РЕШЕНИЕ НА ЕВРОПЕЙСКАТА ЦЕНТРАЛНА БАНКА
от 25 ноември 2010 година
относно разпределянето на паричния доход на националните централни банки на държавите-членки, чиято парична единица е еврото
(преработена версия)
(ЕЦБ/2010/23)
(2011/66/ЕС)
УПРАВИТЕЛНИЯТ СЪВЕТ НА ЕВРОПЕЙСКАТА ЦЕНТРАЛНА БАНКА,
като взе предвид Устава на Европейската система на централните банки и на Европейската централна банка (наричан по-долу „Устава на ЕСЦБ“), и по-специално член 32 от него,
като има предвид, че:
(1)
Решение ЕЦБ/2001/16 от 6 декември 2001 г. относно разпределянето на паричния доход на националните централни банки на участващите държави-членки от финансовата 2002 г. (1) е съществено изменяно няколко пъти (2). Поради необходимостта от допълнителни промени то следва да се преработи от съображения за яснота.
(2)
Съгласно член 32.1 от Устава на ЕСЦБ паричен доход е приходът, който се начислява на НЦБ при осъществяване на функцията по паричната политика. Съгласно член 32.2 от Устава на ЕСЦБ размерът на паричния доход на всяка НЦБ е равен на нейния годишен приход, получен от нейните активи срещу банкнотите в обращение и задълженията по депозити на кредитните институции. Тези активи се отчитат от НЦБ в съответствие с насоките на Управителния съвет. НЦБ следва да отчитат активите, резултат от осъществяването на функцията във връзка с паричната политика, като активи, държани срещу банкноти в обращение, и задължения по депозити на кредитни институции. Съгласно член 32.4 от Устава на ЕСЦБ размерът на паричния доход на всяка НЦБ се намалява с размер, равен на лихвите, платени от тази НЦБ по депозитите на кредитните институции в съответствие с член 19.
(3)
Съгласно член 32.5 от Устава на ЕСЦБ сумата на паричния доход на НЦБ се разпределя между тях пропорционално на внесените от тях дялове от капитала на Европейската централна банка (ЕЦБ).
(4)
Съгласно членове 32.6 и 32.7 от Устава на ЕСЦБ Управителният съвет е оправомощен да приема насоки за клиринга и сетълмента от ЕЦБ на салдата във връзка с разпределянето на паричния доход и да предприема всички други мерки, необходими за прилагането на член 32.
(5)
Съгласно член 10 от Регламент (ЕО) № 974/98 на Съвета от 3 май 1998 г. относно въвеждането на еврото (3) ЕЦБ и НЦБ пускат в обращение евробанкноти. Член 15 от същия регламент предвижда, че банкнотите, деноминирани в национална валутна единица, остават законно платежно средство в рамките на техните териториални граници най-късно до шест месеца след края на преходния период. Следователно годината на преминаване към парична наличност следва да се разглежда като особена година, тъй като банкнотите в обращение, деноминирани в национални валутни единици, могат все още да представляват значителен дял от банкнотите в обращение.
(6)
Член 15, параграф 1 от Насоки ЕЦБ/2006/9 от 14 юли 2006 г. относно някои приготовления за преминаването към парична наличност в евро и за първоначалното зареждане и подзареждането с евробанкноти и монети извън Еврозоната (4) предвижда, че евробанкнотите, които са били първоначално заредени на правоимащи контрагенти, се дебитират от сметки на тези контрагенти при тяхната НЦБ по номиналната им стойност съгласно следния „модел на линейно дебитиране“: общата сума на първоначално заредените банкноти се дебитира на три равни части на датата на сетълмент на първата, четвъртата и петата основна операция по рефинансиране на Евросистемата, след датата на преминаване към парична наличност. При изчисляването на паричния доход за годината на преминаване към парична наличност следва да се взема предвид този „модел на линейно дебитиране“.
(7)
Настоящото решение е свързано с Решение ЕЦБ/2010/29 от 13 декември 2010 г. относно емитирането на евробанкноти (5), което предвижда, че ЕЦБ и НЦБ емитират евробанкноти. Решение ЕЦБ/2010/29 предвижда евробанкнотите в обращение да се разпределят между НЦБ пропорционално на внесените от тях дялове от капитала на ЕЦБ. Същото решение разпределя за ЕЦБ 8 % от общата стойност на евробанкнотите в обращение. Разпределянето на евробанкнотите между членовете на Евросистемата води до възникването на салда в рамките на Евросистемата. Олихвяването на тези салда в рамките на Евросистемата от евробанкнотите в обращение се отразява пряко върху дохода на всеки член на Евросистемата и поради това следва да бъде регулирано съгласно настоящото решение. Доходът, който се начислява за ЕЦБ от олихвяването на нейните вземания към НЦБ в рамките на Евросистемата, свързани с дела ѝ в евробанкнотите в обращение, следва по принцип да бъде разпределян между НЦБ в съответствие с Решение ЕЦБ/2010/24 от 25 ноември 2010 г. относно междинното разпределение на дохода на Европейската централна банка от евробанкноти в обращение и от ценни книжа, закупени по програмата за пазарите на ценни книжа (преработено) (6), пропорционално на техните дялове според алгоритъма за записване на капитала, за същата финансова година, в която е начислен.
(8)
Нетното салдо на вземанията и задълженията, в рамките на Евросистемата, от евробанкноти в обращение следва да се олихвява чрез прилагане на обективен критерий, определящ цената на парите. Във връзка с това лихвеният процент по основните операции по рефинансиране, използван от Евросистемата в търговете ѝ за основни операции по рефинансиране, се счита за подходящ.
