РЕГЛАМЕНТ (ЕС) № 267/2010 НА КОМИСИЯТА
от 24 март 2010 година
относно прилагането на член 101, параграф 3 от Договора за функционирането на Европейския съюз за определени категории споразумения, решения и съгласувани практики в застрахователния сектор
(текст от значение за ЕИП)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз,
като взе предвид Регламент (ЕИО) № 1534/91 на Съвета от 31 май 1991 г. за прилагане на член 85, параграф 3 от Договора за определени категории споразумения, решения и съгласувани практики в застрахователния сектор (1), и по-специално член 1, параграф 1, букви, а), б), в) и д) от него,
след като публикува проект на настоящия регламент,
след консултация с Консултативния комитет по ограничителни практики и господстващо положение,
като има предвид, че:
(1)
С Регламент (ЕИО) № 1534/91 Комисията се упълномощава да прилага член 101, параграф 3 от Договора за функционирането на Европейския съюз (2) посредством регламент за определени категории споразумения, решения и съгласувани практики в застрахователния сектор, чийто предмет е сътрудничество по отношение на:
-
въвеждането на общи тарифи за рискови премии въз основа на колективни статистически данни или брой застрахователни искове,
-
въвеждането на общи стандартни условия на застраховане,
-
общи покрития на определени видове застрахователни рискове,
-
уреждането на застрахователни искове,
-
изпитването и приемането на устройства за сигурност,
-
регистрите на утежнените рискове и информацията за тях.
(2)
В съответствие с Регламент (ЕИО) № 1534/91 Комисията прие Регламент (ЕО) № 358/2003 от 27 февруари 2003 г. за прилагане на член 81, параграф 3 от Договора за определени категории споразумения, решения и съгласувани практики в застрахователния сектор (3). Срокът на действие на Регламент (ЕО) № 358/2003 изтича на 31 март 2010 г.
(3)
В Регламент (ЕО) № 358/2003 не се предвижда освобождаване от забрана за споразумения относно уреждането на застрахователни искове и регистрите на утежнените рискове и информацията за тях. Комисията прецени, че не притежава достатъчно опит при решаването на отделни случаи, за да се възползва от своите правомощия в тези области съгласно Регламент (ЕИО) № 1534/91. Това положение не се е променило. Нещо повече, въпреки че в Регламент (ЕО) № 358/2003 се предвижда освобождаване за въвеждането на общи стандартни условия на застраховане и за изпитването и приемането на устройства за сигурност, в настоящия регламент това не следва да е така, тъй като от извършения от Комисията преглед на действието на Регламент (ЕО) № 358/2003 стана ясно, че повече не е необходимо да се включват подобни споразумения в специфичен за определен сектор регламент за групово освобождаване. Тъй като тези две категории споразумения не са специфични за застрахователния сектор и както се вижда от прегледа, могат също да породят някои опасения за конкуренцията, по-уместно е те да бъдат предмет на самооценка.
(4)
В резултат на общественото допитване, започнало на 17 април 2008 г., на 24 март 2009 г. Комисията прие доклад до Съвета и Европейския парламент относно действието на Регламент (ЕИО) № 358/2003 (доклада) (4). В доклада и придружаващия го работен документ (работния документ) беше предложено предварително изменение на Регламент (ЕО) № 358/2003. На 2 юни 2009 г. Комисията проведе публична среща със заинтересованите страни, включително с представители на застрахователния сектор, потребителските организации и националните органи за защита на конкуренцията, относно заключенията и предложенията, направени в доклада и в работния документ.
(5)
Настоящият регламент следва да осигури ефективна защита на конкуренцията, като същевременно се предвиди полза за потребителите и адекватна правна сигурност за предприятията. При постигането на тези цели следва да се отчитат натрупаният от Комисията опит в тази област и резултатите от консултациите във връзка с приемането на настоящия регламент.
(6)
С Регламент (ЕИО) № 1534/91 се изисква в регламента на Комисията относно освобождаването да се определят категориите споразумения, решения и съгласувани практики, към които той се прилага, да се уточнят ограниченията или клаузите, които могат или не могат да се включват в споразуменията, решенията и съгласуваните практики, и да се уточнят клаузите, които трябва да се съдържат в споразуменията, решенията и съгласуваните практики, или другите условия, които трябва да бъдат удовлетворени.
(7)
Въпреки това е уместно да се продължи с възприетия в Регламент (ЕО) № 358/2003 подход, като вниманието се съсредоточи върху определянето на категориите от споразумения, които са освободени до определен пазарен дял, и върху уточняването на ограниченията или клаузите, които не могат да се съдържат в подобни споразумения.
(8)
Предимствата на груповото освобождаване, въведено с настоящия регламент, следва да се ограничат до споразуменията, за които може да се допусне с достатъчна степен на сигурност, че отговарят на условията по член 101, параграф 3 от Договора. За прилагането на член 101, параграф 3 от Договора посредством регламент не е необходимо да се определят споразуменията, които могат да попаднат под действието на член 101, параграф 1 от Договора. Същевременно не се предполага, че споразумения, за които този регламент не се прилага, или са обхванати от член 101, параграф 1 от Договора, или не отговарят на условията по член 101, параграф 3 от Договора. При индивидуалната оценка на споразуменията съгласно член 101, параграф 1 от Договора следва да се вземат предвид няколко фактора, и по-специално пазарната структура на съответния пазар.
(9)
Сътрудничеството между застрахователни предприятия или в рамките на сдружения на предприятия при компилирането на информация (което може също да съдържа статистически изчисления) за изчисляването на средните разходи за покриване на определен риск в миналото или, в случаите на животозастраховане, таблиците за смъртност или заболеваемост, честотата на злополуки и инвалидност позволява да бъде подобрена познаваемостта на рисковете и улеснява категоризирането на рисковете от отделните предприятия. Това на свой ред улеснява навлизането на пазара и по този начин е в полза на потребителите. Същото се отнася до съвместните проучвания на евентуалното въздействие на външни обстоятелства, които могат да повлияят върху честотата или размера на застрахователните искове, както и върху доходността на различните видове инвестиции. Необходимо е обаче да се гарантира, че подобно сътрудничество попада в приложното поле на освобождаванията, само доколкото това е необходимо за постигане на посочените цели. Следователно е уместно да се посочи по-специално, че споразуменията за застрахователните премии не попадат в обхвата на освобождаванията. Всъщност застрахователните премии могат да бъдат по-ниски от изчислените суми според компилациите на данни, таблици или резултатите от съответните проучвания, тъй като застрахователите могат да използват приходите от своите инвестиции за намаляване на премиите. Освен това компилациите, таблиците или съответните проучвания не следва да имат задължителен характер и служат само за сведение. Обменът на информация, който не е необходим за постигане на целите, определени в това съображение, не следва да попада в обхвата на настоящия регламент.
(10)
Освен това колкото по-тесни са категориите, в които се групират статистическите данни за разходите по покриването на определени рискове в миналото, толкова по-големи са възможностите на застрахователните предприятия да диференцират премиите, когато ги изчисляват. Следователно е уместно да се приложат изключенията към съвместните компилации на миналите разходи за покриване на рисковете, при условие че се предоставят наличните статистически данни с такава степен на точност и диференциация, каквато е необходима от актюерска гледна точка.
(11)
Освен това достъпът до съвместни компилации, таблици и резултати от проучвания е необходим както за застрахователни предприятия с дейност на въпросния географски или продуктов пазар, така и за тези, които обмислят да навлязат на този пазар. По същия начин достъпът до подобни компилации, таблици и резултати от проучвания може да бъде ценен за потребителските и клиентските организации. На застрахователните предприятия, които все още не развиват дейност на въпросния пазар, и на потребителските или клиентските организации трябва да се даде достъп до такива компилации, таблици и резултати от проучвания при разумни, достъпни и недискриминационни условия в сравнение със застрахователните предприятия, които вече са на пазара. Тези условия могат да включват например задължението на застрахователно предприятие, което все още не присъства на пазара, да предоставя статистически данни за уреждане на искове, ако навлезе на съответния пазар, и могат също да включват влизането в асоциацията на застрахователите, които отговарят за изготвянето на компилациите. Изключение от изискването за предоставяне на достъп на потребителски и клиентски организации следва да е възможно по съображения за обществена сигурност, когато информацията се отнася до системите за безопасност на атомни електроцентрали или до уязвимостта на системите за предотвратяване на наводнения.
