NAŘÍZENÍ EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY (EU) č. 1303/2013
ze dne 17. prosince 2013
o společných ustanoveních o Evropském fondu pro regionální rozvoj, Evropském sociálním fondu, Fondu soudržnosti, Evropském zemědělském fondu pro rozvoj venkova a Evropském námořním a rybářském fondu, o obecných ustanoveních o Evropském fondu pro regionální rozvoj, Evropském sociálním fondu, Fondu soudržnosti a Evropském námořním a rybářském fondu a o zrušení nařízení Rady (ES) č. 1083/2006
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na článek 177 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
s ohledem na stanoviska Evropského hospodářského a sociálního výboru (1),
s ohledem na stanoviska Výboru regionů (2),
s ohledem na stanoviska Účetního dvora (3),
v souladu s řádným legislativním postupem,
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Článek 174 Smlouvy o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouvy o fungování EU“) stanoví, že za účelem posilování hospodářské, sociální a územní soudržnosti se Unie má zaměřit na snižování rozdílů mezi úrovní rozvoje různých regionů a na snížení zaostalosti nejvíce znevýhodněných regionů nebo ostrovů, přičemž zvláštní pozornost má být věnována venkovským oblastem, oblastem postiženým průmyslovými přeměnami a regionům, které jsou závažně a trvale znevýhodněny přírodními nebo demografickými podmínkami. Článek 175 Smlouvy o fungování EU požaduje, aby Unie podporovala dosahování těchto cílů činností, kterou provádí prostřednictvím orientační sekce Evropského zemědělského orientačního a záručního fondu, Evropského sociálního fondu, Evropského fondu pro regionální rozvoj, Evropské investiční banky a jiných nástrojů.
(2)
V zájmu lepší koordinace a harmonizace provádění fondů poskytujících podporu v rámci politiky soudržnosti, tedy Evropského fondu pro regionální rozvoj (EFRR), Evropského sociálního fondu (ESF) a Fondu soudržnosti, s fondy pro rozvoj venkova, tedy Evropským zemědělským fondem pro rozvoj venkova (EZFRV), a pro námořní a rybolovné odvětví, tedy s opatřeními financovanými na základě sdíleného řízení v rámci Evropského námořního a rybářského fondu (ENRF), by měla být pro všechny tyto fondy (dále jen „evropské strukturální a investiční fondy - fondy ESI“) přijata společná ustanovení. Toto nařízení dále obsahuje obecná ustanovení, která se vztahují na EFRR, ESF a Fond soudržnosti, ale nevztahují se na EZRFV a ENRF, a rovněž ustanovení, která jsou společná pro EFRR, ESF, Fond soudržnosti a ENRF, ale nevztahují se na EZRFV. Vzhledem ke zvláštnostem jednotlivých fondů ESI by měla být zvláštní pravidla vztahující se na každý fond ESI a na cíl Evropská územní spolupráce v rámci EFRR stanovena v samostatných nařízeních.
(3)
V souladu se závěry Evropské rady ze dne 17. června 2010, jimiž byla přijata strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, by se Unie a členské státy měly snažit o provádění inteligentního a udržitelného růstu podporujícího začlenění a současně přispívat k harmonickému rozvoji Unie a snižování regionálních rozdílů. Fondy ESI by při plnění cílů strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění měly hrát významnou úlohu.
(4)
Pokud jde o společnou zemědělskou politiku (SZP), bylo již dosaženo významné součinnosti tím, že byla harmonizována a sladěna pravidla pro řízení a kontrolu u prvního pilíře (Evropský zemědělský záruční fond, EZZF) a druhého pilíře (EZFRV) společné zemědělské politiky. Proto by EZZF a EZFRV měly zůstat nadále pevně propojeny a měly by být zachovány struktury, které již v členských státech fungují.
(5)
Nejvzdálenější regiony by měly využívat zvláštních opatření a dodatečného financování, aby se jejich strukturální sociální a hospodářská situace vyrovnala se znevýhodněními, která jsou důsledkem faktorů uvedených v článku 349 Smlouvy o fungování EU.
(6)
Severní řídce osídlené regiony by měly mít možnost využívat zvláštních opatření a dodatečného financování, aby se vyrovnala jejich závažná a přírodní nebo demografická znevýhodnění uvedená v článku 2 protokolu č. 6 k aktu o přistoupení z roku 1994.
(7)
Aby se zajistil správný a jednotný výklad jednotlivých ustanovení a aby se napomohlo právní jistotě pro členské státy a příjemce, je nutné vymezit určité pojmy, které jsou v tomto nařízení použity.
(8)
Pokud je v souladu s tímto nařízením stanovena lhůta, v níž má Komise přijmout nebo změnit rozhodnutí, lhůta pro přijetí nebo změnu takového rozhodnutí by neměla zahrnovat období začínající dnem, kdy Komise zaslala své připomínky členskému státu, a končící dnem, kdy tento členský stát na uvedené připomínky odpoví.
(9)
Toto nařízení se skládá z pěti částí - první část stanoví předmět a definice, druhá část obsahuje pravidla použitelná pro všechny fondy ESI, třetí část obsahuje ustanovení použitelná pouze pro EFRR, ESF a Fond soudržnosti (dále jen „fondy“), čtvrtá část obsahuje ustanovení použitelná pouze pro fondy a ENRF a pátá zahrnuje závěrečná ustanovení. Aby se zajistila soudržnost při výkladu různých částí tohoto nařízení a mezi tímto nařízením a zvláštními nařízeními týkajícími se fondů, je důležité jasně stanovit jejich různé vzájemné vztahy. Zvláštní pravidla stanovená ve zvláštních pravidlech pro jednotlivé fondy mohou být také doplňková, ale od odpovídajících ustanovení tohoto nařízení by se měla odchylovat pouze tehdy, pokud je taková výjimka v tomto nařízení konkrétně stanovena.
(10)
Podle článku 317 Smlouvy o fungování EU a v rámci sdíleného řízení by měly být stanoveny podmínky umožňující Komisi vykonávat své úkoly při plnění rozpočtu Unie a rovněž by měly být vyjasněny oblasti odpovědnosti v rámci spolupráce členských států. Uplatňování těchto podmínek by mělo umožnit Komisi ujistit se o tom, že členské státy využívají fondy ESI zákonným a správným způsobem a v souladu se zásadou řádného finančního řízení ve smyslu nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (dále jen „finanční nařízení“') (4). Členské státy na příslušné územní úrovni v souladu se svým institucionálním, právním a finančním rámcem a subjekty jimi určené pro tento účel by měly být odpovědné za přípravu a provádění programů. Tyto podmínky by měly rovněž zajistit, aby se věnovala pozornost zajištění potřebné doplňkovosti a soudržnosti příslušného zásahu Unie, dodržování zásady proporcionality a zohlednění celkového cíle snížit administrativní zátěž.
(11)
V souvislosti s dohodou o partnerství a s každým programem by měl každý členský stát navázat partnerství se zástupci příslušných regionálních, místních, městských a jiných orgánů veřejné správy, s hospodářskými a sociálními partnery a s ostatními příslušnými subjekty zastupujícími občanskou společnost, včetně partnerů v oblasti životního prostředí, nevládních organizací a subjektů zodpovědných za prosazování sociálního začlenění, rovnosti žen a mužů a nediskriminace, a případně také se zastřešujícími organizacemi těchto orgánů a subjektů. Účelem takového partnerství je zajistit respektování zásad víceúrovňové správy a též zásady subsidiarity a proporcionality a zvláštnosti různých institucionálních a právních rámců členských států, a rovněž zajistit vlastní odpovědnost zúčastněných stran za plánované zásahy a navázat na zkušenosti a know-how příslušných zúčastněných stran. Členské státy by měly určit nejreprezentativnější příslušné partnery. Mezi tyto partnery by měly patřit instituce, organizace a skupiny, které mohou mít vliv na přípravu programů nebo které by mohly být přípravou a prováděním programů ovlivněny. V této souvislosti by členské státy měly mít rovněž možnost označit případně za příslušné partnery zastřešující organizace, jež jsou sdruženími, federacemi nebo konfederacemi příslušných regionálních, místních a městských orgánů či jiných subjektů v souladu s platnými vnitrostátními právními předpisy a zvyklostmi.
Komise by měla být svěřena pravomoc přijmout akt v přenesené pravomoci, jímž stanoví evropský kodex chování o partnerství s cílem podpořit členské státy při organizaci partnerství, pokud jde o důsledné zajištění účasti příslušných partnerů na přípravě, provádění, monitorování a hodnocení dohod o partnerství a programů, a tuto činnost jim usnadnit. Přijatý akt v přenesené pravomoci by za žádných okolností neměl mít zpětný účinek nebo sloužit jako základ ke zjišťování nesrovnalostí vedoucích k finančním opravám, ani by takovým způsobem neměl být v žádném případě vykládán. Přijatý akt v přenesené pravomoci by neměl stanovit dřívější den použitelnosti, než je den přijetí daného aktu. Přijatý akt v přenesené pravomoci by pod podmínkou dosažení cílů stanovených tímto nařízením měl členským státům umožnit rozhodnout o nejvhodnějších podmínkách provádění partnerství v souladu s jejich institucionálními a právními rámci a s jejich vnitrostátními a regionálními pravomocemi.
(12)
Činnosti fondů ESI a operace, které podporují, by měly být v souladu s platným právem Unie a se souvisejícími vnitrostátními právními předpisy, jimiž je přímo či nepřímo prováděno toto nařízení a pravidla pro daný fond.
(13)
V rámci svého úsilí o zvýšení hospodářské, územní a sociální soudržnosti by Unie měla ve všech fázích provádění fondů ESI usilovat o odstranění nerovností, o prosazování rovnosti žen a mužů a o systematické zohledňování genderových aspektů a měla by bojovat proti diskriminaci na základě pohlaví, rasového nebo etnického původu, náboženského vyznání nebo víry, zdravotního postižení, věku nebo sexuální orientace, jak je stanoveno v článku 2 Smlouvy o Evropské unii (dále jen „Smlouva o EU“), článku 10 Smlouvy o fungování EU a článku 21 Listiny základních práv Evropské unie, přičemž zvláštní pozornost by měla věnovat dostupnosti pro osoby se zdravotním postižením, jakož i čl. 5 odst. 2 Listiny základních práv, který stanoví, že od nikdo se nesmí vyžadovat, aby vykonával nucené nebo povinné práce.
(14)
Cíle fondů ESI by měly být sledovány v rámci udržitelného rozvoje a prosazování cíle Unie zachovat a chránit životní prostředí a zlepšovat jeho kvalitu, jak je stanoveno v článku 11 a čl. 191 odst. 1 Smlouvy o fungování EU, při zohlednění zásady „znečišťovatel platí“. Za tímto účelem a v souladu s ambicí vyčlenit na cíle v oblasti změny klimatu nejméně 20 % rozpočtu Unie by členské státy měly poskytovat informace o podpoře uvedených cílů s použitím metodologie, jež bude založena na kategoriích zásahů, oblastech zaměření nebo opatření přijatých Komisí prostřednictvím prováděcího aktu a jež bude zohledňovat zásadu proporcionality.
(15)
Za účelem přispět ke strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a ke zvláštním úlohám jednotlivých fondů, které plní v souladu se svými cíli stanovenými ve Smlouvě, včetně hospodářské, sociální a územní soudržnosti, by měly fondy ESI svou podporu zaměřit na omezený počet společných tematických cílů. Konkrétní působnost každého fondu ESI by se měla stanovit ve zvláštních pravidlech týkajících se fondů. Tuto působnost by mělo být možné omezit jen na některé tematické cíle vymezené v tomto nařízení.
(16)
V zájmu co největší podpory z fondů ESI a stanovení strategických hlavních zásad pro usnadnění procesu programování na úrovni členských států a regionů by měl být zaveden společný strategický rámec (dále jen „SSR“). SSR by měl zjednodušit odvětvovou a územní koordinaci zásahů Unie prostřednictvím fondů ESI a ostatních příslušných politik a nástrojů Unie v souladu se záměry a cíli stanovenými ve strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, s přihlédnutím k hlavním územním problémům různých typů území.
(17)
SSR by měl stanovit, jakým způsobem mají fondy ESI přispívat k naplňování strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, opatření na podporu integrovaného využívání fondů ESI, opatření pro koordinaci mezi fondy ESI a dalšími příslušnými politikami a nástroji Unie, horizontální zásady a průřezové politické cíle pro provádění fondů ESI, ustanovení řešící hlavní územní problémy a prioritní oblasti spolupráce v rámci fondů ESI.
(18)
Členské státy a regiony stále více čelí výzvám, které souvisí s důsledky globalizace, environmentálními a energetickými problémy, stárnutím obyvatelstva a demografickými změnami, požadavky na technologické změny a inovace a se sociální nerovností. Vzhledem ke komplexní povaze a provázanosti těchto výzev by řešení podporovaná fondy ESI měla být integrovaná, víceodvětvová a komplexní. V této souvislosti a v zájmu zvýšení účinnosti a účelnosti politik by mělo být možné kombinovat fondy ESI do integrovaných balíčků tak, aby byly uzpůsobeny zvláštním územním potřebám.
(19)
V důsledku klesajícího počtu osob v produktivním věku a rostoucího podílu důchodců v celkové skladbě obyvatelstva, jakož i problémů spojených s rozptýlením obyvatelstva se i nadále očekává, že bude vyvíjen tlak mimo jiné na vzdělávací systémy a systémy sociálního zabezpečení jednotlivých členských států, a tak i na hospodářskou konkurenceschopnost Unie. Přizpůsobení se těmto demografickým změnám představuje jednu z hlavních výzev, jimž tyto členské státy a regiony mají čelit v nadcházejících letech, a měla by jim být věnována mimořádná pozornost v regionech, jež jsou demografickou změnou nejvíce postiženy.
(20)
Na základě SSR by každý členský stát ve spolupráci se svými partnery a v dialogu s Komisí měl vypracovat dohodu o partnerství. Tato dohoda o partnerství by měla převést prvky stanovené v SSR do vnitrostátního kontextu a stanovit pevné závazky pro dosažení cílů Unie prostřednictvím programování fondů ESI. Dohoda o partnerství by měla stanovit opatření k zajištění souladu se strategií Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a se zvláštními úkoly jednotlivých fondů v souladu s cíli stanovenými ve Smlouvě, opatření k zajištění účinného a účelného provádění fondů ESI a opatření týkající se zásady partnerství a integrovaný přístup k územnímu rozvoji. Je třeba rozlišovat mezi podstatnými prvky dohody o partnerství, které podléhají rozhodnutí Komise, a ostatními prvky, na něž se rozhodnutí Komise nevztahuje a mohou být změněny členským státem. Je nezbytné přijmout zvláštní ustanovení pro předkládání a přijímání dohody o partnerství a programů pro případ, že by se opozdil vstup jednoho nebo několika zvláštních nařízení týkajících se fondu nebo fondů v platnost nebo by se takové prodlevy daly očekávat. Jejich součástí by byla ustanovení, jež umožní předložit a přijmout dohodu o partnerství i tehdy, chybí-li určité prvky vztahující se ke fondu či fondům ESI dotčeným prodlevou, a později - poté, co vstoupí v platnost opožděné či opožděná zvláštní nařízení týkající se fondů - předložit revidovanou dohodu o partnerství. Vzhledem k tomu, že programy spolufinancované z fondu ESI, jehož se prodleva týká, by měly být v takovém případě předkládány a přijímány až poté, co vstoupí v platnost zvláštní nařízení týkající se daného fondu, měly by být stanoveny také přiměřené lhůty pro předkládání programů dotčených touto prodlevou.
(21)
Členské státy by měly soustředit podporu tak, aby zásadním způsobem přispěla k dosažení cílů Unie v souladu s jejich celostátními a regionálními potřebami rozvoje. Měly by být vymezeny předběžné podmínky, jakož i stručný a vyčerpávající soubor objektivních kritérií pro jejich posuzování, aby se zajistily nezbytné předpoklady účinného a účelného využívání podpory Unie. Za tímto účelem by se předběžná podmínka měla použít na prioritu daného programu pouze tehdy, je-li přímo a skutečně provázána s účinným a účelným splněním konkrétního cíle některé investiční nebo unijní priority nebo má-li na dosažení tohoto cíle přímý dopad, neboť předběžná podmínka stanovená v pravidlech pro daný fond se nemusí vztahovat na všechny konkrétní cíle. Při posouzení použitelnosti předběžné podmínky by se měla případně zohlednit zásada proporcionality s ohledem na výši přidělené podpory. Splnění použitelných předběžných podmínek by měly hodnotit dotčené členské státy v rámci své přípravy programů a případně dohody o partnerství. Komise by měla vyhodnotit ucelenost a adekvátnost informací poskytnutých členskými státy. V případech, kdy nebude použitelná předběžná podmínka splněna ve stanovené lhůtě, by Komise měla mít za přesně stanovených podmínek pravomoc pozastavit průběžné platby na dotčenou prioritu programu.
(22)
V roce 2019 by Komise měla na základě výkonnostního rámce a ve spolupráci s členskými státy provést přezkum výkonnosti. Pro každý program by měl být vymezen výkonnostní rámec, aby se umožnilo sledování pokroku při dosahování cílů a záměrů stanovených pro každou prioritu v průběhu programového období 2014 až 2020 (dále jen „programové období“). V zájmu zajištění toho, aby se s rozpočtovými prostředky neplýtvalo a nepoužívaly se neúčelným způsobem, měla by mít Komise možnost pozastavit platby programu nebo uplatnit na konci programového období finanční opravy, pokud se prokáže, že priorita zdaleka nedosáhla milníků týkajících se pouze finančních ukazatelů, ukazatelů výstupů a klíčových prováděcích kroků stanovených ve výkonnostním rámci v důsledku jasně zjištěných nedostatků v provádění, o nichž již Komise předtím informovala, a že členský stát nepřijal nezbytná nápravná opatření. Při uplatňování finančních oprav by se měly zohlednit - s patřičným přihlédnutím k zásadě proporcionality - úroveň absorpce a vnější faktory, které k nesplnění přispěly. Finanční opravy by se neměly uplatnit, pokud cíle nebyly splněny v důsledku socio-ekonomických nebo environmentálních faktorů, výrazným změnám v ekonomických nebo environmentálních podmínkách v určitém členském státě nebo z důvodů vyšší moci, které vážně narušily plnění dotčených priorit. Pro účely pozastavení plateb nebo finančních oprav by se nemělo přihlížet k ukazatelům výsledků.
(23)
Aby se usnadnilo zaměření na výkonnost a dosahování cílů strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, měla by se pro každý členský stát stanovit výkonnostní rezerva ve výši 6 % z celkového přídělu na cíl Investice pro růst a zaměstnanost, jakož i pro EZFRV a opatření financované v rámci sdíleného řízení podle budoucího právního aktu Unie, jímž se stanoví podmínky pro finanční podporu v oblasti námořní a rybářské politiky pro programové období 2014 až 2020 (dále jen „nařízení O ENRF“). Pokud jde o programy podle cíle „Evropská územní spolupráce“, pro ně by žádná výkonnostní rezerva existovat neměla, jelikož jsou velmi různorodé a mají nadnárodní charakter. Zdroje přidělené na iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí definovanou v operačním programu v souladu s nařízením (EU) Evropského parlamentu a Rady č. 1304/2013 (5) (dále jen "nařízení o ESF"); na technickou pomoc z podnětu Komise; převody z prvního pilíře společné zemědělské politiky do EZFRV podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1307/2013 (6); převody do EZFRV podle ustanovení o dobrovolných úpravách přímých plateb v roce 2013 a o převodech do EZFRV stanovených v nařízení Rady (ES) č. 73/2009 (7) za kalendářní roky 2013 a 2014; převody do nástroje pro propojení Evropy z Fondu soudržnosti; převody do Evropského fondu pomoci nejchudším osobám, jak bude vymezen v budoucím právním aktu Unie; a inovativní opatření pro udržitelný rozvoj měst by neměly být do výpočtu výkonnostní rezervy zahrnuty.
(24)
Těsnější propojení politiky soudržnosti se správou ekonomických záležitostí Unie je nezbytné k zajištění toho, aby účinnost výdajů z fondů ESI byla podpořena zdravými hospodářskými politikami a aby fondy ESI v případě nutnosti mohly být přesměrovány tak, aby mohly řešit problémy, kterým daný členský stát čelí. V rámci první složky opatření propojujících účinnost fondů ESI s řádnou správou ekonomických záležitostí by Komise měla mít možnost žádat o změny v dohodě o partnerství a v programech s cílem podpořit příslušná doporučení Rady nebo maximalizovat dopad dostupných fondů ESI na růst a konkurenceschopnost v případech, kdy členské státy přijímají příslušnou finanční pomoc. Ke změnám programů by se mělo přistupovat pouze tehdy, kdy by mohly skutečně mít přímý dopad na úpravu výzev určených v příslušných doporučeních Rady v rámci mechanismů v oblasti správy ekonomických záležitostí, aby se zabránilo častým změnám programů, jež by negativně ovlivňovaly předvídatelnost správy fondů. V rámci druhé složky opatření propojujících účinnost fondů ESI s řádnou správou ekonomických záležitostí, pokud členský stát nepřijme účinná opatření v souvislosti se správou ekonomických záležitostí, by měla Komise učinit návrh Radě, aby částečně nebo zcela pozastavila všechny prostředky na závazky nebo na platby určené na programy dotčeného členského státu. Je nezbytné vytvořit různé postupy pro pozastavování prostředků na závazky a na platby. V obou případech by však Komise při přípravě návrhu na pozastavení prostředků měla zohlednit všechny příslušné informace a řádně se zaměřit na prvky a stanoviska zjištěné prostřednictvím strukturovaného dialogu s Evropským parlamentem.
Míra a výše pozastavení by měly být přiměřené a účinné a respektovat zásadu rovného zacházení mezi členskými státy. Pozastavení plateb by také mělo zohledňovat hospodářskou a sociální situaci dotčeného členského státu i případný celkový hospodářský dopad na členský stát vyplývající z jednotlivých kroků postupu při nadměrném schodku a postupu při nadměrné nerovnováze.
(25)
V souladu s Protokolem č. 15 o některých ustanoveních týkajících se Spojeného království Velké Británie a Severního Irska, připojeným ke Smlouvě o EU a Smlouvě o fungování EU, se některá ustanovení o nadměrném schodku a souvisejících postupech nepoužijí na Spojené království. Ustanovení o úplném či částečném pozastavení plateb a závazků by se proto neměla použít na Spojené království.
(26)
Vzhledem k tomu, že zásada spolufinancování má pro provádění fondů ESI zásadní význam umožňující zajistit odpovědnost za příslušné politiky na místě a, v souladu s proporcionálním uplatňováním pozastavování prostředků, by každé rozhodnutí o pozastavení přijaté v rámci druhé složky opatření propojujících účinnost fondů ESI s řádnou správou ekonomických záležitostí mělo zohledňovat zvláštní požadavky vztahující se na dotčený členský stát, týkající se poskytování spolufinancování na programy financované z fondů ESI. Pozastavení by mělo být zrušeno a finanční prostředky by měly být dotčenému členskému státu znovu zpřístupněny, jakmile přijme nezbytná opatření.
(27)
Fondy ESI by měly být prováděny prostřednictvím programů pro programové období stanovené v dohodě o partnerství. Programy by měly být vypracovávány členskými státy na základě transparentních postupů v souladu s jejich institucionálním a právním rámcem. Členské státy a Komise by měly spolupracovat na zajištění koordinace a souladu ustanovení o programování fondů ESI. Vzhledem k tomu, že obsah programů úzce souvisí s obsahem dohody o partnerství, měly by být programy předkládány do tří měsíců od předložení dohody o partnerství. Pro předkládání programů v rámci cíle Evropská územní spolupráce by měla být stanovena lhůta devíti měsíců ode dne vstupu tohoto nařízení v platnost, aby bylo možné zohlednit jejich nadnárodní povahu. Rozlišovat by se mělo zejména mezi hlavními prvky dohody o partnerství a programy, jež by měly podléhat rozhodnutí Komise, a dalšími prvky, na něž se rozhodnutí Komise nevztahuje a jež mohou být změněny v rámci pravomocí členského státu. Programování by mělo zajistit soulad se SSR a s dohodou o partnerství a koordinaci mezi fondy ESI a dalšími stávajícími nástroji pro financování a případným příspěvkem Evropské investiční banky.
(28)
S cílem zajistit soudržnost programů podporovaných z různých fondů ESI, zejména pokud jde o jejich přispění ke strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, je nezbytné stanovit minimální společné požadavky na obsah programů, jež mohou být doplněny pravidly pro daný fond, aby byla zohledněna zvláštní povaha každého fondu ESI.
(29)
Je nezbytné stanovit jasné postupy Komise pro posuzování, přijímání a změny programů. Aby byla zajištěna soudržnost mezi dohodou o partnerství a programy, mělo by být stanoveno, že programy, s výjimkou programů v rámci cíle Evropská územní spolupráce, nesmí být schváleny dříve, než Komise přijme rozhodnutí o schválení dohody o partnerství. Za účelem snížení administrativní zátěže pro členské státy by poté, co Komise schválí změny určitých částí programu, měly být automaticky upraveny i příslušné části dohody o partnerství. Dále je třeba zajistit také okamžité uvolnění prostředků přidělených na iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí stanovením zvláštních pravidel pro postup předkládání a schvalování specializovaných operačních programů pro iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí.
(30)
S cílem maximálně zúročit investice v oblasti výzkumu a inovací, které jsou zcela či částečně financovány z rozpočtu Unie, by se mělo usilovat o součinnost zejména mezi fungováním fondů ESI a programu Horizont 2020, jak byl zaveden nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1291/2013 (8), přičemž by měly být respektovány jejich odlišné cíle. Klíčovými mechanismy k dosažení této součinnosti by mělo být uznávání paušálních sazeb pro způsobilé náklady programu Horizont 2020 v případě podobných operací a příjemců a možnost kombinovat financování z různých nástrojů Unie, včetně fondů ESI a programu Horizont 2020, v rámci téže operace, aniž by docházelo ke dvojímu financování. Pro posílení výzkumných a inovačních kapacit vnitrostátních a regionálních subjektů a pro dosažení cíle „Cesty ke špičkovému výzkumu“ v méně rozvinutých regionech a v méně výkonném výzkumu, vývoji a inovacích by měly členské státy a regiony rozvíjet úzkou součinnost mezi fondy ESI a programem Horizont 2020 ve všech příslušných programových prioritách.
(31)
Územní soudržnost je podle Smlouvy o fungování EU dalším cílem hospodářské a sociální soudržnosti a je nezbytné zabývat se úlohou měst, funkčních zeměpisných oblastí a dílčích regionálních oblastí, jež čelí zvláštním zeměpisným nebo demografickým problémům. Za tímto účelem a za účelem lepší mobilizace potenciálu na místní úrovni je třeba posílit a usnadnit iniciativy komunitně vedeného místního rozvoje tím, že se stanoví společná pravidla pro všechny příslušné fondy ESI a zajistí se mezi nimi úzká koordinace. Komunitně vedený místní rozvoj by měl zohlednit potřeby a potenciál dotčených lokalit a rovněž relevantní sociokulturní charakteristiky. Hlavní zásadou by mělo být, že odpovědnost za vypracování a provádění strategií komunitně vedeného místního rozvoje by měly nést místní akční skupiny zastupující zájmy komunity. V rámci příslušných programů by měly být v souladu s pravidly pro daný fond vymezeny oblasti a obyvatelstvo, na něž se strategie komunitně vedeného místního rozvoje uplatní.
(32)
V zájmu snazšího a zvládnutelnějšího začlenění do procesu programování by komunitně vedený místní rozvoj měl být prováděn v rámci jediného tematického cíle - buď cíle na podporu sociálního začleňování a boje proti chudobě, nebo cíle na podporu zaměstnanosti a mobility pracovníků -, bez ohledu na to, že opatření financovaná jako součást komunitně vedeného místního rozvoje mohou přispívat ke všem ostatním tematickým cílům.
(33)
Pokud strategie městského nebo územního rozvoje vyžaduje integrovaný přístup, jelikož jde o investice na základě více než jedné prioritní osy jednoho nebo více operačních programů, mělo by být možné, aby byl příslušná opatření podporovaná z fondů, jež mohou být doplněna finanční podporou z EZFRV nebo ENRF, prováděna jako integrovaná územní investice v rámci operačního programu nebo operačních programů.
(34)
Finanční nástroje jsou stále důležitější, protože znásobují využívání fondů ESI, jsou schopny kombinovat různé formy veřejných a soukromých zdrojů na podporu cílů veřejné politiky a protože revolvingové formy financování činí tuto podporu udržitelnější z dlouhodobého hlediska.
(35)
Finanční nástroje podporované z fondů ESI by se měly používat k řešení zvláštních potřeb trhu rentabilním způsobem v souladu s cíli programů a neměly by vytlačovat soukromé financování. Rozhodnutí o financování podpůrných opatření prostřednictvím finančních nástrojů by proto měla vycházet z předběžného hodnocení, které průkazně odhalilo selhání trhu či ne právě optimální investiční situaci, a z odhadované výše a rozsahu potřebných veřejných investic. Toto nařízení by mělo jasně vymezit základní prvky předběžného hodnocení. Vzhledem k tomu, že předběžné hodnocení je velmi podrobné, mělo by být umožněno provádět předběžná hodnocení postupně a také je přezkoumávat a aktualizovat během provádění.
(36)
Finanční nástroje by se měly koncipovat a využívat tak, aby podporovaly podstatnou účast investorů a finančních institucí ze soukromého sektoru na základě vhodného rozložení rizik. Aby byly dostatečně přitažlivé pro soukromý sektor, je důležité, aby finanční nástroje byly koncipovány a využívány pružně. Řídicí orgány by proto měly rozhodovat o nejvhodnějších formách provádění finančních nástrojů, jež umožňují řešit zvláštní potřeby cílových regionů, v souladu s cíli příslušného programu, s výsledky předběžného hodnocení a s platnými pravidly pro poskytování státní podpory. Pružné využívání finančních nástrojů by mělo také umožňovat opětovné využití části zdrojů, jež byly zaplaceny zpět, během období způsobilosti, aby se umožnilo preferenční odměňování soukromých investorů nebo veřejných investorů působících v souladu se zásadami tržní ekonomiky. Preferenční odměňování by mělo zohledňovat tržní standardy a zajistit, aby veškerá státní podpora byla poskytnuta v souladu s použitelným unijním a vnitrostátním právem, aby se omezila na minimální částku nezbytnou k tomu, aby se vyvážil nedostatek soukromého kapitálu, a aby zohledňovala selhání trhu nebo ne právě optimální investiční situaci.
(37)
Aby se zohlednila vratná povaha podpory poskytnuté prostřednictvím finančních nástrojů a aby se zajistil soulad s tržními postupy, mělo by být možné, aby podpora z fondů ESI poskytovaná konečným příjemcům v podobě kapitálových či kvazikapitálových investic, půjček či záruk nebo jiných nástrojů pro sdílení rizik pokrývala veškeré investice uskutečněné konečnými příjemci, bez rozlišení nákladů spojených s DPH. V souladu s tím by způsob zohledňování DPH na úrovni konečného příjemce měl být pro účely určení způsobilosti výdaje spojeného s grantem relevantní pouze v případech, kdy jsou finanční nástroje kombinované s granty.
(38)
Pokud určité části investice nevytvářejí přímé finanční výnosy, mohlo by být odůvodněné kombinovat prostředky z finančních nástrojů s grantovou podporou do výše povolené platnými pravidly pro poskytování státní podpory, aby byla zajištěna ekonomická udržitelnost projektů. V takovém případě by měly být stanoveny zvláštní podmínky k zamezení dvojího financování.
(39)
Aby se zajistilo, že zdroje přidělené na finanční nástroje ve prospěch malých a středních podniků dosáhnou účelného a účinného kritického množství nového dluhového financování pro malé a střední podniky, mělo by být možné tyto zdroje využívat na celém území dotčeného členského státu bez ohledu na kategorie regionů. Avšak při jednání o dohodě o financování mezi členským státem a EIB by mělo být možné umožnit navrácení zdrojů regionu nebo skupině regionů v rámci téhož členského státu na poměrném základě jako součást jediného specializovaného národního programu podle finančního příspěvku z EFRR a EZFRV.
(40)
Příspěvky členských států na společné neomezené záruky a sekuritizace finančních nástrojů ve prospěch malých a středních podniků by měly být postupně během let 2014, 2015 a 2016 odstraněny a částky, které mají členské státy platit EIB, by měly být odpovídajícím způsobem rozvrženy v dohodě o financování, v souladu se standardním bankovním postupem a s cílem rozložit účinky na prostředky na platby v každém jednotlivém roce.
(41)
V případě sekuritizace transakcí je při uzavření programu třeba zajistit, že na cíl podpory malých a středních podniků byla použita alespoň částka odpovídající příspěvku Unie, v souladu se zásadami týkajícími se finančních nástrojů stanovenými ve finančním nařízení.
(42)
Řídicí orgány by měly mít možnost flexibilně rozhodovat o přispívání prostředků z programů na finanční nástroje vytvořené na úrovni Unie a řízené přímo či nepřímo Komisí nebo na nástroje zřízené na celostátní, regionální, nadnárodní nebo přeshraniční úrovni a spravované řídicím orgánem nebo na jeho odpovědnost. Řídicí orgány by rovněž měly mít možnost uplatňovat finanční nástroje přímo, prostřednictvím stávajících nebo nově vytvořených fondů nebo prostřednictvím fondů fondů.
(43)
S cílem zajistit přiměřená kontrolní opatření a zachovat přidanou hodnotu finančních nástrojů by zamýšlení koneční příjemci neměli být odrazováni nadměrnou administrativní zátěží. Subjekty odpovědné za audit programů by měly audity provádět v první řadě na úrovni řídicích orgánů a orgánů provádějících finanční nástroje, včetně fondů fondů. Mohou však nastat zvláštní situace, kdy dokumenty potřebné k uzavření těchto auditů nejsou na úrovni řídicích orgánů nebo na úrovni orgánů provádějících finanční nástroje k dispozici nebo kdy tyto dokumenty nejsou pravdivým a přesným záznamem poskytnuté podpory. V těchto zvláštních případech jsou tedy zapotřebí stanovit určitá ustanovení, která umožní provedení auditu i na úrovni konečných příjemců.
(44)
Výše prostředků kdykoli vyplacených z fondů ESI na finanční nástroje by měla odpovídat částce nezbytné k provedení plánovaných investic a plateb konečným příjemcům, včetně správních nákladů a poplatků. Žádosti o průběžné platby by proto měly být podávány postupně. Částka, která má být vyplacena jako průběžná platba, by měla dosahovat maximálně 25 % celkové částky příspěvků z programu vyčleněné na daný finanční nástroj podle příslušné dohody o financování, přičemž následné průběžné platby by měly být podmíněny minimálním procentním podílem skutečných částek zahrnutých do předchozích žádostí, které byly vynaloženy jako způsobilé výdaje.
(45)
Je třeba stanovit zvláštní pravidla, pokud jde o částky, které mají být schváleny jako způsobilé výdaje při uzavření programu, má-li se zajistit, aby tyto částky, včetně nákladů a poplatků týkajících se řízení, placené z fondů ESI na finanční nástroje byly účinně využity na investice do konečných příjemců. Pravidla by měla být dostatečně flexibilní, aby bylo možné podporovat nástroje akciového kapitálu ve prospěch podniků, jimž je pomoc určena, a měla by proto zohlednit určité charakteristické vlastnosti akciových nástrojů určených podnikům, jako jsou tržní postupy pro následné financování fondů rizikového kapitálu. Podniky, jimž je pomoc určena, by měly mít možnost - v souladu s podmínkami stanovenými v tomto nařízení - čerpat pro takové nástroje nadále podporu z fondů ESI i po skončení období způsobilosti.
(46)
Je rovněž nezbytné stanovit zvláštní pravidla pro opětovné využití zdrojů, které připadají na podporu z fondů ESI až do konce období způsobilosti, a stanovit další pravidla pro využití zdrojů po skončení období způsobilosti.
(47)
Obecně by mělo platit, že podpora z fondů ESI by neměla být používána na financování investic, které již byly fyzicky dokončeny nebo plně provedeny ke dni, kdy bylo přijato investiční rozhodnutí. Pokud však jde o investice do infrastruktury, jejichž cílem je podpořit rozvoj nebo obnovu měst, či o podobné investice do infrastruktury, jež mají diverzifikovat nezemědělskou činnost ve venkovských oblastech, mohla by být zapotřebí určitá částka na podporu reorganizace dluhového portfolia, pokud jde o infrastrukturu, která je součástí nové investice. V těchto případech by mělo být možné použít na reorganizaci dluhového portfolia podporu z fondů ESI, a sice maximálně ve výši 20 % celkové podpory programu z prostředků finančního nástroje na investici.
(48)
Členské státy by měly monitorovat programy s cílem přezkoumat jejich provádění a pokrok směrem k dosažení cílů programu. Za tímto účelem by členské státy měly v souladu se svým institucionálním, právním a finančním rámcem zřídit monitorovací výbory a vymezit jejich složení a funkce pro fondy ESI. Měla by být stanovena zvláštní pravidla pro monitorovací výbory programů, jež sledují cíl evropské územní spolupráce, vzhledem ke zvláštní povaze těchto programů. Mohl by být zřízen společný monitorovací výbor, aby se zjednodušila koordinace mezi jednotlivými fondy ESI. V zájmu zajištění účinnosti by měl mít monitorovací výbor možnost předkládat řídicím orgánům připomínky k provádění a hodnocení programu, včetně opatření na snížení administrativní zátěže příjemců, a měl by monitorovat opatření přijatá na základě svých připomínek.
(49)
Pro zjednodušení ustanovení o řízení na všech úrovních je nezbytné sladit ustanovení o monitorování a podávání zpráv v souvislosti s fondy ESI. Je třeba zajistit vyvážené požadavky na podávání zpráv, ale rovněž dostupnost souhrnných informací o dosaženém pokroku, pokud jde o zásadní přezkumné body. Proto je nutné, aby požadavky na podávání zpráv odrážely informační potřeby v daných letech a aby byly sladěny s načasováním přezkumu výkonnosti.
(50)
Za účelem sledování pokroku programů by se mělo každý rok konat přezkumné jednání mezi každým členským státem a Komisí. Členský stát a Komise by však měly mít možnost se dohodnout, že toto jednání uspořádají výlučně v letech 2017 a 2019, aby se zabránilo zbytečné administrativní zátěži.
(51)
Aby mohla Komise sledovat pokrok učiněný při plnění cílů Unie a úkolů, které jednotlivé fondy plní v souladu se svými cíli stanovenými ve Smlouvě, měly by členské státy předkládat zprávy o pokroku při provádění svých dohod o partnerství. Na základě těchto zpráv by Komise měla v letech 2017 a 2019 připravit strategickou zprávu o pokroku. V zájmu zajištění pravidelné politicko- strategické diskuse o přispění fondů ESI k plnění cílů strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a v zájmu zefektivnění výdajů a politiky v souladu s evropským semestrem, by měla o strategických zprávách jednat Rada. Na základě této diskuse by Rada měla být schopna poskytnout podklady pro jarní zasedání Evropské rady věnované hodnocení úlohy všech politik a nástrojů Unie při zajištění udržitelného růstu a vytváření pracovních míst v celé Unii.
(52)
Je třeba posuzovat účinnost, účelnost a dopad pomoci z fondů ESI, aby se zlepšila kvalita koncepce a provádění programů, a určit dopad programů na cíle v rámci strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a případně, s ohledem na rozsah programu, na cíle dotčené programové oblasti týkající se hrubého domácího produktu (HDP) a nezaměstnanosti. Měly by být stanoveny oblasti odpovědnosti členských států a Komise v tomto ohledu.
(53)
Za účelem zlepšení kvality koncepce každého programu a za účelem ověření, zda lze dosáhnout jeho záměrů a cílů, by se mělo provádět předběžné hodnocení každého programu.
(54)
Řídicí orgán nebo členský stát by měl vypracovat plán hodnocení. Plán hodnocení by se mohl vztahovat na více programů. V průběhu programového období by měly řídicí orgány zajistit, aby byla prováděna hodnocení, jejichž účelem bude posoudit účinnost, účelnost a dopad programu. Monitorovací výbor a Komise by měly být informovány o výsledcích tohoto hodnocení, aby se usnadnila strategická rozhodnutí.
(55)
Měla by se provádět následná hodnocení za účelem posouzení účinnosti a efektivity fondů ESI a jejich dopadu na obecné cíle fondů ESI a strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, a to s přihlédnutím k cílům stanoveným v rámci této strategie Unie. Pro každý fond ESI by Komise měla vypracovat souhrnnou zprávu, v níž nastíní hlavní závěry následných hodnocení.
(56)
Měly by být určeny druhy činností, které lze provádět z podnětu Komise a členských států jakožto technickou pomoc s podporou fondů ESI.
(57)
Aby bylo zajištěno účinné využívání zdrojů Unie a aby se předešlo nadměrnému financování operací, jež po ukončení vytvářejí čisté příjmy, měly by být pro stanovení čistého příjmu takovýchto operací použity odlišné metody, včetně zjednodušeného přístupu založeného na paušálních sazbách pro odvětví nebo dílčí odvětví. Tyto paušální sazby by měly vycházet z dosavadních údajů dostupných Komisi, potenciálu návratnosti nákladů a v příslušných případech ze zásady „znečišťovatel platí“. Mělo by rovněž existovat ustanovení, které prostřednictvím aktu v přenesené pravomoci umožní rozšířit paušální sazby na nová odvětví, zavést dílčí odvětví nebo přezkoumat sazby pro budoucí projekty v případě, že budou zpřístupněny nové údaje. Použití paušálních sazeb by mohlo být zvlášť vhodné pro činnosti v oblasti informačních a komunikačních technologií, výzkumu, vývoje a inovací a energetické účinnosti. Navíc v zájmu uplatňování zásady proporcionality a zohlednění dalších právních nebo správních předpisů a smluvních ustanovení, která by se mohla použít, je třeba stanovit výjimky z těchto pravidel.
(58)
Je důležité zajistit přiměřený přístup a zamezit dvojímu ověřování finančních potřeb v případě operací, které po ukončení vytvářejí čistý příjem a na než se rovněž vztahují pravidla pro poskytování státní podpory za předpokladu, že tato pravidla také stanoví maximální výši podpory, kterou lze udělit. Je-li tedy čerpána podpora de minimis, slučitelná státní podpora pro malé a střední podniky, u níž je stanovena maximální intenzita či výše podpory, nebo slučitelná státní podpora pro velké podniky, v jejímž případě se individuálně ověřují finanční potřeby v souladu s platnými pravidly pro poskytování státní podpory, neměl by se uplatňovat požadavek na výpočet čistého příjmu. Mělo by být nicméně na rozhodnutí dotčeného členského státu, zda použije metody pro výpočet čistého příjmu, pokud tak stanoví vnitrostátní pravidla.
(59)
Účinným prostředkem k realizaci projektů, jenž zajistí dosažení cílů veřejné politiky sdružením různých forem veřejných a soukromých zdrojů, může být partnerství veřejného a soukromého sektoru. V zájmu snazšího používání fondů ESI na podporu operací prováděných v rámci partnerství veřejného a soukromého sektoru by toto nařízení mělo zohlednit určité charakteristické rysy partnerství veřejného a soukromého sektoru a náležitě přizpůsobit některá společná ustanovení o fondech ESI.
(60)
Počátek a konec období způsobilosti výdajů by měly být vymezeny tak, aby poskytly jednotné a spravedlivé pravidlo platné pro provádění fondů ESI v celé Unii. Aby se usnadnilo provádění programů, je vhodné stanovit, že počáteční datum pro způsobilost výdajů může být před 1. lednem 2014, pokud dotyčný členský stát předloží program před tímto dnem. S přihlédnutím k naléhavé potřebě uvolnit zdroje přidělené v rámci Iniciativy na podporu zaměstnanosti mladých lidí a podpořit její okamžité provádění by počátečním datem pro způsobilost výdajů mělo být výjimečně 1. září 2013. Aby se zajistilo účinné využívání fondů ESI a snížilo riziko pro rozpočet Unie, je nutné zavést omezení v případě podpor pro dokončené operace.
(61)
V souladu se zásadou subsidiarity a s výhradou výjimek stanovených v nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1301/2013 (9), nařízení o ESF, nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1300/2013 (10), nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1299/2013 (11), nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1305/2013 (12) a v nařízení o ENRF by členské státy měly přijmout vnitrostátní pravidla upravující způsobilost výdajů.
(62)
S cílem zjednodušit využívání fondů ESI a snížit riziko chyb, ale zároveň umožnit v případě potřeby diferenciaci odrážející specifika politiky, je vhodné vymezit formy podpory, harmonizované podmínky pro vyplácení grantů a vratné pomoci, financování paušální sazbou, zvláštní pravidla způsobilosti pro granty a vratnou pomoc a zvláštní podmínky upravující způsobilost operací podle místa.
(63)
Podporu z fondů ESI by mělo být možné poskytovat ve formě grantů, cen, vratné pomoci nebo finančních nástrojů či jejich kombinace s cílem umožnit příslušným orgánům výběr nejvhodnějšího druhu podpory k řešení zjištěných potřeb.
(64)
Aby byla zajištěna účinnost, spravedlnost a trvale udržitelný efekt zásahů fondů ESI, měla by existovat ustanovení, která zaručí, že investice do podniků a infrastruktury budou mít dlouhou životnost, a zabrání tomu, aby se fondy ESI využívaly k nepatřičným výhodám. Zkušenosti ukázaly, že dostatečná minimální doba činí pět let, s výjimkou případů, kdy pravidla státní podpory stanoví jinou dobu. Nicméně v souladu se zásadou proporcionality je možné, aby bylo odůvodněno stanovení kratší, tříleté doby v případech, kdy investice souvisí s udržováním investic nebo pracovních míst vytvořených malými a středními podniky. V případě operace zahrnující investici do infrastruktury nebo investici do produkce, jejímž příjemcem není malý nebo střední podnik, by se měl příspěvek z fondů ESI vrátit, jestliže je do 10 let od poslední platby příjemci produktivní činnost přesunuta mimo Unii. Z obecných požadavků na trvalost je vhodné vyloučit činnosti podporované ESF a činnosti, které nezahrnují produktivní investice nebo investice do infrastruktury, pokud tyto požadavky nevyplývají z platných pravidel státní podpory, a je vhodné vyloučit příspěvky do finančních nástrojů nebo z nich. Neoprávněně vyplacené částky by měly být vráceny a měly by podléhat postupům pro případy nesrovnalostí.
(65)
Členské státy by měly přijmout přiměřená opatření, aby zajistily řádné nastavení a fungování svých systémů řízení a kontroly, a tím poskytly jistotu, pokud jde o zákonné a řádné využívání fondů ESI. Proto by měly být specifikovány povinnosti členských států, pokud jde o systémy řízení a kontroly programů a prevenci, zjišťování a nápravu nesrovnalostí a porušování práva Unie.
(66)
Za řízení a kontrolu programů by měly v souladu se zásadami sdíleného řízení zodpovídat členské státy a Komise. Za provádění a kontrolu operací v rámci programů by měly v prvé řadě odpovídat členské státy prostřednictvím svých systémů řízení a kontroly. Aby se posílila účinnost kontroly nad výběrem a prováděním operací a fungování systému řízení a kontroly, měly by být specifikovány funkce řídicího orgánu.
(67)
Členské státy by měly plnit povinnosti v oblasti řízení, kontroly a auditu a nést následnou odpovědnost v souladu s pravidly sdíleného řízení obsaženými v tomto nařízení, ve finančním nařízení a v pravidlech pro daný fond. Členské státy by měly zajistit, aby byla v souladu s podmínkami stanovenými v tomto nařízení zavedena účinná opatření pro posuzování stížností týkajících se fondů ESI. V souladu se zásadou subsidiarity by členské státy měly na žádost Komise prošetřit stížnosti, které byly předloženy Komisi a které spadají do působnosti jejich opatření, a měly by Komisi informovat o výsledcích požadovaného šetření.
(68)
Měly by být stanoveny pravomoci a odpovědnosti Komise, pokud jde o ověřování účinnosti fungování systémů řízení a kontroly a požadování zásahu ze strany členského státu. Komise by rovněž měla mít pravomoc provádět na místě audity a kontroly zaměřené na otázky související s řádným finančním řízením, aby mohla vyvodit závěry o výkonnosti fondů ESI.
(69)
Rozpočtové závazky Unie by se měly proplácet každý rok. Aby bylo zajištěno účinné řízení programů, je nutno stanovit společná pravidla pro předběžné financování, žádosti o průběžné platby a konečný zůstatek, aniž jsou dotčena zvláštní pravidla týkající se každého fondu ESI.
(70)
Předběžná platba na počátku programů zajišťuje, že členský stát má prostředky k tomu, aby poskytl podporu příjemcům při provádění programu od okamžiku zahájení programu, tak aby tito příjemci případně mohli obdržet zálohu potřebnou na realizaci plánovaných investic a aby jim byly předložené žádosti o platbu rychle proplaceny. Proto by se měla přijmout ustanovení pro počáteční předběžné financování z fondů ESI. Počáteční předběžné financování by se mělo zcela vyúčtovat při uzavření programu.
(71)
Za účelem ochrany finančních zájmů Unie by měla být stanovena časově omezená opatření, která pověřenému schvalujícímu úředníkovi umožní přerušit platbu v případě, že existují jasné důkazy o možných významných nedostatcích ve fungování systémů řízení a kontroly, důkazy o pochybení souvisejícím s žádostí o platbu nebo nedodržení povinnosti předložit dokumenty pro účely kontroly a schválení účetní závěrky. Toto přerušení by mělo trvat nejvýše šest měsíců s možností prodloužení této lhůty, se souhlasem členského státu, na devět měsíců, s cílem poskytnout dostatek času na odstranění příčin přerušení, a předejít tak pozastavení plateb.
(72)
V zájmu ochrany rozpočtu Unie může být nezbytné, aby Komise prováděla finanční opravy. Aby se zajistila právní jistota pro členské státy, je nezbytné vymezit okolnosti, za kterých porušení použitelného práva Unie nebo práva členských států souvisejícího s jeho uplatňováním může vést k finančním opravám ze strany Komise. Aby se zajistila souvislost finančních oprav ukládaných Komisí členským státům s ochranou finančních zájmů Unie, měly by být takové opravy omezeny pouze na případy, kdy se porušení platného práva Unie nebo práva jednotlivých členských států souvisejícího s uplatňováním příslušného práva Unie přímo nebo nepřímo týká způsobilosti, správnosti, řízení nebo kontroly operací a souvisejících výdajů vykázaných Komisi. Pro zajištění proporcionality je důležité, aby Komise při rozhodování o finanční opravě zvážila povahu a závažnost dotčeného porušení a související finanční důsledky pro rozpočet Unie.
(73)
Za účelem podpory finanční kázně je vhodné stanovit opatření ke zrušení kterékoli části rozpočtového závazku v rámci některého programu, zejména pokud částka může být vyňata ze zrušení závazku a pokud prodlevy při provádění vyplývají z mimořádných nebo nepředvídatelných okolností nezávislých na dotyčné straně, jejichž následkům nelze ani přes veškeré prokázané úsilí zabránit, jakož i v situaci, kdy byla předložena žádost o platbu, avšak lhůta pro její uhrazení byla přerušena nebo platba byla pozastavena.
(74)
Postup zrušení závazku je tedy nezbytnou součástí mechanismu pro přidělování výkonnostní rezervy a v takových případech by mělo být možné získat prostředky zpět a následně je přidělit na závazky pro další programy a priority. Při provádění některých specifických finančních nástrojů ve prospěch malých a středních podniků, v jejichž případě dochází k rušení závazků v důsledku přerušení účasti některého členského státu na těchto finančních nástrojích, je také třeba stanovit přidělení zpětně získaných prostředků na závazky pro další programy. Vzhledem k tomu, že bude nezbytné stanovit ve finančním nařízení dodatečná ustanovení, která takovéto zpětné získávání prostředků umožní, měly by tyto postupy platit pouze s účinností od data vstupu v platnost odpovídající změny finančního nařízení.
(75)
Je zapotřebí dalších obecných ustanovení, pokud jde o konkrétní fungování fondů. Aby se zvýšila jejich přidaná hodnota a jejich příspění k prioritám strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a úkolům jednotlivých fondů podle cílů stanovených ve Smlouvě, mělo by být fungování těchto fondů zjednodušeno a fondy by se měly soustředit na cíl Investice pro růst a zaměstnanost a cíl Evropská územní spolupráce.
(76)
Dodatečná ustanovení pro konkrétní fungování EZFRV a ENRF jsou uvedena v příslušných odvětvových právních předpisech.
(77)
Aby se přispělo k plnění cílů SFEU spočívajících v hospodářské, sociální a územní soudržnosti, měl by cíl „Investice pro růst a zaměstnanost“ podporovat všechny regiony. Aby se poskytovala vyrovnaná a postupná podpora a zohlednil se hospodářský a sociální rozvoj, měly by se zdroje v rámci tohoto cíle přidělovat z EFRR a ESF mezi méně rozvinuté regiony, přechodové regiony a více rozvinuté regiony podle jejich HDP na obyvatele ve srovnání s průměrem EU-27. Pro zajištění dlouhodobé udržitelnosti investic ze strukturálních fondů, konsolidaci dosaženého rozvoje a stimulaci hospodářského růstu a sociální soudržnosti regionů Unie, by regiony, jejichž HDP na obyvatele byl v programovém období 2007-2013 nižší než 75 % průměru EU-25 v referenčním období, ale jejichž HDP na obyvatele vzrostl na více než 75 % průměru EU-27, měly obdržet nejméně 60 % svého orientačního průměrného ročního přídělu na období 2007-2013. Celkové příděly z EFRR, ESF a Fondu soudržnosti pro určitý členský stát by měly představovat alespoň 55 % celkového přídělu tohoto členského státu na období 2007-2013. Členské státy, jejichž hrubý národní důchod (HND) na obyvatele je nižší než 90 % průměru Unie, by měly z Fondu soudržnosti čerpat prostředky v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost.
(78)
Pro určování regionů a oblastí, jež jsou způsobilé k poskytnutí podpory z fondů, by se měla stanovit objektivní kritéria. Za tímto účelem by mělo být určení těchto regionů a oblastí na úrovni Unie založeno na společném systému třídění regionů stanoveném nařízením Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 1059/2003 (13) ve znění nařízení Komise (ES) č. 105/2007 (14).
(79)
Aby Komise mohla určit přiměřený finanční rámec pro fondy, měla by za použití objektivní a transparentní metody a prostřednictvím prováděcích aktů stanovit orientační roční rozpis dostupných prostředků na závazky s cílem zaměřit se na regiony, jejichž rozvoj zaostává, včetně těch, které dostávají přechodnou podporu. Aby bylo možné zohlednit zvláště složitou situaci členských států, které trpí krizí, a v souladu s nařízením Rady (EU, Euratom) č. 1311/2013 (15), měla by Komise na základě nejnovějších dostupných statistik přezkoumat celkové příděly všech členských států v roce 2016 a případně tyto příděly upravit, pokud existuje kumulativní rozdíl více než 5 %. Požadovaná úprava by měla být rovnoměrně rozložena do let 2017-2020.
(80)
Aby se v celé Unii podpořilo nezbytné urychlení rozvoje dopravní a energetické infrastruktury, jakož i infrastruktury informačních a komunikačních technologií, je vytvořen nástroj pro propojení Evropy v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1316/2013 (16). Na projekty realizující hlavní sítě nebo na projekty a horizontální činnosti určené v části I přílohy uvedeného nařízení by měla být poskytována podpora z Fondu soudržnosti.
(81)
Přidělování ročních prostředků z fondů členskému státu by mělo být omezeno stropem, který by byl stanoven s ohledem na HDP tohoto konkrétního členského státu.
(82)
Je nezbytné stanovit limity zdrojů pro cíl Investice pro růst a zaměstnanost a přijmout objektivní kritéria pro jejich přidělování regionům a členským státům. Členské státy by měly podporu zaměřovat tak, aby zabezpečily dostatečné investice na zaměstnanost mladých lidí, mobilitu pracovníků, znalosti, sociální začleňování a boj proti chudobě, aby bylo zajištěno, že procentní podíl ESF z celkových kombinovaných zdrojů pro strukturální fondy a Fond soudržnosti na úrovni Unie, s výjimkou podpory z Fondu soudržnosti na dopravní infrastrukturu v rámci nástroje pro propojení Evropy a podpory ze strukturálních fondů na pomoc nejchudším osobám, nebyla v členských státech nižší než 23,1 %.
(83)
Vzhledem k tomu, že je naléhavě třeba řešit nezaměstnanost mládeže v nejvíce postižených regionech Unie i v celé Unii, měla by být vytvořena Iniciativa na podporu zaměstnanosti mladých lidí financovaná zvláštním přídělem a cílenými investicemi z ESF, aby doplnila a posílila významnou podporu již poskytnutou z fondů ESI. Iniciativa na podporu zaměstnanosti mladých lidí by se měla zaměřit na podporu mladých lidí, zejména těch bez práce a neúčastnících se vzdělávacího procesu ani profesní přípravy s bydlištěm ve způsobilých regionech. Iniciativa na podporu zaměstnanosti mladých lidí by měla být prováděna v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost.
(84)
Kromě toho je v souladu s hlavním cílem snižování chudoby nezbytné přeorientovat Fond evropské pomoci nejchudším osobám na podporu sociálního začleňování. Mělo by se zvážit vytvoření mechanismu, který by do tohoto nástroje převáděl zdroje z prostředků, které jsou jednotlivým členským státům přidělovány ze strukturálních fondů.
(85)
S ohledem na současné hospodářské okolnosti by neměla maximální úroveň převodů (strop) z fondů jednotlivým členským státům znamenat přidělení prostředků vyšší než 110 % jejich úrovně v reálných hodnotách pro programové období 2007 až 2013.
(86)
Aby byl zajištěn přiměřený příděl pro každou kategorii regionů, neměly by se zdroje z fondů převádět mezi méně rozvinutými, přechodovými a více rozvinutými regiony s výjimkou řádně odůvodněných okolností souvisejících se splněním jednoho nebo více tematických cílů. Tyto převody by neměly představovat více než 3 % z celkových prostředků určených pro dotyčnou kategorii regionů.
(87)
Aby byl zajištěn skutečný hospodářský dopad, neměla by podpora z fondů nahrazovat výdaje z veřejných zdrojů nebo rovnocenné strukturální výdaje členských států za podmínek tohoto nařízení. Kromě toho, má-li podpora z fondů zohledňovat širší hospodářské souvislosti, měla by být úroveň výdajů z veřejných zdrojů stanovena podle obecných makroekonomických podmínek, ve kterých financování probíhá, a to na základě ukazatelů uvedených v programech stability a v konvergenčních programech každoročně předkládaných členskými státy v souladu s nařízením Rady (ES) č. 1466/1997 (17). Ověření zásady adicionality, které provádí Komise, by se mělo zaměřit na členské státy, kde v méně rozvinutých a přechodových regionech žije nejméně 15 % obyvatel, a to kvůli rozsahu finančních prostředků, jež jim jsou přidělovány.
(88)
Je nezbytné přijmout dodatečná ustanovení ohledně programování, řízení, monitorování a kontroly operačních programů podporovaných z fondů v zájmu většího zaměření na výsledky. Zejména je nutné stanovit podrobné požadavky na obsah těchto operačních programů. To by mělo usnadnit zavedení ucelené intervenční logiky, jež umožní řešit zjištěné rozvojové potřeby, stanovit rámec pro hodnocení výkonnosti a podpořit účinné a účelné čerpání fondů. Obecně by mělo platit, že prioritní osa by měla pokrývat jeden tematický cíl, jeden fond a jednu kategorii regionů. V zájmu zvýšení účinnosti tematicky uceleného integrovaného přístupu by mělo být případně možné, aby se prioritní osa týkala více kategorií regionů a aby v rámci jednoho nebo více tematických cílů slučovala jednu nebo několik doplňujících se investičních priorit EFRR, ESF a Fondu soudržnosti.
(89)
Pokud členský stát připraví pro každý fond pouze jeden operační program, takže se programy i dohoda o partnerství připravují na celostátní úrovni, měla by být přijata zvláštní opatření k zajištění doplňkovosti těchto dokumentů.
(90)
Má-li se nalézt kompromis mezi potřebou stručných operačních programů, jež stanoví jasné závazky členských států, a potřebou umožnit flexibilně se přizpůsobovat měnícím se okolnostem, je třeba rozlišovat mezi základními prvky operačního programu, které podléhají rozhodnutí Komise, a ostatními prvky, které rozhodnutí Komise nepodléhají a členské státy je mohou měnit. V důsledku toho by měly být stanoveny postupy, jejichž prostřednictvím by bylo možné měnit některé nepodstatné tyto jiné než základní prvky operačních programů na vnitrostátní úrovni bez rozhodnutí Komise.
(91)
Za účelem zlepšení doplňkovosti a jednoduššího provádění by mělo být možné podporu z Fondu soudržnosti a EFRR kombinovat s podporou z ESF ve společných operačních programech v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost.
(92)
Velké projekty zaujímají významný podíl na financování Unie a často mají strategický význam pro plnění strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění. Proto je odůvodněné, aby operace přesahující určitou mezní hodnotu nadále podléhaly zvláštním schvalovacím postupům podle tohoto nařízení. Tato mezní hodnota by měla být stanovena ve vztahu k celkovým způsobilým nákladům a s ohledem na očekávané čisté příjmy, přičemž mezní hodnota pro dopravní projekty by měla být vyšší vzhledem k obvykle většímu rozsahu investic v tomto odvětví. K zajištění jednoznačnosti je vhodné pro tento účel vymezit obsah žádosti velkého projektu. Žádost by měla obsahovat nezbytné informace ujišťující, že finanční příspěvek z fondů nebude mít za následek podstatnou ztrátu pracovních míst ve stávajících výrobních lokalitách v Unii
(93)
Schvalovací postup Komise by měl být zjednodušen s cílem podpořit přípravu a provádění velkých projektů na řádném ekonomickém a technickém základě a využití poradenství odborníků v ranné fázi, kdy nezávislí odborníci za technické pomoci Komise nebo - po dohodě s Komisí - jiní nezávislí odborníci jsou schopni poskytovat jasná stanoviska k proveditelnosti a ekonomické životaschopnosti velkých projektů. Komise by měla mít možnost zamítnout finanční příspěvek pouze v případě, že v nezávislém přezkumu kvality odhalí významné nedostatky.
(94)
Pokud není vypracován nezávislý přezkum kvality velkých projektů, členské státy by měly Komisi předložit všechny potřebné informace, aby mohla posoudit velké projekty a stanovit, zda je požadovaný finanční příspěvek opodstatněný.
(95)
S cílem zajistit kontinuitu provádění, zabránit vzniku nadbytečné administrativní zátěže a pro účely uvedení v soulad s rozhodnutím Komise o pokynech k ukončení programového období 2007-2013 jsou přijata ustanovení týkající se jednotlivých fází velkých projektů schválených na základě nařízení Rady (ES) č. 1083/2006 (18), u nichž se očekává, že období jejich provádění bude delší než programové období upravené tímto nařízením. Za určitých podmínek by mělo být umožněno použití urychleného postupu pro oznámení a schválení druhé nebo následující fáze velkého projektu, jehož předcházející fázi nebo fáze Komise schválila v rámci programového období 2007-2013. Každá jednotlivá fáze takové vícefázové operace, která sleduje stejný obecný cíl, by měla být prováděna podle pravidel příslušných programových období.
(96)
Aby členské státy měly možnost provádět část operačního programu s použitím přístupu založeného na výsledcích, je užitečné vytvořit společný akční plán zahrnující projekt nebo skupinu projektů, které má příjemce provádět a které by měly přispět k dosažení cílů operačního programu. Aby se zjednodušila a posílila orientace fondů na výsledky, řízení společného akčního plánu by mělo být založeno výlučně na společně dohodnutých milnících, výstupech a výsledcích vymezených v rozhodnutí Komise, kterým se přijímá společný akční plán. Kontrola a audit společného akčního plánu by měly být rovněž omezeny na to, zda dosahují těchto milníků, výstupů a výsledků. Je tudíž nezbytné stanovit pravidla pro vypracování, obsah, přijetí, finanční řízení a kontrolu tohoto společného akčního plánu.
(97)
Je nutné přijmout zvláštní pravidla, pokud jde o funkce monitorovacího výboru a výroční zprávy o provádění operačních programů podporovaných z fondů. Dodatečná ustanovení pro konkrétní fungování EZFRV jsou uvedena v příslušných odvětvových právních předpisech.
(98)
Aby se zajistila dostupnost zásadních a aktualizovaných údajů o provádění programů, je nezbytné, aby členské státy poskytovaly Komisi tyto klíčové údaje pravidelně. Aby se předešlo dodatečné zátěži pro členské státy, měl by být tento požadavek omezen na údaje shromažďované průběžně a jejich předávání by mělo probíhat elektronickou výměnou.
(99)
S cílem posílit sledování pokroku při provádění fondů a usnadnit finanční řízení je nutné, aby byly včas zpřístupněny základní finanční údaje o pokroku při provádění fondů.
(100)
V souladu s článkem 175 Smlouvy o fungování EU má Komise každé tři roky předkládat Evropskému parlamentu, Radě, Hospodářskému a sociálnímu výboru a Výboru regionů zprávy o soudržnosti popisující pokrok dosažený při upevňování hospodářské, sociální a územní soudržnosti Unie. Je nezbytné přijmout ustanovení týkající se obsahu této zprávy.
(101)
Je důležité upozorňovat na úspěchy fondů širokou veřejnost a zvyšovat povědomí o cílech politiky soudržnosti. Občané by měli mít právo vědět, jak jsou finanční zdroje Unie investovány. Povinnost zajistit vhodné informování veřejnosti by měly mít jak řídicí orgány a příjemci, tak orgány Unie a poradní subjekty. Aby se zajistila větší účinnost při komunikaci s veřejností a lepší součinnost mezi jednotlivými komunikačními činnostmi z iniciativy Komise, měly by zdroje přidělené na komunikační činnosti podle tohoto nařízení pokrývat rovněž sdělování politických priorit Unie, pokud se týkají obecných cílů tohoto nařízení.
(102)
Aby se posílila dostupnost a transparentnost informací o možnostech financování a příjemcích podpory, měla by být v každém členském státě zpřístupněna jediná internetová stránka nebo internetový portál poskytující informace o všech operačních programech, včetně seznamu operací podporovaných v rámci každého operačního programu.
(103)
Aby bylo zajištěno šíření informací o úspěších fondů a úloze, kterou přitom má Unie, a aby byli potenciální příjemci informováni o možnostech financování, měla by být v tomto nařízení vymezena podrobná pravidla pro informační a komunikační opatření s ohledem na rozsah operačních programů v souladu se zásadou proporcionality, jakož i určité technické vlastnosti takových opatření.
(104)
Má-li se zajistit, aby byl příděl pro každý fond zaměřený na strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a na zvláštní úkoly jednotlivých fondů v souladu s jejich cíli vycházejícími ze Smlouvy, je nutné stanovit stropy přídělu na technickou pomoc členskému státu. Rovněž je nutné zajistit, aby právní rámec pro programování technické pomoci usnadňoval vytváření zjednodušených způsobů jejího poskytování v případě, kdy členské státy provádějí několik fondů současně, a aby zahrnoval pro tento rámec několik kategorií regionů.
(105)
Je nezbytné určit prvky pro úpravu míry spolufinancování z fondů na prioritní osy, zejména za účelem posílení multiplikačního účinku prostředků Unie. Je rovněž nutné stanovit míry spolufinancování podle kategorií regionů, aby se zajistilo respektování zásady spolufinancování pomocí vhodné míry vnitrostátní podpory z veřejných nebo soukromých prostředků.
(106)
Je nezbytné, aby členské státy určily pro každý operační program řídicí orgán, certifikační orgán a funkčně nezávislý auditní orgán. Aby se zajistila flexibilita pro členské státy při zřizování jejich systémů kontroly, je vhodné umožnit, aby funkce certifikačního orgánu mohl vykonávat i řídicí orgán. Členské státy by měly mít rovněž možnost určit zprostředkující subjekty, které mají provádět určité úkoly řídicího orgánu nebo certifikačního orgánu. Členské státy by měly v takovém případě jasně stanovit jejich povinnosti a funkce.
(107)
Aby se přihlédlo ke zvláštní organizaci systémů řízení a kontroly u fondů a ENRF a k potřebě zajistit vyvážený přístup, měla by být stanovena zvláštní ustanovení pro určení řídicího orgánu a certifikačního orgánu. Aby se zabránilo zbytečné administrativní zátěži, předběžné ověření souladu s kritérii jmenování uvedenými v tomto nařízení by se mělo týkat pouze řídicího orgánu a certifikačního orgánu a v souladu s podmínkami stanovenými v tomto nařízení by neměla být požadována žádná další auditní činnost, je-li systém v zásadě totožný jako v programovém období 2007-2013. Nemělo by být požadováno, aby jmenování schválila Komise. Nicméně v zájmu zvýšení právní jistoty by členské státy za určitých podmínek stanovených v tomto nařízení měly mít možnost předložit Komisi dokumenty týkající se jmenování. Sledování souladu s kritérii jmenování prováděné prostřednictvím auditu a kontrolních mechanismů by v případě, že výsledky prokáží nesplnění kritérií, mělo vést k nápravným opatřením a případně k možnosti ukončení jmenování.
(108)
Řídicí orgán má hlavní odpovědnost za účinné a účelné provádění fondů a ENRF, a proto plní mnoho funkcí souvisejících s řízením a monitorováním programu, finančním řízením a kontrolami a rovněž výběrem projektů. Měly by tedy být stanoveny oblasti odpovědnosti a funkce řídicího orgánu.
(109)
Certifikační orgán by měl vypracovávat a předkládat Komisi žádosti o platby. Měl by vypracovávat účetní závěrky, osvědčovat jejich úplnost, přesnost a věcnou správnost a to, že v nich zaúčtované výdaje jsou v souladu s platnými unijními a vnitrostátními předpisy. Měly by tedy být stanoveny oblasti odpovědnosti a funkce certifikačního orgánu.
(110)
Auditní orgán by měl zajišťovat, aby se prováděly audity systémů řízení a kontroly za použití vhodného vzorku operací a účetní závěrky. Měly by být stanoveny oblasti odpovědnosti a funkce auditního orgánu. Audity vykázaných výdajů by se měly provádět na reprezentativním vzorku operací, aby bylo možno z jejich výsledků vyvozovat závěry. Obecně platí, že k získání spolehlivého reprezentativního vzorku by se měla používat statistická metoda výběru vzorků. Auditní orgány by však měly mít možnost za řádně odůvodněných okolností použít jinou než statistickou metodu výběru, jsou-li splněny podmínky stanovené v tomto nařízení.
(111)
Aniž jsou dotčeny pravomoci Komise, pokud jde o finanční kontrolu, měla by se v této oblasti prohloubit spolupráce mezi členskými státy a Komisí a měla by být stanovena kritéria, jež Komisi umožní, aby v souvislosti se svou strategií kontroly vnitrostátních systémů určila úroveň ujištění, kterou by jí měly poskytovat vnitrostátní auditní subjekty.
(112)
Kromě společných pravidel pro finanční řízení týkající se fondů ESI by měla být stanovena dodatečná ustanovení pro fondy a ENRF. Zejména s cílem zajistit přiměřenou jistotu pro Komisi před schválením účetní závěrky by se měly žádosti o průběžné platby proplácet ve výši 90 % částky vyplývající z uplatnění míry spolufinancování pro každou prioritu stanovenou v rozhodnutí o přijetí operačního programu na způsobilé výdaje pro danou prioritu. Zůstatek dlužných částek by měl být členským státům vyplacen po schválení účetní závěrky, pokud Komise dospěje k závěru, že je úplná, přesná a pravdivá.
(113)
Příjemci by měli obdržet podporu v plné výši nejpozději 90 dní ode dne, kdy předložili žádost o platbu, v závislosti na dostupných finančních prostředcích z počátečního a ročního předběžného financování a z průběžných plateb. Řídicí orgán by měl mít možnost tuto lhůtu přerušit, nejsou-li předložené doklady úplné nebo existuje-li důkaz o nesrovnalosti vyžadující další šetření. Mělo by být stanoveno počáteční a roční předběžné financování, aby se zajistilo, že členské státy budou mít dostatečné prostředky, aby mohly za těchto podmínek provádět programy. Roční předběžné financování by mělo být zúčtováno každý rok v rámci schválení účetní závěrky.
(114)
S cílem omezit riziko vykazování neoprávněných výdajů by certifikační orgán měl mít možnost bez nutnosti dodatečného odůvodnění zahrnout částky, které vyžadují další ověření, do žádosti o průběžnou platbu po skončení účetního období, kdy byly zaúčtovány do jeho účetního systému.
(115)
Aby se zajistilo vhodné používání obecných pravidel o zrušení závazku, pravidla stanovená pro fondy a ENRF by měla podrobně uvádět, jak se určují lhůty pro zrušení závazků.
(116)
S cílem uplatnit požadavky finančního nařízení na finanční řízení fondů a ENRF je nezbytné stanovit postupy pro sestavování, kontrolu a schvalování účetní závěrky, které by měly zajistit jasný základ a právní jistotu pro tato ustanovení. Navíc by mělo být členskému státu umožněno, aby v zájmu řádného plnění svých povinností vyloučil částky, u nichž probíhá posuzování jejich zákonnosti a správnosti.
(117)
V zájmu snížení administrativní zátěže pro příjemce by měly být stanoveny konkrétní lhůty, během nichž jsou řídicí orgány povinny zajistit dostupnost dokladů týkajících se operací v návaznosti na uplatnění výdajů nebo dokončení operace. V souladu se zásadou proporcionality by doba uchovávání dokumentů měla být rozlišena podle celkových způsobilých výdajů operace.
(118)
Vzhledem k tomu, že účetní závěrka je ověřována a schvalována každý rok, měl by být výrazně zjednodušen postup uzavření programu. Konečné uzavření programu by tak mělo vycházet pouze z dokladů vztahujících se k závěrečnému účetnímu roku a závěrečné zprávě o provádění nebo k poslední zprávě o provádění bez nutnosti poskytovat jakékoli dodatečné doklady.
(119)
Za účelem ochrany finančních zájmů Unie a poskytnutí prostředků pro zajištění účinného provádění programů by měla být stanovena ustanovení umožňující pozastavení plateb Komise na úrovni priorit nebo operačních programů.
(120)
Aby se členským státům poskytla právní jistota, je vhodné přijmout zvláštní ustanovení a postupy v souladu se zásadou proporcionality pro finanční opravy členských států a Komise, pokud jde o fondy a ENRF.
(121)
Je třeba vybudovat takový právní rámec, který umožňuje vytvoření solidních systémů řízení a kontroly na celostátní a regionální úrovni a odpovídající rozdělení úloh a povinností v souvislosti se sdíleným řízením. Úloha Komise by proto měla být přesně určena a vysvětlena a měla by být stanovena přiměřená pravidla pro provádění finančních oprav Komisí.
(122)
Četnost auditů operací by měla odpovídat rozsahu podpory Unie z fondů a ENRF. Zejména by se měl snížit počet provedených auditů, pokud celkové způsobilé výdaje na danou operaci nepřesahují 200 000 EUR v případě EFRR a Fondu soudržnosti, 150 000 EUR v případě ESF a 100 000 EUR v případě ENRF. Mělo by nicméně být možné provádět audity kdykoli, pokud existuje důkaz o nesrovnalosti nebo podvodu, nebo - v rámci auditního vzorku - po uzavření dokončené operace. Komise by měla mít možnost přezkoumat auditní stopu dotyčného auditního orgánu nebo se zúčastnit auditů na místě prováděných auditním orgánem. Pokud Komise nezíská nezbytnou jistotu ohledně účinného fungování auditního orgánu těmito prostředky, měla by mít možnost auditní výkon opakovat, pokud je to v souladu s mezinárodně uznávanými auditními standardy. Aby byla úroveň auditů prováděných Komisí úměrná riziku, měla by Komise mít možnost snížit úroveň auditní činnosti v souvislosti s operačními programy, pokud nebyly zjištěny žádné závažné nedostatky nebo pokud je auditní orgán spolehlivý. V zájmu snížení administrativní zátěže pro příjemce by měla být zavedena konkrétní pravidla pro snížení rizika překrývání auditů, které u stejných operací provádějí různé orgány, zejména Evropský účetní dvůr, Komise a auditní orgán.
(123)
Za účelem doplnění a změny jiných než podstatných prvků tohoto nařízení by měla být na Komisi přenesena pravomoc přijímat akty v souladu s článkem 290 Smlouvy o fungování EU, pokud jde o evropský kodex chování o partnerské spolupráci; doplnění a změny oddílů 4 a 7 SSR; kritéria, na jejichž základě se určí úroveň použitelné finanční opravy; zvláštní pravidla ohledně nákupu pozemků a spojení technické podpory s finančními nástroji; úlohu, závazky a odpovědnost subjektů provádějících finanční nástroje, řízení a kontrolu finančních nástrojů; zrušení plateb do finančních nástrojů a následné úpravy žádostí o platby; zavedení systému kapitalizace ročních splátek pro finanční nástroje; zvláštní pravidla stanovící kritéria pro určení správních nákladů a poplatků na základě výkonnosti a příslušné prahové hodnoty a pravidla pro úhradu kapitalizovaných správních nákladů a poplatků pro akciové nástroje a mikroúvěry, přizpůsobení paušálních sazeb pro operace vytvářející čisté příjmy v určitých sektorech, jakož i stanovení paušálních sazeb pro sektory nebo subsektory v oblasti informačních a komunikačních technologií, výzkumu,
vývoje, inovací a energetické účinnosti a doplňování sektorů a subsektorů; metodu výpočtu současné hodnoty diskontovaného čistého příjmu z operací vytvářejících příjmy; dodatečná pravidla pro nahrazení příjemce v rámci operací partnerství veřejného a soukromého sektoru, minimální požadavky, jež musí být obsaženy v dohodách o partnerství veřejného a soukromého sektoru a jsou nezbytné pro uplatnění odchylky týkající se způsobilosti výdajů; vymezení paušální sazby na nepřímé náklady v případě grantů, které je založeno na stávajících metodách a odpovídajících sazbách platných pro politiky Unie, metodické pokyny pro provedení přezkumu kvality velkého projektu, kritéria pro určení případů nesrovnalostí, které je třeba oznámit, údajů, jež je třeba poskytnout, a podmínek a postupů, jež se mají použít k rozhodnutí o tom, zda mají členské státy uhradit částky, které nelze získat zpět; údaje, jež má řídicí orgán v rámci systému monitorování zaznamenat a uchovat v elektronické podobě; minimální požadavky na auditní stopu, rozsah a obsah auditu operací a metodiku pro výběr vzorku operací; používání údajů shromážděných během auditů; a kritéria pro určování závažných nedostatků v účinném fungování systémů řízení a kontroly, pro stanovení úrovně finanční opravy, která se uplatní, a pro uplatnění finančních oprav na základě paušální sazby nebo extrapolace. Je zvláště důležité, aby Komise v rámci přípravné činnosti vedla odpovídající konzultace, a to i na odborné úrovni. Při přípravě a vypracovávání aktů v přenesené pravomoci by Komise měla zajistit, aby byly příslušné dokumenty předány současně, včas a vhodným způsobem Evropskému parlamentu a Radě.
(124)
Pokud jde o veškeré fondy ESI, měla by být Komisi svěřena pravomoc přijímat prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnutí o schválení prvků dohod o partnerství a jejich změn, rozhodnutí o schválení prvků revidovaných dohod o partnerství, rozhodnutí o programech a prioritách, které dosáhly svých milníků a na které lze získat příděl z výkonnostní rezervy, rozhodnutí o změnách programů v důsledku nápravných opatření týkajících se převodů finančních přídělů na jiné programy, rozhodnutí o výročních plánech akcí, jež mají být financovány z technické pomoci z podnětu Komise, a v případě zrušení závazků, rozhodnutí o změně rozhodnutí o přijetí programů; a pokud jde o EFRR, ESF a Fond soudržnosti, rozhodnutí vymezující regiony a členské státy, jež splňují kritéria týkající se Investic pro růst a zaměstnanost; rozhodnutí, kterým se stanoví roční rozpis prostředků na závazky mezi členské státy; rozhodnutí o podpoře, která má být poskytnuta z přídělu členského státu z Fondu soudržnosti na nástroj pro propojení Evropy; rozhodnutí o částce, která má být z přídělu každého členského státu v rámci strukturálních fondů převedena na pomoc nejchudším osobám; rozhodnutí, kterým se přijímá převod části prostředků z cíle Evropská územní spolupráce na cíl Investice pro růst a zaměstnanost; rozhodnutí o provedení či neprovedení finančních oprav v případě
nesouladu s adicionalitou; rozhodnutí o schválení a změně operačních programů; rozhodnutí o zamítnutí finančního příspěvku na velký projekt, rozhodnutí o schválení finančního příspěvku na vybraný velký projekt a prodloužení doby pro realizaci podmínek týkajících se schválení velkého projektu, a rozhodnutí o společných akčních plánech; a pokud jde o EFRR, ESF, Fond soudržnosti a ENRF, rozhodnutí o odmítnutí účetní závěrky a o částce k tíži, pokud účetní závěrka nebyla schválena, rozhodnutí o pozastavení průběžných plateb a rozhodnutí o finančních opravách.
(125)
Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto nařízení by měly být Komisi svěřeny prováděcí pravomoci, pokud jde o vzor, který má být použit pro předkládání zprávy o pokroku; vzor operačního programu pro fondy; metodické pokyny, které se mají použít při provádění analýzy nákladů a přínosů velkého projektu; formát pro předkládání informací o velkém projektu a; vzor společného akčního plánu; vzor výroční a závěrečné zprávy o provedení operačního programu; četnost podávání zpráv o nesrovnalostech a formát těchto zpráv; vzor prohlášení řídicího orgánu; a vzor auditní strategie, výroku auditora a výroční kontrolní zprávy. Tyto pravomoci by měly být vykonávány v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 182/2011 (19).
(126)
V zájmu zajištění potřebných vstupů a lepšího zapojení členských států v případě, kdy Komise vykonává své prováděcí pravomoci s cílem uplatňovat toto nařízení v určitých zvláště citlivých oblastech politik souvisejících s fondy ESI, a v zájmu posílení úlohy členských států při přijímání jednotných podmínek v tomto ohledu nebo jiných výkonných opatření, která mají zásadní důsledky nebo potenciálně významný dopad na národní hospodářství, státní rozpočet nebo na řádné fungování veřejné správy členských států, by prováděcí akty týkající se metodiky poskytování informací o podpoře plnění cílů v oblasti změny klimatu; podrobných ujednání pro zajištění jednotného přístupu při určení milníků a cílů pro každou prioritu ve výkonnostním rámci a pro hodnocení dosažení milníků a cílů; standardních podmínek pro monitorování finančních nástrojů; podrobných ujednání pro převody a správu příspěvků z programu spravovaných subjekty provádějícími finanční nástroje; vzoru dohody o financování vztahující se ke společné neomezené záruce a sekurizaci finančních nástrojů ve prospěch malých a středních podniků; vzorů, které mají být použity při podávání dodatečných informací týkajících se finančních nástrojů v souvislosti s žádostmi o platby podávanými Komisi; podmínek týkajících se systému pro elektronickou výměnu dat pro řízení a kontrolu; nomenklatury, na základě které lze určit
kategorie zásahů v souvislosti s prioritní osou v operačních programech; formátu pro oznámení vybraného velkého projektu; technických vlastností informačních a komunikačních opatření k určité operaci a pokynů pro vytvoření znaku a vymezení jeho standartních barev; vzoru, který se má použít při předávání finančních údajů Komisi pro účely monitorování; podrobných pravidel pro výměnu informací mezi příjemci a řídicími orgány, certifikačními orgány, auditními orgány a zprostředkujícími orgány; vzoru pro zprávu a stanovisko nezávislého auditního orgánu a popisu funkcí a postupů zavedených pro řídicí orgán a případně pro certifikační orgány; technických specifikací systémů řízení a kontroly; vzorů žádostí o platby a vzoru účetní závěrky měly být přijímány přezkumným postupem podle nařízení (EU) č. 182/2011.
(127)
V případě některých prováděcích aktů, které mají být přijímány v souladu s přezkumným postupem podle článku 5 nařízení (EU) č. 182/2011, jsou potenciální dopady a důsledky pro členské státy natolik významné, že je odůvodněná výjimka z obecného pravidla. Podle této výjimky, pokud výbor nepřijme stanovisko, by Komise neměla přijímat návrh prováděcího aktu. Tyto prováděcí akty se týkají stanovení metodiky pro poskytování informací o podpoře plnění cílů v oblasti změny klimatu; stanovení metodiky pro milníky týkající se výkonnostního rámce; stanovení standardních podmínek týkajících se finančních nástrojů; stanovení ujednání pro převod a správu příspěvků z programu, pokud jde o některé finanční nástroje; přijímání vzoru pro dohodu o financování, pokud jde o společné finanční nástroje pro nelimitované záruky a sekuritizaci ve prospěch malých a středních podniků; stanovení vzorů, které mají být použity při podávání zpráv o finančních nástrojích Komisi; určování nomenklatury, na základě které lze definovat kategorie zásahů, pokud jde o prioritní osu v operačních programech; stanovení technických charakteristik informačních a komunikačních opatření, pokud jde o činnost a pokyny pro vytvoření znaku a určení jeho standardních barev; stanovení technických specifikací pro záznam a uchovávání údajů v souvislosti se systémem řízení a kontroly. Na tyto prováděcí akty by se tudíž měl použít čl. 5 odst. 4 třetí pododstavec nařízení (EU) č. 182/2011.
(128)
Jelikož toto nařízení nahrazuje nařízení (ES) č. 1083/2006, mělo by být uvedené nařízení zrušeno. Tímto nařízením by však nemělo být dotčeno pokračování ani změny pomoci schválené Komisí na základě nařízení (ES) č. 1083/2006 nebo jiného právního předpisu, který se na takovou pomoc použije ke dni 31. prosince 2013. Žádosti o pomoc podané nebo schválené podle nařízení (ES) č. 1083/2006 by tedy měly zůstat v platnosti. Měla by být rovněž stanovena zvláštní přechodná pravidla odchylně od čl. 59 odst. 1 písm. b) nařízení Rady (ES) č. 1083/2006 pro případ, kdy řídicí orgán může pokračovat ve výkonu funkcí certifikačního orgánu u operačních programů prováděných podle předcházejícího legislativního rámce pro účely hodnocení Komise podle čl. 73 odst. 3 nařízení Rady (ES) č. 1083/2006, použije-li se čl. 123 odst. 5 tohoto nařízení a jedná-li se o postup schválení velkých projektů podle čl. 102 odst. 1 písm. a) tohoto nařízení.
(129)
Jelikož cíle tohoto nařízení, totiž posílení hospodářské, sociální a územní soudržnosti, nemůže být dosaženo uspokojivě členskými státy, a to z důvodu rozsahu rozdílů mezi úrovní rozvoje různých regionů a zaostalosti nejvíce znevýhodněných regionů a omezenosti finančních prostředků členských států a regionů, ale spíše jej může být lépe dosaženo na úrovni Unie, může Unie přijmout opatření v souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v článku 5 Smlouvy o Evropské unii. V souladu se zásadou subsidiarity stanovenou v uvedeném článku nepřekračuje toto nařízení rámec toho, co je nezbytné k dosažení tohoto cílů.
(130)
S cílem umožnit co nejrychlejší uplatňování opatření stanovených v tomto nařízení, by toto nařízení mělo vstoupit v platnost dnem vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie,
PŘIJALY TOTO NAŘÍZENÍ:
ČÁST PRVNÍ
PŘEDMĚT A DEFINICE
Článek 1
Předmět
Toto nařízení stanoví obecná pravidla použitelná na Evropský fond pro regionální rozvoj (EFRR), Evropský sociální fond (ESF), Fond soudržnosti, Evropský zemědělský fond pro rozvoj venkova (EZFRV) a Evropský námořní a rybářský fond (ENRF), které provádí svou činnost ve společném rámci (dále jen „evropské strukturální a investiční fondy“ či "fondy ESI"). Stanoví rovněž ustanovení nezbytná k zajištění účinnosti fondů ESI a jejich koordinace mezi sebou i s dalšími nástroji Unie. Společná pravidla, která se použijí na fondy ESI, jsou stanovena v části druhé.
Část třetí stanoví obecná pravidla pro EFRR, ESF (společně dále jen „strukturální fondy“) a Fond soudržnosti, pokud jde o úkoly, přednostní cíle a uspořádání strukturálních fondů a Fondu soudržnosti (dále jen „fondy“), kritéria, jež musí členské státy a regiony splnit, aby se staly způsobilými pro získání podpory z fondů ESI, dostupné finanční zdroje a kritéria pro jejich přidělování.
Část čtvrtá stanoví obecná pravidla pro fondy a ENRF, pokud jde o řízení a kontrolu, finanční řízení, účetnictví a finanční opravy.
Pravidla stanovená v tomto nařízení se použijí, aniž je dotčeno nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1306/2013 (20) a zvláštní ustanovení následujících nařízení (dále jen "nařízení pro jednotlivé /dané fondy") v souladu s pátým pododstavcem tohoto článku:
1)
nařízení (EU) č. 1301/2013 (dále jen „nařízení o EFRR“);
2)
nařízení (EU) č. 1304/2013 (dále jen „nařízení o ESF“);
3)
nařízení (EU) č. 1300/2013 (dále jen „nařízení o Fondu soudržnosti“);
4)
nařízení (EU) č. 1299/2013 (dále jen „nařízení o EÚS“);
5)
nařízení (EU) č. 1305/2013 (dále jen „nařízení o EZFRV“); a
6)
budoucí právní akt Unie, jímž se stanoví podmínky finanční podpory v rámci námořní a rybářské politiky na programové období 2014 až 2020 (dále jen "nařízení o ENRF").
Část druhá tohoto nařízení se použije na všechny fondy ESI, v výjimkou případů, kdy umožňuje výslovně se od ní odchýlit Část třetí tohoto nařízení stanoví doplňující pravidla k části druhé, která se použijí na fondy nebo na fondy a ENRF, a může výslovně umožnit se od ní odchýlit v dotyčných nařízeních pro dané fondy. Nařízení pro dané fondy mohou stanovit doplňující pravidla k části druhé tohoto nařízení pro fondy ESI, k části třetí tohoto nařízení pro fondy a k části čtvrté tohoto nařízení pro fondy a ENRF. Doplňující pravidla v nařízeních pro dané fondy nesmí být v rozporu s částí druhou, třetí a čtvrtou tohoto nařízení. V případě pochybností o tom, která ustanovení mají být použita, mají přednost část druhá, třetí nebo čtvrtá tohoto nařízení před nařízeními pro dané fondy.
Článek 2
Definice
Pro účely tohoto nařízení se rozumí:
1)
„strategií Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění“ záměry a sdílené cíle, jež slouží jako vodítka pro opatření členských států a Unie, vymezené v závěrech, které přijala Evropská rada dne 17. června 2010 jako přílohu I (nová evropská strategie pro zaměstnanost a růst - hlavní cíle EU), v doporučení Rady ze dne 13. července 2010 (21) a v rozhodnutí Rady 2010/707/EU (22) a v jakékoli revizi těchto záměrů a sdílených cílů;
2)
„strategickým politickým rámcem“ rámec tvořený jedním nebo více dokumenty vypracovanými na celostátní nebo regionální úrovni, který stanoví omezený počet ucelených priorit určených na základě důkazů a časový rámec pro plnění těchto priorit a který může zahrnovat kontrolní mechanismus;
3)
„strategií pro inteligentní specializaci“ celostátní nebo regionální inovační strategie, které stanoví priority pro vytvoření konkurenční výhody vybudováním vlastních výzkumných a inovačních kapacit, jež budou odpovídat potřebám podniků s cílem uceleným způsobem reagovat na nové příležitosti a vývoj na trhu a zároveň zabránit zdvojování a tříštění úsilí; strategie pro inteligentní specializaci může mít podobu celostátního nebo regionálního strategického politického rámce pro výzkum a inovace nebo mohou být do něj zahrnuty;
4)
„pravidly pro daný fond“ ustanovení obsažená v části třetí nebo čtvrté tohoto nařízení či v nařízení, jímž se řídí jeden nebo několik fondů ESI, uvedeném v čl. 1 čtvrtém pododstavci, nebo zavedená na jejich základě;
5)
„programováním“ proces organizace, rozhodování a přidělování finančních prostředků v několika fázích, do nějž jsou zapojeni partneři v souladu s článkem 5, s cílem realizovat během několika let společnou akci Unie a členských států za účelem dosažení cílů strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění;
6)
„programem“„operační program“, jak je uveden v části třetí nebo čtvrté tohoto nařízení a v nařízení o ENRF, a „program pro rozvoj venkova“, jak je uveden v nařízení o EZFRV;
(7)
"programovou oblastí" zeměpisná oblast, na kterou se vztahuje daný program, nebo v případě programu vztahujícího se na více než jednu kategorii regionu, zeměpisná oblast odpovídající každé jednotlivé kategorii regionu;
8)
„prioritou“ v části druhé a čtvrté tohoto nařízení „prioritní osa“, jak je uvedena v části třetí tohoto nařízení pro EFRR, ESF a Fond soudržnosti, a „priorita Unie“, jak je uvedena v nařízení o ENRF a v nařízení o EZFRV;
9)
„operací“ projekt, smlouva, opatření nebo skupina projektů, které byly vybrány řídicími orgány dotyčných programů nebo z jejich pověření a které přispívají k dosažení cílů priority nebo priorit; v souvislosti s finančními nástroji tvoří operaci finanční příspěvky z programu na finanční nástroje a následná finanční podpora, kterou tyto finanční nástroje poskytují;
10)
„příjemcem“ veřejný nebo soukromý subjekt a pouze pro účely nařízení o EZFRV a nařízení o ENRF rovněž fyzická osoba, odpovědné za zahájení nebo za zahájení a provádění operací; a v souvislosti se systémy státní podpory, jak jsou vymezeny v bodě 13 tohoto článku, subjekt, který dostává podporu; a v souvislosti s finančními nástroji podle části druhé hlavy IV tohoto nařízení subjekt, který provádí finanční nástroj, popřípadě fond fondů;
11)
„finančními nástroji“ finanční nástroje vymezené ve finančním nařízení, pokud není v tomto nařízení stanoveno jinak;
12)
„konečným příjemcem“ právnická nebo fyzická osoba, která dostává finanční podporu z finančního nástroje;
13)
„státní podporou“ podpora ve smyslu čl. 107 odst. 1 Smlouvy o fungování EU, přičemž pro účely tohoto nařízení se má za to, že tento výraz zahrnuje rovněž podporu de minimis ve smyslu nařízení Komise (ES) č. 1998/2006 (23), nařízení Komise (ES) č. 1535/2007 (24) a nařízení Komise (ES) č. 875/2007 (25);
14)
„dokončenou operací“ operace, která je fyzicky dokončena nebo zcela provedena a v souvislosti s níž příjemci provedli všechny příslušné platby a byl jim vyplacen odpovídající příspěvek z veřejných zdrojů;
15)
„veřejným výdajem“ jakýkoli příspěvek z veřejných zdrojů na financování operací, jehož zdrojem je rozpočet celostátních, regionálních nebo místních orgánů veřejné správy, rozpočet Unie související s fondy ESI, rozpočet veřejnoprávních subjektů nebo rozpočet sdružení orgánů veřejné správy nebo veřejnoprávních subjektů a který může - pro účely stanovení podílu spolufinancování pro programy ESF nebo priority - zahrnovat případné finanční zdroje, jimiž kolektivně přispívají zaměstnavatelé a pracovníci;
16)
„veřejnoprávním subjektem“ jakýkoli subjekt, na který se vztahuje veřejné právo ve smyslu čl. 1 bodu 9 směrnice Evropského parlamentu a Rady 2004/18/ES (26), a jakékoli evropské seskupení pro územní spolupráci (ESÚS) zřízené v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (ES) č. 1082/2006 (27), bez ohledu na to, zda je ESÚS podle příslušných vnitrostátních prováděcích předpisů považován za subjekt veřejného či soukromého práva;
17)
„dokladem“ tištěné nebo elektronické médium obsahující informace významné v souvislosti v tímto nařízením;
18)
„zprostředkujícím subjektem“ jakýkoli veřejný nebo soukromý subjekt, za jehož činnost odpovídá řídicí nebo certifikační orgán nebo který z pověření takového orgánu plní povinnosti vůči příjemcům provádějícím operace;
19)
„komunitně vedeným místním rozvojem“ ucelená soustava operací za účelem splnění cílů a potřeb na místní úrovni, a která přispívá k dosažení strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a která je koncipována a prováděna místní akční skupinou;
20)
„dohodou o partnerství“ dokument vypracovaný členským státem za účasti partnerů v souladu s přístupem založeným na víceúrovňové správě, který stanoví strategii členského státu, priority a opatření pro účinné a efektivní využívání fondů ESI za účelem plnění strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a který je schválen Komisí na základě posouzení a dialogu s dotyčným členským státem.
21)
„kategorií regionů“ rozdělení regionů do kategorií „méně rozvinuté regiony“, „přechodové regiony“ nebo „více rozvinuté regiony“ podle čl. 90 odst. 2;
22)
„žádostí o platbu“ žádost o platbu nebo výkaz výdajů předložený členským státem Komisi;
23)
„EIB“ Evropská investiční banka, Evropský investiční fond nebo jakákoli dceřiná společnost Evropské investiční banky;
24)
„partnerstvím veřejného a soukromého sektoru“ formy spolupráce veřejných subjektů a soukromého sektoru, jejichž cílem je zlepšit provádění investic do infrastrukturních projektů nebo jiných typů operací, jež zajišťují veřejné služby, prostřednictvím sdílení rizik a odborných znalostí soukromého sektoru nebo poskytováním dalších zdrojů kapitálu;
25)
„operací partnerství veřejného a soukromého sektoru“ operace, jež se provádí má být prováděna ve struktuře partnerství veřejného a soukromého sektoru;
26)
„účelově vázaným účtem“ bankovní účet, na který se vztahuje písemná dohoda mezi řídicím orgánem nebo zprostředkujícím subjektem a subjektem provádějícím finanční nástroj, nebo v případě operace prováděné v partnerství veřejného a soukromého sektoru, písemná dohoda mezi veřejným subjektem, který je příjemcem, a soukromým partnerem schváleným řídicím orgánem nebo zprostředkujícím subjektem, a který byl zřízen výhradně k uložení prostředků, jež mají být vyplaceny po skončení období způsobilosti, výhradně pro účely stanovené v čl. 42 odst. 1 písm. c), čl. 42 odst. 2, čl. 42 odst. 3 a článku 64, nebo bankovní účet zřízený za podmínek poskytujících rovnocenné záruky na výplatu prostředků z fondů;
27)
„fondem fondů“ fond zřízený s cílem poskytovat podporu z programu či programů několika finančním nástrojům; pokud jsou finanční nástroje prováděny prostřednictvím fondu fondů, považuje se subjekt provádějící fond fondů za jediného příjemce ve smyslu bodu 10 tohoto článku;
28)
„malými a středními podniky“ mikropodniky, malé nebo střední podniky vymezené v doporučení Komise 2003/361/ES (28);
29)
„účetním obdobím“ pro účely části třetí a čtvrté, období od 1. července do 30. června, s výjimkou prvního účetního období programového období, u nějž se tím rozumí období od počátečního dne způsobilosti výdajů do 30. června 2015. Poslední účetní období je období od 1. července 2023 do 30. června 2024;
30)
„rozpočtovým rokem“ pro účely části třetí a čtvrté, období od 1. ledna do 31. prosince;
31)
„makroregionální strategií“ integrovaný rámec schválený Evropskou radou, který může být podporován mj. fondy ESI a který se má zabývat společnými výzvami stanovené zeměpisné oblasti, jež se týkají členských států a třetích zemí, které leží v téže zeměpisné oblasti, a tak těží z posílené spolupráce přispívající k dosažení hospodářské, sociální a územní soudržnosti;
32)
„strategií pro přímořskou oblast“ strukturovaný rámec spolupráce týkající se dané zeměpisné oblasti vytvořený orgány Unie, členskými státy, jejich regiony a případně třetími zeměmi, které leží v dané přímořské oblasti; strategie pro přímořskou oblast bere v úvahu geografická, klimatická, hospodářská a politická specifika dotčené přímořské oblasti;
33)
„použitelnou předběžnou podmínkou“ konkrétní a předem přesně vymezený podstatný faktor, který je nezbytným předpokladem pro účinné a účelné splnění specifického cíle investiční priority nebo priority Unie, je s tímto cílem přímo a skutečně spojen a má přímý vliv na jeho účinné a efektivní splnění;
34)
„specifickým cílem“ výsledek, k jehož dosažení přispívá investiční priorita nebo priorita Unie ve specifickém celostátním nebo regionálním kontextu prostřednictvím akcí nebo opatření provedených v rámci dané priority;
35)
„příslušnými doporučeními pro jednotlivé země přijatými podle čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU“ a „příslušnými doporučeními Rady přijatými podle čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU“ doporučení týkající se strukturálních problémů, které je vhodné řešit prostřednictvím víceletých investic, jež spadají přímo do oblasti působnosti fondů ESI, jak je uvedeno v nařízeních pro dané fondy;
36)
„nesrovnalostí“ jakékoli porušení ustanovení unijního nebo vnitrostátního právního předpisu týkajícího se jeho uplatňování, které vyplývá z jednání nebo opomenutí hospodářského subjektu zapojeného do provádění fondů ESI, a v důsledku jehož je nebo by mohl být poškozen rozpočet Unie tím, že by byl z rozpočtu Unie uhrazen neoprávněný výdaj.
37)
„hospodářským subjektem“ jakákoli fyzická či právnická osoba a ostatní subjekty, které se podílejí na provádění pomoci z fondů ESI, s výjimkou členského státu při výkonu veřejných pravomocí;
38)
„systémovou nesrovnalostí“ nesrovnalost, jež se může opakovat, u níž je vysoká pravděpodobnost, že se bude vyskytovat u podobných typů operací, a která je důsledkem závažného nedostatku v účinném fungování systémů řízení a kontroly včetně nezavedení odpovídajících postupů v souladu s tímto nařízením a pravidly pro daný fond;
39)
„závažným nedostatkem v účinném fungování systému řízení a kontroly“ pro účely provádění fondů a ENRF v rámci části čtvrté, nedostatek, který vyžaduje podstatná zlepšení systému, který vystavuje fondy a ENRF závažnému riziku nesrovnalostí a jehož existence je neslučitelná s výrokem auditora bez výhrad ohledně fungování systému řízení a kontroly.
Článek 3
Výpočet lhůt pro rozhodnutí Komise
Pokud je podle čl. 16 odst. 2 a 3, čl. 29 odst. 3, čl. 30 odst. 2 a 3, čl. 102 odst. 2, čl. 107 odst. 2 a čl. 108 odst. 3 stanovena lhůta, v níž má Komise prostřednictvím prováděcího aktu přijmout nebo změnit rozhodnutí, nezapočítává se do ní doba, která začíná dnem následujícím po dni, kdy Komise zašle své připomínky členskému státu, a končí dnem, kdy členský stát na tyto připomínky odpoví.
ČÁST DRUHÁ
SPOLEČNÁ USTANOVENÍ POUŽITELNÁ NA FONDY ESI
HLAVA I
ZÁSADY PODPORY UNIE PRO FONDY ESI
Článek 4
Obecné zásady
1. Fondy ESI poskytují prostřednictvím víceletých programů podporu, která doplňuje celostátní, regionální a místní zásahy, za účelem splnění strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a zvláštních úkolů stanovených pro jednotlivé fondy v souladu s jejich cíli vycházejícími ze Smlouvy, včetně hospodářské, sociální a územní soudržnosti, při zohlednění příslušných integrovaných hlavních směrů strategie Evropa 2020 a příslušných doporučení pro jednotlivé země přijatých podle s čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU a příslušných doporučení Rady přijatých podle s čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU a případně na vnitrostátní úrovni s přihlédnutím k příslušnému národnímu programu reforem.
2. Komise a členské státy s přihlédnutím ke specifickým podmínkám v jednotlivých členských státech zajistí, aby byla podpora z fondů ESI v souladu s příslušnými politikami, horizontálními zásadami podle článků 5, 7 a 8 a prioritami Unie a vzájemně se doplňovala s dalšími nástroji Unie.
3. Podpora z fondů ESI se provádí v úzké spolupráci mezi Komisí a členskými státy v souladu se zásadou subsidiarity.
4. Členské státy na odpovídající územní úrovni a v souladu se svým institucionálním, právním a finančním rámcem a subjekty určené členskými státy pro tento účel zodpovídají za přípravu a provádění programů a za plnění svých úkolů v partnerství s příslušnými partnery uvedenými v článku 5 v souladu s tímto nařízením a pravidly pro daný fond.
5. Opatření pro provádění a využívání fondů ESI a zejména nezbytné finanční a správní zdroje potřebné pro přípravu a provádění programů v souvislosti s monitorováním, podáváním zpráv, hodnocením, řízením a kontrolou musí dodržovat zásadu proporcionality s ohledem na výši přidělené podpory a musí přihlížet k obecnému cíli snižování administrativní zátěže pro subjekty zapojené do řízení a kontroly programů.
6. Komise a členské státy v souladu se svými povinnostmi zajišťují koordinaci mezi jednotlivými fondy ESI a mezi fondy ESI a dalšími příslušnými politikami, strategiemi a nástroji Unie včetně těch, jež spadají do rámce vnější činnosti Unie.
7. Část rozpočtu Unie přidělená fondům ESI je plněna v rámci sdíleného řízení, na němž se podílejí členské státy a Komise, v souladu s článkem 59 finančního nařízení, s výjimkou částky podpory z Fondu soudržnosti převedené na nástroj pro propojení Evropy podle čl. 92 odst. 6 tohoto nařízení, inovativních opatření z podnětu Komise podle článku 8 nařízení o EFRR, technické pomoci z podnětu Komise a podpory pro přímé řízení podle nařízení o ENRF.
8. Komise a členské státy ctí zásadu řádného finančního řízení v souladu s článkem 30 finančního nařízení.
9. Komise a členské státy zajistí účinnost fondů ESI při přípravě a provádění ve vztahu ke monitorování, podávání zpráv a hodnocení.
10. Komise a členské státy plní své úlohy v souvislosti s fondy ESI s cílem snížit administrativní zátěž pro příjemce.
Článek 5
Partnerství a víceúrovňová správa
1. V souvislosti s dohodou o partnerství a s každým jednotlivým programem naváže každý členský stát v souladu se svým institucionálním a právním rámcem partnerskou spolupráci s příslušnými regionálními a místními orgány. Partnerská spolupráce zahrnuje také tyto partnery:
a)
příslušné městské a jiné orgány veřejné správy;
b)
hospodářské a sociální partnery; a
c)
příslušné subjekty zastupující občanskou společnost, včetně partnerů v oblasti životního prostředí, nevládních organizací a subjektů zodpovědných za prosazování sociálního začlenění, rovnosti žen a mužů a nediskriminace.
2. V souladu s přístupem založeným na víceúrovňové správě zapojí členské státy partnery uvedené v odstavci 1 do přípravy dohod o partnerství a zpráv o pokroku a po celou dobu přípravy a provádění programů, včetně účasti v monitorovacích výborech pro jednotlivé programy v souladu s článkem 48.
3. Komisi je svěřena pravomoc přijmout akt v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, aby stanovila evropský kodex chování pro partnerskou spolupráci (dále jen "kodex chování") s cílem podpořit členské státy a zjednodušit jim situaci při organizaci partnerské spolupráce v souladu s odstavci 1 a 2 tohoto článku. Kodex chování stanoví rámec, v němž členské státy v souladu se svým institucionálním a právním rámcem a také se svými vnitrostátními a regionálními pravomocemi provádějí dohody o partnerství. Kodex chování - při plném respektování zásad subsidiarity a proporcionality - stanoví:
a)
hlavní zásady týkající se transparentních postupů, jimiž je třeba se řídit při určování příslušných partnerů, včetně jejich případných zastřešujících organizací, aby mohly členské státy snadněji určit ty nejreprezentativnější příslušné partnery v souladu se svým institucionálním a právním rámcem;
b)
hlavní zásady a osvědčené postupy týkající se zapojení různých kategorií příslušných partnerů, jak je uvedeno v odstavci 1, do přípravy dohod o partnerství a programů, informace týkající se zapojení, které mají být poskytnuty, a různé fáze provádění;
c)
osvědčené postupy týkající se formulace pravidel členství a vnitřní postupy monitorovacích výborů, o nichž mají rozhodnout členské státy, popřípadě monitorovací výbory pro jednotlivé programy v souladu s příslušnými ustanoveními tohoto nařízení a pravidly pro daný fond;
d)
hlavní cíle a osvědčené postupy v případech, kdy řídicí orgán zapojí příslušné partnery do přípravy výzev k předkládání návrhů, a zejména osvědčené postupy pro zabránění možnému střetu zájmů v případech, kdy je možné, že příslušní partneři jsou rovněž potenciálními příjemci, a pro zapojení příslušných partnerů do přípravy zpráv o pokroku a do práce související s monitorováním a hodnocením programů v souladu s příslušnými ustanoveními tohoto nařízení a pravidly pro daný fond;
e)
orientační oblasti, témata a osvědčené postupy o tom, jak příslušné orgány členských států mohou využívat fondy ESI včetně technické pomoci při posilování institucionálních kapacit příslušných partnerů v souladu s příslušnými ustanoveními tohoto nařízení a pravidly pro daný fond;
f)
úlohu Komise při šíření osvědčených postupů;
g)
hlavní zásady a osvědčené postupy, které mohou usnadnit členským státům posuzování toho, jak jsou prováděny dohody o partnerství a jaký je jejich přínos.
Ustanovení kodexu chování nesmějí být jakkoli v rozporu s příslušnými ustanoveními tohoto nařízení a pravidly pro daný fond.
4. Komise oznámí akt v přenesené pravomoci uvedený v odstavci 3 tohoto článku, týkající se evropského kodexu chování pro partnerskou spolupráci současně Evropskému parlamentu a Radě do 18. dubna 2014 Tento akt v přenesené pravomoci nesmí stanovit za den použitelnosti den předcházející dni jeho přijetí.
5. Porušení povinnosti, kterou členským státům ukládá tento článek nebo akt v přenesené pravomoci přijatý podle odstavce 3 tohoto článku, není považováno za nesrovnalost vyžadující finanční opravu podle článku 85.
6. Nejméně jednou za rok uspořádá Komise s organizacemi, které zastupují partnery na úrovni Unie, konzultace ohledně provádění podpory z fondů ESI, a to pro každý fond ESI, a o výsledku těchto konzultací podá zprávu Evropskému parlamentu a Radě.
Článek 6
Soulad s právem Unie a členských států
Operace podporované z fondů ESI jsou v souladu s platným právem Unie a členských států týkajícím se jeho uplatňování (dále jen „použitelné právo“).
Článek 7
Podpora rovnosti žen a mužů a nediskriminace
Členské státy a Komise zajistí zohlednění a podporu rovnosti žen a mužů a začlenění hlediska rovnosti pohlaví po celou dobu přípravy a provádění programů, a to i v souvislosti s monitorováním, podáváním zpráv a hodnocením.
Členské státy a Komise přijmou vhodná opatření, aby během přípravy a provádění programů nedocházelo k diskriminaci na základě pohlaví, rasového nebo etnického původu, náboženského vyznání nebo víry, zdravotního postižení, věku nebo sexuální orientace. Po celou dobu přípravy a provádění programů je zejména třeba zohlednit dostupnost pro osoby se zdravotním postižením.
Článek 8
Udržitelný rozvoj
Cíle fondů ESI jsou sledovány v souladu se zásadou udržitelného rozvoje a prosazováním cíle Unie zachovat a chránit životní prostředí a zlepšovat jeho kvalitu, jak je stanoveno v článku 11 a čl. 191 odst. 1 Smlouvy o fungování EU, při zohlednění zásady „znečišťovatel platí“.
Členské státy a Komise při přípravě a provádění dohod o partnerství a programů zajistí podporu požadavků na ochranu životního prostředí, účinného využívání zdrojů, opatření ke zmírňování změny klimatu a přizpůsobení se této změně, biologické rozmanitosti, odolnosti proti katastrofám a předcházení rizikům. Členské státy poskytují informace o podpoře plnění cílů v oblasti změny klimatu s použitím metodiky založené na kategoriích zásahů, oblastech zájmu nebo opatřeních, v závislosti na daném fondu ESI. Tato metodika spočívá v přidělení specifického koeficientu podpoře poskytované v rámci fondů ESI, který odráží rozsah, v jakém tato podpora přispívá k plnění cílů v oblasti zmírňování změny klimatu a přizpůsobování se této změně. Přidělený specifický koeficient se rozlišuje na základě toho, zda daná podpora přispívá k těmto cílům v oblasti změny klimatu významným, nebo skromným způsobem. Pokud daná podpora k těmto cílům nepřispívá nebo pouze bezvýznamně, je jí přidělen nulový koeficient. V případě EFRR, ESF a Fondu soudržnosti jsou koeficienty přiděleny kategoriím zásahů stanoveným v rámci nomenklatury přijaté Komisí. V případě EZRFV jsou koeficienty přiděleny oblastem zájmu stanoveným v nařízení o EZRFV a v případě ENRF opatřením stanoveným v nařízení o ENRF.
