe organy administracyjne
1. Państwa członkowskie określają właściwe organy administracyjne w danym państwie członkowskim do celów art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. a).
2. Właściwe organy, wyznaczone organy, organy ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz właściwe organy administracyjne współpracują ze sobą i wykonują swoje uprawnienia zgodnie z niniejszą dyrektywą.
Właściwy organ administracyjny dokonuje ustaleń, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. a), tak szybko, jak to możliwe, jednak w żadnym wypadku nie później niż w terminie pięciu dni roboczych po tym, gdy po raz pierwszy stwierdziły, że instytucja kredytowa nie wypłaciła należnych i wymagalnych depozytów.
Artykuł 4
Urzędowe uznanie, członkostwo i nadzór
1. Każde państwo członkowskie zapewnia utworzenie i urzędowe uznanie na swoim terytorium jednego lub więcej systemów gwarancji depozytów.
Nie wyklucza to możliwości połączenia systemów gwarancji depozytów różnych państw członkowskich ani ustanawiania transgranicznych systemów gwarancji depozytów. Zatwierdzenie takich transgranicznych lub połączonych systemów gwarancji depozytów uzyskuje się od państw członkowskich, w których zostały ustanowione dane systemy gwarancji depozytów.
2. Umowny system, o którym mowa w art. 1 ust. 2 lit. b) niniejszej dyrektywy, może zostać urzędowo uznany za system gwarancji depozytów, jeżeli jest zgodny z przepisami niniejszej dyrektywy.
Instytucjonalny system ochrony może zostać urzędowo uznany za system gwarancji depozytów, jeżeli spełnia kryteria określone w art. 113 ust. 7 rozporządzenia (UE) nr 575/2013 i jest zgodny z przepisami niniejszej dyrektywy.
3. Instytucja kredytowa posiadająca zezwolenie w państwie członkowskim zgodnie z art. 8 dyrektywy 2013/36/UE nie może przyjmować depozytów, jeżeli nie uczestniczy w systemie urzędowo uznanym w jej państwie członkowskim pochodzenia zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu.
4. Jeżeli instytucja kredytowa nie spełnia zobowiązań spoczywających na niej z racji członkostwa w systemie gwarancji depozytów, to właściwe organy są o tym bezzwłocznie informowane i we współpracy z systemem gwarancji depozytów natychmiast podejmują wszelkie stosowne kroki, łącznie z nakładaniem w razie potrzeby kar, aby zapewnić, by instytucja kredytowa spełniała swoje zobowiązania.
5. Jeżeli środki zastosowane na mocy ust. 4 nie zapewnią dotrzymania zobowiązań przez instytucję kredytową, to system gwarancji depozytów może - z zastrzeżeniem przepisów prawa krajowego i za wyraźną zgodą właściwych organów - oznajmić o swoich zamiarach wykluczenia instytucji kredytowej z systemu gwarancji depozytów, z terminem wypowiedzenia, który nie może być krótszy niż jeden miesiąc. Depozyty dokonane przed upływem terminu wypowiedzenia są nadal chronione w całości przez ten system gwarancji depozytów. Jeżeli z upływem terminu wypowiedzenia instytucja kredytowa nie dopełniła swoich zobowiązań, system gwarancji depozytów dokonuje wykluczenia instytucji kredytowej.
6. Depozyty przechowywane w momencie wykluczenia instytucji kredytowej z systemu gwarancji depozytów są w dalszym ciągu zabezpieczane przez ten system gwarancji depozytów.
7. Wyznaczone organy sprawują bieżący nadzór nad systemami gwarancji depozytów, o których mowa w art. 1, w zakresie zachowania zgodności z niniejszą dyrektywą.
Transgraniczne systemy gwarancji depozytów podlegają nadzorowi sprawowanemu przez przedstawicieli wyznaczonych organów państw członkowskich, w których instytucje kredytowe należące do systemu uzyskały zezwolenie.
8. Państwa członkowskie zapewniają systemowi gwarancji depozytów prawo do uzyskania, w dowolnym momencie i na żądanie danego systemu gwarancji depozytów, od swoich członków wszystkich informacji niezbędnych do przygotowania wypłaty na rzecz deponentów, w tym oznaczeń zgodnie z art. 5 ust. 4.
9. Systemy gwarancji depozytów zapewniają poufność i ochronę danych dotyczących rachunków deponentów. Przetwarzania takich danych dokonuje się zgodnie z dyrektywą 95/46/WE.
10. Państwa członkowskie zapewniają, aby systemy gwarancji depozytów przeprowadzały testy warunków skrajnych swoich systemów oraz były bezzwłocznie informowane w przypadku wykrycia przez właściwe organy problemów w danej instytucji kredytowej, mogących wymagać uruchomienia systemu gwarancji depozytów.
Testy te są przeprowadzane co najmniej raz na trzy lata lub częściej, gdy wymagają tego okoliczności. Pierwszy test jest przeprowadzany do dnia 3 lipca 2017 r.
Na podstawie wyników testów warunków skrajnych EUNB, zgodnie z art. 30 rozporządzenia (UE) nr 1093/2010, co najmniej raz na pięć lat przeprowadza wzajemne oceny, aby zbadać odporność systemów gwarancji depozytów. W zakresie wymiany informacji z EUNB systemy gwarancji depozytów podlegają wymogom dotyczącym zachowania tajemnicy służbowej zgodnie z art. 70 tego rozporządzenia.
11. Systemy gwarancji depozytów wykorzystują informacje niezbędne do przeprowadzenia testów warunków skrajnych swoich systemów wyłącznie do przeprowadzenia tych testów i przechowują te informacje nie dłużej, niż jest to do tego celu konieczne.
12. Państwa członkowskie zapewniają, by ich systemy gwarancji depozytów były zarządzane na solidnych i przejrzystych zasadach. Systemy gwarancji depozytów sporządzają roczne sprawozdanie z działalności.
Artykuł 5
Kwalifikowalność depozytów
1. Następujące depozyty są wyłączone z wypłaty przez systemy gwarancji depozytów:
a)
z zastrzeżeniem przepisów art. 7 ust. 3 niniejszej dyrektywy, depozyty składane przez inne instytucje kredytowe w ich własnym imieniu i na ich własny rachunek;
b)
fundusze własne, zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 118 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
c)
depozyty wynikające z transakcji, w związku z którymi doszło do skazania z powodu prania pieniędzy w rozumieniu art. 1 ust. 2 dyrektywy 2005/60/WE;
d)
depozyty instytucji finansowych zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia (UE) nr 575/2013;
e)
depozyty przedsiębiorstw inwestycyjnych zgodnie z definicją zawartą w art. 4 ust. 1 pkt 1 dyrektywy 2004/39/WE;
f)
depozyty, których posiadacze nie zostali zidentyfikowani zgodnie z art. 9 ust. 1 dyrektywy 2005/60/WE, gdy stały się niedostępne;
g)
depozyty zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji, o których mowa w art. 13 pkt 1-6 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/138/WE (15);
h)
depozyty przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania;
i)
depozyty funduszy rentowych i emerytalnych;
j)
depozyty organów władzy publicznej;
k)
dłużne papiery wartościowe wyemitowane przez instytucję kredytową oraz zobowiązania wynikające z przyjęć własnych weksli akceptowanych oraz weksli własnych.