(12)
Надеждността на съвместните компилации, таблици и проучвания се засилва при увеличаване на обема на статистически данни, на които те се основават. Застрахователите с големи пазарни дялове могат вътрешно да създават достатъчно статистически данни за получаването на надеждни компилации за разлика от предприятията с малък пазарен дял и от новопоявилите се на пазара предприятия, за които е още по-малко вероятно да са в състояние да произведат такива статистически данни. Включването в съвместните компилации, таблици и проучвания на информация от всички застрахователи на пазара, включително от големите застрахователи, по принцип насърчава конкуренцията, като подпомага по-малките застрахователи и улеснява навлизането на пазара. С оглед на особеностите на застрахователния сектор не е уместно освобождаванията по отношение на съвместните компилации, таблици и проучвания да бъдат обвързвани с определени прагове на пазарния дял.
(13)
При определени ограничени условия сдруженията за съзастраховане и съвместно презастраховане могат да позволят на участващите в тях предприятия да предоставят застраховане или презастраховане за рискове, за които те биха могли да предложат единствено недостатъчно покритие, ако сдружението, в което членуват, не съществуваше. Тези видове сдружения не водят до ограничаване на конкуренцията съгласно член 101, параграф 1 от Договора за ЕО и поради това той не ги забранява.
(14)
Сдруженията за съзастраховане и съвместно презастраховане могат да позволят на застрахователите и презастрахователите да предоставят застраховане или презастраховане за рискове, дори ако сформирането на сдружение надхвърля необходимото, за да се гарантира покриването на такъв риск. Тези сдружения обаче могат да доведат до ограничаване на конкуренцията примерно чрез стандартизация на условията за застраховане и дори на сумите на застрахователното покритие и премиите. Следователно е уместно да се изброят обстоятелствата, при които сдруженията могат да се възползват от освобождаване.
(15)
По отношение на действително новите рискове не е възможно да се знае предварително какъв потенциал за сключване на застраховки е необходим за покриване на риска, нито дали могат да съществуват съвместно две или повече подобни сдружения за целите на предоставянето на въпросния специфичен вид застраховка. Следователно договарянето на сдружения, предлагащи съзастраховане и съвместно презастраховане на такива нови рискове, може да бъде предмет на освобождаване от забрана за ограничен период от време без прагове на пазарен дял. Три години следва да представляват адекватен период за натрупване на достатъчно данни за застрахователните искове, за да се прецени евентуалната необходимост от съществуването на едно-единствено сдружение.
(16)
Рискове, които преди не са съществували, следва да бъдат приети за нови рискове. При изключителни обстоятелства обаче даден риск може да се приеме за нов, когато от обективен анализ личи, че естеството на риска се е изменило до такава степен, че не е възможно да се знае предварително какъв потенциал за сключване на застраховки е необходим за покриване на такъв риск.
(17)
По отношение на рисковете, които не са нови, сдруженията за съзастраховане и съвместно презастраховане с елементи на ограничаване на конкуренцията при определени ограничени на брой обстоятелства могат да доведат до ползи, обосноваващи освобождаване от забрана по член 101, параграф 3 от Договора, дори ако могат да бъдат заменени от двама или повече конкуриращи се застрахователи. Например те могат да създават условия за участващите предприятия да придобиват необходимия опит в съответния застрахователен сектор или да създават условия за реализиране на икономии или намаляване на застрахователните премии чрез съвместно презастраховане при изгодни условия. Всяко освобождаване от забрана обаче следва да се ограничи само до споразумения, с които не се дава възможност на участващите в тях предприятия да премахнат конкуренцията по отношение на значителна част от въпросните продукти. Потребителите обаче могат ефективно да извличат ползи от сдруженията, само ако съществува достатъчно конкуренция на съответните пазари, на които сдруженията извършват дейност. Това изискване следва да се счита за изпълнено, когато пазарният дял на сдружението остава по-нисък от определен праг на пазарен дял, и следователно може да се предполага, че е подложен на ефективна реална или потенциална конкуренция от страна на предприятията, които не участват в сдружението.
(18)
Ето защо в настоящия регламент следва да се предвиди освобождаване от забрана за сдружения за съзастраховане и съпрезастраховане, които съществуват поне от три години или които не са създадени за покриване на нов риск, при условие че общият пазарен дял на участващите предприятия не надхвърля определени прагове. Прагът при сдруженията за съзастраховане следва да бъде по-нисък, защото сдруженията за съзастраховане биха могли да доведат до уеднаквяване на условията за застраховане и на застрахователните премии. При оценката дали дадено сдружение изпълнява условието за пазарен дял е нужно да се сумират общите пазарни дялове на членовете на сдружението. Пазарният дял на всяко участващо предприятие се определя въз основа на общия приход от премии на това предприятие, спечелен както в рамките на други сдружения, действащи на съответния пазар, така и извън тях. Тези изключения обаче следва да се прилагат, само ако въпросното сдружение изпълнява и останалите условия, посочени в настоящия регламент, чиято цел е да сведат до минимум ограниченията за конкуренцията между участващите в сдружението предприятия. Може да е необходим индивидуален анализ на такива случаи с цел да се определи дали посочените в настоящия регламент условия са изпълнени.
(19)
Срокът на действие на настоящия регламент следва да бъде седем години, за да се улесни сключването на споразумения, част от които могат да предполагат вземане на решения за значителни инвестиции.
(20)
Съгласно член 29, параграф 1 от Регламент (ЕО) № 1/2003 на Съвета от 16 декември 2002 г. относно изпълнението на правилата за конкуренция, предвидени в членове 81 и 82 от Договора (5), Комисията може да оттегли възможността настоящият регламент да се прилага, ако се установи, че в определен случай споразумение, към което се прилагат предвидените в този регламент освобождавания от забрана, въпреки всичко поражда действия, които са несъвместими с член 101, параграф 3 от Договора.
(21)
По силата на член 29, параграф 2 от Регламент (ЕО) № 1/2003 органите по конкуренция на държава-членка могат да оттеглят възможността настоящият регламент да се прилага по отношение на територията на тази държава-членка или на част от нея, ако се установи, че в определен случай споразумение, към което се прилагат предвидените в настоящия регламент освобождавания, въпреки всичко поражда действия, които са несъвместими с член 101, параграф 3 от Договора, на територията на тази държава-членка или на част от нея и която има всички характеристики на отделен географски пазар.
(22)
Съгласно член 29 от Регламент (ЕО) № 1/2003 при определяне на това, дали трябва да бъде оттеглена възможността настоящият регламент да се прилага, от особена важност са антиконкурентните въздействия, които могат да произтичат от наличието на връзки между сдружението за съзастраховане или съвместно презастраховане и/или участващите в него предприятия и други сдружения, и/или участващите в тях предприятия на същия съответен пазар,
ПРИЕ НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
ГЛАВА I
ОПРЕДЕЛЕНИЯ
Член 1
Определения
За целите на настоящия регламент се прилагат следните определения:
1.
„споразумение“ означава споразумение, решение на сдружение от предприятия или съгласувана практика;
2.
„участващи предприятия“ означава предприятия, които са страни по споразумението, и съответните свързани с тях предприятия;
3.
„свързани предприятия“ означава:
а)
предприятия, в които страна по споразумението пряко или косвено:
i)
има правомощия да упражнява повече от половината от правата на глас; или
ii)
има правомощия да назначи повече от половината от членовете на надзорния съвет, управителния съвет или органите, които законно представляват предприятието; или
iii)
притежава правото да управлява дейността на предприятието;
б)
предприятия, които пряко или косвено притежават изброените в буква а) права или правомощия в предприятие, страна по споразумението;
в)
предприятия, в които предприятие по буква б) притежава пряко или косвено изброените в буква а) права или правомощия;
г)
предприятия, в които страна по споразумението заедно с едно или повече от предприятията, изброени в буква а), б) или в), или в което две или повече от тези предприятия съвместно притежават изброените в буква а) права или правомощия;
д)
предприятия, в които правата или правомощията, изброени в буква a), се държат съвместно от:
i)
страни по споразумението или съответно свързани с тях предприятия, посочени в букви а)-г); или
ii)
една или повече страни по споразумението или едно или повече свързани с тях предприятия, посочени в букви а)-г), и една или повече трети страни;
4.