(9)
Нетните задължения в рамките на Евросистемата от евробанкноти в обращение следва да бъдат включени в базисния пасив при изчисляването на паричния доход на НЦБ съгласно член 32.2 от Устава на ЕСЦБ, тъй като те са равностойни на банкноти в обращение. Изплащането на лихви по салдата в рамките на Евросистемата от евробанкноти в обращение следователно ще доведе до разпределянето на значителна сума от паричния доход на Евросистемата между НЦБ, пропорционално на размера на внесените от тях дялове в капитала на ЕЦБ. Тези салда в рамките на Евросистемата следва да бъдат коригирани, за да се постигне постепенна адаптация на балансите и отчетите за приходите и разходите на НЦБ. Корекциите се основават на стойността на банкнотите в обращение на всяка НЦБ през периода, предшестващ въвеждането на евробанкнотите. След това тези корекции се прилагат ежегодно по фиксирана формула за не повече от пет години.
(10)
Корекциите на салдата в рамките на Евросистемата за евробанкноти в обращение са изчислени така, че да компенсират всяко значително изменение в позициите за дохода на НЦБ вследствие на въвеждането на евробанкнотите и последващото разпределяне на паричния доход.
(11)
Общите правила на член 32 от Устава на ЕСЦБ се прилагат също и за дохода, получен от отписване на евробанкноти, които са изтеглени от обращение.
(12)
Съгласно член 32.5 от Устава на ЕСЦБ сумата на паричния доход на НЦБ се разпределя между НЦБ пропорционално на внесените от тях дялове в капитала на ЕЦБ. Съгласно член 32.7 от Устава на ЕСЦБ Управителният съвет е компетентен да предприема всички други мерки, които са необходими за прилагането на член 32. Това включва правомощието да вземе предвид други обстоятелства, когато решава относно разпределението на дохода, получен от отписването на изтеглени от обращение евробанкноти. В това отношение принципите на равнопоставеност и справедливост налагат да се вземе предвид периодът, през който изтеглените от обращение евробанкноти са били емитирани. Поради това алгоритъмът за разпределяне на този специфичен доход трябва да отразява съответния дял от капитала на ЕЦБ и продължителността на фазата на емитиране.
(13)
Изтеглянето на евробанкноти от обращение е необходимо да се уреди с отделни решения, взети съгласно член 5 от Решение ЕЦБ/2003/4 от 20 март 2003 г. относно купюрите, спецификациите, възпроизвеждането, замяната и изтеглянето от обращение на евробанкноти (7),
ПРИЕ НАСТОЯЩОТО РЕШЕНИЕ:
Член 1
Определения
За целите на настоящото решение:
а)
„НЦБ“ е националната централна банка на държава-членка, чиято парична единица е еврото;
б)
„базисни пасиви“ означава сумата на съответните пасиви по баланса на всяка НЦБ, които са посочени в приложение I към настоящото решение;
в)
„специално предназначени активи“ означава сумата от активи, държани срещу базисните пасиви в баланса на всяка НЦБ, които са упоменати в приложение II към настоящото решение;
г)
„салда в рамките на Евросистемата от евробанкноти в обращение“ означава вземанията и задълженията, възникващи между дадена НЦБ и ЕЦБ и между дадена НЦБ и другите НЦБ в резултат от прилагането на член 4 от Решение ЕЦБ/2010/29;
д)
„алгоритъм за записване на капитала“ са дялове на НЦБ, изразени в проценти, в записания капитал на ЕЦБ, които са резултат от прилагането спрямо НЦБ на теглата в алгоритъма по член 29.1 от Устава на ЕСЦБ и приложим за съответната финансова година;
е)
„кредитна институция“ е или а) кредитна институция по смисъла на член 2 и член 4, параграф 1, буква а) от Директива 2006/48/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 14 юни 2006 г. относно предприемането и осъществяването на дейност от кредитните институции (8), както са въведени в националното законодателство, която подлежи на надзор от компетентен орган; или б) друга кредитна институция по смисъла на член 123, параграф 2 от Договора за функционирането на Европейския съюз, подлежаща на проверка със сравним стандарт с надзора от страна на компетентен орган;
ж)
„хармонизиран баланс“ означава хармонизираният баланс по приложение VIII към Насоки ЕЦБ/2010/20 от 11 ноември 2010 г. относно правната рамка за счетоводна и финансова отчетност в Европейската система на централните банки (преработени) (9);
з)
„референтна лихва“ означава последният пределен лихвен процент, използван от Евросистемата при търговете ѝ за основните операции по рефинансиране съгласно параграф 3.1.2 от приложение I към Насоки ЕЦБ/2000/7 от 31 август 2000 г. относно инструментите и процедурите на паричната политика на Евросистемата (10). Когато в един и същ ден се извършва сетълмент на повече от една основна операция по рефинансиране, се използва проста средна стойност на пределните лихвени проценти от паралелно проведените операции;
и)
„дата на преминаване към парична наличност“ означава датата, на която евробанкнотите и евромонетите придобиват статута на законно платежно средство в дадена държава-членка, чиято парична единица е еврото;
й)
„референтен период“ означава период от 24 месеца, започващ 30 месеца преди датата на преминаване към парична наличност;
к)
„година на преминаване към парична наличност“ означава период от 12 месеца, започващ на датата на преминаване към парична наличност;
л)
„ежедневен референтен обменен курс“ означава ежедневният референтен обменен курс, който се основава на редовната ежедневна процедура за съгласуване между централните банки във или извън Европейската система на централните банки, която обикновено се извършва в 14,15 часа централноевропейско време;
м)
„изтеглени от обращение евробанкноти“ са всеки вид или серия евробанкноти, които са изтеглени от обращение с решение на Управителния съвет, взето на основание член 5 от Решение ЕЦБ/2003/4;
н)
„алгоритъм за емитиране“ е средният алгоритъм за записване на капитала през фазата на емитиране на даден вид или серия на изтеглени от обращение евробанкноти;
о)
„фаза на емитиране“ за видовете или сериите евробанкноти е периодът, започващ на датата, на която първата емисия евробанкноти от този вид или серия е записана в базисните пасиви, и приключващ на датата, на която последната емисия евробанкноти от този вид или серия е записана в базисните пасиви;
п)
„отписване“ е заличаване на изтеглените от обращение евробанкноти от балансовата позиция „Банкноти в обращение“.