2. W drodze odstępstwa od ust. 1 niniejszego artykułu państwa członkowskie mogą zapewnić włączenie następujących depozytów do poziomu gwarancji określonego w art. 6 ust. 1:
a)
depozytów indywidualnych systemów emerytalnych i pracowniczych systemów emerytalnych małych lub średnich przedsiębiorstw;
b)
depozytów władz lokalnych o budżecie rocznym nieprzekraczającym 500 000 EUR;
3. Państwa członkowskie mogą wprowadzić przepisy przewidujące, że depozyty, które mogą zostać wydane zgodnie z prawem krajowym wyłącznie do celów spłaty pożyczki na zakup nieruchomości prywatnej, udzielonej przez instytucję kredytową lub inną instytucję, w której ulokowany jest depozyt, są wyłączone z wypłaty przez system gwarancji depozytów.
4. Państwa członkowskie zapewniają oznaczanie przez instytucje kredytowe kwalifikujących się depozytów w sposób umożliwiający ich natychmiastową identyfikację.
Artykuł 6
Poziom gwarancji
1. Państwa członkowskie zapewniają, by poziom gwarancji w odniesieniu do sumy depozytów każdego z deponentów wynosił 100 000 EUR w przypadku niedostępności depozytów.
2. W uzupełnieniu ust. 1, państwa członkowskie zapewniają, by następujące depozyty były chronione powyżej kwoty 100 000 EUR przez co najmniej trzy miesiące i nie dłużej niż 12 miesięcy po uznaniu danej kwoty lub od momentu, w którym zaistnieje prawna możliwość przeniesienia takich depozytów:
a)
depozyty wynikające z transakcji dotyczących nieruchomości związanych z prywatnymi nieruchomościami mieszkalnymi;
b)
depozyty, które spełniają cele społeczne określone w prawie krajowym i są związane z określonymi sytuacjami życiowymi deponenta, takimi jak małżeństwo, rozwód, przejście na emeryturę, zwolnienie z pracy, inwalidztwo lub zgon;
c)
depozyty, które spełniają cele określone w prawie krajowym i opierają się na wypłacie świadczeń z tytułu ubezpieczenia lub odszkodowania za straty będące wynikiem przestępstwa lub za niesłuszne skazanie.
3. Przepisy ust. 1 i 2 nie zabraniają państwom członkowskim utrzymania lub wprowadzenia systemów służących ochronie emerytur oraz produktów zabezpieczenia emerytalnego, pod warunkiem że takie systemy nie tylko gwarantują depozyty, ale zapewniają również obszerną ochronę wszystkich istotnych w tym względzie produktów i sytuacji.
4. Państwa członkowskie zapewniają dokonanie wypłat w którejkolwiek z poniższych form:
a)
w walucie państwa członkowskiego, w którym dany system gwarancji depozytów ma siedzibę;
b)
w walucie państwa członkowskiego, którego rezydentem jest posiadacz rachunku;
c)
w euro;
d)
w walucie, w której jest prowadzony rachunek;
e)
w walucie państwa członkowskiego, w którym jest zlokalizowany rachunek.
Deponentów informuje się o walucie wypłaty.
Jeżeli rachunki były prowadzone w walucie innej niż waluta wypłaty, stosowany kurs walutowy jest kursem z dnia, w którym właściwy organ administracyjny dokonuje ustalenia, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. a), lub dzień, w którym organ sądowy wydaje orzeczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. b).
5. Państwa członkowskie, które przeliczają na swoją walutę krajową kwotę, o której mowa w ust. 1, stosują w pierwszej kolejności kurs wymiany obowiązujący w dniu 3 lipca 2015 r.
Państwa członkowskie mogą zaokrąglać kwoty otrzymane w wyniku przeliczenia, pod warunkiem że zaokrąglenie to nie przekracza 5 000 EUR.
Nie naruszając przepisów akapitu drugiego, państwa członkowskie dostosowują co pięć lat poziomy gwarancji przeliczone na inne waluty do kwoty, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu. W przypadku wystąpienia nieprzewidzianych zdarzeń, takich jak wahania kursu walut, państwa członkowskie po skonsultowaniu się z Komisją dokonują wcześniejszego dostosowania poziomu gwarancji.
6. Kwota, o której mowa w ust. 1, jest regularnie, a przynajmniej raz na pięć lat, badana przez Komisję. Komisja w stosownym przypadku przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie wniosek w sprawie dyrektywy w celu dostosowania kwoty określonej w ust. 1, w szczególności uwzględniając rozwój sektora bankowego i sytuację gospodarczą, jak również stan polityki monetarnej w Unii. Pierwsza kontrola odbędzie się do dnia 3 lipca 2020 r., chyba że nieprzewidziane zdarzenia wymuszą wcześniejsze jej przeprowadzenie.
7. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 18 w celu dostosowania kwoty, o której mowa w ust. 6, co najmniej raz na pięć lat, odpowiednio do stopy inflacji w Unii, na podstawie zmian zharmonizowanego wskaźnika cen konsumpcyjnych publikowanego przez Komisję od czasu poprzedniego dostosowania.
Artykuł 7
Określenie kwoty podlegającej wypłacie
1. Górna granica, o której mowa w art. 6 ust. 1, obowiązuje w stosunku do sumy depozytów w jednej i tej samej instytucji kredytowej, niezależnie od liczby, waluty i miejsca ulokowania depozytów w Unii.
2. Udział przypadający na każdego deponenta na wspólnym rachunku jest uwzględniany przy obliczaniu górnej granicy, o której mowa w art. 6 ust. 1.
Jeżeli przepisy szczególne nie regulują tej kwestii, kwota depozytu na takim rachunku zostaje podzielona na równe części między deponentów.
Państwa członkowskie mogą przewidzieć, że depozyty na jednym rachunku, co do którego dwie lub więcej osób ma prawa jako członkowie spółki osobowej, stowarzyszenia lub jakiegokolwiek podobnego ugrupowania niemającego osobowości prawnej, mogą do obliczenia górnej granicy, o której mowa w art. 6 ust. 1, zostać połączone i traktowane jako depozyt jednego deponenta.
3. Jeżeli deponent nie jest w sposób nieograniczony uprawniony do kwoty na rachunku, to osoba uprawniona w sposób nieograniczony jest objęta gwarancją, pod warunkiem że jest ona znana lub może zostać określona przed dniem, w którym właściwy organ administracyjny dokona ustalenia, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. a), lub organ sądowy wyda orzeczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. b). Jeżeli kilka osób jest w sposób nieograniczony uprawnionych do depozytu, to przypadający na każdą z nich udział, zgodnie z postanowieniami dotyczącymi zarządzania udziałami w tym depozycie, jest uwzględniany przy obliczaniu górnej granicy, o której mowa w art. 6 ust. 1.
