РЕШЕНИЕ НА КОМИСИЯТА
от 16 юли 2008 година
относно държавна помощ C 14/07 (ex NN 15/07), приведена в действие от Италия в полза на NGP/SIMPE
(нотифицирано под номер C(2008) 3528)
(само текстът на италиански език е автентичен)
(текст от значение за ЕИП)
(2008/848/ЕО)
КОМИСИЯТА НА ЕВРОПЕЙСКИТЕ ОБЩНОСТИ,
като взе предвид Договора за създаване на Европейската общност, и по-специално член 88, параграф 2, първа алинея от него,
като взе предвид Споразумението за Европейското икономическо пространство, и по-специално член 62, параграф 1, буква а) от него,
като покани заинтересованите страни да представят мненията си в съответствие с посочените по-горе разпоредби (1) и като взе предвид техните мнения,
като има предвид, че:
1. ПРОЦЕДУРА
(1)
На 14 юли 2006 г. Италия уведоми за намерението си да предостави помощ за преструктуриране на NGP SpA (NGP). С писмо с дата 28 юли 2006 г. бяха представени липсващи приложения. Преди това Комисията е получила три жалби, в които се твърди, че Италия възнамерява да предостави помощ на NGP, което би засегнало пазара на синтетично влакно.
(2)
С писмо с дата 22 август 2006 г. Комисията изиска допълнителна информация, която Италия представи с писмо с дата 14 декември 2006 г. На 12 февруари 2007 г. тя изиска допълнителна информация, която Италия представи с писмо с дата 7 март 2007 г., регистрирано като получено на 8 март 2007 г.
(3)
С писмо с дата 10 май 2007 г. Комисията уведоми Италия, че е решила да открие процедурата, предвидена в член 88, параграф 2 от Договора за ЕО, по отношение на помощта.
(4)
С писмо с дата 16 юли 2007 г. Италия представи своите мнения в контекста на гореспоменатата процедура. Комисията изиска допълнителна информация с писмо с дата 25 октомври 2007 г., на което Италия отговори с писмо от 23 ноември 2007 г. На 13 декември 2007 г. се състоя среща между италианските власти и отделите на Комисията. Комисията изиска допълнително разяснение с писмо с дата 8 февруари 2008 г., на което Италия отговори с писмо с дата 25 февруари 2008 г. Италия представи допълнителни окончателни мнения с електронно писмо от 22 май 2008 г.
(5)
Решението на Комисията да открие процедурата бе публикувано в Официален вестник на Европейския съюз (2). Комисията покани заинтересованите страни да представят мненията си.
(6)
Комисията получи мнения от заинтересовани страни. Тя ги препрати на Италия, на която бе дадена възможността да отговори; нейните мнения бяха получени с писмо от 21 септември 2007 г.
2. ОПИСАНИЕ
2.1. Получателят
(7)
Според уведомлението получателят на помощта е NGP, дружество, намиращо се в Acerra, Campania (Италия). NGP е създадено през февруари 2003 г. посредством продажбата на производството на полиестерен полимер от страна на Montefibre, производител на полиестерно влакно, който също се намира в Acerra. Полиестерният полимер е междинен продукт, който освен друго се използва за производството на полиестерно влакно.
(8)
Активите на NGP включват две производствени предприятия, както и топлоелектрическа централа, някои помощни съоръжения и изследователски център. Първото производствено предприятие произвежда междинния продукт диметилтерефталат (DMT). DMT е суровината за второто производствено предприятие - предприятието за полимеризация. Второто предприятие произвежда полимер или в течно състояние, за да снабдява производственото предприятие на Montefibre, или в твърдо състояние под формата на гранули за външния пазар.
(9)
Предприятието за полимеризация работи с три производствени линии (CP1, CP2 и CP3). От тях CP3 е създадена през 2003 г. Италия е предоставила регионална помощ от 13,7 милиона евро за инвестициите в CP3. Помощта е осигурена по схема за регионална помощ, одобрена от Комисията (3).
2.2. Финансовите затруднения на NGP
(10)
Скоро след създаването му NGP преживява труден период поради няколко причини. През 2003 г. повреда в охлаждащата система спира производството. Въпреки че повреденото съоръжение е временно подменено, производственото предприятие не възстановява пълноценното си функциониране. Положението се влошава поради силния натиск върху цените, дължащ се на понижаването на обменния курс на щатския долар, което прави производителите извън евро зоната по-конкурентоспособни.
(11)
Още повече, разходите за производството на DMT в голяма степен са фиксирани разходи, които са независими от произведените обеми. Намаляването на обема на продадените гранули и течен полимер води до намалено производство на DMT, което обаче води само до малко намаление на общите производствени разходи поради големия дял на фиксираните разходи. Съответно производствените разходи за единица на DMT следователно се увеличават значително.
(12)
NGP отбелязва загуби от 29,68 милиона евро през 2003 г. - неговата последна година на пълноценно производство, и загуби от 17,87 милиона евро през 2004 г. Въпреки това през 2005 г. то отбелязва печалби от 5,27 милиона евро, дължащи се в значителна степен на извънредни приходи.
2.3. Планът за преструктуриране
(13)
През януари 2004 г. бордът на предприятието взема решение да преустанови производството и да изготви проект за преобразуването на съществуващите производствени съоръжения. Целта е да се промени суровината, използвана за предприятието за полимеризация, като се замени DMT от собствено производство с друга суровина - пречистена терефталична киселина (PTA), за да се създаде по-гъвкава структура на разходите. Преценено е, че за подмяната на суровината ще са необходими допълнителни 22 милиона евро. Поради недостиг на финансови средства NGP не би могло да завърши тази инвестиция.
(14)
През май 2004 г. е подписан протокол за разбирателство (protocollo di intesa) между няколко държавни органа, Montefibre, NGP и други дружества, в който всички страни се съгласяват с необходимостта да се защити вече направената инвестиция в CP3 и тя да се осъществи.
(15)
През юли 2005 г. е подписано споразумение (accordo di programma) от страна на националните и регионалните власти, NGP, Montefibre и Edison (друго предприятие, което се намира в Acerra) относно обекта на NGP, както и относно други дейности в обекта Acerra. Основните елементи на това споразумение по отношение на NGP са както следва:
(16)
Създаване на ново предприятие - SIMPE SpA, през юли 2005 г. с NGP като мажоритарен акционер и с Montefibre (19,1 % от дяловия капитал) и агенцията за обществено развитие, Sviluppo Italia (9,8 % от дяловия капитал) като миноритарни акционери. SIMPE придобива дейностите, свързани с полимеризацията, на NGP (т.е. производствените активи и свързаните задължения) и част от работната ръка. NGP ще продължи да работи като предоставя услуги (4);
(17)
Затваряне на предприятието за производство на DMT и реализиране от страна на новото предприятие - SIMPE, на планираната инвестиция в линията CP3 с цел да се замени първоначалната DMT от собствено производство с нова суровина - пречистена терефталична киселина (PTA), която ще се набавя от външни източници (5);
(18)
Предоставяне от страна на Италия на финансова подкрепа на обща стойност 20,87 милиона евро, за да се подпомогне инвестицията в промяната на суровината. Тези мерки са описани по-долу.
2.4. Финансова подкрепа
(19)
Първата мярка се състои от безвъзмездни средства от 10,75 милиона евро, от които 5 милиона евро следва да бъдат предоставени от регион Campania, а остатъкът - от Министерството на промишлеността. Тази мярка е предоставена на 18 май 2006 г.
(20)
Втората мярка се състои от заем при изключително изгодни условия от 6,523 милиона евро, осигурен от Министерството на промишлеността при намален лихвен процент (36 % от референтната ставка). Заемът е предоставен на 18 май 2006 г.
(21)
Третата мярка се състои от временно участие с 3,6 милиона евро в рисковия капитал на SIMPE от страна на Sviluppo Italia (9,8 % от капитала на дружеството). Вливането е направено на 5 май 2006 г. От другите двама акционери в SIMPE, NGP и Montefibre, се изисква да закупят акции от Sviluppo Italia в рамките на период от три до пет години на цена, равна на номиналната стойност плюс годишна лихва на базата на официалната референтна ставка за средносрочни до дългосрочни операции плюс 2 процентни пункта.
(22)
Всички мерки са предоставени на SIMPE.
2.5. Нови развития
(23)
През февруари 2007 г. испанското мултинационално химическо дружество - La Seda de Barcelona, придобива акциите на Montefibre в SIMPE и инвестира допълнителен капитал от 20,7 милиона евро в предприятието, като така става нейният основен акционер с 50,1 % от акциите. Другите акционери са NGP с 43,6 % и Sviluppo Italia с 6,3 %.
(24)
Придобиването на SIMPE от страна на La Seda de Barcelona също означава и промени в първоначалния план за преструктуриране. Докато според плана, приет през юли 2005 г. (вж. по-горе), SIMPE ще продължи да извършва същата стопанска дейност като NGP, т.е. ще произвежда основно полимер за приложение в текстила, сега SIMPE планира да съсредоточи производството предимно в полимер за пазара на PET (полиетилентерафталат), пластмасов материал, на който La Seda de Barcelona е един от най-големите производители в ЕС.
3. ОСНОВАНИЯ ЗА ОТКРИВАНЕ НА ФОРМАЛНАТА ПРОЦЕДУРА ПО РАЗСЛЕДВАНЕ
3.1. Помощ за преструктуриране
(25)
Италия е нотифицирала помощта въз основа на Насоките на Общността за държавните помощи за оздравяване и преструктуриране на предприятия в затруднение (наричани по-нататък „Насоките на Общността“) (6). В своето решение да открие формална процедура по разследване съгласно член 88, параграф 2 от Договора Комисията обяви, че има съмнения по отношение на това дали са изпълнени условията на Насоките на Общността.
(26)
Комисията изрази съмнения по отношение на действителния получател на помощта и неговата допустимост. Италия е нотифицирала NGP като получател на помощта. Въпреки това всичките три мерки са предоставени на новото предприятие SIMPE, което, като новосъздадено предприятие, не е допустимо за помощ за преструктуриране (точка 12 от Насоките на Общността). Поради това Комисията поставя под въпрос дали NGP и SIMPE като група биха могли да отговарят на условията за помощ: SIMPE е създадено от NGP в контекста на преструктурирането на активите за полимеризация, за което са предоставени разглежданите мерки за помощ. От друга страна NGP не е новосъздадено предприятие по смисъла на Насоките на Общността. Още повече изглежда, че NGP е било предприятие в затруднение, и поради това е допустимо за помощ за преструктуриране.
