ROZHODNUTÍ EVROPSKÉHO PARLAMENTU A RADY č. 466/2014/EU
ze dne 16. dubna 2014,
kterým se poskytuje záruka EU za případné ztráty Evropské investiční banky z finančních operací na podporu investičních projektů mimo Unii
EVROPSKÝ PARLAMENT A RADA EVROPSKÉ UNIE,
s ohledem na Smlouvu o fungování Evropské unie, a zejména na články 209 a 212 této smlouvy,
s ohledem na návrh Evropské komise,
po postoupení návrhu legislativního aktu vnitrostátním parlamentům,
v souladu s řádným legislativním postupem (1),
vzhledem k těmto důvodům:
(1)
Kromě svého základního poslání financovat investice v Evropské unii, které zůstává jejím hlavním úkolem i cílem, provádí Evropská investiční banka (dále jen „EIB“) finanční operace mimo Unii na podporu vnějších politik Unie. To umožňuje doplnit rozpočtové prostředky Unie dostupné pro regiony mimo EU o finanční sílu EIB ve prospěch cílových třetích zemí. Prováděním těchto finančních operací EIB nepřímo přispívá k plnění obecných zásad a cílů politiky Unie, jež zahrnují zmírňování chudoby prostřednictvím růstu podporujícího začlenění a udržitelného rozvoje v hospodářské, environmentální a sociální oblasti, a k prosperitě Unie v měnících se globálních ekonomických podmínkách.
(2)
Ustanovení čl. 209 odst. 3 Smlouvy o fungování Evropské unie (dále jen „Smlouva o fungování EU“) ve spojení s článkem 208 této smlouvy stanoví, že EIB za podmínek stanovených ve svém statutu přispívá k provádění opatření nezbytných k dosahování cílů politiky Unie v oblasti rozvojové spolupráce.
(3)
Za účelem podpory vnější činnosti Unie a k tomu, aby EIB mohla financovat investice mimo Unii, aniž by to mělo nepříznivý dopad na úvěrovou bonitu EIB, využívala většina operací EIB mimo Unii rozpočtovou záruku EU (dále jen „záruka EU“) spravovanou Komisí. To dále posiluje úvěruschopnost EIB vzhledem k finančním trhům, což má prvořadý význam.
(4)
Poslední záruka EU na finanční operace EIB podepsané během období od 1. února 2007 do 31. prosince 2013 byla stanovena rozhodnutím Evropského parlamentu a Rady č. 1080/2011/EU (2). Záruka EU na finanční operace EIB mimo Unii ve prospěch unijních politik by měla být stanovena s ohledem na víceletý finanční rámec na období 2014-2020.
(5)
Záruční fond pro vnější vztahy (dále jen „záruční fond“), zřízený nařízením Rady (ES, Euratom) č. 480/2009 (3), zajišťuje likvidní rezervu pro rozpočet Unie pro případ ztrát z finančních operací EIB a z makrofinanční pomoci a úvěrů Euratomu mimo Unii.
(6)
Měl by být vypracován seznam zemí, které mohou být potenciálně způsobilé pro financování ze strany EIB v rámci záruky EU. Je rovněž vhodné vytvořit seznam zemí, které jsou skutečně způsobilé získat financování ze strany EIB v rámci záruky EU.
(7)
S ohledem na nedávný vývoj, který Unii umožnil otevřít novou kapitolu vztahů s Bhútánem a Myanmarem/Barmou a s cílem podpořit probíhající politické a hospodářské reformy v obou těchto zemích, by měl být Bhútán doplněn na seznam zemí, které jsou skutečně způsobilé získat financování ze strany EIB, a Myanmar/Barma by měl být doplněn na oba uvedené seznamy.
(8)
Za účelem zohlednění zásadního politického vývoje by měl být náležitě přezkoumán seznam zemí, které jsou skutečně způsobilé pro finanční operace EIB v rámci záruky EU, a na Komisi by měla být přenesena pravomoc přijímat akty v souladu s článkem 290 Smlouvy o fungování EU, pokud jde o změny přílohy III. Změny Komise v příloze III by měly vycházet z celkového hodnocení zahrnujícího ekonomické, sociální, environmentální a politické aspekty, zejména pak ty, které souvisejí s demokracií, lidskými právy a základními svobodami. Je obzvláště důležité, aby Komise v rámci přípravné činnosti vedla odpovídající konzultace, a to i na odborné úrovni. Při přípravě a vypracování aktů v přenesené pravomoci by Komise měla zajistit, aby byly příslušné dokumenty předány současně, včas a vhodným způsobem Evropskému parlamentu a Radě.
(9)
Aby se zohlednil budoucí vývoj skutečných potřeb na dotování záručního fondu podle nařízení (ES, Euratom) č. 480/2009, je zapotřebí rozdělit maximální strop záruky EU na pevně stanovený strop dosahující maximální částky 27 000 000 000 EUR a nepovinnou dodatečnou částku ve výši 3 000 000 000 EUR. Financování záručního fondu v souhrnném rozpočtu Unie (rozpočtová položka 01 03 06) je zajišťováno zpětně na základě údajů o plnění týkajících se neuhrazených zaručených úvěrů pro třetí země na konci roku n-2. S ohledem na návrh nařízení Evropského parlamentu a Rady, kterým se mění nařízení (ES) č. 1638/2006 o obecných ustanoveních o zřízení evropského nástroje sousedství a partnerství se na svěřeneckém účtu zřízeném pro účely finančního nástroje pro evropsko-středomořské investice a partnerství (FEMIP) nahromadily na základě „zpětných toků“ prostředky získané ze středomořského rizikového kapitálu a úvěrových investic v rámci operací sjednaných před rokem 2007, na něž bylo využito rozpočtových prostředků Unie. Část těchto prostředků by měla být využita na záruční fond jako mimořádné opatření k zajištění toho, aby stropy pro finanční operace EIB stanovené tímto rozhodnutím byly v období 2014-2020 udržovány na příslušné úrovni. Zbývající část těchto prostředků by měla být vrácena do souhrnného rozpočtu Unie.
(10)
Otázky, které by měly být posouzeny pro úplné nebo částečné uvolnění nepovinné dodatečné částky, by měly zahrnovat: pokrok při provádění tohoto rozhodnutí ze strany EIB, zejména výsledky operací EIB na základě informací mimo jiné z rámce pro měření výsledků, včetně údajů o dopadu na rozvoj; potřeby financování záručního fondu s přihlédnutím k minulým i budoucím neuhrazeným částkám na veškeré činnosti kryté záručním fondem; makroekonomická, finanční a politická situace způsobilých regionů a zemí v době přezkumu v polovině období.
(11)
Částky kryté zárukou EU v jednotlivých regionech by měly nadále představovat stropy pro financování ze strany EIB v rámci záruky EU, a nikoliv cíle, které má EIB splnit. Tyto stropy by měly být posouzeny v rámci přezkumu tohoto rozhodnutí v polovině období, zejména s ohledem na případné změny v seznamu regionů a zemí, které jsou skutečně způsobilé získat financování ze strany EIB.
(12)
Finanční operace EIB by měly být v souladu se strategiemi přijímající země. V této souvislosti, v zájmu soudržnější a lépe cílené činnosti EIB v oblasti vnějšího financování na podporu politik Unie a maximálního prospěchu příjemců stanoví rozhodnutí č. 1080/2011/EU obecné cíle finančních operací EIB pro všechny způsobilé regiony a země: rozvoj místního soukromého sektoru, zejména v rámci podpory malých a středních podniků, sociální a hospodářskou infrastrukturu a zmírňování dopadů změny klimatu a přizpůsobování se této změně, a to na základě komparativních výhod EIB v oblastech, kde má prokazatelné výsledky. Tyto cíle by měly být v zájmu další podpory udržitelného růstu a vytváření pracovních míst zachovány i v tomto rozhodnutí.
(13)
Zlepšení přístupu malých a středních podniků k financování, a to včetně malých a středních podniků z Unie, které investují v regionech, na něž se vztahuje toto rozhodnutí, může hrát zásadní roli při oživení hospodářského rozvoje a v boji proti nezaměstnanosti. Chce-li EIB skutečně oslovit malé a střední podniky, její finanční operace by se měly zaměřovat na výsledek. EIB by měla pokud možno investovat do činnosti malých a středních podniků v oblasti výzkumu a inovací s cílem podpořit místní rozvoj. EIB by měla spolupracovat s místními institucemi, které ve způsobilých zemích působí jako finanční zprostředkovatelé a jež by měly být součástí místního hospodářství, zejména s cílem zajistit, aby se část finančních výhod převedla na jejich klienty a aby vznikala přidaná hodnota ve srovnání s jinými zdroji financování. EIB by rovněž měla v co největší možné míře zvyšovat diverzifikaci svých finančních partnerů v zemích, v nichž provádí operace. Během svého důkladného posuzování by EIB měla vyhodnotit, zda jsou finanční operace na podporu malých a středních podniků prováděné finančními zprostředkovateli v souladu s regionálními operačně-technickými pokyny, rámcem pro měření výsledků a standardy EIB. EIB by měla vytvořit mechanismus podávání zpráv s cílem zajistit, že jsou fondy určené malým a středním podnikům využívány k jejich prospěchu. V rámci svého příspěvku k přezkumu v polovině období by EIB měla předložit konsolidovanou zprávu o financování malých a středních podniků podle tohoto rozhodnutí.
(14)
Krytí zárukou EU, které je omezeno na rizika státní nebo politické povahy, není samo o sobě dostatečné k zajištění smysluplné činnosti EIB na podporu mikrofinancování. Proto by tato činnost měla být případně uskutečňována v kombinaci s rozpočtovými prostředky, které jsou k dispozici v rámci jiných nástrojů, a prostřednictvím institucí působících jako zprostředkovatelé, a to i na místní úrovni, s cílem prosazovat růst a nepřímo přispívat ke snížení chudoby v chudších zemích.
(15)
EIB by měla i nadále financovat investiční projekty v oblasti sociální, environmentální a hospodářské infrastruktury, včetně dopravy a energetiky, a měla by zvážit posílení své činnosti na podporu infrastruktury v oblasti zdravotnictví a vzdělávání, pokud má tato činnost jasnou přidanou hodnotu.
(16)
Pro posílení rozměru záruky EU v oblasti změny klimatu by měl být zaveden cílový celkový objem operací a systém umožňující předběžné posouzení emisí skleníkových plynů u projektů podporovaných v rámci záruky EU. Finanční operace EIB na podporu přizpůsobení se změně klimatu a jejího zmírňování by měly tvořit nejméně 25 % všech finančních operací EIB s cílem dále podpořit celosvětové cíle Unie v oblasti změny klimatu. EIB by ve spolupráci s Komisí měla poskytovat své odborné znalosti, aby podpořila veřejné i soukromé subjekty, na něž se vztahují finanční operace EIB, při řešení problémů spojených se změnou klimatu a při nejlepším možném využití dostupných finančních prostředků. Pro projekty na podporu přizpůsobení se změně klimatu a jejího zmírňování by mělo být k dispozici zvýhodněné financování. Finanční operace EIB by měly být podle možnosti a ve vhodných případech doplněny finančními prostředky ze souhrnného rozpočtu Unie prostřednictvím účinné a náležité kombinace grantů a úvěrů na financování opatření v oblasti změny klimatu v souvislosti s vnější pomocí Unie. Z tohoto hlediska by výroční zpráva Komise pro Evropský parlament a Radu měla obsahovat podrobnou zprávu o finančních nástrojích využívaných k financování těchto projektů, v níž budou uvedeny výše finančních operací EIB a příslušné výše grantů.
(17)
V oblastech, na něž se vztahují obecné cíle, by základním cílem finančních operací EIB měla být regionální integrace zemí, zejména hospodářská integrace zemí usilujících o přistoupení k EU, zemí v rámci evropské politiky sousedství a Unie. V této souvislosti a v oblastech, na něž se vztahují obecné cíle, by EIB měla mít možnost podporovat partnerské země prostřednictvím přímých zahraničních investic společností z Unie, které prosazují hospodářskou integraci s Unií a přispívají k podpoře technologií a předávání znalostí za předpokladu, že během odpovídajícího posouzení investičního projektu byla náležitá pozornost věnována minimalizaci rizik, že finanční operace EIB budou mít nepříznivé dopady na zaměstnanost v Unii. EIB by měla být rovněž povzbuzována, aby na své vlastní riziko podporovala přímé zahraniční investice společností z Unie v partnerských zemích, s přihlédnutím ke schopnosti EIB nést riziko.
(18)
EIB by měla u činností podporovaných podle tohoto rozhodnutí pravidelně provádět následná hodnocení nebo hodnocení v polovině období s cílem posoudit jejich relevantnost, výkonnost a účinky na rozvoj a určit aspekty, které by mohly vést ke zlepšení budoucích činností. Taková hodnocení by měla přispívat k odpovědnosti a provedení analýzy udržitelnosti.
(19)
Praktická opatření na propojení obecných cílů záruky EU a jejich provádění by měla být stanovena v regionálních operačně-technických pokynech. Tyto pokyny by měly být v souladu s širším rámcem regionální politiky Unie včetně zásady diferenciace stanovené v rámci evropské politiky sousedství. Regionální operačně-technické pokyny by měly být v návaznosti na přijetí tohoto rozhodnutí přezkoumány a na základě přezkumu tohoto rozhodnutí v polovině období dále aktualizovány, aby se přizpůsobily vývoji vnějších politik a priorit Unie. Aktualizace regionálních operačně-technických pokynů by měla mimo jiné zohlednit odpovídající vývoj ve způsobilých zemích.
(20)
V souladu s protokolem č. 5 o statutu Evropské investiční banky, připojeného ke Smlouvě o Evropské unie (dále jen „Smlouva o EU“) a ke Smlouvě o fungování EU, mají být žádosti podané přímo u EIB o finanční operace EIB uskutečněné podle tohoto rozhodnutí předloženy k vyjádření Komisi ohledně souladu s příslušnými právními předpisy a politikami Unie. Pokud v případě finančních operací EIB spadajících do oblasti působnosti tohoto rozhodnutí vydá Komise záporné stanovisko ke kterékoli z těchto operací, neměla by se na takovou operaci záruka EU vztahovat.
(21)
I když silnou stránkou EIB zůstává to, že je specifickým modelem jakožto investiční banka ve veřejném vlastnictví, která poskytuje dlouhodobé půjčky určené k naplnění politických cílů stanovených jejími akcionáři, její finanční operace by měly přispívat k naplňování obecných zásad, kterými se podle článku 21 Smlouvy o EU řídí vnější činnost Unie, tedy k upevňování a podpoře demokracie a právního státu, lidských práv a základních svobod a k plnění mezinárodních závazků a dohod, včetně dohod v oblasti životního prostředí, jichž je Unie smluvní stranou. EIB by měla zejména přispívat k hospodářské, finanční a technické spolupráci se třetími zeměmi v souladu s článkem 212 Smlouvy o fungování EU. Činnost EIB by mimoto měla být v souladu s mezinárodním právem, včetně dodržování zásad Charty Organizace spojených národů. V příslušných fázích životnosti projektu by činnost EIB měla být také v souladu s Úmluvou o přístupu k informacím, účasti veřejnosti na rozhodování a o přístupu k právní ochraně v záležitostech životního prostředí Evropské hospodářské komise OSN (Aarhuská úmluva). Ve vztahu k rozvojovým zemím by finanční operace EIB měly posilovat udržitelný hospodářský, sociální a environmentální rozvoj, a to zejména v těch zemích, které jsou nejvíce znevýhodněné, jejich hladké a postupné začlenění do světového hospodářství, jakož i zajištění souladu s cíli schválenými Unií v návaznosti na OSN a jiné příslušné mezinárodní organizace. V souladu s čl. 209 odst. 3 Smlouvy o fungování EU by EIB měla v rámci svého příspěvku k provádění opatření, jež jsou nezbytná k podpoře cílů unijní politiky rozvojové spolupráce, ve všech regionech, v nichž rozvíjí své aktivity, usilovat o nepřímou podporu za účelem dosažení rozvojových cílů tisíciletí Organizace spojených národů pro rok 2015 a po roce 2015 za účelem dosažení případných nových rozvojových cílů, které by mohly rozvojové cíle tisíciletí upravit či nahradit.