„сдружения за съзастраховане“ означава сдружения, създадени от застрахователните предприятия пряко или чрез брокери или упълномощени представители, с изключение на ad-hoc споразуменията за съзастраховане на застрахователния пазар, при които известна част от определен риск се покрива от водещ застраховател, а останалата част от риска се покрива от съзастрахователите, които се приканват да покрият остатъка, като:
а)
се споразумяват да поемат застраховането на конкретна категория риск от името и за сметка на всички участници; или
б)
поверяват поемането и управлението на застраховането на конкретна категория риск от тяхно име и за тяхна сметка на едно от застрахователните предприятия, на общ брокер или на съвместен орган, създаден за тази цел;
5.
„сдружения за съвместно презастраховане“ означава групи, създадени от застрахователните предприятия пряко или чрез брокери или упълномощени представители, в някои случаи със съдействието на едно или повече предприятия за презастраховане, с изключение на ad-hoc споразуменията за съзастраховане на застрахователния пазар, при които известна част от определен риск се покрива от водещ застраховател, а останалата част от риска се покрива от съзастрахователите, които тогава се приканват да покрият остатъка, с цел да:
а)
презастраховат взаимно изцяло или частично поетите от тях застрахователни ангажименти по отношение на конкретна категория риск;
б)
в изключителни случаи да приемат от името и за сметка на всички участници презастраховането на същата категория рискове;
6.
„нови рискове“ означава:
а)
рискове, които не са съществували до момента и за чието застрахователно покритие се изисква да се разработи съвършено нов застрахователен продукт, като това не се състои в разширяване, усъвършенстване или замяна на съществуващ застрахователен продукт; или
б)
в изключителни случаи и въз основа на обективен анализ, рискове, чието естество се е изменило до такава степен, че не е възможно да се знае предварително какъв потенциал за сключване на застраховки е необходим за покриване на такъв риск;
7.
„застрахователна премия“ означава цената, която трябва да плати купувачът на застрахователна полица.
ГЛАВА II
СЪВМЕСТНИ КОМПИЛАЦИИ, ТАБЛИЦИ И ПРОУЧВАНИЯ
Член 2
Освобождаване от забрана
Съгласно член 101, параграф 3 от Договора и в съответствие с разпоредбите на настоящия регламент член 101, параграф 1 от Договора не се прилага за споразуменията между две или повече предприятия в застрахователния сектор по отношение на:
а)
съвместното компилиране и разпространение на информация, необходима за следните цели:
i)
изчисляване на средните разходи за покриване на определен риск в миналото (наричани по-долу „компилации“);
ii)
съставяне на таблици за смъртността и честотата на заболеваемост, на злополуки и загуба на трудоспособност във връзка със застраховането, което включва елемент на капитализация (наричани по-долу „таблици“);
б)
съвместното извършване на проучвания за вероятното въздействие на общи обстоятелства извън контрола на заинтересованите предприятия по отношение на честотата или мащабите на бъдещите застрахователни искове при определен риск или определена категория рискове или по отношение на рентабилността на различни видове инвестиции (наричани по-долу „проучвания“), както и за разпределението на резултатите от такива проучвания.
Член 3
Условия за прилагане на освобождаване от забрана
1. Предвидените в член 2, буква а) освобождавания се прилагат, при условие че компилациите или таблиците:
а)
се основават на събрани данни за определен брой години на риска, избрани за период за наблюдение, като данните се отнасят до еднакви или сходни рискове в достатъчен обем, за да представляват основа за статистическа обработка и за количествено измерение на следното, сред останалите:
i)
броя на застрахователни искове за посочения период;
ii)
броя на отделните рискове, застраховани през всяка година от избрания период за наблюдение;
iii)
общия размер на сумите, платени или дължими за обезщетения при настъпили застрахователни събития през същия период;
iv)
общия размер на капитала, застрахован за всяка година на риска от избрания период за наблюдение;
б)
включват достатъчно подробна разбивка на наличните статистически данни от актюерска гледна точка;
в)
не включват в никаква форма елементи за непредвидени случаи, доход от резерви, административни или търговски разходи или данъчни или парафискални вноски и не отчитат нито приходи от инвестиции, нито очаквани печалби.
2. Предвидените в член 2 освобождавания се прилагат, при условие че компилациите, таблиците или проучванията:
а)
не идентифицират съответните застрахователни предприятия или застрахованите страни;
б)
когато са компилирани и разпространени, се уточнява, че не са задължителни;
в)
не съдържат каквито и да било указания за равнището на застрахователните премии;
г)
се предоставят при разумни, достъпни и недискриминационни условия на всяко застрахователно предприятие, което поиска копие от тях, включително застрахователни предприятия, които не развиват дейност на географския или продуктовия пазар, за който се отнасят тези компилации, таблици или проучвания;
д)
се предоставят при разумни, достъпни и недискриминационни условия на потребителски или клиентски организации, които поискат достъп до тях, при специфични и точни условия поради надлежно обоснована причина, освен когато неразкриването обективно се оправдава по съображения за обществена сигурност.
Член 4
Споразумения извън обхвата на освобождаването
Предвидените в член 2 освобождавания от забрана не се прилагат, когато участващите предприятия поемат взаимен ангажимент или се споразумеят помежду си, или задължат други предприятия да не използват компилации или таблици, различни от посочените в член 2, буква а), или да не се отклоняват от резултатите от проучванията, посочени в член 2, буква б).
ГЛАВА III
ОБЩО ПОКРИТИЕ НА ОПРЕДЕЛЕНИ ВИДОВЕ РИСКОВЕ
Член 5
Освобождаване от забрана
Съгласно член 101, параграф 3 от Договора и при спазването на разпоредбите на настоящия регламент, член 101, параграф 1 от Договора не се прилага за споразумения между две или повече предприятия в застрахователния сектор по отношение на създаването и действието на сдружения от застрахователни предприятия или на сдружения от застрахователни и презастрахователни предприятия за съвместно покриване на конкретна категория рискове под формата на съзастраховане или съвместно презастраховане.
Член 6
Прилагане на освобождавания от забрана и прагове за пазарния дял
1. По отношение на сдруженията за съзастраховане или съвместно презастраховане, създадени с единствената цел да бъдат покрити нови рискове, предвиденото в член 5 освобождаване от забрана се прилага за срок три години от датата на първоначалното създаване на сдружението, независимо от неговия пазарен дял.
2. По отношение на сдруженията за съзастраховане или съвместно презастраховане, които не попадат в обхвата на параграф 1, предвиденото в член 5 освобождаване се прилага, докато настоящият регламент е в сила, при условие че общият пазарен дял на участващите предприятия не надхвърля:
а)
20 % от съответния пазар за сдружения за съзастраховане;
б)
25 % от съответния пазар за сдружения за съвместно презастраховане.
3. При изчисляването на пазарния дял на дадено участващо предприятие се взимат под внимание:
а)
пазарният дял на участващото във въпросното сдружение предприятие;
б)
пазарният дял на участващото в друго сдружение предприятие на същия съответен пазар като въпросното сдружение, по който участващото предприятие е страна; и
в)
пазарният дял на участващото предприятие на същия съответен пазар, но извън сдружението.
4. С цел прилагането на праговете на пазарния дял, предвидени в член 2, се прилагат следните правила:
а)
пазарният дял се изчислява въз основа на брутния доход от премиите; ако няма налични данни за дохода от премиите, за определяне на пазарния дял на съответното предприятие могат да се използват разчети въз основа на друга надеждна пазарна информация, включително за предоставеното застрахователно покритие или стойността на застрахованите рискове;
б)
пазарният дял се изчислява въз основа на данни за предходната календарна година.