4. Datą odniesienia dla obliczenia kwoty podlegającej wypłacie jest dzień, w którym właściwy organ administracyjny dokonuje ustalenia, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. a), lub dzień, w którym organ sądowy wydaje orzeczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. b). Zobowiązania deponenta wobec instytucji kredytowej nie są uwzględniane przy obliczaniu kwoty podlegającej wypłacie.
5. Państwa członkowskie mogą postanowić, że zobowiązania deponenta wobec instytucji kredytowej są uwzględniane przy obliczaniu kwoty podlegającej wypłacie, jeżeli stały się wymagalne w dniu, w którym właściwy organ administracyjny dokonuje ustalenia, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. a), lub w dniu, w którym organ sądowy wydaje orzeczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. b), lub przed tymi terminami, w takim zakresie, w jakim potrącenie jest możliwe zgodnie z przepisami ustawowymi i umownymi regulującymi umowę między instytucją kredytową a deponentem.
Instytucja kredytowa informuje deponentów przed zawarciem umowy, jeżeli ich zobowiązania wobec tej instytucji kredytowej są uwzględniane przy obliczaniu kwoty podlegającej wypłacie.
6. Państwa członkowskie zapewniają, by systemy gwarancji depozytów mogły w dowolnym momencie zwrócić się do instytucji kredytowych o udzielenie informacji na temat łącznej kwoty kwalifikujących się depozytów poszczególnych deponentów.
7. Odsetki od depozytów, które zostały naliczone do dnia, w którym właściwy organ administracyjny dokonuje ustalenia, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. a), lub dnia, w którym organ sądowy wydaje orzeczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. b), ale nie zostały do tego dnia zapisane na dobro rachunku, są zwracane przez system gwarancji depozytów. Górna granica, o której mowa w art. 6 ust. 1, nie może zostać przekroczona.
8. Państwa członkowskie mogą postanowić, że określone kategorie depozytów, które spełniają cel społeczny zdefiniowany w prawie krajowym i w stosunku do których osoba trzecia udzieliła gwarancji zgodnej z zasadami pomocy państwa, nie są uwzględniane przy obliczaniu sumy depozytów posiadanych przez tego samego deponenta w jednej i tej samej instytucji kredytowej zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu. W takich przypadkach gwarancja udzielona przez osobę trzecią jest ograniczona do poziomu określonego w art. 6 ust. 1.
9. Jeżeli instytucje kredytowe mają zezwolenie - na mocy prawa krajowego - na działanie pod różnymi znakami towarowymi zgodnie z definicją zawartą w art. 2 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/95/WE (16), państwo członkowskie zapewnia, by deponenci zostali jasno poinformowani o tym, że dana instytucja kredytowa działa pod różnymi znakami towarowymi oraz że poziom gwarancji określony w art. 6 ust. 1, 2 i 3 niniejszej dyrektywy ma zastosowanie do sumy depozytów, które deponent złożył w tej instytucji kredytowej. Informacje te zawarte są w informacjach dla deponentów, o których mowa w art. 16 niniejszej dyrektywy i w załączniku I do niej.
Artykuł 8
Wypłata
1. Systemy gwarancji depozytów zapewniają dostępność kwoty podlegającej wypłacie w terminie siedmiu dni roboczych od dnia, w którym właściwy organ administracyjny dokonuje ustalenia, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. a), lub dnia, w którym organ sądowy wydaje orzeczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. b).
2. Państwa członkowskie mogą jednak ustanowić w okresie przejściowym trwającym do dnia 31 grudnia 2023 r. następujące okresy wypłaty:
a)
do 20 dni roboczych - do dnia 31 grudnia 2018 r.;
b)
do 15 dni roboczych - od dnia 1 stycznia 2019 r. do dnia 31 grudnia 2020 r.;
c)
do 10 dni roboczych - od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 31 grudnia 2023 r.
3. Państwa członkowskie mogą przyjąć dłuższy termin wypłaty w odniesieniu do depozytów, o których mowa w art. 7 ust. 3, który to termin nie może przekraczać trzech miesięcy od dnia, w którym właściwy organ administracyjny dokonuje ustalenia, o którym mowa w art. 2 ust. 1, lub dnia, w którym organ sądowy wydaje orzeczenie, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. b).
4. Podczas okresu przejściowego do dnia 31 grudnia 2023 r., w przypadku gdy systemy gwarancji depozytów nie mogą udostępnić kwoty podlegającej wypłacie w terminie siedmiu dni roboczych, systemy gwarancji depozytów zapewniają, by w terminie pięciu dni roboczych od złożenia wniosku deponenci mieli dostęp do odpowiedniej kwoty ich gwarantowanych depozytów w celu pokrycia kosztów utrzymania.
Systemy gwarancji depozytów udostępniają odpowiednią kwotę, o której mowa w akapicie pierwszym, jedynie na podstawie danych przedstawionych przez system gwarancji depozytów lub instytucję kredytową.
Odpowiednią kwotę, o której mowa w akapicie pierwszym, odlicza się od kwoty podlegającej wypłacie, o której mowa w art. 7.
5. Wypłata, o której mowa w ust. 1 i 4, może zostać odroczona w przypadku gdy:
a)
nie ma pewności co do tego, czy dana osoba jest uprawniona do otrzymania wypłaty, lub depozyt jest przedmiotem sporu sądowego;
b)
depozyt podlega środkom ograniczającym nałożonym przez rządy krajowe lub organy międzynarodowe;
c)
w drodze odstępstwa od ust. 9 niniejszego artykułu - w ciągu ostatnich 24 miesięcy nie zawarto żadnej transakcji związanej z depozytem (rachunek jest nieaktywny);
d)
kwota podlegająca wypłacie jest uważana za część tymczasowego wysokiego salda zgodnie z definicją w art. 6 ust. 2; lub
e)
kwota podlegająca wypłacie ma zostać wypłacona przez system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego zgodnie z art. 14 ust. 2.
6. Kwotę podlegającą wypłacie udostępnia się bez konieczności składania wniosku do systemu gwarancji depozytów. Niezbędne w tym celu informacje dotyczące depozytów i deponentów instytucja kredytowa przekazuje, gdy tylko tego zażąda system gwarancji depozytów.
7. Wszelka korespondencja między systemem gwarancji depozytów a deponentem jest prowadzona:
a)
w języku urzędowym instytucji Unii, używanym przez instytucję kredytową, w której znajduje się gwarantowany depozyt, do korespondencji z deponentem; lub
b)
w języku urzędowym lub jednym z języków urzędowych państwa członkowskiego, w którym znajduje się gwarantowany depozyt.
Jeżeli instytucja kredytowa działa bezpośrednio w innym państwie członkowskim, nie ustanowiwszy oddziałów, informacje są przekazywane w języku wybranym przez deponenta w momencie otwarcia rachunku.
