РЕШЕНИЕ НА СЪВЕТА 2013/755/ЕС
от 25 ноември 2013 година
за асоцииране на отвъдморските страни и територии към Европейския съюз
(„Решение за отвъдморско асоцииране“)
СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 203 от него,
като взе предвид предложението на Европейската комисия,
след предаване на проекта на законодателния акт на националните парламенти,
като взе предвид становището на Европейския парламент,
в съответствие със специална законодателна процедура,
като има предвид, че:
(1)
Настоящото решение заменя Решение 2001/822/ЕО на Съвета (1), което се прилага до 31 декември 2013 г. Съгласно член 62 от Решение 2001/822/ЕО Съветът установява разпоредбите, които се постановяват за последващо прилагане на принципите, съдържащи се в членове 198-202 от Договора за функционирането на Европейския съюз (ДФЕС).
(2)
В заключенията си от 22 декември 2009 г. относно отношенията на ЕС с отвъдморските страни и територии (OCT) Съветът прикани Комисията да внесе законодателно предложение за преразглеждане на Решението за отвъдморско асоцииране преди юли 2012 г. Съветът одобри предложението на Комисията бъдещото партньорство между Съюза и ОСТ да се основава на три основни стълба: 1) повишаване на конкурентоспособността, 2) укрепване на устойчивостта и намаляване на уязвимостта и 3) насърчаване на сътрудничеството и интеграцията между ОСТ и други партньори и съседни региони.
(3)
Между юни и октомври 2008 г. Комисията организира обществена консултация и предложи редица насоки за ново решение за асоцииране. Резултатите от тази обществена консултация бяха обобщени в съобщение от 6 ноември 2009 г., озаглавено „Съставни елементи на едно ново партньорство между ЕС и отвъдморските страни и територии (ОСТ)“
(4)
ДФЕС и следващото от него вторично законодателство не се прилагат автоматично по отношение на ОСТ, с изключение на някои разпоредби, които изрично предвиждат обратното. Въпреки че не са трети държави, ОСТ не съставляват част от единния пазар и трябва да спазват задълженията, наложени на третите държави по отношение на търговията, по-специално правилата за произход, здравните стандарти и стандартите за здраве на растенията, както и защитните мерки.
(5)
Специалните отношения между Съюза и ОСТ следва да се отдалечат от класическия подход на сътрудничество за развитие и да се ориентират към реципрочно партньорство, което ще подпомогне устойчивото развитие на ОСТ. Освен това солидарността между Съюза и ОСТ следва да се основава на уникалната връзка между тях и на факта, че принадлежат към едно и също „европейско семейство“.
(6)
Приносът на гражданското общество към развитието на ОСТ може да се увеличи чрез укрепване на организациите на гражданското общество във всички сфери на сътрудничество.
(7)
Предвид географското местонахождение на ОСТ, следва да се цели изграждане на сътрудничеството между тях и съседните им държави в интерес на всички - въпреки различния статут, от гледна точка на правото на Съюза, на всеки от участниците в дадена географска област - като се обърне по-специално внимание на областите от общ интерес и утвърждаването на ценностите и стандартите на Съюза. Освен това ОСТ могат да функционират като регионални средища и центрове на високи постижения.
(8)
Съюзът следва да подкрепя политиките и стратегиите на дадена ОСТ в област от общ интерес се извършва на основата на специфичните нужди, потенциал и избор на съответната ОСТ.
(9)
Асоциирането следва да има за цел да гарантира опазването, възстановяването и устойчивото използване на биологичното разнообразие и екосистемните услуги като ключов елемент за постигането на устойчиво развитие.
(10)
ОСТ се отличават с огромно биологично разнообразие в моретата и на сушата. Изменението на климата би могло да окаже въздействие върху естествената среда в ОСТ и да представлява заплаха за тяхното устойчиво развитие. Действията в областта на опазването на биологичното разнообразие и екосистемните услуги, ограничаването на рисковете от бедствия, устойчивото управление на природните ресурси и насърчаването на устойчивата енергия биха допринесли за адаптирането към изменението на климата и смекчаването на последиците от него в ОСТ.
(11)
Значителният принос, който ОСТ биха могли да имат по отношение на ангажиментите на Съюза по многостранните споразумения за опазване на околната среда, следва да бъде признат в отношенията между Съюза и ОСТ.
(12)
Важно е да се подкрепят усилията на OCT за намаляване на зависимостта от изкопаеми горива, така че да се ограничи тяхната уязвимост по отношение на достъпа до горива и нестабилността на цените, като по този начин икономиката им става по-устойчива и не толкова уязвима за външни сътресения.
(13)
Съюзът може да подпомогне ОСТ да намалят своята уязвимост по отношение на бедствия и да подкрепи действията и мерките, които те предприемат за тази цел.
(14)
Ефектите от отдалечеността на ОСТ представляват пречка за тяхната конкурентоспособност и поради това е необходимо да се подобри достъпността на ОСТ.
(15)
Съюзът и ОСТ признават важното значение на образованието и на професионалното обучение като лост за устойчивото развитие на ОСТ.
(16)
В бъдеще икономическото развитие и социалното развитие на ОСТ следва да се допълват взаимно и да са насочени към повишаване на конкурентоспособността на икономиката на ОСТ, както и към постигане на социално благоденствие и приобщаване, особено за уязвими групи и хора с увреждания. За тази цел сътрудничеството между Съюза и ОСТ следва да включва обмен на информация и най-добри практики в съответните области, включително развитие на умения и социална закрила, както и утвърждаване на правата на хората с увреждания, като се отчитат принципите на Конвенцията на ООН за правата на хората с увреждания. Освен това асоциирането между Съюза и ОСТ следва да допринесе за насърчаване на достойни условия на труд, включително най-добри практики в областта на социалния диалог, както и зачитане на основните трудови стандарти, равните възможности, недискриминацията и достъпността в ОСТ и регионите, в които те са разположени.
(17)
Туризмът може да бъде област на сътрудничество между Съюза и ОСТ. Целта на сътрудничеството следва да бъде подкрепа за усилията на властите на ОСТ да извлекат максимална полза от местния, регионалния и международния туризъм и стимулиране на частните финансови потоци от Съюза и други източници за развитието на туризма в ОСТ. Следва да се отдели особено внимание на необходимостта туризмът да се интегрира в обществения, културен и икономически живот на хората, както и да се опазва околната среда.
(18)
Разпространението на заразни болести в ОСТ, например треската „Денга“ в района на Карибите и Тихоокеанския регион и вируса „Чикунгуня“ в региона на Индийския океан, може да окаже значително отрицателно въздействие върху здравето и икономиката. Освен че намаляват производителността на засегнатото население, епидемиите в ОСТ могат да засегнат сериозно туризма, който е основно перо в много от икономиките на ОСТ. Предвид големия брой туристи и работници мигранти, които пътуват до ОСТ, тези страни са изложени на риск от внасяне на инфекциозни заболявания. И обратното - големият поток от хора, които се връщат от ОСТ, може да е канал за проникване на заразни болести в Европа. Поради това гарантирането на „безопасен туризъм“ е критичен фактор за устойчивостта на онези икономики на ОСТ, които зависят в голяма степен от туризма.
(19)
В асоциирането между Съюза и ОСТ следва да се взема под внимание и да се допринася за опазването на културното разнообразие и културната идентичност на ОСТ.
(20)
Съюзът признава, че е важно да се развие по-активно партньорство с ОСТ по отношение на доброто управление и борбата с организираната престъпност, трафика на хора, тероризма и корупцията.
(21)
Търговията и свързаното с търговията сътрудничество между Съюза и ОСТ следва да допринесат за постигането на целта за устойчиво икономическо развитие, социално развитие и опазване на околната среда.
(22)
Глобалните промени, които се отразяват в непрекъснатия процес на либерализиране на търговията, обхващат широко Съюза, основният търговски партньор на ОСТ, съседните им държави от АКТБ и други икономически партньори.
(23)
ОСТ са уязвими островни среди, които изискват подходяща защита, включително по отношение на управлението на отпадъците. Управлението на радиоактивните отпадъци е регламентирано в член 198 от Договора за Евратом и свързаното с него вторично законодателство, с изключение на Гренландия, по отношение на която Договорът за Евратом не се прилага. Що се отнася до останалите отпадъци, следва да се уточни кои разпоредби от правото на Съюза следва да се прилагат по отношение на ОСТ.
(24)
Настоящото решение следва да осигури по-гъвкави правила за произход, включително нови възможности за кумулация на произхода. Кумулацията следва да бъде възможна не само с ОСТ и държави, сключили споразумение за икономическо партньорство (СИП), но при определени условия и за продукти с произход от държави, с които Съюзът прилага споразумение за свободна търговия, както и за продукти, които подлежат на безмитен и освободен от квоти внос в Съюза съгласно „общата система за преференции“ (2) на Съюза, отново при определени условия. Тези условия са необходими, за да се предотврати заобикаляне на въведените мерки в областта на търговията и да се гарантира правилното функциониране на договореностите за кумулация.
(25)
Процедурите по удостоверяване на произход от ОСТ следва да бъдат актуализирани в интерес на засегнатите оператори и администрации в ОСТ. Разпоредбите, посветени на административното сътрудничество между Съюза и ОСТ също следва да бъдат актуализирани съответно.
(26)
Следва да се въведат методи за административно сътрудничество и възможността за временно преустановяване на преференциалното третиране по отношение на всички или определени продукти с произход от ОСТ в случай на измами, нередности или системно неспазване на правилата за произход на продуктите или отказ да бъде оказано административно сътрудничество. В допълнение следва да се въведат достатъчно подробни предпазни разпоредби и разпоредби за надзор. Това ще позволи на компетентните органи в ОСТ и Съюза, както и на икономическите оператори, да разчитат на ясни и прозрачни правила и процедури. На последно място, в общ интерес е да се гарантира правилно прилагане на процедурите и договореностите, които позволяват безмитен и освободен от квоти износ на стоки от ОСТ за Съюза.
(27)
Като се отчитат целите за интегриране и развитието на световната търговия в областта на услугите и установяването, е необходимо да се подкрепи развитието на пазарите на услуги и възможностите за инвестиции чрез подобряване на достъпа на услуги и инвестиции от ОСТ до пазара на Съюза. В това отношение Съюзът следва да предостави на ОСТ най-доброто възможно третиране, предоставено на друг търговски партньор, чрез изчерпателни клаузи за най-облагодетелствана нация, като същевременно се гарантират по-гъвкави възможности за търговски отношения за ОСТ чрез ограничаване на третирането, предоставяно от ОСТ на Съюза, до това, което се предлага на други големи търговски икономики.
(28)
Правата на интелектуална собственост са съществен компонент за стимулиране на иновациите и са инструмент за насърчаване на икономическото и социалното развитие. Те носят ползи за държавите, като им позволяват да защитят интелектуалните творения и активи. Защитата и упражняването на тези права спомагат за улесняване на търговията, растежа и чуждестранните инвестиции, както и в борбата с рисковете за здравето и безопасността, които се пораждат от фалшифицираните стоки. ОСТ биха имали полза от политика за правата върху интелектуалната собственост, по-специално в контекста на опазването на биологичното разнообразие и развитието на технологиите.
(29)
Санитарните и фитосанитарните мерки и техническите пречки за търговията може да окажат въздействие върху търговията и изискват изграждане на сътрудничество. Търговското и свързаното с търговията сътрудничество следва също така да обхване политиките в областта на конкуренцията и правата на интелектуална собственост, които засягат справедливото разпределение на печалбите от търговията.
(30)
За да се гарантира, че ОСТ могат да участват при най-добрите условия както на вътрешния пазар на Съюза, така и на регионалните, подрегионалните и международните пазари, е необходимо да се развие капацитетът на ОСТ в съответните области. Сред тях са развитието на човешките ресурси и уменията, развитието на малките и средните предприятия, диверсификацията на икономическите сектори и въвеждането на подходяща правна уредба с цел да се създаде бизнес климат, който благоприятства инвестициите.
(31)
Сътрудничеството в областта на финансовите услуги между Съюза и ОСТ следва да допринесе за изграждането на по-сигурна, по-стабилна, по-прозрачна финансова система, която е от съществено значение за подобряването на световната финансова стабилност и подкрепянето на устойчивия растеж. Усилията в тази област следва да бъдат насочени към съгласуване с международно приетите стандарти и сближаване на законодателството на ОСТ с достиженията на правото на Съюза в областта на финансовите услуги. Следва да се отдели достатъчно внимание на укрепването на административния капацитет на органите на ОСТ, включително в областта на надзора.
(32)
Финансовата помощ за ОСТ следва да се разпределя въз основа на единни, прозрачни и ефективни критерии, като се отчитат нуждите и напредъка на ОСТ. Тези критерии следва да отчитат броя на населението, размера на брутния вътрешен продукт (БВП), размера на предишни разпределени суми от Европейския фонд за развитие (ЕФР), както и ограниченията, дължащи се на географската изолация на ОСТ.
(33)
В интерес на ефикасността, опростяването и признаването на ръководния капацитет на органите на ОСТ, безвъзмездните финансови ресурси, предоставени на ОСТ, следва да се управляват на основата на реципрочно партньорство. Освен това органите на ОСТ следва да поемат отговорността за изготвяне и изпълнение на политиките, които са били одобрени от страните като стратегии за сътрудничество.
(34)
Съгласно процедурите във връзка с финансовото подпомагане, основната отговорност за програмиране и изпълнение на сътрудничеството по отношение на 11-ия ЕФР следва да се делегира по-специално на ОСТ. Сътрудничеството следва да се осъществява най-вече в съответствие с териториалната нормативна уредба на ОСТ и следва да спомага за мониторинга, оценяването и одита на програмираните дейности. В процеса на програмиране и изпълнение следва да се отчита, че административните и човешките ресурси на ОСТ са ограничени. В допълнение към това е необходимо да се поясни, че ОСТ имат право да кандидатстват за различни източници на финансиране.
(35)
ОСТ могат да участват в европейските групи за териториално сътрудничество (ЕГТС) съгласно разпоредбите на Регламент (ЕО) № 1082/2006 на Европейския парламент и на Съвета (3). Следователно регионалното сътрудничество за ОСТ може да се изразява в тяхното участие в дадена ЕГТС, в съответствие с договореностите, приложими към държавата членка, с която е свързана ОСТ. ОСТ, членуващи в ЕГТС, могат да имат право на регионално финансиране.
(36)
За да се отчетат технологичните развития и промените в митническото законодателство, правомощието да приема актове с които се изменят допълненията към приложение VI следва да се делегира на Комисията в съответствие с член 290 от ДФЕС. От особена важност е по време на подготвителната си работа Комисията да проведе подходящи консултации, включително на експертно равнище. При подготовката и изготвянето на делегираните актове Комисията следва да осигури едновременното и своевременно предаване на съответните документи по подходящ начин на Съвета.
(37)
С настоящото решение Съветът би трябвало да успее да даде новаторски отговор по всички изброени по-горе фактори, който е едновременно последователен и адаптиран към разнообразието от ситуации,
ПРИЕ НАСТОЯЩОТО РЕШЕНИЕ:
ЧАСТ ПЪРВА
ОБЩИ РАЗПОРЕДБИ ЗА АСОЦИИРАНЕТО НА ОТВЪДМОРСКИТЕ СТРАНИ И ТЕРИТОРИИ СЪС СЪЮЗА
Глава 1
Общи разпоредби
Член 1
Предмет
1. С настоящото решение се установява асоциирането на отвъдморските страни и територии (ОСТ) към Съюза („асоциирането“), което представлява партньорство на основание на член 198 от ДФЕС, чиято цел е да насърчава устойчивото развитие на ОСТ и да популяризира стойностите и стандартите на Съюза по света.
2. Партньори по асоциирането са Съюзът, OCT и държавите членки, с които последните са свързани.
Член 2
Териториално приложение
Асоциирането се прилага по отношение на OCT, изброени в приложение II към ДФЕС.
Член 3
Цели, принципи и ценности
1. Асоциирането между Съюза и OCT се основава на цели, принципи и ценности, споделяни от OCT, държавите членки, с които те са свързани, и Съюза.
2. Асоциирането е насочено към постигането на общите цели, определени в член 199 от ДФЕС, чрез подобряване на конкурентоспособността на OCT, укрепване на устойчивостта на OCT, намаляване на тяхната уязвимост по отношение на икономиката и околната среда и насърчаване на сътрудничество между тях и други партньори.
3. При преследването на тези цели в рамките на асоциирането се зачитат основните принципи на свобода, демокрация, правата на човека и основните свободи, принципите на правовата държава, добро управление и устойчиво развитие, като всички те са общи за OCT и държавите членки, с които те са свързани.
4. Не се допуска дискриминация въз основа на пол, расов или етнически произход, религия или убеждения, увреждане, възраст или сексуална ориентация в областите на сътрудничество, посочени в настоящото решение.
5. Партньорите признават правото на другите страни по асоциирането да определят своите политики и приоритети за устойчиво развитие, да установяват своите национални равнища на опазване на околната среда и защита на труда, както и да приемат или изменят по подходящ начин съответните закони и политики в съответствие с ангажиментите, свързани с международно признатите стандарти и споразумения. По този начин те се стремят да гарантират високи равнища на опазване на околната среда и защита на труда.
6. При прилагане на настоящото решение партньорите се водят от принципите на прозрачност, субсидиарност и необходимост от ефикасност и отдават едно и също значение и на трите стълба на устойчивото развитие на OCT: икономическо развитие, социално развитие и опазване на околната среда.
Член 4
Управление на асоциирането
Управлението на асоциирането се ръководи от Комисията и органите на OCT и при необходимост от държавите членки, с които са свързани OCT, при зачитане на съответната институционална, правна и финансова компетентност.
Член 5
Взаимни интереси, допълване и приоритети
1. Асоциирането представлява рамката за политически диалог и сътрудничество по въпроси от взаимен интерес.
2. Отдава се приоритет на сътрудничеството в области от взаимен интерес като:
а)
икономическата диверсификация на икономиките на OCT, включително задълбочаване на тяхното интегриране в световната и регионалните икономики;
б)
насърчаването на екологосъобразен растеж;
в)
устойчивото управление на природните ресурси, включително опазването и устойчивото използване на биологичното разнообразие и екосистемните услуги;
г)
адаптирането към изменението на климата и смекчаване на последиците от него;
д)
насърчаване на ограничаването на рисковете от бедствия;
е)
насърчаването на дейности, свързани с научните изследвания, иновациите и научното сътрудничество;
ж)
насърчаването на социален, културен и икономически обмен между OCT, съседните им държави и други партньори.
3. Сътрудничеството в областите от взаимен интерес цели насърчаване на независимостта на OCT и на развитието на капацитета на OCT да изготвят, прилагат и осъществяват мониторинг на стратегии и политики съгласно посоченото в параграф 2.
Член 6
Популяризиране на асоциирането
1. С цел да укрепят отношенията помежду си, Съюзът и OCT се стремят да информират своите граждани за асоциирането, по-специално като насърчават развиването на връзките и сътрудничеството между органите, академичната общност, гражданското общество и предприятията на OCT от една страна и техните партньори в рамките на Съюза от друга страна.
2. OCT полагат усилия за укрепване и популяризиране на своите отношения със Съюза като цяло. Държавите членки подкрепят тези усилия.
Член 7
Регионално сътрудничество, регионална интеграция и сътрудничество с други партньори
1. При спазване на член 3 от настоящото решение, асоциирането цели да подпомогне OCT в техните усилия да участват в подходящи инициативи за международно, регионално и/или подрегионално сътрудничество, както и в процеси на регионална или подрегионална интеграция в съответствие с техните стремежи и с целите и приоритетите, определени от компетентните органи на OCT.
2. За тази цел Съюзът и OCT могат да обменят информация и най-добри практики или да установяват други форми на тясно сътрудничество и координация с други партньори в контекста на участието на OCT в регионални и международни организации, като това става чрез международни споразумения, доколкото е целесъобразно.