5. Ако посоченият в параграф 2, буква а) пазарен дял първоначално е не повече от 20 %, но впоследствие надхвърли това равнище, без да надвишава 25 %, предвиденото в член 5 освобождаване продължава да се прилага за срок от две последователни календарни години след годината, когато първоначално е надхвърлен прагът от 20 %.
6. Ако посоченият в параграф 2, буква а) пазарен дял първоначално е не повече от 20 %, но впоследствие надвиши 25 %, предвиденото в член 5 освобождаване продължава да се прилага за срок от една календарна година след годината, когато първоначално е надхвърлен прагът от 25 %.
7. Ползите от параграфи 5 и 6 не могат да се съчетават, така че да се надхвърли периодът от две календарни години.
8. Ако посоченият в параграф 2, буква б) пазарен дял първоначално е не повече от 25 %, но впоследствие надхвърли това равнище, без да надвишава 30 %, предвиденото в член 5 освобождаване продължава да се прилага за срок от две последователни календарни години след годината, когато първоначално е надхвърлен прагът от 25 %.
9. Ако посоченият в параграф 2, буква б) пазарен дял първоначално е не повече от 25 %, но впоследствие надвиши 30 %, предвиденото в член 5 освобождаване продължава да се прилага за срок от една календарна година след годината, когато първоначално е надхвърлен прагът от 30 %.
10. Ползите от параграфи 8 и 9 не могат да се съчетават, така че да се надхвърли периодът от две календарни години.
Член 7
Условия за прилагане на освобождаване от забрана
Предвиденото в член 5 освобождаване от забрана се прилага, при условие че:
а)
всяко участващо предприятие има право да се оттегли, като даде предизвестие в разумен срок, без да се излага на санкции;
б)
правилата на сдружението не задължават никое от участващите в него предприятия да застрахова или презастрахова чрез сдружението и не ограничават никое от участващите в него предприятия да застрахова или да презастрахова извън сдружението изцяло или частично даден риск от вида, включен в предлаганото от сдружението покритие;
в)
правилата на сдружението не ограничават дейността на сдружението или участващите предприятия до застраховане или презастраховане на рискове в определена географска част от Съюза;
г)
споразумението не ограничава продукцията или продажбите;
д)
със споразумението не се разпределят пазари или клиенти; и
е)
участващите предприятия в сдружението за съвместно презастраховане не се споразумеят относно застрахователните премии, дължими за пряко застраховане.
ГЛАВА IV
ЗАКЛЮЧИТЕЛНИ РАЗПОРЕДБИ
Член 8
Преходен период
Забраната, определена в член 101, параграф 1 от Договора, не се прилага през периода от 1 април 2010 г. до 30 септември 2010 г. по отношение на споразуменията, които са действащи на 31 март 2010 г. и които не отговарят на условията за освобождаване, предвидени в настоящия регламент, но отговарят на условията, предвидени в Регламент (ЕО) № 358/2003.
Член 9
Срок на валидност
Настоящият регламент влиза в сила на 1 април 2010 година.
Действието му изтича на 31 март 2017 г.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави-членки.
Съставено в Брюксел на 24 март 2010 година.
KOMISSION ASETUS (EU) N:o 267/2010,
annettu 24 päivänä maaliskuuta 2010,
Euroopan unionin toiminnasta tehdyn sopimuksen 101 artiklan 3 kohdan soveltamisesta tiettyihin sopimusten, päätösten ja yhdenmukaistettujen menettelytapojen ryhmiin vakuutusalalla
(ETA:n kannalta merkityksellinen teksti)
EUROOPAN KOMISSIO, joka
ottaa huomioon Euroopan unionin toiminnasta tehdyn sopimuksen,
ottaa huomioon perustamissopimuksen 85 artiklan 3 kohdan soveltamisesta tiettyihin sopimusten, päätösten ja yhdenmukaistettujen menettelytapojen ryhmiin vakuutusalalla 31 päivänä toukokuuta 1991 annetun neuvoston asetuksen (ETY) N:o 1534/91 (1) ja erityisesti sen 1 artiklan 1 kohdan a, b, c ja e alakohdan,
on julkaissut tämän asetuksen luonnoksen,
on kuullut kilpailunrajoituksia ja määräävää markkina-asemaa käsittelevää neuvoa-antavaa komiteaa,
sekä katsoo seuraavaa:
(1)
Asetuksen (ETY) N:o 1534/91 nojalla komissiolla on toimivalta antaa asetuksia Euroopan unionin toiminnasta tehdyn sopimuksen (2) 101 artiklan 3 kohdan soveltamiseksi tiettyihin vakuutusalan sopimusten, päätösten ja yhdenmukaistettujen menettelytapojen ryhmiin, joiden tarkoituksena on yhteistyö seuraavissa asioissa:
-
yhteisten riskimaksuperusteiden vahvistaminen yhteisesti kerättyjen tilastojen tai korvausten yhteismäärän perusteella,
-
yhteisten vakiovakuutusehtojen laatiminen,
-
tietyntyyppisten riskien yhteinen kattaminen,
-
vahinkojen selvittely,
-
turvalaitteiden tarkastaminen ja hyväksyminen,
-
suurentuneita riskejä koskevat rekisterit ja tiedot.
(2)
Komissio antoi asetuksen (ETY) N:o 1534/91 nojalla 27 päivänä helmikuuta 2003 asetuksen (EY) N:o 358/2003 perustamissopimuksen 81 artiklan 3 kohdan soveltamisesta tiettyihin vakuutusalan sopimusten, päätösten ja yhdenmukaistettujen menettelytapojen ryhmiin (3). Asetuksen (EY) N:o 358/2003 voimassaolo päättyy 31 päivänä maaliskuuta 2010.
(3)
Asetuksella (EY) N:o 358/2003 ei myönnetä poikkeusta vahinkojen selvittelystä ja suurentuneita riskejä koskevista rekistereistä ja tiedoista tehdyille sopimuksille. Komissio katsoi, ettei sillä ollut riittävästi kokemusta yksittäistapausten käsittelystä käyttääkseen asetuksen (ETY) N:o 1534/91 mukaista toimivaltaa kyseillä aloilla. Tilanne ei ole muuttunut tältä osin. Vaikka asetuksella (EY) N:o 358/2003 myönnettiin poikkeus vakiovakuutusehtojen laatimiselle sekä turvalaitteiden tarkastamiselle ja hyväksymiselle, niille ei pitäisi myöntää poikkeusta tällä asetuksella, koska komission toteuttamassa tarkastelussa, joka koski asetuksen (EY) N:o 358/2003 soveltamista, kävi ilmi, ettei kyseisenkaltaisia sopimuksia ole enää tarpeen sisällyttää alakohtaisen ryhmäpoikkeusasetuksen soveltamisalaan. Koska kyseiset kaksi sopimusten ryhmää eivät ole vakuutusalan erityispiirre ja, kuten tarkastelu osoitti, ne voivat myös aiheuttaa tiettyjä kilpailuongelmia, on tarkoituksenmukaisempaa, että niihin sovelletaan itsearviointia.
(4)
Komissio antoi 17 päivänä huhtikuuta 2008 käynnistetyn julkisen kuulemisen jälkeen 24 päivänä maaliskuuta 2009 Euroopan parlamentille ja neuvostolle kertomuksen asetuksen (EY) N:o 358/2003 soveltamisesta, jäljempänä ’kertomus’ (4). Kertomuksessa ja sen liitteenä olevassa valmisteluasiakirjassa ehdotettiin alustavia muutoksia asetukseen (EY) N:o 358/2003. Komissio piti 2 päivänä kesäkuuta 2009 kertomuksessa ja valmisteluasiakirjassa esitetyistä havainnoista ja ehdotuksista julkisen kuulemistilaisuuden, johon osallistui asianomaisia osapuolia, muun muassa vakuutusalan edustajia, kuluttajajärjestöjä ja kansallisia kilpailuviranomaisia.
(5)
Tällä asetuksella olisi huolehdittava kilpailun tehokkaasta suojelemisesta sekä tuotettava hyötyä kuluttajille ja tarjottava yrityksille riittävä oikeusvarmuus. Näihin tavoitteisiin pyrittäessä olisi otettava huomioon komission kokemus alalla ja tämän asetuksen hyväksymistä edeltävän kuulemisen tulokset.
