РЕГЛАМЕНТ (ЕС) № 1233/2010 НА ЕВРОПЕЙСКИЯ ПАРЛАМЕНТ И НА СЪВЕТА
от 15 декември 2010 година
за изменение на Регламент (ЕО) № 663/2009 за създаване на програма за подпомагане на икономическото възстановяване чрез предоставяне на финансова помощ от Общността на проекти в областта на енергетиката
ЕВРОПЕЙСКИЯТ ПАРЛАМЕНТ И СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взеха предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 194, параграф 1, буква в) от него,
като взеха предвид предложението на Европейската комисия,
след предаване на проекта на законодателния акт на националните парламенти,
като взеха предвид становището на Европейския икономически и социален комитет (1),
след консултация с Комитета на регионите,
в съответствие с обикновената законодателна процедура (2),
като имат предвид, че:
(1)
С Регламент (ЕО) № 663/2009 на Европейския парламент и на Съвета (3) беше създадена Европейската енергийна програма за възстановяване (ЕЕПВ) чрез предоставяне на финансов пакет от 3,98 милиарда евро за 2009 и 2010 г.
(2)
Настоящият регламент не следва да засяга целта за предоставяне до края на 2010 г. на възможно най-голямо количество от финансовия пакет от 3,98 милиарда евро на подпрограмите, посочени в глава II от Регламент (ЕО) № 663/2009. Въпреки това беше установено, че за част от тази сума няма да бъдат поемани задължения по тези подпрограми.
(3)
В духа на стратегията „Европа 2020“ за устойчив растеж и работни места и в съответствие с пакета от мерки на ЕС в областта на климата и енергията и плана за действие от 2006 г. за енергийна ефективност, развитието на други възобновяеми енергийни източници и насърчаването на енергийната ефективност биха допринесли за екологосъобразен растеж, изграждане на конкурентоспособна и устойчива икономика и справяне с изменението на климата. Като подкрепя тези политики, Съюзът ще създаде нови работни места и възможности за „зелен“ пазар и ще насърчи по този начин развитието на конкурентоспособна, сигурна и устойчива икономика. Сътрудничеството между различните нива на управление („управление на множество равнища“) е от първостепенно значение в този контекст.
(4)
Осигуряването на повече финансови стимули представлява ключов компонент за намаляване на ограниченията от високите първоначални разходи и за стимулиране на устойчиви подобрения в областта на енергетиката. Поради тези причини следва да бъде създаден специален финансов механизъм („механизмът“) за използване на средствата съгласно глава II от Регламент (ЕО) № 663/2009, за които не могат да бъдат поети задължения до края на 2010 г. Създаването на механизма следва да се разглежда в контекста на предложената от Комисията инициатива за финансиране на устойчиво развита енергия. Този механизъм следва да подпомогне развитието на енергийна ефективност и на проекти за възобновяема енергия и да улесни финансирането на инвестиционни проекти в областта на енергийната ефективност и възобновяемата енергия от местни, регионални и национални публични органи, по-специално в градска среда. В този процес следва да се обърне внимание на взаимодействието с други финансови ресурси, налични в държавите-членки, като структурните фондове и Кохезионния фонд, Европейската програма за подпомагане в областта на енергетиката на местно равнище (ELENA) и Европейския фонд за регионално развитие съгласно Регламент (ЕО) № 397/2009 (4), за да се избегне припокриването с други финансови инструменти.
(5)
Помощта за инвестиции за устойчива енергетика може да бъде най-ефективна и от най-голяма полза, когато е насочена към местното равнище. Въпреки това в надлежно обосновани случаи вероятно е по-ефективно тя да бъде насочена към националното равнище, например поради причини, свързани с наличността или функционирането на съответни административни структури.
(6)
За да се увеличи максимално въздействието на финансирането от Съюза в краткосрочен план, механизмът следва да се управлява от един или от няколко финансови посредници, например международни финансови институции. Подборът на тези финансови посредници следва да се извърши въз основа на доказаните им способности да използват финансирането по най-ефикасния и ефективен начин с цел максимално увеличаване на участието, във възможно най-кратък срок, на други публични и частни инвеститори и постигане на най-високия ливъридж между финансирането от Съюза и общата инвестиция, за да се привлекат значителни инвестиции в Съюза. При все това, в период на финансови и икономически кризи, които имат особено неблагоприятно въздействие върху финансите на местните и регионалните органи, следва да се гарантира, че затрудненото бюджетно положение на тези органи не възпрепятства възможностите им за достъп до финансовите средства.
(7)
В съответствие с Регламент (ЕО) № 663/2009 инвестиционни проекти следва да бъдат финансирани от механизма, само ако имат бързо, измеримо и съществено въздействие върху икономическото възстановяване в рамките на Съюза, повишената енергийна сигурност и намаляването на емисиите на парникови газове. Подобни инвестиционни проекти допринасят за екологосъобразен растеж, за развитието на конкурентоспособна, свързана, устойчива и съобразена с околната среда икономика, както и за защитата на заетостта, създаването на работни места и справянето с изменението на климата, в съответствие с целите на стратегията „Европа 2020“.
(8)
Критериите, предвидени в Регламент (ЕО) № 663/2009, следва изцяло да се прилагат към подбора и допустимостта на проектите, финансирани по този механизъм. Географският баланс на проектите също следва да се вземе предвид като съществен компонент, за да се гарантира въздействието на настоящия регламент върху икономическото възстановяване на територията на Съюза и за да се отбележи признаването на факта, че в някои държави-членки проектите не са били финансирани или са били частично финансирани съгласно глава II от Регламент (ЕО) № 663/2009.
(9)
Поради изискването за икономическо въздействие на настоящия регламент в краткосрочен план времето между получаването на заявление за проект и окончателното решение по този въпрос не следва да надвишава шест месеца.
(10)
Индивидуалните правни ангажименти за изпълнение на бюджетните задължения съгласно глава IIа следва да бъдат поети до 31 март 2011 г.