3. Асоциирането цели да подпомогне сътрудничеството между OCT и други партньори в областите на сътрудничество, посочени в част втора и част трета от настоящото решение. В това отношение целта на асоциирането е да се насърчи сътрудничеството между OCT и най-отдалечените райони, посочени в член 349 от ДФЕС, съседните им страни от Африка, Карибите и Тихоокеанския басейн (АКТБ) и трети държави, които не са сред страните от АКТБ. За постигане на тази цел Съюзът подобрява координацията и полезните взаимодействия между програмите за сътрудничество, подпомагани чрез различни финансови инструменти на ЕС. Съюзът също се стреми да асоциира ОСТ към формите на диалог, които провежда със съседните им държави, независимо дали са страни от АКТБ или не, и с най-отдалечените региони, ако е приложимо.
4. Подпомагането на участието на OCT в съответните организации за регионална интеграция се съсредоточава по-специално върху:
а)
изграждане на капацитета на съответните регионални организации и институции, в които членуват OCT;
б)
регионални или подрегионални инициативи, например прилагане на политики за секторни реформи, свързани с областите на сътрудничество, посочени в част втора и част трета от настоящото решение;
в)
осведомеността и знанията на OCT относно въздействието на процесите за регионална интеграция в различни области;
г)
участие на OCT в развитието на регионалните пазари в контекста на организациите за регионална интеграция;
д)
трансгранични инвестиции между OCT и съседните им държави.
Член 8
Участие в европейските групи за териториално сътрудничество
При прилагането на член 7, параграфи 1-3 от настоящото решение, инициативите за сътрудничество или другите форми на сътрудничество също означават, че държавните органи, регионалните и подрегионалните организации, местните органи и - по целесъобразност - други публични и частни органи и институции (включително доставчици на обществени услуги) от ОСТ могат да участват в европейска група за териториално сътрудничество (ЕГТС), при условие че се спазват правилата и целите на дейностите за сътрудничество съгласно настоящото решение и съгласно Регламент (ЕО) № 1082/2006 и в съответствие с договореностите, приложими към държавата членка, с която е свързана ОСТ.
Член 9
Специално третиране
1. При асоциирането се взема под внимание фактът, че OCT се различават помежду си от гледна точка на икономическото развитие и способността напълно да се възползват от регионалното сътрудничество и регионалната интеграция, посочени в член 7.
2. По отношение на изолираните OCT се въвежда режим на специално третиране.
3. С оглед да се помогне на изолираните OCT да преодолеят структурни и други пречки за своето развитие, при това специално третиране се обръща внимание на техните конкретни затруднения, като между другото това се извършва и при определяне на размера на финансовата помощ и условията, с които същата е обвързана.
4. Считаните за изолирани OCT са изброени в приложение I.
Глава 2
Участници в сътрудничеството
Член 10
Общ подход
1. Асоциирането се основава на широк диалог и консултации по въпроси от взаимен интерес между OCT, държавите членки, с които те са свързани, и Комисията, както и Европейската инвестиционна банка (ЕИБ), ако е целесъобразно.
2. По целесъобразност OCT организират диалог и консултации с органи и образувания като:
а)
компетентните местни и други публични органи;
б)
икономически и социални партньори;
в)
други подходящи органи, представляващи гражданското общество, партньори в областта на околната среда, неправителствени организации и образувания, отговарящи за утвърждаване на равенството между половете.
Член 11
Участници в сътрудничеството
1. Сред участниците в сътрудничеството в OCT се включват:
а)
държавните органи на OCT;
б)
местните органи в рамките на OCT;
в)
доставчици на обществени услуги и организации на гражданското общество, например граждански, стопански и синдикални сдружения и сдружения на работодатели, както и местни, национални или международни неправителствени организации;
г)
регионални и подрегионални организации.
2. Държавите членки, с които са свързани ОСТ, уведомяват Комисията до три месеца от влизането в сила на настоящото решение за държавните и местните органи, посочени в параграф 1, букви а) и б).
Член 12
Отговорности на неправителствените участници
1. Неправителствените участници могат да имат роля в обмена на информация и в консултациите относно сътрудничеството, и по-специално в подготовката и изпълнението на помощи, проекти или програми за сътрудничество. Възможно е да им се делегират известни правомощия за финансово управление с цел изпълнение на такива проекти или програми, така че да се подкрепят местни инициативи за развитие.
2. Неправителствените участници, които отговарят на критериите за децентрализирано управление на проекти или програми, се определят със споразумение между органите на ОСТ, Комисията и държавата членка, с която е свързана съответната ОСТ, като се вземат предвид съответният предмет, техният експертен опит и полето на дейност. Процесът на определяне се извършва във всяка ОСТ като част от широкия диалог и консултациите, посочени в член 10.
3. Асоциирането цели да допринесе към усилията на OCT за укрепване на организациите на гражданското общество, по-специално във връзка с тяхното създаване и развитие, както и изработването на необходимите разпоредби, с които се създават условия за увеличаване на тяхното участие в изготвянето, прилагането и оценката на стратегии и програми за развитие.
Глава 3
Институционална рамка на асоциирането
Член 13
Ръководни принципи за диалог
1. Съюзът, OCT и държавите членки, с които последните са свързани, редовно участват във всеобхватен и политически диалог.
2. Диалогът се провежда при пълно зачитане на съответните институционални, юридически и финансови правомощия на Съюза, OCT и държавите членки, с които последните са свързани. Осъществяваният диалог се характеризира с гъвкавост: той може да бъде официален или неофициален, на подходящото равнище или в подходящия формат и се провежда в рамките, определени в член 14.
3. Диалогът позволява на OCT да участват изцяло в осъществяването на асоциирането.
4. Диалогът се съсредоточава наред с другото върху конкретни политически въпроси от взаимен интерес или от общо значение за постигането на целите на асоциирането.
Член 14
Органи на асоциирането
1. За асоциирането се установяват следните форми на диалог:
а)
форумът за диалог ОСТ-ЕС („форум ОСТ-ЕС“) заседава веднъж годишно, като събира органи на ОСТ, представители на държавите членки и Комисията. По целесъобразност към форума ОСТ-ЕС се асоциират членове на Европейския парламент, представители на ЕИБ и представители на най-отдалечените райони;
б)
Комисията, OCT и държавите членки, с които последните са свързани, провеждат редовни тристранни консултации. Тези консултации се организират най-малко четири пъти годишно по инициатива на Комисията или по искане на OCT и държавите членки, с които те са свързани;
в)
със съгласието на OCT, държавите членки, с които те са свързани, и Комисията се създават работни групи с консултативни функции в подходяща за разглежданите въпроси форма, чиято цел е да следят осъществяването на асоциирането. Тези работни групи могат да бъдат свиквани по искане на Комисията, на държава членка или на ОСТ. Те провеждат технически дискусии по въпроси от специфичен интерес за OCT и държавите членки, с които те са свързани, и така допълват работата на форума OCT-ЕС и/или на тристранните консултации.
2. Комисията председателства форума OCT-ЕС, тристранните консултации и работните групи и изпълнява функциите на секретариат.
ЧАСТ ВТОРА
ОБЛАСТИ НА СЪТРУДНИЧЕСТВО ЗА УСТОЙЧИВО РАЗВИТИЕ В РАМКИТЕ НА АСОЦИИРАНЕТО
Глава 1
Въпроси, свързани с околната среда, изменение на климата и ограничаване на рисковете от бедствия
Член 15
Общи цели и принципи
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на околната среда, изменението на климата и ограничаването на рисковете от бедствия може да е свързано със следното:
а)
подпомагане на усилията на OCT за определяне и осъществяване на политики, стратегии, планове за действие и мерки;
б)
подпомагане на усилията на OCT да се интегрират в регионални мрежи и инициативи;
в)
насърчаване на устойчивото използване и ефективността на ресурсите, както и на отделянето на икономическия растеж от влошаването на околната среда; и
г)
подпомагане на усилията на ОСТ да функционират като регионални средища и центрове на високи постижения.
Член 16
Устойчиво управление и опазване на биологичното разнообразие и екосистемните услуги
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на устойчивото управление и опазването на биологичното разнообразие и екосистемните услуги може да е свързано със следното:
а)
насърчаване на създаването и ефективното управление на морски и сухоземни защитени зони и подобрено управление на съществуващите защитени зони;
б)
насърчаване на устойчивото управление на морските и сухоземните ресурси, което допринася за опазването на видовете, местообитанията и екосистемните функции извън защитените зони, особено на застрашени, уязвими и редки видове;
в)
подсилване на опазването и устойчивото използване на морското и сухоземното биологично разнообразие и екосистеми чрез:
i)
предприемане на мерки в отговор на предизвикателствата от изменението на климата за по-широкообхватната екосистема чрез поддържане на здрави и устойчиви екосистеми и насърчаване на екологосъобразна инфраструктура и основани на екосистемите подходи за адаптиране към изменението на климата и смекчаване на последиците от него, които често водят до множество ползи;
ii)
укрепване на капацитета на местно, регионално и/или международно равнище чрез насърчаване на обмена на информация, знания и най-добри практики сред всички заинтересовани страни, включително публични органи, собственици на земя, частния сектор, изследователи и гражданското общество;
iii)
укрепване на съществуващите програми за опазване на природата и свързаните с това усилия в рамките на и извън защитените зони;
iv)
увеличаване на знанията и запълване на пропуските в знанията, включително определяне на стойността на екосистемните функции и услуги;
г)
насърчаване и улесняване на регионалното сътрудничество с оглед да се предприемат мерки по някои проблеми като инвазивните чужди видове или последиците от изменението на климата;
д)
разработване на механизми за мобилизиране на ресурси, включително плащания за екосистемни услуги.
Член 17
Устойчиво управление на горите
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на устойчивото управление на горите може да е свързано с насърчаване на опазването и устойчивото управление на горите, включително тяхната роля за опазване на околната среда от ерозия и контрол на опустиняването, залесяване и управление на износа на дървен материал.
Член 18
Интегрирано управление на крайбрежните зони
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на интегрираното управление на крайбрежните зони може да е свързано със следното:
а)
подпомагане на усилията на OCT за ефективно и устойчиво управление на морските и крайбрежните зони при определянето на стратегически и интегрирани подходи за планиране и управление на морските и крайбрежните зони;
б)
съгласуване на икономическите и социалните дейности, например рибарство и аквакултури, туризъм, морски транспорт и селско стопанство, с потенциала на морските и крайбрежните зони от гледна точка на енергия от възобновяеми източници и суровини, като същевременно се отчитат последиците от изменението на климата и човешките дейности.
Член 19
Морско дело
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на морското дело може да е свързано със следното:
а)
укрепване на диалога по въпроси от общ интерес в тази област;
б)
насърчаване на познанията в областта на морското дело и биотехнологиите, океанската енергия, морския надзор, управлението на крайбрежните зони и управлението, съобразено с екосистемите;
в)
насърчаване на интегрирани подходи на международно равнище.
Член 20
Устойчиво управление на рибни запаси
1. В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на устойчивото управление на рибните запаси се основава на следните принципи:
а)
поемане на ангажимент за отговорно управление на рибарството и риболовните практики;
б)
избягване на мерки или дейности, които не съответстват на принципите за устойчиво използване на рибните ресурси;
в)
без да се засягат съществуващите или бъдещи двустранни споразумения за партньорство в областта на рибарството между Съюза и OCT, Съюзът и OCT се стремят редовно да се консултират относно опазването и управлението на живите морски ресурси и да обменят информация за текущото състояние на ресурсите в контекста на съответните органи на асоциирането, предвидени в член 14.
2. Сътрудничеството в областта, посочена в параграф 1, може да е свързано със следното:
а)
активно насърчаване на добро управление, най-добри практики и отговорно управление на рибарството по отношение на опазването и устойчивото управление на рибните запаси, включително рибните запаси от общ интерес и рибните запаси, управлявани от регионални организации за управление на рибарството;
б)
диалог и сътрудничество по отношение на опазването на рибните запаси, включително мерки за борба с незаконния, недеклариран и нерегламентиран риболов, и ефективно сътрудничество със и в рамките на регионални организации за управление на рибарството. Диалогът и сътрудничеството включват схеми за контрол и инспекции, стимули и задължения за по-ефективно управление на рибарството и крайбрежната околна среда в дългосрочен план.
Член 21
Устойчиво управление на водите
1. В контекста на асоциирането Съюзът и OCT могат да си сътрудничат в областта на устойчивото управление на водите чрез приемане на политика в областта на водите и изграждане на институционален капацитет, опазване на водните ресурси, водоснабдяване в селските и градските райони за битови, промишлени или земеделски цели, съхранение, разпределение и управление на водните ресурси и управление на отпадните води.
2. В областта на водоснабдяването и канализацията се отделя специално внимание на достъпа до услуги за питейна вода и канализация в области, изостанали в тази сфера, и особено на онези, които са изложени на природни бедствия, което допринася пряко за развитието на човешките ресурси чрез подобряване на здравословното състояние и повишаване на производителността.
3. Сътрудничеството в тези области се ръководи от принципа, че трайната необходимост от разширяване на предоставянето на основни услуги за водоснабдяване и канализация на градското и селското население трябва да се извършва по екологично устойчив начин.
Член 22
Управление на отпадъците
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на управлението на отпадъците може да е свързано с насърчаване на използването на най-добрите екологични практики във всички операции, свързани с управление на отпадъците, включително намаляване на количеството отпадъци, рециклиране или други процеси на оползотворяване, например оползотворяване на енергия, и обезвреждане на отпадъци.
Член 23
Енергетика
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на устойчивата енергетика може да е свързано със следното:
а)
производство и дистрибуция на енергия, достъп до енергия, и по-специално разработване, популяризиране, използване и съхранение на устойчива енергия от възобновяеми енергийни източници;
б)
политики и правна уредба в областта на енергетиката, по-специално изготвяне на политики и приемане на правна уредба, с които се гарантират достъпни и устойчиви енергийни тарифи;
в)
енергийна ефективност, и по-специално разработване и въвеждане на стандарти за енергийна ефективност и прилагане на мерки за енергийна ефективност в различни сектори (промишлен, търговски, публичен и битов), както и придружаващи образователни дейности и дейности за повишаване на осведомеността;
г)
транспорт, и по-специално развитие, популяризиране и използване на по-екологични средства за публичен и частен транспорт, например хибридни, електрически или задвижвани с водород превозни средства, схеми за общо ползване на автомобили и велосипеди;
д)
градоустройство и строителство, и по-специално популяризиране и въвеждане на високи стандарти за екологично качество и добри енергийни характеристики по отношение на градоустройството и строителството; и
е)
туризъм, и по-специално популяризиране на самозадоволяващи своите енергийни потребности (базирани на енергия от възобновяеми източници) и/или екологосъобразни туристически инфраструктури.
Член 24
Изменение на климата
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на изменението на климата цели подпомагане на инициативите на OCT във връзка със смекчаването на последиците от изменението на климата и адаптирането към неблагоприятните последици от него и може да обхване следното:
а)
развиване на доказателствената база, определяне на основни рискове и териториални, регионални и/или международни действия, планове или мерки с оглед адаптиране към изменението на климата или смекчаване на неблагоприятните последици от него;
б)
включване на адаптирането към изменението на климата и смекчаването на последиците от него в публични политики и стратегии;
в)
разработване и определяне на статистически данни и показатели, основни инструменти за създаване и прилагане на политики; както и
г)
насърчаване на участието на OCT в регионалния и международния диалог с оглед да се стимулира сътрудничеството, включително обменът на знания и опит.
Член 25
Ограничаване на рисковете от бедствия
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на ограничаването на рисковете от бедствия може да е свързано със следното:
а)
разработване или усъвършенстване на системи, в т.ч. инфраструктури, за превенция и готовност при бедствия, включително системи за предвиждане и ранно предупреждение, с оглед да се ограничат последствията от бедствията;
б)
събиране на подробна информация за опасността от бедствия и за сегашния капацитет за реагиране в OCT, както и в регионите, в които те са разположени;
в)
укрепване на съществуващите мерки за предотвратяване на и готовност за бедствия на местно, национално и регионално равнище;
г)
подобряване на капацитета за реагиране на съответните участници с цел повишаване на тяхната координация, ефективност и ефикасност;
д)
подобряване на мерките за повишаване на осведомеността и разпространение на информация до населението по отношение на излагането на рискове, предотвратяването на, готовността за и реакцията при бедствие, като се отдава необходимото внимание на специфичните нужди на хората с увреждания;
е)
укрепване на сътрудничеството между ключовите участници в гражданската защита; както и
ж)
насърчаване на участието на OCT в регионални, европейски и/или международни форми на диалог с оглед да се създадат условия за по-редовен обмен на информация и по-тясно сътрудничество между отделните партньори в случай на бедствие.
Глава 2
Достъпност
Член 26
Общи цели
1. В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на достъпността цели следното:
а)
да се гарантира подобрен достъп на OCT до глобалните транспортни мрежи; и
б)
да се гарантира подобрен достъп на OCT до информационни и комуникационни технологии и услуги.
2. Сътрудничеството в контекста, посочен в параграф 1, може да обхваща следното:
а)
изготвяне на политики и изграждане на институционален капацитет;
б)
автомобилен и железопътен транспорт, транспорт по въздух, море или вътрешен воден път; и
в)
складови съоръжения на пристанища и летища.
Член 27
Морски транспорт
1. В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на морския транспорт цели разработване и насърчаване на рентабилни и ефикасни услуги за морски транспорт в OCT и може да е свързано със следното:
а)
насърчаване на ефикасната експедиция на стоки на цени, които позволяват реализация от икономическа и търговска гледна точка;
б)
улесняване по-голямото участие на ОСТ в международните експедиционни услуги;
в)
насърчаване на регионални програми;
г)
подпомагане на участието на местния частен сектор в експедиционните услуги; както и
д)
развитие на инфракструктурата.
2. Съюзът и ОСТ насърчават безопасността на морския превоз, сигурността на екипажите и предотвратяването на замърсяване.
Член 28
Въздушен транспорт
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на въздушния транспорт може да е свързано със следното:
а)
реформа и модернизация на промишлеността в областта на въздушния транспорт в OCT;
б)
насърчаване на търговската устойчивост и конкурентоспособност на въздушния транспорт на ОСТ;
в)
улесняване на инвестициите и участието на частния сектор; както и
г)
насърчаване на обмена на знания и добри бизнес практики.
Член 29
Безопасност на въздушния транспорт
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на безопасността на въздушния транспорт цели да подпомогне усилията на OCT да спазват съответните международни стандарти и може да обхване наред с другото:
а)
прилагане на системи за безопасност на въздушната навигация;
б)
осигуряване на безопасност на летищата и укрепване на капацитета на органите на гражданската авиация да управляват всички аспекти на оперативната сигурност под техен контрол; както и
в)
развитие на инфраструктури и човешки ресурси.
Член 30
Услуги за информационни и комуникационни технологии
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на услугите за информационни и комуникационни технологии (ИКТ) цели да стимулира иновациите, икономическия растеж и подобренията в живота на гражданите и предприятията в OCT, включително насърчаване на достъпността за хората с увреждания. Сътрудничеството е насочено по-специално към подобряване на регулаторния капацитет на OCT и може да подпомогне разширяването на мрежите и услугите за ИКТ чрез следните мерки:
а)
създаване на предвидима регулаторна среда, която не изостава от технологичните новости, стимулира растежа и иновациите и насърчава конкуренцията и защитата на потребителите;
б)
диалог относно разнообразните политически аспекти по отношение на насърчаването и мониторинга на информационното общество;
в)
обмен на информация относно стандарти и въпроси, свързани с оперативната съвместимост;
г)
насърчаване на сътрудничество в областта на научните изследвания на ИКТ и в областта на научноизследователските инфраструктури, основани на ИКТ;
д)
разработване на услуги и приложения в области със съществено въздействие върху обществеността.
Глава 3
Научни изследвания и иновации
Член 31
Сътрудничество в областта на научните изследвания и иновациите
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на научните изследвания и иновациите може да обхваща науката и технологиите, включително информационните и комуникационните технологии, с цел да допринесе за устойчивото развитие на OCT и да утвърди ролята на ОСТ като регионални средища и центрове на високи постижения, както и да насърчи тяхната промишлена конкурентоспособност. По-специално сътрудничеството може да е свързано със следното:
а)
диалог, координация и създаване на полезни взаимодействия между политиките и инициативите на OCT и Съюза по отношение на науката, технологиите и иновациите;
б)
изготвяне на политики и изграждане на институционален капацитет в рамките на OCT, както и съгласувани действия на местно, национално или регионално равнище с оглед развитие на дейностите в областта на науката, технологиите и иновациите и тяхното прилагане;
в)
сътрудничество между юридически лица от OCT, Съюза, държавите членки и трети държави;
г)
участие на отделни изследователи, изследователски организации и юридически лица от OCT в рамката за сътрудничество по програми за научни изследвания и иновации в рамките на Съюза и Програмата за конкурентоспособност на предприятията и за малките и средните предприятия (COSME); както и
д)
обучение и международна мобилност на изследователи от OCT и обмен.