Член 2
Салда в рамките на Евросистемата от евробанкноти в обращение
1. Салдата в рамките на Евросистемата от евробанкноти в обращение се изчисляват ежемесечно и се записват в счетоводните книги на ЕЦБ и НЦБ на първия работен ден от месеца с вальор последният работен ден от предходния месец.
Когато дадена държава-членка приеме еврото, изчисляването на салдата в рамките на Евросистемата от евробанкноти в обращение, съгласно първа алинея, се записва в счетоводните книги на ЕЦБ и НЦБ с вальор датата на преминаване към парична наличност.
Салдата в рамките на Евросистемата от евробанкноти в обращение се изчисляват, за периода от 1 януари до 31 януари от първата година, от която се прилага всяко петгодишно преразглеждане съгласно член 29.3 от Устава на ЕСЦБ, на база на коригирания алгоритъм за записване на капитала, приложим към салдото за всички евробанкноти в обращение на 31 декември от предходната година.
2. Салдата в рамките на Евросистемата от евробанкноти в обращение, включително онези, произтичащи от прилагането на член 4 от настоящото решение, се олихвяват с референтната лихва.
3. Олихвяването, посочено в параграф 2, се извършва на тримесечна база чрез плащания през системата TARGET2.
Член 3
Метод за измерване на паричния доход
1. Сумата на паричния доход на всяка НЦБ се определя чрез измерване на действителния доход, който е получен от специално предназначените активи, записани в нейните счетоводни книги. Като изключение от това се счита, че златото не носи доход и че ценните книжа, държани за целите на паричната политика съгласно Решение ЕЦБ/2009/16 от 2 юли 2009 г. относно изпълнението на програмата за закупуване на обезпечени облигации (11), носят доход на референтната дата.
2. Когато сумата на специално предназначените активи на дадена НЦБ надвишава или е по-малка от сумата на нейните базисни пасиви, разликата се компенсира, като към размера на разликата се прилага референтната лихва.
Член 4
Корекции на салдата в рамките на Евросистемата
1. За целите на изчисляването на паричния доход салдата на всяка НЦБ в рамките на Евросистемата от евробанкноти в обращение се коригират чрез компенсаторна сума, определена по следната формула:
C = (К - A) × S
където:
C
е компенсаторната сума,
К
е сумата в евро за всяка НЦБ, получена в резултат от прилагането на алгоритъма за записване на капитал към средната стойност на банкнотите в обращение по време на референтния период, по която сумата на банкнотите в обращение, деноминирани в националната валута на дадена държава-членка, която приема еврото, се преизчислява в евро по ежедневния референтен обменен курс през референтния период,
А
е средната стойност в евро за всяка НЦБ от банкнотите в обращение по време на референтния период, преизчислена в евро по ежедневния референтен обменен курс през референтния период,
S
е коефициентът по-долу за всяка финансова година, започваща от датата на преминаване към парична наличност:
Финансова година
Коефициент
Година на преминаване към парична наличност
1
Година на преминаване към парична наличност плюс една година
0,8606735
Година на преминаване към парична наличност плюс две години
0,7013472
Година на преминаване към парична наличност плюс три години
0,5334835
Година на преминаване към парична наличност плюс четири години
0,3598237
Година на преминаване към парична наличност плюс пет години
0,1817225
2. Сборът на компенсаторните суми на НЦБ е 0.
3. Компенсаторните суми се изчисляват всеки път, когато държава-членка приема еврото или когато се променя алгоритъмът за записване на капитала на ЕЦБ.
4. Когато НЦБ се присъединява към Евросистемата, нейната компенсаторна сума се разпределя между другите НЦБ пропорционално на съответните дялове на другите НЦБ в алгоритъма за записване на капитала, със знак (+/-) обърнат, и е добавка към компенсаторните суми, които вече важат за другите НЦБ.
5. Компенсаторните суми и счетоводните вписвания за уравняване на тези компенсаторни суми се записват в отделни сметки в рамките на Евросистемата в счетоводните книги на всяка НЦБ с вальор датата на преминаване към парична наличност и със същия вальор за всяка следваща година от периода на корекцията. Счетоводните вписвания за уравняване на компенсаторните суми не се олихвяват.
6. Чрез дерогация от параграф 1 при настъпването на специфични обстоятелства, свързани с промени в моделите на банкнотното обращение, както е посочено в приложение III към настоящото решение, салдата в рамките на Евросистемата на всяка НЦБ от евробанкноти в обращение се коригират в съответствие с разпоредбите на споменатото приложение.
7. Корекциите на салдата в рамките на Евросистемата, предвидени в настоящия член, престават да се прилагат от първия ден на шестата година след съответната година на преминаване към парична наличност.
Член 5
Изчисляване и разпределяне на паричния доход
1. Изчисляването на паричния доход на всяка НЦБ се извършва от ЕЦБ ежедневно. Изчисляването се основава на счетоводни данни, предоставени на ЕЦБ от НЦБ. ЕЦБ информира НЦБ за натрупаните суми всяко тримесечие.
2. Сумата на паричния доход на всяка НЦБ се намалява със сума, равна на всяка лихва, начислена или платена по пасиви, включени в базисните пасиви, и в съответствие с всяко решение на Управителния съвет, съгласно втори параграф от член 32.4 на Устава на ЕСЦБ.