(11)
Механизмът не следва да създава прецедент по отношение на използването на общия бюджет на Съюза и евентуални бъдещи мерки за финансиране, включително в енергийния отрасъл, а следва да бъде считан за изключителна мярка, приета в период на икономически трудности.
(12)
Поради спешната необходимост от мерки във връзка с икономическата криза разходите, направени съгласно глава II от Регламент (ЕО) № 663/2009, следва да станат допустими от 13 юли 2009 г., тъй като много кандидати са поискали допустимостта на разходите да започне да тече от внасянето на заявлението за отпускане на безвъзмездни средства в съответствие с член 112 от Регламент (ЕО, Евратом) № 1605/2002 на Съвета от 25 юни 2002 г. относно Финансовия регламент, приложим за общия бюджет на Европейските общности (5) („Финансовия регламент“). Разходите, направени съгласно глава IIа, следва да бъдат допустими, считано от 1 януари 2011 г.
(13)
Поради спешната необходимост от мерки във връзка с икономическата криза, настоящият регламент следва да влезе в сила непосредствено след публикуването му,
ПРИЕХА НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
Член 1
Изменения на Регламент (ЕО) № 663/2009
Регламент (ЕО) № 663/2009 се изменя, както следва:
1.
В член 1 се добавя следният параграф:
„Настоящият регламент предвижда създаването на финансов механизъм („механизмът“) за подпомагане на инициативи за енергийна ефективност и възобновяема енергия.“
2.
Член 3 се изменя, както следва:
а)
параграф 2 се заменя със следното:
„2. Индивидуалните правни ангажименти съгласно глава II за изпълнение на поетите през 2009 и 2010 г. бюджетни задължения се поемат до 31 декември 2010 г. Индивидуалните правни ангажименти по глава IIа се поемат до 31 март 2011 г.“;
б)
добавя се следният параграф:
„3. Финансовите посредници, описани в приложение II, се стремят да предоставят цялото финансиране, налично в механизма в резултат на принос от страна на Съюза, на инвестиционни проекти и техническа помощ за проекти за енергийна ефективност и възобновяема енергия в срок до 31 март 2014 г. След тази дата не се предоставя финансиране от принос на Съюза. Цялото финансиране от принос на Съюза, което не бъде предоставено от финансовите посредници до 31 март 2014 г., се връща в общия бюджет на Съюза. Финансирането от принос на Съюза, предоставено на инвестиционни проекти, остава инвестирано за определен период от време, който не може да бъде удължаван след 31 март 2034 г. Съюзът има право на възвръщаемост на своите инвестиции в механизма за периода на съществуване на механизма, пропорционално на своя принос в механизма и в съответствие със своите права на акционер.“
3.
Вмъква се следната глава:
„ГЛАВА IIa
ФИНАНСОВ МЕХАНИЗЪМ
Член 21а
Финансиране, за което не могат да бъдат поети задължения съгласно глава II
1. Финансовите средства, които в съответствие с член 3, параграф 2 не могат да бъдат предмет на индивидуални правни ангажименти съгласно глава II, в размер на 146 344 644,50 EUR се отпускат за посочения в член 1, четвърта алинея механизъм с цел да се разработят подходящи инструменти за финансиране в сътрудничество с финансовите институции, така че да се предостави значителен стимул на проектите за енергийна ефективност и за експлоатация на възобновяеми енергийни източници.
2. Механизмът се прилага в съответствие с приложение II. Разпоредбите на член 23, параграф 1 не се прилагат спрямо механизма.
3. Рисковата експозиция на Съюза по отношение на механизма, включително таксите за управление и другите допустими разходи, се ограничава до размера на финансовия принос на Съюза към механизма, определен в параграф 1, без да възникват допълнителни задължения по общия бюджет на Съюза.“
4.
Член 22 се заличава.
5.
Член 23 се изменя, както следва:
а)
параграф 2 се заменя със следното:
„2. Помощта по ЕЕПВ покрива само свързаните с проекта разходи, извършени от бенефициерите и, по отношение на проекти по член 9, от трети лица, отговорни за реализацията на проекта. Разходите, направени съгласно глава II, могат да бъдат допустими, считано от 13 юли 2009 г.“;
б)
вмъква се следният параграф:
„2а. Финансовата помощ, предоставяна съгласно глава IIа, покрива разходи, свързани с инвестиционни проекти и техническа помощ за проекти за възобновяема енергия и енергийна ефективност, които разходи са направени от посочените в приложение II, част А, точка 3 бенефициери. Тези разходи могат да бъдат допустими, считано от 1 януари 2011 г.“
6.
Член 27 се изменя, както следва:
а)
вмъква се следният параграф:
„1а. До 30 юни 2013 г. Комисията представя на Европейския парламент и на Съвета междинен доклад за оценка на мерките, предприети съгласно глава IIа, като отделя особено внимание на:
а)
разходната ефективност, ефекта на ливъридж и допълващия характер, показани от механизма;
б)
доказателствата за добро финансово управление;
в)
степента, в която механизмът е постигнал определените в настоящия регламент цели;
г)
степента, в която е необходимо да се продължи подпомагането по механизма за проекти за енергийна ефективност и възобновяема енергия.
При целесъобразност и особено ако оценката от страна на Комисията на мерките, предприети по глава IIа, е положителна, средносрочният междинен доклад за оценка се придружава от законодателно предложение за продължаване действието на механизма.“;
б)
параграф 3 се заменя със следното:
„3. Комисията представя на Европейския парламент, на Съвета, на Европейския икономически и социален комитет и на Комитета на регионите доклад за оценка на резултатите, постигнати от ЕЕПВ в съответствие с член 27, параграф 4 от Финансовия регламент.“
7.
В член 28 се добавя следната алинея:
„Докладът включва информация относно всички режийни разходи, свързани с изграждането и прилагането на механизма, създаден съгласно глава IIа.“
8.