8. Niezależnie od terminu określonego w ust. 1 niniejszego artykułu, jeżeli deponentowi lub jakiejkolwiek innej osobie, która ma prawo do kwoty złożonej na rachunku bądź ma w niej udział, zostanie zarzucone przestępstwo, które ma związek z praniem pieniędzy w rozumieniu art. 1 ust. 2 dyrektywy 2005/60/WE, to system gwarancji depozytów może zawiesić wszelkie płatności związane z danym deponentem do czasu wydania wyroku przez sąd.
9. Do wypłaty nie dochodzi, jeżeli w ciągu ostatnich 24 miesięcy nie miała miejsca żadna transakcja związana z depozytem, a wartość depozytu jest niższa od kosztów administracyjnych, jakie poniósłby system gwarancji depozytów, dokonując takiej wypłaty.
Artykuł 9
Roszczenia wobec systemów gwarancji depozytów
1. Państwa członkowskie zapewniają, by prawo deponenta do roszczenia o wypłatę mogło być przedmiotem postępowania przeciwko systemowi gwarancji depozytów.
2. Bez uszczerbku dla praw, które mogą przysługiwać systemowi gwarancji depozytów na mocy prawa krajowego, system gwarancji depozytów dokonujący płatności gwarantowanych w ramach systemów krajowych, jest upoważniony w ramach postępowania likwidacyjnego lub reorganizacyjnego do wstąpienia w prawa deponentów do wysokości dokonanych przez nich wpłat. W przypadku gdy system gwarancji depozytów dokonuje płatności w kontekście postępowania restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, w tym zastosowania instrumentów restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji lub wykonywania uprawnień w zakresie prowadzenia restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji zgodnie z art. 11, system gwarancji depozytów ma prawo do roszczenia wobec danej instytucji kredytowej do wysokości kwoty dokonanych przez niego płatności. Roszczenie to zaspokaja się w tej samej kolejności co depozyty gwarantowane na mocy przepisów krajowych regulujących zwykłe postępowanie w związku z niewypłacalnością w rozumieniu dyrektywy 2014/59/UE.
3. Państwa członkowskie mogą ograniczyć długość okresu, w którym deponenci, których depozyty nie zostały wypłacone lub uznane przez system gwarancji depozytów w terminach określonych w art. 8 ust. 1 i 3, mogą wnosić roszczenia o wypłatę ich depozytów.
Artykuł 10
Finansowanie systemów gwarancji depozytów
1. Państwa członkowskie zapewniają, by systemy gwarancji depozytów dysponowały odpowiednimi systemami służącymi określeniu ich potencjalnych zobowiązań. Dostępne środki finansowe systemów gwarancji depozytów są proporcjonalne do tych zobowiązań.
Systemy gwarancji depozytów pozyskują dostępne środki finansowe ze składek, które ich członkowie wnoszą co najmniej jeden raz w roku. Nie wyklucza to dodatkowego finansowania z innych źródeł.
2. Państwa członkowskie zapewniają, by do dnia 3 lipca 2024 r. dostępne środki finansowe systemu gwarancji depozytów odpowiadały co najmniej poziomowi docelowemu wynoszącemu 0,8 % kwoty gwarantowanych depozytów członków tego systemu.
Jeżeli możliwości w zakresie finansowania są mniejsze niż poziom docelowy, płatności składek są wznawiane przynajmniej do czasu ponownego osiągnięcia poziomu docelowego.
Jeżeli po pierwszym osiągnięciu poziomu docelowego dostępne środki finansowe zostały zmniejszone do wysokości poniżej dwóch trzecich poziomu docelowego, stała składka ustalana jest na poziomie umożliwiającym osiągnięcie poziomu docelowego w ciągu sześciu lat.
Stała składka uwzględnia w należyty sposób fazę cyklu koniunkturalnego oraz potencjalne skutki składek procyklicznych przy ustalaniu składek rocznych w kontekście niniejszego artykułu.
Państwa członkowskie mogą przedłużyć początkowy okres, o którym mowa w akapicie pierwszym, o maksymalnie cztery lata, jeżeli system gwarancji depozytów dokonał łącznych wypłat przekraczających 0,8 % kwoty gwarantowanych depozytów.
3. Dostępne środki finansowe, jakie należy uwzględnić w celu osiągnięcia poziomu docelowego, mogą obejmować zobowiązania do zapłaty. Całkowity udział zobowiązań do zapłaty nie przekracza 30 % całkowitej kwoty dostępnych środków finansowych pozyskiwanych zgodnie z niniejszym artykułem.
Aby zapewnić jednolite stosowanie niniejszej dyrektywy, EUNB wydaje wytyczne w sprawie zobowiązań do zapłaty.
4. Niezależnie od ust. 1 niniejszego artykułu państwo członkowskie może - w celu spełnienia swoich obowiązków na mocy tego ustępu - pozyskać dostępne środki finansowe w drodze składek obowiązkowych wpłacanych przez instytucje kredytowe do istniejących systemów składek obowiązkowych ustanowionych przez państwo członkowskie na jego terytorium w celu pokrycia kosztów związanych z ryzykiem systemowym, upadłością oraz restrukturyzacją i uporządkowaną likwidacją instytucji.
Systemy gwarancji depozytów mają prawo do kwoty równej kwocie takich składek do wysokości poziomu docelowego określonego w ust. 2 niniejszego artykułu, którą państwo członkowskie udostępni bezzwłocznie tym systemom gwarancji depozytów na ich wniosek, do wykorzystania wyłącznie w celach przewidzianych w art. 11.
Systemy gwarancji depozytów są uprawnione do otrzymania tej kwoty jedynie wtedy, gdy właściwy organ uzna, że nie są one w stanie pozyskać od swoich członków składek nadzwyczajnych. Systemy gwarancji depozytów wypłacają tę kwotę ze składek otrzymanych od swoich członków zgodnie z art. 10 ust. 1 i 2.
5. Składki na rzecz mechanizmów finansowania restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji na mocy tytułu VII dyrektywy 2014/59/UE, w tym dostępne środki finansowe, jakie należy uwzględnić w celu osiągnięcia poziomu docelowego mechanizmów finansowania restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji na podstawie art. 102 ust. 1 dyrektywy 2014/59/UE, nie są wliczane do poziomu docelowego.
6. W drodze odstępstwa od ust. 2 państwa członkowskie mogą - jeżeli jest to należycie uzasadnione i po zatwierdzeniu przez Komisję - zezwolić na minimalny poziom docelowy niższy niż poziom docelowy określony w ust. 2 pod warunkiem spełnienia następujących warunków:
a)
obniżenie poziomu opiera się na założeniu, że istnieje małe prawdopodobieństwo wykorzystania znacznej części dostępnych środków finansowych na działania w celu ochrony właścicieli depozytów gwarantowanych, inne niż przewidziane w art. 11 ust. 2 i 6; oraz
b)
sektor bankowy, w którym działają instytucje kredytowe należące do systemu gwarancji depozytów, wykazuje wysoki poziom koncentracji - duża liczba aktywów należy do małej liczby instytucji kredytowych lub grup bankowych podlegających nadzorowi na zasadzie skonsolidowanej, które z powodu ich wielkości zostaną w przypadku niewypłacalności prawdopodobnie objęte procedurą restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji.