(22)
Činnost EIB podle tohoto rozhodnutí by měla podporovat provádění Evropského konsensu o rozvoji, Agendy pro změnu a zásad účinnosti podpory uvedených v Pařížském prohlášení z roku 2005, akčním programu z Akkry z roku 2008 a v dohodě o Busanském partnerství z roku 2011. Tato činnost by navíc měla být v souladu se strategickým rámcem EU a akčním plánem EU pro lidská práva a demokracii, který Rada přijala dne 25. června 2012, a mezinárodními dohodami o životním prostředí včetně závazků v oblasti biologické rozmanitosti. Měla by být realizována prostřednictvím řady konkrétních opatření, zejména posílením schopnosti EIB posuzovat environmentální, sociální a rozvojové aspekty investičních projektů, včetně lidských práv, základních svobod a rizik spojených s konflikty, a podporou místních konzultací s veřejnými orgány a občanskou společností. V této souvislosti by EIB měla realizovat a dále rozvíjet svůj rámec pro měření výsledků, který představuje podrobný soubor ukazatelů pro měření výkonnosti posuzujících hospodářský, environmentální, sociální a rozvojový dopad jejích finančních operací po celou dobu životnosti projektu EIB. Realizace rámce pro měření výsledků by měla být posouzena v rámci přezkumu tohoto rozhodnutí v polovině období. Při provádění důkladného posouzení v souvislosti s investičními projekty by EIB ve vhodných případech a v souladu se sociálními a environmentálními zásadami Unie a mezinárodními osvědčenými postupy, jakož i s právem Unie a vnitrostátním právem přijímající země, měla požadovat, aby předkladatelé investičních projektů vedli konzultace na místní úrovni a zveřejňovali jejich výsledky s cílem zohlednit dopad projektů na příslušné zúčastněné strany. EIB by měla být v kontaktu s navrhovateli a příjemci projektů po celou dobu jejich vypracovávání. Dohody o financování podepsané během období, na které se vztahuje toto rozhodnutí, a týkající se finančních operací EIB, jejichž stranou jsou veřejné subjekty, by měly obsahovat výslovnou možnost pozastavit vyplácení prostředků, pokud dojde podle tohoto rozhodnutí k odvolání způsobilosti země, kde se investiční projekt realizuje.
(23)
Mělo by být zajištěno, aby finanční operace EIB na všech úrovních, od strategického plánování na výchozí úrovni po navazující rozvoj investičních projektů, byly v souladu s vnějšími politikami Unie a s obecnými cíli stanovenými v tomto rozhodnutí a aby je podporovaly. V zájmu větší vnitřní provázanosti vnější činnosti Unie by měl být dále prohlouben dialog o politice a strategii mezi Komisí a EIB, včetně Evropské služby pro vnější činnost (ESVČ), přičemž Evropský parlament a Rada by měly být náležitě informovány. Kanceláře EIB mimo území Unie by se měly podle možnosti nacházet při delegacích Unie, aby došlo k prohloubení této spolupráce a aby se obě instituce mohly podělit o provozní náklady. Memorandum o porozumění mezi Evropskou komisí a Evropskou investiční bankou o spolupráci a koordinaci v regionech, na které se vztahuje mandát pro poskytování úvěrů třetím zemím, jež bylo v roce 2013 přezkoumáno za účelem prohloubení spolupráce a včasné vzájemné výměny informací mezi Komisí, ESVČ a EIB na operativní úrovni, by se mělo i nadále uplatňovat. Spolupráce v rámci memoranda o porozumění by měla zejména zahrnovat pravidelný přezkum uplatňování zásady diferenciace v zemích v rámci evropské politiky sousedství. Zvláštní význam v procesu přípravy příslušných programových dokumentů s cílem maximalizovat součinnost mezi činnostmi EIB a Komise, případně včetně ESVČ, pak má včasná a systematická výměna názorů mezi těmito orgány. Je také zapotřebí posílit spolupráci týkající se otázek dodržování lidských práv, základních svobod a předcházení konfliktům. EIB by měla být po dobu životnosti projektu EIB motivována ke spolupráci s delegacemi Unie.
(24)
Vnější vztahy Unie by měly být podpořeny několika nástroji, zejména nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 236/2014 (4). S cílem posílit soulad celkové podpory Unie v dotčených regionech je třeba využívat příležitostí k tomu, aby bylo financování EIB ve vhodných případech kombinováno s rozpočtovými zdroji Unie, a to ve formě finančních nástrojů uvedených v hlavě VIII nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 966/2012 (5) a ve formě technické pomoci při přípravě a realizaci projektů prostřednictvím nástroje předvstupní pomoci II zřízeného nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 231/2014 (6), nástroje pro evropské sousedství zřízeného nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 232/2014 (7), nástroje pro rozvojovou pomoc zřízeného nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 233/2014 (8), nástroje partnerství pro spolupráci s třetími zeměmi zřízeného nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 234/2014 (9), nástroje pro celosvětové prosazování demokracie a lidských práv zřízeného nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 235/2014 (10), nástroje přispívajícího ke stabilitě a míru zřízeného nařízením Evropského parlamentu a Rady (EU) č. 230/2014 (11) a nástroje pro spolupráci v oblasti jaderné bezpečnosti zřízeného nařízením Rady (EU) č. 237/2014 (12). Po přijetí rozhodnutí č. 1080/2011/EU Komise zřídila platformu EU pro kombinování zdrojů ve vnější spolupráci s cílem optimalizovat fungování mechanismů pro kombinování grantů a úvěrů mimo Unii, zejména při plnění souhrnného rozpočtu Unie a úvěrů EIB a při výměně osvědčených postupů ohledně správy a řízení a hodnotících kritérií na úrovni projektu. Účast EIB a dalších finančních institucí na mechanismech kombinování grantů a úvěrů by měla být plně v souladu s vnějšími cíli Unie, účinností pomoci a transparentností.
(25)
Při svých finančních operacích mimo Unii, které spadají do oblasti působnosti tohoto rozhodnutí, by EIB měla dále usilovat o posílení koordinace a spolupráce s evropskými a mezinárodními finančními institucemi, a to zejména s těmi, které se účastní platformy EU pro kombinování zdrojů ve vnější spolupráci. K této spolupráci případně patří odvětvové podmínky a vzájemná důvěra v postupy, využívání spolufinancování a podílení se na celosvětových iniciativách, jako je podpora koordinace a účinnosti pomoci. Cílem této koordinace a spolupráce by měla být minimalizace potenciálního zdvojování nákladů a nadbytečného překrývání činností. Spolupráce by se měla zakládat na zásadě vzájemnosti. Ve vhodných případech by měl být prosazován vzájemný přístup EIB k finančním nástrojům zřízeným jinými evropskými a mezinárodními finančními institucemi. Třístranné memorandum o porozumění mezi Komisí, skupinou EIB a Evropskou bankou pro obnovu a rozvoj (EBRD) týkající se spolupráce mimo Unii, které umožňuje, aby se skupina EIB a EBRD ve své činnosti vzájemně doplňovaly a co nejlépe využívaly svých komparativních výhod, bylo v roce 2012 aktualizováno tak, aby zohlednilo rozšíření zeměpisné působnosti EBRD na středomořský region, a mělo by se i nadále uplatňovat. Zásady stanovené v tomto rozhodnutí by se měly rovněž uplatňovat v případech, kdy je financování ze strany EIB prováděno prostřednictvím dohod o spolupráci s jinými evropskými a mezinárodními finančními institucemi.
(26)
EIB by měla být motivována k tomu, aby i nadále financovala operace mimo Unii také na vlastní riziko, mimo jiné i na podporu ekonomických zájmů Unie, v zemích a ve prospěch investičních projektů, které mají podle posouzení EIB dostatečnou bonitu, a s přihlédnutím ke své vlastní schopnosti absorbovat riziko, tak aby mohlo být využívání záruky EU zaměřeno na země a investiční projekty, u nichž záruka EU podle posouzení EIB vede k přidané hodnotě, a to i v oblasti udržitelného hospodářského, sociálního a environmentálního rozvoje.
(27)
EIB by měla rozšířit řadu nabízených inovačních finančních nástrojů, mimo jiné větším zaměřením na vyvíjení záručních nástrojů. EIB by kromě toho měla aktivně usilovat o účast na nástrojích pro sdílení rizik a na dluhových nástrojích kapitálového trhu pro financování projektů se stabilním a předvídatelným vývojem peněžních toků. Měla by zejména zvážit podporu dluhových nástrojů kapitálového trhu, které byly vydány nebo poskytnuty ve prospěch investičního projektu uskutečňovaného ve způsobilých zemích. Dále by EIB měla zvýšit poskytování úvěrů v místních měnách a vydávání dluhopisů na místních trzích, za předpokladu, že přijímající země zavedou nezbytné strukturální reformy, zejména ve finančním sektoru, jakož i jiná opatření k usnadnění činnosti EIB. Při diverzifikaci a rozšiřování nástrojů kapitálového trhu by se mělo dbát především na to, aby takové nástroje nevedly k rizikovým finančním praktikám a zadlužení, a aby tudíž nemohly ohrožovat finanční stabilitu.
(28)
Komise by měla každý rok předložit zprávu Evropskému parlamentu a Radě. Tato zpráva by měla posoudit finanční operace EIB a jejich soulad s tímto rozhodnutím, jejich přidanou hodnotu a přínos pro vnější politiky Unie, jejich kvalitu, dopad na rozvoj podle rámce EIB pro měření výsledků a finanční výhody přenesené na příjemce. Tato zpráva by rovněž měla obsahovat informace o čerpání záruky EU, financování opatření v oblasti změny klimatu a biologické rozmanitosti podle tohoto rozhodnutí, následných opatřeních týkajících se fungování memoranda o porozumění mezi EIB a evropským veřejným ochráncem práv a popis spolupráce s Komisí a dalšími evropskými a mezinárodními finančními institucemi, včetně spolufinancování. Zpráva by měla být zveřejněna s cílem umožnit příslušným zúčastněným stranám, včetně občanské společnosti, vyjádřit své stanovisko.
(29)
Finanční operace EIB na podporu vnějších politik Unie by měly být nadále prováděny v souladu se zásadami řádné bankovní praxe. Tyto operace by měly být i nadále řízeny v souladu s vlastními pravidly a postupy EIB, jež by měly ze zásad řádné bankovní praxe vycházet, včetně vhodných kontrolních opatření a souladu s prohlášením EIB o sociálních a environmentálních normách, jakož i v souladu s příslušnými pravidly a postupy ve vztahu k Účetnímu dvoru a Evropskému úřadu pro boj proti podvodům (OLAF). S cílem přispět k mezinárodnímu boji proti daňovým podvodům, daňovým únikům a praní peněz by EIB při svých finančních operacích měla náležitě provádět své politiky vůči nedostatečně regulovaným nebo nespolupracujícím jurisdikcím, které za nespolupracující označuje Unie, Organizace spojených národů, Organizace pro hospodářskou spolupráci a rozvoj nebo Finanční akční výbor. V zájmu zajištění transparentnosti by EIB ve spolupráci s místními finančními zprostředkovateli měla v rámci možností vytvořit seznam konečných příjemců úvěrů.
(30)
EIB by měla přijmout příslušná opatření, která zajistí, aby při finančních operacích EIB krytých zárukou EU byly uplatněním preventivních opatření proti podvodům, korupci, praní peněz a jakémukoli protiprávnímu jednání chráněny finanční zájmy Unie a aby byl úřad OLAF oprávněn provádět kontroly a inspekce na místě v prostorách příjemců. V souladu s pokynem „Politika pro předcházení nedovoleným postupům v činnostech Evropské investiční banky a odrazování od nich“ přijatým v roce 2008 a revidovaným v roce 2013 by EIB měla úzce spolupracovat s příslušnými orgány Unie a členských států s cílem posílit platná opatření proti praní peněz a financování terorismu a přispět ke zlepšení jejich prosazování. V souladu se svou politikou vnitřních informátorů by EIB měla rovněž věnovat zvláštní pozornost informacím od informátorů týkajícím se potenciálních případů podvodu, korupce nebo jiné nezákonné činnosti, aby bylo možné zajistit řádná následná opatření, zpětnou vazby a ochranu proti odvetným opatřením.
(31)
Řídící orgány EIB by měly být motivovány k přijetí nezbytných opatření k úpravě činnosti EIB, tak aby účinným způsobem přispívala k vnějším politikám Unie a náležitě splňovala požadavky stanovené v tomto rozhodnutí,
PŘIJALY TOTO ROZHODNUTÍ:
Článek 1
Záruka EU
1. Unie poskytne Evropské investiční bance (EIB) rozpočtovou záruku za financování operací prováděných mimo území Unie (dále jen „záruka EU“). Záruka EU je poskytnuta jako paušální záruka za všechny platby, na něž má EIB nárok, které však dosud neobdržela, v souvislosti s úvěry, úvěrovými zárukami a dluhovými nástroji kapitálového trhu poskytnutými nebo vydanými ve prospěch investičních projektů EIB, které jsou způsobilé podle odstavce 2.
2. Pro účely záruky EU jsou způsobilé úvěry, úvěrové záruky a dluhové nástroje kapitálového trhu, které jsou poskytnuty nebo vydány ve prospěch investičních projektů uskutečňovaných ve způsobilých zemích podle vlastních pravidel a postupů EIB, včetně prohlášení EIB o environmentálních a sociálních zásadách a normách, a na podporu relevantních cílů vnější politiky Unie, jestliže EIB poskytuje finanční prostředky v souladu s podepsanou dohodou, jejíž účinnost dosud neuplynula a jež ani nebyla zrušena (dále jen „finanční operace EIB“).
3. Finanční operace EIB na podporu vnějších politik Unie jsou nadále řízeny v souladu se zásadami řádné bankovní praxe.
4. Záruka EU je omezena na 65 % celkové vyplacené a zaručené částky v rámci finančních operací EIB po odečtení splacených částek a přičtení všech souvisejících částek.
5. Záruka EU kryje finanční operace EIB podepsané v období od 1. ledna 2014 do 31. prosince 2020.
6. Pokud po uplynutí období uvedeného v odstavci 5 Evropský parlament a Rada nepřijmou rozhodnutí, jímž bude EIB poskytnuta nová záruka EU na krytí ztrát v rámci jejích finančních operací mimo Unii, prodlouží se toto období automaticky jedenkrát o šest měsíců.
Článek 2
Stropy pro finanční operace EIB v rámci záruky EU
1. Maximální strop pro finanční operace EIB v rámci záruky EU nepřesáhne v období 2014-2020 částku 30 000 000 000 EUR. Částky, které se původně pro finanční operace plánovaly, ale později byly zrušeny, se do tohoto stropu nezapočítávají.
Tento maximální strop je rozdělen na:
a)
pevně stanovený strop s maximální částkou dosahující 27 000 000 000 EUR;
b)
nepovinnou dodatečnou částku ve výši 3 000 000 000 EUR.
Evropský parlament a Rada rozhodnou v souladu s řádným legislativním postupem o úplném nebo částečném uvolnění částky uvedené v písmenu b) a její regionální distribuci na základě přezkumu v polovině období uvedeného v článku 19.
2. Pevně stanovený strop uvedený v odst. 1 písm. a) se dělí na regionální stropy a podstropy, jak stanoví příloha I. V rámci regionálních stropů zajistí EIB postupně vyvážené rozdělení mezi jednotlivé země v regionech, na něž se vztahuje záruka EU.
Článek 3
Obecné cíle a zásady
1. Záruka EU se poskytuje pouze na finanční operace EIB, jež mají podle posouzení EIB přidanou hodnotu a podporují některý z těchto obecných cílů:
a)
rozvoj místního soukromého sektoru, zejména podporu malých a středních podniků;
b)
rozvoj sociální a hospodářské infrastruktury, včetně dopravy, energetiky, environmentální infrastruktury a informačních a komunikačních technologií;
c)
přizpůsobení se změně klimatu a její zmírňování.
2. Při zachování specifického charakteru EIB jakožto investiční banky přispívají finanční operace EIB uskutečňované podle tohoto rozhodnutí k naplnění obecného zájmu EU, a to zejména zásad, kterými se podle článku 21 SEU řídí vnější činnost Unie, a k provádění mezinárodních dohod v oblasti životního prostředí, jichž je Unie smluvní stranou. Řídící orgány EIB jsou motivovány k přijetí nezbytných opatření k úpravě činnosti EIB, tak aby účinným způsobem přispívala k vnějším politikám Unie a náležitě splňovala požadavky stanovené v tomto rozhodnutí.
3. Základním cílem finančních operací EIB v oblastech, na něž se vztahují obecné cíle stanovené v odstavci 1, je regionální integrace zemí, mimo jiné zejména hospodářská integrace zemí usilujících o přistoupení k Unii, zemí v rámci evropské politiky sousedství a Unie. EIB provádí finanční operace v přijímajících zemích v oblastech, na něž se vztahují obecné cíle, podporou přímých zahraničních investic, které prosazují hospodářskou integraci s Unií.