(6)
Asetuksessa (ETY) N:o 1534/91 edellytetään, että komission poikkeusasetuksessa määritellään niiden sopimusten, päätösten ja yhdenmukaistettujen menettelytapojen ryhmät, joihin sitä sovelletaan, täsmennetään ne rajoitukset tai ehdot, joita sopimuksissa, päätöksissä ja yhdenmukaistetuissa menettelytavoissa voi olla taikka ei saa olla, ja täsmennetään ne ehdot, jotka sopimuksissa, päätöksissä ja yhdenmukaistetuissa menettelytavoissa on oltava, taikka muut edellytykset, jotka on täytettävä.
(7)
On kuitenkin aiheellista jatkaa asetuksessa (EY) N:o 358/2003 omaksuttua lähestymistapaa, jonka mukaan korostetaan sellaisten sopimusten ryhmien määrittelemistä, joille myönnetään poikkeus tiettyyn markkinaosuuteen asti ja sellaisten rajoitusten tai ehtojen erittelemistä, joita tällaisiin sopimuksiin ei saa sisältyä.
(8)
Tällä asetuksella vahvistettu ryhmäpoikkeuksesta johtuva etu olisi rajoitettava sopimuksiin, joiden voidaan riittävällä varmuudella olettaa täyttävän perussopimuksen 101 artiklan 3 kohdan edellytykset. Perussopimuksen 101 artiklan 3 kohdan soveltamiseksi asetuksia antamalla ei ole tarpeen määritellä sopimuksia, jotka voivat kuulua perussopimuksen 101 artiklan 1 kohdan soveltamisalaan. Toisaalta olettamuksena ei ole, että sopimukset, jotka eivät kuulu tämän asetuksen piiriin, kuuluisivat perussopimuksen 101 artiklan 1 kohdan soveltamisalaan, tai etteivät ne täyttäisi perussopimuksen 101 artiklan 3 kohdan edellytyksiä. Arvioitaessa yksittäisiä sopimuksia perussopimuksen 101 artiklan 1 kohdan nojalla olisi otettava huomioon useita tekijöitä ja erityisesti merkityksellisten markkinoiden rakenne.
(9)
Vakuutusyritysten välinen tai yritysten yhteenliittymien sisäinen yhteistyö, joka koskee tietyn riskin kattamisesta menneisyydessä aiheutuneiden keskimääräisten kustannusten laskemisen mahdollistavien tietojen taikka henkivakuutustoiminnan osalta kuolevuustaulukoiden tai sairauksien, tapaturmien ja invaliditeetin esiintymistiheystaulukoiden kokoamista (mihin saattaa liittyä myös jonkin verran tilastollisia laskelmia), antaa mahdollisuuden parantaa riskien tuntemusta ja helpottaa niiden arviointia yksittäisissä yrityksissä. Tämä voi vuorostaan helpottaa markkinoille tuloa ja hyödyttää näin kuluttajia. Sama koskee yhteisiä tutkimuksia ulkoisten olosuhteiden todennäköisestä vaikutuksesta vahinkojen esiintymistiheyteen tai suuruuteen taikka erityyppisten sijoitusten kannattavuuteen. On kuitenkin tarpeen varmistaa, että poikkeuksia sovelletaan tällaiseen yhteistyöhön ainoastaan siinä määrin kuin se on välttämätöntä näiden tavoitteiden saavuttamiseksi. Sen vuoksi on aiheellista säätää erityisesti, että bruttovakuutusmaksuja koskeviin sopimuksiin ei sovelleta poikkeusta. Bruttovakuutusmaksut voivat olla alhaisempia kuin kyseiset tietokokoelmat, taulukot tai tutkimusten tulokset osoittavat, sillä vakuuttajat voivat käyttää sijoituksista saatuja tuloja maksujen alentamiseen. Tietokokoelmien, taulukoiden tai tutkimusten ei myöskään pitäisi olla sitovia vaan ainoastaan viitteellisiä. Tietojenvaihdon, joka ei ole välttämätöntä tässä johdanto-osan kappaleessa vahvistettujen tavoitteiden saavuttamiseksi, ei pitäisi kuulua tämän asetuksen soveltamisalaan.
(10)
Mitä suppeampiin ryhmiin tietyn riskin kattamisesta menneisyydessä aiheutuneiden kustannusten laskemista koskevat tilastotiedot ryhmitellään, sitä enemmän mahdollisuuksia vakuutusyrityksillä on eritellä bruttovakuutusmaksunsa niitä laskiessaan. Sen vuoksi on aiheellista myöntää poikkeus yhteisille tietokokoelmille riskien menneisyydessä aiheuttamista kustannuksista sillä edellytyksellä, että käytettävissä olevat tilastotiedot ovat riittävän yksityiskohtaisia ja tarkasti eriteltyjä, jotta ne soveltuvat vakuutusmatemaattisiin tarkoituksiin.
(11)
Yhteisten tietokokoelmien, taulukoiden ja tutkimustulosten saaminen käyttöön on tarpeen sekä kyseisillä maantieteellisillä tai tuotemarkkinoilla toimiville että niille aikoville vakuutusyrityksille. Samalla tavoin tällaisten tietokokoelmien, taulukoiden ja tutkimustulosten saamisesta käyttöön saattaa olla hyötyä kuluttaja- tai asiakasjärjestöille. Vakuutusyrityksillä, jotka eivät vielä toimi kyseisillä markkinoilla, ja kuluttaja- ja asiakasjärjestöillä on oltava mahdollisuus saada käyttöönsä kyseisiä tietokokoelmia, taulukoita ja tutkimustuloksia markkinoilla jo toimiviin vakuutusyrityksiin verrattuna kohtuullisin, edullisin ja syrjimättömin ehdoin. Ehtona voi esimerkiksi olla, että markkinoille tuloa harkitsevan yrityksen on sitouduttava antamaan tilastotietoja vahingoista, jos yritys päättää tulla markkinoille, tai ehtona voi myös olla jäsenyys tietokokoelmien valmistamisesta vastaavassa vakuutusyritysten yhteenliittymässä. Tietokokoelmien, taulukoiden ja tutkimusten antamista kuluttaja- tai asiakasjärjestöjen käyttöön koskevasta vaatimuksesta olisi voitava poiketa yleistä turvallisuutta koskevista syistä, esimerkiksi jos tiedot liittyvät ydinvoimaloiden turvallisuusjärjestelmiin tai tulvien torjuntajärjestelmien heikkouteen.
(12)
Yhteisten tietokokoelmien, taulukoiden ja tutkimusten luotettavuus paranee, jos niiden pohjana olevien tilastotietojen määrä kasvaa. Vakuuttajat, joiden markkinaosuudet ovat suuret, voivat laatia oman toimintansa perusteella riittäviä tilastoja luotettavien tietokokoelmien tekemiseksi, mutta yritykset, joiden markkinaosuudet ovat pienet, eivät välttämättä kykene siihen, ja markkinoille tulevien uusien yritysten tapauksessa todennäköisyys, että ne pystyvät laatimaan riittäviä tilastoja, on vielä pienempi. Kaikkien markkinoilla toimivien vakuuttajien, mukaan lukien suuret vakuuttajat, antamien tietojen sisällyttäminen tällaisiin yhteisiin tietokokoelmiin, taulukoihin ja tutkimuksiin edistää lähtökohtaisesti kilpailua auttamalla pienempiä vakuuttajia ja helpottaa markkinoille tuloa. Tämän vakuutusalan erityispiirteen vuoksi tällaisille yhteisille tietokokoelmille, taulukoille ja tutkimuksille myönnettävälle poikkeukselle ei ole suotavaa asettaa markkinaosuutta koskevia kynnysarvoja.
(13)
Rinnakkaisvakuutus- tai rinnakkaisjälleenvakuutuspoolit voivat tietyissä rajatuissa olosuhteissa olla tarpeen, jotta poolin osallistuvat yritykset saavat mahdollisuuden tarjota vakuutusta tai jälleenvakuutusta riskeille, joille ne pystyisivät ilman poolia tarjoamaan vain riittämättömän vakuutusturvan. Tämäntyyppiset poolit eivät yleensä rajoita kilpailua perussopimuksen 101 artiklan 1 kohdassa tarkoitetulla tavalla eivätkä sen vuoksi kuulu mainitussa kohdassa määrätyn kiellon piiriin.