Komise prostřednictvím prováděcího aktu stanoví jednotné podmínky pro uplatňování této metodiky uvedené v druhém pododstavci pro každý z fondů ESI. Prováděcí akt se přijímá přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
HLAVA II
STRATEGICKÝ PŘÍSTUP
KAPITOLA I
Tematické cíle fondů ESI a společný strategický rámec
Článek 9
Tematické cíle
S cílem přispět ke strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a k plnění zvláštních úkolů stanovených pro jednotlivé fondy v souladu s jejich cíli vycházejícími ze Smlouvy, včetně hospodářské, sociální a územní soudržnosti, každý fond ESI podporuje tyto tematické cíle:
1)
posílení výzkumu, technologického rozvoje a inovací;
2)
zlepšení přístupu, využití a kvality informačních a komunikačních technologií;
3)
zvýšení konkurenceschopnosti malých a středních podniků, odvětví zemědělství (v případě EZFRV) a odvětví rybářství a akvakultury (v případě ENRF);
4)
podpora přechodu na nízkouhlíkové hospodářství ve všech odvětvích
5)
podpora přizpůsobení se změně klimatu, předcházení rizikům a řízení rizik;
6)
zachování a ochrana životního prostředí a podpora účinného využívání zdrojů;
7)
podpora udržitelné dopravy a odstraňování překážek v klíčových síťových infrastrukturách;
8)
podpora udržitelné zaměstnanosti, kvalitních pracovních míst a mobility pracovních sil;
9)
podpora sociálního začleňování a boj proti chudobě a diskriminaci;
10)
investice do vzdělávání, odborné přípravy a odborného výcviku k získávání dovedností a do celoživotního učení;
11)
posilování institucionální kapacity veřejných orgánů a zúčastněných stran a přispívání k účinné veřejné správě.
Tematické cíle se promítají do konkrétních priorit každého fondu ESI, které jsou stanoveny v pravidlech pro daný fond.
Článek 10
Společný strategický rámec
1. S cílem podpořit harmonický, vyrovnaný a udržitelný rozvoj Unie se stanoví společný strategický rámec (dále jen „SSR“) v souladu s přílohou I. SSR stanoví strategické hlavní zásady, jež usnadní proces programování a odvětvovou a územní koordinaci zásahů Unie prostřednictvím fondů ESI a s ostatními příslušnými politikami a nástroji Unie v souladu se záměry a cíli strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a současně zohlední hlavní územní problémy různých typů území.
2. Strategické hlavní zásady uvedené v SSR se stanoví v souladu s účelem každého fondu ESI a v rámci podpory poskytované z těchto fondů, a v souladu s pravidly, kterými se řídí fungování každého fondu ESI a která jsou definována v tomto nařízení a v pravidlech pro daný fond. SSR členským státům neukládá další povinnosti k povinnostem stanoveným v rámci příslušných odvětvových politik Unie.
3. SSR usnadní přípravu dohody o partnerství a programů v souladu se zásadami proporcionality a subsidiarity a s ohledem na pravomoci na vnitrostátní a regionální úrovni s cílem rozhodnout o specifických a vhodných politických a koordinačních opatřeních.
Článek 11
Obsah
SSR stanoví:
a)
mechanismy k zajištění příspěvku z fondů ESI ke strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a k soudržnosti a souladu programováním fondů ESI s příslušnými doporučeními pro jednotlivé země přijatými podle čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU a s příslušnými doporučeními Rady přijatými podle čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU a případně na vnitrostátní úrovni s národními programy reforem;
b)
opatření na podporu integrovaného využívání fondů ESI;
c)
opatření pro koordinaci mezi fondy ESI a dalšími příslušnými politikami a nástroji Unie včetně vnějších nástrojů pro spolupráci;
d)
horizontální zásady uvedené v článcích 5, 7 a 8 a průřezové politické cíle pro provádění fondů ESI;
e)
ustanovení řešící hlavní územní problémy městských, venkovských, pobřežních a rybolovných oblastí, demografické problémy regionů nebo specifické potřeby zeměpisných oblastí, které jsou závažně a trvale znevýhodněny přírodními nebo demografickými podmínkami, jak je uvedeno v článku 174 Smlouvy o fungování EU, a specifické problémy nejvzdálenějších regionů ve smyslu článku 349 Smlouvy o fungování EU;
f)
prioritní oblasti spolupráce fondů ESI, případně s přihlédnutím k makroregionálním strategiím a strategiím pro přímořské oblasti.
Článek 12
Přezkum
Pokud dojde k zásadním změnám sociální a hospodářské situace v Unii nebo ke změnám strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, může Komise předložit návrh na přezkum SSR, nebo Evropský parlament či Rada mohou Komisi v souladu s články 225 nebo 241 Smlouvy o fungování EU požádat o předložení takového návrhu.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149 s cílem doplnit nebo změnit oddíly 4 a 7 přílohy I, pokud je nutné zohlednit změny v politikách a nástrojích Unie uvedených v oddílu 4 nebo změny v činnostech spolupráce uvedených v oddílu 7 či zohlednit zavedení nových unijních politik, nástrojů nebo činností spolupráce.
Článek 13
Pokyny pro příjemce
1. Komise vypracuje pokyny ohledně toho, jak lze získat efektivní přístup k fondům ESI a jak tyto fondy účinně používat a jak lze využít doplňkovosti těchto fondů s ostatními nástroji relevantních politik Unie.
2. Tato příručka bude vypracována do 30. června 2014 a pro každý tematický cíl poskytne přehled dostupných relevantních nástrojů na úrovni Unie a podrobně uvede zdroje informací, příklady osvědčených postupů, jak kombinovat dostupné nástroje financování v rámci jednotlivých oblastí politik a napříč těmito oblastmi, popíše příslušné orgány a subjekty zapojené do řízení jednotlivých nástrojů a uvede kontrolní seznam pro potenciální příjemce, který jim pomůže určit ty nejvhodnější zdroje financování.
3. Příručka bude zveřejněna na internetových stránkách příslušných generálních ředitelství Komise. Komise a řídicí orgány jednající v souladu s pravidly pro daný fond zajistí ve spolupráci s Výborem regionů šíření příručky potenciálním příjemcům.
KAPITOLA II
Dohoda o partnerství
Článek 14
Příprava dohody o partnerství
1. Každý členský stát připraví dohodu o partnerství na období od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2020.
2. Dohodu o partnerství vypracují členské státy ve spolupráci s partnery uvedenými v článku 5. Dohoda o partnerství se připraví v dialogu s Komisí. Členské státy vypracují dohodu o partnerství postupy, které jsou pro veřejnost transparentní, a v souladu se svým institucionálním a právním rámcem.
3. Dohoda o partnerství se vztahuje na veškerou podporu z fondů ESI v dotčeném členském státě.
4. Každý členský stát předloží svou dohodu o partnerství Komisi do 22. dubna 2014.
5. Pokud jedno nebo více nařízení pro jednotlivé fondy nevstoupí v platnost nebo se neočekává, že by vstoupilo v platnost do 22. února 2014, dohoda o partnerství předložená členským státem podle odstavce 4 nemusí obsahovat prvky uvedené v čl. 15 odst. 1 písm. a) bodech ii), iii), iv) a v) pro ten fond ESI, který je dotčen takovým opožděním či očekávaným opožděním vstupu zvláštního nařízení pro daný fond v platnost.
Článek 15
Obsah dohody o partnerství
1. Dohoda o partnerství stanoví:
a)
opatření, která zajistí soulad se strategií Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a se zvláštními úkoly stanovenými pro jednotlivé fondy v souladu s jejich cíli vycházejícími ze Smlouvy, včetně hospodářské, sociální a územní soudržnosti, a to včetně:
i)
analýzy rozdílů, potřeb rozvoje a růstového potenciálu s ohledem na tematické cíle a územní problémy a případně na národní program reforem, dále s přihlédnutím k příslušným doporučením pro jednotlivé země přijatým podle čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU a k příslušným doporučením Rady přijatým podle čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU;
ii)
souhrnu předběžných hodnocení programů nebo hlavních zjištění předběžných hodnocení dohody o partnerství, pokud je členský stát z vlastního podnětu provedl uvedené hodnocení;
iii)
vybraných tematických cílů a pro každý z těchto vybraných tematických cílů přehledu hlavních očekávaných výsledků u každého z fondů ESI;
iv)
orientačního rozdělení podpory poskytované Unií podle tematických cílů na vnitrostátní úrovni pro každý z fondů ESI; rovněž včetně celkové orientační částky předpokládané podpory na cíle v oblasti změny klimatu;
v)
použití horizontálních principů uvedených v článcích 5, 7 a 8 a cílů politik pro provádění fondů ESI;
vi)
seznamu programů v rámci EFRR, ESF a Fondu soudržnosti, s výjimkou programů spadajících pod cíl Evropská územní spolupráce a programů EZFRV a ENRF, spolu s příslušnými orientačními příděly pro každý fond ESI na každý rok;
vii)
informací o prostředcích přidělených na výkonnostní rezervu a rozčleněných podle fondů ESI a případně podle kategorií regionů a o částkách vyloučených z výpočtu výkonnostní rezervy v souladu s článkem 20;
b)
opatření k zajištění účinného provádění fondů ESI, a to včetně:
i)
opatření podle institucionálního rámce daného členského státu, která zajistí koordinaci mezi fondy ESI a dalšími finančními nástroji Unie a členských států a s EIB;
ii)
informací požadovaných pro předběžné ověření souladu s pravidly pro adicionalitu, jak jsou stanovena v části třetí;
iii)
souhrnného hodnocení toho, jak jsou plněny použitelné předběžné podmínky v souladu s článkem 19 a přílohou XI na vnitrostátní úrovni, a v případě, že použitelné předběžné podmínky plněny nejsou, přehledu opatření, jež je nutno přijmout, odpovědných orgánů a harmonogramu jejich provádění;
iv)
metodiky a mechanismů k zajištění jednotného fungování výkonnostního rámce v souladu s článkem 21;
v)
posouzení toho, zda je třeba posílit správní kapacitu orgánů zapojených do řízení a kontroly programů a případně příjemců, a v případě potřeby i včetně souhrnu opatření, jež je nutno za tímto účelem přijmout;
vi)
přehledu plánovaných opatření v rámci programů, včetně orientačního harmonogramu pro dosažení snížení administrativní zátěže příjemců;
c)
opatření pro zásadu partnerství podle článku 5;
d)
orientační seznam partnerů uvedených v článku 5 a souhrn opatření přijatých k jejich zapojení podle článku 5 a jejich úloh při přípravě dohody o partnerství a zprávy o pokroku, jak jsou uvedeny v článku 52.
2. Dohoda o partnerství rovněž stanoví:
a)
integrovaný přístup k územnímu rozvoji podporovaný z fondů ESI nebo souhrn integrovaných přístupů k územnímu rozvoji založený na obsahu operačních programů s uvedením:
i)
opatření, která mají zajistit integrovaný přístup k využívání fondů ESI pro územní rozvoj konkrétních subregionálních oblastí, zejména prováděcí opatření k článkům 32, 33 a 36, včetně zásad pro určování městských oblastí, v nichž mají být integrovaná opatření pro udržitelný rozvoj měst prováděna;
ii)
hlavních prioritních oblastí spolupráce v působnosti fondů ESI, případně s přihlédnutím k makroregionálním strategiím a strategiím pro přímořské oblasti;
iii)
případně integrovaného přístupu k řešení zvláštních potřeb zeměpisných oblastí nejvíce postižených chudobou nebo cílových skupin, jimž nejvíce hrozí chudoba, diskriminace nebo sociální vyloučení, se zvláštním zřetelem na marginalizované skupiny obyvatel a osoby se zdravotním postižením, dlouhodobě nezaměstnané osoby a mladé lidi, kteří jsou bez zaměstnání a neúčastní se vzdělávání ani odborné přípravy;
iv)
případně integrovaného přístupu k řešení demografických problémů regionů nebo specifických potřeb zeměpisných oblastí, které jsou závažně a trvale znevýhodněny přírodními nebo demografickými podmínkami, jak je uvedeno v článku 174 Smlouvy o fungování EU;
b)
opatření k zajištění účinného provádění fondů ESI, a to včetně posouzení stávajících systémů pro elektronickou výměnu dat a souhrnu plánovaných opatření, jež mají postupně umožnit, aby veškeré výměny informací mezi příjemci a orgány odpovědnými za řízení a kontrolu programů probíhaly formou elektronické výměny dat.
Článek 16
Přijetí a změny dohody o partnerství
1. Komise posoudí soulad dohody o partnerství s tímto nařízením, přičemž přihlédne k případnému národnímu programu reforem a k příslušným doporučením pro jednotlivé země přijatým podle čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU, k příslušným doporučením Rady přijatým podle čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU a k předběžnému hodnocení programů a své připomínky vyjádří do tří měsíců ode dne předložení dohody o partnerství členským státem. Dotyčný členský stát poskytne veškeré nezbytné dodatečné informace a případně dohodu o partnerství upraví.
2. Komise přijme prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnutí o schválení prvků dohody o partnerství podle čl. 15 odst. 1 a rovněž těch, které spadají do působnosti čl. 15 odst. 2,, využil-li členský stát ustanovení čl. 96 odst. 8 pro prvky vyžadující rozhodnutí Komise podle čl. 96 odst. 10, a to nejpozději do čtyř měsíců ode dne předložení dohody o partnerství členským státem za předpokladu, že byly náležitě zohledněny případné připomínky Komise. Dohoda o partnerství nevstoupí v platnost před 1. lednem 2014.
3. Do 31. prosince 2015 připraví Komise pro každý členský stát zprávu o výsledcích jednání ohledně dohod o partnerství a programů, jež bude obsahovat přehled klíčových otázek. Tuto zprávu předloží současně Evropskému parlamentu, Radě, Evropskému hospodářskému a sociálnímu výboru a Výboru regionů.
4. Pokud členský stát navrhne změnu prvků dohody o partnerství, na něž se vztahuje rozhodnutí Komise uvedené v odstavci 2, provede Komise posouzení podle odstavce 1 a případně do tří měsíců ode dne předložení návrhu změny členským státem přijme prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnutí o jejím schválení.
5. Pokud členský stát změní prvky dohody o partnerství, na něž se rozhodnutí Komise uvedené v odstavci 2 nevztahuje, oznámí tuto skutečnost Komisi do jednoho měsíce ode dne přijetí rozhodnutí o provedení změny.
Článek 17
Přijetí revidované dohody o partnerství v případě opožděného vstupu v platnost nařízení pro daný fond
1. Pokud se použije čl. 14 odst. 5, předloží každý členský stát Komisi revidovanou dohodu o partnerství, která zahrnuje chybějící prvky dohody o partnerství pro daný fond ESI, do dvou měsíců ode dne, kdy opožděné nařízení pro daný fond vstoupí v platnost.
2. Komise posoudí soulad revidované dohody o partnerství s tímto nařízením podle čl. 16 odst. 1 a přijme prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnutí o schválení revidované dohody o partnerství podle čl. 16 odst. 2.
KAPITOLA III
Tematické zaměření, předběžné podmínky a přezkum výkonnosti
Článek 18
Tematické zaměření
Členské státy v souladu s pravidly pro daný fond soustředí podporu na zásahy, jež mají pro strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění největší přidanou hodnotu, přičemž berou v potaz hlavní územní problémy různých typů území v souladu se SSR, případně problémy zjištěné v národním programu reforem, příslušná doporučení pro jednotlivé země podle čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU a příslušná doporučení Rady přijatá podle čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU. Ustanovení o tematickém zaměření uvedená v pravidlech pro daný fond se nepoužijí na technickou pomoc.
Článek 19
Předběžné podmínky
1. Členské státy posoudí v souladu se svým institucionálním a právním rámcem a v kontextu přípravy programů a případně dohody o partnerství, zda jsou předběžné podmínky stanovené v příslušných pravidlech pro daný fond a obecné předběžné podmínky stanovené v příloze XI části II použitelné pro zvláštní cíle sledované v rámci priorit jejich programů a zda jsou použitelné předběžné podmínky splněny.
Ve vztahu ke specifickým cílům sledovaným v rámci priorit programu se předběžné podmínky použijí pouze v rozsahu definice stanovené v čl. 2 bodu 33 a v souladu s ní. Aniž je dotčena definice uvedená v čl. 2 bodu 33, při posouzení použitelnosti se v souladu s čl. 2 případně zohlední zásada proporcionality v souladu s čl. 4 odst. 5 s ohledem na výši přidělené podpory. Posouzení splnění se omezí na kritéria stanovená ve zvláštních pravidlech týkajících se fondů a v příloze XI části II.
2. Dohoda o partnerství uvádí přehled posouzení toho, jak jsou plněny použitelné předběžné podmínky na vnitrostátní úrovni, a u podmínek, které podle posouzení uvedeného v odstavci 1 nejsou plněny ke dni předložení dohody o partnerství, opatření, jež je nutno přijmout, odpovědné orgány a harmonogram provádění těchto opatření. Každý program uvádí, které předběžné podmínky stanovené v příslušných pravidlech pro daný fond a obecné předběžné podmínky stanovené v příloze XI části II jsou použitelné pro program a které z nich jsou podle posouzení uvedeného v odstavci 2 splněny ke dni předložení dohody o partnerství a programů. V případě, že nejsou splněny použitelné předběžné podmínky, jsou v programu popsána opatření, jež je nutno přijmout, odpovědné orgány a harmonogram provádění těchto opatření. Členské státy tyto předběžné podmínky splní nejpozději do 31. prosince 2016 a jejich splnění oznámí nejpozději ve výroční zprávě o provádění v roce 2017 v souladu s čl. 50 odst. 3 nebo ve zprávě o pokroku v roce 2017 v souladu s čl. 46 odst. 2 písm. c).
3. Ucelenost a adekvátnost informací, které členský stát poskytl ohledně použitelnosti předběžných podmínek a ohledně splnění použitelných předběžných podmínek, Komise posoudí v rámci svého posouzení programů a případně dohody o partnerství.
Při uvedeném posouzení použitelnosti Komisí se v souladu s čl. 4 odst. 5 případně zohlední zásada proporcionality s ohledem na výši přidělené podpory. Toto posouzení splnění Komisí se omezí na kritéria stanovená v pravidlech pro daný fond a na kritéria stanovená v příloze XI části II a respektuje vnitrostátní a regionální pravomoci, pokud jde o rozhodování o konkrétních a přiměřených politických opatřeních včetně obsahu strategií.
4. V případě neshody mezi Komisí a členským státem, pokud jde o použitelnost určité předběžné podmínky na specifický cíl priorit programu nebo její splnění, Komise prokáže použitelnost podle definice stanovené v čl. 2 bodu 33 i nesplnění.
5. Komise se při schvalování programu může rozhodnout pozastavit všechny průběžné platby na příslušnou prioritu daného programu nebo jejich část, dokud nedojde k dokončení opatření uvedených v odstavci 2, pokud je to nezbytné k zabránění tomu, aby se významně snížila účinnost a efektivita dosahování specifických cílů dané priority. Nedokončení opatření ke splnění použitelné předběžné podmínky, která nebyla splněna ke dni předložení dohody o partnerství a příslušných programů, ve lhůtě stanovené v odstavci 2 je důvodem pro pozastavení průběžných plateb na dotčené priority tohoto programu ze strany Komise. Rozsah pozastavení je v obou případech úměrný opatřením, jež mají být přijata, a ohroženým finančním prostředkům.
6. Ustanovení odstavce 5 se nepoužijí v případě dohody mezi Komisí a členským státem týkající se nepoužitelnosti předběžné podmínky nebo o skutečnosti, že použitelná předběžná podmínka byla splněna, jak vyplývá ze schválení programu a dohody o partnerství, nebo v případě, že Komise nevznese připomínky do 60 dnů od předložení zprávy podle odstavce 2.
7. Komise pozastavení průběžných plateb pro prioritu neprodleně zruší, pokud členský stát dokončil opatření související se splněním předběžných podmínek použitelných pro daný program, které nebyly splněny v době, kdy Komise o tomto pozastavení rozhodla. Komise toto pozastavení rovněž neprodleně zruší v případě, že po změně programu souvisejícího s příslušnou prioritou již příslušná předběžná podmínka není použitelná.
8. Odstavce 1 až 7 se nepoužijí na programy v rámci cíle Evropská územní spolupráce.
Článek 20
Výkonnostní rezerva
6 % ze zdrojů přidělených pro EFRR, ESF a Fondu soudržnosti v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost uvedeného v čl. 89 odst. 2 písm. a) tohoto nařízení, jakož i pro EZFRV a pro opatření financovaná v rámci sdíleného řízení v souladu s nařízením o ERNF tvoří výkonnostní rezervu, která je stanovena v dohodě o partnerství a programech a je přidělena na specifické priority v souladu s článkem 22 tohoto nařízení.
Do výpočtu výkonnostní rezervy se nezahrnují následující zdroje:
a)
zdroje přidělené na iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí vymezené v operačním programu v souladu s článkem 18 nařízení o ESF;
b)
zdroje přidělené na technickou pomoc z podnětu Komise;
c)
zdroje převedené z prvního pilíře společné zemědělské politiky do EZFRV podle čl. 7 odst. 2 a čl. 14 odst. 1 nařízení (EU) č. 1307/2013
d)
převody do EZFRV v souladu s články 10b, 136 a 136b nařízení Rady (ES) č. 73/2009 za kalendářní roky 2013 a 2014;
e)
zdroje převedené do nástroje pro propojení Evropy z Fondu soudržnosti v souladu s čl. 92 odst. 6 tohoto nařízení;
f)
zdroje převedené do Fondu evropské pomoci nejchudším osobám v souladu s čl. 92 odst. 7 tohoto nařízení;
g)
zdroje přidělené na inovativní opatření pro udržitelný rozvoj měst v souladu s čl. 92 odst. 8 tohoto nařízení.
Článek 21
Přezkum výkonnosti
1. Komise ve spolupráci s členskými státy přezkoumá výkonnost programů v každém členském státě v roce 2019 (dále jen „přezkum výkonnosti“) s ohledem na výkonnostní rámec stanovený v příslušných programech. Způsob stanovení výkonnostního rámce je uveden v příloze II.
2. Přezkum výkonnosti posoudí dosažení milníků programů na úrovni priorit na základě informací a hodnocení uvedených ve výroční zprávě o provádění předložené členskými státy v roce 2019.
Článek 22
Uplatňování výkonnostního rámce
1. Výkonnostní rezerva představuje mezi 5 a 7 % z podílu pro každou prioritu v rámci programu, s výjimkou priorit zaměřených na technickou pomoc a programy zaměřené na finanční nástroje v souladu s článkem 39. Celková výše výkonnostní rezervy přidělené na fondy ESI a kategorie regionů činí 6 %. Částky odpovídající výkonnostní rezervě jsou uvedeny v programech, rozdělené podle priorit a případně podle fondů ESI a kategorií regionů.
2. Na základě přezkumu výkonnosti přijme Komise do dvou měsíců od obdržení příslušných výročních zpráv o provádění operačních programů v roce 2019 prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnutí, jímž pro každý fond ESI a členský stát určí programy a priority, které dosáhly svých milníků, a pokud se priorita týká více než jednoho fondu ESI nebo kategorie regionu, rozčlení tyto informace podle fondů ESI a kategorií regionů.
3. Výkonnostní rezerva je přidělována pouze programům a prioritám, které dosáhly svých milníků. Pokud priority dosáhly svých milníků, je částka výkonnostní rezervy stanovená pro danou prioritu považována za definitivně přidělenou na základě rozhodnutí Komise podle odstavce 2.
4. Pokud priority svých milníků nedosáhly, navrhne členský stát přerozdělení odpovídající částky výkonnostní rezervy na priority uvedené v rozhodnutí Komise podle odstavce 2 a ostatní změny programu, které z přerozdělení výkonnostní rezervy vyplývají, do tří měsíců od přijetí rozhodnutí uvedeného v odstavci 2.
Komise schválí změnu dotčených programů v souladu s čl. 30 odst. 3 a 4. Pokud členský stát nepředloží informace podle čl. 50 odst. 5 a 6, výkonnostní rezerva pro dotčené programy nebo priority se na dané programy nebo priority nepřidělí.
5. Návrh členského státu na přerozdělení výkonnostní rezervy musí být v souladu s požadavky na tematické zaměření a s minimálními příděly stanovenými v tomto nařízení a ve zvláštních pravidlech pro jednotlivé fondy. Pokud však jedna nebo více priorit spojených s požadavky na tematické zaměření nebo minimálními příděly nedosáhly svých milníků, mohou členské státy odchylně navrhnout přerozdělení rezervy, která nesplňuje výše uvedené požadavky a minimální příděly.
6. Pokud z přezkumu výkonnosti ohledně priority vyplývá, že došlo k závažnému selhání, pokud jde o dosažení milníků pro tuto prioritu, týkajících se pouze finančních ukazatelů a ukazatelů výstupů a klíčových prováděcích kroků stanovených ve výkonnostním rámci, a že je toto selhání důsledkem jasně zjištěných nedostatků v provádění, o nichž Komise již dříve informovala podle čl. 50 odst. 8 po úzkých konzultacích s dotčeným členským státem, a že tento členský stát neučinil potřebná nápravná opatření, aby tyto nedostatky odstranil, může Komise po uplynutí pěti měsíců od takového sdělení zcela nebo zčásti pozastavit průběžné platby na prioritu programu v souladu s postupem stanoveným ve zvláštních pravidlech pro jednotlivé fondy.
Jakmile daný členský stát přijme potřebná nápravná opatření, Komise pozastavení průběžných plateb neprodleně zruší. Pokud se nápravná opatření týkají převodu finančních přídělů na jiné programy nebo priority, které svých milníků dosáhly, Komise prostřednictvím prováděcího aktu schválí potřebnou změnu dotčených programů v souladu s čl. 30 odst. 2. V takovémto případě Komise odchylně od čl. 30 odst. 2 rozhodne o této změně nejpozději do dvou měsíců od předložení žádosti členského státu o změnu.
7. Pokud Komise na základě přezkumu závěrečné zprávy o provádění programu zjistí závažné selhání při plnění cílů týkajících se pouze finančních ukazatelů a ukazatelů výstupů a klíčových kroků provádění stanovených ve výkonnostním rámci z důvodu jasně zjištěných nedostatků v provádění, o nichž Komise již dříve informovala podle čl. 50 odst. 87 po úzkých konzultacích s dotčeným členským státem, a členský stát neučinil potřebná nápravná opatření, aby tyto nedostatky odstranil, může Komise bez ohledu na článek 85 v souvislosti s dotyčnými prioritami uplatnit finanční opravy v souladu s pravidly pro daný fond.
Při uplatnění finančních oprav Komise zohlední - s patřičným přihlédnutím k zásadě proporcionality - míru absorpce a vnější faktory, které k selhání přispěly.
Finanční opravy se neuplatní, pokud selhání při plnění cílů zapříčinily socio-ekonomické nebo environmentální faktory, výrazné změny v ekonomických nebo environmentálních podmínkách v dotčeném členském státě nebo vyšší moc, která vážně narušila provádění daných priorit.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149 za účelem stanovení podrobných pravidel týkajících se kritérií pro určení úrovně finanční opravy, která má být uplatněna.
Komise přijme prováděcí akty, které stanoví podrobná opatření za účelem zajištění jednotného přístupu k určování milníků a cílů ve výkonnostním rámci pro každou prioritu a pro hodnocení dosahování milníků a cílů. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle č. 150 odst. 3.
KAPITOLA IV
Opatření spojená s řádnou správou ekonomických záležitostí
Článek 23
Opatření propojující účinnost fondů ESI s řádnou správou ekonomických záležitostí
1. Komise může členský stát požádat, aby svou dohodu o partnerství a příslušné programy přezkoumal a navrhl změny, je-li to nezbytné, aby se podpořilo provádění příslušných doporučení Rady nebo maximalizoval dopad fondů ESI na růst a konkurenceschopnost v členských státech přijímajících finanční pomoc.
Taková žádost může být učiněna z následujících důvodů:
a)
na podporu provádění příslušného doporučení pro jednotlivé země přijatého v souladu s čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU a příslušného doporučení Rady přijatého v souladu s čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU, které je určeno dotyčnému členskému státu,
b)
na podporu provádění příslušných doporučení Rady určených dotyčnému členskému státu, která byla přijata v souladu s čl. 7 odst. 2 nebo čl. 8 odst. 2 nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1176/2011 (29),má-li se za to, že uvedené změny jsou nezbytné k nápravě makroekonomické nerovnováhy; nebo
c)
k maximalizaci dopadu dostupných fondů ESI na růst a konkurenceschopnost, pokud členský stát splňuje jednu z následujících podmínek:
i)
má přístup k finanční pomoci Unie podle nařízení Rady (EU) č. 407/2010 (30);
ii)
má přístup k finanční pomoci podle nařízení Rady (ES) č. 332/2002 (31);
iii)
má přístup k finanční pomoci, která spouští makroekonomický ozdravný program v souladu s nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 472/2013 (32) nebo spouští rozhodnutí Rady v souladu s čl. 136 odst. 1 Smlouvy o fungování EU.
Pro účely druhého pododstavce písm. b) se uvedené podmínky považují za splněné, pokud byla taková pomoc členskému státu zpřístupněna před nebo po 21. prosince 2013 a má k ní i nadále přístup.
2. Žádost Komise adresovaná členskému státu v souladu s odstavcem 1 musí být odůvodněná s odkazem na potřebu podporovat provádění příslušných doporučení nebo případně maximalizovat dopad fondů ESI na růst a konkurenceschopnost a musí uvádět dotčené programy nebo priority a povahu očekávaných změn. Takovou žádost nelze učinit před rokem 2015 nebo po roce 2019 ani v souvislosti s týmž programem ve dvou po sobě následujících letech.
3. Členský stát předloží svou odpověď na žádost uvedenou v odstavci 1 do dvou měsíců od jejího obdržení a uvede změny v dohodě o partnerství a programech, které považuje za nezbytné, důvody těchto změn, určí dotčené programy a popíše povahu navrhovaných změn a jejich očekávané účinky na provádění doporučení i na provádění fondů ESI. Komise v případě potřeby sdělí své připomínky do jednoho měsíce od obdržení této odpovědi.
4. Členský stát předloží návrh na změnu dohody o partnerství a příslušných programů do dvou měsíců ode dne předložení odpovědi uvedené v odstavci 3.
5. Pokud Komise žádné připomínky nesdělí nebo pokud je Komise spokojena, že připomínky byly řádně zohledněny, přijme rozhodnutí o schválení změn dohody o partnerství a příslušných programů bez zbytečného odkladu a v každém případě nejpozději do tří měsíců od jejich předložení členským státem v souladu s odstavcem 3.
6. Pokud členský stát nepřijme účinná opatření v reakci na žádost učiněnou v souladu s odstavcem 1 ve lhůtách stanovených v odstavcích 3 a 4, může Komise do tří měsíců od sdělení svých připomínek podle odstavce 3 nebo od předložení návrhu členským státem podle odstavce 4 navrhnout Radě, aby částečně nebo úplně pozastavila platby pro dotčené programy nebo priority. Komise v návrhu zdůvodní svůj závěr, že členský stát nepřijal účinná opatření. Při přípravě svého návrhu zohlední Komise všechny významné informace a řádně se zaměří na prvky a stanoviska zjištěné prostřednictvím strukturovaného dialogu podle odstavce 15.
Rada o tomto návrhu rozhodne prostřednictvím prováděcího aktu. Tento prováděcí akt se vztahuje pouze na žádosti o platbu předložené po dni přijetí tohoto prováděcího aktu.
7. Rozsah a míra pozastavení plateb, o němž bylo rozhodnuto v souladu s odstavcem 6, jsou úměrné a účinné a respektují zásadu rovného zacházení mezi členskými státy, zejména s přihlédnutím k dopadu takového pozastavení na hospodářství dotčeného členského státu. Programy, které mají být pozastaveny, jsou určeny na základě potřeb zjištěných v žádosti uvedené v odstavcích 1 a 2.
Pozastavení plateb nepřesáhne 50 % plateb na každý dotčený program. Rozhodnutí může stanovit navýšení pozastavení plateb až na 100 %, pokud členský stát nepřijme účinná opatření v reakci na žádost učiněnou v souladu s odstavcem 1 do tří měsíců od rozhodnutí pozastavit plateb podle odstavce 6.
8. Pokud členský stát navrhl změny dohody o partnerství a příslušných programů podle žádosti Komise, rozhodne Rada na návrh Komise o zrušení pozastavení plateb.
9. Komise podá návrh Radě, aby zcela nebo částečně pozastavila závazky nebo platby u programů členského státu v následujících případech:
a)
pokud Rada v souladu s čl. 126 odst. 8 nebo 11 Smlouvy o fungování EU rozhodne, že členský stát nepřijal účinná opatření k nápravě nadměrného schodku;
b)
pokud Rada v rámci téhož postupu při nerovnováze přijme dvě po sobě jdoucí doporučení v souladu s čl. 8 odst. 3 nařízení (EU) č. 1176/2011 s odůvodněním, že členský stát předložil nedostatečný plán nápravných opatření,
c)
pokud Rada v rámci téhož postupu při nerovnováze přijme dvě po sobě jdoucí doporučení v souladu s čl. 10 odst. 4 nařízení (EU) č. 1176/2011, v nichž konstatuje, že členský stát neplní požadavky, jelikož nepřijal doporučená nápravná opatření;
d)
pokud Komise dospěje k závěru, že členský stát nepřijal opatření k provedení ozdravného programu podle nařízení (EU) č. 407/2010 nebo nařízení (ES) č. 332/2002, a v důsledku toho rozhodne, že nepovolí vyplacení finanční pomoci udělené tomuto členskému státu;
e)
pokud Rada rozhodne, že členský stát neplní makroekonomický ozdravný program podle článku 7 nařízení (EU) č. 472/2013 nebo opatření požadovaná v rozhodnutí Rady přijatém v souladu s čl. 136 odst. 1 Smlouvy o fungování EU.
Při podání svého návrhu Komise respektuje odstavec 11 a zohlední všechny související významné informace a řádně se zaměří na prvky a stanoviska zjištěné prostřednictvím strukturovaného dialogu podle odstavce 15.
Upřednostňuje se pozastavení závazků - platby se pozastavují pouze v případě, kdy je žádoucí okamžité opatření, a v případě významného neplnění požadavků. Pozastavení plateb se vztahuje na žádosti o platby předložené v souvislosti s dotčenými programy po dni přijetí rozhodnutí o pozastavení.
10. Návrh Komise uvedený v odstavci 9 a týkající se pozastavení závazků je považován za přijatý Radou, pokud Rada nerozhodne prostřednictvím prováděcího aktu o zamítnutí takového návrhu kvalifikovanou většinou do jednoho měsíce od předložení návrhu Komise. Pozastavení závazků se vztahuje na závazky z fondů ESI pro dotčený členský stát od 1. ledna roku následujícího po přijetí rozhodnutí o pozastavení.
Rada přijme prostřednictvím prováděcího aktu rozhodnutí o návrhu Komise uvedeném v odstavci 9 a týkajícím ses pozastavení plateb.
11. Rozsah a míra pozastavení závazků nebo plateb, uloženého na základě odstavce 10, jsou úměrné, respektují rovné zacházení mezi členskými státy a berou ohled na hospodářskou a sociální situaci dotčeného členského státu, zejména úroveň nezaměstnanosti v dotčeném členském státě ve srovnání s průměrem Unie a dopad pozastavení na hospodářství dotčeného členského státu. Dopad pozastavení na programy, které mají zásadní význam pro řešení nepříznivých hospodářských či sociálních podmínek, je specifickým faktorem, který je třeba zohlednit.
Podrobná ustanovení pro určení rozsahu a míry pozastavení jsou uvedena v příloze III.
Pozastavení závazků podléhá nižšímu z následujících stropů:
a)
nejvýše 50 % závazků týkajících se následujícího rozpočtového roku pro fondy ESI v prvním případě neplnění požadavků ohledně postupu při nadměrném schodku podle odst. 9 prvního pododstavce písm. a) a nejvýše 25 % závazků týkajících se následujícího rozpočtového roku pro fondy ESI v prvním případě neplnění požadavků ohledně plánu nápravných opatření v rámci postupu při nadměrné nerovnováze podle odst. 9 prvního pododstavce písm. b) nebo při neplnění doporučených nápravných opatření v rámci postupu při nadměrné nerovnováze podle v odst. 9 prvního pododstavce písm. c).
Míra pozastavení se postupně zvyšuje až na nejvýše 100 % závazků týkajících se následujícího rozpočtového roku pro fondy ESI v případě postupu při nadměrném schodku a až na 50 % závazků týkajících se následujícího rozpočtového roku pro fondy ESI v případě postupu při nadměrné nerovnováze, a to podle závažnosti neplnění požadavků;
b)
nejvýše 0,5 % nominální úrovně HDP v prvním případě neplnění požadavků ohledně postupu při nadměrném schodku podle odst. 9 prvního pododstavce písm. a) a nejvýše 0,25 % nominální úrovně HDP v prvním případě neplnění požadavků ohledně plánu nápravných opatření v rámci postupu při nadměrné nerovnováze podle odst. 9 prvního pododstavce písm. b) nebo při neplnění doporučených nápravných opatření v rámci postupu při nadměrné nerovnováze podle v odst. 9 prvního pododstavce písm. c).
Pokud neplnění požadavků ohledně nápravných opatření podle v odst. 9 prvního pododstavce písm. a), b) a c) přetrvává, procentuální podíl tohoto stropu HDP se postupně zvýší až na:
-
nejvýše 1 % nominální úrovně HDP v případě přetrvávajícího neplnění požadavků ohledně postupu při nadměrném schodku podle odst. 9 prvního pododstavce písm. a); a
-
nejvýše 0,5 % nominální úrovně HDP v případě přetrvávajícího neplnění požadavků ohledně postupu při nadměrné nerovnováze podle odst. 9 prvního pododstavce písm. b) nebo c), a to podle závažnosti neplnění požadavků.
c)
nejvýše 50 % závazků týkajících se následujícího rozpočtového roku pro fondy ESI nebo nejvýše 0,5 nominální úrovně HDP v prvním případě neplnění požadavků uvedených v odst. 9 prvním pododstavci písm. d) a e).
Při určování míry pozastavení a toho, zda pozastavit závazky nebo platby, se zohlední fáze programového cyklu a zejména období, které zbývá pro využití finančních prostředků po opětovném zapsání pozastavených závazků do rozpočtu.
12. Aniž jsou dotčena pravidla pro rušení závazků stanovená v článcích 86 až 88, Komise pozastavení závazků neprodleně zruší v následujících případech:
a)
pokud je postup při nadměrném schodku pozastaven v souladu s článkem 9 nařízení Rady (EC) č. 1467/97 (33) nebo pokud Rada v souladu s čl. 126 odst. 12 Smlouvy o fungování EU rozhodla, že rozhodnutí o existenci nadměrného schodku zruší;
b)
pokud Rada schválila plán nápravných opatření předložený dotčeným členským státem v souladu s čl. 8 odst. 2 nařízení (EU) č. 1176/2011 nebo pokud je postup při nadměrné nerovnováze dočasně pozastaven v souladu s čl. 10 odst. 5 uvedeného nařízení nebo pokud Rada postup při nadměrné nerovnováze v souladu s článkem 11 uvedeného nařízení uzavřela;
c)
pokud Komise dospěla k závěru, že dotčený členský stát přijal přiměřená opatření k plnění ozdravného programu uvedeného v článku 7 nařízení Rady (EU) č. 472/2013 nebo opatření vyžadovaná rozhodnutím Rady v souladu s čl. 136 odst. 1 Smlouvy o fungování EU.
Při zrušení pozastavení závazků Komise opětovně zapíše pozastavené závazků do rozpočtu v souladu s článkem 8 nařízení Rady (EU, Euratom) č. 1311/2013.
Rozhodnutí o zrušení pozastavení plateb přijme Rada na návrh Komise, pokud jsou splněny platné podmínky stanovené v prvním pododstavci písm. a), b) a c).
13. Odstavce 6 až 12 se nepoužijí na Spojené království, pokud se pozastavení závazků nebo na plateb týká otázek, na něž se vztahují odst. 1 druhý pododstavec písm. a), b) a c) bod iii) nebo odst. 9 první pododstavec písm. a),b) nebo c).
14. Tento článek se nepoužije na programy v rámci cíle Evropská územní spolupráce.
15. Komise průběžně informuje Evropský parlament o provádění tohoto článku. Zejména Komise okamžitě informuje Evropský parlament v případě, kdy některý členský stát splňuje jednu z podmínek uvedených v odstavci 6 nebo odst. 9 prvním pododstavci 9 písm. a) až e), a sdělí mu podrobnosti o fondech ESI a programech, u nichž by mohlo dojít k pozastavení závazků nebo plateb.
Evropský parlament může Komisi vyzvat ke strukturovanému dialogu o uplatňování tohoto článku, zejména s ohledem na předávání informací uvedených v prvním pododstavci.
Komise předá návrh na pozastavení závazků nebo plateb nebo návrh na zrušení tohoto pozastavení Evropskému parlamentu a Radě okamžitě po jeho přijetí. Evropský parlament může Komisi vyzvat, aby vysvětlila důvody pro svůj návrh.
16. V roce 2017 provede Komise přezkum uplatňování tohoto článku. Za tímto účelem připraví Komise zprávu, kterou předá Evropskému parlamentu a Radě, k níž případně připojí legislativní návrh.
17. Pokud dojde k zásadním změnám sociální a hospodářské situace v Unii, může Komise předložit návrh na přezkum uplatňování tohoto článku, nebo může o předložení takového návrhu Komisi požádat Evropský parlament nebo Rada v souladu s články 225 nebo 241 Smlouvy o fungování EU.
Článek 24
Zvýšení plateb pro členský stát s dočasnými rozpočtovými problémy
1. Na žádost členského státu lze průběžné platby a platby konečného zůstatku navýšit o 10 procentních bodů nad míru spolufinancování platnou pro jednotlivé priority v rámci EFRR, ESF a Fondu soudržnosti nebo pro jednotlivá opatření v rámci EZFRV a ENRF. Pokud členský stát po 21. prosince 2013 splňuje některou z následujících podmínek, uplatní se v případě žádostí o platby tohoto členského státu podaných na období do 30. června 2016 vyšší míra, která nesmí přesáhnout 100 %:
a)
dotyčný členský stát obdržel půjčku od Unie na základě nařízení Rady (EU) č. 407/2010;
b)
dotyčný členský stát obdržel střednědobou finanční pomoc v souladu s nařízením Rady (ES) č. 332/2002 pod podmínkou provádění makroekonomického ozdravného programu;
c)
dotyčný členský stát má přístup k finanční pomoci pod podmínkou provádění makroekonomického ozdravného programu, jak je uvedeno v nařízení (EU) č. 472/2013.
Tento odstavec se nevztahuje na programy podle nařízení o EÚS.
2. Bez ohledu na odstavec 1 nesmí být podpora Unie poskytovaná prostřednictvím průběžných plateb a plateb konečného zůstatku vyšší než podpora z veřejných zdrojů nebo maximální výše podpory z fondů ESI pro jednotlivé priority v rámci EFRR, ESF a Fondu soudržnosti, nebo pro jednotlivá opatření v rámci EZFRV a ENRF, která je stanovena v rozhodnutí Komise o schválení programu.
3. Komise přezkoumá uplatňování odstavců 1 a 2 a do 30. června 2016 předloží Evropskému parlamentu a Radě zprávu obsahující hodnocení a v případě potřeby legislativní návrh.
Článek 25
Řízení technické pomoci pro členské státy s dočasnými rozpočtovými obtížemi
1. Na žádost členského státu s dočasnými rozpočtovými obtížemi, který splňuje podmínky stanovené v čl. 24 odst. 1, může být část zdrojů uvedených v článku 59 a programovaných v souladu se zvláštními pravidly pro jednotlivé fondy po dohodě s Komisí převedena na technickou pomoc z podnětu Komise pro provádění opatření v souvislosti s dotčeným členským státem v souladu s čl. 58 odst. 1 třetím pododstavcem písm. k) prostřednictvím přímého nebo nepřímého řízení.
2. Zdroje uvedené v odstavci 1 jsou doplňkové k částkám stanoveným v souladu se stropy uvedenými ve zvláštních pravidlech pro jednotlivé fondy, které se týkají technické pomoci z podnětu Komise. Je-li ve zvláštních pravidlech pro jednotlivé fondy stanoven strop pro technickou pomoc z podnětu členského státu, částka, která má být převedena, se zahrne do výpočtu souladu s tímto stropem.
3. Členský stát požádá o převod uvedený v odstavci 2 za kalendářní rok, v němž splňuje podmínky stanovené v čl. 24 odst. 1, do 31. ledna roku, v němž má k převodu dojít. Žádost doprovází návrh na změnu programu nebo programů, z nichž bude převod učiněn. V dohodě o partnerství se učiní odpovídající změny v souladu s č. 30 odst. 2 a stanoví se v ní celková částka převedená každý rok Komisi.
Pokud členský stát ke dni 1. ledna 2014 splňuje podmínky stanovené v čl. 24 odst. 1, může předat žádost za tento rok současně s předložením své dohody o partnerství, která stanoví částku, jež má být převedena na technickou pomoc z podnětu Komise.
HLAVA III
PROGRAMOVÁNÍ
KAPITOLA I
Obecná ustanovení o fondech ESI
Článek 26
Příprava programů
1. Fondy ESI se provádějí prostřednictvím programů v souladu s dohodou o partnerství. Každý program pokrývá období od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2020.
2. Programy sestavují členské státy nebo jakýkoli orgán jimi určený ve spolupráci s partnery uvedenými v článku 5. Členské státy vypracují programy transparentními postupy ve vztahu k veřejnosti, a to v souladu se svým institucionálním a právním rámcem.
3. Členské státy a Komise spolupracují s cílem zajistit účinnou koordinaci při přípravě a provádění programů pro fondy ESI, popřípadě včetně programů využívajících více fondů, s přihlédnutím k zásadě proporcionality.
4. Členské státy předloží programy Komisi do tří měsíců od předložení dohody o partnerství. Programy Evropské územní spolupráce musí být předloženy do 22. září 2014. Ke všem programům musí být připojeno předběžné hodnocení podle článku 55.
5. Pokud mezi 22. února 2014 a 22. června 2014 vstoupí v platnost jedno nebo více nařízení pro jednotlivé fondy ESI, musí být program či programy podporované z fondu ESI, u něhož/nichž došlo k opožděnému vstupu nařízení pro daný fond v platnost, předloženy do tří měsíců od předložení revidované dohody o partnerství uvedené v čl. 17 odst. 1.
6. Pokud jedno nebo více zvláštních nařízení pro fondy ESI vstoupí v platnost po 22. června 2014, musí být program či programy podporované z fondu ESI, u něhož došlo k opožděnému vstupu nařízení pro daný fond v platnost, předloženy do tří měsíců od vstupu v platnost nařízení pro daný fond, u něhož došlo ke zpoždění.
Článek 27
Obsah programů
1. Každý program stanoví, na základě jaké strategie bude program přispívat ke strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, která je v souladu s tímto nařízením, s pravidly pro daný fond a s obsahem dohody o partnerství.
Každý program zahrnuje opatření k zajištění efektivního, účinného a koordinovaného provádění fondů ESI a opatření ke snížení administrativní zátěže pro příjemce.
2. Každý program vymezí priority prostřednictvím stanovení zvláštních cílů, finančních prostředků na podporu z fondů ESI a odpovídajícího vnitrostátního spolufinancování, včetně částky týkající se výkonnostní rezervy, které může plynout z veřejných nebo soukromých zdrojů v souladu s pravidly pro daný fond.
3. Pokud se členské státy a regiony účastní makroregionálních strategií nebo strategií pro přímořské oblasti, v příslušném programu a v souladu s potřebami programové oblasti, které určí příslušný členský stát, se určí příspěvek plánovaných zásahů do těchto strategií.
4. Každá priorita stanoví ukazatele a odpovídající cílové hodnoty vyjádřené kvantitativně nebo kvalitativně - v souladu s pravidly pro daný fond - za účelem hodnocení pokroku při provádění programu směřujícímu k dosažení cílů jako základ pro monitorování, hodnocení a přezkum výkonnosti. Mezi tyto ukazatele patří:
a)
finanční ukazatele týkající se přidělených výdajů;
b)
ukazatele výstupů týkající se podporovaných operací;
c)
ukazatele výsledků týkající se dotyčné priority.
Pravidla pro daný fond stanoví pro každý fond ESI společné ukazatele a mohou též obsahovat ustanovení týkající se specifických ukazatelů pro jednotlivé programy.
5. Každý program, s výjimkou programů, které se týkají výhradně technické pomoci, zahrnuje popis opatření v souladu s pravidly pro daný fond zohledňujících zásady uvedené v článcích 5, 7 a 8.
6. Každý program, s výjimkou programů, kde se technická pomoc poskytuje v rámci zvláštního programu, stanoví orientační částku podpory a cíle v oblasti změny klimatu vycházející z metodologie podle článku 8.
7. Členské státy program navrhnou v souladu s pravidly pro daný fond.
Článek 28
Zvláštní ustanovení týkající se obsahu programů zaměřených na společné nástroje pro neomezené záruky a sekuritizaci, které umožňují snížení kapitálových požadavků prováděné EIB
1. Odchylně od článku 27 specializované programy uvedené v čl. 39 odst. 4 prvním pododstavci písm. b) zahrnují:
a)
prvky stanovené v čl. 27 odst. 1 prvním pododstavci a v odstavcích 2, 3 a 4 uvedeného článku, pokud jde o zásady stanovené v článku 5;
b)
určení orgánů uvedených v článcích 125, 126 a 127 tohoto nařízení a čl. 65 odst. 2 nařízení o EZFRV za orgány příslušné pro daný fond;
c)
pro každou předběžnou podmínku stanovenou v souladu s článkem 19 a přílohou XI, jež se vztahuje na daný program, posouzení toho, zda je tato předběžná podmínka splněna ke dni předložení dohody o partnerství a programu, a pokud předběžné podmínky splněny nejsou, popis opatření potřebných ke splnění dané předběžné podmínky, odpovědné orgány a harmonogram těchto opatření, a to v souladu se shrnutím předloženým v rámci dohody o partnerství.
2. Odchylně od článku 55 se za předběžné hodnocení těchto programů považuje předběžné posouzení uvedené v čl. 39 odst. 4 prvním pododstavci písm. a).
3. Pro účely programů uvedených v čl. 39 odst. 4 prvním pododstavci písm. b) tohoto nařízení se nepoužije čl. 6 odst. 2 a čl. 59 odst. 5 a 6 nařízení o EZFRV. Kromě prvků uvedených v odstavci 1 tohoto článku se pro programy v rámci EZFRV použijí pouze ustanovení čl. 8 odst. 1 písm. c) bodu i) a písm. f), h), i) a m) bodů i) až iii) nařízení o EZFRV.
Článek 29
Postup přijímání programů
1. Komise posoudí soulad programů s tímto nařízením a s pravidly pro daný fond, jejich účinné přispění k vybraným tematickým cílům a k prioritám Unie týkajícím se jednotlivých fondů ESI, ale také jejich soulad s dohodou o partnerství, a to s přihlédnutím k příslušným doporučením pro jednotlivé země přijatým v souladu s čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU a k příslušným doporučením Rady přijatým v souladu s čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU a také k předběžnému hodnocení. Posuzování se zaměří zejména na přiměřenost strategie programu, na odpovídající cíle, ukazatele, dílčí cíle a na přidělování rozpočtových zdrojů.
2. Odchylně od odstavce 1 nemusí Komise posuzovat soulad specializovaných operačních programů pro iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí uvedenou v čl. 18 druhém pododstavci písm. a) nařízení o ESF a specializovaných programů uvedených v čl. 39 odst. 4 prvním pododstavci písm. b) tohoto nařízení s dohodou o partnerství, pokud členský stát svou dohodu o partnerství nepředloží ke dni předložení takového specializovaného programu.
3. Komise vyjádří své připomínky do tří měsíců od předložení programu. Členský stát poskytne Komisi veškeré nezbytné dodatečné informace a případně navrhovaný program upraví.
4. Komise v souladu se zvláštními pravidly pro jednotlivé fondy schválí jednotlivé programy nejpozději do šesti měsíců od jejich předložení dotyčným členským státem za předpokladu, že byly odpovídajícím způsobem zohledněny případné připomínky Komise, avšak nikoli před 1. lednem 2014 nebo předtím, než Komise přijme rozhodnutí o schválení dohody o partnerství.
Odchylně od požadavku uvedeného v prvním pododstavci mohou být programy v rámci cíle evropské územní spolupráce schvalovány Komisí před přijetím rozhodnutí o schválení dohody o partnerství, specializované operační programy pro iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí uvedené v čl. 18 druhém pododstavci písm. a) nařízení o ESF a specializované programy uvedené v čl. 39 odst. 4 prvním pododstavci písm. b) tohoto nařízení mohou být schvalovány Komisí před předložením dohody o partnerství.
Článek 30
Změny programů
1. Žádosti o změnu programů předložené členským státem musí být řádně odůvodněné a zejména v nich musí být uveden očekávaný dopad změn programu na dosahování strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a specifických cílů stanovených v programu s ohledem na toto nařízení a pravidla pro daný fond, horizontální zásady uvedené v článcích 5, 7 a 8 a dohodě o partnerství. Musí k nim být přiložen revidovaný program.
2. Komise informace poskytnuté v souladu s odstavcem 1 posoudí s přihlédnutím k odůvodnění poskytnutému členským státem. Komise může do jednoho měsíce od předložení revidovaného programu vznést připomínky a členský stát poskytne Komisi všechny nezbytné dodatečné informace. Komise v souladu pravidly pro daný fond schválí žádosti o změnu programu co nejdříve, avšak nejpozději do tří měsíců od jejich předložení členským státem za předpokladu, že byly odpovídajícím způsobem zohledněny případné připomínky Komise.
Pokud má změna programu dopad na informace poskytované podle dohody o partnerství v souladu s čl. 15 odst. 1 písm. a) body iii), iv) a vi), představuje schválení změny programu ze strany Komise zároveň schválení navazující revize informací v dohodě o partnerství.
3. Odchylně od odstavce 2, pokud je Komisi předložena žádost o změnu s cílem přerozdělit výkonnostní rezervu na základě přezkumu výkonnosti, učiní Komise připomínky pouze v případě, kdy se domnívá, že navrhovaný příděl není v souladu s platnými pravidly, není v souladu s rozvojovými potřebami dotčeného členského státu či regionu nebo je s ním spjato značné riziko, že se cílů uvedených v návrhu nepodaří dosáhnout. Komise schválí žádost o změnu programu co nejdříve a nejpozději do dvou měsíců od jejího předložení členským státem, pokud byly odpovídajícím způsobem zohledněny případné připomínky Komise. Schválení změny programu Komisí znamená zároveň schválení navazujícího přezkumu informací v dohodě o partnerství.
4. Odchylně od odstavce 2 mohou být nařízením o ENRF stanoveny zvláštní postupy pro změny operačních programů.
Článek 31
Účast EIB
1. EIB se může na žádost členských států podílet na přípravě dohody o partnerství, jakož i na činnostech souvisejících s přípravou operací, zejména velkých projektů, finančních nástrojů a partnerství mezi veřejným a soukromým sektorem.
2. Komise může konzultovat EIB před přijetím dohody o partnerství nebo programů.
3. Komise může požádat EIB, aby posoudila technickou kvalitu, hospodářskou a finanční udržitelnost a životaschopnost velkých projektů a byla jí nápomocna, pokud jde o finanční nástroje, jež mají být prováděny nebo vytvořeny.
4. Komise může při provádění tohoto nařízení udělit EIB granty nebo zakázky na služby zahrnující iniciativy, které jsou prováděny na víceletém základě. Závazky z rozpočtu Unie v souvislosti s těmito granty nebo zakázkami na služby se proplácejí každoročně.
KAPITOLA II
Komunitně vedený místní rozvoj
Článek 32
Komunitně vedený místní rozvoj
1. Komunitně vedený místní rozvoj je podporován z EZFRV, který je označován jako LEADER - místní rozvoj, a může být podporován z EFRR, ESF nebo ENRF. Pro účely této kapitoly se na tyto fondy dále odkazuje jako na „příslušné fondy ESI“.
2. Komunitně vedený místní rozvoj:
a)
se zaměřuje na konkrétní subregionální oblasti;
b)
je veden místními akčními skupinami složenými ze subjektů, které zastupují veřejné a soukromé místní socioekonomické zájmy, v nichž na rozhodovací úrovni ani veřejné orgány definované podle vnitrostátních předpisů ani žádná z jednotlivých zájmových skupin nepředstavují více než 49 % hlasovacích práv;
c)
se uskutečňuje na základě integrovaných a víceodvětvových strategií místního rozvoje zaměřených na dotyčnou oblast;
d)
je koncipován s ohledem na místní potřeby a potenciál a zahrnuje inovativní prvky v místních souvislostech, vytváření sítí a případně spolupráci.
3. Podpora komunitně vedeného místního rozvoje z příslušných fondů ESI je jednotná a koordinovaná mezi jednotlivými příslušnými fondy ESI. To se zajišťuje mimo jiné prostřednictvím koordinovaného posilování kapacit, výběru, schvalování a financování strategií komunitně vedeného místního rozvoje a místních akčních skupin.
4. Pokud výběrová komise pro strategie komunitně vedeného místního rozvoje zřízená podle čl. 33 odst. 3 zjistí, že provádění zvolené strategie komunitně vedeného místního rozvoje vyžaduje podporu z více než jednoho fondu, může v souladu s vnitrostátními pravidly a postupy určit hlavní fond na podporu všech provozních nákladů a nákladů na oživení strategie komunitně vedeného místního rozvoje podle čl. 35 odst. 1 písm. d) a e).
5. Komunitně vedený místní rozvoj podporovaný z příslušných fondů ESI se provádí v rámci jedné či více priorit příslušného programu nebo programů v souladu s pravidly pro příslušný fond ESI.
Článek 33
Strategie komunitně vedeného místního rozvoje
1. Strategie komunitně vedeného místního rozvoje obsahuje alespoň tyto prvky:
a)
vymezení rozlohy a počtu obyvatel, na něž se strategie vztahuje;
b)
analýzu rozvojových potřeb a potenciálu území, včetně analýzy silných a slabých stránek, příležitostí a hrozeb;
c)
popis strategie a jejích cílů, popis integrovaných a inovativních rysů strategie a hierarchie cílů, včetně jasných a měřitelných cílů pro výstupy a výsledky. V případě výsledků lze cíle uvádět v kvantitativním nebo kvalitativním vyjádření. Strategie je v souladu s příslušnými programy všech fondů ESI, které jsou zapojeny;
d)
popis postupu zapojení komunity do vypracování strategie;
e)
akční plán, který ukazuje, jak se cíle promítají do jednotlivých opatření;
f)
popis opatření pro řízení a sledování strategie prokazující schopnost místní akční skupiny realizovat strategii a popis zvláštních opatření pro hodnocení;
g)
finanční plán strategie, včetně plánovaných přídělů z každého z příslušných fondů ESI.
2. Členské státy vymezí kritéria pro výběr strategií komunitně vedeného místního rozvoje.
3. Strategie komunitně vedeného místního rozvoje vybírá komise, kterou pro tento účel zřídí odpovědný řídicí orgán nebo orgány, a schvaluje je odpovědný řídicí orgán nebo orgány.
4. První kolo výběru strategií komunitně vedeného místního rozvoje se dokončí do dvou let ode dne schválení dohody o partnerství. Členské státy mohou i po uplynutí této lhůty vybírat další strategie komunitně vedeného místního rozvoje, avšak nejpozději do 31. prosince 2017.
5. V rozhodnutí o schválení strategie komunitně vedeného místního rozvoje jsou stanoveny příděly z jednotlivých příslušných fondů ESI. Je v něm také stanovena odpovědnost za řídící a kontrolní úkoly v rámci programu nebo programů, které se týkají strategie komunitně vedeného místního rozvoje.
6. Počet obyvatel oblasti uvedené v odst. 1 písm. a) nesmí být nižší než 10 000 a vyšší než 150 000. V řádně odůvodněných případech a na návrh členského státu však Komise může ve svém rozhodnutí podle čl. 15 odst. 2 a 3 přijmout nebo změnit tato omezení počtu obyvatel za účelem schválení nebo změny dohody o partnerství pro tento členský stát, s cílem zohlednit řídce nebo hustě osídlené oblasti nebo s cílem zajistit územní soudržnost oblastí, na něž se vztahují strategie komunitně vedeného místního rozvoje.
Článek 34
Místní akční skupiny
1. Místní akční skupiny navrhují a provádějí strategie komunitně vedeného místního rozvoje.
Členské státy vymezí jednotlivé úkoly místní akční skupiny a orgánů odpovědných za provádění příslušných programů pro všechny prováděcí úkoly týkající se strategie komunitně vedeného místního rozvoje.
2. Odpovědný řídicí orgán nebo orgány zajistí, aby si místní akční skupiny buď zvolily jednoho z partnerů v rámci skupiny jako vedoucího partnera pro správní a finanční záležitosti, nebo aby se spojily v rámci zákonně vytvořené společné struktury.
3. Mezi úkoly místních akčních skupin patří:
a)
zvyšování způsobilosti místních aktérů pro vypracovávání a provádění operací, včetně jejich schopností v oblasti projektového řízení;
b)
vypracování nediskriminačního a transparentního výběrového řízení a objektivních kritérií pro výběr operací, jež brání střetu zájmů a zajišťují, aby nejméně 50 % hlasů při rozhodování o výběru měli partneři, kteří nejsou veřejnými orgány, a umožní provádět výběr na základě písemného postupu;
c)
při výběru operací zajišťování souladu se strategií komunitně vedeného místního rozvoje tím, že stanoví jejich pořadí podle přínosu těchto operací k plnění záměrů a cílů strategií;
d)
příprava a zveřejňování výzev k podávání návrhů nebo průběžného postupu pro předkládání projektů, včetně vymezení kritérií výběru;
e)
přijímání a posuzování žádostí o podporu;
f)
výběr operací a stanovení výše podpory, případně předkládání návrhů orgánu odpovědnému za závěrečné ověření způsobilosti před schválením;
g)
sledování průběhu provádění strategie komunitně vedeného místního rozvoje a podporovaných operací a vykonávání zvláštních hodnotících činností souvisejících s touto strategií.
4. Aniž je dotčen odst. 3 písm. b), místní akční skupina může být příjemcem a může provádět operace v souladu se strategií komunitně vedeného místního rozvoje.
5. V případě spolupráce místních akčních skupin podle čl. 35 odst. 1 písm. c) může úkoly stanovené v odst. 3 písm. f) tohoto článku provádět odpovědný řídicí orgán.
Článek 35
Podpora komunitně vedeného místního rozvoje z fondů ESI
1. Podpora komunitně vedeného místního rozvoje z příslušných fondů ESI zahrnuje:
a)
náklady na přípravné podpůrné činnosti, jež spočívají v budování kapacit, odborné přípravě a vytváření sítí za účelem vypracování a provádění strategie komunitně vedeného místního rozvoje.
Tyto náklady mohou zahrnovat jeden či více následujících prvků:
i)
školicí akce pro místní zúčastněné strany;
ii)
studie dané oblasti;
iii)
náklady na koncepci strategie komunitně vedeného místního rozvoje, včetně nákladů na konzultace a nákladů na činnosti spojené s konzultacemi se zúčastněnými stranami za účelem přípravy strategie;
iv)
správní náklady (provozní a personální náklady) organizace, která žádá o přípravné podpůrné činnosti během přípravné fáze;
v)
podpora malých pilotních projektů.
Tyto přípravné podpůrné činnosti jsou způsobilé k financování bez ohledu na to, zda je strategie komunitně vedeného místního rozvoje koncipovaná místní akční skupinou, která je příjemcem podpory, vybrána k financování výběrovou komisí zřízenou podle čl. 33 odst. 3.
b)
provádění operací v rámci strategie komunitně vedeného místního rozvoje;
c)
přípravu a provádění kooperačních činností místní akční skupiny;
d)
provozní náklady související s řízením provádění strategie komunitně vedeného místního rozvoje, které zahrnují provozní náklady, personální náklady, náklady na vzdělávání, náklady na styk s veřejností, finanční náklady a náklady související se sledováním a hodnocením strategie podle čl. 34 odst. 3 písm. g);
e)
oživení strategie místního rozvoje, do níž jsou zapojeny místní komunity, s cílem usnadnit výměnu informací mezi zúčastněnými stranami, propagovat strategii a podpořit případné příjemce při vypracování operací a přípravě žádostí.
2. Podpora provozních nákladů a nákladů na oživení, uvedená v odst. 1 písm. d) a e), nepřekročí 25 % celkových veřejných výdajů vzniklých v rámci strategie komunitně vedeného místního rozvoje.
KAPITOLA III
Územní rozvoj
Článek 36
Integrované územní investice
1. V případě, že strategie rozvoje měst nebo jiná územní strategie nebo územní pakt uvedený v čl. 12 odst. 1 nařízení o ESF vyžaduje integrovaný přístup zahrnující investice z ESF, EFRR nebo Fondu soudržnosti v rámci více než jedné prioritní osy jednoho nebo více operačních programů, lze opatření provádět jako integrovanou územní investici.
Opatření prováděná jako integrované územní investice lze doplnit finanční podporou z EZFRV nebo ENRF.
2. V případě, že je integrovaná územní investice podporována z ESF, EFRR nebo Fondu soudržnosti, příslušný operační program či programy obsahují popis způsobu použití nástroje pro integrované územní investice a orientačního finančního přídělu z každé prioritní osy v souladu s pravidly pro daný fond.
Je-li integrovaná územní investice doplněna finanční podporou z EZFRV nebo ENRF, orientační finanční příděl a související opatření jsou stanovena v příslušném programu či programech v souladu s pravidly pro daný fond.
3. Členský stát nebo řídicí orgán může určit jeden nebo více zprostředkujících subjektů, včetně místních orgánů, subjektů regionálního rozvoje nebo nevládních organizací, k výkonu řízení a provádění integrovaných územních investic v souladu s pravidly pro daný fond.
4. Členský stát nebo příslušné řídicí orgány zajistí, aby monitorovací systém pro program či programy umožňoval určení operací a výstupů prioritní osy nebo priority Unie přispívajících k integrované územní investici.
HLAVA IV
FINANČNÍ NÁSTROJE
Článek 37
Finanční nástroje
1. Fondy ESI lze využívat k podpoře finančních nástrojů v rámci jednoho nebo více programů, a to včetně případů, kdy k tomu dochází prostřednictvím fondů fondů, s cílem přispět k dosahování specifických cílů stanovených v rámci priority.
Finanční nástroje se používají na podporu investic, které budou podle očekávání finančně životaschopné a které nemohou získat dostatečné financování z tržních zdrojů. Při uplatňování této hlavy musí řídicí orgány, subjekty provádějící fondy fondů a subjekty provádějící daný finanční nástroje postupovat v souladu s platnými právními předpisy, zejména s těmi, které upravují poskytování státní podpory a zadávání veřejných zakázek.
2. Finanční nástroje se podporují na základě předběžného posouzení, které prokázalo různá selhání trhu či neoptimální investiční situace, a na základě odhadované míry a rozsahu potřeb v oblasti veřejných investic, včetně typů finančních nástrojů, které mají získat podporu. Takovéto předběžné posouzení zahrnuje:
a)
analýzu selhání trhu, neoptimálních investičních situací, investičních potřeb v oblastech politik a v rámci tematických cílů nebo investičních priorit, které je třeba řešit, má-li se přispět k dosažení konkrétních cílů stanovených v rámci priority a které mají být podpořeny finančními nástroji. Tato analýza je založena na dostupné metodologii osvědčených postupů;
b)
posouzení přidané hodnoty finančních nástrojů, u nichž se zvažuje podpora z fondů ESI, soulad s jinými formami veřejné intervence zaměřené na stejný trh, možné dopady státní podpory, přiměřenost zamýšlené intervence a opatření pro minimalizaci narušení trhu;
c)
odhad dodatečných veřejných a soukromých zdrojů, které lze pomocí finančního nástroje potenciálně získat, a to až po úroveň konečného příjemce (očekávaný pákový efekt), včetně, je-li to relevantní, posouzení potřeby a míry preferenčního odměňování s cílem přilákat doplňkové prostředky od soukromých investorů nebo popis mechanismů, které budou použity ke zjištění potřeby a rozsahu takového preferenčního odměňování, jako je například konkurenční nebo náležitě nezávislý proces posuzování;
d)
posouzení zkušeností získaných při využívání podobných nástrojů a ponaučení z předběžných posouzení, která provedly členské státy v minulosti, a toho, jak bude těchto zkušeností využito v budoucnu;
e)
navrhovanou investiční strategii, včetně posouzení možností pro prováděcí opatření ve smyslu článku 38, finanční produkty, které mají být nabízeny, konečné cílové příjemce a popřípadě předpokládanou kombinaci s podporou z grantů;
f)
přesné vymezení očekávaných výsledků a toho, jak má daný finanční nástroj přispět k dosažení specifických cílů stanovených v rámci příslušné priority, včetně ukazatelů tohoto přínosu;
g)
ustanovení, jež podle potřeby umožní přezkoumat a aktualizovat předběžné posouzení během provádění jakéhokoli finančního nástroje, který byl použit na základě tohoto posouzení, pokud řídicí orgán v prováděcí fázi usoudí, že předběžné posouzení již přesně nevystihuje aktuální podmínky na trhu v době provádění.
3. Předběžné posouzení uvedené v odstavci 2 lze provádět postupně. Musí však být v každém případě dokončeno dříve, než řídicí orgán rozhodne, že finanční nástroj obdrží příspěvek z programu.
Do tří měsíců od dokončení předběžných posouzení finančních nástrojů se zveřejní souhrnný přehled jejich zjištění a závěrů.
Předběžné posouzení se pro informaci předkládá monitorovacímu výboru v souladu s pravidly pro daný fond.
4. Pokud finanční nástroje podporují financování podniků, včetně malých a středních podniků, tato podpora se zaměří na zakládání nových podniků, na počáteční kapitál, tj. zárodečný a startovní kapitál, kapitál na rozšíření podniku, kapitál na podporu všeobecných činností podniku nebo na realizaci nových projektů, pronikání na nové trhy či na nový rozvoj stávajících podniků, aniž by byla dotčena platná pravidla Unie pro státní podporu a v souladu s pravidly pro daný fond. Podpora může zahrnovat investice do hmotného a nehmotného majetku i provozní kapitál v mezích platných pravidel Unie pro státní podporu, a to s cílem stimulovat soukromý sektor jako poskytovatele financování podniků. Rovněž může zahrnovat náklady na převod vlastnických práv v podnicích za předpokladu, že se takový převod uskuteční mezi nezávislými investory.
5. Investice, které mají být podporovány prostřednictvím finančních nástrojů, nesmí být ke dni, kdy bylo přijato investiční rozhodnutí, fyzicky dokončeny nebo plně provedeny.
6. Pokud se z finančních nástrojů poskytuje podpora konečným příjemcům na investice do infrastruktury, jejichž cílem je podpořit rozvoj nebo obnovu měst, či na podobné investice do infrastruktury, jež mají diverzifikovat nezemědělskou činnost ve venkovských oblastech, může tato podpora zahrnovat částku potřebnou pro reorganizaci dluhového portfolia souvisejícího s infrastrukturou, která je součástí nové investice, a sice do výše maximálně 20 % celkové podpory programu z prostředků finančního nástroje na investici.
7. Finanční nástroje lze kombinovat s granty, se subvencemi úrokových sazeb a se subvencemi poplatků za záruky. Pokud je podpora z fondů ESI poskytována prostřednictvím finančních nástrojů a je spojena do jediné operace s dalšími formami podpory přímo souvisejícími s finančními nástroji zaměřenými na tytéž konečné příjemce, včetně technické podpory, subvencí úrokových sazeb a subvencí poplatků za záruky, vztahují se ustanovení použitelná pro finanční nástroje na veškeré formy podpory seskupené v dané operaci. V těchto případech musí být dodržena příslušná pravidla Unie pro poskytování státní podpory a pro každou formu podpory musí být vedeny samostatné záznamy.
8. Koneční příjemci podpory poskytované prostřednictvím finančního nástroje některého fondu ESI mohou obdržet pomoc i v rámci jiné priority nebo programu fondů ESI nebo prostřednictvím jiného nástroje podporovaného z rozpočtu Unie v souladu s platnými pravidly Unie pro poskytování státní podpory. V tomto případě jsou vedeny samostatné záznamy pro každý jednotlivý zdroj pomoci a podpora z finančního nástroje fondů ESI bude součástí operace se způsobilými výdaji oddělenými od jiných zdrojů pomoci.
9. Spojení podpory poskytované prostřednictvím grantů a finančních nástrojů podle odstavců 5 a 7, je-li v souladu s platnými pravidly Unie pro poskytování státní podpory, se může týkat stejné položky výdajů za předpokladu, že celková částka všech spojených forem podpory nepřekročí celkovou částku dotčené položky výdajů. Granty se nepoužijí na proplacení podpory obdržené z finančních nástrojů. Finanční nástroje se nepoužijí na předběžné financování grantů.
10. Věcné příspěvky nesmějí být způsobilým výdajem v rámci finančních nástrojů, s výjimkou příspěvků formou pozemků nebo nemovitého majetku v rámci investic, jejichž cílem je podpora rozvoje venkova a rozvoje nebo obnovy měst, pokud pozemky nebo nemovitý majetek tvoří součást investice. Tyto příspěvky ve formě pozemku nebo nemovitého majetku jsou způsobilé, jsou-li splněny podmínky stanovené v čl. 69 odst. 1.
11. DPH není způsobilým výdajem operace, s výjimkou DPH, která je podle vnitrostátních právních předpisů pro DPH nevratná. Nakládání s DPH na úrovni investic provedených konečnými příjemci se pro účely posouzení způsobilosti výdajů v rámci finančního nástroje nezohledňuje. Pokud jsou však finanční nástroje spojeny s granty podle odstavců 7 a 8 tohoto článku, uplatní se na grant ustanovení čl. 69 odst. 3.
12. Pro účely použití tohoto článku jsou platnými pravidly Unie pro poskytování státní podpory pravidla platná v okamžiku, kdy se řídicí orgán nebo subjekt provádějící fond fondů smluvně zaváže, že z určitého programu budou poskytovány příspěvky určitému finančnímu nástroji, nebo v okamžiku, kdy se smluvně zaváže finanční nástroj, že příspěvky z určitého programu budou poskytnuty konečným příjemcům.
13. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, které stanoví další zvláštní pravidla ohledně nákupu pozemků a spojení technické podpory s finančními nástroji.
Článek 38
Provádění finančních nástrojů
1. Při provádění článku 37 mohou řídicí orgány poskytnout finanční příspěvek na tyto finanční nástroje:
a)
finanční nástroje zřízené na úrovni Unie, spravované přímo nebo nepřímo Komisí;
b)
finanční nástroje zřízené na celostátní, regionální, nadnárodní nebo přeshraniční úrovni, spravované řídicím orgánem nebo na jeho odpovědnost.
2. Příspěvky z fondů ESI na finanční nástroje podle odst. 1 písm. a) se umístí na samostatné účty a používají se v souladu s cíli jednotlivých fondů ESI k podpoře opatření a konečných příjemců v souladu s programem nebo programy, z nichž jsou příspěvky poskytnuty.
Poskytování příspěvků na finanční nástroje uvedené v prvním pododstavci se řídí tímto nařízením, nejsou-li výslovně stanoveny výjimky.
Druhým pododstavcem nejsou dotčena pravidla upravující vytváření a fungování finančních nástrojů podle finančního nařízení, nejsou-li tato pravidla v rozporu s pravidly tohoto nařízení - v takovém případě se přednostně použije toto nařízení.
3. U finančních nástrojů podle odst. 1 písm. b) může řídicí orgán poskytnout finanční příspěvek na tyto finanční nástroje:
a)
nástroje, které jsou v souladu se standardními podmínkami stanovenými Komisí v souladu s druhým pododstavcem tohoto odstavce;
b)
již existující nebo nově vytvořené nástroje, které jsou zvlášť navrženy k dosažení specifických cílů stanovených v rámci příslušné priority.
Komise přijme prováděcí akty o standardních podmínkách, které musí splňovat finanční nástroje uvedené v prvním pododstavci písm. a). Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
4. Při podpoře finančních nástrojů uvedených v odst. 1 písm. b) řídicí orgán může:
a)
investovat do kapitálu stávajících nebo nově vytvořených právnických osob (včetně těch, které jsou financovány z jiných fondů ESI), jež se věnují provádění finančních nástrojů v souladu s cíli jednotlivých fondů ESI a jež se ujmou prováděcích úkolů; podpora těchto subjektů je omezena částkou nezbytnou pro provádění nových investic v souladu s článkem 37 a musí být v souladu s cíli tohoto nařízení;
b)
svěřit prováděcí úkoly:
i)
EIB;
ii)
mezinárodním finančním institucím, jejichž akcionářem je členský stát, nebo finančním institucím se sídlem v členském státě, jejichž úkolem je dosahovat veřejného zájmu pod kontrolou orgánu veřejné správy;
iii)
veřejnoprávnímu nebo soukromoprávnímu subjektu; nebo
c)
v případě finančních nástrojů, které jsou tvořeny pouze půjčkami nebo zárukami, se ujmout prováděcích úkolů přímo. V tomto případě se řídicí orgán považuje za příjemce ve smyslu čl. 2 bodu 10.
Při provádění finančního nástroje musí subjekty uvedené v prvním pododstavci písm. a), b) a c) zajistit soulad s platnými právními předpisy, včetně pravidel vztahujících se na fondy ESI, poskytování státní podpory, zadávání veřejných zakázek a příslušných norem a platných právních předpisů v oblasti prevence praní peněz, boje proti terorismu a daňových podvodů. Tyto subjekty nesmí být usazeny na územích, jejichž jurisdikce nespolupracují s Unií při uplatňování mezinárodně uznávaných daňových standardů, ani udržovat obchodní styky se subjekty tam usazenými, a tyto požadavky jsou povinny začlenit do svých smluv s vybranými finančními zprostředkovateli.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat v souladu s článkem 149 akty v přenesené pravomoci, kterými stanoví další zvláštní pravidla týkající se úlohy, závazků a odpovědnosti subjektů provádějících finanční nástroje, souvisejících kritérií výběru a produktů, jež lze prostřednictvím finančních nástrojů poskytovat v souladu s článkem 37. Komise tyto akty v přenesené pravomoci oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě do 22. dubna 2014
5. Subjekty uvedené v odst. 4 prvním pododstavci písm. a) a b) mohou při provádění fondů fondů svěřit část provádění finančním zprostředkovatelům za předpokladu, že tyto subjekty na vlastní odpovědnost zajistí, aby finanční zprostředkovatelé splňovali kritéria stanovená v čl. 140 odst. 1, 2 a 4 finančního nařízení. Finanční zprostředkovatelé se vybírají prostřednictvím otevřených, transparentních, přiměřených a nediskriminačních postupů, kdy je vyloučen střet zájmů.
6. Subjekty uvedené v odst. 4 prvním pododstavci písm. b), jimž byly svěřeny prováděcí úkoly, si mohou na své vlastní jméno a z pověření řídicího orgánu otevřít svěřenské účty nebo vytvořit finanční nástroj jako samostatný blok finančních prostředků v rámci finanční instituce. V případě samostatného bloku finančních prostředků se účetně rozlišují zdroje z programu investované do daného finančního nástroje a jiné zdroje, které jsou k dispozici v dané finanční instituci. Aktiva na svěřenských účtech a tyto samostatné bloky finančních prostředků musí být spravovány v souladu se zásadou řádného finančního řízení při dodržení vhodných pravidel obezřetnosti a musí mít odpovídající likviditu.
7. Pokud je finanční nástroj prováděn podle odst. 4 prvního pododstavce písm. a) a b), s výhradou prováděcí struktury finančního nástroje, podmínky pro příspěvky z programů na finanční nástroje se stanoví v dohodách o financování v souladu s přílohou III na těchto úrovních:
a)
v příslušných případech mezi řádně zmocněnými zástupci řídicího orgánu a subjektem, který provádí fond fondů; a
b)
mezi řádně zmocněnými zástupci řídicího orgánu, popřípadě subjektem, který provádí fond fondů, a subjektem, který provádí daný finanční nástroj.
8. Pokud je finanční nástroj prováděn podle odst. 4 prvního pododstavce písm. c), musí být podmínky pro příspěvky z programů na finanční nástroje stanoveny ve strategickém dokumentu v souladu s přílohou IV, který přezkoumá monitorovací výbor.
9. Vnitrostátní veřejné a soukromé příspěvky, včetně případných věcných příspěvků uvedených v čl. 37 odst. 10, mohou být poskytovány na úrovni fondu fondů, na úrovni finančního nástroje nebo na úrovni konečných příjemců v souladu pravidly pro daný fond.
10. Komise přijme prováděcí akty, kterými stanoví jednotné podmínky ohledně způsobu převodu a správy příspěvků z programů, které jsou spravovány subjekty uvedenými v odst. 4 prvním pododstavci. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
Článek 39
Příspěvky z EFRR a EZFRV na společné finanční nástroje pro neomezené záruky a sekuritizaci ve prospěch malých a středních podniků prováděné EIB
1. Pro účely tohoto článku se „dluhovým financováním“ rozumí půjčky, leasing nebo záruky.
2. Členské státy mohou využít EFRR a EZFRV za účelem poskytnutí finančního příspěvku na finanční nástroje uvedené v čl. 38 odst. 1 písm. a) tohoto nařízení, které jsou nepřímo spravovány Komisí a v souvislosti s nimiž jsou EIB svěřeny prováděcí úkoly v souladu s čl. 58 odst. 1 písm. c) bodem iii) a čl. 139 odst. 4 finančního nařízení, pokud jde o následující činnosti:
a)
neomezené záruky umožňující snížení kapitálových požadavků pro finanční zprostředkovatele v případě nových portfolií dluhového financování pro způsobilé malé a střední podniky v souladu s čl. 37 odst. 4 tohoto nařízení;
b)
sekuritizaci, jak je definována v čl. 4 odst. 1 bodu 61 nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 575/2013 (34), týkající se:
i)
stávajících portfolií dluhového financování pro malé a střední podniky a jiné podniky s méně než 500 zaměstnanci;
ii)
nových portfolií dluhového financování pro malé a střední podniky.
Finanční příspěvek uvedený v prvním pododstavci písm. a) a b) tohoto odstavce přispívá k druhořadým nebo mezaninovým tranším portfolií zmíněných v témže ustanovení za předpokladu, že si příslušný finanční zprostředkovatel ponechá dostatečný podíl rizika portfolií, který odpovídá alespoň požadavku na ponechání si rizika stanovenému ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 2013/36/EU (35) a v nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 575/2013 s cílem zajistit dostatečné sladění zájmů. V případě sekuritizace podle prvního pododstavce písm. b) tohoto odstavce je finanční zprostředkovatel povinen vytvořit nové dluhové financování pro způsobilé malé a střední podniky v souladu s čl. 37 odst. 4 tohoto nařízení.
Každý členský stát, který se hodlá na těchto finančních nástrojích podílet, přispívá částkou, jež je v souladu s potřebami malých a středních podniků v daném členském státě týkajícími se dluhového financování a s odhadovanou poptávkou po takovémto dluhovém financování malých a středních podniků, přičemž zohlední předběžné posouzení uvedené v odst. 4 prvním pododstavci písm. a). Tento podíl není v žádném případě vyšší než 7 % přídělu z EFRR a EZFRV pro tento členský stát. Celkový příspěvek do EFRR a EZFRV od všech zúčastněných členských států podléhá globálnímu stropu ve výši 8 500 000 000 EUR (ceny na úrovni roku 2011).
Dojde-li Komise po konzultaci s EIB k závěru, že celkový minimální příspěvek na nástroj, který představuje úhrn příspěvků všech zúčastněných členských států, je nedostatečný, a to při řádném zohlednění minimálního kritického množství definovaného v předběžném posouzení uvedeném v odst. 4 písm. a), provádění finančního nástroje se ukončí a příspěvky se vrátí členským státům.
Nemohou-li se členský stát a EIB shodnout na podmínkách dohody o financování uvedené v odst. 4 prvním pododstavci písm. c) tohoto článku, členský stát podá žádost o změnu programu zmíněného v odst. 4 prvním pododstavci písm. b) a přerozdělí příspěvek ve prospěch jiných programů a priorit v souladu s požadavky na tematické zaměření.
Jsou-li splněny podmínky pro ukončení příspěvku členského státu na nástroj stanovené v dohodě o financování mezi dotyčným členským státem a EIB uvedené v odst. 4 prvním pododstavci písm. c), členský stát podá žádost o změnu programu zmíněného v odst. 4 prvním pododstavci písm. b) a přerozdělí zbývající příspěvek ve prospěch jiných programů a priorit v souladu s požadavky na tematické zaměření.
Je-li ukončena účast některého členského státu, tento členský stát podá žádost o změnu programu. Zruší-li se nevyužité rozpočtové prostředky na závazky, uvolní se tyto zrušené prostředky opět pro dotčený členský stát, aby mohly být využity v rámci jiných programů a priorit v souladu s požadavky na tematické zaměření.
3. Malé a střední podniky, které jsou příjemci nového dluhového financování, se v důsledku nového portfolia vytvořeného finančním zprostředkovatelem v rámci finančního nástroje uvedeného v odstavci 2, považují za konečné příjemce příspěvku z EFRR a EZFRV na dotyčný finanční nástroj.
4. Finanční příspěvek uvedený v odstavci 2 musí splňovat tyto podmínky:
a)
odchylně od čl. 37 odst. 2 je založen na předběžném posouzení na úrovni Unie, které provede EIB a Komise;
Na základě dostupných zdrojů údajů o bankovním dluhovém financování a malých a středních podnicích předběžné posouzení mimo jiné obsahuje analýzu potřeb malých a středních podniků v oblasti financování na úrovni Unie, podmínky a potřeby v oblasti financování malých a středních podniků i informace o schodku financování malých a středních podniků v jednotlivých členských státech, profil hospodářské a finanční situace malých a středních podniků na úrovni členských států, minimální kritické množství souhrnných příspěvků, rozsah odhadovaného celkového objemu půjček, který tyto příspěvky vytvářejí, a přidanou hodnotu.
b)
je poskytován každým zúčastněným členským státem jako součást jediného specializovaného národního programu na základě finančního příspěvku z EFRR a EZFRV podporujícího tematický cíl stanovený v čl. 9 prvním pododstavci odst. 3;
c)
podléhá podmínkám stanoveným v dohodě o financování uzavřené mezi každým zúčastněným členským státem a EIB, včetně mimo jiné:
i)
úkolů a povinností EIB včetně odměny;
ii)
minimálního pákového efektu, jehož má být dosaženo podle jasně stanovených milníků během období způsobilosti uvedeného v čl. 65 odst. 2;
iii)
podmínek pro nové dluhové financování;
iv)
ustanovení týkajících se nezpůsobilých činností a kritérií pro vyloučení;
v)
harmonogramu plateb;
vi)
sankcí v případě špatného výkonu finančních zprostředkovatelů;
vii)
výběru finančních zprostředkovatelů
viii)
monitorování, podávání zpráv a auditu;
ix)
viditelnosti;
x)
podmínek pro vypovězení dohody;
Pro účely provádění nástroje uzavře EIB smluvní ujednání s vybranými finančními zprostředkovateli;
d)
v případě, že dohoda o financování uvedená v písm. c) není uzavřena do šesti měsíců od přijetí programu podle písm. b), má členský stát právo tento příspěvek přerozdělit ve prospěch jiných programů a priorit v souladu s požadavky na tematické zaměření.
Za účelem zajištění jednotných podmínek k provádění tohoto článku Komise přijme prováděcí akt, jímž stanoví vzor dohody o financování uvedené v prvním pododstavci písm. c). Tento prováděcí akt se přijímá přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
5. V každém zúčastněném členském státě musí být dosažen minimální pákový efekt v rámci milníků stanovených v dohodě o financování uvedené v odst. 4 prvním pododstavci písm. c), který se počítá jako poměr mezi novým dluhovým financováním pro způsobilé malé a střední podniky pocházejícím od finančních zprostředkovatelů a odpovídajícím příspěvkem dotyčného členského státu z EFRR a EZFRV na finanční nástroje. Tento minimální pákový efekt se může v jednotlivých zúčastněných členských státech lišit.
Nedosáhne-li finanční zprostředkovatel minimálního pákového efektu stanoveného v dohodě o financování uvedené v odst. 4 prvním pododstavci písm. c), je smluvně zavázán platit sankce ve prospěch zúčastněného členského státu, a to v souladu s podmínkami stanovenými v dohodě o financování.
Skutečnost, že finanční zprostředkovatel nedosáhl minimálního pákového efektu stanoveného v dohodě o financování, nemá vliv na poskytnuté záruky ani na příslušné sekuritizační transakce.
6. Odchylně od čl. 38 odst. 2 prvního pododstavce mohou být finanční příspěvky uvedené v odstavci 2 tohoto článku uloženy na oddělené účty podle členských států nebo, pokud s tím souhlasí dva nebo více zúčastněných členských států, na jediný účet všech těchto členských států, a mohou být použity v souladu se specifickými cíli programů, z nichž jsou příspěvky poskytovány.
7. Odchylně od čl. 41 odst. 1 a 2, pokud jde o finanční příspěvky uvedené v odstavci 2 tohoto článku, vychází žádost členského státu o platbu předložená Komisi ze 100 % výše částek, které má členský stát uhradit EIB v souladu s rozpisem stanoveným v dohodě o financování uvedené v odst. 4 prvním pododstavci písm. c) tohoto článku. Tyto žádosti o platbu jsou založeny na částkách požadovaných EIB, které se považují za nezbytné pro pokrytí závazků v souvislosti se smlouvami o zárukách nebo sekuritizačními transakcemi, které mají být dokončeny během tří následujících měsíců. Platby členských států EIB se provádějí bezodkladně a v každém případě před přijetím závazků ze strany EIB.
8. Při uzavření programu představují způsobilé výdaje celkovou částku příspěvků z programu vyplacenou na finanční nástroj, která odpovídá:
a)
u činností uvedených v odst. 2 prvním pododstavci písm. a) tohoto článku zdrojům uvedeným v čl. 42 odst. 3 prvním pododstavci písm. b);
b)
u činností uvedených v odst. 2 prvním pododstavci písm. b) tohoto článku souhrnné částce nového dluhového financování vyplývajícího ze sekuritizačních transakcí vyplacené způsobilým malým a středním podnikům nebo v jejich prospěch v průběhu období způsobilosti uvedeného v čl. 65 odst. 2.
9. Pro účely článků44 a 45 se nevyžádané záruky a částky získané zpět v souvislosti s nelimitovanými zárukami, respektive se sekuritizačními transakcemi považují za zdroje znovu vložené do finančních nástrojů. Po skončení finančních nástrojů se čistý likvidační zisk po odečtení nákladů, poplatků a plateb dlužných částek věřitelům, které mají přednost před platbami poskytnutými z EFRR a EZFRV, vrátí příslušným členským státům v poměrné výši k jejich příspěvkům do finančního nástroje.
10. Zpráva uvedená v čl. 46 odst. 1 obsahuje následující dodatečné prvky:
a)
celkovou výši podpory z EFRR a EZFRV vloženou do finančního nástroje, pokud jde o nelimitované záruky nebo sekuritizační transakce, podle programu a priority nebo opatření;
b)
pokrok při vytváření nového dluhového financování pro způsobilé malé a střední podniky v souladu s čl. 37 odst. 4.
11. Bez ohledu na čl. 93 odst. 1 lze zdroje přidělené na nástroje podle odstavce 2 tohoto článku použít za účelem vytvoření nového dluhového financování pro malé a střední podniky na celém území členského státu bez ohledu na kategorie regionů, není-li v dohodě o financování uvedené v odst. 4 prvním pododstavci písm. c) uvedeno jinak.
12. Článek 70 se nevztahuje na programy vytvořené za účelem provádění finančních nástrojů podle tohoto článku.
Článek 40
Řízení a kontrola finančních nástrojů
1. Subjekty určené v souladu s článkem 124 tohoto nařízení pro EFRV, Fond soudržnosti, ESF a ENRF a v souladu s článkem 65 nařízení o EZFRV pro EZFRV neprovádějí u operací, které zahrnují finanční nástroje prováděné podle čl. 38 odst. 1 písm. a), ověřování na místě. Tyto určené subjekty dostávají pravidelně zprávy o kontrolách od subjektů pověřených prováděním těchto finančních nástrojů.
2. Subjekty odpovědné za audit programů neprovádějí audity operací zahrnujících použití finančních nástrojů prováděných podle čl. 38 odst. 1 písm. a) a systémů řízení a kontroly týkajících se těchto finančních nástrojů. Zprávy o kontrolách jim pravidelně předávají auditoři jmenovaní v dohodách o zřízení těchto finančních nástrojů.
3. Subjekty odpovědné za audit programů mohou provádět audity na úrovni konečných příjemců pouze tehdy, nastane-li alespoň jedna z těchto situací:
a)
na úrovni řídicího orgánu nebo na úrovni subjektů provádějících finanční nástroje nejsou k dispozici podklady poskytující důkazy o podpoře poskytované z finančního nástroje konečným příjemcům a o tom, že tato podpora byla použita k zamýšleným účelům v souladu s platnými právními předpisy;
b)
existují důkazy o tom, že dokumenty, které jsou k dispozici na úrovni řídicího orgánu nebo orgánů provádějících finanční nástroje, nejsou pravdivým a přesným záznamem poskytnuté podpory.
4. Komisi je v souladu s článkem 149 svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci týkající se řízení a kontroly finančních nástrojů uvedených v čl. 38 odst. 1 písm. b), včetně kontrol, které mají být prováděny řídicími a auditními orgány, opatření pro uchovávání podkladů, prvků, které mají být doloženy podklady, a řídících, kontrolních a auditních mechanismů. Komise oznámí uvedené akty v přenesené pravomoci současně Evropskému parlamentu a Radě do 22. dubna 2014
5. Subjekty provádějící finanční nástroje jsou odpovědné za zajištění toho, aby byly podklady k dispozici, a nesmí ukládat konečným příjemcům požadavky na vedení záznamů, jež by překračovaly nezbytné minimum, které jim umožňuje tuto povinnost plnit.
Článek 41
Žádosti o platby včetně plateb pokrývajících výdaje na finanční nástroje
1. Pokud jde o finanční nástroje uvedené v čl. 38 odst. 1 písm. a) a finanční nástroje uvedené v čl. 38 odst. 1 písm. b) prováděné v souladu s čl. 38 odst. 4 písm. a) a b), jsou v jednotlivých fázích podávány žádosti o průběžné platby příspěvků z programu vyplácených na dotyčný finanční nástroj během období způsobilosti stanoveného v čl. 65 odst. 2 (dále jen „období způsobilosti“) v souladu s těmito podmínkami:
a)
částka příspěvku z programu vyplácená na dotyčný finanční nástroj, která je obsažena v každé žádosti o průběžnou platbu podané během období způsobilosti, nesmí překročit 25 % celkové částky příspěvků z programu na finanční nástroj podle příslušné dohody o financování odpovídající výdajům ve smyslu čl. 42 odst. 1 písm. a), b) a d), která má být vyplacena během období způsobilosti; žádosti o průběžnou platbu podané po uplynutí období způsobilosti obsahují celkovou částku způsobilých výdajů ve smyslu článku 42;
b)
každá žádost o průběžnou platbu uvedená v písmenu a) tohoto odstavce může obsahovat až 25 % celkové částky vnitrostátního spolufinancování uvedené v čl. 38 odst. 9, která má být vyplacena na dotyčný finanční nástroj, nebo na úrovni konečných příjemců výdajů ve smyslu čl. 42 odst. 1 písm. a), b) a d), a to během období způsobilosti;
c)
následné žádosti o průběžnou platbu podané během období způsobilosti se podávají teprve:
i)
v případě druhé žádosti o průběžnou platbu poté, co bylo nejméně 60 % částky, která byla předmětem první žádosti o průběžnou platbu, vynaloženo jako způsobilé výdaje ve smyslu čl. 42 odst. 1 písm. a), b) a d);
ii)
v případě třetí a jakékoli další žádosti o průběžnou platbu poté, co bylo nejméně 85 % částky, která byla předmětem předchozích žádostí o průběžnou platbu, vynaloženo jako způsobilé výdaje ve smyslu čl. 42 odst. 1 písm. a), b) a d);
d)
každá žádost o průběžnou platbu, která uvádí výdaje související s finančními nástroji, samostatně uvede celkovou částku příspěvků z programu na dotyčný finanční nástroj a částky vyplacené jako způsobilé výdaje ve smyslu čl. 42 odst. 1 písm. a), b) a d).
Při uzavření programu musí žádost o výplatu konečného zůstatku obsahovat celkovou částku způsobilých výdajů podle článku 42.
2. Pokud jde o finanční nástroje uvedené v čl. 38 odst. 1 písm. b) prováděné v souladu s čl. 38 odst. 4 písm. c), zahrnují žádosti o průběžné platby a o výplatu konečného zůstatku celkovou částku plateb provedených řídicím orgánem za účelem investice do konečných příjemců podle čl. 42 odst. 1 písm. a) a b).
3. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, jimiž se stanoví pravidla pro zrušení plateb na finanční nástroje a následné úpravy žádostí o platby.
4. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku Komise přijímá prováděcí akty, jimiž stanoví vzory, které mají být použity při podávání dodatečných informací týkajících se finančních nástrojů v souvislosti s žádostmi o platby podávanými Komisi. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
Článek 42
Způsobilé výdaje při uzavření
1. Při uzavření programu představují způsobilé výdaje finančního nástroje celkovou skutečně vyplacenou částku příspěvků z programu, nebo v případě záruk částku vyčleněnou, prostřednictvím finančního nástroje během období způsobilosti, která odpovídá:
a)
platbám poukázaným konečným příjemcům a v případech uvedených v čl. 37 odst. 7 platbám ve prospěch konečných příjemců;
b)
prostředkům vyčleněným na smlouvy o zárukách, bez ohledu na to, zda dosud nejsou splacené nebo zda se již staly splatnými, aby bylo možno vyplatit případně vznesené nároky na úhradu ztrát, které byly vypočteny na základě obezřetného předběžného posouzení rizik a které zahrnují více částek příslušných nových půjček či jiných rizikových nástrojů pro nové investice do konečných příjemců;
c)
kapitalizovaným subvencím úrokových sazeb nebo subvencím poplatků za záruky, jež mají být zaplaceny za období nepřesahující 10 let po období způsobilosti, použitým v kombinaci s finančními nástroji, zaplacenými na účelově vázaný účet zřízený zvlášť k tomuto účelu, pro účinné vyplácení po období způsobilosti, avšak v souvislosti s půjčkami nebo jinými rizikovými nástroji použitými k úhradě investic do konečných příjemců během období způsobilosti;
d)
úhradě vynaložených nákladů týkajících se správy nebo úhradě poplatků za správu finančního nástroje.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, jimiž se stanoví zvláštní pravidla týkající se zavedení systému kapitalizace ročních splátek pro subvence úrokových sazeb a subvence poplatků za záruky uvedené v prvním pododstavci písm. c).
2. V případě akciových nástrojů a mikroúvěrů lze kapitalizované náklady nebo poplatky týkající se správy, jež mají být placeny po dobu nepřesahující šesti let po skončení období způsobilosti, pokud jde o investice do konečných příjemců, které byly provedeny v tomto období způsobilosti a na něž se nemohou vztahovat články 44 nebo45, považovat za způsobilé výdaje, pokud jsou placeny na účelově vázaný účet zřízený zvlášť k tomuto účelu.
3. V případě akciových nástrojů zaměřených na podniky uvedených v čl. 37 odst. 4, v souvislosti s nimiž byla do 31. prosince 2017 podepsána dohoda o financování uvedená v čl. 38 odst. 7 prvním pododstavci písm. b) a které do konce období způsobilosti investovaly alespoň 55 % programových prostředků vyčleněných v rámci příslušné dohody o financování, je možné omezené částky plateb investic do konečných příjemců, které mají být uskutečňovány po dobu nepřesahující čtyři roky po skončení období způsobilosti, považovat za způsobilé výdaje, pokud jsou vypláceny na účelově vázaný účet zřízený zvlášť k tomuto účelu a za předpokladu, že jsou dodržována pravidla státní podpory a splněny všechny níže uvedené podmínky.
Částka poukázaná na účelově vázaný účet:
a)
se použije pouze na následné investice do konečných příjemců, kteří v období způsobilosti obdrželi počáteční kapitálové investice z finančního nástroje, jež jsou stále zcela nebo částečně nesplaceny,
b)
se použije výhradně na následné investice, které mají být provedeny v souladu s tržními standardy a smluvními ujednáními, které tržním standardům odpovídají, jsou omezeny na minimum nutné ke stimulaci společného investování ze strany soukromého sektoru a musí zajišťovat kontinuitu financování pro cílové podniky tak, aby investice byly přínosné pro veřejné i soukromé investory,
c)
nepřekročí 20 % způsobilých výdajů akciového nástroje uvedeného v odst. 1 prvním pododstavci písm. a), z jehož stropu se odečtou kapitálové zdroje a výnosy vrácené do tohoto akciového finančního nástroje během období způsobilosti.
Veškeré částky poukázané na účelově vázaný účet, které nejsou využity pro investice do konečných příjemců uskutečněné v období uvedeném v prvním pododstavci, se použijí v souladu s článkem 45.
4. Způsobilé výdaje zveřejněné podle odstavců 1 a 2 nesmí překročit:
a)
celkovou výši podpory z fondů ESI vyplacenou pro účely odstavců l a 2; a
b)
odpovídající vnitrostátní spolufinancování.
5. Náklady a poplatky na správu uvedené v odst. 1 prvním pododstavci písm. d) a v odstavci 2 tohoto článku mohou být účtovány subjektem provádějícím fond fondů nebo subjekty provádějícími finanční nástroje podle čl. 38 odst. 4 písm. a) a b) a nesmějí překročit prahové hodnoty stanovené v aktu v přenesené pravomoci uvedeném v odstavci 6 tohoto článku. Zatímco správní náklady zahrnují položky přímých i nepřímých nákladů hrazené na základě vykázaných výdajů, správní poplatky vycházejí ze smluvené ceny za poskytované služby, která byla stanovena v rámci konkurenčního tržního procesu, je-li to relevantní. Správní náklady a poplatky musí vycházet z metodiky výpočtu založené na výkonnosti.
Správní náklady a poplatky mohou zahrnovat poplatky za zprostředkování. Pokud jsou poplatky za zprostředkování nebo jakákoli jejich část účtovány konečným příjemcům, nesmí být vykázány jako způsobilé výdaje.
Správní náklady a poplatky, včetně nákladů a poplatků vzniklých při přípravných pracích v souvislosti s dotčeným finančním nástrojem před podpisem příslušné dohody o financování, jsou způsobilými výdaji ode dne podpisu této dohody.
6. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, které stanoví zvláštní pravidla ohledně kritérií pro výpočet správních nákladů a poplatků na základě výkonnosti a příslušných prahových hodnot a pravidla pro úhradu kapitalizovaných správních nákladů a poplatků v případě akciových nástrojů a mikroúvěrů.
Článek 43
Úroky a další výnosy vytvářené podporou finančních nástrojů poskytovanou z fondů ESI
1. Podpora z fondů ESI poskytovaná na finanční nástroje se poukazuje na úročené účty vedené u finančních institucí v členských státech a je na přechodnou dobu investována v souladu se zásadami řádného finančního řízení.
2. Úroky a jiné výnosy, jež připadají na podporu fondů ESI poskytovanou na finanční nástroje, se používají ke stejným účelům - včetně úhrady vynaložených nákladů nebo poplatků za správu finančního nástroje v souladu s čl. 42 odst. 1 prvním pododstavcem písm. d) a výdajů vynakládaných v souladu s čl. 42 odst. 2 - jako počáteční podpora fondů ESI buď v rámci téhož finančního nástroje, nebo po skončení dotčeného finančního nástroje u jiných finančních nástrojů nebo forem podpory v souladu se specifickými cíli stanovenými v rámci určité priority až do konce období způsobilosti.
3. Řídicí orgán zajistí vedení přiměřených záznamů o použití úroků a jiných výnosů.
Článek 44
Opakované použití prostředků připadajících na podporu z fondů ESI až do skončení období způsobilosti
1. Zdroje vložené zpět do finančních nástrojů a pocházející z investic nebo z uvolnění prostředků vyčleněných na smlouvy o zárukách, včetně kapitálových splátek a výnosů a jiných příjmů, jako jsou úroky, poplatky za záruky, dividendy, kapitálové výnosy nebo jiné příjmy vytvořené investicemi, které mohou být připsány podpoře z fondů ESI, se až do výše nezbytných částek a v pořadí dohodnutém v příslušných dohodách o financování znovu použijí k těmto účelům:
a)
na další investice prostřednictvím stejných nebo jiných finančních nástrojů v souladu se specifickými cíli stanovenými v rámci určité priority;
b)
k případnému preferenčnímu odměňování soukromých investorů nebo veřejných investorů působících podle zásady tržní ekonomiky, kteří poskytují doplňkové zdroje, jež odpovídají výši podpory z fondů ESI poskytované na finanční nástroj, nebo kteří se podílejí na investicích na úrovni konečných příjemců;
c)
v příslušných případech k úhradě vynaložených nákladů na správu nebo úhradu poplatků za správu finančního nástroje.
Potřeba a míra preferenčního odměňování podle prvního pododstavce písm. b) se určí v předběžném hodnocení. Preferenční odměňování nesmí překročit míru nezbytnou k vytvoření pobídek pro přilákání doplňkových soukromých zdrojů a nesmí příliš kompenzovat soukromé investory nebo veřejné investory působící v souladu se zásadou tržní ekonomiky. Sladění zájmů se zajistí přiměřeným sdílením rizika a zisku a musí být provedeno na běžném komerčním základě a být slučitelné s pravidly Unie pro státní podporu.
2. Řídicí orgán zajistí vedení přiměřených záznamů o použití zdrojů uvedených v odstavci 1.
Článek 45
Využití zdrojů po skončení období způsobilosti
Členské státy přijmou nezbytná opatření k zajištění toho, aby se zdroje vložené zpět do finančních nástrojů, včetně kapitálových splátek a výnosů a dalších příjmů vytvořených po dobu nejméně osmi let po skončení období způsobilosti, které mohou být připsány podpoře z fondů ESI poskytované na finanční nástroje podle článku 37, využívaly v souladu s cíli programu nebo programů, buď v rámci téhož finančního nástroje, nebo poté, co tyto zdroje opustí finanční nástroj, u jiných finančních nástrojů, za předpokladu, že v obou případech posouzení tržních podmínek prokáže, že je i nadále zapotřebí takové investice nebo jiných forem podpory.
Článek 46
Zpráva o provádění finančních nástrojů
1. Řídicí orgán zašle Komisi zvláštní zprávu o operacích zahrnujících použití finančních nástrojů jako přílohu k výroční zprávě o provádění.
2. Zvláštní zpráva uvedené v odstavci 1 obsahuje u každého finančního nástroje tyto informace:
a)
uvedení programu a priority nebo opatření, v jejichž rámci se podpora z fondů ESI poskytuje;
b)
popis finančního nástroje a prováděcích opatření;
c)
určení orgánů provádějících finanční nástroje, případně orgánů provádějících fondy fondů, jak je uvedeno v čl. 38 odst. 1 písm. a) a čl. 38 odst. 4 písm. a), b) a c) a finančních zprostředkovatelů uvedených v čl. 38 odst. 6;
d)
celková výše příspěvků z programu v členění podle priorit nebo opatření, které byly vyplaceny na finanční nástroj;
e)
celková výše podpory vyplacené konečným příjemcům nebo v jejich prospěch nebo vázané ve smlouvách o zárukách prostřednictvím finančního nástroje, a to na investice u konečných příjemců a také na vzniklé správní náklady nebo zaplacené správní poplatky, v členění podle programů, priorit nebo opatření;
f)
výkonnost finančního nástroje, včetně pokroku při jeho vytváření a při výběru subjektů provádějících finanční nástroj, včetně subjektu provádějícího fond fondů;
g)
úroky a jiné výnosy vytvořené díky podpoře z fondů ESI poskytnuté finančnímu nástroji a programové zdroje vložené zpět do finančních nástrojů a pocházející z investic, jak je uvedeno v článcích 43 a 44;
h)
pokrok při vytváření předpokládaného pákového efektu investic provedených prostřednictvím finančního nástroje a hodnota investic a podílů;
i)
hodnota kapitálových investic oproti předchozím rokům;
j)
příspěvek finančního nástroje ke splnění ukazatelů dotyčné priority nebo opatření.
Informace podle prvního pododstavce písm. h) a j) mohou být uvedeny pouze v příloze k výročním zprávám o provádění programu, jež budou předloženy v roce 2017 a 2019, a v závěrečné zprávě o provádění programu. Oznamovací povinnosti uvedené v prvním pododstavci písm. a) až j) se nepoužijí na úrovni konečných příjemců.
3. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku přijme Komise prováděcí akty, jimiž stanoví vzory, které se mají používat při podávání zpráv o finančních nástrojích Komisi. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
4. Počínaje rokem 2016 Komise každoročně do šesti měsíců od uplynutí lhůty pro předložení výročních zpráv o provádění uvedených v čl. 111 odst. 1 pro EFRR, ESF a Fond soudržnosti, v článku 75 nařízení o EZFRV pro EZFRV a v příslušných ustanoveních pravidel pro daný fond pro ENRF poskytne souhrn údajů o pokroku dosaženém při financování a provádění finančních nástrojů, které zaslaly řídicí orgány v souladu s tímto článkem. Tyto souhrny jsou předávány Evropskému parlamentu a Radě a jsou zveřejňovány.
HLAVA V
MONITOROVÁNÍ A HODNOCENÍ
KAPITOLA I
Monitorování
Oddíl I
Monitorování programů
Článek 47
Monitorovací výbor
1. Do tří měsíců ode dne oznámení rozhodnutí Komise o přijetí programu členskému státu zřídí členský stát po dohodě s řídicím orgánem a v souladu se svým institucionálním, právním a finančním rámcem výbor, jehož úkolem je monitorovat provádění programu. (dále jen „monitorovací výbor“).
Členský stát může pro více programů spolufinancovaných z fondů ESI zřídit jediný monitorovací výbor.
2. Každý monitorovací výbor vypracuje a přijme svůj jednací řád v souladu s institucionálním, právním a finančním rámcem daného členského státu.
3. Do tří měsíců ode dne, kdy bylo členským státům oznámeno rozhodnutí o přijetí programu spolupráce v rámci cíle Evropská územní spolupráce, zřídí členské státy účastnící se tohoto programu spolupráce a třetí země, které přijaly pozvání k účasti v tomto programu spolupráce, po dohodě s řídicím orgánem monitorovací výbor tohoto programu. Monitorovací výbor vypracuje a přijme svůj jednací řád.
Článek 48
Složení monitorovacího výboru
1. O složení monitorovacího výboru rozhodnou členské státy za předpokladu, že se monitorovací výbor skládá ze zástupců příslušných orgánů členských států a zprostředkujících subjektů a zástupců partnerů uvedených v článku 5. Zástupci partnerů jsou delegováni jako členové monitorovacího výboru příslušnými partnery transparentním postupem. Každý člen monitorovacího výboru může mít hlasovací právo.
Složení monitorovacího výboru programu v rámci cíle Evropská územní spolupráce dohodnou členské státy účastnící se programu a třetí země, které přijaly pozvání k účasti v programu spolupráce. Monitorovací výbor zahrnuje také příslušné zástupce uvedených členských států a třetích zemí. Monitorovací výbor může zahrnovat zástupce ESÚS, které provádí činnosti související s programem v rámci dané programové oblasti.
2. Seznam členů monitorovacího výboru se zveřejní.
3. Komise se účastní činnosti monitorovacího výboru jako poradce.
4. Pokud na program přispívá EIB, může se účastnit práce monitorovacího výboru jako poradce.
5. Monitorovacímu výboru předsedá zástupce členského státu nebo řídicího orgánu.
Článek 49
Funkce monitorovacího výboru
1. Monitorovací výbor se schází nejméně jednou za rok a posuzuje provádění programu a pokrok při plnění jeho cílů. Přitom zohledňuje finanční údaje, společné ukazatele a ukazatele specifické pro jednotlivé programy, včetně změn hodnoty ukazatelů výsledků, pokrok při plnění vyčíslených cílových hodnot a milníky vymezené ve výkonnostním rámci podle čl. 21 odst. 1 a případně výsledky kvalitativních analýz.
2. Monitorovací výbor se zabývá všemi aspekty, které ovlivňují výkonnost programu, včetně závěrů v rámci přezkumů výkonnosti.
3. Monitorovací výbor je konzultován v otázce jakýchkoli změn programu navrhovaných řídicím orgánem, a pokud uzná za vhodné, vydává k těmto změnám své stanovisko.
4. Monitorovací výbor může řídicímu orgánu sdělit připomínky ohledně provádění programu a jeho hodnocení, včetně opatření přijatých s cílem snížit administrativní zátěž příjemců. Monitorovací výbor sleduje opatření přijatá na základě jeho připomínek.