Приложението се преименува на „Приложение I“ и се добавя следното приложение:
„ПРИЛОЖЕНИЕ II
ФИНАНСОВ МЕХАНИЗЪМ
А. Прилагане на финансовия механизъм за устойчиви енергийни проекти
1. Обхват на механизма
Финансовият механизъм („механизма“) се използва за развитието на енергоспестяване, енергийна ефективност и проекти за възобновяема енергия и улеснява финансирането на инвестиции в тези области от местни, регионални и в надлежно обосновани случаи, национални публични органи. Механизмът се прилага в съответствие с разпоредбите относно възлагането на задачи по изпълнението на бюджета, предвидени във Финансовия регламент и в правилата за неговото прилагане.
Механизмът се използва за устойчиви енергийни проекти, по-специално в градска среда. Това включва по-специално проекти относно:
а)
обществени и частни сгради, включващи решения за енергийна ефективност и/или възобновяема енергия, включително решения, които се базират на използването на информационни и комуникационни технологии (ИКТ);
б)
инвестиции в комбинирано производство на топлинна енергия и електроенергия (CHP) с висока енергийна ефективност, включително комбинирано микропроизводство, и районни мрежи за отопление/охлаждане, по-специално от възобновяеми енергийни източници;
в)
децентрализирани възобновяеми енергийни източници, внедрени в местна среда, и тяхното интегриране в електроенергийните мрежи;
г)
микропроизводство от възобновяеми енергийни източници;
д)
чист градски транспорт за подпомагане на повишаването на енергийната ефективност и интегриране на възобновяемите енергийни източници, с особено внимание към обществения транспорт, задвижваните с електрическа тяга и водород превозни средства и намаляването на емисиите на парникови газове;
е)
местна инфраструктура, включително енергоспестяващо осветление на външните обществени инфраструктури, като улично осветление, решения за съхранение на електричество, интелигентно отчитане и интелигентни електропреносни мрежи, при които се използва целият потенциал на ИКТ;
ж)
технологии в областта на енергийната ефективност и възобновяемите енергийни източници с иновативен и икономически потенциал, като се използват най-добрите налични процедури.
Механизмът може да се използва и за предоставяне на стимули и техническа помощ, както и за повишаване на осведомеността на местните, регионалните и националните органи, за да се осигури оптимално използване на структурните фондове и Кохезионния фонд, по-специално в областите на енергийната ефективност и подобренията, свързани с възобновяемата енергия за жилищни и други видове сгради. Механизмът подпомага икономически и финансово обосновани инвестиционни проекти с цел възстановяване на инвестициите, отпуснати по механизма, и привличане на публични и частни инвестиции. Така механизмът може, наред с другото, да включва предоставяне и разпределяне на капитал за заеми, гаранции, акции и други финансови продукти. Освен това до 15 % от финансирането, посочено в член 21а, може да се използва за предоставяне на техническа помощ на местните, регионалните или националните органи по време на фазата на разработване и на първоначално разгръщане на технологии, свързани с проекти за енергийна ефективност и възобновяема енергия.
2. Взаимодействия
При предоставянето на финансова или техническа помощ се обръща внимание и на взаимодействието с други финансови ресурси, налични в държавите-членки, като структурните фондове, Кохезионния фонд и ELENA, за да се избегне припокриването с други финансови инструменти.
3. Бенефициери
Бенефициерите на механизма са публични органи, за предпочитане на местно и регионално равнище, или публични или частни субекти, действащи от името на тези публични органи.
Б. Сътрудничество с финансови посредници
1. Подбор и общи изисквания, включително разходи
Механизмът се създава в сътрудничество с един или няколко финансови посредници и е отворен за участие от страна на подходящи инвеститори. Подборът на финансовите посредници се извършва въз основа на доказаните от тях способности да използват финансирането по най-ефикасния и ефективен начин в съответствие с правилата и критериите, предвидени в настоящото приложение.
Комисията гарантира, че общият размер на режийните разходи, свързани с изграждането и прилагането на механизма, включително таксите за управление и другите допустими разходи, фактурирани от финансови посредници, остава възможно най-малък в съответствие с най-добрите практики за подобни инструменти, като същевременно се запазва необходимото качество на механизма.
Финансовият принос на Съюза към механизма се осъществява от Комисията в съответствие с разпоредбите, предвидени в членове 53 и 54 от Финансовия регламент.
Финансовите посредници отговарят на съответните изисквания относно възлагането на задачи по изпълнението на бюджета, предвидени във Финансовия регламент и в правилата за неговото прилагане, по-специално що се отнася до правилата за възлагане на поръчки, вътрешния контрол, отчетността и външния одит. На тези финансови посредници не се предоставят никакви други средства освен такси за управление или разходи, свързани с изграждането и прилагането на механизма.
Подробните срокове и условия за изграждането на механизма и неговите рамкови условия, включително наблюдението и контрола, се посочват в едно или повече споразумения между Комисията и финансовите посредници.
2. Достъп до информация
Механизмът предоставя онлайн достъп до всички сведения относно управлението на програмата, които са от значение за заинтересованите страни. Това включва по-специално процедури за кандидатстване, информация относно най-добрите практики и преглед на проектите и докладите.
В. Условия за финансиране и критерии за допустимост и подбор
1. Обхват на финансирането
В съответствие с настоящото приложение механизмът се ограничава до финансиране на:
а)
инвестиционни проекти, които оказват бързо, измеримо и съществено въздействие върху икономическото възстановяване в ЕС, повишената енергийна сигурност и намаляването на емисиите на парникови газове; и
б)
техническа помощ за проекти за енергийна ефективност и/или възобновяема енергия.
2. Фактори, които да бъдат взети предвид
Що се отнася до подбора на проекти, специално внимание се отделя на географския баланс.