(14)
Rinnakkaisvakuutus- tai rinnakkaisjälleenvakuutuspoolit voivat antaa vakuuttajille ja jälleenvakuuttajille mahdollisuuden tarjota vakuutusta tai jälleenvakuutusta riskeille, vaikka poolien muodostaminen menisi pidemmälle kuin on tarpeen kyseisenkaltaisten riskien kattamiseksi. Tällaisiin pooleihin voi kuitenkin liittyä kilpailunrajoituksia, kuten vakuutusehtojen ja jopa vakuutusturvan ja -maksujen määrän yhdenmukaistamista. Sen vuoksi on aiheellista määrittää olosuhteet, joissa poikkeusta voidaan soveltaa tällaisiin pooleihin.
(15)
Aivan uusien riskien osalta ei ole mahdollista ennakolta tietää, millainen vakuutuskapasiteetti on tarpeen riskin kattamiseksi tai voiko kaksi tai useampia pooleja toimia samanaikaisesti tarjotakseen juuri kyseisen tyyppisiä vakuutuksia. Poolijärjestelyille, jotka tarjoavat tällaisten uusien riskien rinnakkaisvakuuttamista tai rinnakkaisjälleenvakuuttamista, voidaan tästä syystä myöntää määräaikainen poikkeus ilman markkinaosuutta koskevaa kynnysarvoa. Kolme vuotta on sopiva aika riittävien vahinkotilastojen muodostamiselle, jotta voidaan arvioida, tarvitaanko poolia.
(16)
Riskejä, joita ei ole ennen esiintynyt, olisi pidettävä uusina riskeinä. Poikkeuksellisissa olosuhteissa voidaan kuitenkin uutena riskinä pitää riskejä, joiden luonne on objektiivisen analyysin perusteella tarkasteltuna muuttunut niin olennaisesti, ettei ole mahdollista ennakolta tietää, millainen vakuutuskapasiteetti on tarpeen riskin kattamiseksi.
(17)
Muiden kuin uusien riskien osalta kilpailua rajoittavat rinnakkaisvakuutus- tai rinnakkaisjälleenvakuutuspoolit voivat tietyissä rajatuissa olosuhteissa tuottaa hyötyä, joka oikeuttaa poikkeuksen myöntämiseen perussopimuksen 101 artiklan 3 kohdan nojalla, vaikka poolit voitaisiin korvata kahdella tai useammalla kilpailevalla vakuutusyksiköllä. Ne voivat esimerkiksi antaa osallistuville yrityksille mahdollisuuden hankkia tarvittava kokemus kyseiseltä vakuutusalalta tai mahdollistaa kustannussäästöt tai bruttovakuutusmaksujen alennuksen edullisiin ehtoihin perustuvan yhteisen jälleenvakuutuksen vuoksi. Poikkeukset olisi kuitenkin aina rajattava sopimuksiin, jotka eivät anna kyseisille yrityksille mahdollisuutta poistaa kilpailua merkittävältä osalta kyseisiä tuotteita. Kuluttajat voivat hyötyä pooleista tosiasiallisesti ainoastaan, jos merkityksellisillä markkinoilla, joilla poolit toimivat, on riittävästi kilpailua. Tämän edellytyksen olisi katsottava täyttyvän silloin, kun poolin markkinaosuus on tiettyä kynnysarvoa pienempi ja sen voidaan sen vuoksi olettaa kohtaavan todellista tai mahdollista kilpailua sellaisten yritysten taholta, jotka eivät ole kyseisen poolin osallistuvia yrityksiä.
(18)
Tällä asetuksella olisi sen vuoksi myönnettävä poikkeus kaikille rinnakkaisvakuutus- tai rinnakkaisjälleenvakuutuspooleille, jotka ovat toimineet yli kolme vuotta tai joita ei perusteta uuden riskin kattamiseksi, edellyttäen, että osallistuvien yritysten yhteenlaskettu markkinaosuus ei ylitä tiettyjä kynnysarvoja. Rinnakkaisvakuutuspoolien kynnysarvon olisi oltava alhaisempi, koska rinnakkaisvakuutuspoolien toimintaan voi liittyä yhdenmukaisia vakuutusehtoja ja bruttovakuutusmaksuja. Sen arvioimiseksi, täyttääkö pooli markkinaosuutta koskevan edellytyksen, olisi laskettava yhteen siihen osallistuvien yritysten kokonaismarkkinaosuudet. Kunkin osallistuvan yrityksen markkinaosuus perustuu kyseisen osallistuvan yrityksen yhteenlaskettuun bruttomääräiseen vakuutusmaksutuloon kyseisen poolin sisä- ja ulkopuolella samoilla merkityksellisillä markkinoilla. Näitä poikkeuksia olisi kuitenkin sovellettava ainoastaan silloin, kun kyseinen pooli täyttää tässä asetuksessa säädetyt lisäedellytykset, joilla pyritään minimoimaan pooliin osallistuvien yritysten väliset kilpailunrajoitukset. Tällöin olisi tarpeen laatia tapauskohtainen analyysi, jotta voidaan määrittää, täyttyvätkö tässä asetuksessa vahvistetut edellytykset.
(19)
Jotta olisi helpompi tehdä sopimuksia, joista osaan voi liittyä huomattavia sijoituspäätöksiä, tämän asetuksen voimassaoloajaksi olisi vahvistettava seitsemän vuotta.
(20)
Komissio voi peruuttaa tästä asetuksesta johtuvan edun perustamissopimuksen 81 ja 82 artiklassa vahvistettujen kilpailusääntöjen täytäntöönpanosta 16 päivänä joulukuuta 2002 annetun neuvoston asetuksen (EY) N:o 1/2003 (5) 29 artiklan 1 kohdan nojalla, jos se havaitsee yksittäisessä asiassa, että tässä asetuksessa säädettyjen poikkeusten soveltamisalaan kuuluvalla sopimuksella on vaikutuksia, jotka ovat ristiriidassa perussopimuksen 101 artiklan 3 kohdan kanssa.
(21)
Jäsenvaltion kilpailuviranomainen voi asetuksen (EY) N:o 1/2003 29 artiklan 2 kohdan nojalla peruuttaa tästä asetuksesta johtuvan edun kyseisen jäsenvaltion alueen tai sen osan osalta, jos tässä asetuksessa säädettyjen poikkeusten soveltamisalaan kuuluvalla sopimuksella on yksittäisessä asiassa kyseisen jäsenvaltion alueella tai sen osassa vaikutuksia, jotka ovat ristiriidassa perussopimuksen 101 artiklan 3 kohdan kanssa, kun tällainen alue täyttää kaikki erillisten maantieteellisten markkinoiden tunnuspiirteet.
(22)
Määritettäessä, olisiko tästä asetuksesta johtuva etu peruutettava asetuksen (EY) N:o 1/2003 29 artiklan nojalla, erityisen merkityksellisiä ovat kilpailunvastaiset vaikutukset, joita voi aiheutua rinnakkaisvakuutus- tai rinnakkaisjälleenvakuutuspoolin ja/tai siihen osallistuvien yritysten ja muiden poolien ja/tai niihin osallistuvien yritysten välisistä yhteyksistä samoilla merkityksellisillä markkinoilla,
ON HYVÄKSYNYT TÄMÄN ASETUKSEN:
I LUKU
MÄÄRITELMÄT
1 artikla
Määritelmät
Tässä asetuksessa tarkoitetaan
1.
’sopimuksella’ sopimusta, yritysten yhteenliittymän päätöstä tai yhdenmukaistettua menettelytapaa;
2.
’osallistuvilla yrityksillä’ sopimuspuolina olevia yrityksiä ja niihin sidossuhteessa olevia yrityksiä;
3.