Článek 50
Zprávy o provádění
1. Od roku 2016 až do roku 2023 včetně předkládá každý členský stát Komisi výroční zprávu o provádění programu v předchozím rozpočtovém roce. Každý členský stát předloží Komisi závěrečnou zprávu o provádění programu pro EFRR, ESF a Fond soudržnosti a výroční zprávu o provádění pro EZFRV a ENRF ve lhůtě stanovené v pravidlech pro jednotlivé fondy.
2. Výroční zprávy o provádění obsahují klíčové informace o provádění programu a jeho priorit, co se týče finančních údajů, společných ukazatelů a ukazatelů specifických pro jednotlivé programy a vyčíslených cílových hodnot, včetně případných změn hodnoty ukazatelů výsledků, a počínaje výroční zprávou o provádění programu, jež má být předložena v roce 2017, milníků vymezených ve výkonnostním rámci. Předané údaje se týkají hodnot ukazatelů pro plně provedené operace, jakož i - je-li to možné - pro vybrané operace s ohledem na fázi provádění. Rovněž uvádějí souhrnný přehled zjištění všech hodnocení programu, která jsou k dispozici z předchozího rozpočtového roku, a jakýchkoli záležitostí, které ovlivňují výkonnost programu, a přijatá opatření. Ve výroční zprávě o provádění, jež má být předložena v roce 2016, mohou být rovněž, je-li to podstatné, uvedena opatření přijatá za účelem splnění předběžných podmínek.
3. Odchylně od odstavce 2 mohou být zvláštní pravidla týkající se údajů, které mají být předány pro ESF, stanovena v nařízeni o ESF.
4. Výroční zpráva o provádění, jež má být předložena v roce 2017, popisuje a zároveň analyzuje informace uvedené v odstavci 2 a pokrok při dosahování cílů programu, včetně příspěvku fondů ESI ke změnám hodnoty ukazatelů výsledků, pokud to příslušná hodnocení programu dokazují. Výroční zpráva o provádění programu uvádí opatření přijatá ke splnění předběžných podmínek, které v době schválení programů nebyly naplněny. Zpráva rovněž posuzuje provádění opatření zohledňujících zásady uvedené v článcích 7 a 8, úlohu partnerů uvedených v článku 5 při provádění programu a informuje o podpoře cílů týkajících se změny klimatu.
5. Výroční zpráva o provádění, jež má být předložena v roce 2019, a závěrečná zpráva o provádění pro fondy ESI musí kromě informací a hodnocení uvedených v odstavcích 2 a 3 obsahovat rovněž informace o cílech programu a jeho přínosu pro strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a zhodnotit pokrok při jejich dosahování.
6. Aby byly přípustné, musí výroční zprávy o provádění uvedené v odstavcích 1 až 4 obsahovat všechny informace požadované v uvedených odstavcích a v pravidlech pro daný fond.
O tom, že určitá výroční zpráva o provádění není přípustná, vyrozumí Komise členský stát do 15 pracovních dnů ode dne jejího obdržení; pokud tak Komise neučiní, má se za to, že je dotyčná zpráva přípustná.
7. Komise výroční zprávy a závěrečnou zprávu o provádění přezkoumá a uvědomí členský stát o svých připomínkách do dvou měsíců od obdržení výroční zprávy o provádění programu a do pěti měsíců od obdržení závěrečné zprávy o provádění programu. Pokud Komise nesdělí své připomínky v těchto lhůtách, považují se zprávy za schválené.
8. Komise může řídicímu orgánu sdělit připomínky ohledně jakýchkoli záležitostí, které značně ovlivňují provádění programu. Jsou-li takové připomínky vysloveny, poskytne řídicí orgán veškeré nezbytné informace, které s těmito připomínkami souvisejí, a případně do tří měsíců vyrozumí Komisi o přijatých opatřeních.
9. Výroční a závěrečná zpráva o provádění programu, jakož i jejich shrnutí určené občanům, se zpřístupní veřejnosti.
Článek 51
Výroční přezkumné jednání
1. Každoročně od roku 2016 do roku 2023 včetně se uspořádá výroční přezkumné jednání mezi Komisí a každým členským státem za účelem posouzení výkonnosti jednotlivých programů s ohledem na výroční zprávu o provádění programu a na případné připomínky Komise.
2. Výroční přezkumné jednání se může zabývat více než jedním programem. V letech 2017 a 2019 se bude výroční přezkumné jednání zabývat všemi programy v členském státu a rovněž zohlední zprávy o pokroku předložené v dotyčných letech členským státem v souladu s článkem 52.
3. Odchylně od odstavce 1 se mohou členský stát a Komise dohodnout, že v některých letech kromě let 2017 a 2019 výroční přezkumné jednání ohledně některého programu neuspořádají.
4. Výročnímu přezkumnému jednání předsedá Komise nebo, požaduje-li to členský stát, spolupředsedají mu členský stát a Komise.
5. Členské státy zajistí, aby po skončení výročního přezkumného jednání byla učiněny vhodné kroky v reakci na připomínky Komise o záležitostech, které významným způsobem ovlivňují provádění programu, a případně Komisi do tří měsíců informují o přijatých opatřeních.
Oddíl II
Strategický pokrok
Článek 52
Zpráva o pokroku
1. Do 31. srpna 2017 předloží členský stát Komisi zprávu o pokroku při provádění dohody o partnerství ke dni 31. prosince 2016 a do 31. srpna 2019 zprávu o pokroku při provádění uvedené dohody dni 31. prosince 2018.
2. Zpráva o pokroku musí zahrnovat a analyzovat tyto informace:
a)
změny rozvojových potřeb, které v členském státě nastaly od přijetí dohody o partnerství;
b)
pokrok při plnění strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a při plnění zvláštních úkolů jednotlivých fondů uvedených v čl. 4 odst. 1 prostřednictvím přispění fondů ESI ke splnění vybraných tematických cílů, a to zejména s ohledem na milníky stanovené ve výkonnostním rámci pro jednotlivé programy a na podporu cílů v oblasti změny klimatu;
c)
zda byla opatření přijatá ke splnění použitelných předběžných podmínek stanovených v dohodě o partnerství, jež ke dni jejího přijetí nebyly splněny, prováděna v souladu se stanoveným harmonogramem. Toto písmeno se použije pouze na zprávu o pokroku, která má být předložena v roce 2017;
d)
provádění mechanismů k zajištění koordinace mezi fondy ESI a dalšími nástroji Unie a vnitrostátními finančními nástroji a EIB;
e)
provádění integrovaného přístupu k územnímu rozvoji nebo přehled provádění integrovaných přístupů založených na programech, včetně pokroku dosaženého v prioritních oblastech stanovených pro spolupráci;
f)
případně opatření přijatá k posílení způsobilosti orgánů členských států a příjemců spravovat a využívat fondy ESI;
g)
přijatá opatření a dosažený pokrok, pokud jde o snížení administrativní zátěže pro příjemce;
h)
úloha partnerů uvedených v článku 5 při provádění dohody o partnerství.
i)
přehled opatření přijatých v souvislosti s uplatňováním horizontálních principů uvedených v článcích 5, 7 a 8 a cílů politiky při provádění fondů ESI.
3. Pokud Komise do dvou měsíců ode dne předložení zprávy o pokroku zjistí, že předložené informace jsou neúplné nebo nejasné do té míry, že to významně ovlivňuje kvalitu a spolehlivost dotčeného posouzení, může si od členského státu vyžádat další informace za předpokladu, že tím nezpůsobí neopodstatněné prodlevy a že údajnou nejasnost a nespolehlivost zdůvodní. Členský stát poskytne Komisi požadované informace ve lhůtě tří měsíců a případně zprávu o pokroku odpovídajícím způsobem upraví.
4. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku Komise přijímá provádění akty, jimiž stanoví vzor, který má být použit pro předložení zprávy o pokroku. Tyto prováděcí akty se přijímají poradním postupem podle čl. 150 odst. 2.
Článek 53
Podávání zpráv ze strany Komise a rozprava o fondech ESI
1. Počínaje rokem 2016 předává Komise každoročně Evropskému parlamentu, Radě Evropskému hospodářskému a sociálnímu výboru a Výboru regionů souhrnnou zprávu o programech fondů ESI, která vychází z výročních zpráv o provádění programu, které členské státy předkládají podle článku 50, a spolu s ní souhrn zjištění z dostupných hodnocení programů. V letech 2017 a 2019 je tato souhrnná zpráva součástí strategické zprávy uvedené v odstavci 2.
2. V letech 2017 a 2019 vypracuje Komise strategické zprávy, v nichž shrne zprávy o pokroku předkládané členskými státy, a do 31. prosince 2017 a do 31. prosince 2019 je předloží Evropskému parlamentu, Radě, Evropskému hospodářskému a sociálnímu výboru a Výboru regionů. Tyto orgány se vyzvou, aby o nich vedly rozpravu.
3. Rada se při rozpravě o strategické zprávě soustředí zejména na přispění fondů ESI k dosažení cílů strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, a vyzývá se, aby tyto podklady připravila pro jarní zasedání Evropské rady.
4. Komise jednou za dva roky, počínaje rokem 2018, zařadí do své výroční zprávy o pokroku určené pro jarní zasedání Evropské rady oddíl, v němž shrne nejaktuálnější zprávy uvedené v odstavcích 1 a 2, zejména s ohledem na přispění fondů ESI k pokroku při plnění strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění.
KAPITOLA II
Hodnocení
Článek 54
Obecná ustanovení
1. Hodnocení se provádí za účelem zkvalitnění koncepce a provádění programů a také za účelem posouzení jejich účinnosti a dopadu. Dopad programů se hodnotí s ohledem na úkoly jednotlivých fondů ESI v souvislosti s realizací cílů podle strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a případně s ohledem na rozsah programu v souvislosti s HDP a nezaměstnaností v dané programové oblasti.
2. Členské státy poskytnou zdroje nezbytné pro provádění hodnocení a zajistí zavedení postupů pro tvorbu a sběr údajů potřebných pro hodnocení, včetně údajů týkajících se společných ukazatelů a případně i ukazatelů specifických pro jednotlivé programy.
3. Hodnocení provádějí interní nebo externí odborníci, kteří jsou funkčně nezávislí na řídicích orgánech, které jsou odpovědné za provádění programu. Bezprostředně po vstupu toto nařízení v platnost poskytne Komise návod, jak hodnocení provádět.
4. Všechna hodnocení se zpřístupní veřejnosti.
Článek 55
Předběžné hodnocení
1. Členské státy provádějí předběžná hodnocení s cílem zlepšit kvalitu koncepce jednotlivých programů.
2. Provádění předběžných hodnocení je povinností orgánu odpovědného za přípravu programů. Předběžná hodnocení se předkládají Komisi současně s programem a se shrnutím. Pravidla pro daný fond mohou stanovit prahové hodnoty, do jejichž výše lze předběžné hodnocení kombinovat s hodnocením jiného programu.
3. V rámci předběžných hodnocení se posuzují tyto prvky:
a)
přínos pro strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění s ohledem na zvolené tematické cíle a priority a při zohlednění vnitrostátních a regionálních potřeb a potenciálu pro rozvoj a poučení z předchozích programových období;
b)
vnitřní soudržnost navrhovaného programu nebo činnosti a jejich návaznost na ostatní příslušné nástroje;
c)
soulad mezi přidělováním rozpočtových prostředků a cíli programu;
d)
soulad vybraných tematických cílů, priorit a odpovídajících cílů programů s SSR, dohodou o partnerství a relevantními doporučeními pro jednotlivé země, jež byla přijata v souladu s čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU, a případně na vnitrostátní úrovni s národním programem reforem;
e)
relevance a srozumitelnost navržených ukazatelů programu;
f)
jak očekávané výstupy přispějí k výsledkům;
g)
zda jsou vyčíslené cílové hodnoty ukazatelů reálné s ohledem na plánovanou výši podpory z fondů ESI;
h)
odůvodnění navrhované formy podpory;
i)
přiměřenost lidských zdrojů a správní kapacity pro řízení programu;
j)
vhodnost postupů pro monitorování programu a shromažďování údajů nezbytných k provádění hodnocení;
k)
vhodnost zvolených milníků pro výkonnostní rámec;
l)
přiměřenost plánovaných opatření na podporu rovných příležitostí pro ženy a muže a opatření k předcházení jakékoli diskriminaci, zejména s ohledem na přístupnost pro osoby se zdravotním postižením;
m)
přiměřenost plánovaných opatření na podporu udržitelného rozvoje;
n)
opatření na zmírnění administrativní zátěže příjemců.
4. Předběžná hodnocení v případě potřeby zahrnují požadavky na strategické posuzování vlivů na životní prostředí stanovené ve směrnici Evropského parlamentu a Rady 2001/42/ES (36) s ohledem na potřebu přizpůsobit se změně klimatu.
Článek 56
Hodnocení během programového období
1. Řídicí orgán nebo členský stát vypracuje plán hodnocení, který může zahrnovat více programů. Tento plán se předkládá v souladu s pravidly pro daný fond.
2. Členské státy zajistí, aby byly pro hodnocení uvolněny příslušné kapacity.
3. Během programového období řídicí orgán zajistí, aby hodnocení jednotlivých programů bylo prováděno na základě plánu hodnocení, a to včetně hodnocení k posouzení účinnosti, efektivity a dopadu, a aby se na každé hodnocení vztahovala vhodná následná opatření v souladu s pravidly pro daný fond. Nejméně jednou za programové období se v rámci hodnocení posoudí, jak podpora z fondů ESI přispěla k dosahování cílů jednotlivých priorit. Všechna hodnocení přezkoumává monitorovací výbor, který je zasílá Komisi.
4. Komise může hodnocení programů provádět z vlastního podnětu. Komise informuje řídicí orgán a výsledky zašle řídicímu orgánu a poskytne příslušnému monitorovacímu výboru.
5. Odstavce 1, 2 a 3 tohoto článku se nepoužijí na specializované programy uvedené v čl. 39 odst. 4 prvním pododstavci písm. b).
Článek 57
Následné hodnocení
1. Následná hodnocení provádí Komise nebo členské státy v úzké spolupráci s Komisí. V rámci těchto hodnocení je posuzována účinnost a efektivita fondů ESI a jejich přispění k plnění strategie Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění, a to s přihlédnutím k cílům stanoveným v rámci uvedené strategie Unie a v souladu se zvláštními požadavky stanovenými v pravidlech pro daný fond.
2. Následné hodnocení se dokončí do 31. prosince 2024.
3. Následná hodnocení specializovaných programů uvedených v čl. 39 odst. 4 prvním pododstavci písm. b) provede Komise, a to do 31. prosince 2019.
4. Komise pro každý z fondů ESI vypracuje do 31. prosince 2025 souhrnnou zprávu s přehledem hlavních závěrů následných hodnocení.
HLAVA VI
TECHNICKÁ POMOC
Článek 58
Technická pomoc z podnětu Komise
1. Z fondů ESI lze z podnětu Komise financovat opatření nezbytná pro provádění tohoto nařízení, která se zaměřují na přípravu, monitorování, správní a technickou pomoc, hodnocení, audit a kontrolu.
Opatření uvedená v prvním pododstavci mohou být prováděna buď přímo Komisí, nebo nepřímo subjekty a osobami, jimiž nejsou členské státy, v souladu s článkem 60 finančního nařízení.
Mezi opatření uvedená v prvním pododstavci může patřit zejména:
a)
pomoc při přípravě a posuzování projektů, včetně spolupráce s EIB;
b)
podpora zaměřená na posilování institucí a budování správních kapacit pro účinné řízení fondů ESI;
c)
studie související se zprávami Komise o fondech ESI a se zprávou o soudržnosti;
d)
opatření zaměřená na analýzu, řízení, monitorování, výměnu informací a provádění fondů ESI a opatření zaměřená na zavádění systémů kontroly a technickou a správní pomoc;
e)
hodnocení, znalecké zprávy, statistiky a studie (včetně těch, které mají obecnou povahu) týkající se stávající a budoucí činnosti fondů ESI, jež mohou být případně prováděny EIB;
f)
opatření k šíření informací, podpoře sítí, provádění komunikačních činností, zvyšování povědomí a podpoře spolupráce a výměny zkušeností, mimo jiné i s třetími zeměmi.
g)
instalace, provoz a propojení počítačových systémů pro řízení, monitorování, audit, kontrolu a hodnocení;
h)
opatření ke zdokonalování metod hodnocení a výměny informací o postupech hodnocení;
i)
opatření týkající se auditu;
j)
posilování celostátní a regionální kapacity, pokud je o plánování investic, posuzování potřeb, přípravu, návrh a provádění finančních nástrojů, společných akčních plánů a velkých projektů, včetně společných iniciativ s EIB;
k)
šíření osvědčených postupů s cílem pomoci členským státům posílit kapacity jejich příslušných partnerů uvedených v článku 5 a jejich zastřešujících organizací;
l)
opatření na identifikaci, upřednostnění a provádění strukturálních a správních reforem v reakci na hospodářské a sociální výzvy v členských státech, jež splňují podmínky stanovené v čl. 24 odst. 1.
Ve snaze zajistit větší efektivitu při sdělování informací široké veřejnosti a větší provázanost mezi komunikačními činnostmi z podnětu Komise přispějí prostředky, které byly v rámci tohoto nařízení vyčleněny na komunikaci, rovněž k institucionální komunikaci v oblasti politických priorit Unie, mají-li vztah k obecným cílům tohoto nařízení.
2. Pokud se předpokládá příspěvek z fondů ESI, stanoví Komise každý rok prostřednictvím prováděcích aktů své plány týkající se druhu opatření souvisejících s opatřeními uvedenými v odstavci 1.
Článek 59
Technická pomoc z podnětu členských států
1. Fondy ESI mohou z podnětu členského státu podporovat opatření v oblasti přípravy, řízení, monitorování, hodnocení, informování a komunikace, vytváření sítí, řešení stížností, kontroly a auditu. Členský stát může fondy ESI využívat na podporu opatření ke snížení administrativní zátěže příjemců, a to i prostřednictvím systémů pro elektronickou výměnu dat a opatření ke zvýšení způsobilosti orgánů členských států a příjemců spravovat a využívat tyto fondy. ESI fondy mohou být rovněž využívány na podporu opatření na posílení kapacit příslušných partnerů v souladu s čl. 5 odst. 3 písm. e) a podporu výměny osvědčených postupů mezi těmito partnery. Opatření uvedená v tomto odstavci se mohou týkat předchozích i následujících programových období.
2. V pravidlech pro daný fond lze stanovit další opatření, která mohou být financována z technické pomoci v rámci jednotlivých fondů ESI, případně vyloučit, která opatření takto financována být nemohou.
HLAVA VII
FINANČNÍ PODPORA Z FONDŮ ESI
KAPITOLA I
Podpora z fondů ESI
Článek 60
Určení míry spolufinancování
1. V rozhodnutí Komise o přijetí programu se stanoví míra nebo míry spolufinancování a maximální výše podpory z fondů ESI podle pravidel pro daný fond.
2 Opatření v oblasti technické pomoci prováděná z podnětu nebo z pověření Komise lze financovat ve 100 % výši.
Článek 61
Operace, které po dokončení vytvářejí čistý příjem
1. Tento článek se vztahuje na operace, které po dokončení vytvářejí čistý příjem. Pro účely tohoto článku se „čistým příjmem“ rozumí přítoky peněžních prostředků přímo od uživatelů zboží nebo služeb, které jsou poskytovány v rámci operace, například poplatky hrazené přímo uživateli za využívání infrastruktury, prodej nebo pronájem pozemků či budov nebo platby za služby po odečtení veškerých provozních nákladů a reprodukčních nákladů zařízení s krátkou životností vzniklých během příslušného období. Úspory provozních nákladů dosažené prostřednictvím operace se považují za čistý příjem, nejsou-li kompenzovány rovnocenným snížením provozních dotací.
Pokud nejsou pro spolufinancování způsobilé veškeré investiční náklady, přidělí se čistý příjem v poměrné výši na způsobilé a nezpůsobilé části investičních nákladů.
2. Způsobilé výdaje operace, která má být z fondů ESI spolufinancována, se předem sníží s ohledem na potenciál operace vytvářet čistý příjem během určitého referenčního období zahrnujícího jak provádění operace, tak i dobu po jejím dokončení.
3. Potenciální čistý příjem z operace se určí předem pomocí jedné z následujících metod, kterou pro určitý sektor, subsektor nebo druh operace zvolí řídicí orgán:
a)
použití paušální procentní sazby čistých příjmů pro daný sektor nebo subsektor na danou operaci, jak je stanoveno v příloze V nebo v kterémkoli aktu v přenesené pravomoci uvedeném v druhém, třetím a čtvrtém pododstavci.
b)
výpočet diskontovaného čistého příjmu z operace s přihlédnutím k referenčnímu období přiměřenému pro daný sektor nebo subsektor a použitelnému u dané operace, k běžně očekávané ziskovosti dané kategorie investice, k uplatnění zásady „znečišťovatel platí“ a případně ke kapitálu v souvislosti s relativní prosperitou daného členského státu nebo regionu.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat v řádně odůvodněných případech akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, pokud jde o změnu přílohy V přizpůsobením paušálních sazeb v ní stanovených při zohlednění údajů z minulých let, potenciál návratnosti nákladů a případně zásadu „znečišťovatel platí“.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, které stanoví paušální sazby pro sektory nebo subsektory v oblasti informačních a komunikačních technologií, výzkumu, vývoje, inovací a energetické účinnosti. Komise tyto akty v přenesené pravomoci oznámí Evropskému parlamentu a Radě nejpozději 30. června 2015.
Kromě toho je Komisi svěřena pravomoc přijímat v řádně odůvodněných případech akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, pokud jde o zařazení dalších sektorů nebo subsektorů, které spadají pod tematické cíle vymezené v čl. 9 prvním pododstavci a jsou podporovány z fondů ESI, do přílohy V.
Je-li použita metoda uvedená v prvním pododstavci písm. a), má se za to, že uplatněním paušální sazby je zohledněn veškerý čistý příjem vytvořený během provádění operace i po jejím dokončení, a tudíž se tento čistý příjem následně neodečítá od způsobilých výdajů operace.
Jestliže byla aktem v přenesené pravomoci v souladu s třetím a čtvrtým pododstavcem stanovena paušální sazba pro nový sektor nebo subsektor, může řídicí orgán rozhodnout, že u nových operací, jež mají vztah k danému sektoru nebo subsektoru, použije metodu uvedenou v prvním pododstavci písm. a).
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149,které stanoví metodu uvedenou v prvním pododstavci písm. b). Je-li použita uvedená metoda, odečte se od způsobilých výdajů operace nejpozději v konečné žádosti o platbu předložené příjemcem čistý příjem vytvořený během provádění operace, který pochází ze zdrojů, jež nebyly při určování potenciálního čistého příjmu z operace zohledněny.
4. Metoda, kdy se čistý příjem odečítá od výdajů operace zahrnutých do žádosti o platbu, jež byla předložena Komisi, se určí v souladu s vnitrostátními předpisy.
5. Alternativně k použití metod uvedených v odstavci 3 se v okamžiku přijetí programu pro určitou prioritu nebo opatření, v jejichž rámci by se u všech operací, jež mají obdržet podporu v rámci této priority nebo tohoto opatření, mohla uplatnit jednotná paušální sazba podle odst. 3 prvního pododstavce písm. a), může na žádost členského státu snížit maximální míra spolufinancování uvedená v čl. 60 odst. 1. Toto snížení musí být přinejmenším rovnocenné částce, která vznikne vynásobením maximální míry spolufinancování ze strany Unie, jež vyplývá z pravidel týkajících se jednotlivých fondů, příslušnou paušální sazbou uvedenou v odst. 3 prvním pododstavci písm. a).
Je-li použita metoda uvedená v prvním pododstavci, má se za to, že uplatněním snížené míry spolufinancování je zohledněn veškerý čistý příjem vytvořený během provádění operace i po jejím dokončení, a tudíž se tento čistý příjem následně neodečítá od způsobilých výdajů operací.
6. Pokud není objektivně možné předem určit příjmy za použití metod uvedených v odstavcích 3 a 5, odečtou se od výdajů vykázaných Komisi čisté příjmy vytvořené do tří let od dokončení operace nebo do termínu pro překládání dokladů pro uzavření programu, stanoveného ve zvláštních pravidlech pro jednotlivé fondy, podle toho, co nastane dříve.
7. Odstavce 1 až 6 se nevztahují na:
a)
operace nebo části operací, které jsou podporovány výhradně z ESF;
b)
operace, jejichž celkové způsobilé náklady před uplatněním odstavců 1 až 6 nepřesahují 1 000 000 EUR;
c)
vratnou pomoc, která musí být vrácena v plné výši, a na ceny;
d)
technickou pomoc;
e)
podporu z finančních nástrojů nebo v jejich prospěch;
f)
operace, u nichž je podpora z veřejných zdrojů poskytována formou jednorázových částek či na základě standardní stupnice jednotkových nákladů;
g)
operace prováděné v rámci společného akčního plánu;
h)
operace, pro něž jsou částky nebo sazby podpory stanoveny v příloze I nařízení o EZFRV.
V případě, že členský stát použije odstavec 5, může bez ohledu na první pododstavec písm. b) tohoto odstavce zahrnout do příslušné priority nebo opatření operace, jejichž celkové způsobilé náklady před uplatněním odstavců 1 až 6 nepřekračují částku 1 000 000 EUR.
8. Odstavce 1 až 6 se navíc nevztahují na operace, u nichž podpora v rámci programu představuje:
a)
podporu de minimis;
b)
slučitelnou státní podporu malým a středním podnikům, u které je v souvislosti se státní podporou omezena intenzita nebo výše podpory;
c)
slučitelnou státní podporu, v jejímž případě bylo provedeno individuální ověření potřeb financování v souladu s platnými pravidly pro státní podporu.
Bez ohledu na první pododstavec, může řídicí orgán uplatnit ustanovení odstavců 1 až 6 na operace, které spadají pod první pododstavec písm. a) až c) tohoto odstavce, stanoví-li tak vnitrostátní předpisy.
KAPITOLA II
Zvláštní pravidla podpory z fondů ESI pro partnerství veřejného a soukromého sektoru
Článek 62
Partnerství veřejného a soukromého sektoru
Fondy ESI mohou být použity na podporu operací partnerství veřejného a soukromého sektoru. Tyto operace musí být v souladu s platnými právními předpisy, zejména s předpisy o poskytování státní podpory a o zadávání veřejných zakázek.
Článek 63
Příjemce u operací partnerství veřejného a soukromého sektoru
1. Odchylně od čl. 2 bodu 10 může být u operace partnerství veřejného a soukromého sektoru příjemcem buď:
a)
veřejnoprávní subjekt zahajující operaci nebo
b)
subjekt soukromého práva určitého členského státu (dále jen „soukromý partner“), jenž byl nebo má být vybrán k provádění operace.
2. Veřejnoprávní subjekt, který je iniciátorem operace partnerství veřejného a soukromého sektoru, může navrhnout, aby byl pro účely podpory z fondů ESI příjemcem soukromý partner, který bude vybrán po schválení operace. V takovém případě je rozhodnutí o schválení podmíněno tím, že se řídicí orgán přesvědčí o tom, že vybraný soukromý partner splňuje a přebírá všechny příslušné povinnosti příjemce podle tohoto nařízení.
3. Soukromý partner vybraný k provedení operace může být coby příjemce během provádění nahrazen, vyžadují-li to podmínky partnerství veřejného a soukromého sektoru nebo finanční dohoda mezi soukromým partnerem a finanční institucí spolufinancující operaci. V takovém případě se příjemcem stává nahrazující soukromý partner nebo veřejnoprávní subjekt, pokud se řídicí orgán přesvědčí o tom, že nahrazující partner splňuje a přebírá všechny příslušné povinnosti příjemce podle tohoto nařízení.
4. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, kterými stanoví dodatečná pravidla pro nahrazení příjemce a související povinnosti.
5. Nahrazení příjemce se nepovažuje za změnu vlastnictví ve smyslu čl. 71 odst. 1 písm. b), pokud toto nahrazení splňuje platné podmínky stanovené v odstavci 3 tohoto článku a v aktech v přenesené pravomoci přijatých podle odstavce 4 tohoto článku.
Článek 64
Podpora operací partnerství veřejného a soukromého sektoru
1. V případě operace partnerství veřejného a soukromého sektoru, kdy je příjemcem veřejnoprávní subjekt, mohou být výdaje související s operací partnerství veřejného a soukromého sektoru, jež vznikly soukromému partnerovi a tento je uhradil, považovány odchylně od čl. 65 odst. 2 za výdaje vzniklé příjemci a příjemcem uhrazené a mohou být zahrnuty do žádosti o platbu podané Komisi, pokud jsou splněny následující podmínky:
a)
příjemce uzavřel dohodu o partnerství veřejného a soukromého sektoru se soukromým partnerem;
b)
řídicí orgán ověřil, že výdaje vykázané příjemcem uhradil soukromý partner a že operace je v souladu s platnými unijními a vnitrostátními právními předpisy, programem a podmínkami podpory operace.
2. Platby příjemcům provedené s ohledem na výdaje, jež jsou zahrnuty v žádosti o platbu v souladu s odstavcem 1, jsou placeny na vázaný účet zřízený k tomuto účelu na jméno příjemce.
3. Prostředky převedené na vázaný účet uvedený v odstavci 2 se použijí na platby v souladu s dohodou o partnerství veřejného a soukromého sektoru, včetně veškerých plateb, které mají proběhnout v případě ukončení dohody o partnerství veřejného a soukromého sektoru.
4. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, které stanoví minimální požadavky, jež musí být obsaženy v dohodách o partnerství veřejného a soukromého sektoru a jsou nezbytné pro uplatnění odchylky podle odstavce 1 tohoto článku, včetně ustanovení, jež souvisejí s ukončením dohody o partnerství veřejného a soukromého sektoru, a pro účely zajištění odpovídající auditní stopy.
KAPITOLA III
Způsobilost výdajů a trvalost
Článek 65
Způsobilost
1. Způsobilost výdajů se kromě případů, kdy jsou přímo v tomto nařízení nebo v pravidlech pro daný fond či na jejich základě stanovena zvláštní pravidla, určuje na základě vnitrostátních právních předpisů.
2. Výdaje jsou způsobilé pro poskytnutí příspěvku z fondů ESI, jestliže vznikly příjemci a byly uhrazeny v období ode dne předložení programu Komisi nebo od 1. ledna 2014 - podle toho, co nastane dříve - do 31. prosince 2023. Příspěvek z EZFRV na výdaje lze kromě toho poskytnout jen tehdy, jestliže byla odpovídající podpora platební agenturou skutečně vyplacena mezi 1. lednem 2014 a 31. prosincem 2023.
3. Odchylně od odstavce 2 jsou výdaje v rámci Iniciativy na podporu zaměstnanosti mladých lidí způsobilé od 1. září 2013.
4. V případě nákladů hrazených podle čl. 67 odst. 1 prvního pododstavce písm. b) a c) musí být opatření, která tvoří základ pro poskytnutí náhrady, provedena v období od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2023.
5. Odchylně od odstavce 4 je počátečním dnem, pokud jde o náklady hrazené na základě čl. 67 odst. 1 prvního pododstavce písm. b) a c) u opatření v rámci Iniciativy na podporu zaměstnanosti mladých lidí, 1. září 2013.
6. Operace nelze vybrat pro poskytnutí podpory z fondů ESI, pokud byly fyzicky dokončeny nebo plně provedeny dříve, než příjemce předloží žádost o financování v rámci programu řídicímu orgánu, a to bez ohledu na to, zda příjemce provedl všechny související platby či nikoli.
7 Tímto článkem nejsou dotčena pravidla způsobilosti technické pomoci z podnětu Komise stanovená v článku 58.
8. Tento odstavec se vztahuje na operace, jež během provádění vytvářejí čistý příjem a na něž se nevztahuje čl. 61 odst. 1 až 6.
Způsobilé výdaje operace, jež má být spolufinancována z fondů ESI, se sníží o čistý příjem, který nebyl zohledněn při schvalování operace a který byl přímo vytvořen pouze během jejího provádění nejpozději do okamžiku, kdy příjemce předloží závěrečnou žádost o platbu. Pokud nejsou pro spolufinancování způsobilé všechny výdaje, rozdělí se čisté příjmy v poměrné výši na způsobilé a nezpůsobilé části výdajů.
Tento odstavec se nevztahuje na:
a)
technickou pomoc;
b)
finanční nástroje;
c)
vratnou pomoc, která musí být vrácena v plné výši;
d)
ceny;
e)
operace podléhající pravidlům pro státní podporu;
f)
operace, u nichž je podpora z veřejných zdrojů poskytována formou jednorázových částek či na základě standardní stupnice jednotkových nákladů za předpokladu, že čisté příjmy byly zohledněny předběžně,
g)
operace prováděné v rámci společného akčního plánu za předpokladu, že čisté příjmy byly zohledněny předběžně;
h)
operace, pro něž jsou částky nebo sazby podpory stanoveny v příloze I nařízení o EZFRV; nebo
i)
operace, u nichž celkové způsobilé náklady nepřesahují 50 000 EUR.
Pro účely tohoto článku a článku 61 se za příjem nepovažují a od způsobilých výdajů operace neodečítají platby, které příjemce obdrží ze smluvních pokut v důsledku porušení smlouvy mezi příjemcem a třetí osobou či osobami nebo které vznikají v důsledku toho, že třetí osoba vybraná podle pravidel pro zadávání veřejných zakázek svou nabídku stáhne (peněžní jistota).
9. Výdaje, které se stávají způsobilými v důsledku změny programu, jsou způsobilé až ode dne, kdy byla žádost o změnu předložena Komisi, nebo uplatní-li se čl. 96 odst. 11, ode dne, kdy vstupuje v platnost rozhodnutí o změně programu.
Zvláštní pravidla pro ENRF se mohou odchýlit od prvního pododstavce.
10. Odchylně od odstavce 9 může nařízení o EZFRV stanovit zvláštní ustanovení o počátečním dni pro způsobilost.
11. Operace může získat podporu z jednoho nebo více fondů ESI nebo z jednoho či více programů a z jiných nástrojů Unie za předpokladu, že položka výdajů uvedená v žádosti o proplacení prostřednictvím jednoho z fondů ESI neobdrží podporu z jiného fondu nebo nástroje Unie ani podporu z téhož fondu v rámci jiného programu.
Článek 66
Formy podpory
Fondy ESI se používají pro poskytování podpory ve formě grantů, cen, vratné pomoci a finančních nástrojů nebo jejich kombinace.
V případě vratné pomoci se podpora vrácená subjektu, který ji poskytl, nebo jinému příslušnému orgánu členského státu uloží na zvláštním účtu nebo se vydělí pomocí účetních kódů a znovu se použije ke stejnému účelu nebo v souladu s cíli programu.
Článek 67
Formy grantů a vratné pomoci
1. Granty a vratná pomoc mohou být poskytnuty v jedné z těchto forem:
a)
úhrada způsobilých nákladů, které skutečně vznikly a byly zaplaceny, jakož i případných věcných příspěvků a odpisů;
b)
standardní stupnice jednotkových nákladů;
c)
jednorázové částky příspěvku z veřejných zdrojů nepřesahující 100 000 EUR;
d)
financování paušální sazbou, která se určí za použití procentního podílu z jedné nebo více stanovených kategorií nákladů.
Formy grantů nebo vratné pomoci uplatňované pro určité operace mohou být omezeny pravidly pro jednotlivé fondy.
2. Odchylně od odstavce 1 může nařízení o ENRF stanovit další formy grantů a metody výpočtu ENRF.
3. Možnosti uvedené v odstavci 1 lze kombinovat pouze tehdy, pokud se každá z nich vztahuje na jinou kategorii nákladů nebo pokud se použijí pro různé projekty, které tvoří součást operace, nebo na jednotlivé po sobě jdoucí fáze operace.
4. Pokud se operace nebo projekt, který je součástí operace, provádí výhradně prostřednictvím zadávání veřejných zakázek na zboží, práce nebo služby, použije se pouze odst. 1 první pododstavec písm. a). Pokud je zadávání veřejných zakázek v rámci operace nebo projektu, který tvoří součást operace, omezeno na určité kategorie nákladů, lze použít všechny možnosti uvedené v odstavci 1.
5. Částky uvedené v odst. 1 prvním pododstavci písm. b), c) a d) se určují jedním z těchto způsobů:
a)
přiměřenými, spravedlivými a ověřitelnými metodami výpočtu založenými na:
i)
statistických údajích nebo jiných objektivních informacích; nebo
ii)
ověřených údajích jednotlivých příjemců v minulých let; nebo za
iii)
použití obvyklých postupů účtování nákladů jednotlivých příjemců;
b)
v souladu s pravidly pro uplatňování odpovídajících stupnic jednotkových nákladů, jednorázových částek a paušálních sazeb platných v rámci politik Unie pro podobný druh operace a příjemce;
c)
v souladu s pravidly pro uplatňování odpovídajících stupnic jednotkových nákladů, jednorázových částek a paušálních sazeb, které se v rámci režimů pro granty financované výhradně členským státem uplatňují na podobný druh operace a příjemce;
d)
sazbami stanovenými tímto nařízením nebo pravidly pro daný fond;
e)
zvláštními metodami pro určení částek stanovenými v souladu s pravidly pro daný fond.
6. Dokument, který stanoví podmínky podpory pro jednotlivé operace, stanoví metodu, která se má použít pro určení nákladů operace, a podmínky pro vyplacení grantu.
Článek 68
Financování nepřímých nákladů a nákladů na zaměstnance týkajících se grantů a vratné pomoci paušální sazbou
1. Pokud provádění operace vede ke vzniku nepřímých nákladů, lze tyto náklady vypočítat prostřednictvím jedné z následujících paušálních sazeb:
a)
paušální sazbou až do výše 25 % způsobilých přímých nákladů za předpokladu, že se tato sazba vypočte na základě přiměřené, spravedlivé a ověřitelné metody výpočtu nebo metody, která se v rámci režimů pro granty financované výhradně členským státem uplatňují na obdobný druh operace a příjemce;
b)
paušální sazbou až do výše 15 % způsobilých přímých nákladů na zaměstnance, aniž by se od členského státu požadovalo provedení výpočtu ke stanovení použitelné sazby;
c)
paušální sazbou způsobilých přímých nákladů na základě stávajících metod a odpovídajících sazeb platných v rámci politik Unie pro obdobný druh operace a příjemce.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, pokud jde o definici paušální sazby a související metody uvedené v prvním pododstavci písm. c) tohoto odstavce.
2. Pro účely stanovení nákladů na zaměstnance souvisejících s prováděním operace může být hodinová sazba vypočtena tak, že se poslední doložené roční hrubé mzdové náklady vydělí 1 720 hodinami.
Článek 69
Zvláštní pravidla způsobilosti pro granty a vratnou pomoc
1. Věcné příspěvky ve formě poskytnutí stavebních prací, zboží, služeb, pozemků a nemovitostí, u nichž nebyla provedena platba v hotovosti doložená fakturami nebo doklady stejné důkazní hodnoty, mohou být způsobilé za podmínky, že to pravidla fondů ESI a programu upravující způsobilost stanovují a že jsou splněna všechna tato kritéria:
a)
podpora z veřejných zdrojů poskytnutá na operaci, jejíž součástí jsou věcné příspěvky, nesmí s výjimkou věcných příspěvků přesáhnout celkové způsobilé výdaje na konci operace;
b)
hodnota přisuzovaná věcným příspěvkům nepřesahuje ceny obvyklé na dotyčném trhu;
c)
hodnotu a poskytnutí příspěvku lze nezávisle posoudit a ověřit;
d)
v případě poskytnutí pozemků nebo nemovitostí může být učiněna platba v hotovosti za účelem plnění smlouvy o pronájmu, jejíž roční nominální hodnota nepřesahuje jednotku měny členského státu.
e)
v případě věcných příspěvků ve formě neplacené práce se hodnota této práce určuje s přihlédnutím k ověřenému objemu vynaložené pracovní doby a sazby používané při odměňování za rovnocennou práci.
Hodnotu pozemků nebo nemovitostí uvedenou v prvním pododstavci písm. d) tohoto odstavce osvědčuje nezávislý kvalifikovaný odborník nebo náležitě oprávněný úřední orgán, přičemž tato hodnota nesmí překročit limit stanovený v odst. 3 písm. b).
2. Odpisy lze za způsobilé považovat, pokud jsou splněny tyto podmínky:
a)
umožňují to pravidla způsobilosti programu;
b)
jsou-li výdaje propláceny ve formě uvedené v čl. 67 odst. 1 prvním pododstavci písm. a), je jejich výše doložena účetními doklady, jejichž důkazní hodnota pro způsobilost nákladů je rovnocenná fakturám;
c)
náklady se týkají výhradně období, ve kterém je daná operace podporována;
d)
na pořízení odepisovaného majetku nebyly použity granty z veřejných zdrojů.
3. Pro příspěvek z fondů ESI a z částky podpory převedené z Fondu soudržnosti na nástroj pro propojení Evropy podle čl. 92 odst. 6 nejsou způsobilé tyto náklady:
a)
úroky z dlužných částek, kromě grantů udělených v podobě subvencí úrokových sazeb nebo subvencí poplatků za záruky;
b)
nákup nezastavěných a zastavěných pozemků za částku přesahující 10 % celkových způsobilých výdajů na danou operaci. V případě opuštěných ploch a ploch dříve využívaných k průmyslovým účelům, které zahrnují budovy, se tento strop zvýší na 15 %. Ve výjimečných a řádně odůvodněných případech lze pro operace týkající se zachování životního prostředí tento strop zvýšit nad výše uvedené procentní hodnoty.
c)
daň z přidané hodnoty, kromě případů, kdy je podle vnitrostátních právních předpisů neodpočitatelná.
Článek 70
Způsobilost operací podle místa
1. S výhradou odchylek uvedených v odstavcích 2 až 3 a v pravidlech pro daný fond musí operace podporované z fondů ESI probíhat v programové oblasti.
2. Řídicí orgán může připustit, aby se operace prováděla mimo programovou oblast, ale v rámci Unie za předpokladu, že jsou splněny všechny následující podmínky:
a)
operace je ve prospěch programové oblasti;
b)
celková částka přidělená v rámci programu na operace mimo programovou oblast nepřesáhne 15 % podpory z EFRR, Fondu soudržnosti a MFF na úrovni priority, nebo 5 % podpory z EZFRV na úrovni programu;
c)
monitorovací výbor dal k dotyčné operaci nebo druhu operace souhlas;
d)
povinnosti orgánů programu v oblasti řízení, kontroly a auditu týkající se dotyčné operace plní orgány odpovědné za program, v jehož rámci je daná operace podporována, nebo orgány programu uzavřou dohody s orgány v oblasti, ve které je operace prováděna.
3. U operací týkajících se technické pomoci nebo propagačních činností lze prostředky vynakládat mimo Unii za předpokladu, že jsou splněny podmínky uvedené v odst. 2 písm. a) a povinnosti v oblasti řízení, kontroly a auditu týkající se operace.
4. Odstavce 1 až 3 se nepoužijí na programy v rámci cíle Evropská územní spolupráce a odstavce 2 a 3 se nepoužijí na operace podporované z ESF.
Článek 71
Trvalost operací
1. V případě operace zahrnující investici do infrastruktury nebo produktivní investici se musí příspěvek z fondů ESI vrátit, jestliže do pěti let od poslední platby příjemci či případně v době stanovené v pravidlech pro státní podporu dojde u operace k:
a)
zastavení nebo přemístění výrobní činnosti mimo programovou oblast;
b)
změně vlastnictví položky infrastruktury, která podniku či veřejnému subjektu poskytuje nepatřičnou výhodu; nebo
c)
podstatné změně nepříznivě ovlivňující povahu, cíle nebo prováděcí podmínky operace, která by vedla k ohrožení jejích původních cílů.
Částky neoprávněně vyplacené v souvislosti s operací musí členský stát vrátit zpět v poměru k období, v němž požadavky nebyly splněny.
Členské státy mohou lhůtu uvedenou v prvním pododstavci zkrátit na tři roky v případech, kdy se jedná o zachování investic nebo pracovních míst vytvořených malými a středními podniky.
2. V případě operace zahrnující investici do infrastruktury nebo produktivní investici se musí příspěvek z fondů ESI vrátit, jestliže je do 10 let od poslední platby příjemci výrobní činnost přemístěna mimo území Unie, s výjimkou případů, kdy je příjemcem malý nebo střední podnik. Pokud má příspěvek z fondů ESI podobu státní podpory, nahradí se období 10 let lhůtou platnou podle pravidel pro poskytování státní podpory.
3. U operací podporovaných z ESF a operací podporovaných z jiných fondů ESI, které nejsou investicemi do infrastruktury nebo produktivními investicemi, se příspěvek z fondu vrací pouze tehdy, pokud se na tyto operace vztahuje povinnost zachování investice podle platných pravidel pro státní podporu a pokud u nich dojde k zastavení nebo přemístění výrobní činnosti ve lhůtě stanovené v takových pravidlech.
4. Odstavce 1, 2 a 3 se nevztahují na příspěvky poskytnuté na finanční nástroje nebo jejich prostřednictvím na operaci, u níž dojde k zastavení výrobní činnosti v důsledku nepodvodného úpadku.
5. Odstavce 1, 2 a 3 se nevztahují na fyzické osoby, které jsou příjemci investiční podpory a které po dokončení investiční operace mohou obdržet a obdrží podporu podle nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 1309/2013, jestliže dotčená investice je přímo spojena s typem činnosti, který je považován za způsobilý pro podporu z Evropského fondu pro přizpůsobení se globalizaci.
HLAVA VIII
ŘÍZENÍ A KONTROLA
KAPITOLA I
Systém řízení a kontroly
Článek 72
Obecné zásady systémů řízení a kontroly
V souladu s čl. 4 odst. 8 systémy řízení a kontroly sestávají z:
a)
popisu funkcí jednotlivých subjektů zapojených do řízení a kontroly a rozdělení funkcí v rámci jednotlivých subjektů;
b)
dodržování zásady oddělení funkcí mezi takovými subjekty a v rámci takových subjektů;
c)
postupů pro zajištění správnosti a řádnosti vykazovaných výdajů;
d)
počítačových systémů pro účetnictví, ukládání a přenos finančních údajů a údajů o ukazatelích, monitorování a podávání zpráv;
e)
systémů podávání zpráv a monitorování, pokud odpovědný subjekt pověří výkonem úkolů jiný subjekt;
f)
opatření pro audit fungování systémů řízení a kontroly;
g)
systémů a postupů pro zabezpečení odpovídající auditní stopy;
h)
předcházení nesrovnalostem, včetně podvodů, jejich odhalování a náprava a vymáhání neoprávněně vyplacených částek spolu s případnými úroky z prodlení.
Článek 73
Odpovědnosti v rámci sdíleného řízení
V souladu se zásadou sdíleného řízení jsou členské státy a Komise odpovědné za řízení a kontrolu programů v souladu se svými povinnostmi stanovenými v tomto nařízení a v pravidlech pro daný fond.
Článek 74
Odpovědnosti členských států
1. Členské státy plní povinnosti v oblasti řízení, kontroly a auditu a nesou z toho vyplývající odpovědnosti, které stanoví pravidla sdíleného řízení obsažená ve finančním nařízení a pravidla pro daný fond.
2. Členské státy zajistí, aby systémy řízení a kontroly programů byly zavedeny v souladu s pravidly pro daný fond a aby tyto systémy účinně fungovaly.
3. Členské státy zajistí, aby existovala účinná opatření na přezkum stížností týkajících se fondů ESI. Rozsah působnosti, pravidla a postupy týkající se těchto opatření jsou v pravomoci členských států v souladu s jejich institucionálním a právním rámcem. Členské státy na žádost Komise prošetří stížnosti podané Komisi, jež spadají do působnosti jejich opatření. Členské státy na žádost informují Komisi o výsledcích těchto šetření.
4. Všechny úřední výměny informací mezi členskými státy a Komisí se provádějí za použití systému pro elektronickou výměnu dat. Komise přijme prováděcí akty, které stanoví podmínky, jež má uvedený systém pro elektronickou výměnu dat splňovat. Tyto prováděcí akty se přijmou přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
KAPITOLA II
Pravomoci a odpovědnosti Komise
Článek 75
Pravomoci a odpovědnosti Komise
1. Komise se na základě dostupných informací, včetně informací o určení orgánů odpovědných za řízení a kontrolu, dokumentů každoročně poskytovaných v souladu s čl. 59 odst. 5 finančního nařízení uvedenými určenými orgány, kontrolních zpráv, výročních zpráv o provádění programu a auditů provedených subjekty členských států a subjekty Unie přesvědčí, že členské státy zavedly systémy řízení a kontroly, které jsou v souladu s tímto nařízením a s pravidly pro daný fond, a že tyto systémy během provádění programů účinně fungují.
2. Úředníci nebo pověření zástupci Komise mohou provádět audity nebo kontroly na místě, které alespoň 12 pracovních dní předem, s výjimkou naléhavých případů, náležitě oznámí příslušnému vnitrostátnímu orgánu. Komise dodržuje zásadu proporcionality a za tímto účelem zohledňuje potřebu zamezit bezdůvodnému zdvojování auditů či kontrol prováděných členskými státy, úroveň rizika pro rozpočet Unie a potřebu minimalizovat administrativní zátěž příjemců v souladu s pravidly pro daný fond. Rozsah takových auditů nebo kontrol může zahrnovat zejména ověření účinného fungování systémů řízení a kontroly v rámci programu nebo jeho části a posouzení řádného finančního řízení operací nebo programů. Těchto auditů nebo kontrol se mohou účastnit úředníci nebo pověření zástupci členského státu.
Úředníci nebo pověření zástupci Komise řádně zplnomocnění k provádění auditů nebo kontrol na místě mají přístup ke všem potřebným záznamům, dokladům a metadatům, které se týkají operací podporovaných z fondů ESI nebo systémů řízení a kontroly, a to bez ohledu na médium, na němž jsou uloženy. Na žádost poskytnou členské státy kopie takových záznamů, dokladů a metadat Komisi.
Pravomocemi stanovenými v tomto odstavci není dotčeno uplatňování vnitrostátních ustanovení, jež vyhrazují některé úkony činitelům zvlášť určeným vnitrostátními právními předpisy. Úředníci a pověření zástupci Komise se neúčastní mimo jiné domovních prohlídek ani úředních výslechů osob podle vnitrostátních právních předpisů. Tito úředníci a pověření zástupci však mají přístup k takto získaným informacím, aniž jsou dotčeny pravomoci vnitrostátních soudů, a při plném dodržování základních práv dotčených právních subjektů.
3. Komise může požádat členský stát, aby přijal opatření nezbytná k zajištění účinného fungování systémů řízení a kontroly nebo správnosti výdajů v souladu s pravidly pro daný fond.
HLAVA IX
FINANČNÍ ŘÍZENÍ, PROVĚŘENÍ A SCHVÁLENÍ ÚČTŮ A FINANČNÍ OPRAVY, ZRUŠENÍ ZÁVAZKU
KAPITOLA I
Finanční řízení
Článek 76
Rozpočtové závazky
Rozpočtové závazky Unie týkající se jednotlivých programů se v období od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2020 uskutečňují v ročních splátkách. Rozpočtové závazky týkající se výkonnostní rezervy v každém programu se přijmou odděleně od ostatních přídělů na program.
Rozhodnutí Komise o přijetí programu představuje rozhodnutí o financování ve smyslu článku 84 finančního nařízení a jakmile je oznámeno dotčenému členskému státu, je právním závazkem ve smyslu uvedeného nařízení.
U každého programu platí, že rozpočtový závazek na první splátku následuje po přijetí programu Komisí.
S výjimkou případů, kdy se použije článek 16 finančního nařízení, provádí rozpočtové závazky na další splátky Komise na základě rozhodnutí uvedeného ve druhém pododstavci tohoto článku do 1. května každého roku.
Po uplatnění výkonnostního rámce v souladu s článkem 22 v případech, kdy priority nedosáhly svých milníků, Komise případně zruší příslušné prostředky na závazky přidělené na dotčené programy jako součást výkonnostní rezervy a znovu je uvolní pro programy, u nichž došlo k navýšení přídělu v důsledku změny schválené Komisí v souladu s čl. 22 odst. 5.
Článek 77
Společná pravidla pro platby
1. Platby příspěvků z fondů ESI na jednotlivé programy provádí Komise v souladu s rozpočtovými položkami a v závislosti na dostupných finančních prostředcích. Každá platba se přiřadí k nejstaršímu otevřenému rozpočtovému závazku dotyčného fondu.
2. Platby související s prostředky na závazky do výkonnostní rezervy nesmí být provedeny před konečným přidělením výkonnostní rezervy, v souladu s čl. 22 odst. 3 a 4.
3. Platby probíhají formou předběžného financování, průběžných plateb a vyplacení konečného zůstatku.
4. U forem podpory podle čl. 67 odst. 1 prvního pododstavce písm. b), c) a d) a článků 68 a 69 se náklady vypočtené na příslušném základě považují za způsobilé výdaje.
Článek 78
Společná pravidla pro výpočet průběžných plateb a platby konečného zůstatku
Pravidla pro daný fond stanoví výpočet částky, která má být uhrazena formou průběžného financování a formou konečného zůstatku. Tato částka je odvozena od zvláštní míry spolufinancování, která je použitelná pro způsobilé výdaje.
Článek 79
Žádosti o platbu
1. Zvláštní postup a informace, které mají být předány v souvislosti s žádostmi o platbu ve vztahu k jednotlivým fondům ESI, se stanoví v pravidlech pro daný fond.
2. Žádost o platbu předkládaná Komisi musí poskytovat veškeré informace, které Komise potřebuje k sestavování účetních závěrek v souladu s čl. 68 odst. 3 finančního nařízení.
Článek 80
Použití eura
Částky uváděné v programech předložených členskými státy, v odhadech výdajů, výkazech výdajů, žádostech o platby a účetních závěrkách a výdaje uváděné ve výročních a závěrečných zprávách o provádění se vyjadřují v eurech.
Článek 81
Vyplácení počátečních předběžných plateb
1. V návaznosti na rozhodnutí Komise o přijetí programu vyplatí Komise počáteční předběžnou platbu na celé programové období. Počáteční předběžná platba se provádí ve splátkách podle rozpočtových potřeb. Výše splátek jsou stanoveny v pravidlech pro daný fond.
2. Počáteční předběžné financování lze použít pouze pro platby příjemcům při provádění programu. Za tímto účelem musí být okamžitě k dispozici odpovědnému orgánu.
Článek 82
Zúčtování počátečních předběžných plateb
Částku vyplacenou v rámci počátečního předběžného financování Komise plně zúčtuje nejpozději při uzavření programu.
Článek 83
Přerušení platební lhůty
1. Pověřená schvalující osoba ve smyslu finančního nařízení může na dobu nejvýše šesti měsíců přerušit platební lhůtu týkající se žádosti o průběžnou platbu, pokud:
a)
informace poskytnuté auditorským subjektem členského státu nebo Unie jasně ukazují na možnost významných nedostatků ve fungování systému řízení a kontroly;
b)
pověřená schvalující osoba musí provést dodatečná ověření poté, co obdrží informaci, která ji upozorní na skutečnost, že určitý výdaj uvedený v žádosti o platbu je spojen s nesrovnalostí, která má vážné finanční následky;
c)
nebyl předložen jeden z dokumentů požadovaných podle čl. 59 odst. 5. finančního nařízení.
Členské státy mohou povolit, aby bylo přerušení platební lhůty prodlouženo o další tři měsíce.
Pravidla pro ENRF mohou stanovit zvláštní základy pro přerušení plateb souvisejících s nesplněním pravidel platných pro společnou rybářskou politiku, které by mělo být přiměřené s ohledem na povahu, závažnost, trvání a opakování nesplnění povinnosti.
2. Pověřená schvalující osoba omezí přerušení platební lhůty pouze na tu část výdajů, na něž se vztahuje žádost o platbu ovlivněná situacemi uvedenými v prvním pododstavci odstavce 1, ledaže by nebylo možné určit část výdajů, které se to týká. Pověřená schvalující osoba okamžitě písemně informuje členský stát a řídicí orgán o důvodu přerušení platební lhůty a vyzve je k nápravě situace. Pověřená schvalující osoba přerušení platební lhůty ukončí, jakmile jsou přijata nezbytná opatření.
KAPITOLA II
Kontrola a schválení účetní závěrky
Článek 84
Lhůta pro kontrolu a schválení účetní závěrky ze strany Komise
Do 31. května roku následujícího po skončení účetního období uplatní Komise v souladu s čl. 59 odst. 6 finančního nařízení postup kontroly a schvalování účetní závěrky a informuje členské státy o tom, zda účetní závěrku schvaluje jako úplnou, přesnou a pravdivou v souladu s pravidly pro daný fond.
KAPITOLA III
Finanční opravy
Článek 85
Finanční opravy prováděné Komisí
1. Komise provádí finanční opravy prostřednictvím úplného nebo částečného zrušení příspěvku Unie na daný program a získání částky zpět od členského státu s cílem vyloučit z financování Unie výdaje, které jsou v rozporu s platnými právními předpisy.
2. Porušení platných právních předpisů vede k finanční opravě pouze v souvislosti s výdaji, které byly vykázány Komisi, a v případě, že je splněna jedna z těchto podmínek:
a)
porušení ovlivnilo výběr operace ze strany orgánu odpovědného za podporu z fondů ESI, nebo existuje-li důvodné riziko, že toto porušení mělo takový dopad a z důvodu povahy dotčeného porušení není možné tento dopad stanovit;
b)
porušení ovlivnilo výši výdajů, které mají být uhrazeny z rozpočtu Unie, nebo existuje-li důvodné riziko, že toto porušení mělo takový dopad a z důvodu povahy dotčeného porušení není možné jeho finanční dopad kvantifikovat.
3. Při rozhodování o finanční opravě podle odstavce 1 dodržuje Komise zásadu proporcionality tím, že zohlední povahu a závažnost porušení právních předpisů a jeho finanční důsledky pro rozpočet Unie. Komise informuje Evropský parlament o rozhodnutích o provedení finančních oprav.
4. Kritéria a postupy týkající se použití finančních oprav se stanoví v pravidlech pro daný fond.
KAPITOLA IV
Zrušení závazku
Článek 86
Zásady
1. Všechny programy podléhají postupu zrušení závazku, tedy skutečnosti, že částky spojené se závazkem, na které se ve stanoveném období nevztahuje předběžné financování nebo žádost o platbu, včetně všech žádostí o platby, které celé nebo z části podléhají přerušení platební lhůty nebo pozastavení plateb, se zruší.
2. Závazek týkající se posledního roku období se zruší podle pravidel, která se používají pro uzavření programů.
3. V pravidlech pro jednotlivé fondy se stanoví přesné provádění pravidla o zrušení závazku pro každý fond ESI.
4. Část závazků, která je dosud otevřená, se zruší, pokud nebude kterýkoli z dokumentů požadovaných pro uzavření předložen Komisi do termínů stanovených v pravidlech pro daný fond.
5. Rozpočtové závazky týkající se výkonnostní rezervy podléhají pouze postupu zrušení závazku stanovenému v odstavci 4.
Článek 87
Výjimka ze zrušení závazku
1. Částka, jíž se zrušení týká, se snižuje o částky odpovídající té části rozpočtového závazku, u níž:
a)
jsou operace pozastaveny soudním řízením nebo řízením o správním opravném prostředku s odkladným účinkem; nebo
b)
nebylo možné zažádat o platbu z důvodů vyšší moci, které vážně ovlivnily provádění programu nebo jeho části.
Vnitrostátní orgány, které se na vyšší moc podle prvního pododstavce písm. b) odvolávají, musí prokázat její přímé důsledky pro provádění programu nebo jeho části.
Pro účely prvního pododstavce písm. a) a b) lze o snížení požádat jednou, pokud pozastavení nebo vyšší moc trvaly nejdéle jeden rok, nebo vícekrát podle trvání vyšší moci nebo počtu let, které uběhnou mezi dnem soudního nebo správního rozhodnutí o pozastavení provádění dané operace a dnem nabytí právní moci konečného soudního nebo správního rozhodnutí.
2. Do 31. ledna zašle členský stát Komisi informace o výjimkách podle odst. 1 prvního pododstavce písm. a) a b) v souvislosti s částkou, která se má vykázat do konce předcházejícího roku.
Článek 88
Postup
1. Komise uvědomí členský stát a řídicí orgán s dostatečným předstihem vždy, když hrozí nebezpečí uplatnění pravidla zrušení závazku podle článku 86.
2. Komise na základě informací, které obdržela ke dni 31. ledna, informuje členský stát a řídicí orgán o výši zrušeného závazku podle těchto informací.
3. Členský stát má dva měsíce, aby odsouhlasil částku, která má být zrušena, nebo předložil své připomínky.
4. Do 30. června předloží členský stát Komisi revidovaný plán financování zohledňující snížení částky podpory na dotčený rozpočtový rok pro jednu nebo více priorit programu, přičemž případně zohlední příděl podle fondu a podle kategorie regionu. Pokud jej nepředloží, Komise upraví plán financování snížením příspěvku z fondů ESI na dotčený rozpočtový rok. Toto snížení se promítne úměrně na částky pro každou prioritu.
5. Komise prostřednictvím prováděcích aktů pozmění rozhodnutí o přijetí programu nejpozději do 30. září.
ČÁST TŘETÍ
OBECNÁ USTANOVENÍ PRO EFRR, ESF A FOND SOUDRŽNOSTI
HLAVA I
CÍLE A FINANČNÍ RÁMEC
KAPITOLA I
Úloha, cíle a zeměpisné pokrytí podpory
Článek 89
Úloha a cíle
1. Fondy přispívají k vytváření a provádění opatření Unie vedoucích k posilování její hospodářské, sociální a územní soudržnosti v souladu s článkem 174 Smlouvy o fungování EU.
Opatření podporovaná fondy rovněž přispívají k dosahování strategie Unie zaměřené na inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění.
2. Pro účely úlohy uvedené v odstavci 1 se sledují tyto cíle:
a)
Investice pro růst a zaměstnanost v členských státech a regionech, který má být podporován všemi fondy, a
b)
Evropská územní spolupráce, který má být podporován EFRR.
Článek 90
Cíl Investice pro růst a zaměstnanost
1. Strukturální fondy podporují cíl Investice pro růst a zaměstnanost ve všech regionech odpovídajících úrovni 2 společné klasifikace územních statistických jednotek (dále jen „regiony úrovně NUTS 2“) vytvořené nařízením (ES) č. 1059/2003, ve znění nařízení (ES) č. 105/2007.
2. Prostředky pro cíl Investice pro růst a zaměstnanost se rozdělují mezi tyto tři kategorie regionů úrovně NUTS 2:
a)
méně rozvinuté regiony, jejichž HDP na obyvatele je nižší než 75 % průměru HDP v EU-27;
b)
přechodové regiony, jejichž HDP na obyvatele se pohybuje mezi 75 % a 90 % průměru HDP v EU-27;
c)
rozvinutější regiony, jejichž HDP na obyvatele je vyšší než 90 % průměru HDP v EU-27.
Regiony se do těchto tří kategorií rozdělí na základě poměru HDP na obyvatele každého regionu, měřeného paritou kupní síly a vypočteného na základě údajů Unie za období let 2007 - 2009, ve vztahu k HDP v EU-27 za stejné referenční období.
3. Fond soudržnosti podporuje ty členské státy, jejichž HND na obyvatele, měřený paritou kupní síly a vypočtený na základě údajů Unie za období let 2008 - 2010, je nižší než 90 % průměru HND na obyvatele v EU-27 za stejné referenční období.
Členské státy, které sice budou způsobilé k financování z Fondu soudržnosti v roce 2013, avšak jejichž nominální HND na obyvatele převyšuje 90 % průměru HND na obyvatele v EU-27, vypočteného podle prvního pododstavce, dostávají podporu z Fondu soudržnosti přechodně a na zvláštním základě.
4. Ihned po vstupu tohoto nařízení v platnost přijme Komise prováděcím aktem rozhodnutí, které stanoví seznam regionů, jež splňují kritéria tří kategorií regionů uvedená v odstavci 2, a členských států, jež splňují kritéria odstavce 3. Tento seznam platí od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2020.
5. V roce 2016 Komise přezkoumá způsobilost členských států pro podporu z Fondu soudržnosti na základě údajů Unie o HND v EU-27 za období let 2012 - 2014. Členské státy, jejichž nominální HND na obyvatele je nižší než 90 % průměru HND na obyvatele v EU-27, jsou nově způsobilé pro podporu z Fondu soudržnosti a členské státy, které byly způsobilé pro čerpání z Fondu soudržnosti a jejichž nominální HND na obyvatele převyšuje 90 %, přestávají být způsobilé a získají podporu z Fondu soudržnosti přechodně a na zvláštním základě.
KAPITOLA II
Finanční rámec
Článek 91
Prostředky na hospodářskou, sociální a územní soudržnost
1. Celkové prostředky na hospodářskou, sociální a územní soudržnost, které jsou k dispozici na rozpočtové závazky pro období let 2014 - 2020, činí 325 145 694 739 EUR v cenách roku 2011, v souladu s ročním rozpisem uvedeným v příloze VI, z nichž 322 145 694 739 EUR představuje celkové finanční zdroje přidělené na EFRR, ESF a Fond soudržnosti a 3 000 000 000 EUR představují zvláštní příděl na Iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí. Pro účely programování a následného zahrnutí do rozpočtu Unie se částka prostředků na hospodářskou, sociální a územní soudržnost indexuje sazbou 2 % ročně.
2. Komise prostřednictvím prováděcích aktů přijme rozhodnutí, kterým se stanoví roční rozpis celkových finančních zdrojů v členění podle členských států v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost a cíle Evropská územní spolupráce a roční rozpis prostředků ze zvláštního přídělu na Iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí podle členských států spolu se seznamem způsobilých regionů v souladu s kritérii a metodikou stanovenými v přílohách VII a VIII, aniž je dotčen odstavec 3 tohoto článku nebo čl. 92 odst. 8.
3. Částka ve výši 0,35 % z celkových finančních zdrojů se po odečtení podpory pro nástroj pro propojení Evropy podle čl. 92 odst. 6 a pomoci pro nejchudší osoby podle čl. 92 odst. 7 přidělí na technickou pomoc z podnětu Komise.
Článek 92
Prostředky na cíl Investice pro růst a zaměstnanost a cíl Evropská územní spolupráce
1. Prostředky na cíl Investice pro růst a zaměstnanost činí 96,33 % z celkových finančních zdrojů (tzn. celkem 313 197 435 409 EUR) a přidělí se takto:
a)
52,45 % (tzn. celkem 164 279 015 916 EUR) pro méně rozvinuté regiony;
b)
10,24 % (tzn. celkem 32 084 931 311 EUR) pro přechodové regiony;
c)
15,67 % (tzn. celkem 49 084 308 755 EUR) pro rozvinutější regiony;
d)
21,19 % (tzn. celkem 66 362 384 703 EUR) pro členské státy podporované Fondem soudržnosti;
e)
0,44 % (tzn. celkem 1 386 794 724 EUR) jako dodatečné finanční prostředky pro nejvzdálenější regiony uvedené v článku 349 Smlouvy o fungování EU a regiony úrovně NUTS 2 splňující kritéria stanovená v článku 2 protokolu č. 6 k aktu o přistoupení z roku 1994.
2. Vedle částek uvedených v článku 91 a odstavci 1 tohoto článku se na rok 2014 uvolní další částka ve výši 94 200 000 EUR a na rok 2015 částka ve výši 92 400 000 EUR, jak je stanoveno v „dodatečných úpravách“ v příloze VII. Tyto částky jsou určeny v rozhodnutí Komise podle čl. 91 odst. 2.
3. V roce 2016 Komise ve své technické úpravě na rok 2017 v souladu s články 4 a 5 nařízení (EU, Euratom) č. 1311/2013, přezkoumá celkové příděly v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost pro každý členský stát na období 2017-2020 a uplatní metodu přidělování stanovenou v odstavcích 1 až 16 přílohy VII na základě nejnovějších dostupných statistik a, v případě členských států s omezením, srovnání mezi kumulovaným HDP daného členského státu v letech 2014-2015 a odhadem kumulovaného HDP tohoto státu na totéž období učiněným v roce 2012 v souladu s odstavcem 10 přílohy VII. Pokud kumulativní rozdíl mezi revidovanými a celkovými příděly přesáhne +/-5 %, jsou celkové příděly odpovídajícím způsobem upraveny. V souladu s článkem 5 nařízení (EU, Euratom) č. 1311/2013, se úpravy rovnoměrně rozloží do let 2017-2020 a příslušné stropy finančního rámce se odpovídajícím způsobem upraví. Celkový čistý dopad takových úprav, ať už pozitivní, nebo negativní, nesmí přesáhnout 4 000 000 000 EUR. Po technické úpravě přijme Komise prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnutí, kterým se stanoví revidovaný roční rozpis celkových zdrojů pro každý členský stát.
4. Aby byly zajištěny dostatečné investice na zaměstnanost mladých lidí, mobilitu pracovních sil, znalosti, sociální začleňování a boj proti chudobě, nesmí být podíl zdrojů ze strukturálních fondů, jenž je k dispozici na programování operačních programů v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost a jenž je v každém členském státě přidělen ESF, nižší než odpovídající podíl ESF pro daný členský stát, jenž je v operačních programech určen pro cíle Konvergence a Regionální konkurenceschopnost a zaměstnanost na programové období 2007-2013. K tomuto podílu bude pro každý členský stát přidána dodatečná částka, jejíž výše se určí v souladu s metodou stanovenou v příloze IX, aby bylo zajištěno, že procentní podíl ESF z celkových spojených zdrojů pro fondy na úrovni Unie, s výjimkou podpory z Fondu soudržnosti na dopravní infrastrukturu v rámci nástroje pro propojení Evropy podle odstavce 6 a podpory ze strukturálních fondů na pomoc pro nejchudší osoby podle odstavce 7, bude v členských státech činit alespoň 23,1 %. Pro účely tohoto odstavce se investice poskytnutá z ESF na Iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí považuje za součást podílu strukturálních fondů přiděleného ESF.
5. Zdroje na Iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí činí 3 000 000 000 EUR ze zvláštního přídělu na Iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí a alespoň 3 000 000 000 EUR z cílených investic ESF.
6. Částka podpory z Fondu soudržnosti, která má být převedena do nástroje pro propojení Evropy, činí 10 000 000 000 EUR. Využije se na projekty dopravní infrastruktury v souladu s nařízením (EU) č. 1316/2013 výlučně v členských státech způsobilých k financování z Fondu soudržnosti.
Komise prostřednictvím prováděcího aktu přijme rozhodnutí, kterým se stanoví částka, která se má převést z částky přidělené každému členskému státu z Fondu soudržnosti do nástroje pro propojení Evropy a která bude určena na poměrném základě na celé období. Příděl z Fondu soudržnosti pro každý stát se odpovídajícím způsobem sníží.
Roční prostředky odpovídající výši podpory z Fondu soudržnosti zmíněné v prvním pododstavci se zapíší do příslušných rozpočtových položek nástroje pro propojení Evropy od rozpočtového procesu pro rok 2014.
Částka převedená z Fondu soudržnosti do nástroje pro propojení Evropy, uvedená v prvním pododstavci, je prováděna zahájením specifických výzev týkajících se projektů realizace základních sítí nebo projektů a horizontálních činností určených v části I přílohy I nařízení (EU) č. 1316/2013.
Na specifické výzvy uvedené ve čtvrtém pododstavci se uplatní platná pravidla pro odvětví dopravy uvedená v nařízení (EU) č. 1316/2013. Do 31. prosince 2016 odpovídá výběr projektů způsobilých k financování vnitrostátním přídělům v rámci Fondu soudržnosti. Od 1. ledna 2017 jsou zdroje převedené do nástroje pro propojení Evropy, které nebyly přiděleny na projekt dopravní infrastruktury, uvolněny všem ostatním členským státům způsobilým k financování z Fondu soudržnosti na financování projektů dopravní infrastruktury v souladu s nařízením (EU) č. 1316/2013.
Na podporu členských států způsobilých k financování z Fondu soudržnosti, které mohou mít problémy při navrhování dostatečně zralých nebo kvalitních projektů s dostatečnou přidanou hodnotou pro Unii, se věnuje zvláštní pozornost podpůrným opatřením programu zaměřeným na posílení institucionální kapacity a účinnosti veřejné správy a veřejných služeb v souvislosti s rozvojem a prováděním projektů uvedených v části I přílohy I nařízení (EU) č. 1316/2013.Aby bylo možné převedené prostředky maximálně využít ve všech členských státech, které jsou způsobilé k financování z Fondu soudržnosti, může Komise uspořádat dodatečné výzvy.
7. Podpora ze strukturálních fondů pro pomoc nejchudším osobám v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost činí nejméně 2 500 000 000 EUR a může být navýšena až o 1 000 000 000 EUR z dodatečné podpory odsouhlasené na dobrovolném základě členskými státy.
Komise přijme prostřednictvím prováděcího aktu rozhodnutí, kterým se stanoví částka, která se má převést z částky přidělené každému členskému státu ze strukturálních fondů na pomoc nejchudším osobám na celé období. Příděl každého členského státu ze strukturálních fondů se odpovídajícím způsobem sníží na základě poměrného snížení podle kategorií regionů.
Roční prostředky odpovídající výši podpory ze strukturálních fondů zmíněné v prvním pododstavci se zapíší do příslušných rozpočtových položek nástroje pro pomoc nejchudším osobám v rámci rozpočtového procesu pro rok 2014.
8. Částka ve výši 330 000 000 EUR z prostředků strukturálních fondů určených na cíl Investice pro růst a zaměstnanost se přidělí na inovativní opatření pod přímou či nepřímou správou Komise v oblasti udržitelného rozvoje měst.
9. Prostředky určené na cíl Evropská územní spolupráce činí 2,75 % z celkových finančních zdrojů, které jsou k dispozici na rozpočtové závazky z fondů na období let 2014 - 2020 (tzn. celkem 8 948 259 330 EUR).
10. Pro účely tohoto článku, článků 18, 91, 93, 95, 99, 120, přílohy I a přílohy X tohoto nařízení, článku 4 nařízení o EFRR, článků 4 a 16 až 23 nařízení o ESF a čl. 3 odst. 3 nařízení o EÚS se nejvzdálenější region Mayotte považuje za region na úrovni NUTS 2 spadající do kategorie méně rozvinutých regionů. Pro účely čl. 3 odst. 1 a 2 nařízení o EÚS se Mayotte a Svatý Martin považují za regiony na úrovni NUTS 3.
Článek 93
Nepřevoditelnost zdrojů mezi kategoriemi regionů
1. Celkové prostředky přidělené každému členskému státu na podporu méně rozvinutých regionů, přechodových regionů a rozvinutějších regionů nelze mezi těmito kategoriemi regionů převádět.
2. Odchylně od odstavce 1 může Komise za řádně odůvodněných okolností souvisejících s prováděním jednoho nebo několika tematických cílů přijmout návrh některého členského státu uvedený v jeho prvním podání dohody o partnerství nebo, za řádně odůvodněných okolností, v době přidělení výkonnostní rezervy, nebo v podstatné revizi dohody o partnerství, aby byla až 3 % z celkové výše prostředků určených pro některou kategorii regionů převedena na jiné kategorie regionů.
Článek 94
Nepřevoditelnost zdrojů mezi cíli
1. Celkové prostředky přidělené každému členskému státu na cíl Investice pro růst a zaměstnanost a na cíl Evropská územní soudržnost nelze mezi těmito cíli převádět.
2. Odchylně od odstavce 1 může Komise s cílem dodržet účinný příspěvek fondů k úkolům uvedeným v čl. 89 odst. 1 za řádně odůvodněných okolností a pod podmínkou stanovenou v odstavci 3 přijmout prostřednictvím prováděcího aktu návrh členského státu v jeho prvním podání dohody o partnerství na převedení části jeho prostředků z cíle Evropská územní spolupráce na cíl Investice pro růst a zaměstnanost.
3. Podíl cíle Evropská územní spolupráce v členském státě, který podává návrh podle odstavce 2, nesmí být nižší než 35 % celkové částky přidělené tomuto členskému státu na cíl Investice pro růst a zaměstnanost a na cíl Evropská územní spolupráce a po převodu nesmí být tento podíl nižší než 25 % celkových prostředků.
Článek 95
Adicionalita
1. Pro účely tohoto článku a přílohy X se rozumí:
1)
„tvorbou hrubého fixního kapitálu“ veškeré pořízení mínus úbytky dlouhodobých aktiv u rezidentských výrobců v průběhu daného období plus určité zvýšení k hodnotě nevyráběných aktiv, které vzniká v důsledku produkční činnosti výrobců nebo institucionálních jednotek vymezených v nařízení Rady (ES) č. 2223/96 (37);
2)
„fixními aktivy“ veškerá hmotná a nehmotná aktiva vznikající jako výstupy z výrobního procesu, která se sama o sobě používají opakovaně nebo průběžně ve výrobních procesech po dobu delší než jeden rok;
3)
„vládní institucí“ souhrn institucionálních jednotek, které kromě plnění svých politických úkolů a své úlohy spočívající v hospodářské regulaci produkují především netržní služby (případně zboží) pro individuální nebo kolektivní spotřebu a přerozdělují důchody a jmění
4)
„veřejnými nebo rovnocennými strukturálními výdaji“ tvorba hrubého fixního kapitálu vládních institucí;
2. Příspěvky z fondů pro Investice pro růst a zaměstnanost nenahrazují veřejné nebo rovnocenné strukturální výdaje členského státu.
3. Členské státy budou v období let 2014 až 2020 udržovat veřejné nebo rovnocenné strukturální výdaje v ročním průměru na úrovni, která se přinejmenším rovná referenční úrovni stanovené v dohodě o partnerství.
Při stanovování referenční úrovně uvedené v prvním pododstavci zohlední Komise a členské státy obecné makroekonomické podmínky a zvláštní nebo výjimečné okolnosti, jako je například privatizace či mimořádná úroveň veřejných nebo rovnocenných strukturálních výdajů členského státu v programovém období 2007 až 2013 a vývoj dalších ukazatelů veřejných investic. Zohlední též změny výše prostředků přidělených danému státu z fondů ve srovnání s roky 2007 až 2013.
4. Zda je úroveň veřejných nebo rovnocenných strukturálních výdajů v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost na dané období zachována, se ověřuje pouze v těch členských státech, ve kterých na méně rozvinuté regiony připadá alespoň 15 % z celkového počtu obyvatel.
V těch členských státech, ve kterých méně rozvinuté regiony zahrnují alespoň 65 % všech obyvatel, se toto ověření provádí na celostátní úrovni.
V těch členských státech, ve kterých méně rozvinuté regiony zahrnují více než 15 % a méně než 65 % všech obyvatel, se toto ověření provádí na regionální úrovni. Uvedené členské státy za tím účelem poskytnou Komisi informace o výdajích v méně rozvinutých a regionech v každé fázi procesu ověřování.
5. Ověření, zda se úroveň veřejných nebo rovnocenných strukturálních výdajů v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost udržuje na stejné úrovni, se provádí při předložení dohody o partnerství (předběžné ověření), v roce 2018 (ověření v polovině období) a v roce 2022 (následné ověření).
Podrobná pravidla týkající se ověření adicionality jsou stanovena v bodě 2 přílohy X.
6. Pokud Komise při následném ověření zjistí, že členský stát nedodržel referenční úroveň veřejných nebo rovnocenných strukturálních výdajů v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost stanovenou v dohodě o partnerství, a jak je uvedeno v příloze X, může Komise v závislosti na stupni nedodržení této referenční úrovně provést finanční opravu přijetím rozhodnutí prostřednictvím prováděcího aktu. Při rozhodování, zda provést finanční opravu, vezme Komise v úvahu, zda se hospodářská situace daného členského státu výrazně změnila od ověření v polovině období. Podrobná pravidla týkající se sazeb finančních oprav jsou stanovena v bodě 3 přílohy X.
7. Odstavce 1 až 6 se nepoužijí na programy v rámci cíle Evropská územní spolupráce.
HLAVA II
PROGRAMOVÁNÍ
KAPITOLA I
Obecná ustanovení o fondech
Článek 96
Obsah, přijetí a změna operačních programů v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost
1. Operační program se skládá z prioritních os. Prioritní osa se týká jednoho fondu a jedné kategorie regionu, kromě Fondu soudržnosti, a odpovídá, aniž je dotčen článek 59, tematickému cíli a zahrnuje jednu nebo více investičních priorit uvedeného tematického cíle, v souladu s pravidly pro jednotlivé fondy. Za účelem zvýšení jeho dopadu a účinnosti prostřednictvím tematicky soudržného integrovaného přístupu prioritní osa případně může:
a)
týkat se více než jedné kategorie regionů;
b)
kombinovat jednu nebo více vzájemně se doplňujících investičních priorit z EFRR, Fondu soudržnosti a ESF do jednoho tematického cíle;
c)
v řádně odůvodněných případech kombinovat jednu nebo více doplňujících se investičních priorit z různých tematických cílů za účelem dosažení maximálního přínosu uvedené prioritní osy;
d)
u ESF kombinovat investiční priority z různých tematických cílů stanovených v čl. 9 prvním pododstavci bodech 8, 9, 10 a 11, aby byl usnadněn jejich přínos pro další prioritní osy a aby došlo k realizaci sociálních inovací a nadnárodní spolupráce.
Členské státy mohou kombinovat dvě nebo více možností uvedených v písm. a) až d).
2. Operační program přispívá ke strategii Unie pro inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění a k dosažení hospodářské, sociální a územní soudržnosti a stanoví:
a)
odůvodnění výběru tematických cílů, odpovídajících investičních priorit a přidělených finančních prostředků s ohledem na dohodu o partnerství na základě určení regionálních a případně celostátních potřeb, včetně potřeby řešení výzev uvedených v příslušných doporučeních pro jednotlivé země přijatých podle čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU a v příslušných doporučeních Rady přijatých podle čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU, s přihlédnutím k předběžnému hodnocení v souladu se článkem 55;
b)
pro každou prioritní osu s výjimkou technické pomoci:
i)
investiční priority a odpovídající specifické cíle;
ii)
očekávané výsledky pro specifické cíle a odpovídající ukazatele výsledků, spolu se základní hodnotou a cílovou hodnotou, případně vyčíslenou, v souladu s pravidly pro daný fond s cílem posílit zaměření programů na výsledky;
iii)
popis typů a příkladů opatření, která mají být podporována v rámci jednotlivých investičních priorit, a jejich očekávaný přínos k plnění specifických cílů uvedených v bodě i), včetně hlavních zásad pro výběr operací, a případně určení hlavních cílových skupin, konkrétních cílových území, druhů příjemců, plánovaného využití finančních nástrojů a velkých projektů;
iv)
ukazatele výstupů pro každou investiční prioritu, včetně vyčíslené cílové hodnoty, které by podle očekávání měly v souladu s pravidly pro daný fond přispět k dosažení výsledků;
v)
určení prováděcích opatření a finančních ukazatelů a ukazatelů výstupů a případně ukazatelů výsledků, které se mají použít jako milníky a cílů pro výkonnostní rámec v souladu s čl. 21 odst. 1 a přílohou II;
vi)
odpovídající kategorie zásahů na základě nomenklatury přijaté Komisí a orientační rozdělení naplánovaných prostředků;
vii)
případně přehled plánovaného využití technické pomoci, je-li to nutné, včetně opatření na posílení správní kapacity orgánů zapojených do řízení a kontroly programů a příjemců;
c)
pro každou prioritní osu týkající se technické pomoci:
i)
specifické cíle;
ii)
očekávané výsledky pro jednotlivé specifické cíle a v objektivně odůvodněných případech vzhledem k obsahu opatření odpovídající ukazatele výsledků spolu se základní hodnotou a cílovou hodnotou, a to v souladu s pravidly pro daný fond;
iii)
popis opatření, která mají být podporována, a jejich očekávaný přínos k plnění specifických cílů uvedených v bodu i);
iv)
ukazatele výstupů, které by podle očekávání měly přispět k dosažení výsledků;
v)
odpovídající kategorie zásahů na základě nomenklatury přijaté Komisí a orientační rozdělení naplánovaných prostředků.
Bod ii) se nepoužije, pokud příspěvek Unie k prioritní ose nebo osám týkajícím se technické pomoci v rámci operačního programu nepřesahuje částku 15 000 000 EUR.
d)
plán financování obsahující tyto tabulky:
i)
tabulky, ve kterých se pro jednotlivé roky v souladu s články 60, 120 a 121 uvede celková výše předpokládané finanční podpory z každého fondu a částky týkající se výkonnostní rezervy;
ii)
tabulky, ve kterých se pro celé programové období, pro operační program a pro každou prioritní osu uvede celková výše finanční podpory z každého fondu a vnitrostátního spolufinancování a částky týkající se výkonností rezervy. U prioritních os, které se týkají několika kategorií regionů, se v tabulkách uvede výše celkových finančních prostředků z fondů a vnitrostátní spolufinancování pro jednotlivé kategorie regionů.
U prioritních os, které kombinují investiční priority z různých tematických cílů, se v tabulce uvede výše celkových finančních prostředků z každého z fondů a vnitrostátní spolufinancování pro každý z odpovídajících tematických cílů.
Pokud se vnitrostátní spolufinancování skládá z veřejného a soukromého spolufinancování, uvede se v tabulce orientační rozdělení na veřejnou a soukromou složku. Tabulka pro informaci uvádí předpokládanou účast EIB;
e)
seznam velkých projektů, jejichž realizace je plánována během programového období.
Komise přijme prováděcí akty týkající se nomenklatury uvedené v prvním pododstavci písm. b) bodu vi) a písm. c) bodu v). Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
3. V operačním programu se s přihlédnutím k jeho obsahu a cílům popíše integrovaný přístup k územnímu rozvoji s ohledem na dohodu o partnerství a uvede, jak tento operační program přispívá k dosažení svých cílů a očekávaných výsledků, a současně se případně upřesní:
a)
přístup k využívání nástrojů k zajištění komunitně vedeného místního rozvoje a zásady pro určení oblastí, v nichž bude tento přístup uplatňován;
b)
orientační částka podpory z EFRR na integrovaná opatření pro udržitelný rozvoj měst, která mají být prováděna v souladu s čl. 7 odst. 3 nařízení o EFRR, a orientační příděl podpory z ESF na integrovaná opatření;
c)
přístup k využívání nástroje pro integrované územní investice kromě případů, na něž se vztahuje písmeno b), a orientační výše finančních prostředků přidělených v rámci jednotlivých prioritních os;
d)
ujednání pro meziregionální a nadnárodní opatření v rámci operačních programů s příjemci, kteří se nacházejí alespoň v jednom dalším členském státu;
e)
přínos plánovaných intervencí programu k realizaci makroregionálních strategií a strategií pro přímořské oblasti v závislosti na potřebách programové oblasti určených příslušným členským státem, v případě, že se členské státy a regiony do těchto strategií zapojují.
4. Kromě toho operační program upřesní:
a)
případně zda a jakým způsobem řeší specifické potřeby zeměpisných oblastí nejvíce postižených chudobou nebo cílových skupin, jimž nejvíce hrozí diskriminace nebo sociální vyloučení, se zvláštním zřetelem na marginalizované skupiny obyvatel a osoby se zdravotním postižením, a případně přínos k integrovanému přístupu stanovenému za tímto účelem v dohodě o partnerství;
b)
případně zda a jak řeší demografické výzvy regionů nebo specifické potřeby oblastí, které jsou závažně a trvale znevýhodněny přírodními nebo demografickými podmínkami, jak je uvedeno v článku 174 Smlouvy o fungování EU, a přínos k integrovanému přístupu stanovenému za tímto účelem v dohodě o partnerství.
5. V operačním programu se určí:
a)
řídicí orgán, případně certifikační orgán, a auditní orgán;
b)
subjekt, kterému má Komise poukazovat platby;
c)
opatření přijatá k zapojení příslušných partnerů uvedených v článku 5 do přípravy operačního programu a úlohy partnerů při provádění, monitorování a hodnocení operačního programu.
6. V operačním programu musí být s ohledem na obsah dohody o partnerství a s přihlédnutím k institucionálnímu a právnímu rámci členských států stanoveny rovněž:
a)
mechanismy, které zajistí koordinaci mezi fondy, EZFRV, ENRF a dalšími unijními a vnitrostátními finančními nástroji a s EIB, přičemž zohlední příslušná ustanovení SSR;
b)
pro každou předběžnou podmínku, která je stanovena v souladu s článkem 19 a přílohou XI a vztahuje se na operační program, posouzení toho, zda je tato předběžná podmínka splněna ke dni předložení dohody o partnerství a operačního programu, a pokud předběžné podmínky splněny nejsou, popis opatření nezbytných ke splnění uvedené předběžné podmínky, odpovědné orgány a harmonogram těchto opatření, v souladu se shrnutím předloženým v rámci dohody o partnerství;
c)
shrnutí zhodnocení administrativní zátěže pro příjemce a v případě potřeby plánovaná opatření na snížení administrativní zátěže spolu s časovým rámcem.
7. Jednotlivé operační programy s výjimkou těch, u nichž je technická pomoc realizována v rámci specifického operačního programu, musí v závislosti na řádně odůvodněném posouzení jejich relevance z hlediska obsahu a cílů operačních programů provedeného členským státem obsahovat popis:
a)
konkrétních opatření, jež mají zohlednit požadavky na ochranu životního prostředí, účinné využívání zdrojů, opatření ke zmírňování změny klimatu a přizpůsobení se této změně, odolnost vůči katastrofám a předcházení rizikům a řešení rizik při výběru operací;
b)
zvláštních opatření, jež mají podporovat rovné příležitosti a zabránit diskriminaci na základě pohlaví, rasového nebo etnického původu, náboženského vyznání nebo víry, zdravotního postižení, věku nebo sexuální orientace v průběhu přípravy, koncipování a provádění operačního programu, a to zejména v souvislosti s přístupem k financování s ohledem na potřeby jednotlivých cílových skupin ohrožených takovou diskriminací a zejména požadavky na zajištění přístupnosti pro osoby se zdravotním postižením;
c)
přínosu operačního programu k prosazování rovnosti žen a mužů a případně opatření k začlenění hlediska rovnosti žen a mužů na úrovni operačních programů a operací.
Členské státy mohou předložit stanovisko vnitrostátních orgánů pro rovné zacházení k opatřením uvedeným v prvním pododstavci písm. b) a c) spolu s návrhem operačního programu v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost.
8. Pokud členský stát připraví nejvýše jeden operační program pro každý fond, mohou být prvky daného operačního programu, na něž se vztahuje odst. 2 první pododstavec písm. a), odst. 3 písm. a), c) a d) a odstavce 4 a 6, začleněny výlučně do příslušných ustanovení dohody o partnerství.
9. Operační program se připraví v souladu se vzorem. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku Komise přijme prováděcí akt, kterým stanoví uvedený vzor. Tento prováděcí akt se přijímá poradním postupem podle čl. 150 odst. 2.
10. Komise přijme prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnutí o schválení všech prvků operačního programu, včetně případných budoucích změn operačního programu, na něž se vztahuje tento článek, s výjimkou prvků, na něž se vztahuje odst. 2 první pododstavec písm. b) bod vi), písm. c) bod v) a písmeno e), odstavce 4 a 5, odst. 6 písm. a) a c) a odstavec 7, za něž jsou i nadále odpovědné členské státy.
11. Řídicí orgán oznámí Komisi každé rozhodnutí o změně prvků operačního programu, na něž se rozhodnutí Komise podle odstavce 10 nevztahuje, do jednoho měsíce ode dne přijetí uvedeného rozhodnutí o změně. V rozhodnutí o změně je upřesněn den jeho vstupu v platnost, který nesmí předcházet dni jeho přijetí.
Článek 97
Specifická ustanovení programů na podporu společných nástrojů pro nelimitované záruky a sekuritizaci v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost
V souladu s článkem 28 obsahují operační programy podle čl. 39 odst. 4 prvního pododstavce písm. b) pouze prvky podle čl. 96 odst. 2 prvního pododstavce písm. b) bodů i), ii) a iv) a písm. d)), čl. 96 odst. 5 a čl. 96 odst. 6 písm. b).
Článek 98
Společná podpora z fondů v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost
1. Fondy mohou společně poskytovat podporu pro operační programy v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost.
2. Z EFRR a ESF lze doplňkovým způsobem a v rámci limitu 10 % finančních prostředků poskytovaných Unií na každou prioritní osu operačního programu financovat tu část operace, jejíž náklady jsou způsobilé pro poskytnutí podpory z jiných fondů na základě pravidel způsobilosti uplatňovaných na daný fond, a to za předpokladu, že jsou tyto náklady nezbytné k uspokojivému provedení operace a přímo s ní souvisejí.
3. Odstavce 1 a 2 se nepoužijí na programy v rámci cíle Evropská územní spolupráce.
Článek 99
Územní působnost operačních programů v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost
Není-li mezi Komisí a členským státem dohodnuto jinak, vypracovávají se operační programy pro EFRR a ESF na vhodné zeměpisné úrovni, přinejmenším na úrovni NUTS 2, v souladu s institucionálním a právním rámcem členského státu.
Operační programy podporované z Fondu soudržnosti se vypracovávají na vnitrostátní úrovni.
KAPITOLA II
Velké projekty
Článek 100
Obsah
EFRR a Fond soudržnosti mohou jako součást operačního programu nebo operačních programů, jež podléhají rozhodnutí Komise podle čl. 96 odst. 10 tohoto nařízení nebo podle čl. 8 odst. 12 nařízení o EÚS, podporovat operaci skládající se z řady prací, činností nebo služeb, které jsou samy o sobě určeny ke splnění nedělitelného úkolu přesné hospodářské nebo technické povahy s jasně určenými cíli a u nichž celkové způsobilé náklady přesahují 50 000 000 EUR, a v případě operací přispívajících k tematickému cíli podle čl. 9 prvního pododstavce bodu 7, u nichž celkové způsobilé náklady přesahují 75 000 000 EUR (dále jen „velký projekt“). Finanční nástroje se za velké projekty nepovažují.
Článek 101
Informace nezbytné ke schvalování velkých projektů
Před schválením velkého projektu zajistí řídicí orgán, aby byly k dispozici tyto informace:
a)
údaje o subjektu, který má odpovídat za realizaci velkého projektu, a o jeho schopnosti;
b)
popis investice a jejího umístění;
c)
celkové náklady a celkové způsobilé náklady s ohledem na požadavky stanovené v článku 61;
d)
vypracované studie proveditelnosti, včetně analýzy variant, a výsledky;
e)
analýza nákladů a přínosů, včetně hospodářské a finanční analýzy a posouzení rizik;
f)
analýza dopadů na životní prostředí s ohledem na potřebu přizpůsobit se změně klimatu a zmírnit její dopady a odolnost vůči katastrofám;
g)
vysvětlení, jak je velký projekt v souladu s příslušnými prioritními osami dotyčného operačního programu nebo operačních programů a jeho očekávaný přínos k dosažení specifických cílů těchto prioritních os a očekávaný přínos pro socioekonomický rozvoj;
h)
plán financování, ve kterém jsou uvedeny celkové plánované finanční zdroje a plánovaný příspěvek z fondů, od EIB a ze všech dalších zdrojů financování, spolu s materiálními a finančními ukazateli pro sledování pokroku, s ohledem na zjištěná rizika;
i)
harmonogram realizace velkého projektu, a pokud se předpokládá, že období realizace bude delší než programové období, rovněž údaje o tom, pro které fáze se žádá o podporu z fondů během programového období.
Komise přijme prováděcí akty, kterými se stanoví metodické pokyny, vycházející z uznávaných osvědčených postupů, pro provedení analýzy nákladů a přínosů podle prvního pododstavce písm. e). Tyto prováděcí akty se přijímají poradním postupem podle čl. 150 odst. 2.
Z podnětu členských států mohou být informace uvedené v prvním pododstavci písm. a) až i) posouzeny nezávislými odborníky za technické asistence Komise nebo jinými nezávislými odborníky po dohodě s Komisí (dále jen „přezkum kvality“). V ostatních případech předloží členské státy Komisi informace uvedené v prvním pododstavci písm. a) až i), jakmile budou k dispozici.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, kterými se stanoví metodické pokyny pro provedení přezkumu kvality velkého projektu.
Komise přijme prováděcí akty, kterými se stanoví formát pro předkládání informací uvedených v prvním pododstavci písm. a) až i). Tyto prováděcí akty se přijímají poradním postupem podle čl. 150 odst. 2.
Článek 102
Rozhodnutí o velkém projektu
1. Pokud nezávislí odborníci při přezkumu kvality ohodnotí velký projekt pozitivně na základě posouzení informací uvedených v čl. 101 prvním pododstavci, řídicí orgán může velký projekt vybrat v souladu s čl. 125 odst. 3. Řídicí orgán oznámí Komisi vybraný velký projekt. Toto oznámení sestává z těchto prvků:
a)
dokument uvedený v čl. 125 odst. 3 písm. c), který stanoví:
i)
subjekt, který odpovídá za provedení velkého projektu;
ii)
popis investice, její umístění, harmonogram a očekávaný přínos velkého projektu k plnění specifických cílů příslušné prioritní osy nebo prioritních os;
iii)
celkové náklady a celkové způsobilé náklady s ohledem na požadavky stanovené v článku 61;
iv)
plán financování a materiální a finanční ukazatele pro sledování pokroku s ohledem na zjištěná rizika;
b)
přezkum kvality provedený nezávislými odborníky, který poskytuje jasné prohlášení ohledně proveditelnosti investice a hospodářské životaschopnosti velkého projektu.
Finanční příspěvek na velký projekt vybraný členským státem se považuje za schválený Komisí, pokud není do tří měsíců ode dne oznámení uvedeného v prvním pododstavci vydáno prostřednictvím prováděcího aktu rozhodnutí, v němž se finanční příspěvek zamítá. Komise zamítne finanční příspěvek pouze v případě, že zjistí významné nedostatky v nezávislém přezkumu kvality.
Komise přijme prováděcí akty, jimiž stanoví formát pro oznámení uvedené v prvním pododstavci. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
2. V případech neuvedených v odstavci 1 tohoto článku Komise velký projekt posoudí na základě informací uvedených v článku 101, aby zjistila, zda je požadovaný finanční příspěvek na velký projekt vybraný řídicím orgánem podle čl. 125 odst. 3 oprávněný. Komise prostřednictvím prováděcího aktu přijme rozhodnutí o schválení finančního příspěvku na vybraný velký projekt nejpozději do tří měsíců ode dne předložení informací uvedených v článku 101.
3. Schválení Komisí podle odst. 1 druhého pododstavce a odstavce 2 je podmíněno zadáním první zakázky, nebo v případě operací prováděných v rámci struktur partnerství veřejného a soukromého sektoru podpisem dohody o partnerství veřejného a soukromého sektoru mezi veřejným a soukromým subjektem do tří let ode dne schválení. V případě řádně odůvodněné žádosti členského státu, zejména v případě prodlev vyplývajících ze správních a soudních řízení souvisejících s prováděním velkých projektů, podané do tří let, může Komise prostřednictvím prováděcího aktu rozhodnout o prodloužení tohoto období o nejvýše dva roky.
4. Jestliže Komise finanční příspěvek na vybraný velký projekt neschválí, uvede ve svém rozhodnutí důvody tohoto zamítnutí.
5. Velké projekty oznámené Komisi podle odstavce 1 nebo předložené ke schválení podle odstavce 2 musí být uvedeny v seznamu velkých projektů, který je součástí operačního programu.
6. Výdaje spojené s velkým projektem mohou být zahrnuty do žádosti o platbu po oznámení uvedeném v odstavci 1 nebo po předložení ke schválení uvedeném v odstavci 2. Pokud Komise velký projekt vybraný řídicím orgánem neschválí, výkaz výdajů se po přijetí rozhodnutí Komise odpovídajícím způsobem upraví.
Článek 103
Rozhodnutí o velkém projektu podléhajícím postupnému provádění
1. Odchylně od čl. 101 třetího pododstavce a čl. 102 odst. 1 a 2 se postupy stanovené v odstavcích 2, 3 a 4 tohoto článku vztahují na operace splňující tyto podmínky:
a)
operace sestává z druhé či následné fáze velkého projektu z předchozího programového období, u něhož předchozí fázi nebo fáze schválila Komise v souladu s nařízením (ES) č. 1083/2006 nejpozději dne 31. prosince 2015; nebo v případě členských států, které k Unii přistoupily po 1. lednu 2013, nejpozději dne 31. prosince 2016;
b)
celková výše způsobilých nákladů všech fází velkého projektu přesahuje jednotlivé úrovně stanovené v článku 100;
c)
žádost týkající se velkého projektu a posouzení Komise v rámci předchozího programového období se vztahuje na všechny plánované fáze;
d)
nedošlo k žádným podstatným změnám informací uvedených v čl. 101 prvním pododstavci tohoto nařízení o velkém projektu ve srovnání s informacemi uvedenými v žádosti týkající se velkého projektu předložené v souladu s nařízením (ES) č. 1083/2006, zejména pokud jde o celkové způsobilé náklady;
e)
fáze velkého projektu, která má být provedena v rámci předchozího programového období, je či bude připravena k použití pro zamýšlený účel uvedený v rozhodnutí Komise do lhůty pro předložení závěrečných dokladů k příslušnému operačnímu programu nebo programům.
2. Řídicí orgán může velký projekt vybrat v souladu s čl. 125 odst. 3 a předložit oznámení obsahující veškeré prvky stanovené v čl. 102 odst. 1 prvního pododstavce písm. a) spolu s potvrzením, že byla splněna podmínka uvedená v odst. 1 písm. d) tohoto článku. Přezkum kvality uvedených informací nezávislými odborníky se nevyžaduje.
3. Finanční příspěvek na velký projekt vybraný řídicím orgánem se považuje za schválený Komisí, pokud není do tří měsíců ode dne oznámení uvedeného v odstavci 2 vydáno prostřednictvím prováděcího aktu rozhodnutí, jímž se finanční příspěvek na velký projekt zamítá. Komise finanční příspěvek zamítne pouze na základě toho, že došlo k podstatným změnám informací uvedených v odst. 1 písm. d) nebo že tento velký projekt není v souladu s příslušnou prioritní osou dotčeného operačního programu nebo programů.
4. Na rozhodnutí o velkém projektu podléhajícím postupnému provádění se použijí čl. 102 odst. 3 až 6.
KAPITOLA III
Společný akční plán
Článek 104
Oblast působnosti
1. Společný akční plán je operace, jejíž rozsah je vymezen a řízen ve vztahu k výstupům a výsledkům, kterých má být dosaženo. Skládá se z projektu nebo ze skupiny projektů, které nespočívají v poskytování infrastruktury, za které odpovídá příjemce v rámci operačního programu nebo programů. Výstupy a výsledky společného akčního plánu se sjednávají mezi členským státem a Komisí, přispívají k plnění specifických cílů operačních programů a tvoří základ podpory z fondů. Výsledky se vztahují k přímým účinkům společného akčního plánu. Příjemcem společného akčního plánu je veřejnoprávní subjekt. Společné akční plány nejsou považovány za velké projekty.
2. Výdaje z veřejných zdrojů přidělené na společný akční plán musí činit nejméně 10 000 000 EUR nebo 20 % podpory z veřejných zdrojů přidělené v rámci operačního programu nebo programů podle toho, která z obou částek je nižší. Pro účely realizace pilotního projektu mohou být minimální výdaje z veřejných zdrojů vyčleněné na jeden společný akční plán pro každý operační program sníženy na 5 000 000 EUR.
3. Odstavec 2 se nepoužije na operace, jež obdržely podporu z Iniciativy na podporu zaměstnanosti mladých lidí.
Článek 105
Příprava společných akčních plánů
1. Členský stát, řídicí orgán nebo kterýkoli určený veřejnoprávní subjekt může podat návrh na společný akční plán při předložení dotčených operačních programů nebo později. Tento návrh musí obsahovat všechny informace uvedené v článku 106.
2. Společný akční plán se vztahuje na část období od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2023. Výstupy a výsledky společného akčního plánu vedou k vyplacení podpory pouze v případě, pokud jich bylo dosaženo po dni vydání rozhodnutí o schválení společného akčního plánu podle článku 107 a před koncem prováděcího období stanoveného uvedeným rozhodnutím.
Článek 106
Obsah společných akčních plánů
Společný akční plán obsahuje:
1)
analýzu rozvojových potřeb a cílů, které jej odůvodňují, s ohledem na cíle operačních programů a případně příslušná doporučení pro jednotlivé země a hlavní směry hospodářských politik členských států a Unie podle čl. čl. 121 odst. 2 Smlouvy o fungování EU a příslušná doporučení Rady, ke kterým mají členské státy podle čl. 148 odst. 4 Smlouvy o fungování EU přihlédnout ve svých politikách zaměstnanosti;
2)
rámec popisující vztahy mezi obecnými a specifickými cíli společného akčního plánu, milníky a cíle pro výstupy a výsledky a předpokládané projekty nebo druhy projektů;
3)
společné a specifické ukazatele, jež slouží ke sledování výstupů a výsledků, případně pro jednotlivé prioritní osy;
4)
informace o jeho zeměpisném pokrytí a cílových skupinách;
5)
jeho předpokládanou dobu provádění;
6)
analýzu jeho dopadů na podporu rovnosti žen a mužů a předcházení diskriminaci;
7)
případně analýzu jeho dopadů na podporu udržitelného rozvoje;
8)
jeho prováděcí ustanovení, a to včetně:
a)
určení příjemce zodpovědného za provádění společného akčního plánu a poskytnutí záruky jeho způsobilosti v dotčeném oboru, jakož i v oblasti správního a finančního řízení;
b)
ujednání pro řízení společného akčního plánu, v souladu s článkem 108;
c)
ujednání pro monitorování a hodnocení společného akčního plánu, včetně ujednání k zajištění kvality, shromažďování a uchovávání údajů o dosahování milníků, výstupů a výsledků;
d)
ujednání zajišťující šíření informací a komunikaci týkající se společného akčního plánu a fondů;
9)
jeho finanční ujednání, a to včetně:
a)
nákladů na dosahování stanovených milníků, výstupů a výsledků s ohledem na bod 2, a to na základě metod uvedených v čl. 67 odst. 5 tohoto nařízení a článku 14 nařízení o ESF;
b)
orientačního harmonogramu plateb příjemci v souvislosti s milníky a cíli;
c)
plánu financování v členění podle operačních programů a prioritních os, včetně celkové způsobilé částky a částky výdajů z veřejných zdrojů.
Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku Komise přijme prováděcí akty, v nichž stanoví formát vzoru společného akčního plánu. Tyto prováděcí akty se přijmou poradním postupem podle čl. 150 odst. 2.
Článek 107
Rozhodnutí o společném akčním plánu
1. Komise společný akční plán posoudí na základě informací uvedených v článku 106, aby se zjistilo, zda je podpora z fondů oprávněná.
Pokud Komise do dvou měsíců po předložení návrhu společného akčního plánu usoudí, že návrh nesplňuje požadavky hodnocení uvedené v článku 104, předá své připomínky členskému státu. Členský stát poskytne Komisi veškeré nezbytné dodatečné informace a případně společný akční program odpovídajícím způsobem upraví.
2. Za předpokladu, že byly dostatečně zohledněny všechny připomínky, přijme Komise prostřednictvím prováděcího aktu rozhodnutí o schválení společného akčního plánu nejpozději do čtyř měsíců po jeho předložení členským státem, nikoli však před přijetím dotčených operačních programů.
3. V rozhodnutí podle odstavce 2 se uvede příjemce a obecné a specifické cíle společného akčního plánu, milníky a cíle pro výstupy a výsledky, náklady na dosažení těchto milníků a cílů pro výsledky a výstupy a plán financování pro jednotlivé operační programy a prioritní osy, včetně celkové způsobilé částky a částky výdajů z veřejných zdrojů, období provádění společného akčního plánu a případně zeměpisného pokrytí a cílových skupin společného akčního plánu.
4. Jestliže Komise prostřednictvím prováděcího aktu zamítne přidělení podpory pro společný akční plán z fondů, oznámí členskému státu své důvody ve lhůtě stanovené v odstavci 2.
Článek 108
Řídící výbor a změny společného akčního plánu
1. Členský stát nebo řídicí orgán ustaví řídící výbor pro společný akční plán, odlišný od monitorovacího výboru pro příslušné operační programy. Řídící výbor se schází nejméně dvakrát ročně a podává zprávu řídicímu orgánu. Řídící výbor informuje příslušný monitorovací výbor o výsledcích práce vykonané řídícím výborem a o pokroku v provádění společného akčního plánu v souladu s čl. 110 odst. 1 písm. e) a čl. 125 odst. 2 písm. a).
O složení řídícího výboru rozhodne členský stát po dohodě s příslušným řídicím orgánem ve shodě se zásadou partnerství.
Komise se může účastnit činnosti řídícího výboru jako poradce.
2. Řídící výbor vykonává tyto činnosti:
a)
hodnotí pokrok při dosahování milníků, výstupů a výsledků společného akčního plánu;
b)
posuzuje a schvaluje veškeré návrhy na změnu společného akčního plánu tak, aby byly zohledněny veškeré otázky ovlivňující jeho výkonnost.
3. Žádosti o změnu společných akčních plánů předložené Komisi členským státem musí být řádně odůvodněné. Komise posoudí, zda je žádost o změnu oprávněná, s přihlédnutím k informacím poskytnutým členským státem. Komise může vznést připomínky a členský stát poskytne Komisi všechny nezbytné dodatečné informace. Komise přijme prostřednictvím prováděcího aktu rozhodnutí ohledně žádosti o změnu nejpozději do tří měsíců po jejím oficiálním předložení členským státem za předpokladu, že byly případné připomínky Komise uspokojivě zohledněny. Změna vstoupí v platnost dnem uvedeného rozhodnutí, pokud není v rozhodnutí stanoveno jinak.
Článek 109
Finanční řízení a kontrola společného akčního plánu
1. Platby příjemci v rámci společného akčního plánu se provádějí jako jednorázové částky nebo standardní stupnice jednotkových nákladů. Strop pro jednorázové částky stanovený v čl. 67 odst. 1 prvním pododstavci písm. c) se nepoužije.
2. Finanční řízení, kontrola a audit společného akčního plánu jsou zaměřeny výhradně na ověření, zda byly splněny podmínky vymezené v rozhodnutí o schválení společného akčního plánu.
3. Příjemce společného akčního plánu a subjekty jednající z jeho pověření mohou použít své účetní postupy pro náklady na provádění operací. Tyto účetní postupy a náklady skutečně vynaložené příjemcem nepodléhají auditu prováděnému auditním orgánem nebo Komisí.
HLAVA III
MONITOROVÁNÍ, HODNOCENÍ, INFORMACE A KOMUNIKACE
KAPITOLA I
Monitorování a hodnocení
Článek 110
Funkce monitorovacího výboru
1. Monitorovací výbor prověřuje zejména:
a)
veškeré otázky, které ovlivňují výkonnost operačního programu;
b)
pokrok dosažený při provádění plánu hodnocení a opatření přijatá v návaznosti na závěry hodnocení;
c)
provádění komunikační strategie;
d)
provádění velkých projektů;
e)
provádění společných akčních plánů;
f)
opatření na podporu rovnosti mezi muži a ženami, rovných příležitostí a zákazu diskriminace, včetně přístupnosti pro osoby se zdravotním postižením;
g)
opatření na podporu udržitelného rozvoje;
h)
v případě, že ke dni předložení dohody o partnerství a operačního programu nejsou splněny platné předběžné podmínky, pokrok v rámci opatření ke splnění platných předběžných podmínek;
i)
finanční nástroje.
2. Odchylně od čl. 49 odst. 3 monitorovací výbor prověřuje a schvaluje:
a)
uplatňovanou metodiku a kritéria výběru operací;
b)
výroční a závěrečné zprávy o provádění programu;
c)
plán hodnocení pro operační program a případné změny tohoto plánu, a to i tehdy, je-li součástí společného plánu hodnocení podle čl. 114 odst. 1;
d)
komunikační strategii pro operační program a případné změny této strategie;
e)
jakýkoli návrh řídicího orgánu na případnou změnu operačního programu.
Článek 111
Prováděcí zprávy pro cíl Investice pro růst a zaměstnanost
1. Do 31. května 2016 a do stejného dne každého následujícího roku až do roku 2023 včetně předloží členský stát Komisi výroční zprávu o provádění programu podle čl. 50 odst. 1. Zpráva předložená v roce 2016 zahrnuje rozpočtové roky 2014 a 2015, jakož i období mezi počátečním dnem způsobilosti výdajů a 31. prosincem 2013.
2. U zpráv předložených v letech 2017 a 2019 je lhůtou uvedenou v odstavci 1 30. červen.
3. Ve výročních zprávách o provádění se uvádějí informace o:
a)
provádění operačního programu podle čl. 50 odst. 2;
b)
pokroku při přípravě a provádění velkých projektů a společných akčních plánů.