Що се отнася до финансирането на инвестиционни проекти, дължимо внимание се отделя на достигането на значителен коефициент на ливъридж между общата инвестиция и финансирането от Съюза, за да се привлекат значителни инвестиции в Съюза. Въпреки това коефициентът на ливъридж за отделните инвестиционни проекти може да варира в зависимост от редица фактори, като например действителния размер и вида на проекта, както и местните условия, включително размера и финансовия капацитет на бенефициера.
3. Условия за достъп на публични органи до финансиране по механизма
Публичните органи, които отправят искане за финансиране на инвестиционни проекти или за техническа помощ за проекти за енергийна ефективност и възобновяема енергия, отговарят на следните условия:
а)
те са поели или са в процес на поемане на политически ангажимент за смекчаване на изменението на климата, включително, ако е целесъобразно, конкретни цели, свързани например с повишаване на енергийната ефективност и/или с увеличаване на използването на енергия от възобновяеми източници;
б)
те или работят за разработването на многогодишни стратегии за смекчаване на изменението на климата и постигане на целите си, ако е целесъобразно, или участват в многогодишна стратегия на местно, регионално или национално равнище за смекчаване на изменението на климата;
в)
те се съгласяват да носят публична отговорност за напредъка в общата си стратегия.
4. Критерии за допустимост и подбор на инвестиционни проекти, финансирани по механизма
Инвестиционните проекти, финансирани по механизма, отговарят на следните критерии за допустимост и подбор:
а)
обоснованост и техническа адекватност на подхода;
б)
обоснованост и разходоефективност на финансирането за цялостната инвестиционна фаза на действието;
в)
географски баланс на всички проекти, попадащи в обхвата на настоящия регламент;
г)
степен на зрелост, определена като достигане на инвестиционния етап и свързана със значителни капиталови разходи възможно най-скоро;
д)
степен, до която липсата на достъп до финансиране задържа изпълнението на действието;
е)
степен, в която финансирането по механизма ще стимулира публичното и частното финансиране;
ж)
количествено социално-икономическо въздействие;
з)
количествено екологично въздействие.
5. Критерии за допустимост и подбор на проекти за техническа помощ, финансирани по механизма
Проекти за техническата помощ, финансирани по механизма, отговарят на критериите за допустимост и подбор, посочени в точка 4, букви а), в), д), е) и ж).“
Член 2
Влизане в сила
Настоящият регламент влиза в сила в деня на публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави-членки.
Съставено в Страсбург на 15 декември 2010 година.
EUROOPAN PARLAMENTIN JA NEUVOSTON ASETUS (EU) N:o 1233/2010,
annettu 15 päivänä joulukuuta 2010,
yhteisön rahoitustukea energia-alan hankkeille koskevasta talouden elvytysohjelmasta annetun asetuksen (EY) N:o 663/2009 muuttamisesta
EUROOPAN PARLAMENTTI JA EUROOPAN UNIONIN NEUVOSTO, jotka
ottavat huomioon Euroopan unionin toiminnasta tehdyn sopimuksen ja erityisesti sen 194 artiklan 1 kohdan c alakohdan,
ottavat huomioon Euroopan komission ehdotuksen,
sen jälkeen, kun esitys lainsäätämisjärjestyksessä hyväksyttäväksi säädökseksi on toimitettu kansallisille parlamenteille,
ottavat huomioon Euroopan talous- ja sosiaalikomitean lausunnon (1),
ovat kuulleet alueiden komiteaa,
noudattavat tavallista lainsäätämisjärjestystä (2),
sekä katsovat seuraavaa:
(1)
Euroopan parlamentin ja neuvoston asetuksella (EY) N:o 663/2009 (3) perustettiin Euroopan energia-alan elvytysohjelma (EEPR), jonka tarkoituksena on tukea talouden elpymistä 3,98 miljardia euron suuruisilla rahoituspuitteilla vuosina 2009 ja 2010.
(2)
Tällä asetuksella ei pitäisi vaikuttaa kielteisesti tavoitteeseen myöntää 3,98 miljardin euron rahoituspuitteista mahdollisimman suuri osa vuoden 2010 loppuun mennessä asetuksen (EY) N:o 663/2009 II luvussa tarkoitetuille alaohjelmille. On kuitenkin todettu, että osa edellä mainitusta summasta jää sitomatta kyseisiin alaohjelmiin.
(3)
Uusiutuvien energialähteiden kehittämisellä ja energiatehokkuuden edistämisellä voitaisiin kestävää kasvua ja työllisyyttä koskevan Eurooppa 2020 -strategian hengessä ja EU: n ilmasto- ja energiapaketin sekä sen energiatehokkuutta koskevan toimintasuunnitelman (2006) mukaisesti tukea ”vihreämpää kasvua”, rakentaa kilpailukykyistä ja kestävää taloutta ja hillitä ilmastonmuutosta. Näitä aloja tukemalla unioniin voidaan luoda uusia työpaikkoja ja vihreitä markkinamahdollisuuksia, jotka edesauttavat kilpailukykyisen, vakaan ja kestävän talouden kehittymistä. Hallinnon eri tasojen välinen yhteistyö (monitasoinen hallinto) on oleellisen tärkeää tässä yhteydessä.
(4)
Paremmat taloudelliset kannustimet ovat oleellisia, jotta voitaisiin helpottaa suurista alkukustannuksista aiheutuvaa ongelmaa ja aikaansaada kestäviä energiaparannuksia. Siksi olisi luotava erityinen rahoitusväline (jäljempänä ’rahoitusväline’) sen asetuksen (EY) N:o 663/2009 II luvussa tarkoitetun rahoituksen käyttämiseksi, jota ei voida sitoa vuoden 2010 loppuun mennessä. Rahoitusvälineen luomista olisi harkittava komission ehdottama kestävän energian rahoitusaloite huomioon ottaen. Rahoitusvälineellä olisi tuettava energiatehokkuuden ja uusiutuvan energian alan hankkeiden kehittämistä ja helpotettava paikallisten, ja alueellisten ja kansallisten viranomaisten energiatehokkuuteen ja uusiutuvaan energiaan liittyvien investointiohjelmien rahoittamista erityisesti kaupunkiympäristöissä. Tässä prosessissa olisi kiinnitettävä huomiota synergiaetuihin jäsenvaltioiden käytettävissä olevien muiden rahoituslähteiden kanssa, kuten rakenne- ja koheesiorahastot, teknisen avun väline ELENA (European Local Energy Assistance) ja Euroopan aluekehitysrahasto, ottaen huomioon asetuksen (EY) N:o 397/2009 (4), jotta vältetään päällekkäisyydet muiden rahoitusvälineiden kanssa.