(27)
Въпреки това дори ако може да се счете, че NGP и SIMPE представляват една група, допустима за помощ, Комисията имаше съмнения относно останалите критерии, установени в Насоките на Общността. По-специално, Италия не е представила плановете за преструктуриране, спазвайки изискванията на раздел 3.2.2 от Насоките на Общността, нито за SIMPE, нито за NGP. По отношение на SIMPE, бизнеспланът, представен от Италия, не съдържа подробно проучване на пазара или анализ на конкретните силни и слаби страни на предприятието. Въпреки това Комисията отбеляза, че междувременно SIMPE е продадено на друго предприятие, последствията от което Комисията не беше в състояние да оцени на този етап. Що се отнася до NGP, Италия не е представила определяне на разходите за мерките по преструктурирането, които ще бъдат приложени, и конкретното им финансиране. Въз основа на наличната информация Комисията се съмняваше дали са изпълнени условията, свързани с възстановяването на жизнеспособността.
(28)
Италия също така не е посочила никакви компенсаторни мерки по отношение на SIMPE или NGP. Поради това Комисията се съмняваше дали условието за избягване на неправомерното нарушаване на конкуренцията е спазено. По подобен начин тя не разполагаше с информация относно общите разходи за преструктурирането или относно приноса на получателя, а тя е необходима, за да се определи дали помощта е ограничена до минимум в съответствие с Насоките на Общността.
(29)
Накрая, Италия в началото е нотифицирала приноса към капитала от страна на Sviluppo Italia като помощ, но по-късно твърди, че той е предоставен при пазарни условия и не представлява помощ. Въпреки това Комисията имаше съмнения относно това твърдение.
3.2. Насоки за национална регионална помощ
(30)
Комисията също направи оценка дали помощта може да се счете за съвместима въз основа на насоките за национална регионална помощ (7). SIMPE се намира в район, който е допустим за регионална помощ съгласно член 87, параграф 3, буква a) от Договора, където таванът на регионалната помощ е 35 % от НЕП (нетния еквивалент на помощта) от допустимите инвестиции. Мерките са били с цел да се даде възможност на SIMPE да изпълни инвестиционните проекти за линия CP3. Въпреки това Комисията не разполагаше с информация, която би ѝ позволила да прецени дали разходите, засягащи инвестициите в линия CP3, могат да се счетат за допустими за регионална помощ за инвестиции или дали е спазен таванът за регионална помощ от 35 %.
4. МНЕНИЯ НА ИТАЛИЯ
(31)
По отношение на мерките за помощ, Италия отново заяви, че временното участие на Sviluppo Italia в капитала на SIMPE не представлява държавна помощ, защото е в съответствие с принципа на инвеститор в условията на пазарна икономика. Тя поддържаше твърдението, че от другите двама акционери в SIMPE (NGP и La Seda de Barcelona) се изисква да закупят акции от Sviluppo Italia в рамките на период от три до пет години на цена, равна на номиналната стойност плюс годишна лихва на базата на официалната референтна ставка за средносрочни до дългосрочни операции плюс 2 процентни пункта. В допълнение към това този ангажимент е покрит от гаранции, осигурени от NGP по отношение на неговите активи. Според Италия който и да е частен инвеститор би инвестирал при такава гаранция за възвращаемост на капитала.
(32)
Италия също заяви, че другите две мерки също са предоставени на SIMPE по национална схема - италианския Закон № 181/89 - одобрена от Комисията (N 214/2003) (8) и че и двете са допустими разходи и интензитетът на помощта е в съответствие с условията на тази схема, т.е. максимален интензитет на регионалната помощ от 35 % от НЕП. Поради това Италия твърдеше, че въпреки че е нотифицирала помощта като помощ за преструктуриране за NGP, помощта, според нея, би могла да се счете за регионална помощ за SIMPE по тази схема.
(33)
Италия твърдеше, че ако Комисията не може да се съгласи, че помощта попада в рамките на схемата № 214/2003, тя следва като алтернатива да сметне, че помощта е съвместима като помощ за преструктуриране.
(34)
Италия заяви, че получателят на помощта е NGP, което отговаря на критериите за предприятие в затруднение.
(35)
Италия представи също изменен план за преструктуриране както за NGP, така и за SIMPE, вземайки предвид новата стратегия на La Seda de Barcelona.
(36)
Както беше обяснено по-горе, според този план SIMPE ще произвежда предимно полиестерен полимер от линията CP3 за пазара на PET. Италия представи проучване на пазара, което показва, че пазарът на пластмасов материал за опаковане устойчиво се разраства, като увеличението на търсенето е около 7 % годишно (9). В допълнение към това SIMPE ще продължи да произвежда полиестерен полимер от линиите CP1 и CP2 за Fidion, дружество, на което Montefibre е прехвърлило своето производство на полиестерен полимер.
(37)
NGP ще продължи да работи като доставчик на комунални и други услуги, като научни изследвания и лабораторни услуги и третирането на отпадните води за промишлените предприятия в Acerra, но ще прекрати всякакво промишлено производство. От първоначалните 270 служители на NGP предприятието ще задържи 54, а 76 от тях ще бъдат прехвърлени в SIMPE.
(38)
Новият план за преструктуриране включва инвестиции от 8,5 милиона евро от страна на NGP за модернизирането на комуналната инфраструктура. Що се отнася до SIMPE, предприятието ще направи инвестиции на обща стойност от 40,4 милиона евро, от които 22 милиона евро ще бъдат за преминаването към новата суровина (PTA) в линията CP3, както е предложено в първоначалния план, а останалите - за разработването на нов „постполимеризационен“ процес, необходим за затварянето на цикъла на производството на PET и за приспособяването на линиите CP1 и CP2 също към използването на PTA.
(39)
Италия предостави таблица с подробности за разходите за преструктурирането и източниците на финансиране както за NGP, така и за SIMPE. Според тази таблица, общата стойност на разходите за преструктурирането възлиза на 103,5 милиона евро.
(40)
Новият план представя различни сценарии - в най-добрия случай, основен и в най-лошия случай - за NGP и за SIMPE съответно. NGP ще стане печелившо - дори в най-лошия случай - още през 2009 г. Що се отнася до SIMPE, резултатите няма да бъдат положителни до 2011 г. в най-лошия случай, до 2010 г. в основния случай, а в най-добрия случай - още през 2009 г.
5. МНЕНИЯ НА ТРЕТИ СТРАНИ
(41)
NGP подкрепи мненията, изложени от Италия. Международният комитет за изкуствена коприна и синтетични влакна (CIRFS), един от първоначалните жалбоподатели, отбеляза, че ако помощта е предназначена предимно за пазара на PET, тя не е от съществено значение за производството на синтетични влакна.
6. ОЦЕНКА
6.1. Държавна помощ по смисъла на член 87, параграф 1 от Договора за ЕО
(42)
Съгласно член 87, параграф 1 от Договора за ЕО всяка помощ, предоставена от държава-членка или чрез ресурси на държава-членка под каквато и да е форма, която нарушава или заплашва да наруши конкуренцията чрез поставяне в по-благоприятно положение на определени предприятия или производството на някои стоки, доколкото засяга търговията между държавите-членки, е несъвместима с общия пазар. Съгласно установената съдебна практика на Съда критерият за засягане на търговията е изпълнен, ако предприятието-получател извършва икономическа дейност, включваща търговия между държави-членки.
(43)
Безвъзмездните средства и заемът са осигурени на SIMPE от Министерството на промишлеността и регион Campania, два държавни органа. По този начин мерките са финансирани с държавни ресурси и могат да бъдат приписани на държавата. Безвъзмездните средства предоставят предимство на получателя. Заемът също предоставя предимство, тъй като е предоставен при лихвен процент, по-нисък от референтната ставка за здрави предприятия, и инвеститор в условията на пазарна икономика не би предоставил помощ при тези условия.
(44)
Що се отнася до приноса към капитала, осигурен на SIMPE от Sviluppo Italia, Италия първоначално нотифицира мярката като държавна помощ, но по-късно твърди, че тя не съставлява помощ, защото е в съответствие с принципа на инвеститор в условията на пазарна икономика и не предоставя предимство на предприятието.
(45)
Въпреки това, обратно на мнението на италианските власти, Комисията счита, че временното участие на Sviluppo Italia в капитала на SIMPE съставлява помощ по смисъла на член 87, параграф 1. Sviluppo Italia е агенция за обществено развитие и поради това вливанията на капитал от агенцията могат да бъдат приписани на държавата, освен ако не бъде установено, че Sviluppo Italia е действала като частен инвеститор, работещ в условията на пазарна икономика.
(46)
В тази връзка Комисията отбелязва, че участието от страна на Sviluppo Italia в капитала на SIMPE е част от плана за преструктуриране на NGP. Тъй като NGP е била предприятие в затруднение и SIMPE е създадено единствено за целите на преструктурирането на NGP, може да се счете, че Sviluppo Italia е решила да придобие акции в предприятие в затруднение. Още повече, вливането на капитал на Sviluppo Italia е комбинирана като част от една и съща операция с други две мерки, които се определят като държавна помощ съгласно член 87, параграф 1, а именно - преките безвъзмездни средства от регион Campania и Министерството на промишлеността и заема при изключително изгодни условия от Министерството на промишлеността.
(47)
В предишни решения (10) Комисията е приемала, че принципът на инвеститор в условията на пазарна икономика е спазен в случаите на вливания на капитал от страна на държавата, когато разглежданото предприятие е здраво предприятие. Принципът на инвеститор в условията на пазарна икономика може да бъде спазен дори когато предприятието е в затруднение. Въпреки това в този случай държавата трябва да осигурява капитал при същите условия, при които частен инвеститор би го направил за толкова високорисково предприятие: т. е. при много по-висок лихвен процент, отколкото за здрави предприятия и с ясна перспектива за връщане към жизнеспособност.
(48)
Италианските власти не са представили доказателства, че частен инвеститор би бил готов да придобие акции при същите обстоятелства. В действителност не съществуват доказателства, че възвращаемостта на капитала при условията, договорени от Sviluppo Italia (т.е. 2 процентни пункта на референтната ставка), би била достатъчна, за да провокира интереса на частен инвеститор, като се има предвид, че NGP е прекратило дейността си и не е имало сигурност (освен факта, че инвестицията е подпомогната от държавна помощ) относно връщането към жизнеспособност. В това отношение следва да се отбележи също, че La Seda de Barcelona е придобила участието в SIMPE само девет месеца след вливането на капитал от Sviluppo Italia и след като са били предоставени другите две форми на помощ.
(49)
Поради това Комисията заключава, че приносът към капитала от страна на Sviluppo Italia е предоставил предимство на предприятието.
(50)
NGP и неговият наследник SIMPE произвеждат полиестерен полимер. Тъй като този продукт се търгува в значителна степен в рамките на Европейския съюз, мярката застрашава да наруши конкуренцията и да засегне търговията между държавите-членки. Така Комисията заключава, че безвъзмездните средства, заемът и вливането на капитал от страна на Sviluppo Italia съставляват държавна помощ по смисъла на член 87, параграф 1 от Договора за ЕО и че тяхната съвместимост следва да се оцени съответно.
6.2. Правно основания
(51)
В своето решение да открие формална процедура по разследване Комисията постави под въпрос дали помощта може да се счете за съвместима съгласно Насоките на Общността за държавните помощи за оздравяване и преструктуриране на предприятия в затруднение и съгласно насоките за национална регионална помощ.