Ten obniżony poziom docelowy nie może być niższy niż 0,5 % gwarantowanych depozytów.
7. Dostępne środki finansowe systemu gwarancji depozytów powinny być inwestowane w sposób zróżnicowany i obarczony niskim ryzykiem.
8. Jeżeli dostępne środki finansowe systemu gwarancji depozytów są niewystarczające do dokonywania wypłaty na rzecz deponentów w sytuacji, gdy ich depozyty staną się niedostępne, jego członkowie wnoszą składki nadzwyczajne nieprzekraczające 0,5 % ich gwarantowanych depozytów za rok kalendarzowy. System gwarancji depozytów może w wyjątkowych okolicznościach i za zgodą właściwego organu wymagać wyższych składek.
Właściwy organ może całkowicie lub częściowo odroczyć zapłatę przez instytucję kredytową nadzwyczajnych składek ex post na rzecz systemu gwarancji depozytów, jeżeli opłacanie tych składek zagroziłoby płynności lub wypłacalności instytucji kredytowej. Takiego odroczenia nie przyznaje się na okres przekraczający sześć miesięcy, lecz możliwe jest jego odnowienie na wniosek instytucji. Składki odroczone na podstawie niniejszego ustępu opłaca się, kiedy płatność ta nie zagraża już płynności lub wypłacalności instytucji kredytowej.
9. Państwa członkowskie zapewniają, by systemy gwarancji depozytów dysponowały odpowiednimi alternatywnymi mechanizmami finansowania, umożliwiającymi im pozyskanie krótkoterminowego finansowania w celu zaspokojenia wniesionych przeciwko nim roszczeń.
10. Państwa członkowskie informują do dnia 31 marca każdego roku EUBN o kwocie gwarantowanych depozytów w danym państwie członkowskim oraz o kwocie dostępnych środków finansowych jego systemów gwarancji depozytów na dzień 31 grudnia roku poprzedniego.
Artykuł 11
Wykorzystanie środków finansowych
1. Środki finansowe, o których mowa w art. 10, wykorzystuje się co do zasady do dokonywania wypłat na rzecz deponentów zgodnie z niniejszą dyrektywą.
2. Środki finansowe systemu gwarancji depozytów wykorzystuje się do finansowania restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych zgodnie z art. 109 dyrektywy 2014/59/UE. Organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji określa, po konsultacji z systemem gwarancji depozytów, kwotę, do której ten system gwarancji depozytów jest odpowiedzialny.
3. Państwa członkowskie mogą pozwolić systemowi gwarancji depozytów na wykorzystywanie dostępnych środków finansowych na środki alternatywne, by zapobiec upadłości instytucji kredytowej, gdy spełnione są następujące warunki:
a)
organ ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji nie podjął żadnych działań związanych z restrukturyzacją i uporządkowaną likwidacją na mocy art. 32 dyrektywy 2014/59/UE;
b)
systemy gwarancji depozytów dysponują stosownymi systemami i procedurami w zakresie doboru i wdrażania alternatywnych środków oraz monitorowania związanego z tym ryzyka;
c)
koszty środków nie przekraczają kosztów spełniania ustawowego lub umownego mandatu danego systemu gwarancji depozytów;
d)
stosowanie przez system gwarancji depozytów środków alternatywnych wiąże się z nałożeniem określonych obowiązków na instytucję kredytową, która uzyskała wsparcie; obowiązki te dotyczą przynajmniej zaostrzonego monitorowania ryzyka oraz większych praw w zakresie weryfikacji, przysługujących systemowi gwarancji depozytów;
e)
stosowanie przez system gwarancji depozytów środków alternatywnych wiąże się z zobowiązaniami instytucji kredytowej, która uzyskała wsparcie, by zapewnić dostęp do gwarantowanych depozytów;
f)
w ocenie właściwego organu potwierdzona została zdolność wniesienia przez instytucje kredytowe należące do systemu składek nadzwyczajnych, o których mowa w ust. 5 niniejszego artykułu.
System gwarancji depozytów konsultuje się z organem ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji i właściwym organem w sprawie środków i warunków nakładanych na instytucję kredytową.
4. Środki alternatywne, o których mowa w ust. 3 niniejszego artykułu, nie są stosowane, gdy właściwy organ, po konsultacji z organem ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, uzna, że spełnione zostały warunki podjęcia działań związanych z restrukturyzacją i uporządkowaną likwidacją na mocy art. 27 ust. 1 dyrektywy 2014/59/UE.
5. Jeżeli dostępne środki finansowe są wykorzystywane zgodnie z ust. 3 niniejszego artykułu, instytucje kredytowe należące do systemu gwarancji depozytów natychmiast zapewniają temu systemowi środki wykorzystywane na środki alternatywne, w razie potrzeby w formie składek nadzwyczajnych, w przypadku gdy:
a)
pojawia się konieczność dokonania wypłat na rzecz deponentów, a dostępne środki finansowe systemu gwarancji depozytów wynoszą mniej niż dwie trzecie poziomu docelowego;
b)
dostępne środki finansowe są mniejsze niż 25 % poziomu docelowego.
6. Państwa członkowskie mogą podjąć decyzję, że dostępne środki finansowe mogą również zostać wykorzystane do sfinansowania środków zabezpieczających dostęp deponentów do ich gwarantowanych depozytów, w tym transfer aktywów i pasywów oraz transfer portfela depozytów, w kontekście krajowych postępowań w związku z niewypłacalnością, pod warunkiem że koszty poniesione przez system gwarancji depozytów nie przekraczają kwoty netto kompensowania deponentów posiadających depozyty gwarantowane w danej instytucji kredytowej.
Artykuł 12
Wzajemne udzielanie pożyczek przez systemy gwarancji depozytów
1. Państwa członkowskie mogą zezwolić systemom gwarancji depozytów na udzielanie pożyczek innym systemom gwarancji depozytów w obrębie Unii na zasadzie dobrowolności, jeżeli spełnione są poniższe warunki:
a)
system gwarancji depozytów zaciągający pożyczkę nie jest w stanie wypełnić swoich zobowiązań na mocy art. 9 ust. 1 z powodu braku dostępnych środków finansowych, o których mowa w art. 10;
b)
system gwarancji depozytów zaciągający pożyczkę skorzystał z możliwości zwrócenia się o wniesienie składek nadzwyczajnych, o których mowa w art. 10 ust. 8;
c)
system gwarancji depozytów zaciągający pożyczkę zobowiązuje się prawnie, że pożyczone środki zostaną wykorzystane w celu spłaty roszczeń zgodnie z art. 9 ust. 1;
d)
system gwarancji depozytów zaciągający pożyczkę nie jest aktualnie zobowiązany do spłaty pożyczki udzielonej przez inny system gwarancji depozytów zgodnie z niniejszym artykułem;
e)
system gwarancji depozytów zaciągający pożyczkę określa kwotę żądanej pożyczki;
f)
łączna kwota pożyczki nie przekracza 0,5 % gwarantowanych depozytów systemu gwarancji depozytów zaciągającego pożyczkę;
g)
system gwarancji depozytów zaciągający pożyczkę niezwłocznie informuje EUNB i podaje przyczyny, dla których spełnione są warunki określone w niniejszym ustępie, oraz kwotę żądanej pożyczki.