4. Ve výročních zprávách o provádění programů předložených v roce 2017 a 2019 se uvedou a posoudí informace požadované podle čl. 50 odst. 4 a 5 a informace uvedené v odstavci 3 tohoto článku spolu s těmito informacemi:
a)
pokrok při provádění plánu hodnocení a opatření přijatá v návaznosti na závěry hodnocení;
b)
výsledky informačních a propagačních opatření fondů prováděných v rámci komunikační strategie;
c)
zapojení partnerů do provádění, monitorování a hodnocení operačního programu
Výroční zprávy o provádění programů podané v letech 2017 a 2019 mohou v závislosti na obsahu a cílech operačních programů stanovit tyto informace a vyhodnotit.:
a)
pokrok při provádění integrovaného přístupu k územnímu rozvoji, včetně rozvoje regionů, které čelí demografickým výzvám a jsou trvale znevýhodněny nebo znevýhodněny přírodními podmínkami, udržitelného rozvoje měst a komunitně vedeného místního rozvoje v rámci operačního programu;
b)
pokrok při provádění opatření k posílení způsobilosti orgánů členských států a příjemců spravovat a využívat fondy;
c)
pokrok při provádění jakýchkoli meziregionálních a nadnárodních opatření;
d)
případně přínos k makroregionálním strategiím a strategiím pro pobřežní oblasti;
e)
zvláštní opatření na podporu rovnosti žen a mužů a k předcházení diskriminaci, zejména přístupnost pro osoby se zdravotním postižením, a provedená opatření, která mají zajistit začlenění hlediska rovnosti žen a mužů do operačního programu a jednotlivých operací;
f)
opatření přijatá na podporu udržitelného rozvoje v souladu s článkem 8;
g)
případně pokrok při provádění opatření v oblasti sociálních inovací;
h)
pokrok při provádění opatření k řešení zvláštních potřeb zeměpisných oblastí nejvíce postižených chudobou nebo cílových skupin, jimž nejvíce hrozí chudoba, diskriminace nebo sociální vyloučení, se zvláštním zřetelem na marginalizované skupiny obyvatel, osoby se zdravotním postižením, dlouhodobě nezaměstnané a mladé lidi bez zaměstnání, případně včetně použitých finančních prostředků;
Odchylně od prvního a druhého pododstavce a za účelem zajištění jednotnosti mezi dohodou o partnerství a zprávou o pokroku mohou členské státy s maximálně jedním operačním programem na fond zahrnout informace týkající se předběžných podmínek podle čl. 50 odst. 3, informace vyžadované podle čl. 50 odst. 4 a informace podle písm. a), b), c) a h) druhého pododstavce tohoto odstavce do zprávy o pokroku namísto do výročních zpráv o provádění programů předkládaných v letech 2017 a 2019 a závěrečné zprávy o provádění programu, aniž je dotčen čl. 110 odst. 2 písm. b).
5. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku Komise přijme prováděcí akty, kterými stanoví vzory pro výroční a závěrečné zprávy o provádění programů. Tyto prováděcí akty se přijímají poradním postupem podle čl. 150 odst. 2.
Článek 112
Předávání finančních údajů
1. Do 31. ledna, 31. července a 31. října předá členský stát elektronicky Komisi pro účely monitorování tyto údaje za každý operační program a každou prioritní osu:
a)
celkové a způsobilé náklady z veřejných zdrojů na všechny operace a počet operací vybraných k poskytnutí podpory;
b)
celková výše způsobilých výdajů, jež příjemci vykázali řídicímu orgánu.
2. Kromě toho musí předání učiněné ke dni 31. ledna obsahovat výše uvedené údaje rozčleněné podle kategorií zásahu. Toto předání se považuje za splnění požadavku na předložení finančních údajů podle čl. 50 odst. 2.
3. Převody, které mají být provedeny do 31. ledna a 31. července, musí být doprovázeny odhadem částky, na kterou hodlají členské státy podat žádosti o platby pro stávající rozpočtový rok a následující rozpočtový rok.
4. Datum uzávěrky pro údaje předkládané podle tohoto článku se stanoví na konec měsíce předcházejícího měsíci jejich předložení.
5. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku Komise přijme prováděcí akty, jimiž stanoví vzor, který má být použit při předkládání finančních údajů Komisi pro účely monitorování. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
Článek 113
Zpráva o soudržnosti
Zpráva Komise podle článku 175 Smlouvy o fungování EU obsahuje:
a)
popis pokroku v dosahování hospodářské, sociální a územní soudržnosti, včetně socioekonomické situace a rozvoje regionů, jakož i začlenění priorit Unie;
b)
popis úlohy fondů, financování EIB a ostatních nástrojů, jakož i vlivu dalších politik Unie a členských států na dosažený pokrok;
c)
případně uvedení budoucích opatření a politik Unie potřebných k posílení hospodářské, sociální a územní soudržnosti i ke splnění priorit Unie.
Článek 114
Hodnocení
1. Řídicí orgán nebo členský stát vypracuje pro jeden nebo více operačních programů plán hodnocení. Plán hodnocení se předloží monitorovacímu výboru nejpozději do jednoho roku po přijetí operačního programu.
2. Do 31. prosince 2022 předloží řídicí orgány Komisi pro každý operační program zprávu shrnující závěry hodnocení provedených v průběhu programového období a hlavní výstupy a výsledky operačního programu, přičemž informace uvedené ve zprávě doplní připomínkami.
3. Komise provádí následná hodnocení v úzké spolupráci s členskými státy a řídicími orgány.
4. Odstavce 1 a 2 tohoto článku se nepoužijí na specializované programy uvedené v čl. 39 prvním pododstavci odst. 4 písm. b).
KAPITOLA II
Informace a komunikace
Článek 115
Informace a komunikace
1. Členské státy a řídicí orgány zodpovídají za:
a)
vypracování komunikačních strategií;
b)
zajištění vytvoření jediných internetových stránek nebo jediného internetového portálu poskytujícího informace o všech operačních programech v daném členském státu a přístup k nim, včetně informací o harmonogramu provádění programování a o veškerých souvisejících procesech veřejné konzultace;
c)
informování potenciálních příjemců o možnostech financování v rámci operačních programů;
d)
informování občanů Unie o úloze a úspěších politiky soudržnosti a fondů prostřednictvím informačních a komunikačních činností seznamujících s výsledky a dopady dohod o partnerství, operačních programů a operací.
2. Za účelem zajištění transparentnosti týkající se podpory z fondů vedou členské státy nebo řídicí orgány seznam operací rozčleněný podle operačních programů a fondů v tabulkovém formátu umožňujícím třídění, vyhledávání, výpisy, srovnávání a snadné zveřejnění údajů na internetu, například ve formátu CSV nebo XML. Seznam operací je dostupný prostřednictvím jediných internetových stránek nebo jediného internetového portálu poskytujícího seznam a přehled všech operačních programů v daném členském státu.
Za účelem podpory následného využívání seznamu operací v soukromém sektoru, občanskou společností nebo vnitrostátními orgány veřejné správy mohou internetové stránky jasně uvádět příslušná licenční pravidla, jimiž se zveřejnění údajů řídí.
Seznam operací se aktualizuje nejméně jednou za šest měsíců.
Minimální informace, které mají být uvedeny v seznamu operací, jsou stanoveny v příloze XII.
3. Podrobná pravidla týkající se informačních a komunikačních opatření pro veřejnost a informačních opatření pro žadatele a příjemce jsou stanovena v příloze XII.
4. Komise přijme prováděcí akty upravující, které upravují technické vlastnosti informačních a komunikačních opatření k určité operaci a pokyny pro vytvoření znaku a vymezení standardních barev. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
Článek 116
Komunikační strategie
1. Členský stát nebo řídicí orgány vypracují pro každý operační program komunikační strategii. Pro několik operačních programů může být vypracována společná komunikační strategie. V komunikační strategii se zohlední rozsah dotyčného operačního programu či programů v souladu se zásadou proporcionality.
Komunikační strategie obsahuje prvky stanovené v příloze XII.
2. Komunikační strategie se předloží monitorovacímu výboru ke schválení v souladu s čl. 110 odst. 2 písm. d), a to nejpozději do šesti měsíců od přijetí dotyčného operačního programu či programů.
Je-li pro několik operačních programů vypracována společná komunikační strategie, jež se týká několika monitorovacích výborů, může členský stát určit jeden monitorovací výbor, jenž je pověřen, aby na základě konzultací s ostatními příslušnými monitorovacími výbory schválil společnou komunikační strategii i veškeré následné změny této strategie.
Členský stát nebo řídicí orgány mohou komunikační strategii v případě potřeby během programového období změnit. Změněnou komunikační strategii řídicí orgán předloží monitorovacímu výboru ke schválení v souladu s čl. 110 odst. 2 písm. d).
3. Odchylně od odst. 2 třetího pododstavce řídicí orgán podle čl. 110 odst. 1 písm. c) informuje pověřený monitorovací výbor nebo výbory nejméně jednou ročně o pokroku při provádění komunikační strategie a o své analýze výsledků, jakož i o plánovaných informačních a komunikačních činnostech, jež mají být uskutečněny v nadcházejícím roce. Uzná-li monitorovací výbor za vhodné, předloží stanovisko k činnostem plánovaným na následující rok.
Článek 117
Informační a komunikační pracovníci a jejich sítě
1. Každý členský stát určí informačního a komunikačního pracovníka, jehož úkolem je koordinovat informační a komunikační činnosti týkající se jednoho nebo více fondů, včetně příslušných programů v rámci cíle Evropská územní spolupráce, a uvědomí o tom Komisi.
2. Informační a komunikační pracovník je pověřen koordinací vnitrostátní sítě komunikátorů fondu, pokud taková síť existuje, vytvářením a udržováním internetových stránek nebo internetového portálu podle přílohy XII a poskytováním přehledu komunikačních opatření přijatých na úrovni členského státu.
3. Každý řídicí orgán určí jednu osobu zodpovědnou za informování a komunikaci na úrovni operačního programu a informuje Komisi o těchto určených osobách. Ve vhodných případech může být pro několik operačních programů určena jediná osoba.
4. Komise zřídí unijní sítě tvořené členy určenými členskými státy, aby byla zajištěna výměna informací o výsledcích provádění komunikačních strategií, výměna zkušeností s prováděním informačních a komunikačních opatření a výměna osvědčených postupů.
HLAVA IV
TECHNICKÁ POMOC
Článek 118
Technická pomoc z podnětu Komise
Fondy mohou s přihlédnutím k odpočtům podle čl. 91 odst. 3 podporovat technickou pomoc až do výše 0,35 % svého ročního přídělu.
Článek 119
Technická pomoc členských států
1. Výše přídělů z fondů na technickou pomoc je omezena na 4 % z celkové výše prostředků fondů přidělených na operační programy v daném členském státě, případně v každé kategorii regionů, v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost.
Členské státy mohou zvláštní příděl pro Iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí zohlednit ve výpočtu stropu celkové částky finančních prostředků přidělených na technickou pomoc každého členského státu.
2. Z každého fondu lze podpořit operace technické pomoci způsobilé pro podporu z kteréhokoli jiného fondu. Aniž je dotčen odstavec 1, prostředky přidělené na technickou pomoc z fondu nesmí přesáhnout 10 % z celkové výše prostředků případně přidělených z tohoto fondu na operační programy v určitém členském státě v každé kategorii regionů v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost.
3. Odchylně od čl. 70 odst. 1 a 2 mohou být operace technické pomoci prováděny mimo programovou oblast, avšak v rámci Unie, jsou-li tyto operace pro operační program přínosné nebo jsou-li v případě operačního programu technické pomoci přínosné pro ostatní dotčené programy.
4. V případě strukturálních fondů, kdy jsou příděly uvedené v odstavci 1 použity na podporu operací technické pomoci vztahujících se na více než jednu kategorii regionů, může být výdaj související s těmito operacemi uskutečněn v rámci prioritní osy spojující různé kategorie regionů a přidělen na poměrném základě s ohledem na příděl v rámci každé kategorie regionů jako podíl z celkového přídělu pro členský stát.
5. Pokud celkový objem prostředků přidělených členskému státu v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost nepřesahuje 1 000 000 000 EUR, může být odchylně od odstavce 1 částka přidělená na technickou pomoc zvýšena až na 6 % z této celkové částky nebo na 50 000 000 EUR, podle toho, která částka je nižší.
6. Technická pomoc má podobu jednofondové prioritní osy v rámci operačního programu nebo podobu zvláštního operačního programu nebo obě podoby.
HLAVA V
FINANČNÍ PODPORA Z FONDŮ
Článek 120
Určení míry spolufinancování
1. V rozhodnutí Komise o přijetí operačního programu se stanoví míra spolufinancování a maximální výše podpory z fondů pro každou prioritní osu. Pokud se prioritní osa týká více než jedné kategorie regionů nebo více než jednoho fondu, stanoví v nutných případech rozhodnutí Komise míru spolufinancování podle kategorie regionu a fondu.
2. U každé prioritní osy se v rozhodnutí Komise stanoví, zda se míra spolufinancování pro danou prioritní osu má vztahovat na:
a)
celkové způsobilé výdaje, včetně výdajů z veřejných zdrojů a soukromých zdrojů; nebo
b)
způsobilé výdaje z veřejných zdrojů.
3. Míra spolufinancování na úrovni každé prioritní osy, a případně podle kategorie regionu a fondu, operačních programů v rámci cíle Investice pro růst a zaměstnanost nesmí přesáhnout:
a)
85 % pro Fond soudržnosti;
b)
85 % pro méně rozvinuté regiony členských států, jejichž průměrný HDP na obyvatele za období let 2007 - 2009 byl nižší než 85 % průměru EU-27 v průběhu stejného období, a pro nejvzdálenější regiony, včetně dodatečných přídělů pro nejvzdálenější regiony v souladu s čl. 92 odst. 1 písm. e) a čl. 4 odst. 2 nařízení o EÚS;
c)
80 % pro méně rozvinuté regiony členských států neuvedených v písmeni b) a pro všechny regiony, jejichž HDP na obyvatele - používaný jako kritérium způsobilosti - za programové období 2007 až 2013 byl nižší než 75 % průměru EU-25 za totéž období, avšak jejichž HDP na obyvatele je vyšší než 75 % HDP průměru EU-27, jakož i pro regiony definované v čl. 8 odst. 1 nařízení (EU) č. 1083/2006, které na programové období 2007 až 2013 čerpají přechodnou podporu;
d)
60 % pro přechodové regiony, které nejsou uvedeny v písmeni c);
e)
50 % pro rozvinutější regiony, které nejsou uvedeny v písmeni c);
Pro období od 1. ledna 2014 do 30. června 2017 nesmí být míra spolufinancování na úrovni každé prioritní osy pro všechny operační programy na Kypru vyšší než 85 %.
Komise provede přezkum k posouzení toho, zda je odůvodněné zachovat míru spolufinancování uvedenou v druhém pododstavci po 30. červnu 2017 a případně předloží do 30. června 2016 legislativní návrh.
Míra spolufinancování na úrovni každé prioritní osy operačních programů v rámci cíle Evropská územní spolupráce nesmí přesáhnout 85 %.
Maximální míra spolufinancování podle prvního pododstavce písm. b), c), d) a e) se navýší u každé prioritní osy provádějící Iniciativu na podporu zaměstnanosti mladých lidí a pokud je prioritní osa určena pro sociální inovace nebo nadnárodní spolupráci nebo pro jejich kombinaci. Navýšení se stanoví v souladu s pravidly pro daný fond.
4. Míra spolufinancování dodatečného přídělu podle čl. 92 odst. 1 písm. e) pro regiony úrovně NUTS 2 splňující kritéria stanovená v protokolu č. 6 k aktu o přistoupení z roku 1994 nepřesáhne 50 %.
5. Maximální míra spolufinancování podle odstavce 3 na úrovni prioritní osy se zvýší o deset procentních bodů, pokud se celá prioritní osa provádí prostřednictvím finančních nástrojů nebo prostřednictvím komunitně vedeného místního rozvoje.
6. Příspěvek z fondů na každou prioritní osu nesmí být nižší než 20 % způsobilých výdajů z veřejných zdrojů.
7. V rámci operačního programu lze zřídit samostatnou prioritní osu s mírou spolufinancování až 100 % za účelem podpory operací prováděných prostřednictvím finančních nástrojů zřízených na úrovni Unie a řízených přímo či nepřímo Komisí. Pokud je pro tento účel zřízena samostatná prioritní osa, nesmí se podpora v rámci této osy provádět jinými prostředky.
Článek 121
Úprava míry spolufinancování
Míru spolufinancování z fondů na určitou prioritní osu lze upravit s ohledem na:
1)
důležitost prioritní osy pro dosahování strategie Unie zaměřené na inteligentní a udržitelný růst podporující začlenění při zohlednění zvláštních nedostatků, které je třeba řešit;
2)
ochranu a zlepšení životního prostředí, zejména uplatňováním zásady předběžné opatrnosti, zásady preventivních opatření a zásady „znečišťovatel platí“;
3)
míru mobilizace soukromých finančních prostředků;
4)
pokrytí oblastí, jež jsou vážně a trvale znevýhodněny přírodními nebo demografickými podmínkami, které jsou definovány takto:
a)
ostrovní členské státy způsobilé v rámci Fondu soudržnosti a jiné ostrovy s výjimkou těch, na jejichž území se nachází hlavní město členského státu nebo jež mají pevné spojení s pevninou,
b)
hornaté oblasti vymezené vnitrostátními právními předpisy členského státu,
c)
řídce (tzn. méně než 50 obyvatel na čtvereční kilometr) a velmi řídce (méně než 8 obyvatel na čtvereční kilometr) osídlené oblasti.
(d)
začlenění nejvzdálenějších regionů uvedených v článku 349 Smlouvy o fungování EU.
ČÁST ČTVRTÁ
OBECNÁ USTANOVENÍ PRO FONDY A ENRF
HLAVA VI
ŘÍZENÍ A KONTROLA
KAPITOLA I
Systémy řízení a kontroly
Článek 122
Povinnosti členských států
1. Členské státy zajistí, aby systémy řízení a kontroly operačních programů byly zavedeny v souladu s články 72, 73 a 74.
2. Členské státy předcházejí nesrovnalostem, odhalují je a zajišťují jejich nápravu a vymáhají neoprávněně vyplacené částky spolu s případnými úroky z prodlení. Oznámí Komisi nesrovnalosti v příspěvcích z fondů přesahující 10 000 EUR a průběžně ji informují o podstatném pokroku v souvisejících správních a soudních řízení.
Členské státy neoznamují Komisi nesrovnalosti související s:
a)
případy, kdy nesrovnalost spočívá pouze v úplném nebo částečném neprovedení určité operace uvedené ve spolufinancovaném operačním programu z důvodu úpadku příjemce;
b)
případy, na něž příjemce upozornil řídicí či certifikační orgán dobrovolně a dříve, než je některý z těchto orgánů odhalil, ať již před nebo po vyplacení příspěvku z veřejných zdrojů;
c)
případy, které řídicí nebo certifikační orgán odhalil a napravil dříve, než byly příslušné výdaje zahrnuty do výkazu výdajů předkládaných Komisi.
Ve všech ostatních případech, zejména před úpadkem nebo existuje-li podezření z podvodu, se zjištěné nesrovnalosti a související preventivní a nápravná opatření oznámí Komisi.
Nelze-li částky neoprávněně vyplacené příjemci získat zpět v důsledku pochybení nebo nedbalosti členského státu, zodpovídá za uhrazení dotčených částek zpět do rozpočtu Unie členský stát. Členské státy se mohou rozhodnout nevymáhat od příjemce neoprávněně vyplacenou částku příspěvku z fondů, pokud nepřesahuje 250 EUR bez zahrnutí úroku.
Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, kterými stanoví další podrobná pravidla týkající se kritérií pro určení případů nesrovnalostí, které je třeba oznámit, a údajů, jež je třeba poskytnout, a pro podmínky a postupy, jež se mají použít k rozhodnutí o tom, zda mají členské státy uhradit částky, které nelze získat zpět.
Komise přijme prováděcí akty, kterými stanoví četnost podávání zpráv o nesrovnalostech a jejich formát. Tyto prováděcí akty se přijímají poradním postupem podle čl. 150 odst. 2
3. Členské státy zajistí, aby nejpozději do 31. prosince 2015 mohly všechny výměny informací mezi příjemci a řídicím orgánem, certifikačním orgánem, auditním orgánem a zprostředkujícími subjekty probíhat prostřednictvím systému pro elektronickou výměnu údajů.
Systémy uvedené v prvním pododstavci usnadňují interoperabilitu s vnitrostátními a unijními rámci a umožňují příjemcům předkládat všechny informace uvedené v prvním pododstavci pouze jednou.
Komise přijme prováděcí akty, kterými stanoví podrobná pravidla týkající se výměny informací podle tohoto odstavce. Tyto prováděcí akty se přijmou přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
4. Odstavec 3 se nepoužije na ENRF.
KAPITOLA II
Řídicí a kontrolní orgány
Článek 123
Určení orgánů
1. Každý členský stát určí pro každý operační program celostátní, regionální nebo místní orgán veřejné správy nebo veřejný či soukromý subjekt jako řídicí orgán. Tentýž řídicí orgán může být určen pro více operačních programů.
2. Členský stát určí pro každý operační program celostátní, regionální nebo místní orgán veřejné správy nebo veřejný subjekt jako certifikační orgán, aniž je dotčen odstavec 3. Tentýž certifikační orgán může být určen pro více operačních programů.
3. Členský stát může pro operační program určit řídicí orgán, který je veřejným orgánem nebo subjektem a který navíc plní i funkce certifikačního orgánu.
4. Členský stát určí pro každý operační program celostátní, regionální nebo místní orgán veřejné správy nebo veřejný subjekt funkčně nezávislý na řídicím orgánu a certifikačním orgánu jako auditní orgán. Tentýž auditní orgán může být určen pro více operačních programů.
5. Za předpokladu, že je dodržena zásada oddělení funkcí, mohou být řídicí orgán, případně certifikační orgán, jakož i auditní orgán v případě fondů spjatých s cílem Investice pro růst a zaměstnanost a v případě ENRF součástí stejného orgánu veřejné správy nebo veřejného subjektu.
Pokud celková výše podpory z fondů na operační program přesáhne částku 250 000 000 EUR, nebo přesáhne 100 000 000 EUR z ENRF, může být auditní orgán součástí stejného orgánu veřejné správy nebo veřejného subjektu jako řídicí orgán buď v případě, že Komise v souladu s platnými ustanoveními předchozího programového období informovala přede dnem přijetí dotčeného operačního programu členský stát o svém závěru, že se členský stát může spolehnout zejména na stanovisko svého auditora, nebo v případě, že je Komise na základě zkušenosti z předchozího programového období přesvědčena, že institucionální organizace a odpovědnost auditního orgánu poskytuje odpovídající záruky jeho funkční nezávislosti a spolehlivosti.
6. Členský stát může určit jeden nebo více zprostředkujících subjektů pro výkon některých úkolů řídicího nebo certifikačního orgánu z pověření tohoto orgánu. Příslušná ujednání mezi řídicím orgánem nebo certifikačním orgánem a zprostředkujícími subjekty musí být oficiálně písemně zaznamenána.
7. Členský stát nebo řídicí orgán může pověřit řízením části operačního programu zprostředkující subjekt, a to písemnou dohodou mezi zprostředkujícím subjektem a členským státem nebo řídicím orgánem (dále jen „globální grant“). Zprostředkující subjekt poskytne záruky své solventnosti a způsobilosti v dotčeném oboru, jakož i v oblasti správního a finančního řízení.
8. Členský stát může z vlastního podnětu určit koordinační orgán, jehož úkolem je udržovat kontakt s Komisí a poskytovat jí informace, koordinovat činnost ostatních příslušných určených orgánů a podporovat harmonizované uplatňování platných právních předpisů.
9. Členský stát stanoví písemně pravidla upravující jeho vztahy s řídicími orgány, certifikačními orgány a auditními orgány, vztahy mezi těmito orgány navzájem a vztahy těchto orgánů s Komisí.
Článek 124
Postup pro určení řídicího orgánu a certifikačního orgánu
1. Předtím, než předloží Komisi první žádost o průběžnou platbu, oznámí jí členský stát den a formu určení řídicího a případně certifikačního orgánu, které bylo provedeno na příslušné úrovni.
2. Určení uvedené v odstavci 1 vychází ze zprávy a stanoviska nezávislého auditního subjektu, které hodnotí, zda orgány dodržují kritéria týkající se prostředí vnitřní kontroly, řízení rizik, řídící a kontrolní činnosti a monitorování stanovená v příloze XIII. Nezávislým auditním subjektem je auditní orgán nebo jiný veřejnoprávní či soukromoprávní subjekt, který má potřebnou auditorskou způsobilost, je nezávislý na řídicím orgánu, a případně i na certifikačním orgánu, a při výkonu své činnosti bere v úvahu mezinárodně uznávané auditorské standardy. Dospěje-li nezávislý auditní subjekt k závěru, že část řídícího a kontrolního systému, která se týká řídicího orgánu nebo certifikačního orgánu, je v zásadě stejná jako v předchozím programovém období a že na základě auditorské činnosti provedené v souladu s příslušnými ustanoveními nařízení (ES) č. 1083/2006 a nařízení Rady (ES) č. 1198/2006 (38) lze doložit jejich účinné fungování během tohoto období, může přijmout závěr, že příslušná kritéria jsou splněna, aniž by prováděl další auditorskou práci.
3. Pokud celková částka podpory z fondů na operační program přesahuje částku 250 000 000 EUR nebo z ENRF přesahuje částku 100 000 000 EUR, může si Komise do jednoho měsíce od oznámení o určení uvedeného v odstavci 1 vyžádat zprávu a stanovisko nezávislého auditního subjektu uvedeného v odstavci 2 a popis funkcí a postupů zavedených pro řídicí orgán a případně pro certifikační orgán. Komise rozhodne, zda si vyžádá tyto dokumenty na základě svého posouzení rizik s ohledem na informace o podstatných změnách ve funkcích a postupech řídicího orgánu a případně certifikačního orgánu ve srovnání s funkcemi a postupy zavedenými v předchozím programovém období a s ohledem na příslušné doklady jejich účinného fungování.
Komise může vznést připomínky do dvou měsíců od obdržení dokumentů uvedených v prvním pododstavci. Aniž je dotčen článek 83, posuzování těchto dokumentů nepřeruší vyřizování žádostí o průběžné platby.
4. Pokud celková částka podpory z fondů na operační program přesahuje částku 250 000 000 EUR nebo zv ENRF přesahuje částku 100 000 000 EUR, a pokud došlo k podstatným změnám ve funkcích a postupech řídicího orgánu a případně certifikačního orgánu ve srovnání s funkcemi a postupy zavedenými v předchozím programovém období, může členský stát z vlastního podnětu do dvou měsíců od oznámení určení uvedeného v odstavci 1 předložit Komisi dokumenty uvedené v odstavci 3. Komise se k těmto dokumentům vyjádří do tří měsíců od jejich obdržení.
5. Pokud ze stávajících výsledků auditu a kontroly vyplývá, že určený orgán již nesplňuje kritéria uvedená v odstavci 2, členský stát na odpovídající úrovni a podle závažnosti problému stanoví zkušební dobu, během níž musí být učiněna nezbytná nápravná opatření.
Pokud určený orgán neprovede požadovaná nápravná opatření ve zkušební době stanovené členským státem, členský stát na odpovídající úrovni ukončí určení tohoto orgánu.
Je-li pro některý určený orgán stanovena zkušební doba, členský stát o tom neprodleně informuje Komisi, přičemž jí poskytne údaje o dané zkušební době, o jejím ukončení v návaznosti na provedení nápravných opatření, jakož i o ukončení určení některého orgánu. Aniž je dotčeno použití článku 83, oznámení o tom, že členský stát stanovil pro některý určený orgán zkušební dobu, nepřeruší vyřizování žádostí o průběžné platby.
6. Je-li určení řídicího orgánu nebo certifikačního orgánu ukončeno, členský stát určí v souladu s postupem stanoveným v odstavci 2 nový subjekt, který převezme funkce řídicího orgánu nebo certifikačního orgánu, a oznámí to Komisi.
7. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku Komise přijme prováděcí akty, kterými stanoví vzor pro zprávu a stanovisko nezávislého auditního orgánu a popis funkcí a postupů zavedených pro řídicí orgán a případně pro certifikační orgán. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
Článek 125
Funkce řídicího orgánu
1. Řídicí orgán zodpovídá za řízení operačního programu v souladu se zásadou řádného finančního řízení.
2. Pokud jde o řízení operačního programu, řídicí orgán:
a)
podporuje činnost monitorovacího výboru uvedeného v článku 47 a poskytuje mu informace, které výbor potřebuje k plnění svých úkolů, zejména údaje týkající se pokroku operačního programu v dosahování cílů, finanční údaje a údaje týkající se ukazatelů a milníků;
b)
vypracovává výroční a závěrečné zprávy o provádění programu uvedené v článku 50 a po schválení monitorovacím výborem je předkládá Komisi;
c)
zpřístupňuje zprostředkujícím subjektům a příjemcům informace, které jsou důležité pro plnění jejich úkolů, respektive pro provádění operací;
d)
zřizuje systém pro zaznamenávání a uchovávání počítačových údajů o každé operaci, které jsou nezbytné pro monitorování, hodnocení, finanční řízení, ověřování a audit, případně včetně údajů o jednotlivých účastnících operací;
e)
zajišťuje, aby údaje uvedené v písmeni d) byly shromažďovány, zadávány a ukládány v systému uvedeném v písmeni d) a aby údaje o ukazatelích byly rozděleny podle pohlaví, pokud to vyžadují přílohy I a II nařízení o ESF.
3. Pokud jde o výběr operací, řídicí orgán:
a)
vypracovává a po schválení uplatňuje vhodné postupy a kritéria výběru, jež:
i)
zajistí, aby operace přispěly k dosažení konkrétních cílů a výsledků příslušné priority;
ii)
jsou nediskriminační a transparentní,
iii)
zohledňují obecné zásady stanovené v článcích 7 a 8;
b)
zajišťuje, aby vybraná operace spadala do působnosti dotčeného fondu nebo fondů a aby mohla být přiřazena ke kategorii zásahu, nebo v případě ENRF opatření, určené v prioritě nebo prioritách operačního programu;
c)
zajišťuje, aby byl příjemci poskytnut dokument, který stanoví podmínky podpory pro každou operaci, včetně zvláštních požadavků týkajících se produktů nebo služeb, jež mají být dodány v rámci operace, plánu financování a lhůty pro její provedení;
d)
se před schválením operace přesvědčí, že příjemce má správní, finanční a provozní způsobilost ke splnění podmínek uvedených v písmeni c);
e)
se přesvědčí, že pokud operace začala před podáním žádosti o financování řídicímu orgánu, byly dodrženy platné právní předpisy vztahující se na danou operaci;
f)
zajistí, aby po přemístění výrobní činnosti mimo programovou oblast nebyly do operací, které by měly získat podporu z fondů, začleněny činnosti, které byly nebo měly být předmětem řízení o zpětném získání vyplacených částek podle článku 71;
g)
určí kategorii zásahů, nebo v případě ENRF opatření, kterým se mají připisovat výdaje operace.
4. Pokud jde o finanční řízení a kontrolu operačního programu, řídicí orgán:
a)
ověřuje, že spolufinancované produkty a služby byly dodány a že výdaje, jež příjemci vykázali, byly skutečně zaplaceny a že je dodržen soulad s platnými právními předpisy, operačním programem a jsou splněny podmínky podpory operace;
b)
zajišťuje, aby příjemci zapojení do provádění operací hrazených na základě skutečně vynaložených způsobilých nákladů vedli buď oddělený účetní systém nebo používali vhodný účetní kód pro všechny transakce související s operací;
c)
zavádí účinná a přiměřená opatření proti podvodům s přihlédnutím ke zjištěným rizikům;
d)
stanoví postupy k zajištění toho, aby všechny doklady týkající se výdajů a auditů, jež jsou nezbytné pro zajištění odpovídající auditní stopy, byly uchovávány v souladu s požadavky čl. 72 písm. g);
e)
vypracovává prohlášení řídicího subjektu a shrnutí výsledků za daný rok podle čl. 59 odst. 5 písm. a) a b) finančního nařízení.
Odchylně od prvního pododstavce písm. a) může nařízení o EÚS stanovit zvláštní pravidla pro ověřování programů spolupráce.
5. Ověřování podle odst. 4 prvního pododstavce písm. a) musí zahrnovat tyto postupy:
a)
správní ověření každé žádosti o úhradu předložené příjemcem,
b)
ověření operací na místě.
Frekvence a rozsah ověření na místě musí být úměrné výši podpory z veřejných zdrojů poskytnuté na danou operaci a úrovni rizika zjištěného při těchto ověřeních a auditech prováděných auditním orgánem u systému řízení a kontroly jako celku.
6. Ověření jednotlivých operací na místě podle odst. 5 prvního pododstavce písm. b) lze provádět na základě výběru vzorků.
7. Pokud je v rámci operačního programu řídicí orgán rovněž příjemcem, je třeba přijmout pro ověření uvedená v odst. 4 prvním pododstavci písm. a) taková opatření, která zajistí odpovídající oddělení funkcí.
8. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, kterými stanoví pravidla upřesňující informace týkající se údajů, jež je třeba v rámci systému monitorování uvedeného v odst. 2 písm. d) tohoto článku zaznamenat a uchovat v elektronické podobě.
Komise přijme prováděcí akty, kterými stanoví technické specifikace systému zavedeného podle odst. 2 písm. d) tohoto článku. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
9. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, kterými stanoví podrobné minimální požadavky na auditní stopu uvedenou v odst. 4 prvním pododstavci písm. d) tohoto článku, pokud jde o účetní záznamy, které mají být uchovány, a o podklady, které mají být uchovávány na úrovni certifikačního orgánu, řídicího orgánu, zprostředkujících subjektů a příjemců podpory.
10. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku, Komise přijme prováděcí akty týkající se vzoru prohlášení řídicího subjektu uvedeného v odst. 4 prvním pododstavci písm. e) tohoto článku. Tyto prováděcí akty se přijímají poradním postupem podle čl. 150 odst. 2.
Článek 126
Funkce certifikačního orgánu
Certifikační orgán operačního programu zejména:
a)
vypracovává a předkládá žádosti o platbu Komisi a potvrzuje, že tyto žádosti pocházejí ze spolehlivých účetních systémů, zakládají se na ověřitelných podkladech a byly ověřeny řídicím orgánem;
b)
vypracovává účetní závěrky uvedené v čl. 59 odst. 5 písm. a) finančního nařízení;
c)
potvrzuje úplnost, přesnost a věrohodnost účetní závěrky a osvědčuje, že zaúčtované výdaje jsou v souladu s platnými právními předpisy a byly vynaloženy na operace vybrané pro financování podle kritérií platných pro daný operační program a v souladu s platnými právními předpisy;
d)
zajišťuje, aby existoval systém, který v počítačové podobě zaznamenává a ukládá účetní záznamy za každou operaci a který umožňuje zaznamenávat a ukládat všechny údaje potřebné k vypracování žádostí o platby a účetní závěrky, včetně záznamů o částkách, jež mají být získány zpět, částkách získaných zpět a částkách odejmutých z důvodu zrušení celého příspěvku na operaci či operační program nebo části tohoto příspěvku;
e)
zajišťuje, aby pro účely vypracování a předkládání žádostí o platbu obdržel od řídicího orgánu přiměřené informace o postupech a ověřeních prováděných v souvislosti s výdaji;
f)
při vypracování a předkládání žádostí o platbu zohledňuje výsledky všech auditů provedených auditním orgánem nebo z jeho pověření;
g)
vede v počítačové podobě účetní záznamy o výdajích vykázaných Komisi a odpovídajících příspěvcích z veřejných zdrojů vyplacených příjemcům;
h)
vede záznamy o částkách, které mají být získány zpět, a částkách odejmutých z důvodu zrušení celého příspěvku na operaci nebo jeho části. Částky získané zpět se vracejí do rozpočtu Unie před uzavřením operačního programu tak, že se odečtou z následného výkazu výdajů.
Článek 127
Funkce auditního orgánu
1. Auditní orgán zajišťuje, aby se prováděly audity řádného fungování systému řízení a kontroly operačního programu a audity vhodného vzorku operací na základě vykázaných výdajů. Audity vykázaných výdajů vycházejí z reprezentativního vzorku a jsou zpravidla založeny na statistických metodách výběru vzorků.
V řádně odůvodněných případech v souladu s mezinárodně uznávanými účetními standardy a ve všech případech, kdy počet operací v účetním roce nestačí k tomu, aby bylo možné použít statistickou metodu výběru vzorků, je možné na základě odborného úsudku auditního orgánu použít jinou než statistickou metodu výběru vzorků.
V těchto případech musí být velikost vzorku dostatečná k tomu, aby auditnímu orgánu umožnila vypracovat platný výrok auditora podle čl. 59 odst. 5 druhého pododstavce finančního nařízení.
Jiná než statistická metoda výběru vzorků se vztahuje alespoň na 5 % operací, jejichž výdaje byly vykázány Komisi v účetním roce, a na 10 % výdajů, které byly vykázány Komisi v účetním roce.
2. Provádí-li audity jiný subjekt než auditní orgán, zajistí auditní orgán, aby měl takový subjekt nezbytnou funkční nezávislost.
3. Auditní orgán zajistí, aby byly při auditní činnosti zohledněny mezinárodně uznávané auditní normy.
4. Do osmi měsíců od schválení operačního programu vypracuje auditní orgán auditní strategii pro provádění auditů. Auditní strategie stanoví metodiku auditu, způsob výběru vzorků pro audity operací a plánování auditů v souvislosti s aktuálním účetním rokem a dvěma následujícími účetními roky. Od roku 2016 do roku 2022 včetně se auditní strategie každoročně aktualizuje. Pokud se společný systém řízení a kontroly vztahuje na více než jeden operační program, může být pro dotčené operační programy vypracována jediná auditní strategie. Na žádost předkládá auditní orgán auditní strategii Komisi.
5. Auditní orgán vypracovává:
a)
výrok auditora v souladu s čl. 59 odst. 5 druhým pododstavcem finančního nařízení;
b)
kontrolní zprávu uvádějící hlavní zjištění auditů provedených v souladu odstavcem 1, včetně zjištění ohledně nedostatků v systémech řízení a kontroly, a navrhovaná a provedená nápravná opatření.
Pokud se společný systém řízení a kontroly vztahuje na více než jeden operační program, lze informace požadované podle prvního pododstavce písm. b) seskupit do jediné zprávy.
6. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku Komise přijme prováděcí akty, jimiž stanoví vzory pro auditní strategii, výrok auditora a kontrolní zprávu. Tyto prováděcí akty se přijímají poradním postupem podle čl. 150 odst. 2.
7. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, kterými stanoví rozsah a obsah auditu operací a auditů účetnictví a metodiku pro výběr vzorku operací uvedených v odstavci 1 tohoto článku.
8. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, jimiž stanoví podrobná pravidla pro používání údajů shromážděných během auditů prováděných úředníky Komise nebo pověřenými zástupci Komise.
KAPITOLA III
Spolupráce s auditními orgány
Článek 128
Spolupráce s auditními orgány
1. Komise spolupracuje s auditními orgány za účelem koordinace jejich plánů a způsobů auditu a neprodleně si s těmito orgány sděluje výsledky auditů zaměřených na systémy řízení a kontroly.
2. Pokud členský stát určí více auditních orgánů, může za účelem usnadnění této spolupráce určit koordinační subjekt.
3. Komise, auditní orgány a případný koordinační orgán se scházejí pravidelně, zpravidla nejméně jednou za rok, pokud není dohodnuto jinak, aby posoudily výroční kontrolní zprávu, výrok auditora a strategii auditu a vyměnili si názory na otázky týkající se zlepšení systémů řízení a kontroly.
HLAVA II
FINANČNÍ ŘÍZENÍ, SESTAVENÍ, KONTROLA A SCHVALOVÁNÍ ÚČETNÍ ZÁVĚRKY, UZAVÍRÁNÍ OPERAČNÍCH PROGRAMŮ A FINANČNÍ OPRAVY
KAPITOLA I
Finanční řízení
Článek 129
Společná pravidla pro platby
Členský stát zajistí, aby do uzavření operačního programu byla výše výdajů z veřejných zdrojů vyplacených příjemcům nejméně rovna příspěvku z fondů vyplacenému členskému státu Komisí.
Článek 130
Společná pravidla pro výpočet průběžných plateb a vyplacení konečného zůstatku
1. Jako průběžnou platbu uhradí Komise 90 % z částky vyplývající z uplatnění míry spolufinancování stanovené pro každou prioritu v rozhodnutí o přijetí operačního programu na způsobilé výdaje na danou prioritu uvedenou v žádosti o platbu. Komise určí výši zbývajících prostředků, které mají být vyplaceny jako průběžné platby nebo vráceny zpět v souladu s článkem 139.
2. Příspěvek z fondů nebo z ENRF na určitou prioritu poskytovaný prostřednictvím průběžných plateb a platby konečného zůstatku nesmí být vyšší než:
a)
způsobilé veřejné výdaje uvedené v žádosti o platbu pro danou prioritu; nebo
b)
příspěvek z fondů nebo z ENRF na prioritu stanovený v rozhodnutí Komise o schválení operačního programu.
Článek 131
Žádosti o platbu
1. Žádosti o platbu musí pro každou prioritu obsahovat:
a)
celkovou výši způsobilých výdajů, které vznikly příjemci a které byly uhrazeny při provádění operací, zanesenou v účetním systému certifikačního orgánu;
b)
celkovou výši výdajů z veřejných zdrojů vynaložených při provádění operací zanesenou v účetním systému certifikačního orgánu;
2. Způsobilé výdaje zahrnuté v žádosti o platbu musí být doloženy potvrzenými fakturami nebo účetními doklady stejné důkazní hodnoty, kromě forem podpory podle čl. 67 prvního pododstavce odst. 1 písm. b), c) a d), článku 68, čl. 69 odst. 1 a článku 109 tohoto nařízení a podle článku 14 nařízení o ESF. Pro tyto formy podpory se částky zahrnuté v žádosti o platbu rovnají nákladům vypočteným na příslušném použitelném základě.
3. V případě programů podpor podle článku 107 Smlouvy o fungování EU, příspěvek z veřejných zdrojů odpovídající výdajům uvedeným v žádosti o platbu vyplácí příjemcům orgán poskytující podporu.
4. Odchylně od odstavce 1 může žádost o platbu v případě státní podpory zahrnovat zálohy placené příjemci orgánem poskytujícím podporu, pokud jsou splněny tyto kumulativní podmínky:
a)
tyto zálohy jsou předmětem záruky poskytnuté bankou nebo jinou finanční institucí usazenou v příslušném členském státě nebo se na ně vztahuje nástroj poskytovaný jako záruka veřejným subjektem nebo příslušným členským státem
b)
tyto zálohy nepřesahují 40 % celkové výše podpory poskytnuté příjemci pro danou operaci;
c)
tyto zálohy jsou kryty výdaji placenými příjemci při provádění příslušné operace a doloženy příjmovými fakturami nebo účetními doklady rovnocenné průkazné hodnoty do tří let od roku vyplacení zálohy nebo do 31. prosince 2023, podle toho, conastane dříve, přičemž v případě nedodržení těchto podmínek se příští žádost o platbu odpovídajícím způsobem opraví.
5. V každé žádosti o platbu, která zahrnuje druhy záloh podle odstavce 4, se uvede samostatně celková částka hrazená z operačního programu jako záloha, částka uhrazená z výdajů příjemců do tří let po vyplacení zálohy v souladu s odst. 4 písm. c) a částka, která nebyla kryta výdaji příjemci a pro kterou neuplynula lhůta tří let.
6. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku Komise přijme prováděcí akty, jimiž stanoví vzor žádostí o platbu. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
Článek 132
Vyplácení příjemcům
1. Řídicí orgán v závislosti na dostupných finančních prostředcích z počátečního a ročního předběžného financování a záloh zajistí, aby příjemci obdrželi celkovou částku způsobilých výdajů z veřejných zdrojů v plné výši a ve lhůtě 90 dnů od data předložení své žádosti o platbu.
Žádná částka se neodečítá ani nezadržuje a nejsou vymáhány žádné zvláštní poplatky či jiné poplatky s rovnocenným účinkem, které by snížily tyto částky určené příjemcům.
2. Platební lhůta uvedená v odstavci 1 může být řídicím orgánem přerušena v jednom z těchto řádně odůvodněných případů:
a)
částka uvedená v žádosti o platbu je nesprávná nebo nebyly předloženy příslušné podklady, včetně dokladů nutných k řízení ověřování podle čl. 125 prvního pododstavce odst. 4 písm. a);
b)
bylo zahájeno řízení v souvislosti s možnými nesrovnalostmi týkajícími se příslušných výdajů.
Dotyčný příjemce je písemně informován o přerušení platební lhůty a jeho důvodech.
Článek 133
Použití eura
1. Členské státy, které ke dni podání žádosti o platbu nepřijaly euro jako svou měnu, přepočítají na eura výši výdajů vynaložených v národní měně. Tyto částky se přepočítají na eura tak, že se použije měsíční účetní směnný kurs Komise platný v měsíci, v němž výdaj zaúčtuje certifikační orgán dotčeného operačního programu. Směnný kurs Komise elektronicky zveřejňuje každý měsíc.
2. Odchylně od odstavce 1 může nařízení o EÚS stanovit zvláštní pravidla harmonogramu přepočtu na euro.
3. Pokud se euro stane měnou členského státu, použije se postup pro přepočet uvedený v odstavci 1 i nadále na veškeré výdaje zaúčtované certifikačním orgánem přede dnem vstupu pevného přepočítacího koeficientu mezi národní měnou a eurem v platnost.
Článek 134
Vyplácení předběžných plateb
1. Počáteční předběžná platba se provádí v těchto splátkách:
a)
v roce 2014: 1 % částky podpory z fondů a z ENRF na celé programové období pro daný operační program nebo 1,5 % částky podpory z fondů a z ENRF na celé programové období pro daný operační program, pokud členský stát přijímá od roku 2010 finanční pomoc v souladu s články 122 a 143 Smlouvy o fungování EU nebo z evropského nástroje finanční stability nebo pokud přijímá ke dni 31. prosince 2013 finanční pomoc v souladu s články 136 a 143 Smlouvy o fungování EU;
b)
v roce 2015: 1 % částky podpory z fondů a z ENRF na celé programové období pro daný operační program nebo 1,5 % částky podpory z fondů a z ENRF na celé programové období pro daný operační program, pokud členský stát přijímá od roku 2010 finanční pomoc v souladu s články 122 a 143 Smlouvy o fungování EU nebo z evropského nástroje finanční stability nebo pokud přijímá ke dni 31. prosince 2014 finanční pomoc v souladu s články 136 a 143 Smlouvy o fungování EU;
c)
v roce 2016: 1 % částky podpory z fondů a z ENRF na celé programové období pro daný operační program.
Pokud je operační program přijat v roce 2015 nebo později, vyplatí se dřívější splátky v roce přijetí.
2. Roční částka předběžného financování se vyplatí před 1. červencem v letech 2016 až 2023. Je jí následující procentuální hodnota z částky podpory z fondů a z ENRF na celé programové období pro daný operační program:
-
2016: 2 %
-
2017: 2,625 %
-
2018: 2,75 %
-
2019: 2,875 %
-
2020 to 2023: 3 %.
3. Při výpočtu částky počátečního předběžného financování uvedené v odstavci 1 nezahrnuje částka podpory na celé programové období částky z výkonnostní rezervy, které byly původně přiděleny na operační program.
Při výpočtu částky ročního předběžného financování uvedené v odstavci 2 do roku 2020 včetně nezahrnuje částka podpory na celé programové období částky z výkonnostní rezervy, které byly původně přiděleny na operační program.
Článek 135
Lhůty pro podávání žádostí o průběžné platby a pro jejich vyplácení
1. Certifikační orgán podává v souladu s čl. 131 odst. 1 pravidelně žádosti o průběžné platby k pokrytí částek zanesených v účetním systému v daném účetním roce. Pokud to však certifikační orgán považuje za nezbytné, může uvést takové částky v žádostech o platbu předložených v následujících účetních letech.
2. Certifikační orgán předloží konečné žádosti o průběžnou platbu do 31. července po konci předchozího účetního roku a v každém případě před první žádosti o průběžnou platbu na další účetní rok.
3. První žádost o průběžnou platbu nesmí být podána dříve, než je Komisi oznámeno určení řídicího orgánu a certifikačního orgánu podle článku 124.
4. Průběžné platby se neposkytují na operační program, pokud výroční zpráva o provádění nebyla zaslána Komisi v souladu s pravidly pro daný fond.
5. V závislosti na dostupných finančních prostředcích provede Komise průběžnou platbu nejpozději do 60 dnů ode dne, kdy byla žádost o platbu zaregistrována u Komise.
Článek 136
Zrušení závazku
1. Komise zruší jakýkoli díl částky v operačním programu, který nebyl použit pro platbu počátečního a ročního předběžného financování a průběžné platby do 31. prosince třetího rozpočtového roku následujícího po roce, v němž byl přijat rozpočtový závazek v rámci operačního programu nebo v souvislosti s nímž nebyla v souladu s článkem 131 předložena žádost o platbu podle odstavce 135.
2. Ta část závazků, které zůstanou otevřené ke dni 31. prosince 2023, se zruší, pokud nebude do lhůty stanovené v čl. 141 odst. 1 předložen Komisi některý z dokladů požadovaných podle čl. 141 odst. 1.
KAPITOLA II
Sestavení, kontrola a schválení účetní závěrky, uzavírání operačních programů a pozastavení plateb
Oddíl I
Sestavení, kontrola a schválení účetní závěrky
Článek 137
Sestavení účetní závěrky
1. Komisi se předkládá účetní závěrka uvedená v čl. 59 odst. 5 písm. a) finančního nařízení za každý operační program. Tato účetní závěrka pokrývá účetní rok a na úrovni každé priority, případně fondu a kategorie regionů zahrnuje:
a)
celkovou výši způsobilých výdajů vedenou v účetních systémech certifikačního orgánu, která byla zahrnuta v žádostech o platbu předložených Komisi v souladu s článkem 131 a čl. 135 odst. 2 do 31. července následujícího po ukončení účetního roku, celkovou výši odpovídajících výdajů z veřejných zdrojů vynaložených při provádění operací a celkovou částku odpovídajících plateb vyplacených příjemcům podle čl. 132 odst. 1;
b)
částky odňaté a získané zpět v průběhu účetního roku, částky, které mají být získány zpět na konci účetního roku, částky získané zpět podle článku 71 a částky, které zpět získat nelze;
c)
částky příspěvků na programy vyplacené do finančních nástrojů podle čl. 41 odst. 1 a zálohy státní podpory podle čl. 131 odst. 4;
d)
pro každou prioritu porovnání výdajů uvedených podle písmene a) s výdaji vykázanými za tentýž účetní rok v žádostech o platbu, spolu s vysvětlením případných rozdílů.
2. Pokud jsou výdaje předtím uvedené v žádosti o průběžnou platbu pro daný účetní rok vyjmuty členským státem z jeho účetní závěrky z důvodu probíhajícího posouzení zákonnosti a správnosti těchto výdajů, mohou být v žádosti o průběžnou platbu související s následujícími účetními roky uvedeny některé nebo všechny výdaje, které jsou následně shledány zákonnými a správnými.
3. Za účelem zajištění jednotných podmínek k provedení tohoto článku, Komise přijme prováděcí akty, jimiž stanoví vzor účetní závěrky uvedené v tomto článku. Tyto prováděcí akty se přijímají přezkumným postupem podle čl. 150 odst. 3.
Článek 138
Předkládání informací
Členské státy předloží za každý rok od roku 2016 do roku 2025 včetně ve lhůtě stanovené v čl. 59 odst. 5 finančního nařízení dokumenty uvedené ve zmíněném článku, a to:
a)
účetní závěrku uvedenou v čl. 137 odst. 1 tohoto nařízení za předchozí účetní rok;
b)
prohlášení řídícího subjektu a shrnutí výsledků za daný rok uvedené v čl. 125 odst. 4 prvním pododstavci písm. e) tohoto nařízení za předchozí účetní rok;
c)
výrok auditora a kontrolní zprávu uvedené v čl. 127 odst. 5 prvním pododstavci písm. a) a b) tohoto nařízení za předchozí účetní rok.
Článek 139
Kontrola a schválení účetní závěrky
1. Komise provede kontrolu dokumentů předložených členským státem podle článku 138. Na žádost Komise poskytne členský stát veškeré dodatečné informace potřebné k tomu, aby umožnil Komisi ve lhůtě uvedené v článku 84 zjistit, zda je účetní závěrka úplná, přesná a pravdivá.
2. Komise schválí účetní závěrku, pokud dospěje k závěru, že je úplná, přesná a pravdivá. Komise dojde k takovému závěru v případě, že auditní orgán poskytl výrok bez výhrad, pokud jde o úplnost, přesnost a pravdivost účetní závěrky, pokud Komise nemá konkrétní důkazy o tom, že je výrok auditora ohledně účetní závěrky nespolehlivý.
3. Komise oznámí členskému státu ve lhůtě stanovené v článku 84, zda může účetní závěrku schválit.
4. Pokud z důvodů na straně členského státu nemůže Komise schválit účetní závěrku ve lhůtě stanovené v článku 84, uvědomí o tom členské státy a v souladu s odstavcem 2 tohoto článku uvede důvody svého rozhodnutí a opatření, která je třeba přijmout, a lhůtu pro jejich provedení. Na konci lhůty pro provedení těchto opatření oznámí Komise členským státům, zda může účetní závěrku schválit.
5. Komise pro účely schválení účetní závěrky nezohledňuje otázky související se zákonností a správností příslušných transakcí týkajících se výdajů uvedených v účetní závěrce. Aniž jsou dotčeny články 83 a 142, postup kontroly a schvalování účetní závěrky nepřeruší zpracovávání žádostí o průběžné platby a nepovede k pozastavení plateb.
6. Na základě schválené účetní závěrky Komise vypočítá částku k tíži fondů a ENRF za příslušný účetní rok a následné úpravy, pokud jde o platby převáděné členským státům. Komise vezme v úvahu:
a)
zaúčtované částky uvedené v čl. 137 odst. 1 písm. a) a částky, u kterých se použije míra spolufinancování pro každou prioritu;
b)
celkovou částku plateb provedených Komisí v průběhu daného účetního roku, která se skládá z:
i)
částky průběžných plateb vyplacených Komisí v souladu s čl. 130 odst. 1 a článkem 24 a
ii)
částky ročního předběžného financování vyplaceného podle čl. 134 odst. 2.
7. Po provedení výpočtu podle odstavce 6 Komise zúčtuje příslušné každoroční předběžné financování a vyplatí veškeré dodatečné splatné částky během 30 dnů po schválení účetní závěrky. Pokud existuje částka, která má být získána zpět od členského státu, musí být předmětem inkasního příkazu vydaného Komisí, který se provádí pokud možno započtením proti částce splatné příslušnému členskému státu v rámci následujících plateb na stejný operační program. Takové zpětné získání finanční částky nepředstavuje finanční opravu a nesnižuje podporu příslušného operačního programu poskytovanou z fondů. Částka získaná zpět představuje v souladu s čl. 177 odst. 3 finančního nařízení účelově vázaný příjem.
8. Pokud po uplatnění postupu uvedeného v odstavci 4 nemůže Komise schválit účetní závěrku, rozhodne na základě dostupných informací a v souladu s odstavcem 6 o částce k tíži fondů pro daný účetní rok a informuje o tom členský stát. Pokud členský stát během dvou měsíců po předání informací Komisí oznámí Komisi svůj souhlas, použije se odstavec 7. V případě nesouhlasu přijme Komise prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnutí, v němž stanoví částku k tíži fondů pro daný účetní rok. Toto rozhodnutí nepředstavuje finanční opravu a nesnižuje podporu příslušného operačního programu poskytovanou z fondů. Na základě takového rozhodnutí Komise provede v souladu s odstavcem 7 úpravy plateb členskému státu.
9. Schválením účetní závěrky Komisí nebo rozhodnutím Komise podle odstavce 8 tohoto článku není dotčeno provádění oprav podle článků 144 a 145.
10. Aniž jsou dotčeny články 144 a 145, členské státy mohou nahradit nesprávné částky, které jsou zjištěny po předložení účetní závěrky, provedením odpovídajících úprav v účetní závěrce za účetní rok, v němž jsou nesrovnalosti odhaleny.
Článek 140
Dostupnost dokladů
1. Aniž jsou dotčena pravidla upravující státní podporu, řídicí orgán zajistí, aby všechny doklady o výdajích podporovaných z fondů o operacích, u nichž jsou celkové způsobilé výdaje nižší než 1 000 000 EUR, byly dány na požádání k dispozici Komisi a Evropskému účetnímu dvoru po dobu tří let od 31. prosince následujícího po předložení účetní závěrky, v níž jsou výdaje na operaci uvedeny.
V případě operací neuvedených v prvním pododstavci jsou všechny doklady k dispozici po dobu dvou let od 31. prosince následujícího po předložení účetní závěrky, v níž jsou zahrnuty konečné výdaje ukončené operace.
Řídicí orgán může rozhodnout, že na operace, u nichž celkové způsobilé výdaje nepřesahují 1 000 000 EUR, použije pravidlo uvedené v druhém pododstavci.
Lhůta uvedená v prvním pododstavci se přeruší buď v případě právního řízení, anebo na základě řádně odůvodněné žádosti Komise.
2. Řídicí orgán informuje příjemce o datu, kdy začíná běžet lhůta uvedená v odstavci 1.
3. Doklady se uchovávají buď ve formě originálů, nebo ověřených kopií originálů, případně na běžných nosičích dat, včetně elektronické verze originálních dokladů nebo dokladů existujících pouze v elektronické podobě.
4. Tyto doklady se uchovávají ve formě umožňující identifikaci subjektů údajů po dobu ne delší než je nezbytné pro účely, ke kterým byly údaje shromážděny nebo ke kterým jsou dále zpracovávány.
5. Postup ověřování souladu dokladů uchovávaných na běžných nosičích dat s originály dokladů stanoví vnitrostátní orgány, přičemž tento postup zajistí, aby uchovávané verze splňovaly podmínky vnitrostátních právních předpisů a byly dostatečně spolehlivé pro účely auditu.
6. Pokud doklady existují pouze v elektronické podobě, musí používané počítačové systémy splňovat uznávané bezpečnostní normy, které zajistí, že uchovávané doklady splňují požadavky vnitrostátních právních předpisů a jsou dostatečně spolehlivé pro účely auditu.
Oddíl II
Uzavírání operačních programů
Článek 141
Předkládání závěrečných dokladů a platba konečného zůstatku
1. Kromě dokladů uvedených v článku 138 za poslední účetní rok od 1. července 2023 do 30. června 2024, členské státy předloží závěrečnou zprávu o provádění operačního programu nebo nejnovější výroční zprávu o provádění operačního programu, který čerpá podporu z ENRF.
2. Konečný zůstatek bude vyplacen do tří měsíců ode dne schválení účetní závěrky za poslední účetní rok nebo do jednoho měsíce od data schválení závěrečné zprávy o provádění, podle toho, co nastane později.
Oddíl III
Pozastavení plateb
Článek 142
Pozastavení plateb
1. Komise může všechny průběžné platby nebo jejich část na úrovni priorit nebo operačních programů pozastavit, jestliže je splněna alespoň jedna z následujících podmínek:
a)
v účinném fungování systému řízení a kontroly operačního programu existuje závažný nedostatek, který ohrožuje příspěvek Unie k operačnímu programu a v souvislosti s nímž nebyla přijata opatření k nápravě;
b)
určitý výdaj ve výkazu výdajů je spojen s nesrovnalostí, jež má závažné finanční důsledky a která nebyla napravena;
c)
členský stát nepřijal nezbytná opatření k nápravě situace, která vedla k přerušení platební lhůty podle článku 83;
d)
existují závažné nedostatky v kvalitě a spolehlivosti monitorovacího systému nebo údajů o společných a specifických ukazatelích;
e)
nebyla dokončena opatření ke splnění předběžných podmínek, s výhradou podmínek stanovených v článku 19;
f)
z přezkumu výkonnosti určité priority vyplývá, že se došlo k závažnému selhání, pokud jde o dosažení milníků této priority týkajících se finančních ukazatelů a ukazatelů výstupů a klíčových prováděcích kroků stanovených ve výkonnostním rámci, s výhradou podmínek stanovených v článku 22.
Zvláštní pravidla pro ENRF mohou stanovit zvláštní důvody pro přerušení plateb v souvislosti s neplněním pravidel společné rybářské politiky, které jsou přiměřené a zohledňují povahu, závažnost, dobu trvání a opakování neplnění pravidel.
2. Komise se může prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnout pozastavit všechny průběžné platby nebo jejich část poté, co poskytla členskému státu příležitost, aby předložil své připomínky.
3. Komise ukončí pozastavení všech průběžných plateb nebo jejich části, pokud členský stát přijme nezbytná opatření, která umožňují pozastavení zrušit.
KAPITOLA III
Finanční opravy
Oddíl I
Finanční opravy prováděné členskými státy
Článek 143
Finanční opravy prováděné členskými státy
1. Za vyšetřování nesrovnalostí, provedení potřebných finančních oprav a vymáhání neoprávněně vyplacených částek zodpovídají v prvé řadě členské státy. V případě systémových nesrovnalostí rozšíří členský stát své vyšetřování na všechny operace, které by mohly být dotčeny.
2. Členské státy provádějí finanční opravy potřebné v souvislosti s jednotlivými nebo systémovými nesrovnalostmi zjištěnými u operací nebo operačních programů. Finanční opravy spočívají ve zrušení celého příspěvku na operaci nebo operační program z veřejných zdrojů nebo jeho části. Členský stát zohlední povahu a závažnost nesrovnalostí a finanční ztrátu, která fondům nebo ENRF vznikla, a uplatní přiměřenou opravu. Finanční opravy zaznamená řídicí orgán do účetní závěrky za účetní rok, ve kterém se o zrušení rozhodlo.
3. Příspěvek z fondů nebo ENRF zrušený podle odstavce 2 může členský stát znovu použít v rámci daného operačního programu s výhradou odstavce 4.
4. Příspěvek zrušený podle odstavce 2 nelze znovu použít na žádnou operaci, která byla předmětem opravy nebo - pokud je finanční oprava provedena z důvodu systémové nesrovnalosti - na žádnou operaci ovlivněnou touto systémovou nesrovnalostí.
5. Zvláštní pravidla pro ENRF mohou stanovit zvláštní důvody pro finanční opravy ze strany členských států v souvislosti s neplněním pravidel společné rybářské politiky, které jsou přiměřené a zohledňují povahu, závažnost, dobu trvání a opakování neplnění pravidel.
Oddíl II
Finanční opravy prováděné komisí
Článek 144
Kritéria pro finanční opravy
1. Komise provede finanční opravy prostřednictvím prováděcích aktů zrušením celého příspěvku Unie na operační program nebo jeho části podle článku 85, jestliže po provedení nezbytných šetření dojde k závěru, že
a)
vyskytují se závažné nedostatky v účinném fungování systému řízení a kontroly operačního programu, které ohrožují příspěvek Unie již vyplacený na daný operační program;
b)
členský stát nesplnil před zahájením opravného řízení podle tohoto odstavce své povinnosti podle článku 143.
c)
výdaje uvedené v žádosti o platbu nejsou správné a nebyly členským státem opraveny před zahájením opravného řízení podle tohoto odstavce.
Komise při svých finančních opravách vychází z jednotlivých případů zjištěných nesrovnalostí, přičemž přihlíží k tomu, zda se jedná o systémovou nesrovnalost. Pokud nelze přesně vyčíslit výši nesprávných výdajů uplatněných u fondů nebo ENRF, použije Komise finanční opravu na základě paušální sazby nebo extrapolace.
2. Při rozhodování o provedení opravy podle odstavce 1 Komise dodržuje zásadu proporcionality zohledněním povahy a závažnosti nesrovnalostí a rozsah a finanční důsledky nedostatků zjištěných v systému řízení a kontroly daného operačního programu.
3. Jestliže Komise zakládá své stanovisko na výrocích jiných auditorů než auditorů svých vlastních útvarů, vypracuje vlastní závěry ohledně finančních důsledků po posouzení opatření přijatých dotyčným členským státem podle čl. 143 odst. 2, oznámení zaslaných podle čl. 122 odst. 2 a případných odpovědí členského státu.
4. V souladu s čl. 22 odst. 7, pokud Komise na základě posouzení závěrečné zprávy o provádění operačního programu u fondů nebo nejnovější výroční zprávy o provádění u ENRF zjistí závažné neplnění cílů stanovených ve výkonnostním rámci, může v souvislosti s dotyčnými prioritami uplatnit prostřednictvím prováděcích aktů finanční opravy.
5. Pokud členský stát neplní své povinnosti podle článku 95, může Komise v závislosti na míře porušování těchto povinností provést finanční opravu zrušením celého příspěvku ze strukturálních fondů pro dotyčný členský stát nebo části tohoto příspěvku.
6. Komisi je svěřena pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci v souladu s článkem 149, jimiž stanoví podrobná pravidla týkající se kritérií pro určování závažných nedostatků v účinném fungování systémů řízení a kontroly, dále základní typy těchto nedostatků, kritéria, která slouží k určení výše finančních oprav, jež mají být použity, a kritéria pro použití paušální sazby nebo extrapolovaných finančních oprav.
7. Zvláštní pravidla pro ENRF mohou stanovit zvláštní důvody pro finanční opravy prováděné Komisí v souvislosti s neplněním pravidel společné rybářské politiky, které jsou přiměřené a zohledňují povahu, závažnost, dobu trvání a opakování neplnění pravidel.
Článek 145
Postup
1. Před přijetím rozhodnutí o finanční opravě zahájí Komise řízení oznámením předběžných závěrů svého šetření členskému státu spolu s výzvou, aby členský stát do dvou měsíců předložil své připomínky.
2. Navrhuje-li Komise finanční opravu na základě extrapolace nebo paušální sazby, dostane členský stát příležitost prokázat přezkoumáním příslušné dokumentace, že skutečný rozsah nesrovnalosti je menší, než jak byl posouzen Komisí. Po dohodě s Komisí může členský stát omezit rozsah tohoto přezkumu na vhodnou část nebo vzorek příslušné dokumentace. S výjimkou řádně odůvodněných případů nesmí doba povolená pro takové přezkoumání překročit další dva měsíce od uplynutí lhůty dvou měsíců uvedené v odstavci 1.
3. Komise zohlední veškeré důkazy předložené členským státem ve lhůtách uvedených v odstavcích 1 a 2.
4. Nepřijme-li členský stát předběžné závěry Komise, pozve ho Komise na slyšení, aby se zaručilo, že jsou k vyvození závěru Komise ohledně uplatnění finanční opravy k dispozici všechny důležité informace a zjištění.
5. V případě dohody a aniž je dotčen odstavec 6 tohoto článku může členský stát opětovně použít příslušné fondy v souladu s čl. 143 odst. 3.
6. V zájmu uplatnění finančních oprav přijme Komise prostřednictvím prováděcích aktů rozhodnutí do šesti měsíců ode dne slyšení nebo ode dne obdržení dalších informací, pokud členský stát souhlasil s tím, že tyto dodatečné informace po slyšení předloží. Komise vezme v úvahu veškeré informace a připomínky předložené v průběhu řízení. Pokud se slyšení neuskuteční, začíná šestiměsíční lhůta běžet dva měsíce po dni, kdy Komise odeslala pozvánku ke slyšení.
7. Zjistí-li Komise při vykonávání svých funkcí podle článku 75 nebo Evropský účetní dvůr nesrovnalosti dokládající závažné nedostatky v účinném fungování systémů řízení a kontroly, sníží výsledná finanční oprava podporu z fondů na daný operační fond.
První pododstavec se nepoužije v případě závažných nedostatků v účinném fungování systémů kontroly a řízení, které byly před jejich zjištěním ze strany Komise nebo Evropského účetního dvora:
a)
zjištěny v prohlášení řídícího subjektu, výroční kontrolní zprávě nebo výroku auditora předložených Komisi v souladu s čl. 59 odst. 5 finančního nařízení nebo v jiných zprávách o auditu auditního orgánu předložených Komisi a pokud byla přijata příslušná opatření; nebo
b)
předmětem náležitých nápravných opatření ze strany členského státu.
Posouzení závažných nedostatků v účinném fungování systémů řízení a kontroly vychází z platných právních předpisů v době, kdy byly předloženy příslušná prohlášení řídících subjektů, výroční kontrolní zprávy a výroky auditora.
Komise při rozhodování o finanční opravě:
a)
dodržuje zásadu proporcionality tím, že zohlední povahu a rozsah závažných nedostatků v účinném fungování systémů řízení a kontroly a jejich finanční důsledky pro rozpočet Unie;
b)
pro účely použití paušální sazby nebo opravy extrapolací vyloučí výdaje, u nichž nesrovnalosti odhalil již členský stát a které byly předmětem úpravy v účetní uzávěrce v souladu s čl. 139 odst. 10, jakož i výdaje podléhající probíhajícímu posuzování jejich zákonnosti a správnosti podle čl. 137 odst. 2;
c)
zohlední paušální sazbu nebo opravy extrapolací použité na výdaje ze strany členského státu z důvodu jiných závažných nedostatků, které členský stát odhalil při určování zbytkového rizika pro rozpočet Unie.
8. Zvláštní pravidla pro ENRF mohou stanovit doplňková procesní pravidla pro finanční opravy podle čl. 144 odst. 7.
Článek 146
Povinnosti členských států
Finanční opravou ze strany Komise není dotčena povinnost členského státu získávat zpět vyplacené částky podle čl. 143 odst. 2 tohoto nařízení a státní podporu ve smyslu čl. 107 odst. 1 Smlouvy o fungování EU a podle článku 14 nařízení Rady (ES) č. 659/1999 (39).
Článek 147
Vrácení platby
1. Každá částka, která má být vrácena do rozpočtu Unie, se uhrazuje přede dnem splatnosti uvedeným v příkazu k úhradě vydaném v souladu s článkem 73 finančního nařízení. Dnem splatnosti je poslední den druhého měsíce po vydání příkazu.
2. Každým prodlením při navracení částky vzniká nárok na úrok z prodlení ode dne splatnosti až do dne uskutečnění platby. Sazba tohoto úroku z prodlení je o jeden a půl procentního bodu vyšší než sazba používaná Evropskou centrální bankou při jejích hlavních refinančních operacích v první pracovní den měsíce, do kterého spadá den splatnosti.
HLAVA III
PŘIMĚŘENÁ KONTROLA OPERAČNÍCH PROGRAMŮ
Článek 148
Přiměřená kontrola operačních programů
1. Na operace, u nichž celkové způsobilé výdaje nepřesahují v případě EFRR a Fondu soudržnosti 200 000 EUR, v případě ESF 150 000 EUR nebo v případě ENRF 100 000 EUR, se nevztahuje více než jeden audit provedený buď auditním orgánem, nebo Komisí před předložením účetní závěrky, v níž jsou zahrnuty konečné výdaje ukončené operace. Na jiné operace se nevztahuje více než jeden audit za účetní rok provedený buď auditním orgánem, nebo Komisí před předložením účetní závěrky, v níž jsou zahrnuty konečné výdaje ukončené operace. Operace nepodléhají auditu ze strany Komise nebo auditního orgánu v roce, kdy audit již provedl Evropský účetní dvůr, pokud mohou být výsledky auditní činnosti, kterou Evropský účetní dvůr s ohledem na tyto operace provedl, použity auditním orgánem nebo Komisí za účelem splnění jejich příslušných povinností.
2. U operačních programů, jež podle posledního výroku auditora nevykazují žádné významné nedostatky, se může Komise s auditním orgánem při následujícím setkání podle čl. 128 odst. 3 dohodnout, že lze úroveň potřebné auditní činnosti snížit tak, aby byla úměrná zjištěné míře rizika. V takových případech neprovádí Komise své vlastní audity na místě, pokud neexistují důkazy naznačující nedostatky v systému řízení a kontroly, jež nepříznivě ovlivňují výdaje vykázané Komisi v účetním roce, za který byla účetní závěrka přijata Komisí.
3. V případě operačních programů, u nichž Komise dojde k závěru, že se může spolehnout na výrok auditního orgánu, se může s auditním orgánem dohodnout, že omezí vlastní audity Komise na místě, jejichž předmětem je práce auditního orgánu, pokud neexistují důkazy o nedostatcích v práci auditního orgánu za účetní rok, za který byla účetní závěrka přijata Komisí.
4. Bez ohledu na odstavec 1 mohou, auditní orgán a Komise provádět audity operací v případě, že se při posuzování rizik nebo v rámci auditu ze strany Evropského účetního dvora zjistí zvláštní riziko nesrovnalostí či podvodu, v případě důkazů o závažných nedostatcích v účinném fungování systému řízení a kontroly daného operačního programu a po dobu uvedenou v čl. 140 odst. 1. Komise může za účelem hodnocení práce auditního orgánu přezkoumat auditní stopu dotyčného auditního orgánu nebo se zúčastnit auditů na místě prováděných auditním orgánem, a pokud je to z hlediska získání jistoty o účinném fungování auditního orgánu nutné v souladu s mezinárodně přijatými auditními standardy, může Komise provádět i audit operací.
ČÁST PĚT
USTANOVENÍ O PŘENESENÍ PRAVOMOCI, PROVÁDĚCÍ, PŘECHODNÁ A ZÁVĚREČNÁ USTANOVENÍ
KAPITOLA I
Ustanovení o přenesení pravomoci a prováděcí ustanovení
Článek 149
Výkon přenesené pravomoci
1. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci je svěřena Komisi za podmínek stanovených v tomto článku.
2. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci uvedená v čl. 5 odst. 3, čl. 12 druhém pododstavci, čl. 22 odst. 7 čtvrtém pododstavci, čl. 37 odst. 13, čl. 38 odst. 4 třetím pododstavci, čl. 40 odst. 4, čl. 41 odst. 3, čl. 42 odst. 1 druhém pododstavci, čl. 42 odst. 6, čl. 61 odst. 3 druhém, třetím, čtvrtém a sedmém pododstavci, čl. 63 odst. 4, čl. 64 odst. 4, čl. 68 odst. 1 druhém pododstavci, čl. 101 čtvrtém pododstavci, čl. 122 odst. 2 pátém pododstavci, čl. 125 odst. 8 prvním pododstavci a odst. 9, čl. 127 odst. 7 a 8 a čl. 144 odst. 6 je svěřena Komisi na dobu od 21. prosince 2013 do 31. prosince 2020.
3. Evropský parlament nebo Rada mohou přenesení pravomoci uvedené v čl. 5 odst. 3, čl. 12 druhém pododstavci, čl. 22 odst. 7 čtvrtém pododstavci, čl. 37 odst. 13, čl. 38 odst. 4 třetím pododstavci, čl. 40 odst. 4, čl. 41 odst. 3, čl. 42 odst. 1 druhém pododstavci, čl. 42 odst. 6, čl. 61 odst. 3 druhém, třetím, čtvrtém a sedmém pododstavci, čl. 63 odst. 4, čl. 64 odst. 4, čl. 68 odst. 1 druhém pododstavci, čl. 101 čtvrtém pododstavci, čl. 122 odst. 2 pátém pododstavci, čl. 125 odst. 8 prvním pododstavci a odst. 9, čl. 127 odst. 7 a 8 a čl. 144 odst. 6 kdykoli zrušit. Rozhodnutím o zrušení se ukončuje přenesení pravomoci v něm blíže určené. Rozhodnutí nabývá účinku prvním dnem po zveřejnění rozhodnutí v Úředním věstníku Evropské unie nebo k pozdějšímu dni, který je v něm upřesněn. Nedotýká se platnosti již platných aktů v přenesené pravomoci.
4. Přijetí aktu v přenesené pravomoci Komise neprodleně oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě.
5. Akt v přenesené pravomoci přijatý podle čl. 5 odst. 3, čl. 12 druhého pododstavce, čl. 22 odst. 7 čtvrtého pododstavce, čl. 37 odst. 13, čl. 38 odst. 4 třetího pododstavce, čl. 40 odst. 4, čl. 41 odst. 3, čl. 42 odst. 1 druhého pododstavce, čl. 42 odst. 6, čl. 61 odst. 3 druhého, třetího, čtvrtého a sedmého pododstavce, čl. 63 odst. 4, čl. 64 odst. 4, čl. 68 odst. 1 druhého pododstavce, čl. 101 čtvrtého pododstavce, čl. 122 odst. 2 pátého pododstavce, čl. 125 odst. 8 prvního pododstavce a odst. 9, čl. 127 odst. 7 a 8 a čl. 144 odst. 6 vstoupí v platnost, pouze pokud proti němu Evropský parlament nebo Rada nevysloví námitky ve lhůtě dvou měsíců ode dne, kdy jim byl tento akt oznámen, nebo pokud Evropský parlament a Rada před uplynutím této lhůty uvědomí Komisi o tom, že námitky nevysloví. Z podnětu Evropského parlamentu nebo Rady se tato lhůta prodlouží o dva měsíce.
Článek 150
Postup projednávání ve výboru
1. Při uplatňování tohoto nařízení, nařízení o EFRR, nařízení o EÚS, nařízení o ESF a nařízení o Fondu soudržnosti je Komisi nápomocen Výbor pro koordinaci Evropských strukturálních a investičních fondů. Tento výbor je výborem ve smyslu nařízení (EU) č. 182/2011.
2. Odkazuje-li se na tento odstavec, použije se článek 4 nařízení (EU) č. 182/2011.
3. Odkazuje-li se na tento odstavec, použije se článek 5 nařízení (EU) č. 182/2011.
Pokud výbor žádné stanovisko nezaujme, Komise návrh prováděcího aktu nepřijme, pokud jde o prováděcí pravomoci uvedené v čl. 8 třetím pododstavci, čl. 22 odst. 7 pátém pododstavci, čl. 38 odst. 3 druhém pododstavci a odst. 10, čl. 39 odst. 4 druhém pododstavci, čl. 46 odst. 3, čl. 96 odst. 2 druhém pododstavci, čl. 115 odst. 4 a čl. 125 odst. 8 druhém pododstavci, a použije se čl. 5 odst. 4 třetí pododstavec nařízení Rady (EU) č. 182/2011.
KAPITOLA II
Přechodná a závěrečná ustanovení
Článek 151
Přezkum
Evropský parlament a Rada toto nařízení přezkoumají do 31. prosince 2020 postupem podle článku 177 Smlouvy o fungování EU.
Článek 152
Přechodná ustanovení
1. Tímto nařízením není dotčeno ani pokračování ani změna, včetně úplného nebo částečného zrušení, pomoci schválené Komisí na základě nařízení (ES) č. 1083/2006 či jiného právního předpisu, který se použije na uvedenou pomoc ke dni 31. prosince 2013. Uvedené nařízení nebo zmíněný jiný právní předpis se tudíž použijí na uvedenou pomoc nebo dotčené operace i po 31. prosinci 2013, a to až do jejich ukončení. Pro účely tohoto odstavce zahrnuje pomoc operační programy a velké projekty.
2. Žádosti o pomoc podané nebo schválené podle nařízení (ES) č. 1083/2006 zůstávají v platnosti.
3. Pokud členský stát využije možnosti stanovené v čl. 123 odst. 3, může předložit Komisi žádost, aby pro příslušné operační programy prováděné na základě nařízení (ES) č. 1083/2006 vykonával funkce certifikačního orgánu řídicí orgán, odchylně od čl. 59 odst. 1 písm. b) nařízení (ES) č. 1083/2006. K žádosti se přiloží posouzení auditního orgánu. Pokud se Komise na základě informací poskytnutých auditním orgánem a vyplývajících z jejích vlastních auditů přesvědčí, že řídící a kontrolní systémy těchto operačních programů fungují účinně a že jejich fungování není dotčeno řídicím orgánem vykonávajícím funkce certifikačního orgánu, informuje členské státy o svém souhlasu do dvou měsíců od obdržení žádosti.
Článek 153
Zrušení
1. Nařízení (ES) č. 1083/2006 se zrušuje s účinkem od 1. ledna 2014, aniž je dotčen článek 152.
2. Odkazy na zrušené nařízení se považují za odkazy na toto nařízení v souladu se srovnávací tabulkou uvedenou v příloze XIV.
Článek 154
Vstup v platnost
Toto nařízení vstupuje v platnost prvním dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Články 20 až 24, čl. 29 odst. 3, čl. 38 odst. 1 písm. a), články 58, 60, 76 až 92, 118, 120, 121 a články 129 až 147 se použijí s účinkem ode dne 1. ledna 2014.
Ustanovení čl. 39 odst. 2 sedmého pododstavce druhé věty a čl. 76 pátého pododstavce se použijí s účinkem ode dne, k němuž vstoupí v platnost změna finančního nařízení týkající se zrušení závazků.
Toto nařízení je závazné v celém rozsahu a přímo použitelné ve všech členských státech.
V Bruselu dne 17. prosince 2013.
ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) NR 1303/2013
z dnia 17 grudnia 2013 r.
ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 177,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,
uwzględniając opinie Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego (1),
uwzględniając opinie Komitetu Regionów (2),
uwzględniając opinie Trybunału Obrachunkowego (3),
stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Artykuł 174 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) stanowi, że w celu wzmocnienia swej spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej Unia zmierza do zmniejszenia zróżnicowań w poziomach rozwoju różnych regionów oraz opóźnienia regionów najmniej uprzywilejowanych lub wysp, oraz że szczególną uwagę należy zwrócić na obszary wiejskie, obszary podlegające przemianom przemysłowym i regiony, które cierpią na skutek poważnych i trwałych niekorzystnych warunków przyrodniczych lub demograficznych. Artykuł 175 TFUE wymaga, aby Unia wspierała osiąganie tych celów przez działania, które podejmuje za pośrednictwem Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej - Sekcja Orientacji, Europejskiego Funduszu Społecznego, Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Banku Inwestycyjnego oraz innych instrumentów.
(2)
Aby poprawić koordynację i harmonizację wdrażania funduszy zapewniających wsparcie w ramach polityki spójności, tj. Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR), Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) i Funduszu Spójności, z funduszem rozwoju obszarów wiejskich, tj. Europejskim Funduszem Rolnym na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), oraz z funduszem w sektorze morskim i rybołówstwa, tj. środków finansowanych w ramach zarządzania dzielonego Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego (EFMR), należy w odniesieniu do wszystkich tych funduszy („EFSI”) ustanowić wspólne przepisy. Ponadto niniejsze rozporządzenie zawiera ogólne przepisy, które stosują się do EFRR, EFS i Funduszu Spójności, ale nie mają zastosowania do EFRROW i EFMR, jak również ogólne przepisy, które stosują się do EFRR, EFS, Funduszu Spójności i EFMR, ale nie mają zastosowania do EFRROW. Ze względu na specyfikę każdego z EFSI przepisy szczególne mające zastosowanie do każdego z nich oraz do celu „Europejska współpraca terytorialna” w ramach EFRR należy określić w odrębnych rozporządzeniach.
(3)
Zgodnie z konkluzjami Rady Europejskiej z dnia 17 czerwca 2010 r., w których przyjęto unijną strategię na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, Unia i państwa członkowskie dążą do osiągnięcia inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, promując harmonijny rozwój Unii i zmniejszając zróżnicowania regionalne. EFSI powinny odgrywać znaczącą rolę w realizacji celów unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającemu włączeniu społecznemu.
(4)
W odniesieniu do wspólnej polityki rolnej (WPR) osiągnięto już istotne synergie poprzez zharmonizowanie i dostosowanie przepisów dotyczących zarządzania i kontroli dla pierwszego filara (Europejski Fundusz Gwarancji Rolnych - EFGR) oraz drugiego filara WPR (EFRROW). Należy zatem utrzymać silne więzy między EFGR i EFRROW oraz podtrzymać struktury już istniejące w państwach członkowskich.
(5)
Regiony najbardziej oddalone powinny skorzystać ze szczególnych działań z dodatkowego finansowania w celu zrekompensowania strukturalnej sytuacji gospodarczej i społecznej oraz niekorzystnych warunków, o których mowa w art. 349 TFUE.
(6)
Północne słabo zaludnione regiony powinny skorzystać ze szczególnych działań oraz dodatkowego finansowania w celu wyrównania poważnych i niekorzystnych warunków przyrodniczych lub demograficznych, o których mowa w art. 2 Protokołu nr 6 do aktu przystąpienia z 1994 r.
(7)
Aby zapewnić prawidłową i spójną interpretację przepisów oraz przyczynić się do zwiększenia pewności prawnej dla państw członkowskich i beneficjentów, konieczne jest zdefiniowanie niektórych terminów stosowanych w niniejszym rozporządzeniu.
(8)
Jeżeli wyznaczono Komisji termin na przyjęcie lub zmianę decyzji, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, termin na przyjęcie lub zmianę takiej decyzji nie powinien obejmować okresu rozpoczynającego się w dniu, w którym Komisja wysyła swoje uwagi do państwa członkowskiego, i trwającego dopóki państwo członkowskie na takie uwagi nie odpowie.
(9)
Niniejsze rozporządzenie składa się z pięciu części, z których pierwsza określa przedmiot i definicje, druga - przepisy mające zastosowanie do wszystkich EFSI, trzecia - przepisy mające zastosowanie tylko do EFRR, EFS i Funduszu Spójności („fundusze polityki spójności”), czwarta zawiera przepisy mające zastosowanie wyłącznie do funduszy polityki spójności i EFMR, a piąta zawiera przepisy końcowe. W celu zapewnienia spójności interpretacji poszczególnych części niniejszego rozporządzenia oraz między niniejszym rozporządzeniem a rozporządzeniami dotyczącymi poszczególnych funduszy, istotne jest jasne określenie zależności między nimi. Ponadto przepisy szczególne ustanowione w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy mogą mieć charakter uzupełniający, natomiast mogą odbiegać od odpowiadających im postanowień niniejszego rozporządzenia, tylko jeżeli takie odstępstwo jest wyraźnie przewidziane w niniejszym rozporządzeniu.
(10)
Zgodnie z art. 317 TFUE, w kontekście zarządzania dzielonego, należy określić warunki umożliwiające Komisji wykonywanie jej obowiązków związanych z wykonaniem budżetu Unii i doprecyzować zobowiązania do współpracy ze strony państw członkowskich. Zastosowanie tych warunków powinno umożliwić Komisji upewnienie się, że państwa członkowskie korzystają z EFSI w sposób zgodny z prawem i prawidłowy oraz zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami w rozumieniu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 966/2012 (4) (rozporządzenie finansowe). Państwa członkowskie oraz wyznaczone przez nie w tym celu podmioty powinny być odpowiedzialne za przygotowywanie oraz wdrażanie programów na odpowiednim szczeblu terytorialnym, zgodnie z instytucjonalnymi, prawnymi i finansowymi ramami danego państwa członkowskiego. Przepisy te powinny również zwracać uwagę na potrzebę zapewnienia komplementarności i spójności odpowiednich interwencji Unii, poszanowania zasady proporcjonalności uwzględnić ogólny cel w postaci zmniejszenia obciążeń administracyjnych.
(11)
W odniesieniu do umowy partnerstwa oraz odpowiednio do każdego programu, każde państwo członkowskie powinno zorganizować partnerstwo z przedstawicielami właściwych władz regionalnych, lokalnych, miejskich i innych instytucji publicznych, partnerów gospodarczych i społecznych oraz innych właściwych podmiotów reprezentujących społeczeństwo obywatelskie, w tym partnerów działających na rzecz ochrony środowiska, organizacji pozarządowych i podmiotów odpowiedzialnych za promowanie włączenie społecznego, równości płci i niedyskryminacji, w tym także, w stosownych przypadkach, organizacji patronackich takich, instytucji i podmiotów. Celem takiego partnerstwa jest zapewnienie poszanowania zasad wielopoziomowego zarządzania, a także pomocniczości i proporcjonalności, oraz specyfiki ram i instytucjonalnych prawnych różnych dla poszczególnych państw członkowskich, zapewnienie odpowiedzialności zainteresowanych podmiotów za planowane interwencje oraz korzystanie z doświadczenia i wiedzy stosownych podmiotów. Państwa członkowskie powinny określić najbardziej reprezentatywnych właściwych partnerów. Wśród tych partnerów powinny się znaleźć instytucje, organizacje i grupy, które mogą mieć wpływ na przygotowywanie stosownych programów lub mogłyby odczuwać skutki ich przygotowywania i wdrażania. W tym kontekście państwa członkowskie powinny mieć też możliwość określenia w stosownych przypadkach, że odpowiedni partnerzy to organizacje patronackie, tj. związki, federacje lub konfederacje odpowiednich władz regionalnych, lokalnych i miejskich, a także innych podmiotów, zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami krajowymi i praktykami przyjętymi w danym kraju.
Komisja powinna być uprawniona do przyjęcia aktu delegowanego określającego Europejski kodeks postępowania w zakresie partnerstwa, aby wesprzeć i ułatwić państwom członkowskich organizowanie partnerstwa w odniesieniu do zapewnienia włączenia odpowiednich partnerów w przygotowanie, wdrażanie, monitorowanie i ewaluację umów partnerstwa i programów w jednolity sposób. Przyjęty akt delegowany w żadnym wypadku oraz przy żadnej możliwej interpretacji nie może mieć mocy wstecznej ani stanowić podstawy do wykazania nieprawidłowości prowadzących do korekt finansowych. Przyjęty akt delegowany nie powinien określać daty stosowania, która jest wcześniejsza od daty jego przyjęcia. Przyjęty akt delegowany powinien umożliwić państwom członkowskim podjęcie decyzji w sprawie najbardziej odpowiednich szczegółowych rozwiązań dla realizacji partnerstwa zgodnie z ich ramami prawnymi i instytucjonalnymi, a także krajowymi i regionalnymi kompetencjami, pod warunkiem że osiągnięte zostały cele partnerstwa określone w niniejszym rozporządzeniu.
(12)
Przedsięwzięcia EFSI oraz operacje, które są wspierane z tych funduszy, powinny być zgodne z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i odpowiednimi przepisami prawa krajowego i, które wdrażają bezpośrednio lub pośrednio niniejsze rozporządzenie i przepisy dotyczące poszczególnych funduszy.
(13)
W kontekście wysiłków zmierzających do zwiększenia spójności gospodarczej, terytorialnej i społecznej Unia powinna - na wszystkich etapach wdrażania EFSI - zmierzać do wyeliminowania nierówności i promowania równości kobiet i mężczyzn, oraz do uwzględniania punktu widzenia płci, a także do zwalczania dyskryminacji ze względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną, zgodnie z art. 2 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), art. 10 TFUE i art. 21 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, przy uwzględnieniu w szczególności dostępności funduszy dla osób z niepełnosprawnościami, oraz art. 5 ust. 2 Karty praw podstawowych, który stanowi, że nikt nie może być zmuszony do świadczenia pracy przymusowej lub obowiązkowej.
(14)
Cele EFSI powinny być osiągane w ramach zrównoważonego rozwoju oraz unijnego wsparcia dla celu zachowania, ochrony i poprawy jakości środowiska, zgodnie z art. 11 i art. 191 ust. 1 TFUE, z uwzględnieniem zasady „zanieczyszczający płaci”. W tym celu państwa członkowskie powinny dostarczać informacji o wspieraniu celu dotyczącego zmian klimatu zgodnie z ambitnym założeniem przeznaczenia przynajmniej 20 % budżetu Unii na te cele, przy zastosowaniu metodyki opartej na kategoriach interwencji, obszarach docelowych lub działaniach przyjętych przez Komisję w drodze aktu wykonawczego przy zachowaniu zasady proporcjonalności.
(15)
Aby przyczynić się do unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu oraz by zrealizować zadania dotyczące poszczególnych funduszy zgodnie z ich celami określonymi w Traktatach, w tym celami spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, należy skoncentrować wsparcie z EFSI na ograniczonej liczbie wspólnych celów tematycznych. Dokładny zakres każdego z EFSI powinien zostać określony w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy. Powinna istnieć możliwość ograniczenia tego zakresu tylko do niektórych celów tematycznych zdefiniowanych w niniejszym rozporządzeniu.
(16)
W celu maksymalnego wykorzystania wsparcia z EFSI oraz ustanowienia strategicznych wytycznych dla ułatwienia procesu programowania na poziomie państw członkowskich i regionów należy stworzyć wspólne ramy strategiczne (WRS). WRS powinny ułatwiać sektorową i terytorialną koordynację interwencji Unii w ramach EFSI oraz koordynację z innymi stosownymi politykami i instrumentami Unii, zgodnie z celami unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, z uwzględnieniem najważniejszych wyzwań terytorialnych poszczególnych typów terytoriów.
(17)
W WRS należy zatem ustanowić, w jaki sposób EFSI mają przyczynić się do realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, rozwiązania dotyczące promowania zintegrowanego wykorzystywania EFSI, rozwiązania dotyczące koordynacji między EFSI oraz między tymi funduszami i innymi stosownymi politykami i instrumentami Unii, horyzontalne zasady i przekrojowe cele polityczne dla wdrażania EFSI, rozwiązania dotyczące najważniejszych wyzwań terytorialnych oraz priorytetowe obszary przedsięwzięć w zakresie współpracy dla EFSI.
(18)
Państwa członkowskie i regiony w coraz większym stopniu muszą stawiać czoła wyzwaniom związanym z wpływem globalizacji, problemami środowiskowymi i energetycznymi, starzeniem się społeczeństwa i zmianami demograficznymi, transformacją technologiczną i wymogami innowacji, a także nierównością społeczną. Ze względu na złożony i współzależny charakter takich wyzwań wielosektorowe i wielowymiarowe rozwiązania wspierane przez EFSI powinny mieć zintegrowany charakter. W tym kontekście w celu zwiększenia skuteczności i efektywności polityki w tym zakresie powinna istnieć możliwość łączenia EFSI w zintegrowane pakiety, które byłyby dopasowane do specyficznych potrzeb terytorialnych.
(19)
Oczekuje się, że zmniejszająca się liczba pracujących w połączeniu ze zwiększającą się proporcją osób na emeryturze na tle ogółu społeczeństwa, a także problemy związane z rozproszeniem ludności w dalszym ciągu będą wywierać presję m.in. na struktury edukacyjne i wsparcia socjalnego państw członkowskich, a tym samym na konkurencyjność gospodarki unijnej. Dostosowanie się do takich zmian demograficznych stanowi jedno z głównych wyzwań, któremu państwa członkowskie i regiony będą musiały stawić czoła w nadchodzących latach, i z tego względu szczególną uwagę należy poświęcić regionom najbardziej dotkniętym zmianami demograficznymi.
(20)
Na podstawie WRS każde państwo członkowskie, we współpracy ze swoimi partnerami oraz z Komisją, powinno przygotować umowę partnerstwa. Umowa partnerstwa powinna przekładać elementy wyszczególnione we WRS na kontekst krajowy oraz ustanawiać konkretne zobowiązania do osiągania celów Unii poprzez programowanie EFSI. Umowa partnerstwa powinna określać rozwiązania zapewniające zgodność z unijną strategią na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, a także z zadaniami poszczególnych funduszy, zgodnie z ich celami traktatowymi, rozwiązania zapewniające skuteczne i efektywne wdrażanie EFSI oraz rozwiązania dotyczące zasady partnerstwa i zintegrowanego podejścia do rozwoju terytorialnego. Należy rozróżnić pomiędzy podstawowymi elementami umowy partnerstwa podlegającymi decyzji Komisji a pozostałymi elementami, które nie podlegają decyzji Komisji i mogą zostać zmienione przez państwo członkowskie. Należy przewidzieć szczególne rozwiązania dotyczące przedkładania i przyjmowania umowy partnerstwa i programów, jeżeli wejście w życie jednego lub większej liczby rozporządzeń dotyczących poszczególnych funduszy byłoby opóźnione lub mogło być opóźnione. Pociąga to za sobą ustanowienie przepisów, które pozwalają na przedłożenie i przyjęcie umowy partnerstwa, nawet w przypadku braku niektórych elementów odnoszących się do tych EFSI, których dotyczy opóźnienie, oraz późniejsze przedłożenie uzupełnionej umowy partnerstwa po wejściu w życie opóźnionych przepisów rozporządzeń lub rozporządzenia dotyczącego poszczególnych funduszy. Ze względu na fakt, że te programy EFSI, których dotyczy opóźnienie powinny w tym przypadku zostać przedłożone i przyjęte dopiero po wejściu w życie odpowiednich rozporządzeń dotyczących poszczególnych funduszy, należy również ustanowić odpowiednie terminy przedkładania tych programów.
(21)
Państwa członkowskie powinny skoncentrować wsparcie, aby zapewnić, że jego wkład w osiąganie celów Unii będzie znaczący, zgodnie ich szczególnymi krajowymi i regionalnymi potrzebami rozwojowymi Należy określić warunki wstępne, a także zwięzły i wyczerpujący zbiór kryteriów oceny ich spełnienia, że niezbędne wymogi dla skutecznego i efektywnego wykorzystania wsparcia Unii zostaną spełnione. W tym celu warunki wstępne powinny mieć zastosowanie do priorytetu danego programu tylko wtedy, gdy mają one bezpośredni i rzeczywisty związek ze skutecznym i efektywnym osiągnięciem konkretnych celów szczegółowych priorytetu inwestycyjnego lub priorytetu Unii oraz bezpośredni wpływ na osiągnięcie tych celów, mając na względzie fakt, że nie w każdym przypadku to rzeczywiste powiązanie musi występować między celem szczegółowym a warunkami wstępnymi, ustanowionymi w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy. Ocena spełnienia warunków wstępnych powinna wziąć pod uwagę, w stosownych przypadkach, zasadę proporcjonalności w odniesieniu do poziomu przyznanego wsparcia. Spełnienie mających zastosowanie warunków wstępnych powinno być ocenione przez państwo członkowskie w ramach przygotowywania programów i, w stosownych przypadkach, umowy partnerstwa. Komisja powinna ocenić spójność i adekwatność informacji przedstawianych przez państwa członkowskie. W przypadkach, w których mające zastosowanie warunki wstępne nie są spełnione w określonym terminie, Komisja powinna mieć uprawnienia do zawieszenia płatności okresowych dla danych priorytetów programu, zgodnie z precyzyjnie określonymi zasadami.
(22)
W 2019 r. Komisja powinna przeprowadzić przegląd wyników na podstawie ram wykonania i we współpracy z państwami członkowskimi. Należy określić ramy wykonania dla każdego programu w celu monitorowania postępów w osiąganiu celów i wartości docelowych ustanowionych dla każdego priorytetu w trakcie okresu programowania 2014-2020 („okres programowania”). W celu zapewnienia, że budżet Unii nie jest wykorzystywany w sposób rozrzutny lub nieefektywny, w przypadku udowodnienia, że wykonanie przez dany priorytet celów pośrednich, wyrażonych w ramach wykonania wyłącznie za pomocą wskaźników finansowych, wskaźników produktu lub kluczowych etapów wdrażania zakończyło się poważnym niepowodzeniem, które było spowodowane wyraźnie zidentyfikowanymi i zgłoszonymi uprzednio przez Komisję słabościami wdrożeniowymi, wobec których państwo członkowskie nie podjęło koniecznych działań naprawczych, Komisja powinna mieć możliwość zawieszenia płatności na rzecz programu lub dokonania korekt finansowych na zakończenie okresu programowania. Dokonanie korekt finansowych powinno uwzględniać, z należytym poszanowaniem zasady proporcjonalności, poziom absorpcji i zewnętrzne czynniki przyczyniające się do nieosiągnięcia celów. Korekt finansowych nie należy dokonywać, jeżeli cele końcowe nie zostały osiągnięte z powodu wpływu czynników społeczno-gospodarczych lub środowiskowych, istotnych zmian warunków w gospodarce lub środowisku w danym państwie członkowskim, bądź z przyczyn wynikających z działania siły wyższej, mających poważny wpływ na realizację tych priorytetów. Wskaźników rezultatu nie należy uwzględniać do celów zawieszeń lub korekt finansowych.
(23)
Aby ułatwić skoncentrowanie się na wynikach i osiąganiu celów unijnej strategii na rzecz inteligentnego i zrównoważonego wzrostu sprzyjającemu włączeniu społecznemu, należy ustanowić dla każdego państwa członkowskiego rezerwę wykonania w wysokości 6 % całkowitego alokacji dla celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz dla EFRROW i środków finansowanych w ramach zarządzania dzielonego zgodnie z przyszłym aktem prawnym Unii ustanawiającym warunki wsparcia finansowego polityki morskiej i rybołówstwa na okres programowania 2014-2020 („rozporządzenie dotyczące EFMR”). Ze względu na różnorodność i wielonarodowy charakter programów w ramach celu „Europejska współpraca terytorialna” („programy EWT”), rezerwa wykonania nie będzie dla nich tworzona. Na potrzeby obliczenia kwoty przeznaczonej na rezerwę wykonania, nie bierze się pod uwagę środków przeznaczonych na Inicjatywę na rzecz zatrudnienia ludzi młodych określoną w programie operacyjnym zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1304/2013 (5) („rozporządzenie w sprawie EFS”); pomoc techniczną z inicjatywy Komisji; transfery z pierwszego filaru wspólnej polityki rolnej do EFRROW na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 (6); transfery do EFRROW zgodnie z przepisami dotyczącymi nieobowiązkowego dostosowania płatności bezpośrednich w 2013 i transferu do EFRROW ustanowionymi w rozporządzeniu Rady (WE) nr 73/2009 (7) w odniesieniu do lat kalendarzowych 2013 i 2014; środki przeniesione do instrumentu „Łącząc Europę” z Funduszu Spójności; środki przeniesione do Europejskiego Funduszu Pomocy Najbardziej Potrzebującym zdefiniowanego w przyszłym akcie prawnym Unii oraz na działania innowacyjne na rzecz zrównoważonego rozwoju obszarów miejskich.
(24)
Ściślejsze powiązania między polityką spójności a zarządzaniem gospodarczym Unii są niezbędne w celu zapewnienia, że skuteczność wydatków z EFSI będzie oparta na należytej polityce gospodarczej, a także, że EFSI mogą zostać w razie potrzeby przekierowane w celu rozwiązania problemów gospodarczych, z którymi boryka się dane państwo członkowskie. W ramach pierwszej ścieżki działań łączących skuteczność EFSI z należytym zarządzaniem gospodarczym Komisja powinna mieć możliwość wystąpienia do państwa członkowskiego z wnioskiem o zmiany w umowie partnerstwa i programach w celu wsparcia realizacji stosownych zaleceń Rady lub w celu maksymalnego zwiększenia wpływu dostępnych EFSI na wzrost i konkurencyjność w przypadku, gdy państwa członkowskie otrzymują mającą zastosowanie pomoc finansową. Aby unikać częstego przeprogramowania, które zakłócałoby przewidywalność zarządzania środkami, przeprogramowanie powinno być stosowane jedynie wówczas, gdy może ono mieć bezpośredni wpływ na korektę wyzwań określonych w stosownych zaleceniach Rady w ramach mechanizmów zarządzania gospodarczego. W ramach drugiej ścieżki, działań łączących skuteczność EFSI z należytym zarządzaniem gospodarczym, Komisja powinna przedłożyć Radzie propozycję zawieszenia części lub całości zobowiązań albo płatności na rzecz programów tego państwa członkowskiego. Należy ustanowić odrębne procedury dotyczące zawieszenia zobowiązań i płatności. Jednak w obu przypadkach, składając propozycję zawieszenia, Komisja powinna wziąć pod uwagę wszystkie istotne informacje i uwzględnić należycie wszelkie elementy wynikające z ustrukturyzowanego dialogu z Parlamentem Europejskim oraz opinie wyrażone w ramach tego dialogu.
Zakres i poziom zawieszenia powinny być proporcjonalne i skuteczne, z poszanowaniem zasady równego traktowania państw członkowskich. Ponadto zawieszenie powinno uwzględniać sytuację gospodarczą i społeczną danego państwa członkowskiego, jak również możliwy całkowity wpływ na gospodarkę państwa członkowskiego, wynikający z poszczególnych etapów procedury nadmiernego deficytu i procedury dotyczącej nadmiernego zakłócenia równowagi.
(25)
Na mocy protokołu nr 15 w sprawie niektórych postanowień dotyczących Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej stanowiącego załącznik do TUE i TFUE, niektóre przepisy dotyczące nadmiernego deficytu i związanych z tym procedur nie mają zastosowania do Zjednoczonego Królestwa. Z tego też względu przepisy dotyczące zawieszenia całości lub części płatności i zobowiązań nie powinny mieć zastosowania do Zjednoczonego Królestwa.
(26)
Ze względu na niezwykłe znaczenie zasady współfinansowania dla wdrażania EFSI dla zapewnienia poczucia odpowiedzialności za polityki realizowane na danym poziomie wdrażania, zgodnie z proporcjonalnym stosowaniem zawieszeń, każda decyzja w sprawie zawieszenia inicjowana w ramach drugiej ścieżki działań łączących skuteczność EFSI z należytym zarządzaniem gospodarczym, powinna być podejmowana przy uwzględnieniu specyficznych dla danego państwa członkowskiego mających zastosowanie wymogów w zakresie zapewnienia współfinansowania krajowego dla programów finansowanych z EFSI. Zawieszenia powinny być zniesione, a środki finansowe ponownie udostępnione danemu państwu członkowskiemu niezwłocznie po podjęciu przez to państwo członkowskie niezbędnych działań.
(27)
EFSI powinny być wdrażane poprzez programy obejmujące okres programowania zgodnie z umową partnerstwa. Programy powinny być opracowywane przez państwa członkowskie zgodnie z przejrzystymi procedurami, oraz w zgodzie z ich ramami instytucjonalnymi i prawnymi. Państwa członkowskie i Komisja powinny współpracować na rzecz zapewnienia koordynacji i spójności rozwiązań dotyczących programowania EFSI. W związku z tym, że treść programów jest ściśle powiązana z treścią umowy partnerstwa, powinny one być przedstawione w ciągu trzech miesięcy od przedłożenia umowy partnerstwa. Dla przedstawienia programów EWT należy przewidzieć okres wynoszący dziewięć miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia w celu uwzględnienia ich wielonarodowego charakteru. W szczególności należy rozróżnić pomiędzy podstawowymi elementami umowy partnerstwa i programami podlegającymi decyzji Komisji a pozostałymi elementami nieobjętymi decyzją Komisji, które mogą zostać zmienione na odpowiedzialność państwa członkowskiego. Programowanie powinno zapewnić spójność z WRS i umowami partnerstwa, koordynację między EFSI a pozostałymi istniejącymi instrumentami finansowania oraz, w stosownych przypadkach, wkładem Europejskiego Banku Inwestycyjnego.
(28)
Mając na celu zapewnienie spójności między programami otrzymującymi wsparcie w ramach różnych EFSI, zwłaszcza w kontekście zapewnienia wkładu w unijną strategię na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, należy określić wspólne minimalne wymogi w odniesieniu do treści programów, które mogą zostać uzupełnione przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy w celu uwzględnienia specyfiki poszczególnych EFSI.
(29)
Należy określić jasne procedury oceny, przyjmowania i zmiany programów przez Komisję. W celu zapewnienia spójności między umową partnerstwa a programami należy uściślić, że programy - z wyjątkiem programów EWT - nie mogą zostać przyjęte przez Komisję przed podjęciem przez Komisję decyzji przyjmującej umowę partnerstwa. Aby zmniejszyć obciążenia administracyjne dla państw członkowskich, przyjęcie przez Komisję dowolnej zmiany niektórych części programów powinno skutkować automatycznie zmianą stosownych części umowy partnerstwa. Ponadto natychmiastowe uruchomienie środków alokowanych na Inicjatywę na rzecz zatrudnienia ludzi młodych powinno zostać również umożliwione przez ustanowienie przepisów szczególnych dotyczących przedstawiania i przyjmowania odrębnych programów operacyjnych dedykowanych Inicjatywie na rzecz zatrudnienia ludzi młodych, o których mowa w rozporządzeniu w sprawie EFS.
(30)
Aby zoptymalizować wartość dodaną wniesioną przez inwestycje finansowane w całości lub w części z budżetu Unii w dziedzinie badań i innowacji, należy dążyć do synergii, zwłaszcza między funkcjonowaniem EFSI a programem „Horyzont 2020”, ustanowionym rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1291/2013 (8) przy jednoczesnym poszanowaniu ich odrębnych celów. Kluczowe mechanizmy do osiągnięcia tej synergii powinny obejmować uznanie stawek ryczałtowych w odniesieniu do kosztów kwalifikowalnych ze strony programu „Horyzont 2020” na rzecz podobnych operacji i beneficjentów, a także możliwość łączenia finansowania z różnych instrumentów unijnych, w tym EFSI oraz programu „Horyzont 2020” na rzecz jednej operacji, co pozwoli uniknąć podwójnego finansowania. Aby zwiększyć zdolności podmiotów krajowych i regionalnych w zakresie badań i innowacji i osiągnąć cel polegający na utworzeniu „schodów do doskonałości” w regionach słabiej rozwiniętych, i w państwach członkowskich i regionach osiągających słabe wyniki w zakresie badań, rozwoju i innowacji w odniesieniu do wszystkich stosownych priorytetów programu należy wypracować efekt ścisłej synergii między EFSI i programem „Horyzont 2020”.
(31)
Spójność terytorialna została dodana do celów spójności gospodarczej i społecznej w TFUE, konieczne jest zatem uwzględnienie kwestii roli miast, geograficznych obszarów funkcjonalnych oraz obszarów poniżej szczebla regionalnego stojących w obliczu szczególnych problemów geograficznych lub demograficznych. W tym celu i aby lepiej zmobilizować potencjał na szczeblu lokalnym, konieczne jest wzmocnienie i ułatwienie rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność poprzez ustanowienie wspólnych zasad i zapewnienie ścisłej koordynacji dla wszystkich właściwych EFSI. Rozwój lokalny kierowany przez społeczność powinien uwzględniać lokalne potrzeby i potencjał, a także istotne charakterystyczne cechy społeczno-kulturowe. Odpowiedzialność za opracowanie i realizację strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność powinna z zasady spoczywać na lokalnych grupach działania reprezentujących interesy społeczności. Szczegółowe rozwiązania dotyczące definicji obszaru i ludności objętych strategiami rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność powinny być określone w odpowiednich programach zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
(32)
Aby ułatwić możliwe do zastosowania rozwiązanie w zakresie włączania go do procesu programowania, rozwój lokalny kierowany przez społeczność może być przeprowadzany w ramach jednego celu tematycznego służącego promowaniu włączenia społecznego i walki z ubóstwem lub promowaniu zatrudnienia i mobilności pracowników, bez względu na to, że przedsięwzięcia finansowane jako element rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność mogą przyczyniać się do realizacji wszystkich pozostałych celów tematycznych.
(33)
Jeżeli strategia rozwoju terytorialnego lub strategia rozwoju obszarów miejskich wymaga zintegrowanego podejścia, ponieważ angażuje inwestycje w ramach więcej niż jednej osi priorytetowej jednego lub kilku programów operacyjnych, powinna istnieć możliwość, by działania wspierane z funduszy mogące otrzymać dodatkowe wsparcie finansowe z EFRROW lub EFMR przeprowadzane były w formie zintegrowanej inwestycji terytorialnej w ramach programu lub programów.
(34)
Instrumenty finansowe mają coraz większe znaczenie ze względu na ich efekt dźwigni w odniesieniu do EFSI, ich zdolność do łączenia różnych form środków publicznych i prywatnych w celu wspierania celów polityki publicznej oraz rewolwingowe formy finansowania sprawiają, że wsparcie takie ma charakter zrównoważony i długotrwały.
(35)
Instrumenty finansowe wspierane przez EFSI powinny być wykorzystywane w celu zaspokojenia szczególnych potrzeb rynku w sposób efektywny pod względem kosztów oraz w zgodzie z celami programów, i nie powinny wypierać finansowania prywatnego. Podjęcie decyzji o finansowaniu wsparcia przez instrumenty finansowe powinno zatem zostać oparte na ocenie ex ante, która wskazuje na występowanie zawodności mechanizmów rynkowych lub nieoptymalnego poziomu inwestycji oraz szacunkowy poziom i zakres zapotrzebowania na inwestycje publiczne. Niezbędne elementy oceny ex ante powinny być jasno określone w niniejszym rozporządzeniu. Z uwagi na szczegółowy charakter oceny ex ante należy ustanowić przepisy pozwalające na dokonywanie ocen ex ante etapami oraz dokonywanie przeglądów i aktualizacji oceny ex ante podczas wdrażania.
(36)
Instrumenty finansowe powinny być zaprojektowane i wdrażane w taki sposób, aby promować znaczący udział prywatnych inwestorów i instytucji finansowych sektora prywatnego przy odpowiednim podziale ryzyka. By zapewnić wystarczającą atrakcyjność dla sektora prywatnego niezbędne jest by instrumenty finansowe zaprojektować i wdrażać w elastyczny sposób. Instytucje zarządzające powinny zatem zdecydować się na najbardziej odpowiednie formy wdrażania instrumentów finansowych dedykowane specyficznym potrzebom wspieranych regionów, zgodnie z celami danego programu, wynikami oceny ex ante i mającymi zastosowanie zasadami pomocy państwa,. W stosownych przypadkach takie elastyczne podejście powinno też obejmować możliwość ponownego wykorzystania środków zwróconych w okresie kwalifikowalności w celu zapewnienia preferencyjnego wynagrodzenia inwestorom prywatnym lub publicznym działającym zgodnie z zasadą gospodarki rynkowej. Takie preferencyjne wynagrodzenie powinno uwzględniać standardy rynkowe i zapewniać, że wszelka pomoc państwa stosowana jest zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i krajowego oraz jest ograniczona do kwoty minimalnej niezbędnej do zrekompensowania braku dostępności kapitału prywatnego, przy uwzględnieniu zawodności mechanizmów rynkowych lub nieoptymalnego poziomu inwestycji.