(52)
След представените от Италия мнения Комисията все пак отбелязва, че в този случай изглежда са налице елементите на процес на преструктуриране. По времето, когато е предоставена помощта, NGP е било предприятие в затруднение. Помощта е предоставена с цел да се възстанови жизнеспособността на предприятието въз основа на плана за преструктуриране, който италианските власти са се ангажирали да изпълнят (вж. условията на accordo di programma в точка 15 по-горе). В допълнение към това, дори ако според италианските власти помощта е предоставена на SIMPE (а не на NGP), SIMPE е създадена единствено за целите на преструктурирането на NGP и така представлява част от плана за преструктуриране. Накрая, както NGP, така и SIMPE са облагодетелствани от помощта.
(53)
Комисията отбелязва също, че като се има предвид, възможността за нарушаване на конкуренцията, която се съдържа в помощта за преструктуриране на предприятия в затруднение, Насоките на Общността за държавните помощи за оздравяване и преструктуриране на предприятия в затруднение съдържат конкретни критерии, създадени, за да гарантират, че предоставянето на помощ е ограничено до минимума, необходим, за да се възстанови жизнеспособността на предприятието, ограничавайки нарушаването на конкуренцията посредством задължението, наложено на получателя да приеме компенсаторни мерки. Тези критерии могат да бъдат заобиколени, ако вместо това мерките се оценяват съгласно насоките за национална регионална помощ, които във всеки случай не могат да се приложат за предприятия в затруднение (11).
(54)
Поради причините, обяснени по-горе, Комисията заключава, че съвместимостта на помощта следва да бъде оценена съгласно Насоките на Общността за държавните помощи за оздравяване и преструктуриране на предприятия в затруднение („Насоките на Общността“).
6.3. Допустимост на предприятието
(55)
Според раздел 2.1 от Насоките на общността Комисията приема, че дадено предприятие е в затруднение, когато то е неспособно, било чрез свои собствени ресурси или чрез средства, които може да получи от своите собственици/акционери или кредитори, да се справи със загуби, които без външната намеса на публичните власти почти сигурно го обричат да се оттегли от бизнеса в кратък или средносрочен период от време. Обичайните признаци за предприятие в затруднение са нарастващи загуби, намаляващ оборот, увеличаваща се нереализирана продукция, свръхпроизводство, намаляващ паричен поток, нарастващи дългове, нарастващи лихвени проценти и намаляващи или нулеви нетни стойности на активите. В крайни случаи предприятието може вече да е неплатежоспособно или да е обект на процедура по обявяване на несъстоятелност.
(56)
Едно новосъздадено предприятие не е допустимо за помощ за оздравяване и преструктуриране, дори ако финансовото му положение е несигурно. Обикновено дадено предприятие се счита за новосъздадено през първите три години след започване на действие в съответната област.
(57)
От друга страна точка 13 от Насоките на Общността определя, че „когато предприятието в затруднение създава дъщерно дружество, то дъщерното дружество заедно с предприятието, което го контролира, ще се разглеждат като група и може да получат помощ при условията по настоящата точка“.
(58)
В решението да открие формалната процедура по разследване, Комисията се съмняваше дали NGP може да е получателят на помощта, защото тя е предоставена на SIMPE. В допълнение към това SIMPE, като новосъздадено предприятие, не е допустимо за помощ за преструктуриране съгласно раздел 2.1, посочен по-горе. Въпреки това Комисията проучи възможността двете предприятия да се разглеждат заедно като група и като такава да са допустими за помощта.
(59)
SIMPE е създадена от NGP в контекста на преструктурирането на активите за полимеризация, за което са предоставени разглежданите мерки и поради това е нейна еманация. От друга страна NGP е създадена през февруари 2003 г. и започва работа през март 2003 г., т.е. повече от три години преди предоставянето на мерките за помощ през май 2006 г. Поради това то не е ново предприятие по смисъла на Насоките на Общността. Още повече, NGP показва характерните признаци на предприятие в затруднение. То отбелязва загуби от 29,68 милиона евро през 2003 г. - неговата последна година на пълноценно производство, и загуби от 17,87 милиона евро през 2004 г. Въпреки това през 2005 г. то отбелязва печалби от 5,27 милиона евро, дължащи се в значителна степен на извънредни приходи.
(60)
В допълнение към това NGP е мажоритарният акционер на SIMPE по времето, когато на това предприятие е предоставена помощта. Поради това Комисията заключава, че NGP и SIMPE могат да се разглеждат като група, допустима за помощ съгласно Насоките на Общността.
6.4. Възстановяване на жизнеспособността
(61)
Предоставянето на помощ зависи от изпълнението на план за преструктуриране, чиято продължителност следва да е възможно най-малка. Планът трябва да възстановява дългосрочната жизнеспособност на предприятието в рамките на разумен период от време и въз основа на реалистични прогнози по отношение на бъдещите условия за работа. Освен друго планът за преструктуриране трябва да включва проучване на пазара и подобряването на жизнеспособността трябва да произтича предимно от вътрешните мерки, които се съдържат в него (точка 35 от насоките на Общността).
(62)
Комисията счита, че измененият план за преструктуриране, който отразява промените, наложени от La Seda de Barcelona, отговаря на изискванията на Насоките на Общността. Италия представи анализ на пазара, който показва, че пазарът за полимер за PET се разраства устойчиво. Взети са адекватни вътрешни мерки в рамките на преструктурирането, за да се превъзмогнат проблемите, наследени от миналото (т.е. преминаването към нова суровина), съчетани със значителни нови инвестиции от страна на новия собственик La Seda de Barcelona, които позволяват на SIMPE да оперира на пазара за полимер за PET, като същевременно продължава да осигурява течен полимер за текстилните цели на Fidion. Още повече, Италия представи сценарии в най-добрия, най-лошия и основния случай, основани на вариации в обема на производство, които показват, че може да се очаква NGP и SIMPE да станат рентабилни в рамките на разумен срок. Вследствие на това Комисията счита, че условието за възстановяване на жизнеспособността е изпълнено.
6.5. Помощ, ограничена до минимум: действителен принос, несвързан с помощта
(63)
Размерът на помощта трябва да бъде сведен до минимума, който е необходим, за да се даде възможност за осъществяването на преструктурирането в светлината на съществуващите финансови ресурси на предприятието и неговите акционери. В допълнение към това от получателите се очаква да направят значителен принос към разходите за преструктуриране от техните собствени ресурси или чрез външно финансиране при пазарни условия. За големи предприятия Комисията обикновено счита за уместен принос от най-малко 50 %.
(64)
Въз основа на предоставената от Италия информация около 80 % от разходите за преструктуриране се финансират от собствените ресурси на групата, като по този начин е спазена точка 44 от Насоките на Общността.
6.6. Избягване на ненужното нарушаване на конкуренцията
(65)
Трябва да се приемат компенсаторни мерки, за да се гарантира, че неблагоприятните ефекти по отношение на условията на търговия са минимизирани, така че търсените положителни ефекти да ги надвишават. В противен случай помощта ще бъде разглеждана като „противоречаща на общия интерес“ и поради това несъвместима с общия пазар (точка 38 от Насоките на Общността).
(66)
Италия предлага следните компенсаторни мерки:
-
SIMPE ще ограничи годишното производство на полиестерен полимер за PET до 110 000 тона, считано от датата на решението на Комисията, одобряващо помощта до 31 декември 2012 г.,
-
до края на февруари следващата година Италия ще предостави на Комисията информация относно количествата полиестерен полимер, които са произведени и продадени през всяка година от SIMPE, и това ще продължи до 31 декември 2012 г.,
-
в допълнение към това Италия се ангажира да се въздържа от предоставянето на какъвто и да е вид държавна помощ на SIMPE и NGP или всяко друго предприятие или действащо предприятие, контролирани или по друг начин притежавани от същата група, след решението на Комисията за одобрение на помощта до 31 декември 2012 г.
(67)
Италия обяснява, че съгласно плана за преструктуриране NGP (или неговия наследник SIMPE) като цяло ще се въздържат от дейност на пазара за полиестерен полимер в гранулирана форма за текстил, както и на този за специални видове полиестерен полимер, като по този начин ще освободят 20 % от пазара. В замяна на това SIMPE очаква да постигне дял от 4 % от пазара за PET в ЕС.
(68)
Точка 40 от Насоките на Общността определя, че: „Мерките трябва да са пропорционални на нарушаващото въздействие на помощта и по-специално (…) относителното значение на предприятието на неговия пазар или пазари. По-специално, те трябва да се прилагат на пазара(ите), където предприятието ще има значително пазарно присъствие след преструктурирането“.
(69)
Комисията отбелязва, че в това отношение основният пазар за SIMPE е полиестерът за PET. Още повече, La Seda de Barcelona, което е мажоритарният акционер в SIMPE, е един от най-големите производители на полиестерен полимер за PET в ЕС. Поради това е вероятно помощта да създаде значително нарушаване на конкуренцията на пазара. Следователно ограничението на производството до 110 000 тона представлява значително възпиране на присъствието на пазара, когато се сравни с действителния капацитет за производство на полиестер за РЕТ на SIMPE, който е 160 000 тона годишно. Фактът, че това ограничение на производството ще бъде прилагано до 2012 г., също е от значение, като се има предвид, че пазарът за РЕТ се разраства. Според анализа на пазара, представен от Италия, увеличението на търсенето на този продукт през 2004 г. е 6,9 % и се очаква тази тенденция да се запази.
(70)
Що се отнася до производството на полиестерен полимер в течно състояние, което ще продължи на линиите CP1 и CP2, се отбелязва, че обемите на производство на този продукт вече са намалени съществено като част от преструктурирането от 105 000 тона на 60 000 тона годишно и ще бъдат предназначени изключително за Fidion (преди Montefibre). Допълнителното намаляване на капацитета в тази продуктова област не би било реалистично и би изложило на риск жизнеспособността на предприятието.
(71)
Накрая Комисията отбелязва, че Италия се ангажира да се въздържа от предоставянето на какъвто и да е вид държавна помощ на SIMPE и NGP или всяко друго предприятие или действащо предприятие, контролирани или по друг начин притежавани от същата група, след решението на Комисията за одобрение на помощта до 31 декември 2012 г., за да гарантира, че всяко нарушаване, създадено от настоящата помощ, няма да бъде утежнено от бъдеща помощ.
(72)
Съответно Комисията смята, че компенсаторните мерки, предложени от Италия, са достатъчни, за да неутрализират негативното въздействие на помощта.
(73)
Комисията заключава, че нотифицираната държавна помощ в полза на NGP и SIMPE във връзка с изпълнението на гореописания план за преструктуриране може да се счете за съвместима с общия пазар,
РЕШИ:
Член 1
Предоставената държавна помощ, която Италия е привела в действие за плана за преструктуриране на NGP/SIMPE, възлизаща на 20,87 милиона евро, е съвместима с общия пазар по смисъла на член 87, параграф 3, буква в) от Договора при условията, установени в член 2.