2. Pożyczka podlega następującym warunkom:
a)
system gwarancji depozytów zaciągający pożyczkę musi spłacić pożyczkę w ciągu pięciu lat. Pożyczka może zostać spłacona w ratach rocznych. Odsetki są należne dopiero w terminie spłaty;
b)
stopa procentowa musi odpowiadać co najmniej stopie oprocentowania kredytu lombardowego Europejskiego Banku Centralnego w okresie, na jaki została udzielona pożyczka;
c)
system gwarancji depozytów udzielający pożyczki musi poinformować EUNB o początkowej stopie procentowej oraz o okresie, na jaki została udzielona pożyczka.
3. Państwa członkowskie zapewniają, by składki pobierane przez system gwarancji depozytów zaciągający pożyczkę były wystarczające do spłaty pożyczonej kwoty i jak najszybszego przywrócenia poziomu docelowego.
Artykuł 13
Obliczanie składek na rzecz systemów gwarancji depozytów
1. Podstawą składek na rzecz systemów gwarancji depozytów, o których mowa w art. 10, jest kwota gwarantowanych depozytów i stopień ryzyka, na jakie narażony jest dany ich członek.
Państwa członkowskie mogą przewidzieć niższe składki dla sektorów niskiego ryzyka regulowanych w przepisach krajowych.
Państwa członkowskie mogą zdecydować, że członkowie instytucjonalnego systemu ochrony płacą niższe składki do systemu gwarancji depozytów.
Państwa członkowskie mogą zezwolić, aby wobec organu centralnego i wszystkich instytucji kredytowych trwale powiązanych z tym organem centralnym, o których mowa w art. 10 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, stosowano wagę ryzyka ustaloną dla organu centralnego i instytucji z nim powiązanych, jako jednego skonsolidowanego podmiotu.
Państwa członkowskie mogą zdecydować o wnoszeniu przez instytucje kredytowe minimalnej składki, niezależnie od kwoty ich gwarantowanych depozytów.
2. Systemy gwarancji depozytów mogą stosować własne metody uzależnione od ryzyka, służące do określenia i wyliczenia składek uzależnionych od ryzyka, które wnoszą do systemu gwarancji depozytów jego członkowie. Składki są obliczane proporcjonalnie do ryzyka związanego z działalnością członków i uwzględniają w odpowiednim stopniu profile ryzyka obowiązujące w przypadku różnych modeli prowadzenia działalności. Metody te mogą również uwzględniać pozycje znajdujące się po stronie aktywów bilansu i wskaźniki ryzyka, takie jak adekwatność kapitałową, jakość aktywów oraz płynność.
Każda metoda jest zatwierdzana przez właściwy organ we współpracy z wyznaczonym organem. EUNB jest informowany o zatwierdzonych metodach.
3. Aby zapewnić jednolite stosowanie niniejszej dyrektywy, do dnia 3 lipca 2015 r. EUNB wyda wytyczne, zgodnie z art. 16 rozporządzenia (UE) nr 1093/2010, w celu określenia metod wyliczania składek na rzecz systemów gwarancji depozytów zgodnie z ust. 1 i 2 niniejszego artykułu.
W szczególności obejmują one wzór obliczania, konkretne wskaźniki, klasy ryzyka dotyczące członków, progi dotyczące wag ryzyka przypisanych do poszczególnych klas ryzyka oraz inne niezbędne elementy.
Do dnia 3 lipca 2017 r., a następnie przynajmniej raz na pięć lat, EUNB przeprowadza przegląd wytycznych dotyczących metod opartych na ryzyku lub alternatywnych metod opartych na ryzyku własnym stosowanych przez systemy gwarancji depozytów.
Artykuł 14
Współpraca w obrębie Unii
1. Systemy gwarancji depozytów zabezpieczają deponentów oddziałów, które instytucje kredytowe będące ich członkami utworzyły w innych państwach członkowskich.
2. Wypłat na rzecz deponentów oddziałów utworzonych przez instytucje kredytowe w innym państwie członkowskim dokonuje system gwarancji depozytów w przyjmującym państwie członkowskim w imieniu systemu gwarancji depozytów w państwie członkowskim pochodzenia. System gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego dokonuje wypłat zgodnie z instrukcjami systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia. System gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego nie jest w żaden sposób odpowiedzialny za działania podjęte zgodnie z instrukcjami systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia. System gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia zapewnia niezbędne środki finansowe przed wypłatą i kompensuje koszty poniesione przez system gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego.
System gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego informuje również deponentów, których to dotyczy, w imieniu systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia i jest uprawniony do otrzymywania korespondencji od tych deponentów w imieniu systemu gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia.
3. Jeżeli instytucja kredytowa przestaje być członkiem jednego systemu gwarancji depozytów i przyłącza się do innego systemu gwarancji depozytów, składki - z wyjątkiem składek nadzwyczajnych na podstawie art. 10 ust. 8 - wniesione w ciągu 12 miesięcy poprzedzających zakończenie członkostwa są przenoszone do tego innego systemu gwarancji depozytów. Przepis ten nie ma zastosowania, jeżeli instytucja kredytowa została wykluczona z systemu gwarancji depozytów zgodnie z art. 4 ust. 5.
Jeżeli niektóre działania instytucji kredytowej zostają przekazane do innego państwa członkowskiego i podlegają w związku z tym innemu systemowi gwarancji depozytów, składki tej instytucji kredytowej wpłacone podczas 12 miesięcy poprzedzających transfer, z wyjątkiem składek nadzwyczajnych określonych w art. 10 ust. 8, są przekazywane temu innemu systemowi gwarancji depozytów proporcjonalnie do kwoty przekazanych gwarantowanych depozytów.
4. Państwa członkowskie zapewniają, by systemy gwarancji depozytów państwa członkowskiego pochodzenia wymieniały z systemami gwarancji depozytów przyjmującego państwa członkowskiego informacje, o których mowa w art. 4 ust. 7 lub 8 i 10. Stosowane są przy tym ograniczenia określone w tym artykule.
Jeżeli instytucja kredytowa zamierza dokonać transferu z jednego systemu gwarancji depozytów do innego systemu gwarancji depozytów zgodnie z niniejszą dyrektywą, zapowiada swój zamiar z przynajmniej sześciomiesięcznym wyprzedzeniem. W tym okresie instytucja kredytowa ma nadal obowiązek wnosić składki do pierwotnego systemu gwarancji depozytów zgodnie z art. 10, co dotyczy zarówno finansowania ex ante, jak i ex post.