(37)
W celu uwzględnienia zwrotnego charakteru wsparcia udzielanego poprzez instrumenty finansowe oraz zapewnienia zgodności z praktykami rynkowymi wsparcie z EFSI na rzecz ostatecznych odbiorców w postaci inwestycji kapitałowych lub quasi-kapitałowych, pożyczek lub gwarancji czy też innych instrumentów podziału ryzyka powinno móc pokrywać w całości inwestycje dokonywane przez ostatecznych odbiorców, bez rozróżnienia na koszty związane z podatkiem VAT. Odpowiednio jedynie w przypadkach, gdy instrumenty finansowe łączone są z dotacjami, sposób, w jaki podatek VAT jest uwzględniany na poziomie ostatecznego odbiorcy, powinien mieć znaczenie dla celów określenia kwalifikowalności wydatków związanych z dotacją.
(38)
Jeżeli niektóre części inwestycji nie generują bezpośrednich finansowych zwrotów, zasadne mogłoby być łączenie instrumentów finansowych ze wsparciem dotacyjnym, w zakresie dozwolonym na podstawie obowiązujących przepisów dotyczących pomocy państwa, w celu uczynienia projektów ekonomicznie zrównoważonymi. Należy ustanowić szczegółowe warunki zapobiegające podwójnemu finansowaniu w takich przypadkach.
(39)
W celu zapewnienia, że środki alokowane na instrumenty finansowe przeznaczone dla MŚP osiągają skuteczną i efektywną masę krytyczną nowego finansowania dłużnego MŚP, powinna istnieć możliwość wykorzystania tych środków na całym terytorium danego państwa członkowskiego bez względu na jego kategorie regionów. Negocjacje umowy o finansowaniu między państwem członkowskim a EBI powinny jednak także umożliwić proporcjonalny zwrot dla regionu lub grupy regionów tego samego państwa członkowskiego jako część pojedynczego odrębnego programu krajowego z uwzględnieniem wkładu finansowego z EFRR i EFRROW.
(40)
Wkłady państw członkowskich do wspólnych instrumentów finansowych na rzecz MŚP dotyczących gwarancji nieograniczonych co do kwoty i sekurytyzacji powinny być rozłożone na lata 2014, 2015 i 2016, a kwoty, które państwa członkowskie muszą wpłacić do EBI, powinny zostać odpowiednio zaplanowane w umowie o finansowaniu zgodnie ze standardową praktyką bankową oraz w celu rozszerzenia skutków na środki na płatności w poszczególnych latach.
(41)
W przypadku transakcji sekurytyzacyjnych należy zapewnić w momencie zamknięcia programu, że w celu wspierania MŚP wykorzystano przynajmniej kwotę odpowiadającą wkładowi Unii, zgodnie z zasadami dotyczącymi instrumentów finansowych określonymi w rozporządzeniu finansowym.
(42)
Instytucje zarządzające powinny mieć swobodę wnoszenia wkładu ze środków pochodzących z programów do instrumentów finansowych utworzonych na szczeblu unijnym i zarządzanych bezpośrednio lub pośrednio przez Komisję lub do instrumentów ustanowionych na szczeblu krajowym, regionalnym, transnarodowym lub transgranicznym i zarządzanych przez instytucję zarządzającą lub na jej odpowiedzialność. Instytucje zarządzające powinny mieć również możliwość bezpośredniego wdrażania instrumentów finansowych, poprzez istniejące lub nowo utworzone fundusze lub poprzez fundusze funduszy.
(43)
Z myślą o zapewnieniu proporcjonalnych rozwiązań w zakresie kontroli i zabezpieczeniu wartości dodanej instrumentów finansowych, należy unikać nadmiernych obciążeń administracyjnych, by nie zniechęcać docelowych ostatecznych odbiorców. Podmioty odpowiedzialne za audyty programów powinny w pierwszej kolejności przeprowadzać audyty na szczeblu instytucji zarządzających i podmiotów wdrażających instrumenty finansowe, w tym fundusze funduszy. Mogą jednak zaistnieć szczególne okoliczności, w których dokumenty niezbędne do zakończenia takich audytów nie są dostępne na szczeblu instytucji zarządzających lub podmiotów wdrażających instrumenty finansowe lub dokumenty takie nie przedstawiają prawdziwego i rzetelnego zapisu dostarczonego wsparcia. W takich szczególnych przypadkach niezbędne jest ustanowienie pewnych przepisów, aby umożliwić również audyty na poziomie ostatecznych odbiorców.
(44)
Kwota środków przekazanych w dowolnym momencie z EFSI do instrumentów finansowych powinna odpowiadać kwocie niezbędnej do realizacji planowanych inwestycji i płatności na rzecz ostatecznych odbiorców, z uwzględnieniem kosztów zarządzania i opłat za zarządzanie. Odpowiednio wnioski o płatności okresowe powinny być składane stopniowo. Kwota do wypłaty jako płatność okresowa powinna podlegać maksymalnemu pułapowi wynoszącemu 25 % całości wkładów z programu przeznaczonych na dany instrument finansowy na mocy właściwej umowy o finansowaniu, przy czym kolejne płatności okresowe są zależne od minimalnego pułapu procentowego odnoszącego się do faktycznych kwot zawartych w poprzednich wnioskach poniesionych już jako wydatki kwalifikowalne.
(45)
Konieczne jest ustanowienie szczególnych zasad dotyczących kwot, które mają być zatwierdzane jako wydatki kwalifikowalne przy zamykaniu programu, w celu zapewnienia, by kwoty przekazywane z EFSI do instrumentów finansowych, z uwzględnieniem kosztów zarządzania i opłat za zarządzanie, zostały skutecznie wykorzystywane na inwestycje i płatności na rzecz ostatecznych odbiorców. Zasady te powinny być na tyle elastyczne, aby umożliwić wspieranie instrumentów kapitałowych z korzyścią dla docelowych przedsiębiorstw, i powinny dlatego brać pod uwagę pewne cechy specyficzne instrumentów kapitałowych dla przedsiębiorstw, takich jak praktyki rynkowe w odniesieniu do zasad zapewniających kontynuowanie finansowania dostarczanego w oparciu o fundusze podwyższonego ryzyka. Z zastrzeżeniem warunków określonych w niniejszym rozporządzeniu docelowe przedsiębiorstwa powinny mieć możliwość korzystania z dalszego wsparcia z EFSI na rzecz instrumentów po zakończeniu okresu kwalifikowalności.
(46)
Konieczne jest również ustanowienie przepisów szczególnych dotyczących ponownego wykorzystania środków związanych za wsparciem z EFSI do końca okresu kwalifikowalności oraz ustanowienie dalszych przepisów dotyczących wykorzystania pozostałych środków po upływie okresu kwalifikowalności.
(47)
Co do zasady wsparcie z EFSI nie powinno być wykorzystywane do finansowania inwestycji, które zostały już fizycznie ukończone lub w pełni wdrożone w dniu podjęcia decyzji inwestycyjnej. Jednak w odniesieniu do inwestycji w infrastrukturę, których celem jest wspieranie rozwoju obszarów miejskich lub rewitalizacja obszarów miejskich, lub podobnych inwestycji w infrastrukturę mających na celu zróżnicowanie działalności nierolniczej na obszarach wiejskich, pewna kwota wsparcia może być potrzebna do reorganizacji portfela dłużnego w odniesieniu do infrastruktury stanowiącej część nowej inwestycji. W takich przypadkach powinna istnieć możliwość wykorzystania wsparcia z EFSI w celu reorganizacji portfela dłużnego do maksymalnej wysokości 20 % całkowitej kwoty wsparcia programu z instrumentu finansowego dla inwestycji.
(48)
Państwa członkowskie powinny monitorować programy w celu dokonania przeglądu wdrażania programu oraz postępów w osiąganiu jego celów. W tym celu państwo członkowskie powinno utworzyć zgodnie ze swoimi ramami instytucjonalnymi, prawnymi i finansowymi komitety monitorujące oraz określić ich skład i zadania w odniesieniu do EFSI. Z uwagi na szczególny charakter programów EWT należy określić przepisy szczególne dotyczące komitetów monitorujących dla tych programów. Wspólne komitety monitorujące mogłyby być ustanawiane w celu ułatwienia koordynacji między EFSI. W celu zapewnienia skuteczności komitet monitorujący powinien mieć możliwość sporządzenia uwag skierowanych do instytucji zarządzających, dotyczących wdrażania i ewaluacji programu, w tym przedsięwzięć związanych ze zmniejszaniem obciążeń administracyjnych dla beneficjentów, a także możliwość monitorowania przedsięwzięć podjętych w wyniku tych uwag.
(49)
Konieczne jest dostosowanie rozwiązań dotyczących monitorowania i sprawozdawczości EFSI, aby uprościć rozwiązania dotyczące zarządzania na wszystkich szczeblach. Ważne jest, aby zapewnić proporcjonalne wymogi dotyczące sprawozdawczości, a także dostępność wyczerpujących informacji na temat postępów w kluczowych punktach przeglądu. W związku z powyższym konieczne jest, aby wymogi dotyczące sprawozdawczości odzwierciedlały potrzeby w zakresie informacji w danych latach i były zgodne z harmonogramem przeglądu wyników.
(50)
W celu monitorowania postępów osiągniętych w ramach programów każde państwo członkowskie i Komisja powinny spotykać się na rocznym spotkaniu w sprawie przeglądu. Państwo członkowskie i Komisja powinny jednak mieć możliwość uzgodnienia, że nie będą organizować spotkania w latach innych niż 2017 i 2019 w celu uniknięcia niepotrzebnych obciążeń administracyjnych.
(51)
W celu umożliwienia Komisji monitorowania postępów w osiąganiu celów Unii oraz zadań dotyczących poszczególnych funduszy zgodnie z ich zadaniami określonymi w traktacie państwa członkowskie powinny składać sprawozdania z postępów w zakresie wdrażania swoich umów partnerstwa. Na podstawie tych sprawozdań Komisja powinna przygotować sprawozdanie strategiczne w sprawie postępów w 2017 i 2019 r. W celu zapewnienia regularnej strategicznej debaty politycznej w sprawie wkładu EFSI w realizację unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, a także w celu poprawy jakości wydatków i skuteczności polityki w zgodzie z europejskim semestrem, sprawozdania strategiczne powinny być przedmiotem debaty w Radzie. Na podstawie tej debaty Rada powinna mieć możliwość wniesienia wkładu w ocenę dokonaną na wiosennym posiedzeniu Rady Europejskiej w sprawie roli wszystkich unijnych polityk i instrumentów w realizacji zrównoważonego wzrostu sprzyjającego tworzeniu miejsc pracy w całej Unii.
(52)
Konieczne jest dokonanie ewaluacji skuteczności, efektywności i wpływu pomocy z EFSI w celu poprawy jakości opracowywania i wdrażania programów oraz w celu ustalenia wpływu programów w odniesieniu do wymiernych celów unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, przy uwzględnieniu wielkości programu, jak również w stosunku do produktu krajowego brutto (PKB) oraz bezrobocia na obszarze objętym programem, w stosownych przypadkach. Należy określić obowiązki państw członkowskich i Komisji w tym zakresie.
(53)
W celu poprawy jakości projektu każdego programu oraz w celu weryfikacji, czy możliwe jest osiągnięcie jego celów, należy przeprowadzić ewaluację ex ante każdego programu.
(54)
Instytucja zarządzająca lub państwo członkowskie powinno sporządzić plan ewaluacji. Powinna istnieć możliwość objęcia przez ten plan ewaluacji większej liczby programów. W trakcie okresu programowania instytucje zarządzające powinny zapewnić przeprowadzanie ewaluacji skuteczności, efektywności i wpływu programu. Komitet monitorujący i Komisja powinny być informowane o wynikach ewaluacji w celu ułatwienia podejmowania decyzji dotyczących zarządzania.
(55)
Należy przeprowadzać ewaluacje ex post w celu zbadania skuteczności i efektywności EFSI oraz ich wpływu na ogólne cele tych funduszy i unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, przy uwzględnieniu wymiernych celów określonych dla tej unijnej strategii. Dla każdego funduszu z EFSI Komisja powinna przygotować sprawozdanie podsumowujące zawierające główne wnioski z ewaluacji ex post.
(56)
Należy określić rodzaje przedsięwzięć, które mogą być podejmowane z inicjatywy Komisji i państw członkowskich jako pomoc techniczna w zakresie wsparcia z EFSI.
(57)
W celu zapewnienia skutecznego wykorzystania środków unijnych i uniknięcia nadmiernego finansowania operacji generujących dochód po ukończeniu należy zastosować inne metody do określenia dochodu wygenerowanego w efekcie takich operacji, w tym uproszczone podejście oparte na stawkach zryczałtowanych dla sektorów lub podsektorów. Podstawą stawek zryczałtowanych powinny być, w stosownych przypadkach, dane historyczne dostępne Komisji, możliwość odzyskania kosztów i zasada „zanieczyszczający płaci”. Należy też wprowadzić przepis umożliwiający rozszerzenie stawek zryczałtowanych na nowe sektory, wprowadzenie podsektorów lub dokonanie przeglądu stawek dla przyszłych operacji po udostępnieniu nowych danych, w drodze aktu delegowanego. Zastosowanie stawek zryczałtowanych może być szczególnie odpowiednie dla operacji w dziedzinach technologii informacyjnych i komunikacyjnych (TIK), badań, rozwoju i innowacji oraz efektywności energetycznej. Dodatkowo, w celu zapewnienia stosowania zasady proporcjonalności i uwzględnienia innych przepisów regulacyjnych i umownych, które mogą mieć zastosowanie, konieczne jest określenie odstępstw od tych zasad.
(58)
Ważne jest zapewnienie proporcjonalnego podejścia i uniknięcie powielania weryfikacji potrzeb finansowania w przypadku operacji, które generują dochód po zakończeniu, które również podlegają przepisom dotyczącym pomocy państwa, biorąc pod uwagę, że takie zasady również określają granice wsparcia, które może zostać przyznane. W związku z tym, w przypadku gdy przyznawana jest pomoc w ramach zasady de minimis, zgodna z rynkiem wewnętrznym pomoc państwa dla MŚP, dla której ma zastosowanie limit w zakresie dopuszczalnej intensywności lub kwoty pomocy, lub zgodna z rynkiem wewnętrznym pomoc państwa dla dużych przedsiębiorstw, gdy przeprowadzono indywidualną weryfikację potrzeb finansowych zgodnie ze stosownymi zasadami pomocy państwa, nie stosuje się przepisów wymagających obliczenia dochodów. Niemniej jednak państwa członkowskie powinny mieć możliwość stosowania metod obliczania dochodu, gdy zostało to przewidziane w przepisach krajowych.
(59)
Partnerstwo publiczno-prywatne („PPP”) może stanowić skuteczny sposób wdrażania operacji, który zapewnia osiągnięcie celów polityki publicznej poprzez łączenie różnych postaci środków publicznych i prywatnych. W celu ułatwienia korzystania z EFSI na potrzeby wspierania operacji mających strukturę PPP, niniejsze rozporządzenie powinno brać pod uwagę pewną szczególne cechy PPP poprzez dostosowanie pewnych wspólnych przepisów dotyczących EFSI.
(60)
Należy określić początkową i końcową datę kwalifikowalności wydatków, tak aby zapewnić jednolitą i sprawiedliwą zasadę mającą zastosowanie do wdrażania EFSI w całej Unii. W celu ułatwienia wdrażania programów należy określić, że początkowa data kwalifikowalności wydatków może być wcześniejsza niż dzień 1 stycznia 2014 r., jeżeli dane państwo członkowskie przedłoży program przed tą datą. Na zasadzie odstępstwa, w celu wsparcia natychmiastowego wdrożenia Inicjatywy na rzecz zatrudnienia ludzi młodych, początkową datą kwalifikowalności wydatków w ramach tej inicjatywy powinien być dzień 1 września 2013 r. W celu zagwarantowania skutecznego wykorzystania EFSI i zmniejszenia ryzyka dla budżetu Unii należy wprowadzić ograniczenia w zakresie wsparcia dla ukończonych operacji.
(61)
Zgodnie z zasadą pomocniczości i z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1301/2013 (9), rozporządzeniu EFS, rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1300/2013 (10), rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1299/2013 (11), rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 (12) oraz w rozporządzeniu w sprawie EFMR państwa członkowskie powinny przyjąć przepisy krajowe dotyczące kwalifikowalności wydatków.
(62)
Mając na uwadze uproszczenie wykorzystania EFSI oraz ograniczenie ryzyka błędów, przy jednoczesnym zapewnieniu zróżnicowania w przypadkach, gdy konieczne jest uwzględnienie specyfiki polityki, należy określić formy wsparcia, ujednolicone warunki zwrotu dotacji i pomocy zwrotnej, finansowania w oparciu o stawki ryczałtowe, szczegółowe zasady kwalifikowalności w odniesieniu do dotacji i pomocy zwrotnej oraz szczegółowe warunki co do kwalifikowalności operacji w zależności od lokalizacji.
(63)
Powinna istnieć możliwość zapewnienia wsparcia z EFSI w formie dotacji, nagród, pomocy zwrotnej i instrumentów finansowych, bądź też ich kombinacji, aby umożliwić właściwym podmiotom wybór najodpowiedniejszej formy wsparcia w celu zaspokojenia stwierdzonych potrzeb.
(64)
W celu zapewnienia skuteczności, sprawiedliwości i trwałego oddziaływania interwencji EFSI powinny istnieć przepisy gwarantujące trwałość inwestycji w działalność gospodarczą i w infrastrukturę, pozwalające unikać wykorzystania EFSI do osiągania nienależnych korzyści. Doświadczenie pokazuje, że okres pięciu lat jest odpowiednim minimalnym okresem, który powinien być zastosowany, z wyjątkiem przypadków, w których przepisy dotyczące pomocy państwa przewidują inny okres. Niemniej jednak, zgodnie z zasadą proporcjonalności, możliwe jest, że krótszy okres trzech lat byłby uzasadniony w przypadku, gdy inwestycja dotyczy utrzymania inwestycji lub miejsc pracy stworzonych przez MŚP. W przypadku operacji obejmującej inwestycje w infrastrukturę lub inwestycje produkcyjne oraz gdy beneficjent nie jest MŚP, w wyniku takiej operacji należy dokonać zwrotu wkładu z EFSI, jeżeli w okresie dziesięciu lat od płatności końcowej na rzecz beneficjenta działalność produkcyjna podlega przeniesieniu poza obszar Unii. Właściwe jest zwolnienie przedsięwzięć wspieranych z EFS oraz przedsięwzięć, które nie obejmują inwestycji produkcyjnych lub inwestycji w infrastrukturę, z ogólnego wymogu trwałości, o ile takie wymogi nie wynikają z mających zastosowanie przepisów dotyczących pomocy państwa, a także zwolnienie wkładów do instrumentów finansowych lub z tych instrumentów. Kwoty nienależnie wypłacone należy odzyskiwać i powinny stać się one przedmiotem procedur mających zastosowanie do nieprawidłowości.
(65)
Państwa członkowskie powinny podjąć stosowne działania gwarantujące prawidłową strukturę i funkcjonowanie swoich systemów zarządzania i kontroli w celu zapewnienia zgodnego z prawem i prawidłowego wykorzystania EFSI. Należy zatem określić obowiązki państw członkowskich w zakresie systemów zarządzania i kontroli programów oraz w odniesieniu do zapobiegania, wykrywania i korygowania nieprawidłowości i naruszeń przepisów unijnych.
(66)
Zgodnie z zasadą zarządzania dzielonego państwa członkowskie i Komisja powinny być odpowiedzialne za zarządzanie programami i ich kontrolę. Za wdrażanie i kontrolę operacji w programach powinny odpowiadać w pierwszym rzędzie państwa członkowskie w ramach swoich systemów zarządzania i kontroli. W celu wzmocnienia skuteczności kontroli nad wyborem i wdrażaniem operacji oraz funkcjonowaniem systemu zarządzania i kontroli należy określić funkcje instytucji zarządzającej.
(67)
Państwa członkowskie powinny wypełniać obowiązki w zakresie zarządzania, kontroli i audytu oraz przyjmować na siebie wynikające z tego obowiązki określone w przepisach w sprawie zarządzania dzielonego ustanowionych w niniejszym rozporządzeniu, rozporządzeniu finansowym i w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy. Państwa członkowskie powinny zapewnić, że zgodnie z warunkami określonymi w niniejszym rozporządzeniu przyjęte zostaną skuteczne rozwiązania w zakresie badania skarg dotyczących EFSI. Zgodnie z zasadą pomocniczości państwa członkowskie powinny badać, na wniosek Komisji, skargi złożone do Komisji w zakresie określonych przez nie rozwiązań oraz na wniosek Komisji informować ją o wynikach tych badań.
(68)
Należy ustanowić uprawnienia i obowiązki Komisji w odniesieniu do sprawdzania skuteczności funkcjonowania systemów zarządzania i kontroli oraz obligowania państw członkowskich do podejmowania działań. Komisja powinna również posiadać uprawnienia do przeprowadzania audytów i kontroli na miejscu skoncentrowanych na kwestiach należytego zarządzania finansami, tak aby można było z nich wyciągnąć wnioski dotyczące wyników EFSI.
(69)
Zobowiązania budżetowe Unii powinny być przyznawane corocznie. W celu zapewnienia skutecznego zarządzania programem konieczne jest ustanowienie wspólnych zasad dla płatności zaliczkowej, oraz wniosków o płatność okresową oraz płatności salda końcowego, bez uszczerbku dla przepisów szczególnych wymaganych dla każdego z EFSI.
(70)
Płatności zaliczkowe w momencie rozpoczęcia programów gwarantują, że państwo członkowskie posiada środki do zapewnienia wsparcia na rzecz beneficjentów od początku wdrażania programu, umożliwiając im otrzymywanie zaliczek, jeżeli jest to konieczne dla planowania inwestycji, oraz szybką refundację kosztów po przedłożeniu wniosku o płatność. W związku z tym należy ustanowić przepisy dotyczące kwot początkowych płatności zaliczkowych z EFSI. Początkowe płatności zaliczkowe powinny być w pełni rozliczone po zakończeniu programu.
(71)
W celu ochrony interesów finansowych Unii należy przewidzieć ś środki, które są ograniczone w czasie i które umożliwiają delegowanemu urzędnikowi zatwierdzającemu wstrzymanie płatności w przypadku, gdy istnieją wyraźne dowody wskazujące na poważne defekty w funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli, dowody na nieprawidłowości związane z wnioskiem o płatność lub gdy nie dostarczono dokumentów na potrzeby analizy i zatwierdzania zestawienia wydatków. Czas trwania okresu wstrzymania powinien wynosić do sześciu miesięcy, z możliwością przedłużenia go do dziewięciu miesięcy za zgodą państwa członkowskiego, w celu zapewnienia wystarczającego czasu na rozwiązanie przyczyny wstrzymania, przez co uniknie się stosowania zawieszenia.
(72)
W celu ochrony budżetu Unii Komisja może być zmuszona do dokonania korekt finansowych. Dla zapewnienia pewności prawnej w odniesieniu do państw członkowskich ważne jest określenie okoliczności, w jakich naruszenia obowiązujących przepisów prawa unijnego lub krajowego związanych z jego stosowaniem mogą prowadzić do dokonania przez Komisję korekt finansowych. Aby mieć pewność, że jakiekolwiek korekty finansowe, które Komisja nakłada na państwa członkowskie, są związane z ochroną interesów finansowych Unii, powinny być one ograniczone do sytuacji, w których naruszenie mającego zastosowanie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania właściwego prawa unijnego bezpośrednio lub pośrednio dotyczy kwalifikowalności, prawidłowości, zarządzania lub kontroli operacji oraz odpowiadających im wydatków zadeklarowanych Komisji. Aby zapewnić proporcjonalność, ważne jest, by Komisja rozważyła charakter i wagę naruszenia i powiązanego wpływu finansowego dla budżetu Unii przy podejmowaniu decyzji o wysokości korekty finansowej.
(73)
W celu zachęcenia do dyscypliny finansowej należy określić rozwiązania dotyczące anulowania dowolnej części zobowiązań budżetowych w ramach programu, w szczególności sytuacje, kiedy kwota może zostać wyłączona z takiego anulowania, szczególnie gdy opóźnienia we wdrażaniu wynikają z okoliczności niezależnych od danej strony, okoliczności nietypowych lub niemożliwych do przewidzenia i których skutków nie można było uniknąć pomimo zachowywania staranności, jak również w sytuacji, gdy wniosek o płatność został złożony, ale w przypadku którego termin płatności został przerwany lub płatność została zawieszona.
(74)
Procedura anulowania zobowiązań jest również niezbędną częścią mechanizmu alokowania rezerwy wykonania i podczas tego procesu powinna istnieć możliwość przywrócenia środków, a następnie przekazania ich na rzecz innych programów i priorytetów. Ponadto przy wdrażaniu pewnych szczególnych instrumentów finansowych na rzecz MŚP, kiedy anulowania wynikają z rezygnacji danego państwa członkowskiego z udziału w takich instrumentach finansowych, należy przewidzieć możliwość przywrócenia środków w celu ich przekazania innym programom. Zważywszy na fakt, że aby umożliwić takie przywrócenie środków, konieczne będzie wprowadzenie dodatkowych przepisów do rozporządzenia finansowego, te procedury powinny mieć zastosowanie dopiero od dnia wejścia w życie wspomnianej zmiany rozporządzenia finansowego.
(75)
Konieczne są dodatkowe przepisy ogólne w związku ze specyfiką funkcjonowania funduszy polityki spójności. W szczególności w celu zwiększenia ich wartości dodanej oraz podniesienia ich wkładu w realizację priorytetów unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu i zadań poszczególnych funduszy polityki spójności zgodnie z celami wynikającymi z Traktatu funkcjonowanie funduszy polityki spójności powinno zostać uproszczone i skoncentrowane na celach „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz „Europejska współpraca terytorialna”.
(76)
Dodatkowe przepisy dotyczące specyfiki funkcjonowania EFRROW i EFMR są ustanowione we właściwych przepisach sektorowych.
(77)
Cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” powinien wspierać wszystkie regiony, tak aby promować zapisane w TFUE cele spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej. W celu zapewnienia zrównoważonego i stopniowego wsparcia oraz dla odzwierciedlenia poziomu rozwoju gospodarczego i społecznego, należy alokować zasoby z EFRR i EFS w ramach tego celu między regiony słabiej rozwinięte, regiony przejściowe i regiony lepiej rozwinięte zgodnie z ich produktem krajowym brutto (PKB) na mieszkańca w relacji do średniej UE-27. Dla zapewnienia długookresowej trwałości inwestycji z EFRR i EFS, dla utrwalenia już osiągniętego rozwoju oraz dla dalszego zwiększania wzrostu gospodarczego i spójności społecznej regionów unijnych wszystkie regiony, których PKB na mieszkańca w okresie programowania 2007-2013 wyniósł mniej niż 75 % średniej UE-25 w okresie odniesienia, lecz których PKB na mieszkańca wzrósł do ponad 75 % średniej UE-27, powinny otrzymać co najmniej 60 % ich szacunkowej średniej alokacji rocznej na okres 2007-2013. Całkowita alokacja z EFRR, EFS i Funduszu Spójności dla danego państwa członkowskiego powinna wynosić co najmniej 55 % jego indywidualnej całkowitej alokacji na okres 2007-2013. Państwa członkowskie, których dochód narodowy brutto (DNB) na mieszkańca wynosi mniej niż 90 % średniej Unii, powinny skorzystać z Funduszu Spójności w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”.
(78)
Należy ustalić obiektywne kryteria wyznaczania regionów i obszarów kwalifikujących się do wsparcia z funduszy polityki spójności. W tym celu identyfikację regionów i obszarów na poziomie Unii należy oprzeć na wspólnym systemie klasyfikacji regionów ustanowionym rozporządzeniem (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady (13), zmienionym rozporządzeniem Komisji nr 105/2007 (14).
(79)
W celu stworzenia odpowiednich ram finansowych dla funduszy polityki spójności Komisja, w drodze aktów wykonawczych, powinna ustanowić szacunkowy roczny podział dostępnych środków na zobowiązania w obiektywny i przejrzysty sposób w celu dotarcia do regionów opóźnionych pod względem rozwoju, w tym regionów przejściowych. W celu uwzględnienia szczególnie trudnej sytuacji państw członkowskich zmagających się z kryzysem oraz zgodnie z rozporządzeniem Rady (UE, Euratom) nr 1311/2013 (15) ustanawiającym wieloletnie ramy finansowe Komisja powinna dokonać przeglądu całkowitych alokacji dla wszystkich państw członkowskich w 2016 r. na podstawie najbardziej aktualnych dostępnych wówczas danych statystycznych, a w przypadku, gdy wystąpi łączna rozbieżność wynosząca ponad +/-5 %, dostosować te alokacje. Wymagane dostosowanie powinno zostać rozłożone na równe części na lata 2017-2020.
(80)
W celu wsparcia koniecznego przyspieszenia rozwoju infrastruktury transportowej i energetycznej oraz TIK w całej Unii należy stworzyć instrument „Łącząc Europę” zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1316/2013 (16). Należy zapewnić wsparcie z Funduszu Spójności na rzecz projektów realizujących sieci bazowe lub projektów i działań horyzontalnych określonych w części I załącznika do tego rozporządzenia.
(81)
Wysokość rocznych środków budżetowych pochodzących z funduszy polityki spójności na rzecz danego państwa członkowskiego powinna być ograniczona do pułapu ustalonego z uwzględnieniem PKB tego państwa członkowskiego.
(82)
Konieczne jest ustalenie limitów tych środków finansowych na cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz przyjęcie obiektywnych kryteriów ich alokacji dla regionów i państw członkowskich. Państwa członkowskie powinny koncentrować wsparcie w celu zapewnienia, że wystarczające inwestycje są nakierowane na zatrudnienie ludzi młodych, mobilność pracowników, wiedzę, włączenie społeczne i zwalczanie ubóstwa, tym samym gwarantując, że udział EFS - rozumiana jako procentowy udział w całości środków funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności w państwach członkowskich liczony na poziomie unijnymi, z wyłączeniem wsparcia z Funduszu Spójności na rzecz infrastruktury transportowej w ramach instrumentu „Łącząc Europę” oraz wsparcia z funduszy strukturalnych na rzecz osób najbardziej potrzebujących - nie będzie mniejszy niż 23,1 %.
(83)
Ze względu na pilny priorytet walki z bezrobociem wśród młodzieży w najbardziej dotkniętych tym zjawiskiem regionach Unii, a także w całej Unii należy utworzyć inicjatywę na rzecz zatrudnienia ludzi młodych, finansowaną ze szczególnej alokacji i ukierunkowanych inwestycji z EFS, aby zwiększyć i wzmocnić znaczne wsparcie zapewnione już poprzez EFSI. Inicjatywa na rzecz zatrudnienia ludzi młodych powinna stanowić wsparcie dla młodych ludzi, w szczególności tych, którzy nie pracują, nie kształcą się, ani nie szkolą zawodowo. Inicjatywa na rzecz zatrudnienia ludzi młodych powinna być realizowana w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”.
(84)
Ponadto, zgodnie z głównym celem dotyczącym ograniczenia ubóstwa, konieczna jest zmiana orientacji europejskiego funduszu pomocy najbardziej potrzebujących, aby promować włączenie społeczne. Należy przewidzieć mechanizm przeniesienia środków do tego instrumentu z alokacji funduszy strukturalnych każdego państwa członkowskiego.
(85)
Mając na względzie obecne uwarunkowania gospodarcze, maksymalny poziom przekazania środków (pułap) z funduszy polityki spójności dla każdego poszczególnego państwa członkowskiego nie powinien prowadzić do alokacji, które dla jednego państwa członkowskiego przekraczałyby 110 % ich poziomu w wartościach rzeczywistych za okres programowania 2007-2013.
(86)
W celu zapewnienia odpowiedniej alokacji na rzecz każdej kategorii regionów środki z funduszy polityki spójności nie powinny być przesuwane między regionami słabiej rozwiniętymi a regionami przejściowymi lub regionami lepiej rozwiniętymi, z wyjątkiem należycie uzasadnionych okoliczności związanych z realizacją jednego lub więcej celów tematycznych. Takie przesunięcia powinny wynosić nie więcej niż 3 % ogółu środków przeznaczonych dla danej kategorii regionów.
(87)
W celu zapewnienia rzeczywistego wpływu na gospodarkę wsparcie z funduszy polityki spójności nie powinno zastępować publicznych lub równorzędnych wydatków strukturalnych państw członkowskich zgodnie z warunkami zawartymi w niniejszym rozporządzeniu. Ponadto, aby wsparcie z funduszy polityki spójności uwzględniało szerszy kontekst gospodarczy, poziom wydatków publicznych powinien zostać określony w odniesieniu do ogólnych warunków makroekonomicznych, w których odbywa się finansowanie, na podstawie wskaźników określonych w programach stabilności i konwergencji przedkładanych co roku przez państwa członkowskie zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1466/1997 (17). Weryfikacja zasady dodatkowości dokonywana przez Komisję powinna koncentrować się na państwach członkowskich, w których regiony słabiej rozwinięte obejmują co najmniej 15 % ludności, ze względu na zakres przyznanych takim państwom środków finansowych.
(88)
Konieczne jest ustanowienie dodatkowych przepisów dotyczących programowania, monitorowania i kontroli programów operacyjnych otrzymujących wsparcie z funduszy polityki spójności oraz zarządzania nimi w celu większego skupienia uwagi na wynikach. Należy w szczególności określić szczegółowe wymogi dotyczące treści programów operacyjnych. Powinno to ułatwić przedstawienie spójnej logiki interwencji służącej zidentyfikowanym potrzebom rozwojowym, określeniu ram wykonania oraz wspieraniu skutecznego i efektywnego wdrażania tych funduszy. Zgodnie z ogólną zasadą oś priorytetowa powinna obejmować jeden cel tematyczny, jeden fundusz i jedną kategorię regionu. W stosownych przypadkach oraz w celu zwiększenia skuteczności w ramach tematycznie spójnego zintegrowanego podejścia oś priorytetowa powinna móc odnosić się do więcej niż jednej kategorii regionów i łączyć jeden lub więcej komplementarnych priorytetów inwestycyjnych z EFRR, EFS i Funduszu Spójności w ramach jednego lub kilku celów tematycznych.
(89)
W przypadku gdy państwo członkowskie przygotowuje tylko jeden program operacyjny dla każdego funduszu polityki spójności, w związku z czym zarówno programy, jak i umowa partnerstwa są przygotowywane na szczeblu krajowym, należy ustanowić szczególne rozwiązania w celu zapewnienia komplementarności takich dokumentów.
(90)
W celu pogodzenia potrzeby przygotowania zwięzłych programów operacyjnych wyznaczających jasne zobowiązania państw członkowskich z potrzebą zapewnienia elastyczności co do dostosowywania programów do zmieniających się okoliczności, należy wprowadzić rozróżnienie między podstawowymi elementami programu operacyjnego podlegającymi decyzji Komisji a pozostałymi elementami, które nie podlegają decyzji Komisji i mogą zostać zmienione przez państwo członkowskie. W związku z tym należy wprowadzić procedury umożliwiające modyfikację tych innych niż podstawowe elementów na szczeblu krajowym bez potrzeby podjęcia decyzji przez Komisję.
(91)
W celu poprawy komplementarności i uproszczenia wdrażania powinna istnieć możliwość połączenia wsparcia z Funduszu Spójności i z EFRR ze wsparciem z EFS we wspólnych programach operacyjnych w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”.
(92)
Duże projekty stanowią znaczną część wydatków Unii i często mają znaczenie strategiczne w odniesieniu do realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu. W związku z tym zasadne jest, aby operacje powyżej pewnych progów nadal podlegały specjalnym procedurom zatwierdzania na podstawie niniejszego rozporządzenia. Próg powinien zostać ustanowiony w odniesieniu do całkowitych kwalifikowalnych kosztów po uwzględnieniu oczekiwanych dochodów, z wyższym progiem dla projektów transportowych ze względu na zazwyczaj większy rozmiar inwestycji w tym sektorze. W tym celu oraz dla zachowania jasności należy określić treść wniosku dotyczącego dużego projektu. Wniosek powinien zawierać informacje niezbędne do zapewnienia, że wkład finansowy z funduszy polityki spójności nie powoduje znacznego ubytku liczby miejsc pracy w istniejących ośrodkach na terytorium Unii.
(93)
Aby wspierać przygotowywanie i wdrażanie dużych projektów na należytej bazie naukowej i technicznej i zachęcać do korzystania z opinii ekspertów na wczesnym etapie, w przypadku gdy niezależni eksperci korzystając z pomocy technicznej Komisji lub, w porozumieniu z Komisją, z pomocy innych niezależnych ekspertów, są w stanie przedstawić jasne stanowiska na temat wykonalności i zasadności ekonomicznej dużych projektów, należy uprościć procedurę zatwierdzania przez Komisję. Komisja powinna mieć możliwość odmowy zatwierdzenia wkładu finansowego wyłącznie wtedy, gdy stwierdzi istotne słabe punkty w niezależnym przeglądzie jakości.
(94)
W przypadkach gdy nie przeprowadzono niezależnego przeglądu jakości dużych projektów, państwo członkowskie powinno dostarczyć wszystkie wymagane informacje, a Komisja powinna ocenić duży projekt w celu ustalenia, czy wnioskowany wkład finansowy jest uzasadniony.
(95)
Dla zachowania ciągłości wdrażania, w celu uniknięcia niepotrzebnych obciążeń administracyjnych, jak również w celu dostosowania do decyzji Komisji w sprawie wytycznych dotyczących zamknięcia okresu programowania 2007-2013, ustanawia się przepisy dotyczące etapów wdrażania dużych projektów zatwierdzonych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 (18), których okres wdrożenia ma rozciągać się na cały okres programowania objęty niniejszym rozporządzeniem. Pod pewnymi warunkami powinno się wprowadzić procedurę przyspieszoną w przypadku powiadomienia o drugim lub kolejnym etapie dużego projektu i zatwierdzenia go, dla którego poprzedni etap lub etapy zostały zatwierdzone przez Komisję w ramach okresu programowania 2007-2013. Każdy indywidualny etap operacji wdrażanej w kilku etapach, który służy temu samemu celowi ogólnemu, powinien być realizowany zgodnie z zasadami odpowiednich okresów programowania.
(96)
Aby dać państwom członkowskim możliwość wdrażania części programu operacyjnego przy wykorzystaniu podejścia zorientowanego na rezultaty, przydatne jest określenie wspólnego planu działania, obejmującego projekt lub grupę projektów, które beneficjent musi przeprowadzić, aby przyczynić się do osiągnięcia celów programu operacyjnego. W celu uproszczenia i wzmocnienia podejścia zorientowanego na rezultaty funduszy polityki spójności zarządzanie wspólnym planem działania powinno odbywać się wyłącznie w oparciu o wspólnie uzgodnione wartości pośrednie, produkty i rezultaty, zdefiniowane w decyzji Komisji w sprawie przyjęcia wspólnego planu działania. Kontrola i audyt wspólnego planu działania powinny także być ograniczone do kwestii osiągnięcia tych wartości pośrednich, produktów rezultatów. W związku z tym konieczne jest ustanowienie przepisów dotyczących przygotowywania, treści, przyjmowania, zarządzania finansowego i kontroli wspólnego planu działania.
(97)
Konieczne jest przyjęcie przepisów szczególnych w odniesieniu do funkcji komitetu monitorującego i rocznych sprawozdań z wdrażania programów operacyjnych, wspieranych z funduszy polityki spójności. Dodatkowe przepisy dotyczące specyfiki funkcjonowania EFRROW są ustanowione w stosownych przepisach sektorowych.
(98)
Aby zapewnić dostępność istotnych i aktualnych informacji na temat wdrażania programu, konieczne jest, aby państwa członkowskie regularnie dostarczały Komisji kluczowe dane. Aby uniknąć dodatkowego obciążania państw członkowskich, powyższy wymóg powinien być ograniczony do danych gromadzonych w sposób ciągły, a przekazywanie danych powinno odbywać się w drodze elektronicznej wymiany danych.
(99)
W celu poprawy monitorowania postępów we wdrażaniu funduszy polityki spójności oraz w celu ułatwienia zarządzania finansowego konieczne jest terminowe zapewnienie dostępności podstawowych danych finansowych dotyczących postępów we wdrażaniu.
(100)
Zgodnie z art. 175 TFUE Komisja co trzy lata ma przedstawić Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu i Komitetowi Regionów sprawozdania dotyczące postępów w osiąganiu unijnych celów spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej. Konieczne jest określenie przepisów dotyczących treści takiego sprawozdania.
(101)
Podawanie do wiadomości publicznej informacji na temat osiągnięć funduszy polityki spójności oraz podnoszenie świadomości w zakresie celów polityki spójności jest ważne. Obywatele powinni mieć prawo wiedzieć, w jaki sposób inwestowane są zasoby finansowe Unii. Odpowiedzialność za zapewnienie przekazania odpowiednich informacji opinii publicznej powinna spoczywać zarówno na instytucjach zarządzających, jak i na beneficjentach, a także na instytucjach Unii i podmiotach doradczych. W celu zapewnienia większej skuteczności w informowaniu szerokiej opinii publicznej oraz wzmocnienia efektu synergii między działaniami komunikacyjnymi podejmowanymi z inicjatywy Komisji środki przeznaczone na działania komunikacyjne na podstawie niniejszego rozporządzenia powinny również przyczyniać się do informowania na temat priorytetów politycznych Unii, o ile są one związane z ogólnymi celami niniejszego rozporządzenia.
(102)
Celem zwiększenia dostępności i przejrzystości informacji o możliwościach finansowania i beneficjentach projektów należy w każdym państwie członkowskim udostępnić jedną stronę internetową lub jeden portal internetowy dostarczający informacje na temat wszystkich programów operacyjnych, włączając w to wykazy operacji wspieranych w ramach każdego programu operacyjnego.
(103)
W celu zapewnienia szerokiego rozpowszechnienia informacji o osiągnięciach funduszy polityki spójności oraz roli Unii w tym zakresie, a także w celu informowania potencjalnych beneficjentów o możliwościach finansowania należy w niniejszym rozporządzeniu określić szczegółowe przepisy dotyczące działań informacyjnych i komunikacyjnych, jak również pewne charakterystyki techniczne takich działań, przy uwzględnieniu wielkości programów operacyjnych zgodnie z zasadą proporcjonalności.
(104)
W celu zapewnienia, że alokacja środków dla każdego funduszu polityki spójności koncentruje się na unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu i na zadaniach dotyczących poszczególnych funduszy zgodnie z ich celami określonymi w Traktatach, konieczne jest określenie pułapów alokacji na pomoc techniczną państwa członkowskiego. Ponadto konieczne jest zagwarantowanie, by ramy prawne programowania pomocy technicznej ułatwiały tworzenie uproszczonych zasad dostarczania pomocy w sytuacji, kiedy państwa członkowskie wdrażają wiele funduszy polityki spójności jednocześnie, oraz by ramy te obejmowały różne kategorie regionów.
(105)
Konieczne jest określenie elementów mających wpływ na określenie stopy dofinansowania z funduszy polityki spójności dla osi priorytetowych, w szczególności w celu zwiększenia efektu mnożnikowego zasobów Unii. Konieczne jest także ustanowienie maksymalnych stóp dofinansowania według kategorii regionów w celu zapewnienia przestrzegania zasady współfinansowania, przez odpowiedni poziom zarówno publicznego, jak i prywatnego wsparcia krajowego.
(106)
Konieczne jest, aby państwa członkowskie wyznaczyły dla każdego programu operacyjnego instytucję zarządzającą, instytucję certyfikującą i funkcjonalnie niezależną instytucję audytową. Aby zapewnić państwom członkowskim elastyczność w ustanawianiu systemów kontroli, należy przewidzieć możliwości wykonywania funkcji instytucji certyfikującej przez instytucję zarządzającą. Państwo członkowskie powinno mieć również możliwość wyznaczenia instytucji pośredniczących do wykonywania niektórych zadań instytucji zarządzającej lub instytucji certyfikującej. Państwo członkowskie powinno w takim przypadku wyraźnie określić ich obowiązki i funkcje.
(107)
Aby uwzględnić specyfikę organizacji systemów zarządzania i kontroli w odniesieniu do funduszy polityki spójności i EFMR oraz potrzebę zapewnienia proporcjonalnego podejścia, konieczne są szczegółowe przepisy dotyczące desygnacji instytucji zarządzającej i instytucji certyfikującej. Aby uniknąć niepotrzebnych obciążeń administracyjnych, weryfikację ex ante spełnienia kryteriów desygnacji określonych w niniejszym rozporządzeniu należy ograniczyć do instytucji zarządzającej i instytucji certyfikującej, a przy spełnieniu pewnych warunków określonych w niniejszym rozporządzeniu nie należy wymagać przeprowadzania dodatkowych audytów w przypadku, gdy dany system jest zasadniczo taki sam jak w okresie programowania 2007-2013. Nie należy wprowadzać wymogu zatwierdzenia desygnacji przez Komisję. Aby jednak zwiększyć pewność prawną, państwa członkowskie powinny mieć możliwość przedłożenia Komisji dokumentów dotyczących desygnacji na pewnych warunkach określonych w niniejszym rozporządzeniu. Monitorowanie zgodności z kryteriami desygnacji dokonywane na podstawie rozwiązań dotyczących audytu i kontroli powinno skutkować działaniami naprawczymi i możliwym wycofaniem desygnacji, jeżeli wyniki wskazują na brak zgodności z kryteriami.
(108)
Instytucja zarządzająca ponosi główną odpowiedzialność za skuteczne i efektywne wdrażanie funduszy polityki spójności oraz EFMR, a zatem spełnia znaczną liczbę funkcji odnoszących się do zarządzania programem i jego monitorowania, zarządzania i kontroli finansowych, jak również wyboru projektów. W związku z tym należy określić obowiązki i funkcje instytucji zarządzającej.
(109)
Instytucja certyfikująca powinna sporządzać i przekazywać Komisji wnioski o płatność. Powinna sporządzać zestawienie wydatków, poświadczając kompletność, rzetelność i prawdziwość przedłożonych sprawozdań finansowych oraz to, że wydatki ujęte w zestawieniu są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i krajowego. Należy określić obowiązki i funkcje instytucji certyfikującej.
(110)
Instytucja audytowa zapewnia przeprowadzanie audytów systemów zarządzania i kontroli na podstawie stosownej próby operacji oraz zestawienia wydatków. Należy określić obowiązki i funkcje instytucji audytowej. Audyty deklarowanych wydatków powinny być przeprowadzane na reprezentatywnej próbie operacji w celu umożliwienia ekstrapolacji wyników. Zgodnie z ogólną zasadą należy stosować statystyczne metody pobierania próby w celu zapewnienia wiarygodnej próby reprezentatywnej. Niemniej jednak instytucje audytowe powinny mieć możliwość stosowania - w należycie uzasadnionych okolicznościach - niestatystycznej metody pobierania próby, pod warunkiem że warunki określone w niniejszym rozporządzeniu zostały spełnione.
(111)
Bez uszczerbku dla uprawnień Komisji w zakresie kontroli finansowej należy zwiększyć współpracę w tej dziedzinie między państwami członkowskimi a Komisją oraz ustalić kryteria, które pozwolą Komisji określić w kontekście przyjętej przez nią strategii kontroli systemów krajowych poziom gwarancji, które powinna ona uzyskać ze strony krajowych instytucji audytowych.
(112)
Oprócz wspólnych zasad dotyczących zarządzania finansowego EFSI powinny zostać ustanowione dodatkowe przepisy dotyczące funduszy polityki spójności i EFMR. W szczególności, w celu zapewnienia realistycznej gwarancji dla Komisji przed zatwierdzeniem zestawienia wydatków, wnioski o płatność okresową powinny być refundowane w wysokości 90 % kwoty wynikającej z zastosowania stopy dofinansowania dla każdego priorytetu ustanowionego w decyzji w sprawie przyjęcia programu operacyjnego do wydatków kwalifikowalnych dla osi priorytetowej. Zaległe kwoty należne powinny być wypłacane państwom członkowskim po zatwierdzeniu zestawienia wydatków, pod warunkiem że Komisja będzie mogła stwierdzić, że zestawienie wydatków jest kompletne, rzetelne i prawdziwe.
(113)
Beneficjenci powinny otrzymać wsparcie w pełnej wysokości nie później niż 90 dni licząc od dnia przedłożenia przez beneficjenta wniosku o płatność, z zastrzeżeniem dostępności środków z początkowych i rocznych płatności zaliczkowych i z płatności okresowych. Instytucja zarządzająca powinna mieć możliwość wstrzymania biegu terminu, jeżeli dokumenty uzupełniające nie są kompletne lub jeżeli istnieją dowody na istnienie nieprawidłowości wymagające dalszego dochodzenia. Należy zapewnić początkowe i roczne płatności zaliczkowe, aby zagwarantować, że państwo członkowskie dysponuje środkami wystarczającymi do wdrażania programów w ramach tych rozwiązań. Roczne płatności zaliczkowe powinny być rozliczane każdego roku przy zatwierdzeniu zestawienia wydatków.
(114)
Aby ograniczyć ryzyko deklarowania nieprawidłowych wydatków, instytucja certyfikująca powinna mieć możliwość - bez potrzeby przedkładania dodatkowego uzasadnienia - włączenia kwot, które wymagają dalszej weryfikacji do wniosku o płatność okresową po zakończeniu roku obrachunkowego, w którym zostały wprowadzone do systemu księgowego.
(115)
Aby zapewnić właściwe stosowanie zasad ogólnych dotyczących anulowania zobowiązań, zasady ustanowione dla funduszy polityki spójności i EFMR powinny szczegółowo określać, w jaki sposób ustanawiane są terminy anulowania.
(116)
W celu zastosowania wymogów rozporządzenia finansowego do zarządzania finansowego funduszami polityki spójności i EFMR konieczne jest ustalenie procedur dotyczących sporządzania, analizy i zatwierdzania zestawienia wydatków, które powinny zapewniać jasne podstawy i pewność prawną tych rozwiązań. Ponadto, w celu umożliwienia państwu członkowskiemu prawidłowego pełnienia swoich obowiązków, państwo członkowskie powinno mieć możliwość wyłączenia kwot, które są przedmiotem bieżącej oceny pod kątem zgodności z prawem i prawidłowości.
(117)
W celu zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla beneficjentów, należy ustanowić szczególne ramy czasowe, w których instytucje zarządzające są zobowiązane do zapewnienia dostępności dokumentów dotyczących operacji po przedstawieniu wydatków lub po zakończeniu operacji. Zgodnie z zasadą proporcjonalności okres przechowywania dokumentów powinien być zróżnicowany w zależności od całkowitych wydatków kwalifikowalnych każdej operacji.
(118)
Jako że zestawienie wydatków jest weryfikowane i zatwierdzane każdego roku, należy znacząco uprościć procedurę zamknięcia. Ostateczne zamknięcie programu powinno zatem opierać się tylko na dokumentach odnoszących się do ostatniego roku obrachunkowego oraz do końcowego sprawozdania z wdrażania lub do ostatniego rocznego sprawozdania z wdrażania, bez konieczności dostarczenia dodatkowych dokumentów.
(119)
W celu ochrony interesów finansowych Unii oraz zapewnienia środków na rzecz skutecznego wdrażania programów należy określić przepisy umożliwiające zawieszenie przez Komisję płatności na poziomie priorytetów lub programów operacyjnych.
(120)
W celu zapewnienia pewności prawnej dla państw członkowskich należy ustanowić szczególne rozwiązania i procedury dotyczące korekt finansowych dokonywanych przez państwa członkowskie i przez Komisję w odniesieniu do funduszy polityki spójności i EFMR przy poszanowaniu zasady proporcjonalności.
(121)
Konieczne jest ustanowienie ram prawnych, które zapewnią rzetelne systemy zarządzania i kontroli na szczeblu krajowym i regionalnym, oraz odpowiedni podział ról i obowiązków w kontekście zarządzania dzielonego. Należy zatem określić i wyjaśnić rolę Komisji oraz ustanowić proporcjonalne zasady dokonywania korekt finansowych przez Komisję.
(122)
Częstotliwość audytów operacji powinna być proporcjonalna do zakresu unijnego wparcia z funduszy polityki spójności i EFMR. W szczególności liczba przeprowadzanych audytów powinna być ograniczona, jeżeli całkowite wydatki kwalifikowalne na operację nie przekraczają 200 000 EUR w przypadku EFRR i Funduszu Spójności, 150 000 EUR w przypadku EFS oraz 100 000 EUR w przypadku EFMR. Niemniej jednak powinna istnieć możliwość przeprowadzenia audytu w dowolnym momencie w sytuacji, gdy istnieją dowody na istnienie nieprawidłowości lub nadużycia finansowego, bądź po zamknięciu zakończonej operacji w ramach audytu próby. Komisja powinna mieć możliwość dokonania przeglądu ścieżki audytu instytucji audytowej lub wziąć udział w audytach instytucji audytowej na miejscu. Jeżeli Komisja nie uzyska za pośrednictwem tych środków gwarancji skutecznego funkcjonowania instytucji audytowej, powinna mieć ona możliwość ponownego przeprowadzenia tego działania audytowego, jeżeli jest to zgodne z uznanymi w skali międzynarodowej standardami audytu. Aby zakres audytów przeprowadzanych przez Komisję był proporcjonalny do ryzyka, Komisja powinna móc ograniczyć swoje audyty związane z programami operacyjnymi, jeżeli nie występują poważne defekty lub jeżeli instytucja audytowa jest wiarygodna. Aby zmniejszyć obciążenie administracyjne beneficjentów, należy ustanowić szczególne przepisy służące ograniczeniu ryzyka nakładania się audytów przeprowadzanych w odniesieniu do tych samych operacji przez różne instytucje, tj. Europejski Trybunał Obrachunkowy, Komisję i instytucję audytową.
(123)
W celu uzupełnienia i zmiany niektórych, innych niż istotne, elementów niniejszego rozporządzenia uprawnienia do przyjmowania aktów zgodnie z art. 290 TFUE powinny zostać przekazane Komisji w odniesieniu do: europejskiego kodeksu dobrych praktyk dotyczących partnerstwa; uzupełnienia lub dokonania zmiany sekcji 4 i 7 WRS; kryteriów ustalania poziomu korekty finansowej, która ma zostać dokonana; szczególnych przepisów dotyczących zakupu ziemi oraz łączenia pomocy technicznej z instrumentami finansowymi; roli, zakresu odpowiedzialności i obowiązków podmiotów wdrażających instrumenty finansowe; kontroli i zarządzania instrumentami finansowymi wycofania płatności do instrumentów finansowych i wynikających stąd dostosowań w odniesieniu do wniosków o płatność; ustanowienia systemu kapitalizacji rocznych rat dla instrumentów finansowych; szczegółowych przepisów dotyczących kryteriów ustalania kosztów zarządzania i opłat za zarządzanie na podstawie wyników i mających zastosowanie progów, a także przepisów dotyczących zwrotu skapitalizowanych kosztów zarządzania i opłat za zarządzanie w odniesieniu do instrumentów kapitałowych i mikrokredytów; dostosowań stawek zryczałtowanych dla operacji generujących dochód w poszczególnych sektorach jak również ustanowienia stawek zryczałtowanych dla TIK, badań, rozwoju
i innowacji oraz efektywności energetycznej a także określania dodatkowych sektorów lub podsektorów objętych stawkami; metodyki obliczania bieżącej wartości dochodu dla operacji generujących dochód; dodatkowych przepisów w zakresie zmiany beneficjenta w ramach operacji w formule PPP, minimalnych wymogów, jakie mają być zawarte w umowach PPP niezbędnych dla zastosowania pewnych odstępstw od ogólnie obowiązujących przepisów w zakresie kwalifikowalności wydatków; definicji stawki ryczałtowej stosowanej do kosztów pośrednich dla dotacji w oparciu o istniejące metody i odpowiednich stawek stosowanych w ramach polityk Unii; metodyki, która ma być stosowana przy przeprowadzaniu oceny jakości dużych projektów; kryteriów określania przypadków nieprawidłowości wymagających zgłaszania, danych podlegających przekazaniu oraz warunków i procedur, jakie należy stosować w celu określenia, czy nieściągalne kwoty mają być zwracane w ramach odpowiedzialności państw członkowskich; danych, które mają być gromadzone i przechowywane w formie elektronicznej w ramach systemów monitorowania ustanowionych przez instytucje zarządzające; minimalnych wymagań dotyczących ścieżki audytu; zakresu i zawartości audytów oraz metody doboru próby; wykorzystania danych zgromadzonych podczas audytów oraz kryteriów służących do określania poważnych defektów w skutecznym funkcjonowaniu systemów zarządzania i kontroli, w celu określenia poziomu korekty finansowej, jakiej należy dokonać i stosowania stawek zryczałtowanych lub ekstrapolowanych korekt finansowych. Szczególnie ważne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja prowadziła odpowiednie konsultacje, w tym na poziomie ekspertów. W trakcie przygotowywania i opracowywania aktów delegowanych Komisja powinna zapewnić jednoczesne, terminowe i odpowiednie przekazanie stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
(124)
W odniesieniu do wszystkich EFSI Komisja powinna mieć uprawnienia do przyjmowania, w drodze aktów wykonawczych, decyzji przyjmujących elementy umów partnerstwa i zmiany tych umów; decyzji przyjmujących elementy uzupełnionych umów partnerstwa; decyzji w sprawie programów i priorytetów, które osiągnęły cele pośrednie i mogą skorzystać z rezerwy wykonania, decyzji o zmianach programów w konsekwencji działań naprawczych dotyczących przekazania alokacji finansowych do innych programów, decyzji dotyczących rocznych planów działań, które mają być finansowane z pomocy technicznej z inicjatywy Komisji, oraz - w przypadku anulowania zobowiązań - decyzji w sprawie zmiany decyzji przyjmujących programy, a w odniesieniu do EFRR, EFS i Funduszu Spójności - decyzji określających regiony i państwa członkowskie spełniające kryteria inwestycji na rzecz wzrostu i zatrudnienia, decyzji określających podział rocznych środków na zobowiązania między państwa członkowskie, decyzji określających kwoty, jakie mają być przeniesione z alokacji Funduszu Spójności dla każdego państwa członkowskiego na instrument „Łącząc Europę”; decyzji określających kwoty, jakie mają być przeniesione z alokacji funduszy strukturalnych dla każdego państwa członkowskiego na pomoc dla najbardziej potrzebujących; decyzji w sprawie zgody na przekazanie części środków z celu „Europejska współpraca terytorialna” na cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”; decyzji w sprawie dokonywania korekt finansowych w razie
nieprzestrzegania zasady dodatkowości; decyzji przyjmujących i zmieniających programy operacyjne, decyzji o odmowie przyznania wkładu finansowego dla dużego projektu, decyzji w sprawie zatwierdzenia wkładów finansowych na rzecz wybranych dużych projektów i przedłużenia terminu na spełnienie warunku dotyczącego zatwierdzenia dużych projektów, decyzji w sprawie wspólnych planów działania, a w odniesieniu do EFRR, EFS, Funduszu Spójności i EFMR- decyzji w sprawie odmowy zatwierdzenia zestawienia wydatków i kwoty obciążenia w razie niezatwierdzenia zestawienia wydatków; decyzji zawieszających płatności okresowe oraz decyzji w sprawie korekt finansowych.
(125)
W celu zapewnienia jednakowych warunków wykonania niniejszego rozporządzenia należy przekazać Komisji uprawnienia wykonawcze dotyczące wzoru stosowanego przy składaniu sprawozdania z postępów; wzoru programu operacyjnego w odniesieniu do funduszy polityki spójności; metodyki, która ma być wykorzystywana w trakcie przeprowadzania analizy kosztów i korzyści dużych projektów, formatu informacji dotyczących dużych projektów, wzoru wspólnego planu działania, wzoru rocznych i końcowych sprawozdań z wdrażania, częstotliwości zgłaszania nieprawidłowości i formatu, jaki ma być stosowany; wzoru deklaracji zarządczej, oraz wzorów strategii audytu, opinii audytowej oraz rocznego sprawozdania z kontroli. Uprawnienia te powinny być wykonywane zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 182/2011 Parlamentu Europejskiego i Rady (19).
(126)
W celu zapewnienia niezbędnego wkładu i większego zaangażowania państw członkowskich, gdy Komisja korzysta ze swoich uprawnień wykonawczych w odniesieniu do niniejszego rozporządzenia, w niektórych szczególnie wrażliwych obszarach polityki odnoszących się do EFSI oraz w celu wzmocnienia roli państw członkowskich w przyjmowaniu jednolitych warunków w tych obszarach lub innych środków wykonawczych mających istotny wpływ lub mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na gospodarkę narodową, na budżet państwa lub na prawidłowe funkcjonowanie administracji publicznej państw członkowskich, akty wykonawcze odnoszące się do: metodyki przekazywania informacji na temat wsparcia celów dotyczących zmian klimatu; szczegółowych uregulowań mających na celu zapewnienie spójnego podejścia do określania w ramach wykonania celów pośrednich i końcowych dla każdego priorytetu oraz do oceny realizacji celów pośrednich i końcowych; standardowych warunków monitorowania instrumentów finansowych; szczegółowych rozwiązań dotyczących przenoszenia wkładów do programu zarządzanych przez podmioty wdrażające instrumenty finansowe i zarządzania tymi wkładami; wzoru umowy o finansowaniu dotyczącej wspólnych instrumentów finansowych na rzecz MŚP dotyczących gwarancji nieograniczonych co do kwoty i sekurytyzacji; wzorów, które mają być stosowane przy przekazywaniu Komisji wraz z wnioskami o płatność dodatkowych informacji dotyczących instrumentów finansowych oraz przy przekazywaniu Komisji sprawozdań na temat instrumentów finansowych; warunków dotyczących systemów wymiany danych elektronicznych dla celów zarządzania i kontroli; klasyfikacji w oparciu o którą mają być zdefiniowane kategorie interwencji w odniesieniu do osi priorytetowej w programach
operacyjnych; formatu powiadomienia o wybranym dużym projekcie; charakterystyki technicznej działań informacyjnych i komunikacyjnych w odniesieniu do operacji i wytycznych dotyczących symbolu i określenia jego standardowej kolorystyki;, wzoru, jakiego należy używać przy przedkładaniu danych finansowych Komisji do celów monitorowania, szczegółowych zasad wymiany informacji pomiędzy beneficjentami a instytucjami zarządzającymi, instytucjami certyfikującymi, instytucjami audytowymi i instytucjami pośredniczącymi; wzoru sprawozdania i opinii niezależnego podmiotu audytowego oraz opisu funkcji i procedur instytucji zarządzających oraz, w stosownych przypadkach, instytucji certyfikujących; specyfikacji technicznych dla systemów dotyczących zarządzania i kontroli; wzoru wniosków o płatność oraz wzoru zestawienia wydatków powinny być przyjęte zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
(127)
W odniesieniu do niektórych aktów wykonawczych przyjmowanych zgodnie z procedurą sprawdzającą ustanowioną w art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011 potencjalny wpływ i następstwa są dla państw członkowskich tak istotne, że uzasadniony jest wyjątek od zasady ogólnej. W związku z tym, jeżeli komitet nie wyda żadnej opinii, Komisja nie powinna przyjmować projektu aktu wykonawczego. Te akty wykonawcze dotyczą określenia metodyki przekazywania informacji na temat wsparcia celów dotyczących zmian klimatu; określenia metodyki dla celów pośrednich i końcowych w odniesieniu do ram wykonania; ustanowienia standardowych warunków w odniesieniu do instrumentów finansowych; przyjęcia wzoru umowy o finansowaniu dotyczącej wspólnych instrumentów finansowych na rzecz MŚP dotyczących gwarancji nieograniczonych co do kwoty i sekurytyzacji; określenia warunków przenoszenia wkładów programu i zarządzania nimi w odniesieniu do niektórych instrumentów finansowych; stworzenia wzorów stosowanych przy przekazywaniu Komisji sprawozdań na temat instrumentów finansowych; określenia klasyfikacji w oparciu o to, jakie kategorie interwencji mogą zostać zdefiniowane w odniesieniu do osi priorytetowej w programach operacyjnych; określenia charakterystyki technicznej działań informacyjnych i komunikacyjnych w odniesieniu do operacji, wytycznych dotyczących symbolu Unii oraz określenia standardowej kolorystyki; określenia specyfikacji technicznych rejestrowania i przechowywania danych w odniesieniu do systemu zarządzania i kontroli. W związku z tym zastosowanie do tych aktów wykonawczych powinien mieć art. 5 ust. 4 akapit trzeci rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
(128)
Ponieważ niniejsze rozporządzenie zastępuje rozporządzenie (WE) nr 1083/2006, dlatego też rozporządzenie to powinno zostać uchylone. Niniejsze rozporządzenie nie ma jednak wpływu na kontynuację ani modyfikację odpowiednich projektów aż do ich zamknięcia, lub pomocy zatwierdzonej przez Komisję na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 lub jakichkolwiek innych aktów prawnych mających zastosowanie do tej pomocy w dniu 31 grudnia 2013 r. Wnioski złożone lub zatwierdzone na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 zachowują zatem ważność. Należy również ustanowić szczególne przepisy przejściowe na zasadzie odstępstwa od art. 59 ust. 1 lit. b) rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 dotyczące sytuacji, w których instytucja zarządzająca może nadal wykonywać swoje zadania instytucji certyfikującej w odniesieniu do programów operacyjnych realizowanych na mocy poprzednich ram prawnych, w odniesieniu do ocen przeprowadzonych przez Komisję zgodnie z art. 73 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 przy stosowaniu art. 123 ust. 5 niniejszego rozporządzenia i w odniesieniu do procedury zatwierdzania dużych projektów na mocy art. 102 ust. 1 lit. a) niniejszego rozporządzenia.
(129)
W związku z tym, że cel niniejszego rozporządzenia, a mianowicie zwiększenie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, nie może zostać osiągnięty w wystarczającym stopniu przez państwa członkowskie ze względu na zróżnicowania w poziomach rozwoju różnych regionów, zacofanie regionów najmniej uprzywilejowanych i ograniczone zasoby finansowe państw członkowskich i regionów, a można go osiągnąć z lepszym skutkiem na poziomie Unii, Unia może przyjąć środki zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 TUE. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule, niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu.
(130)
W celu zapewnienia szybkiego stosowania planowanych działań przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu, niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
CZĘŚĆ PIERWSZA
PRZEDMIOT I DEFINICJE
Artykuł 1
Przedmiot
Niniejsze rozporządzenie ustanawia wspólne zasady mające zastosowanie do Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR), Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS), Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego (EFMR), które działają w ramach wspólnych ram (europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne - „EFSI”). Ustanawia ono również przepisy niezbędne do zapewnienia skuteczności EFSI, a także koordynacji tych funduszy między sobą oraz z innymi instrumentami Unii. Wspólne zasady mające zastosowanie do EFSI określone są w części drugiej.
Część trzecia ustanawia zasady ogólne odnoszące się do EFRR, EFS (zwanych dalej łącznie „funduszami strukturalnymi”) oraz Funduszu Spójności, dotyczące celów priorytetowych i sposobu organizacji funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności („fundusze polityki spójności”), kryteriów, jakie państwa członkowskie i regiony muszą spełnić, aby kwalifikować się do wsparcia z EFSI, dostępnych środków finansowych oraz kryteriów ich alokacji.
Część czwarta ustanawia zasady ogólne mające zastosowanie do funduszy polityki spójności oraz EFMR w zakresie zarządzania i kontroli, zarządzania finansowego, zestawienia wydatków i korekt finansowych.
Zasady określone w niniejszym rozporządzeniu stosuje się bez uszczerbku dla przepisów ustanowionych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 r. (20) oraz dla szczególnych przepisów ustanowionych w następujących rozporządzeniach („rozporządzenia dotyczące poszczególnych funduszy”), zgodnie z akapitem piątym niniejszego artykułu:
1)
rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1301/2013 („rozporządzenie w sprawie EFRR”);
2)
rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1304/2013 („rozporządzenie w sprawie EFS”);
3)
rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1300/2013 („rozporządzenie w sprawie Funduszu Spójności”);
4)
rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1299/2013 („rozporządzenie w sprawie EWT”);
5)
rozporządzenie (UE) nr 1305/2013 Parlamentu Europejskiego i Rady („rozporządzenie w sprawie EFRROW”); oraz
6)
przyszły akt prawny Unii ustanawiający warunki dla wsparcia finansowego dla polityki morskiej i rybołówstwa na okres programowania 2014-2020 („rozporządzenie w sprawie EFMR”).
Część druga niniejszego rozporządzenia ma zastosowanie do wszystkich EFSI prócz sytuacji, gdy wyraźnie dopuszcza odstępstwa. Części trzecia i czwarta niniejszego rozporządzenia ustanawiają przepisy uzupełniające część drugą, które mają zastosowanie odpowiednio do funduszy polityki spójności oraz do funduszy polityki spójności i EFMR i które mogą dopuszczać odstępstwa w odpowiednich rozporządzeniach dotyczących poszczególnych funduszy. W rozporządzeniach dotyczących poszczególnych funduszy można ustanawiać przepisy uzupełniające część drugą niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do EFSI, część trzecią niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do funduszy polityki spójności oraz część czwartą niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do funduszy polityki spójności i EFMR. Przepisy uzupełniające w rozporządzeniach dotyczących poszczególnych funduszy nie mogą być sprzeczne z częściami drugą, trzecią ani czwartą niniejszego rozporządzenia. W przypadku wątpliwości dotyczących stosowania przepisów część druga niniejszego rozporządzenia jest nadrzędna wobec przepisów dotyczących poszczególnych funduszy, a części druga, trzecia i czwarta niniejszego rozporządzenia są nadrzędne wobec rozporządzeń dotyczących poszczególnych funduszy.
Artykuł 2
Definicje
Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje:
1)
„unijna strategia na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu” oznacza wymierne cele i wspólne cele wytyczające kierunek działań państw członkowskich i Unii, określone w konkluzjach przyjętych przez Radę Europejską w dniu 17 czerwca 2010 r. jako załącznik I (główne cele UE nowej europejskiej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu), w zaleceniu Rady z dnia 13 lipca 2010 r. (21) oraz w decyzji Rady 2010/707/UE (22), jak również we wszelkich zmianach tych wymiernych celów i wspólnych celów;
2)
„ramy strategiczne polityki” oznaczają dokument lub zestaw dokumentów sporządzonych na szczeblu krajowym lub regionalnym, w których określono ograniczoną liczbę spójnych priorytetów ustanowionych na podstawie dowodów oraz harmonogram wdrażania tych priorytetów, i które mogą zawierać mechanizm monitorowania;
3)
„strategia inteligentnej specjalizacji” oznacza krajowe lub regionalne strategie innowacyjne ustanawiające priorytety w celu uzyskania przewagi konkurencyjnej poprzez rozwijanie i łączenie swoich mocnych stron w zakresie badań naukowych i innowacji z potrzebami biznesowymi w celu wykorzystywania pojawiających się możliwości i rozwoju rynku w sposób spójny przy jednoczesnym unikaniu dublowania i fragmentacji wysiłków; strategia inteligentnej specjalizacji może funkcjonować jako krajowe lub regionalne ramy strategiczne polityki w dziedzinie badań naukowych i innowacji lub być w nich zawarta;
4)
„przepisy dotyczące poszczególnych funduszy” oznaczają przepisy ustanowione w części trzeciej lub części czwartej niniejszego rozporządzenia lub na jej podstawie bądź w rozporządzeniu regulującym jeden lub więcej EFSI, o których mowa w art. 1 akapit czwarty;
5)
„programowanie” oznacza proces organizacji, podejmowania decyzji i alokacji zasobów finansowych w kilku etapach, angażujący partnerów zgodnie z art. 5, mający na celu realizację, w perspektywie wieloletniej, wspólnego działania przez Unię i państwa członkowskie na drodze do osiągnięcia celów unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu;
6)
„program” oznacza „program operacyjny”, o którym mowa w części trzeciej lub części czwartej niniejszego rozporządzenia i w rozporządzeniu w sprawie EFMR oraz „program rozwoju obszarów wiejskich”, o którym mowa w rozporządzeniu w sprawie EFRROW;
7)
„obszar objęty programem” oznacza obszar geograficzny objęty konkretnym programem lub, w przypadku programu obejmującego więcej niż jedną kategorię regionu, obszar geograficzny odpowiadający każdej odrębnej kategorii regionu;
8)
„priorytet” w drugiej i czwartej części niniejszego rozporządzenia oznacza „oś priorytetową”, o której mowa w części trzeciej niniejszego rozporządzenia w przypadku EFRR, EFS i Funduszu Spójności, oraz „priorytet Unii”, o którym mowa w rozporządzeniu w sprawie EFMR i w rozporządzeniu w sprawie EFRROW;
9)
„operacja” oznacza projekt, umowę, przedsięwzięcie lub grupę projektów wybrane przez instytucje zarządzające danych programów lub na ich odpowiedzialność, przyczyniające się do realizacji celów priorytetu lub priorytetów, do których się odnoszą; w kontekście instrumentów finansowych operacja składa się z wkładów finansowych z programu do instrumentów finansowych oraz z późniejszego wsparcia finansowego świadczonego przez te instrumenty finansowe;
10)
„beneficjent” oznacza podmiot publiczny lub prywatny oraz -wyłącznie do celów rozporządzenia w sprawie EFRROW i rozporządzenia w sprawie EFMR - osobę fizyczną, odpowiedzialnych za inicjowanie lub inicjowanie i wdrażanie operacji; w kontekście programów pomocy państwa, w rozumieniu pkt 13 niniejszego artykułu, „beneficjent” oznacza podmiot, który otrzymuje pomoc; w kontekście instrumentów finansowych na mocy części drugiej tytuł IV niniejszego rozporządzenia „beneficjent” oznacza podmiot, który wdraża instrument finansowy albo, w stosownych przypadkach, fundusz funduszy;
11)
„instrumenty finansowe” oznaczają instrumenty finansowe określone w rozporządzeniu finansowym, o ile w niniejszym rozporządzeniu nie przewidziano inaczej;
12)
„ostateczny odbiorca” oznacza osobę prawną lub fizyczną, która otrzymuje wsparcie finansowe z instrumentu finansowego;
13)
„pomoc państwa” oznacza pomoc objętą przepisami art. 107 ust. 1 TFUE i uznaje się, że do celów niniejszego rozporządzenia obejmuje również pomoc w ramach zasady de minimis w rozumieniu rozporządzenia Komisji (WE) nr 1998/2006 (23), rozporządzenia Komisji (WE) nr 1535/2007 (24) i rozporządzenia Komisji (WE) nr 875/2007 (25);
14)
„zakończona operacja” oznacza operację, która została fizycznie ukończona lub w pełni zrealizowana, w odniesieniu do której beneficjenci dokonali wszystkich powiązanych płatności oraz otrzymali odpowiedni wkład publiczny;
15)
„wydatki publiczne” oznaczają każdy wkład publiczny w finansowanie operacji, który pochodzi z budżetu krajowych, regionalnych lub lokalnych instytucji publicznych, z budżetu Unii związanego z EFSI, z budżetu podmiotów prawa publicznego lub też z budżetu związków instytucji publicznych lub podmiotów prawa publicznego oraz - do celów określania współfinansowania dla programów lub priorytetów EFS - może obejmować wszelkie środki finansowe wspólnie wniesione przez pracodawców i pracowników;
16)
„podmiot prawa publicznego” oznacza każdy podmiot prawa publicznego w rozumieniu art. 1 pkt 9 dyrektywy 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (26) i każde europejskie ugrupowanie współpracy terytorialnej (EUWT) ustanowione zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1082/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady (27), niezależnie od tego, czy EUWT jest uznawany za podmiot prawa publicznego czy podmiot prawa prywatnego na podstawie odnośnych krajowych przepisów wykonawczych;
17)
„dokument” oznacza dokument papierowy lub nośnik elektroniczny zawierający informacje mające znaczenie w kontekście niniejszego rozporządzenia;
18)
„instytucja pośrednicząca” oznacza każdy podmiot publiczny lub prywatny, za którego działalność odpowiedzialność ponosi instytucja zarządzająca lub instytucja certyfikująca, bądź podmiot wykonujący obowiązki w imieniu takiej instytucji, w odniesieniu do beneficjentów realizujących operacje;
19)
„strategia rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność” oznacza spójną grupę operacji mających na celu osiągnięcie lokalnych celów i zaspokojenie lokalnych potrzeb, która przyczynia się do realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu i jest zaprojektowana i realizowana przez lokalne grupy działania;
20)
„umowa partnerstwa” oznacza dokument przygotowany przez państwo członkowskie z udziałem partnerów zgodnie z podejściem opartym na wielopoziomowym zarządzaniu, który określa strategię tego państwa członkowskiego, jego priorytety i warunki efektywnego i skutecznego korzystania z EFSI w celu realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, i który został przyjęty przez Komisję w następstwie oceny i dialogu z danym państwem członkowskim;
21)
„kategoria regionów” oznacza klasyfikację regionów jako „regiony słabiej rozwinięte”, „regiony przejściowe” lub „regiony lepiej rozwinięte” zgodnie z art. 90 ust. 2;
22)
„wniosek o płatność” oznacza wniosek o płatność lub deklarację wydatków przedłożone Komisji przez państwo członkowskie;
23)
„EBI” oznacza Europejski Bank Inwestycyjny, Europejski Fundusz Inwestycyjny lub dowolną jednostkę zależną Europejskiego Banku Inwestycyjnego;
24)
„partnerstwa publiczno-prywatne” (PPP) oznaczają formę współpracy między podmiotami publicznymi a sektorem prywatnym, których celem jest poprawa realizacji inwestycji w projekty infrastrukturalne lub inne rodzaje operacji realizujących usługi publiczne, poprzez dzielenie ryzyka, wspólne korzystanie ze specjalistycznej wiedzy sektora prywatnego lub dodatkowe źródła kapitału;
25)
„operacja PPP” oznacza operację, która realizowana jest lub ma być realizowana w ramach struktury partnerstwa publiczno-prywatnego;
26)
„rachunek powierniczy” oznacza rachunek bankowy objęty pisemną umową między instytucją zarządzającą lub instytucją pośredniczącą, a podmiotem wdrażającym dany instrument finansowy, lub, w przypadku operacji realizowanej w ramach PPP, pisemną umową między beneficjentem będącym podmiotem publicznym a partnerem prywatnym zatwierdzoną przez instytucję zarządzającą lub instytucję pośredniczącą, otwarty specjalnie w celu przechowywania środków, które mają być wypłacane po okresie kwalifikowalności, wyłącznie do celów przewidzianych w art. 42 ust. 1 lit. c), art. 42 ust. 2, art. 42 ust. 3 oraz art. 64, lub rachunek bankowy otwarty na warunkach zapewniających równoważne gwarancje dotyczące wypłat ze zgromadzonych środków;
27)
„fundusz funduszy” oznacza fundusz tworzony w celu zapewniania wsparcia w postaci środków z programu lub programów dla kilku instrumentów finansowych. W przypadku gdy te instrumenty finansowe są wdrażane przez fundusz funduszy, podmiot wdrażający fundusz funduszy uważa się za jedynego beneficjenta, w rozumieniu pkt 10 niniejszego artykułu;
28)
„MŚP” oznacza mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwo w rozumieniu zalecenia Komisji 2003/361/WE (28);
29)
„rok obrachunkowy” oznacza, dla celów części trzeciej i części czwartej, okres od dnia 1 lipca do dnia 30 czerwca, z wyjątkiem pierwszego roku obrachunkowego, w odniesieniu do którego oznacza on okres od rozpoczęcia kwalifikowalności wydatków do dnia 30 czerwca 2015 r. Ostatnim rokiem obrachunkowym jest okres od dnia 1 lipca 2023 r. do dnia 30 czerwca 2024 r.;
30)
„rok budżetowy” oznacza, dla celów części trzeciej i części czwartej, okres od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia;
31)
„strategia makroregionalna” oznacza zintegrowane ramy zatwierdzone przez Radę Europejską; strategia makroregionalna może otrzymywać wsparcie m.in. w ramach EFSI, aby sprostać wspólnym wyzwaniom, przed którymi stoi dany obszar geograficzny i które odnoszą się do państw członkowskich i państw trzecich znajdujących się na tym samym obszarze geograficznym, korzystającym tym samym ze wzmocnionej współpracy na rzecz osiągnięcia spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej;
32)
„strategia morska” oznacza ustrukturyzowane ramy współpracy dotyczącej określonego obszaru geograficznego, opracowane przez instytucje unijne, państwa członkowskie, ich regiony oraz - jeśli znajduje to zastosowanie - państwa trzecie dzielące basen morski; strategia morska uwzględnia geograficzne, klimatyczne, gospodarcze i polityczne uwarunkowania takiego basenu morskiego;
33)
„mający zastosowanie warunek wstępny” oznacza szczegółowo zdefiniowany uprzednio krytyczny czynnik, który jest niezbędnym warunkiem wstępnym efektywnego i wydajnego osiągnięcia szczegółowego celu w przypadku priorytetu inwestycyjnego lub priorytetu unijnego, ma bezpośredni i rzeczywisty związek z osiągnięciem tego celu oraz bezpośredni wpływa na ten proces;
34)
„cel szczegółowy” oznacza rezultat, do którego osiągnięcia przyczynia się priorytet inwestycyjny lub priorytet unijny w konkretnym kontekście krajowym lub regionalnym za pomocą przedsięwzięć lub środków podejmowanych w ramach danego priorytetu;
35)
„stosowne zalecenia dotyczące poszczególnych państw przyjęte zgodnie z art. 121 ust. 2 TFUE” oraz „stosowne zalecenia Rady przyjęte zgodnie z art. 148 ust. 4 TFUE” oznaczają zalecenia odnoszące się do wyzwań strukturalnych, które należy podjąć w ramach wieloletnich inwestycji, które w sposób bezpośredni są objęte zakresem interwencji EFSI, określonym w rozporządzeniach dotyczących poszczególnych funduszy;
36)
„nieprawidłowość” oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem;
37)
„podmiot gospodarczy” oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną lub inny podmiot biorący udział we wdrażaniu pomocy z EFSI, z wyjątkiem państwa członkowskiego wykonującego swoje uprawnienia władzy publicznej;
38)
„nieprawidłowość systemowa” oznacza każdą nieprawidłowość, która może mieć charakter powtarzalny, o wysokim prawdopodobieństwie wystąpienia w podobnych rodzajach operacji, będącą konsekwencją istnienia poważnych defektów w skutecznym funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli, w tym polegającą na niewprowadzeniu odpowiednich procedur zgodnie z niniejszym rozporządzeniem oraz z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy;
39)
„poważne defekty w skutecznym funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli” oznaczają, do celów wdrażania funduszy i EFMR w ramach części czwartej, defekty, dla których wymagane są istotne usprawnienia w systemie, które narażają fundusze i EFMR na znaczne ryzyko wystąpienia nieprawidłowości, i których istnienie jest niezgodne z opinią audytową bez zastrzeżeń o funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli.
Artykuł 3
Obliczanie terminów przyjmowania lub zmiany decyzji Komisji
Jeżeli zgodnie z art. 16 ust. 2 i 3, art. 29 ust. 3, art. 30 ust. 2 i 3, art. 102 ust. 2, art. 107 ust. 2 i art. 108 ust. 3 wyznaczono Komisji termin na przyjęcie lub zmianę decyzji w drodze aktu wykonawczego, to termin taki nie obejmuje okresu rozpoczynającego się w dniu następującym po dniu, w którym Komisja wysyła swoje uwagi do państwa członkowskiego, i trwającego dopóki państwo członkowskie na takie uwagi nie odpowie.
CZĘŚĆ DRUGA
PRZEPISY WSPÓLNE STOSOWANE W ODNIESIENIU DO EFSI
TYTUŁ I
ZASADY WSPARCIA UNIJNEGO DLA EFSI
Artykuł 4
Przepisy ogólne
1. Poprzez programy wieloletnie, które uzupełniają interwencje krajowe, regionalne i lokalne, EFSI zapewniają wsparcie mające na celu realizację unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu oraz realizację zadań dotyczących poszczególnych funduszy zgodnie z ich celami określonymi w Traktatach, w tym spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, z uwzględnieniem właściwych zintegrowanych wytycznych strategii Europa 2020 oraz stosownych zaleceń dla poszczególnych państw przyjętych zgodnie z art. 121 ust. 2 TFUE i stosownych zaleceń Rady przyjętych zgodnie z art. 148 ust. 4 TFUE oraz - w stosownych przypadkach na szczeblu krajowym - Krajowego Programu Reform.
2. Komisja oraz państwa członkowskie zapewniają, przy uwzględnieniu specyficznego kontekstu każdego państwa członkowskiego, spójność wsparcia z EFSI z właściwą polityką, zasadami horyzontalnymi określonymi w art. 5, 7 i 8 i priorytetami Unii oraz jego komplementarność z innymi instrumentami Unii.
3. Wsparcie z EFSI jest realizowane w ścisłej współpracy między Komisją a państwami członkowskimi zgodnie z zasadą pomocniczości.
4 Państwa członkowskie, na odpowiednim szczeblu terytorialnym, zgodnie z ich ramami instytucjonalnymi, prawnymi i finansowymi, oraz wyznaczone przez nie w tym celu podmioty powinny być odpowiedzialne za przygotowywanie oraz wdrażanie programów i wykonywanie swoich zadań we współpracy z właściwymi partnerami, o których mowa w art. 5, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem i przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
5. Rozwiązania dotyczące wdrażania i wykorzystania EFSI, w szczególności zasobów finansowych i administracyjnych wymaganych do przygotowania i wdrażania programów, w odniesieniu do monitorowania, sprawozdawczości, ewaluacji, zarządzania i kontroli, przestrzegają zasady proporcjonalności, biorąc pod uwagę poziom przyznanego wsparcia, oraz uwzględniają ogólny cel zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla podmiotów zajmujących się zarządzaniem programami i ich kontrolą.
6. Zgodnie ze swoim zakresem odpowiedzialności Komisja i państwa członkowskie zapewniają koordynację między EFSI oraz między tymi funduszami a innymi właściwymi politykami, strategiami i instrumentami Unii, w tym politykami i instrumentami w ramach działań zewnętrznych Unii.
7. Część budżetu Unii przeznaczona na finansowanie EFSI wykonywana jest w ramach zarządzania dzielonego pomiędzy państwa członkowskie i Komisję zgodnie z art. 59 rozporządzenia finansowego, z wyjątkiem kwoty wsparcia z Funduszu Spójności przeniesionej do instrumentu „Łącząc Europę”, o której mowa w art. 92 ust. 6 niniejszego rozporządzenia, oraz działań innowacyjnych z inicjatywy Komisji na podstawie art. 8 rozporządzenia w sprawie EFRR, a także pomocy technicznej z inicjatywy Komisji oraz wsparcia dla zarządzania bezpośredniego na podstawie rozporządzenia w sprawie EFMR.
8. Komisja i państwa członkowskie stosują zasadę należytego zarządzania finansami zgodnie z art. 30 rozporządzenia finansowego.
9. Komisja i państwa członkowskie zapewniają skuteczność EFSI w czasie przygotowania i wdrażania, w odniesieniu do monitorowania, ewaluacji i sprawozdawczości.
10. Komisja i państwa członkowskie pełnią właściwe dla nich role w odniesieniu do EFSI w celu zmniejszenia obciążenia administracyjnego beneficjentów.
Artykuł 5
Partnerstwo i wielopoziomowe zarządzanie
1. W odniesieniu do umowy partnerstwa i każdego programu państwo członkowskie organizuje, zgodnie z jego ramami instytucjonalnymi i prawnymi, partnerstwo z właściwymi instytucjami regionalnymi i lokalnymi. Partnerstwo obejmuje także następujących partnerów:
a)
właściwe władze miejskie i inne instytucje publiczne;
b)
partnerów gospodarczych i społecznych; oraz
c)
właściwe podmioty reprezentujące społeczeństwo obywatelskie, w tym partnerów działających na rzecz ochrony środowiska, organizacje pozarządowe oraz podmioty odpowiedzialne za promowanie włączenia społecznego, równouprawnienia płci i niedyskryminacji.
2. Zgodnie z podejściem opartym na wielopoziomowym zarządzaniu partnerzy, o których mowa w ust. 1, są zaangażowani przez państwa członkowskie w przygotowywanie umów partnerstwa i sprawozdań z postępów oraz w trakcie przygotowywania i wdrażania programów, w tym poprzez udział w komitetach monitorujących programy zgodnie z art. 48.
3. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktu delegowanego zgodnie z art. 149 w celu ustanowienia europejskiego kodeksu postępowania w spawie partnerstwa („kodeks postępowania”), służącego wspieraniu państw członkowskich oraz ułatwieniu im organizacji partnerstwa zgodnie z ust. 1 i 2 niniejszego artykułu. Kodeks postępowania określa ramy, w których państwa członkowskie zgodnie z ich instytucjonalnymi i prawnymi ramami, jak również kompetencjami krajowymi i regionalnymi, realizują partnerstwo. Kodeks postępowania z pełnym poszanowaniem dla zasad pomocniczości i proporcjonalności określa następujące elementy:
a)
główne zasady dotyczące przejrzystości procedur do wskazania właściwych partnerów, w tym, w stosownych przypadkach, ich związków i porozumień partnerów, dla ułatwienia państwom członkowskim wyznaczania, zgodnie z ich ramami instytucjonalnymi i prawnymi, najbardziej reprezentatywnych właściwych partnerów;
b)
główne zasady i dobre praktyki dotyczące udziału właściwych partnerów poszczególnych kategorii, zgodnie z ust. 1, przy przygotowywaniu umowy partnerstwa i programów, jak również informacji na temat takiego udziału, które powinni dostarczyć, na różnych etapach wdrażania;
c)
dobre praktyki dotyczące formułowania zasad członkostwa oraz ustalania wewnętrznych procedur dla komitetów monitorujących, o których decydują państwa członkowskie lub, w stosownych przypadkach, komitety monitorujące programy zgodnie ze stosownymi przepisami niniejszego rozporządzenia oraz przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy;
d)
główne cele i dobre praktyki w przypadkach, gdy instytucja zarządzająca angażuje właściwych partnerów do przygotowania naborów wniosków o dofinansowanie oraz w szczególności dobre praktyki mające na celu unikanie konfliktów interesu, w sytuacjach gdy możliwe jest, że właściwi partnerzy są również potencjalnymi beneficjentami, oraz dotyczące udziału właściwych partnerów w przygotowaniu sprawozdań z postępów, oraz w odniesieniu do monitorowania i ewaluacji programów zgodnie z właściwymi przepisami niniejszego rozporządzenia oraz przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy;
e)
orientacyjne obszary, tematy i dobre praktyki umożliwiające właściwym instytucjom państw członkowskich korzystanie z EFSI, w tym z pomocy technicznej w celu wzmacniania zdolności instytucjonalnych właściwych partnerów zgodnie z właściwymi przepisami niniejszego rozporządzenia oraz przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy;
f)
rolę Komisji w rozpowszechnianiu dobrych praktyk;
g)
główne zasady i dobre praktyki ułatwiające państwom członkowskim ocenę wdrażania partnerstwa oraz jego wartości dodanej.
Przepisy kodeksu postępowania w żaden sposób nie mogą być sprzeczne z właściwymi przepisami niniejszego rozporządzenia ani z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
4. Komisja powiadamia o akcie delegowanym, o którym mowa w ust. 3 niniejszego artykułu, dotyczącym europejskiego kodeksu postępowania w zakresie partnerstwa, jednocześnie Parlament Europejski i Radę do dnia 18 kwietnia 2014 r.. Określona w tym akcie delegowanym data jego stosowania nie może być wcześniejsza niż data jego przyjęcia.
5. Naruszenie jakiekolwiek zobowiązania państw członkowskich wynikającego z niniejszego artykułu lub z aktu delegowanego przyjętego zgodnie z ust. 3 niniejszego artykułu nie może stanowić nieprawidłowości wymagającej korekty finansowej zgodnie z art. 85.
6. Co najmniej raz w roku, w odniesieniu do każdego EFSI, Komisja konsultuje się z organizacjami reprezentującymi partnerów na poziomie Unii w sprawie realizacji wsparcia z tego funduszu i przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z wyników tych konsultacji.
Artykuł 6
Przestrzeganie prawa unijnego i krajowego
Operacje wspierane z EFSI są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i krajowego odnoszącymi się do jego stosowania („obowiązujące przepisy prawa”).
Artykuł 7
Promowanie równości mężczyzn i kobiet oraz niedyskryminacji
Państwa członkowskie i Komisja zapewniają uwzględnianie i propagowanie równości mężczyzn i kobiet oraz punktu widzenia płci w trakcie przygotowywania i wdrażania programów, w tym w odniesieniu do monitorowania, sprawozdawczości i ewaluacji.
Państwa członkowskie i Komisja podejmują odpowiednie kroki w celu zapobiegania wszelkim formom dyskryminacji ze względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną podczas przygotowania i wdrażania programów. W procesie przygotowywania i wdrażania programów należy w szczególności wziąć pod uwagę zapewnienie dostępności dla osób z niepełnosprawnościami.
Artykuł 8
Zrównoważony rozwój
Cele EFSI są osiągane w sposób zgodny z zasadą zrównoważonego rozwoju oraz unijnym wspieraniem celu zachowania, ochrony i poprawy jakości środowiska naturalnego, zgodnie z art. 11 i art. 191 ust. 1 TFUE, z uwzględnieniem zasady „zanieczyszczający płaci”.
Państwa członkowskie i Komisja zapewniają, aby wymogi ochrony środowiska, efektywnego gospodarowania zasobami, dostosowanie do zmian klimatu i łagodzenie jej skutków, różnorodność biologiczna, odporność na klęski żywiołowe oraz zapobieganie ryzyku i zarządzanie ryzykiem były promowane podczas przygotowywania i wdrażania umów partnerstwa i programów. Państwa członkowskie dostarczają informacje na temat wsparcia celów dotyczących zmian klimatu z wykorzystaniem metodyki opartej na kategoriach interwencji, obszarach docelowych lub środkach, stosownie dla każdego funduszu. Metodyka ta obejmuje przypisywanie konkretnej wagi wsparciu udzielanemu w ramach EFSI na szczeblu odzwierciedlającej stopień, w jakim wsparcie takie przyczynia się do osiągnięcia celów łagodzenia i dostosowania do zmian klimatu. Przypisana konkretna waga jest różnicowana w zależności od tego, czy wsparcie przyczynia się w znacznym bądź umiarkowanym stopniu do realizacji celów związanych ze zmianą klimatu. Jeżeli wsparcie nie przyczynia się do realizacji tych celów lub jest nieznaczne, przypisuje się wagę równą zeru. W przypadku EFRR, EFS i Funduszu Spójności przypisywana waga powinna być związana z kategoriami interwencji określonymi w ramach klasyfikacji przyjętej przez Komisję. W przypadku EFRROW przypisywana waga powinna być związana z obszarami docelowymi określonymi w rozporządzeniu w sprawie EFRROW, a w przypadku EFMR z środkami określonymi w rozporządzeniu w sprawie EFMR.
Komisja w drodze aktu wykonawczego określa jednolite warunki dla każdego z EFSI do celów stosowania metodyki, o której mowa w ustępie drugim. Akt wykonawczy jest przyjęty zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
TYTUŁ II
PODEJŚCIE STRATEGICZNE
ROZDZIAŁ I
Cele tematyczne EFSI oraz wspólne ramy strategiczne
Artykuł 9
Cele tematyczne
W celu przyczynienia się do unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, jak również realizacji szczególnych zadań funduszy zgodnie z ich celami określonymi w Traktatach, w tym spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, każdy EFSI wspiera następujące cele tematyczne:
1)
wzmacnianie badań naukowych, rozwoju technologicznego i innowacji;
2)
zwiększenie dostępności, stopnia wykorzystania i jakości TIK;
3)
wzmacnianie konkurencyjności MŚP, sektora rolnego (w odniesieniu do EFRROW) oraz sektora rybołówstwa i akwakultury (w odniesieniu do EFMR);
4)
wspieranie przejścia na gospodarkę niskoemisyjną we wszystkich sektorach;
5)
promowanie dostosowania do zmian klimatu, zapobiegania ryzyku i zarządzania ryzykiem;
6)
zachowanie i ochrona środowiska naturalnego oraz wspieranie efektywnego gospodarowania zasobami;
7)
promowanie zrównoważonego transportu i usuwanie niedoborów przepustowości w działaniu najważniejszej infrastruktury sieciowej;
8)
promowanie trwałego i wysokiej jakości zatrudnienia oraz wsparcie mobilności pracowników;
9)
promowanie włączenia społecznego, walka z ubóstwem i wszelką dyskryminacją;
10)
inwestowanie w kształcenie, szkolenie oraz szkolenie zawodowe na rzecz zdobywania umiejętności i uczenia się przez całe życie;
11)
wzmacnianie zdolności instytucjonalnych instytucji publicznych i zainteresowanych stron oraz sprawności administracji publicznej.
Cele tematyczne są przekładane na priorytety specyficzne dla każdego EFSI i określane w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
Artykuł 10
Wspólne ramy strategiczne
1. W celu promowanie harmonijnego, wyrównanego i zrównoważonego rozwoju Unii, ustanawia się wspólne ramy strategiczne (WRS), określone w załączniku I. Wspólne ramy strategiczne ustalają strategiczne zasady kierunkowe dla ułatwienia procesu programowania oraz sektorowej i terytorialnej koordynacji interwencji Unii w ramach EFSI oraz z innymi właściwymi obszarami polityki i instrumentami Unii, zgodnie z celami strategii Unii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, z uwzględnieniem najważniejszych wyzwań terytorialnych dla poszczególnych typów terytoriów.
2. Strategiczne zasady kierunkowe określone w WRS są ustanowione zgodnie z celem i w zakresie wsparcia udzielanego z każdego EFSI, jak również zgodnie z zasadami funkcjonowania każdego z EFSI, określonymi w niniejszym rozporządzeniu i przepisach dotyczących poszczególnych funduszy. WRS nie nakładają dodatkowych zobowiązań na państwa członkowskie poza zobowiązaniami określonymi w ramach stosownych sektorowych polityk unijnych.
3. WRS ułatwiają przygotowanie umowy partnerstwa i programów zgodnie z zasadami proporcjonalności i pomocniczości oraz z poszanowaniem krajowych i regionalnych kompetencji, aby umożliwić podejmowanie decyzji w sprawie konkretnej i odpowiedniej polityki oraz środków koordynacji.
Artykuł 11
Przedmiot
WRS określają:
a)
mechanizmy zapewniające udział EFSI w realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu oraz spójność i zgodność programowania EFSI ze stosownymi zaleceniami dla poszczególnych państw przyjętymi na podstawie art. 121 ust. 2 TFUE i stosownymi zaleceniami Rady przyjętymi na podstawie art. 148 ust. 4 TFUE, oraz, w stosownych przypadkach, na szczeblu krajowym -krajowymi programami reform;
b)
rozwiązania dotyczące promowania zintegrowanego wykorzystywania EFSI
c)
rozwiązania dotyczące koordynacji EFSI z innymi stosownymi politykami i instrumentami Unii, w tym zewnętrznymi instrumentami współpracy;
d)
horyzontalne zasady, o których mowa w art. 5, 7 i 8 i przekrojowe cele polityczne wdrażania EFSI;
e)
rozwiązania dotyczące kluczowych wyzwań terytorialnych dla obszarów miejskich, wiejskich, przybrzeżnych i obszarów rybackich, wyzwań demograficznych regionów lub zaspokojenia szczególnych potrzeb obszarów geograficznych dotkniętych poważnymi i trwałymi trudnościami naturalnymi lub demograficznymi, o których mowa w art. 174 TFUE, a także szczególnych wyzwań regionów najbardziej oddalonych w rozumieniu art. 349 TFUE;
f)
priorytetowe obszary przedsięwzięć w zakresie współpracy w ramach EFSI, w stosownych przypadkach biorąc pod uwagę strategie makroregionalne i strategie morskie.
Artykuł 12
Przegląd
W przypadku poważnych zmian w sytuacji społecznej i gospodarczej Unii lub zmian w unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu Komisja może przedłożyć wniosek w sprawie przeglądu WRS albo też Parlament Europejski lub Rada, działając odpowiednio zgodnie z art. 225 lub 241 TFUE, mogą zwrócić się do Komisji o przedłożenie takiego wniosku.
Komisja ma prawo przyjmować akty delegowane zgodnie z art. 149 w celu uzupełnienia lub dokonania zmiany w sekcji 4 i 7 załącznika I, w przypadku, gdy jest to niezbędne dla uwzględnienia zmian w politykach i instrumentach Unii, o których mowa w sekcji 4 lub zmian przedsięwzięć w ramach współpracy, o których mowa w sekcji 7, lub w celu uwzględnienia nowych unijnych polityk, instrumentów i przedsięwzięć w ramach współpracy.
Artykuł 13
Wytyczne dla beneficjentów
1. Komisja przygotowuje wytyczne dotyczące skutecznego dostępu do i wykorzystania EFSI, a także wytyczne dotyczące wykorzystania komplementarności z innymi instrumentami odpowiednich polityk unijnych.
2. Wytyczne sporządza się do dnia 30 czerwca 2014 r.; obejmują one - w ramach każdego celu tematycznego - przegląd odpowiednich instrumentów dostępnych na szczeblu Unii, wraz ze szczegółowymi źródłami informacji, z przykładami dobrych praktyk w zakresie łączenia dostępnych instrumentów finansowania w ramach różnych obszarów polityki, z opisem właściwych instytucji i podmiotów zaangażowanych w zarządzanie poszczególnymi instrumentami oraz listą kontrolną dla potencjalnych beneficjentów w celu zapewnienia im wsparcia przy określaniu najodpowiedniejszych źródeł finansowania.
3. Wytyczne te są udostępniane na stronach internetowych odpowiednich dyrekcji generalnych Komisji. Komisja i instytucje zarządzające, działając zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy, oraz we współpracy z Komitetem Regionów, zapewniają rozpowszechnienie tych wytycznych wśród potencjalnych beneficjentów.
ROZDZIAŁ II
Umowa partnerstwa
Artykuł 14
Przygotowanie umowy partnerstwa
1. Każde państwo członkowskie przygotowuje umowę partnerstwa na okres od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2020 r.
2. Umowa partnerstwa jest sporządzana przez państwa członkowskie we współpracy z partnerami, o których mowa w art. 5. Umowa partnerstwa jest przygotowywana w dialogu z Komisją. Państwa członkowskie przygotowują umowę partnerstwa w oparciu o przejrzyste dla opinii publicznej procedury oraz zgodnie ze swymi ramami instytucjonalnymi i prawnymi.
3. Umowa partnerstwa obejmuje całe wsparcie z EFSI w danym państwie członkowskim.
4. Każde państwo członkowskie przekazuje Komisji swoją umowę partnerstwa do dnia 22 kwietnia 2014 r..
5. W przypadku gdy jedno lub więcej rozporządzeń dotyczących poszczególnych funduszy nie wchodzi w życie lub nie oczekuje się, że wejdzie w życie do dnia 22 lutego 2014 r., umowa partnerstwa przedstawiona przez państwo członkowskie, o którym mowa w ust, 4, nie musi zawierać elementów, o których mowa w art. 15 ust. 1 lit. a) ppkt (ii), (iii), (iv) oraz (vi), w odniesieniu do EFSI dotkniętych takim opóźnieniem, lub co do których istnieje prawdopodobieństwo opóźnienia wejścia w życie rozporządzenia dotyczącego poszczególnego funduszu.
Artykuł 15
Treść umowy partnerstwa
1. Umowa partnerstwa określa:
a)
rozwiązania zapewniające zgodność z unijną strategią na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, jak również z zadaniami dotyczącymi poszczególnych funduszy zgodnie z ich celami określonymi w Traktatach, w tym spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, w tym:
(i)
analizę zróżnicowań, potrzeb rozwojowych i potencjału wzrostu w odniesieniu do celów tematycznych i wyzwań terytorialnych oraz z uwzględnieniem - w stosownych przypadkach -krajowego programu reform, a także stosownych zaleceń dla poszczególnych państw przyjętych zgodnie z art. 121 ust. 2 TFUE i odpowiednich zaleceń Rady przyjętych zgodnie z art. 148 ust. 4 TFUE;
(ii)
podsumowanie ewaluacji ex ante programów lub kluczowych ustaleń ewaluacji, umowy partnerstwa, gdy taka ewaluacja umowy partnerstwa została przeprowadzona przez państwo członkowskie z jego inicjatywy;
(iii)
wybrane cele tematyczne, a dla każdego z wybranych celów tematycznych - podsumowanie głównych rezultatów, jakich oczekuje się dla każdego z EFSI;
(iv)
szacunkową alokację wsparcia unijnego według celów tematycznych na poziomie krajowym dla każdego z EFSI, jak również szacunkową łączną kwotę wsparcia przewidzianego na realizację zamierzeń dotyczących zmian klimatu;
(v)
zastosowanie horyzontalnych zasad, o których mowa w art. 5, 7 i 8 oraz celów polityk określonych w odniesieniu do wdrażania EFSI;
(vi)
wykaz programów w ramach EFRR, EFS i Funduszu Spójności, z wyjątkiem programów objętych celem „Europejska współpraca terytorialna” („programy EWT”) oraz programów w ramach EFRROW i EFMR, wraz z odpowiednią szacunkową alokacją w podziale na poszczególne EFSI oraz w podziale na lata;
(vii)
informacje dotyczące alokacji związanej z rezerwą wykonania w rozbiciu na poszczególne EFSI oraz, w razie potrzeby, na kategorie regionów oraz informacje dotyczące środków wyłączonych z obliczania kwoty przeznaczonej na rezerwę wykonania na zgodnie z art. 20;
b)
rozwiązania zapewniające skuteczne wdrażanie EFSI, w tym:
(i)
rozwiązania zgodne z ramami instytucjonalnymi państw członkowskich zapewniające koordynację między EFSI a innymi unijnymi i krajowymi instrumentami finansowania oraz z EBI;
(ii)
informacje wymagane na potrzeby weryfikacji ex ante zgodności z zasadą dodatkowości określoną w części trzeciej;
(iii)
podsumowanie oceny spełnienia mających zastosowanie warunków wstępnych zgodnie z art. 19 i załącznikiem XI na poziomie krajowym oraz, w przypadku niespełnienia mających zastosowanie warunków wstępnych, podsumowanie działań, które należy podjąć, podmioty za nie odpowiedzialne i harmonogram ich realizacji;
(iv)
metodykę i mechanizmy zapewniające spójność funkcjonowania ram wykonania zgodnie z art. 21;
(v)
ocenę potrzeby wzmocnienia zdolności administracyjnych instytucji zaangażowanych w zarządzanie i kontrolę programów i, w stosownych przypadkach, beneficjentów jak również, w przypadku gdy jest to konieczne, podsumowanie przedsięwzięć, które należy podjąć w tym celu;
(vi)
podsumowanie przedsięwzięć planowanych w ramach programów, w tym orientacyjny harmonogram dla ograniczenia administracyjnych obciążeń beneficjentów;
c)
rozwiązania dotyczące zasady partnerstwa, o której mowa w art. 5;
d)
orientacyjny wykaz partnerów, o których mowa w art. 5, i podsumowanie przedsięwzięć podjętych w celu zaangażowania ich zgodnie z art. 5 oraz ich roli w przygotowywaniu umowy partnerstwa, a także sprawozdania z postępów, o których mowa w art. 52.
2. Umowa partnerstwa określa również:
a)
zintegrowane podejście do rozwoju terytorialnego wspieranego z EFSI lub podsumowanie zintegrowanych podejść do rozwoju terytorialnego na podstawie treści programów, określając:
(i)
rozwiązania mające na celu zapewnienie zintegrowanego podejścia do wykorzystania EFSI na rozwój terytorialny konkretnych obszarów poniżej szczebla regionalnego, w szczególności rozwiązania dotyczące realizacji odnoszące się do art. 32, 33 i 36, a także zasady określania obszarów miejskich, na których zintegrowane działania na rzecz zrównoważonego rozwoju obszarów miejskich mają być realizowane;
(ii)
główne obszary priorytetowe w zakresie współpracy w ramach EFSI, biorąc pod uwagę, w stosownych przypadkach, strategie makroregionalne i strategie morskie;
(iii)
w stosownych przypadkach, zintegrowane podejście mające na celu zaspokojenie szczególnych potrzeb obszarów geograficznych najbardziej dotkniętych ubóstwem lub grup docelowych najbardziej zagrożonych dyskryminacją lub wykluczeniem, ze szczególnym uwzględnieniem zmarginalizowanych społeczności, osób z niepełnosprawnościami, długotrwale bezrobotnych, młodych ludzi, którzy nie pracują, nie kształcą się ani nie szkolą;
(iv)
w stosownych przypadkach, zintegrowane podejście mające na celu zaspokojenie wyzwań demograficznych regionów, lub szczególnych potrzeb obszarów geograficznych dotkniętych poważnymi i trwałymi trudnościami naturalnymi lub demograficznymi, o których mowa w art. 174 TFUE.
b)
rozwiązania zapewniające skuteczne wdrażanie EFSI, w tym ocenę istniejących systemów elektronicznej wymiany danych oraz podsumowanie planowanych przedsięwzięć, dzięki którym stopniowo wszelka wymiana informacji między beneficjentami a instytucjami odpowiedzialnymi za zarządzanie programami operacyjnymi i ich kontrolę odbywać się będzie w sposób elektroniczny.
Artykuł 16
Przyjęcie i zmiana umowy partnerstwa
1. Komisja ocenia zgodność umowy partnerstwa z niniejszym rozporządzeniem, uwzględniając - w stosownych przypadkach - krajowy program reform oraz stosowne zalecenia dla poszczególnych krajów przyjęte zgodnie z art. 121 ust. 2 TFUE i stosowne zalecenia Rady przyjęte zgodnie z art. 148 ust. 4 TFUE, a także ewaluacje ex ante programów, i przedstawia uwagi w ciągu trzech miesięcy od daty przedstawienia przez państwo członkowskie umowy partnerstwa. Dane państwo członkowskie dostarcza wszelkich koniecznych dodatkowych informacji oraz, w stosownych przypadkach, dokonuje zmiany umowy partnerstwa.
2. Komisja, w drodze aktów wykonawczych, przyjmuje decyzję w sprawie przyjęcia elementów umowy partnerstwa objętych art. 15 ust. 1 i tych objętych art. 15 ust. 2 w przypadkach, gdy państwo członkowskie zastosowało przepisy art. 96 ust. 8 w odniesieniu do elementów, które wymagają decyzji Komisji na mocy art. 96 ust. 10, nie później niż cztery miesiące po terminie przedłożenia przez państwo członkowskie swojej umowy partnerstwa, pod warunkiem że wszystkie uwagi przedstawione przez Komisję zostały odpowiednio uwzględnione. Umowa partnerstwa nie wchodzi w życie przed dniem 1 stycznia 2014 r.
3. Do dnia 31 grudnia 2015 r. Komisja przygotowuje sprawozdanie na temat wyniku negocjacji w sprawie umów partnerstwa i programów, w tym również szczegółowy przegląd kluczowych kwestii dotyczących każdego państwa członkowskiego. Sprawozdanie to przekazuje się jednocześnie Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu i Komitetowi Regionów.
4. Jeżeli państwo członkowskie proponuje wprowadzenie zmiany do elementów umowy partnerstwa objętych decyzją Komisji, o której mowa w ust. 2, Komisja przeprowadza ocenę zgodnie z ust. 1 oraz, w stosownych przypadkach, podejmuje decyzję - w ciągu trzech miesięcy od dnia przedstawienia propozycji zmiany przez państwo członkowskie - w drodze aktów wykonawczych, w sprawie przyjęcia zmiany.
5. Jeżeli państwo członkowskie zmienia elementy umowy partnerstwa nieobjęte decyzją Komisji, o której mowa w ust. 2, powiadamia o tym Komisję w ciągu jednego miesiąca od daty decyzji o wprowadzeniu tej zmiany.
Artykuł 17
Przyjęcie zmienionej umowy partnerstwa w przypadku opóźnienia wejścia w życie rozporządzeń dotyczących poszczególnych funduszy
1. Jeżeli zastosowanie ma artykuł 14 ust. 5, każde państwo członkowskie przedkłada Komisji zmienioną umowę partnerstwa, która zawiera brakujące elementy umowy partnerstwa odnoszące się do danego EFSI w terminie dwóch miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia w sprawie funduszu, które były przedmiotem opóźnienia.
2. Komisja ocenia spójność zmienionej umowy partnerstwa z niniejszym rozporządzeniem zgodnie z art. 16 ust. 1 i przyjmuje decyzję, w drodze aktów wykonawczych, przyjmującą zmienioną umowę partnerstwa zgodnie z art. 16 ust. 2.
ROZDZIAŁ III
Koncentracja tematyczna, warunki wstępne i przegląd wyników
Artykuł 18
Koncentracja tematyczna
Państwa członkowskie koncentrują wsparcie, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy, na interwencjach przynoszących największą wartość dodaną w odniesieniu do realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, z uwzględnieniem najważniejszych wyzwań terytorialnych dla różnych typów terytoriów zgodnie z zakresem WRS, w stosownych przypadkach wyzwań określonych w krajowych programach reform, a także w stosownych zaleceniach dotyczących poszczególnych państw przyjętych na podstawie art. 121 ust. 2 TFUE oraz w stosownych zaleceniach Rady przyjętych na podstawie art. 148 ust. 4 TFUE. Przepisy dotyczące koncentracji tematycznej określone w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy nie mają zastosowania do pomocy technicznej.