Член 2
Италия гарантира, че ще бъдат изпълнени следните условия:
а)
SIMPE ще ограничи годишното производство на полиестерен полимер за PET до 110 000 тона, считано от датата на решението на Комисията, одобряващо помощта до 31 декември 2012 г.;
б)
до края на февруари следващата година Италия ще предостави на Комисията информация относно количествата полиестерен полимер, които са произведени и продадени през всяка година от SIMPE, и това ще продължи до 31 декември 2012 г.;
в)
Италия се ангажира да се въздържа от предоставянето на какъвто и да е вид държавна помощ на SIMPE и NGP или всяко друго предприятие или действащо предприятие, контролирани или по друг начин притежавани от същата група, след решението на Комисията за одобрение на помощта до 31 декември 2012 г.
Член 3
Адресат на настоящото решение е Република Италия.
Съставено в Брюксел на 16 юли 2008 година.
ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 16ης Ιουλίου 2008
σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 14/07 (πρώην NN 15/07) που χορήγησε η Ιταλία στην NGP/Simpe
[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2008) 3528]
(Το κείμενο στην ιταλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
(2008/848/ΕΚ)
Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,
Έχοντας υπόψη:
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 88 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,
τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),
Αφού κάλεσε τους ενδιαφερομένους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους (1) σύμφωνα με τα εν λόγω άρθρα και αφού έλαβε υπόψη της τις παρατηρήσεις αυτές,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
1. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
(1)
Στις 14 Ιουλίου 2006 η Ιταλία κοινοποίησε την πρόθεσή της να χορηγήσει ενισχύσεις για την αναδιάρθρωση της NGP SpA (εφεξής «NGP»). Τα ελλείποντα συνημμένα διαβιβάστηκαν με επιστολή της 28ης Ιουλίου 2006. Η Επιτροπή είχε προηγουμένως λάβει τρεις καταγγελίες σύμφωνα με τις οποίες η ενίσχυση που η Ιταλία προτίθετο να χορηγήσει στην NGP θα είχε επιπτώσεις στην αγορά των συνθετικών ινών.
(2)
Η Επιτροπή ζήτησε επιπλέον πληροφορίες στις 22 Αυγούστου 2006, που η Ιταλία διαβίβασε με επιστολή της 14ης Δεκεμβρίου 2006. Η Επιτροπή ζήτησε περαιτέρω στοιχεία στις 12 Φεβρουαρίου 2007, που η Ιταλία διαβίβασε με επιστολή της της 7ης Μαρτίου 2007, που πρωτοκολλήθηκε στις 8 Μαρτίου 2007.
(3)
Η Επιτροπή με επιστολή της της 10ης Μαΐου 2007 ενημέρωσε την Ιταλία για την απόφασή της να κινήσει σχετικά με την εν θέματι ενίσχυση τη διαδικασία του άρθρου 88 παράγραφος 2.
(4)
Η Ιταλία με επιστολή της της 16ης Ιουλίου 2007 υπέβαλε τα σχόλιά της στο πλαίσιο της προαναφερθείσας διαδικασίας. Η Επιτροπή ζήτησε συμπληρωματικές πληροφορίες στις 25 Οκτωβρίου 2007 η δε Ιταλία απάντησε με επιστολή της της 23ης Νοεμβρίου 2007. Στις 13 Δεκεμβρίου 2007 πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση μεταξύ των ιταλικών αρχών και των υπηρεσιών της Επιτροπής. Η Επιτροπή ζήτησε περαιτέρω διευκρινίσεις με επιστολή της της 8ης Φεβρουαρίου 2008, η δε Ιταλία απάντησε με επιστολή της της 25ης Φεβρουαρίου 2008. Η Ιταλία προέβη σε περαιτέρω τελικά σχόλια με ηλεκτρονικό μήνυμα της 22ας Μαΐου 2008.
(5)
Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερομένους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους.
(6)
Η Επιτροπή έλαβε σχετικά παρατηρήσεις από μέρους των ενδιαφερομένων τις οποίες διαβίβασε στην Ιταλία παρέχοντάς της τη δυνατότητα να τις σχολιάσει και έλαβε τα σχετικά σχόλια με επιστολή της 21ης Σεπτεμβρίου 2007.
2. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ
2.1. Ο δικαιούχος
(7)
Η κοινοποίηση αναφέρει ότι ο δικαιούχος της ενίσχυσης είναι η NGP, μία επιχείρηση που βρίσκεται στην Acerra στην Καμπανία. Η NGP ιδρύθηκε τον Φεβρουάριο του 2003 από το διαχωρισμό των δραστηριοτήτων παραγωγής πολυεστερικού πολυμερούς (διαδικασία πολυμερισμού) από τη Montefibre, παραγωγό πολυεστερικών ινών που είναι επίσης εγκατεστημένη στην Acerra. Το πολυμερές πολυεστερικό είναι ένα ενδιάμεσο προϊόν που χρησιμοποιείται, μεταξύ άλλων, για την παραγωγή πολυεστερικών ινών.
(8)
Τα στοιχεία του ενεργητικού της NGP περιελάμβαναν δύο εγκαταστάσεις παραγωγής και έναν θερμοηλεκτρικό σταθμό, ορισμένες δευτερεύουσες εγκαταστάσεις και ένα ερευνητικό κέντρο. Η πρώτη εγκατάσταση παρήγε το ενδιάμεσο τερεφταλικό διμεθύλιο (DMT). Το DMT ήταν η πρώτη ύλη της δεύτερης εγκατάστασης παραγωγής, της εγκατάστασης πολυμερισμού, που παρήγε πήγμα πολυμερούς προς τροφοδότηση των εγκαταστάσεων παραγωγής της Montefibre, ή σε στερεά κατάσταση υπό μορφή σφαιριδίων (chip) για την εξωτερική αγορά.
(9)
Η εγκατάσταση πολυμερισμού λειτουργούσε με τρεις αλυσίδες παραγωγής την CP1, CP2 και CP3, αυτή δε η τελευταία είχε ιδρυθεί το 2003. Η Ιταλία είχε χορηγήσει περιφερειακές ενισχύσεις ύψους 13,7 εκατ. ευρώ για τις επενδύσεις της εγκατάστασης πολυμερισμού CP3. Η ενίσχυση είχε χορηγηθεί βάσει καθεστώτος περιφερειακών ενισχύσεων που είχε εγκριθεί από την Επιτροπή (3).
2.2. Οι οικονομικές δυσκολίες της NGP
(10)
Ήδη από την ίδρυσή της η NGP αντιμετώπισε δυσκολίες για διάφορους λόγους. Το 2003, χρειάστηκε να διακοπεί η παραγωγή λόγω βλάβης στο ψυκτικό σύστημα. Παρότι ο εξοπλισμός που είχε υποστεί βλάβη είχε αντικατασταθεί με άλλον προσωρινό, η εγκατάσταση παραγωγής δεν είχε ανακτήσει πλήρως τη λειτουργία της. Η κατάσταση της NGP επιδεινώθηκε λόγω ισχυρών πιέσεων στις τιμές που είχαν σχέση με τη μείωση της συναλλαγματικής ισοτιμίας του δολαρίου, που κατέστησε πιο ανταγωνιστικούς τους παραγωγούς εκτός ζώνης ευρώ.
(11)
Εξάλλου, το κόστος παραγωγής του DMT ήταν σε μεγάλο βαθμό σταθερό, ανεξάρτητα από τις παραγόμενες ποσότητες. Οι μειωμένες πωλήσεις σφαιριδίων και πήγματος πολυμερούς καθόρισαν ένα πλαίσιο παραγωγής μειωμένων ποσοτήτων των εγκαταστάσεων DMT. Η μείωση αυτή της παραγωγής είχε ωστόσο ως συνέπεια μόνο μια μικρή μείωση του συνολικού κόστους παραγωγής λόγω της μεγάλης αναλογίας σταθερού κόστους. Το κόστος παραγωγής μονάδας, με τη σειρά του, των εγκαταστάσεων DMT αυξήθηκε ως εκ τούτου σημαντικά.
(12)
Η NGP σημείωσε απώλειες ύψους 29,68 εκατ. ευρώ το 2003, το τελευταίο έτος πλήρους παραγωγής, και ζημία 17,87 εκατ. ευρώ το 2004. Το 2005, η επιχείρηση ωστόσο σημείωσε κέρδη 5,27 εκατ. ευρώ, που οφείλονταν κατά πολύ σε έκτακτα έσοδα.
2.3. Το σχέδιο αναδιάρθρωσης
(13)
Τον Ιανουάριο του 2004, το διοικητικό συμβούλιο της επιχείρησης αποφάσισε να αναστείλει την παραγωγική δραστηριότητα και να εφαρμόσει ένα σχέδιο μετατροπής των υφιστάμενων βιομηχανικών εγκαταστάσεων. Στόχος ήταν να αλλάξει η χρησιμοποιούμενη πρώτη ύλη για την εγκατάσταση πολυμερισμού και να αντικατασταθεί το DMT αυτοπαραγωγής με άλλη πρώτη ύλη, το καθαρό τερεφταλικό οξύ (PTA), ώστε να έχει μία πιο ευέλικτη δομή κόστους. Υπολογίστηκε ότι για τη μετάβαση σε άλλη πρώτη ύλη χρειάζονταν ακόμη 22 εκατ. ευρώ. Λόγω ανεπαρκούς χρηματοοικονομικής ικανότητας, η NGP δεν θα ήταν σε θέση να ολοκληρώσει την επένδυση.
(14)
Τον Μάιο του 2004 υπεγράφη μνημόνιο συμφωνίας μεταξύ διαφόρων δημοσίων αρχών, της Montefibre, της NGP και άλλων επιχειρήσεων, με το οποίο όλα τα μέρη συμφώνησαν σχετικά με την ανάγκη διάσωσης και ολοκλήρωσης των επενδύσεων που είχαν ήδη πραγματοποιηθεί για την εγκατάσταση CP3.
(15)
Τον Ιούλιο του 2005, οι εθνικές και περιφερειακές αρχές, η NGP, η Montefibre και η Edison (μια άλλη επιχείρηση με έδρα την Acerra) υπέγραψαν προγραμματική συμφωνία σχετικά με την έδρα της NGP και με άλλες δραστηριότητες στην έδρα της Acerra. Τα κύρια στοιχεία της συμφωνίας αυτής όσον αφορά την NGP ήταν τα ακόλουθα:
(16)
Ίδρυση μιας νέας επιχείρησης, της Simpe SpA, τον Ιούλιο του 2005, με πλειοψηφική συμμετοχή της NGP και μειοψηφική συμμετοχή της Montefibre (19,1 % του εταιρικού κεφαλαίου) και του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης της Ιταλίας (agenzia nazionale Sviluppo Italia) (9,8 % του κεφαλαίου). Η Simpe είχε αναλάβει τις δραστηριότητες πολυμερισμού της NGP (δηλαδή τα πάγια στοιχεία του ενεργητικού και τα συναφή του παθητικού) και μέρος του προσωπικού. Η NGP θα εξακολουθούσε να λειτουργεί μόνο ως πάροχος υπηρεσιών (4).