3. Разпределянето на паричния доход на всяка НЦБ се извършва пропорционално на алгоритъма за записване на капитала в края на всяка финансова година.
Член 6
Изчисляване и разпределяне на дохода, получен от отписването на евробанкноти
1. Изтеглените от обращение евробанкноти остават част от базисните пасиви, докато бъдат заменени или отписани, според това кое от тези събития настъпва първо.
2. Управителният съвет може да реши да отпише изтеглени от обращение евробанкноти, като в този случай определя датата на отписването и общия размер на провизията, която се прави за онези изтеглени от обращение евробанкноти, за които все още се очаква да бъдат обменени.
3. Изтеглените от обращение евробанкноти се отписват, както следва:
а)
На датата на отписването балансовите позиции „Банкноти в обращение“ на ЕЦБ и НЦБ се намаляват с общата стойност на изтеглените евробанкноти, които все още са в обращение. За тази цел действителната стойност на изтеглените от обращение евробанкноти, които са били пуснати в обращение, се коригира пропорционално на стойностите им, изчислени в съответствие с алгоритъм за емитиране, и разликата се покрива от ЕЦБ и НЦБ.
б)
Коригираната стойност на изтеглените от обращение евробанкноти се отписва от балансовата позиция „Банкноти в обращение“ и се пренася в отчетите за приходите и разходите на НЦБ.
в)
Всяка НЦБ създава провизия за изтеглени от обращение евробанкноти, за които все още се очаква да бъдат обменени. Провизията е равна на съответния дял на НЦБ в общата стойност на провизията, изчислена, като се използва алгоритъмът за емитиране.
4. Изтеглените от обращение евробанкноти, които се обменят след датата за отписването, се записват в счетоводните книги на НЦБ, която ги е приела. Размерът на входящите потоци на изтеглените от обращение евробанкноти се преразпределя между НЦБ поне веднъж годишно въз основа на алгоритъма за емитиране, като разликите се компенсират от НЦБ. Всяка НЦБ компенсира с провизиите на пропорционална основа, а ако сумата на входящите потоци превишава провизиите, вписва съответния разход в отчета за приходите и разходите.
5. Управителният съвет прави ежегоден преглед на общата стойност на провизията.
Член 7
Отмяна
Решение ЕЦБ/2001/16 се отменя. Позоваванията на отмененото решение се считат за позовавания на настоящото решение и се четат съгласно таблицата на съответствието в приложение V.
Член 8
Влизане в сила
Настоящото решение влиза в сила на 31 декември 2010 г.
Съставено във Франкфурт на Майн на 25 ноември 2010 година.
EUROOPAN KESKUSPANKIN PÄÄTÖS,
annettu 25 päivänä marraskuuta 2010,
niiden jäsenvaltioiden kansallisten keskuspankkien, joiden rahayksikkö on euro, rahoitustulon jakamisesta
(uudelleenlaadittu)
(EKP/2010/23)
(2011/66/EU)
EUROOPAN KESKUSPANKIN NEUVOSTO, joka
ottaa huomioon Euroopan keskuspankkijärjestelmän ja Euroopan keskuspankin perussäännön (jäljempänä ’EKPJ:n perussääntö’) ja erityisesti sen 32 artiklan,
sekä katsoo seuraavaa:
(1)
Rahaliittoon osallistuvien jäsenvaltioiden kansallisten keskuspankkien rahoitustulon jakamisesta tilikaudesta 2002 alkaen 6 päivänä joulukuuta 2001 tehtyä päätöstä EKP/2001/16 (1) on muutettu olennaisesti jo useita kertoja (2). Kun päätökseen nyt tehdään uusia muutoksia, päätös tulisi selvyyden vuoksi laatia uudelleen.
(2)
EKPJ:n perussäännön 32.1 artiklan mukaan rahoitustulo on kansallisille keskuspankeille rahapoliittisten tehtävien hoidon yhteydessä kertyvää tuloa. EKPJ:n perussäännön 32.2 artiklassa määrätään, että kunkin kansallisen keskuspankin rahoitustulo vastaa sitä vuotuista tuloa, joka sille kertyy niistä saamisista, jotka vastaavat liikkeeseen laskettuja seteleitä ja luottolaitosten tekemistä talletuksista johtuvia sitoumuksia. Kansalliset keskuspankit yksilöivät nämä saamiset EKP:n neuvoston antamien suuntaviivojen mukaisesti. Kansallisten keskuspankkien olisi yksilöitävä rahapoliittisten tehtävien hoidosta johtuvat saamiset saamisina, jotka vastaavat liikkeeseen laskettuja seteleitä ja luottolaitosten tekemistä talletuksista johtuvia sitoumuksia. EKPJ:n perussäännön 32.4 artiklan mukaisesti kunkin kansallisen keskuspankin rahoitustulosta vähennetään määrä, joka vastaa kyseisen keskuspankin luottolaitosten 19 artiklan mukaisesti tekemille talletuksille maksamaa korkoa.
(3)
EKPJ:n perussäännön 32.5 artiklan mukaan kansallisten keskuspankkien rahoitustulon summa jaetaan niiden kesken suhteessa niiden maksamiin osuuksiin Euroopan keskuspankin (EKP) pääomasta.
(4)
EKPJ:n perussäännön 32.6 ja 32.7 artiklan mukaan EKP:n neuvostolla on toimivalta antaa rahoitustulon jakauman loppusummien selvitystä ja siihen liittyviä maksuja koskevia suuntaviivoja ja toteuttaa kaikki muut 32 artiklan soveltamisen edellyttämät toimenpiteet.