Artykuł 19
Warunki wstępne
1. Państwa członkowskie oceniają, zgodnie z ich ramami instytucjonalnymi i prawnymi oraz w kontekście przygotowania programów i, w stosownych przypadkach, umowy partnerstwa, czy warunki wstępne określone w odpowiednich przepisach dotyczących poszczególnych funduszy i ogólne warunki wstępne określone w części II załącznika XI mają zastosowanie do celów szczegółowych, do których dąży się w ramach priorytetów ich programów, oraz czy mające zastosowanie warunki wstępne zostały spełnione.
Warunki wstępne mają zastosowanie jedynie w takim zakresie, w jakim są zgodne i pod warunkiem, iż są one zgodne z definicją określoną w art. 2 pkt 33 w odniesieniu do celów szczegółowych, do których dąży się w ramach priorytetów danego programu. W stosownych przypadkach ocena zastosowania uwzględnia, bez uszczerbku dla definicji, o której mowa w art. 2 pkt 33, zasadę proporcjonalności zgodnie z art. 4 ust. 5 w odniesieniu do wysokości przyznanego wsparcia. Ocena spełnienia warunków ogranicza się do kryteriów określonych w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy oraz do kryteriów określonych w części II załącznika XI.
2. Umowa partnerstwa zawiera podsumowanie oceny spełnienia mających zastosowanie warunków wstępnych na poziomie krajowym lub regionalnym, a w odniesieniu do warunków wstępnych, które zgodnie z oceną, o której mowa w ust. 1 nie są spełnione w dniu złożenia umowy partnerstwa - działań, które mają zostać podjęte, podmiotów za nie odpowiedzialnych oraz harmonogramu realizacji tych działań. W każdym programie należy określić, które warunki wstępne określone w odpowiednich przepisach dotyczących poszczególnych funduszy i ogólne warunki wstępne określone w części II załącznika XI mają zastosowanie do programu i które z nich, zgodnie z oceną, o której mowa w ust. 1, są spełnione w dniu złożenia umowy partnerstwa i programów. W przypadku niespełnienia mających zastosowanie warunków wstępnych program musi zawierać opis działań, które mają zostać podjęte, podmiotów za nie odpowiedzialnych oraz harmonogramu realizacji tych działań. Państwa członkowskie spełniają te warunki wstępne nie później niż do dnia 31 grudnia 2016 r. i przedstawiają sprawozdanie z ich wypełnienia nie później niż w rocznym sprawozdaniu z realizacji w 2017 r., zgodnie z art. 50 ust. 4, lub w sprawozdaniu z postępów w 2017 r. zgodnie z art. 52 ust. 2 lit. c).
3. Komisja ocenia spójność i adekwatność przekazanych przez państwo członkowskie informacji dotyczących zasadności zastosowania warunków wstępnych oraz spełnienia mających zastosowanie warunków wstępnych w ramach swojej oceny programów i, w stosownych przypadkach, umowy partnerstwa.
Ocena zasadności zastosowania warunków przeprowadzona przez Komisję uwzględnia, w stosownych przypadkach i zgodnie z art. 4 ust. 5, zasadę proporcjonalności w odniesieniu do poziomu przyznanego wsparcia. Ocena spełnienia warunków przeprowadzona przez Komisję ogranicza się do kryteriów określonych w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy w części II załącznika XI, z poszanowaniem kompetencji krajowych i regionalnych w zakresie decydowania o szczegółowych i odpowiednich działaniach w zakresie polityki, w tym zakresie strategii.
4. W przypadku braku porozumienia między Komisją a państwem członkowskim co do zasadności zastosowania warunków wstępnych do celu szczegółowego priorytetów programu lub spełnienia tych warunków, zarówno zasadność ich zastosowania zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 33, jak i brak ich spełnienia muszą zostać udowodnione przez Komisję.
5. Komisja, przyjmując program, może postanowić o zawieszeniu wszystkich lub części płatności okresowych na rzecz odpowiedniego priorytetu tego programu do czasu zadowalającego zakończenia działań, o których mowa w ust. 2, jeśli będzie to konieczne w celu uniknięcia istotnego naruszenia skuteczności i efektywności w osiąganiu szczegółowych celów danego priorytetu. Niezrealizowanie w terminie określonym w ust. 2 działań związanych ze spełnieniem mającego zastosowanie warunku wstępnego, który nie został spełniony w dniu złożenia stosownego programu, stanowi podstawę zawieszenia przez Komisję płatności okresowych na rzecz priorytetów danego programu, których dany warunek dotyczy. W obu przypadkach zakres zawieszenia jest proporcjonalny i bierze pod uwagę działania, które mają zostać podjęte oraz wartość zagrożonych funduszy.
6. Przepisy ust. 5 nie mają zastosowania w przypadku porozumienia między Komisją a danym państwem członkowskim dotyczącego braku zasadności zastosowania danego warunku wstępnego lub dotyczącego tego, że mający zastosowanie warunek wstępny został spełniony, co zostało wskazane przez przyjęcie programu oraz umowy partnerstwa lub w przypadku braku uwag Komisji w terminie 60 dni od przedłożenia odpowiedniego sprawozdania, o którym mowa w ust. 2.
7. Komisja niezwłocznie znosi zawieszenie płatności okresowych na rzecz danego priorytetu, w przypadku gdy państwo członkowskie zakończyło działania związane ze spełnieniem warunków wstępnych mających zastosowanie do danego programu, a które nie były spełnione w czasie wydawania przez Komisję decyzji o zawieszeniu. Komisja niezwłocznie znosi również zawieszenie w przypadku, gdy w następstwie zmiany programu dotyczącej danego priorytetu odpowiedni warunek wstępny nie ma już zastosowania.
8. Ustępy 1-7 nie mają zastosowania do programów EWT.
Artykuł 20
Rezerwa wykonania
6 % środków przeznaczonych na rzecz EFRR, EFS i Funduszu Spójności w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”, o którym mowa w art. 89 ust. 2 lit. a) niniejszego rozporządzenia, a także na rzecz EFRROW i środków finansowanych w ramach zarządzania dzielonego zgodnie z rozporządzeniem w sprawie EFMR stanowi rezerwę wykonania, którą ustanawia się w umowie partnerstwa i programach, oraz która zostanie przydzielona do konkretnych priorytetów, zgodnie z art. 22 niniejszego rozporządzenia.
Na potrzeby obliczenia kwoty przeznaczonej na rezerwę wykonania, nie bierze się pod uwagę następujących środków:
a)
środków przeznaczonych na Inicjatywę na rzecz zatrudnienia ludzi młodych określonych w programie operacyjnym zgodnie z art. 18 rozporządzenia w sprawie EFS;
b)
środków przeznaczonych na pomoc techniczną z inicjatywy Komisji;
c)
środków przenoszonych z pierwszego filaru wspólnej polityki rolnej do EFRROW na mocy art. 7 ust. 2 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1307/2013;
d)
środków przenoszonych do EFRROW przy zastosowaniu art. 10b, 136 i 136b rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odpowiednio w odniesieniu do lat kalendarzowych 2013 i 2014;
e)
środków przenoszonych do instrumentu „Łącząc Europę” z Funduszu Spójności zgodnie z art. 92 ust. 6 niniejszego rozporządzenia;
f)
środków przenoszonych do Europejskiego Funduszu Pomocy Najbardziej Potrzebującym zgodnie z art. 92 ust. 7 niniejszego rozporządzenia;
g)
środków przeznaczonych na innowacyjne działania na rzecz zrównoważonego rozwoju obszarów miejskich zgodnie z art. 92 ust. 8 niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 21
Przegląd wyników
1. Komisja, we współpracy z państwami członkowskimi, przeprowadza przegląd wyników programów w każdym państwie członkowskim w 2019 roku („przegląd wyników”), odnosząc się do ram wykonania określonych w odpowiednich programach. Metoda określenia ram wykonania jest przedstawiona w załączniku II.
2. W ramach przeglądu wyników analizuje się osiągnięcie celów pośrednich programów na poziomie priorytetów, na podstawie informacji i ocen przedstawionych w rocznym sprawozdaniu z wdrażania przedłożonym przez państwa członkowskie w roku 2019.
Artykuł 22
Zastosowanie ram wykonania
1. Rezerwa wykonania stanowi pomiędzy 5 a 7 % alokacji na każdy priorytet w programie, z wyłączeniem priorytetów przeznaczonych na pomoc techniczną i programów przeznaczonych na instrumenty finansowe zgodnie z art. 39. Całkowita kwota rezerwy wykonania alokowana na każdy EFSI lub kategorię regionu wynosi 6 %. Kwoty odpowiadające rezerwie wykonania są określone w programach w rozbiciu na priorytety oraz, gdzie jest to stosowne, na każdy EFSI lub na kategorię regionu.
2. Na podstawie przeglądu wyników. Komisja w ciągu dwóch miesięcy od otrzymania poszczególnych rocznych sprawozdań z wdrażania w 2019 r. przyjmuje decyzję, w drodze aktów wykonawczych, w celu określenia, dla każdego EFSI oraz każdego państwa członkowskiego, tych programów i priorytetów, które osiągnęły swoje cele pośrednie, rozbijając tę informację na każdy EFSI lub na kategorie regionów wówczas, gdy dany priorytet obejmuje więcej niż jeden EFSI lub więcej niż jedną kategorię regionu.
3. Rezerwa wykonania jest przyznawana wyłącznie programom i priorytetom, w których przypadku cele pośrednie zostały osiągnięte. Jeżeli cele pośrednie dla priorytetów zostały osiągnięte, kwota rezerwy wykonania ustanowiona dla danego priorytetu jest uznawana za ostatecznie przyznaną na podstawie decyzji Komisji, o której mowa w ust. 2.
4. Jeżeli cele pośrednie dla priorytetów nie zostały osiągnięte, państwo członkowskie nie później niż trzy miesiące po przyjęciu decyzji, o której mowa w ust. 2 proponuje przesunięcie stosownej kwoty rezerwy wykonania do priorytetów określonych w decyzji Komisji, o której mowa w ust. 2, wraz z innymi zmianami w programie wynikającymi z przesunięcia rezerwy wykonania.
Komisja przyjmuje zmiany w odpowiednich programach zgodnie z art. 30 ust. 3 i 4. Jeżeli państwo członkowskie nie przedstawi informacji zgodnie z art. 50 ust. 5 i 6, rezerwa wykonania ustanowiona dla danych programów lub priorytetów nie zostanie przyznana tym programom lub priorytetom.
5. Wniosek państwa członkowskiego o przesunięcie rezerwy wykonania musi być zgodny z wymogami koncentracji tematycznej oraz minimalnymi alokacjami określonymi w niniejszym rozporządzeniu i przepisach dotyczących poszczególnych funduszy. W drodze odstępstwa, jeżeli jeden lub więcej priorytetów powiązanych z wymogami koncentracji tematycznej lub minimalnymi alokacjami nie osiągnął celów pośrednich, państwo członkowskie może zaproponować takie przesunięcie rezerwy, które nie jest zgodne z wspomnianymi wymogami i minimalnymi alokacjami.
6. Jeżeli z przeglądu wyników danego priorytetu wynika, że wykonanie celów pośrednich wyrażonych w ramach wykonania wyłącznie za pomocą wskaźników finansowych, wskaźników produktu lub kluczowych etapów wdrażania zakończyło się poważnym niepowodzeniem, które było spowodowane wyraźnie zidentyfikowanymi i słabościami wdrożeniowymi zgłoszonymi uprzednio przez Komisję zgodnie z art. 50 ust. 8 w następstwie bliskich konsultacji z danym państwem członkowskim, a państwo to nie podjęło koniecznych działań naprawczych, Komisja może, nie wcześniej niż pięć miesięcy od daty przekazania takiej informacji, zawiesić w całości lub w części płatność okresową dla priorytetu programu, zgodnie z procedurą ustanowioną w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
Komisja niezwłocznie wycofa zawieszenie płatności okresowych, gdy państwo członkowskie podejmie konieczne działania naprawcze. Jeżeli działania naprawcze przewidują przeniesienie środków finansowych na inne programy lub priorytety, które swoje cele pośrednie osiągnęły, Komisja przyjmuje w drodze aktu wykonawczego konieczną zmianę tych programów, zgodnie z art. 30 ust. 2. W drodze odstępstwa od art. 30 ust. 2, w takich przypadkach Komisja podejmie decyzję w sprawie zmiany nie później niż dwa miesiące od daty złożenia wniosku o zmianę przez państwo członkowskie.
7. Jeżeli Komisja ustali na podstawie analizy końcowego sprawozdania z wdrażania programu, że wykonanie celów końcowych wyrażonych w ramach wykonania za pomocą wyłącznie wskaźników finansowych, wskaźników produktu i kluczowych etapów realizacji zakończyło się poważnym niepowodzeniem, które było spowodowane wyraźnie zidentyfikowanymi i słabościami wdrożeniowymi zgłoszonym uprzednio przez Komisję zgodnie z art. 50 ust. 8 w następstwie bliskich konsultacji z danym państwem członkowskim, a państwo to nie podjęło koniecznych działań naprawczych, Komisja może, niezależnie od przepisów art. 85, zastosować korekty finansowe w odniesieniu do tych priorytetów, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
Stosując korekty finansowe, Komisja uwzględnia - z należytym poszanowaniem zasady proporcjonalności - poziom absorpcji i zewnętrzne czynniki przyczyniające się do niepowodzenia.
Korekt finansowych nie stosuje się, jeżeli nieosiągnięcie celów końcowych jest spowodowane wpływem czynników społeczno-gospodarczych i środowiskowych, istotnych zmian w warunkach gospodarczych i środowiskowych w danym państwie członkowskim, bądź działaniem siły wyższej mającej poważny wpływ na wdrażanie tych priorytetów.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149, by ustanowić szczegółowe przepisy dotyczące kryteriów ustalania poziomu korekty finansowej, która ma zostać zastosowana.
Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające szczegółowe rozwiązania mające zapewnić spójne podejście do określania celów pośrednich i końcowych na potrzeby ram wykonania dla każdego priorytetu oraz do oceny osiągnięcia celów pośrednich i końcowych. Te akty wykonawcze przyjmowane są zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
ROZDZIAŁ IV
Działania związane z należytym zarządzaniem gospodarczym
Artykuł 23
Działania łączące skuteczność EFSI z należytym zarządzaniem gospodarczym
1. Komisja może zwrócić się do państwa członkowskiego z wnioskiem o dokonanie przeglądu oraz zaproponowanie zmian w umowie partnerstwa i odpowiednich programach wówczas, gdy jest to konieczne do wsparcia realizacji stosownych zaleceń Rady lub do maksymalnego zwiększenia wpływu EFSI na wzrost i konkurencyjność w państwach członkowskich otrzymujących pomoc finansową.
Taki wniosek może zostać złożony w następujących celach:
a)
w celu wsparcia wykonania stosownego zalecenia skierowanego do danego państwa członkowskiego przyjętego zgodnie z art. 121 ust. 2 TFUE lub stosownego zalecenia Rady przyjętego zgodnie z art. 148 ust. 4 TFEU;
b)
w celu wsparcia wykonania stosownych zaleceń Rady skierowanych do danego państwa członkowskiego i przyjętych zgodnie z art. 7 ust. 2 lub art. 8 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (29); pod warunkiem że zmiany te uznaje się za niezbędny przyczynek do korekty zakłóceń równowagi makroekonomicznej lub
c)
w celu maksymalnego zwiększenia wpływu dostępnych EFSI na wzrost i konkurencyjność, jeżeli państwo członkowskie spełnia jeden z następujących warunków:
(i)
pomoc finansowa Unii jest udostępniana temu państwu członkowskiemu na podstawie rozporządzenia Rady (UE) nr 407/2010 (30);
(ii)
pomoc finansowa jest mu udostępniana zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 332/2002 (31);
(iii)
jest mu udostępniana pomoc finansowa, która uruchamia program dostosowań makroekonomicznych zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 472/2013 (32) lub skutkuje decyzją Rady zgodnie z art. 136 ust. 1 TFUE.
Do celów lit. b) akapit pierwszy każdy z tych warunków jest uznawany za spełniony, jeżeli taka pomoc została udostępniona państwu członkowskiemu przed lub po.21 grudnia 2013 r. i pozostaje dla niego dostępna.
2. Wniosek Komisji skierowany do państwa członkowskiego zgodnie z ust. 1 będzie uzasadniony w odniesieniu do konieczności - odpowiednio - wsparcia realizacji stosownych zaleceń lub maksymalnego zwiększenia wpływu EFSI na wzrost i konkurencyjność, a także wskaże programy lub priorytety, których zdaniem Komisji ten wniosek dotyczy, oraz charakter oczekiwanych w nich zmian. Taki wniosek nie będzie złożony przed 2015 r. lub po 2019 r. ani też w odniesieniu do tych samych programów w ciągu dwóch następujących po sobie lat.
3. Państwo członkowskie przekazuje odpowiedź na wniosek, o którym mowa w ust. 1, w ciągu dwóch miesięcy od jego otrzymania, określając w niej zmiany, których wprowadzenie w umowie partnerstwa i programach uznaje za konieczne, powody takich zmian, wskazując odpowiednie programy i opisując charakter proponowanych zmian i ich oczekiwane skutki dla realizacji zaleceń i wdrażania EFSI. W razie konieczności Komisja przedstawia uwagi w ciągu miesiąca od otrzymania tej odpowiedzi.
4. Państwo członkowskie składa propozycję zmian w umowie partnerstwa i odpowiednich programach w ciągu dwóch miesięcy od daty przekazania odpowiedzi, o której mowa w ust. 3.
5. Jeżeli Komisja nie przedstawiła uwag lub gdy jest zdania, że przedstawione uwagi zostały należycie wzięte pod uwagę, Komisja przyjmuje decyzję przyjmującą zmiany w umowie partnerstwa oraz odpowiednich programach bez zbędnej zwłoki, jednakże nie później niż trzy miesiące od ich przedłożenia przez państwo członkowskie zgodnie z ust. 3.
6. Jeżeli państwo członkowskie nie podejmie skutecznych działań w reakcji na wniosek wystosowany zgodnie z ust. 1 w terminach określonych w ust. 3 i 4, Komisja może w ciągu trzech miesięcy po przesłaniu swoich uwag zgodnie z ust. 3 lub po przedłożeniu wniosku państwa członkowskiego zgodnie z ust. 4, zaproponować Radzie zawieszenie całości lub części płatności w odniesieniu do odpowiednich programów lub priorytetów. W swoim wniosku Komisja określa powody stwierdzenia, że państwo członkowskie nie podjęło skutecznych działań. Wystosowując swój wniosek, Komisja bierze pod uwagę wszystkie istotne informacje i uwzględnia należycie wszelkie elementy wynikające z ustrukturyzowanego dialogu i opinie wyrażone w ramach tego dialogu zgodnie z ust. 15.
Rada podejmuje decyzję w sprawie tej propozycji w drodze aktu wykonawczego. Ten akt wykonawczy dotyczy jedynie wniosków o płatność złożonych po dacie jego przyjęcia.
7. Zakres i poziom zawieszenia płatności nałożonego zgodnie z ust. 6 jest proporcjonalny i skuteczny, przy poszanowaniu zasady równego traktowania państw członkowskich, w szczególności z uwzględnieniem wpływu zawieszenia na gospodarkę danego państwa członkowskiego. Programy, których mają dotyczyć zawieszenia, są określane na podstawie potrzeb zidentyfikowanych we wniosku, o którym mowa w ust. 1 i 2.
Zawieszenie płatności nie może przekroczyć 50 % płatności każdego odpowiedniego programu. Decyzja może przewidywać zwiększenie poziomu zawieszenia do 100 % płatności, jeżeli państwo członkowskie nie podejmie skutecznych działań w reakcji na wniosek wystosowany zgodnie z ust. 1 w ciągu trzech miesięcy od podjęcia decyzji o zawieszeniu płatności, o którym mowa w ust. 6.
8. Jeżeli państwo członkowskie zaproponowało zmiany w umowie partnerstwa i odpowiednich programach zgodnie z wnioskiem Komisji, Rada, działając na podstawie propozycji Komisji, podejmuje decyzję o zniesieniu zawieszenia płatności.
9. Komisja proponuje Radzie zawieszenie całości lub części zobowiązań albo płatności w odniesieniu do programów danego państwa członkowskiego w następujących przypadkach:
a)
jeżeli Rada zdecyduje zgodnie z art. 126 ust. 8 lub art. 126 ust. 11 TFUE, że dane państwo członkowskie nie podjęło skutecznych działań w celu skorygowania nadmiernego deficytu;
b)
jeżeli Rada przyjmie dwa następujące po sobie zalecenia w ramach tej samej procedury dotyczącej zakłócenia równowagi zgodnie z art. 8 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 z racji tego, że państwo członkowskie przedstawiło niewystarczający plan działań naprawczych;
c)
jeżeli Rada przyjmie dwie następujące po sobie decyzje w ramach tej samej procedury dotyczącej zakłócenia równowagi zgodnie z art. 10 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 stwierdzające, że dane państwo członkowskie nie zastosowało się do zaleceń, ponieważ nie podjęło zalecanych działań naprawczych;
d)
jeżeli Komisja stwierdzi, że państwo członkowskie nie przyjęło środków w celu realizacji programu dostosowawczego, o którym mowa w rozporządzeniu (UE) nr 407/2010 lub w rozporządzeniu (WE) nr 332/2002, i w związku z tym postanowi nie zatwierdzać wypłaty pomocy finansowej przyznanej temu państwu członkowskiemu;
e)
jeżeli Rada podejmie decyzję, że dane państwo członkowskie nie realizuje programu dostosowań makroekonomicznych, o którym mowa w art. 7 rozporządzenia (UE) nr 472/2013, ani działań wymaganych na mocy decyzji Rady przyjętej zgodnie z art. 136 ust. 1 TFUE.
Wystosowując swoją propozycję, Komisja stosuje się do przepisów ust. 11, bierze pod uwagę wszystkie istotne informacje w tym zakresie i uwzględnia należycie wszelkie elementy wynikające z ustrukturyzowanego dialogu i opinie wyrażone w ramach tego dialogu zgodnie z ust. 15.
W pierwszej kolejności należy stosować zawieszenie zobowiązań; płatności powinny być zawieszane wyłącznie wtedy, gdy wymagane jest natychmiastowe działanie, i w przypadku znacznego nieprzestrzegania przepisów. Zawieszenie płatności ma zastosowanie do wniosków o płatność złożonych w odniesieniu do odpowiednich programów po terminie przyjęcia decyzji o zawieszeniu.
10. Propozycja Komisji, o której mowa w ust. 9 w odniesieniu do zawieszenia zobowiązań, jest uznawana za przyjętą przez Radę, o ile ta nie podejmie, w drodze aktu wykonawczego, decyzji o odrzuceniu takiej propozycji kwalifikowaną większością w ciągu miesiąca od przedłożenia tej propozycji przez Komisję. Zawieszenie zobowiązań stosuje się wobec zobowiązań dla EFSI dla danego państwa członkowskiego od dnia 1 stycznia roku następującego po decyzji o zawieszeniu.
Rada przyjmuje, w drodze aktu wykonawczego, decyzję dotyczącą propozycji Komisji, o którym mowa w ust. 9, w odniesieniu do zawieszenia płatności.
11. Zakres i poziom zawieszenia zobowiązań albo płatności nałożonego na podstawie ust. 10 jest proporcjonalny, przy poszanowaniu zasady równego traktowania państw członkowskich i biorąc pod uwagę sytuację gospodarczą i społeczną danego państwa członkowskiego, w szczególności poziom bezrobocia w danym państwie członkowskim w stosunku do średniej unijnej oraz wpływ zawieszenia na gospodarkę danego państwa członkowskiego. W sposób szczególny brany jest pod uwagę wpływ zawieszeń na programy o krytycznym znaczeniu dla przeciwdziałania niekorzystnym warunkom gospodarczym lub społecznym.
Szczegółowe przepisy dotyczące określania zakresu i poziomu zawieszeń ustanowiono w załączniku III.
Zawieszenie zobowiązań podlega ograniczeniu przez zastosowanie niższego spośród następujących pułapów:
a)
maksymalnie 50 % zobowiązań dotyczących następnego roku finansowego dla EFSI w pierwszym przypadku nieprzestrzegania przepisów procedury nadmiernego deficytu, o której mowa w ust. 9 akapit pierwszy lit. a), oraz maksymalnie 25 % zobowiązań dotyczących następnego roku finansowego dla EFSI w pierwszym przypadku nieprzestrzegania przepisów w odniesieniu do planu działań naprawczych w ramach procedury dotyczącej nadmiernego zakłócenia równowagi, o której mowa w ust. 9 akapit pierwszy lit. b), albo niezgodności z zaleconymi działaniami naprawczymi zgodnie z procedurą dotyczącą nadmiernego zakłócenia równowagi, o której mowa w ust. 9 akapit pierwszy lit. c).
Poziom zawieszenia rośnie stopniowo do maksymalnie 100 % zobowiązań dotyczących następnego roku finansowego dla EFSI w przypadku procedury nadmiernego deficytu oraz do 50 % zobowiązań dotyczących następnego roku finansowego dla EFSI w przypadku procedury dotyczącej nadmiernego zakłócenia równowagi, stosownie do powagi nieprzestrzegania.
b)
maksymalnie 0,5 % nominalnego PKB, który to pułap jest stosowany w pierwszym przypadku nieprzestrzegania przepisów procedury nadmiernego deficytu, o której mowa w ust. 9 lit. a) akapit pierwszy, oraz maksymalnie 0,25 % nominalnego PKB, który to pułap jest stosowany w pierwszym przypadku nieprzestrzegania przepisów w odniesieniu do planu działań naprawczych w ramach procedury dotyczącej nadmiernego zakłócenia równowagi, o której mowa w ust. 9 lit. b) akapit pierwszy, lub niezgodności z zaleconymi działaniami naprawczymi zgodnie z procedurą dotyczącą nadmiernego zakłócenia równowagi, o której mowa w ust. 9 lit. c) akapit pierwszy.
Jeżeli nieprzestrzeganie przepisów odnoszących się do działań naprawczych wskazanych w ust. 9 lit. a), b) i c) akapit pierwszy, utrzymuje się, pułap odnoszący się do PKB powinien być stopniowo zwiększany do:
-
maksymalnie 1 % nominalnego PKB, co stosuje się w przypadku utrzymującego się nieprzestrzegania przepisów procedury nadmiernego deficytu zgodnie z ust. 9 akapit pierwszy lit. a); oraz
-
maksymalnie 0,5 % nominalnego PKB, co stosuje się w przypadku utrzymującego się nieprzestrzegania przepisów procedury dotyczącej nadmiernego zakłócenia równowagi zgodnie z ust. 9 lit. b) lub c) akapit pierwszy, stosownie do powagi nieprzestrzegania;
c)
maksymalnie 50 % zobowiązań dotyczących następnego roku finansowego dla EFSI lub maksymalnie 0,5 % nominalnego PKB w pierwszym przypadku nieprzestrzegania przepisów, o którym mowa w ust. 9 lit. d) i e) akapit pierwszy.
Przy określaniu poziomu zawieszenia oraz decydowaniu, czy zawiesić zobowiązania czy płatności, należy wziąć pod uwagę etap realizacji programu, ze szczególnym uwzględnieniem okresu pozostałego na wykorzystanie środków po ponownym ujęciu w budżecie zawieszonych zobowiązań.
12. Bez uszczerbku dla przepisów dotyczących anulowania zobowiązań określonych w art. 86 do 88 Komisja niezwłocznie znosi zawieszenie zobowiązań w następujących przypadkach:
a)
jeżeli procedura nadmiernego deficytu zostaje zawieszona zgodnie z art. 9 rozporządzenia Rady (WE) nr 1467/97 (33) lub Rada zdecydowała zgodnie z art. 126 ust. 12 TFUE o uchyleniu decyzji w sprawie istnienia nadmiernego deficytu;
b)
jeżeli Rada przyjęła plan działań naprawczych przedstawiony przez dane państwo członkowskie zgodnie z art. 8 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 lub zawieszona zostaje procedura dotycząca nadmiernego zakłócenia równowagi zgodnie z art. 10 ust. 5 wspomnianego rozporządzenia, albo Rada zamknęła procedurę dotyczącą nadmiernego zakłócenia równowagi zgodnie z art. 11 tego rozporządzenia;
c)
jeżeli Komisja stwierdziła, że dane państwo członkowskie podjęło stosowne środki w celu realizacji programu dostosowań, o którym mowa w art. 7 rozporządzenia (UE) nr 472/2013, lub środki wymagane na mocy decyzji Rady zgodnie z art. 136 ust. 1 TFUE.
Znosząc zawieszenie zobowiązań Komisja ponownie ujmuje w budżecie zawieszone zobowiązania zgodnie z art. 8 rozporządzenia Rady (UE, Euratom) nr 1311/2013.
Na podstawie propozycji Komisji Rada podejmuje decyzję dotyczącą zniesienia zawieszenia płatności, jeżeli spełniono odpowiednie warunki określone w lit. a), b) i c) akapit pierwszy.
13. Ustępy 6-12 nie mają zastosowania do Zjednoczonego Królestwa w zakresie, w jakim zawieszenie zobowiązań lub płatności odnosi się do kwestii objętych ust. 1 lit. a), b) akapit drugi oraz ust. 1 lit. c) ppkt (iii) akapit drugi lub ust. 9 lit. a), b) lub c) akapit pierwszy.
14. Niniejszy artykuł nie ma zastosowania do programów EWT.
15. Komisja informuje na bieżąco Parlament Europejski o stosowaniu niniejszego artykułu. W szczególności jeżeli jeden z warunków określonych w ust. 6 lub ust. 9 lit. a)-e) akapit pierwszy jest spełniony dla któregoś państwa członkowskiego, Komisja informuje niezwłocznie Parlament Europejski i przekazuje szczegóły dotyczące EFSI oraz programów, których może dotyczyć zawieszenie zobowiązań lub płatności.
Parlament Europejski może zaprosić Komisję do ustrukturyzowanego dialogu na temat zastosowania niniejszego artykułu, mając na względzie w szczególności przekazane informacje, o których mowa w akapicie pierwszym.
Komisja przekazuje Parlamentowi Europejskiemu i Radzie propozycję dotyczącą zawieszenia zobowiązań lub płatności bądź propozycją dotyczącą zniesienia takiego zawieszenia niezwłocznie po jej przyjęciu przez Komisję. Parlament Europejski może zwrócić się do Komisji o wyjaśnienie powodów złożenia propozycji.
16. W 2017 r. Komisja przeprowadzi przegląd stosowania niniejszego artykułu. W tym celu Komisja przygotuje sprawozdanie, które przekaże Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, załączając do niego w razie potrzeby wniosek ustawodawczy.
17. W przypadku poważnych zmian w sytuacji społecznej i gospodarczej w Unii Komisja może przedłożyć wniosek w sprawie przeglądu stosowania niniejszego artykułu lub też Parlament Europejski bądź Rada, działając odpowiednio zgodnie z art. 225 lub 241 TFUE, mogą zwrócić się do Komisji o przedłożenie takiego wniosku.
Artykuł 24
Zwiększenie płatności dla państwa członkowskiego mającego tymczasowe trudności budżetowe
1. Na wniosek państwa członkowskiego płatności okresowe mogą zostać zwiększone o 10 punktów procentowych powyżej stopy dofinansowania dla każdego priorytetu w ramach EFRR, EFS i Funduszu Spójności lub dla każdego środka w ramach EFRROW i EFMR. Jeżeli państwo członkowskie spełnia jeden z następujących warunków po dniu 21 grudnia 2013 r., zwiększona stopa, która nie może przekraczać 100 %, stosuje się do wniosków tego państwa o płatności za okres do dnia 30 czerwca 2016 r.:
a)
jeżeli dane państwo członkowskie otrzymuje pożyczkę od Unii na podstawie rozporządzenia Rady (UE) nr 407/2010;
b)
jeżeli dane państwo członkowskie otrzymuje średnioterminową pomoc finansową zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 332/2002 uwarunkowaną wdrożeniem programu dostosowań makroekonomicznych;
c)
jeżeli pomoc finansowa jest udostępniana danemu państwu członkowskiemu pod warunkiem wdrożenia programu dostosowań makroekonomicznych zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 472/2013.
Niniejszy ustęp nie ma zastosowania do programów których dotyczy rozporządzenie w sprawie EWT.
2. Niezależnie od ust. 1 wsparcie Unii realizowane poprzez płatności okresowe i płatności salda końcowego nie jest wyższe niż wsparcie publiczne lub maksymalna kwota wsparcia z EFSI dla każdego priorytetu w ramach EFRR, EFS i Funduszu Spójności, lub dla każdego środka w ramach EFRROW i EFMR, określone w decyzji Komisji o przyjęciu programu.
3. Komisja bada stosowanie ust. 1 i 2 oraz przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie zawierające ocenę oraz, w razie potrzeby, wniosek ustawodawczy przed dniem 30 czerwca 2016 r.
Artykuł 25
Zarządzanie pomocą techniczną dla państw członkowskich doświadczających tymczasowych trudności budżetowych
1. Na wniosek państwa członkowskiego doświadczającego tymczasowych trudności budżetowych, które spełnia warunki określone w art. 24 ust. 1, część środków finansowych przewidzianych zgodnie z art. 59 i zaprogramowanych zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy może zostać przeniesiona, w porozumieniu z Komisją i z jej inicjatywy, na rzecz pomocy technicznej w celu wdrażania działań w odniesieniu do danego państwa członkowskiego zgodnie z art. 58 ust. 1 lit. k) w drodze zarządzania bezpośredniego lub pośredniego.
2. Środki finansowe, o których mowa w ust. 1 powinny być dodatkowe w stosunku do kwot ustalonych zgodnie z pułapami określonymi dla pomocy technicznej z inicjatywy Komisji w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy. Jeżeli pułap pomocy technicznej z inicjatywy państwa członkowskiego jest określony w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy, kwota podlegająca przeniesieniu jest uwzględniana do celów obliczania zgodności z tym pułapem.
3. Państwo członkowskie występuje z wnioskiem o przeniesienie, o którym mowa w ust. 2, dla roku kalendarzowego, w którym spełnia warunki określone w art. 24 ust. 1, do dnia 31 stycznia roku, w którym ma zostać dokonane przeniesienie. Do wniosku należy dołączyć propozycję zmiany programu lub programów, z których nastąpi przeniesienie. Analogiczne zmiany należy wprowadzić w umowie partnerstwa zgodnie z art. 30 ust. 2, która określa łączną kwotę przekazywaną co roku Komisji.
Jeżeli państwo członkowskie spełnia warunki określone w art. 24 ust. 1 w dniu 1 stycznia 2014 r., może ono przekazać wniosek dotyczący tego roku w momencie przedłożenia swojej umowy partnerstwa, która określa kwotę podlegającą przeniesieniu na rzecz pomocy technicznej z inicjatywy Komisji.
TYTUŁ III
PROGRAMOWANIE
ROZDZIAŁ I
Przepisy ogólne dotyczące EFSI
Artykuł 26
Przygotowanie programów
1. EFSI wdrażane są w ramach programów zgodnie z umową partnerstwa. Każdy program obejmuje okres od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2020 r.
2. Programy sporządzane są przez państwa członkowskie lub jakąkolwiek inną wyznaczoną przez nie instytucję, we współpracy z partnerami, o których mowa w art. 5. Państwa członkowskie przygotowują programy w oparciu o przejrzyste dla opinii publicznej procedury zgodnie z ich ramami instytucjonalnymi i prawnymi.
3. Państwa członkowskie i Komisja współpracują w celu zapewnienia skutecznej koordynacji w przygotowywaniu i wdrażaniu programów dla EFSI, w tym programów wielofunduszowych dla funduszy polityki spójności, z uwzględnieniem zasady proporcjonalności.
4. Programy przedstawiane są przez państwa członkowskie Komisji najpóźniej w terminie trzech miesięcy od momentu przedstawienia umowy partnerstwa. Programy EWT są przedstawiane do dnia 22 września 2014 r.. Wszystkim programom towarzyszy ewaluacja ex ante, o której mowa w art. 55.
5. W przypadku gdy jedno lub więcej rozporządzeń dotyczących poszczególnych funduszy dotyczących EFSI wchodzi w życie pomiędzy dniem 22 lutego 2014 r. oraz dniem 22 czerwca 2014 r., program lub programy wspierane z EFSI są przedkładane najpóźniej w terminie trzech miesięcy od daty przedłożenia zmienionej umowy partnerstwa, o której mowa w art. 17 ust. 1.
6. W przypadku gdy jedno lub więcej rozporządzeń dotyczących poszczególnych funduszy dotyczących EFSI wchodzi w życie później niż w dniu 22 czerwca 2014 r., program lub programy wspierane z EFSI są przedkładane najpóźniej w terminie trzech miesięcy od daty wejścia w życie rozporządzenia w sprawie funduszu dotkniętego opóźnieniem.
Artykuł 27
Treść programów
1. Każdy program określa strategię dotyczącą wkładu programu do unijnej strategii na rzecz inteligentnego i zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, która jest zgodna z niniejszym rozporządzeniem, przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy i z treścią umowy partnerstwa.
Każdy program zawiera rozwiązania zapewniające skuteczne, efektywne i skoordynowane wdrażanie EFSI i przedsięwzięć mających na celu zmniejszenie obciążeń administracyjnych dla beneficjentów.
2. Każdy program definiuje priorytety określające cele szczegółowe, środki finansowe wsparcia z EFSI oraz odpowiednie współfinansowanie krajowe, w tym kwoty związane z rezerwą wykonania, które zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy może być publiczne lub prywatne.
3. W przypadku gdy państwa członkowskie lub regiony biorą udział w strategiach makroregionalnych i strategiach morskich, właściwe programy, zgodnie z potrzebami obszaru objętego programem, określonymi przez państwa członkowskie, przedstawiają wkład planowanych interwencji w realizację tych strategii.
4. Każdy priorytet określa wskaźniki i odpowiadające im wartości docelowe wyrażone ilościowo lub jakościowo, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy, służące do oceny postępów z wdrażania programu w kierunku osiągania celów jako podstawę monitorowania, ewaluacji i przeglądu wyników. Wskaźniki te obejmują:
a)
wskaźniki finansowe odnoszące się do alokowanych wydatków;
b)
wskaźniki produktu odnoszące się do wspieranych operacji;
c)
wskaźniki rezultatu odnoszące się do danego priorytetu.
W przepisach dotyczących poszczególnych funduszy określa się wspólne wskaźniki dla każdego EFSI oraz ewentualnie przepisy dotyczące wskaźników specyficznych dla programu.
5. Każdy program, z wyjątkiem tych obejmujących wyłącznie pomoc techniczną, zawiera, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy, opis działań mających na celu uwzględnienie zasad określonych w art. 5, 7 i 8.
6. Każdy program, z wyjątkiem tych, w których pomoc techniczna jest podejmowana w ramach odrębnego programu, określa szacunkową kwotę wsparcia, która ma być wykorzystana do celów dotyczących zmian klimatu, w oparciu o metodykę, o której mowa w art. 8.
7. Państwa członkowskie przygotowują programy zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
Artykuł 28
Przepisy szczególne dotyczące treści programów dedykowanych wspólnym instrumentom dotyczącym gwarancji nieograniczonych co do kwoty i sekurytyzacji zapewniającej ulgę w kapitale regulacyjnym, wdrażanych przez EBI
1. Na zasadzie odstępstwa od art. 27 odrębne programy, o których mowa w art. 39 ust. 4 lit. b) akapit pierwszy, zawierają:
a)
elementy określone w art. 27 ust. 1 akapit pierwszy oraz w ust. 2, 3 i 4 tego artykułu w odniesieniu do zasad określonych w art. 5;
b)
informację wskazującą podmioty, o których mowa w art. 125, 126 i 127 niniejszego rozporządzenia i w art. 65 ust. 2 rozporządzenia w sprawie EFRROW, odpowiednio do danego funduszu;
c)
dla każdego warunku wstępnego, określonego zgodnie z art. 19 i załącznikiem XI, który ma zastosowanie do programu, ocenę tego, czy warunek wstępny jest spełniony w chwili przedłożenia umowy partnerstwa i programu, i jeżeli warunek wstępny jest niespełniony, opis działań zmierzających do spełnienia warunku wstępnego, podmioty odpowiedzialne oraz harmonogram tych działań zgodnie z podsumowaniem przedstawionym w umowie partnerstwa
2. Na zasadzie odstępstwa od art. 55 ocena ex ante, o której mowa w art. 39 ust. 4 lit. a) akapit pierwszy, jest uważana za ewaluację ex ante takich programów.
3. Do celów programów, o których mowa w art. 39 ust. 4 lit. b) akapit pierwszy niniejszego rozporządzenia, art. 6 ust. 2 oraz art. 59 ust. 5 i 6 rozporządzenia w sprawie EFRROW nie mają zastosowania. Oprócz elementów, o których mowa w ust. 1 niniejszego rozporządzenia, tylko przepisy określone w art. 8 ust. 1 lit. c) ppkt (i), art. 8 ust. 1 lit. f), h), i) oraz art. 8 ust. 1 lit. m) ppkt (i) do (iii), rozporządzenia w sprawie EFRROW mają zastosowanie do programów w ramach EFRROW.
Artykuł 29
Procedura przyjmowania programów
1. Komisja ocenia zgodność programów z niniejszym rozporządzeniem i z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy, skuteczność ich wkładu w wybrane cele tematyczne i w priorytety Unii szczególne dla każdego EFSI, a także zgodność z umową partnerstwa, biorąc pod uwagę stosowne zalecenia dla poszczególnych państw przyjęte zgodnie z art. 121 ust. 2 TFUE i stosowne zalecenia Rady przyjęte zgodnie z art. 148 ust. 4 TFUE, jak również ewaluację ex ante. Ewaluacja dotyczy w szczególności adekwatności strategii programu, odnośnych celów, wskaźników i ich wartości docelowych oraz alokacji środków budżetowych.
2. Na zasadzie odstępstwa od ust. 1 Komisja nie musi oceniać zgodności odrębnych programów operacyjnych dedykowanych Inicjatywie na rzecz zatrudnienia ludzi młodych, o których mowa w art. 18) lit. a) akapit drugi rozporządzenia w sprawie EFS, oraz odrębnych programów, o których mowa w art. 39 ust. 4 lit. b) akapit pierwszy niniejszego rozporządzenia, z umową partnerstwa w przypadku nieprzedłożenia przez państwo członkowskie jego umowy partnerstwa w dniu przedstawienia takiego odrębnego programu.
3. Komisja przedstawia swoje uwagi w ciągu trzech miesięcy od daty przedłożenia programu. Państwa członkowskie dostarczają Komisji wszystkich niezbędnych dodatkowych informacji oraz, w stosownych przypadkach, wprowadzają zmiany w projekcie programu.
4. Zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy Komisja przyjmuje każdy program nie później niż sześć miesięcy po jego przedłożeniu przez państwo członkowskie, pod warunkiem że wszystkie uwagi przedstawione przez Komisję zostały odpowiednio uwzględnione, jednak nie wcześniej niż dnia 1 stycznia 2014 r. lub przed przyjęciem przez Komisję decyzji przyjmującej umowę partnerstwa.
Na zasadzie odstępstwa od wymogu, o którym mowa w akapicie pierwszym, programy EWT mogą zostać przyjęte przez Komisję przed podjęciem decyzji przyjmującej umowę partnerstwa, oraz dedykowane Inicjatywie na rzecz zatrudnienia ludzi młodych odrębne programy operacyjne, o której mowa w art. 18 lit. a) akapit drugi rozporządzenia w sprawie EFS, oraz odrębne programy, o których mowa w art. 39 ust. 4 lit. b) akapit pierwszy niniejszego rozporządzenia, mogą zostać przyjęte przez Komisję przed przedłożeniem umowy partnerstwa.
Artykuł 30
Zmiana programów
1. Wnioski o zmianę programów przedstawiane przez państwa członkowskie są odpowiednio uzasadniane, a w szczególności wskazują oczekiwany wpływ zmian w programie na realizację unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu oraz na osiągnięcie celów szczegółowych określonych w programie, biorąc pod uwagę niniejsze rozporządzenie i przepisy dotyczące poszczególnych funduszy, zasady horyzontalne, o których mowa w art. 5, 7 i 8, jak również umowę partnerstwa. Do wniosku dołączany jest zmieniony program.
2. Komisja dokonuje oceny informacji dostarczonych zgodnie z ust. 1, biorąc pod uwagę uzasadnienie przedstawione przez państwo członkowskie. W ciągu jednego miesiąca od przedłożenia zmienionego programu Komisja może przedstawić uwagi, a państwo członkowskie przedstawia Komisji wszelkie niezbędne dodatkowe informacje. Zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy Komisja przyjmuje wnioski o zmianę programu jak najszybciej, ale nie później niż w terminie trzech miesięcy od ich przedłożenia przez państwo członkowskie, pod warunkiem że wszystkie uwagi przedstawione przez Komisję zostały odpowiednio uwzględnione.
Jeżeli zmiana programu ma wpływ na informacje zawarte w umowie partnerstwa zgodnie z art. 15 ust. 1 lit. a) ppkt (iii), (iv) oraz (vi), przyjęcie zmiany programu przez Komisję stanowi jednocześnie przyjęcie koniecznej dostosowania informacji zawartych w umowie partnerstwa.
3. Na zasadzie odstępstwa od ust. 2, jeżeli wniosek o zmianę zostaje przedłożony Komisji w celu przesunięcia rezerwy wykonania po przeglądzie wyników, Komisja przedstawia uwagi jedynie wówczas, gdy uzna, że zaproponowana alokacja nie jest zgodna z mającymi zastosowanie przepisami, nie jest spójna z potrzebami rozwojowymi państwa członkowskiego lub regionu lub pociąga za sobą znaczące ryzyko, że nie uda się osiągnąć celów i celów końcowych zawartych we wniosku. Komisja przyjmuje wniosek o zmianę programu jak najszybciej i nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od jego złożenia przez państwo członkowskie, pod warunkiem że wszystkie uwagi przedstawione przez Komisję zostały odpowiednio uwzględnione. Przyjęcie zmiany programu przez Komisję stanowi jednocześnie przyjęcie koniecznego dostosowania informacji zawartych w umowie partnerstwa.
4. Na zasadzie odstępstwa od ust. 2 w rozporządzeniu w sprawie EFMR mogą zostać ustanowione szczególne procedury zmiany programów operacyjnych.
Artykuł 31
Udział EBI
1. Na wniosek państw członkowskich EBI może uczestniczyć w przygotowywaniu umowy partnerstwa, jak również w działaniach związanych z przygotowywaniem operacji, w szczególności przy dużych projektach, instrumentach finansowych i PPP.
2. Komisja może konsultować się z EBI przed przyjęciem umowy partnerstwa lub programów.
3. Komisja może zwrócić się do EBI o zbadanie jakości technicznej, trwałości ekonomicznej i finansowej oraz zasadności dużych projektów i o pomoc w zakresie wdrażania lub opracowywania instrumentów finansowych.
4. Komisja, wprowadzając w życie przepisy niniejszego rozporządzenia, może udzielać EBI dotacji lub zawierać z EBI umowy o wykonanie usług, obejmujące inicjatywy realizowane w oparciu o programowanie wieloletnie. Zobowiązanie wkładów budżetu Unii w odniesieniu do takich dotacji lub umów o wykonanie usług jest przeprowadzane corocznie.
ROZDZIAŁ II
Rozwój lokalny kierowany przez społeczność
Artykuł 32
Rozwój lokalny kierowany przez społeczność
1. Rozwój lokalny kierowany przez społeczność jest wspierany ze środków EFRROW, określany nazwą LEADER, i może być wspierany ze środków EFRR, EFS lub EFMR. Dla potrzeb niniejszego rozdziału fundusze te zwane są dalej „właściwymi EFSI”.
2. Rozwój lokalny kierowany przez społeczność jest:
a)
skoncentrowany na konkretnych obszarach poniżej szczebla regionalnego;
b)
kierowany przez lokalne grupy działania, w których skład wchodzą przedstawiciele władz publicznych, lokalnych partnerów społecznych i gospodarczych oraz mieszkańców, przy czym na poziomie podejmowania decyzji ani władze publiczne - określone zgodnie z przepisami krajowymi - ani żadna z grup interesu nie posiada więcej niż 49 % praw głosu;
c)
prowadzony na podstawie zintegrowanych i wielosektorowych lokalnych strategii rozwoju;
d)
zaprojektowany z uwzględnieniem lokalnych potrzeb i potencjału oraz zawiera elementy innowacyjne w kontekście lokalnym i zakłada tworzenie sieci kontaktów oraz, w stosownych przypadkach, współpracę.
3. Wsparcie z właściwych EFSI na rzecz rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność jest spójne i skoordynowane między poszczególnymi właściwymi EFSI. Jest to osiągane między innymi poprzez skoordynowane rozwijanie potencjału, wybór, zatwierdzanie i finansowanie strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność oraz lokalne grupy działania.
4. W przypadku gdy ustanowiona na mocy art. 33 ust. 3 komisja odpowiedzialna za wybór strategii rozwoju lokalnego kierowanych przez społeczność stwierdzi, że realizacja wybranej strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność wymaga wsparcia ze strony więcej niż jednego funduszu, może on wyznaczyć - zgodnie z krajowymi przepisami i procedurami - fundusz wiodący w celu wspierania wszystkich kosztów bieżących i kosztów animacji na mocy art. 35 ust. 1 lit. d) i e) związanych z daną strategią rozwoju lokalnego kierowaną przez społeczność.
5. Rozwój lokalny kierowany przez społeczność wpierany z właściwych EFSI jest prowadzony w ramach jednego lub więcej priorytetów właściwego programu lub właściwych programów, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych właściwych EFSI.
Artykuł 33
Strategie rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność
1. Strategia rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność zawiera przynajmniej następujące elementy:
a)
określenie obszaru i ludności objętych strategią;
b)
analizę potrzeb i potencjału obszaru w zakresie rozwoju, w tym analizę mocnych i słabych stron, szans i zagrożeń;
c)
opis strategii i jej celów, opis zintegrowanego i innowacyjnego charakteru strategii oraz hierarchię celów, w tym wartości docelowe dotyczące produktów lub rezultatów. W odniesieniu do rezultatów wartości docelowe mogą być ujęte ilościowo lub jakościowo. Strategia jest spójna z odpowiednimi programami wszystkich właściwych zaangażowanych EFSI;
d)
opis procesu zaangażowania społeczności w opracowanie strategii;
e)
plan działania wskazujący, w jaki sposób cele przekładają się na działania;
f)
opis rozwiązań w zakresie zarządzania i monitorowania strategii wykazujący potencjał lokalnej grupy działania do realizacji strategii oraz opis szczegółowych rozwiązań dotyczących ewaluacji;
g)
plan finansowy strategii, w tym planowaną alokację każdego z właściwych EFSI.
2. Państwa członkowskie określają kryteria wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność.
3. Strategie rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność wybierane są przez komisję utworzoną w tym celu przez odpowiedzialną instytucję lub instytucje zarządzające i zatwierdzane przez odpowiedzialną instytucję lub instytucje zarządzające.
4. Pierwsza runda wyboru strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność zostanie ukończona w terminie dwóch lat od daty przyjęcia umowy partnerstwa. Państwa członkowskie mogą wybrać dodatkowe strategie rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność po tej dacie, jednak nie później niż do dnia 31 grudnia 2017 r.
5. W decyzji zatwierdzającej strategię rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność określa się alokacje każdego z właściwych EFSI. W decyzji określa się również obowiązki w zakresie zadań dotyczących zarządzania i kontroli w ramach programu lub programów w odniesieniu do strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność.
6. Liczba ludności obszaru, o którym mowa w ust. 1 lit. a), nie może być mniejsza niż 10 000 i większa niż 150 000 mieszkańców. Jednak w należycie uzasadnionych przypadkach i na wniosek państwa członkowskiego, Komisja może przyjąć lub zmienić te limity w decyzji akceptującej lub zmieniającej odpowiednio umowę partnerstwa, na podstawie art. 15 ust. 2 lub 3 w przypadku tego państwa w celu uwzględnienia obszarów o bardzo niskiej lub wysokiej gęstości zaludnienia lub w celu zapewnienia spójności terytorialnej obszarów objętych strategiami rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność.
Artykuł 34
Lokalne grupy działania
1. Lokalne grupy działania opracowują i realizują strategie rozwoju lokalnego kierowane przez społeczność.
Państwa członkowskie określają odnośne role lokalnej grupy działania i instytucji odpowiedzialnych za wdrażanie odpowiednich programów w odniesieniu do wszystkich zadań związanych z realizacją strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność.
2. Odpowiedzialne instytucja lub instytucje zarządzające zapewniają, aby lokalne grupy działania wybrały jednego partnera w ramach grupy jako partnera wiodącego w kwestiach administracyjnych i finansowych albo zrzeszyły się w ustanowionej na podstawie prawa wspólnej strukturze.
3. Zadania lokalnych grup działania obejmują:
a)
rozwijanie zdolności podmiotów lokalnych do opracowywania i wdrażania operacji, w tym rozwijania ich zdolności zarządzania projektami;
b)
opracowanie niedyskryminującej i przejrzystej procedury wyboru oraz obiektywnych kryteriów wyboru operacji, które pozwalają uniknąć konfliktów interesów, gwarantują, że co najmniej 50 % głosów w decyzjach dotyczących wyboru pochodzi od partnerów niebędących instytucjami publicznymi i umożliwiają wybór w drodze procedury pisemnej;
c)
zapewnianie spójności ze strategią rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność podczas wyboru operacji poprzez uszeregowanie tych operacji w zależności od ich wkładu w realizację celów i strategii;
d)
opracowanie i publikowanie naborów wniosków lub ciągłej procedury składania projektów, w tym określanie kryteriów wyboru;
e)
przyjmowanie i dokonywanie oceny wniosków o dofinansowanie;
f)
wybór operacji i ustalanie kwoty wsparcia oraz, w stosownych przypadkach, przedkładanie wniosków do podmiotu odpowiedzialnego za ostateczną weryfikację kwalifikowalności przed ich zatwierdzeniem;
g)
monitorowanie wdrażania strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność i operacji będących przedmiotem wsparcia oraz przeprowadzanie szczegółowych działań ewaluacyjnych związanych z tą strategią.
4. Bez uszczerbku dla ust. 3 lit. b) lokalna grupa działania może być beneficjentem i wdrażać operacje zgodnie ze strategią rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność.
5. W przypadku przedsięwzięć lokalnych grup działania w zakresie współpracy, o których mowa w art. 35 ust. 1 lit. c), zadania określone w ust. 3 lit. f) niniejszego artykułu mogą być realizowane przez odpowiedzialną instytucję zarządzającą.
Artykuł 35
Wsparcie z EFSI na rzecz rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność
1. Wsparcie z właściwych EFSI rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność obejmuje:
a)
koszty wsparcia przygotowawczego obejmującego budowanie potencjału, szkolenie i tworzenie sieci kontaktów w celu przygotowania i wdrożenia strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność.
Takie koszty mogą obejmować co najmniej jeden z następujących elementów:
(i)
działania szkoleniowe dla lokalnych zainteresowanych podmiotów;
(ii)
badania nad danymi obszarami;
(iii)
koszty związane z opracowywaniem strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność, w tym koszty konsultacji i przedsięwzięć związanych z konsultacjami zainteresowanych podmiotów w celu przygotowania strategii;
(iv)
koszty administracyjne (operacyjne i koszty personelu) organizacji wnioskującej o udzielenie wsparcia przygotowawczego na etapie przygotowania;
(v)
pomoc dla małych projektów pilotażowych.
Takie wsparcie przygotowawcze jest kwalifikowalne niezależnie od tego, czy strategia rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność zaprojektowana przez lokalną grupę działania korzystającą ze wsparcia zostanie wybrana do finansowania przez komisję wybierającą ustanowioną na podstawie art. 33 ust. 3.
b)
wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność;
c)
przygotowanie i realizację przedsięwzięć lokalnej grupy działania w zakresie współpracy;
d)
koszty bieżące związane z zarządzaniem wdrażania strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność obejmujące koszty operacyjne, koszty personelu, koszty szkoleń, koszty związane z public relations, koszty finansowe, a także koszty związane z monitorowaniem i ewaluacją tej strategii, o których mowa w art. 34 ust. 3 lit. g);
e)
animowanie realizacji strategii kierowanej przez społeczność w celu ułatwienia wymiany między zainteresowanymi podmiotami, aby zapewniać informacje i propagować strategię oraz aby wspierać potencjalnych beneficjentów w celu opracowywania operacji i przygotowywania wniosków.
2. Wsparcie kosztów bieżących i kosztów animowania, o których mowa w ust. 1 lit. d) i e) nie przekracza 25 % całkowitych wydatków publicznych poniesionych w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność.
ROZDZIAŁ III
Rozwój terytorialny
Artykuł 36
Zintegrowane inwestycje terytorialne
1. W przypadku, gdy strategia rozwoju obszarów miejskich bądź inne strategie lub pakty terytorialne, o których mowa w art. 12 ust. 1 rozporządzenia EFS wymagają zintegrowanego podejścia obejmującego inwestycje ze środków EFS, EFRR lub Funduszu Spójności w ramach więcej niż jednej osi priorytetowej jednego lub kilku programów operacyjnych, działania mogą być przeprowadzane w postaci zintegrowanych inwestycji terytorialnych („ZIT”).
Działania prowadzone w ramach ZIT mogą otrzymywać dodatkowe wsparcie finansowe z EFRROW lub EFMR.
2. W przypadku gdy dane ZIT otrzymują wsparcie z EFS, EFRR lub Funduszu Spójności, odpowiedni program lub programy operacyjne zawiera (-ją) opis podejścia do stosowania instrumentu ZIT oraz szacunkowe alokacje finansowe z każdej osi priorytetowej zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
Gdy dane ZIT otrzymują dodatkowe wsparcie finansowe z EFRROW lub EFMR, szacunkowe alokacje finansowe i środki, które obejmują, określa się w odpowiednim programie lub programach zgodnie ze szczegółowymi przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
3. Państwo członkowskie lub instytucja zarządzająca mogą wyznaczyć jedną lub kilka instytucji pośredniczących, w tym władze lokalne, podmioty zajmujące się rozwojem regionalnym lub organizacje pozarządowe, do zarządzania i wdrażania ZIT zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
4. Państwo członkowskie lub właściwe instytucje zarządzające zapewniają, aby system monitorowania programu lub programów obejmował identyfikację operacji oraz produktów priorytetu przyczyniającego się do ZIT.
TYTUŁ IV
INSTRUMENTY FINANSOWE
Artykuł 37
Instrumenty finansowe
1. EFSI mogą być wykorzystywane w celu wspierania instrumentów finansowych w ramach jednego lub kilku programów, w tym zorganizowanych poprzez fundusze funduszy, aby przyczynić się do osiągnięcia celów szczegółowych określonych w ramach priorytetu.
Instrumenty finansowe wdraża się, by wesprzeć inwestycje, które uznaje się jako finansowo wykonalne i nie otrzymujące wystarczającego finansowania ze źródeł rynkowych. Stosując przepisy niniejszego tytułu, instytucje zarządzające, podmioty wdrażające fundusze funduszy i podmioty wdrażające instrumenty finansowe zapewniają zgodność z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności w zakresie pomocy państwa i zamówień publicznych.
2. Wsparcie z instrumentów finansowych jest oparte na ocenie ex ante, która wykazuje występowanie zawodności mechanizmów rynkowych lub nieoptymalny poziom inwestycji, a także szacunkowy poziom i zakres zapotrzebowania na inwestycje publiczne, w tym typy instrumentów finansowych, które maja uzyskać wsparcie. Taka ocena ex ante obejmuje:
a)
analizę zawodności mechanizmów rynkowych, nieoptymalnego poziomu inwestycji oraz potrzeb inwestycyjnych w obszarach polityki i celów tematycznych lub priorytetów inwestycyjnych, którymi należy się zająć, aby przyczynić się do osiągnięcia celów szczegółowych określonych w ramach priorytetu i które należy wesprzeć dzięki instrumentom finansowym. Analiza ta jest oparta na dostępnych dobrych praktykach w zakresie metodyki;
b)
ocenę wartości dodanej instrumentów finansowych, które mają być wspierane z EFSI, spójności z innymi formami interwencji publicznej na tym samym rynku, ewentualnych konsekwencji w zakresie pomocy państwa, proporcjonalności planowanej interwencji i środków minimalizowania zakłóceń rynku;
c)
szacunki dotyczące dodatkowych zasobów publicznych i prywatnych, które mogą zostać potencjalnie zgromadzone w ramach instrumentu finansowego aż do poziomu ostatecznego odbiorcy (oczekiwany efekt dźwigni), w tym - w stosownych przypadkach - ocenę zapotrzebowania na preferencyjne wynagrodzenie i jego poziom, by przyciągnąć odpowiadające wsparciu z funduszy środki pochodzące od inwestorów prywatnych lub opis mechanizmów, które będą stosowane, by określić zapotrzebowanie na takie preferencyjne wynagrodzenie i jego zakres, takie jak konkurencyjny lub odpowiednio niezależny proces oceny;
d)
ocenę doświadczeń zdobytych podczas stosowania podobnych instrumentów i ocen ex ante przeprowadzonych w przeszłości przez państwo członkowskie, a także w jaki sposób te doświadczenia zostaną zastosowane w przyszłości;
e)
proponowaną strategię inwestycyjną, w tym analizę opcji wdrożeniowych w znaczeniu wynikającym z art. 38, produkty finansowe, które mają zostać zaoferowane, docelowych ostatecznych odbiorców, i - w stosownych przypadkach - zakładane łączenie ze wsparciem dotacyjnym;
f)
wyszczególnienie spodziewanych rezultatów i jak dany instrument finansowy ma przyczyniać się do wniesienia wkładu w osiąganie konkretnych celów ustanowionych w ramach właściwego priorytetu, w tym wskaźniki dla takiego wkładu;
g)
przepisy pozwalające na przegląd i uaktualnienie, w miarę potrzeb, oceny ex ante podczas wdrażania jakiegokolwiek instrumentu finansowego, którego wdrożenie było oparte na takiej ocenie, gdy podczas etapu wdrażania instytucja zarządzająca uzna, że ocena ex ante może już nie odzwierciedlać we właściwy sposób warunków rynkowych istniejących w czasie wdrażania.
3. Ocena ex ante, o której mowa w ust. 2, może zostać przeprowadzona etapami. W każdym razie powinna jednak zostać zakończona przed podjęciem przez instytucję zarządzającą decyzji o dokonaniu wkładów z programu do instrumentu finansowego.
Streszczenia ustaleń i wniosków z ocen ex ante dotyczące instrumentów finansowych są publikowane w ciągu trzech miesięcy od daty ich zakończenia.
Ocenę ex ante przedstawia się komitetowi monitorującemu do celów informacyjnych zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
4. Jeżeli instrumenty finansowe służą wspieraniu finansowania przedsiębiorstw, w tym MŚP, wsparcie takie powinno być ukierunkowane na tworzenie nowych przedsiębiorstw, dostarczanie kapitału początkowego, tj. kapitału zalążkowego i kapitału na rozruch, kapitału na rozszerzenie działalności, kapitału na wzmocnienie podstawowej działalności przedsiębiorstwa lub realizację nowych projektów, przechodzenie przez nowe przedsiębiorstwa na nowe rynki, lub na nowe rozwiązania, bez uszczerbku dla mających zastosowanie unijnych przepisów w zakresie pomocy państwa oraz zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy. Takie wsparcie może obejmować inwestycje zarówno w środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne, jak również w kapitał obrotowy w ramach zakresu określonego w mających zastosowanie unijnych przepisach w zakresie pomocy państwa i mając na względzie pobudzanie sektora prywatnego jako dostarczyciela środków finansowych dla przedsiębiorstw. Wsparcie może także obejmować koszty przekazania praw własności w przedsiębiorstwach, jeżeli takie przekazanie ma miejsce między niezależnymi inwestorami.
5. Inwestycje, które mają być objęte wsparciem z instrumentów finansowych nie powinny być fizycznie ukończone lub w pełni wdrożone w dniu podjęcia decyzji inwestycyjnej.
6. Jeżeli instrumenty finansowe zapewniają wsparcie ostatecznym odbiorcom w odniesieniu do inwestycji infrastrukturalnych mających na celu wspieranie rozwoju obszarów miejskich lub rewitalizację obszarów miejskich bądź podobnych inwestycji w infrastrukturę mających na celu zróżnicowanie działalności nierolniczej na obszarach wiejskich, takie wsparcie może obejmować kwotę konieczną do reorganizacji portfela dłużnego w odniesieniu do infrastruktury stanowiącej część nowej inwestycji, do maksymalnej wysokości 20 % całkowitej kwoty wsparcia programu z instrumentu finansowego dla inwestycji.
7. Instrumenty finansowe mogą być łączone z dotacjami, dotacjami na spłatę odsetek i dotacjami na opłaty gwarancyjne. Jeżeli wsparcie z EFSI jest świadczone za pomocą instrumentów finansowych i połączone w operację ramach jednej operacji z innymi formami wsparcia bezpośrednio związanymi z instrumentami finansowymi skierowanymi do tych samych ostatecznych odbiorców, w tym z wsparciem technicznym, dotacjami na spłatę odsetek i dotacjami na opłaty gwarancyjne, przepisy dotyczące instrumentów finansowych mają zastosowanie do wszystkich form wsparcia w ramach tej operacji. W takich przypadkach przestrzegane są mające zastosowanie unijne przepisy w zakresie pomocy państwa i prowadzona jest oddzielna ewidencja dla każdej formy wsparcia.
8. Ostateczni odbiorcy otrzymujący wsparcie z jednego instrumentu finansowego w ramach EFSI mogą również otrzymać pomoc z innego priorytetu lub programu EFSI lub z innego instrumentu wspieranego przez budżet Unii zgodnie z mającymi zastosowanie unijnymi przepisami w zakresie pomocy państwa. W takim przypadku dla każdego źródła pomocy prowadzona jest oddzielna ewidencja, a wsparcie z instrumentu finansowego w ramach EFSI stanowi część operacji z wydatkami kwalifikowalnymi odrębnymi od innych źródeł pomocy.
9. Łączone wsparcia udzielane w formie dotacji i instrumentów finansowych, o których mowa w ust. 7 i 8, może, z zastrzeżeniem mających zastosowanie zasad unijnych przepisów dotyczących pomocy państwa, obejmować ten sam wydatek, pod warunkiem że suma wszystkich połączonych form wsparcia nie przekracza całkowitej kwoty tego wydatku. Dotacje nie mogą być wykorzystywane na spłatę wsparcia otrzymanego z instrumentów finansowych. Instrumenty finansowe nie mogą być wykorzystywane w charakterze zaliczkowego finansowania dotacji.
10. Wkłady rzeczowe nie stanowią wydatków kwalifikowalnych w odniesieniu do instrumentów finansowych, z wyjątkiem wkładów w postaci gruntów lub nieruchomości w odniesieniu do inwestycji mającej na celu wspieranie rozwoju obszarów wiejskich, miejskich lub rewitalizację obszarów miejskich, jeżeli dane grunty lub nieruchomości stanowią część inwestycji. Takie wkłady w postaci gruntów lub nieruchomości są kwalifikowalne pod warunkiem spełnienia wymogów ustanowionych w art. 69 ust. 1.
11. Podatek VAT nie stanowi wydatku kwalifikowalnego operacji, z wyjątkiem przypadku, gdy podatek VAT nie podlega zwrotowi na podstawie krajowych przepisów o podatku VAT. Sposób traktowania VAT na poziomie inwestycji ostatecznych odbiorców nie jest brany pod uwagę do celów określania kwalifikowalności wydatków w ramach instrumentu finansowego. Niemniej jednak w przypadku łączenia instrumentów finansowych z dotacjami na mocy ust. 7 i 8 niniejszego artykułu, do dotacji zastosowanie mają przepisy art. 69 ust. 3.
12. Dla celów zastosowania niniejszego artykułu mającymi zastosowanie unijnymi przepisami w zakresie pomocy państwa są przepisy obowiązujące w momencie, gdy - stosownie do sytuacji - instytucja zarządzająca lub podmiot, który wdraża fundusz funduszy podejmuje umowne zobowiązanie dokonania wkładu na rzecz instrumentu finansowego lub gdy instrument finansowy podejmuje umowne zobowiązanie przekazania wkładu z programu na rzecz ostatecznych odbiorców.
13. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 określających dodatkowe szczególne przepisy dotyczące zakupu gruntu oraz łączenia pomocy technicznej z instrumentami finansowymi.
Artykuł 38
Wdrażanie instrumentów finansowych
1. Wykonując art. 37, instytucje zarządzające mogą zapewnić wkład finansowy na rzecz następujących instrumentów finansowych:
a)
instrumentów finansowych ustanowionych na poziomie Unii, zarządzanych bezpośrednio lub pośrednio przez Komisję;
b)
instrumentów finansowych ustanowionych na poziomie krajowym, regionalnym, transnarodowym lub transgranicznym, zarządzanych przez instytucję zarządzającą lub na jej odpowiedzialność.
2. Wkłady z EFSI do instrumentów finansowych, o których mowa w ust. 1 lit. a), są umieszczane na odrębnych rachunkach oraz wykorzystywane zgodnie z celami EFSI, by wspierać przedsięwzięcia i ostatecznych odbiorców, zgodnie z programem lub programami, z których takie wkłady są dokonywane.
Wkłady w instrumenty finansowe, o których mowa w akapicie pierwszym podlegają niniejszemu rozporządzaniu z zastrzeżeniem wyraźnie przewidzianych wyjątków.
Akapit drugi nie narusza przepisów dotyczących tworzenia i funkcjonowania instrumentów finansowych na mocy rozporządzenia finansowego, chyba że przepisy te są sprzeczne z przepisami niniejszego rozporządzenia, w którym to przypadku pierwszeństwo mają przepisy niniejszego rozporządzenia.
3. W przypadku instrumentów finansowych, o których mowa w ust. 1 lit. b), instytucja zarządzająca może zapewnić wkład finansowy na rzecz następujących instrumentów finansowych:
a)
instrumentów finansowych zgodnych ze standardowymi warunkami ustanowionymi przez Komisję zgodnie z akapitem drugim niniejszego ustępu;
b)
już istniejących lub nowo powstałych instrumentów finansowych, które są specjalnie zaprojektowane do osiągania celów szczegółowych określonych w ramach właściwego priorytetu.
Komisja przyjmuje akty wykonawcze dotyczące standardowych warunków, jakie muszą spełniać instrumenty finansowe, o których mowa w akapicie pierwszym lit. a). Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
4. Przy wspieraniu instrumentów finansowych, o których mowa w ust. 1 lit. b), instytucja zarządzająca może:
a)
inwestować w kapitał już istniejących lub nowo utworzonych podmiotów prawnych, w tym podmiotów finansowanych z innych EFSI, zajmujących się wdrażaniem instrumentów finansowych zgodnie z celami odpowiednich EFSI, które podejmą się zadań wdrożeniowych; wsparcie takich podmiotów jest ograniczone do kwot niezbędnych do wdrożenia nowych inwestycji zgodnych z art. 37 i odbywa się w sposób zgodny z celami niniejszego rozporządzenia;
b)
powierzyć zadania wdrożeniowe:
(i)
EBI;
(ii)
międzynarodowym instytucjom finansowym, w których państwo członkowskie posiada akcje lub udziały, lub instytucjom finansowym z siedzibą w państwie członkowskim, dążącym do osiągnięcia celów interesu publicznego i pozostającym pod nadzorem instytucji publicznej;
(iii)
podmiotowi prawa publicznego lub prywatnego; albo
c)
bezpośrednio podjąć się zadań wdrożeniowych, w przypadku instrumentów finansowych obejmujących wyłącznie pożyczki lub gwarancje. W takim przypadku instytucja zarządzająca jest uznawana za beneficjenta, zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 10.
Wdrażając instrument finansowy, podmioty, o których mowa w lit. a), b) i c) akapit pierwszy, zapewniają zgodność z obowiązującymi przepisami prawa, w tym z przepisami dotyczącymi EFSI, pomocy państwa, zamówień publicznych i odpowiednich norm oraz mającego zastosowanie prawa w zakresie zapobiegania praniu pieniędzy, zwalczania terroryzmu i oszustw podatkowych. Podmioty te nie są ustanawiane i nie utrzymują relacji biznesowych z podmiotami istniejącymi na terytoriach, których władze nie współpracują z Unią w odniesieniu do stosowania międzynarodowo uzgodnionych norm podatkowych, oraz odzwierciedlają takie wymogi w swoich umowach z wybranymi pośrednikami finansowymi.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 ustanawiających dodatkowe przepisy szczególne dotyczące roli, zakresu odpowiedzialności i obowiązków instytucji wdrażających instrumenty finansowe, związanych z nimi kryteriów wyboru i produktów, które mogą być dostarczone poprzez te instrumenty, zgodnie z art. 37. Komisja powiadamia o tych aktach delegowanych jednocześnie Parlament Europejski i Radę do dnia 22 kwietnia 2014 r..
5. Podmioty, o których mowa w ust. 4 akapit pierwszy lit. a) i b), kiedy wdrażają instrumenty finansowe poprzez fundusz funduszy mogą dalej powierzyć część swoich zadań wdrożeniowych pośrednikom finansowym, pod warunkiem że takie jednostki zapewniają na ich odpowiedzialność, że pośrednicy finansowi spełniają kryteria określone w art. 140 ust. 1, 2 i 4 rozporządzenia finansowego. Pośrednicy finansowi są wybierani na podstawie otwartych, przejrzystych, proporcjonalnych i niedyskryminujących procedur, niedopuszczających do konfliktów interesów.
6. Podmioty o których mowa w ust. 4 akapit pierwszy lit. b), którym powierzono zadania wdrożeniowe, otwierają rachunki powiernicze w swoim imieniu oraz w imieniu instytucji zarządzającej, lub ustanawiają instrument finansowy jako oddzielny blok finansowy w ramach instytucji finansowej. W przypadku oddzielnego bloku finansowego księgowa rozdzielność jest ustanawiana między zasobami programu zainwestowanymi w dany instrument finansowy a innymi zasobami dostępnymi w instytucji finansowej. Aktywa przechowywane na rachunkach powierniczych oraz takie oddzielne bloki finansowe są zarządzane zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami i zgodnie z właściwymi zasadami ostrożności i charakteryzują się odpowiednią płynnością.
7. Jeżeli instrument finansowy jest wdrażany na mocy ust. 4 akapit pierwszy lit. a) i b), z zastrzeżeniem struktury wdrażania instrumentu finansowego, zasady i warunki dotyczące wkładów do instrumentów finansowych na mocy programów są ustanawiane w umowach o finansowaniu zgodnie z załącznikiem III na następujących poziomach:
a)
w stosownych przypadkach - między właściwie umocowanymi przedstawicielami instytucji zarządzającej i podmiotu, który wdraża fundusz funduszy, oraz
b)
między właściwie umocowanymi przedstawicielami instytucji zarządzającej, lub - w stosownych przypadkach - podmiotu, który wdraża fundusz funduszy i podmiotu, który wdraża instrument finansowy.
8. W przypadku instrumentów finansowych wdrażanych na mocy ust. 4 akapit pierwszy lit. c) zasady i warunki dotyczące wkładów do instrumentów finansowych na mocy programów są ustanawiane w dokumencie strategicznym, zgodnie z załącznikiem IV, który zostanie poddany rozpatrzeniu przez komitet monitorujący.
9. Krajowe wkłady publiczne i prywatne, w tym w - stosownych przypadkach - wkłady rzeczowe, o których mowa w art. 37 ust. 10, mogą być zapewniane na poziomie funduszu funduszy, na poziomie instrumentu finansowego lub na poziomie ostatecznych odbiorców, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
10. Komisja przyjmuje akty wykonawcze określające jednolite warunki dotyczące szczególnych uregulowań w odniesieniu do przekazywania wkładów przez podmioty, o których mowa w ust. 4 akapit pierwszy- w ramach programu i zarządzania tymi wkładami. Te akty wykonawcze przyjmowane są zgodnie z procedurą sprawdzającą ustanowioną w art. 150 ust. 3.
Artykuł 39
Wkład z EFRR i EFRROW do wspólnych instrumentów finansowych na rzecz MŚP dotyczących gwarancji nieograniczonych co do kwoty i sekurytyzacji, wdrażanych przez EBI
1. Do celów niniejszego artykułu „finansowanie dłużne” oznacza pożyczki, leasing lub gwarancje.
2. Państwa członkowskie mogą wykorzystywać EFRR i EFRROW w celu zapewnienia wkładu finansowego na rzecz instrumentów finansowych, o których mowa w art. 38 ust. 1 lit. a) niniejszego rozporządzenia, zarządzanych pośrednio przez Komisję, z zadaniami dotyczącymi wdrażania powierzonymi EBI zgodnie z art. 58 ust. 1 lit. c) ppkt (iii) oraz art. 139 ust. 4 rozporządzenia finansowego, w odniesieniu do następujących działań:
a)
gwarancji nieograniczonych co do kwoty pozwalających na obniżenie wymogów kapitałowych pośredników finansowych na rzecz nowego portfelowego finansowania dłużnego kwalifikowalnych MŚP, zgodnie z art. 37 ust. 4 niniejszego rozporządzenia;
b)
sekurytyzacji, w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 61 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 (34):
(i)
istniejących portfeli finansowania dłużnego MŚP i innych przedsiębiorstw zatrudniających mniej niż 500 osób;
(ii)
nowych portfeli finansowania dłużnego MŚP.
Wkład finansowy, o którym mowa w lit. a) i b) akapitu pierwszego niniejszego rozporządzenia, jest przeznaczany na transze junior i/lub mezzanine ww. portfeli, pod warunkiem że odpowiedni pośrednik finansowy zachowuje wystarczającą część ryzyka portfeli co najmniej równą wymogowi zachowania ryzyka określonemu w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/36/UE (35) i w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 w celu zapewnienia stosownej zgodności interesów. W przypadku sekurytyzacji, o której mowa w lit. b), pośrednik finansowy jest zobowiązany do zapoczątkowania nowego finansowania dłużnego kwalifikowalnych MŚP zgodnie z art. 37 ust. 4 niniejszego rozporządzenia.
Każde państwo członkowskie, które ma zamiar uczestniczyć w takich instrumentach finansowych, wnosi kwotę zgodną z potrzebami MŚP w zakresie finansowania dłużnego w tym państwie członkowskim oraz z szacunkowym zapotrzebowaniem na tego rodzaju finansowanie dłużne MŚP, biorąc pod uwagę ocenę ex ante, o której mowa w ust. 4 lit. a) akapit pierwszy, i w żadnym wypadku nie wyższą niż 7 % alokacji z EFRR i EFRROW dla państwa członkowskiego. Połączony wkład EFRR i EFRROW wszystkich uczestniczących państw członkowskich powinien podlegać ogólnemu pułapowi w wysokości 8 500 000 000 (według cen z 2011 r.).
Jeżeli Komisja w porozumieniu z EBI uznaje, że połączony minimalny wkład na rzecz instrumentu stanowiący sumę wkładów wszystkich uczestniczących państw członkowskich jest niewystarczający, przy uwzględnieniu minimalnej masy krytycznej określonej w ocenie ex ante, o której mowa w ust. 4 lit. a) akapit pierwszy, wdrożenie instrumentu finansowego zostaje zawieszone, a wkłady zostają zwrócone państwom członkowskim.
Jeżeli państwo członkowskie i EBI nie są w stanie osiągnąć porozumienia co do warunków umowy o finansowaniu, o której mowa w ust. 4 lit. c) akapit pierwszy, państwo członkowskie składa wniosek o zmianę programu, o którym mowa w ust. 4 lit. b) akapit pierwszy, i dokonuje realokacji wkładu do innych programów i priorytetów zgodnie z wymogami koncentracji tematycznej.
Jeżeli warunki zakończenia udziału państwa członkowskiego w instrumencie, określone w zawartej między danym państwem członkowskim i EBI umowie o finansowaniu, o której mowa w ust. 4 lit. c) akapit pierwszy, zostały spełnione, państwo członkowskie składa wniosek o zmianę programu, o którym mowa w ust. 4 lit. b) akapit pierwszy, i dokonuje realokacji pozostałego wkładu do innych programów i priorytetów zgodnie z wymogami koncentracji tematycznej.
Jeżeli udział państwa członkowskiego został zakończony, to państwo członkowskie składa wniosek o zmianę programu. Jeżeli niewykorzystane zobowiązania budżetowe zostają anulowane, zobowiązania te są ponownie udostępniane danemu państwu członkowskiemu w celu przeprogramowania na rzecz innych programów i priorytetów zgodnie z wymogami koncentracji tematycznej.
3. MŚP, które otrzymują nowe finansowanie dłużne, w związku z nowym portfelem tworzonym przez pośrednika finansowego w kontekście instrumentu finansowego, o którym mowa w ust. 2, są uznawane za ostatecznych odbiorców wkładu z EFRR i EFRROW do danego instrumentu finansowego.
4. Wkład finansowy, o którym mowa w ust. 2, spełnia następujące warunki:
a)
na zasadzie odstępstwa od art. 37 ust. 2 jego podstawą jest ocena ex ante przeprowadzona przez EBI i Komisję na poziomie unijnym;
Na podstawie dostępnych źródeł danych na temat bankowego finansowania dłużnego i MŚP, ocena obejmie, między innymi, analizę potrzeb MŚP w zakresie finansowania na poziomie Unii, warunki finansowania i potrzeby MŚP, a także wskazanie luki w finansowaniu MŚP w każdym państwie członkowskim, profil sytuacji gospodarczej i finansowej sektora MŚP na poziomie państwa członkowskiego, minimalną masę krytyczną dla połączonych wkładów, zakres szacowanego łącznego wolumenu pożyczek generowanego przez takie wkłady i ocenę wartości dodanej.
b)
jest on wnoszony przez każde uczestniczące państwo członkowskie w postaci odrębnego programu krajowego stworzonego oddzielnie w odniesieniu do każdego z wkładów finansowych z EFRR i EFRROW, przeznaczonego na realizację celu tematycznego określonego w art. 9 pkt 3 akapit pierwszy;
c)
podlega on warunkom określonym w umowie o finansowaniu zawartej między każdym uczestniczącym państwem członkowskim i EBI oraz obejmującej między innymi:
(i)
zadania i obowiązki EBI, w tym wynagrodzenie;
(ii)
minimalną dźwignię finansową, którą należy osiągnąć w terminach jasno określonych etapów pośrednich przypadających w okresie kwalifikowalności, o którym mowa w art. 65 ust. 2;
(iii)
warunki nowego finansowania dłużnego;
(iv)
przepisy odnoszące się do przedsięwzięć niekwalifikowalnych oraz kryteriów wykluczenia;
(v)
harmonogram płatności;
(vi)
kary w przypadku nieosiągnięcia przez pośredników finansowych określonych rezultatów;
(vii)
wybór pośredników finansowych;
(viii)
zasady monitorowania, sprawozdawczości i kontroli;
(ix)
widoczność;
(x)
warunki rozwiązania umowy.
W celu wdrażania instrumentu EBI przystąpi do umownych ustaleń z wybranymi pośrednikami finansowymi;
d)
w przypadku gdy umowa o finansowaniu, o której mowa w lit. c), nie zostanie zawarta w ciągu sześciu miesięcy od przyjęcia programu, o którym mowa w lit. b), państwo członkowskie ma prawo realokować taki wkład do innych programów i priorytetów zgodnie z wymogami koncentracji tematycznej.
W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akt wykonawczy ustanawiający wzór umowy o finansowaniu, o której mowa w lit. c) akapit pierwszy. Ten akt wykonawczy przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
5. Minimalna dźwignia finansowa jest osiągana w każdym państwie członkowskim w terminach etapów pośrednich określonych w umowie o finansowaniu, o której mowa w ust. 4 lit. c) akapit pierwszy, obliczana jako stosunek nowego finansowania dłużnego dla kwalifikowalnych MŚP zapoczątkowanego przez pośredników finansowych do odpowiedniego wkładu z EFRR i EFRROW wniesionego do instrumentu przez odpowiednie państwo członkowskie. Taka minimalna dźwignia finansowa może się mieć różną wartość w odniesieniu do poszczególnych uczestniczących państw członkowskich. Jeżeli pośrednik finansowy nie osiągnie minimalnej dźwigni finansowej określonej w umowie o finansowaniu, o której mowa w ust. 4 lit. c) akapit pierwszy, ciąży na nim zobowiązanie umowne do zapłaty kar na rzecz uczestniczącego państwa członkowskiego, zgodnie z warunkami określonymi w umowie o finansowaniu.
Nieosiągnięcie przez pośrednika finansowego minimalnej dźwigni finansowej określonej w umowie o finansowaniu nie wpływa ani na udzielone gwarancje, ani na odpowiednie transakcje sekurytyzacyjne.
6. Na zasadzie odstępstwa od art. 38 ust. 2 akapit pierwszy wkłady finansowe, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, mogą zostać umieszczone na oddzielnych rachunkach dla poszczególnych państw członkowskich lub, jeżeli co najmniej dwa uczestniczące państwa członkowskie wyrażą zgodę, na jednym rachunku wspólnym dla takich państw członkowskich i wykorzystywane zgodnie ze szczegółowymi celami programów, z których pochodzą wkłady.
7. Na zasadzie odstępstwa od art. 41 ust. 1 i 2 w odniesieniu do wkładów finansowych, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, podstawą składanego do Komisji wniosku państwa członkowskiego o płatność jest 100 % kwot, które państwo członkowskie ma zapłacić EBI zgodnie z harmonogramem określonym w umowie o finansowaniu, o której mowa w ust. 4 lit. c) akapit pierwszy niniejszego artykułu. Podstawą takich wniosków o płatność są kwoty, które EBI uznaje za konieczne do pokrycia zobowiązań w ramach umów gwarancyjnych lub transakcji sekurytyzacyjnych, które mają zostać sfinalizowane w ciągu trzech kolejnych miesięcy. Płatności państw członkowskich na rzecz EBI są dokonywane bezzwłocznie i w każdym przypadku przed podjęciem zobowiązań przez EBI.
8. W momencie zamknięcia programu wydatki kwalifikowalne określa się jako łączną kwotę wkładów w ramach programu wpłaconą do instrumentu finansowego odpowiadającą:
a)
w przypadku działalności, o której mowa w ust. 2 lit. a) akapit pierwszy niniejszego artykułu, środkom, o których mowa w art. 42 ust. 3 lit. b) akapit pierwszy;
b)
w przypadku działalności, o której mowa w ust. 2 lit. b) akapit pierwszy, łącznej kwocie nowego finansowania dłużnego wynikającej z transakcji sekurytyzacyjnych, wypłaconej kwalifikowalnym MŚP lub na rzecz kwalifikowalnych MŚP w okresie kwalifikowalności, o którym mowa w art. 65 ust. 2.
9. Do celu art. 44 i 45 niewypłacone gwarancje i kwoty odzyskane w odniesieniu do, odpowiednio, gwarancji nieograniczonych co do kwoty i transakcji sekurytyzacyjnych uznaje się za zasoby zwrócone do instrumentów finansowych. W momencie likwidacji instrumentów finansowych wpływy pieniężne netto, po odliczeniu kosztów, opłat i płatności kwot należnych kredytodawcom nadrzędnym w stosunku do tych przypisanych do EFRR i EFRROW, są zwracane odpowiednim państwom członkowskim proporcjonalnie do ich wkładów do instrumentu finansowego.
10. Sprawozdanie, o którym mowa w art. 46 ust. 1, zawiera następujące dodatkowe elementy:
a)
łączną kwotę wsparcia z EFRR i EFRROW wypłaconego na rzecz instrumentu finansowego w odniesieniu do gwarancji nieograniczonych co do kwoty lub transakcji sekurytyzacyjnych, w podziale na program i priorytet lub środek;
b)
postęp w tworzeniu nowego finansowania dłużnego kwalifikowalnych MŚP zgodnie z art. 37 ust. 4.
11. Niezależnie od przepisów art. 93 ust. 1 zasoby przydzielone na rzecz instrumentów na mocy ust. 2 niniejszego artykułu mogą zostać wykorzystane do zapoczątkowania nowego finansowania dłużnego MŚP na całym terytorium państwa członkowskiego bez względu na kategorie regionów, chyba że umowa o finansowaniu, o której mowa w ust. 4 lit. c) akapit pierwszy, stanowi inaczej.
12. Art. 70 nie ma zastosowania do programów służących wdrażaniu instrumentów finansowych na mocy niniejszego artykułu.
Artykuł 40
Zarządzanie i kontrola w ramach instrumentów finansowych
1. Instytucje desygnowane zgodnie z art. 124 niniejszego rozporządzenia w przypadku EFRR, Funduszu Spójności, EFS i EFMR oraz z art. 65 RDR w przypadku rozporządzenia EFRROW nie przeprowadzają żadnych kontroli na miejscu operacji obejmujących instrumenty finansowe wdrażane na podstawie art. 38 ust. 1 lit. a). Desygnowane instytucje otrzymują regularne sprawozdania z kontroli od podmiotów, którym powierzono wdrażanie tych instrumentów finansowych.
2. Podmioty odpowiedzialne za audyt programów nie przeprowadzają audytów operacji obejmujących instrumenty finansowe wdrażane na podstawie art. 38 ust. 1 lit. a), ani systemów zarządzania i kontroli odnoszących się do tych instrumentów finansowych. Otrzymują one regularne sprawozdania z kontroli od audytorów wyznaczonych w porozumieniach ustanawiających te instrumenty finansowe.
3. Podmioty odpowiedzialne za audyt programów mogą przeprowadzać audyty na poziomie ostatecznych odbiorców wyłącznie w przypadku wystąpienia przynajmniej jednej z następujących sytuacji:
a)
dokumenty potwierdzające, stanowiące potwierdzenie udzielenia wsparcia z instrumentu finansowego na rzecz ostatecznych odbiorców i jego wykorzystania do przewidzianych celów zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa nie są dostępne na poziomie instytucji zarządzającej lub na poziomie podmiotów wdrażających instrumenty finansowe;
b)
są dowody na to, że dokumenty dostępne na poziomie instytucji zarządzającej lub na poziomie instytucji wdrażających instrumenty finansowe nie stanowią prawdziwego i rzetelnego zapisu udzielonego wsparcia.
4. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 dotyczących kontroli i zarządzania instrumentami finansowymi, o których mowa w art. 38 ust. 1 lit. b), w tym kontroli przeprowadzanych przez instytucje zarządzające i audytowe, zasad przechowywania dokumentów potwierdzających, elementów, które mają potwierdzać takie dokumenty, oraz rozwiązań w zakresie zarządzania, kontroli i audytu. Komisja powiadamia o tych aktach delegowanych jednocześnie Parlament Europejski i Radę do dnia 22 kwietnia 2014 r..
5. Instytucje wdrażające instrumenty finansowe są odpowiedzialne za zapewnienie dostępności dokumentów potwierdzających i nie powinny nakładać na ostatecznych odbiorców wymogów w zakresie przechowywania danych, które wykraczają poza to, co jest niezbędne do spełnienia tego zobowiązania.
Artykuł 41
Wnioski o płatność obejmujące wydatki na instrumenty finansowe
1. W odniesieniu do instrumentów finansowych, o których mowa w art. 38 ust. 1 lit. a), i instrumentów finansowych, o których mowa w art. 38 ust. 1 lit. b), wdrażanych zgodnie z art. 38 ust. 4 lit. a) i b), wnioski o płatności okresowe dla wkładów z programu wypłacane na rzecz danego instrumentu finansowego w okresie kwalifikowalności, określonym w art. 65 ust. 2 („okres kwalifikowalności”), składane są stopniowo, zgodnie z następującymi warunkami:
a)
kwota wkładu z programu wypłacona na rzecz instrumentu finansowego zawarta w każdym wniosku o płatność okresową złożonym w okresie kwalifikowalności nie przekracza 25 % całości wkładu z programu przeznaczonego na dany instrument finansowy na mocy właściwej umowy o finansowaniu, odpowiadającej wydatkom w rozumieniu art. 42 ust. 1 lit. a), b) i d), które mają zostać wypłacone w okresie kwalifikowalności; Wnioski o płatność okresową złożone po okresie kwalifikowalności, obejmują całość wydatków kwalifikowalnych w rozumieniu art. 42;
b)
każdy wniosek o płatność okresową, o którym mowa w lit. a) niniejszego ustępu może obejmować do 25 % całkowitej kwoty krajowego współfinansowania zgodnie z art. 38 ust. 9 przewidzianej do wypłaty na rzecz instrumentu finansowego, lub wypłacenia na poziomie ostatecznych odbiorców dla wydatków w rozumieniu art. 42 ust. 1 lit. a), b) i d) w okresie kwalifikowalności;
c)
kolejne wnioski o płatność okresową są składane w okresie kwalifikowalności według następujących zasad:
(i)
w przypadku drugiego wniosku o płatność okresową, gdy przynajmniej 60 % kwoty zawartej w pierwszym wniosku o płatność okresową poniesiono jako wydatek kwalifikowalny w rozumieniu art. 42 ust. 1 lit. a), b) i d);
(ii)
w przypadku trzeciego i kolejnych wniosków o płatność okresową, gdy przynajmniej 85 % kwoty zawartej w poprzednich wnioskach o płatności okresowe poniesiono jako wydatek kwalifikowalny w rozumieniu art. 42 ust. 1 lit. a), b) i d);
d)
każdy wniosek o płatność okresową obejmujący wydatki związane z instrumentami finansowymi oddzielnie ujawnia łączną kwotę wkładu z programu wypłaconego na rzecz instrumentu finansowego oraz kwoty poniesione jako wydatki kwalifikowalne w rozumieniu art. 42 ust. 1 lit. a), b) i d).
W momencie zamknięcia programu wniosek o płatność salda końcowego obejmuje całość wydatków kwalifikowanych, o których mowa w art. 42.
2. W odniesieniu do instrumentów finansowych, o których mowa w art. 38 ust. 1 lit. b), wdrażanych zgodnie z art. 38 ust. 4 lit. c), wnioski o płatności okresowe i płatność salda końcowego obejmują łączną kwotę płatności dokonanych przez instytucję zarządzającą skutkujących inwestycjami na rzecz ostatecznych odbiorców, o których mowa w art. 42 ust. 1 lit. a) i b).
3. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149, określających przepisy dotyczące wycofania płatności do instrumentów finansowych oraz wynikających z tego dostosowań w odniesieniu do wniosków o płatności.
4. W celu zapewnienia jednolitych warunków wdrażania niniejszego artykułu, Komisja przyjmuje akty wykonawcze określające wzory, które mają być stosowane przy przekazywaniu Komisji wraz z wnioskami o płatność dodatkowych informacji dotyczących instrumentów finansowych. Te akty wykonawcze przyjmowane są zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
Artykuł 42
Wydatki kwalifikowalne w momencie zamknięcia
1. W momencie zamknięcia programu wydatki kwalifikowalne w ramach instrumentu finansowego stanowi łączna kwota wkładów z programu faktycznie wypłacona lub, w przypadku gwarancji, łączna kwota zobowiązań zaciągniętych przez instrument finansowy w okresie kwalifikowalności, odpowiadająca:
a)
płatnościom dla ostatecznych odbiorców, a w przypadkach, o których mowa w art. 37 ust. 7 - płatnościom na wsparcie na rzecz ostatecznych odbiorców;
b)
zasobom zaangażowanym w ramach umów gwarancyjnych, zaległych lub takich, których termin zapadalności już upłynął, w celu pokrycia ewentualnych strat wynikających z żądania wypłaty środków z gwarancji wyliczonych na podstawie ostrożnej oceny ex ante ryzyka, pokrywających wielokrotność kwoty przeznaczonej na nowe pożyczki lub inne instrumenty podziału ryzyka w ramach nowych inwestycji na rzecz ostatecznych odbiorców;
c)
skapitalizowanym dotacjom na spłatę odsetek lub dotacjom na opłaty gwarancyjne, należne do zapłaty za okres nie dłuższy niż 10 lat po okresie kwalifikowalności, stosowanym w połączeniu z instrumentami finansowymi, wypłaconym na rachunek powierniczy ustanowiony specjalnie w tym celu, dla ich skutecznego wydatkowania po okresie kwalifikowalności, ale w odniesieniu do pożyczek lub innych instrumentów podziału ryzyka, wydatkowanym na inwestycje na rzecz ostatecznych odbiorców w okresie kwalifikowalności;
d)
zrefundowanym kosztom zarządzania, które zostały poniesione, lub płatnościom dotyczącym opłat za zarządzanie instrumentem finansowym.
Komisja jest upoważniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 określających przepisy szczególne dotyczące ustanowienia systemu kapitalizacji rocznych rat na dotacje na spłatę odsetek oraz dotacje na opłaty gwarancyjne, o których mowa w akapicie pierwszym lit. c).
2. W przypadku instrumentów kapitałowych i mikrokredytów skapitalizowane koszty zarządzania lub opłaty za zarządzanie należne za okres nieprzekraczający sześciu lat po okresie kwalifikowalności, w odniesieniu do inwestycji na rzecz ostatecznych odbiorców, które dokonały się w tym okresie kwalifikowalności, które nie mogą być objęte przepisami art. 44 lub art. 45, mogą być traktowane jako wydatki kwalifikowalne, jeżeli zostaną wpłacone na rachunek powierniczy ustanowiony specjalnie w tym celu.
3. W przypadku instrumentów kapitałowych ukierunkowanych na przedsiębiorstwa, o których mowa w art. 37 ust. 4, dla których umowa o finansowaniu, o której mowa w art. 38 ust. 7 lit. b) została podpisana przed dniem 31 grudnia 2017 r., które przed upływem okresu kwalifikowalności zainwestowały co najmniej 55 % zasobów programu przyznanych w ramach odpowiedniej umowy o finansowaniu, ograniczona kwota płatności na inwestycje na rzecz ostatecznych odbiorców, które mają być dokonane w okresie nieprzekraczającym czterech lat po upływie okresu kwalifikowalności, może zostać uznana za wydatki kwalifikowane, jeżeli została wpłacona na otwarty specjalnie w tym celu rachunek powierniczy, pod warunkiem przestrzegania zasad pomocy państwa i spełnienia wszystkich określonych poniżej warunków.
Kwota wpłacona na rachunek powierniczy:
(a)
jest wykorzystywana wyłącznie do finansowania inwestycji kontynuacyjnych na rzecz ostatecznych odbiorców, którzy otrzymali początkowe wsparcie w postaci inwestycji kapitałowych z instrumentu finansowego w okresie kwalifikowalności, które są jeszcze w całości lub częściowo niezakończone;
(b)
jest wykorzystywana wyłącznie do finansowania inwestycji kontynuacyjnych dokonywanych zgodnie z zasadami rynkowymi i umownymi ustaleniami opartymi na zasadach rynkowych oraz ograniczonych do koniecznego minimum, by stymulować współinwestowanie z sektora prywatnego, zapewniając jednocześnie danym przedsiębiorstwom ciągłość finansowania, aby z inwestycji korzystać mogli zarówno publiczni, jak i prywatni inwestorzy;
(c)
nie przekracza 20 % kwalifikowalnych wydatków instrumentu kapitałowego, o którym mowa w ust. 1 lit. a) akapit pierwszy, od którego pułapu odlicza się zasoby kapitałowe i zyski zwrócone do tego instrumentu kapitałowego podczas okresu kwalifikowalności.
Jakiekolwiek kwoty wpłacone na rachunek powierniczy, które nie zostały wykorzystane do finansowania inwestycji na rzecz ostatecznych odbiorców i które nie zostały wypłacone w okresie, o którym mowa w akapicie pierwszym, podlegają wykorzystaniu zgodnie z art. 45.
4. Wydatki kwalifikowalne ujawnione zgodnie z ust. 1 i 2 nie mogą przekraczać sumy:
a)
łącznej kwoty wsparcia z EFSI wypłaconych dla celów ust. 1 i 2; oraz
b)
odpowiedniego współfinansowania krajowego.
5. Koszty zarządzania i opłaty za zarządzanie, o których mowa w ust. 1 lit. d) akapit pierwszy i ust. 2 niniejszego artykułu, mogą być pobierane przez podmiot wdrażający fundusz funduszy lub podmioty wdrażające instrumenty finansowe na mocy art. 38 ust. 4 lit. a) i b) nie przekraczają progów określonych w akcie delegowanym, o którym mowa w ustępie 6 niniejszego artykułu. O ile koszty zarządzania obejmują pozycje kosztów bezpośrednich lub pośrednich wypłaconych na podstawie dowodów poniesienia wydatków, w stosownych przypadkach opłaty za zarządzanie odnoszą się do uzgodnionej ceny świadczonych usług ustalonej w konkurencyjnym procesie rynkowym. Koszty zarządzania i opłaty za zarządzanie są wyliczane według metodyki opartej na wynikach.
Koszty zarządzania i opłaty za zarządzanie mogą obejmować opłaty manipulacyjne. Jeżeli opłaty manipulacyjne lub dowolna ich część są pobierane od ostatecznych odbiorców, nie mogą być deklarowane jako wydatki kwalifikowalne.
Koszty zarządzania i opłaty za zarządzanie, w tym te związane z pracami przygotowawczymi dotyczącymi instrumentu finansowego przed podpisaniem właściwej umowy o finansowaniu, są kwalifikowalne od daty podpisania właściwej umowy o finansowaniu.
6. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 ustanawiających szczegółowe przepisy dotyczących kryteriów ustalania kosztów zarządzania i opłat za zarządzanie na podstawie wyników i mających zastosowanie progów, a także przepisy dotyczące zwrotu skapitalizowanych kosztów zarządzania i opłat za zarządzanie w odniesieniu do instrumentów kapitałowych i mikrokredytów.
Artykuł 43
Odsetki i inne korzyści generowane dzięki wsparciu z EFSI na rzecz instrumentów finansowych
1. Wsparcie z EFSI wypłacone do instrumentów finansowych zostaje umieszczone na rachunkach prowadzonych w instytucjach finansowych w państwach członkowskich i jest inwestowane w sposób tymczasowy zgodnie z zasadami należytego zarządzania finansami.
2. Odsetki i inne zyski przypisane do wsparcia z EFSI wypłacone do instrumentów finansowych są wykorzystywane do tych samych celów, w tym refundacji poniesionych kosztów zarządzania lub opłat za zarządzanie instrumentem finansowym zgodnie z art. 42 ust. 1 lit. d) akapit pierwszy, oraz wydatków wypłaconych zgodnie z art. 42 ust. 2, jako pierwotne wsparcie z tych EFSI albo w ramach tego samego instrumentu finansowego, albo po likwidacji instrumentu finansowego w ramach innych instrumentów finansowych lub form wsparcia zgodnie z celami szczegółowymi określonymi w ramach priorytetu, do końca okresu kwalifikowalności.
3. Instytucja zarządzająca zapewnia prowadzenie odpowiedniej dokumentacji dotyczącej wykorzystania odsetek i innych korzyści.
Artykuł 44
Ponowne wykorzystanie środków przypisanych do wsparcia z EFSI do końca okresu kwalifikowalności
1. Środki zwrócone do instrumentów finansowych z inwestycji lub z uwolnienia zasobów zaangażowanych w ramach umów gwarancyjnych- w tym zwroty kapitału i zysków oraz inne dochody, takie jak odsetki, opłaty gwarancyjne, dywidendy, zyski kapitałowe lub wszelkie inne wpływy wygenerowane przez inwestycję, przypisane do wsparcia z EFSI, są ponownie wykorzystywane do poniższych celów, do wysokości koniecznych kwot oraz w kolejności uzgodnionej we właściwych umowach o finansowaniu:
a)
dalsze inwestycje, za pośrednictwem tych samych lub innych instrumentów finansowych, zgodnie z celami szczegółowymi określonymi w ramach priorytetu;
b)
w stosownych przypadkach preferencyjne wynagrodzenie inwestorów prywatnych lub publicznych działających zgodnie z zasadą gospodarki rynkowej, którzy zapewniają środki odpowiadające wsparciu z EFSI do instrumentu finansowego lub którzy współfinansują inwestycję na poziomie ostatecznych odbiorców;
c)
w stosownych przypadkach refundacja poniesionych kosztów zarządzania i opłat za zarządzanie instrumentem finansowym.
Zapotrzebowanie na preferencyjne wynagrodzenie i jego poziom zgodnie z lit. b) akapit pierwszy jest ustalane w ramach oceny ex ante. Preferencyjne wynagrodzenie nie przekracza tego, co jest konieczne do stworzenia zachęt do przyciągnięcia środków uzupełniających wkład z EFSI pochodzących od inwestorów prywatnych, i nie powoduje nadmiernego wynagradzania prywatnych inwestorów ani inwestorów publicznych działających zgodnie z zasadą gospodarki rynkowej. Zgodność interesów zapewnia się poprzez właściwy podział ryzyka i zysków, dokonywany na zwykłych zasadach komercyjnych, z poszanowaniem unijnych przepisów w zakresie pomocy państwa.
2. Instytucja zarządzająca zapewnia, aby prowadzona była odpowiednia dokumentacja wykorzystania środków finansowych, o których mowa w ust. 1.
Artykuł 45
Wykorzystanie środków finansowych pozostałych po zakończeniu okresu kwalifikowalności
Państwa członkowskie podejmują niezbędne działania w celu zapewnienia, aby środki finansowe zwrócone do instrumentów finansowych, w tym zwroty kapitału, i zyski oraz inne dochody wygenerowane w okresie co najmniej ośmiu lat po zakończeniu okresu kwalifikowalności, przypisane do wsparcia z EFSI na rzecz instrumentów finansowych zgodnie z art. 37 były wykorzystywane zgodnie z celami programu lub programów, albo w ramach tego samego instrumentu finansowego lub, w następstwie wycofania tych środków finansowych z instrumentu finansowego w ramach innych instrumentów finansowych, w obu przypadkach z zastrzeżeniem, że ocena warunków rynkowych wskazuje na ciągłe zapotrzebowanie na taką inwestycję, lub w ramach innych form wsparcia.
Artykuł 46
Sprawozdanie z wdrażania instrumentów finansowych
1. Instytucja zarządzająca przesyła do Komisji specjalne sprawozdanie dotyczące operacji obejmujących instrumenty finansowe w postaci załącznika do rocznego sprawozdania z wdrażania.
2. Specjalne sprawozdanie, o którym mowa w ust. 1, zawiera, odnośnie do każdego instrumentu finansowego, następujące informacje:
a)
określenie programu i priorytetu lub środka, z których udzielane jest wsparcie z EFSI;
b)
opis danego instrumentu finansowego i rozwiązania co do jego wdrażania;
c)
nazwy instytucji wdrażających instrumenty finansowe oraz - w stosownych przypadkach - instytucji wdrażających fundusze funduszy, o których mowa w art. 38 ust. 1 lit. a) oraz art. 38 ust. 4 lit. a), b) i c) oraz pośredników finansowych, o których mowa w art. 38 ust. 6;
d)
łączną kwotę wkładów z programu, w podziale na priorytety lub środki, wypłaconą instrumentowi finansowemu;
e)
łączną kwotę wsparcia wypłaconego ostatecznym odbiorcom lub na wsparcie na rzecz ostatecznych odbiorców lub zaangażowanego przez instrument finansowy w ramach umów gwarancyjnych na inwestycje u ostatecznych odbiorców, jak również poniesione koszty zarządzania lub uiszczone opłaty za zarządzanie, w podziale na programy i priorytety lub środki;
f)
funkcjonowanie instrumentu finansowego, w tym postęp w ustanawianiu i wyborze instytucji wdrażających instrument finansowy, w tym instytucji wdrażającej fundusz funduszy;
g)
odsetki oraz inne zyski generowane ze wsparcia udzielanego z EFSI na rzecz instrumentu finansowego i środki programu zwrócone do instrumentów finansowych z inwestycji, zgodnie z art. 43 i 44;
h)
postępy w osiąganiu spodziewanego efektu dźwigni z inwestycji dokonywanych w ramach instrumentu finansowego oraz wartość inwestycji i uczestnictwa;
i)
wartość inwestycji kapitałowych w odniesieniu do poprzednich lat;
j)
wkład instrumentu finansowego w osiąganie wskaźników danego priorytetu lub środka.
Informacje z lit. h) i j) akapit pierwszy mogą zostać zawarte jedynie w załączniku do rocznych sprawozdań z wdrażania składanych w 2017 i 2019 r. jak również w końcowym sprawozdaniu z wdrażania. Zobowiązania w zakresie monitorowania, o których mowa w lit. a) do j) akapit pierwszy, nie są stosowane na poziomie ostatecznych odbiorców.
3. W celu zapewnienia jednolitych warunków wdrażania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające wzory, które mają być stosowane przy przekazywaniu Komisji sprawozdań z wdrażania instrumentów finansowych. Te akty wykonawcze przyjmowane są zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
4. Każdego roku, począwszy od 2016 r., w ciągu sześciu miesięcy od terminu na złożenie rocznego sprawozdania z wdrażania, o którym mowa w art. 111 ust. 1 w przypadku EFRR, EFS i Funduszy Spójności, w art. 75 rozporządzenia w sprawie EFRROW w przypadku EFRROW oraz w odnośnych przepisach dotyczących poszczególnych funduszy w przypadku EFMR, Komisja przedstawia podsumowania danych dotyczących postępu w zakresie finansowania i wdrażania instrumentów finansowych, przesłane przez instytucje zarządzające zgodnie z niniejszym artykułem. Podsumowania te są przekazywane Parlamentowi Europejskiemu i Radzie i podawane do wiadomości publicznej.
TYTUŁ V
MONITOROWANIE I EWALUACJA
ROZDZIAŁ I
Monitorowanie
Sekcja I
Monitorowanie programów
Artykuł 47
Komitet monitorujący
1. W terminie trzech miesięcy od daty powiadomienia państwa członkowskiego o decyzji Komisji dotyczącej przyjęcia programu państwo członkowskie ustanawia komitet, zgodnie ze swoimi instytucjonalnymi, prawnymi i finansowymi ramami, w celu monitorowania wdrażania programu, w porozumieniu z instytucją zarządzającą („komitet monitorujący”).
Państwo członkowskie może ustanowić jeden komitet monitorujący dla większej liczby programów dofinansowanych z EFSI.
2. Każdy komitet monitorujący sporządza i przyjmuje swój regulamin zgodnie z instytucjonalnymi, prawnymi i finansowymi ramami danego państwa członkowskiego.
3. Państwa członkowskie biorące udział w programie EWT i państwa trzecie ustanowią komitet monitorujący program EWT po zaakceptowaniu zaproszenia do udziału w programie EWT, w porozumieniu z instytucją zarządzającą, w terminie trzech miesięcy od daty powiadomienia państwa członkowskiego o decyzji dotyczącej przyjęcia programu EWT. Komitet monitorujący sporządza i przyjmuje swój regulamin.
Artykuł 48
Skład komitetu monitorującego
1. O składzie komitetu monitorującego decyduje państwo członkowskie, przy zastrzeżeniu że składa się on z przedstawicieli stosownych instytucji państwa członkowskiego i instytucji pośredniczących oraz przedstawicieli partnerów, o których mowa w art. 5. Przedstawiciele partnerów są delegowani na członków komitetu monitorującego przez właściwych partnerów w sposób przejrzysty. Każdy członek komitetu monitorującego może mieć prawo głosu.
Państwa członkowskie biorące udział w programie EWT i państwa trzecie ustalają skład komitetu monitorującego program w ramach celu „Europejska współpraca terytorialna” jeśli przyjmą zaproszenie do udziału w programie współpracy. W skład komitetu monitorującego wchodzą przedstawiciele tych państw członkowskich i państw trzecich. W skład komitetu monitorującego mogą wchodzić przedstawiciele EUWT prowadzący działania związane z programem na obszarze objętym programem.
2. Lista członków komitetu monitorującego jest publikowana.
3. Komisja uczestniczy w pracach komitetu monitorującego, pełniąc rolę doradczą.
4. Jeżeli EBI wnosi wkład w program, może on uczestniczyć w pracach komitetu monitorującego w roli doradczej.
5. Komitetowi monitorującemu przewodniczy przedstawiciel państwa członkowskiego lub instytucji zarządzającej.
Artykuł 49
Funkcje komitetu monitorującego
1. Komitet monitorujący zbiera się co najmniej raz w roku i dokonuje przeglądu wdrażania programu i postępów poczynionych na drodze do osiągnięcia jego celów. Bierze przy tym pod uwagę dane finansowe, wspólne wskaźniki i wskaźniki specyficzne dla programu, w tym zmiany w wartości wskaźników rezultatu i postępy w osiąganiu wartości docelowych ujętych ilościowo oraz celów pośrednich określonych w ramach wykonania, o których mowa w art. 21 ust. 1 i, tam gdzie to stosowne, rezultaty analiz jakościowych.
2. Komitet monitorujący bada wszelkie kwestie, które wpływają na wykonanie programu, w tym wnioski z przeglądu wyników.
3. Komitet monitorujący jest konsultowany i, jeżeli uzna to za stosowne, wydaje opinię w sprawie wszelkich zmian programu zaproponowanych przez instytucję zarządzającą.
4. Komitet monitorujący może przedstawiać instytucji zarządzającej uwagi dotyczące wdrażania i ewaluacji programu, w tym przedsięwzięć na rzecz zmniejszenia obciążenia administracyjnego dla beneficjentów. Komitet monitorujący monitoruje działania podjęte w następstwie tych uwag.