(17)
Κλείσιμο των εγκαταστάσεων παραγωγής DMT και πραγματοποίηση, από μέρους της νέας επιχείρησης Simpe, των επενδύσεων που προβλέπονταν για την αλυσίδα CP3 με σκοπό την αντικατάσταση του αρχικού DMT αυτοπαραγωγής με νέα πρώτη ύλη, το καθαρό τερεφταλικό οξύ (PTA) που θα αγοραζόταν στο εξωτερικό (5).
(18)
Εφαρμογή από μέρους της Ιταλίας μέτρων χρηματοοικονομικής βοήθειας, συνολικού ύψους 20,87 εκατ. ευρώ, προς στήριξη των επενδύσεων για τη μετάβαση προς τη νέα πρώτη ύλη. Τα μέτρα αυτά περιγράφονται ακολούθως.
2.4. Η χρηματοοικονομική στήριξη
(19)
Το πρώτο μέτρο συνίσταται σε επιδότηση ύψους 10,75 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων 5 εκατ. αναλαμβάνει η περιφέρεια της Καμπανίας και το υπόλοιπο το Υπουργείο Παραγωγικών Δραστηριοτήτων (Ministero delle Attività Produttive). Το μέτρο εφαρμόστηκε στις 18 Μαΐου 2006.
(20)
Το δεύτερο μέτρο συνίσταται σε επιδοτούμενο δάνειο 6,523 εκατ. ευρώ χορηγούμενο από το Υπουργείο Παραγωγικών Δραστηριοτήτων με μειωμένο επιτόκιο, ίσο με το 36 % του επιτοκίου αναφοράς. Το δάνειο χορηγήθηκε στις 18 Μαΐου 2006.
(21)
Το τρίτο μέτρο συνίσταται σε προσωρινή συμμετοχή του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης της Ιταλίας στο εταιρικό κεφάλαιο της Simpe, για ποσό 3,6 εκατ. ευρώ (9,8 % του εταιρικού κεφαλαίου της επιχείρησης). Η συμμετοχή πραγματοποιήθηκε στις 5 Μαΐου 2006. Οι άλλοι δύο μέτοχοι της Simpe, δηλαδή η NGP και η Montefibre, είχαν αναλάβει την υποχρέωση να αγοράσουν τα τμήματα συμμετοχής του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης εντός χρονικής περιόδου από τρία έως πέντε έτη σε τιμή ίση με την ονομαστική αξία συν τους ετήσιους τόκους βάσει του επίσημου επιτοκίου αναφοράς για πράξεις μέσο-μακροπρόθεσμες, προσαυξημένου κατά τουλάχιστον 2 εκατοστιαίες μονάδες.
(22)
Και τα τρία μέτρα χορηγήθηκαν στη Simpe.
2.5. Νέες εξελίξεις
(23)
Τον Φεβρουάριο του 2007 η ισπανική πολυεθνική του χημικού τομέα La Seda de Barcelona αγόρασε το συμμετοχικό μερίδιο της Montefibre στη Simpe και επένδυσε στην επιχείρηση επιπλέον κεφάλαιο 20,7 εκατ. ευρώ, καθιστάμενη έτσι πλειοψηφικός μέτοχος με το 50,1 %. Οι άλλοι μέτοχοι της Simpe είναι η NGP με 43,6 % και ο εθνικός οργανισμός ανάπτυξης της Ιταλίας με 6,3 %.
(24)
Η αγορά της Simpe από μέρους της La Seda de Barcelona είχε ως συνέπεια αλλαγές στο αρχικό σχέδιο αναδιάρθρωσης. Αν ουσιαστικά σύμφωνα με το σχέδιο που είχε συμφωνηθεί τον Ιούλιο 2005 (βλέπε ανωτέρω), η Simpe είχε συνεχίσει την ίδια γραμμή δραστηριότητας της NGP, δηλαδή κυρίως την παραγωγή πολυμερών για κλωστοϋφαντουργικές εφαρμογές, σήμερα το σχέδιο είναι η συγκέντρωση της παραγωγής κυρίως στον τομέα των πολυμερών για την αγορά του PET (τερεφταλικού πολυαιθυλενίου), μιας πλαστικής ύλης της οποίας η La Seda de Barcelona είναι ένας από τους κυριότερους παραγωγούς στην ΕΕ.
3. ΛΟΓΟΙ ΚΙΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΗΜΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ
3.1. Ενισχύσεις αναδιάρθρωσης
(25)
Η Ιταλία κοινοποίησε τις ενισχύσεις βάσει των κοινοτικών κατευθυντηρίων γραμμών όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων (6). Στην απόφαση κίνησης της επίσημης διαδικασίας έρευνας βάσει του άρθρου 88 παράγραφος 2 της συνθήκης, η Επιτροπή ανέφερε ότι είχε αμφιβολίες για το κατά πόσον πληρούνταν οι όροι των εν λόγω κατευθυντηρίων γραμμών.
(26)
Η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες όσον αφορά τον πραγματικό δικαιούχο των ενισχύσεων και την επιλεξιμότητά τους. Η Ιταλία είχε κοινοποιήσει την NGP ως δικαιούχο των ενισχύσεων. Και τα τρία μέτρα, ωστόσο, εφαρμόστηκαν στη Simpe, μία πρόσφατα συσταθείσα επιχείρηση η οποία εκ του γεγονότος αυτού δεν δικαιούται ενισχύσεων αναδιάρθρωσης (σημείο 12 των κατευθυντηρίων γραμμών όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων). Η Επιτροπή εξέφρασε ωστόσο αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η NGP και η Simpe, ως όμιλος, μπορούσαν να τύχουν ενισχύσεων. Η Simpe συστάθηκε από την NGP στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης των εγκαταστάσεων πολυμερισμού για την οποία είχε χορηγηθεί η εν λόγω ενίσχυση. Από την άλλη πλευρά, η NGP δεν ήταν μία πρόσφατα συσταθείσα επιχείρηση κατά την έννοια των κατευθυντηρίων γραμμών όσον αφορά τη διάσωση και την αναδιάρθρωση και ήταν εξάλλου προβληματική επιχείρηση και ως εκ τούτου επιλέξιμη για ενισχύσεις αναδιάρθρωσης.
(27)
Ωστόσο, ακόμη και στην περίπτωση που η NGP και η Simpe θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως ενιαίος όμιλος επιλέξιμος για ενισχύσεις, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες για το κατά πόσον θα πληρούνταν τα υπόλοιπα κριτήρια που ορίζονται στις κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων. Ειδικότερα, η Ιταλία δεν υπέβαλε σχέδια αναδιάρθρωσης που να πληρούν όλα τα κριτήρια του τμήματος 3.2.2 των εν λόγω κατευθυντηρίων γραμμών, ούτε για τη Simpe ούτε για την NGP. Όσον αφορά τη Simpe, το σχέδιο επιχείρησης που υπέβαλε η Ιταλία δεν περιελάμβανε λεπτομερή μελέτη αγοράς ούτε ανάλυση των ειδικών πλεονεκτημάτων και μειονεκτημάτων της επιχείρησης. Η Επιτροπή παρατήρησε ωστόσο ότι η Simpe εκχωρήθηκε εντωμεταξύ σε άλλη επιχείρηση, και στο στάδιο αυτό δεν μπορούσε να αξιολογήσει τις συνέπειες της εν λόγω πράξης. Όσον αφορά την NGP, η Ιταλία δεν είχε παράσχει κανένα στοιχείο σχετικά με το κόστος των μέτρων της προβλεπόμενης αναδιάρθρωσης ούτε και της ακριβούς χρηματοδότησής τους. Βάσει των διαθέσιμων πληροφοριών η Επιτροπή αμφέβαλε για το κατά πόσο πληρούνταν οι όροι αποκατάστασης της αποδοτικότητας.
(28)
Η Ιταλία δεν είχε παρουσιάσει αντισταθμιστικά μέτρα ούτε όσον αφορά τη Simpe ούτε όσον αφορά την NGP, πράγμα που έκανε την Επιτροπή να αμφιβάλει για το κατά πόσον τηρείτο ο όρος της πρόληψης αθέμιτων στρεβλώσεων του ανταγωνισμού. Κατ’ αναλογία, η Επιτροπή δεν διέθετε καμία πληροφορία σχετικά με το συνολικό κόστος της αναδιάρθρωσης και τη συνεισφορά του δικαιούχου, που απαιτούνταν για να καθοριστεί το κατά πόσον η ενίσχυση περιοριζόταν στο ελάχιστο σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων.
(29)
Τέλος, η Ιταλία είχε καταρχάς κοινοποιήσει ως ενίσχυση την εισφορά κεφαλαίου από μέρους του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης της Ιταλίας, αλλά κατόπιν είχε δηλώσει ότι ήταν συμβιβάσιμο με την αγορά και δεν αποτελούσε ενίσχυση. Η Επιτροπή είχε ωστόσο αμφιβολίες για το εν λόγω επιχείρημα.
3.2. Κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα
(30)
Η Επιτροπή αξιολόγησε επίσης το συμβιβάσιμο της ενίσχυσης βάσει των κατευθυντηρίων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα (7). Η Simpe εδρεύει σε μια περιφέρεια επιλέξιμη για περιφερειακές ενισχύσεις βάσει του άρθρου 87 παράγραφος 3 στοιχείο α) της συνθήκης, στην οποία η μέγιστη ένταση για τις περιφερειακές ενισχύσεις ανέρχεται σε 35 % ΚΙΕ (καθαρό ισοδύναμο επιχορήγησης) των επιλέξιμων επενδύσεων. Τα εν λόγω μέτρα είχαν ως στόχο να παράσχουν τη δυνατότητα στη Simpe να πραγματοποιήσει επενδυτικά σχέδια στην αλυσίδα CP3. Η Επιτροπή δεν διέθετε ωστόσο στοιχεία που να της επιτρέπουν να αξιολογήσει κατά πόσον οι δαπάνες που αφορούσαν επενδύσεις στην αλυσίδα CP3 μπορούσαν να θεωρηθούν επιλέξιμες για περιφερειακές επενδυτικές ενισχύσεις και αν θα τηρείτο η μέγιστη ένταση του 35 % για τις περιφερειακές ενισχύσεις.