(5)
Euron käyttöönotosta 3 päivänä toukokuuta 1998 annetun neuvoston asetuksen (EY) N:o 974/98 (3) 10 artiklan mukaisesti EKP ja kansalliset keskuspankit laskevat eurosetelit liikkeeseen. Asetuksen 15 artiklan mukaan kansallisen valuuttayksikön määräiset setelit ovat laillisia maksuvälineitä kansallisten alueellisten rajojensa sisällä enintään kuuden kuukauden ajan siirtymäkauden päättymisestä. Käteisrahan käyttöönottovuotta olisi siis pidettävä erityisenä vuotena, koska kansallisten valuuttayksikköjen määräiset liikkeeseen lasketut setelit saattavat edelleen muodostaa merkittävän osan liikkeeseen laskettujen setelien kokonaismäärästä.
(6)
Tietyistä valmisteluista käteiseuron käyttöönottamiseksi ja euroseteleiden ja -kolikoiden ennakko- ja edelleenjakelusta euroalueen ulkopuolella 14 päivänä heinäkuuta 2006 annettujen suuntaviivojen EKP/2006/9 (4) 15 artiklan 1 kohdassa säädetään, että ennakkoon jaetut eurosetelit veloitetaan näiden vastapuolien kansallisessa keskuspankissa olevilta tileiltä niiden nimellisarvosta seuraavan ”lineaarisen veloitusmallin” mukaisesti: ennakkoon jaettujen euroseteleiden kokonaismäärä veloitetaan kolmena yhtä suurena eränä eurojärjestelmän ensimmäisen, neljännen ja viidennen perusrahoitusoperaation maksujen suorituspäivänä käteisrahan käyttöönottopäivän jälkeen. Laskettaessa rahoitustuloa käteisrahan käyttöönottovuodelta tämä ”lineaarinen veloitusmalli” olisi otettava huomioon.
(7)
Tämä päätös liittyy euroseteleiden liikkeeseenlaskusta 13 päivänä joulukuuta annettuun päätökseen EKP/2010/29 (5), jossa säädetään, että EKP ja kansalliset keskuspankit laskevat setelit liikkeeseen. Päätöksessä EKP/2010/29 säädetään, että liikkeeseen lasketut eurosetelit kohdistetaan kansallisille keskuspankeille suhteessa niiden maksamiin osuuksiin EKP:n pääomasta. Siinä myös kohdistetaan 8 % liikkeeseen laskettujen euroseteleiden kokonaisarvosta EKP:lle. Euroseteleiden kohdistaminen eurojärjestelmän jäsenten kesken merkitsee sitä, että syntyy eurojärjestelmän sisäisiä saldoja. Näille liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyville eurojärjestelmän sisäisille saldoille maksettavalla korolla on välitön vaikutus kunkin eurojärjestelmän jäsenen tuloon, ja siksi siitä pitäisi määrätä tällä päätöksellä. Tulo, jota EKP:lle kertyy sen osuuteen liikkeeseen lasketuista euroseteleistä liittyville eurojärjestelmän sisäisille saamisille suoritettavista koroista, olisi lähtökohtaisesti jaettava kansallisille keskuspankeille Euroopan keskuspankin liikkeeseen lasketuista euroseteleistä sekä arvopaperimarkkinoita koskevan ohjelman mukaisesti ostetuista arvopapereisa saaman tulon väliaikaisesta jakamisesta 25 päivänä marraskuuta 2010 annetun päätöksen EKP/2010/24 (6) mukaisesti suhteessa niiden osuuksiin merkityn pääoman jakoperusteesta sinä tilikautena, jona tulo kertyy.
(8)
Liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyvien eurojärjestelmän sisäisten saamisten ja velkojen nettosaldolle olisi maksettava korkoa siten, että sovelletaan objektiivista perustetta, jossa määritellään rahan hinta. Tässä yhteydessä asianmukaisena korkona on pidettävä huutokauppoina toteutettavissa eurojärjestelmän perusrahoitusoperaatioissa sovellettavaa perusrahoitusoperaation korkoa.
(9)
Laskettaessa kansallisten keskuspankkien rahoitustuloa EKPJ:n perussäännön 32.2 artiklan mukaisesti velkapohjaan olisi sisällytettävä liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyvät eurojärjestelmän sisäiset nettomääräiset velat, koska ne vastaavat liikkeeseen laskettuja seteleitä. Liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyville eurojärjestelmän sisäisille saldoille maksettavan koron suorittaminen merkitsee näin ollen sitä, että merkittävä määrä eurojärjestelmän rahoitustulosta jaetaan kansallisille keskuspankeille suhteessa niiden maksamiin osuuksiin EKP:n pääomasta. Näitä eurojärjestelmän sisäisiä saldoja olisi mukautettava siten, että kansallisten keskuspankkien taseiden ja tuloslaskelmien vähittäinen mukauttaminen on mahdollista. Mukautusten olisi perustuttava niiden seteleiden arvoon, joita kukin kansallinen keskuspankki on laskenut liikkeeseen ennen euroseteleiden käyttöön ottamista. Näitä mukautuksia olisi sovellettava vuositasolla enintään viideksi vuodeksi vahvistetun laskukaavan mukaisesti.
(10)
Liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyvien eurojärjestelmän sisäisten saldojen mukautukset on laskettu siten, että korvataan kaikki sellaiset merkittävät muutokset kansallisten keskuspankkien tulotilanteessa, jotka johtuvat euroseteleiden käyttöönotosta ja sen perusteella tehdystä rahoitustulon jakamisesta.
(11)
EKPJ:n perussäännön 32 artiklan mukaisia yleisiä sääntöjä sovelletaan myös tuloon, joka syntyy kun eurosetelit kirjataan pois käytöstä poistamisen johdosta.