Глава 4
Младеж, образование, обучение, здравеопазване, заетост и социална политика
Член 32
Младеж
1. Съюзът гарантира, че физически лица от OCT, съгласно определението в член 50, могат да участват в инициативи на Съюза относно младежта при същите условия като гражданите на държавите членки.
2. Асоциирането цели укрепване на връзките между младите хора, които живеят в OCT и Съюза, наред с други неща и чрез насърчаване на мобилността на младите хора от OCT през периода на обучението им и чрез окуражаване на взаимното разбирателство между младите хора.
Член 33
Образование и обучение
1. В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на образованието и обучението може да обхваща следното:
а)
осигуряване на качествено и приобщаващо начално, средно и висше образование, както и в сферата на професионалното образование и обучение; и
б)
подпомагане на OCT при определяне и прилагане на политики в сферата на образованието и професионалното обучение.
2. Съюзът гарантира, че физически лица от OCT, съгласно определението в член 50, могат да участват в инициативи на Съюза в сферата на образованието и професионалното обучение при същите условия като гражданите на държавите членки.
3. Съюзът гарантира, че образователни органи и институции от OCT могат да участват в инициативи на Съюза за сътрудничество в сферата на образованието при същите условия като органите и институциите за образование и професионално обучение на държавите членки.
Член 34
Заетост и социална политика
1. Съюзът и OCT поддържат диалог в областта на заетостта и социалната политика с цел осъществяване на принос към икономическото и социалното развитие на OCT и насърчаването на достойни условия на труд в OCT и регионите, в които са разположени. Друга цел на този диалог е да се подпомогнат усилията на органите на OCT да разработят политики и законодателни актове в тази област.
2. Диалогът представлява предимно обмен на информация и най-добри практики във връзка с политики и законодателни актове в областта на заетостта и социалната политика, които са от взаимен интерес за Съюза и OCT. В тази връзка се вземат под внимание области като развитие на умения, социална закрила, социален диалог, равни възможности, недискриминация и достъпност за хора с увреждания, здравословни и безопасни условия на труд и други трудови стандарти.
Член 35
Обществено здравеопазване
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на общественото здравеопазване цели укрепване на капацитета на OCT за надзор, ранно откриване и реакция при епидемии от заразни болести чрез мерки, които включват:
а)
действия за укрепване на готовността и капацитета за реакция при трансгранични заплахи за здравето, например заразни болести, които следва да доразвият съществуващите структури и да са насочени към необичайни събития;
б)
изграждане на капацитет чрез укрепване на мрежите за обществено здравеопазване на регионално равнище, улесняване на обмена на информация между експертите и насърчаване на подходящо обучение;
в)
разработване на инструменти и платформи за комуникация, както и програми за електронно обучение, адаптирани към конкретните нужди на OCT.
Глава 5
Култура
Член 36
Културен обмен и диалог
1. В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на културния обмен и диалог може да е свързано със следното:
а)
самостоятелното развитие на ОСТ, като този процес е насочен към самите хора и се корени в културата на всеки народ;
б)
подкрепа на политики и мерки, приети от компетентните органи на ОСТ за засилване на техните човешки ресурси, увеличаване на техния собствен творчески капацитет и насърчаване на тяхната културна идентичност;
в)
участие от страна на населението в процеса на развитие.
г)
допълнително развитие на общо разбиране и по-активен обмен на информация по въпроси от аудиовизуалната и културната област чрез диалог.
2. Чрез своето сътрудничество Съюзът и OCT се стремят да стимулират културния обмен помежду си посредством:
а)
сътрудничество между културните и творческите сектори на всички партньори;
б)
насърчаване на разпространението на културните и творческите произведения и обмен на операторите между тях;
в)
сътрудничество в областта на политиката с цел да се насърчи разработването на политики, иновациите, трайното привличане на публика, както и създаването на нови стопански модели.
Член 37
Сътрудничество в областта на аудиовизията
1. В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на аудиовизията цели взаимно насърчаване на аудиовизуалните продукции и може да обхване следните действия:
а)
сътрудничество и обмен между съответните субекти в областта на радиото и телевизията, свързани с излъчването;
б)
насърчаване на обмена на аудиовизуални произведения;
в)
обмен на информация и мнения между компетентните органи относно политиката и регулаторната рамка в областта на аудиовизията и излъчването;
г)
насърчаване на посещения и участие в международни мероприятия, провеждани на територията на страните по асоциирането, както и в трети държави.
2. Съвместно продуцираните аудиовизуални творби имат право да се ползват от всички схеми за насърчаване на културното съдържание от местен или регионален характер, създадени в Съюза, OCT и държавите членки, с които са свързани.
Член 38
Сценични изкуства
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на сценичните изкуства може да е свързано със следното:
а)
улесняване на повече контакти между изпълнителите на сценични изкуства в области като професионален обмен и обучение, включително участие в прослушвания, развитие на мрежи и насърчаване на работата в мрежа;
б)
насърчаване на съвместните продукции между продуценти от една или няколко държави - членки на Европейския съюз, и една или няколко OCT; както и
в)
насърчаване на разработването на международни стандарти в областта на технологиите на театралното изкуство и използването на пана за театрални сцени, включително посредством съответните органи по стандартизация.
Член 39
Опазване на културното наследство и историческите паметници
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на материалното и нематериалното културно наследство и историческите паметници цели да създаде условия за насърчаване на обмена на експертен опит и най-добри практики чрез:
а)
улесняване на обмена на експерти;
б)
сътрудничество в сферата на професионалното обучение;
в)
повишаване на осведомеността на обществеността по места; както и
г)
консултации по отношение на опазването на исторически паметници и защитени територии и по отношение на законодателството и прилагането на мерки, свързани с наследството, и по-специално неговото интегриране в живота на местните жители.
Глава 6
Борба с организираната престъпност
Член 40
Борба с организираната престъпност, трафика на хора, сексуалното малтретиране и сексуалната експлоатация на деца, тероризма и корупцията
1. В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на борбата с организираната престъпност може да включва:
а)
разработване на иновативни и ефективни средства за полицейско и съдебно сътрудничество, включително сътрудничество с други заинтересовани страни, например гражданското общество, за предотвратяване и борба с организираната престъпност, трафика на хора, сексуалното малтретиране и сексуалната експлоатация на деца, тероризма и корупцията; и
б)
помощ с цел увеличаване на ефективността на политиките на OCT за предотвратяване и борба с организираната престъпност, трафика на хора, сексуалното малтретиране и сексуалната експлоатация на деца, тероризма и корупцията, както и производството, разпространението и трафика на всички видове наркотици и психотропни вещества, предотвратяване и намаляване на употребата на наркотици и свързаните с тях вредни последствия, като се взема под внимание работата, която международните органи извършват в тези области, inter alia чрез:
i)
обучение и изграждане на капацитет за предотвратяване и борба с организираната престъпност, включително трафик на хора, сексуално малтретиране и сексуална експлоатация на деца, тероризъм и корупция;
ii)
превенция, включително обучение, образование и насърчаване на здравословен начин на живот, лечение и рехабилитация на зависими лица, включително проекти за реинтеграция на зависимите лица в работна и социална среда;
iii)
разработване на ефективни мерки за правоприлагане;
iv)
техническа, финансова и административна помощ за разработване на ефективни политики и законодателни актове за борба с трафика на хора, и по-специално кампании за повишаване на осведомеността, механизми за насочване и системи за защита на жертвите, в които участват всички значими заинтересовани страни и гражданското общество;
v)
техническа, финансова и административна помощ във връзка с превенция, лечение и намаляване на вредните последствия от употребата на наркотици;
vi)
техническа помощ за подпомагане на разработването на законодателни актове и политики за борба със сексуалното малтретиране и сексуалната експлоатация на деца; както и
vii)
техническа помощ и обучение за подпомагане на изграждането на капацитет и насърчаване на спазването на международните стандарти за борба с корупцията, по-специално стандартите, определени в Конвенцията на ООН срещу корупцията.
2. В контекста на асоциирането OCT си сътрудничат със Съюза в борбата срещу изпирането на пари и финансирането на тероризма в съответствие с членове 70 и 71.
Глава 7
Туризъм
Член 41
Туризъм
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на туризма може да включва:
а)
мерки за определяне, адаптиране и развиване на политики за устойчив туризъм;
б)
мерки и действия за развиване и подкрепа на устойчивия туризъм;
в)
мерки за интегриране на устойчивия туризъм в социалния, културния и икономическия живот на гражданите на ОСТ.
ЧАСТ ТРЕТА
ТЪРГОВИЯ И СЪТРУДНИЧЕСТВО В ОБЛАСТТА НА ТЪРГОВИЯТА
ДЯЛ I
ОБЩИ РАЗПОРЕДБИ
Член 42
Общи цели
Общите цели на търговията и сътрудничеството в областта на търговията между Съюза и OCT са както следва:
а)
насърчаване на икономическото и социалното развитие на OCT чрез установяване на тесни икономически връзки между тях и Съюза като цяло;
б)
стимулиране на ефективната интеграция на ОСТ в регионалната и световната икономика и развитието на търговията със стоки и услуги;
в)
подпомагане на OCT за създаване на благоприятен инвестиционен климат в помощ на социалното и икономическото развитие на OCT;
г)
насърчаване на стабилност, интегритет и прозрачност на световната финансова система и добро управление в областта на данъчното облагане;
д)
подкрепа на процеса на диверсификация на икономиките на ОСТ;
е)
подпомогане на капацитета на ОСТ да формулират и изпълняват политиките, необходими за развиването на тяхната търговия със стоки и услуги;
ж)
подпомогане капацитетът на ОСТ за износ и търговия;
з)
подпомагане на усилията на OCT да приведат в съответствие или да сближат своето местно законодателство със законодателството на Съюза, където е уместно;
и)
осигуряване на възможности за целенасочено сътрудничество и диалог със Съюза относно търговията и сътрудничеството в областта на търговията.
ДЯЛ II
ДОГОВОРЕНОСТИ ЗА ТЪРГОВИЯ СЪС СТОКИ И УСЛУГИ И ЗА УСТАНОВЯВАНЕ
Глава 1
Договорености за търговия със стоки
Член 43
Свободен достъп за стоки с произход
1. Продукти с произход от OCT се внасят в Съюза, без да се начисляват вносни мита.
2. Определението за продукти с произход и методите за административно сътрудничество, свързани с него, се съдържат в приложение VI.
Член 44
Количествени ограничения и мерки с равностоен ефект
1. Съюзът няма да прилага никакви количествени ограничения или мерки с равностоен ефект по отношение на вноса на продукти с произход от ОСТ.
2. Параграф 1 не изключва забрани или ограничения на вноса, износа или стоки в транзит, предприети на основата на обществения морал или обществената политика, защитата на здравето и живота на хора, животни и растения, защитата на национални богатства с художествена, историческа или археологическа стойност, опазването на изчерпаеми природни ресурси или защитата на индустриална и търговска собственост.
Забраните или ограниченията, посочени в първа алинея, по никакъв начин не представляват средство за произволна или неоправдана дискриминация или прикрито ограничаване на търговията като цяло.
Член 45
Мерки, приети от ОСТ
1. С оглед на съответните нужди за развитие на ОСТ, органите на ОСТ могат да запазят или да въведат мита или количествени ограничения по отношение на вноса на продукти с произход от Съюза, каквито преценят за необходими.
2. Що се отнася до областите, обхванати в настоящата глава, OCT предоставят на Съюза третиране, не по-малко благоприятно от най-благоприятното третиране, предоставено на която и да е значителна търговска и икономическа сила съгласно определението в параграф 4.
3. Параграф 2 не изключва възможността отвъдморска страна или територия да предостави на определени други ОСТ или други развиващи се страни по-благоприятно третиране от това, предоставено на Съюза.
4. За целите на настоящия дял „значителна търговска и икономическа сила“ означава всяка развита държава, всяка държава с дял в световния износ на стоки над един процент или, без да се засяга параграф 3, всяка група държави, действащи самостоятелно, колективно или посредством споразумение за икономическа интеграция, с общ дял в световния износ на стоки над 1,5 процента. За това изчисление се използват най-новите достъпни официални данни, предоставени от Световната търговска организация (СТО), за водещите износители в световната търговия със стоки (без търговията в рамките на Съюза).
5. До 2 април 2014 г. органите на ОСТ уведомяват Комисията за митническите тарифи и списъци с количествени ограничения, които прилагат в съответствие с настоящото решение.
Органите на ОСТ също така уведомяват Комисията за съществени изменения на тези мерки, ако и когато бъдат приети такива изменения.
Член 46
Недискриминация
1. Съюзът няма да прилага дискриминация между различните ОСТ и OCT няма да прилагат дискриминация между различните държави - членки.
2. В съответствие с член 65 прилагането на конкретните разпоредби на настоящото решение, и по-специално член 44, параграф 2, членове 45, 48, 49 и 51 и член 59, параграф 3, няма да се счита за дискриминация.
Член 47
Условия за движение на отпадъците
1. Движението на отпадъци между държавите членки и ОСТ се контролира в съответствие с международното право и правото на Съюза. Съюзът подпомага създаването и развитието на ефективно международно сътрудничество в тази сфера с оглед опазване на околната среда и общественото здраве.
2. Съюзът забранява всякакъв пряк или непряк износ на отпадъци в ОСТ, с изключение на износ на неопасни отпадъци, предназначен за възстановителни дейности, като същевременно органите на ОСТ забраняват пряк или непряк внос на такива отпадъци от Съюза или която и да е друга страна на своята територия, без да се засягат специфични международни инициативи в тези области, които са предприети или могат да се предприемат в бъдеще в рамките на компетентните международните форуми.
3. По отношение на тези ОСТ, които поради конституционния си статут не са страна по Базелската конвенция, техните съответни органи ускоряват приемането на необходимото вътрешно законодателство и административни наредби за прилагане разпоредбите на Базелската конвенция в тези OCT.
4. В допълнение държавите членки, с които са свързани OCT, насърчават приемането от ОСТ на необходимото вътрешно законодателство и административните наредби за прилагане на следните актове:
а)
Регламент (ЕО) № 1013/2006 на Европейския парламент и на Съвета (4), както следва:
-
член 40 относно износ на отпадъци към отвъдморски страни или територии,
-
член 46 относно внос на отпадъци от отвъдморски страни или територии;
б)
Регламент (ЕО) № 1418/2007 (5) на Комисията; както и
в)
Директива 2000/59/ЕО на Европейския парламент и на Съвета (6) при спазване на сроковете за транспониране, определени в член 16 от нея.
5. Една или повече ОСТ и държавите членки, с които са свързани, могат да прилагат своите национални процедури за износ на отпадъци от ОСТ в съответната държава членка.
6. В този случай съответната държава членка, с която е свързана OCT, уведомява Комисията за приложимото законодателство до 2 юли 2014 г., както и за бъдещо релевантно национално законодателство, включително съществени изменения към него.
Член 48
Временно оттегляне на преференции
Когато Комисията счита, че има достатъчно основания да се усъмни дали настоящото решение се прилага правилно, тя започва консултации с ОСТ и държавата членка, с която въпросната ОСТ има специални отношения, за да гарантира правилното прилагане на решението. В случай че консултациите не доведат до взаимно приемлив начин на прилагане на настоящото решение, Съюзът може временно да оттегли преференции на въпросната OCT в съответствие с приложение VII.
Член 49
Предпазни мерки и мерки за надзор
С оглед да гарантира правилното прилагане на настоящото решение Съюзът може да предприема предпазни мерки и мерки за надзор, определени в приложение VIII.
Глава 2
Договорености за търговия с услуги и за установяване
Член 50
Определения
За целите на настоящата глава:
а)
„физическо лице от OCT“ означава лице, обичайно пребиваващо в ОСТ, което е гражданин на държава членка или е с правен статут, специфичен за ОСТ. Това определение не засяга правата, предоставени от гражданство на Съюза по смисъла на ДФЕС;
б)
„юридическо лице от OCT“ означава юридическо лице от OCT, учредено в съответствие с приложимите закони в дадена ОСТ и чието седалище, централна администрация или основно място на дейност е в тази ОСТ; ако в OCT е разположено единствено седалището или централната администрация на юридическото лице, то не се счита за юридическо лице от OCT, освен ако извършва дейност, която има действителна и продължителна връзка с икономиката на тази страна или територия;
в)
съответните определения в споразуменията за икономическа интеграция, посочени в член 51, параграф 1, се прилагат по отношение на третирането, договорено между Съюза и OCT.
Член 51
Най-благоприятно третиране
1. По отношение на всички мерки, които засягат търговията с услуги и установяването за извършване на икономически дейности:
а)
Съюзът предоставя на физическите и юридическите лица от OCT третиране, не по-малко благоприятно от най-благоприятното третиране, предоставено на подобни физически и юридически лица от която и да е трета държава, с която Съюзът сключи или е сключил споразумение за икономическа интеграция;
б)
OCT предоставят на физическите и юридическите лица от Съюза третиране, не по-малко благоприятно от най-благоприятното третиране, предоставено на подобни физически и юридически лица от която и да е значителна търговска и икономическа сила, с която OCT е сключила споразумение за икономическа интеграция след 1 януари 2014 г.
2. Задълженията, предвидени в параграф 1 от настоящия член, не се прилагат по отношение на третиране, което е предоставено:
а)
в рамките на вътрешен пазар, при което от страните се изисква значително сближаване на техните законодателства с оглед на премахването на недискриминационните пречки пред установяването и търговията с услуги;
б)
съгласно мерки, предвиждащи признаване на квалификации, лицензи или пруденциални мерки в съответствие с член VII от Общото споразумение по търговията с услуги (ГАТС) или приложението към ГАТС относно финансовите услуги. Това не засяга специфични мерки на OCT съгласно настоящия член;
в)
съгласно международно споразумение или договорености, свързани изцяло или предимно с данъчното облагане;
г)
съгласно мерки, за които се прилага изключение от третиране „най-облагодетелствана нация“, изброени в списъците в съответствие с член II, алинея 2 от ГАТС.
3. Органите на ОСТ могат с оглед насърчаването или подпомагането на местната заетост да приемат нормативни актове за подпомагане на жителите си и местните дейности. В този случай органите на ОСТ уведомяват Комисията за приетите нормативни актове, така че тя да информира за тях държавите членки.
Член 52
Професионални квалификации
По отношение на професиите лекар, зъболекар, акушер, обща медицинска сестра, фармацевт и ветеринарен хирург Съветът приема в съответствие с член 203 от ДФЕС списъка с професионални квалификации, специфични за жителите на ОСТ, които следва да се признаят в държавите членки.
ДЯЛ III
СВЪРЗАНИ С ТЪРГОВИЯТА ОБЛАСТИ
Глава 1
Търговия и устойчиво развитие
Член 53
Общ подход
Търговията и свързаното с търговията сътрудничество съгласно асоциирането целят да допринесат за устойчивото развитие в икономическо, социално и екологично отношение. В този контекст няма да се смекчават изискванията на националните законови и подзаконови актове на OCT в областта на околната среда или труда с цел да се насърчат търговията или инвестициите.
Член 54
Стандарти в търговията, свързани с околната среда и изменението на климата
1. Търговията и свързаното с търговията сътрудничество съгласно асоциирането целят да подобрят взаимното допълване между политиките и задълженията в областта на търговията и околната среда. При търговията и свързаното с търговията сътрудничество съгласно асоциирането се вземат под внимание принципите на международното управление на околната среда и многостранните споразумения в областта на околната среда.
2. Трябва да се постигне основната цел на Рамковата конвенция на Организацията на обединените нации по изменението на климата (РКООНИК) и Протокола от Киото към нея. Сътрудничеството се основава на разработването на бъдещото правно обвързващо международно споразумение в областта на изменението на климата, включващо поемането на ангажименти от всички страни за смекчаване на изменението на климата в съответствие с изпълнението на решенията, договорени на конференциите на страните по РКООНИК.