4. Finanční operace EIB v rozvojových zemích, které jsou vymezeny v seznamu příjemců oficiální rozvojové pomoci, jejž sestavuje Organizace pro hospodářskou spolupráci a rozvoj, přispívají podle článků 208 a 209 Smlouvy o fungování EU nepřímo k plnění cílů politiky Unie v oblasti rozvojové spolupráce, jako je zmírňování chudoby prostřednictvím růstu podporujícího začlenění a udržitelného rozvoje v hospodářské, environmentální a sociální oblasti.
5. V zájmu zajištění co největšího dopadu investic do soukromého sektoru na rozvoj usiluje EIB o posílení místního soukromého sektoru v přijímajících zemích podporou místních investic, jak je stanoveno v odst. 1 písm. a). Finanční operace EIB na podporu obecných cílů uvedených v odstavci 1 usilují rovněž o to, aby zahrnovaly i podporu, kterou Unie poskytuje investičním projektům malých a středních podniků. Za účelem účinného sledování využití finančních prostředků ve prospěch dotčených malých a středních podniků stanoví EIB společně s finančními zprostředkovateli odpovídající smluvní požadavky, včetně norem pro předkládání zpráv příjemci.
EIB spolupracuje s finančními zprostředkovateli, kteří mohou podpořit konkrétní potřeby malých a středních podniků v zemích operace a kteří se nepodílejí na finančních operacích EIB prováděných ve způsobilé zemi prostřednictvím nástrojů umístěných v zahraniční nespolupracující jurisdikci uvedené v článku 13.
6. Finanční operace EIB na podporu obecných cílů stanovených v odst. 1 písm. b) podporují investiční projekty převážně v oblastech dopravy, energetiky, environmentální infrastruktury, informačních a komunikačních technologií, zdraví a vzdělávání. To zahrnuje výrobu a integraci energie z obnovitelných zdrojů, transformaci energetických systémů umožňující přechod na technologie a paliva s nižšími emisemi uhlíku, udržitelnou energetickou bezpečnost a energetickou infrastrukturu, včetně infrastruktury pro produkci plynu a jeho dopravy na energetický trh Unie, jakož i elektrifikaci venkovských oblastí, environmentální infrastruktury, jako jsou voda a hygiena a ekologická infrastruktura, telekomunikace a infrastruktury pro širokopásmové připojení.
7. Finanční operace EIB na podporu obecných cílů stanovených v odst. 1 písm. c) podporují investiční projekty v oblasti přizpůsobení se změně klimatu a jejího zmírňování, které přispívají k plnění celkového cíle Rámcové úmluvy Organizace spojených národů o změně klimatu, a to zejména zamezením emisí skleníkových plynů nebo jejich snižováním v oblastech obnovitelných zdrojů energie, energetické účinnosti a udržitelné dopravy nebo zvyšováním odolnosti ohrožených zemí, odvětví a regionů vůči nepříznivým dopadům změny klimatu. Kritéria způsobilosti pro projekty v oblasti změny klimatu jsou vymezena ve strategii EIB týkající se změny klimatu, která bude aktualizována do konce roku 2015. Za tímto účelem by měla být do postupu environmentálního hodnocení zařazena analýza uhlíkové stopy, aby bylo možno určit, zda návrhy projektu optimalizují zlepšení v oblasti energetické účinnosti. Objem těchto operací bude v období, na něž se vztahuje toto rozhodnutí, představovat alespoň 25 % celkových finančních operací EIB.
8. Do konce roku 2015 a v souladu s unijními i mezinárodními cíli v oblasti změny klimatu aktualizuje EIB ve spolupráci s Komisí svoji strategii týkající se změny klimatu z hlediska finančních operací EIB. Tato aktualizace by měla mimo jiné zahrnovat konkrétní opatření s cílem zajistit, aby investiční projekty podle tohoto rozhodnutí byly v souladu s cíli Unie v oblasti změny klimatu, a posílit úsilí o podporu obnovitelných zdrojů energie a energetické účinnosti.
9. Záruka EU se vztahuje pouze na finanční operace EIB uskutečněné ve způsobilých zemích, které s EIB uzavřely rámcovou dohodu o právních podmínkách provádění těchto operací.
Článek 4
Země, na něž se vztahuje záruka EU
1. Seznam zemí, které jsou potenciálně způsobilé získat financování EIB v rámci záruky EU, je uveden v příloze II. Seznam zemí, které jsou způsobilé získat financování EIB v rámci záruky EU, je uveden v příloze III a neobsahuje žádnou zemi, jež není uvedena v příloze II. U zemí, které nejsou uvedeny v příloze II, se o způsobilosti získat financování EIB v rámci záruky EU rozhodne v jednotlivých případech na základě řádného legislativního postupu.
2. Pokud jde o změny přílohy III, Komise má pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci podle článku 18. Rozhodnutí Komise vychází z celkového posouzení zahrnujícího ekonomické sociální, environmentální a politické aspekty, a to zejména ty, které se týkají demokracie, lidských práv a základních svobod, i z příslušných usnesení Evropského parlamentu a rozhodnutí a závěrů Rady.
3. Akty v přenesené pravomoci, kterými se mění příloha III, není s výhradou odstavce 4 dotčeno krytí zárukou EU, které se vztahuje na finanční operace EIB podepsané před vstupem těchto aktů v přenesené pravomoci v platnost.
4. Čerpání prostředků z finančních operací EIB, na něž se vztahuje globální záruka podle čl. 8 odst. 1, se neumožňuje zemím, které nejsou uvedeny v příloze III.
5. Záruka EU se nevztahuje na finanční operace EIB v určité zemi, jestliže dohoda o těchto operacích byla podepsána po přistoupení této země k Unii.
Článek 5
Přínos finančních operací EIB pro politiky Unie
1. Do jednoho roku po vstupu tohoto rozhodnutí v platnost aktualizují Komise a EIB stávající regionální operačně-technické pokyny pro finanční operace EIB.
Regionální operačně-technické pokyny jsou v souladu s širším rámcem regionální politiky Unie uvedeným v příloze IV. Regionální operačně-technické pokyny zejména zajistí, aby financování EIB podle tohoto rozhodnutí doplňovalo odpovídající politiky, programy a nástroje Unie v oblasti pomoci v jednotlivých regionech.
Komise a EIB zohlední při aktualizaci regionálních operačně-technických pokynů příslušná usnesení Evropského parlamentu a rozhodnutí a závěry Rady. Regionální operačně-technické pokyny jsou v souladu s prioritami obsaženými v případných vnitrostátních či regionálních programech vypracovaných přijímajícími zeměmi a náležitě zohledňují veškeré konzultace s místní občanskou společností, k nimž v průběhu vypracovávání těchto programů došlo.
Komise aktualizované regionální operačně-technické pokyny okamžitě po jejich vydání předá Evropskému parlamentu a Radě.
V rámci stanoveném regionálními operačně-technickými pokyny vymezí EIB příslušné strategie financování a zajistí jejich provádění.
Finanční operace EIB jsou v souladu s regionálními operačně-technickými pokyny a strategiemi přijímající země.
Přezkum regionálních operačně-technických pokynů probíhá v návaznosti na přezkum v polovině období uvedený v článku 19.
2. V rámci postupu podle článku 19 protokolu č. 5 podává Komise vyjádření k finančním operacím EIB. Pokud v případě finančních operací EIB spadajících do oblasti působnosti tohoto rozhodnutí vydá Komise nepříznivé stanovisko, záruka EU se na takovou operaci nevztahuje.
Článek 6
Spolupráce s Komisí a ESVČ
1. Soulad vnějších činností EIB s cíli vnější politiky Unie musí být dále posilován s cílem maximalizovat součinnost mezi finančními operacemi EIB a rozpočtovými zdroji Unie, zejména aktualizací regionálních operačně-technických pokynů uvedených v článku 5, v souvislosti s níž je ve vhodných případech konzultována ESVČ ohledně politických otázek, a pomocí pravidelného a systematického dialogu a včasné výměny informací týkajících se:
a)
strategických dokumentů vypracovaných Komisí nebo případně ESVČ, jako jsou strategické dokumenty pro jednotlivé země a regiony, orientační programy, akční plány a předvstupní dokumenty;
b)
strategických plánovacích dokumentů, přípravy zásoby vhodných investičních projektů EIB a výročních zpráv EIB předkládaných Komisi;
c)
jiných politických a operačních hledisek.
2. Spolupráce se uskutečňuje na regionálně diferencovaném základě, jakož i na úrovni delegací Unie, při současném zohlednění úlohy EIB i politik Unie v jednotlivých regionech.
Článek 7
Spolupráce s ostatními evropskými a mezinárodními finančními institucemi
1. Finanční operace EIB se ve vhodných případech provádějí ve spolupráci s dalšími evropskými vícestrannými finančními institucemi a finančními institucemi členských států (dále jen „evropské finanční instituce“) a mezinárodními finančními institucemi, včetně regionálních rozvojových bank (dále jen „mezinárodní finanční instituce“) s cílem maximalizovat součinnost, spolupráci a efektivitu, společně vyvíjet nové inovativní finanční nástroje a zajistit obezřetné a přiměřené sdílení rizik a vzájemně sladěné podmínky pro investiční projekty a jednotlivá odvětví a ve snaze minimalizovat potenciální zdvojování nákladů a nadbytečné překrývání činností.
2. Spolupráci uvedenou v odstavci 1 usnadní koordinace mezi Komisí, EIB a příslušnými evropskými a mezinárodními finančními institucemi působícími v jednotlivých regionech, případně uskutečňovaná v kontextu memorand o porozumění nebo jiných rámců Unie pro regionální spolupráci.
Článek 8
Krytí a podmínky záruky EU
1. V případě finančních operací EIB, s výjimkou finančních operací spočívajících v dluhových nástrojích kapitálového trhu, u nichž je jednou ze stran stát nebo za něž se stát zaručil, a jiných finančních operací EIB, u nichž jsou jednou ze stran regionální nebo místní orgány nebo státem vlastněné nebo státem kontrolované veřejné podniky nebo instituce, jestliže u těchto jiných finančních operací EIB provedla EIB náležité hodnocení úvěrového rizika zohledňující situaci dané země, pokud jde o úvěrová rizika, záruka EU kryje veškeré platby, na něž má EIB nárok, které však dosud neobdržela (dále jen „globální záruka“).
2. Pro účely odstavce 1 je Palestina zastoupena palestinskou samosprávou a Kosovo (13) je zastoupeno kosovskými úřady.
3. V případě finančních operací EIB neuvedených v odstavci 1 záruka EU kryje veškeré platby, na něž má EIB nárok, které však dosud neobdržela, pokud to bylo způsobeno naplněním jednoho z těchto politických rizik (dále jen „záruka ke krytí politických rizik“):
a)
zastavení devizového transferu;
b)
vyvlastnění;
c)
válka nebo občanské nepokoje;
d)
odepření spravedlnosti po porušení smlouvy.
4. V případě finančních operací EIB spočívajících v dluhových nástrojích kapitálového trhu se použije pouze záruka ke krytí politických rizik.
5. Finanční dohody s konkrétními předkladateli projektů v souvislosti s finančními operacemi EIB obsahují také příslušná environmentální a sociální ustanovení v souladu s vlastními pravidly a postupy EIB.
6. Komise a EIB stanoví v dohodě o záruce uvedené v článku 14 jasnou a transparentní politiku přidělování, která EIB umožní v rámci její vnější činnosti identifikovat operace, jež mají být financovány podle tohoto rozhodnutí, s cílem zajistit co možná nejúčinnější využití záruky EU. Tato politika přidělování vychází z bonity finančních operací EIB na základě posouzení EIB, ze stropů definovaných v příloze I, z povahy protistrany, ať se jedná o státní subjekt, státem řízený subjekt podle odstavce 1 tohoto článku či o soukromý subjekt, ze schopnosti EIB absorbovat riziko a dalších relevantních kritérií, včetně přidané hodnoty záruky EU. Evropský parlament a Rada jsou informovány o politice přidělování v souladu s článkem 14.
7. Je-li záruka EU uplatněna, EIB Unii postoupí jakákoli relevantní práva týkající se jakýchkoli povinností v souvislosti se svými finančními operacemi, a to v souladu s dohodou o záruce uvedenou v článku 14.
Článek 9
Posouzení a sledování investičních projektů ze strany EIB
1. V souvislosti s aspekty investičních projektů, na něž se vztahuje záruka EU, spojenými se sociálními aspekty a s aspekty lidských práv, životního prostřední, hospodářství a rozvoje provede EIB důkladné posouzení a ve vhodných případech požaduje, aby předkladatelé projektů v souladu se sociálními a environmentálními zásadami Unie vedli ve fázi plánování a ve fázi provádění projektu veřejné konzultace na místní úrovni s příslušnými vnitrostátními a místními zúčastněnými stranami, jakož i s občanskou společností, a aby poskytovali informace relevantní pro posouzení přínosu k plnění cílů Unie v oblasti vnější politiky a strategických cílů Unie.
Pokud je to vhodné, toto hodnocení obsahuje posouzení toho, jak zvýšit během doby životnosti projektu kapacity příjemců financování ze strany EIB prostřednictvím technické pomoci. EIB zahrne do vlastních pravidel a postupů nezbytná ustanovení týkající se posouzení environmentálního a sociálního dopadu investičních projektů a aspektů spojených s lidskými právy a předcházení konfliktů, aby se zajistilo, že investiční projekty podpořené na základě tohoto rozhodnutí jsou environmentálně a sociálně udržitelné.
2. EIB kromě předběžného posouzení rozvojových aspektů sleduje také provádění finančních operací. Po předkladatelích projektů zejména požaduje, aby důkladně sledovali provádění projektu až do jeho dokončení, mimo jiné i dopady investičního projektu na hospodářství, rozvoj, sociální otázky, životní prostředí a lidská práva. EIB pravidelně ověřuje informace poskytnuté předkladateli projektu a se souhlasem předkladatelů projektů je zpřístupňuje veřejnosti. Pokud je to možné, zprávy o dokončení projektu spojeného s finančními operacemi EIB se, kromě důvěrných informací, zveřejňují.
3. EIB usiluje o to, aby se sledování vztahovalo také na provádění zprostředkovatelských operací a činnost finančních zprostředkovatelů v oblasti podpory malých a středních podniků.
4. EIB zřídí ucelený systém předběžného posouzení relativních i absolutních hodnot emisí skleníkových plynů v souvislosti s finančními operacemi EIB v případech, kdy tyto emise dosahují významných prahových hodnot, jak jsou vymezeny v příslušné metodice EIB začleněné ve strategii EIB týkající se změny klimatu, a kdy jsou údaje k dispozici.
5. Výsledky sledování jsou pokud možno zveřejněny, s výhradou požadavků důvěrnosti a dohody mezi příslušnými stranami.
Článek 10
Vnější účelově vázané příjmy pro záruční fond
Splátky a příjmy ve výši 110 000 000 EUR, které pocházejí z operací uzavřených před rokem 2007, včetně splátek kapitálu, uvolněných jistot a splátek jistin úvěrů, dividend, kapitálového zisku, poplatků za poskytnutí záruk a úroků z úvěrů a z prostředků uložených na svěřeneckých účtech, a které byly uhrazeny na svěřenecký účet zřízený pro nástroj pro evropsko-středomořské investice a partnerství a lze je přičítat podpoře poskytované ze souhrnného rozpočtu Unie, představují vnější účelově vázané příjmy v souladu s čl. 21 odst. 4 nařízení (EU, Euratom) č. 966/2012 a využijí se ve prospěch záručního fondu.
Částky nad 110 000 000 EUR, které byly uhrazeny na svěřenecký účet zřízený pro nástroj pro evropsko-středomořské investice a partnerství, se po odečtení nákladů na řízení a poplatků zapíší do souhrnného rozpočtu Unie.