(12)
EKPJ:n perussäännön 32.5 artiklan mukaan kansallisten keskuspankkien rahoitustulon summa jaetaan niiden kesken suhteessa niiden maksamiin osuuksiin EKP:n pääomasta. EKPJ:n perussäännön 32.7 artiklan mukaan EKP:n neuvosto on toimivaltainen toteuttamaan kaikki muut 32 artiklan soveltamisen edellyttämät toimenpiteet. Niihin kuuluu toimivalta ottaa huomioon muita tekijöitä päätettäessä sellaisen tulon jakamisesta, joka syntyy, kun eurosetelit kirjataan pois käytöstä poistamisen johdosta. Tällöin yhdenvertaisen kohtelun ja oikeudenmukaisuuden periaatteet edellyttävät, että otetaan huomioon se ajanjakso, jonka kuluessa poistettavat eurosetelit laskettiin liikkeeseen. Tämän erityistulon jakoperusteen on sen vuoksi heijastettava sekä asiaankuuluvaa osuutta EKP:n pääomasta että liikkeeseenlaskujakson pituutta.
(13)
Euroseteleiden käytöstä poistamisesta olisi säädettävä erillisissä päätöksissä euroseteleiden, jotka olisi tehtävä nimellisarvoista, selitelmistä, vaihtamisesta, käytöstä poistamisesta ja seteliaiheen jäljentämisestä 20 päivänä maaliskuuta 2003 tehdyn päätöksen EKP/2003/4 (7) 5 artiklan mukaisesti,
ON HYVÄKSYNYT TÄMÄN PÄÄTÖKSEN:
1 artikla
Määritelmät
Tässä päätöksessä tarkoitetaan:
a)
”kansallisella keskuspankilla” sellaisen jäsenvaltion kansallista keskuspankkia, jonka rahayksikkö on euro;
b)
”velkapohjalla” velkoja kunkin kansallisen keskuspankin taseessa, siten kuin velat on täsmennetty tämän päätöksen liitteessä I;
c)
”yksilöitävillä saamisilla” velkapohjaa vastaavia saamisia kunkin kansallisen keskuspankin taseessa, siten kuin nämä saamiset on täsmennetty tämän päätöksen liitteessä II;
d)
”liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyvillä eurojärjestelmän sisäisillä saldoilla” kansallisen keskuspankin ja EKP:n sekä kansallisen keskuspankin ja toisen kansallisen keskuspankin välisiä saamisia ja velkoja, jotka johtuvat päätöksen EKP/2010/29 4 artiklan soveltamisesta;
e)
”merkityn pääoman jakoperusteella” kansallisten keskuspankkien (prosenttimääräisiä) osuuksia EKP:n merkityssä pääomassa, jotka saadaan soveltamalla kansallisiin keskuspankkeihin niiden painoarvoa EKPJ:n perussäännön 29.1 artiklassa tarkoitetussa jakoperusteessa, sellaisena kuin sitä sovelletaan kyseisen tilikauden osalta;
f)
”luottolaitoksella” joko a) luottolaitosten liiketoiminnan aloittamisesta ja harjoittamisesta 14 päivänä kesäkuuta 2006 annetun Euroopan parlamentin ja neuvoston direktiivin 2006/48/EY (8), sellaisena kuin se on pantu täytäntöön kansallisessa lainsäädännössä, 2 artiklassa ja 4 artiklan 1 kohdan a alakohdassa tarkoitettua luottolaitosta, joka on toimivaltaisen viranomaisen valvonnan alainen, tai b) Euroopan unionin toiminnasta tehdyn sopimuksen 123 artiklan 2 kohdassa tarkoitettua muuta luottolaitosta, joka on toimivaltaisen kansallisen viranomaisen valvontaa vastaavan tarkastusmenettelyn alainen;
g)
”yhdenmukaistetulla taseella” tasetta, jonka rakenne on määritelty kirjanpitoa ja tilinpäätöstietojen antamista koskevista oikeussäännöistä Euroopan keskuspankkijärjestelmässä 11 päivänä marraskuuta 2010 annettujen suuntaviivojen EKP/2010/20 (9) liitteessä VIII;
h)
”laskentakorolla” viimeisintä käytettävissä olevaa marginaalikorkoa, jota eurojärjestelmä käyttää huutokauppoina toteutettavissa perusrahoitusoperaatioissaan eurojärjestelmän rahapolitiikan välineistä ja menettelyistä 31 päivänä elokuuta 2000 annettujen suuntaviivojen EKP/2000/7 (10) liitteessä I olevan 3.1.2 kohdan mukaisesti. Mikäli samana päivänä toteutetaan useita perusrahoitusoperaatioita selvitettäviksi, käytetään samanaikaisesti toteutettujen operaatioiden marginaalikorkojen keskiarvoa;
i)
”käteisrahan käyttöönottopäivällä” päivää, jona eurosetelit ja -kolikot saavat laillisen maksuvälineen aseman jäsenvaltiossa, jonka rahayksikkö on euro;
j)
”viiteajanjaksolla” 24 kuukauden ajanjaksoa, joka alkaa 30 kuukautta ennen käteisrahan käyttöönottopäivää;
k)
”käteisrahan käyttöönottovuodella” 12 kuukauden ajanjaksoa, joka alkaa käteisrahan käyttöönottopäivästä;
l)
”päivittäisellä valuuttaviitekurssilla” päivittäistä valuuttaviitekurssia, joka perustuu Euroopan keskuspankkijärjestelmään kuuluvien ja kuulumattomien keskuspankkien väliseen säännölliseen päivittäiseen, yleensä klo 14.15 Keski-Euroopan aikaan tapahtuvaan yhteistyökäytäntöön;
m)
”käytöstä poistetuilla euroseteleillä” eurosetelityyppiä tai -sarjaa, joka on poistettu käytöstä päätöksen EKP/2003/4 5 artiklan nojalla tehdyllä EKP:n neuvoston päätöksellä;
n)
”liikkeeseenlaskua koskevalla jakoperusteella” keskimääräistä merkityn pääoman jakoperustetta käytöstä poistettujen eurosetelityypin tai -sarjan liikkeeseenlaskujakson aikana;
o)
”liikkeeseenlaskujaksolla” eurosetelityyppiin tai -sarjaan liittyvää jaksoa, joka alkaa päivänä, jona kyseisen eurosetelityypin tai -sarjan ensimmäinen liikkeeseenlasku kirjataan velkapohjaan, ja joka päättyy päivänä, jona kyseisen eurosetelityypin tai -sarjan viimeinen liikkeeseenlasku kirjataan velkapohjaan;
p)
”poiskirjaamisella” käytöstä poistettujen euroseteleiden poistamista tase-erästä ”liikkeessä olevat setelit”.