(5)
Kestävän energian alalla investointituki on tuloksellisinta ja hyödyllisintä, kun se kohdennetaan paikallistasolle. Asianmukaisesti perustelluissa tapauksissa voi olla kuitenkin tarkoituksenmukaisempaa kohdentaa se kansalliselle tasolle, esimerkiksi kun on kyse asiaan liittyvien hallinnollisten rakenteiden saatavilla olosta tai toiminnasta.
(6)
Jotta EU: n rahoituksella olisi lyhyellä aikavälillä mahdollisimman suuri vaikutus, rahoitusvälineen hallinnoinnista vastaamaan olisi valittava yksi tai useampi rahoitusalan toimija, kuten kansainvälinen rahoituslaitos. Valinnan olisi perustuttava niiden osoitettuun kykyyn käyttää rahoitusta mahdollisimman tehokkaasti ja tuloksellisesti siten, että tavoitteena on muiden julkisten ja yksityisten sijoittajien mahdollisimman laaja osallistuminen mahdollisimman lyhyessä ajassa ja EU-rahoituksen mahdollisimman suuri vipuvaikutus kokonaisinvestointeihin, jotta EU: ssa saataisiin aikaan merkittävä määrä investointeja. Aikana, jolloin rahoitus- ja talouskriisi vaikuttaa erityisen haitallisesti paikallis- ja alueviranomaisten talouteen, olisi kuitenkin varmistettava, ettei kyseisten viranomaisten vaikea taloudellinen tilanne estä niitä saamasta rahoitusvälineen varoja.
(7)
Asetuksen (EY) N:o 663/2009 mukaisesti rahoitusvälineellä olisi rahoitettava ainoastaan sellaisia investointihankkeita, joilla on nopea, mitattavissa oleva ja merkittävä vaikutus unionin talouden elpymiseen, energian toimitusvarmuuden parantumiseen ja kasvihuonekaasupäästöjen vähenemiseen. Tällaiset investointihankkeet edistävät ”vihreämpää kasvua”, kilpailukykyisen, verkottuneen, kestävän ja ympäristöystävällisen talouden kehittymistä, työpaikkojen säilyttämistä ja luomista sekä ilmastonmuutoksen torjuntaa Eurooppa 2020 -strategian tavoitteiden mukaisesti.
(8)
Uudella rahoitusvälineellä rahoitettavien hankkeiden valinnassa ja rahoituskelpoisuuden arvioinnissa olisi käytettävä asetuksessa (EY) N:o 663/2009 vahvistettuja kriteerejä. Myös hankkeiden maantieteellinen jakautuminen olisi otettava huomioon keskeisenä tekijänä, jotta varmistetaan tämän asetuksen taloutta elvyttävien vaikutusten ulottuvan koko unioniin sekä otetaan huomioon, että eräissä jäsenvaltioissa ei hankkeita ole rahoitettu tai on rahoitettu vain osittain asetuksen (EY) N:o 663/2009 II luvun nojalla.
(9)
Kun otetaan huomioon tällä asetuksella tavoiteltujen taloudellisten vaikutusten lyhytaikaisuus, hanketta koskevan hakemuksen vastaanottamisen ja hakemusta koskevan lopullisen päätöksen tekemisen välinen aika ei saisi olla pidempi kuin kuusi kuukautta.
(10)
Asetuksen II a luvun mukaisten talousarviositoumusten täytäntöönpanoa koskevat yksittäiset oikeudelliset sitoumukset olisi tehtävä 31 päivään maaliskuuta 2011 mennessä.
(11)
Rahoitusvälineestä ei saisi muodostua ennakkotapausta unionin yleisen talousarvion toteuttamisen ja mahdollisten tulevien, myös energia-alaa koskevien rahoitustoimien suhteen, vaan sitä olisi pikemminkin pidettävä taloudellisesti vaikeana aikana hyväksyttynä poikkeuksellisena toimenpiteenä.
(12)
Koska talouskriisiin on vastattava viipymättä, olisi asetuksen (EY) N:o 663/2009 II luvun perusteella aiheutuneiden kustannusten oltava korvattavissa 13 päivästä heinäkuuta 2009 alkaen, koska monet hakijat toivoivat kustannusten olevan tukikelpoisia avustushakemuksen jättämisestä lähtien Euroopan yhteisöjen yleiseen talousarvioon sovellettavasta varainhoitoasetuksesta 25 päivänä kesäkuuta 2002 annetun neuvoston asetuksen (EY, Euratom) N:o 1605/2002 (5) 112 artiklan mukaisesti. Asetuksen II a luvussa tarkoitettujen kustannusten olisi oltava tukikelpoisia 1 päivästä tammikuuta 2011 alkaen.
(13)
Koska talouskriisi vaatii kiireellisiä toimia, tämän asetuksen olisi tultava voimaan välittömästi sen jälkeen, kun se on julkaistu,
OVAT HYVÄKSYNEET TÄMÄN ASETUKSEN:
1 artikla
Asetuksen (EY) N:o 663/2009 muutokset
Muutetaan asetus (EY) N:o 663/2009 seuraavasti:
1)
Lisätään 1 artiklaan kohta seuraavasti:
”Tässä asetuksessa säädetään rahoitusvälineen luomisesta energiatehokkuuteen ja uusiutuvaan energiaan liittyvien aloitteiden tukemiseksi.”