Článek 11
Výroční zprávy a účetnictví
1. Komise předloží každý rok Evropskému parlamentu a Radě zprávu o finančních operacích EIB uskutečněných na základě tohoto rozhodnutí. Tato zpráva se zveřejní a obsahuje:
a)
posouzení finančních operací EIB na úrovni projektu, odvětví, země a regionu a jejich souladu s tímto rozhodnutím;
b)
souhrnné posouzení přidané hodnoty, očekávané výstupy, výsledky a rozvojové dopady finančních operací EIB, vycházející z výroční zprávy EIB o rámci pro měření výsledků. Za tímto účelem použije EIB ukazatele hodnocení výsledků financovaných projektů z hlediska rozvoje, životního prostředí a sociálních aspektů, včetně lidských práv, a zohlední přitom příslušné ukazatele podle Pařížské deklarace o účinnosti pomoci z roku 2005. Součástí ukazatelů měřících výsledky projektů z hlediska životního prostředí jsou kritéria pro „čisté technologie“, jež se v zásadě zaměřují na energetickou účinnost a technologie na snižování emisí;
c)
posouzení přínosu finančních operací EIB k plnění cílů Unie v oblasti vnější politiky a strategických cílů Unie, přičemž se zohlední regionální operačně-technické pokyny uvedené v článku 5;
d)
souhrnné posouzení finančních výhod přenesených na příjemce finančních operací EIB;
e)
posouzení kvality finančních operací EIB, zejména rozsah zohlednění environmentální a sociální udržitelnosti při důkladném posuzování a sledování financovaných investičních projektů;
f)
podrobné informace o čerpání záruky EU;
g)
informace o objemu financování projektů v oblasti změny klimatu a biologické rozmanitosti podle tohoto rozhodnutí, o celkovém dopadu na relativní i absolutní hodnoty emisí skleníkových plynů podle čl. 9 odst. 4, jakož i počet projektů posuzovaných z hlediska klimatických rizik;
h)
popis spolupráce s Komisí a ostatními evropskými a mezinárodními finančními institucemi, včetně spolufinancování. Zpráva obsahuje zejména rozpis finančních zdrojů z Unie a zdrojů z ostatních evropských a mezinárodních finančních institucí využívaných v kombinaci s financováním ze strany EIB, což poskytuje přehled o celkových investicích podporovaných finančními operacemi EIB uskutečněnými podle tohoto rozhodnutí. Zpráva také upozorňuje na sjednání nových memorand o porozumění mezi EIB a dalšími evropskými nebo mezinárodními finančními institucemi, která mají dopad na finanční operace EIB podle tohoto rozhodnutí;
i)
informace o následných opatřeních týkajících se memoranda o porozumění mezi EIB a evropským veřejným ochráncem práv v tom rozsahu, v jakém se toto memorandum týká finančních operací EIB podle tohoto rozhodnutí.
2. Pro účely předkládání zpráv uvedeného v odstavci 1 poskytne EIB Komisi výroční zprávy o finančních operacích EIB uskutečněných podle tohoto rozhodnutí, včetně všech údajů potřebných k tomu, aby Komise mohla vypracovat zprávy podle odstavce 1. EIB může Komisi poskytnout také dodatečné relevantní informace, aby Evropský parlament a Rada získaly ucelený přehled o vnější činnosti EIB.
3. EIB poskytne Komisi o každé své finanční operaci statistické, finanční a účetní údaje, jakož i dodatečné informace nezbytné k tomu, aby Komise plnila své povinnosti v oblasti předkládání zpráv nebo reagovala na požadavky Účetního dvora, spolu s osvědčením auditora o částkách nesplacených v rámci finančních operací EIB. EIB poskytne Komisi také jakékoli jiné potřebné doklady v souladu s nařízením (EU, Euratom) č. 966/2012.
4. Pro účely účetnictví a podávání zpráv Komise o rizicích, na která se vztahuje záruka EU, předloží EIB Komisi své hodnocení rizik a informace o bonitě týkající se finančních operací EIB.
5. EIB alespoň jednou ročně poskytne Komisi orientační víceletý program plánovaného objemu finančních operací EIB, jež mají být podepsány tak, aby se zajistil soulad prognóz EIB se stropy zavedenými tímto rozhodnutím a aby Komise mohla zajistit odpovídající rozpočtové plánování, pokud jde o financování záručního fondu. Komise tuto prognózu zohlední při přípravě návrhu souhrnného rozpočtu Unie.
6. EIB pravidelně poskytuje Evropskému parlamentu, Radě a Komisi všechny své nezávislé hodnotící zprávy, které posuzují praktické výsledky konkrétních činností zrealizovaných EIB podle tohoto rozhodnutí a v rámci dalších vnějších mandátů.
7. Informace uvedené v odstavcích 2 až 6 poskytuje EIB na vlastní náklady. Informace uvedené v odstavcích 2, 3 a 6 rovněž EIB obecně zveřejňuje, přičemž ze zveřejnění vyloučí veškeré informace důvěrné povahy.
Článek 12
Transparentnost a zveřejňování informací
1. EIB v souladu s vlastní politikou transparentnosti a zásadami Unie pro přístup k dokumentům a informacím a postupně i se standardy Mezinárodní iniciativy na podporu transparentnosti rozvojové pomoci zveřejní na svých internetových stránkách informace týkající se:
a)
všech finančních operací EIB uskutečňovaných podle tohoto rozhodnutí po schválení projektu, zejména informace o tom, zda se na daný investiční projekt vztahuje záruka EU a jak přispívá k cílům vnější činnosti Unie, zejména s poukazem na jeho hospodářský, sociální a environmentální dopad;
b)
memorand o porozumění mezi EIB a dalšími evropskými nebo mezinárodními finančními institucemi, která mají dopad na finanční operace EIB podle tohoto rozhodnutí, pokud se na ně nevztahují požadavky na zachování důvěrnosti;
c)
pokud je to možné a vhodné, stávajících rámcových dohod mezi EIB a přijímající zemí. Při podepisování nových dohod nebo změnách stávajících dohod usiluje EIB o to, aby bylo umožněno jejích zveřejnění;
d)
politiky EIB pro přidělování prostředků.
2. Komise na svých internetových stránkách zveřejní konkrétní informace týkající se všech případů zpětného získávání plateb podle dohody o záruce uvedené v článku 14 a dohody, kterou se stanoví podrobná ustanovení a postupy týkající se uplatňování nároků, uvedené v čl. 15 odst. 2, pokud se na ně nevztahují požadavky na zachování důvěrnosti.
Článek 13
Nespolupracující jurisdikce
V rámci svých finančních operací netoleruje EIB žádné nezákonné činnosti, včetně praní peněz, financování terorismu, daňových podvodů nebo daňových úniků, korupce a podvodů ohrožujících zájmy Unie. EIB se zejména nepodílí na žádné finanční operaci prováděné ve způsobilé zemi prostřednictvím zahraničního nástroje umístěného v nespolupracující jurisdikci, kterou za nespolupracující označuje Unie, Organizace spojených národů, Organizace pro hospodářskou spolupráci a rozvoj nebo Finanční akční výbor.
Ve svých finančních operacích uplatňuje EIB zásady a standardy stanovené v právu Unie upravujícím předcházení zneužití finančního systému k praní peněz a financování terorismu, případně včetně požadavku ohledně přijetí přiměřených opatření ke zjištění totožnosti skutečných vlastníků.
Článek 14
Dohoda o záruce
Komise a EIB podepíší dohodu o záruce, která bude obsahovat podrobná ustanovení a postupy týkající se záruky EU podle článku 8, a informují o ní Evropský parlament a Radu.
Článek 15
Zpětné získávání plateb provedených Komisí
1. Pokud Komise provede jakoukoli platbu v rámci záruky EU, usiluje EIB jménem a na účet Komise o uplatnění nároků z vyplacených částek.
2. Komise a EIB podepíší samostatnou dohodu, kterou se stanoví podrobná ustanovení a postupy týkající se uplatňování nároků, a to nejpozději do dne podpisu dohody uvedené v článku 14.
Článek 16
Kontrola Účetním dvorem
Záruku EU a v jejím rámci poskytnuté a zpětně získané platby k tíži nebo ve prospěch souhrnného rozpočtu Unie kontroluje Účetní dvůr.
Článek 17
Opatření proti podvodům
1. EIB bezodkladně uvědomí úřad OLAF a poskytne mu nezbytné informace, jakmile má v jakékoli fázi přípravy, provádění nebo ukončování projektů, na něž se vztahuje záruka EU, důvodné podezření že došlo k možnému podvodu, korupci, praní peněz nebo jinému protiprávní jednání, které může ohrozit finanční zájmy Unie.
2. V zájmu ochrany finančních zájmů Evropské unie je úřad OLAF oprávněn provádět vyšetřování včetně kontrol a inspekcí na místě v souladu s ustanoveními a postupy vyplývajícími z nařízení Evropského parlamentu a Rady (EU, Euratom) č. 883/2013 (14), nařízení Rady (Euratom, ES) č. 2185/96 (15) a nařízení Rady (ES, Euratom) č. 2988/95 (16), aby zjistil, zda ve spojitosti s finančními operacemi nedošlo k podvodu, korupci, praní peněz nebo jinému protiprávnímu jednání ohrožujícímu finanční zájmy Unie. OLAF může příslušným orgánům dotčených členských států předat informace získané během vyšetřování.
Jestliže se uvedené protiprávní jednání potvrdí, je EIB nápomocna při vymáhání finančních prostředků s ohledem na své finanční operace a v rámci svých pravomocí.
3. Finanční dohody podepsané v souvislosti s projekty podpořenými na základě tohoto rozhodnutí obsahují ustanovení umožňující pozastavení finančních operací EIB a v případě potřeby odpovídající opatření k vymáhání finančních prostředků v případech podvodu, korupce nebo jiného protiprávního jednání. Rozhodnutí, zda pozastavit nebo zrušit financování EIB, přijímá EIB po náležitém posouzení všech okolností a rizik.
4. EIB se nadále spoléhá na své jednotné kontaktní místo pro boj proti korupci a podvodům určené zaměstnancům EIB a všem zúčastněným stranám.
5. EIB při svých finančních operacích uplatňuje svůj Mechanismus pro vyloučení protistran zapojených do podvodného a korupčního jednání, který obsahuje kritéria pro vyloučení uvedená v centrální databázi Unie pro vyloučení s cílem zajistit, aby byla práva všech stran dodržena.
Článek 18
Výkon přenesené pravomoci
1. Pravomoc přijímat akty v přenesené pravomoci je svěřena Komisi za podmínek stanovených v tomto článku.
2. Přenesená pravomoc uvedená v článku 4 se Komisi svěřuje na dobu neurčitou počínaje dnem 11. května 2014.
3. Evropský parlament nebo Rada mohou přenesení pravomoci uvedené v článku 4 kdykoli zrušit. Rozhodnutím o zrušení pravomoci se ukončuje přenesení pravomoci v něm blíže určené. Rozhodnutí nabývá účinku prvním dnem po zveřejnění v Úředním věstníku Evropské unie nebo k pozdějšímu dni, který je v něm upřesněn. Nedotýká se platnosti již platných aktů v přenesené pravomoci.
4. Přijetí aktu v přenesené pravomoci Komise neprodleně oznámí současně Evropskému parlamentu a Radě.
5. Akt v přenesené pravomoci přijatý podle článku 4 vstoupí v platnost, pouze pokud proti němu Evropský parlament nebo Rada nevysloví námitky ve lhůtě dvou měsíců ode dne, kdy jim byl tento akt oznámen, nebo pokud Evropský parlament i Rada před uplynutím této lhůty informují Komisi o tom, že námitky nevysloví. Z podnětu Evropského parlamentu nebo Rady se tato lhůta prodlouží o dva měsíce.
Článek 19
Přezkum v polovině období
Komise do 31. prosince 2016 ve spolupráci s EIB předloží Evropskému parlamentu a Radě zprávu v polovině období, hodnotící provádění tohoto rozhodnutí v počátečních letech, doplněnou případně o návrh na změnu tohoto rozhodnutí. Zpráva v polovině období vychází z nezávislého externího hodnocení a příspěvku EIB.
Tato zpráva zahrnuje zejména:
a)
posouzení provádění politiky přidělování;
b)
posouzení podávání zpráv EIB a případná doporučení na jeho zlepšení;
c)
posouzení rámce pro měření výsledků, včetně ukazatelů a kritérií výkonnosti a jejich přínosu k dosažení cílů tohoto rozhodnutí;
d)
podrobný popis kritérií posuzovaných pro účely doporučení ohledně případného úplného nebo částečného uvolnění nepovinné dodatečné částky.
Článek 20
Předložení závěrečné zprávy
Do 31. prosince 2021 předloží Komise Evropskému parlamentu a Radě závěrečnou zprávu o uplatňování tohoto rozhodnutí.
Článek 21
Vstup v platnost
Toto rozhodnutí vstupuje v platnost třetím dnem po vyhlášení v Úředním věstníku Evropské unie.
Ve Štrasburku dne 16. dubna 2014.
DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY NR 466/2014/UE
z dnia 16 kwietnia 2014 r.
w sprawie udzielenia gwarancji UE dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie strat poniesionych w związku z działaniami z zakresu finansowania wspierającymi projekty inwestycyjne poza granicami Unii
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 209 i 212,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,
stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą (1),
a także mając na uwadze, co następuje:
(1)
Oprócz realizowania swojej podstawowej misji, jaką jest finansowanie inwestycji w Unii Europejskiej - pozostające jego głównym zadaniem i celem - Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) prowadzi działania z zakresu finansowania poza granicami Unii w celu wspierania polityk zewnętrznych Unii. Dzięki temu możliwe jest uzupełnienie środków budżetowych Unii dostępnych dla regionów zewnętrznych zasobami finansowymi EBI, z korzyścią dla państw trzecich, do których skierowane jest wsparcie. Podejmując tego rodzaju działania z zakresu finansowania, EBI pośrednio przyczynia się do realizacji ogólnych zasad i celów polityki Unii, które obejmują ograniczanie ubóstwa poprzez wzrost gospodarczy sprzyjający włączeniu społecznemu i zrównoważoną gospodarkę, rozwój środowiskowy i społeczny oraz dobrobyt Unii w zmieniających się globalnych warunkach ekonomicznych.
(2)
Art. 209 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), w związku z jego art. 208, stanowi, że EBI przyczynia się, na warunkach przewidzianych w jego Statucie, do realizacji środków niezbędnych do wsparcia celów polityki Unii w dziedzinie współpracy na rzecz rozwoju.
(3)
Aby zapewnić wsparcie działań zewnętrznych Unii oraz umożliwić EBI finansowanie inwestycji poza granicami Unii bez uszczerbku dla zdolności kredytowej EBI, większość działań prowadzonych przez EBI poza granicami Unii korzysta z gwarancji budżetowej UE („gwarancja UE”), którą zarządza Komisja. Wzmacnia to dodatkowo wiarygodność kredytową EBI na rynkach finansowych, co ma pierwszorzędne znaczenie.
(4)
Ostatnią gwarancję UE dla działań EBI z zakresu finansowania zatwierdzonych w okresie od dnia 1 lutego 2007 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. ustanowiono decyzją Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1080/2011/UE (2). Należy ustanowić gwarancję UE dla działań EBI z zakresu finansowania poza granicami Unii w celu wspierania unijnych polityk na okres obowiązywania wieloletnich ram finansowych na lata 2014-2020.
(5)
Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych („fundusz gwarancyjny”), ustanowiony rozporządzeniem Rady (WE, Euratom) nr 480/2009 (3), stanowi bufor płynności dla budżetu Unii chroniący przed stratami wynikającymi z działań EBI z zakresu finansowania i z pomocy makrofinansowej oraz pożyczek udzielanych przez Euratom poza Unią.
(6)
Należy ustanowić wykaz krajów potencjalnie kwalifikujących się do uzyskania finansowania EBI w ramach gwarancji UE. Należy również ustanowić wykaz krajów faktycznie kwalifikujących się do uzyskania finansowania EBI w ramach gwarancji UE.
(7)
W następstwie niedawnych wydarzeń, które pozwoliły Unii na otwarcie nowego rozdziału w stosunkach z Bhutanem i Mjanmą/Birmą, Bhutan należy dodać do wykazu krajów faktycznie kwalifikujących się do uzyskania finansowania EBI, a Mjanmę/Birmę - do obu wykazów, w celu wsparcia reform politycznych i gospodarczych prowadzonych w obu tych krajach.