2 artikla
Liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyvät eurojärjestelmän sisäiset saldot
1. Liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyvät eurojärjestelmän sisäiset saldot lasketaan kuukausittain, ja ne kirjataan EKP:n ja kansallisten keskuspankkien kirjanpitoon kuukauden ensimmäisenä pankkipäivänä edellisen kuukauden viimeisen pankkipäivän arvoon.
Kun jäsenvaltio ottaa euron käyttöön, ensimmäisessä alakohdassa tarkoitettuja liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyviä eurojärjestelmän sisäisiä saldoja koskeva laskelma kirjataan EKP:n ja kansallisten keskuspankkien kirjanpitoon siten, että arvopäivänä on käteisrahan käyttöönottopäivä.
Sinä ensimmäisenä vuonna, josta alkaen kulloistakin viiden vuoden välein tehtävää tarkistusta sovelletaan EKPJ:n perussäännön 29.3 artiklan mukaisesti, liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyvät eurojärjestelmän sisäiset saldot lasketaan tammikuun 1 päivän ja 31 päivän väliseltä ajanjaksolta tarkistetun merkityn jakoperusteen mukaisesti, jota sovelletaan euroseteleiden liikkeeseenlaskujen kokonaismäärien saldoihin edellisen vuoden 31 päivänä joulukuuta.
2. Liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyville eurojärjestelmän sisäisille saldoille, tämän päätöksen 4 artiklan soveltamisesta johtuvat saldot mukaan luettuina, maksetaan laskentakoron mukaista korkoa.
3. Edellisessä kohdassa tarkoitettu korko maksetaan TARGET2-järjestelmän välityksellä neljännesvuosittain.
3 artikla
Rahoitustulon määritysmenetelmä
1. Kunkin kansallisen keskuspankin rahoitustulon määrä määritetään laskemalla sen kirjanpitoon kirjatuista yksilöitävistä saamisista kertyvä todellinen tulo. Tästä poiketen kullasta ei katsota kertyvän tuloa ja katettujen joukkovelkakirjalainojen osto-ohjelman toteutuksesta 2 päivänä heinäkuuta 2009 tehdyn päätöksen EKP/2009/16 (11) mukaisesti rahapolitiikan harjoittamista varten pidettävistä arvopapereista katsotaan kertyvän laskentakoron mukainen tulo.
2. Mikäli kansallisen keskuspankin yksilöitävien saamisten arvo ylittää tai alittaa sen velkapohjan arvon, erotus korvataan soveltamalla laskentakorkoa erotuksen arvoon.
4 artikla
Eurojärjestelmän sisäisiin saldoihin tehtävät mukautukset
1. Rahoitustuloa laskettaessa liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyviä kunkin kansallisen keskuspankin eurojärjestelmän sisäisiä saldoja mukautetaan seuraavan laskukaavan mukaisesti määritetyllä hyvityksellä:
C = (K - A) × S
jossa
C
on hyvitys,
K
on kunkin kansallisen keskuspankin osalta euromäärä, joka saadaan soveltamalla merkityn pääoman jakoperustetta liikkeeseen laskettujen seteleiden keskimääräiseen arvoon viiteajanjakson aikana, jolloin euron käyttöön ottavan jäsenvaltion kansallisen valuutan määräisten liikkeeseen laskettujen seteleiden määrä muunnetaan euroiksi päivittäisen valuuttaviitekurssin mukaan viiteajanjakson aikana,
A
on kunkin kansallisen keskuspankin osalta liikkeeseen laskettujen seteleiden keskimääräinen euromääräinen arvo viiteajanjakson aikana, muunnettuna euroiksi päivittäisen valuuttaviitekurssin mukaan viiteajanjakson aikana,
S
on seuraava kerroin kunkin tilikauden osalta, alkaen käteisrahan käyttöönottopäivästä:
Tilikausi
Kerroin
Käteisrahan käyttöönottovuosi
1
Käteisrahan käyttöönottovuosi plus yksi vuosi
0,8606735
Käteisrahan käyttöönottovuosi plus kaksi vuotta
0,7013472
Käteisrahan käyttöönottovuosi plus kolme vuotta
0,5334835
Käteisrahan käyttöönottovuosi plus neljä vuotta
0,3598237
Käteisrahan käyttöönottovuosi plus viisi vuotta
0,1817225
2. Kansallisten keskuspankkien hyvitysten summa on nolla.
3. Hyvitykset lasketaan joka kerta, kun jokin jäsenvaltio ottaa euron käyttöön tai kun EKP:n merkityn pääoman jakoperuste muuttuu.