2)
Muutetaan 3 artikla seuraavasti:
a)
Korvataan 2 kohta seuraavasti:
”2. Vuosina 2009 ja 2010 tehtyjen talousarviositoumusten täytäntöönpanoa koskevat II luvun mukaiset yksittäiset oikeudelliset sitoumukset on tehtävä viimeistään 31 päivänä joulukuuta 2010. Jäljempänä olevan II a luvun mukaiset yksittäiset oikeudelliset sitoumukset on tehtävä viimeistään 31 päivänä maaliskuuta 2011.”
b)
Lisätään kohta seuraavasti:
”3. Liitteessä II tarkoitettujen rahoituksen välittäjien on pyrittävä kohdentamaan kaikki unionin osuuteen rahoitusvälineessä sisältyvät varat, jotka ovat käytettävissä energiatehokkuuteen ja uusiutuvaan energiaan liittyvien investointihankkeisiin ja teknistä apua koskeviin aloitteisiin, 31 päivään maaliskuuta 2014 mennessä. Kyseisen päivän jälkeen ei unionin rahoitusosuudesta voi enää kohdentaa varoja. Kaikki unionin rahoitusosuuteen sisältyvät varat, joita rahoituksen välittäjät eivät ole kohdentaneet 31 päivään maaliskuuta 2014 mennessä, palautetaan unionin yleiseen talousarvioon. Unionin rahoitusosuudesta investointihankkeisiin kohdennettujen varojen on pysyttävä sijoitettuina tietyn määräajan, jonka on päätyttävä viimeistään 31 päivänä maaliskuuta 2034. Unionilla on oikeus rahoitusvälineeseen tekemiensä investointien tuottamiin voittoihin rahoitusvälineen olemassaolon ajan siten, että voitot vastaavat unionin osuutta rahoitusvälineessä ja ovat unionin osakkeenomistajan oikeuksien mukaisia.”
3)
Lisätään luku seuraavasti:
”II a LUKU
RAHOITUSVÄLINE
21 a artikla
Varat, joita ei voida sitoa II luvun nojalla
1. Suuruudeltaan 146 344 644,50 miljoonan euron erä, josta ei ole voitu tehdä 3 artiklan 2 kohdan mukaisesti II luvussa tarkoitettuja yksittäisiä oikeudellisia sitoumuksia, on osoitettava 1 artiklan neljännessä kohdassa tarkoitettuun välineeseen asianmukaisten rahoitusvälineiden kehittämiseksi yhdessä rahoituslaitosten kanssa, jotta voidaan merkittävästi edistää energiatehokkuuteen ja uusiutuviin energialähteiden hyödyntämiseen liittyviä hankkeita.
2. Rahoitusväline toteutetaan liitteen II mukaisesti. Rahoitusvälineeseen ei sovelleta 23 artiklan 1 kohtaa.
3. Unionin rahoitusriski rahoitusvälineen osalta, mukaan lukien hallinnolliset maksut ja muut tukikelpoiset kustannukset, rajoittuu edellä 1 kohdan mukaisesti rahoitusvälineeseen osoitettuun unionin rahoitusosuuteen, eikä Euroopan unionin yleiseen talousarvioon voi kohdistua muita vastuuvaateita.”
4)
Kumotaan 22 artikla.
5)
Muutetaan 23 artikla seuraavasti:
a)
Korvataan 2 kohta seuraavasti:
”2. EEPR-tuki saa kattaa ainoastaan ne hankkeeseen liittyvät kulut, jotka ovat aiheutuneet tuensaajille ja 9 artiklan mukaisten hankkeiden osalta myös hankkeen toteutuksesta vastaaville kolmansille osapuolille. Asetuksen II luvun perusteella aiheutuneet kustannukset voivat olla tukikelpoisia 13 päivästä heinäkuuta 2009 alkaen.”
b)
lisätään kohta seuraavasti:
”2 a. Tämän asetuksen II a luvun mukaisesti myönnetyllä rahoitustuella on katettava liitteessä II olevan A osan 3 kohdassa tarkoitetuille edunsaajille aiheutuneita kustannuksia, jotka ovat aiheutuneet investointihankkeista ja energiatehokkuuteen ja uusiutuvaan energiaan liittyviä hankkeita koskevasta teknisestä avusta. Tällaiset kustannukset voivat olla tukikelpoisia 1 päivästä tammikuuta 2011 alkaen.”
6)
Muutetaan 27 artikla seuraavasti:
a)
Lisätään kohta seuraavasti:
”1 a. Komissio antaa 30 päivään kesäkuuta 2013 mennessä Euroopan parlamentille ja neuvostolle II a luvun mukaisesti toteutettuja toimenpiteitä koskevan välivaiheen arviointikertomuksen, jossa tarkastellaan erityisesti:
a)
sitä, missä määrin rahoitusvälineen kustannustehokkuus, kerrannaisvaikutukset ja täydentävyys ovat osoitettavissa;
b)
todisteita moitteettomasta varainhoidosta;
c)
sitä, missä määrin rahoitusvälineellä on saavutettu tämän asetuksen tavoitteet;
d)
sitä, missä määrin on tarpeen jatkaa energiatehokkuuteen ja uusiutuviin energialähteisiin liittyvien hankkeiden tukemista rahoitusvälineestä.
Välivaiheen arviointikertomukseen on tarvittaessa ja erityisesti siinä tapauksessa, että komission arvio II a luvun nojalla toteutetuista toimenpiteistä on myönteinen, liitettävä rahoitusvälineen jatkamista koskeva lainsäädäntöehdotus.”
b)
Korvataan 3 kohta seuraavasti:
”3. Komissio esittää Euroopan parlamentille, neuvostolle, Euroopan talous- ja sosiaalikomitealle sekä alueiden komitealle arviointikertomuksen Euroopan energia-alan elvytysohjelman tuloksista varainhoitoasetuksen 27 artiklan 4 kohdan mukaisesti.”