5. W celu ułatwienia skutecznej współpracy między systemami gwarancji depozytów, ze szczególnym uwzględnieniem niniejszego artykułu i art. 12, systemy gwarancji depozytów lub, w stosownych przypadkach, wyznaczone organy zawierają pisemne umowy dotyczące współpracy. Umowy takie uwzględniają wymogi określone w art. 4 ust. 9.
Wyznaczony organ informuje EUNB o istnieniu i treści takich umów, a EUNB może wydawać opinie zgodnie z art. 34 rozporządzenia (UE) nr 1093/2010. Jeżeli wyznaczone organy lub systemy gwarancji depozytów nie mogą osiągnąć porozumienia lub w przypadku sporów dotyczących interpretacji takich umów, każda ze stron może przekazać sprawę EUNB zgodnie z art. 19 rozporządzenia (UE) nr 1093/2010, a EUNB działa zgodnie z tym artykułem.
Brak takich umów nie ma wpływu na roszczenia deponentów na mocy art. 9 ust. 1 lub instytucji kredytowych na mocy ust. 3 niniejszego artykułu.
6. Państwa członkowskie zapewniają istnienie stosownych procedur umożliwiających systemom gwarancji depozytów skuteczną wymianę informacji i komunikację z innymi systemami gwarancji depozytów, należącymi do nich instytucjami kredytowymi i odpowiednimi właściwymi i wyznaczonymi organami w ramach własnej jurysdykcji oraz, w stosownych przypadkach, z innymi agencjami w wymiarze transgranicznym.
7. EUNB oraz właściwe i wyznaczone organy współpracują ze sobą i wykonują swoje uprawnienia zgodnie z przepisami niniejszej dyrektywy i rozporządzenia (UE) nr 1093/2010.
Państwa członkowskie informują Komisję i EUNB o wyznaczonym organie do dnia 3 lipca 2015 r.
8. EUNB współpracuje z Europejską Radą ds. Ryzyka Systemowego (ERRS), ustanowioną w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1092/2010 (17), w zakresie analizy ryzyka systemowego dotyczącego systemów gwarancji depozytów.
Artykuł 15
Oddziały instytucji kredytowych mających siedzibę w państwach trzecich
1. Państwa członkowskie sprawdzają, czy oddziały instytucji kredytowej mające siedzibę na ich terytorium, podczas gdy siedziba tej instytucji kredytowej znajduje się poza Unią, dysponują ochroną równoważną tej, jaka jest przewidziana w niniejszej dyrektywie.
Jeżeli ochrona nie jest równoważna, państwa członkowskie mogą, z zastrzeżeniem przepisów art. 47 ust. 1 dyrektywy 2013/36/UE, wymagać, by oddziały instytucji kredytowej mającej siedzibę poza Unią przyłączyły się do systemu gwarancji depozytów funkcjonującego na ich terytorium.
Przeprowadzając kontrolę, o której mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu, państwa członkowskie sprawdzają przynajmniej, czy deponenci korzystają z takiego samego poziomu gwarancji i zakresu ochrony, jaki jest przewidziany w niniejszej dyrektywie.
2. Każdy oddział ustanowiony przez instytucję kredytową, która ma siedzibę poza Unią i która nie jest członkiem systemu gwarancji depozytów działającego w państwie członkowskim, przedstawia wszystkie stosowne informacje odnoszące się do postanowień dotyczących gwarancji depozytów obecnych i przyszłych deponentów w tym oddziale.
3. Informacje, o których mowa w ust. 2, są udostępniane w języku uzgodnionym przez deponenta i instytucję kredytową w momencie otwarcia rachunku lub w języku urzędowym lub językach urzędowych państwa członkowskiego, w którym ustanowiony jest oddział, w sposób określony w prawie krajowym oraz są jasne i zrozumiałe.
Artykuł 16
Informacje dla deponentów
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby instytucje kredytowe udostępniały obecnym i przyszłym deponentom informacje niezbędne do zidentyfikowania systemu gwarancji depozytów w Unii, do którego należy dana instytucja kredytowa wraz z oddziałami. Państwa członkowskie zapewniają, aby instytucje kredytowe informowały obecnych i przyszłych deponentów o mających zastosowanie wyłączeniach spod ochrony systemu gwarancji depozytów.
2. Przed zawarciem umowy o przyjęcie depozytu deponenci otrzymują informacje, o których mowa w ust. 1. Potwierdzają oni otrzymanie tych informacji. W tym celu stosowany jest wzór zawarty w załączniku I.
3. Deponenci otrzymują na wyciągach ze swoich rachunków potwierdzenie, że depozyty są depozytami kwalifikującymi się, obejmujące odniesienie do arkusza informacyjnego zawartego w załączniku I. Na arkuszu informacyjnym wskazuje się również stronę internetową odpowiedniego systemu gwarancji depozytów. Deponent otrzymuje arkusz informacyjny zawarty w załączniku I przynajmniej raz do roku.
Strona internetowa systemu gwarancji depozytów zawiera informacje niezbędne dla deponentów, w szczególności informacje o przewidzianych niniejszą dyrektywą przepisach dotyczących procesu i warunków gwarantowania depozytów.
4. Informacje, o których mowa w ust. 1, są udostępniane w sposób przewidziany prawem krajowym, w języku uzgodnionym przez deponenta i instytucję kredytową w momencie otwarcia rachunku lub w języku urzędowym lub językach urzędowych państwa członkowskiego, w którym ustanowiony jest oddział.
5. Państwa członkowskie ograniczają korzystanie z informacji, o których mowa w ust. 1, 2 i 3, dla celów reklamowych do rzeczowego wskazania systemu gwarancji depozytów gwarantującego produkt, którego dotyczy dana reklama, oraz do wszelkich dodatkowych informacji wymaganych w prawie krajowym.
Takie informacje mogą obejmować konkretny opis funkcjonowania systemu gwarancji depozytów, ale nie mogą zawierać odniesienia do nieograniczonego zakresu gwarancji depozytów.
6. W przypadku połączenia, przekształcenia spółek zależnych w oddziały lub podobnych operacji deponenci są informowani przynajmniej na miesiąc przed wejściem w życie danej operacji, chyba że właściwy organ dopuszcza krótszy termin z uwagi na tajemnicę handlową lub stabilność finansową.
W ciągu trzech miesięcy od powiadomienia o połączeniu, przekształceniu lub podobnej operacji deponenci mogą wycofać lub przenieść swoje kwalifikujące się depozyty do innej instytucji kredytowej, bez ponoszenia żadnych kar i przy zachowaniu wszystkich naliczonych odsetek i uzyskanych korzyści, w zakresie przekraczającym poziom gwarancji określony w art. 6 w momencie danej operacji.
7. Państwa członkowskie zapewniają, by w przypadku gdy instytucja kredytowa występuje lub zostaje wykluczona z systemu gwarancji depozytów, deponenci tej instytucji zostali powiadomieni o tym fakcie przez tę instytucję kredytową w terminie jednego miesiąca.
8. Jeżeli deponent korzysta z bankowości internetowej, informacje, które muszą być udostępniane na mocy niniejszej dyrektywy, mogą być przekazywane środkami łączności elektronicznej. Jeżeli deponent o to wystąpi, informacja taka jest przekazywana na piśmie.