’sidossuhteessa olevilla yrityksillä’
a)
yrityksiä, joissa sopimuspuolella suoraan tai välillisesti on
i)
valtuudet käyttää yli puolta äänimäärästä, tai
ii)
valtuudet nimittää enemmän kuin puolet hallintoneuvoston, hallituksen tai yritystä lain mukaan edustavien elinten jäsenistä, tai
iii)
oikeus johtaa yrityksen liiketoimintaa;
b)
yrityksiä, joilla on suoraan tai välillisesti a alakohdassa luetellut oikeudet tai valtuudet suhteessa sopimuspuoleen;
c)
yrityksiä, joissa b alakohdassa tarkoitetulla yrityksellä on suoraan tai välillisesti a alakohdassa luetellut oikeudet tai valtuudet;
d)
yrityksiä, joissa sopimuspuolella on yhdessä yhden tai useamman a, b tai c alakohdassa tarkoitetun yrityksen kanssa taikka kahdella tai useammalla viimeksi mainituista yrityksistä yhdessä on a alakohdassa luetellut oikeudet tai valtuudet;
e)
yrityksiä, joissa a alakohdassa luetellut oikeudet tai valtuudet ovat yhteisesti
i)
sopimuspuolilla tai niihin sidossuhteessa olevilla, a-d alakohdassa tarkoitetuilla yrityksillä, tai
ii)
yhdellä tai useammalla sopimuspuolella taikka yhdellä tai useammalla niihin sidossuhteessa olevalla, a-d alakohdassa tarkoitetulla yrityksellä ja yhdellä tai useammalla kolmannella;
4.
’rinnakkaisvakuutuspooleilla’ vakuutusyritysten joko suoraan tai välillisesti vakuutuksenvälittäjien tai valtuutettujen asiamiesten kautta perustamia ryhmittymiä (lukuun ottamatta merkintämarkkinoilla käytettäviä tilapäisiä rinnakkaisvakuutussopimuksia, joiden mukaan päävakuuttaja kattaa määrätyn osan tietystä riskistä ja rinnakkaisvakuuttajat kattavat riskistä sen loppuosan, joka niitä kehotetaan kattamaan), jotka
a)
sitoutuvat antamaan kaikkien osallistujien nimissä ja lukuun vakuutuksen tietylle riskien ryhmälle; tai
b)
uskovat tietyn riskien ryhmän vakuutuksen antamisen ja hoitamisen omissa nimissään ja omaan lukuunsa yhdelle keskuudestaan, yhteiselle vakuutuksenvälittäjälle tai tätä tarkoitusta varten perustetulle yhteiselle elimelle;
5.
’rinnakkaisjälleenvakuutuspooleilla’ vakuutusyritysten joko suoraan tai vakuutuksenvälittäjien tai valtuutettujen asiamiesten kautta, mahdollisesti yhden tai useamman jälleenvakuutusyrityksen avustuksella, perustamia ryhmittymiä (lukuun ottamatta merkintämarkkinoilla käytettäviä tilapäisiä rinnakkaisvakuutussopimuksia, joiden mukaan päävakuuttaja kattaa määrätyn osan tietystä riskistä ja rinnakkaisvakuuttajat kattavat riskistä sen loppuosan, joka niitä kehotetaan kattamaan), jotka
a)
jälleenvakuuttavat tietystä riskien ryhmästä johtuvat sitoumuksensa kokonaan tai osittain keskinäisesti;
b)
hyväksyvät lisäksi saman riskien ryhmän jälleenvakuutuksen kaikkien osallistujien nimissä ja lukuun;
6.
’uusilla riskeillä’
a)
riskejä, joita ei ole aikaisemmin esiintynyt ja joiden vakuuttaminen edellyttää täysin uuden vakuutustuotteen kehittämistä ilman jo olemassa olevan vakuutustuotteen laajentamista, parantamista tai korvaamista; tai
b)
poikkeuksellisesti riskejä, joiden luonne on objektiivisen analyysin perusteella tarkasteltuna muuttunut niin olennaisesti, ettei ole mahdollista ennakolta tietää, millainen vakuutuskapasiteetti on tarpeen riskin kattamiseksi;
7.
’bruttovakuutusmaksulla’ hintaa, joka veloitetaan vakuutuksen hankkijalta.
II LUKU
YHTEISET TIETOKOKOELMAT, TAULUKOT JA TUTKIMUKSET
2 artikla
Poikkeus
Perussopimuksen 101 artiklan 1 kohtaa ei sovelleta perussopimuksen 101 artiklan 3 kohdan nojalla ja tämän asetuksen säännösten mukaisesti kahden tai useamman vakuutusalan yrityksen välisiin sopimuksiin, joiden aiheena on
a)
sellaisten tietojen kokoaminen ja jakelu yhteisesti, jotka ovat tarpeen seuraaviin tarkoituksiin:
i)
sellaisten keskimääräisten kustannusten laskenta, jonka tietyn riskin kattaminen menneisyydessä on aiheuttanut, jäljempänä ’tietokokoelmat’,
ii)
kuolevuustaulukoiden ja sellaisten taulukoiden laadinta, joista ilmenee sairauksien, tapaturmien ja invaliditeetin esiintymistiheys pääomittavien vakuutusten osalta, jäljempänä ’taulukot’;
b)
yhteisten tutkimusten toteuttaminen asianomaisten yritysten ulkoisten yleisten olosuhteiden todennäköisestä vaikutuksesta joko tiettyä riskiä tai riskien ryhmää koskevien tulevien vahinkojen esiintymistiheyteen tai laajuuteen taikka erityyppisten sijoitusten tuottavuudesta, jäljempänä ’tutkimukset’, ja tällaisten tutkimusten tulosten jakelu.
3 artikla
Poikkeuksen edellytykset
1. Edellä 2 artiklan a alakohdassa säädettyä poikkeusta sovelletaan edellyttäen, että tietokokoelmat tai taulukot
a)
perustuvat tarkastelujaksoksi valitulta riskivuosimäärältä kerättyihin tietoihin, jotka liittyvät riittävään määrään samanlaisia tai vertailukelpoisia riskejä, jotta niistä voidaan muodostaa perusta, jota voidaan käsitellä tilastollisesti ja jonka perusteella voidaan määrittää muun muassa seuraava:
i)
vahinkojen lukumäärä mainittuna aikana,
ii)
vakuutettujen yksittäisten riskien lukumäärä valitun tarkastelujakson kunkin riskivuoden aikana,
iii)
mainittuna aikana tapahtuneista vahingoista maksettujen tai maksettavien korvausten kokonaismäärä,
iv)
vakuutettujen pääomien kokonaismäärä valitun tarkastelujakson kunakin riskivuonna;
b)
sisältävät riittävän yksityiskohtaisen erittelyn saatavilla olevista tilastoista, jotta niitä voidaan käyttää vakuutusmatemaattisiin tarkoituksiin;
c)
eivät sisällä millään tavoin varmuusrahastomaksua, varauksista saatavaa tuottoa, hallinnollisia tai kaupallisia kuluja, veroja tai veroluonteisia maksuja eikä niissä oteta huomioon sijoituksista saatavia tuloja tai ennakoituja voitto-osuuksia.
2. Edellä 2 artiklassa säädettyjä poikkeuksia sovelletaan edellyttäen, että tietokokoelmat, taulukot tai tutkimustulokset
a)
eivät yksilöi kyseisiä vakuutusyrityksiä tai vakuutettuja;
b)
sisältävät niitä koottaessa tai jaeltaessa maininnan, että ne ovat ainoastaan ohjeellisia;
c)
eivät sisällä minkäänlaista viittausta bruttovakuutusmaksujen tasoon;
d)
annetaan kohtuullisin, edullisin ja syrjimättömin ehdoin niistä jäljennöksen pyytävän vakuutusyrityksen käyttöön, mukaan lukien vakuutusyritykset, jotka eivät toimi niillä maantieteellisillä markkinoilla tai tuotemarkkinoilla, joita kyseiset tietokokoelmat, taulukot tai tutkimustulokset koskevat;
e)
annetaan kohtuullisin, edullisin ja syrjimättömin ehdoin kaikkien niitä nimenomaisesti ja täsmällisesti asianmukaisesti perusteltuun käyttöön pyytävien kuluttajajärjestöjen tai asiakasjärjestöjen käyttöön, paitsi jos niiden jättäminen luovuttamatta on objektiivisesti perusteltua yleiseen turvallisuuteen liittyvistä syistä.