7)
Lisätään 28 artiklaan kohta seuraavasti:
”Kertomuksen on sisällettävä tiedot kaikista II a luvun mukaisesti perustetun rahoitusvälineen luomiseen ja täytäntöönpanoon liittyvistä yleiskustannuksista.”
8)
Nimetään liite uudelleen liitteeksi I ja lisätään liite seuraavasti:
”LIITE II
RAHOITUSVÄLINE
A. Kestävän energian hankkeiden rahoitusvälineen toteutus
1. Rahoitusvälineen soveltamisala
Rahoitusvälinettä käytetään energian säästämisen, energiatehokkuuden ja uusiutuvan energian alan hankkeiden kehittämiseksi ja sillä helpotetaan paikallisten, alueellisten ja asianmukaisesti perustelluissa tapauksissa kansallisten viranomaisten kyseisiin aloihin liittyvien investointien rahoittamista. Rahoitusväline toteutetaan noudattaen varainhoitoasetuksessa ja sen soveltamissäännöissä vahvistettuja talousarvion toteuttamistehtävien siirtämistä koskevia säännöksiä.
Rahoitusvälinettä käytetään kestävän energian hankkeisiin erityisesti kaupunkiympäristöissä. Tähän sisältyvät erityisesti seuraavat hankkeet:
a)
julkisia ja yksityisiä rakennuksia koskevat hankkeet, joissa toteutetaan energiatehokkuuteen ja/tai uusiutuvaan energiaan liittyviä ratkaisuja, mukaan lukien tieto- ja viestintäteknologian käyttöön perustuvat ratkaisut;
b)
investoinnit erittäin energiatehokkaaseen ja varsinkin uusiutuvia energialähteitä käyttävään sähkön ja lämmön yhteistuotantoon, mukaan lukien mikroyhteistuotantoon, ja kaukolämpö- ja kaukojäähdytysverkkoihin;
c)
paikallisympäristöihin sulautetut hajautetut uusiutuvan energian lähteet ja niiden integrointi sähköverkkoihin;
d)
mikroyhteistuotanto uusiutuvista energialähteistä;
e)
puhdas kaupunkiliikenne, jolla tuetaan energiatehokkuutta ja uusiutuvien energialähteiden hyödyntämistä ja joka painottuu julkiseen liikenteeseen, sähkö- ja vetyajoneuvoihin sekä kasvihuonekaasupäästöjen vähentämiseen;
f)
paikallisinfrastruktuuri, mukaan lukien tehokas julkisen infrastruktuurin ulkovalaistus kuten katuvalaistus, sähkön varastointiratkaisut, älykkäät sähkönkulutuksen mittausmenetelmät ja älykäs sähköverkko, jossa hyödynnetään täysimääräisesti tieto- ja viestintäteknologiaa;
g)
innovointi- ja taloudellisia mahdollisuuksia sisältävät ja parhaita saatavilla olevia menettelyitä hyödyntävät energiatehokkuutta ja uusiutuvaa energiaa koskevat teknologiat.
Rahoitusvälineellä voidaan luoda kannustimia ja antaa teknistä apua sekä lisätä paikallisten, alueellisten ja kansallisten viranomaisten tietoisuutta asiasta, jotta voidaan varmistaa rakenne- ja koheesiorahastojen optimaalinen käyttö erityisesti aloilla, joissa on kyse energiatehokkuudesta ja uusiutuvaan energiaan liittyvistä parannuksista asunnoissa ja muun tyyppisissä rakennuksissa. Välineellä tuetaan investointihankkeita, joiden taloudellinen ja rahoituksellinen toimivuus on osoitettu, rahoitusvälineestä rahoitettujen investointien takaisin saamiseksi ja julkisten ja yksityisten investointien houkuttelemiseksi. Rahoitusväline voi siten sisältää muun muassa varausten tekemisen ja pääoman kohdentamisen lainoja, takuita, omaa pääomaa ja muita rahoitustuotteita varten. Lisäksi enintään 15 prosentin osuus 21 a artiklassa tarkoitetusta rahoituksesta voidaan käyttää teknisen avun antamiseen paikallisille, alueellisille tai kansallisille viranomaisille energiatehokkuuteen ja uusiutuvaan energiaan liittyviä hankkeita koskevan teknologian valmistelemiseksi ja sen käyttöönottovaiheen toteuttamiseksi.
2. Synergia
Päällekkäisyyksien välttämiseksi muiden rahoitusvälineiden kanssa on rahoituksellista tai teknistä apua myönnettäessä kiinnitettävä huomiota myös synergiaan muiden, rakenne- ja koheesiorahastojen ja teknisen avun välineen ELENA n kaltaisten jäsenvaltioissa saatavilla olevien rahoituslähteiden kanssa.
3. Tuensaajat
Rahoitusvälineen tuensaajia ovat viranomaiset ensisijaisesti alue- ja paikallistasolla sekä viranomaisten puolesta toimivat julkiset tai yksityiset tahot.
B. Yhteistyö rahoituksen välittäjien kanssa
1. Valintamenettely ja yleiset vaatimukset, mukaan lukien kustannukset
Rahoitusväline perustetaan yhteistyössä yhden tai useamman rahoitusalan toimijan kanssa ja soveltuvat sijoittajat voivat osallistua siihen. Rahoituksen välittäjien valinta perustuu niiden osoitettuun kykyyn käyttää rahoitusta mahdollisimman tehokkaasti ja tuloksellisesti tässä liitteessä esitettyjen sääntöjen ja kriteerien mukaisesti.
Komissio varmistaa, että rahoitusvälineen luomisesta ja toteuttamisesta aiheutuneiden yleiskustannusten, mukaan lukien hallintokustannukset ja muut hyväksyttävät rahoituksen välittäjien laskuttamat kustannukset, kokonaismäärä pysyy mahdollisimman pienenä vastaavia välineitä koskevien parhaiden käytäntöjen mukaisesti ja siten, että rahoitusvälineeltä edellytetty laatu taataan.