(8)
Aby uwzględnić istotne zmiany polityczne, należy - stosownie do potrzeb - dokonać przeglądu wykazu krajów faktycznie kwalifikujących się jako beneficjenci działań EBI z zakresu finansowania w ramach gwarancji UE oraz przekazać Komisji uprawnienia do przyjęcia aktów zgodnie z art. 290 TFUE w odniesieniu do zmian w załączniku III. Zmiany wprowadzane przez Komisję w załączniku III powinny opierać się na całościowej ocenie obejmującej aspekty gospodarcze, społeczne, środowiskowe i polityczne, a zwłaszcza aspekty dotyczące demokracji, praw człowieka i podstawowych wolności. Szczególnie ważne jest, aby w czasie własnych prac przygotowawczych Komisja prowadziła stosowne konsultacje, również na poziomie ekspertów. Przygotowując i opracowując akty delegowane, Komisja powinna zapewnić jednoczesne, terminowe i odpowiednie przekazywanie wszystkich stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
(9)
Aby uwzględnić potencjalne zmiany rzeczywistego zapotrzebowania funduszu gwarancyjnego na finansowanie zgodnie z rozporządzeniem (WE, Euratom) nr 480/2009, maksymalny pułap gwarancji UE należy ustanowić w podziale na stały pułap o maksymalnej wysokości 27 000 000 000 EUR i na fakultatywną dodatkową kwotę w wysokości 3 000 000 000 EUR. Zasilanie Funduszu Gwarancyjnego w budżecie ogólnym Unii (linia budżetowa 01 03 06) odbywa się w trybie ex post na podstawie wyników zaległych zewnętrznych akcji kredytowych objętych gwarancją pod koniec roku n-2. Mając na uwadze wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1638/2006 określające przepisy ogólne w sprawie ustanowienia Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa i Partnerstwa, środki powracające pochodzące ze śródziemnomorskiego kapitału podwyższonego ryzyka, a także inwestycje pożyczkowe/ze śródziemnomorskich inwestycji opartych na kapitale wysokiego ryzyka i inwestycji pożyczkowych w ramach działań zrealizowanych przed 2007 r. z wykorzystaniem unijnych środków budżetowych zostały zgromadzone na rachunku powierniczym ustanowionym na rzecz Instrumentu Eurośródziemnomorskiego Partnerstwa i Inwestycji (FEMIP). Część tych środków powracających należy wykorzystać na potrzeby Funduszu Gwarancyjnego, jako środek wyjątkowy, aby zapewnić utrzymanie pułapów działań finansowych EBI wynikających z niniejszej decyzji na odpowiednim poziomie w latach 2014-2020. Pozostałe środki powinny zostać zwrócone do budżetu ogólnego Unii.
(10)
Kwestie, które należy przeanalizować do celów uruchomienia w całości lub w części fakultatywnej dodatkowej kwoty, powinny obejmować: postępy w wykonaniu niniejszej decyzji przez EBI, w szczególności wyniki działań EBI na podstawie informacji pochodzących m.in. z ram pomiaru wyników, w tym wpływ na rozwój; zapotrzebowanie funduszu gwarancyjnego na finansowanie, z uwzględnieniem przeszłych i przyszłych pozostających kwot należnych z tytułu wszystkich działań pokrywanych z Funduszu Gwarancyjnego; makroekonomiczną, finansową i polityczną sytuację kwalifikujących się regionów i krajów w chwili przeprowadzania przeglądu śródokresowego.
(11)
Kwoty objęte gwarancją UE w poszczególnych regionach powinny w dalszym ciągu odzwierciedlać pułapy finansowania udzielanego przez EBI w ramach gwarancji UE, nie zaś wartości docelowe, które EBI jest zobowiązany osiągnąć. Pułapy powinny być przedmiotem oceny w ramach śródokresowego przeglądu niniejszej decyzji, w szczególności w świetle ewentualnych zmian w wykazie regionów i krajów faktycznie kwalifikujących się do uzyskania finansowania EBI.
(12)
Działania EBI z zakresu finansowania powinny być spójne ze strategiami kraju będącego beneficjentem. W związku z tym w celu zwiększenia spójności działań EBI w zakresie finansowania zewnętrznego i położenia w tych działaniach większego nacisku na wspieranie polityk Unii, a także w celu zmaksymalizowania korzyści dla beneficjentów, w decyzji nr 1080/2011/UE określono ogólne cele przyświecające działaniom EBI z zakresu finansowania we wszystkich kwalifikujących się regionach i krajach, a mianowicie: rozwój lokalnego sektora prywatnego, zwłaszcza wspieranie małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP); rozwój infrastruktury społecznej i gospodarczej oraz łagodzenie zmiany klimatu i przystosowywanie się do niej, z wykorzystaniem stosunkowo mocnej pozycji EBI w obszarach, w których może on wykazać się istotnymi osiągnięciami. Cele te należy zachować w niniejszej decyzji, aby w dalszym ciągu wspierać trwały wzrost gospodarczy i tworzenie miejsc pracy.
(13)
Istotną rolę w pobudzaniu rozwoju gospodarczego i zwalczaniu bezrobocia może odegrać ułatwienie MŚP - w tym MŚP z Unii dokonującym inwestycji w regionach objętych niniejszą decyzją - dostępu do finansowania. Aby w skuteczny sposób dotrzeć do MŚP, działania EBI z zakresu finansowania powinny być zorientowane na wyniki. EBI powinien w miarę możliwości inwestować w działania małych i średnich przedsiębiorstw w dziedzinie badań naukowych i innowacji, by wspierać rozwój lokalny. EBI powinien w kwalifikujących się krajach współpracować z lokalnymi instytucjami pośrednictwa finansowego, które powinny być elementem składowym gospodarki lokalnej, w szczególności w celu zapewnienia, by część korzyści finansowych była przekazywana ich klientom i by zapewnić wartość dodaną w porównaniu z innymi źródłami finansowania. EBI powinien także w miarę możliwości bardziej różnicować swoich partnerów finansowych w krajach, w których prowadzi działalność. Przeprowadzając analizę due diligence, EBI powinien oceniać, czy działania z zakresu finansowania wspierające MŚP i prowadzone przy udziale instytucji pośrednictwa finansowego są zgodne z regionalnymi technicznymi wytycznymi operacyjnymi, ramami pomiaru wyników i standardami EBI. EBI powinien ustanowić mechanizm sprawozdawczości, by upewnić się, że środki finansowe przeznaczone dla MŚP są wykorzystywane na ich rzecz. EBI powinien przedstawić skonsolidowane sprawozdanie na temat finansowania MŚP na mocy niniejszej decyzji; sprawozdanie to powinno być elementem informacji przedstawianych przez EBI w ramach przeglądu śródokresowego.
(14)
Gwarancja UE, której zakres ograniczony jest do ryzyk związanych z niewypłacalnością państwa lub ryzyk o charakterze politycznym, sama w sobie nie wystarczy, aby zapewnić znaczące działania EBI służące wsparciu mikrofinansowania. Dlatego też działania te, w stosownych przypadkach, powinny być realizowane w połączeniu z zasobami budżetowymi dostępnymi w ramach innych instrumentów oraz poprzez instytucje pośrednictwa, również na poziomie lokalnym, jako sposób wspierania wzrostu gospodarczego i pośredniego przyczyniania się do ograniczania ubóstwa w biedniejszych krajach.
(15)
EBI powinien nadal finansować projekty inwestycyjne w obszarze infrastruktury społecznej, środowiskowej i gospodarczej, w tym w dziedzinie transportu i energii; powinien również rozważyć zintensyfikowanie swoich działań wspierających infrastrukturę zdrowotną i edukacyjną tam, gdzie działania tego rodzaju tworzą wyraźną wartość dodaną.
(16)
Aby wzmocnić wymiar gwarancji UE związany ze zmianą klimatu, należy wprowadzić ogólny docelowy wolumen działań i system umożliwiający oszacowanie w trybie ex ante emisji gazów cieplarnianych pochodzących z projektów wspieranych w ramach gwarancji UE. Działania EBI z zakresu finansowania służące łagodzeniu zmiany klimatu i przystosowywaniu się do niej powinny stanowić co najmniej 25 % ogółu działań EBI z zakresu finansowania, aby przyczyniać się do upowszechniania na całym świecie celów Unii w dziedzinie klimatu. We współpracy z Komisją EBI powinien służyć swoją wiedzą fachową, aby wspierać publicznych i prywatnych partnerów korzystających z działań EBI z zakresu finansowania w celu stawienia czoła wyzwaniu, jakim jest zmiana klimatu, a także w celu jak najlepszego wykorzystania dostępnego finansowania. Na projekty w dziedzinie łagodzenia zmiany klimatu i przystosowywania się do niej powinno być dostępne finansowanie na warunkach preferencyjnych. Działania EBI z zakresu finansowania powinno się, w miarę możliwości i w stosownych przypadkach, uzupełniać środkami z budżetu ogólnego Unii poprzez wydajne i odpowiednie łączenie dotacji i pożyczek służących finansowaniu działań w dziedzinie zmiany klimatu w kontekście pomocy zewnętrznej Unii. W związku z tym coroczne sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady powinno zawierać szczegółowy opis instrumentów finansowych wykorzystanych do finansowania tych projektów, z wyszczególnieniem kwot przeznaczonych na działania EBI z zakresu finansowania oraz odpowiadających im kwot dotacji.
(17)
Celem leżącym u podstaw działań EBI z zakresu finansowania w obszarach wchodzących w zakres celów ogólnych powinna być integracja regionalna między poszczególnymi krajami, zwłaszcza integracja gospodarcza między krajami ubiegającymi się o członkostwo, krajami objętymi polityką sąsiedztwa oraz Unią. W tym kontekście w obszarach wchodzących w zakres celów ogólnych EBI powinien być w stanie wspierać kraje partnerskie poprzez bezpośrednie inwestycje zagraniczne dokonywane przez przedsiębiorstwa z Unii, które wspierają integrację gospodarczą z Unią i które przyczyniają się do promowania transferu technologii i wiedzy, pod warunkiem odpowiedniego uwzględnienia w analizie due diligence dotyczącej danych projektów inwestycyjnych kwestii minimalizacji ryzyka wywołania przez działania EBI z zakresu finansowania negatywnych konsekwencji dla zatrudnienia w Unii. EBI należy również zachęcać do wspierania na własne ryzyko bezpośrednich inwestycji zagranicznych w krajach partnerskich, dokonywanych przez przedsiębiorstwa z Unii, z uwzględnieniem zdolności EBI do ponoszenia ryzyka.
(18)
EBI powinien regularnie przeprowadzać oceny ex post lub oceny śródokresowe działań, jakie wspiera na mocy niniejszej decyzji, z myślą o oszacowaniu ich zasadności, wyników i skutków dla rozwoju oraz określeniu aspektów mogących udoskonalić przyszłe działania. Oceny takie mogłyby się przyczynić do rozliczalności i analizy zrównoważoności.
(19)
Praktyczne środki służące powiązaniu celów ogólnych gwarancji UE i ich realizacji mają być określone w regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych. Wytyczne te powinny być spójne z szerszymi ramami unijnej polityki regionalnej, w tym z zasadą zróżnicowania określoną w europejskiej polityce sąsiedztwa. Regionalne techniczne wytyczne operacyjne należy poddać przeglądowi po przyjęciu niniejszej decyzji, a następnie ponownie zaktualizować w wyniku śródokresowego przeglądu niniejszej decyzji, aby dostosować te wytyczne do zmian zewnętrznych polityk i priorytetów Unii. Aktualizacja regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych powinna uwzględnić m.in. stosowne zmiany w krajach kwalifikujących się.
(20)
Zgodnie z Protokołem nr 5 w sprawie Statutu Europejskiego Banku Inwestycyjnego załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) i TFUE wnioski składane bezpośrednio do EBI o udzielenie przez EBI finansowania w ramach działań, które mają być realizowane na mocy niniejszej decyzji, mają być przekazywane Komisji do zaopiniowania pod kątem zgodności z odpowiednimi unijnymi przepisami i politykami. W przypadku działań EBI z zakresu finansowania wchodzących w zakres zastosowania niniejszej decyzji, gdy Komisja wyda negatywną opinię na temat dowolnego takiego działania, działanie to nie powinno być objęte gwarancją UE.
(21)
Chociaż siłą EBI pozostaje jego specyficzny model publicznego banku inwestycyjnego, w którego gestii leży udzielanie pożyczek długoterminowych, tak by realizować cele polityki określone przez jego udziałowców, działania EBI z zakresu finansowania powinny się również przyczyniać do realizacji zasad ogólnych leżących u podstaw działań zewnętrznych Unii, o których mowa w art. 21 TUE, jakimi są wzmacnianie i wspieranie demokracji i praworządności, praw człowieka oraz podstawowych wolności, jak również do wykonania międzynarodowych zobowiązań i porozumień, w tym dotyczących środowiska, których stroną jest Unia. W szczególności EBI powinien przyczyniać się do współpracy gospodarczej, finansowej i technicznej z krajami trzecimi zgodnie z art. 212 TFUE. Ponadto działania EBI powinny być zgodne z prawem międzynarodowym, m.in. powinny być prowadzone z poszanowaniem zasad Karty Narodów Zjednoczonych. Działania EBI powinny być również zgodne z postanowieniami konwencji Europejskiej Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjednoczonych o dostępie do informacji, udziale społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępie do sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska (konwencji z Aarhus) na stosownych etapach cyklu projektu. W odniesieniu do krajów rozwijających się działania EBI z zakresu finansowania powinny wspierać ich zrównoważony rozwój gospodarczy, społeczny i środowiskowy (zwłaszcza w tych krajach rozwijających się, które znajdują się w najtrudniejszej sytuacji), ich harmonijną i stopniową integrację z gospodarką światową, a także realizację celów przyjętych przez Unię w ramach Organizacji Narodów Zjednoczonych i innych właściwych organizacji międzynarodowych. Przyczyniając się do realizacji środków niezbędnych do osiągnięcia celów Unii w zakresie polityki współpracy na rzecz rozwoju zgodnie z art. 209 ust. 3 TFUE, EBI powinien dążyć do pośredniego wspierania osiągnięcia milenijnych celów rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych na rok 2015, a po 2015 r. wszelkich nowych celów rozwojowych, które mogą zmienić lub zastąpić milenijne cele rozwoju, we wszystkich regionach, w których prowadzi działalność.
(22)
Działania EBI podejmowane na podstawie niniejszej decyzji powinny wspierać realizację Konsensusu europejskiego w sprawie rozwoju, Programu działań na rzecz zmian oraz stosowanie zasad skutecznej pomocy określonych w Deklaracji paryskiej z 2005 r., w programie działania z Akry z 2008 r. i porozumieniu o partnerstwie z Pusan z 2011 r. Ponadto powinny one być spójne ze strategicznymi ramami UE i planem działania UE dotyczącymi praw człowieka i demokracji przyjętymi przez Radę w dniu 25 czerwca 2012 r. oraz międzynarodowymi porozumieniami dotyczącymi środowiska, w tym zobowiązaniami w zakresie bioróżnorodności. Działania EBI powinny być realizowane z wykorzystaniem szeregu konkretnych środków, w szczególności poprzez zwiększenie zdolności EBI do przeprowadzania oceny środowiskowych, społecznych i rozwojowych aspektów projektów inwestycyjnych, w tym ryzyk związanych z prawami człowieka, podstawowymi wolnościami i ryzyk związanych z konfliktami, a także poprzez wspieranie konsultacji lokalnych z organami publicznymi i społeczeństwem obywatelskim. W tym kontekście EBI powinien wdrażać i dalej rozwijać swoje ramy pomiaru wyników, które zapewniają szczegółowy zestaw wskaźników efektywności pozwalających na pomiar gospodarczych, środowiskowych, społecznych i rozwojowych skutków działań banku z zakresu finansowania w całym cyklu projektu EBI. Wdrożenie ram pomiaru wyników powinno być przedmiotem oceny w ramach śródokresowego przeglądu niniejszej decyzji. Dokonując analizy due diligence w odniesieniu do projektu inwestycyjnego, EBI powinien - w stosownych przypadkach i zgodnie ze społecznymi i środowiskowymi zasadami Unii oraz międzynarodowymi najlepszymi praktykami, a także prawem unijnym i prawem krajowym obowiązującym w kraju będącym beneficjentem - zobowiązać promotora projektu inwestycyjnego do przeprowadzenia konsultacji lokalnych i podania ich wyników do wiadomości publicznej w celu uwzględnienia wpływu projektów na odnośne zainteresowane strony. EBI powinien pozostawać w kontakcie z promotorami i beneficjentami projektów przez cały okres ich programowania. Umowy o finansowanie podpisywane w okresie objętym niniejszą decyzją w odniesieniu do działań EBI z zakresu finansowania, których stroną są partnerzy publiczni, powinny wyraźnie przewidywać możliwość zawieszenia wypłat w przypadku cofnięcia krajowi, w którym realizowany jest projekt inwestycyjny, statusu kwalifikującego się państwa przyznanego na podstawie niniejszej decyzji.