4. Kun kansallinen keskuspankki liittyy Eurojärjestelmään sen hyvitys jaetaan muille kansallisille keskuspankeille niiden osuuksien mukaan, joita muilla kansallisilla keskuspankeilla on merkityn pääoman jakoperusteesta, siten että sen etumerkki (+/-) vaihdetaan, ja tämä hyvitys täydentää niitä mahdollisia hyvityksiä, jotka ovat muiden kansallisten keskuspankkien osalta jo voimassa.
5. Hyvitykset ja hyvitysten täsmäyttämiseksi tehtävät kirjanpitoviennit kirjataan erillisille eurojärjestelmän sisäisille tileille jokaisen kansallisen keskuspankin kirjanpidossa siten, että arvopäivänä on käteisrahan käyttöönottopäivä ja arvopäivänä on sama päivä jokaisena seuraavana vuonna mukautusjakson aikana. Hyvitysten täsmäyttämiseksi tehtäville kirjanpitovienneille ei makseta korkoa.
6. Tämän artiklan 1 kohdasta poiketen erityisissä tilanteissa, jotka liittyvät tämän päätöksen liitteessä III kuvattuihin muutoksiin liikkeeseen laskettavien seteleiden määrässä, liikkeeseen laskettuihin euroseteleihin liittyviä kunkin kansallisen keskuspankin eurojärjestelmän sisäisiä saldoja mukautetaan kyseisessä liitteessä esitettyjen säännösten mukaisesti.
7. Tämän artiklan mukaisia eurojärjestelmän sisäisiin saldoihin tehtäviä mukautuksia lakataan soveltamasta kuudennen vuoden ensimmäisestä päivästä asianomaisen käteisrahan käyttöönottovuoden jälkeen.
5 artikla
Rahoitustulon laskeminen ja jakaminen
1. EKP suorittaa joka päivältä kunkin kansallisen keskuspankin rahoitustulon laskemisen. Laskelma perustuu kansallisten keskuspankkien EKP:lle toimittamiin kirjanpitotietoihin. EKP ilmoittaa kertyneen summan kansallisille keskuspankeille neljännesvuosittain.
2. Kunkin kansallisen keskuspankin rahoitustulosta vähennetään velkapohjaan sisältyvistä veloista kertynyttä tai maksettua korkoa vastaava määrä sekä määrät, joista EKP:n neuvosto mahdollisesti tekee päätöksiä EKPJ:n perussäännön 32.4 artiklan toisen kohdan nojalla.
3. Kunkin kansallisen keskuspankin rahoitustulon summan jakaminen merkityn pääoman jakoperusteen mukaisessa suhteessa tapahtuu kunkin tilikauden lopussa.
6 artikla
Euroseteleiden poiskirjaamisesta syntyvän tulon laskeminen ja jakaminen
1. Käytöstä poistetut eurosetelit säilytetään osana velkapohjaa kunnes ne on vaihdettu tai kirjattu pois sen mukaan, kumpi tapahtuu aikaisemmin.
2. EKP:n neuvosto voi päättää käytöstä poistettujen euroseteleiden poiskirjaamisesta, ja siinä tapauksessa se täsmentää poiskirjaamispäivän ja sen varauksen kokonaismäärän, joka tehdään niitä käytöstä poistettuja euroseteleitä varten, joiden odotetaan vielä tulevan vaihdettaviksi.
3. Käytöstä poistetut eurosetelit kirjataan pois seuraavasti:
a)
Poiskirjaamispäivänä EKP:n ja kansallisten keskuspankkien tase-erästä ”liikkeessä olevat setelit” vähennetään sellaisten käytöstä poistettujen euroseteleiden kokonaismäärä, jotka ovat vielä liikkeessä. Tällöin liikkeeseen laskettujen mutta käytöstä poistettujen euroseteleiden tosiasialliset määrät mukautetaan näiden seteleiden liikkeeseenlaskujakson jakoperusteen mukaan laskettaviin suhteellisiin määriin, ja erot tasataan EKP:n ja kansallisten keskuspankkien kesken.
b)
Käytöstä poistettujen euroseteleiden mukautettu määrä poistetaan tase-erästä ”liikkeessä olevat setelit” ja siirretään kansallisten keskuspankkien tuloslaskelmiin.
c)
Kukin kansallinen keskuspankki tekee varauksen niitä käytöstä poistettavia euroseteleitä varten, joiden odotetaan tulevan vielä vaihdettaviksi. Varauksen on vastattava asianomaisen kansallisen keskuspankin osuutta, joka lasketaan liikkeeseenlaskujakson jakoperusteen mukaisesti varauksen kokonaismäärästä.
4. Käytöstä poistetut eurosetelit, jotka vaihdetaan poiskirjaamispäivän jälkeen, kirjataan sen kansallisen keskuspankin tileihin, joka on ne hyväksynyt. Käytöstä poistettujen euroseteleiden kertymä jaetaan uudelleen kansallisten keskuspankkien kesken vähintään kerran vuodessa liikkeeseenlaskujakson jakoperustetta soveltaen, ja erot tasataan keskuspankkien kesken. Kukin kansallinen keskuspankki kuittaa suhteellisen osuutensa varaustaan vastaan tai kirjaa vastaavan menon tuloslaskelmaansa, mikäli kertynyt määrä ylittää varauksen.
5. EKP:n neuvosto tarkistaa varauksen kokonaismäärän vuosittain.
7 artikla
Kumoaminen
Kumotaan asetus EKP/2001/16. Kumottuun päätökseen tehtyjen viittausten katsotaan koskevan tätä päätöstä ja niitä on luettava liitteessä V esitettyä vastaavuustaulukkoa noudattaen.
8 artikla
Voimaantulo
Tämä päätös tulee voimaan 31 päivänä joulukuuta 2010.
Tehty Frankfurt am Mainissa 25 päivänä marraskuuta 2010.