4. ΣΧΟΛΙΑ ΤΗΣ ΙΤΑΛΙΑΣ
(31)
Όσον αφορά τα μέτρα ενίσχυσης, η Ιταλία αντέταξε ότι η προσωρινή συμμετοχή του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης της Ιταλίας στο κεφάλαιο της Simpe δεν αποτελούσε κρατική ενίσχυση δεδομένου ότι ήταν σύμφωνο με την αρχή του ιδιώτη επενδυτή. Η Ιταλία δήλωσε ότι οι άλλοι δύο μέτοχοι της Simpe (η NGP και η La Seda de Barcelona) δεσμεύτηκαν να αγοράσουν τα συμμετοχικά μερίδια του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης της Ιταλίας εντός τριών έως πέντε ετών σε τιμή ίση με την ονομαστική αξία συν τους ετήσιους τόκους βάσει του επίσημου επιτοκίου αναφοράς για τις μεσομακροπρόθεσμες πράξεις προσαυξημένο κατά τουλάχιστον 2 ποσοστιαίες μονάδες. Εξάλλου, η εν λόγω δέσμευση καλύπτεται από εγγύηση που παρέσχε η NGP επί των ακινήτων περιουσιακών της στοιχείων. Σύμφωνα με την Ιταλία οποιοσδήποτε ιδιώτης επενδυτής θα είχε πραγματοποιήσει μια ανάλογη επένδυση, με τις συγκεκριμένες εγγυήσεις απόδοσης του κεφαλαίου.
(32)
Η Ιταλία δήλωσε εξάλλου ότι τα άλλα δύο μέτρα χορηγήθηκαν στη Simpe βάσει του καθεστώτος ενισχύσεων που προβλέπει ο ιταλικός νόμος αριθ. 181/89, που είχε εγκριθεί από την Επιτροπή (N 214/2003) (8), και ότι τόσο στις επιλέξιμες δαπάνες όσο και στην ένταση της ενίσχυσης τηρούνταν οι όροι που ορίζει το εν λόγω καθεστώς, δηλαδή μέγιστη ένταση της περιφερειακής ενίσχυσης 35 % (ΚΙΕ). Η Ιταλία προβάλλει το επιχείρημα ότι ακόμα και αν κοινοποίησε την ενίσχυση ως ενίσχυση αναδιάρθρωσης της NGP, θεώρησε ότι αυτή θα μπορούσε να θεωρηθεί ως περιφερειακή ενίσχυση στη Simpe στο πλαίσιο του εν λόγω καθεστώτος.
(33)
Η Ιταλία δήλωσε ότι σε περίπτωση που η Επιτροπή δεν θα συμφωνούσε για την ένταξη της ενίσχυσης στο καθεστώς N 214/2003, θα έπρεπε, εναλλακτικά, να θεωρήσει την ενίσχυση συμβιβάσιμη ως ενίσχυση αναδιάρθρωσης.
(34)
Η Ιταλία υποστηρίζει ότι ο δικαιούχος της ενίσχυσης είναι η NGP, που μπορεί να θεωρηθεί προβληματική επιχείρηση.
(35)
Η Ιταλία υπέβαλε επίσης ένα τροποποιημένο σχέδιο τόσο για την NGP όσο και για τη Simpe, λαμβάνοντας υπόψη τη νέα στρατηγική της La Seda de Barcelona.
(36)
Όπως εξηγείται ανωτέρω, βάσει του εν λόγω σχεδίου, η Simpe θα παράγει κυρίως πολυμερές πολυεστέρα της αλυσίδας CP3 για την αγορά του PET. Η Ιταλία υπέβαλε μελέτη αγοράς στην οποία αποδεικνύεται πώς η αγορά πλαστικών υλών συσκευασίας παρουσιάζει σταθερή εξέλιξη, με αύξηση της ζήτησης κατά 7 % ετησίως (9). Εξάλλου, η Simpe θα συνεχίσει να παράγει πολυμερές πολυεστέρα των αλυσίδων CP1 και CP2 για να προμηθεύει την Fidion μια επιχείρηση στην οποία η Montefibre έχει μεταφέρει την παραγωγή ινών πολυεστέρα.
(37)
Η NGP θα παραμείνει σε δραστηριότητα ως προμηθευτής utilities και άλλων υπηρεσιών, π.χ., για έρευνα, εργαστήρια και επεξεργασία χρησιμοποιημένων υδάτων για τις βιομηχανικές επιχειρήσεις της Acerra, αλλά θα εγκαταλείψει όλες τις δραστηριότητες βιομηχανικής παραγωγής. Η επιχείρηση θα κρατήσει 54 από τους 270 αρχικά εργαζόμενους και 76 θα μετατεθούν στη Simpe.
(38)
Το νέο σχέδιο αναδιάρθρωσης προβλέπει επενδύσεις της NGP ύψους 8,5 εκατ. ευρώ για εκσυγχρονισμό των υποδομών των utilities. Όσον αφορά τη Simpe, η επιχείρηση θα προβεί σε επενδύσεις ύψους 40,4 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων 22 εκατ. για τη μετάβαση προς τη νέα πρώτη ύλη (PTA) της αλυσίδας CP3 όπως προβλέπεται στο αρχικό σχέδιο και το υπόλοιπο για την αναδιάρθρωση της νέας διαδικασίας μεταπολυμερισμού που απαιτείται για τη συμπλήρωση του κύκλου παραγωγής του PET και για την αναπροσαρμογή των αλυσίδων CP1 και CP2 και στη χρήση του PTA.
(39)
Η Ιταλία παρέσχε έναν πίνακα με λεπτομερή ανάλυση των δαπανών αναδιάρθρωσης και των πηγών χρηματοδότησης τόσο για την NGP όσο και για τη Simpe. Βάσει του πίνακα αυτού οι συνολικές δαπάνες αναδιάρθρωσης ανέρχονται σε 103,5 εκατ. ευρώ.
(40)
Το νέο σχέδιο παρουσιάζει προβλέψεις -αισιόδοξες, μετριοπαθείς και απαισιόδοξες- για την NGP και τη Simpe. Η NGP θα καταστεί αποδοτική -ακόμα και σύμφωνα με τις απαισιόδοξες προβλέψεις- ήδη το 2009. Όσον αφορά τη Simpe, σύμφωνα με τις απαισιόδοξες προβλέψεις τα αποτελέσματα θα είναι θετικά μόνο το 2011, σύμφωνα με τις μετριοπαθείς προβλέψεις το 2010 και σύμφωνα με τις αισιόδοξες ήδη το 2009.
5. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ
(41)
Η NGP υποστηρίζει τα σχόλια που διατύπωσε η Ιταλία. Η διεθνής επιτροπή τεχνητής μετάξης και συνθετικών ινών (CIRFS) ένας από τους πρώτους καταγγέλλοντες, και εκπρόσωπος της βιομηχανίας συνθετικών ινών, παρατήρησε ότι αν η ενίσχυση προορίζεται κυρίως για την αγορά του PET, δεν παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον τομέα της παραγωγής συνθετικών ινών.
6. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
6.1. Κρατική ενίσχυση βάσει του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ
(42)
Βάσει του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ είναι ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές, ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οιαδήποτε μορφή από τα κράτη με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής. Σύμφωνα με την πάγια κοινοτική νομολογία, το κριτήριο σχετικά με τις ενισχύσεις που επηρεάζουν τις συναλλαγές συντρέχει εάν η δικαιούχος επιχείρηση ασκεί οικονομική δραστηριότητα που περιλαμβάνει εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών.
(43)
Το Υπουργείο Παραγωγικών Δραστηριοτήτων και η Περιφέρεια της Καμπανίας, δύο δημόσιες αρχές, είναι οι πάροχοι της επιδότησης και του δανείου στη Simpe. Τα μέτρα ως εκ τούτου χρηματοδοτούνται από κρατικούς πόρους και βάσει κρατικής απόφασης. Η επιδότηση παρέχει πλεονέκτημα στην επιχείρηση όπως και το δάνειο που χορηγείται με επιτόκιο χαμηλότερο από το επιτόκιο αναφοράς για τις μη προβληματικές επιχειρήσεις, πράγμα που κανένας επενδυτής στην ελεύθερη αγορά δεν θα είχε χορηγήσει υπό αυτούς τους όρους.
(44)
Όσον αφορά την εισφορά κεφαλαίου που παρέσχε στη Simpe ο εθνικός οργανισμός ανάπτυξης, η Ιταλία κοινοποίησε σε ένα πρώτο στάδιο το μέτρο ως κρατική ενίσχυση, αλλά δήλωσε κατόπιν ότι δεν επρόκειτο για ενίσχυση δεδομένου ότι αυτή ήταν σύμφωνη με την αρχή του επενδυτή στην ελεύθερη αγορά και δεν παρείχε κανένα πλεονέκτημα στην επιχείρηση.
(45)
Ωστόσο, αντίθετα με όσα υποστηρίζουν οι ιταλικές αρχές, η Επιτροπή θεωρεί ότι η προσωρινή παρέμβαση στο κεφάλαιο της Simpe από μέρους του εθνικού οργανισμούανάπτυξης αποτελεί ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης. Ο εθνικός οργανισμός ανάπτυξης είναι ένας δημόσιος οργανισμός και ως εκ τούτου οι εισφορές κεφαλαίου καταλογίζονται στο κράτος και αποτελούν κρατικές ενισχύσεις, εκτός εάν βεβαιωθεί ότι ο εθνικός οργανισμός ανάπτυξης έχει ενεργήσει ως ιδιώτης επενδυτής στην ελεύθερη αγορά.
(46)
Όσον αφορά το θέμα αυτό η Επιτροπή παρατηρεί ότι η συμμετοχή του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης στο κεφάλαιο της Simpe αποτελούσε τμήμα του σχεδίου αναδιάρθρωσης της NGP. Δεδομένου ότι η NGP ήταν προβληματική επιχείρηση και η Simpe είχε συσταθεί μόνο με σκοπό την αναδιάρθρωση της NGP, μπορεί να θεωρηθεί ότι ο εθνικός οργανισμός ανάπτυξης είχε αποφασίσει να αγοράσει τα συμμετοχικά μερίδια σε προβληματική επιχείρηση. Εξάλλου, η εισφορά κεφαλαίου από μέρους του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης συνδυαζόταν, ως τμήμα της ιδίας πράξης, με την εφαρμογή άλλων δύο μέτρων που θεωρούνται κρατικές ενισχύσεις βάσει του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης, δηλαδή μία άμεση επιχορήγηση από μέρους της περιφέρειας της Καμπανίας και του Υπουργείου Παραγωγικών Δραστηριοτήτων, και ενός επιδοτούμενου δανείου που είχε χορηγήσει το Υπουργείο Παραγωγικών Δραστηριοτήτων.
(47)
Σε προηγούμενες αποφάσεις (10) η Επιτροπή είχε θεωρήσει ότι η αρχή του ιδιώτη επενδυτή τηρείτο στην περίπτωση κατά την οποία η εισφορά δημοσίου κεφαλαίου προοριζόταν για μη προβληματική επιχείρηση. Η αρχή του ιδιώτη επενδυτή μπορεί να πληρούται ακόμα και αν η επιχείρηση είναι προβληματική: ωστόσο, στην περίπτωση αυτή, η εισφορά κεφαλαίου από μέρους του κράτους πρέπει να πραγματοποιηθεί υπό όρους ανάλογους με εκείνους που θα έθετε ένας ιδιώτης επενδυτής σε μία επιχείρηση τόσο υψηλού κινδύνου -δηλαδή με επιτόκιο πολύ υψηλότερο από εκείνο που θα εφήρμοζε σε υγιείς επιχειρήσεις, και με σαφή προοπτική αποκατάστασης της αποδοτικότητας.