(23)
Na wszystkich szczeblach, począwszy od planowania strategicznego aż po kolejne etapy realizacji projektu inwestycyjnego, należy zapewnić, by działania EBI z zakresu finansowania były zgodne z politykami zewnętrznymi Unii i celami ogólnymi określonymi w niniejszej decyzji oraz by wspierały realizację tych polityk i celów. Z myślą o zwiększeniu spójności działań zewnętrznych Unii, należy jeszcze bardziej zintensyfikować dialog poświęcony polityce i strategii prowadzony między Komisją a EBI, przy udziale Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ) i jednoczesnym należytym informowaniu Parlamentu Europejskiego i Rady. Biura EBI poza granicami Unii powinny być w miarę możliwości usytuowane w obrębie delegatur Unii, aby wspierać taką współpracę przy jednoczesnym wspólnym ponoszeniu kosztów operacyjnych. Protokół ustaleń między Komisją Europejską a Europejskim Bankiem Inwestycyjnym w odniesieniu do współpracy i koordynacji w regionach objętych mandatem w zakresie działań zewnętrznych, który został zmieniony w 2013 r., aby zacieśnić współpracę i usprawnić wczesną wymianę informacji między Komisją, ESDZ a EBI na poziomie operacyjnym, powinien być nadal stosowany. Współpraca prowadzona w ramach tego protokołu ustaleń powinna w szczególności obejmować regularny przegląd stosowania zasady zróżnicowania określonej w krajach objętych polityką sąsiedztwa. Szczególnie ważne jest prowadzenie na wczesnym etapie i w sposób systematyczny wymiany poglądów między Komisją a EBI, w stosownych przypadkach przy współudziale ESDZ, w procesie przygotowywania odnośnych dokumentów programowych, aby zmaksymalizować efekty synergii między działaniami tych instytucji. Należy również zintensyfikować współpracę w kwestii praw człowieka, podstawowych wolności i zapobiegania konfliktom. EBI należy zachęcać do współpracy z delegaturami Unii w trakcie cyklu projektu EBI.
(24)
Stosunki zewnętrzne Unii powinny uzyskać wsparcie na podstawie poszczególnych instrumentów, w szczególności rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 236/2014 (4). W celu zwiększenia spójności ogólnego wsparcia Unii w regionach, których dotyczy niniejsza decyzja, należy, w stosownych przypadkach, korzystać z możliwości łączenia finansowania EBI z zasobami budżetowymi Unii w formie instrumentów finansowych przewidzianych w tytule VIII rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 (5) oraz pomocy technicznej na potrzeby przygotowania i realizacji projektów, z wykorzystaniem Instrumentu Pomocy Przedakcesyjnej II ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 231/2014 (6), Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 232/2014 (7), Instrumentu Finansowania Współpracy na rzecz Rozwoju ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 233/2014 (8), Instrumentu Partnerstwa na rzecz Współpracy z Państwami Trzecimi ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 234/2014 (9), instrumentu na rzecz wspierania demokracji i praw człowieka na świecie ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 235/2014 (10), Instrumentu na rzecz Stabilności i Pokoju ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 230/2014 (11) oraz Instrumentu Współpracy w dziedzinie Bezpieczeństwa Jądrowego ustanowionego rozporządzeniem Rady (UE) nr 237/2014 (12). W następstwie decyzji nr 1080/2011/UE Komisja ustanowiła unijną platformę na rzecz instrumentów łączonych w ramach współpracy zewnętrznej, aby zoptymalizować funkcjonowanie mechanizmów łączenia dotacji i pożyczek poza granicami Unii, w szczególności w zakresie, odpowiednio, wykonywania budżetu ogólnego Unii i realizacji pożyczek EBI oraz w zakresie wymiany najlepszych praktyk dotyczących zarządzania i kryteriów oceny na poziomie projektu. Udział EBI i innych instytucji finansowych w mechanizmach łączenia dotacji i pożyczek powinien być w pełni zgodny z zewnętrznymi celami Unii, zasadami skuteczności pomocy i zasadą przejrzystości.
(25)
W ramach swoich działań z zakresu finansowania poza granicami Unii, które wchodzą w zakres niniejszej decyzji, EBI powinien dążyć do dalszej intensyfikacji koordynacji działań i zacieśniania współpracy z europejskimi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi, zwłaszcza tymi, które uczestniczą w unijnej platformie na rzecz instrumentów łączonych w ramach współpracy zewnętrznej. Współpraca ta obejmuje, w stosownych przypadkach, współpracę w dziedzinie warunków sektorowych oraz wzajemne korzystanie ze swoich procedur, stosowanie współfinansowania i udział w globalnych inicjatywach, takich jak inicjatywy wspierające koordynację i skuteczność pomocy. Celem tej koordynacji i współpracy powinna być minimalizacja ewentualnego powielania kosztów i zbędnego nakładania się działań. Współpraca powinna opierać się na zasadzie wzajemności. Stosownie do potrzeb, należy promować wzajemny dostęp EBI do instrumentów finansowych ustanowionych przez inne europejskie i międzynarodowe instytucje finansowe. Trójstronny protokół ustaleń między Komisją, grupą EBI i Europejskim Bankiem Odbudowy i Rozwoju (EBOiR) dotyczący współpracy poza granicami Unii, który pozwala grupie EBI i EBOiR działać w sposób komplementarny dzięki możliwości korzystania z przewagi komparatywnej drugiego partnera, został zaktualizowany w 2012 r., aby uwzględnić rozszerzenie geograficznego zakresu działalności EBOiR o region Morza Śródziemnego; protokół ten powinien być nadal stosowany. Zasady określone w niniejszej decyzji należy również stosować w przypadku, gdy finansowanie EBI udzielane jest w oparciu o porozumienia o współpracy zawarte z innymi europejskimi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi.
(26)
Należy zachęcać EBI do dalszego finansowania działań poza granicami Unii również na jego własne ryzyko, w tym w celu wsparcia interesów gospodarczych Unii, w krajach oraz w odniesieniu do projektów inwestycyjnych, które - w ocenie EBI i z uwzględnieniem zdolności banku do absorpcji ryzyka - charakteryzuje wystarczająca wiarygodność kredytowa, tak by wykorzystanie gwarancji UE można było skoncentrować na krajach i projektach inwestycyjnych, w przypadku których gwarancja UE przynosi wartość dodaną na podstawie własnej oceny EBI, również pod kątem zrównoważonego rozwoju gospodarczego, społecznego i środowiskowego.
(27)
EBI powinien poszerzyć gamę oferowanych innowacyjnych instrumentów finansowych, w tym poprzez skupienie większej uwagi na opracowaniu instrumentów gwarancyjnych. EBI powinien ponadto aktywnie dążyć do udziału w instrumentach podziału ryzyka oraz w finansowaniu - z wykorzystaniem instrumentów dłużnych emitowanych na rynku kapitałowym - projektów generujących stałe i przewidywalne przepływy pieniężne. EBI powinien w szczególności rozważyć wspieranie instrumentów dłużnych rynku kapitałowego emitowanych lub udzielanych na rzecz projektów inwestycyjnych realizowanych w kwalifikujących się krajach. EBI powinien także zwiększyć skalę pożyczek udzielanych w walutach krajowych i emitować obligacje na rynkach lokalnych, pod warunkiem przeprowadzenia przez kraje będące beneficjentami niezbędnych reform strukturalnych, szczególnie w sektorze finansowym, a także wprowadzenia przez nie innych środków ułatwiających EBI prowadzenie działalności. W procesie dywersyfikacji i rozwoju instrumentów rynku kapitałowego należy zwrócić szczególną uwagę na zapewnienie, by instrumenty takie nie przyczyniały się do ryzykownych praktyk finansowych i zadłużenia, w związku z czym mogłyby zagrozić stabilności finansowej.
(28)
Komisja powinna co roku przedstawiać sprawozdanie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. W sprawozdaniu należy ocenić działania EBI z zakresu finansowania i ich zgodność z niniejszą decyzją, ich wartość dodaną oraz udział w realizacji zewnętrznych polityk Unii, a także ich jakość, wpływ na rozwój w oparciu o ramy pomiaru wyników EBI oraz korzyści finansowe przekazane beneficjentom. W sprawozdaniu powinny się również znaleźć informacje na temat: uruchomienia gwarancji UE; finansowania działań w dziedzinie zmiany klimatu i bioróżnorodności na mocy niniejszej decyzji; monitorowania funkcjonowania protokołu ustaleń pomiędzy EBI a Europejskim Rzecznikiem Praw Obywatelskich; sprawozdanie to powinno także zawierać opis współpracy z Komisją i innymi europejskimi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi, w tym w zakresie współfinansowania. Sprawozdanie należy podać do wiadomości publicznej, aby umożliwić odnośnym zainteresowanym stronom, w tym społeczeństwu obywatelskiemu, wyrażenie poglądów.
(29)
Działania EBI z zakresu finansowania wspierające polityki zewnętrzne Unii powinny być nadal prowadzone zgodnie z zasadami należytych praktyk bankowych. Działania te powinny być nadal zarządzane zgodnie z wewnętrznymi przepisami i procedurami EBI, które powinny odzwierciedlać te zasady, w tym odpowiednimi środkami kontrolnymi i zgodnie z deklaracją EBI w sprawie standardów społecznych i środowiskowych, a także z odpowiednimi przepisami i procedurami dotyczącymi Trybunału Obrachunkowego i Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF). Prowadząc działania z zakresu finansowania, EBI powinien właściwie realizować swoje polityki w stosunku do jurysdykcji o niskim poziomie regulacji lub niechętnych współpracy określonych jako takie przez Unię, Organizację Narodów Zjednoczonych, Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju lub Grupę Specjalną ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy, tak by przyczynić się do międzynarodowej walki z oszustwami podatkowymi, uchylaniem się od opodatkowania i praniem pieniędzy. W celu zapewnienia przejrzystości EBI powinien w miarę możliwości sporządzać we współpracy z lokalnymi instytucjami pośrednictwa finansowego wykaz pożyczkobiorców końcowych.
(30)
EBI powinien podjąć odpowiednie środki, aby w ramach działań z zakresu finansowania objętych gwarancją UE zapewnić ochronę interesów finansowych Unii poprzez stosowanie środków zapobiegających nadużyciom finansowym, korupcji, praniu pieniędzy i wszelkim innym nielegalnym działaniom, a także aby zapewnić, by OLAF miał prawo przeprowadzać kontrole i inspekcje na miejscu w siedzibie beneficjentów. EBI powinien, zgodnie z polityką w zakresie zapobiegania zakazanym praktykom w ramach działalności Europejskiego Banku Inwestycyjnego i zniechęcania do stosowania tych praktyk (zwaną dalej „polityką EBI dotyczącą zwalczania nadużyć finansowych”) przyjętą w 2008 r i uaktualnioną w 2013 r., ściśle współpracować z właściwymi organami Unii i państw członkowskich w celu wzmocnienia obowiązujących środków służących zwalczaniu prania pieniędzy i zwalczaniu finansowania terroryzmu, a także w celu lepszego ich egzekwowania. Zgodnie ze swoją polityką w zakresie sygnalizowania nieprawidłowości EBI powinien również zwracać szczególną uwagę na informacje od osób zgłaszających ewentualne przypadki nadużyć finansowych, korupcji lub innego niezgodnego z prawem działania, umożliwiając odpowiednie działania następcze, przekazywanie uwag zwrotnych i ochronę przed odwetem.
(31)
Organy zarządzające EBI należy zachęcać do podejmowania środków koniecznych do dostosowania działalności EBI tak, by skutecznie przyczyniała się ona do realizacji zewnętrznych polityk Unii, a także do odpowiedniego spełnienia wymogów określonych w niniejszej decyzji,
PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Gwarancja UE
1. Unia udziela Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu (EBI) gwarancji budżetowej w związku z działaniami z zakresu finansowania realizowanymi poza granicami Unii („gwarancja UE”). Gwarancji UE udziela się jako gwarancji globalnej w odniesieniu do nieotrzymanych, choć należnych EBI płatności z tytułu pożyczek, gwarancji na zabezpieczenie pożyczek oraz instrumentów dłużnych rynku kapitałowego wyemitowanych lub udzielonych na rzecz projektów inwestycyjnych EBI, które kwalifikują się zgodnie z ust. 2.
2. Do objęcia gwarancją UE kwalifikują się pożyczki, gwarancje na zabezpieczenie pożyczek oraz instrumenty dłużne rynku kapitałowego, które zostały udzielone lub wyemitowane przez EBI na rzecz projektów inwestycyjnych realizowanych w kwalifikujących się krajach zgodnie z wewnętrznymi przepisami i procedurami EBI, w tym zgodnie z deklaracją EBI w sprawie standardów społecznych i środowiskowych, oraz w celu wsparcia stosownych celów polityki zewnętrznej Unii, w przypadku gdy finansowanie EBI zostało udzielone zgodnie z podpisaną umową, która nie wygasła ani nie została anulowana („działania EBI z zakresu finansowania”).
3. Działania EBI z zakresu finansowania wspierające polityki zewnętrzne Unii muszą być nadal prowadzone zgodnie z zasadami należytych praktyk bankowych.
4. Gwarancja UE jest ograniczona do 65 % łącznej kwoty wypłaconej i gwarantowanej w ramach działań EBI z zakresu finansowania, pomniejszonej o zwrócone kwoty, a powiększonej o wszelkie kwoty powiązane.
5. Gwarancja UE obejmuje działania EBI z zakresu finansowania zatwierdzone w okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2020 r.
6. Jeżeli przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 5, Parlament Europejski i Rada nie przyjmą decyzji przyznającej EBI nową gwarancję UE na pokrycie strat poniesionych w ramach działań EBI z zakresu finansowania realizowanych poza granicami Unii, okres ten ulega automatycznemu jednorazowemu przedłużeniu o sześć miesięcy.
Artykuł 2
Pułapy działań EBI z zakresu finansowania w ramach gwarancji UE
1. Maksymalny pułap dla działań EBI z zakresu finansowania w ramach gwarancji UE w latach 2014-2020 nie może przekroczyć kwoty 30 000 000 000 EUR. Kwot, które zostały początkowo przeznaczone na działania z zakresu finansowania, ale które zostały następnie anulowane, nie wlicza się do pułapu.
Na ten maksymalny pułap składają się:
a)
stały pułap w maksymalnej kwocie 27 000 000 000 EUR;
b)
fakultatywna dodatkowa kwota w wysokości 3 000 000 000 EUR.
Po przeprowadzeniu przeglądu śródokresowego zgodnie z art. 19, Parlament Europejski i Rada zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą podejmują decyzję w sprawie uruchomienia w całości lub części kwoty, o której mowa w lit. b), oraz jej podziału między poszczególne regiony.
2. Stały pułap, o którym mowa w ust. 1 lit. a), dzieli się na pułapy i podpułapy regionalne określone w załączniku I. W granicach pułapów regionalnych EBI stopniowo zapewnia zrównoważony podział środków między kraje w obrębie regionów objętych gwarancją UE.
Artykuł 3
Ogólne cele i zasady
1. Gwarancji UE udziela się wyłącznie na działania EBI z zakresu finansowania, które wedle własnej oceny EBI przynoszą wartość dodaną i wspierają którykolwiek z następujących celów ogólnych:
a)
rozwój lokalnego sektora prywatnego, w szczególności wsparcie dla MŚP;
b)
rozwój infrastruktury społecznej i gospodarczej, w tym infrastruktury w obszarach transportu, energii i środowiska, a także technologii informacyjno-komunikacyjnych;
c)
łagodzenie zmiany klimatu i przystosowywanie się do niej.
2. Przy zachowaniu specyfiki EBI jako banku inwestycyjnego, jego działania z zakresu finansowania prowadzone na mocy niniejszej decyzji przyczyniają się do realizacji ogólnego interesu UE, w szczególności zasad leżących u podstaw działań zewnętrznych Unii, o których mowa w art. 21 TUE, oraz do wykonania międzynarodowych porozumień dotyczących środowiska, których stroną jest Unia. Organy zarządzające EBI zachęca się do podejmowania środków koniecznych do dostosowania działalności EBI tak, by skutecznie przyczyniała się ona do realizacji zewnętrznych polityk Unii, a także do odpowiedniego spełnienia wymogów określonych w niniejszej decyzji.