3. Мерките за изпълнение на многостранните споразумения в областта на околната среда се изпълняват по начин, който не представлява средство за произволна или неоправдана дискриминация между партньорите или прикрито ограничаване на търговията.
Член 55
Трудови стандарти в търговията
1. Асоциирането цели насърчаване на търговията по такъв начин, че тя да спомага за пълна и продуктивна заетост и достоен труд за всички.
2. Международно признатите основни трудови стандарти, определени в съответните конвенции на Международната организация на труда, се зачитат и прилагат по закон и на практика. Тези трудови стандарти включват по-специално зачитане на свободата на сдружаване, правото на колективно договаряне, премахване на всички форми на принудителен или задължителен труд, премахване на най-лошите форми на детски труд, зачитане на минималната възраст за приемане на работа и недискриминация по отношение на наемането на работа.
3. Нарушаването на основните трудови стандарти не може да се използва като основание или по друг начин като законно сравнително предимство. Тези стандарти не се използват за протекционистки цели.
Член 56
Устойчива търговия с рибни продукти
С оглед насърчаване на устойчивото управление на рибните запаси асоциирането може да включва сътрудничество, насочено към борбата с незаконния, недеклариран и нерегулиран риболов и свързаната с него търговия. Сътрудничеството в тази област цели следното:
а)
насърчаване на прилагането на мерки за борба с незаконния, недеклариран и нерегулиран риболов и свързаната с него търговия в OCT;
б)
улесняване на сътрудничеството между OCT и регионалните организации за управление на рибарството, по-специално във връзка с разработването и ефективното прилагане на схеми за контрол и инспекции, стимули и мерки за ефективно управление на рибарството и морските екосистеми в дългосрочен план.
Член 57
Устойчива търговия с дървен материал
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на търговията с дървен материал цели насърчаване на търговията на законно добит дървен материал. Това сътрудничество може да включва диалог относно регулаторните мерки, както и обмен на информация относно пазарни или доброволни мерки, например сертифициране на горите или политики за екологосъобразни обществени поръчки.
Член 58
Устойчиво развитие на търговията
1. В контекста на асоциирането сътрудничество в областта на устойчивото развитие може да бъде постигнато чрез:
а)
улесняване и насърчаване на търговията с екологосъобразни стоки и услуги и инвестициите в тях, включително чрез разработването и прилагането на местно законодателство, както и по отношение на стоки, които допринасят за подобряване на социалните условия в OCT;
б)
улесняване на премахването на пречки за търговията със или инвестициите в стоки и услуги от особено значение за смекчаването на последиците от изменението на климата, например устойчива енергия от възобновяеми източници и енергийно-ефективни продукти и услуги, включително чрез приемане на политически рамки, които спомагат за внедряване на най-добрите достъпни технологии, и чрез популяризиране на стандарти, които отговарят на екологичните и икономическите нужди и свеждат до минимум техническите пречки за търговията;
в)
насърчаване на търговията със стоки, които допринасят за социалните условия и екологосъобразните практики, включително стоки, които са предмет на доброволни схеми за гарантиране на устойчивост, например схеми за справедлива и етична търговия, екомаркировки и схеми за сертифициране на продукти, произведени от природни ресурси;
г)
утвърждаване на международно признати принципи и насоки в областта на корпоративната социална отговорност и насърчаване на компаниите, които извършват дейност на територията на OCT, да ги прилагат;
д)
обмен на информация и най-добри практики в областта на корпоративната социална отговорност.
2. При изготвянето и прилагането на мерките, насочени към опазване на околната среда или условията на труд, които могат да засегнат търговията и инвестициите, Съюзът и OCT вземат под внимание достъпната научна и техническа информация и съответните международни стандарти, насоки или препоръки, включително принципа на предпазните мерки.
3. Съюзът и OCT се стремят към пълна прозрачност при разработването, въвеждането и прилагането на всички мерки, насочени към опазване на околната среда или условията на труд, които могат да засегнат търговията или инвестициите.
Глава 2
Други свързани с търговията области
Член 59
Текущи плащания и движение на капитали
1. Не се налагат ограничения върху плащания в свободно конвертируема валута по текущата сметка на платежния баланс между жители на Съюза и ОСТ.
2. По отношение на сделки по капиталовата сметка на платежния баланс, държавите членки и органите на ОСТ не налагат ограничения върху свободното движение на капитали за преки инвестиции в дружества, образувани в съответствие със законите на приемащата държава членка, страна или територия, и гарантират, че активите, придобити от такива инвестиции, и други печалби, произтичащи от тях, могат да се реализират и репатрират.
3. Съюзът и ОСТ имат право да предприемат мерките, посочени в членове 64, 65, 66, 75 и 215 от ДФЕС в съответствие с постановени в тях условията mutatis mutandis.
4. При приемането на такива мерки органите на ОСТ, съответната държава членка или Съюзът незабавно се уведомяват взаимно и представят едни на други възможно най-скоро график за премахването на съответните мерки.
Член 60
Политики в областта на конкуренцията
Отстраняването на нарушения на конкуренцията, като надлежно се отчитат различните нива на развитие и икономически нужди на всяка ОСТ, включва прилагане на местни, национални или регионални правила и политики, включително контрол, и при определени условия - забрана на споразумения между предприятия, на решения на сдружения на предприятия и на съгласувани практики между предприятия, които имат като предмет или действие предотвратяване, ограничаване или нарушаване на конкуренцията. Тази забрана е свързана и със злоупотреба от страна на едно или няколко предприятия с господстващо положение на територията на Съюза или ОСТ.
Член 61
Защита на правата върху интелектуалната собственост
1. Осигурява се адекватно и ефективно ниво на защита на правата върху интелектуална собственост, включително средства за упражняване на тези права, в съответствие с най-високите международни стандарти с оглед намаляването на нарушенията и пречките за двустранната търговия, където е подходящо.
2. В контекста на асоциирането сътрудничеството в тази област може да обхваща изготвяне на законови и подзаконови актове за защита и упражняване на правата върху интелектуална собственост, предотвратяване на злоупотребата с тези права от притежателите на права и на нарушаването на тези права от конкурентите, както и подпомагане на регионалните организации за интелектуална собственост, участващи в правоприлагането и защитата на тези права, включително обучение на персонал.
Член 62
Технически пречки за търговията
Асоциирането може да включва сътрудничество в областта на техническите разпоредби за стоки, стандартизация, оценка на съответствието, акредитация, проучване на пазара и гарантиране на качеството с цел отстраняване на ненужни технически пречки, така че да се улесни търговията между Съюза и OCT и да се намалят разликите в тези области.
Член 63
Политика за защита на потребителите, защита на здравето на потребителите и търговия
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на политиката за защита на потребителите, защитата на здравето на потребителите и търговията може да включва изготвяне на законови и подзаконови актове в областта на политиката за защита на потребителите и защитата на здравето на потребителите с цел избягване на ненужни пречки за търговията.
Член 64
Санитарни и фитосанитарни мерки
В контекста на асоциирането сътрудничеството в областта на санитарните и фитосанитарните мерки цели следното:
а)
улесняване на търговията между Съюза и OCT като цяло и между OCT и трети държави, като същевременно се опазва здравето и живота на хора, животни и растения в съответствие със Споразумението за санитарните и фитосанитарните мерки на СТО;
б)
отстраняване на проблеми, произтичащи от санитарните и фитосанитарните мерки;
в)
гарантиране на прозрачност при санитарните и фитосанитарните мерки, приложими по отношение на търговията между Съюза и OCT;
г)
насърчаване на хармонизирането на мерките с международните стандарти в съответствие със Споразумението за санитарните и фитосанитарните мерки на СТО;
д)
подпомагане на ефективното участие на OCT в организации, които определят международните санитарни и фитосанитарни стандарти;
е)
насърчаване на консултациите и обмена на информация между разположени в OCT и европейски институти и лаборатории;
ж)
установяване и подобряване на техническия капацитет на OCT да прилага и осъществява мониторинг на санитарни и фитосанитарни мерки;
з)
насърчаване на трансфера на технологии в областта на санитарните и фитосанитарните мерки.
Член 65
Забрана за протекционистки мерки
Разпоредбите на глави 1 и 2 не се използват като средство за произволна дискриминация или прикрито ограничаване на търговията.
Глава 3
Валутни и данъчни въпроси
Член 66
Данъчно освобождаване
1. Без да се накърняват разпоредбите на член 67, статутът на най-облагодетелствана нация, предоставян в съответствие с настоящото решение, не се прилага по отношение на данъчни облекчения, които държавите членки и органите на ОСТ предоставят или могат да предоставят в бъдеще въз основа на споразумения за избягване на двойно данъчно облагане или друг данъчен режим или местното действащо данъчно законодателство.
2. Нищо в настоящото решение не може да се тълкува по начин, който възпрепятства приемането или изпълнението на мерки, целящи предотвратяване на избягването, укриването или измамата с данъци съгласно данъчните разпоредби на споразумения за избягване на двойно данъчно облагане или друг данъчен режим или местното действащо данъчно законодателство.
3. Нищо в настоящото решение не може да се тълкува по начин, който възпрепятства съответните компетентни органи при изпълнение на съответните разпоредби на данъчното си законодателство да разграничават между данъкоплатци, които не са в идентична ситуация, по-специално по отношение на местожителството си или по отношение на мястото, където е инвестиран капиталът им.
Член 67
Данъчни и митнически условия за договори, финансирани от Съюза
1. По отношение на договори, финансирани от Съюза, ОСТ прилагат данъчни и митнически условия, не по-малко благоприятни от тези, прилагани от тях спрямо държавите членки, с които са свързани тези OCT, спрямо държавите с третиране „най-облагодетелствана нация“ или организации за международно развитие, с които поддържат отношения, в зависимост кое третиране е най-благоприятно.
2. Без да се засяга параграф 1, следните разпоредби се прилагат по отношение на договори, финансирани от Съюза:
а)
в получаващата финансови средства ОСТ договорът не подлежи на облагане с налози, такси за регистрация или фискални налози с равностоен ефект, независимо дали тези налози вече съществуват или ще бъдат въведени в бъдеще; при все това тези договори се регистрират в съответствие с действащите закони в ОСТ и могат да бъдат обложени с такса, съответстваща на стойността на предоставената услуга;
б)
печалби и/или приходи, произтичащи от изпълнението на договори, се облагат съгласно вътрешните фискални разпоредби на съответната ОСТ, при условие че физически или юридически лица, които реализират такава печалба и/или приход, имат постоянно място на дейност в тази ОСТ или изпълнението на договора отнема повече от шест месеца;
в)
предприятия, които трябва да внасят оборудване, за да изпълнят договори за строителство, се ползват по тяхно желание от системата за временно допускане, както е постановено в законодателството на получаващата финансови средства ОСТ по отношение на това оборудване;
г)
професионално оборудване, необходимо за извършване на задачи, определени в договор за услуги, временно се допуска в получаващата финансови средства ОСТ, без да се налагат фискални, вносни и митнически налози и други такси с равностоен ефект, когато тези налози и такси не съставляват възнаграждение за предоставените услуги;
д)
внос по договори за доставка се допуска в получаващата финансови средства ОСТ, без да се налагат фискални, вносни и митнически налози и други такси с равностоен ефект. Договорът за доставка на стоки с произход от съответната OCT се сключва въз основа на цена на доставките франко завода, към която могат да се добавят вътрешни фискални такси, приложими спрямо тези доставки в съответната OCT;
е)
горива, смазочни материали, въглеводородни спойки и всички материали, използвани при изпълнението на договори за строителство, се приемат за закупени на местния пазар и подлежат на данъчните правила, приложими съгласно действащото законодателство в получаващата финансови средства ОСТ;
ж)
лични вещи и домакинско имущество, внесени за употреба от физически лица, които не са наети на място и които са ангажирани с изпълнението на задачи, определени в договор за услуга, и от членовете на техните семейства, се освобождават от мита и вносни налози, данъци и други такси с равностоен ефект в рамките на допустимото от действащото законодателство в получаващата финансови средства ОСТ.
3. Въпросите, които не са обхванати в параграфи 1 и 2, остават предмет на законодателството в съответната ОСТ.
Глава 4
Развитие на капацитета за търговия
Член 68
Общ подход
С оглед да се гарантира, че ОСТ извличат максимална полза от разпоредбите на настоящото решение и могат да участват при най-благоприятни условия на вътрешния пазар на Съюза, както и на регионалните, подрегионалните и международните пазари, целта на асоциирането е да се допринесе за развитието на търговския капацитет на OCT чрез:
а)
повишаване на конкурентоспособността, независимостта и икономическата устойчивост на OCT чрез диверсификация на обхвата и повишаване на стойността и обема на търговията на OCT със стоки и услуги, както и чрез укрепване на способността на OCT да привлича частни инвестиции в отделните сектори на икономическа дейност;
б)
подобряване на сътрудничеството между OCT и съседните държави в областта на търговията със стоки и услуги и установяването.
Член 69
Търговски диалог, сътрудничество и развитие на капацитета
В контекста на асоциирането инициативите за търговски диалог, сътрудничество и развитие на капацитета могат да включват следното:
а)
укрепване на капацитета на OCT за определяне и прилагане на необходимите политики за развитието на търговията със стоки и услуги;
б)
насърчаване на усилията на OCT да въведат подходящи правни, регулаторни и институционални рамки, както и необходимите административни процедури;
в)
насърчаване на развитието на частния сектор, и по-специално малките и средните предприятия (МСП);
г)
улесняване на развитието на пазара и разработването на продукти, включително подобряване на качеството на продуктите;
д)
принос към развитието на човешките ресурси и професионалните умения, необходими в търговията със стоки и услуги;
е)
укрепване на капацитета на стопанските посредници да предоставят подходящи услуги на предприятията от OCT за техните дейности по износ, например във връзка с проучване на пазара;
ж)
принос за създаването на бизнес климат, който благоприятства инвестициите.
Глава 5
Сътрудничество в областта на финансовите услуги и данъчното облагане
Член 70
Сътрудничество в областта на международните финансови услуги
С оглед да се насърчи стабилността, интегритета и прозрачността на световната финансова система асоциирането може да включва сътрудничество в областта на международните финансови услуги. Това сътрудничество може да е свързано със следното:
а)
осигуряване на ефективна и адекватна защита на инвеститорите и други ползватели на финансови услуги;
б)
предотвратяване и борба с прането на пари и финансирането на тероризма;
в)
насърчаване на сътрудничество между различните участници във финансовата система, включително регулаторни и надзорни органи;
г)
създаване на независими и ефективни механизми за надзор на финансовите услуги.
Член 71
Привеждане в съответствие на нормативната уредба в областта на финансовите услуги
Съюзът и OCT насърчават сближаване на нормативната уредба с признатите международни стандарти за регулиране и надзор в областта на финансовите услуги, включително: „Основни принципи на ефективния банков надзор“ на Базелския комитет, „Основни принципи на застраховането“ на Международната асоциация на застрахователните надзорни органи, „Цели и принципи на правната уредба на ценните книжа“ на Международната организация на комисиите за ценни книжа, „Споразумение за обмен на информация по данъчни въпроси“ на Организацията за икономическо сътрудничество и развитие, „Декларация относно прозрачността и обмена на информация за данъчни цели“ на Г-20, „Основни показатели за ефективни оздравителни режими за финансовите институции“ на Съвета за финансова стабилност и „Международни стандарти за борба срещу изпирането на пари и финансирането на тероризма и разпространението - препоръки на FATF“ на Специалната група за финансови действия.
Когато е целесъобразно или по искане на съответната ОСТ, Съветът и ОСТ могат да вземат мерки за насърчаване на по-точно привеждане в съответствие на законодателството на ОСТ със законодателството на Съюза в областта на финансовите услуги.
Член 72
Сътрудничество между регулаторни и надзорни органи
Съюзът и OCT насърчават сътрудничеството между съответните регулаторни и надзорни органи, включително обмен на информация, споделяне на експертен опит относно финансовите пазари и други подобни мерки. Отделя се специално внимание на развитието на административния капацитет на тези органи, inter alia чрез обмен на персонал и съвместно обучение.
Член 73
Сътрудничество в областта на данъчното облагане
Съюзът и OCT насърчават сътрудничеството в областта на данъчното облагане с оглед да се улесни събирането на законните данъчни постъпления и да се разработят мерки за ефективно прилагане на принципите на добро управление в областта на данъчното облагане, включително прозрачност, обмен на информация и лоялна данъчна конкуренция.
ЧАСТ ЧЕТВЪРТА
ИНСТРУМЕНТИ ЗА УСТОЙЧИВО РАЗВИТИЕ
Глава 1
Общи разпоредби
Член 74
Общи цели
Съюзът допринася за постигането на общите цели на асоциирането чрез осигуряване на:
а)
адекватни финансови ресурси и подходяща техническа помощ, насочена към укрепване на капацитета на OCT да формулират и прилагат стратегически и регулаторни рамки;
б)
дългосрочно финансиране за насърчаване на растежа на частния сектор.
Член 75
Определения
За целите на настоящата част се прилагат следните определения:
а)
„програмирана помощ“ означава безвъзмездна помощ от Европейския фонд за развитие, предоставена на OCT за финансиране на териториални или регионални стратегии и приоритети, определени в програмните документи;
б)
„програмиране“ означава процесът на организиране, вземане на решения и разпределяне на индикативни финансови ресурси, предназначени за изпълнение на действия в многогодишен план за постигане на целите на асоциирането за устойчиво развитие на OCT в конкретна област, определена в част втора от настоящото решение;
в)
„програмен документ“ означава документът, в който се излага стратегията, приоритетите и договореностите на OCT, а целите и задачите на OCT за устойчиво развитие се преобразуват в ефективно и ефикасно средство за постигане на целите на асоциирането;
г)
„планове за развитие“, посочени в член 83, означава съгласуван набор от операции, определени и финансирани изключително от OCT в рамките на техните собствени политики и стратегии за развитие, и операциите, договорени между OCT и държавата членка, с която е свързана;
д)
„териториално разпределение“ означава размерът на програмираната помощ от Европейския фонд за развитие, разпределена за отделните OCT, така че да се финансират териториалните стратегии и приоритети, определени в програмните документи;
е)
„регионално разпределение“ еозначава размерът на програмираната помощ от Европейския фонд за развитие, предназначен за финансиране на регионални стратегии за сътрудничество или тематични приоритети, които са общи за няколко OCT и са заложени в програмните документи;
ж)
„решение за финансиране“ означава актът, приет от Комисията, в който се определят подробностите за финансовото участие на Съюза и се разрешава предоставянето на финансова помощ от Европейския фонд за развитие.
Член 76
Принципи на финансово сътрудничество
1. Финансовата помощ от Съюза се основава на принципите на партньорство, отговорност, съгласуване на териториалните системи, допълване и субсидиарност.
2. Операциите, които се финансират в рамките на настоящото решение, могат да бъдат под формата на програмирана или непрограмирана помощ.
3. Финансовата помощ от Съюза:
а)
се предоставя при надлежно отчитане на съответните географски, социални и културни характеристики на OCT, както и техния специфичен потенциал;
б)
е проектирана така, че да се гарантира, че потоците от ресурси се предоставят редовно и по предвидим начин;
в)
е гъвкава и пригодена към ситуацията във всяка OCT; както и
г)
се предоставя при пълно спазване на съответните институционални, правни и финансови правомощия на всеки от партньорите.
4. Органите на съответните OCT носят отговорност за изпълнението на операциите, без да се засягат правомощията на Комисията да гарантира добро финансово управление при използването на финансовите средства на Съюза.
Глава 2
Финансови ресурси
Член 77
Източници на финансиране
OCT отговарят на изискванията за финансиране от следните източници:
а)
средства, отпуснати за OCT по вътрешното споразумение между държавите - членки на Европейския съюз, за създаване на 11-ия Европейски фонд за развитие (ЕФР);
б)
програми и инструменти на Съюза, включени в общия бюджет на Съюза; както и
в)
средства, управлявани от ЕИБ, от собствените ѝ ресурси, и ресурси, разпределени към Инвестиционния инструмент на ЕФР, в съответствие с условията на вътрешното споразумение между държавите - членки на Съюза, за създаване на 11-ия ЕФР (7) („вътрешното споразумение за 11-ия ЕФР“).