(48)
Οι ιταλικές αρχές δεν απέδειξαν ότι ο ιδιώτης επενδυτής θα ήταν διατεθειμένος να αγοράσει συμμετοχικά μερίδια υπό τους ίδιους όρους. Ουσιαστικά, δεν αποδεικνύεται ότι η απόδοση του κεφαλαίου υπό τους όρους που καθορίζει ο εθνικός οργανισμός ανάπτυξης (δηλαδή τουλάχιστον 2 ποσοστιαίες μονάδες επιπλέον σε σχέση με το ποσοστό αναφοράς) είναι επαρκής για να κινήσει το ενδιαφέρον ενός ιδιώτη επενδυτή αν ληφθεί υπόψη ότι η NGP είχε παύσει τη δραστηριότητά της και ότι δεν υπήρχε καμία βεβαιότητα (πέραν του γεγονότος ότι η επένδυση στηριζόταν από την κρατική ενίσχυση) αποκατάστασης της αποδοτικότητάς της. Σχετικά με το θέμα αυτό, παρατηρείται επίσης ότι η La Seda de Barcelona αγόρασε τη συμμετοχή της Simpe μόνο εννέα μήνες μετά την παρέμβαση του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης, και αφού προηγουμένως είχαν χορηγηθεί τα άλλα είδη ενισχύσεων.
(49)
Η Επιτροπή συνάγει ως εκ τούτου ότι η εισφορά κεφαλαίου από μέρους του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης παρέσχε πλεονέκτημα στην επιχείρηση.
(50)
Η NGP και η διάδοχός της Simpe παράγουν πολυμερή πολυεστέρα. Δεδομένου ότι το προϊόν αυτό αποτελεί ευρέως αντικείμενο εμπορίας σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, το μέτρο απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό και να έχει επιπτώσεις στις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. Η Επιτροπή συνάγει ως εκ τούτου ότι η επιχορήγηση, το δάνειο και η εισφορά κεφαλαίου από μέρους του εθνικού οργανισμού ανάπτυξης συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ, το δε συμβιβάσιμό τους θα πρέπει κατά συνέπεια να αξιολογηθεί.
6.2. Νομική βάση
(51)
Η Επιτροπή στην απόφασή της να κινήσει την επίσημη διαδικασία έρευνας εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το συμβιβάσιμο της ενίσχυσης με τις κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων και με τις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα.
(52)
Βάσει των σχολίων που υπέβαλε η Ιταλία, η Επιτροπή παρατηρεί ωστόσο ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση φαίνεται να υπάρχουν όλα τα στοιχεία που αφορούν σχέδιο αναδιάρθρωσης. Την εποχή κατά την οποία χορηγήθηκαν οι ενισχύσεις, η NGP ήταν προβληματική επιχείρηση. Οι ενισχύσεις είχαν χορηγηθεί για την αποκατάσταση της αποδοτικότητας της επιχείρησης, βάσει ενός σχεδίου αναδιάρθρωσης που οι ιταλικές αρχές είχαν αναλάβει να υλοποιήσουν (βλέπε όρους της προγραμματικής συμφωνίας, αιτιολογική σκέψη 15 ανωτέρω). Εξάλλου, ακόμα και αν σύμφωνα με τις ιταλικές αρχές η ενίσχυση είχε χορηγηθεί στη Simpe (και όχι στην NGP), η Simpe είχε συσταθεί μόνο με σκοπό την αναδιάρθρωση της NGP και αποτελεί ως εκ τούτου τμήμα του σχεδίου αναδιάρθρωσης. Τελικά, τόσο η NGP όσο και η Simpe τυγχάνουν ενισχύσεων.
(53)
Η Επιτροπή παρατηρεί επίσης ότι, δεδομένων των ενδεχόμενων στρεβλωτικών επιπτώσεων στον ανταγωνισμό που ενέχουν οι ενισχύσεις αναδιάρθρωσης προβληματικών επιχειρήσεων, οι κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων περιλαμβάνουν ειδικά κριτήρια που έχουν ως στόχο να εξασφαλίσουν ότι η χορήγηση της ενίσχυσης θα περιοριστεί στο ελάχιστο απαραίτητο για την αποκατάσταση της αποδοτικότητας της επιχείρησης, ελαχιστοποιώντας τις στρεβλώσεις του ανταγωνισμού χάρη στην υποχρέωση που επιβάλλεται στον δικαιούχο να λάβει αντισταθμιστικά μέτρα. Τα κριτήρια αυτά θα μπορούσαν να παρακαμφθούν εάν τα μέτρα αντίθετα αξιολογούνταν κατά την έννοια των κατευθυντηρίων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα, που εν πάση περιπτώσει δεν μπορούν να εφαρμοστούν στις προβληματικές επιχειρήσεις (11).
(54)
Για τους προαναφερθέντες λόγους, η Επιτροπή συνάγει ότι το συμβιβάσιμο της ενίσχυσης πρέπει να αξιολογηθεί κατά την έννοια των κοινοτικών κατευθυντηρίων γραμμών όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων (εφεξής «κατευθυντήριες γραμμές»).
6.3. Επιλεξιμότητα της επιχείρησης
(55)
Σύμφωνα με το τμήμα 2.1 των κατευθυντηρίων γραμμών, η Επιτροπή θεωρεί ότι μία επιχείρηση είναι προβληματική όταν δεν είναι σε θέση, με ίδιους πόρους ή με πόρους που μπορεί να λάβει από τους ιδιοκτήτες/μετόχους ή από πιστωτές, να περιορίσει ζημίες οι οποίες, απουσία εξωτερικής παρέμβασης των δημοσίων αρχών, θα την οδηγούσαν προς μία σχεδόν βέβαιη οικονομική κατάρρευση, βραχυπρόθεσμα ή μεσοπρόθεσμα. Τα χαρακτηριστικά μιας προβληματικής επιχείρησης είναι το αυξανόμενο επίπεδο ζημίας, η μείωση του κύκλου εργασιών, η αύξηση των αποθεμάτων, το πλεόνασμα ικανότητας, η μείωση των ταμειακών ρευστών, η αύξηση της χρέωσης και των επιβαρύνσεων λόγω τόκων, καθώς και η μείωση ή ο μηδενισμός της καθαρής αξίας των δραστηριοτήτων. Στις πιο σοβαρές περιπτώσεις η επιχείρηση μπορεί να είναι ήδη αφερέγγυα ή να αποτελέσει αντικείμενο συλλογικής πτωχευτικής διαδικασίας.
(56)
Μία νεοσυσταθείσα επιχείρηση δεν μπορεί να τύχει ενισχύσεων διάσωσης και αναδιάρθρωσης, ακόμη και στην περίπτωση που η χρηματοοικονομική της κατάσταση είναι επισφαλής. Κατ’ αρχάς, μία επιχείρηση θεωρείται νεοσυσταθείσα κατά τα πρώτα τρία χρόνια της έναρξης δραστηριότητας στον σχετικό τομέα.
(57)
Από την άλλη πλευρά, το σημείο 13 των κατευθυντηρίων γραμμών ορίζει ότι «όταν μια προβληματική εταιρεία συστήνει μια θυγατρική, η θυγατρική αυτή μαζί με την προβληματική εταιρεία που την ελέγχει θα θεωρούνται όμιλος και μπορούν να λαμβάνουν ενισχύσεις σύμφωνα με τους όρους που προβλέπονται στο παρόν σημείο».
(58)
Στην απόφαση κίνησης της επίσημης διαδικασίας έρευνας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες για το κατά πόσον η NGP θα μπορούσε να είναι ο δικαιούχος των ενισχύσεων, δεδομένου ότι οι ενισχύσεις είχαν χορηγηθεί στη Simpe. Εξάλλου η Simpe, ως νεοσυσταθείσα επιχείρηση δεν μπορούσε να τύχει ενισχύσεων αναδιάρθρωσης κατά την έννοια του προαναφερθέντος τμήματος 2.1. Η Επιτροπή ωστόσο, εξέτασε αν οι δύο επιχειρήσεις μαζί μπορούσαν να θεωρηθούν ως όμιλος και ως εκ τούτου να είναι επιλέξιμες για ενισχύσεις.
(59)
Η Simpe ιδρύθηκε από την NGP στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης των εγκαταστάσεων πολυμερισμού, για την οποία έχουν εγκριθεί τα συγκεκριμένα μέτρα ενίσχυσης, και προέρχεται ως εκ τούτου από την NGP. Από την άλλη πλευρά, η NGP ιδρύθηκε τον Φεβρουάριο του 2003 και άρχισε δραστηριότητες τον Μάρτιο του 2003, δηλαδή περισσότερα από τρία χρόνια πριν από την έγκριση του μέτρου ενίσχυσης, τον Μάιο 2006. Δεν αποτελούσε εκ τούτου νεοϊδρυθείσα επιχείρηση κατά την έννοια των κοινοτικών κατευθυντηρίων γραμμών. Εξάλλου, η NGP παρουσιάζει στοιχεία που χαρακτηρίζουν μια προβληματική επιχείρηση: σημείωσε ζημίες 29,68 εκατ. ευρώ το 2003, τελευταίο έτος πλήρους παραγωγής, και ζημίες 17,87 εκατ. ευρώ το 2004. Το 2005 όμως η επιχείρηση σημείωσε κέρδη 5,27 εκατ. ευρώ, που οφείλονταν κατά πολύ σε έκτακτα έσοδα.
(60)
Η NGP ήταν εξάλλου ο μέτοχος πλειοψηφίας της Simpe κατά τη στιγμή της χορήγησης της ενίσχυσης. Η Επιτροπή συνάγει ως εκ τούτου ότι η NGP και η Simpe μπορούν να θεωρηθούν ως όμιλος επιλέξιμος για ενισχύσεις κατά την έννοια των κατευθυντηρίων γραμμών.
6.4. Αποκατάσταση της αποδοτικότητας
(61)
Η χορήγηση ενίσχυσης υπόκειται στην υλοποίηση ενός σχεδίου αναδιάρθρωσης, η διάρκεια του οποίου πρέπει να είναι όσο το δυνατόν πιο περιορισμένη. Πρέπει να παρέχει τη δυνατότητα αποκατάστασης της αποτελεσματικότητας της επιχείρησης μακροπρόθεσμα εντός λογικού χρονικού διαστήματος και βάσει ρεαλιστικών υποθέσεων όσον αφορά τις μελλοντικές συνθήκες λειτουργίας. Μεταξύ άλλων, το σχέδιο αναδιάρθρωσης πρέπει να περιλαμβάνει μελέτη αγοράς, η δε βελτίωση της αποδοτικότητας πρέπει να αποτελεί κυρίως αποτέλεσμα εσωτερικών μέτρων εξυγίανσης που αυτό περιλαμβάνει (σημείο 35 των κατευθυντηρίων γραμμών).