Artykuł 50
Sprawozdania z wdrażania
1. Od 2016 do 2023 r. włącznie każde państwo członkowskie przedstawia Komisji coroczne sprawozdanie z wdrażania programu w poprzednim roku budżetowym. Każde państwa członkowskie przedstawia Komisji końcowe sprawozdanie z wdrażania programu w przypadku EFRR, EFS i Funduszu Spójności oraz roczne sprawozdanie z wdrażania w przypadku EFRROW i EFMR w terminie ustalonym w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
2. Roczne sprawozdania z wdrażania zawierają kluczowe informacje na temat wdrażania programu i jego priorytetów w odniesieniu do danych finansowych, wspólnych wskaźników i wskaźników specyficznych dla programu oraz wartości docelowych ujętych ilościowo, w tym w stosownych przypadkach zmian wartości wskaźników rezultatu i, począwszy od rocznego sprawozdania z wdrażania, które ma zostać przedłożone w 2017 r., celach pośrednich określonych w ramach wykonania. Przekazane dane odnoszą się do wartości wskaźników dla w pełni zrealizowanych operacji oraz, tam gdzie to możliwe, zważywszy na etap wdrażania, dla wybranych operacji. W sprawozdaniach tych przedstawia się również syntezę wyników wszystkich ewaluacji programu dostępnych dla poprzedniego roku budżetowego, a także wszelkie kwestie, które wpływają na wykonanie programu, oraz podjęte działania. Roczne sprawozdanie z wdrażania, które ma zostać przedłożone w 2016 r., może również zawierać, w stosownych przypadkach, przedsięwzięcia podejmowane w celu spełnienia warunków wstępnych.
3. Na zasadzie odstępstwa od ust. 2 przepisy szczególne dotyczące danych, które mają być przekazywane w przypadku EFS, mogą zostać określone w rozporządzeniu w sprawie EFS.
4. W rocznym sprawozdaniu z wdrażania, które ma zostać przedłożone w 2017 r., określa się i ocenia informacje, o których mowa w ust. 2, a także postępy poczynione na drodze do osiągnięcia celów programu, w tym wkład EFSI w zmiany wartości wskaźników rezultatu, jeżeli dostępne są dowody pochodzące ze stosownych ewaluacji. W tym rocznym sprawozdaniu z wdrażania przedstawia się działania służące wypełnieniu warunków wstępnych niespełnionych w momencie przyjmowania programów. Sprawozdanie to obejmuje również ocenę realizacji przedsięwzięć mających na celu uwzględnienie zasad określonych w art. 7, 8, rolę partnerów, o których mowa w art. 5, w realizacji programu oraz informacje na temat wsparcia wykorzystanego do realizacji celów dotyczących zmian klimatu.
5. Roczne sprawozdanie z wdrażania, które ma zostać przedłożone w 2019 r., oraz końcowe sprawozdanie z wdrażania odnoszące się do EFSI zawierają, oprócz informacji i oceny, o których mowa w ust. 2 i 3, informacje i oceny dotyczące postępów na drodze do osiągnięcia celów programu i jego wkładu w realizację unijnej strategii na rzecz inteligentnego zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu.
6. Roczne sprawozdania z wdrażania, o których mowa w ust. 1-5, uznaje się za dopuszczalne, jeżeli zawierają wszystkie informacje wymagane w tych ustępach oraz w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
Komisja, w terminie 15 dni roboczych od otrzymania rocznego sprawozdania z wdrażania, informuje państwo członkowskie, jeżeli sprawozdanie nie jest dopuszczalne; w razie niespełnienia przez Komisję tego wymogu sprawozdanie zostaje uznane za dopuszczalne.
7. Komisja analizuje roczne i końcowe sprawozdania z wdrażania i informuje państwo członkowskie o swoich uwagach w ciągu dwóch miesięcy od dnia otrzymania rocznego sprawozdania z wdrażania i w ciągu pięciu miesięcy od dnia otrzymania sprawozdania końcowego z wdrażania. W przypadku gdy Komisja nie przekaże uwag w tych terminach, sprawozdania uznaje się za przyjęte.
8. Komisja może zgłaszać instytucji zarządzającej uwagi dotyczące kwestii, które mają znaczący wpływ na wdrażanie programu. Jeżeli takie uwagi zostaną sformułowane, instytucja zarządzająca dostarcza wszelkich koniecznych informacji dotyczących tych uwag i, w stosownych przypadkach, w ciągu trzech miesięcy informuje Komisję o podjętych działaniach.
9. Do wiadomości publicznej podaje się roczne i końcowe sprawozdania z wdrażania, jak również streszczenie ich zawartości.
Artykuł 51
Roczne spotkanie w sprawie przeglądu
1. Roczne spotkanie w sprawie przeglądu dla każdego państwa członkowskiego, jest organizowane co roku, począwszy od 2016 r. do 2023 r. włącznie, w celu zbadania wykonania poszczególnych programów, z uwzględnieniem, rocznego sprawozdania z wdrażania oraz uwag i zaleceń Komisji, w stosownych przypadkach. W spotkaniu uczestniczy Komisja i dane państwo członkowskie.
2. Roczne spotkanie w sprawie przeglądu może dotyczyć więcej niż jednego programu. W 2017 r. i 2019 r. roczne spotkanie w sprawie przeglądu obejmuje wszystkie programy w państwie członkowskim, z uwzględnieniem sprawozdań z postępów złożonych w tych latach przez państwo członkowskie zgodnie z art. 52.
3. W drodze odstępstwa od ust. 1 państwo członkowskie i Komisja mogą uzgodnić, że nie będą organizować rocznego spotkania w sprawie przeglądu w sprawie programu w latach innych niż 2017 i 2019.
4. Rocznemu spotkaniu w sprawie przeglądu przewodniczy Komisja lub, jeśli wniesie o to państwo członkowskie, współprzewodniczy państwo członkowskie i Komisja.
5. Państwo członkowskie zapewnia, aby po rocznym spotkaniu w sprawie przeglądu podjęto odpowiednie działania następcze w celu uwzględniania uwag Komisji dotyczących kwestii, które mają znaczący wpływ na wdrażanie programu, i w stosownych przypadkach, w ciągu trzech miesięcy informuje Komisję o wszelkich podjętych działaniach.
Sekcja II
Postępy strategiczne
Artykuł 52
Sprawozdanie z postępów
1. Do dnia 31 sierpnia 2017 r. oraz do dnia 31 sierpnia 2019 r. państwo członkowskie przedstawia Komisji sprawozdanie z postępów we wdrażaniu umowy partnerstwa, odpowiednio według stanu na dzień 31 grudnia 2016 r. i 31 grudnia 2018 r.
2. Sprawozdanie z postępów zawiera ocenę oraz informacje na temat:
a)
zmian w zakresie potrzeb rozwojowych w państwie członkowskim od przyjęcia umowy partnerstwa;
b)
postępów dokonanych na drodze do realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, oraz konkretnych zadań funduszy, o których mowa art. 4 ust. 1, poprzez wkład EFSI w wybrane cele tematyczne, i w szczególności w odniesieniu do celów pośrednich określonych w ramach wykonania dla poszczególnych programów oraz w odniesieniu do wsparcia wykorzystanego na cele dotyczące zmian klimatu;
c)
tego, czy działania podjęte w celu spełnienia mających zastosowanie warunków wstępnych określonych w umowie partnerstwa, niespełnionych w dniu przyjęcia umowy partnerstwa zostały zrealizowane zgodnie z ustalonym harmonogramem. Niniejsza litera ma zastosowanie wyłącznie do sprawozdania z postępów złożonego w 2017 r.;
d)
wdrożenia mechanizmów mających zapewnić koordynację pomiędzy EFSI a innymi unijnymi i krajowymi instrumentami finansowania oraz EBI;
e)
wdrożenia zintegrowanego podejścia do rozwoju terytorialnego, lub podsumowania wdrożenia zintegrowanych podejść na podstawie treści programów, w tym postępów w realizacji obszarów priorytetowych w zakresie współpracy;
f)
w stosownych przypadkach - przedsięwzięć podjętych w celu wzmocnienia potencjału instytucji państw członkowskich i beneficjentów w zakresie zarządzania EFSI i ich wykorzystania;
g)
przeprowadzonych przedsięwzięć i dokonanych postępów w odniesieniu do zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla beneficjentów;
h)
roli partnerów, o których mowa w art. 5, w realizacji umowy partnerstwa;
i)
podsumowania przeprowadzonych przedsięwzięć dotyczących zastosowania horyzontalnych zasad, o których mowa w art. 5, 7 i 8 i celów politycznych w ramach wdrażania EFSI.
3. Jeżeli w ciągu dwóch miesięcy od daty przedłożenia sprawozdania z postępów, Komisja stwierdzi, że przekazane informacje są niepełne lub niejasne w stopniu, który znacznie wpływa na jakość i czytelność danej oceny, może zwrócić się do państwa członkowskiego o udzielenie dodatkowych informacji pod warunkiem, że wniosek taki nie spowoduje nieuzasadnionych opóźnień, a Komisja przedstawi uzasadnienie domniemanych braków dotyczących jakości i czytelności. Państwo członkowskie udziela Komisji żądanych informacji w ciągu trzech miesięcy i, w stosownych przypadkach, odpowiednio zmienia sprawozdanie z postępów.
4. W celu zapewnienia jednolitych warunków wdrażania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające wzór stosowany przy składaniu sprawozdania z postępów. Te akty wykonawcze przyjmowane są zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 150 ust. 2
Artykuł 53
Sprawozdawczość Komisji i debata na temat EFSI
1. Każdego roku począwszy od 2016 r. Komisja przekazuje do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów sprawozdanie podsumowujące dotyczące programów EFSI przygotowane na podstawie rocznych sprawozdań państw członkowskich z wdrażania, składanych na mocy art. 50, jak również podsumowanie wyników dostępnych ewaluacji programów. W 2017 r. i 2019 r. sprawozdanie podsumowujące stanowi część sprawozdania strategicznego, o którym mowa w ust. 2.
2. W 2017 r. i 2019 r. Komisja przygotowuje sprawozdanie strategiczne podsumowujące sprawozdania państw członkowskich z postępów c i przekazuje je do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów odpowiednio do 31 grudnia 2017 r. i 31 grudnia 2019 r., przy czym wzywa się te instytucje do przeprowadzenia debaty nad tym sprawozdaniem.
3. Rada przeprowadza debatę na temat sprawozdania strategicznego w szczególności odnosząc się do wkładu EFSI w realizację unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, i wzywana jest do przedstawienia informacji do wykorzystania podczas wiosennego posiedzenia Rady Europejskiej.
4. Co dwa lata, począwszy od 2018 r., Komisja umieszcza w swoim rocznym sprawozdaniu z postępów na wiosenne posiedzenie Rady Europejskiej część poświęconą podsumowaniu ostatnich sprawozdań, o których mowa w ust. 1 i 2, w szczególności w odniesieniu do wkładu EFSI w postęp w realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu.
ROZDZIAŁ II
Ewaluacja
Artykuł 54
Przepisy ogólne
1. Ewaluacje przeprowadza się w celu poprawy jakości projektowania i wdrażania programów, jak również w celu analizy ich skuteczności, efektywności, i wpływu. Wpływ programów jest ewaluowany w świetle zadań każdego z EFSI w odniesieniu do wymiernych celów unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, i z uwzględnieniem wielkości programu, w odniesieniu do PKB oraz poziomu bezrobocia na terenie objętym programem, w stosownych przypadkach.
2. Państwa członkowskie zapewniają zasoby niezbędne do przeprowadzenia ewaluacji i zapewniają, aby stosowane były procedury mające na celu generowanie i gromadzenie danych niezbędnych do przeprowadzenia ewaluacji, w tym danych odnoszących się do wspólnych wskaźników, i w stosownych przypadkach, wskaźników specyficznych dla programu.
3. Ewaluacje przeprowadzają eksperci wewnętrzni lub zewnętrzni, którzy są funkcjonalnie niezależni od podmiotów odpowiedzialnych za realizację programu. Komisja, niezwłocznie po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia, przedstawia wytyczne dotyczące tego, w jaki sposób przeprowadzać ewaluacje.
4. Wszystkie ewaluacje są dostępne do wiadomości publicznej.
Artykuł 55
Ewaluacja ex ante
1. Państwa członkowskie przeprowadzają ewaluacje ex ante w celu poprawy jakości projektowania każdego programu.
2. Za przeprowadzenie ewaluacji ex ante odpowiada podmiot odpowiedzialny za przygotowanie programów. Ewaluacje są przekazywane Komisji w tym samym czasie, co program, wraz ze streszczeniem. W przepisach dotyczących poszczególnych funduszy można ustanowić progi, poniżej których ewaluacja ex ante może zostać połączona z ewaluacją innego programu.
3. Ewaluacje ex ante dokonują oceny:
a)
wkładu w realizację unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, przy uwzględnieniu wybranych celów tematycznych i priorytetów oraz potrzeb krajowych i regionalnych i potencjału dla rozwoju oraz doświadczeń zdobytych podczas wcześniejszych okresów programowania;
b)
spójności wewnętrznej proponowanego programu lub przedsięwzięcia i jego związku z innymi istotnymi instrumentami;
c)
spójności alokacji środków budżetowych z celami programu;
d)
spójności wybranych celów tematycznych, priorytetów i odpowiadających im celów programów ze WRS, umową partnerstwa oraz stosownymi zaleceniami dla poszczególnych państw przyjętymi na podstawie art. 121 ust. 2 TFUE jak też w stosownych przypadkach dla poziomu krajowego, z krajowym programem r;
e)
adekwatności i przejrzystości proponowanych wskaźników specyficznych dla programu;
f)
sposobu, w jaki oczekiwane produkty przyczynią się do osiągnięcia rezultatów;
g)
czy wartości docelowe wskaźników ujęte ilościowo są realistyczne biorąc pod uwagę wartość przewidywanego wsparcia z EFSI;
h)
uzasadnienia proponowanej formy wsparcia;
i)
adekwatności zasobów ludzkich oraz zdolności administracyjnych do zarządzania programem;
j)
odpowiedniości procedur monitorowania programu oraz gromadzenia danych koniecznych do przeprowadzenia ewaluacji;
k)
odpowiedniości celów pośrednich wybranych na potrzeby ram wykonania;
l)
adekwatności planowanych działań mających na celu promowanie równości szans kobiet i mężczyzn oraz zapobieganie wszelkim formom dyskryminacji; w szczególności w odniesieniu do dostępności dla osób z niepełnosprawnościami;
m)
adekwatności planowanych działań mających na celu promowanie zrównoważonego rozwoju;
n)
działań planowanych w celu zmniejszenia obciążeń administracyjnych dla beneficjentów.
4. Ewaluacje ex ante obejmują, w stosownych przypadkach, wymogi dotyczące strategicznej oceny oddziaływania na środowisko określone w dyrektywie 2001/42/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (36) z uwzględnieniem potrzeb dotyczących łagodzenia skutków zmian klimatu.
Artykuł 56
Ewaluacja podczas okresu programowania
1. Instytucja zarządzająca lub państwo członkowskie sporządza plan ewaluacji, który może obejmować więcej niż jeden program. Plan ten jest przedkładany zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
2. Państwa członkowskie zapewniają właściwy potencjał dla przeprowadzania ewaluacji.
3. Podczas okresu programowania instytucja zarządzająca zapewnia, aby ewaluacje zostały przeprowadzone, w tym ewaluacje w celu analizy skuteczności, efektywności i wpływu każdego programu na podstawie planu ewaluacji, oraz by każda ewaluacja podlegała odpowiednim działaniom następczym zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy. Co najmniej raz podczas okresu programowania ewaluacja obejmuje analizę sposobu, w jaki wsparcie z EFSI przyczyniło się do osiągnięcia celów każdego priorytetu. Wszystkie ewaluacje powinny być rozpatrywane przez komitet monitorujący i przesłane do Komisji.
4. Komisja może z własnej inicjatywy przeprowadzać ewaluacje programów. Informuje ona o tym instytucję zarządzającą, a wyniki są przesyłane instytucji zarządzającej i przedstawiane stosownemu komitetowi monitorującemu.
5. Ustępy 1, 2 oraz 3 niniejszego artykułu nie mają zastosowania do odrębnych programów, o których mowa w art. 39 ust. 4 lit. b).
Artykuł 57
Ewaluacja ex post
1. Ewaluacje ex post są przeprowadzane przez Komisję lub państwa członkowskie w ścisłej współpracy z Komisją. Ewaluacje ex post badają skuteczność i efektywność EFSI oraz ich wkład w realizację unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, uwzględniając wymierne cele określone w tej unijnej strategii, zgodnie ze szczegółowymi wymogami ustanowionymi w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
2. Ewaluacje ex post zostają zakończone do dnia 31 grudnia 2024 r.
3. Ewaluację ex post odrębnych programów, o których mowa w art. 39 ust. 4 lit. b) akapit pierwszy, przeprowadza Komisja do dnia 31 grudnia 2019 r.
4. Dla każdego z EFSI, do dnia 31 grudnia 2025 r. Komisja przygotowuje sprawozdanie podsumowujące główne wnioski wynikające z ewaluacji ex post.
TYTUŁ VI
POMOC TECHNICZNA
Artykuł 58
Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji
1. Z inicjatywy Komisji EFSI mogą wspierać działania w zakresie przygotowania i monitorowania, a także pomocy administracyjnej i technicznej, ewaluacji, audytu i kontroli, które są niezbędne do wdrażania niniejszego rozporządzenia.
Działania, o których mowa w akapicie pierwszym mogą zostać podejmowane bezpośrednio przez Komisję albo pośrednio, przez podmioty i osoby inne niż państwa członkowskie, zgodnie z art. 60 rozporządzenia finansowego.
Działania, o których mowa w akapicie pierwszym mogą w szczególności obejmować:
a)
pomoc w przygotowaniu i ocenie projektów, w tym wraz z EBI;
b)
wsparcie w zakresie wzmocnienia struktur instytucjonalnych i rozwoju zdolności administracyjnych w celu skutecznego zarządzania EFSI;
c)
badania związane ze sprawozdawczością Komisji w zakresie EFSI oraz sprawozdaniem na temat spójności;
d)
działania związane z analizą, zarządzaniem, monitorowaniem, wymianą informacji oraz wdrażaniem EFSI, a także działania odnoszące się do wdrażania systemów kontroli oraz pomocy technicznej i administracyjnej;
e)
ewaluacje, ekspertyzy, statystyki i badania, również o charakterze ogólnym, dotyczące obecnego i przyszłego funkcjonowania EFSI, które w stosownym przypadkach mogą być przeprowadzane przez EBI;
f)
przedsięwzięcia mające na celu rozpowszechnianie informacji, wspieranie tworzenia sieci, prowadzenia działań komunikacyjnych, podnoszenia świadomości, promowania współpracy i wymiany doświadczeń, w tym z państwami trzecimi.
g)
instalację, obsługę i łączenie informatycznych systemów zarządzania, monitorowania, audytu, kontroli i ewaluacji;
h)
przedsięwzięcia zmierzające do ulepszenia metod ewaluacji oraz wymiany informacji na temat doświadczeń w zakresie ewaluacji;
i)
przedsięwzięcia związane z audytem;
j)
wzmocnienie potencjału krajowego i regionalnego w zakresie planowania inwestycji, oceny potrzeb, przygotowanie, opracowywania i wdrażania instrumentów finansowych, wspólnych planów działania oraz dużych projektów, w tym wspólne inicjatywy z EBI;
k)
rozpowszechnianie dobrych praktyk, aby pomóc państwom członkowskim we wzmocnieniu potencjału właściwych partnerów, o których mowa w art. 5, i ich organizacji patronackich;
l)
działania mające na celu zidentyfikowanie, określenie priorytetów i wdrożenie reform strukturalnych i administracyjnych w odpowiedzi na wyzwania gospodarcze i społeczne w państwach członkowskich, które spełniają warunki określone w art. 24 ust. 1.
W celu zapewnienia większej skuteczności w informowaniu opinii publicznej oraz wzmocnienia efektu synergii między przedsięwzięciami komunikacyjnymi podejmowanymi z inicjatywy Komisji środki finansowe przeznaczone na przedsięwzięcia komunikacyjne na podstawie niniejszego rozporządzenia powinny również przyczyniać się do informowania na temat priorytetów politycznych Unii, o ile są one związane z ogólnymi celami niniejszego rozporządzenia.
2. Komisja ustanawia każdego roku swoje plany dotyczące rodzaju przedsięwzięć związanych z działaniami wymienionymi w ust. 1, w przypadku gdy przewidziano wkład EFSI, w drodze aktów wykonawczych.
Artykuł 59
Pomoc techniczna z inicjatywy państw członkowskich
1. Z inicjatywy państwa członkowskiego z EFSI mogą być wspierane przedsięwzięcia w zakresie przygotowania, zarządzania, monitorowania, ewaluacji, informacji i komunikacji, tworzenia sieci, rozpatrywania skarg oraz kontroli i audytu. EFSI mogą być wykorzystane przez państwo członkowskie do wspierania przedsięwzięć na rzecz zmniejszenia obciążenia administracyjnego dla beneficjentów, w tym przedsięwzięć takich jak systemy elektronicznej wymiany danych, oraz działań mających na celu wzmocnienie potencjału instytucji państwa członkowskiego i beneficjentów w zakresie zarządzania i wykorzystania tych funduszy. EFSI mogą być również wykorzystywane do wspierania przedsięwzięć mających na celu wzmocnienie potencjału właściwych partnerów zgodnie z art. 5 ust. 3 lit. e) oraz wymiany dobrych praktyk między nimi. Przedsięwzięcia, o których mowa w niniejszym ustępie mogą dotyczyć poprzednich oraz kolejnych okresów programowania.
2. Przepisy dotyczące poszczególnych funduszy mogą dodawać lub wyłączać przedsięwzięcia, które mogą być finansowane w ramach pomocy technicznej każdego EFSI.
TYTUŁ VII
WSPARCIE FINANSOWE Z EFSI
ROZDZIAŁ I
Wsparcie z EFSI
Artykuł 60
Określanie stóp dofinansowania
1. Stopę lub stopy dofinansowania i maksymalną kwotę pomocy z EFSI ustala się decyzją Komisji w sprawie przyjęcia programu, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
2 Działania pomocy technicznej realizowane z inicjatywy lub w imieniu Komisji mogą być finansowane w 100 %.
Artykuł 61
Operacje generujące dochód po ukończeniu
1. Niniejszy artykuł ma zastosowanie do operacji generujących dochód po ich ukończeniu. Do celów niniejszego artykułu „dochód” oznacza wpływy środków pieniężnych z bezpośrednich wpłat dokonywanych przez użytkowników za towary lub usługi zapewniane przez daną operację, jak np. opłaty ponoszone bezpośrednio przez użytkowników za użytkowanie infrastruktury, sprzedaż lub dzierżawę gruntu lub budynków lub opłaty za usługi, pomniejszone o wszelkie koszty operacyjne i koszty odtworzenia wyposażenia krótkotrwałego poniesione w okresie odniesienia. Oszczędności kosztów działalności osiągnięte przez operację są traktowane jako dochody, chyba że są skompensowane równoważnym zmniejszeniem dotacji na działalność.
W przypadku gdy nie wszystkie koszty inwestycji są kwalifikowalne, dochód zostaje przyporządkowany pro rata do kwalifikowalnych i niekwalifikowalnych części kosztu inwestycji.
2. Kwalifikowalne koszty operacji, która ma być dofinansowana z EFSI, są z góry pomniejszane z uwzględnieniem potencjału generowania dochodów przez daną operację w określonym okresie odniesienia obejmującym zarówno realizację tej operacji, jak i okres po jej ukończeniu.
3. Potencjalne dochody operacji są określane z góry za pomocą jednej z poniższych metod, wybranej przez instytucję zarządzającą dla danego sektora, podsektora lub rodzaju operacji:
a)
zastosowanie zryczałtowanej procentowej stawki dochodów określonej dla sektora lub podsektora właściwego dla danej operacji, zdefiniowanej w załączniku V lub w którymkolwiek z aktów delegowanych, o których mowa w akapicie drugim, trzecim i czwartym;
b)
obliczenie zdyskontowanego dochodu danej operacji z uwzględnieniem okresu odniesienia odpowiedniego dla danego sektora lub podsektora właściwego dla danej operacji, zwykle oczekiwanej rentowności dla danej kategorii inwestycji, zastosowania zasady „zanieczyszczający płaci” oraz, w stosownych przypadkach, zastosowania zasady sprawiedliwości w powiązaniu ze względną zamożnością danego państwa członkowskiego lub regionu.
Komisja jest upoważniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149, aby w należycie uzasadnionych przypadkach dokonać dostosowania stawek zryczałtowanych ustalonych w załączniku V, z uwzględnieniem - w stosownych przypadkach - danych historycznych, możliwości odzyskania kosztów i zasady „zanieczyszczający płaci”.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania zgodnie z art. 149 aktów delegowanych ustanawiających stawki zryczałtowane dla sektorów lub podsektorów w dziedzinie TIK, badań, rozwoju i innowacji oraz efektywności energetycznej. Komisja powiadomi Parlament Europejski i Radę o aktach delegowanych nie później niż dnia 30 czerwca 2015 r.
Ponadto, w należycie uzasadnionych przypadkach, Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 w celu dodania do załącznika V sektorów lub podsektorów, w tym podsektorów w ramach sektorów wchodzących w zakres celów tematycznych określonych w art. 9 akapit pierwszy i wspieranych przez EFSI.
W przypadku stosowania metody, o której mowa w lit. a) akapit pierwszy, całość dochodów wygenerowanych w czasie realizacji i po ukończeniu danej operacji uznaje się za uwzględnione poprzez zastosowanie stawki zryczałtowanej i dlatego nie odejmuje się ich w późniejszym okresie od kwalifikowalnych wydatków danej operacji.
Gdy zryczałtowana stawka dla nowego sektora lub podsektora została określona w drodze przyjęcia aktu delegowanego zgodnie z akapitem trzecim i czwartym, instytucja zarządzająca może postanowić o zastosowaniu w odniesieniu do nowych operacji związanych z odnośnym sektorem lub podsektorem metody wskazanej w lit. a) akapit pierwszy.
Komisja jest uprawniona do przyjęcia zgodnie z art. 149 aktów delegowanych określających metodę, o której mowa w lit. b) akapit pierwszy. W przypadku stosowania tej metody, całość dochodów wygenerowanych w czasie realizacji danej operacji, pochodzących ze źródeł dochodów nieuwzględnionych przy określaniu potencjalnego dochodu danej operacji, odejmuje się od kwalifikowalnych wydatków tej operacji, nie później niż we wniosku o płatność końcową złożonym przez beneficjenta.
4. Metoda, według której dochody odejmowane są od wydatków operacji uwzględnionych we wniosku o płatność przedkładanym Komisji są określane zgodnie z przepisami krajowymi.
5. Jako rozwiązanie alternatywne wobec stosowania metod określonych w ust. 3, maksymalna stopa dofinansowania, o której mowa w art. 60 ust. 1, może na wniosek państwa członkowskiego zostać zmniejszona w momencie przyjęcia programu w odniesieniu do priorytetu lub środka, w ramach którego wszystkie operacje, które mają być wspierane w ramach tego priorytetu lub środka, mogłyby stosować jednolitą stawkę zryczałtowaną zgodnie z ust. 3 lit. a) akapit pierwszy. Zmniejszenie to nie może być mniejsze niż wartość obliczona przez pomnożenie maksymalnej unijnej stopy dofinansowania mającej zastosowanie na mocy przepisów właściwych dla danego funduszu przez odnośną stawkę zryczałtowaną, o której mowa w ust. 3 lit. a) akapit pierwszy.
W przypadku stosowania metody, o której mowa w pierwszym akapicie, całość dochodów wygenerowanych w czasie realizacji i po ukończeniu danej operacji uznaje się za uwzględnioną poprzez zastosowanie zmniejszonej stopy dofinansowania i dlatego nie odejmuje się tych dochodów w późniejszym okresie od kwalifikowalnych wydatków danych operacji.
6. W przypadku gdy nie ma możliwości obiektywnego określenia dochodów z wyprzedzeniem na podstawie jednej z metod określonych w ust. 3 lub 5, dochód wygenerowany w okresie trzech lat od zakończenia operacji lub do terminu na złożenie dokumentów dotyczących zamknięcia programu określonego w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy, w zależności od tego, który termin nastąpi wcześniej, jest odliczany od wydatków deklarowanych Komisji.
7. Ustępy 1-6 nie mają zastosowania do:
a)
operacji lub części operacji finansowanych wyłącznie z Europejskiego Funduszu Społecznego;
b)
operacji, których całkowity kwalifikowalny koszt przed zastosowaniem ust. 1-6 nie przekracza 1 000 000 EUR;
c)
pomocy zwrotnej udzielonej z zastrzeżeniem obowiązku spłaty w całości ani nagród;
d)
pomocy technicznej;
e)
wsparcia udzielanego instrumentom finansowym lub przez instrumenty finansowe;
f)
operacji, dla których wydatki publiczne przyjmują postać kwot ryczałtowych lub standardowych stawek jednostkowych,
g)
operacji realizowanych w ramach wspólnego planu działania;
h)
operacji, dla których kwoty lub stawki wsparcia są określone w załączniku I do rozporządzenia w sprawie EFRROW.
Niezależnie od lit. b) akapitu pierwszego niniejszego ustępu, w przypadku gdy państwo członkowskie stosuje ust. 5, może zawrzeć ono w odnośnym priorytecie lub środku operacje, których całkowity kwalifikowalny koszt przed zastosowaniem ust. 1-6 nie przekracza 1 000 000 EUR.
8. Ponadto ust. 1-6 nie mają zastosowania do operacji, dla których wsparcie w ramach programu stanowi:
a)
pomoc de minimis;
b)
zgodną z rynkiem wewnętrznym pomoc państwa dla MŚP, gdy stosuje się limit w zakresie dopuszczalnej intensywności lub kwoty pomocy państwa;
c)
zgodną z rynkiem wewnętrznym pomoc państwa, gdy przeprowadzono indywidualną weryfikację potrzeb w zakresie finansowania zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami dotyczącymi pomocy państwa.
Niezależnie od przepisów akapitu pierwszego instytucja zarządzająca może zastosować przepisy ust. 1-6 do operacji, które są objęte lit. a-c) akapit pierwszy niniejszego ustępu, jeżeli stanowią tak przepisy krajowe.
ROZDZIAŁ II
Szczególne przepisy dotyczące wsparcia z EFSI na rzecz partnerstw publiczno-prywatnych
Artykuł 62
Partnerstwa publiczno-prywatne (PPP)
EFSI mogą być wykorzystywane w celu wsparcia operacji PPP. Takie operacje PPP muszą być zgodne z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności dotyczącymi pomocy państwa i zamówień publicznych.
Artykuł 63
Beneficjent w operacjach PPP
1. W odniesieniu do operacji PPP i w drodze odstępstwa od art. 2 pkt 10 beneficjentem może być:
a)
podmiot prawa publicznego inicjujący daną operację, albo
b)
podmiot regulowany prawem prywatnym danego państwa członkowskiego („partner prywatny”), który został lub ma zostać wybrany do realizacji danej operacji.
2. Podmiot prawa publicznego inicjujący operację PPP może zaproponować, by partner prywatny, który ma zostać wybrany po zatwierdzeniu operacji, był beneficjentem na potrzeby wsparcia z EFSI. W takim przypadku decyzja zatwierdzająca ma charakter warunkowy do momentu, w którym instytucja zarządzająca upewni się, że wybrany partner prywatny spełnia i podejmuje wszystkie stosowne obowiązki beneficjenta zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
3. Partner prywatny wybrany do realizacji operacji może zostać zastąpiony jako beneficjent podczas realizacji, jeżeli jest to wymagane zgodnie z warunkami umowy PPP lub umowy dofinansowania między partnerem prywatnym a instytucją finansową współfinansującą daną operację. W takim przypadku nowy partner prywatny lub podmiot prawa publicznego zostaje beneficjentem, pod warunkiem że instytucja zarządzająca ma pewność, że nowy partner spełnia i podejmuje wszystkie stosowne obowiązki beneficjenta zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.
4. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 określających dodatkowe przepisy dotyczące zastąpienia beneficjenta i stosownych obowiązków.
5. Zastąpienie beneficjenta nie jest rozumiane jako zmiana własności w rozumieniu art. 71 ust. 1 lit. b), jeżeli odbywa się ono z poszanowaniem stosownych warunków ustanowionych w ust. 3 niniejszego artykułu i akcie delegowanym przyjętym zgodnie z ust. 4 niniejszego artykułu,
Artykuł 64
Wsparcie dla operacji PPP
1. W przypadku operacji PPP, gdy beneficjentem jest podmiot prawa publicznego, wydatki z tytułu operacji PPP poniesione i pokryte przez partnera prywatnego można, w drodze odstępstwa od art. 65 ust. 2, uznać za poniesione i pokryte przez beneficjenta oraz za ujęte we wniosku o płatność skierowanym do Komisji, z zastrzeżeniem spełnienia następujących warunków:
a)
beneficjent zawarł umowę PPP z partnerem prywatnym;
b)
instytucja zarządzająca potwierdziła, że wydatki deklarowane przez beneficjenta zostały opłacone przez partnera prywatnego i że operacja jest zgodna z mającymi zastosowanie przepisami unijnymi i krajowymi, z programem oraz z warunkami wsparcia dla danej operacji.
2. Płatności na rzecz beneficjentów dokonane w odniesieniu do wydatków ujętych we wniosku o płatność zgodnie z ust. 1 są wpłacane na rachunek powierniczy założony w tym celu na rzecz beneficjenta.
3. Środki wpłacone na rachunek powierniczy, o którym mowa w ust. 2, są wykorzystywane na płatności zgodnie z umową PPP, w tym na płatności, które mają zostać dokonane w przypadku rozwiązania umowy PPP.
4. Komisja jest upoważniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149, określających minimalne wymogi, które mają być zawarte w umowach PPP i które są niezbędne do zastosowania odstępstwa określonego w ust. 1 niniejszego artykułu, w tym przepisy dotyczące rozwiązania umowy PPP i mające na celu zapewnienie odpowiedniej ścieżki audytu.
ROZDZIAŁ III
Kwalifikowalność wydatków i trwałość
Artykuł 65
Kwalifikowalność
1. Kwalifikowalność wydatków ustala się na podstawie przepisów krajowych, z wyjątkiem przypadków, w których szczegółowe przepisy zostały ustanowione w niniejszym rozporządzeniu lub na jego podstawie bądź w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy lub na ich podstawie.
2. Wydatki kwalifikują się do otrzymania wkładu z EFSI, jeżeli zostały poniesione przez beneficjenta i zapłacone między dniem przedłożenia Komisji programu lub dniem 1 stycznia 2014 r., w zależności od tego, która data jest wcześniejsza, a dniem 31 grudnia 2023 r. Ponadto wydatki kwalifikują się do otrzymania wkładu z EFRROW tylko wówczas, jeżeli odpowiednia pomoc jest rzeczywiście wypłacona przez agencję płatniczą pomiędzy dniem 1 stycznia 2014 r. a dniem 31 grudnia 2023 r.
3. Na zasadzie odstępstwa od ust. 2 wydatki w ramach Inicjatywy na rzecz zatrudnienia ludzi młodych są kwalifikowalne od dnia 1 września 2013 r.
4. W przypadku kosztów refundowanych zgodnie z art. 67 ust. 1 lit. b) i c) akapit pierwszy przedsięwzięcia stanowiące podstawę do refundacji przeprowadza się w okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2023 r.
5. W drodze odstępstwa od ust. 4 data początkowa dotycząca kosztów refundowanych na podstawie art. 67 ust. 1 lit. b) i c) akapit pierwszy w przypadku przedsięwzięć w ramach Inicjatywy na rzecz zatrudnienia ludzi młodych powinna zostać wyznaczona na dzień 1 września 2013 r.
6. Operacje nie mogą zostać wybrane do wsparcia z EFSI, jeśli zostały one fizycznie ukończone lub w pełni zrealizowane przed przedłożeniem instytucji zarządzającej wniosku o dofinansowanie w ramach programu operacyjnego, niezależnie od tego, czy wszystkie powiązane płatności zostały dokonane przez beneficjenta.
7. Niniejszy artykuł stosuje się bez uszczerbku dla zasad kwalifikowalności pomocy technicznej z inicjatywy Komisji określonych w art. 58.
8. Niniejszy ustęp ma zastosowanie do operacji generujących dochód w czasie ich wdrażania i do których nie ma zastosowania art. 61 ust. 1-6.
Kwalifikowalne wydatki danej operacji, które mają być dofinansowane z EFSI, są pomniejszane o dochód, który nie został wzięty pod uwagę w czasie zatwierdzania operacji, wygenerowany bezpośrednio wyłącznie podczas jej wdrażania, nie później niż w momencie złożenia przez beneficjenta wniosku o płatność końcową. W przypadku gdy nie wszystkie koszty inwestycji są kwalifikowalne, dochód zostaje przyporządkowany pro rata do kwalifikowalnych i niekwalifikowalnych części kosztów inwestycji.
Niniejszy ustęp nie ma zastosowania do:
a)
pomocy technicznej;
b)
instrumentów finansowych;
c)
pomocy zwrotnej udzielonej z zastrzeżeniem obowiązku spłaty w całości;
d)
nagród;
e)
operacji objętych zasadami pomocy państwa;
f)
operacji, w przypadku których wsparcie publiczne przybiera postać kwot ryczałtowych lub standardowych stawek jednostkowych, jeżeli dochód został z góry uwzględniony;
g)
operacji realizowanych w ramach wspólnego planu działania, jeżeli dochód został z góry uwzględniony;
h)
operacji, dla których kwoty lub stopy wsparcia są określone w załączniku I do rozporządzenia w sprawie EFRROW, lub
i)
operacji, dla których łączne koszty kwalifikowalne nie przekraczają 50 000 EUR.
Do celów niniejszego artykułu i art. 61 wszelkie płatności otrzymane przez beneficjenta z tytułu kar umownych na skutek naruszenia umowy zawartej między beneficjentem a stronami trzecimi, lub które miały miejsce w wyniku wycofania przez stronę trzecią oferty wybieranej w ramach przepisów o zamówieniach publicznych („wadium”) nie są uznawane za dochód i nie są odejmowane od kwalifikowalnych wydatków operacji.
9. Wydatki, które stają się kwalifikowalne w wyniku zmiany programu, kwalifikują się dopiero od daty przedłożenia Komisji wniosku o zmianę lub, w przypadku stosowania art. 96 ust. 11, od daty wejścia w życie decyzji zmieniającej program.
Zasady szczególne dotyczące EFMR mogą odbiegać od akapitu pierwszego.
10. Na zasadzie odstępstwa od przepisów ust. 9 szczegółowe przepisy dotyczące rozpoczęcia okresu kwalifikowalności mogą zostać ustalone w rozporządzeniu w sprawie EFRROW.
11. Operacja może otrzymać wsparcie pochodzące zarówno z przynajmniej jednego EFSI lub z przynajmniej jednego programu, jak i z innych instrumentów unijnych, pod warunkiem że pozycje wydatków ujęte we wniosku o refundację przez jeden z EFSI nie są objęte ani wsparciem z innego unijnego funduszu lub instrumentu unijnego, ani wsparciem z tego samego funduszu w ramach innego programu.
Artykuł 66
Formy wsparcia
Wsparcie EFSI przyjmuje formę dotacji, nagród, pomocy zwrotnej i instrumentów finansowych, bądź też ich kombinacji.
W przypadku pomocy zwrotnej wsparcie zwrócone podmiotowi, który go udzielił, lub innej właściwej instytucji państwa członkowskiego jest przechowywane na oddzielnym rachunku lub wydzielone za pomocą kodów księgowych i ponownie wykorzystywane do tego samego celu lub zgodnie z celami programu.
Artykuł 67
Formy dotacji i pomocy zwrotnej
1. Dotacje i pomoc zwrotna mogą przyjmować następujące formy:
a)
zwrotu kosztów kwalifikowalnych, które zostały rzeczywiście poniesione i zapłacone, wraz, w stosownych przypadkach, z wkładami rzeczowymi i amortyzacją;
b)
standardowych stawek jednostkowych;
c)
kwot ryczałtowych nieprzekraczających 100 000 EUR wkładu publicznego;
d)
finansowania w oparciu o stawki ryczałtowe, obliczonego przez zastosowanie wartości procentowej do jednej lub kilku kategorii kosztów.
Przepisy dotyczące poszczególnych funduszy mogą ograniczyć formy dotacji i pomocy zwrotnej mające zastosowanie do określonych operacji.
2. Na zasadzie odstępstwa od przepisów ust. 1 dodatkowe formy dotacji i metody obliczania mogą zostać ustalone w rozporządzeniu w sprawie EFMR.
3. Możliwe formy, o których mowa w ust. 1, można łączyć wyłącznie w przypadku, gdy każda z nich dotyczy innej kategorii kosztów, lub w przypadku, gdy są one stosowane do odrębnych projektów stanowiących część operacji lub do kolejnych etapów operacji.
4. Jeżeli operacja lub projekt stanowiący część operacji są realizowane wyłącznie za pośrednictwem zamówień publicznych na wykonanie robót budowlanych, dostawę towarów lub świadczenie usług, zastosowanie ma tylko ust. 1 lit. a) akapit pierwszy. Jeżeli zamówienie publiczne w ramach operacji lub projektu stanowiącego część operacji jest ograniczone do niektórych kategorii kosztów, mogą być stosowane wszystkie możliwości, o których mowa w ust. 1.
5. Kwoty, o których mowa w ust. 1 lit. b), c) i d) akapit pierwszy, ustala się na jeden z następujących sposobów:
a)
za pomocą rzetelnej, sprawiedliwej i weryfikowalnej metody obliczeń w oparciu o:
(i)
dane statystyczne bądź inne obiektywne informacje;
(ii)
zweryfikowane dane historyczne poszczególnych beneficjentów; albo
(iii)
zastosowanie zwykłej praktyki księgowania kosztów poszczególnych beneficjentów;
b)
zgodnie z przepisami o stosowaniu odpowiednich stawek jednostkowych, kwot ryczałtowych i stawek ryczałtowych mających zastosowanie w ramach innych polityk Unii w przypadku podobnego rodzaju operacji i beneficjenta;
c)
zgodnie z przepisami o stosowaniu odpowiednich stawek jednostkowych, kwot ryczałtowych i stawek ryczałtowych stosowanych w ramach systemów dotacji finansowanych w całości przez państwo członkowskie w przypadku podobnego rodzaju operacji i beneficjenta;
d)
stosując stawki ustalone niniejszym rozporządzeniem lub przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy;
e)
stosując szczegółowe metody ustalania kwot ustanowione zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
6. Dokument określający warunki wsparcia dla każdej operacji określa metodę, którą należy stosować do określania kosztów operacji, oraz warunki płatności dotacji.
Artykuł 68
Finansowanie w oparciu o stawki ryczałtowe w przypadku kosztów pośrednich i kosztów personelu w odniesieniu do dotacji i pomocy zwrotnej
1. W przypadku gdy realizacja operacji prowadzi do powstania kosztów pośrednich, mogą one być obliczone według stawki ryczałtowej w jeden z następujących sposobów:
a)
według stawki ryczałtowej w wysokości do 25 % bezpośrednich kosztów kwalifikowalnych, z zastrzeżeniem, że stawka jest obliczana na podstawie rzetelnej, sprawiedliwej i weryfikowalnej metody obliczeń lub metody stosowanej w ramach systemów dotacji finansowanych w całości przez państwo członkowskie w przypadku podobnego rodzaju operacji i beneficjenta;
b)
według stawki ryczałtowej w wysokości do 15 % bezpośrednich kwalifikowalnych kosztów personelu, przy czym państwo członkowskie nie jest zobowiązane do dokonania żadnych obliczeń w celu ustalenia stawki mającej zastosowanie;
c)
według stawki ryczałtowej stosowanej do kosztów bezpośrednich kwalifikowalnych na podstawie istniejących metod i odpowiednich stawek stosowanych w ramach innych polityk Unii w przypadku podobnego rodzaju operacji i beneficjenta.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych, zgodnie z art. 149, dotyczących definicji stawki ryczałtowej i powiązanych metod, o których mowa w akapicie pierwszym lit. c) niniejszego ustępu.
2. Do celów określenia wysokości kosztów personelu związanych z realizacją operacji, mająca zastosowanie stawka godzinowa może zostać obliczona poprzez podzielenie ostatnich udokumentowanych rocznych kosztów zatrudnienia brutto przez 1 720 godzin.
Artykuł 69
Szczególne zasady kwalifikowalności w przypadku dotacji i pomocy zwrotnej
1. Wkłady rzeczowe w formie robót budowlanych, towarów, usług, gruntów i nieruchomości, w przypadku których nie dokonano żadnych płatności w gotówce potwierdzonych fakturami lub dokumentami o równoważnej wartości dowodowej, mogą stanowić wydatki kwalifikowalne, pod warunkiem że przewidują to zasady kwalifikowalności EFSI i programu operacyjnego oraz z zastrzeżeniem spełnienia wszystkich wymienionych poniżej kryteriów:
a)
wydatki publiczne wypłacane na rzecz operacji obejmujące wkłady rzeczowe nie przekraczają łącznych wydatków kwalifikowanych, z wyłączeniem wkładów rzeczowych, na zakończenie operacji;
b)
wartość przypisana wkładom rzeczowym nie przekracza kosztów ogólnie przyjętych na danym rynku;
c)
wartość i dostarczenie wkładów rzeczowych mogą być poddane niezależnej ocenie i weryfikacji;
d)
w przypadku udostępnienia gruntu lub nieruchomości można dokonać płatności w gotówce do celów umowy leasingu o nominalnej rocznej wartości nieprzekraczającej jednej jednostki waluty państwa członkowskiego.
e)
w przypadku wkładów rzeczowych w formie nieodpłatnej pracy wartość takiej pracy jest określana z uwzględnieniem zweryfikowanego czasu poświęconego na pracę i wysokości wynagrodzenia za pracę równoważną.
Wartość gruntu lub nieruchomości, o której mowa w lit. d) akapit pierwszy niniejszego ustępu musi być poświadczana przez niezależnego, wykwalifikowanego eksperta lub należycie upoważniony organ urzędowy i nie przekracza limitu ustanowionego w ust. 3 lit. b).
2. Koszty amortyzacji mogą być uznane za kwalifikowalne pod następującymi warunkami:
a)
pozwalają na to zasady kwalifikowalności programu;
b)
kwota wydatków jest należycie uzasadniona dokumentami potwierdzającymi o wartości dowodowej równoważnej fakturom obejmującym koszty kwalifikowalne, jeżeli kwota ta jest zwracana w formie, o której mowa w art. 67 ust. 1 lit. a) akapit pierwszy;
c)
koszty odnoszą się wyłącznie do okresu wsparcia dla operacji;
d)
dotacje publiczne nie zostały wykorzystane na uzyskanie zamortyzowanych aktywów.
3. Następujące koszty są niekwalifikowalne w odniesieniu do wkładu z EFSI oraz kwoty wsparcia przekazywanej z Funduszu Spójności na rzecz instrumentu „Łącząc Europę”, o której mowa w art. 92 ust. 6:
a)
odsetki od zadłużenia, z wyjątkiem dotacji udzielonych w formie dotacji na spłatę odsetek lub dotacji na opłaty gwarancyjne;
b)
zakup gruntów niezabudowanych i zabudowanych na kwotę przekraczającą 10 % łącznych wydatków kwalifikowalnych dla danej operacji. W przypadku terenów opuszczonych oraz poprzemysłowych, na których znajdują się budynki, limit ten zostaje podniesiony do 15 %. W wyjątkowych i należycie uzasadnionych przypadkach limit może zostać podniesiony powyżej odnośnego ww. pułapu procentowego dla operacji dotyczących ochrony środowiska naturalnego;
c)
podatek od wartości dodanej (VAT), z wyjątkiem podatku którego nie można odzyskać na mocy prawodawstwa krajowego VAT.
Artykuł 70
Kwalifikowalność operacji w zależności od lokalizacji
1. Operacje otrzymujące wsparcie z EFSI, z zastrzeżeniem odstępstw, o których mowa w ust. 2 i 3, oraz przepisów dotyczących poszczególnych funduszy, są zlokalizowane na obszarze objętym programem.
2. Instytucja zarządzająca może zgodzić się, aby operacja była wdrażana poza obszarem objętym programem, ale na terytorium Unii, pod warunkiem że spełnione są wszystkie następujące warunki:
a)
operacja przynosi korzyść dla obszaru objętego programem;
b)
łączna kwota alokowana w ramach programu na operacje zlokalizowane poza obszarem objętym programem nie przekracza 15 % wsparcia z EFRR, Funduszu Spójności i EFMR na poziomie priorytetu, lub 5 % wsparcia z EFRROW na poziomie programu;
c)
komitet monitorujący wyraził zgodę na operację lub rodzaje operacji, których to dotyczy;
d)
obowiązki instytucji zarządzających programem w odniesieniu do zarządzania, kontroli i audytu operacji są pełnione przez instytucje odpowiedzialne za program, w ramach którego udziela się wsparcia danej operacji, lub instytucje te zawierają umowy z instytucjami na obszarze, na którym dana operacja jest wdrażana.
3. W przypadku operacji dotyczących pomocy technicznej lub działań promocyjnych wydatki mogą być ponoszone poza terytorium Unii, jeśli spełnione są warunki określone w ust. 2 lit. a) oraz wymogi dotyczące zarządzania, kontroli i audytu operacji.
4. Ustępy 1-3 nie mają zastosowania do programów EWT, natomiast ustępy 2 i 3 nie mają zastosowania do programów operacyjnych wspieranych przez EFS.
Artykuł 71
Trwałość operacji
1. W przypadku operacji obejmującej inwestycje w infrastrukturę lub inwestycje produkcyjne dokonuje się zwrotu wkładu z EFSI, jeżeli w okresie pięciu lat od płatności końcowej na rzecz beneficjenta lub w okresie ustalonym zgodnie z zasadami pomocy państwa, tam gdzie ma to zastosowanie, zajdzie którakolwiek z poniższych okoliczności:
a)
zaprzestanie działalności produkcyjnej lub przeniesienie jej poza obszar objęty programem;
b)
zmiana własności elementu infrastruktury, która daje przedsiębiorstwu lub podmiotowi publicznemu nienależne korzyści;
c)
istotna zmiana wpływająca na charakter operacji, jej cele lub warunki wdrażania, która mogłaby doprowadzić do naruszenia jej pierwotnych celów.
Kwoty nienależnie wypłacone w odniesieniu do takiej operacji są odzyskiwane przez państwo członkowskie w wysokości proporcjonalnej do okresu, w którym nie spełniono wymogów.
Państwa członkowskie mogą skrócić okres ustalony w akapicie pierwszym do trzech lat w przypadkach dotyczących utrzymania inwestycji lub miejsc pracy stworzonych przez MŚP.
2. W przypadku operacji obejmującej inwestycje w infrastrukturę lub inwestycje produkcyjne dokonuje się zwrotu wkładu z EFSI, jeżeli w okresie 10 lat od płatności końcowej na rzecz beneficjenta działalność produkcyjna podlega przeniesieniu poza obszar Unii, z wyjątkiem przypadku, gdy beneficjentem jest MŚP. W przypadku gdy wkład z EFSI stanowi pomoc państwa, okres 10 lat zostaje zastąpiony terminem mającym zastosowanie na mocy przepisów dotyczących pomocy państwa.
3. W przypadku operacji wspieranych z EFS oraz operacji wspieranych z innych EFSI, które nie są inwestycjami w infrastrukturę lub inwestycjami produkcyjnymi, dokonuje się zwrotu wkładu z funduszu tylko wtedy, gdy są one objęte obowiązkiem utrzymania inwestycji zgodnie z obowiązującymi zasadami pomocy państwa oraz jeżeli zaprzestano działalności produkcyjnej lub ją relokowano w okresie ustalonym w tych zasadach.
4. Ustępy 1, 2 i 3 nie mają zastosowania do wkładów na rzecz instrumentów finansowych lub dokonywanych przez takie instrumenty lub na rzecz operacji, w przypadku których zaprzestano działalności produkcyjnej spowodowanego upadłością niewynikającą z oszukańczego bankructwa.
5. Ustępy 1, 2 i 3 nie mają zastosowania do osób fizycznych, które są beneficjentem wsparcia inwestycyjnego i po zakończeniu operacji inwestycyjnej kwalifikują się do otrzymania wsparcia i otrzymują wsparcie na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1309/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r., jeżeli dana inwestycja jest bezpośrednio związana z rodzajem działalności uznanym za kwalifikujący się do pomocy z Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji.
TYTUŁ VIII
ZARZĄDZANIE I KONTROLA
ROZDZIAŁ I
Systemy zarządzania i kontroli
Artykuł 72
Ogólne zasady funkcjonowania systemów zarządzania i kontroli
Systemy zarządzania i kontroli, zgodnie z art. 4 ust. 8, zapewniają:
a)
określenie funkcji poszczególnych podmiotów zaangażowanych w zarządzanie i kontrolę oraz podział funkcji w obrębie każdej z nich;
b)
zgodność z zasadą rozdzielności funkcji pomiędzy tymi podmiotami i w ich obrębie;
c)
funkcjonowanie procedur dla zapewnienia poprawności i prawidłowości deklarowanych wydatków;
d)
systemy komputerowe służące prowadzeniu księgowości, przechowywaniu i przekazywaniu danych finansowych i danych na temat wskaźników, dla celów monitorowania i sprawozdawczości;
e)
systemy sprawozdawczości i monitorowania, w przypadku gdy podmiot odpowiedzialny za zarządzanie programem powierza wykonywanie zadań mu podmiotowi;
f)
rozwiązania w zakresie audytu funkcjonowania systemów zarządzania i kontroli;
g)
systemy i procedury w celu zapewnienia właściwej ścieżki audytu;
h)
zapobieganie nieprawidłowościom, w tym nadużyciom finansowym, oraz ich wykrywanie i korygowanie, oraz odzyskiwanie kwot nienależnie wypłaconych wraz z odsetkami z tytułu zwrotu tych kwot po terminie.
Artykuł 73
Obowiązki w ramach zarządzania dzielonego
Zgodnie z zasadą zarządzania dzielonego państwa członkowskie i Komisja są odpowiedzialne za zarządzanie programami i za ich kontrolę zgodnie z ich obowiązkami określonymi w niniejszym rozporządzeniu i w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
Artykuł 74
Obowiązki państw członkowskich
1. Państwa członkowskie wypełniają obowiązki w zakresie zarządzania, kontroli i audytu oraz przyjmują na siebie wynikające z tego obowiązki określone w przepisach w sprawie zarządzania dzielonego ustanowionych w rozporządzeniu finansowym i w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
2. Państwa członkowskie zapewniają, aby systemy zarządzania i kontroli programów były ustanawiane zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy oraz aby systemy te funkcjonowały skutecznie.
3. Państwa członkowskie zapewniają skuteczne rozwiązania w zakresie badania skarg dotyczących EFSI. Za określenie zakresu, przepisów i procedur dotyczących tych rozwiązań odpowiadają państwa członkowskie stosownie do ich ram prawnych i instytucjonalnych. Na wniosek Komisji państwa członkowskie badają skargi złożone do Komisji, jeśli skargi te mieszczą się w zakresie określonych przez nie rozwiązań. Państwa członkowskie informują Komisję o wynikach tych badań na jej wniosek.
4. Każda oficjalna wymiana informacji między państwem członkowskim a Komisją odbywa się z wykorzystaniem systemu elektronicznej wymiany danych. Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające warunki, które ma spełniać taki system elektronicznej wymiany danych. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
ROZDZIAŁ II
Kompetencje i uprawnienia Komisji
Artykuł 75
Kompetencje i uprawnienia Komisji
1. Komisja, na podstawie dostępnych informacji, w tym informacji na temat desygnacji podmiotów odpowiedzialnych za zarządzanie i kontrolę, dokumentów przedstawianych co roku, zgodnie z art. 59 ust. 5 rozporządzenia finansowego, przez te desygnowane podmioty, sprawozdań z kontroli, rocznych sprawozdań z wdrażania oraz na podstawie audytów przeprowadzonych przez podmioty krajowe i unijne, upewnia się, że państwa członkowskie ustanowiły systemy zarządzania i kontroli, które są zgodne z niniejszym rozporządzeniem i przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy oraz że systemy te funkcjonują skutecznie w okresie wdrażania programów.
2. Urzędnicy lub upoważnieni przedstawiciele Komisji mogą przeprowadzać audyty lub kontrole na miejscu, pod warunkiem dokonania powiadomienia właściwej instytucji krajowej z wyprzedzeniem co najmniej dwunastu dni roboczych, z wyjątkiem pilnych przypadków. Komisja przestrzega zasady proporcjonalności, poprzez uwzględnienie potrzeby uniknięcia nieuzasadnionego powielania audytów lub kontroli przeprowadzanych przez państwa członkowskie, poziomu ryzyka dla budżetu Unii i potrzeby zminimalizowania obciążeń administracyjnych dla beneficjentów zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy. Zakres takich audytów lub kontroli może obejmować w szczególności weryfikację skuteczności funkcjonowania systemów zarządzania i kontroli w ramach programu lub jego części oraz ocenę należytego zarządzania finansami w odniesieniu do operacji lub programów. W takich audytach lub kontrolach mogą uczestniczyć urzędnicy lub upoważnieni przedstawiciele państwa członkowskiego.
Urzędnicy Komisji lub jej upoważnieni przedstawiciele, należycie umocowani do przeprowadzania audytów lub kontroli na miejscu, mają dostęp do wszystkich niezbędnych zapisów, dokumentów i metadanych, niezależnie od formy, w jakiej są one przechowywane, odnoszących się do operacji wspieranych z EFSI lub do systemów zarządzania i kontroli. Państwa członkowskie przekazują Komisji na jej wniosek kopie takich zapisów, dokumentów i metadanych.
Określone w niniejszym ustępie uprawnienia nie mają wpływu na stosowanie przepisów krajowych, które zastrzegają niektóre działania dla podmiotów specjalnie wyznaczonych na mocy prawodawstwa krajowego. Urzędnicy i upoważnieni przedstawiciele Komisji nie uczestniczą między innymi w rewizjach domowych ani w formalnych przesłuchaniach osób przeprowadzanych w ramach prawodawstwa krajowego. Jednakże tacy urzędnicy i przedstawiciele mają dostęp do uzyskanych w ten sposób informacji bez uszczerbku dla kompetencji sądów krajowych i z pełnym uwzględnieniem praw podstawowych zainteresowanych podmiotów prawnych.
3. Komisja może zażądać od państwa członkowskiego, aby podjęło działania niezbędne do zapewnienia skutecznego funkcjonowania jego systemów zarządzania i kontroli lub prawidłowości wydatków zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
TYTUŁ IX
ZARZĄDZANIE FINANSOWE, BADANIE I ZATWIERDZANIE ZESTAWIEŃ WYDATKÓW I KOREKTY FINANSOWE, ANULOWANIE ZOBOWIĄZAŃ
ROZDZIAŁ I
Zarządzanie finansowe
Artykuł 76
Zobowiązania budżetowe
Zobowiązania budżetowe Unii w odniesieniu do każdego programu są podejmowane w ratach rocznych dla każdego funduszu w okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. Zobowiązania budżetowe związane z rezerwą wykonania w każdym programie są podejmowane oddzielnie od zobowiązań dla pozostałej alokacji dla programu.
Decyzja Komisji w sprawie przyjęcia programu stanowi decyzję w sprawie finansowania w rozumieniu art. 84 rozporządzenia finansowego, a po jej notyfikacji zainteresowanemu państwu członkowskiemu - zobowiązanie prawne w rozumieniu tego rozporządzenia.
W przypadku każdego programu zobowiązanie budżetowe odnoszące się do pierwszej raty następuje po przyjęciu tego programu przez Komisję.
Zobowiązania budżetowe odnoszące się do kolejnych rat są podejmowane przez Komisję przed dniem 1 maja każdego roku na podstawie decyzji, o której mowa w akapicie drugim niniejszego artykułu, z wyjątkiem sytuacji, w której zastosowanie ma art. 16 rozporządzenia finansowego.
Jeżeli w wyniku zastosowania ram wykonania zgodnie z art. 22 okazało się, że nie osiągnięto celów pośrednich dla priorytetów, Komisja anuluje w razie potrzeby odpowiednie odnoszące się do rezerwy wykonania środki przeznaczone na zobowiązania dla tych programów i udostępnia je ponownie innym programom, których alokacja została zwiększona w wyniku zmiany programów przyjętej przez Komisję zgodnie z art. 22 ust. 5.
Artykuł 77
Wspólne zasady dotyczące płatności
1. Komisja dokonuje płatności wkładu z EFSI na rzecz każdego programu zgodnie ze środkami budżetowymi i z zastrzeżeniem dostępności środków. Każdą płatność księguje się w ramach najwcześniej otwartego zobowiązania budżetowego odpowiedniego funduszu.
2. Płatności związane z zobowiązaniami dotyczącymi rezerwy wykonania nie są dokonywane przed ostateczną alokacją rezerwy wykonania, zgodnie z art. 22 ust. 3 i 4.
3. Płatności dokonuje się w formie płatności zaliczkowej, płatności okresowych oraz płatności salda końcowego.
4. Dla form wsparcia na podstawie art. 67 ust. 1 lit. b), c) i d) akapit pierwszy oraz na podstawie art. 68 i 69 koszty obliczone na mającej zastosowanie podstawie są traktowane jako wydatki kwalifikowalne.
Artykuł 78
Wspólne zasady obliczania płatności okresowych oraz płatności salda końcowego
Przepisy dotyczące poszczególnych funduszy ustanawiają zasady obliczania kwoty refundowanej jako płatności okresowe i płatność salda końcowego. Kwota ta jest funkcją konkretnej stopy dofinansowania mającej zastosowanie do wydatków kwalifikowalnych.
Artykuł 79
Wnioski o płatność
1. Szczegółowe procedury i informacje, które należy przedłożyć odnośnie wniosków o płatność w odniesieniu do każdego EFSI są ustanowione w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
2. Wniosek o płatność przedkładany Komisji zawiera wszelkie informacje niezbędne Komisji do sporządzenia sprawozdań finansowych zgodnie z art. 68 ust. 3 rozporządzenia finansowego.
Artykuł 80
Stosowanie euro
Kwoty określone w programach przedstawianych przez państwa członkowskie, prognozach wydatków, deklaracjach wydatków, wnioskach o płatność, zestawieniu wydatków oraz wydatkach wymienionych w rocznych i końcowych sprawozdaniach z wdrażania są denominowane w euro.
Artykuł 81
Początkowe płatności zaliczkowe
1. Zgodnie z decyzją Komisji w sprawie przyjęcia programu kwota początkowych płatności zaliczkowych dla całego okresu programowania jest wypłacana przez Komisję. Kwota początkowych płatności zaliczkowych jest wypłacana w ratach zgodnie z potrzebami budżetowymi. Poziomy tych rat są określane w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
2. Początkowe płatności zaliczkowe są wykorzystywane wyłącznie do płatności na rzecz beneficjentów podczas realizacji programu i są w tym celu bezzwłocznie udostępniane podmiotowi odpowiedzialnemu za dokonywanie tych płatności.
Artykuł 82
Rozliczenie początkowych płatności zaliczkowych
Kwota wypłacona w ramach początkowych płatności zaliczkowych zostaje całkowicie rozliczona w sprawozdaniach finansowych Komisji nie później niż w momencie zamknięcia programu operacyjnego.
Artykuł 83
Wstrzymanie biegu terminu płatności
1. Termin płatności dla wniosku o płatność okresową może zostać wstrzymany przez delegowanego urzędnika zatwierdzającego w rozumieniu rozporządzenia finansowego na okres nieprzekraczający sześciu miesięcy, jeżeli:
a)
po otrzymaniu informacji od krajowej lub unijnej instytucji audytowej istnieją wyraźne dowody wskazujące na poważne defekty w funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli;
b)
delegowany urzędnik zatwierdzający musi przeprowadzić dodatkowe weryfikacje po uzyskaniu przez niego informacji sugerujących, że wydatek ujęty we wniosku o płatność jest związany z nieprawidłowością mającą poważne konsekwencje finansowe;
c)
nie przedłożono jednego z dokumentów wymaganych na podstawie art. 59 ust. 5 rozporządzenia finansowego.
Państwo członkowskie może wyrazić zgodę na przedłużenie okresu wstrzymania o kolejne trzy miesiące.
W zasadach szczegółowych dotyczących EFMR można określić szczególne podstawy wstrzymania płatności powiązane z nieprzestrzeganiem przez państwo członkowskie zasad obowiązujących w ramach wspólnej polityki rybołówstwa, które są proporcjonalne, uwzględniają charakter, wagę, czas trwania i powtarzanie się przypadków nieprzestrzegania tych zasad.
2. Delegowany urzędnik zatwierdzający ogranicza wstrzymanie do części wydatków ujętych we wniosku o płatność, której dotyczą elementy, o których mowa w ust. 1 akapit pierwszy, chyba że określenie takiej części wydatków jest niemożliwe. Delegowany urzędnik zatwierdzający niezwłocznie informuje pisemnie państwo członkowskie i instytucję zarządzającą o przyczynach wstrzymania i wzywa ich do zaradzenia sytuacji. Wstrzymanie jest znoszone przez delegowanego urzędnika zatwierdzającego niezwłocznie po podjęciu niezbędnych działań.
ROZDZIAŁ II
Badanie i zatwierdzanie zestawienia wydatków
Artykuł 84
Termin badania i zatwierdzania przez Komisję zestawienia wydatków
Do dnia 31 maja roku następującego po zakończeniu okresu sprawozdawczego Komisja, zgodnie z art. 59 ust. 6 rozporządzenia finansowego, stosuje procedury dotyczące badania i zatwierdzania zestawienia wydatków oraz informuje państwa członkowskie o tym, czy zatwierdza zestawienie, jako kompletne, rzetelne i prawdziwe zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
ROZDZIAŁ III
Korekty finansowe
Artykuł 85
Korekty finansowe dokonywane przez Komisję
1. Komisja dokonuje korekt finansowych w drodze anulowania całości lub części wkładu Unii do programu i odzyskania od państwa członkowskiego, w celu wyłączenia z finansowania unijnego wydatków, które naruszają obowiązujące przepisy prawa.
2. Naruszenie obowiązujących przepisów prawa prowadzi do korekty finansowej tylko w odniesieniu do wydatków, które zostały zadeklarowane Komisji, i wówczas, gdy spełniony jest jeden z następujących warunków:
a)
naruszenie miało wpływ na wybór przez właściwy podmiot operacji do wsparcia z EFSI lub w przypadku, gdy ze względu na charakter naruszenia nie jest możliwe ustalenie tego wpływu, lecz istnieje uzasadnione ryzyko, że naruszenie miało taki skutek;
b)
naruszenie miało wpływ na kwotę wydatków zadeklarowanych do refundacji z budżetu Unii lub w przypadku, gdy z uwagi na charakter naruszenia nie jest możliwe określenie jego wpływu finansowego, lecz istnieje uzasadnione ryzyko, że naruszenie miało taki skutek.
3. Przy podejmowaniu decyzji o korekcie finansowej na podstawie ust. 1 Komisja przestrzega zasady proporcjonalności, uwzględniając naturę i wagę naruszenia obowiązujących przepisów prawa oraz skutki finansowe tego naruszenia dla budżetu Unii. Komisja informuje Parlament Europejski o podjętych decyzjach odnośnie dokonania korekt finansowych.
4. Kryteria i procedury dotyczące dokonywania korekt finansowych ustanawia się w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
ROZDZIAŁ IV
Anulowanie zobowiązań
Artykuł 86
Zasady ogólne
1. Wszystkie programy podlegają procedurze anulowania zobowiązań określonej na podstawie tego, że kwoty związane z zobowiązaniem, które nie są objęte płatnością zaliczkową lub wnioskiem o płatność w określonym okresie, w tym wszelkimi wnioskami o płatność, w przypadku których całość lub część jest przedmiotem wstrzymania biegu terminu płatności lub zawieszenia płatności, zostają anulowane.
2. Zobowiązania odnoszące się do ostatniego roku tego okresu zostają anulowane zgodnie z przepisami mającymi zastosowanie do zamknięcia programów.
3. Przepisy dotyczące poszczególnych funduszy określają dokładne stosowanie zasady anulowania zobowiązań w odniesieniu do każdego EFSI.
4. Część zobowiązań, która w dalszym ciągu pozostaje otwarta, zostaje anulowana, jeżeli dokumenty wymagane do zamknięcia nie zostały przedłożone Komisji w terminach ustanowionych w przepisach dotyczących poszczególnych funduszy.
5. Zobowiązania budżetowe w odniesieniu do rezerwy wykonania podlegają wyłącznie procedurze anulowania określonej w ust. 4.
Artykuł 87
Wyjątki od anulowania zobowiązań
1. Kwotę, której dotyczy anulowanie, pomniejsza się o kwoty równe tej części zobowiązania budżetowego, w odniesieniu do której:
a)
operacje są zawieszone w wyniku postępowania prawnego lub odwołania administracyjnego o skutku zawieszającym; lub
b)
niemożliwe było złożenie wniosku o płatność z powodu działania siły wyższej mającej poważny wpływ na wdrażanie całości lub części programu.
Instytucje krajowe powołujące się na działanie siły wyższej, o której mowa w lit. b) akapit pierwszy wykazują jej bezpośrednie skutki dla wdrażania całości lub części programu.
Do celów lit. a) i b) akapitu pierwszego, z wnioskiem o zmniejszenie można wystąpić jeden raz, jeżeli zawieszenie lub działanie siły wyższej trwało nie dłużej niż jeden rok, lub taką liczbę razy, która odpowiada czasowi działania siły wyższej lub liczbie lat, jakie upłynęły między decyzją prawną lub administracyjną zawieszającą wdrażanie operacji a datą ostatecznej decyzji prawnej lub administracyjnej.
2. Państwo członkowskie przesyła Komisji informacje dotyczące wyjątków, o których mowa w ust. 1 lit. a) i b) akapitu pierwszego, w terminie do dnia 31 stycznia w odniesieniu do kwoty deklarowanej do końca poprzedniego roku.
Artykuł 88
Procedura
1. Komisja informuje państwo członkowskie i instytucję zarządzającą w odpowiednim terminie o każdorazowym wystąpieniu ryzyka zastosowania zasady anulowania zobowiązań na podstawie art. 86.
2. Komisja informuje państwo członkowskie i instytucję zarządzającą o kwocie anulowania wynikającej z informacji, które uzyskała na dzień 31 stycznia.
3. Państwo członkowskie ma dwa miesiące na zaakceptowanie kwoty, która ma zostać anulowana, lub przedstawienie swoich uwag.
4. Do dnia 30 czerwca państwo członkowskie przedkłada Komisji zmieniony plan finansowy uwzględniający w danym roku budżetowym zmniejszoną kwotę wsparcia w odniesieniu do jednego lub kilku priorytetów programu, biorąc pod uwagę w stosownych przypadkach alokacje według funduszu i według kategorii regionów. W przypadku braku takiego zgłoszenia Komisja dokonuje zmiany planu finansowego poprzez zmniejszenie wkładu z EFSI w danym roku budżetowym. Zmniejszenie to jest alokowane proporcjonalnie do każdego priorytetu.
5. Komisja, w drodze aktów wykonawczych, zmienia decyzję w sprawie przyjęcia programu nie później niż dnia 30 września.
CZĘŚĆ TRZECIA
PRZEPISY OGÓLNE MAJĄCE ZASTOSOWANIE DO EFRR, EFS I FUNDUSZU SPÓJNOŚCI
TYTUŁ I
CELE I RAMY FINANSOWE
ROZDZIAŁ I
Zadania, cele i zakres geograficzny wsparcia
Artykuł 89
Zadania i cele
1. Fundusze polityki spójności wnoszą wkład w opracowywanie i realizację działań Unii prowadzących do wzmocnienia jej spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej zgodnie z art. 174 TFUE.
Działania wspierane w ramach funduszy polityki spójności również przyczyniają się do realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu.
2. Do celów osiągnięcia zadań, o których mowa w ust. 1, realizowane są następujące cele:
a)
„Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” w państwach członkowskich i regionach - cel wspierany ze wszystkich funduszy polityki spójności; oraz
b)
„Europejska współpraca terytorialna” - cel wspierany z EFRR.
Artykuł 90
Cel „Inwestycje na rzecz celu wzrostu i zatrudnienia”
1. Fundusze strukturalne wspierają cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” we wszystkich regionach odpowiadających poziomowi 2 wspólnej klasyfikacji jednostek terytorialnych do celów statystycznych („regiony na poziomie NUTS 2”) ustanowionej rozporządzeniem (WE) nr 1059/2003 zmienionym rozporządzeniem (WE) nr 105/2007.
2. Środki na cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” zostają rozdzielone między następujące trzy kategorie regionów na poziomie NUTS 2:
a)
regiony słabiej rozwinięte, których PKB na mieszkańca jest niższy niż 75 % średniego PKB na mieszkańca UE-27;
b)
regiony przejściowe, których PKB na mieszkańca wynosi między 75 % a 90 % średniej PKB na mieszkańca UE-27;
c)
regiony lepiej rozwinięte, których PKB na mieszkańca jest wyższy niż 90 % średniej PKB na mieszkańca UE-27.
Klasyfikację regionów w ramach jednej z trzech kategorii określa się na podstawie porównania PKB na mieszkańca każdego regionu, mierzonego parytetem siły nabywczej i obliczanego na podstawie danych liczbowych Unii za okres od 2007 r. do 2009 r., do średniej PKB na mieszkańca UE-27 w tym samym okresie odniesienia.
3. Fundusz Spójności wspiera te państwa członkowskie, w których DNB na mieszkańca, mierzony parytetem siły nabywczej i obliczany na podstawie danych liczbowych Unii za okres od 2008 do 2010 r., wynosi mniej niż 90 % średniego DNB na mieszkańca UE-27 w tym samym okresie odniesienia.
Państwa członkowskie, które kwalifikują się do finansowania z Funduszu Spójności w 2013 r., lecz których nominalny DNB na jednego mieszkańca, obliczony zgodnie z akapitem pierwszym, przekracza 90 % średniego DNB na mieszkańca UE-27, otrzymują wsparcie z Funduszu Spójności przejściowo i na szczególnych zasadach.
4. Niezwłocznie po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia Komisja, w drodze aktu wykonawczego, przyjmuje decyzję ustanawiającą wykaz regionów spełniających kryteria dla jednej z trzech kategorii regionów, o których mowa w ust. 2, oraz państw członkowskich spełniających kryteria, o których mowa w ust. 3. Wykaz ten obowiązuje od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2020 r.
5. W 2016 r. Komisja dokonuje przeglądu kwalifikowalności państw członkowskich do otrzymania wsparcia z Funduszu Spójności na podstawie danych liczbowych dotyczących DNB na mieszkańca UE-27 za okres od 2012 r. do 2014 r. Państwa członkowskie, których nominalny DNB na mieszkańca spadnie poniżej 90 % średniego DNB na mieszkańca UE-27, na nowo kwalifikują się do otrzymania wsparcia z Funduszu Spójności, a państwa członkowskie, które kwalifikowały się do Funduszu Spójności i których nominalny DNB na jednego mieszkańca przekracza 90 %, tracą status kwalifikowalności i otrzymują wsparcie z Funduszu Spójności przejściowo i na szczególnych zasadach.
ROZDZIAŁ II
Ramy finansowe
Artykuł 91
Zasoby na rzecz spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej
1. Zasoby dla spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej dostępne na zobowiązania budżetowe w okresie 2014-2020 wynoszą 325 145 694 739 EUR według cen z 2011 r., zgodnie z rocznym podziałem przedstawionym w załączniku VI, z czego kwota 322 145 694 739 EUR stanowi zasoby ogólne przydzielone na EFRR, EFS i Fundusz Spójności a kwota 3 000 000 000 EUR stanowi szczególną alokację dla Inicjatywy na rzecz zatrudnienia ludzi młodych. Na potrzeby programowania, a następnie włączenia do budżetu Unii, kwota zasobów na rzecz spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej podlega indeksacji o 2 % rocznie.
2. Komisja, w drodze aktów wykonawczych, przyjmuje decyzję w sprawie rocznego podziału zasobów ogólnych między państwa członkowskie w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” i celu „Europejska współpraca terytorialna” oraz decyzję w sprawie rocznego podziału między państwa członkowskie zasobów ze szczególnej alokacji na Inicjatywę na rzecz zatrudnienia ludzi młodych, wraz z wykazem kwalifikujących się regionów, zgodnie z - odpowiednio - kryteriami i metodyką określonymi, odpowiednio, w załącznikach VII i VIII, nie naruszając przepisów ust. 3 niniejszego artykułu lub art. 92 ust. 8.
3. 0,35 % zasobów ogólnych po odliczeniu wsparcia na rzecz instrumentu „Łącząc Europę”, o którym mowa w art. 92 ust. 6, i pomocy dla osób najbardziej potrzebujących, o której mowa w art. 92 ust. 7, przeznacza się na pomoc techniczną z inicjatywy Komisji.
Artykuł 92
Zasoby na cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz cel „Europejska współpraca terytorialna”
1. Zasoby na cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” ustala się na poziomie 96,33 % zasobów ogólnych (tj. na kwotę 313 197 435 409 EUR) i przydziela się w następujący sposób:
a)
52,45 % (tj. kwota 164 279 015 916 EUR) dla regionów słabiej rozwiniętych;
b)
10,24 % (tj. kwota 32 084 931 311 EUR) dla regionów przejściowych;
c)
15,67 % (tj. kwota 49 084 308 755 EUR) dla regionów lepiej rozwiniętych;
d)
21,19 % (tj. kwota 66 362 384 703 EUR) dla państw członkowskich wspieranych przez Fundusz Spójności;
e)
0,44 % (tj. kwota 1 386 794 724 EUR) jako dodatkowe zasoby dla regionów najbardziej oddalonych, określonych w art. 349 TFUE, oraz regionów na poziomie NUTS 2 spełniających kryteria określone w art. 2 Protokołu nr 6 do Traktatu o przystąpieniu z 1994 r.
2. Oprócz kwot wymienionych w art. 91 oraz w ust. 1 niniejszego artykułu, w latach 2014 i 2015 zostaną udostępnione dodatkowe kwoty w wysokości, odpowiednio, 94 200 000 EUR i 92 400 000 EUR, jak określono w rozdziale „Dodatkowe dostosowanie” w załączniku VII. Kwoty te należy określić w decyzji Komisji, o której mowa w art. 91 ust. 2.
3. W 2016 r. Komisja - w ramach dostosowań technicznych na rok 2017, zgodnie z art. 4 i 5 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 1311/2013 - dokona przeglądu całkowitych alokacji w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” każdego państwa członkowskiego na lata 2017-2020, stosując metodę alokacji określoną w ust. 1 do 16 załącznika VII na podstawie najbardziej aktualnych dostępnych statystyk i porównania - w przypadku państw członkowskich, w stosunku do których miał zastosowanie górny limit środków przekazywanych z funduszy polityki spójności - między łącznym PKB danego kraju odnotowanym w latach 2014-2015 a łącznym PKB danego kraju w tym samym okresie oszacowanym w 2012 r., zgodnie z ust. 10 załącznika VII. W przypadku gdy wystąpi łączna rozbieżność wynosząca ponad +/- 5 % między alokacjami po przeglądzie a całkowitymi alokacjami, należy odpowiednio dostosować kwoty całkowitych alokacji. Zgodnie z art. 5 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 1311/2013 dostosowania zostaną rozłożone równo w latach 2017-2020, a odpowiadające im pułapy ram finansowych zostaną odpowiednio zmienione. Całkowity wynik dostosowań netto, bez względu na to, czy będzie on dodatni czy ujemny, nie powinien przekraczać 4 000 000 000 EUR. W wyniku dostosowania technicznego Komisja, w drodze aktu wykonawczego, podejmuje decyzję określającą zmienioną roczną alokację zasobów ogólnych dla każdego państwa członkowskiego.
4. Aby zapewnić wystarczający poziom inwestycji w zatrudnienie ludzi młodych, mobilność pracowników, wiedzę, włączenie społeczne i zwalczanie ubóstwa, alokowany w każdym państwie członkowskim na EFS udział zasobów funduszy strukturalnych dostępnych na potrzeby programowania dla programów operacyjnych w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” jest niemniejszy niż odpowiedni udział EFS dla danego państwa członkowskiego określony w ramach programów operacyjnych dla celów Konwergencja oraz Konkurencyjność regionalna i zatrudnienie na okres programowania 2007-2013. Do tego udziału każdemu państwu członkowskiemu dodaje się dodatkowy udział procentowy określony zgodnie z metodą wskazaną w załączniku IX w celu zagwarantowania, że udział EFS, rozumiany jako procentowy udział w całości środków funduszy polityki spójności na szczeblu Unii, z wyłączeniem wsparcia z Funduszu Spójności na rzecz infrastruktury transportowej w ramach instrumentu „Łącząc Europę”, o którym mowa w ust. 6, oraz wsparcia z funduszy strukturalnych na rzecz osób najbardziej potrzebujących, o którym mowa w ust. 7, nie był w państwach członkowskich mniejszy niż 23,1 %. Do celów niniejszego ustępu inwestycje z EFS w Inicjatywę na rzecz zatrudnienia ludzi młodych uznaje się za część udziału funduszy strukturalnych alokowanego na EFS.
5. Środki na Inicjatywę na rzecz zatrudnienia ludzi młodych wynoszą 3 000 000 000 EUR ze szczególnej alokacji na tę inicjatywę i co najmniej 3 000 000 000 EUR z ukierunkowanych inwestycji z EFS.
6. Kwotę wsparcia z Funduszu Spójności, które ma zostać przekazane na instrument „Łącząc Europę”, ustala się na poziomie 10 000 000 000 EUR. Zostanie ona wydatkowana na projekty dotyczące infrastruktury transportowej zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1316/2013 wyłącznie w państwach członkowskich kwalifikujących się do finansowania z Funduszu Spójności.
Komisja, w drodze aktu wykonawczego, przyjmuje decyzję określającą kwoty, które mają zostać przeniesione z alokacji Funduszu Spójności dla każdego państwa członkowskiego do instrumentu „Łącząc Europę”, i które to kwoty należy określić pro rata w zależności od alokacji dla całego okresu. Alokacja Funduszu Spójności dla każdego państwa członkowskiego zmniejsza się odpowiednio.
Roczne środki odpowiadające wsparciu z Funduszu Spójności, o których mowa w akapicie pierwszym, zapisywane są we właściwych pozycjach budżetu instrumentu „Łącząc Europę” od roku budżetowego 2014.
Kwota przeniesiona z Funduszu Spójności do instrumentu „Łącząc Europę”, o której mowa w akapicie pierwszym i która ma być wydatkowana wyłącznie w państwach członkowskich kwalifikujących się do finansowania z Funduszu Spójności jest wykorzystywana w ramach specjalnych naborów wniosków o dofinansowanie dotyczących projektów realizujących sieć bazową lub projektów i działań horyzontalnych określonych w części I załącznika I do rozporządzenia (UE) nr 1316/2013.
Do specjalnych naborów, o których mowa w akapicie czwartym mają zastosowanie przepisy dotyczące sektora transportu na mocy rozporządzenia (UE) nr 1316/2013. Do dnia 31 grudnia 2016 r. wybór projektów kwalifikujących się do finansowania zgodny odbywa się z zachowaniem krajowych alokacji Funduszu Spójności. Od dnia 1 stycznia 2017 r. zasoby przeniesione do instrumentu „Łącząc Europę”, które nie zostały wykorzystane na zobowiązania podjęte dla projektów dotyczących infrastruktury transportowej, są udostępniane wszystkim państwom członkowskim kwalifikującym się do finansowania z Funduszu Spójności na finansowanie projektów dotyczących infrastruktury transportowej zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 1316/2013.
W celu wspierania państw członkowskich kwalifikujących się do otrzymania środków z Funduszu Spójności, które mogą napotykać trudności w opracowywaniu projektów o odpowiednim stopniu zaawansowania lub jakości i przynoszących wystarczającą wartość dodaną dla Unii, szczególną uwagę należy zwrócić na działania wspierające program, których celem jest wzmocnienie zdolności instytucjonalnych oraz efektywności administracji publicznej i usług publicznych związanych z przygotowaniem i wdrażaniem projektów wymienionych w części I załącznika do rozporządzenia (UE) nr 1316/2013. Aby zapewnić najwyższą możliwą absorpcję tych przeniesionych środków we wszystkich państwach członkowskich kwalifikujących się do korzystania z Funduszu Spójności, Komisja może zorganizować dodatkowe nabory wniosków.
7. Wsparcie z funduszy strukturalnych na rzecz pomocy dla osób najbardziej potrzebujących w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” nie może być niższe niż 2 500 000 000 EUR i może zostać zwiększone o kwotę nieprzekraczającą 1 000 000 000 EUR w wyniku dobrowolnej decyzji państw członkowskich o dodatkowym wsparciu.
Komisja, w drodze aktu wykonawczego, przyjmuje decyzję określającą kwoty, które mają zostać przeniesione z alokacji funduszy strukturalnych na pomoc najbardziej potrzebującym dla każdego państwa członkowskiego dla całego okresu. Odpowiednio zmniejsza się alokację każdego państwa członkowskiego w ramach funduszy strukturalnych na podstawie proporcjonalnego zmniejszenia według kategorii regionu.
Roczne środki odpowiadające wsparciu z funduszy strukturalnych, o których mowa w akapicie pierwszym, zapisywane są we właściwych pozycjach budżetu instrumentu pomocy dla najbardziej potrzebujących w roku budżetowym 2014.
8. 330 000 000 EUR z zasobów funduszy strukturalnych na cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” przeznacza się na działania innowacyjne zarządzane bezpośrednio lub pośrednio przez Komisję na rzecz zrównoważonego rozwoju obszarów miejskich.
9. Zasoby na cel „Europejska współpraca terytorialna” ustala się na poziomie 2,75 % zasobów ogólnych dostępnych na cele zobowiązań budżetowych z funduszy na okres 2014-2020 (tj. w łącznej kwocie 8 948 259 330 EUR).
10. Do celów niniejszego artykułu, art. 18, 91, 93, 95, 99, 120, załącznika I i załącznika X niniejszego rozporządzenia, art. 4 rozporządzenia w sprawie EFRR, art. 4 oraz art. 16 do 23 rozporządzenia w sprawie EFS, oraz art. 3 ust. 3 rozporządzenia w sprawie EWT, najbardziej oddalony region Majotty uważa się za region na poziomie NUTS 2 należący do kategorii regionów słabiej rozwiniętych. Do celów art. 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie EWT, Majotta i Saint-Martin uważa się za regiony na poziomie NUTS 3.
Artykuł 93
Brak możliwości przenoszenia środków między kategoriami regionów
1. Całkowita kwota środków alokowanych każdemu państwu członkowskiemu na rzecz regionów słabiej rozwiniętych, regionów przejściowych i regionów lepiej rozwiniętych nie może być przenoszona między tymi kategoriami regionów.
2. W drodze odstępstwa od ust. 1 Komisja może uwzględnić, w należycie uzasadnionych okolicznościach związanych z realizacją jednego lub więcej celów tematycznych, wniosek państwa członkowskiego, złożony przy pierwszym przedłożeniu umowy partnerstwa lub - w uzasadnionych okolicznościach - w chwili alokacji rezerwy wykonania bądź przy dokonywaniu większej zmiany umowy partnerstwa, o przeniesienie do 3 % ogólnej kwoty środków przeznaczonej dla danej kategorii regionów do innych kategorii regionów.
Artykuł 94
Brak możliwości przenoszenia środków między celami
1. Całkowita kwota środków alokowanych każdemu państwu członkowskiemu w odniesieniu do celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz celu „Europejska współpraca terytorialna” nie może być przenoszona między tymi celami.
2. W drodze odstępstwa do przepisów ust. 1 Komisja może - w celu zachowania skutecznego wkładu funduszy polityki spójności w zadania, o których mowa w art. 89 ust. 1, w należycie uzasadnionych przypadkach i pod warunkiem określonym w ust. 3 - przyjąć, w drodze aktu wykonawczego, przedłożony w ramach pierwszego przedłożenia umowy partnerstwa wniosek państwa członkowskiego o przeniesienie części środków z celu „Europejska współpraca terytorialna” na cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”.
3. Udział celu „Europejska współpraca terytorialna” w państwie członkowskim przedstawiającym wniosek, o którym mowa w ust. 2, nie może być niższy niż 35 % całkowitej kwoty alokowanej temu państwu członkowskiemu na rzecz celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz celu „Europejska współpraca terytorialna”, a po przeniesieniu nie może być niższy niż 25 % tej całkowitej kwoty,
Artykuł 95
Zasada dodatkowości
1. Do celów niniejszego artykułu i załącznika X stosuje się następujące definicje:
1)
„nakłady brutto na środki trwałe” oznaczają nabycie pomniejszone o rozdysponowanie środków trwałych przez producentów będących rezydentami w ciągu danego okresu, powiększone o określone wartości wynikające z podniesienia walorów aktywów niewytworzonych zrealizowane w wyniku działalności produkcyjnej producentów lub jednostek instytucjonalnych, w rozumieniu rozporządzenia Rady (WE) nr 2223/96 (37);
2)
„środki trwałe” oznaczają wszystkie rzeczowe aktywa trwałe lub wartości niematerialne i prawne wytworzone w wyniku procesów produkcji, które same są wykorzystywane w procesie produkcji w sposób powtarzalny lub ciągły przez okres dłuższy niż jeden rok;
3)
„sektor instytucji rządowych i samorządowych” oznacza całość jednostek instytucjonalnych, które, oprócz wykonywania swoich zadań politycznych i pełnienia roli w dziedzinie regulacji gospodarki, wytwarzają głównie usługi nierynkowe (ewentualnie towary) do konsumpcji indywidualnej lub zbiorowej i dokonują redystrybucji dochodów i majątku.
4)
„publiczne lub równoważne wydatki strukturalne” oznaczają nakłady brutto na środki trwałe sektora instytucji rządowych i samorządowych;
2. Wsparcie z funduszy polityki spójności na inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia nie zastępuje publicznych lub równoważnych wydatków strukturalnych państwa członkowskiego.
3. Państwa członkowskie utrzymują w okresie 2014-2020 średnie roczne publiczne lub równoważne wydatki strukturalne na poziomie co najmniej równym poziomowi odniesienia określonemu w umowie partnerstwa.
Ustalając poziom odniesienia, o którym mowa w akapicie pierwszym, Komisja i państwa członkowskie biorą pod uwagę ogólne warunki makroekonomiczne i szczególne lub wyjątkowe okoliczności, takie jak procesy prywatyzacyjne, wyjątkowy poziom publicznych lub równoważnych wydatków strukturalnych poniesionych przez państwo członkowskie w okresie programowania 2007-2013 i ewolucję innych wskaźników dotyczących inwestycji publicznych. Uwzględniają także zmiany krajowych alokacji z funduszy polityki spójności w porównaniu do lat 2007-2013.
4. Weryfikacja utrzymania w danym okresie poziomu publicznych lub równoważnych wydatków strukturalnych na cel „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” odbywa się wyłącznie w państwach członkowskich, w których regiony słabiej rozwinięte obejmują co najmniej 15 % ogółu ludności.
W państwach członkowskich, w których regiony słabiej rozwinięte obejmują co najmniej 65 % ogółu ludności, weryfikacja odbywa się na poziomie krajowym.
W państwach członkowskich, w których regiony słabiej rozwinięte obejmują więcej niż 15 % i mniej niż 65 % ogółu ludności, weryfikacja odbywa się na poziomie regionalnym. W tym celu państwa członkowskie przekazują Komisji informacje na temat wydatków w regionach słabiej rozwiniętych na każdym etapie procesu weryfikacji.
5. Weryfikacja utrzymania poziomu publicznych lub równoważnych wydatków strukturalnych w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” odbywa się w chwili przedłożenia umowy partnerstwa („weryfikacja ex ante”), w 2018 r. („weryfikacja śródokresowa”) oraz w 2022 r. („weryfikacja ex post”).
Szczegółowe zasady dotyczące weryfikacji przestrzegania zasady dodatkowości określono w pkt 2 załącznika X.
6. W przypadku stwierdzenia przez Komisję w ramach weryfikacji ex post, że dane państwo członkowskie nie utrzymało publicznych lub równoważnych wydatków strukturalnych w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” na poziomie odniesienia określonym w umowie partnerstwa, oraz jak to zostało określone w załączniku X, Komisja może - w zależności od stopnia niezgodności - dokonać korekty finansowej poprzez podjęcie decyzji w drodze aktów wykonawczych. Określając, czy należy dokonać korekty finansowej, Komisja bierze pod uwagę, czy sytuacja gospodarcza w danym państwie członkowskim uległa znaczącej zmianie od czasu weryfikacji śródokresowej. Szczegółowe zasady odnoszące się do stawek korekty finansowej zawarte są w załączniku X pkt 3.
7. Ustępy 1-6 nie mają zastosowania do programów EWT.
TYTUŁ II
PROGRAMOWANIE
ROZDZIAŁ I
Przepisy ogólne dotyczące funduszy polityki spójności
Artykuł 96
Treść, przyjęcie i zmiana programów operacyjnych w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”
1. Program operacyjny składa się z osi priorytetowych. Oś priorytetowa dotyczy jednego funduszu i jednej kategorii regionu, z wyjątkiem Funduszu Spójności, oraz odpowiada, bez uszczerbku dla art. 59, jednemu celowi tematycznemu i obejmuje jeden lub więcej priorytetów inwestycyjnych tego celu tematycznego zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy. W stosownych przypadkach oraz w celu zwiększenia wpływu i skuteczności poprzez tematycznie spójne zintegrowane podejście, oś priorytetowa może:
a)
dotyczyć więcej niż jednej kategorii regionów;
b)
łączyć jeden lub więcej komplementarnych priorytetów inwestycyjnych z EFRR, Funduszu Spójności i EFS w ramach jednego celu tematycznego;
c)
w należycie uzasadnionych przypadkach łączyć jeden lub więcej komplementarnych priorytetów inwestycyjnych z różnych celów tematycznych, celem osiągnięcia maksymalnego wkładu tej osi priorytetowej;
d)
w przypadku EFS łączyć priorytety inwestycyjne z różnych celów tematycznych określonych w art. 9 akapit pierwszy pkt 8, 9, 10 i 11, celem ułatwienia ich wkładu do pozostałych osi priorytetowych oraz by realizować innowacje społeczne i współpracę ponadnarodową.
Państwa członkowskie mogą łączyć dwie lub więcej możliwości przewidzianych lit. a)-d).
2. Program operacyjny przyczynia się do realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu oraz do osiągania spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, oraz określa:
a)
uzasadnienie wyboru celów tematycznych i odpowiadających im priorytetów inwestycyjnych oraz alokacji finansowych, z uwzględnieniem umowy partnerstwa, w oparciu o określenie potrzeb regionalnych i, w stosownych przypadkach - krajowych - w tym potrzeb w zakresie sprostania wyzwaniom wskazanym w stosownych zaleceniach dla poszczególnych państw przyjętych zgodnie z art. 121 ust. 2 TFUE i w stosownych zaleceniach Rady przyjętych zgodnie z art. 148 ust. 4 TFUE, z uwzględnieniem ewaluacji ex ante zgodnie z art. 55;
b)
dla każdej osi priorytetowej innej niż pomoc techniczna:
(i)
priorytety inwestycyjne i odpowiadające im cele szczegółowe;
(ii)
by wzmocnić ukierunkowanie programowania na osiąganie rezultatów, oczekiwane rezultaty dla celów szczegółowych oraz odpowiadające im wskaźniki rezultatu, wraz z wartością bazową i wartością docelową, w stosownych przypadkach ujętą ilościowo, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy;
(iii)
opis typów i przykładów przedsięwzięć, które będą finansowane w ramach każdego priorytetu inwestycyjnego, i ich oczekiwany wkład w realizację celów szczegółowych, o których mowa w ppkt (i), w tym kierunkowe zasady wyboru operacji i, w stosownych przypadkach, wskazanie głównych grup docelowych, szczególnych terytoriów docelowych i typów beneficjentów, a także planowanego wykorzystania instrumentów finansowych i dużych projektów;
(iv)
wskaźniki produktu, w tym wartość docelową ujętą ilościowo, które mają przyczynić się do osiągnięcia rezultatów, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy, dla każdego priorytetu inwestycyjnego;
(v)
identyfikację etapów wdrażania oraz wskaźników finansowych i wskaźników produktu, oraz w stosownych przypadkach, wskaźników rezultatu, które mają być wykorzystane jako cele pośrednie i cele końcowe na potrzeby ram wykonania, zgodnie z art. 21 ust. 1 i załącznikiem II;
(vi)
odpowiednie kategorie interwencji oparte na klasyfikacji przyjętej przez Komisję, i szacunkowy podział zaprogramowanych środków;
(vii)
w stosownych przypadkach, krótki opis planowanego wykorzystania pomocy technicznej w tym, gdy jest to konieczne, przedsięwzięć mających na celu wzmacnianie zdolności administracyjnych instytucji zaangażowanych w zarządzanie i kontrolę programów i beneficjentów;
c)
dla każdej osi priorytetowej dotyczącej pomocy technicznej:
(i)
cele szczegółowe;
(ii)
oczekiwane rezultaty w przypadku każdego celu szczegółowego i - gdy obiektywnie uzasadnione z uwagi na zakres przedsięwzięć - odpowiadające im wskaźniki rezultatu, z wartością bazową i wartością docelową, zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy;
(iii)
opis przedsięwzięć, które mają być wspierane, oraz ich oczekiwany wkład w osiągnięcie celów szczegółowych, o których mowa w ppkt (i);
(iv)
wskaźniki produktu, które mają przyczynić się do osiągnięcia rezultatów;
(v)
odpowiednie kategorie interwencji oparte na klasyfikacji przyjętej przez Komisję, i szacunkowy podział zaprogramowanych środków.
Podpunkt (ii) nie ma zastosowania, gdy wkład Unii w przypadku osi priorytetowej lub osi priorytetowych dotyczących pomocy technicznej w programie operacyjnym nie przekracza 15 000 000 EUR.
d)
plan finansowy zawierający następujące tabele:
(i)
tabele określające na każdy rok, zgodnie z art. 60, 120 i 121, kwotę całkowitych środków finansowych przewidzianych w ramach wsparcia z poszczególnych funduszy polityki spójności, wskazujące kwoty przewidziane na rezerwę wykonania;
(ii)
tabele określające, dla całego okresu programowania, dla każdego programu operacyjnego i dla każdej osi priorytetowej, kwotę całkowitych środków finansowych stanowiących wsparcie z każdego z funduszy polityki spójności oraz kwotę współfinansowania krajowego, wskazujące kwoty przewidziane na rezerwę wykonania. Dla osi priorytetowych dotyczących różnych kategorii regionów w tabelach podaje się kwotę całkowitych środków finansowych z funduszy polityki spójności oraz krajowe współfinansowanie w rozbiciu na kategorie regionów.
Dla osi priorytetowych łączących priorytety inwestycyjne z różnych celów tematycznych w tabeli podaje się kwotę całkowitych środków finansowych z funduszy polityki spójności oraz krajowe współfinansowanie w rozbiciu na odpowiednie cele tematyczne.
Jeśli na współfinansowanie krajowe składają się środki publiczne i prywatne, tabela przedstawia szacunkowy podział w rozbiciu na część publiczną i prywatną. Przedstawia ona, do celów informacyjnych, przewidywany wkład EBI;
e)
wykaz dużych projektów, których wdrażanie jest planowane podczas okresu programowania.
Komisja przyjmuje akty wykonawcze dotyczące klasyfikacji, o której mowa w lit. b) ppkt (vi) oraz lit. c) ppkt (v) akapit pierwszy. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzająca, o której mowa w art. 150 ust. 3.
3. Program operacyjny opisuje, z uwzględnieniem jego treści i celów, zintegrowane podejście do rozwoju terytorialnego, uwzględniając umowę partnerstwa i wskazując sposób osiągnięcia przez program operacyjny jego celów i oczekiwanych rezultatów, w stosownych przypadkach określając, co następuje:
a)
podejście do stosowania instrumentów rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność oraz zasad identyfikacji obszarów, na których będą wdrażane;
b)
szacunkową kwotę wsparcia z EFRR na zintegrowane działania na rzecz zrównoważonego rozwoju obszarów miejskich, które mają być realizowane zgodnie z art. 7 ust. 3 rozporządzenia w sprawie EFRR, oraz szacunkową wysokość wsparcia z EFS na zintegrowane działania;
c)
podejście do wykorzystania zintegrowanych inwestycji terytorialnych, w innych przypadkach niż objęte lit. b), oraz szacunkową kwotę środków finansowych z każdej osi priorytetowej;
d)
rozwiązania na rzecz przedsięwzięć międzyregionalnych i transnarodowych, w ramach programów operacyjnych, z udziałem beneficjentów znajdujących się w co najmniej jednym innym państwie członkowskim;
e)
w przypadku gdy państwa członkowskie i regiony uczestniczą w realizacji strategii makroregionalnych i strategii morskich, zgodnie z potrzebami obszaru objętego programem określonymi przez dane państwo członkowskie - wkład planowanych w ramach programu interwencji na rzecz tych strategii.
4. Ponadto program operacyjny zawiera, co następuje:
a)
w stosownych przypadkach wskazanie, czy i jak wychodzi on naprzeciw konkretnym potrzebom obszarów geograficznych najbardziej dotkniętych ubóstwem lub grup docelowych najbardziej zagrożonych dyskryminacją lub wykluczeniem społecznym, ze szczególnym uwzględnieniem zmarginalizowanych społeczności i osób z niepełnosprawnościami, a w stosownych przypadkach - wkładu w zintegrowane podejście ustalone w tym celu w umowie partnerstwa;
b)
w stosownych przypadkach wskazanie, czy i jak wychodzi on naprzeciw wyzwaniom demograficznym regionów lub konkretnym potrzebom obszarów cierpiących na skutek poważnych i trwałych niekorzystnych warunków naturalnych lub demograficznych, o których mowa w art. 174 TFUE, oraz wkład w zintegrowane podejście ustalone w tym celu w umowie partnerstwa.
5. W programie operacyjnym określa się:
a)
instytucję zarządzającą, w stosownych przypadkach - instytucję certyfikującą oraz instytucję audytową;
b)
podmiot, któremu Komisja będzie przekazywać płatności;
c)
przedsięwzięcia podejmowane w celu zaangażowania właściwych partnerów, o których mowa w art. 5, w przygotowanie programu operacyjnego i rolę partnerów we wdrażaniu, monitorowaniu i ewaluacji programu operacyjnego.
6. Z uwzględnieniem treści umowy partnerstwa i ram instytucjonalnych i prawnych państw członkowskich w programie operacyjnym określa się również, co następuje:
a)
mechanizmy zapewniające koordynację między funduszami polityki spójności, EFRROW, EFMR a innymi unijnymi i krajowymi instrumentami finansowania oraz EBI, z uwzględnieniem stosownych zapisów określonych w WRS;
b)
dla każdego warunku wstępnego, określonego zgodnie z art. 19 i załącznikiem XI, który ma zastosowanie do programu operacyjnego, ocena tego, czy warunek wstępny jest spełniony w chwili przedłożenia umowy partnerstwa i programu operacyjnego, i jeżeli warunki wstępne pozostają niespełnione, opis przedsięwzięć zmierzających do spełnienia warunków wstępnych, odpowiedzialne podmioty oraz harmonogram tych przedsięwzięć zgodnie z podsumowaniem przedstawionym w umowie partnerstwa;
c)
podsumowanie oceny obciążeń administracyjnych beneficjentów i w stosownych przypadkach przedsięwzięcia planowane w celu zmniejszenia tych obciążeń, wraz z orientacyjnym harmonogramem.
7. Każdy program operacyjny - oprócz tych, w przypadku których pomoc techniczna jest wdrażana w formie odrębnych programów operacyjnych i z zastrzeżeniem wyników dokonywanej przez państwo członkowskie należycie uzasadnionej oceny istotności tych informacji w odniesieniu do treści i celów danych programów operacyjnych, obejmuje opis:
a)
konkretnych przedsięwzięć mających na celu uwzględnienie przy wyborze operacji wymogów ochrony środowiska, efektywnego wykorzystania zasobów, łagodzenia skutków zmian klimatu i dostosowania do zmian klimatu, odporności na klęski i katastrofy, zapobiegania i zarządzania ryzykiem;
b)
konkretnych przedsięwzięć mających na celu promowanie równości szans i zapobieganie dyskryminacji ze względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną podczas przygotowania, opracowywania i wdrażania programu operacyjnego, w szczególności w kontekście dostępu do finansowania, z uwzględnieniem potrzeb różnych grup docelowych zagrożonych taką dyskryminacją, a w szczególności wymogów dotyczących zapewnienia dostępu dla osób z niepełnosprawnościami;
c)
wkładu programu w promowanie równouprawnienia płci oraz, w stosownych przypadkach, rozwiązań zapewniających uwzględnianie punktu widzenia płci na poziomie programu operacyjnego i operacji.
Do wniosku dotyczącego programu operacyjnego w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” państwa członkowskie mogą dołączyć opinię krajowych podmiotów ds. równości dotyczącą przedsięwzięć określonych w lit. b) i c) akapit pierwszy.
8. Jeżeli państwo członkowskie przygotowuje maksymalnie jeden program operacyjny dla każdego funduszu polityki spójności, istnieje możliwość zawarcia elementów programu operacyjnego objętych zakresem ust. 2 lit. a) akapit pierwszy, ust. 3 lit. a), c) i d), ust. 4 oraz ust. 6 niniejszego artykułu wyłącznie w odpowiednich częściach umowy partnerstwa.
9. Program operacyjny jest przygotowywany zgodnie ze wzorem. W celu zapewnienia jednolitych warunków stosowania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akt wykonawczy ustanawiający ten wzór. Ten akt wykonawczy przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 150 ust. 2.
10. Komisja przyjmuje decyzję w drodze aktów wykonawczych, przyjmującą wszystkie elementy, w tym wszystkie przyszłe zmiany programu operacyjnego objęte niniejszym artykułem, z wyjątkiem tych objętych ust. 2 lit. b) ppkt (vi) akapit pierwszy, ust. 2 lit. c) ppkt (v) akapit pierwszy, ust. 2 lit. e) akapit pierwszy, ust. 4 i 5, ust. 6 lit. a) i c), oraz ust. 7, które pozostają w gestii państw członkowskich.
11. Instytucja zarządzająca informuje Komisję o wszelkich decyzjach zmieniających elementy programu operacyjnego nieobjęte decyzją Komisji, o której mowa w ust. 10 w ciągu jednego miesiąca od dnia przyjęcia tej decyzji zmieniającej. Decyzja zmieniająca określa datę jej wejścia w życie, która nie może być wcześniejsza niż data jej przyjęcia.
Artykuł 97
Przepisy szczególne dotyczące programowania wsparcia dla wspólnych instrumentów dla gwarancji nieograniczonych co do kwoty i sekurytyzacji w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”
Zgodnie z art. 28 programy operacyjne, o których mowa w art. 39 ust. 4 lit. b) akapit pierwszy obejmują jedynie elementy, o których mowa w art. 96 ust. 2 lit. b) ppkt (i), (ii) i (iv), art. 96 ust. 2 lit. d) akapit pierwszy, art. 96 ust. 5 oraz art. 96 ust. 6 lit. b).
Artykuł 98
Wspólne wsparcie z funduszy polityki spójności w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”.
1. Fundusze polityki spójności mogą wspólnie wspierać programy operacyjne w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”.
2. EFRR i EFS mogą finansować, w komplementarny sposób oraz z zastrzeżeniem ograniczenia w wysokości do 10 % unijnego finansowania w odniesieniu do każdej osi priorytetowej programu operacyjnego, część operacji, w przypadku której koszty kwalifikują się do wsparcia z drugiego funduszu w oparciu o zasady kwalifikowalności stosowane do tego funduszu, pod warunkiem że koszty te są konieczne do odpowiedniej realizacji operacji i są bezpośrednio z nią związane.
3. Ustępy 1 i 2 nie mają zastosowania do programów EWT.
Artykuł 99
Zasięg geograficzny programów operacyjnych w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”
Programy operacyjne w ramach EFRR i EFS są opracowywane na odpowiednim poziomie geograficznym oraz co najmniej na poziomie NUTS 2, zgodnie z ramami instytucjonalnymi i prawnymi właściwymi dla danego państwa członkowskiego, poza przypadkami innych uzgodnień między Komisją a danym państwem członkowskim.
Programy operacyjne ze wsparciem z Funduszu Spójności są opracowywane na poziomie krajowym.
ROZDZIAŁ II
Duże projekty
Artykuł 100
Przedmiot
W ramach programu operacyjnego lub programów operacyjnych, podlegających decyzji Komisji zgodnie z art. 96 ust. 10 niniejszego rozporządzenia oraz zgodnie z art. 8 ust. 12 rozporządzenia w sprawie EWT, możliwe jest wsparcie z EFRR i Funduszu Spójności operacji obejmującej szereg robót, działań lub usług służącą wykonaniu niepodzielnego zadania o sprecyzowanym charakterze gospodarczym lub technicznym, która posiada jasno określone cele i której całkowite koszty kwalifikowalne przekraczają kwotę 50 000 000 EUR, a w przypadku operacji przyczyniających się do osiągnięcia celu tematycznego na mocy art. 9 pkt 7 akapit pierwszy, której całkowite koszty kwalifikowalne przekraczają kwotę 75 000 000 EUR („duży projekt”). Instrumentów finansowych nie uznaje się za duże projekty.
Artykuł 101
Informacje niezbędne do zatwierdzenia dużego projektu
Zanim duży projekt zostanie zatwierdzony, instytucja zarządzająca zapewnia dostępność następujących informacji:
a)
szczegółowych informacji dotyczących podmiotu, który będzie odpowiedzialny za realizację dużego projektu i potencjał tego podmiotu;
b)
opisu inwestycji i jej lokalizacji;
c)
całkowitych kosztów i całkowitych kosztów kwalifikowalnych, z uwzględnieniem wymogów określonych w art. 61;
d)
wykonanych studiów wykonalności, w tym analizy wariantów i ich wyników;
e)
analizy kosztów i korzyści, w tym analizy ekonomicznej i finansowej, oraz oceny ryzyka;
f)
analizy oddziaływania na środowisko, z uwzględnieniem potrzeb dotyczących dostosowania do zmian klimatu i łagodzenia skutków zmian klimatu, a także odporności na klęski żywiołowe;
g)
wyjaśnienia na temat zgodności dużego projektu z odpowiednimi osiami priorytetowymi programu operacyjnego lub programów operacyjnych oraz przewidywanego wkładu dużego projektu w realizację szczegółowych celów tych osi priorytetowych oraz przewidywanego wkładu w rozwój społeczno-gospodarczy;
h)
planu finansowego uwzględniającego całkowitą przewidywaną kwotę środków finansowych i przewidywane wsparcie z funduszy polityki spójności, EBI i wszystkich pozostałych źródeł finansowania, wraz ze wskaźnikami rzeczowymi i finansowymi stosowanymi w celu monitorowania postępów, z uwzględnieniem stwierdzonych rodzajów ryzyka;
i)
harmonogramu realizacji dużego projektu oraz, jeżeli spodziewany okres realizacji wykracza poza okres programowania, etapów, dla których wnioskuje się o wsparcie z funduszy w okresie programowania;
Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające metodykę opartą na uznanych najlepszych praktykach, która ma być wykorzystywana w trakcie przeprowadzania analizy kosztów i korzyści, o której mowa w lit. e) akapit pierwszy. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 150 ust. 2.
Z inicjatywy państwa członkowskiego informacje określone w pierwszym akapicie lit. a)-i) mogą być oceniane przez niezależnych ekspertów wspieranych przez pomoc techniczną z inicjatywy Komisji, lub - w porozumieniu z Komisją - przez innych niezależnych ekspertów („ocena jakości”). W innych przypadkach dane państwo członkowskie przekazuje Komisji informacje określone w pierwszym akapicie lit. a)-i), gdy tylko będą one dostępne.
Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 149 określających metodykę, która ma być stosowana przy przeprowadzaniu oceny jakości dużych projektów.
Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające format, w jakim przedkładane są informacje określone w pierwszym akapicie lit. a)-i). Akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 150 ust. 2.
Artykuł 102
Decyzja w sprawie dużego projektu
1. W przypadku uzyskania przez duży projekt pozytywnej oceny w ramach oceny jakości wykonanej przez niezależnych ekspertów na podstawie ich oceny informacji, o których mowa w art. 101 akapit pierwszy, instytucja zarządzająca może przystąpić do wyboru dużego projektu zgodnie z art. 125 ust. 3. Instytucja zarządzająca powiadamia Komisję o wybranym dużym projekcie. Powiadomienie to zawiera następujące elementy:
a)
dokument, o którym mowa w art. 125 ust. 3 lit. c), określający:
(i)
podmiot, który będzie odpowiedzialny za wdrażanie dużego projektu;
(ii)
opis inwestycji, jej lokalizację, harmonogram i oczekiwany wkład dużego projektu w realizację celów szczegółowych dla danej osi priorytetowej lub osi priorytetowych;
(iii)
całkowite koszty i całkowite koszty kwalifikowalne, z uwzględnieniem wymogów określonych w art. 61;
(iv)
plan finansowania, wraz ze wskaźnikami rzeczowymi i finansowymi stosowanymi w celu monitorowania postępów, z uwzględnieniem stwierdzonych rodzajów ryzyka;
b)
ocenę jakości przeprowadzoną przez niezależnych ekspertów, obejmującą wyraźne stanowisko na temat wykonalności inwestycji i trwałości ekonomicznej dużego projektu.