Глава 3
Специални разпоредби за финансова помощ от 11-ия ЕФР
Член 78
Предмет и обхват
В рамките на стратегията и приоритетите, установени от съответните OCT на местно или регионално равнище, и без да се засяга хуманитарната и спешната помощ, може да се предоставя финансова помощ за следните дейности с оглед постигане на целите, определени в настоящото решение:
а)
секторни политики и реформи, както и проекти в съответствие с тях;
б)
институционално развитие, изграждане на капацитет и включване на аспектите, свързани с околната среда;
в)
техническо сътрудничество; както и
г)
допълнителна помощ в случай на нестабилност на приходите от износ на стоки и услуги, посочена в член 82.
Член 79
Хуманитарна и спешна помощ
1. Хуманитарна и спешна помощ се предоставя на ОСТ, изправени пред изключителни, сериозни икономически и социални трудности в резултат на природни или предизвикани от човека бедствия или извънредни обстоятелства със сравним ефект. Хуманитарната и спешната помощ се предоставя дотогава, докато е необходимо за справяне със спешните проблеми, възникнали в такива ситуации.
Хуманитарна и спешна помощ се предоставя единствено въз основа на нуждите и интересите на жертвите на бедствието.
2. Целта на хуманитарната и спешната помощ е:
а)
да спаси човешки животи, да предотврати или облекчи страданието и да запази човешкото достойнство в кризисни и следкризисни ситуации;
б)
да допринесе за финансирането и осигуряването на хуманитарна помощ пряко на лицата, за които е предназначена, посредством всички налични логистични средства;
в)
да се прилагат краткосрочни мерки за рехабилитация и възстановяване, за да могат жертвите да се възползват от минимална социално-икономическа интеграция и възможно най-бързо да се създадат условия за подновяване на развитието въз основа на дългосрочни цели;
г)
да се отговори на нуждите, възникващи от напускането на домовете от хора като бежанци, разселени и завръщащи се лица след природни или причинени от човека бедствия, докато е необходимо, така че да се задоволят всички нужди на бежанците и на разселените лица, без значениекъде се намират, и да се улеснят действията за тяхното доброволно репатриране и реинтегриране в тяхната държава по произход; както и
д)
да се помогне на ОСТ да въведат механизми за предотвратяване на и готовност за бедствия с краткосрочен план, включително системи за предвиждане и ранно предупреждение, с оглед да се намалят последиците от бедствията.
3. Предвидената в настоящия член помощ може да бъде предоставяна и на ОСТ, които приемат бежанци или завръщащи се по домовете си лица, за покриване на неотложни нужди, които не са обхванати от спешна помощ.
4. Помощ, предоставена съгласно настоящия член, се финансира от общия бюджет на Съюза. При все това по изключение тя може да се финансира от вноските, определени в приложение II, в допълнение към финансирането от съответния бюджетен ред.
5. Действията за предоставяне на хуманитарна и спешна помощ се предприемат по молба на засегнатата ОСТ, Комисията, държавата членка, с която е свързана ОСТ, международни организации или местни или международни неправителствени организации. Тази помощ се администрира и предоставя съгласно процедури, които улесняват бързи, гъвкави и ефективни действия.
Член 80
Изграждане на капацитет
1. Финансовата помощ може да допринесе, наред с другото, за подпомагане на OCT да изградят необходимия капацитет за изготвяне, прилагане и мониторинг на териториални и/или регионални стратегии и действия с оглед постигане на общите цели за областите на сътрудничество, посочени в част втора и част трета.
2. Съюзът подпомага усилията на OCT да съберат надеждни статистически данни в тези области.
3. Съюзът може да подпомага усилията на ОСТ за подобряване на съпоставимостта на техните макроикономически показатели.
Член 81
Техническа помощ
1. По инициатива на Комисията могат да се финансират изследвания или мерки за техническа помощ с цел да се осигури подготовката, мониторинга, оценката и контрола, необходими за изпълнение на настоящото решение и цялостната му оценка. Техническата помощ, предоставена на местно равнище, във всички случаи се предоставя в съответствие с приложимите правила за децентрализирано финансово управление.
2. По инициатива на ОСТ могат да се финансират изследвания или мерки за техническа помощ във връзка с изпълнението на дейностите, определени в програмните документи. Комисията може да вземе решение да финансира такова действие или с програмна помощ, или от пакета, определен за мерки за техническо сътрудничество.
Член 82
Допълнителна подкрепа в случай на колебания в постъпленията от износ
1. С цел да смекчи неблагоприятното въздействие на краткосрочни колебания в постъпленията от износ, по-специално в областта на селското стопанство, рибарството и минното дело, които могат да застрашат постигането на целите за развитие на съответната ОСТ, се създава система за допълнителна подкрепа в рамките на финансовото разпределение, посочено в приложение II.
2. Целта на подкрепата в случай на краткосрочно колебание в постъпленията от износ е да предпази макроикономическите и секторни реформи и политики, които са изложени на риск в резултат на спадане на приходите, и да неутрализира неблагоприятното въздействие на нестабилността в постъпленията от износ, по-специално на продукти от областта на селското стопанство и минното дело.
Зависимостта на икономиките на ОСТ от износа, по-специално на продукти от областта на селското стопанство и минното дело, се отчита при разпределението на ресурсите, посочени в приложение V. В този контекст изолираните ОСТ, посочени в приложение I, се третират по-благоприятно в съответствие с критериите, описани в приложение V.
3. Допълнителните ресурси се осигуряват в съответствие със специфичните условия на механизма за подкрепа, предвиден в приложение V.
4. Освен това Съюзът осигурява подкрепа за осигурителни схеми, основани на пазарен принцип и предназначени за ОСТ, които търсят начини да се защитят от риска от колебания в постъпленията от износ.
Член 83
Програмиране
1. За целите на настоящото решение програмираната помощ се основава на програмен документ.
2. В програмния документ може да се вземат под внимание плановете за териториално развитие или други планове, договорени между OCT и държавите членки, с които са свързани.
3. В съответствие с член 10 органите на OCT поемат основната отговорност за разработването на стратегии, приоритети и договорености чрез изготвяне на програмни документи заедно с Комисията и държавата членка, с която е свързана съответната OCT.
4. Органите на ОСТ отговарят за:
а)
определяне на своите приоритети, на които ще се базира стратегията; и
б)
изготвяне на предложения за проекти и програми, които да бъдат представени на и проучени заедно с Комисията.
Член 84
Подготвяне, оценяване и одобряване на програмния документ
1. Териториалният, или в случай на регионални програми, регионалният разпоредител на средства подготвя предложение за програмен документ, след като се консултира с възможно най-широк кръг участници и изхожда от извлечени поуки и най-добри практики.
2. Всяко предложение за програмен документ се адаптира според нуждите и конкретните обстоятелства в съответната ОСТ. В него се посочва(т) най-важният(те) сектор(и), подбрани за финансиране от Съюза, конкретните цели, очакваните резултати, показателите за постигнатото, според които ще се оценява, и примерното разпределение на финансовите средства. Програмните документи насърчават ангажираността на местно равнище с програмите за сътрудничество.
3. По предложението за програмния документ се обменят мнения между ОСТ и съответната държава членка и Комисията още от началните етапи на процеса на програмиране с цел да се спомогне за допълването и съгласуваността между съответните им дейности за сътрудничество.
4. Комисията оценява предложението за програмния документ, за да установи дали съдържа всички необходими елементи и дали отговаря на целите на настоящото решение и съответните политики на Съюза. Комисията провежда консултация по проекта за програмен документ с Европейската инвестиционна банка.
5. ОСТ предоставя цялата необходима информация, включително резултатите от евентуални проучвания на осъществимостта, за да направи максимално ефективно оценяването на проекта за програмен документ от страна на Комисията.
6. Органите на OCT и Комисията носят съвместна отговорност за одобряването на програмния документ. Комисията одобрява програмния документ съгласно процедурата, предвидена в член 86.
Член 85
Прилагане
1. Комисията приема решението относно финансирането, съответстващо на даден програмен документ, в съответствие със стандартите, определени във Финансовия регламент, приложим към 11-ия ЕФР, и съгласно процедурата, предвидена в член 87.
2. Комисията предоставя на OCT средства от 11-ия ЕФР по който и да е от начините, определени във Финансовия регламент, приложим към 11-ия ЕФР, и в съответствие с условията, описани в настоящото решение и в мерките за прилагане на решението. За тази цел тя сключва споразумения за финансиране със съответните органи на OCT.
3. Органите на ОСТ отговарят за:
а)
изготвяне, провеждане на преговори и сключване на договори;
б)
изпълнение и управление на проекти и програми; както и
в)
поддържане на проекти и програми и гарантиране на тяхната устойчивост.
4. Съответните органи на ОСТ и Комисията съвместно отговарят за:
а)
осигуряване на равни условия за участие в поканите за представяне на предложения и поръчките;
б)
мониторинг и оценка на ефектите и резултатите от проекти и програми; както и
в)
осигуряване на своевременно, точно и ефикасно изпълнение на проекти и програми.
5. За да се улесни обменът на мнения, поне веднъж годишно се провеждат технически заседания между териториалните разпоредители на средства, съответните държави членки и представителите на Комисията, участващи в програмирането, по-специално чрез използване на съвременните технологии или ако е възможно - като продължение на диалога в рамките на форума OCT-ЕС.
6. Действия, финансирани по линия на 11-ия ЕФР, могат да се изпълняват с паралелно или съвместно съфинансиране при спазване на разпоредбите на Финансовия регламент, приложим към 11-ия ЕФР.
Член 86
Териториални и регионални разпоредители на средства
1. Правителството на всяка ОСТ назначава териториален разпоредител на средства, който да я представлява във всички дейности, финансирани със средствата на 11-ия ЕФР, който се управлява от Комисията и Европейската инвестиционна банка. Териториалният разпоредител на средства назначава един или повече заместник териториални разпоредители на средства, които го заместват, когато не е в състояние да изпълнява задълженията си, и информира Комисията за това назначение. Когато условията във връзка с институционалния капацитет и доброто финансово управление са изпълнени, териториалният разпоредител на средства може да делегира функциите си по изпълнението на съответните програми и проекти на структурата, която отговаря за това в рамките на компетентния орган на ОСТ. Териториалният разпоредител на средства предварително уведомява Комисията за това делегиране.
Когато Комисията установи проблеми при изпълнение на процедурите за управление на средствата от 11-ия ЕФР, съвместно с териториалния разпоредител на средства тя осъществява необходимите контакти за преодоляване на това положение и взема подходящи мерки.Териториалният разпоредител на средства поема финансова отговорност само за възложените му изпълнителни функции.
Когато средствата от 11-ия ЕФР се управляват непряко и при зачитане на евентуални допълнителни правомощия, предоставени от Комисията, териториалният разпоредител на средства:
а)
отговаря за координацията, програмирането, редовното проследяване и прегледа на осъществяването на сътрудничеството, както и за координацията с донорите;
б)
в тясно сътрудничество с Комисията отговаря за подготовката, внасянето и оценката на програмите и проектите.
2. Когато средствата от 11-ия ЕФР се управляват непряко и при зачитане на евентуални допълнителни правомощия, предоставени от Комисията, съответният териториален разпоредител на средства действа като възлагащ орган за програмите, изпълнявани посредством тръжна процедура или покана за представяне на предложения, с предварителен контрол от страна на Комисията.
3. По време на изпълнение на действията и при спазване на изискването за уведомяване на Комисията териториалният разпоредител на средства взема решения за:
а)
технически корекции и поправки на програмите и проектите във връзка с детайли, доколкото това не засяга възприетото техническо решение и остава в границите на резерва за корекции, предвиден в споразумението за финансиране;
б)
промени на мястото на програми или проекти с няколко части, ако такива промени са оправдани от техническа, икономическа или социална гледна точка;
в)
налагане и освобождаване от плащане на глоби за закъснение;
г)
действия, които водят до освобождаване на гаранти;
д)
възлагане на подизпълнители;
е)
окончателно приемане, при условие че Комисията е одобрила условното приемане, съответния протокол и - ако е уместно - присъства на окончателното приемане, по-специално когато степента на резерви, записани при условното приемане, налага съществена допълнителна работа; както и наемане на консултанти и други експерти за техническо подпомагане.
4. За регионални програми органите на участващата ОСТ определят регионален разпоредител на средства измежду участниците в сътрудничеството, посочени в член 11. Задълженията на регионалния разпоредител на средства съответстват mutatis mutandis на задълженията на териториалния разпоредител на средства.
Член 87
Комитет ЕФР-ОСТ
1. По целесъобразност Комисията се подпомага от комитет, създаден съгласно вътрешното споразумение за 11-ия ЕФР.
2. При упражняване на правомощията, предоставени му от настоящото решение, комитетът се нарича „комитет ЕФР-ОСТ“. Процедурите на комитета, описани във вътрешното споразумение за 11-ия ЕФР и в регламента за изпълнението, приложим към 11-ия ЕФР, се прилагат и за комитета ЕФР-ОСТ. До влизането в сила на последния регламент се прилагат процедурите, описани в Регламент (ЕО) № 617/2007 (8) на Съвета.
3. Комитетът съсредоточава работата си върху съществени въпроси за сътрудничеството на ниво ОСТ и на регионално ниво. Той упражнява мониторинг върху изпълнението на програмните документи с цел осигуряване на последователност, координация и допълване.
4. Комитетът дава становището си по следните въпроси:
а)
проекти на програмни документи и всички изменения към тях; и
б)
решенията за финансиране, с които се изпълнява настоящата част от решението.
Член 88
Роля на делегациите на Съюза
1. Когато Съюзът е представен от делегация, оглавявана от ръководител на делегацията, се прилагат разпоредбите на Финансовия регламент, приложим за 11-ия ЕФР, относно разпоредителите на средства и счетоводителите по делегиране.
2. Териториалният и/или регионалният разпоредител на средства работи в тясно сътрудничество с ръководителя на делегацията, който е основното лице за контакт за различните участници в сътрудничеството със съответните ОСТ.
Член 89
Правила относно националността и произхода, приложими за процедурите за обществени поръчки, за отпускането на безвъзмездни средства и за други процедури по възлагане за ОСТ
1. Общи правила за допустимост:
а)
Участието в договори за възлагане на обществени поръчки, процедури за отпускане на безвъзмездни средства и в други процедури по възлагане за действия, финансирани по настоящото решение, в полза на трети страни, е отворено за всички физически лица, които са граждани на страна или територия, отговарящи на условията за допустимост съгласно определението в параграф 2, както и за юридически лица, действително установени в такава страна или територия, а също и за международни организации.
б)
В случай на действия, съвместно съфинансирани с партньор или с друг донор или изпълнявани чрез държава членка при споделено управление или чрез фонд със специално предназначение, създаден от Комисията, страните, които отговарят на условията за допустимост съгласно правилата на този партньор, друг донор или държава членка или които са определени в учредителния акт на фонда със специално предназначение, също отговарят на условията за допустимост.
В случай на действия, изпълнявани чрез оправомощени субекти, които са държави членки или техни агенции, Европейската инвестиционна банка или чрез международни организации или техни агенции, физическите и юридическите лица, които отговарят на условията за допустимост съгласно правилата на съответния оправомощен субект, определени в споразуменията, сключени със съфинансиращия или изпълнителния субект, също отговарят на условията за допустимост.
в)
В случай на действия, финансирани по настоящото решение и в допълнение - по друг инструмент за външно действие, в т.ч. Споразумението за партньорство между членовете на групата държави от Африка, Карибите и Тихоокеанския басейн, от една страна, и Европейската общност и нейните държави-членки, от друга страна, подписано в Котону на 23 юни 2000 г. (9), последно изменено в Уагадугу на 22 юни 2010 г. (10), посочените в който и да е от тези инструменти страни се считат за отговарящи на условията за допустимост за целите на въпросните действия.
В случай на действия от глобален, регионален или трансграничен характер, финансирани по настоящоторешение, физическите и юридическите лица от страните, териториите и регионите, попадащи в обхвата на действието, може да участват в процедурите за изпълнение на такива действия.
г)
Всички доставки, закупени по силата на договор за възлагане на обществени поръчки или в съответствие със споразумение за отпускане на безвъзмездни средства, финансирани по настоящото решение, трябва да произхождат от страна или територия, които отговарят на условията за допустимост. Въпреки това, те могат да произхождат от която и да е страна или територия, в случаите когато количеството на доставките, които трябва да бъдат закупени, е под прага за използване на състезателна процедура на договаряне. За целите на настоящия член понятието „произход“ е определено в член 23 и член 24 от Регламент (ЕИО) № 2913/92 на Съвета (11) или в други законодателни актове на Общността, уреждащи непреференциалния произход.
д)
Правилата по настоящия член не се прилагат и не създават национални ограничения за физически лица, наети от изпълнител или, когато това е приложимо, от подизпълнител, който отговаря на условията за допустимост, или сключили договор по друг законен начин с него.
е)
Допустимостта, както е определена в настоящия член, може да бъде ограничена по отношение на националността, местоположението или характеристиките на кандидатите, когато това се изисква от специфичното естество и целите на действието и когато това е необходимо за неговото ефективно изпълнение.
ж)
Физическите и юридическите лица, на които са възложени договори, спазват приложимото законодателство в областта на околната среда, включително многостранните споразумения в областта на околната среда, както и международно съгласувани основни трудови стандарти.
2. Оферентите и кандидатите от следните страни и територии отговарят на условията за допустимост за финансиране по настоящото решение:
а)
държавите членки, страните кандидатки и потенциални кандидатки, признати от Съюза, както и членове на Европейското икономическо пространство;
б)
ОСТ;
в)
развиващите се страни и територии, включени в списъка на ОИСР-КПР на получателите на Официална помощ за развитие (ОDA), които не са членки на групата Г-20;
г)
държави, за които Комисията е установила взаимен достъп до външна помощ. Взаимен достъп за ограничен период от поне една година може да бъде разрешен, когато дадена страна разреши допустимост при равни условия за субекти от Съюза и от ОСТ;
д)
държавите - членки на ОИСР, в случай на договори, изпълнени в „най-слабо развита страна“;
е)
в случай на предварителното им обявяване в процедурните документи:
i)
страни, които имат традиционни икономически, търговски или географски връзки със съседните страни бенефициери;
ii)
всички страни, в случай на неотложна необходимост или на липса на продукти и услуги на пазарите на страните, отговарящи на условията за допустимост.
3. Оферентите и кандидатите от страни, които не отговарят на условията за допустимост, или стоки с такъв произход, могат да бъдат приети за допустими от Комисията при надлежно обосновани случаи, когато правилата за допустимост биха възпрепятствали или крайно затруднили осъществяването на проект, програма или действие.
4. По отношение на действия, изпълнявани при споделено управление, съответната държава членка, на която Комисията е делегирала задачи по изпълнението, има право от името на Комисията да разреши участието на оференти и кандидати от други страни и да разреши стоки от други страни по смисъла на параграф 2, буква е), и да приеме за допустими оференти и кандидати от страни, които не отговарят на условията за допустимост по смисъла на параграф 3, или на стоки с подобен произход по смисъла на параграф 1, буква г).
Член 90
Защита на финансовите интереси на Съюза и финансови проверки
1. Комисията предприема необходимите мерки, за да гарантира, че при изпълнението на действията, финансирани по силата на настоящото решение, финансовите интереси на Съюза са защитени чрез прилагането на превантивни мерки срещу измама, корупция и всякакви други незаконни дейности, чрез ефективни проверки и, при установяването на нередности, чрез събирането на недължимо платените суми и, когато е уместно, чрез ефективни, пропорционални и възпиращи санкции.
2. Комисията и Европейската сметна палата имат правомощия за извършване на одити по документи и на място на всички бенефициери на безвъзмездни средства, изпълнители и подизпълнители, които са получили средства от Съюза.
Европейската служба за борба с измамите (OLAF) може да извършва проверки и инспекции на място по отношение на икономически оператори, засегнати пряко или непряко от такова финансиране в съответствие с процедурите, предвидени в Регламент (Евратом, ЕО) № 2185/96 на Съвета (12), с оглед установяване дали е налице измама, корупция или всякаква друга незаконна дейност във връзка със споразумение или решение за отпускане на безвъзмездни средства или договор за финансиране от страна на Съюза.