Artykuł 17
Wykaz upoważnionych instytucji kredytowych
1. Państwa członkowskie zapewniają, by podczas powiadamiania EUNB o zezwoleniach zgodnie z art. 20 ust. 1 dyrektywy 2013/36/UE, właściwe organy wskazywały system gwarancji depozytów, którego członkiem jest dana instytucja kredytowa.
2. Publikując i uaktualniając wykaz upoważnionych instytucji kredytowych zgodnie z art. 20 ust. 2 dyrektywy 2013/36/UE, EUNB wskazuje system gwarancji depozytów, którego członkiem jest dana instytucja kredytowa.
Artykuł 18
Wykonanie przekazania
1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.
2. Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 6 ust. 7, powierza się Komisji na czas nieokreślony.
3. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 6 ust. 7, może zostać odwołane w dowolnym momencie przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych.
4. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
5. Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 6 ust. 7 wchodzi w życie tylko wówczas, gdy ani Parlament Europejski ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie trzech miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie lub gdy przed upływem tego terminu zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady termin ten przedłuża się o trzy miesiące.
Artykuł 19
Przepisy przejściowe
1. Jeżeli po transpozycji niniejszej dyrektywy lub dyrektywy 2009/14/WE do prawa krajowego określone depozyty lub kategorie depozytów lub inne instrumenty nie są już, w całości lub częściowo, objęte systemami gwarancji depozytów, państwa członkowskie mogą zezwolić na objęcie tych depozytów i innych instrumentów z pierwotnym terminem wymagalności gwarancją do ich pierwotnego terminu wymagalności, jeżeli zostały one wpłacone lub wydane przed dniem 2 lipca 2014 r.
2. Państwa członkowskie zapewniają, aby deponenci byli informowani o depozytach lub kategoriach depozytów lub innych instrumentach, które nie będą już objęte systemem gwarancji depozytów od dnia 3 lipca 2015 r.
3. Do czasu osiągnięcia po raz pierwszy poziomu docelowego państwa członkowskie mogą stosować w odniesieniu do dostępnych środków finansowych progi, o których mowa w art. 11 ust. 5.
4. W drodze odstępstwa od art. 6 ust. 1 państwa członkowskie, które w dniu 1 stycznia 2008 r. zapewniały poziom gwarancji między 100 000 EUR a 300 000 EUR, mogą ponownie stosować ten wyższy poziom do dnia 31 grudnia 2018 r. W takim przypadku należy odpowiednio dostosować wysokość poziomu docelowego oraz składek wnoszonych przez instytucje kredytowe.
5. Do dnia 3 lipca 2019 r. Komisja przedłoży Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie, któremu w razie potrzeby towarzyszy wniosek ustawodawczy, określające, jak systemy gwarancji depozytów działające w Unii mogą współpracować za pośrednictwem europejskiego systemu w celu zapobiegania ryzyku wynikającemu z działań o charakterze transgranicznym i w celu ochrony depozytów przed tym ryzykiem.
6. Do dnia 3 lipca 2019 r. Komisja, przy wsparciu EUNB, przedłoży Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie na temat postępów we wdrażaniu niniejszej dyrektywy. Sprawozdanie to powinno w szczególności dotyczyć:
a)
poziomu docelowego na podstawie gwarantowanych depozytów, poprzez analizę stosowności ustalonej wartości procentowej, z uwzględnieniem niewypłacalności instytucji kredytowych w Unii w przeszłości;
b)
wpływu alternatywnych środków zastosowanych zgodnie z art. 11 ust. 3 na ochronę deponentów i zgodność z uporządkowanym postępowaniem likwidacyjnym w sektorze bankowym;
c)
wpływu na różnorodność modeli systemów bankowych;
d)
odpowiedniości obecnego poziomu gwarancji dla deponentów; oraz
e)
tego, czy kwestie, o których mowa w niniejszym akapicie, zostały potraktowane w sposób pozwalający na utrzymanie ochrony deponentów.
Do dnia 3 lipca 2019 r. EUNB złoży Komisji sprawozdanie na temat wzorów stosowanych do obliczeń oraz ich związku z ryzykiem właściwym dla działalności członków. Składając sprawozdania, EUNB uwzględni w odpowiednim stopniu profile ryzyka obowiązujące w przypadku różnych modeli prowadzenia działalności.
Artykuł 20
Transpozycja
1. Państwa członkowskie wprowadzają w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania art. 1-4, art. 5 ust. 1 lit. d)-k), art. 5 ust. 2, 3 i 4 art. 6 ust. 2-7, art. 7 ust. 4-9, art. 8 ust. 1, 2, 3, 5, 6, 7 i 9, art. 9 ust. 2 i 3, art. 10-16, 18 i 19 i załącznika I do dnia 3 lipca 2015 r. Niezwłocznie przekazują Komisji tekst tych przepisów.
Państwa członkowskie wprowadzają w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne niezbędne do wykonania art. 8 ust. 4 do dnia 31 maja 2016 r.
Jeżeli po przeprowadzeniu szczegółowej kontroli odpowiednie organy stwierdzą, że system gwarancji depozytów nie jest jeszcze w stanie wykonywać przepisów art. 13 w terminie do dnia 3 lipca 2015 r., właściwe przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne należy wprowadzić w życie do dnia 31 maja 2016 r.
Przepisy przyjęte przez państwa członkowskie zawierają odesłanie do niniejszej dyrektywy lub odesłanie takie towarzyszy ich urzędowej publikacji. Przepisy te zawierają także wskazanie, że w istniejących przepisach ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odesłania do dyrektyw uchylonych niniejszą dyrektywą należy odczytywać jako odesłania do niniejszej dyrektywy. Metody dokonywania takiego odesłania i formułowania takiego wskazania określane są przez państwa członkowskie.
2. Państwa członkowskie przekazują Komisji teksty podstawowych przepisów prawa krajowego, przyjętych w dziedzinie objętej niniejszą dyrektywą.
Artykuł 21
Uchylenie
Dyrektywa 94/19/WE zmieniona dyrektywami wymienionymi w załączniku II traci moc od dnia 4 lipca 2019 r., bez uszczerbku dla obowiązków państw członkowskich dotyczących terminów transpozycji do prawa krajowego oraz dat rozpoczęcia stosowania dyrektyw, określonych w załączniku II.
Odesłania do uchylonych dyrektyw należy odczytywać jako odesłania do niniejszej dyrektywy zgodnie z tabelą korelacji w załączniku III.
Artykuł 22
Wejście w życie
Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie dwudziestego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Art. 5 ust. 1 lit. a), b) i c), art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1, 2 i 3, art. 8 ust. 8, art. 9 ust. 1 i art. 17 stosuje się od dnia 4 lipca 2015 r.
Artykuł 23
Adresaci
Niniejsza dyrektywa skierowana jest do państw członkowskich.
Sporządzono w Strasburgu dnia 16 kwietnia 2014 r.