(62)
Η Επιτροπή κρίνει ότι το αναθεωρηθέν σχέδιο αναδιάρθρωσης, που αντικατοπτρίζει τις αλλαγές που επέβαλε η La Seda de Barcelona, πληροί τις απαιτήσεις των κατευθυντηρίων γραμμών. Η Ιταλία παρέσχε ανάλυση αγοράς, που δείχνει ότι η αγορά του πολυμερούς για PET βρίσκεται σε πλήρη αύξηση. Η αναδιάρθρωση προβλέπει κατάλληλα εσωτερικά μέτρα εξυγίανσης προς αντιμετώπιση των προβλημάτων του παρελθόντος (μετάβαση σε νέα πρώτη ύλη), σε συνδυασμό με νέες σημαντικές επενδύσεις από μέρους του νέου ιδιοκτήτη της La Seda de Barcelona, που επιτρέπουν στη Simpe να λειτουργήσει στην αγορά του πολυμερούς για PET συνεχίζοντας ταυτόχρονα να προμηθεύει τη Fidion με πήγμα πολυμερούς για κλωστοϋφαντουργικές εφαρμογές. Εξάλλου, η Ιταλία παρουσίασε αισιόδοξες, απαισιόδοξες και μετριοπαθείς προβλέψεις βάσει των αλλαγών του όγκου παραγωγής, που δείχνουν ότι η αποκατάσταση της αποδοτικότητας της NGP και της Simpe προβλέπεται εντός λογικού χρονικού διαστήματος. Η Επιτροπή θεωρεί ως εκ τούτου ότι οι όροι όσον αφορά την αποκατάσταση της αποδοτικότητας πληρούνται.
6.5. Ενίσχυση περιοριζόμενη στο ελάχιστο: πραγματική εισφορά, χωρίς στοιχεία ενίσχυσης
(63)
Το ποσό της ενίσχυσης πρέπει να περιοριστεί στο ελάχιστο απαραίτητο για την αναδιάρθρωση, σε συνάρτηση με τα χρηματοοικονομικά διαθέσιμα της επιχείρησης και των μετόχων της. Εξάλλου, οι δικαιούχοι πρέπει να συμβάλλουν σημαντικά στις δαπάνες αναδιάρθρωσης, είτε με ίδιους πόρους είτε καταφεύγοντας σε εξωτερική χρηματοδότηση βάσει των όρων της αγοράς. Στην περίπτωση μεγάλων επιχειρήσεων, κατά κανόνα, η Επιτροπή θεωρεί κατάλληλες τις συνεισφορές ύψους τουλάχιστον 50 %.
(64)
Βάσει των πληροφοριών που παρέχει η Ιταλία, σχεδόν το 80 % των δαπανών αναδιάρθρωσης χρηματοδοτούνται με ίδιους πόρους του ομίλου: έτσι πληρούνται οι όροι του σημείου 44 των κατευθυντηρίων γραμμών.
6.6. Πρόληψη αθέμιτων στρεβλώσεων του ανταγωνισμού λόγω της ενίσχυσης
(65)
Πρέπει να ληφθούν αντισταθμιστικά μέτρα ώστε να ελαχιστοποιηθούν όσο το δυνατόν περισσότερο οι επιπτώσεις στους όρους των συναλλαγών, κατά τρόπο που να υπερισχύουν οι θετικές συνέπειες. Σε αντίθετη περίπτωση, οι ενισχύσεις θα θεωρηθούν «αντίθετες προς το κοινό συμφέρον» και ως εκ τούτου ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά (σημείο 38 των κατευθυντηρίων γραμμών).
(66)
Η Ιταλία προτείνει τα ακόλουθα αντισταθμιστικά μέτρα:
-
Η Simpe θα περιορίσει την ετήσια παραγωγή πολυμερούς πολυεστέρα για την αγορά του PET σε 110 000 τόνους από την ημερομηνία της απόφασης της Επιτροπής που επιτρέπει τη χορήγηση της ενίσχυσης έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012.
-
Η Ιταλία θα χορηγήσει στην Επιτροπή στοιχεία σχετικά με τις ετήσιες ποσότητες πολυμερούς πολυεστέρα που παράγει και πωλεί η Simpe έως το τέλος Φεβρουαρίου του επόμενου έτους, και έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012.
-
Η Ιταλία εξάλλου αναλαμβάνει την υποχρέωση να μην χορηγήσει κανενός είδους κρατική ενίσχυση στη Simpe και στην NPG ούτε σε οποιαδήποτε άλλη επιχείρηση ή δραστηριότητα που έχει ξεκινήσει, ελέγχεται ή ανήκει στον ίδιο όμιλο, μετά την απόφαση της Επιτροπής που επιτρέπει τη χορήγηση της ενίσχυσης και έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012.
(67)
Η Ιταλία εξήγησε ότι το σχέδιο αναδιάρθρωσης προβλέπει ότι η NGP (ή η διάδοχος Simpe) εγκαταλείπουν εξ ολοκλήρου την αγορά του πολυμερούς πολυεστέρα σε σφαιρίδια, που προορίζεται για κλωστοϋφαντουργικές εφαρμογές και ειδικού πολυμερούς, εγκαταλείποντας έτσι το 20 % της εν λόγω αγοράς. Η Simpe από την πλευρά της υπολογίζει να επιτύχει ένα μερίδιο του 4 % της αγοράς PET της ΕΕ.
(68)
Το σημείο 40 των κατευθυντηρίων γραμμών ορίζει ότι «τα μέτρα πρέπει να είναι ανάλογα με τις στρεβλωτικές επιπτώσεις που έχει η ενίσχυση και ιδίως, […] με το σχετικό βάρος της επιχείρησης στην αγορά ή τις αγορές της. Πρέπει ιδιαίτερα να αφορούν την αγορά ή τις αγορές όπου η επιχείρηση θα κατέχει σημαντική θέση μετά την αναδιάρθρωση.».
(69)
Η Επιτροπή παρατηρεί σχετικά ότι η κύρια αγορά της Simpe είναι εκείνη του πολυεστέρα για PET. Εξάλλου, η La Seda de Barcelona, που είναι ο μέτοχος πλειοψηφίας της Simpe, είναι ένας από τους κυριότερους ευρωπαίους παραγωγούς πολυμερούς πολυεστέρα για την αγορά του PET. Η ενίσχυση είναι ως εκ τούτου τέτοιας φύσης που να δημιουργεί σημαντική στρέβλωση του ανταγωνισμού στην αγορά αυτή. Για τον λόγο αυτό το μέγιστο όριο παραγωγής των 110 000 τόνων αντιπροσωπεύει ουσιαστικό περιορισμό της παρουσίας της στην αγορά, έναντι της πραγματικής δυνατότητας παραγωγής πολυεστέρα για PET της Simpe, που ανέρχεται σε 160 000 τόνους ετησίως. Εξίσου σημαντικό, αν θεωρηθεί ότι η αγορά του PET βρίσκεται σε άνοδο, είναι το γεγονός ότι ο περιορισμός αυτός της παραγωγής θα ισχύει έως το 2012. Σύμφωνα με την ανάλυση της αγοράς που υπέβαλε η Ιταλία η αύξηση της ζήτησης του προϊόντος αυτού το 2004 ήταν 6,9 %, και προβλέπεται ότι η τάση αυτή θα συνεχιστεί κατά τα επόμενα έτη.
(70)
Όσον αφορά την παραγωγή πήγματος πολυμερούς πολυεστέρα, που θα συνεχίσει στις αλυσίδες CP1 και CP2, παρατηρείται ότι ο όγκος παραγωγής του προϊόντος αυτού έχει ουσιαστικά περιοριστεί στο πλαίσιο της αναδιάρθρωσης, από 105 000 τόνους/έτος σε 60 000 τόνους/έτος, και ότι η παραγωγή αυτή θα προορίζεται αποκλειστικά στον εφοδιασμό της Fidion (πρώην Montefibre). Μια περαιτέρω μείωση της ικανότητας παραγωγής για τον τομέα αυτό δεν θα ήταν ρεαλιστική και θα μπορούσε να υπονομεύσει την αποδοτικότητα της επιχείρησης.
(71)
Η Επιτροπή παρατηρεί τέλος ότι η Ιταλία ανέλαβε τη δέσμευση να μην χορηγήσει κανενός είδους κρατική ενίσχυση στη Simpe και στην NPG ή σε οποιαδήποτε άλλη επιχείρηση ή δραστηριότητα που θα ξεκινήσει, θα ελέγχεται ή θα ανήκει στον ίδιο όμιλο, μετά την απόφαση της Επιτροπής με την οποία εγκρίνεται η ενίσχυση, και έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012, ώστε να αποφευχθεί οι ενδεχόμενες στρεβλώσεις που θα δημιουργήσει η παρούσα ενίσχυση να επιδεινωθούν από μελλοντικές ενισχύσεις.
(72)
Βάσει των προαναφερθέντων, η Επιτροπή θεωρεί ότι τα αντισταθμιστικά μέτρα που προτείνει η Ιταλία είναι επαρκή για να μετριάσουν τις επιπτώσεις της ενίσχυσης.
(73)
Η Επιτροπή συνάγει ότι η κοινοποιηθείσα κρατική ενίσχυση υπέρ της NGP και της Simpe για την υλοποίηση του προαναφερθέντος σχεδίου αναδιάρθρωσης μπορεί να θεωρηθεί συμβιβάσιμη με την κοινή αγορά,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η κρατική ενίσχυση που χορήγησε η Ιταλία για το σχέδιο αναδιάρθρωσης της NGP/Simpe, ύψους 20,87 εκατ. ευρώ, συμβιβάζεται με την κοινή αγορά κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της συνθήκης, με την επιφύλαξη των όρων που προβλέπει το άρθρο 2.
Άρθρο 2
Η Ιταλία εγγυάται την τήρηση των ακόλουθων όρων:
α)
η Simpe θα περιορίσει την ετήσια παραγωγή πολυμερούς πολυεστέρα για την αγορά του PET σε 110 000 τόνους από την ημερομηνία της απόφασης της Επιτροπής που επιτρέπει τη χορήγηση της ενίσχυσης έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012·
β)
η Ιταλία θα χορηγήσει στην Επιτροπή στοιχεία σχετικά με τις ετήσιες ποσότητες πολυμερούς πολυεστέρα που παράγει και πωλεί η Simpe πριν από το τέλος Φεβρουαρίου του επόμενου έτους, και έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012·
γ)
η Ιταλία αναλαμβάνει την υποχρέωση να μη χορηγήσει κανενός είδους κρατική ενίσχυση στη Simpe και στην NPG ούτε σε οποιαδήποτε άλλη επιχείρηση ή δραστηριότητα που έχει ξεκινήσει, ελέγχεται ή ανήκει στον ίδιο όμιλο, μετά την απόφαση της Επιτροπής που επιτρέπει τη χορήγηση της ενίσχυσης, και έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012.
Άρθρο 3
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Ιταλική Δημοκρατία.
Βρυξέλλες, 16 Ιουλίου 2008.