4 artikla
Sopimukset, joita poikkeus ei koske
Edellä 2 artiklassa säädettyjä poikkeuksia ei sovelleta, kun osallistuvat yritykset sopivat siitä tai sitoutuvat taikka velvoittavat toisia yrityksiä siihen, että muita kuin 2 artiklan a alakohdassa tarkoitettuja tietokokoelmia tai taulukoita ei käytetä tai että 2 artiklan b alakohdassa tarkoitetuista tutkimustuloksista ei poiketa.
III LUKU
TIETYNTYYPPISTEN RISKIEN YHTEINEN KATTAMINEN
5 artikla
Poikkeus
Perussopimuksen 101 artiklan 1 kohtaa ei sovelleta perussopimuksen 101 artiklan 3 kohdan nojalla ja tämän asetuksen säännösten mukaisesti kahden tai useamman vakuutusalan yrityksen välisiin sopimuksiin, joiden aiheena on sellaisten vakuutusyrityspoolien tai vakuutus- ja jälleenvakuutusyrityspoolien perustaminen ja toiminta, joiden tarkoituksena on tietyntyyppisten riskien yhteinen kattaminen rinnakkaisvakuutuksen tai rinnakkaisjälleenvakuutuksen muodossa.
6 artikla
Poikkeuksen soveltaminen ja markkinaosuutta koskevat kynnysarvot
1. Edellä 5 artiklassa säädettyä poikkeusta sovelletaan yksinomaan uusien riskien kattamiseksi perustettujen rinnakkaisvakuutus- tai rinnakkaisjälleenvakuutuspoolien osalta kolmen vuoden ajan poolin ensimmäisestä perustamisesta, riippumatta sen markkinaosuudesta.
2. Edellä 5 artiklassa säädettyä poikkeusta sovelletaan 1 kohdan soveltamisalan ulkopuolelle jäävien rinnakkaisvakuutus- tai rinnakkaisjälleenvakuutuspoolien osalta niin kauan kuin tämä asetus on voimassa, edellyttäen, että osallistuvien yritysten yhteenlaskettu markkinaosuus ei ylitä seuraavia kynnysarvoja:
a)
rinnakkaisvakuutuspoolien osalta 20 prosenttia merkityksellisistä markkinoista;
b)
rinnakkaisjälleenvakuutuspoolien osalta 25 prosenttia merkityksellisistä markkinoista.
3. Laskettaessa osallistuvan yrityksen markkinaosuutta merkityksellisillä markkinoilla huomioon otetaan seuraavat tekijät:
a)
osallistuvan yrityksen markkinaosuus kyseisessä poolissa;
b)
osallistuvan yrityksen markkinaosuus toisessa poolissa, joka toimii samoilla merkityksellisillä markkinoilla kuin kyseessä oleva pooli ja jonka osapuoli osallistuva yritys on; sekä
c)
osallistuvan yrityksen markkinaosuus kaikkien poolien ulkopuolella samoilla merkityksellisillä markkinoilla kuin kyseessä oleva pooli.
4. Edellä 2 kohdassa säädettyjä markkinaosuutta koskevia kynnysarvoja sovellettaessa noudatetaan seuraavia sääntöjä:
a)
markkinaosuus lasketaan bruttomääräisen vakuutusmaksutulon pohjalta; jos bruttomääräistä vakuutusmaksutuloa koskevia tietoja ei ole saatavilla, kyseisen yrityksen markkinaosuuden laskemiseen voidaan käyttää arvioita, jotka perustuvat muihin luotettaviin markkinatietoihin, mukaan lukien tarjottu vakuutusturva tai vakuutettujen riskien arvo;
b)
markkinaosuus lasketaan edellistä kalenterivuotta koskevien tietojen perusteella.
5. Jos 2 kohdan a alakohdassa tarkoitettu markkinaosuus on alun perin enintään 20 prosenttia mutta nousee myöhemmin tämän tason yläpuolelle ylittämättä kuitenkaan 25 prosentin tasoa, 5 artiklassa säädetyn poikkeuksen soveltaminen jatkuu kaksi peräkkäistä kalenterivuotta sen vuoden jälkeen, jona 20 prosentin kynnysarvo ensimmäisen kerran ylittyi.
6. Jos 2 kohdan a alakohdassa tarkoitettu markkinaosuus on alun perin enintään 20 prosenttia mutta nousee myöhemmin yli 25 prosenttiin, 5 artiklassa säädetyn poikkeuksen soveltaminen jatkuu yhden kalenterivuoden sen vuoden jälkeen, jona 25 prosentin taso ensimmäisen kerran ylittyi.
7. Edellä olevan 5 ja 6 kohdan mukaista etua ei saa yhdistää siten, että kahden kalenterivuoden pituinen jakso ylittyy.
8. Jos 2 kohdan b alakohdassa tarkoitettu markkinaosuus on alun perin enintään 25 prosenttia mutta nousee myöhemmin tämän tason yläpuolelle ylittämättä kuitenkaan 30 prosentin tasoa, 5 artiklassa säädetyn poikkeuksen soveltaminen jatkuu kaksi peräkkäistä kalenterivuotta sen vuoden jälkeen, jona 25 prosentin kynnysarvo ensimmäisen kerran ylittyi.
9. Jos 2 kohdan b alakohdassa tarkoitettu markkinaosuus on alun perin enintään 25 prosenttia mutta nousee myöhemmin yli 30 prosenttiin, 5 artiklassa säädetyn poikkeuksen soveltaminen jatkuu yhden kalenterivuoden sen vuoden jälkeen, jona 30 prosentin taso ensimmäisen kerran ylittyi.
10. Edellä olevan 8 ja 9 kohdan mukaista etua ei saa yhdistää siten, että kahden kalenterivuoden pituinen jakso ylittyy.
7 artikla
Poikkeuksen edellytykset
Edellä 5 artiklassa säädettyä poikkeusta sovelletaan edellyttäen, että
a)
jokaisella osallistuvalla yrityksellä on oikeus vetäytyä poolista seuraamuksitta tekemällä vetäytymisestään ilmoituksen riittävän ajoissa;
b)
poolin säännöt eivät velvoita mitään pooliin osallistuvaa yritystä vakuuttamaan tai jälleenvakuuttamaan poolin kautta eivätkä estä mitään pooliin osallistuvaa yritystä kokonaan tai osittain vakuuttamasta tai jälleenvakuuttamasta poolin ulkopuolella poolin kattamien riskien kaltaisia riskejä;
c)
poolin säännöt eivät rajoita poolin tai sen osallistuvien jäsenten toimintaa tietyllä unionin maantieteellisellä alueella sijaitsevien riskien vakuuttamiseen tai jälleenvakuuttamiseen;
d)
sopimus ei rajoita tuotantoa eikä myyntiä;
e)
sopimuksella ei jaeta markkinoita eikä asiakkaita; sekä
f)
rinnakkaisjälleenvakuutuspoolin osallistuvat yritykset eivät sovi ensivakuutuksesta veloittamistaan bruttovakuutusmaksuista.
IV LUKU
LOPPUSÄÄNNÖKSET
8 artikla
Siirtymäaika
Perussopimuksen 101 artiklan 1 kohdassa määrättyä kieltoa ei sovelleta 1 päivän huhtikuuta 2010 ja 30 päivän syyskuuta 2010 välisenä aikana sopimuksiin, jotka eivät täytä tässä asetuksessa säädettyjä poikkeuksen edellytyksiä mutta jotka täyttävät asetuksessa (EY) N:o 358/2003 säädetyt poikkeuksen edellytykset ja ovat jo voimassa 31 päivänä maaliskuuta 2010.
9 artikla
Voimassaoloaika
Tämä asetus tulee voimaan 1 päivänä huhtikuuta 2010.
Sen voimassaolo päättyy 31 päivänä maaliskuuta 2017.
Tämä asetus on kaikilta osiltaan velvoittava, ja sitä sovelletaan sellaisenaan kaikissa jäsenvaltioissa.
Tehty Brysselissä 24 päivänä maaliskuuta 2010.