Без да се засягат първа и втора алинея, в споразумения с трети държави и международни организации, споразумения за отпускане на безвъзмездни средства, решения за отпускане на безвъзмездни средства и договори, произтичащи от прилагането на настоящото решение, се предвижда изрично упълномощаване на Комисията, Европейската сметна палата и OLAF за провеждане на такива одити, проверки и инспекции на място съгласно съответния финансов регламент за ЕФР.
3. Съответната ОСТ носи основна отговорност за финансовия надзор на средствата, предоставени от Съюза. Той се извършва, когато е уместно, в координация с държавата членка, с която е свързана ОСТ, в съответствие с приложимото национално законодателство.
4. Комисията е отговорна:
а)
да обезпечи съществуването и правилното функциониране на системи за управление и контрол в съответната ОСТ, така че да гарантира, че средствата на Съюза се използват правилно и ефективно; и
б)
да изпрати препоръки или искания за корективни мерки в случай на нередности с цел отстраняване на тези нередности и поправяне на установени пропуски в управлението.
5. Комисията, ОСТ и, където е уместно - държавата членка, с която е свързана ОСТ, си сътрудничат на основата на административни разпоредби на годишни или шестмесечни заседания за координиране на програми, методологии и извършване на проверки.
6. По отношение на финансови корекции:
а)
съответната ОСТ е отговорна на първо място за установяване и отстраняване на финансови нередности;
б)
въпреки това в случай на слабости от страна на съответната ОСТ Комисията предприема действия, ако ОСТ не успее да отстрани проблема и опитите за помирение са неуспешни, с цел да намали или изтегли остатъка от общия размер на сумата, съответстваща на решението за финансиране съгласно програмния документ.
Член 91
Мониторинг, оценка, процес на преглед и докладване
1. Финансовото сътрудничество е достатъчно гъвкаво, за да гарантира, че дейностите непрекъснато са в съответствие с целите на настоящото решение, и отчита всички промени, възникващи в икономическата ситуация, приоритети и цели на съответната ОСТ, по-специално чрез преглед ad hoc на програмния документ.
2. Прегледът може да бъде извършен по инициатива на Комисията или по искане на съответната OCT и след съгласието на Комисията.
3. Комисията разглежда постигнатия напредък в изпълнението на мерките за финансова помощ, предоставена на OCT по 11-ия ЕФР, и всяка година, считано от 2015 г., представя на Съвета доклад за изпълнението и резултатите, и доколкото е възможно, за основните последствия и въздействия на финансовата помощ на Съюза. Докладът се изпраща също на Европейския парламент, на Европейския икономически и социален комитет и на Комитета на регионите.
4. Докладът, посочен в параграф 3, съдържа информация за предходната година относно финансираните мерки, резултатите от упражнения мониторинг и оценката, участието на съответните партньори, както и за изразходването на бюджетните кредити за поети задължения и за плащания по 11-ия ЕФР. В доклада се оценяват резултатите от помощта, като във възможно най-голяма степен се използват конкретни и измерими показатели. В него са отразени основните извлечени поуки и последващите действия по препоръките, съдържащи се в оценките от предходните години.
Глава 4
Принципи за допустимост
Член 92
Допустимост за териториално финансиране
1. Публичните органи на OCT имат право да получават финансовата помощ, предвидена в настоящото решение.
2. Предмет на споразумението с органите на съответните OCT, следните субекти или органи също имат право да получават финансовата помощ, предвидена в настоящото решение:
а)
местни, национални и/или регионални публични или частично публични агенции, департаменти или местни органи на OCT, и по-специално техните финансови институции и банки за развитие;
б)
компании и дружества от OCT и регионални групи;
в)
компании и дружества от държава членка с цел да се създадат условия за предприемане на ползотворни проекти на територията на OCT в допълнение към тяхното собствено участие;
г)
финансови посредници от OCT или Съюза, които насърчават и финансират частни инвестиции в OCT; и
д)
участници в децентрализирано сътрудничество и други неправителствени организации от OCT и Съюза с цел да се създадат условия за предприемане на икономически, културни, социални и образователни проекти и програми в OCT в рамките на децентрализирано сътрудничество, както е описано в член 12.
Член 93
Допустимост за регионално финансиране
1. Разпределените на регионално равнище средства се използват за операции, в които участват и от които имат полза:
а)
две или повече OCT, независимо от тяхното местоположение;
б)
една или повече OCT и един или повече от най-отдалечените райони, посочени в член 349 от ДФЕС;
в)
една или повече OCT и една или повече съседни държави от АКТБ и/или други трети държави;
г)
една или повече OCT, един или повече от най-отдалечените райони, една или повече съседни държави от АКТБ и/или други трети държави;
д)
две или повече регионални организации, в които членуват OCT;
е)
една или повече OCT и регионални организации, в които членуват OCT, държави от АКТБ или един или повече от най-отдалечените райони;
ж)
OCT и Съюза като цяло; или
з)
един или повече субекти, органи или други образувания от поне една ОСТ, в качеството им на членове на ЕГТС в съответствие с член 8, един или повече от най-отдалечените райони и една или повече съседни държави от АКТБ и/или други трети държави.
2. Финансовите средства, с които се създават условия за участие на държавите от АКТБ, най-отдалечените райони и други държави, са в допълнение към средствата, разпределени за OCT съгласно настоящото решение.
3. Участието на държавите от АКТБ, най-отдалечените райони и други държави в програми, създадени съгласно настоящото решение, се предвижда само при условие че:
а)
центърът на тежест на проектите и програмите, финансирани по многогодишната финансова рамка на сътрудничество, остава в OCT;
б)
съществуват еквивалентни разпоредби в рамките на финансовите инструменти на ЕС; и
в)
принципът на пропорционалност е зачетен.
4. Предвиждат се подходящи мерки за съгласуване на финансирането на кредити от ЕФР и общия бюджет на Съюза, с които да се финансират проекти за сътрудничество между OCT, държавите от АКТБ, най-отдалечените райони и други държави, по-специално опростени механизми за съвместно управление на такива проекти.
Член 94
Допустимост за програми на Съюза
1. Физически лица от OCT съгласно определението в член 50 и, където е приложимо, съответните публични и/или частни организации и институции в OCT, имат право да участват във и да получават финансиране от програми на Съюза, предмет на правилата и целите на програмите и евентуални договорености, приложими по отношение на държавите членки, с които са свързани тези OCT.
2. Освен това OCT имат право да получават помощ по програми на Съюза за сътрудничество с други държави, по-специално развиващи се държави, предмет на правилата, целите и разпоредбите на тези програми.
3. Комисията докладва на Комитета ЕФР-ОСТ относно участието на ОСТ в програми на Съюза, въз основа на информацията, съдържаща се в годишния доклад по изпълнението, представен от ОСТ, както и на друга налична информация.
ЧАСТ ПЕТА
ЗАКЛЮЧИТЕЛНИ РАЗПОРЕДБИ
Член 95
Делегиране на правомощия на Комисията
На Комисията се предоставя правомощието да приема делегирани актове, които изменят допълненията към приложение VI, така че да се отчетат технологичното развитие и промените в митническото законодателство в съответствие с процедурата, определена в член 96.
Член 96
Упражняване на делегирането
1. Правомощието да приема делегирани актове се предоставя на Комисията при спазване на предвидените в настоящия член условия.
2. Правомощието да прима делегирани актове, посочено в член 95, се предоставя на Комисията за срок от 5 години, считано от 1 януари 2014 г. Комисията изготвя доклад относно делегирането на правомощия не по-късно от девет месеца преди изтичането на петгодишния срок. Делегирането на правомощия се продължава мълчаливо за срокове с еднаква продължителност, освен ако Съветът не възрази срещу подобно продължаване не по-късно от три месеца преди изтичането на всеки срок.
3. Делегирането на правомощия, посочено в член 95, може да бъде оттеглено по всяко време от Съвета. С решението за оттегляне се прекратява посоченото в него делегиране на правомощия. То поражда действие в деня след публикуването на решението в Официален вестник на Европейския съюз или на по-късна, посочена в решението дата. То не засяга действителността на делегираните актове, които вече са в сила.
4. Веднага след като приеме делегиран акт, Комисията нотифицира акта на Съвета.
5. Делегиран акт, приет съгласно член 95, влиза в сила единствено ако Съветът не представи възражения в срок от 2 месеца след нотифицирането на акта на Съвета или ако преди изтичането на този срок Съветът уведоми Комисията, че няма да представя възражения. Този срок се удължава с 2 месеца по инициатива на Съвета.
Член 97
Промяна на статут
Съветът, действащ в съответствие с член 203 от ДФЕС, взема решение по необходимото адаптиране на настоящото решение, когато:
а)
дадена OCT обяви независимост;
б)
дадена OCT се оттегли от асоциирането;
в)
дадена OCT стане най-отдалечен район;
г)
един от най-отдалечените райони бъде обявен за OCT.
Член 98
Отмяна
Решение 2001/822/ЕО на Съвета се отменя.
Позоваванията на отмененото решение се считат за позовавания на настоящото решение.
Член 99
Влизане в сила
Настоящото решение влиза в сила на 1 януари 2014 г.
Приложение VI се прилага така, както е предвидено в член 65 от това приложение.
Съставено в Брюксел на 25 ноември 2013 година.
ΑΠΌΦΑΣΗ 2013/755/EE ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 25ης Νοεμβρίου 2013
για τη σύνδεση των Υπερπόντιων Χωρών και Εδαφών με την Ευρωπαϊκή Ένωση
(«απόφαση για τη σύνδεση ΥΧΕ-ΕΕ»)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 203,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβιβάσεως του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
Αποφασίζοντας σύμφωνα με ειδική νομοθετική διαδικασία,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Η παρούσα απόφαση αντικαθιστά την απόφαση 2001/822/ΕΚ του Συμβουλίου (1) που εφαρμόζεται μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2013. Δυνάμει του άρθρου 62 της απόφασης 2001/822/ΕΚ, το Συμβούλιο οφείλει να καθορίσει τις διατάξεις που πρέπει να προβλεφθούν ενόψει της μεταγενέστερης εφαρμογής των αρχών που περιέχονται στα άρθρα 198 έως 202 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ).
(2)
Στα συμπεράσματά του της 22ας Δεκεμβρίου 2009 για τις σχέσεις της ΕΕ με τις υπερπόντιες χώρες και εδάφη (ΥΧΕ), το Συμβούλιο κάλεσε την Επιτροπή να υποβάλει νομοθετική πρόταση για την αναθεώρηση της απόφασης για τη σύνδεση ΥΧΕ-ΕΕ πριν από τον Ιούλιο του 2012. Το Συμβούλιο ενέκρινε την πρόταση της Επιτροπής να στηρίξει τη μελλοντική σχέση μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ σε τρεις βασικούς πυλώνες: 1. στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, 2. στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας και 3. τη μείωση της τρωτότητάς τους, καθώς και στην ενίσχυση της συνεργασίας και της ολοκλήρωσης μεταξύ των ΥΧΕ και άλλων εταίρων και γειτονικών περιοχών.
(3)
Η Επιτροπή διεξήγαγε δημόσια διαβούλευση μεταξύ του Ιουνίου και του Οκτωβρίου 2008 και πρότεινε ορισμένες κατευθύνσεις για νέα απόφαση Σύνδεσης. Τα αποτελέσματα αυτής της διαβούλευσης συνοψίζονται σε ανακοίνωση της 6ης Νοεμβρίου 2009 με τίτλο «Στοιχεία της νέας εταιρικής σχέσης μεταξύ της ΕΕ και των υπερπόντιων χωρών και εδαφών (ΥΧΕ)».
(4)
Η ΣΛΕΕ και το παράγωγο δίκαιο δεν εφαρμόζονται αυτομάτως στις ΥΧΕ, με εξαίρεση ορισμένες διατάξεις που ορίζουν ρητά το αντίθετο. Παρότι δεν είναι τρίτες χώρες, οι ΥΧΕ δεν αποτελούν μέρος της ενιαίας αγοράς και πρέπει να συμμορφώνονται με τις υποχρεώσεις που επιβάλλονται σε τρίτες χώρες σε ό,τι αφορά το εμπόριο, ιδίως τους κανόνες καταγωγής, τα υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά πρότυπα και τα μέτρα διασφάλισης.
(5)
Η ειδική σχέση μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ θα πρέπει να μετατραπεί από μια κλασική προσέγγιση αναπτυξιακής συνεργασίας σε μια αμοιβαία εταιρική σχέση προκειμένου να ενισχυθεί η αειφόρος ανάπτυξη των ΥΧΕ. Επιπλέον, η αλληλεγγύη μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ θα πρέπει να στηριχθεί στη μοναδική σχέση τους και στην υπαγωγή τους στην ίδια «ευρωπαϊκή οικογένεια».
(6)
Η συμβολή της κοινωνίας των πολιτών στην ανάπτυξη των ΥΧΕ μπορεί να βελτιωθεί με την ενίσχυση των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών σε όλους τους τομείς συνεργασίας.
(7)
Λόγω της γεωγραφικής θέσης των ΥΧΕ, θα πρέπει να επιδιωχθεί η συνεργασία μεταξύ αυτών και των γειτόνων τους, παρά το διαφορετικό καθεστώς που ισχύει έναντι του δικαίου της Ένωσης για κάθε παράγονται μιας δεδομένης γεωγραφικής περιοχής, προς το συμφέρον όλων των πλευρών, με ιδιαίτερη έμφαση σε τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος και με την προώθηση των αξιών και προτύπων της Ένωσης. Επιπλέον, οι ΥΧΕ θα μπορούσαν να λειτουργήσουν ως περιφερειακοί κόμβοι ή κέντρα αριστείας στις περιοχές τους.
(8)
Η Ένωση θα πρέπει να στηρίξει τις πολιτικές και τις στρατηγικές μιας ΥΧΕ σε τομέα αμοιβαίου ενδιαφέροντος με βάση τις ειδικές ανάγκες, το δυναμικό και τις επιλογές της εν λόγω ΥΧΕ.
(9)
Η σύνδεση θα πρέπει να αποσκοπεί στη διατήρηση, την αποκατάσταση και τη βιώσιμη χρήση της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημικών υπηρεσιών, ως βασικού στοιχείου για την επίτευξη αειφόρου ανάπτυξης.
(10)
Οι ΥΧΕ χαρακτηρίζονται από ευρεία εδαφική και θαλάσσια βιοποικιλότητα. Η κλιματική αλλαγή θα μπορούσε να επηρεάσει το φυσικό περιβάλλον των ΥΧΕ και συνιστά απειλή που υπονομεύει την αειφόρο ανάπτυξή τους. Οι δράσεις στους τομείς της διατήρησης της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημικών υπηρεσιών, της μείωσης του κινδύνου καταστροφών, της βιώσιμης διαχείρισης των φυσικών πόρων και της προώθησης της βιώσιμης ενέργειας δύνανται να συμβάλουν στην προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και στον μετριασμό των επιπτώσεών της στις ΥΧΕ.
(11)
Ο σημαντικός ρόλος που μπορούν να διαδραματίσουν οι ΥΧΕ συμβάλλοντας στην υλοποίηση των δεσμεύσεων που ανέλαβε η Ένωση στο πλαίσιο πολυμερών περιβαλλοντικών συμφωνιών θα πρέπει να αναγνωρίζεται στις σχέσεις μεταξύ της ΕΕ και των ΥΧΕ.
(12)
Είναι σημαντικό να στηριχθούν οι προσπάθειες που καταβάλλουν οι ΥΧΕ για να περιορίσουν την εξάρτησή τους από τα ορυκτά καύσιμα, ώστε να μειώσουν τα τρωτά τους σημεία ως προς την πρόσβαση σε καύσιμα και την αστάθεια των τιμών, καθιστώντας έτσι τις οικονομίες τους περισσότερο ανθεκτικές και λιγότερο ευάλωτες σε εξωγενείς κλυδωνισμούς.
(13)
Η Ένωση θα μπορούσε να βοηθήσει τις ΥΧΕ να μειώσουν την τρωτότητά τους σε καταστροφές και να στηρίξει τις δράσεις και τα μέτρα που λαμβάνουν γι’ αυτόν τον σκοπό.
(14)
Οι επιπτώσεις του απομακρυσμένου χαρακτήρα των ΥΧΕ συνιστούν φραγμό στην ανταγωνιστικότητά τους και, επομένως, είναι σημαντικό να βελτιωθεί η προσβασιμότητα των ΥΧΕ.
(15)
Η Ένωση και οι ΥΧΕ αναγνωρίζουν τη σημασία της εκπαίδευσης και της επαγγελματικής επιμόρφωσης ως μοχλού για την αειφόρο ανάπτυξη των ΥΧΕ.
(16)
Η περαιτέρω οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη των ΥΧΕ πρέπει να αλληλοσυμπληρώνεται και να αποσκοπεί στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας των ΥΧΕ, καθώς και στην επίτευξη κοινωνικής ευημερίας και ένταξης, ειδικότερα για ευάλωτες ομάδες και άτομα με αναπηρία. Για τον σκοπό αυτό, η συνεργασία μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ θα πρέπει να περιλαμβάνει ανταλλαγές πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών στους σχετικούς τομείς, καθώς και την ανάπτυξη δεξιοτήτων και την κοινωνική προστασία, και να προωθεί επίσης τα δικαιώματα ατόμων με αναπηρία, λαμβανομένων υπόψη των αρχών της σύμβασης του ΟΗΕ για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρίες. Επιπλέον, η σύνδεση μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ θα πρέπει να συμβάλει στην προώθηση της αξιοπρεπούς εργασίας, συμπεριλαμβανομένων των βέλτιστων πρακτικών στο πλαίσιο του κοινωνικού διαλόγου, καθώς και του σεβασμού των βασικών εργασιακών προτύπων, των ίσων ευκαιριών, της μη εισαγωγής διακρίσεων και της προσβασιμότητας στις ΥΧΕ και στις περιοχές όπου βρίσκονται αυτές.
(17)
Ο τουρισμός θα μπορούσε να αποτελέσει έναν χώρο συνεργασίας μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ. Ο στόχος της συνεργασίας θα πρέπει να είναι η στήριξη των προσπαθειών των αρχών των ΥΧΕ να αποκομίσουν το μέγιστο όφελος από τον τοπικό, περιφερειακό και διεθνή τουρισμό και να τονώσουν τις ιδιωτικές χρηματοδοτικές ροές από την Ένωση και από άλλες πηγές για την ανάπτυξη του τουρισμού στις ΥΧΕ. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στην ενσωμάτωση του τουρισμού στον κοινωνικό, πολιτισμικό και οικονομικό βίο του πληθυσμού καθώς και στην προστασία του περιβάλλοντος.
(18)
Η επίπτωση των μεταδοτικών ασθενειών στις ΥΧΕ, όπως ο δάγγειος στην Καραϊβική και στον Ειρηνικό και ο ιός Chikungunya στην περιοχή του Ινδικού Ωκεανού, μπορούν να έχουν σημαντικές αρνητικές συνέπειες για την υγεία και την οικονομία. Πέραν του ότι μειώνουν την παραγωγικότητα των πληγέντων πληθυσμών, οι επιδημίες στις ΥΧΕ μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά και τον τουρισμό που αποτελεί τον πυλώνα της οικονομίας πολλών ΥΧΕ. Δεδομένου ότι μεγάλος αριθμών τουριστών και διακινούμενων εργαζομένων ταξιδεύουν προς τις ΥΧΕ, οι χώρες αυτές είναι ευάλωτες στην εισαγωγή λοιμωδών νοσημάτων. Αντίστροφα, τα άτομα που μετακινούνται σε υψηλούς αριθμούς επιστρέφοντας από τις ΥΧΕ μπορούν να είναι φορείς εισαγωγής μεταδοτικών ασθενειών στην Ευρώπη. Η διασφάλιση ενός «ασφαλούς τουρισμού» αποτελεί, επομένως, κρίσιμο παράγοντα για τη βιωσιμότητα των οικονομιών των ΥΧΕ που εξαρτώνται σημαντικά από τον τουρισμό.
(19)
Η σύνδεση μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη και να συμβάλλει στη διατήρηση της πολιτισμικής ποικιλομορφίας και ταυτότητας των ΥΧΕ.