Komissio toteuttaa rahoitusvälineen unionin osuuden varainhoitoasetuksen 53 ja 54 artiklassa vahvistettujen säännösten mukaisesti.
Rahoituksen välittäjän on noudatettava varainhoitoasetuksessa ja sen soveltamissäännöissä vahvistettuja talousarvion toteuttamistehtävien siirtämistä koskevia säännöksiä, erityisesti hankintojen, sisäisen valvonnan, kirjanpidon ja ulkopuolisten tilintarkastusten osalta. Välittäjille ei anneta muita varoja kuin ne, jotka liittyvät hallintokustannuksiin ja rahoitusvälineen luomisesta ja toteuttamisesta aiheutuviin kustannuksiin.
Rahoitusvälineen perustamista ja sen yleisiä periaatteita ja seurantaa ja valvontaa koskevat yksityiskohtaiset ehdot ja edellytykset vahvistetaan komission ja rahoituksen välittäjän välisessä yhdessä tai useammassa sopimuksessa.
2. Tietojen saatavuus
Rahoitusväline asettaa sähköisesti saataville kaikki eri osapuolten tarvitsemat ohjelmien hallinnointia koskevat tiedot. Nämä tiedot koskevat erityisesti hakumenettelyjä ja parhaita käytäntöjä ja niihin sisältyy katsauksia hankkeisiin ja raportteihin.
C. Rahoitusehdot sekä tukikelpoisuus- ja valintakriteerit
1. Rahoituksen kohde
Rahoitusvälineellä rahoitetaan ainoastaan:
a)
tämän liitteen mukaisia investointihankkeita, joilla on nopea, mitattavissa oleva ja merkittävä vaikutus EU: n talouden elpymiseen, energian toimitusvarmuuden parantumiseen ja kasvihuonekaasupäästöjen vähenemiseen, ja
b)
tämän liitteen mukaista, energiatehokkuuteen ja uusiutuvaan energiaan liittyviä hankkeita koskevaa teknistä apua.
2. Huomioitavat tekijät
Hankkeiden valinnan yhteydessä on kiinnitettävä erityistä huomiota maantieteelliseen jakaumaan.
Investointihankkeiden rahoituksessa on kiinnitettävä asianmukaista huomiota siihen, että unionin rahoituksella on suuri vipuvaikutus kokonaisinvestointeihin, jotta unionissa saataisiin aikaan merkittävä määrä uusia investointeja. Yksittäisten investointihankkeiden vipuvaikutus voi kuitenkin vaihdella eri osatekijöiden, kuten hankkeen todellisen koon ja tyypin ja paikallisten olosuhteiden, kuten edunsaajan koon ja rahoitusvalmiuksien mukaan.
3. Viranomaisten pääsyä rahoitukseen koskevat edellytykset
Investointihankkeille tai energiatehokkuuteen ja uusiutuvaan energiaan liittyviä hankkeita koskevalle tekniselle avulle rahoitusta hakevien viranomaisten on täytettävä seuraavat edellytykset:
a)
ne ovat poliittisesti sitoutuneet tai ovat sitoutumassa poliittisesti ilmastonmuutoksen lieventämiseen ja ovat tarvittaessa asettaneet konkreettisia tavoitteita, jotka koskevat esimerkiksi energiatehokkuuden parantamista ja/tai uusiutuvista lähteistä saadun energian käyttöä;
b)
ne ovat joko laatimassa ilmastonmuutoksen lieventämistä koskevia monivuotisia strategioita ja toteuttamassa tavoitteitaan, tai ne osallistuvat paikallisen, alueellisen tai kansallisen tason monivuotiseen strategiaan ilmastonmuutoksen lieventämiseksi;
c)
ne hyväksyvät olevansa julkisesti vastuussa kokonaisstrategiansa edistymisestä.
4. Rahoitusvälineellä rahoitettavien investointihankkeiden tukikelpoisuus- ja valintakriteerit
Rahoitusvälineellä rahoitettavien investointihankkeiden on täytettävä seuraavat tukikelpoisuus- ja valintakriteerit:
a)
lähestymistavan järkevyys ja tekninen sopivuus;
b)
rahoituksen varmuus ja kustannustehokkuus toimen koko investointivaiheen osalta;
c)
kaikkien tämän asetuksen soveltamisalaan kuuluvien hankkeiden tasapuolinen maantieteellinen jakauma;
d)
hankkeen kehitysaste, joka määritellään sen perusteella, onko hankkeen toteutuksessa päästy investointivaiheeseen ja syntyykö merkittäviä pääomakustannuksia mahdollisimman pian;
e)
missä määrin toimen toteuttaminen viivästyy rahoituksen puutteen vuoksi;
f)
missä määrin rahoitusvälineestä myönnetty rahoitus panee liikkeelle uutta julkista ja yksityistä rahoitusta;
g)
määritetyt sosioekonomiset vaikutukset;
h)
määritetyt ympäristövaikutukset.
5. Uusiutuvaan energiaan ja energiatehokkuuteen liittyviä hankkeita koskevan teknisen avun tukikelpoisuus- ja valintakriteerit
Rahoitusvälineestä rahoitettujen uusiutuvaan energiaan ja energiatehokkuuteen liittyviä hankkeita koskevan teknisen avun on täytettävä edellä 4 kohdan a, c, e, f ja g alakohdassa tarkoitetut tukikelpoisuus- ja valintakriteerit.”
2 artikla
Voimaantulo
Tämä asetus tulee voimaan päivänä, jona se julkaistaan Euroopan unionin virallisessa lehdessä.
Tämä asetus on kaikilta osiltaan velvoittava, ja sitä sovelletaan sellaisenaan kaikissa jäsenvaltioissa.
Tehty Strasbourgissa 15 päivänä joulukuuta 2010.