3. Celem leżącym u podstaw działań EBI z zakresu finansowania w obszarach objętych ogólnymi celami określonymi w ust. 1 jest integracja regionalna między poszczególnymi krajami, w tym w szczególności integracja gospodarcza między krajami ubiegającymi się o członkostwo, krajami objętymi polityką sąsiedztwa oraz Unią. EBI podejmuje działania z zakresu finansowania w krajach będących beneficjentami w dziedzinach objętych ogólnymi celami poprzez wspieranie bezpośrednich inwestycji zagranicznych promujących integrację gospodarczą z Unią.
4. W krajach rozwijających się, w rozumieniu definicji zawartej w sporządzanym przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju wykazie odbiorców oficjalnej pomocy rozwojowej, działania EBI z zakresu finansowania pośrednio przyczyniają się, zgodnie z art. 208 i 209 TFUE, do realizacji celów polityki Unii w dziedzinie współpracy na rzecz rozwoju, takich jak ograniczanie ubóstwa poprzez wzrost gospodarczy sprzyjający włączeniu społecznemu oraz zrównoważony rozwój gospodarczy, środowiskowy i społeczny.
5. W celu zapewnienia, by inwestycje sektora prywatnego miały największy wpływ na rozwój, EBI dąży do wzmocnienia lokalnego sektora prywatnego w krajach będących beneficjentami poprzez wspieranie lokalnych inwestycji, zgodnie z ust. 1 lit. a). W ramach działań EBI z zakresu finansowania wspierających realizację ogólnych celów określonych w ust. 1 EBI dąży również do uwzględnienia wsparcia projektów inwestycyjnych realizowanych przez MŚP z Unii. Aby skutecznie monitorować wykorzystanie środków finansowych na rzecz odnośnych MŚP, EBI ustanawia odpowiednie wymogi umowne z instytucjami pośrednictwa finansowego, w tym standardy dotyczące sprawozdań, które mają przedstawiać beneficjenci.
EBI współpracuje z instytucjami pośrednictwa finansowego, które mogą wspierać specyficzne potrzeby MŚP w krajach, w których one działają, i które nie uczestniczą w działaniach EBI z zakresu finansowania realizowanych w kraju kwalifikującym się z wykorzystaniem instrumentów finansowych znajdujących się w zagranicznej jurysdykcji niechętnej współpracy, o której mowa w art. 13.
6. Działania EBI z zakresu finansowania wspierające realizację ogólnych celów określonych w ust. 1 lit. b) wspierają projekty inwestycyjne przede wszystkim w dziedzinie transportu, energii, infrastruktury środowiskowej, a także technologii informacyjno-komunikacyjnych, zdrowia i edukacji. Obejmuje to wytwarzanie i integrację energii ze źródeł odnawialnych, przekształcanie systemów energetycznych, aby umożliwić przejście na technologie i paliwa o niższej emisyjności, zrównoważone bezpieczeństwo energetyczne i infrastrukturę energetyczną, w tym infrastrukturę na potrzeby produkcji gazu i jego transportu na rynek energetyczny Unii, a także elektryfikację obszarów wiejskich, infrastrukturę środowiskową, taką jak infrastruktura wodno-sanitarna oraz zielona infrastruktura, infrastrukturę sieci telekomunikacyjnych i szerokopasmowych.
7. Działania EBI z zakresu finansowania wspierające realizację ogólnych celów określonych w ust. 1 lit. c) wspierają projekty inwestycyjne, które mają na celu łagodzenie zmiany klimatu i przystosowywanie się do niej i które przyczyniają się do osiągnięcia ogólnego celu Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, w szczególności poprzez unikanie lub ograniczenie emisji gazów cieplarnianych w dziedzinie energii ze źródeł odnawialnych, efektywności energetycznej i zrównoważonego transportu, lub poprzez zwiększenie odporności na niekorzystne skutki zmiany klimatu w krajach, sektorach i społecznościach podatnych na zagrożenia. Kryteria kwalifikowalności dotyczące projektów działań w dziedzinie zmiany klimatu zostały zdefiniowane w strategii EBI dotyczącej zmiany klimatu; strategia ta zostanie zaktualizowana przed końcem 2015 r. W tym celu w procedurze oceny oddziaływania na środowisko należy ująć badanie dotyczące śladu węglowego w celu stwierdzenia, czy propozycje dotyczące danego projektu zakładają jak największą poprawę efektywności energetycznej. W okresie objętym niniejszą decyzją działania te muszą stanowić kwotowo przynajmniej 25 % ogółu działań EBI z zakresu finansowania.
8. Zgodnie z unijnymi i międzynarodowymi celami w zakresie zmiany klimatu EBI, we współpracy z Komisją, przed końcem 2015 r. zaktualizuje swoją strategię w dziedzinie zmiany klimatu w odniesieniu do swoich działań z zakresu finansowania. Aktualizacja ta obejmie między innymi konkretne działania mające zapewnić zgodność projektów inwestycyjnych realizowanych na mocy niniejszej decyzji z celami unijnymi w dziedzinie zmiany klimatu oraz zintensyfikować działania na rzecz wspierania odnawialnych źródeł energii i efektywności energetycznej.
9. Gwarancja UE obejmuje wyłącznie działania EBI z zakresu finansowania realizowane w kwalifikujących się krajach, które zawarły z EBI umowę ramową określającą warunki prawne, na jakich prowadzone są takie działania.
Artykuł 4
Kraje objęte gwarancją
1. Wykaz krajów, które potencjalnie kwalifikują się do uzyskania finansowania EBI w ramach gwarancji UE, znajduje się w załączniku II. Wykaz krajów, które kwalifikują się do uzyskania finansowania EBI w ramach gwarancji UE, znajduje się w załączniku III i zawiera wyłącznie te kraje, które są wymienione w załączniku II. W przypadku krajów niewymienionych w załączniku II decyzja o kwalifikowalności danego kraju do finansowania przez EBI w ramach gwarancji UE jest podejmowana w każdym przypadku indywidualnie w drodze zwykłej procedury ustawodawczej.
2. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych zgodnie z art. 18, dotyczących zmian w załączniku III. Decyzje Komisji opierają się na kompleksowej ocenie obejmującej aspekty gospodarcze, społeczne, środowiskowe i polityczne, w szczególności aspekty dotyczące demokracji, praw człowieka i podstawowych wolności, a także na stosownych rezolucjach Parlamentu Europejskiego oraz decyzjach i konkluzjach Rady.
3. Akty delegowane zmieniające załącznik III nie mogą, z zastrzeżeniem ust. 4, wpływać na zakres zastosowania gwarancji UE do działań EBI z zakresu finansowania, które zatwierdzono przed wejściem w życie tych aktów delegowanych.
4. Wypłat środków w ramach działań EBI z zakresu finansowania objętych gwarancją ogólną, o której mowa w art. 8 ust. 1, dokonuje się wyłącznie w krajach wymienionych w załączniku III.
5. Gwarancja UE nie obejmuje działań EBI z zakresu finansowania w danym kraju, jeżeli umowa dotycząca tych działań została podpisana po przystąpieniu tego kraju do Unii.
Artykuł 5
Wkład działań EBI z zakresu finansowania w polityki Unii
1. Komisja aktualizuje, wraz z EBI, istniejące regionalne techniczne wytyczne operacyjne dotyczące działań EBI z zakresu finansowania w terminie jednego roku od daty wejścia w życie niniejszej decyzji.
Regionalne techniczne wytyczne operacyjne muszą być zgodne z szerszymi ramami polityki regionalnej Unii określonymi w załączniku IV. W szczególności regionalne techniczne wytyczne operacyjne zapewniają, by finansowanie udzielane przez EBI na podstawie niniejszej decyzji uzupełniało odpowiednie unijne polityki, programy i instrumenty pomocowe w poszczególnych regionach.
Aktualizując regionalne techniczne wytyczne operacyjne, Komisja i EBI uwzględniają odpowiednie rezolucje Parlamentu Europejskiego oraz decyzje i konkluzje Rady. Regionalne techniczne wytyczne operacyjne są spójne z priorytetami zawartymi - w stosownych przypadkach - w krajowych lub regionalnych programach sporządzanych przez kraje będące beneficjentami, z należytym uwzględnieniem wszelkich konsultacji z lokalnym społeczeństwem obywatelskim podczas sporządzania tych programów.
Komisja przekazuje Parlamentowi Europejskiemu i Radzie zaktualizowane regionalne techniczne wytyczne operacyjne niezwłocznie po ich sformułowaniu.
W ramach określonych regionalnymi technicznymi wytycznymi operacyjnymi EBI formułuje odpowiednie strategie finansowania i zapewnia ich realizację.
Działania EBI z zakresu finansowania są spójne z regionalnymi technicznymi wytycznymi operacyjnymi i strategiami kraju będącego beneficjentem.
Regionalne techniczne wytyczne operacyjne podlegają przeglądowi po przeprowadzaniu przeglądu średniookresowego, o którym mowa w art. 19.
2. W ramach procedury przewidzianej w art. 19 protokołu nr 5, Komisja wydaje opinię na temat działań EBI z zakresu finansowania. W przypadku gdy Komisja wyda negatywną opinię dotyczącą działań EBI z zakresu finansowania wchodzących w zakres zastosowania niniejszej decyzji, dane działanie nie może być objęte gwarancją UE.
Artykuł 6
Współpraca z Komisją i ESDZ
1. W celu maksymalizacji efektów synergii pomiędzy działaniami EBI z zakresu finansowania i zasobami budżetowymi Unii spójność działań zewnętrznych EBI z celami polityki zewnętrznej Unii musi być stale zwiększana, w szczególności poprzez aktualizację regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych, o których mowa w art. 5 i w odniesieniu do których - stosownie do przypadku - prowadzi się konsultacje z ESDZ dotyczące kwestii polityki, a także poprzez regularny i systematyczny dialog oraz wymianę na wczesnym etapie informacji na temat:
a)
opracowywanych przez Komisję lub - stosownie do przypadku - ESDZ dokumentów strategicznych, takich jak krajowe i regionalne dokumenty strategiczne, programy orientacyjne, plany działania i dokumenty przedakcesyjne;
b)
dokumentów EBI z zakresu planowania strategicznego oraz przygotowywanych projektów inwestycyjnych, a także corocznych sprawozdań, które EBI przedstawia Komisji;
c)
innych aspektów politycznych i operacyjnych.
2. Współpracę prowadzi się przy zachowaniu indywidualnego podejścia do każdego regionu, w tym na poziomie delegatur Unii, z uwzględnieniem roli EBI, jak również polityk Unii w każdym regionie.
Artykuł 7
Współpraca z innymi europejskimi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi
1. Aby zmaksymalizować efekty synergii, współpracę oraz efektywność, wspólnie opracowywać innowacyjne instrumenty finansowe, zapewnić ostrożny i rozsądny podział ryzyk oraz spójne warunki dla projektów inwestycyjnych i sektorów, a także aby minimalizować ewentualne powielanie kosztów i niepotrzebne nakładanie się działań, działania EBI z zakresu finansowania realizuje się, w stosownych przypadkach, we współpracy z innymi europejskimi wielostronnymi instytucjami finansowymi i innymi europejskimi instytucjami finansowymi z państw członkowskich (zwanymi dalej „europejskimi instytucjami finansowymi”) oraz z międzynarodowymi instytucjami finansowymi, w tym regionalnymi bankami rozwoju (zwanymi dalej „międzynarodowymi instytucjami finansowymi”).
2. Dla ułatwienia współpracy, o której mowa w ust. 1, prowadzona jest koordynacja działań między Komisją, EBI i odnośnymi europejskimi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi działającymi w poszczególnych regionach; koordynacja ta w stosownych przypadkach przebiega w oparciu o protokoły ustaleń lub inne unijne ramy współpracy regionalnej.
Artykuł 8
Zakres i warunki gwarancji UE
1. W przypadku działań EBI z zakresu finansowania, z wyjątkiem działań obejmujących instrumenty dłużne rynku kapitałowego, których stroną jest państwo lub które gwarantowane są przez państwo, jak również w przypadku innych działań EBI z zakresu finansowania, których stroną są władze regionalne lub lokalne lub przedsiębiorstwa państwowe bądź państwowe lub kontrolowane przez państwo instytucje, o ile te inne działania EBI z zakresu finansowania są realizowane po dokonaniu przez EBI stosownej oceny ryzyka kredytowego, z uwzględnieniem sytuacji danego państwa pod kątem ryzyka kredytowego, gwarancją UE obejmuje się wszystkie nieotrzymane choć należne EBI płatności („gwarancja ogólna”).
2. Do celów ust. 1 Palestyna jest reprezentowana przez Narodową Władzę Palestyńską, a Kosowo (13) - przez władze Kosowa.
3. W przypadku działań EBI z zakresu finansowania innych niż określone w ust. 1, gwarancja UE obejmuje wszystkie nieotrzymane choć należne EBI płatności, jeżeli brak płatności jest spowodowany wystąpieniem jednego z następujących czynników z zakresu ryzyka politycznego („gwarancja obejmująca ryzyko polityczne”):
a)
zakazem transferu waluty;
b)
wywłaszczeniem;
c)
wojną lub zamieszkami społecznymi;
d)
odmową ochrony prawnej po naruszeniu umowy.
4. Do działań EBI z zakresu finansowania obejmujących instrumenty dłużne rynku kapitałowego zastosowanie ma wyłącznie gwarancja obejmująca ryzyko polityczne.
5. Umowy o finansowanie zawierane z poszczególnymi promotorami i dotyczące działań EBI z zakresu finansowania obejmują również odpowiednie postanowienia środowiskowe i społeczne zgodnie z wewnętrznymi zasadami i procedurami EBI.
6. Komisja i EBI określają w porozumieniu o gwarancji, o którym mowa w art. 14, jasną i przejrzystą strategię przydziału środków pozwalającą EBI na określenie, w ramach jego działalności zewnętrznej, działań, które mają być finansowane na mocy niniejszej decyzji, aby zapewnić jak najskuteczniejsze wykorzystanie gwarancji UE. Ta strategia przydziału środków uwzględnia ocenianą przez EBI wiarygodność kredytową działań EBI z zakresu finansowania, pułapy określone w załączniku I, charakter kontrahenta, bez względu na to, czy jest to państwo, czy jednostki państwowe niższego szczebla, do których zastosowanie ma ust. 1 niniejszego artykułu, czy podmioty prywatne, zdolność EBI do absorpcji ryzyka oraz inne stosowne kryteria, w tym wartość dodaną gwarancji UE. Parlament Europejski i Rada informowane są o strategii przydziału środków zgodnie z art. 14.
7. W przypadku uruchomienia gwarancji UE Unia wstępuje we wszystkie stosowne prawa EBI przysługujące mu z tytułu wszelkich zobowiązań powstałych w związku z jego działaniami z zakresu finansowania, zgodnie z porozumieniem o gwarancji, o którym mowa w art. 14.
Artykuł 9
Ocena i monitorowanie projektów inwestycyjnych przez EBI
1. EBI przeprowadza staranną analizę due diligence, a także, w stosownych przypadkach wymaga, by promotorzy projektu przeprowadzali - zgodnie z unijnymi zasadami społecznymi i środowiskowymi - lokalne konsultacje społeczne ze stosownymi krajowymi i lokalnymi zainteresowanymi stronami, a także ze społeczeństwem obywatelskim, na etapie planowania projektu i na etapie jego realizacji w zakresie społecznych, środowiskowych, gospodarczych oraz związanych z prawami człowieka i z rozwojem aspektów projektów inwestycyjnych objętych gwarancją UE, jak również by przedstawiali informacje istotne do celów oceny wkładu w realizację unijnych celów polityki zewnętrznej i celów strategicznych.
W stosownych przypadkach ta analiza obejmuje oszacowanie możliwości zwiększenia w całym cyklu realizacji projektu - dzięki pomocy technicznej - potencjału beneficjentów finansowania udzielonego przez EBI. Wewnętrzne zasady i procedury EBI zawierają niezbędne przepisy dotyczące oceny środowiskowych i społecznych skutków projektów inwestycyjnych oraz ich aspektów związanych z prawami człowieka i zapobieganiem konfliktom w celu zapewnienia, by projekty inwestycyjne wspierane na mocy niniejszej decyzji były zrównoważone ze środowiskowego i społecznego punktu widzenia.
2. Oprócz oceny ex ante aspektów związanych z rozwojem, EBI monitoruje realizację działań z zakresu finansowania. W szczególności EBI nakłada na promotorów projektów wymóg dokładnego monitorowania - przez cały okres realizacji projektu, aż do jego ukończenia - m.in. wpływu projektu inwestycyjnego na kwestie gospodarcze, rozwojowe, społeczne, środowiskowe oraz kwestie praw człowieka. EBI regularnie weryfikuje informacje przekazane przez promotorów projektu i podaje je do wiadomości publicznej, jeżeli promotorzy projektu wyrażą na to zgodę. W miarę możliwości sprawozdania z ukończenia projektów dotyczące działań EBI z zakresu finansowania są publikowane, z wyłączeniem informacji poufnych.