(20)
Η Ένωση αναγνωρίζει ότι είναι σημαντικό να αναπτυχθεί μια πιο ενεργός εταιρική σχέση με τις ΥΧΕ σε ό,τι αφορά τη χρηστή διακυβέρνηση και την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, την εμπορία ανθρώπων, την τρομοκρατία και τη διαφθορά.
(21)
Το εμπόριο και η συναφής με το εμπόριο συνεργασία μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ θα πρέπει να συμβάλει στην υλοποίηση του στόχου της βιώσιμης οικονομικής ανάπτυξης, της κοινωνικής ανάπτυξης και της προστασίας του περιβάλλοντος.
(22)
Η Ένωση, ο κυριότερος εμπορικός εταίρος τόσο των ΥΧΕ όσο και των κρατών ΑΚΕ που γειτνιάζουν με αυτές και των λοιπών οικονομικών εταίρων τους, συμμετέχει σε μεγάλο βαθμό στις παγκόσμιες εξελίξεις που συνίστανται σε μια διαρκή διαδικασία ελευθέρωσης των συναλλαγών.
(23)
Οι ΥΧΕ είναι ευπαθή νησιωτικά περιβάλλοντα που απαιτούν την κατάλληλη προστασία, κυρίως όσον αφορά τη διαχείριση των αποβλήτων. Όσον αφορά τα ραδιενεργά απόβλητα, το άρθρο 198 της Συνθήκης Ευρατόμ και το σχετικό παράγωγο δίκαιο περιλαμβάνουν σχετικές διατάξεις, με εξαίρεση τη Γροιλανδία στην οποία δεν εφαρμόζεται η Συνθήκη Ευρατόμ. Για τα λοιπά απόβλητα, θα πρέπει να προσδιοριστούν οι κανόνες της Ένωσης που πρέπει να εφαρμόζονται στις ΥΧΕ.
(24)
Η παρούσα απόφαση θα πρέπει να προβλέπει πιο ευέλικτους κανόνες καταγωγής, καθώς και νέες δυνατότητες σώρευσης της καταγωγής. Η σώρευση θα πρέπει να καταστεί δυνατή όχι μόνο με τις ΥΧΕ και τις χώρες που έχουν συνάψει συμφωνία οικονομικής εταιρικής σχέσης (ΣΟΕΣ), αλλά, υπό ορισμένους όρους, και για τα προϊόντα καταγωγής χωρών με τις οποίες η Ένωση εφαρμόζει συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών καθώς και για τα προϊόντα που εισέρχονται στην Ένωση χωρίς δασμούς και ποσοστώσεις βάσει του συστήματος γενικευμένων προτιμήσεων της Ένωσης (2), επίσης υπό ορισμένους όρους. Οι προϋποθέσεις αυτές είναι αναγκαίες για να αποτραπεί η καταστρατήγηση του εμπορίου και να διασφαλιστεί η ορθή λειτουργία των ρυθμίσεων για τη σώρευση.
(25)
Οι διαδικασίες πιστοποίησης της καταγωγής ΥΧΕ θα πρέπει να αναπροσαρμοστούν προς το συμφέρον των φορέων και διοικήσεων στις ΥΧΕ. Θα πρέπει επίσης να επικαιροποιηθούν ανάλογα και οι διατάξεις για τη διοικητική συνεργασία μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ.
(26)
Είναι σκόπιμο να καθοριστούν μέθοδοι διοικητικής συνεργασίας και να προβλεφθεί η δυνατότητα προσωρινής ανάκλησης του καθεστώτος προτιμησιακής μεταχείρισης όσον αφορά όλα ή ορισμένα προϊόντα καταγωγής ΥΧΕ σε περιπτώσεις απάτης, παρατυπιών ή συστηματικής έλλειψης συμμόρφωσης με τους κανόνες καταγωγής των προϊόντων ή παράλειψης παροχής διοικητικής συνεργασίας. Επιπλέον, θα πρέπει να θεσπιστούν λεπτομερείς διατάξεις διασφάλισης και εποπτείας. Τούτο δύναται να επιτρέψει στις αρμόδιες αρχές των ΥΧΕ και της Ένωσης, καθώς και στους οικονομικούς φορείς, να στηρίζονται σε σαφείς και διαφανείς κανόνες και διαδικασίες. Τέλος, είναι προς το κοινό συμφέρον να διασφαλιστεί η ορθή εφαρμογή των διαδικασιών και ρυθμίσεων που θα επιτρέψουν στις ΥΧΕ να εξάγουν αγαθά στην Ένωση χωρίς δασμούς και ποσοστώσεις.
(27)
Λαμβανομένων υπόψη των στόχων ολοκλήρωσης και των εξελίξεων του παγκόσμιου εμπορίου στον τομέα των υπηρεσιών και της εγκατάστασης, είναι αναγκαίο να στηριχτεί η ανάπτυξη των αγορών υπηρεσιών και των επενδυτικών δυνατοτήτων με τη βελτίωση της πρόσβασης των υπηρεσιών και των επενδύσεων των ΥΧΕ στην αγορά της Ένωσης. Ως προς αυτό η Ένωση θα πρέπει να προσφέρει στις ΥΧΕ την καλύτερη δυνατή μεταχείριση που προβλέπεται για κάθε άλλο εμπορικό εταίρο με γενικές ρήτρες του μάλλον ευνοουμένου κράτους, και παράλληλα να διασφαλίζει πιο ευέλικτες δυνατότητες για τις εμπορικές σχέσεις με τις ΥΧΕ με τον περιορισμό της μεταχείρισης που χορηγούν οι ΥΧΕ στην Ένωση στα επίπεδα της μεταχείρισης που παρέχεται στις άλλες μεγάλες εμπορικές οικονομίες.
(28)
Τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας αποτελούν βασικό στοιχείο για την τόνωση της καινοτομίας και ένα μέσο για την προώθηση της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης. Με τα δικαιώματα αυτά οι χώρες μπορούν να προστατεύουν τις πνευματικές δημιουργίες και τα διανοητικά αγαθά. Η προστασία και επιβολή τους διευκολύνουν το εμπόριο, την ανάπτυξη, τις ξένες επενδύσεις και συμβάλλουν στην αντιμετώπιση των κινδύνων που παρουσιάζουν τα προϊόντα παραποίησης/απομίμησης για την υγεία και την ασφάλεια. Οι ΥΧΕ μπορούν να ωφεληθούν από μια πολιτική για τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας, ειδικότερα στο πλαίσιο της διατήρησης της βιοποικιλότητας και της τεχνολογικής ανάπτυξης.
(29)
Τα υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα και οι τεχνικοί φραγμοί στο εμπόριο μπορούν να έχουν επιπτώσεις στις συναλλαγές και απαιτούν συνεργασία. Το εμπόριο και η συνδεόμενη με το εμπόριο συνεργασία θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις πολιτικές ανταγωνισμού και τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας που επηρεάζουν την ισότιμη κατανομή των κερδών από το εμπόριο.
(30)
Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι ΥΧΕ μπορούν να συμμετέχουν υπό τους καλύτερους δυνατούς όρους στην εσωτερική αγορά της Ένωσης, καθώς και στην περιφερειακή, υποπεριφερειακή και διεθνή αγορά, είναι σημαντικό να βελτιωθεί η ικανότητα των ΥΧΕ στους σχετικούς τομείς. Σε αυτούς συγκαταλέγονται η ανάπτυξη των ανθρώπινων πόρων και δεξιοτήτων, η ανάπτυξη των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, η διαφοροποίηση των οικονομικών τομέων και η εφαρμογή κατάλληλου νομικού πλαισίου, ώστε να δημιουργηθεί ένα επιχειρηματικό κλίμα που θα προσελκύσει τις επενδύσεις.
(31)
Η συνεργασία στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ θα πρέπει να συμβάλει στην οικοδόμηση ασφαλέστερου, σταθερότερου και διαφανέστερου χρηματοπιστωτικού συστήματος το οποίο αποτελεί ουσιαστικό στοιχείο για την ενίσχυση της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και για τη στήριξη της αειφόρου ανάπτυξης. Οι προσπάθειες σ’ αυτόν τον τομέα θα πρέπει να επικεντρωθούν στη σύγκλιση με τα διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα και στην εναρμόνιση της νομοθεσίας των ΥΧΕ με το κεκτημένο της Ένωσης στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών. Θα πρέπει να δοθεί η κατάλληλη προσοχή στην ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας των αρχών των ΥΧΕ, μεταξύ άλλων στον τομέα της εποπτείας.
(32)
Θα πρέπει να παρασχεθεί χρηματοδοτική ενίσχυση σε ΥΧΕ με βάση ομοιόμορφα, διαφανή και αποτελεσματικά κριτήρια, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες και τις επιδόσεις των ΥΧΕ. Τα κριτήρια αυτά θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη το μέγεθος του πληθυσμού, το επίπεδο του ακαθάριστου εγχωρίου προϊόντων (ΑΕΠ), το επίπεδο των προηγούμενων χορηγήσεων από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης (ΕΤΑ) και τους περιορισμούς λόγω της γεωγραφικής απομόνωσης των ΥΧΕ.
(33)
Για λόγους αποτελεσματικότητας, απλούστευσης και αναγνώρισης των ικανοτήτων διαχείρισης των αρχών των ΥΧΕ, η διαχείριση των χρηματοδοτικών πόρων που χορηγούνται στις ΥΧΕ θα πρέπει να διασφαλιστεί βάσει αμοιβαίας εταιρικής σχέσης. Επιπλέον, οι αρχές των ΥΧΕ θα πρέπει να αναλάβουν την αρμοδιότητα χάραξης και εφαρμογής των πολιτικών που συμφωνήθηκαν μεταξύ των μερών ως στρατηγικές συνεργασίας.
(34)
Οι διαδικασίες σχετικά με τη χρηματοδοτική ενίσχυση θα πρέπει να αναθέτουν ειδικά στις ΥΧΕ την κύρια αρμοδιότητα για τον προγραμματισμό και τη συνεργασία εφαρμογής του 11ου ΕΤΑ. Η συνεργασία θα πρέπει να διεξάγεται κυρίως σύμφωνα με τις εδαφικές ρυθμίσεις των ΥΧΕ και να ενισχύει τη στήριξη για την παρακολούθηση, την αξιολόγηση και τον έλεγχο των προγραμματιζόμενων δραστηριοτήτων. Στη διαδικασία προγραμματισμού και υλοποίησης θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι περιορισμένοι διοικητικοί και ανθρώπινοι πόροι των ΥΧΕ. Επιπλέον, είναι αναγκαίο να διευκρινιστεί ότι οι ΥΧΕ τυγχάνουν χρηματοδότησης από διάφορες πηγές.
(35)
Οι ΥΧΕ μπορούν να συμμετέχουν σε Ευρωπαϊκούς Ομίλους Εδαφικής Συνεργασίας (ΕΟΕΣ), σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1082/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (3). Η περιφερειακή συνεργασία για τις ΥΧΕ μπορεί έτσι να συνίσταται στη συμμετοχή τους σε έναν ΕΟΕΣ, σύμφωνα με τις ρυθμίσεις που ισχύουν στο κράτος μέλος με το οποίο συνδέεται η ΥΧΕ. Οι ΥΧΕ που είναι μέλη ενός ΕΟΕΣ μπορούν να είναι επιλέξιμες για περιφερειακή χρηματοδότηση.
(36)
Για να ληφθούν υπόψη οι τεχνολογικές εξελίξεις και οι τροποποιήσεις της τελωνειακής νομοθεσίας, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης πράξεων που τροποποιούν τα προσαρτήματα του παραρτήματος VI, σύμφωνα με το άρθρο 209 της ΣΛΕΕ για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Έχει ιδιαίτερη σημασία να διενεργεί η Επιτροπή τις δέουσες διαβουλεύσεις κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες της, μεταξύ άλλων και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων. Η Επιτροπή, όταν εκπονεί και συντάσσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, θα πρέπει να εξασφαλίζει την έγκαιρη και κατάλληλη διαβίβαση των σχετικών εγγράφων στο Συμβούλιο.
(37)
Δυνάμει της παρούσας απόφασης, το Συμβούλιο θα πρέπει να δώσει καινοτόμα απάντηση σε όλους τους προαναφερόμενους νέους παράγοντες, η οποία θα είναι συνεκτική και προσαρμοσμένη στις διάφορες καταστάσεις,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΗΣ ΣΥΝΔΕΣΗΣ ΤΩΝ ΥΠΕΡΠΟΝΤΙΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΙ ΕΔΑΦΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΩΣΗ
Κεφαλαιο 1
Γενικές διατάξεις
Άρθρο 1
Σκοπός
1. Με την παρούσα απόφαση θεσπίζεται σύνδεση των υπερπόντιων χωρών και εδαφών (ΥΧΕ) με την Ένωση («η σύνδεση») που συνιστά εταιρική σχέση, βάσει του άρθρου 198 της ΣΛΕΕ για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και αποβλέπει στη στήριξη της αειφόρου ανάπτυξης των ΥΧΕ, καθώς και στην προώθηση των αξιών και προτύπων της Ένωσης στον ευρύτερο κόσμο.
2. Οι εταίροι της σύνδεσης είναι η Ένωση, οι ΥΧΕ και τα κράτη μέλη με τα οποία είναι συνδεδεμένες.
Άρθρο 2
Εδαφική εφαρμογή
Η σύνδεση εφαρμόζεται στις ΥΧΕ που απαριθμούνται στο παράρτημα II της ΣΛΕΕ.
Άρθρο 3
Στόχοι, αρχές και αξίες
1. Η σύνδεση μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ στηρίζεται σε στόχους, αρχές και αξίες που συμμερίζονται οι ΥΧΕ, τα κράτη μέλη με τα οποία είναι συνδεδεμένες και η Ένωση.
2. Η σύνδεση επιδιώκει τους γενικούς στόχους που καθορίζονται στο άρθρο 199 της ΣΛΕΕ, με την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των ΥΧΕ, την ενίσχυση της ανθεκτικότητάς τους, τη μείωση της οικονομικής και περιβαλλοντικής τρωτότητάς τους και την προώθηση της συνεργασίας μεταξύ αυτών και άλλων εταίρων.
3. Κατά την επιδίωξη αυτών των στόχων, η σύνδεση σέβεται τις θεμελιώδεις αρχές της ελευθερίας, της δημοκρατίας, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, το κράτος δικαίου, τη χρηστή διακυβέρνηση και την αειφόρο ανάπτυξη, οι οποίες είναι όλες κοινές στις ΥΧΕ και στα κράτη μέλη με τα οποία είναι συνδεδεμένες.
4. Απαγορεύεται κάθε διάκριση λόγω του φύλου, της φυλής ή της εθνοτικής καταγωγής, της θρησκείας ή των πεποιθήσεων, κάποιας αναπηρίας, της ηλικίας ή του σεξουαλικού προσανατολισμού στους τομείς της συνεργασίας που περιλαμβάνονται στην παρούσα απόφαση.
5. Οι εταίροι αναγνωρίζουν αμοιβαία τα δικαιώματά τους για τον καθορισμό των πολιτικών και προτεραιοτήτων τους στον τομέα της αειφόρου ανάπτυξης, για τον προσδιορισμό των δικών τους επιπέδων προστασίας του περιβάλλοντος και της εργασίας, καθώς και για την υιοθέτηση ή τροποποίηση των αντίστοιχων νόμων και πολιτικών τους, με σταθερή δέσμευση υπέρ των διεθνώς αναγνωρισμένων προτύπων και συμφωνιών. Με αυτόν τον τρόπο, προσπαθούν να εξασφαλίσουν υψηλά επίπεδα προστασίας του περιβάλλοντος και της εργασίας.
6. Κατά την εφαρμογή της παρούσας απόφασης, οι εταίροι έχουν ως γνώμονα τις αρχές της διαφάνειας, της επικουρικότητας και την ανάγκη αποτελεσματικότητας και λαμβάνουν εξίσου υπόψη τους τρεις πυλώνες της αειφόρου ανάπτυξης των ΥΧΕ: οικονομική ανάπτυξη, κοινωνική ανάπτυξη και προστασία του περιβάλλοντος.
Άρθρο 4
Διαχείριση της σύνδεσης
Η διαχείριση της σύνδεσης εξασφαλίζεται από την Επιτροπή και από τις αρχές των ΥΧΕ και, όταν είναι αναγκαίο, το κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένη η ΥΧΕ, σύμφωνα με τις αντίστοιχες θεσμικές, νομικές και χρηματοπιστωτικές αρμοδιότητες.
Άρθρο 5
Αμοιβαία συμφέροντα, συμπληρωματικότητα και προτεραιότητες
1. Η σύνδεση αποτελεί το πλαίσιο για τον διάλογο πολιτικής και τη συνεργασία σε θέματα αμοιβαίου ενδιαφέροντος.
2. Δίνεται προτεραιότητα στη συνεργασία σε τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος, όπως:
α)
η διαφοροποίηση των οικονομιών των ΥΧΕ, καθώς και η μελλοντική ένταξή τους στην παγκόσμια και περιφερειακή οικονομία·
β)
η προώθηση της πράσινης ανάπτυξης·
γ)
η αειφόρος διαχείριση των φυσικών πόρων, καθώς και η διατήρηση και η αειφόρος χρήση της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημικών υπηρεσιών·
δ)
η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και ο μετριασμός των επιπτώσεών της·
ε)
η προώθηση της μείωσης των κινδύνων καταστροφών·
στ)
η προώθηση των δραστηριοτήτων έρευνας, καινοτομίας και επιστημονικής συνεργασίας·
ζ)
η προώθηση των κοινωνικών, πολιτιστικών και οικονομικών ανταλλαγών μεταξύ των ΥΧΕ, των γειτονικών τους χωρών και άλλων εταίρων.
3. Η συνεργασία στους τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος αποσκοπεί στην ενίσχυση της αυτονομίας των ΥΧΕ και της ανάπτυξης των ικανοτήτων των ΥΧΕ να διαμορφώνουν, να εφαρμόζουν και να παρακολουθούν τις στρατηγικές και τις πολιτικές που καθορίζονται στην παράγραφο 2.
Άρθρο 6
Προώθηση της σύνδεσης
1. Για την ενίσχυση των μεταξύ τους σχέσεων, η Ένωση και οι ΥΧΕ προσπαθούν να καταστήσουν γνωστή τη σύνδεση στους πολίτες τους, ειδικότερα με την προώθηση της ανάπτυξης των δεσμών και της συνεργασίας μεταξύ των αρχών, της ακαδημαϊκής κοινότητας, της κοινωνίας των πολιτών και των επιχειρήσεων των ΥΧΕ, αφενός, και των ομολόγων τους στην Ένωση, αφετέρου.
2. Οι ΥΧΕ καταβάλουν προσπάθειες για να ενισχύσουν και να προωθήσουν τις σχέσεις τους με την Ένωση στο σύνολό της. Τα κράτη μέλη στηρίζουν αυτές τις προσπάθειες.
Άρθρο 7
Περιφερειακή συνεργασία, περιφερειακή ολοκλήρωση και συνεργασία με άλλους εταίρους
1. Με την επιφύλαξη του άρθρου 3 της παρούσας απόφασης, η σύνδεση αποσκοπεί στη στήριξη των προσπαθειών που καταβάλλουν οι ΥΧΕ για να λαμβάνουν μέρος στις σχετικές διεθνείς, περιφερειακές και/ή υποπεριφερειακές πρωτοβουλίες συνεργασίας, καθώς και στις περιφερειακές ή υποπεριφερειακές διαδικασίες ολοκλήρωσης, σύμφωνα με τις δικές τους προσδοκίες και με τους στόχους και τις προτεραιότητες που καθορίζουν οι αρμόδιες αρχές των ΥΧΕ.
2. Για τον σκοπό αυτό, η Ένωση και οι ΥΧΕ μπορούν να ανταλλάσσουν πληροφορίες και βέλτιστες πρακτικές ή να καθιερώνουν οποιαδήποτε άλλη μορφή στενής συνεργασίας και συντονισμού με άλλους εταίρους στο πλαίσιο της συμμετοχής των ΥΧΕ σε περιφερειακούς και διεθνείς οργανισμούς, όπου ενδείκνυται μέσω διεθνών συμφωνιών.