Wkład finansowy dla dużego projektu wybranego przez państwo członkowskie jest uznany za zatwierdzony przez Komisję, jeżeli w ciągu trzech miesięcy od daty powiadomienia, o którym mowa w akapicie pierwszym, nie wydano w drodze aktu wykonawczego decyzji o odmowie wkładu finansowego. Komisja odmawia wkładu finansowego wyłącznie wtedy, gdy stwierdzi istotne słabe punkty w niezależnej ocenie jakości.
Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające wzór powiadomienia, o którym mowa w akapicie pierwszym. Akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
2. W innych przypadkach niż określone w ust. 1 niniejszego artykułu Komisja dokonuje oceny dużego projektu na podstawie informacji, o których mowa w art. 101, w celu ustalenia, czy wnioskowany wkład finansowy dla dużego projektu wybranego przez instytucję zarządzającą zgodnie z art. 125 ust. 3 jest uzasadniony. Komisja przyjmuje decyzję w sprawie zatwierdzenia wkładu finansowego dla wybranego dużego projektu, w drodze aktu wykonawczego, nie później niż w terminie trzech miesięcy od daty przedłożenia informacji, o których mowa w art. 101.
3. Zatwierdzenie przez Komisję na podstawie ust. 1 akapit drugi i ust. 2 ma charakter warunkowy uzależniający to zatwierdzenie od zawarcia pierwszej umowy na wykonanie prac lub - w przypadku operacji realizowanych w ramach PPP - do podpisania umowy PPP pomiędzy podmiotem publicznym i podmiotem sektora prywatnego w ciągu trzech lat od daty zatwierdzenia. Na należycie uzasadniony wniosek państwa członkowskiego, w szczególności w przypadku opóźnień wynikających z postępowań administracyjnych i prawnych związanych z wdrażaniem dużych projektów, złożony w ciągu trzech lat, Komisja może przyjąć decyzję w drodze aktu wykonawczego dotyczącą wydłużenia okresu o nie więcej niż dwa lata.
4. Jeżeli Komisja odmawia wkładu finansowego dla wybranego dużego projektu, podaje w decyzji powody odmowy.
5. Duże projekty będące przedmiotem powiadomienia przedłożonego Komisji na mocy ust. 1 lub przedłożone do zatwierdzenia na mocy ust. 2 są zawarte w wykazie dużych projektów programu operacyjnego.
6. Wydatki związane z dużym projektem można uwzględnić we wniosku o płatność po powiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, lub po przedłożeniu do zatwierdzenia, o którym mowa w ust. 2. Jeżeli Komisja nie zatwierdzi dużego projektu wybranego przez instytucję zarządzającą, należy po decyzji Komisji odpowiednio skorygować deklarację wydatków.
Artykuł 103
Decyzja dotycząca dużych projektów wdrażanych w kilku etapach
1. Na zasadzie odstępstwa od art. 101 akapit trzeci oraz art. 102 ust. 1 i 2 procedury określone w ust. 2, 3 i 4 niniejszego artykułu mają zastosowanie do operacji, która spełnia następujące warunki:
a)
operacja stanowi drugi lub kolejny- po etapie w ramach poprzedniego okresu programowania - etap wdrażania dużego projektu, którego poprzedni etap lub poprzednie etapy są zatwierdzone przez Komisję najpóźniej w dniu 31 grudnia 2015 r. zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1083/2006; lub w przypadku państw członkowskich, które przystąpiły do Unii po dniu 1 stycznia 2013 r. - najpóźniej w dniu 31 grudnia 2016 r.;
b)
suma całkowitych kwalifikowalnych kosztów wszystkich etapów dużego projektu przekracza mający zastosowanie poziom określony w art. 100;
c)
wniosek dotyczący dużego projektu i jego ocena dokonana przez Komisję w ramach poprzedniego okresu programowania obejmowały wszystkie planowane etapy;
d)
nie ma istotnych zmian w informacjach, o których mowa w art. 101 akapit pierwszy niniejszego rozporządzenia, na temat dużego projektu w stosunku do informacji dostarczonych we wniosku dotyczącym dużego projektu przedłożonym na mocy rozporządzenia (WE) nr 1083/2006, w szczególności jeżeli chodzi o całkowite kwalifikowalne wydatki;
e)
etap dużego projektu, który ma zostać zrealizowany w ramach poprzedniego okresu programowania, jest gotowy lub będzie gotowy do wykorzystania w zamierzonym celu określonym w decyzji Komisji przed terminem złożenia dokumentów zamknięcia dotyczących stosownego programu operacyjnego lub stosownych programów operacyjnych.
2. Instytucja zarządzająca może dokonać wyboru dużego projektu zgodnie z art. 125 ust. 3 i przedłożyć powiadomienie zawierające wszystkie elementy określone w art. 102 ust. 1 lit. a) akapit pierwszy wraz z potwierdzeniem, że warunek ustalony w ust. 1 lit. d) niniejszego artykułu jest spełniony. Nie jest wymagana ocena jakości przez niezależnych ekspertów.
3. Wkład finansowy dla dużych projektów wybranych przez instytucję zarządzającą jest uznany za zatwierdzony przez Komisję, jeżeli w ciągu trzech miesięcy od daty powiadomienia, o którym mowa w ust. 2 nie wydano w drodze aktu wykonawczego decyzji o odmowie wkładu finansowego dla dużego projektu. Komisja odmawia wkładu finansowego wyłącznie ze względu na istotne zmiany w informacjach, o których mowa w ust. 1 lit. d), lub na fakt, że dany duży projekt nie jest zgodny z odpowiednią osią priorytetową stosownego programu operacyjnego lub stosownych programów operacyjnych.
4. Art. 102 ust. 3-6 ma zastosowanie do decyzji w sprawie dużych projektów wdrażanych w kilku etapach.
ROZDZIAŁ III
Wspólny plan działania
Artykuł 104
Zakres
1. Wspólny plan działania to operacja, której zakres jest definiowany i która jest zarządzana w odniesieniu do produktów oraz rezultatów, które ma osiągnąć. Obejmuje projekt lub grupę projektów, nie polegających na zapewnieniu infrastruktury, wykonywanych na odpowiedzialność beneficjenta, jako część programu operacyjnego lub programów operacyjnych. Produkty oraz rezultaty wspólnego planu działania są uzgadniane przez państwo członkowskie i Komisję oraz przyczyniają się do osiągnięcia szczegółowych celów programów operacyjnych oraz stanowią podstawę wsparcia z funduszy polityki spójności. Rezultaty odnoszą się do bezpośrednich efektów wspólnego planu działania. Beneficjentem wspólnego planu działania jest podmiot prawa publicznego. Wspólnych planów działania nie uważa się za duże projekty.
2. Wkład publiczny przyznany na wspólny plan działania wynosi co najmniej 10 000 000 EUR lub 20 % wsparcia publicznego programu operacyjnego lub programów operacyjnych, w zależności od tego, która wartość jest niższa. Na potrzeby podjęcia projektu pilotażowego minimalny wkład publiczny przyznany na jeden wspólny plan działania dla każdego programu operacyjnego może zostać ograniczony do 5 000 000 EUR.
3. Ust. 2 nie ma zastosowania do operacji wspieranych w ramach Inicjatywy na rzecz zatrudnienia ludzi młodych.
Artykuł 105
Przygotowanie wspólnych planów działania
1. Wniosek dotyczący wspólnego planu działania może złożyć państwo członkowskie, instytucja zarządzająca lub dowolny wyznaczony podmiot prawa publicznego w momencie przedłożenia właściwych programów operacyjnych lub po ich przedłożeniu. Wniosek zawiera wszystkie informacje, o których mowa w art. 106.
2. Wspólny plan działania obejmuje część okresu między dniem 1 stycznia 2014 r. a dniem 31 grudnia 2023 r. Produkty oraz rezultaty wspólnego planu działania stanowią podstawę do refundacji tylko wówczas, gdy uzyskano je po dacie decyzji o zatwierdzeniu wspólnego planu działania, o której mowa w art. 107 i przed upływem określonego w tej decyzji okresu wdrażania.
Artykuł 106
Treść wspólnych planów działania
Wspólny plan działania zawiera:
1)
analizę potrzeb rozwojowych i celów uzasadniających wspólny plan działania, z uwzględnieniem celów programów operacyjnych oraz, w stosownych przypadkach, stosownych zaleceń dla poszczególnych państw oraz ogólnych wytycznych polityki gospodarczej państw członkowskich i Unii zgodnie z art. 121 ust. 2 TFUE, a także stosownych zaleceń Rady, które państwa członkowskie mają uwzględniać w swoich politykach zatrudnienia zgodnie z art. 148 ust. 4 TFUE;
2)
ramy przedstawiające związki między ogólnymi i szczegółowymi celami wspólnego planu działania, wartości pośrednie i końcowe dotyczące produktów oraz rezultatów, a także planowane projekty lub typy projektów;
3)
wspólne i specyficzne wskaźniki wykorzystywane do celów monitorowania produktów oraz rezultatów, w stosownych przypadkach, według osi priorytetowych;
4)
informacje na temat jego zasięgu geograficznego i grup docelowych;
5)
oczekiwany okres jego wdrażania;
6)
analizę jego skutków dla promowania równouprawnienia płci oraz zapobiegania dyskryminacji;
7)
analizę jego skutków dla promowania zrównoważonego rozwoju, w stosownych przypadkach;
8)
przepisy wykonawcze dotyczące wspólnego planu działania, w tym:
a)
nazwę beneficjenta odpowiedzialnego za wdrażanie wspólnego planu działania oraz gwarancje jego kompetencji w przedmiotowej dziedzinie oraz jego zdolności administracyjnych i zdolności w zakresie zarządzania finansowego;
b)
rozwiązania dotyczące komitetu sterującego wspólnym planem działania, zgodnie z art. 108;
c)
rozwiązania dotyczące monitorowania i ewaluacji wspólnego planu działania w tym rozwiązania dotyczące zapewnienia jakości, gromadzenia i przechowywania danych na temat osiągania wartości pośrednich, produktów oraz rezultatów;
d)
rozwiązania dotyczące zapewnienia rozpowszechniania informacji i komunikacji na temat wspólnego planu działania i funduszy polityki spójności;
9)
rozwiązania finansowe dotyczące wspólnego planu działania, w tym:
a)
koszty osiągania wartości pośrednich oraz końcowych dla produktów i rezultatów w odniesieniu do punktu 2, w oparciu o metody określone w art. 67 ust. 5 niniejszego rozporządzenia oraz w art. 14 rozporządzenia w sprawie EFS;
b)
szacunkowy harmonogram płatności na rzecz beneficjenta związanych z wartościami pośrednimi i końcowymi;
c)
plan finansowy w podziale na programy operacyjne i osie priorytetowe, w tym całkowitą kwotę kwalifikowalną i kwotę wydatków publicznych.
W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akty wykonawcze określające wzór wspólnego planu działania. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 150 ust. 2.
Artykuł 107
Decyzja w sprawie wspólnego planu działania
1. Komisja dokonuje oceny wspólnego planu działania na podstawie informacji, o których mowa w art. 106, w celu ustalenia, czy wsparcie z funduszy jest uzasadnione.
Jeżeli w ciągu dwóch miesięcy od przedłożenia wniosku dotyczącego wspólnego planu działania Komisja uzna, że nie spełnia on wymogów oceny, o których mowa w art. 104, Komisja przedstawia uwagi państwu członkowskiemu. Państwo członkowskie dostarcza Komisji wszelkich niezbędnych dodatkowych informacji, o które wystąpiono, i w stosownych przypadkach odpowiednio zmienia wspólny plan działania.
2. Pod warunkiem odpowiedniego uwzględnienia wszystkich uwag Komisja przyjmuje - w drodze aktu wykonawczego - decyzję zatwierdzającą wspólny plan działania nie później niż w ciągu czterech miesięcy od jego złożenia przez dane państwo członkowskie, ale nie przed przyjęciem danych programów operacyjnych.
3. W decyzji, o której mowa w ust. 2, wskazuje się beneficjenta oraz ogólne i szczegółowe cele wspólnego planu działania, wartości pośrednie i końcowe dotyczące produktów oraz rezultatów, koszty osiągnięcia tych wartości pośrednich i końcowych dotyczących produktów oraz rezultatów, a także plan finansowy według programu operacyjnego i osi priorytetowych, w tym całkowitą kwotę wydatków kwalifikowalnych i kwotę wydatków publicznych, okres wdrażania wspólnego planu działania oraz, w stosownych przypadkach, zasięg geograficzny i grupy docelowe objęte wspólnym planem działania.
4. Jeżeli Komisja odmawia - w drodze aktu wykonawczego - przyznania wsparcia z funduszy na wspólny plan działania, powiadamia państwo członkowskie o powodach tej decyzji w terminie określonym w ust. 2.
Artykuł 108
Komitet sterujący oraz zmiany wspólnego planu działania
1. Państwo członkowskie lub instytucja zarządzająca powołuje komitet sterujący wspólnego planu działania, odrębny od komitetu monitorującego stosownych programów operacyjnych. Komitet sterujący zbiera się co najmniej dwa razy w roku i przedkłada sprawozdania instytucji zarządzającej. Instytucja zarządzająca informuje właściwy komitet monitorujący o wynikach prac przeprowadzonych przez komitet sterujący oraz postępach we wdrażaniu wspólnego planu działania zgodnie z art. 110 ust. 1 lit. e) oraz art. 125 ust. 2 lit. a).
O składzie komitetu sterującego decyduje państwo członkowskie w porozumieniu z właściwą instytucją zarządzającą, przestrzegając zasady partnerstwa.
Komisja może brać udział w pracach komitetu sterującego w charakterze doradczym.
2. Komitet sterujący wykonuje następujące działania:
a)
dokonuje przeglądu postępów w osiąganiu celów pośrednich, produktów oraz rezultatów wspólnego planu działania;
b)
rozpatruje i zatwierdza wszelkie propozycje zmian wspólnego planu działania w celu uwzględnienia wszelkich kwestii mających wpływ na jego wykonanie.
3. Wnioski o zmianę wspólnych planów działania przedłożone przez państwo członkowskie Komisji muszą być należycie uzasadnione. Komisja ocenia, czy wniosek o zmianę jest uzasadniony, biorąc pod uwagę informacje dostarczone przez państwo członkowskie. Komisja może poczynić uwagi, a państwo członkowskie przedstawia Komisji wszelkie niezbędne dodatkowe informacje. Komisja przyjmuje - w drodze aktu wykonawczego - decyzję w sprawie wniosku o zmianę nie później niż trzy miesiące po jego przedłożeniu przez państwo członkowskie, pod warunkiem że wszystkie uwagi Komisji zostały w sposób odpowiedni uwzględnione. Zatwierdzona zmiana wchodzi w życie od daty podjęcia decyzji, o ile nie zostało to inaczej określone w decyzji.
Artykuł 109
Zarządzanie finansowe i kontrola wspólnego planu działania
1. Płatności na rzecz beneficjenta wspólnego planu działania są traktowane jako kwoty ryczałtowe lub standardowe stawki jednostkowe. Pułapy dla kwot ryczałtowych, o których mowa w art. 67 ust. 1 lit. c) akapit pierwszy, nie mają zastosowania.
2. Zarządzanie finansowe, kontrola i audyt wspólnego planu działania mają na celu wyłącznie weryfikację, czy zostały spełnione warunki płatności określone w decyzji zatwierdzającej wspólny plan działania.
3. Beneficjent wspólnego planu działania i podmioty działające na jego odpowiedzialność mogą stosować swoje praktyki księgowe w odniesieniu do kosztów wdrażania operacji. Te praktyki księgowe i koszty rzeczywiście poniesione przez beneficjenta nie są przedmiotem audytu przeprowadzanego przez instytucję audytową lub Komisję.
TYTUŁ III
MONITOROWANIE, EWALUACJA, INFORMACJA I KOMUNIKACJA
ROZDZIAŁ I
Monitorowanie i ewaluacja
Artykuł 110
Funkcje komitetu monitorującego
1. Komitet monitorujący rozpatruje w szczególności:
a)
wszelkie kwestie, które mają wpływ na wykonanie programu operacyjnego;
b)
postępy w realizacji planu ewaluacji oraz wykorzystanie wyników ewaluacji;
c)
realizację strategii komunikacji;
d)
wdrażanie dużych projektów;
e)
wdrażanie wspólnych planów działania;
f)
działania mające na celu promowanie równouprawnienia płci, równych szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawnościami;
g)
przedsięwzięcia mające na celu promowanie zrównoważonego rozwoju;
h)
w przypadku gdy mające zastosowanie warunki wstępne nie są spełnione w dniu przedłożenia umowy partnerstwa oraz programu operacyjnego - postęp w zakresie przedsięwzięć służących spełnieniu mających zastosowanie warunków wstępnych;
i)
instrumenty finansowe.
2. W drodze odstępstwa od art. 49 ust. 3 komitet monitorujący rozpatruje i zatwierdza:
a)
metodykę i kryteria wyboru operacji;
b)
roczne i końcowe sprawozdania z wdrażania;
c)
plan ewaluacji dla programu operacyjnego i wszelkie zmiany planu ewaluacji, w tym w przypadku gdy program objęty jest wspólnym planem ewaluacji zgodnie z art. 114 ust. 1;
d)
strategię komunikacji dla danego programu operacyjnego i wszelkie zmiany tej strategii;
e)
wszelkie propozycje instytucji zarządzającej dotyczące wszelkich zmian programu operacyjnego.
Artykuł 111
Sprawozdania z wdrażania w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”
1. Do dnia 31 maja 2016 r. i do tego samego dnia każdego kolejnego roku, z rokiem 2023 włącznie, państwo członkowskie przedkłada Komisji roczne sprawozdanie z wdrażania zgodnie z art. 50 ust. 1. Sprawozdanie przedłożone w 2016 r. obejmuje lata budżetowe 2014 i 2015, a także okres między początkową datą kwalifikowalności wydatków a dniem 31 grudnia 2013 r.
2. W odniesieniu do sprawozdań przedkładanych w 2017 i 2019 r. terminem, o którym mowa w ust. 1, jest dzień 30 czerwca.
3. Roczne sprawozdanie z wdrażania zawiera informacje na temat:
a)
wdrażania programu operacyjnego zgodnie z art. 50 ust. 2;
b)
postępów w przygotowaniu i wdrażania dużych projektów i wspólnych planów działania.
4. W rocznych sprawozdaniach z wdrażania złożonych w 2017 r. i 2019 r. przedstawia się i ocenia informacje wymagane na podstawie art. 50 odpowiednio ust. 4 i 5, oraz informacje określone w ust. 3 niniejszego artykułu wraz z następującymi informacjami:
a)
postępy w realizacji planu ewaluacji oraz wykorzystanie wyników ewaluacji;
b)
wyniki działań informacyjnych i promocyjnych funduszy polityki spójności prowadzonych w ramach strategii komunikacji;
c)
zaangażowanie partnerów we wdrażanie, monitorowanie i ewaluację programu operacyjnego.
W rocznych sprawozdaniach z wdrażania złożonych w 2017 r. i 2019 r., w zależności od treści i celów programów operacyjnych - można podać informacje i ocenić:
a)
postępy w realizacji zintegrowanego podejścia do rozwoju terytorialnego, w tym rozwoju regionów, które cierpią na skutek sytuacji demograficznej oraz stałych lub naturalnych niekorzystnych warunków, zrównoważonego rozwoju obszarów miejskich oraz rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność w ramach programu operacyjnego;
b)
postępy w realizacji przedsięwzięć mających na celu zwiększenie zdolności instytucji i beneficjentów w państwach członkowskich w zakresie zarządzania funduszami i korzystania z nich;
c)
postępy w realizacji wszelkich przedsięwzięć międzyregionalnych i transnarodowych;
d)
w stosownych przypadkach - wkład w strategie makroregionalne i strategie morskie;
e)
szczególne przedsięwzięcia mające na celu promowanie równouprawnienia płci oraz zapobieganie dyskryminacji, w tym w szczególności zapewnienie dostępności dla osób z niepełnosprawnościami, i rozwiązania wdrożone, aby zapewnić włączenie punktu widzenia płci do programów operacyjnych i operacji;
f)
przedsięwzięcia podjęte w celu promowania zrównoważonego rozwoju zgodnie z art. 8;
g)
w stosownych przypadkach - postępy w realizacji przedsięwzięć w dziedzinie innowacji społecznych;
h)
postępy we wdrażaniu działań w celu zaspokojenia szczególnych potrzeb obszarów geograficznych najbardziej dotkniętych ubóstwem lub grup docelowych najbardziej zagrożonych dyskryminacją lub wykluczeniem społecznym, zwłaszcza w odniesieniu do społeczności zmarginalizowanych i osób z niepełnosprawnościami, długotrwale bezrobotnych oraz młodych ludzi, którzy nie pracują, w tym, w stosownych przypadkach, wykorzystane środki finansowe.
W drodze odstępstwa od akapitów pierwszego i drugiego oraz w celu zapewnienia spójności umowy partnerstwa oraz sprawozdania z postępów państwa członkowskie wdrażające nie więcej niż jeden program operacyjny na fundusz polityki spójności mogą zawrzeć informacje dotyczące warunków wstępnych, o których mowa w art. 50 ust. 3, informacje wymagane w art. 50 ust. 4 oraz informacje, o których mowa w lit. a), b), c) i h) akapit drugi niniejszego ustępu w sprawozdaniu z postępów, a nie w rocznych sprawozdaniach z wdrażania przedkładanych odpowiednio w 2017 r. i 2019 r. oraz w końcowym sprawozdaniu z wdrażania, bez uszczerbku dla art. 110 ust. 2 lit. b).
5. W celu zapewnienia jednolitego wykonania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające wzory rocznych i końcowych sprawozdań z wdrażania. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 150 ust. 2.
Artykuł 112
Przekazywanie danych finansowych
1. Do dnia 31 stycznia, 31 lipca i 31 października państwo członkowskie przekazuje Komisji drogą elektroniczną następujące dane do celów monitorowania, dla każdego programu operacyjnego oraz w podziale na osie priorytetowe:
a)
całkowite oraz publiczne kwalifikowalne koszty operacji oraz liczbę operacji wybranych do udzielenia wsparcia;
b)
całkowite wydatki kwalifikowalne zadeklarowane przez beneficjentów instytucji zarządzającej.
2. Ponadto dane przekazane do dnia 31 stycznia zawierają wyżej wymienione dane w podziale na kategorie interwencji. Uznaje się, że to przekazanie danych spełnia wymóg przedkładania danych finansowych, o którym mowa w art. 50 ust. 2.
3. Danym przekazywanym do dnia 31 stycznia i 31 lipca towarzyszy prognoza dotycząca kwoty, w odniesieniu do której państwa członkowskie planują złożyć wnioski o płatność za bieżący rok budżetowy i kolejny rok budżetowy.
4. Datą graniczną dla danych przekazywanych na podstawie niniejszego artykułu jest koniec miesiąca poprzedzającego miesiąc przekazania.
5. W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akty wykonawcze, ustanawiające wzór stosowany na potrzeby przekazywania Komisji danych finansowych dla celów monitorowania. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
Artykuł 113
Sprawozdanie na temat spójności
Sprawozdanie Komisji, o którym mowa w art. 175 TFUE, zawiera:
a)
opis postępów w urzeczywistnianiu spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, w tym sytuacji społeczno-gospodarczej i rozwoju regionów, jak również uwzględnienia priorytetów Unii;
b)
opis roli funduszy, finansowania z EBI i innych instrumentów, jak również wpływu innych obszarów polityki unijnej i krajowej na osiągnięte postępy;
c)
w odpowiednich przypadkach wskazanie przyszłych unijnych środków i strategii niezbędnych do poprawy spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej, a także do realizowania priorytetów Unii.
Artykuł 114
Ewaluacja
1. Plan ewaluacji jest sporządzany przez instytucję zarządzającą lub państwo członkowskie dla jednego lub kilku programów operacyjnych. Plan ewaluacji przedstawiany jest komitetowi monitorującemu nie później niż rok po przyjęciu programu operacyjnego.
2. Do dnia 31 grudnia 2022 r. instytucje zarządzające przekazują Komisji, w odniesieniu do każdego programu operacyjnego, sprawozdanie zawierające podsumowanie wyników ewaluacji przeprowadzonych podczas okresu programowania i głównych produktów oraz rezultatów programu operacyjnego, przedstawiając omówienie przekazanych informacji.
3. Komisja przeprowadza ewaluacje ex post w ścisłej współpracy z państwami członkowskimi i instytucjami zarządzającymi.
4. Ustępy 1 i 2 niniejszego artykułu nie mają zastosowania do odrębnych programów, o których mowa w art. 39 ust. 4 lit. b) akapit pierwszy.
ROZDZIAŁ II
Informacja i komunikacja
Artykuł 115
Informacja i komunikacja
1. Państwa członkowskie i instytucje zarządzające są odpowiedzialne za:
a)
opracowywanie strategii komunikacyjnych;
b)
zapewnienie stworzenia jednej strony internetowej lub jednego portalu internetowego dostarczającego informacje na temat wszystkich programów operacyjnych w danym państwie członkowskim, w tym informacje o harmonogramie wdrażania programowania oraz o wszelkich powiązanych procedurach konsultacji publicznych, i zapewniającego dostęp do tych informacji;
c)
informowanie potencjalnych beneficjentów o możliwościach finansowania w ramach programów operacyjnych;
d)
upowszechnianie wśród obywateli Unii roli i osiągnięć polityki spójności i funduszy polityki spójności przez działania informacyjne i komunikacyjne na temat rezultatów i oddziaływania umów partnerstwa, programów operacyjnych i operacji.
2. W celu zapewnienia przejrzystości dotyczącej wsparcia z funduszy polityki spójności państwa członkowskie lub instytucje zarządzające prowadzą wykaz operacji, w podziale na programy operacyjne i fundusze, w formie arkusza kalkulacyjnego, który umożliwia sortowanie danych, ich przeszukiwanie, wyciąganie, porównywanie i ich łatwe publikowanie w internecie, na przykład w formacie CSV lub XML. Wykaz operacji jest dostępny za pośrednictwem jednej strony internetowej lub jednego portalu internetowego przedstawiających wykaz oraz krótki opis wszystkich programów operacyjnych w danym państwie członkowskim.
Aby zachęcić do wykorzystywania wykazu operacji następnie przez sektor prywatny, społeczeństwo obywatelskie lub krajową administrację publiczną, strona internetowa może w jasny sposób opublikować mające zastosowanie przepisy dotyczące wydawania licencji, na mocy których dane te mogą być publikowane.
Wykaz operacji jest aktualizowany co najmniej raz na sześć miesięcy.
Minimum informacji, jakie mają być zawarte w wykazie operacji, określono w załączniku XII.
3. Szczegółowe zasady dotyczące działań informacyjnych i komunikacyjnych dla opinii publicznej oraz działań informacyjnych dla wnioskodawców i beneficjentów określono w załączniku XII.
4. Komisja przyjmuje akty wykonawcze dotyczące charakterystyki technicznej działań informacyjnych i komunikacyjnych w odniesieniu do operacji, wytycznych dotyczących symbolu Unii oraz określenia standardowej kolorystyki. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
Artykuł 116
Strategia komunikacji
1. Państwo członkowskie lub instytucje zarządzające opracowują strategię komunikacji dla każdego programu operacyjnego. Wspólna strategia komunikacji może być opracowana dla kilku programów operacyjnych. W strategii komunikacji uwzględnia się wielkość programu lub programów operacyjnych, których ta strategia dotyczy zgodnie z zasadą proporcjonalności.
Strategia komunikacji zawiera elementy określone w załączniku XII.
2. Strategię komunikacji przedkłada się do zatwierdzenia komitetowi monitorującemu zgodnie z art. 110 ust. 2 lit. d) nie później niż 6 miesięcy po przyjęciu programu lub programów operacyjnych, których dotyczy.
W przypadku, gdy wspólną strategię komunikacji opracowuje się dla kilku programów operacyjnych i gdy dotyczy ona kilku komitetów monitorujących, państwo członkowskie może wyznaczyć jeden komitet monitorujący, który będzie odpowiedzialny - w porozumieniu z pozostałymi właściwymi komitetami monitorującymi - za zatwierdzenie wspólnej strategii komunikacji oraz zatwierdzanie wszelkich późniejszych zmian tej strategii.
W razie konieczności państwo członkowskie lub instytucje zarządzające mogą dokonać zmiany strategii komunikacji podczas okresu programowania. Instytucja zarządzająca przedkłada komitetowi monitorującemu do zatwierdzenia zmienioną strategię komunikacji zgodnie z art. 110 ust. 2 lit. d).
3. W drodze odstępstwa od ust. 2 akapit trzeci instytucja zarządzająca informuje właściwy komitet monitorujący lub właściwe komitety monitorujące co najmniej raz w roku o postępach w realizacji strategii komunikacji, o której mowa w art. 110 ust. 1 lit. c) i o dokonanej przez instytucję zarządzającą analizie wyników tej strategii, jak również o planowanych działaniach informacyjnych i komunikacyjnych, które mają zostać przeprowadzone w następnym roku. Komitet monitorujący, jeżeli uzna to za stosowne, wydaje opinię na temat działań planowanych na następny rok.
Artykuł 117
Osoby odpowiedzialne za informację i komunikację oraz sieci łączące te osoby
1. Każde państwo członkowskie wyznacza osobę odpowiedzialną za informację i komunikację w celu koordynowania działań informacyjnych i komunikacyjnych w odniesieniu do jednego lub więcej funduszy, w tym stosownych programów EWT, i odpowiednio informuje o tym Komisję.
2. Osoba odpowiedzialna za informację i komunikację odpowiada za koordynowanie krajowej sieci rzeczników dla funduszy polityki spójności, tam, gdzie sieć taka istnieje, tworzenie i utrzymanie strony internetowej lub portalu internetowego, o których mowa w załączniku XII i przedstawianie przeglądu działań w zakresie komunikacji podejmowanych na poziomie państwa członkowskiego.
3. Każda instytucja zarządzająca wyznacza jedną osobę odpowiedzialną za informację i komunikację na poziomie programu operacyjnego oraz powiadamia Komisję o osobach wyznaczonych w tym celu. W stosownych przypadkach jedna osoba może zostać wyznaczona dla kilku programach operacyjnych.
4. Unijne sieci obejmujące członków wyznaczonych przez państwa członkowskie zostają ustanowione przez Komisję w celu zapewnienia wymiany informacji na temat wyników realizacji strategii komunikacji, wymiany doświadczeń z realizacji działań informacyjnych i komunikacyjnych oraz wymiany dobrych praktyk.
TYTUŁ IV
POMOC TECHNICZNA
Artykuł 118
Pomoc techniczna z inicjatywy Komisji
Fundusze polityki spójności mogą, z uwzględnieniem odliczeń dokonanych zgodnie z art. 91 ust. 3, wspierać pomoc techniczną do pułapu 0,35 % ich odnośnych rocznych alokacji.
Artykuł 119
Pomoc techniczna państw członkowskich
1. Kwota funduszy polityki spójności alokowanych na pomoc techniczną jest ograniczona do poziomu 4 % całkowitej kwoty funduszy polityki spójności alokowanych na programy operacyjne w państwie członkowskim, w stosownych przypadkach, w każdej kategorii regionu w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”.
Szczególna alokacja dla Inicjatywy na rzecz zatrudnienia ludzi młodych może być wzięta pod uwagę przez państwa członkowskie przy obliczaniu pułapu całkowitej kwoty funduszy alokowanych na pomoc techniczną dla każdego państwa członkowskiego.
2. Każdy z funduszy polityki spójności może wspierać operacje pomocy technicznej kwalifikowalne w ramach któregokolwiek z pozostałych funduszy polityki spójności. Bez uszczerbku dla ust. 1, alokacja ze środków funduszu polityki spójności na pomoc techniczną nie przekracza 10 % całkowitej alokacji środków tego funduszu na rzecz programów operacyjnych w państwie członkowskim - w stosownych przypadkach - w każdej kategorii regionu w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia”.
3. W drodze odstępstwa od przepisów art. 70 ust. 1 i 2 operacje pomocy technicznej można realizować poza obszarem objętym programem, lecz na terytorium Unii, pod warunkiem że operacje te przynoszą korzyści programowi operacyjnemu lub, w przypadku programu operacyjnego w zakresie pomocy technicznej - pozostałym programom, których te operacje dotyczą.
4. W odniesieniu do funduszy strukturalnych, w przypadku gdy alokacje, o których mowa w ust. 1, są wykorzystywane do wspierania operacji z zakresu pomocy techniczne, które dotyczą więcej niż jednej kategorii regionu, te wydatki mogą być ponoszone w ramach osi priorytetowej łączącej różne kategorie regionów i mogą być przyporządkowane do poszczególnych kategorii regionów proporcjonalnie do udziału alokacji każdej z kategorii w całkowitej alokacji dla państwa członkowskiego.
5. W drodze odstępstwa od przepisów ust. 1, jeżeli całkowita kwota ze środków funduszy polityki spójności alokowana danemu państwu członkowskiemu w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” nie przekracza 1 000 000 000 EUR, kwota alokowana na pomoc techniczną może wzrosnąć do 6 % tej całkowitej kwoty lub do 50 000 000 EUR, w zależności od tego, która z kwot jest niższa.
6. Pomoc techniczna przyjmuje formę jednofunduszowej osi priorytetowej w ramach programu operacyjnego lub formę odrębnego programu operacyjnego lub przyjmuje obie formy.
TYTUŁ V
WSPARCIE FINANSOWE Z FUNDUSZY
Artykuł 120
Określenie stóp dofinansowania
1. W decyzji Komisji o przyjęciu programu operacyjnego ustala się stopę dofinansowania i maksymalną kwotę wsparcia z funduszy dla każdej osi priorytetowej. Gdy oś priorytetowa dotyczy więcej niż jednej kategorii regionów lub więcej niż jednego funduszu polityki spójności, w decyzji Komisji ustala się w razie potrzeby stopy dofinansowania według kategorii regionu i funduszu polityki spójności.
2. W decyzji Komisji określa się dla każdej osi priorytetowej, czy stopa dofinansowania tej osi ma być stosowana do:
a)
całkowitych wydatków kwalifikowalnych, w tym wydatków publicznych i prywatnych; lub
b)
kwalifikowalnych wydatków publicznych.
3. Stopa dofinansowania na poziomie każdej osi priorytetowej, a w stosownych przypadkach, z podziałem na kategorie regionów i fundusze, programów operacyjnych w ramach celu „Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia” nie może być wyższa niż:
a)
85 % dla Funduszu Spójności;
b)
85 % dla słabiej rozwiniętych regionów państw członkowskich, których średni PKB na mieszkańca w okresie 2007-2009 wynosił poniżej 85 % średniej UE-27 w tym samym okresie, oraz dla regionów najbardziej oddalonych, w tym dodatkowej alokacji dla regionów najbardziej oddalonych zgodnie z art. 92 ust. 1 lit. e) oraz art. 4 ust. 2 rozporządzenia w sprawie EWT;
c)
80 % dla słabiej rozwiniętych regionów państw członkowskich innych niż te, o których mowa w lit. b), oraz dla wszystkich regionów, których PKB na mieszkańca użyty jako kryterium kwalifikowalności w okresie programowania 2007-2013 był poniżej 75 % średniej UE-25 w tym samym okresie, lecz których PKB na mieszkańca jest wyższy niż 75 % średniego PKB w UE-27, a także dla regionów określonych w art. 8 ust. 1 rozporządzenia (UE) 1083/2006 otrzymujących wsparcie przejściowe na okres programowania 2007-2013;
d)
60 % dla regionów przejściowych innych niż regiony, o których mowa w lit. c);
e)
50 % dla regionów lepiej rozwiniętych innych niż regiony, o których mowa w lit. c).
W okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 30 czerwca 2017 r. stopa dofinansowania na poziomie każdej osi priorytetowej dla wszystkich programów operacyjnych na Cyprze nie może być wyższa niż 85 %.
Komisja dokonuje przeglądu, aby ocenić zasadność utrzymania stopy dofinansowania, o której mowa w akapicie drugim, po dniu 30 czerwca 2017 r. i w razie potrzeby przedkłada niezbędny wniosek ustawodawczy przed dniem 30 czerwca 2016 r.
Stopa dofinansowania na poziomie każdej osi priorytetowej programów EWT nie może być wyższa niż 85 %.
Maksymalna stopa dofinansowania na mocy akapitu pierwszego lit. b), c), d) i e) zostaje podniesiona dla każdej osi priorytetowej wdrażającej Inicjatywę na rzecz zatrudnienia ludzi młodych oraz w przypadkach, gdy oś priorytetowa jest dedykowana innowacjom społecznym lub współpracy ponadnarodowej lub ich kombinacji. Podniesienie stopy dofinansowania określane jest zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
4. Stopa dofinansowania stosowana w odniesieniu do dodatkowej alokacji zgodnie z art. 92 ust. 1 lit. e) nie może być wyższa niż 50 % dla regionów na poziomie NUTS 2 spełniających kryteria określone w art. 2 Protokołu nr 6 do Traktatu o przystąpieniu z 1994 r.
5. Maksymalna stopa dofinansowania zgodnie z ust. 3 na poziomie osi priorytetowej zostaje powiększona o dziesięć punktów procentowych, w przypadku gdy całość osi priorytetowej jest realizowana za pośrednictwem instrumentów finansowych lub w ramach rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność.
6. Wkład z funduszy dla każdej osi priorytetowej nie jest niższy niż 20 % kwalifikowalnych wydatków publicznych.
7. Oddzielna oś priorytetowa o stopie dofinansowania w wysokości do 100 % może być ustanowiona w ramach programu operacyjnego w celu wspierania operacji wdrażanych za pomocą instrumentów finansowych utworzonych na poziomie Unii i zarządzanych bezpośrednio lub pośrednio przez Komisję. Jeżeli oddzielna oś priorytetowa została ustanowiona w tym celu, wsparcie w ramach tej osi nie może być wdrażane w żaden inny sposób.
Artykuł 121
Różnicowanie stopy dofinansowania
Stopa dofinansowania z funduszy polityki spójności dla osi priorytetowej może być różnicowana z uwzględnieniem:
1)
znaczenia osi priorytetowej dla realizacji unijnej strategii na rzecz inteligentnego, zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, mając na uwadze szczególne braki, które należy uzupełnić;
2)
ochrony i poprawy jakości środowiska naturalnego, przede wszystkim poprzez stosowanie zasady ostrożności, zasady działania zapobiegawczego oraz zasady „zanieczyszczający płaci”;
3)
stopy udziału prywatnych źródeł finansowania.
4)
objęcia obszarów o poważnych i trwałych niekorzystnych warunkach przyrodniczych lub demograficznych, do których zalicza się:
a)
wyspiarskie państwa członkowskie, kwalifikujące się do wsparcia z Funduszu Spójności, oraz inne wyspy, z wyjątkiem wysp, na których znajduje się stolica państwa członkowskiego, lub które posiadają stałe połączenie z lądem stałym;
b)
obszary górskie w rozumieniu prawodawstwa krajowego danego państwa członkowskiego;
c)
obszary o niskiej (tj. poniżej 50 osób na kilometr kwadratowy) i bardzo niskiej (poniżej 8 osób na kilometr kwadratowy) gęstości zaludnienia;
d)
regiony najbardziej oddalone zdefiniowane w art. 349 TFUE.
CZĘŚĆ CZWARTA
PRZEPISY OGÓLNE MAJĄCE ZASTOSOWANIE DO FUNDUSZY POLITYKI SPÓJNOŚCI I EFMR
TYTUŁ I
ZARZĄDZANIE I KONTROLA
ROZDZIAŁ I
Systemy zarządzania i kontroli
Artykuł 122
Obowiązki państw członkowskich
1. Państwa członkowskie zapewniają, aby systemy zarządzania i kontroli programów operacyjnych były ustanawiane zgodnie z art. 72, 73 i 74.
2. Państwa członkowskie zapobiegają nieprawidłowościom oraz je wykrywają i korygują, a także odzyskują kwoty nienależnie wypłacone wraz z odsetkami z tytułu zwrotu tych kwot po terminie. Państwa członkowskie powiadamiają Komisję o nieprawidłowościach przekraczających 10 000 EUR tytułem wkładu z funduszy polityki spójności i regularnie informują ją o istotnych postępach przebiegu powiązanych postępowań administracyjnych i prawnych.
Państwa członkowskie nie powiadamiają Komisji o nieprawidłowościach w następujących przypadkach:
a)
gdy nieprawidłowość polega jedynie na niewykonaniu, w całości lub w części, operacji objętej dofinansowanym programem operacyjnym z powodu upadłości beneficjenta;
b)
zgłoszonych dobrowolnie przez beneficjenta instytucji zarządzającej lub instytucji certyfikującej, zanim którakolwiek z tych instytucji wykryje nieprawidłowość, zarówno przed wypłaceniem wkładu publicznego, jak i po nim;
c)
które zostały wykryte i skorygowane przez instytucję zarządzającą lub instytucję certyfikującą zanim włączono stosowne wydatki do zestawienia wydatków przedkładanego Komisji.
We wszystkich innych przypadkach, w szczególności poprzedzających upadłość, lub w przypadkach, gdy podejrzewa się nadużycie finansowe, wykryte nieprawidłowości oraz związane z nimi środki zapobiegawcze i korygujące zgłasza się Komisji.
Jeżeli kwoty nienależnie wypłacone beneficjentowi nie mogą być odzyskane i jest to wynikiem błędu lub zaniedbania ze strony państwa członkowskiego, dane państwo członkowskie jest odpowiedzialne za zwrot takiej kwoty do budżetu Unii. Państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o nieodzyskiwaniu nienależnie wypłaconej kwoty, jeżeli kwota, która ma zostać odzyskana od beneficjenta, nie przekracza - bez odsetek - 250 EUR tytułem wkładu z funduszy polityki spójności.
Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 ustanawiających dodatkowe szczegółowe zasady w sprawie kryteriów określania przypadków nieprawidłowości wymagających zgłaszania i danych podlegających przekazaniu oraz w sprawie warunków i procedur stosowanych w celu ustalenia, czy kwoty, których nie można odzyskać, mają być zwracane przez państwa członkowskie.
Komisja przyjmuje akty wykonawcze, określające częstotliwość zgłaszania nieprawidłowości oraz wzór stosowany na potrzeby zgłaszania. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 150 ust. 2.
3. Państwa członkowskie zapewniają, aby nie później niż do dnia 31 grudnia 2015 r. każda wymiana informacji pomiędzy beneficjentami a instytucją zarządzającą, instytucją certyfikującą, instytucją audytową i instytucjami pośredniczącymi mogła być realizowana za pomocą systemów elektronicznej wymiany danych.
Systemy, o których mowa w akapicie pierwszym umożliwiają interoperacyjność systemów krajowych i unijnych i umożliwiają beneficjentom jednokrotne przekazanie wszystkich informacji, o których mowa w akapicie pierwszym.
Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające szczegółowe przepisy dotyczące wymiany informacji na podstawie niniejszego ustępu. Akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
4. Ust. 3 nie ma zastosowania do EFMR.
ROZDZIAŁ II
Instytucje zajmujące się zarządzaniem i kontrolą
Artykuł 123
Wyznaczanie instytucji
1. Każde państwo członkowskie wyznacza dla każdego programu operacyjnego krajową, regionalną lub lokalną instytucję lub podmiot publiczny lub podmiot prywatny jako instytucję zarządzającą. Ta sama instytucja zarządzająca może zostać wyznaczona dla więcej niż jednego programu operacyjnego.
2. Państwo członkowskie wyznacza dla każdego programu operacyjnego krajową, regionalną lub lokalną instytucję lub podmiot publiczny jako instytucję certyfikującą, nie naruszając przepisów ust. 3. Ta sama instytucja certyfikująca może zostać wyznaczona dla więcej niż jednego programu operacyjnego.
3. Państwo członkowskie może wyznaczyć dla programu operacyjnego instytucję zarządzającą, która jest instytucją lub podmiotem publicznym, aby pełniła dodatkowo funkcje instytucji certyfikującej.
4. Państwo członkowskie wyznacza dla każdego programu operacyjnego krajową, regionalną lub lokalną instytucję lub podmiot publiczny, funkcjonalnie niezależny od instytucji zarządzającej i instytucji certyfikującej, jako instytucję audytową. Ta sama instytucja audytowa może zostać wyznaczona dla więcej niż jednego programu operacyjnego.
5. W przypadku funduszy polityki spójności związanych z celem „Inwestycje na rzecz wzrostu zatrudnienia” oraz w przypadku EFMR, pod warunkiem przestrzegania zasady rozdzielności funkcji, instytucja zarządzająca, instytucja certyfikująca i, w stosownych przypadkach, instytucja audytowa, mogą stanowić część tej samej instytucji publicznej lub podmiotu publicznego.
W przypadku gdy łączna kwota wsparcia z funduszy polityki spójności dla programu operacyjnego przekracza kwotę 250 000 000 EUR lub gdy łączna kwota wsparcia z EFMR przekracza 100 000 000 EUR, instytucja audytowa może stanowić część tej samej instytucji lub podmiotu publicznego co instytucja zarządzająca, jeżeli, zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami dotyczącymi poprzedniego okresu programowania, Komisja poinformowała państwo członkowskie przed datą przyjęcia danego programu operacyjnego o tym, że może polegać głównie na opinii audytowej tej instytucji, lub jeżeli Komisja - na podstawie doświadczenia uzyskanego w poprzednim okresie programowania - uznała, że struktura instytucjonalna i odpowiedzialność instytucji audytowej stanowią właściwą gwarancję jej niezależności funkcjonalnej i wiarygodności.
6. Państwo członkowskie może wyznaczyć jedną lub więcej instytucję pośredniczącą do pełnienia niektórych zadań instytucji zarządzającej lub certyfikującej na odpowiedzialność tej instytucji. Odpowiednie uzgodnienia pomiędzy instytucją zarządzającą lub instytucją certyfikującą i instytucjami pośredniczącymi zostają formalnie ujęte na piśmie.
7. Państwo członkowskie lub instytucja zarządzająca może powierzyć instytucji pośredniczącej zarządzanie częścią programu operacyjnego w drodze pisemnej umowy między instytucją pośredniczącą a państwem członkowskim lub instytucją zarządzającą („grant globalny”). Instytucja pośrednicząca przedstawia gwarancje swojej płynności finansowej i kompetencji w danej dziedzinie, jak również swych zdolności administracyjnych i zdolności w zakresie zarządzania finansowego.
8. Państwo członkowskie może z własnej inicjatywy wyznaczyć podmiot koordynujący, którego zadaniem jest kontaktowanie się z Komisją i dostarczanie jej informacji, koordynowanie działań pozostałych stosownych wyznaczonych podmiotów i propagowanie jednolitego stosowania mających zastosowanie przepisów.
9. Państwo członkowskie ustanawia na piśmie zasady regulujące jego stosunki z instytucjami zarządzającymi, instytucjami certyfikującymi i instytucjami audytowymi, stosunki pomiędzy tymi instytucjami oraz stosunki tych instytucji z Komisją.
Artykuł 124
Procedura desygnacji instytucji zarządzającej i instytucji certyfikującej
1. Państwo członkowskie powiadamia Komisję o dacie i formie przeprowadzonej na odpowiednim szczeblu procedury desygnacji instytucji zarządzającej i, w stosownych przypadkach, instytucji certyfikującej przed przedłożeniem Komisji pierwszego wniosku o płatność okresową.
2. Podstawą desygnacji, o której mowa w ust. 1, jest sprawozdanie i opinia niezależnego podmiotu audytowego, który ocenia, czy wyznaczone instytucje spełniają kryteria dotyczące wewnętrznego środowiska kontrolnego, zarządzania ryzykiem, działań związanych z zarządzaniem i kontrolą oraz monitorowania, określone w załączniku XIII. Niezależnym podmiotem audytowym jest instytucja audytowa albo inny podmiot prawa publicznego lub podmiot prawa prywatnego, które posiadają niezbędne zdolności audytowe i które są niezależne od instytucji zarządzającej i, w stosownych przypadkach, instytucji certyfikującej i które wykonują pracę z uwzględnieniem uznanych w skali międzynarodowej standardów audytu. W przypadku gdy niezależny podmiot audytowy ustali, że część systemu zarządzania i kontroli, dotycząca instytucji zarządzającej lub instytucji certyfikującej, jest zasadniczo taka sama jak w poprzednim okresie programowania, i że - na podstawie działań audytowych przeprowadzonych zgodnie ze stosownymi przepisami rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 i rozporządzenia (WE) nr 1198/2006 (38) - istnieją dowody na jego skuteczne funkcjonowanie w tym okresie, może bez prowadzenia dodatkowych działań audytowych stwierdzić, że stosowne kryteria zostały spełnione.
3. W przypadku gdy łączna kwota wsparcia z funduszy polityki spójności dla programu operacyjnego przekracza kwotę 250 000 000 EUR lub z EMFF przekracza kwotę 100 000 000 EUR, Komisja może zażądać przekazania, w terminie jednego miesiąca od powiadomienia o desygnacji, o której mowa w ust. 1, sprawozdania i opinii niezależnego podmiotu audytowego, o których mowa w ust. 2, oraz opisu funkcji i procedur obowiązujących w instytucji zarządzającej lub, w stosownych przypadkach, instytucji certyfikującej. Komisja podejmuje decyzję o tym, czy zażądać tych dokumentów, na podstawie przeprowadzonej przez siebie oceny ryzyka, z uwzględnieniem informacji o istotnych zmianach w zakresie funkcji i procedur instytucji zarządzającej lub, w stosownych przypadkach, instytucji certyfikującej w porównaniu z funkcjami i procedurami obowiązującymi w poprzednim okresie programowania, a także z uwzględnieniem stosownych dowodów na ich skuteczne funkcjonowanie.
Komisja może przedstawić swoje uwagi w terminie dwóch miesięcy od otrzymania dokumentów, o których mowa w akapicie pierwszym. Bez uszczerbku dla art. 83 analiza tych dokumentów nie przerywa rozpatrywania wniosków o płatności okresowe.
4. W przypadku gdy łączna kwota wsparcia z funduszy polityki spójności dla programu operacyjnego przekracza kwotę 250 000 000 EUR lub z EMFF przekracza kwotę 100 000 000 EUR i gdy są istotne zmiany w zakresie funkcji i procedur instytucji zarządzającej lub, w stosownych przypadkach, instytucji certyfikującej w porównaniu z funkcjami i procedurami obowiązującymi w poprzednim okresie programowania, państwo członkowskie może z własnej inicjatywy przedłożyć Komisji - w terminie dwóch miesięcy od powiadomienia o desygnacji, o której mowa w ust. 1 - dokumenty określone w ust. 3. Komisja może przedstawić swoje uwagi na temat tych dokumentów w terminie trzech miesięcy od ich otrzymania.
5. W przypadku gdy istniejące wyniki audytu i kontroli pokazują, że desygnowana instytucja nie spełnia już kryteriów, o których mowa w ust. 2, państwo członkowskie, na odpowiednim poziomie, ustala - biorąc pod uwagę powagę problemu - okres próbny, w którym muszą zostać podjęte konieczne działania naprawcze.
W przypadku gdy desygnowana instytucja nie podejmie wymaganych działań naprawczych w trakcie okresu próbnego ustalonego przez dane państwo członkowskie, państwo to, na odpowiednim poziomie, wycofuje desygnację dla tej instytucji.
Dane państwo członkowskie niezwłocznie powiadamia Komisję o objęciu desygnowanej instytucji okresem próbnym, przedstawiając informacje na temat okresu próbnego, o jego zakończeniu w wyniku podjęcia działań naprawczych, jak również o wycofaniu desygnacji dla instytucji. Powiadomienie dotyczące objęcia desygnowanej instytucji okresem próbnym przez państwo członkowskie, bez uszczerbku dla stosowania art. 83, nie przerywa rozpatrywania wniosków o płatności okresowe.
6. W przypadku wycofania desygnacji dla instytucji zarządzającej lub instytucji certyfikującej państwa członkowskie desygnują, zgodnie z procedurą przewidzianą w ust. 2, nową instytucję, która przejmuje funkcje instytucji zarządzającej lub instytucji certyfikującej, i powiadamiają o tym Komisję.
7. W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akty wykonawcze dotyczące wzoru sprawozdania i opinii niezależnego podmiotu audytowego oraz opisu funkcji i procedur obowiązujących w instytucji zarządzającej i, w stosownych przypadkach, instytucji certyfikującej. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
Artykuł 125
Funkcje instytucji zarządzającej
1. Instytucja zarządzająca odpowiada za zarządzanie programem operacyjnym zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami.
2. W odniesieniu do zarządzania programem operacyjnym, instytucja zarządzająca:
a)
wspiera prace komitetu monitorującego, o którym mowa w art. 47, i dostarcza mu informacje wymagane do wykonywania jego zadań, w szczególności dane dotyczące postępów programu operacyjnego w osiąganiu celów, dane finansowe i dane odnoszące się do wskaźników i celów pośrednich;
b)
opracowuje roczne i końcowe sprawozdania z wdrażania, o których mowa w art. 50, i po ich zatwierdzeniu przez komitet monitorujący przedkłada je Komisji;
c)
udostępnia instytucjom pośredniczącym oraz beneficjentom informacje, które są istotne odpowiednio dla wykonywania ich zadań i wdrażania operacji;
d)
ustanawia system elektronicznej rejestracji i przechowywania danych dotyczących każdej operacji, które są niezbędne do monitorowania, ewaluacji, zarządzania finansowego, weryfikacji i audytu, w tym danych dotyczących poszczególnych uczestników operacji, w stosownych przypadkach;
e)
zapewnia, aby dane, o których mowa w lit. d), były gromadzone, wprowadzane do systemu, o którym mowa w lit. d) i tam przechowywane, a dane na temat wskaźników były podzielone według płci w przypadkach wymaganych na podstawie załączników I i II do rozporządzenia w sprawie EFS.
3. W odniesieniu do wyboru operacji instytucja zarządzająca:
a)
sporządza i, po zatwierdzeniu, stosuje odpowiednie procedury wyboru i kryteria, które:
(i)
zapewniają, że operacje przyczynią się do osiągnięcia celów szczegółowych i rezultatów odpowiednich priorytetów;
(ii)
są niedyskryminacyjne i przejrzyste;
(iii)
uwzględniają ogólne zasady ustanowione w art. 7 i 8;
b)
zapewnia, aby wybrana operacja wchodziła w zakres funduszu lub funduszy polityki spójności oraz aby mogła być przypisana do kategorii interwencji lub - w przypadku EFMR - wchodziła w zakres środka określonego w ramach priorytetu lub priorytetów programu operacyjnego;
c)
zapewnia, aby beneficjent otrzymał dokument określający warunki wsparcia dla każdej operacji, w tym szczegółowe wymagania dotyczące produktów lub usług, które mają być dostarczone w ramach operacji, plan finansowy oraz termin realizacji;
d)
upewnia się przed zatwierdzeniem operacji, że beneficjenci dysponują administracyjną, finansową i operacyjną zdolnością do spełnienia warunków, o których mowa w lit. c);
e)
upewnia się, że jeżeli operacja rozpoczęła się przed dniem złożenia wniosku o dofinansowanie do instytucji zarządzającej, przestrzegano obowiązujących przepisów prawa dotyczących danej operacji;
f)
zapewnia, aby operacje wybrane do dofinansowania z funduszy nie obejmowały przedsięwzięć będących częścią operacji, które zostały objęte lub powinny były zostać objęte procedurą odzyskiwania zgodnie z art. 71 w następstwie przeniesienia działalności produkcyjnej poza obszar objęty programem;
g)
określa kategorie interwencji lub - w przypadku EFMR - środki, do których przypisane są wydatki związane z operacją.
4. W odniesieniu do zarządzania finansowego i kontroli programu operacyjnego instytucja zarządzająca:
a)
kontroluje, czy dofinansowane produkty i usługi zostały dostarczone, czy wydatki deklarowane przez beneficjentów zostały zapłacone oraz, czy spełniają one obowiązujące przepisy prawa, wymagania programu operacyjnego oraz warunki wsparcia operacji;
b)
zapewnia, aby beneficjenci uczestniczący we wdrażaniu operacji, których koszty zwracane są na podstawie faktycznie poniesionych kosztów kwalifikowalnych, prowadzili oddzielny system księgowości lub korzystali z odpowiedniego kodu księgowego dla wszystkich transakcji związanych z operacją;
c)
wprowadza skuteczne i proporcjonalne środki zwalczania nadużyć finansowych, uwzględniając stwierdzone rodzaje ryzyka;
d)
ustanawia procedury zapewniające przechowywanie zgodnie z wymogami art. 72 lit. g) wszystkich dokumentów dotyczących wydatków i audytów wymagane do zapewnienia właściwej ścieżki audytu;
e)
sporządza deklarację zarządczą i roczne podsumowanie, o których mowa w art. 59 ust. 5 lit. a) i b) rozporządzenia finansowego.
W drodze odstępstwa od lit. a) akapit pierwszy w rozporządzeniu w sprawie EWT można ustanowić szczególne przepisy dotyczące kontroli mające zastosowanie do programów EWT.
5. Kontrole przeprowadzone na podstawie ust. 4 lit. a) akapit pierwszy obejmują następujące procedury:
a)
weryfikacje administracyjne w odniesieniu do każdego złożonego przez beneficjentów wniosku o refundację;
b)
kontrole operacji na miejscu.
Częstotliwość i zakres kontroli na miejscu są proporcjonalne do kwoty wsparcia publicznego dla operacji oraz do poziomu ryzyka stwierdzonego w toku takich kontroli oraz audytów przeprowadzanych przez instytucję audytową w odniesieniu do systemu zarządzania i kontroli jako całości.
6. Kontrole poszczególnych operacji na miejscu na podstawie ust. 5 lit. b) akapit pierwszy mogą być przeprowadzane metodą badania próby.
7. W przypadkach gdy instytucja zarządzająca jest również beneficjentem w ramach programu operacyjnego rozwiązania dotyczące kontroli, o których mowa w ust. 4 lit. a) akapit pierwszy, zapewniają właściwą rozdzielność funkcji.
8. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 ustanawiających zasady określające informacje w odniesieniu do danych, które mają być zapisywane i przechowywane w formie skomputeryzowanej w ramach systemu monitorowania ustanowionego na mocy ust. 2 lit. d) niniejszego artykułu.
Komisja przyjmuje akty wykonawcze określające specyfikację techniczną systemu ustanowionego na mocy ust. 2 lit. d) niniejszego artykułu. Akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
9. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 ustanawiających szczegółowe minimalne wymagania dotyczące ścieżki audytu, o której mowa w ust. 4 lit. d) akapit pierwszy niniejszego artykułu, w zakresie utrzymywania zapisów księgowych oraz przechowywania dokumentów potwierdzających na poziomie instytucji certyfikującej, instytucji zarządzającej, instytucji pośredniczących i beneficjentów.
10. W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akty wykonawcze dotyczące wzoru deklaracji zarządczej, o której mowa w ust. 4 lit. e) akapit pierwszy niniejszego artykułu. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 150 ust. 2.
Artykuł 126
Funkcje instytucji certyfikującej
Instytucja certyfikująca programu operacyjnego odpowiada w szczególności za:
a)
sporządzanie i przedstawianie Komisji wniosków o płatność i poświadczanie, że wynikają one z wiarygodnych systemów księgowych, są oparte na weryfikowalnych dokumentach potwierdzających i były przedmiotem weryfikacji przeprowadzonych przez instytucję zarządzającą;
b)
sporządzanie zestawienia wydatków, o którym mowa w art. 59 ust. 5 lit. a) rozporządzenia finansowego;
c)
poświadczanie kompletności, rzetelności i prawdziwości zestawienia wydatków oraz poświadczanie, że wydatki ujęte w tym zestawieniu są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa oraz zostały poniesione w związku z operacjami wybranymi do finansowania zgodnie z kryteriami mającymi zastosowanie do programu operacyjnego i zgodnymi z obowiązującymi przepisami prawa;
d)
zapewnienie, by istniał system, w którym rejestruje się i przechowuje, w formie elektronicznej, dokumentację księgową w odniesieniu do każdej operacji, zdolny do obsługi wszystkich danych wymaganych do sporządzenia wniosków o płatność i zestawienia wydatków, w tym rozliczeń kwot podlegających odzyskaniu, kwot odzyskanych i kwot wycofanych po anulowaniu całości lub części wkładu na rzecz operacji lub programu operacyjnego;
e)
zapewnienie, do celów sporządzania i składania wniosków o płatność, aby otrzymała od instytucji zarządzającej odpowiednie informacje na temat procedur i weryfikacji przeprowadzonych w odniesieniu do wydatków;
f)
uwzględnienie, podczas sporządzania i składania wniosków o płatność, wyników wszystkich audytów przeprowadzonych przez instytucję audytową lub na jej odpowiedzialność;
g)
utrzymywanie w formie elektronicznej zapisów księgowych dotyczących wydatków zadeklarowanych Komisji oraz odpowiadającego im wkładu publicznego wypłaconego na rzecz beneficjentów;
h)
prowadzenie ewidencji kwot podlegających odzyskaniu i kwot wycofanych po anulowaniu całości lub części wkładu na rzecz operacji. Kwoty odzyskane są zwracane do budżetu Unii przed zamknięciem programu operacyjnego poprzez potrącenie ich z następnego zestawienia wydatków.
Artykuł 127
Funkcje instytucji audytowej
1. Instytucja audytowa zapewnia prowadzenie audytów prawidłowego funkcjonowania systemu zarządzania i kontroli programu operacyjnego, na podstawie stosownej próby operacji w oparciu o zadeklarowane wydatki. Zadeklarowane wydatki są poddawane audytowi na podstawie reprezentatywnej próby i co do zasady z wykorzystaniem statystycznych metod doboru próby.
Niestatystyczne metody doboru próby mogą być stosowane na podstawie profesjonalnej oceny instytucji audytowej i w uzasadnionych przypadkach, zgodnie z przyjętymi na szczeblu międzynarodowym standardami audytu, oraz za każdym razem, gdy liczba operacji w roku obrachunkowym jest niewystarczająca do zastosowania metod statystycznych.
W takich przypadkach wielkość próby musi być wystarczająca do tego, aby instytucja audytowa sporządziła ważną opinię audytową zgodnie z art. 59 ust. 5 akapit drugi rozporządzenia finansowego.
Niestatystyczna metoda doboru próby obejmuje minimum 5 % operacji, dla których wydatki zostały zadeklarowane Komisji w ciągu roku obrachunkowego, oraz 10 % wydatków, które zostały zadeklarowane Komisji w ciągu roku obrachunkowego.
2. W przypadku audytów przeprowadzanych przez podmiot inny niż instytucja audytowa, instytucja audytowa zapewnia takim podmiotom niezbędną niezależność funkcjonalną.
3. Instytucja audytowa dba o to, aby czynności audytowe uwzględniały uznane w skali międzynarodowej standardy audytu.
4. Instytucja audytowa w ciągu ośmiu miesięcy od przyjęcia programu operacyjnego przygotowuje strategię audytu dla przeprowadzania audytów. Strategia audytu określa metodykę kontroli, metodę doboru próby w przypadku audytów operacji oraz plan audytów w odniesieniu do bieżącego roku obrachunkowego i dwóch następnych lat obrachunkowych. Strategia audytu jest corocznie uaktualniana począwszy od 2016 r. do 2023 r. włącznie. W przypadku gdy wspólny system zarządzania i kontroli stosuje się do więcej niż jednego programu operacyjnego, dla programów tych można przygotować jedną strategię audytu. Instytucja audytowa przedkłada strategię audytu Komisji na jej żądanie.
5. Instytucja audytowa sporządza:
a)
opinię audytową zgodnie z art. 59 art. 5 akapit drugi rozporządzenia finansowego;
b)
sprawozdanie z kontroli, przedstawiające główne wyniki audytów przeprowadzonych zgodnie z ust. 1, w tym ustalenia dotyczące defektów stwierdzonych w systemach zarządzania i kontroli, oraz proponowane i wdrożone działania naprawcze.
W przypadku gdy wspólny system zarządzania i kontroli stosuje się do więcej niż jednego programu operacyjnego, informacje wymagane zgodnie z lit. b) akapit pierwszy można ująć w jednym sprawozdaniu.
6. W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego artykułu, Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające wzory strategii audytu, opinii audytowej oraz sprawozdania z kontroli. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 150 ust. 2.
7. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 w celu określenia zakresu i zawartości audytów operacji i audytów zestawienia wydatków oraz metody doboru próby, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu.
8. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych, zgodnie z art. 149, ustanawiających szczegółowe zasady wykorzystania danych zgromadzonych podczas audytów przeprowadzonych przez urzędników Komisji lub upoważnionych przedstawicieli Komisji.
ROZDZIAŁ III
Współpraca z instytucjami audytowymi
Artykuł 128
Współpraca z instytucjami audytowymi
1. Komisja współpracuje z instytucjami audytowymi w celu koordynowania ich planów i metod audytów oraz dokonuje z tymi instytucjami niezwłocznej wymiany wyników przeprowadzonych audytów systemów zarządzania i kontroli.
2. W celu ułatwienia tej współpracy w przypadkach, gdy państwo członkowskie wyznacza więcej niż jedną instytucję audytową, państwo członkowskie może wyznaczyć podmiot koordynujący.
3. Komisja, instytucje audytowe oraz ewentualny podmiot koordynujący spotykają się w regularnych odstępach czasu, a co do zasady przynajmniej raz w roku, o ile nie uzgodniono inaczej, w celu zbadania rocznego sprawozdania z kontroli, opinii audytowej i strategii audytu oraz wymiany poglądów na temat kwestii związanych z poprawą funkcjonowania systemów zarządzania i kontroli.
TYTUŁ II
ZARZĄDZANIE FINANSOWE, SPORZĄDZANIE, ANALIZA, ZATWIERDZANIE I ZAMKNIĘCIE ZESTAWIENIA WYDATKÓW I KOREKTY FINANSOWE
ROZDZIAŁ I
Zarządzanie finansowe
Artykuł 129
Wspólne zasady dotyczące płatności
Państwa członkowskie zapewniają, aby do momentu zamknięcia programu operacyjnego kwota wydatków publicznych wypłacona na rzecz beneficjentów była co najmniej równa wkładowi z funduszy polityki spójności wypłaconemu państwu członkowskiemu przez Komisję.
Artykuł 130
Wspólne zasady obliczania płatności okresowych oraz płatności salda końcowego
1. Komisja refunduje jako płatności okresowe 90 % kwoty wynikającej z zastosowania stopy dofinansowania dla każdego priorytetu, ustanowionej w decyzji o przyjęciu programu operacyjnego, do wydatków kwalifikowanych poniesionych w ramach tego priorytetu uwzględnionych we wniosku o płatność. Komisja określa kwoty pozostające do refundacji w ramach płatności okresowych lub do odzyskania, zgodnie z art. 139.
2. Wkład z funduszy polityki spójności lub z EFMR dla priorytetu dokonany poprzez płatności okresowe oraz płatność salda końcowego nie może być wyższy niż:
a)
kwalifikowalne wydatki publiczne wskazane we wniosku o płatność dla priorytetu; lub
b)
wkład z funduszy polityki spójności lub z EFMR dla priorytetu ustanowiony w decyzji Komisji przyjmującej program operacyjny.
Artykuł 131
Wnioski o płatność
1. Dla każdego priorytetu wniosek o płatność obejmuje:
a)
całkowitą kwotę kwalifikowalnych wydatków poniesionych przez beneficjentów i opłaconych w ramach realizowanych operacji, zaksięgowaną przez instytucję certyfikującą;
b)
całkowitą kwotę wydatków publicznych poniesionych w ramach realizowanych operacji, zaksięgowaną przez instytucję certyfikującą;
2. Kwalifikowalne wydatki ujęte we wniosku o płatność są potwierdzone opłaconymi fakturami lub dokumentami księgowymi o równorzędnej wartości dowodowej, z wyjątkiem form wsparcia, o których mowa w art. 67 ust. 1 lit. b), c) i d) akapit pierwszy, art. 68, art. 69 ust. 1 i art. 109 niniejszego rozporządzenia oraz na podstawie art. 14 rozporządzenia w sprawie EFS. Dla takich form wsparcia kwotami ujętymi we wniosku o płatność są koszty obliczone na mającej zastosowanie podstawie.
3. W przypadku programów pomocy objętych przepisami art. 107 TFUE wkład publiczny odpowiadający wydatkom wyszczególnionym we wniosku o płatność musi zostać uprzednio wypłacony beneficjentom przez podmiot udzielający pomocy.
4. W drodze odstępstwa od ust. 1, w przypadku pomocy państwa, wniosek o płatność może obejmować zaliczki wypłacone na rzecz beneficjenta przez podmiot udzielający pomocy na następujących warunkach, które wszystkie muszą być spełnione:
a)
zaliczki te podlegają gwarancji udzielonej przez bank lub inną instytucję finansową mającą siedzibę w państwie członkowskim, lub są objęte instrumentem przewidzianym jako gwarancja przez podmiot publiczny lub przez państwo członkowskie;
b)
zaliczki te nie mogą przekraczać 40 % całkowitej kwoty pomocy, która ma zostać udzielona beneficjentowi na daną operację;
c)
powinny zostać pokryte przez wydatki opłacone przez beneficjentów w procesie wdrażania operacji i potwierdzone opłaconymi fakturami lub dokumentami księgowymi o równorzędnej wartości dowodowej najpóźniej w ciągu trzech lat następujących po roku dokonania płatności zaliczki lub do dnia 31 grudnia 2023 r., w zależności od tego, co nastąpi wcześniej; w przeciwnym razie następny wniosek o płatność zostaje odpowiednio skorygowany.
5. Każdy wniosek o płatność, który obejmuje zaliczki, o których mowa w ust. 4, odrębnie ujawnia łączną kwotę wypłaconą z programu operacyjnego jako zaliczki, kwotę, która została objęta wydatkami poniesionymi przez beneficjentów w terminie 3 lat od dnia wypłaty zaliczki zgodnie z ust. 4 lit. c) oraz kwotę, która nie została objęta wydatkami poniesionymi przez beneficjentów i dla której okres trzech lat jeszcze nie upłynął.
6. W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akty wykonawcze ustanawiające wzór wniosków o płatność. Akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
Artykuł 132
Płatności na rzecz beneficjentów
1. Z zastrzeżeniem dostępności środków z początkowej i rocznej płatności zaliczkowej i z płatności okresowych, instytucja zarządzająca zapewnia, aby beneficjent otrzymał całkowitą należną kwotę kwalifikowalnych wydatków publicznych nie później niż 90 dni od dnia przedłożenia wniosku o płatność przez beneficjenta.
Nie potrąca się ani nie wstrzymuje żadnych kwot, ani też nie nakłada się żadnych opłat szczególnych lub innych opłat o równoważnym skutku, które powodowałyby zmniejszenie kwot wypłacanych beneficjentom.
2. Bieg terminu płatności, o którym mowa w ust. 1, może zostać przerwany przez instytucję zarządzającą w jednym z poniższych, należycie uzasadnionych przypadków:
a)
kwota ujęta we wniosku o płatność jest nienależna lub odpowiednie dokumenty potwierdzające, w tym dokumenty niezbędne do kontroli zarządczej na mocy art. 125 ust. 4 lit. a) akapit pierwszy, nie zostały przedłożone;
b)
wszczęto dochodzenie w związku z ewentualnymi nieprawidłowościami mającymi wpływ na dane wydatki.
Zainteresowany beneficjent jest informowany na piśmie o wstrzymaniu i o jego przyczynach.
Artykuł 133
Stosowanie euro
1. Państwa członkowskie, które nie przyjęły euro jako swojego środka płatniczego do dnia składania wniosku o płatność, przeliczają na euro kwoty wydatków poniesionych w walucie krajowej. Kwoty te są przeliczane na euro z wykorzystaniem miesięcznego obrachunkowego kursu wymiany stosowanego przez Komisję w miesiącu, w którym wydatki zostały zaksięgowane przez instytucję certyfikującą danego programu operacyjnego. Kurs wymiany jest publikowany co miesiąc przez Komisję w mediach elektronicznych.
2. Na zasadzie odstępstwa od ust. 1 w rozporządzeniu w sprawie EWT można ustanowić szczegółowe zasady dotyczące terminów przeliczania na euro.
3. Kiedy dane państwo członkowskie przyjmuje euro jako swój środek płatniczy, procedurę przeliczania określoną w ust. 1 stosuje się nadal do wszystkich wydatków zaksięgowanych przez instytucję certyfikującą przed datą wejścia w życie stałego kursu wymiany waluty krajowej na euro.
Artykuł 134
Płatności zaliczkowe
1. Kwota początkowych płatności zaliczkowych jest wypłacana w ratach w następujący sposób:
a)
w 2014 r.: 1 % kwoty wsparcia z funduszy polityki spójności i z EFMR na cały okres programowania dla programu operacyjnego lub 1,5 % kwoty wsparcia z funduszy polityki spójności i z EFMR na cały okres programowania dla programu operacyjnego, jeżeli państwo członkowskie otrzymywało pomoc finansową od 2010 roku, zgodnie z art. 122 i 143 TFUE, lub z Europejskiego Instrumentu Stabilności Finansowej, lub jeśli otrzymuje pomoc finansową na dzień 31 grudnia 2013 r. zgodnie z art. 136 i 143 TFUE;
b)
w 2015 r.: 1 % kwoty wsparcia z funduszy polityki spójności i z EFMR na cały okres programowania dla programu operacyjnego lub 1,5 % kwoty wsparcia z funduszy polityki spójności i z EFMR na cały okres programowania dla programu operacyjnego, jeżeli państwo członkowskie otrzymywało pomoc finansową od 2010 r., zgodnie z art. 122 i 143 TFUE, lub z Europejskiego Instrumentu Stabilności Finansowej, lub jeśli otrzymuje pomoc finansową na dzień 31 grudnia 2014 r. zgodnie z art. 136 i 143 TFUE;
c)
w 2016 r.: 1 % kwoty wsparcia z funduszy polityki spójności oraz z EFMR na cały okres programowania dla programu operacyjnego.
Jeżeli program operacyjny jest przyjmowany w 2015 r. lub później, wcześniejsze raty są wypłacane w roku, w którym przyjęto program.
2. Kwota rocznych płatności zaliczkowych jest wypłacana przed dniem 1 lipca w latach 2016-2023. Kwota ta stanowi następującą wartość procentową kwoty wsparcia z funduszy polityki spójności oraz z EFMR na cały okres programowania dla programu operacyjnego:
-
2016 r.: 2 %
-
2017 r.: 2,625 %
-
2018 r.: 2,75 %
-
2019 r.: 2,875 %
-
2020-2023 r.: 3 %.
3. Przy obliczaniu kwoty początkowych płatności zaliczkowych, o których mowa w ust. 1 kwota wsparcia na cały okres programowania nie obejmuje kwot z rezerwy wykonania, które były pierwotnie alokowane na program operacyjny.
Przy obliczaniu kwoty rocznych płatności zaliczkowych, o których mowa w ust. 1, do roku 2020 r. włącznie kwota wsparcia na cały okres programowania nie obejmuje kwot z rezerwy wykonania, które były pierwotnie alokowane na program operacyjny.
Artykuł 135
Terminy przedstawiania wniosków o płatność okresową oraz ich wypłacania
1. Instytucja certyfikująca regularnie składa, zgodnie z art. 131 ust. 1, wnioski o płatność okresową obejmujące kwoty zaksięgowane w roku obrachunkowym. Instytucja certyfikująca może jednak, jeżeli uzna to za konieczne, ująć te kwoty we wnioskach o płatność składanych w kolejnych latach obrachunkowych.
2. Instytucja certyfikująca przedkłada ostateczny wniosek o płatność okresową do dnia 31 lipca po upływie poprzedniego roku obrachunkowego oraz, w każdym przypadku, przed pierwszym wnioskiem o płatność okresową dla następnego roku obrachunkowego.
3. Pierwszego wniosku o płatność okresową nie składa się przed powiadomieniem Komisji o desygnacji instytucji zarządzających i instytucji certyfikującej zgodnie z art. 124.
4. Nie można dokonywać płatności okresowych dla danego programu operacyjnego, jeśli roczne sprawozdanie z wdrażania nie zostało przesłane Komisji zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych funduszy.
5. Z zastrzeżeniem dostępności środków Komisja dokonuje płatności okresowej nie później niż 60 dni od daty zarejestrowania przez Komisję wniosku o płatność.
Artykuł 136
Anulowanie zobowiązań
1. Komisja anuluje każdą część kwoty w ramach programu operacyjnego, która nie została wykorzystana na początkową i roczną płatność zaliczkową oraz płatności okresowe do dnia 31 grudnia trzeciego roku budżetowego następującego po roku, w którym podjęto zobowiązanie budżetowe w ramach programu operacyjnego, lub w odniesieniu do której wniosek o płatność sporządzony zgodnie z art. 131 nie został przesłany zgodnie z art. 135.
2. Ta część zobowiązań, która pozostaje otwarta na dzień 31 grudnia 2023 r., zostaje anulowana, jeżeli któryś z dokumentów wymaganych na mocy art. 141 ust. 1 nie został przekazany Komisji w terminie określonym w art. 141 ust. 1.
ROZDZIAŁ II
Sporządzanie, analiza oraz zatwierdzanie zestawień wydatków i zamknięcie programów operacyjnych oraz zawieszenie płatności
Sekcja I
Sporządzanie, analiza oraz zatwierdzanie zestawień wydatków
Artykuł 137
Sporządzanie zestawień wydatków
1. Zestawienie wydatków, o którym mowa w art. 59 ust. 5 lit. a) rozporządzenia finansowego, przedkłada się Komisji dla każdego programu operacyjnego. Zestawienie wydatków obejmuje rok obrachunkowy i zawiera na poziomie każdego priorytetu, w stosownych przypadkach, według funduszy i kategorii regionów:
a)
całkowitą kwotę kwalifikowalnych wydatków zaksięgowanych przez instytucję certyfikującą, które zostały ujęte we wnioskach o płatność przedłożonych Komisji zgodnie z art. 131 i art. 135 ust. 2 do dnia 31 lipca następującego po zakończeniu roku obrachunkowego, oraz całkowitą kwotę odpowiadających wydatków publicznych poniesionych w trakcie wdrażania operacji, oraz całkowitą kwotę odpowiednich płatności na rzecz beneficjentów dokonanych na mocy art. 132 ust. 1;
b)
kwoty wycofane i odzyskane w roku obrachunkowym, kwoty, które mają być odzyskane na koniec roku obrachunkowego, kwoty odzyskane na podstawie art. 71 oraz nieściągalne należności;
c)
kwoty wkładów programu wypłaconych instrumentom finansowym na mocy art. 41 ust. 1 oraz zaliczek w ramach pomocy państwa wypłaconych na mocy art. 131 ust. 4;
d)
dla każdego priorytetu - wyszczególnienie różnic pomiędzy wydatkami zadeklarowanymi zgodnie z lit. a) a wydatkami zadeklarowanymi w odniesieniu do tego samego roku obrachunkowego we wnioskach o płatność, wraz z wyjaśnieniem wszelkich różnic.
2. Jeżeli państwo członkowskie wyklucza z zestawienia wydatków wydatki wcześniej ujęte we wniosku o płatność okresową za dany rok obrachunkowy z uwagi na trwającą ocenę ich zgodności z prawem i prawidłowości, całość lub część takich wydatków uznanych za zgodne z prawem i prawidłowe może zostać ujęta we wniosku o płatność okresową dotyczącym kolejnych lat obrachunkowych.
3. W celu ustanowienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego artykułu Komisja przyjmuje akty wykonawcze określające wzór zestawienia wydatków, o którym mowa w niniejszym artykule. Te akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 150 ust. 3.
Artykuł 138
Składanie informacji
Za każdy rok od 2016 r. do 2025 r. włącznie państwo członkowskie przedkłada, w terminie określonym w art. 59 ust. 5 rozporządzenia finansowego, dokumenty, o których mowa w tym artykule, mianowicie:
a)
zestawienie wydatków, o którym mowa w art. 137 ust. 1 niniejszego rozporządzenia, za poprzedni rok obrachunkowy;
b)
deklarację zarządczą i roczne podsumowanie, o której mowa w art. 125 ust. 4 lit. e) akapit pierwszy niniejszego rozporządzenia za poprzedni rok obrachunkowy;
c)
opinię audytową i sprawozdanie z kontroli, o których mowa w art. 127 ust. 5 akapit pierwszy lit. a) oraz b) niniejszego rozporządzenia za poprzedni rok obrachunkowy.
Artykuł 139
Analiza i zatwierdzanie zestawień wydatków
1. Komisja analizuje dokumenty złożone przez państwo członkowskie na mocy art. 138. Na wniosek Komisji państwo członkowskie przedstawia wszelkie niezbędne informacje dodatkowe, aby w terminie określonym w art. 84 umożliwić Komisji stwierdzenie, czy zestawienie wydatków jest kompletne, rzetelne i prawdziwe.
2. Komisja zatwierdza zestawienie wydatków, jeżeli jest w stanie stwierdzić, że jest ono kompletne, rzetelne i prawdziwe. Komisja dokonuje takiego stwierdzenia, jeżeli instytucja audytowa wydała opinię audytową bez zastrzeżeń co do kompletności, rzetelności i prawdziwości zestawienia wydatków, chyba że Komisja posiada konkretne dowody na to, że opinia audytowa dotycząca zestawienia wydatków jest niewiarygodna.
3. Komisja informuje państwo członkowskie w terminie określonym w art. 84, czy jest w stanie zatwierdzić zestawienie wydatków.
4. Jeżeli z przyczyn leżących po stronie państwa członkowskiego Komisja nie jest w stanie zatwierdzić zestawienia wydatków w terminie określonym w art. 84, powiadamia ona państwo członkowskie, podając powody zgodnie z ust. 2 niniejszego artykułu oraz określając działania, których podjęcie jest wymagane, a także termin na ich wykonanie. Po upływie terminu na zrealizowanie tych działań Komisja informuje państwo członkowskie, czy jest w stanie zatwierdzić zestawienie wydatków.
5. Kwestii związanych ze zgodnością z prawem i prawidłowością transakcji leżących u podstaw wydatków ujętych w zestawieniu wydatków nie uwzględnia się do celów zatwierdzenia zestawienia wydatków przez Komisję. Procedura analizy i zatwierdzania zestawienia wydatków nie zakłóca rozpatrywania wniosków o płatności okresowe i nie prowadzi do zawieszenia płatności, bez uszczerbku dla art. 83 i 142.
6. Na podstawie zatwierdzonego zestawienia wydatków Komisja oblicza kwotę obciążającą fundusze polityki spójności oraz EFMR w danym roku obrachunkowym oraz wynikające z tego dostosowania związane z płatnościami dla państw członkowskich. Komisja bierze pod uwagę:
a)
kwoty ujęte w zestawieniu wydatków, o których mowa w art. 137 ust. 1 lit. a) i do których stosuje się stopę dofinansowania dla każdego priorytetu;
b)
całkowitą kwotę płatności dokonanych przez Komisję w tym roku obrachunkowym składającą się z:
(i)
kwoty płatności okresowych wypłaconych przez Komisję zgodnie z art. 130 ust. 1 i art. 24; oraz
(ii)
kwoty rocznych płatności zaliczkowych wypłaconych na podstawie art. 134 ust. 2.
7. Po dokonaniu obliczeń zgodnie z ust. 6 Komisja rozlicza odpowiednie roczne płatności zaliczkowe i wypłaca wszelkie dodatkowe kwoty należne w ciągu 30 dni od zatwierdzenia zestawienia wydatków. Jeżeli istnieje kwota podlegająca odzyskaniu od państwa członkowskiego, Komisja wydaje w związku z nią nakaz odzyskania, który zostaje wykonany, w miarę możliwości, przez potrącenie jej od kwot należnych państwu członkowskiemu w ramach kolejnych płatności na rzecz tego samego programu operacyjnego. Odzyskanie takie nie stanowi korekty finansowej i nie zmniejsza wsparcia z funduszy polityki spójności na rzecz programu operacyjnego. Odzyskana kwota stanowi dochody przeznaczone na określony cel zgodnie z art. 177 ust. 3 rozporządzenia finansowego.
8. Jeżeli po zastosowaniu procedury określonej w ust. 4 Komisja nie jest w stanie zatwierdzić zestawienia wydatków, ustala - na podstawie dostępnych informacji i zgodnie z ust. 6 - kwotę obciążającą fundusze polityki spójności w danym roku obrachunkowym i informuje o niej państwo członkowskie. Jeżeli państwo członkowskie powiadomi Komisję o swojej zgodzie w ciągu dwóch miesięcy od przekazania przez Komisję odnośnych informacji, zastosowanie ma ust. 7. W przypadku braku takiej zgody Komisja przyjmuje, w drodze aktu wykonawczego, decyzję określającą kwotę obciążającą fundusze polityki spójności w danym roku obrachunkowym. Decyzja taka nie stanowi korekty finansowej i nie zmniejsza wsparcia z funduszy polityki spójności na rzecz programu operacyjnego. Na podstawie tej decyzji Komisja dokonuje dostosowań płatności na rzecz państw członkowskich zgodnie z ust. 7.
9. Zatwierdzenie zestawienia wydatków przez Komisję lub przyjęcie przez Komisję decyzji na mocy ust. 8 niniejszego artykułu pozostają bez uszczerbku dla stosowania korekt na mocy art. 144 i 145.
10. Państwa członkowskie mogą zastąpić nieprawidłowe kwoty wykryte po złożeniu zestawienia wydatków przez dokonanie odpowiednich dostosowań w zestawieniu wydatków za rok obrachunkowy, w którym wykryto nieprawidłowość, bez uszczerbku dla art. 144 i 145.
Artykuł 140
Dostępność dokumentów
1. Bez uszczerbku dla zasad dotyczących pomocy państwa instytucja zarządzająca zapewnia udostępnienie Komisji i Europejskiemu Trybunałowi Obrachunkowemu wszystkich dokumentów potwierdzających dotyczących wydatku wspieranego z funduszy polityki spójności w ramach operacji, dla których całkowite wydatki kwalifikowalne wynoszą mniej niż 1 000 000 EUR; udostępnia jena żądanie przez okres trzech lat od dnia 31 grudnia następującego po złożeniu zestawienia wydatków, w którym ujęto dany wydatek dotyczący danej operacji.
W przypadku operacji innych niż te, o których mowa w akapicie pierwszym, wszystkie dokumenty potwierdzające powinny być udostępnione przez okres dwóch lat od dnia 31 grudnia następującego po złożeniu zestawienia wydatków, w którym ujęto ostateczne wydatki dotyczące zakończonej operacji.
Instytucja zarządzająca może podjąć decyzję o zastosowaniu do operacji, dla których całkowite wydatki kwalifikowalne wynoszą mniej niż 1 000 000 EUR, zasady, o której mowa w akapicie drugim.
Okres, o którym mowa w akapicie pierwszym, zostaje przerwany w przypadku wszczęcia postępowania prawnego albo na należycie uzasadniony wniosek Komisji.
2. Instytucja zarządzająca informuje beneficjentów o dacie rozpoczęcia okresu, o którym mowa w ust. 1.
3. Dokumenty przechowuje się albo w formie oryginałów, albo ich uwierzytelnionych odpisów lub na powszechnie uznanych nośnikach danych, w tym jako elektroniczne wersje dokumentów oryginalnych lub dokumenty istniejące wyłącznie w wersji elektronicznej.
4. Dokumenty przechowuje się w formie, która pozwala na zidentyfikowanie danych dotyczących ich przedmiotu przez czas nie dłuższy niż jest to konieczne do celów, dla których dane były gromadzone lub dla których są przetwarzane dalej.
5. Procedura poświadczania zgodności dokumentów przechowywanych na powszechnie akceptowanych nośnikach danych z dokumentem oryginalnym jest ustanawiana przez instytucje krajowe i zapewnia, że wersje te są zgodne z wymogami prawa krajowego i można się na nich oprzeć do celów audytu.
6. Jeżeli dokumenty istnieją wyłącznie w formie elektronicznej, systemy komputerowe, w których przechowywane są wersje elektroniczne, muszą spełniać normy bezpieczeństwa zapewniające, że dokumenty te są zgodne z wymogami prawa krajowego i można się na nich oprzeć do celów audytu.
Sekcja II
Zamknięcie programów operacyjnych
Artykuł 141
Złożenie dokumentów zamknięcia oraz płatność salda końcowego
1. Oprócz dokumentów, o których mowa w art. 138, dla ostatniego roku obrachunkowego od dnia 1 lipca 2023 r. do dnia 30 czerwca 2024 r. państwa członkowskie przedkładają końcowe sprawozdanie z wdrażania programu operacyjnego lub ostatnie roczne sprawozdanie z wdrażania programu operacyjnego wspieranego z EFMR.
2. Saldo końcowe jest wypłacane nie później niż w terminie trzech miesięcy od dnia zatwierdzenia zestawienia wydatków z ostatniego roku obrachunkowego lub w terminie jednego miesiąca od daty przyjęcia końcowego sprawozdania z wdrażania, zależnie od tego, która data jest późniejsza.
Sekcja III
Zawieszenie płatności
Artykuł 142
Zawieszenie płatności
1. Komisja może zawiesić w całości lub części płatności okresowe na poziomie priorytetów lub programów operacyjnych, jeżeli spełniony został co najmniej jeden z poniższych warunków:
a)
w skutecznym funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli programu operacyjnego istnieje poważny defekt stanowiący zagrożenie dla wkładu Unii na rzecz programu operacyjnego, w odniesieniu do której nie podjęto działań naprawczych;
b)
wydatek ujęty w deklaracji wydatków związany jest z nieprawidłowością o poważnych skutkach finansowych, która nie została skorygowana;
c)
państwo członkowskie nie podjęło niezbędnych działań w celu naprawy sytuacji, co doprowadziło do wstrzymania biegu terminu płatności na podstawie art. 83;
d)
występuje poważny defekt w jakości i wiarygodności systemu monitorowania lub danych dotyczących wspólnych i specyficznych dla programu wskaźników;
e)
nie zakończono działań w celu spełnienia warunków wstępnych z zastrzeżeniem warunków określonych w art. 19;
f)
istnieją dowody wynikające z przeglądu wyników dla priorytetu, że w ramach wykonania celów pośrednich priorytetu wyrażonych wskaźnikami finansowymi, wskaźnikami produktu lub za pomocą kluczowych etapów wdrażania zakończyło się poważnym niepowodzeniem, z zastrzeżeniem warunków określonych w art. 22;
W przepisach dotyczących poszczególnych funduszy dla EFMR można określić szczególne podstawy dla wstrzymania płatności związanego z nieprzestrzeganiem przepisów mających zastosowanie w ramach wspólnej polityki rybołówstwa, które powinny być proporcjonalne oraz uwzględniać charakter, wagę, czas trwania i powtarzalność nieprzestrzegania przepisów.
2. Komisja może podjąć decyzję, w drodze aktów wykonawczych, o zawieszeniu w całości lub części płatności okresowych po umożliwieniu państwu członkowskiemu zgłoszenia uwag.
3. Komisja znosi zawieszenie w całości lub części płatności okresowych w przypadku gdy państwo członkowskie podjęło niezbędne środki umożliwiające zniesienie zawieszenia.
ROZDZIAŁ III
Korekty finansowe
Sekcja I
Korekty finansowe dokonywane przez państwa członkowskie
Artykuł 143
Korekty finansowe dokonywane przez państwa członkowskie
1. Odpowiedzialność za badanie nieprawidłowości, dokonywanie wymaganych korekt finansowych oraz odzyskiwanie kwot spoczywa w pierwszej kolejności na państwach członkowskich. W przypadku nieprawidłowości systemowej państwo członkowskie rozszerza zakres swego dochodzenia w celu objęcia nim wszystkich operacji, których nieprawidłowości te mogą dotyczyć.
2. Państwa członkowskie dokonują korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty finansowe polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach operacji lub programu operacyjnego. Państwa członkowskie biorą pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze polityki spójności lub EFMR i stosują proporcjonalną korektę. Instytucja zarządzająca odnotowuje korekty finansowe w zestawieniu wydatków dla roku obrachunkowego, w którym podjęto decyzję o anulowaniu.
3. Wkład z funduszy polityki spójności lub z EFMR anulowany zgodnie z ust. 2 może być ponownie wykorzystany przez państwo członkowskie w ramach danego programu operacyjnego z zastrzeżeniem ust. 4.
4. Wkład anulowany zgodnie z ust. 2 nie może być ponownie wykorzystany na operacje, które były przedmiotem korekty, lub, w przypadku gdy korekta finansowa dotyczy nieprawidłowości systemowej, na operacje, których dotyczy nieprawidłowość systemowa.
5. W przepisach dotyczących poszczególnych funduszy dla EFMR można określić szczególne podstawy korekt finansowych, powiązane z nieprzestrzeganiem przez państwo członkowskie zasad obowiązujących w ramach wspólnej polityki rybołówstwa, które są proporcjonalne, uwzględniają charakter, wagę, czas trwania i powtarzanie się przypadków nieprzestrzegania tych zasad.
Sekcja II
Korekty finansowe dokonywane przez komisję
Artykuł 144
Kryteria dokonywania korekt finansowych
1. Komisja może dokonywać korekt finansowych za pomocą aktów wykonawczych, w drodze anulowania całości lub części wkładu unijnego na rzecz programu operacyjnego zgodnie z art. 85, jeżeli w wyniku niezbędnych analiz stwierdzi, że:
a)
w skutecznym funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli programu operacyjnego istnieje poważny defekt stanowiący zagrożenie dla już wypłaconego wkładu Unii na rzecz programu operacyjnego;
b)
państwo członkowskie nie wywiązało się ze swoich zobowiązań zawartych w art. 143 przed wszczęciem procedury korekty na podstawie niniejszego ustępu;
c)
wydatki zawarte we wniosku o płatność są nieprawidłowe i nie zostały skorygowane przez państwo członkowskie przed wszczęciem procedury korekty na podstawie niniejszego ustępu.
Komisja dokonuje korekt finansowych na podstawie indywidualnych przypadków stwierdzonych nieprawidłowości oraz bierze pod uwagę, czy nieprawidłowość jest systemowa. Jeżeli nie jest możliwe precyzyjne określenie kwoty nieprawidłowych wydatków poniesionych przez fundusze polityki spójności lub EFMR, Komisja przyjmuje za podstawę korekty finansowej stawkę zryczałtowaną lub ekstrapolowaną.
2. Podejmując decyzję odnośnie do kwoty korekty na podstawie ust. 1, Komisja przestrzega zasady proporcjonalności, uwzględniając charakter i wagę nieprawidłowości oraz zakres i skutki finansowe defektów stwierdzonych w systemach zarządzania i kontroli danego programu operacyjnego.
3. W przypadku gdy Komisja opiera swoje stanowisko na sprawozdaniach audytorów spoza swoich służb, wyciąga własne wnioski dotyczące konsekwencji finansowych po przeanalizowaniu działań podjętych przez dane państwo członkowskie na podstawie art. 143 ust. 2, powiadomień wysłanych na podstawie art. 122 ust. 2 oraz wszelkich odpowiedzi udzielonych przez państwo członkowskie.
4. Zgodnie z art. 22 ust. 7, w przypadku gdy Komisja ustali na podstawie analizy końcowego sprawozdania z wdrażania programu operacyjnego w odniesieniu do funduszy polityki spójności lub ostatniego rocznego sprawozdania z wdrażania w odniesieniu do EFMR, że cele końcowe określone w ramach wykonania nie zostały w znacznym stopniu osiągnięte, może, w drodze aktów wykonawczych, zastosować korekty finansowe w odniesieniu do danych priorytetów w drodze aktów wykonawczych.
5. Jeżeli państwo członkowskie nie przestrzega obowiązków, o których mowa w art. 95, Komisja może, odpowiednio do stopnia nieprzestrzegania tych obowiązków, dokonać korekty finansowej poprzez anulowanie całości lub części wkładu funduszy strukturalnych przeznaczonego dla danego państwa członkowskiego.
6. Komisja jest uprawniona do przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 149 ustanawiających szczegółowe zasady dotyczące kryteriów służących do określania poważnych defektów skutecznym funkcjonowaniu systemów zarządzania i kontroli, w tym główne rodzaje takich poważnych defektów, kryteria stosowane do ustalenia poziomu korekty finansowej, która ma być zastosowana, oraz kryteria stosowania korekt finansowych na podstawie stawek zryczałtowanych lub ekstrapolowanych.
7. W przepisach dotyczących poszczególnych funduszy dla EFMR można określić szczególne podstawy korekt finansowych dokonywanych przez Komisję związanych z nieprzestrzeganiem przepisów mających zastosowanie w ramach wspólnej polityki rybołówstwa, które powinny być proporcjonalne oraz uwzględniać charakter, wagę, czas trwania i powtarzalność nieprzestrzegania przepisów.
Artykuł 145
Procedura
1. Przed podjęciem decyzji o dokonaniu korekty finansowej Komisja wszczyna procedurę, informując państwo członkowskie o swych tymczasowych wnioskach z przeprowadzonej analizy i wzywając je do zgłoszenia uwag w terminie dwóch miesięcy.
2. W przypadku gdy Komisja zaproponuje korektę finansową na podstawie stawki zryczałtowanej lub ekstrapolowanej, państwo członkowskie otrzymuje możliwość wykazania, poprzez analizę odnośnych dokumentów, że rzeczywisty zakres nieprawidłowości jest mniejszy niż w ocenie Komisji. W porozumieniu z Komisją państwo członkowskie może ograniczyć zakres takiej analizy do stosownej części odnośnych dokumentów lub ich próby. Z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków, czas przeznaczony na te analizy nie może przekroczyć okresu kolejnych dwóch miesięcy po dwumiesięcznym okresie, o którym mowa w ust. 1.
3. Komisja uwzględnia wszelkie dowody przedstawione przez państwo członkowskie w terminach określonych w ust. 1 i 2.
4. Jeżeli państwo członkowskie nie akceptuje tymczasowych wniosków Komisji, wzywane jest do wzięcia udziału w przesłuchaniu przez Komisję, które ma zapewnić, że dostępne są wszystkie istotne informacje i uwagi jako podstawa do formułowania wniosków przez Komisję dotyczących dokonania korekty finansowej.
5. W przypadku osiągnięcia porozumienia, i nie naruszając ust. 6 niniejszego artykułu, państwo członkowskie może ponownie wykorzystać stosowne fundusze polityki spójności zgodnie z art. 143 ust. 3.
6. Aby dokonać korekty finansowej Komisja podejmuje decyzję, w drodze aktów wykonawczych, w terminie sześciu miesięcy od daty przesłuchania lub od daty otrzymania dodatkowych informacji, jeżeli dane państwo członkowskie zgadza się na przedłożenie takich dodatkowych informacji w następstwie przesłuchania. Komisja bierze pod uwagę wszystkie informacje i uwagi przedłożone w trakcie trwania procedury. Jeśli przesłuchanie nie ma miejsca, sześciomiesięczny okres rozpoczyna się dwa miesiące po dacie wezwania na przesłuchanie wysłanego przez Komisję.
7. Jeżeli Komisja, wykonując swoje obowiązki na mocy art. 75, lub Europejski Trybunał Obrachunkowy wykryją nieprawidłowości wskazujące na poważne defekty w skutecznym funkcjonowaniu systemów zarządzania i kontroli, wynikające z tego korekty finansowe zmniejszają wsparcie z funduszy polityki spójności na rzecz programu operacyjnego.
Akapit pierwszy nie ma zastosowania w przypadku poważnych defektów w skutecznym funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli, które przed datą wykrycia przez Komisję lub Europejski Trybunał Obrachunkowy:
a)
zostały stwierdzone w deklaracji zarządczej, rocznym podsumowaniu kontroli lub opinii audytowej, przekazanych Komisji zgodnie z art. 59 ust. 5 rozporządzenia finansowego, lub w innych sprawozdaniach z audytu instytucji audytowej przedłożonych Komisji, i podjęto odpowiednie działania, lub
b)
były przedmiotem odpowiednich działań naprawczych państwa członkowskiego.
Podstawą oceny poważnych defektów w skutecznym funkcjonowaniu systemów zarządzania i kontroli powinny być obowiązujące przepisy prawa mające zastosowanie wtedy, kiedy przedłożono odpowiednie deklaracje zarządcze, roczne sprawozdania z kontroli i opinie audytowe.
Podejmując decyzję dotyczącą korekty finansowej, Komisja:
a)
przestrzega zasady proporcjonalności, uwzględniając charakter i wagę poważnych defektów w skutecznym funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli oraz ich skutki finansowe dla budżetu Unii;
b)
w celu dokonania korekty finansowej na podstawie stawki zryczałtowanej lub ekstrapolowanej, wyklucza nieprawidłowe wydatki wykryte uprzednio przez państwo członkowskie, które były już przedmiotem dostosowania w zestawieniu wydatków zgodnie z art. 139 ust. 10, oraz wydatki, względem których trwa ocena ich zgodności z prawem i prawidłowości na mocy art. 137 ust. 2;
c)
uwzględnia przy określaniu ryzyka rezydualnego dla budżetu Unii korekty na podstawie stawki zryczałtowanej lub ekstrapolowanej zastosowane do wydatków przez państwa członkowskie w związku z innymi poważnymi defektami wykrytymi przez państwo członkowskie.
8. W przepisach dotyczących poszczególnych funduszy dla EFMR można określić dodatkowe zasady procedury korekt finansowych, o których mowa w art. 144 ust. 7.
Artykuł 146
Obowiązki państw członkowskich
Korekta finansowa dokonana przez Komisję nie narusza obowiązku państwa członkowskiego przeprowadzania procedury odzyskiwania środków na podstawie art. 143 ust. 2 niniejszego rozporządzenia oraz odzyskania pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 1 TFUE i na podstawie art. 14 rozporządzenia Rady (WE) nr 659/1999 (39).
Artykuł 147
Zwrot środków
1. Zwrotu wszelkich środków należnych do budżetu Unii dokonuje się przed terminem płatności wymienionym w nakazie odzyskania środków sporządzonym zgodnie z art. 73 rozporządzenia finansowego. Termin płatności przypada na ostatni dzień drugiego miesiąca po dacie sporządzenia nakazu.
2. Wszelkie opóźnienia w zwrocie środków powodują naliczanie odsetek z tytułu zaległych płatności, począwszy od terminu płatności do dnia faktycznego dokonania płatności. Stopa takich odsetek wynosi półtora punktu procentowego powyżej stopy stosowanej przez Europejski Bank Centralny w jego głównych operacjach refinansowych w pierwszym dniu roboczym miesiąca, w którym przypada termin płatności.
TYTUŁ III
PROPORCJONALNA KONTROLA PROGRAMÓW OPERACYJNYCH
Artykuł 148
Proporcjonalna kontrola programów operacyjnych
1. Operacje, dla których całkowite wydatki kwalifikowalne nie przekraczają 200 000 EUR w przypadku EFRR i Funduszu Spójności, 150 000 EUR w przypadku EFS lub 100 000 EUR w przypadku EFMR, nie podlegają więcej niż jednemu audytowi przeprowadzonemu przez instytucję audytową albo Komisję przed przedłożeniem zestawienia wydatków, w którym ujęto ostateczne wydatki dotyczące zakończonej operacji. Inne operacje nie podlegają więcej niż jednemu audytowi na rok obrachunkowy przeprowadzonemu przez instytucję audytową albo Komisję przed przedłożeniem zestawienia wydatków, w którym ujęto ostateczne wydatki dotyczące zakończonej operacji. Jeśli w danym roku audyt przeprowadzał Europejski Trybunał Obrachunkowy, operacje nie podlegają w tym roku audytowi przeprowadzanemu przez Komisję ani instytucję audytową, pod warunkiem że wyniki audytu przeprowadzonego przez Europejski Trybunał Obrachunkowy dla tych operacji mogą być wykorzystane przez instytucję audytową lub Komisję na potrzeby realizacji właściwych im zadań.
2. Dla programów operacyjnych, w przypadku których najnowsza opinia audytowa nie wykazuje istotnych defektów, Komisja może uzgodnić z instytucją audytową na kolejnym spotkaniu, o którym mowa w art. 128 ust. 3, ograniczenie wymaganego poziomu audytu, aby dostosować go do stwierdzonego ryzyka. W takich przypadkach Komisja nie przeprowadza własnych audytów na miejscu, chyba że istnieją dowody wskazujące na defekty w systemie zarządzania i kontroli wpływające na wydatki zadeklarowane Komisji w roku obrachunkowym, w odniesieniu do którego Komisja zaakceptowała zestawienie wydatków.
3. Dla programów operacyjnych, w przypadku których Komisja stwierdzi, że opinia instytucji audytowej jest wiarygodna, może uzgodnić z instytucją audytową ograniczenie liczby audytów Komisji na miejscu kontrolujących pracę instytucji audytowej, chyba że istnieją dowody na występowanie defektów w pracy instytucji audytowej w roku obrachunkowym, w odniesieniu do którego Komisja zaakceptowała zestawienie wydatków.
4. Niezależnie od ust. 1 instytucja audytowa i Komisja mogą w okresie, o którym mowa w art. 140 ust. 1 przeprowadzać audyty operacji, jeżeli podczas oceny ryzyka lub audytu przeprowadzonego przez Europejski Trybunał Obrachunkowy stwierdzono szczególne ryzyko wystąpienia nieprawidłowości lub nadużyć finansowych lub jeżeli istnieją dowody na poważne defekty w skutecznym funkcjonowaniu systemu zarządzania i kontroli danego programu operacyjnego. Komisja może w celu dokonania oceny pracy instytucji audytowej dokonać przeglądu ścieżki audytu instytucji audytowej lub wziąć udział w audytach instytucji audytowej na miejscu oraz, w przypadkach gdy zgodnie z uznanymi w skali międzynarodowej standardami audytu jest to konieczne dla celów uzyskania gwarancji skutecznego funkcjonowania instytucji audytowej, Komisja może przeprowadzić audyt operacji.
CZĘŚĆ PIĄTA
PRZEKAZANIE UPRAWNIEŃ, PRZEPISY WYKONAWCZE, PRZEJŚCIOWE I KOŃCOWE
ROZDZIAŁ I
Przekazanie uprawnień i przepisy wykonawcze
Artykuł 149
Wykonywanie przekazanych uprawnień
1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjęcia aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.
2. Uprawnienia do przyjęcia aktów delegowanych, o których mowa w art. 5 ust. 3, art. 12 akapit drugi, art. 22 ust. 7 akapit czwarty, art. 37 ust. 13, art. 38 ust. 4 akapit trzeci, art. 40 ust. 4, art. 41 ust. 3, art. 42 ust. 1 akapit drugi, art. 42 ust. 6, art. 61 ust. 3 akapit drugi, trzeci, czwarty i siódmy, art. 63 ust. 4, art. 64 ust. 4, art. 68 ust. 1 akapit drugi, art. 101 akapit czwarty, art. 122 ust. 2 akapit piąty, art. 125 ust. 8 akapit pierwszy, art. 125 ust. 9,art. 127 ust. 7 i 8 oraz art. 144 ust. 6, powierza się Komisji na okres od dnia 21 grudnia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2020 r.
3. Przekazanie uprawnień, o których mowa w art. 5 ust. 3, art. 12 akapit drugi, art. 22 ust. 7 akapit czwarty, art. 37 ust. 13, art. 38 ust. 4 akapit trzeci, art. 40 ust. 4, art. 41 ust. 3, art. 42 ust. 1 akapit drugi, art. 42 ust. 6, art. 61 ust. 3 akapit drugi, trzeci, czwarty i siódmy, art. 63 ust. 4, art. 64 ust. 4, art. 68 ust. 1 akapit drugi, art. 101 akapit czwarty, art. 122 ust. 2 akapit piąty, art. 125 ust. 8 akapit pierwszy, art. 125 ust. 9, art. 127 ust. 7 i 8 oraz art. 144 ust. 6, może zostać odwołane w dowolnym momencie przez Parlament Europejski lub Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Staje się ona skuteczna następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub od późniejszej daty, która jest w niej określona. Nie wpływa ona na ważność aktów delegowanych już obowiązujących.
4. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja powiadamia o tym równocześnie Parlament Europejski i Radę.
5. Akt delegowany przyjęty zgodnie z art. 5 ust. 3, art. 12 akapit drugi, art. 22 ust. 7 akapit czwarty, art. 37 ust. 13, art. 38 ust. 4 akapit trzeci, art. 40 ust. 4, art. 41 ust. 3, art. 42 ust. 1 akapit drugi, art. 42 ust. 6, art. 61 ust. 3 akapit drugi, trzeci, czwarty i siódmy, art. 63 ust. 4 oraz art. 64 ust. 4, art. 68 ust. 1 akapit drugi, art. 101 ust. 1 akapit czwarty, art. 122 ust. 2 akapit piąty, art. 125 ust. 8 akapit pierwszy, art. 125 ust. 9, art. 127 ust. 7 i 8 oraz art. 144 ust. 6, wchodzi w życie wyłącznie w przypadku braku sprzeciwu Parlamentu Europejskiego lub Rady w ciągu dwóch miesięcy od zawiadomienia o danym akcie Parlamentu Europejskiego i Rady lub też jeśli przed upływem tego terminu Parlament Europejski i Rada poinformują Komisję, że nie zamierzają zgłosić sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.
Artykuł 150
Procedura komitetowa
1. W stosowaniu niniejszego rozporządzenia, rozporządzenia w sprawie EFRR, rozporządzenia w sprawie EWT, rozporządzenia w sprawie EFS oraz rozporządzenia w sprawie Funduszu Spójności, Komisję wspiera komitet koordynujący EFSI. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
2. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 4 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
3. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
W przypadku gdy komitet nie wyda żadnej opinii, Komisja nie przyjmuje projektu aktu wykonawczego w odniesieniu do uprawnień wykonawczych, o których mowa w art. 8 akapit trzeci, art. 22 ust. 7 akapit piąty, art. 38 ust. 3 akapit drugi, art. 38 ust. 10, art. 39 ust. 4 akapit drugi, art. 46 ust. 3, art. 96 ust. 2 akapit drugi, art. 115 ust. 4 i art. 125 ust. 8 akapit drugi; stosuje się art. 5 ust. 4 akapit trzeci rozporządzenia (UE) nr 182/2011.
ROZDZIAŁ II
Przepisy przejściowe i końcowe
Artykuł 151
Przegląd
Parlament Europejski i Rada dokonują przeglądu niniejszego rozporządzenia do dnia 31 grudnia 2020 r. zgodnie z art. 177 TFUE.
Artykuł 152
Przepisy przejściowe
1. Niniejsze rozporządzenie nie ma wpływu na kontynuację albo modyfikację, w tym całkowite lub częściowe anulowanie pomocy zatwierdzonej przez Komisję na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 lub wszelkich innych przepisów prawa mających zastosowanie do tej pomocy na dzień 31 grudnia 2013 r., Niniejsze rozporządzenie lub takie inne przepisy prawa mające zastosowanie stosują się nadal po dniu 31 grudnia 2013 r. do tej pomocy lub do danych operacji aż do ich zamknięcia. Dla celów niniejszego ustępu pomoc obejmuje programy operacyjne i duże projekty.
2. Wnioski o pomoc złożone lub zatwierdzone na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 zachowują ważność.
3. W przypadku gdy państwo członkowskie korzysta z opcji określonej w art. 123 ust. 3, może ono przedłożyć Komisji wniosek o to, aby instytucja zarządzająca pełniła funkcje instytucji certyfikującej na zasadzie odstępstwa od art. 59 ust. 1 lit. b) rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 dla odnośnych programów operacyjnych wdrażanych na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1083/2006. Do wniosku dołącza się ocenę dokonaną przez instytucję audytową. Jeżeli na podstawie informacji uzyskanych od instytucji audytowej oraz w ramach własnych audytów Komisja stwierdza, że systemy zarządzania i kontroli tych programów operacyjnych działają skutecznie, a pełnienie przez instytucję zarządzającą funkcji instytucji certyfikującej nie wpłynie negatywnie na te systemy, to informuje ona państwo członkowskie o zgodzie w ciągu dwóch miesięcy od daty otrzymania wniosku.
Artykuł 153
Uchylenie
1. Bez uszczerbku dla przepisów ustanowionych w art. 152, niniejszym uchyla się rozporządzenie (WE) nr 1083/2006 ze skutkiem od dnia 1 stycznia 2014 r.
2. Odesłania do uchylonego rozporządzenia traktuje się jak odesłania do niniejszego rozporządzenia, zgodnie z tabelą korelacji określoną w załączniku XIV.
Artykuł 154
Wejście w życie
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Art. 20-24, art. 29 ust. 3, art. 38 ust. 1 lit. a), art. 58, 60, 76-92, 118, 120, 121, oraz art. 129-147 mają zastosowanie od dnia 1 stycznia 2014 r.
Art. 39 ust. 2 akapit siódmy zdanie drugie i art. 76 akapit piąty mają zastosowanie od dnia wejścia w życie zmiany do rozporządzenia finansowego dotyczącej anulowania środków.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.
Sporządzono w Brukseli dnia 17 grudnia 2013 r.