3. Dokłada się starań, by prowadzone przez EBI monitorowanie obejmowało również realizację działań przez pośredników oraz skuteczność podejmowanych przez instytucje pośrednictwa finansowego działań mających na celu wsparcie MŚP.
4. EBI ustanawia kompleksowy system służący ocenie ex ante względnych i bezwzględnych wielkości emisji gazów cieplarnianych związanych z działaniami EBI z zakresu finansowania, w sytuacji gdy wielkość tych emisji osiąga progi znacznych emisji, zdefiniowane w stosownej metodyce ujętej w strategii EBI dotyczącej zmiany klimatu, i gdy dostępne są stosowne dane.
5. Wyniki monitorowania w miarę możliwości ujawnia się, z zastrzeżeniem wymogów dotyczących poufności i zgody stosownych stron.
Artykuł 10
Zewnętrzne dochody przeznaczone na określony cel dla funduszu gwarancyjnego
Spłaty i dochody na kwotę 110 000 000 EUR, pochodzące z działań zakończonych przed 2007 r., w tym spłaty kapitału, zwolnione gwarancje, a także spłaty kwot głównych pożyczek, dywidendy, zyski kapitałowe, koszty gwarancji oraz odsetki od pożyczek i kwot złożonych na rachunkach powierniczych, zwrócone na rachunek powierniczy ustanowiony na rzecz Instrumentu Eurośródziemnomorskiego Partnerstwa i Inwestycji i które można przypisać jako wsparcie z budżetu ogólnego Unii, stanowią zewnętrzne dochody przeznaczone na określony cel zgodnie z art. 21 ust. 4 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 i są wykorzystywane na potrzeby Funduszu Gwarancyjnego.
Kwoty przekraczające 110 000 000 EUR, które zostały zwrócone na rachunek powierniczy ustanowiony na rzecz Instrumentu Eurośródziemnomorskiego Partnerstwa i Inwestycji, zapisuje się w budżecie ogólnym Unii po odliczeniu kosztów zarządzania i opłat za zarządzanie.
Artykuł 11
Roczna sprawozdawczość i księgowość
1. Komisja corocznie składa Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie dotyczące działań EBI z zakresu finansowania realizowanych na mocy niniejszej decyzji. Sprawozdanie to, które podaje się do wiadomości publicznej, zawiera:
a)
ocenę działań EBI z zakresu finansowania na poziomie projektu, sektora, kraju i regionu oraz ocenę ich zgodności z niniejszą decyzją;
b)
ocenę wartości dodanej, szacowanych rezultatów, efektywności i wpływu na rozwój działań EBI z zakresu finansowania w ujęciu zbiorczym, w oparciu o roczne sprawozdanie EBI na temat ram pomiaru wyników. W tym celu EBI opracuje wskaźniki efektywności dotyczące aspektów rozwojowych, środowiskowych i społecznych, w tym aspektów związanych z prawami człowieka, finansowanych projektów, z uwzględnieniem stosownych wskaźników zgodnie z Deklaracją paryską z 2005 r. w sprawie skuteczności pomocy. Wskaźniki dotyczące aspektów środowiskowych projektów obejmują kryteria związane z tzw. czystą technologią, które co do zasady zorientowane są na efektywność energetyczną i technologie ograniczania emisji;
c)
ocenę wkładu działań EBI z zakresu finansowania w realizację unijnych celów polityki zewnętrznej i celów strategicznych, z uwzględnieniem regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych, o których mowa w art. 5;
d)
ocenę korzyści finansowych przekazanych beneficjentom działań EBI z zakresu finansowania w ujęciu zbiorczym;
e)
ocenę jakości działań EBI z zakresu finansowania, zwłaszcza stopnia, w jakim EBI uwzględnił kwestie zrównoważenia środowiskowego i społecznego w analizie due diligence i w trakcie monitorowania finansowanych projektów inwestycyjnych;
f)
szczegółowe informacje dotyczące uruchomienia gwarancji UE;
g)
informacje na temat wielkości finansowania udzielonego na podstawie niniejszej decyzji na rzecz działań w dziedzinie zmiany klimatu i bioróżnorodności, wpływu - w ujęciu zbiorczym - na względne i bezwzględne wielkości emisji gazów cieplarnianych, o których mowa w art. 9 ust. 4, a także na temat liczby projektów ocenionych pod kątem ryzyka związanego ze zmianą klimatu;
h)
opis współpracy z Komisją i innymi europejskimi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi, w tym współfinansowania. Sprawozdanie zawiera w szczególności zestawienie zasobów finansowych Unii i zasobów innych europejskich i międzynarodowych instytucji finansowych wykorzystywanych w połączeniu z finansowaniem przez EBI, dając tym samym całościowy obraz inwestycji wspieranych w ramach działań EBI z zakresu finansowania realizowanych na podstawie niniejszej decyzji. Sprawozdanie zawiera również informacje o zawarciu nowych protokołów ustaleń między EBI a innymi europejskimi lub międzynarodowymi instytucjami finansowymi, mających wpływ na działania EBI z zakresu finansowania prowadzone na podstawie niniejszej decyzji;
i)
informacje na temat monitorowania funkcjonowania protokołu ustaleń między EBI a Europejskim Rzecznikiem Praw Obywatelskich, w zakresie, w jakim protokół ten dotyczy działań EBI z zakresu finansowania objętych niniejszą decyzją.
2. Do celów sprawozdania Komisji, o którym mowa w ust. 1, EBI przekazuje Komisji roczne sprawozdania z działań EBI z zakresu finansowania prowadzonych na podstawie niniejszej decyzji, w tym wszelkie niezbędne elementy umożliwiające Komisji przygotowanie sprawozdań zgodnie z ust. 1. EBI może również udostępniać Komisji dodatkowe informacje, które mogą pozwolić Parlamentowi Europejskiemu i Radzie uzyskać kompleksowy obraz działań zewnętrznych EBI.
3. EBI przedstawia Komisji dane statystyczne, finansowe i księgowe dotyczące każdego działania EBI z zakresu finansowania, a także wszelkie informacje dodatkowe, które są niezbędne do wypełnienia obowiązków Komisji w zakresie sprawozdawczości lub których zażąda Trybunał Obrachunkowy, a także zaświadczenie biegłego rewidenta dotyczące pozostających kwot należnych z tytułu działań EBI z zakresu finansowania. EBI przedstawia również Komisji wszelkie inne niezbędne dokumenty zgodnie z rozporządzeniem (UE, Euratom) nr 966/2012.
4. Do celów księgowości i sprawozdawczości Komisji w zakresie ryzyk objętych gwarancją UE, EBI przekazuje Komisji informacje na temat dokonanej przez siebie oceny i klasyfikacji ryzyka związanego z działaniami EBI z zakresu finansowania.
5. EBI przekazuje Komisji, przynajmniej raz do roku, wieloletni program indykatywny zawierający zestawienie planowanej wartości zatwierdzanych działań EBI z zakresu finansowania, aby zapewnić zgodność prognozowanego finansowania EBI z pułapami określonymi w niniejszej decyzji oraz umożliwić Komisji zapewnienie odpowiedniego planowania budżetowego na potrzeby zasilenia funduszu gwarancyjnego. Komisja uwzględnia tę prognozę przy przygotowywaniu projektu budżetu ogólnego Unii.
6. EBI regularnie przekazuje Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i Komisji wszystkie swoje niezależne sprawozdania z oceny, w których dokonano oceny praktycznych rezultatów uzyskanych w ramach konkretnych działań EBI realizowanych na podstawie niniejszej decyzji oraz na podstawie innych upoważnień do działań zewnętrznych.
7. Informacje, o których mowa w ust. 2-6, EBI przekazuje na własny koszt. EBI podaje do wiadomości publicznej także informacje, o których mowa w ust. 2, 3 i 6, w sposób ogólny i z wyłączeniem jakichkolwiek informacji poufnych.
Artykuł 12
Przejrzystość i publiczne ujawnianie informacji
1. Zgodnie ze swoją polityką w zakresie przejrzystości i unijnymi zasadami dotyczącymi dostępu do dokumentów i informacji oraz stopniowo ze standardami Międzynarodowej Inicjatywy na rzecz Przejrzystości Pomocy EBI udostępnia do publicznej wiadomości na swoich stronach internetowych informacje dotyczące:
a)
wszystkich działań EBI z zakresu finansowania prowadzonych na podstawie niniejszej decyzji, po etapie zatwierdzenia projektu, wskazując w szczególności, czy dany projekt inwestycyjny objęty jest gwarancją UE i w jaki sposób przyczynia się do realizacji celów unijnych działań zewnętrznych, ze szczególnym uwzględnieniem jego wpływu gospodarczego, społecznego i środowiskowego;
b)
o ile nie mają zastosowania wymogi dotyczące poufności - wszelkich protokołów ustaleń między EBI a innymi europejskimi lub międzynarodowymi instytucjami finansowymi, mających wpływ na działania EBI z zakresu finansowania realizowanych na podstawie niniejszej decyzji;
c)
w miarę możliwości i w stosownych przypadkach - obowiązujących umów ramowych pomiędzy EBI a krajem będącym odbiorcą pomocy. W przypadku podpisywania nowych umów lub wprowadzania zmian do umów już obowiązujących, EBI dokłada starań, by umożliwić podanie odnośnych informacji do wiadomości publicznej;
d)
strategii EBI w zakresie przydziału środków.
2. Komisja udostępnia do publicznej wiadomości na swoich stronach internetowych szczegółowe informacje dotyczące wszystkich przypadków odzyskania należności na podstawie porozumienia dotyczącego gwarancji, o którym mowa w art. 14, i umowy określającej szczegółowe postanowienia i procedury dotyczące odzyskiwania należności, o której mowa w art. 15 ust. 2, o ile nie mają zastosowania wymogi dotyczące poufności.
Artykuł 13
Jurysdykcje niechętne współpracy
Prowadząc działania z zakresu finansowania, EBI nie toleruje żadnych działań prowadzonych w celach niezgodnych z prawem, w tym prania pieniędzy, finansowania terroryzmu, oszustw podatkowych i uchylania się od opodatkowania, korupcji oraz nadużyć finansowych mających wpływ na interesy finansowe Unii. W szczególności EBI nie uczestniczy w żadnych działaniach z zakresu finansowania realizowanych w kwalifikującym się kraju za pośrednictwem zagranicznego instrumentu finansowego znajdującego się w jurysdykcji niechętnej współpracy określonej jako taka przez Unię, Organizację Narodów Zjednoczonych, Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju lub Grupę Specjalną ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy.
W swoich działaniach z zakresu finansowania EBI stosuje zasady i standardy dotyczące przeciwdziałania korzystaniu z systemu finansowego w celu prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu określone w prawie unijnym, w tym wymóg podejmowania rozsądnych środków w stosownych przypadkach w celu zidentyfikowania beneficjentów rzeczywistych.
Artykuł 14
Porozumienie dotyczące gwarancji
Komisja i EBI podpisują porozumienie dotyczące gwarancji określające szczegółowe postanowienia i procedury dotyczące gwarancji UE zgodnie z art. 8 oraz informują o tym odpowiednio Parlament Europejski i Radę.
Artykuł 15
Odzyskanie płatności dokonanych przez Komisję
1. W przypadku dokonania przez Komisję jakiejkolwiek płatności w ramach gwarancji UE, EBI prowadzi, w imieniu i na rzecz Komisji, czynności w celu odzyskania należności z tytułu wypłaconych kwot.
2. Nie później niż w dniu podpisania porozumienia dotyczącego gwarancji, o którym mowa w art. 14, Komisja i EBI podpisują odrębną umowę określającą szczegółowe postanowienia i procedury dotyczące odzyskiwania należności.
Artykuł 16
Kontrole prowadzone przez Trybunał Obrachunkowy
Gwarancja UE oraz płatności dokonane i należności odzyskane w ramach takiej gwarancji, które można przypisać do budżetu ogólnego Unii, są przedmiotem kontroli Trybunału Obrachunkowego.
Artykuł 17
Środki zwalczania nadużyć finansowych
1. EBI niezwłocznie informuje OLAF oraz przekazuje mu wszelkie niezbędne informacje w przypadku, gdy ma podstawy podejrzewać - na dowolnym etapie przygotowania, realizacji lub zamknięcia projektów objętych gwarancją UE - potencjalny przypadek nadużycia finansowego, korupcji, prania pieniędzy lub innego niezgodnego z prawem działania, które może mieć wpływ na interesy finansowe Unii.
2. W celu ochrony interesów finansowych Unii OLAF może prowadzić dochodzenia, w tym kontrole i inspekcje na miejscu, zgodnie z przepisami i procedurami określonymi w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 883/2013 (14), rozporządzeniu Rady (Euratom, WE) nr 2185/96 (15) i rozporządzeniu Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 (16), z myślą o stwierdzeniu, czy w związku z jakimikolwiek działaniami z zakresu finansowania miało miejsce nadużycie finansowe, korupcja, pranie pieniędzy lub jakiekolwiek inne niezgodne z prawem działanie mające wpływ na interesy finansowe Unii. OLAF może przekazywać właściwym organom zainteresowanych państw członkowskich informacje uzyskane w trakcie dochodzeń.
W przypadku udowodnienia takich niezgodnych z prawem działań, EBI wspomaga działania służące odzyskaniu środków w odniesieniu do swoich działań z zakresu finansowania i w obrębie swoich obowiązków.
3. Umowy o finansowanie podpisane w związku z projektami wspieranymi na mocy niniejszej decyzji zawierają klauzule umożliwiające zawieszenie działań EBI z zakresu finansowania i, w razie konieczności, podjęcie odpowiednich działań służących odzyskaniu środków w przypadkach nadużyć finansowych, korupcji lub innych niezgodnych z prawem działań. Decyzję o zawieszeniu lub anulowaniu finansowania EBI podejmuje EBI po należytym rozpatrzeniu wszystkich okoliczności i ryzyk.
4. EBI nadal korzysta ze swojego pojedynczego punktu kontaktowego w sprawie zwalczania korupcji i nadużyć finansowych; jest on przeznaczony dla pracowników EBI i wszystkich zainteresowanych stron.
5. W swoich działaniach z zakresu finansowania EBI wprowadza swój mechanizm wykluczający na potrzeby wykluczania kontrahentów zamieszanych w nadużycia finansowe i korupcję; mechanizm ten obejmuje kryteria wykluczenia zawarte w unijnej centralnej bazie danych o wykluczeniach przy zapewnieniu poszanowania praw wszystkich stron.
Artykuł 18
Wykonywanie przekazanych uprawnień
1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjęcia aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.
2. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 4, przyznaje się Komisji na czas nieokreślony począwszy od dnia 11 maja 2014 r.
3. Przekazanie uprawnień, o których mowa w art. 4, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych.
4. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.
5. Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 4 wchodzi w życie tylko wówczas, gdy Parlament Europejski albo Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.
Artykuł 19
Przegląd śródokresowy
Do dnia 31 grudnia 2016 r. Komisja, we współpracy z EBI, przekazuje Parlamentowi Europejskiemu i Radzie śródokresowe sprawozdanie zawierające ocenę stosowania niniejszej decyzji w pierwszych latach, któremu towarzyszy, w stosownych przypadkach, wniosek dotyczący jej zmiany. Sprawozdanie średniookresowe sporządza się w oparciu o niezależną ocenę zewnętrzną i wkład EBI.
Sprawozdanie zawiera w szczególności:
a)
ocenę stosowania strategii przydziału środków;
b)
ocenę sprawozdawczości EBI i w stosownych przypadkach zalecenia dotyczące jej poprawy;
c)
ocenę ram pomiaru wyników, w tym wskaźników i kryteriów efektywności, oraz wkładu tych wyników w realizację celów niniejszej decyzji;
d)
szczegółowy opis kryteriów rozpatrywanych pod kątem zalecenia dotyczącego ewentualnego uruchomienia w całości lub w części fakultatywnej dodatkowej kwoty.
Artykuł 20
Sprawozdanie końcowe
Do dnia 31 grudnia 2021 r. Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie końcowe sprawozdanie ze stosowania niniejszej decyzji.
Artykuł 21
Wejście w życie
Niniejsza decyzja wchodzi w życie trzeciego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Sporządzono w Strasburgu dnia 16 kwietnia 2014 r.