3. Η σύνδεση αποσκοπεί στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των ΥΧΕ και άλλων εταίρων στους τομείς συνεργασίας που καθορίζονται στο δεύτερο και το τρίτο μέρος της παρούσας απόφασης. Ως προς αυτό, στόχος της σύνδεσης είναι να προωθήσει τη συνεργασία μεταξύ των ΥΧΕ και των εξόχως απόκεντρων περιοχών, που αναφέρονται στο άρθρο 349 της ΣΛΕΕ, των γειτονικών τους χωρών Αφρικής, Καραϊβικής και Ειρηνικού (ΑΚΕ) και των κρατών εκτός ΑΚΕ. Για την υλοποίηση του στόχου αυτού, η Ένωση βελτιώνει τον συντονισμό και τις συνέργειες μεταξύ των προγραμμάτων συνεργασίας που χρηματοδοτούνται από διάφορους χρηματοπιστωτικούς μηχανισμούς της ΕΕ. Η Ένωση θα προσπαθεί επίσης να συνδέει τις ΥΧΕ στον διάλογό της με τις γειτονικές τους χώρες, είτε είναι χώρες ΑΚΕ είτε εκτός ΑΚΕ, καθώς και με τις εξόχως απόκεντρες περιοχές, όπου κρίνεται σκόπιμο.
4. Η στήριξη της συμμετοχής των ΥΧΕ στους σχετικούς οργανισμούς περιφερειακής ολοκλήρωσης επικεντρώνεται ιδίως στα εξής:
α)
δημιουργία ικανοτήτων των σχετικών περιφερειακών οργανώσεων και οργανισμών στους οποίους είναι μέλη οι ΥΧΕ·
β)
περιφερειακές ή υποπεριφερειακές πρωτοβουλίες, όπως η εφαρμογή τομεακών μεταρρυθμιστικών πολιτικών σχετικών με τους τομείς συνεργασίας που επισημαίνονται στο δεύτερο και το τρίτο μέρος της παρούσας απόφασης·
γ)
ευαισθητοποίηση και γνώση των ΥΧΕ όσον αφορά τις επιπτώσεις των διαδικασιών περιφερειακής ολοκλήρωσης σε διάφορους τομείς·
δ)
συμμετοχή των ΥΧΕ στην ανάπτυξη περιφερειακών αγορών στο πλαίσιο των οργανισμών περιφερειακής ολοκλήρωσης·
ε)
διασυνοριακές επενδύσεις μεταξύ των ΥΧΕ και των γειτόνων τους.
Άρθρο 8
Συμμετοχή σε Ευρωπαϊκούς Ομίλους Εδαφικής Συνεργασίας
Κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 7 παράγραφοι 1 έως 3 της παρούσας απόφασης, οι πρωτοβουλίες συνεργασίας ή άλλες μορφές συνεργασίας σημαίνουν επίσης ότι κρατικές αρχές, περιφερειακές και υποπεριφερειακές οργανώσεις, τοπικές αρχές και, ενδεχομένως, άλλοι δημόσιοι και ιδιωτικοί φορείς ή οργανισμοί (συμπεριλαμβανομένων των παρόχων δημόσιων υπηρεσιών) από ΥΧΕ μπορούν να συμμετέχουν σε Ευρωπαϊκό Όμιλο Εδαφικής συνεργασίας (ΕΟΕΣ) υπό την επιφύλαξη των κανόνων και των στόχων των δραστηριοτήτων συνεργασίας της παρούσας απόφασης και εκείνων του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1082/2006 για τον Ευρωπαϊκό Όμιλο εδαφικής Συνεργασίας και σύμφωνα με τις ρυθμίσεις που ισχύουν στο κράτος μέλος με το οποίο συνδέεται η ΥΧΕ.
Άρθρο 9
Ειδική μεταχείριση
1. Η σύνδεση λαμβάνει υπόψη την ποικιλομορφία των ΥΧΕ σε ό,τι αφορά την οικονομική ανάπτυξη και την ικανότητά τους να επωφελούνται πλήρως από την περιφερειακή συνεργασία και την περιφερειακή ολοκλήρωση που αναφέρονται στο άρθρο 7.
2. Καθορίζεται ειδική μεταχείριση για τις απομονωμένες ΥΧΕ.
3. Για να μπορέσουν οι απομονωμένες ΥΧΕ να υπερβούν τα διαρθρωτικά και άλλα εμπόδια στην ανάπτυξή τους, αυτή η ειδική μεταχείριση λαμβάνει υπόψη τις ιδιαίτερες δυσκολίες τους, μεταξύ άλλων, κατά τον καθορισμό του όγκου της χρηματοδοτικής βοήθειας και των προϋποθέσεων που τη συνοδεύουν.
4. Ο κατάλογος των ΥΧΕ που θεωρούνται απομονωμένες περιλαμβάνεται στο παράρτημα I.
Κεφαλαιο 2
Φορείς της συνεργασίας
Άρθρο 10
Γενική προσέγγιση
1. Η σύνδεση στηρίζεται σε ευρύ διάλογο και σε διαβουλεύσεις για θέματα αμοιβαίου ενδιαφέροντος μεταξύ των ΥΧΕ, των κρατών μελών με τα οποία είναι συνδεδεμένες και της Επιτροπής, και, εφόσον είναι σκόπιμο, με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕ).
2. Οι ΥΧΕ οργανώνουν, κατά περίπτωση, διάλογο και διαβουλεύσεις με αρχές και οργανισμούς όπως:
α)
αρμόδιες τοπικές και άλλες δημόσιες αρχές·
β)
οικονομικούς και κοινωνικούς εταίρους·
γ)
κάθε άλλο κατάλληλο οργανισμό που αντιπροσωπεύει την κοινωνία των πολιτών, περιβαλλοντικούς εταίρους, μη κυβερνητικές οργανώσεις και οργανισμούς αρμόδιους για την προώθηση της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών.
Άρθρο 11
Φορείς της συνεργασίας
1. Στους φορείς της συνεργασίας στις ΥΧΕ συγκαταλέγονται:
α)
οι κυβερνητικές αρχές των ΥΧΕ·
β)
οι τοπικές αρχές στις ΥΧΕ·
γ)
οι πάροχοι δημόσιας υπηρεσίας και οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, όπως οι κοινωνικές, επιχειρηματικές, εργοδοτικές και συνδικαλιστικές οργανώσεις, και οι τοπικές, εθνικές ή διεθνείς μη κυβερνητικές οργανώσεις (ΜΚΟ)·
δ)
οι περιφερειακές και υποπεριφερειακές οργανώσεις.
2. Τα κράτη μέλη με τα οποία συνδέονται οι ΥΧΕ ενημερώνουν την Επιτροπή εντός τριμήνου από την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης σχετικά με τις κυβερνητικές και τοπικές αρχές που αναφέρονται στην παράγραφο 1 στοιχεία α) και β).
Άρθρο 12
Αρμοδιότητες των μη κυβερνητικών φορέων
1. Οι μη κυβερνητικοί φορείς μπορούν να διαδραματίσουν κάποιο ρόλο στην ανταλλαγή πληροφοριών και στις διαβουλεύσεις όσον αφορά τη συνεργασία, και ειδικότερα για την προετοιμασία και την εφαρμογή της βοήθειας, των σχεδίων ή προγραμμάτων συνεργασίας. Είναι δυνατόν να τους ανατεθούν εξουσίες χρηματοδοτικής διαχείρισης για την εφαρμογή τέτοιων σχεδίων ή προγραμμάτων προκειμένου να ενισχυθούν τοπικές αναπτυξιακές πρωτοβουλίες.
2. Οι μη κυβερνητικοί φορείς που μπορούν να επιλεγούν για αποκεντρωμένη διαχείριση σχεδίων ή προγραμμάτων, προσδιορίζονται κατόπιν συμφωνίας μεταξύ των αρχών των ΥΧΕ, της Επιτροπής και του κράτους μέλους με το οποίο συνδέεται η ΥΧΕ, ανάλογα με τα εξεταζόμενα θέματα και την πείρα και τους τομείς δράσης τους. Ο προσδιορισμός αυτός γίνεται για κάθε ΥΧΕ στο πλαίσιο του ευρέως διαλόγου και των διαβουλεύσεων που αναφέρονται στο άρθρο 10.
3. Η σύνδεση αποσκοπεί στο να στηρίξει τις προσπάθειες που καταβάλλουν οι ΥΧΕ για την ενίσχυση των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, όσον αφορά ιδίως τη δημιουργία και την ανάπτυξή τους, καθώς και την ανάπτυξη των αναγκαίων ρυθμίσεων για τη συμμετοχή τους στον σχεδιασμό, την εφαρμογή και την αξιολόγηση αναπτυξιακών στρατηγικών και προγραμμάτων.
Κεφαλαιο 3
Θεσμικό πλαίσιο της σύνδεσης
Άρθρο 13
Κατευθυντήριες αρχές για τον διάλογο
1. Η Ένωση, οι ΥΧΕ και τα κράτη μέλη με τα οποία είναι συνδεδεμένες διεξάγουν κατά τακτά διαστήματα ολοκληρωμένο και πολιτικό διάλογο.
2. Ο διάλογος διεξάγεται με πλήρη τήρηση των αντίστοιχων θεσμικών, νομικών και δημοσιονομικών αρμοδιοτήτων της Ένωσης, των ΥΧΕ και των κρατών μελών με τα οποία είναι συνδεδεμένες. Ο διάλογος διεξάγεται με ευελιξία: μπορεί να είναι επίσημος ή ανεπίσημος, στο κατάλληλο επίπεδο ή υπό την κατάλληλη μορφή και να διεξάγεται στο πλαίσιο που αναφέρεται στο άρθρο 14.
3. Ο διάλογος επιτρέψει στις ΥΧΕ να συμμετάσχουν πλήρως στην εφαρμογή της σύνδεσης.
4. Ο διάλογος εστιάζεται, μεταξύ άλλων, σε συγκεκριμένα πολιτικά ζητήματα αμοιβαίου ή γενικού ενδιαφέροντος για την επίτευξη των στόχων της σύνδεσης.
Άρθρο 14
Όργανα της σύνδεσης
1. Για τους σκοπούς της σύνδεσης θεσπίζονται τα ακόλουθα όργανα:
α)
φόρουμ διαλόγου ΥΧΕ-ΕΕ (εφεξής το φόρουμ ΥΧΕ-ΕΕ) συνέρχεται ετησίως για να φέρει σε επαφή τις αρχές ΥΧΕ, τους εκπροσώπους των κρατών μελών και την Επιτροπή. Τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, οι εκπρόσωποι της ΕΤΕπ και οι εκπρόσωποι των εξόχως απόκεντρων περιοχών συνδέονται με το φόρουμ ΥΧΕ-ΕΕ, κατά περίπτωση·
β)
κατά τακτά διαστήματα, η Επιτροπή, οι ΥΧΕ και τα κράτη μέλη με τα οποία είναι συνδεδεμένες πραγματοποιούν τριμερείς διαβουλεύσεις. Οι διαβουλεύσεις αυτές διοργανώνονται τουλάχιστον τέσσερις φορές το έτος με πρωτοβουλία της Επιτροπής ή έπειτα από αίτημα των ΥΧΕ και των κρατών μελών με τα οποία είναι συνδεδεμένες·
γ)
με συμφωνία μεταξύ των ΥΧΕ, των κρατών μελών με τα οποία είναι συνδεδεμένες και της Επιτροπής, δημιουργούνται ομάδες εργασίας συμβουλευτικού χαρακτήρα για την παρακολούθηση της εφαρμογής της σύνδεσης, σε μορφή ανάλογη με τα υπό εξέταση ζητήματα. Οι εν λόγω ομάδες εργασίας μπορούν να συγκληθούν με αίτημα της Επιτροπής, ενός κράτους μέλους ή μιας ΥΧΕ. Οι ομάδες διεξάγουν τεχνικές συζητήσεις για θέματα που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις ΥΧΕ και τα κράτη μέλη με τα οποία είναι συνδεδεμένες, και συμπληρώνουν με τον τρόπο αυτό τις εργασίες που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο του φόρουμ ΥΧΕ-ΕΕ και/ή των τριμερών διαβουλεύσεων.
2. Η Επιτροπή προεδρεύει του φόρουμ ΥΧΕ-ΕΕ, των τριμερών διαβουλεύσεων και των ομάδων εργασίας και εξασφαλίζει τη γραμματειακή υποστήριξη.
ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ
ΤΟΜΕΙΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΣΥΝΔΕΣΗΣ
Κεφαλαιο 1
Περιβαλλοντικά ζητήματα, κλιματική αλλαγή και μείωση των κινδύνων καταστροφών
Άρθρο 15
Γενικοί στόχοι και αρχές
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα του περιβάλλοντος, της κλιματικής αλλαγής και της μείωσης των κινδύνων καταστροφών αφορά:
α)
τη στήριξη των προσπαθειών των ΥΧΕ για τον καθορισμό και την εφαρμογή πολιτικών, στρατηγικών, σχεδίων δράσης και μέτρων·
β)
τη στήριξη των προσπαθειών των ΥΧΕ για την ένταξή τους στα περιφερειακά δίκτυα και πρωτοβουλίες·
γ)
την προώθηση της βιώσιμης και αποτελεσματικής χρήσης των πόρων, καθώς και την ενθάρρυνση μέτρων που αποβλέπουν στην αποσύνδεση της οικονομικής ανάπτυξης από την υποβάθμιση του περιβάλλοντος· και
δ)
τη στήριξη των προσπαθειών των ΥΧΕ να δραστηριοποιηθούν ως περιφερειακοί κόμβοι ή κέντρα αριστείας.
Άρθρο 16
Βιώσιμη διαχείριση και διατήρηση της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημικών υπηρεσιών
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, το θέμα της συνεργασίας στον τομέα της βιώσιμης διαχείρισης, καθώς και της διατήρησης της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημικών υπηρεσιών μπορεί να αφορά:
α)
την προώθηση της σύστασης και της αποτελεσματικής διαχείρισης των θαλάσσιων και χερσαίων προστατευόμενων περιοχών και τη βελτίωση της διαχείρισης των υφιστάμενων προστατευόμενων περιοχών·
β)
την ενθάρρυνση της βιώσιμης διαχείρισης των θαλάσσιων και χερσαίων πόρων, που συμβάλλουν σημαντικά στην προστασία ειδών, ενδιαιτημάτων και οικοσυστημικών λειτουργιών εκτός των προστατευμένων περιοχών, και συγκεκριμένα ευάλωτων και σπάνιων ειδών ή που απειλούνται με εξαφάνιση·
γ)
την ενίσχυση της διατήρησης και της βιώσιμης χρήσης της θαλάσσιας και χερσαίας βιοποικιλότητας και των οικοσυστημάτων με:
i)
την αντιμετώπιση της ευρύτερης οικοσυστημικής πρόκλησης της κλιματικής αλλαγής χάρη στη διατήρηση υγιών και ανθεκτικών οικοσυστημάτων και την προώθηση μεθόδων βασιζόμενων σε οικολογικές υποδομές και στα οικοσυστήματα για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και τον μετριασμό των επιπτώσεών της, οι οποίες αποφέρουν συχνά πολλαπλά οφέλη·
ii)
την ενίσχυση των ικανοτήτων σε τοπική, περιφερειακή και/ή διεθνή κλίμακα, με την προώθηση της ανταλλαγής πληροφοριών, γνώσεων και βέλτιστων πρακτικών μεταξύ όλων των ενδιαφερόμενων φορέων, συμπεριλαμβανομένων των δημόσιων αρχών, των ιδιοκτητών γης, του ιδιωτικού τομέα, των ερευνητών και της κοινωνίας των πολιτών·
iii)
την ενίσχυση των υφιστάμενων προγραμμάτων διατήρησης της φύσης και των συναφών προσπαθειών για τη διατήρηση της φύσης εντός και εκτός των προστατευόμενων περιοχών·
iv)
τη διεύρυνση της βάσης γνώσεων και την κάλυψη των γνωστικών κενών, με τον ποσοτικό προσδιορισμό, συν τοις άλλοις, της αξίας των οικοσυστημικών λειτουργιών και υπηρεσιών·
δ)
την ενθάρρυνση και τη διευκόλυνση της περιφερειακής συνεργασίας για την αντιμετώπιση ζητημάτων όπως τα χωροκατακτητικά ξένα είδη ή οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής·
ε)
την ανάπτυξη μηχανισμών για την αύξηση των πόρων, καθώς και τη χρηματοδότηση των οικοσυστημικών υπηρεσιών.
Άρθρο 17
Βιώσιμη διαχείριση των δασών
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της βιώσιμης διαχείρισης των δασών θα καλύψει την προώθηση της διατήρησης και της βιώσιμης διαχείρισης των δασών, συμπεριλαμβανομένου του ρόλου τους στη διατήρηση του περιβάλλοντος από τη διάβρωση και στον έλεγχο της απερήμωσης, στην αναδάσωση και στη διαχείριση των εξαγωγών ξυλείας.
Άρθρο 18
Ολοκληρωμένη διαχείριση των παράκτιων ζωνών
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στο πεδίο της ολοκληρωμένης διαχείρισης των παράκτιων ζωνών αφορά:
α)
τη στήριξη των προσπαθειών των ΥΧΕ για μια αποτελεσματική και βιώσιμη διαχείριση των θαλάσσιων και παράκτιων ζωνών με τον καθορισμό των στρατηγικών και ολοκληρωμένων προσεγγίσεων του προγραμματισμού και της διαχείρισης των θαλάσσιων και παράκτιων ζωνών·
β)
τον συμβιβασμό των οικονομικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων, όπως η αλιεία και οι υδατοκαλλιέργειες, ο τουρισμός, οι θαλάσσιες μεταφορές και η γεωργία, με το δυναμικό των θαλάσσιων και παράκτιων ζωνών σε σχέση με τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και τις πρώτες ύλες, λαμβανομένων υπόψη των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και των ανθρώπινων δραστηριοτήτων.
Άρθρο 19
Θαλάσσιες υποθέσεις
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα των θαλάσσιων υποθέσεων αφορά:
α)
την ενίσχυση του διαλόγου για θέματα κοινού ενδιαφέροντος στον τομέα αυτόν·
β)
την προώθηση των γνώσεων για το θαλάσσιο περιβάλλον και τη βιοτεχνολογία, την ενέργεια των ωκεανών, τη θαλάσσια επιτήρηση, τη διαχείριση των παράκτιων ζωνών και τη διαχείριση με βάση το οικοσύστημα·
γ)
την προώθηση ολοκληρωμένων προσεγγίσεων σε διεθνές επίπεδο.
Άρθρο 20
Βιώσιμη διαχείριση των ιχθυαποθεμάτων
1. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της βιώσιμης διαχείρισης των ιχθυαποθεμάτων βασίζεται στις ακόλουθες αρχές:
α)
δέσμευση για υπεύθυνη διαχείριση της αλιείας και υπεύθυνες αλιευτικές πρακτικές·
β)
αποφυγή μέτρων ή δραστηριοτήτων που παραβιάζουν τις αρχές της βιώσιμης εκμετάλλευσης των αλιευτικών πόρων·
γ)
με την επιφύλαξη των υφιστάμενων ή μελλοντικών διμερών συμφωνιών εταιρικής σχέσης στον τομέα της αλιείας μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ, η Ένωση και οι ΥΧΕ έχουν ως στόχο να προβαίνουν σε τακτικές μεταξύ τους διαβουλεύσεις σχετικά με τη διατήρηση και τη διαχείριση των έμβιων θαλάσσιων πόρων, καθώς και για την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με την τρέχουσα κατάσταση των πόρων στο πλαίσιο των αρμόδιων οργάνων της σύνδεσης που προβλέπονται στο άρθρο 14.
2. Η συνεργασία στον τομέα που αναφέρεται στην παράγραφο 1 μπορεί να αφορά:
α)
την ενεργό προώθηση της χρηστής διακυβέρνησης, των βέλτιστων πρακτικών και της υπεύθυνης διαχείρισης της αλιείας στον τομέα της διατήρησης και της βιώσιμης διαχείρισης των αλιευτικών πόρων, συμπεριλαμβανομένων των αλιευτικών αποθεμάτων κοινού ενδιαφέροντος και των αποθεμάτων που υπάγονται στη διαχείριση περιφερειακών οργανώσεων διαχείρισης της αλιείας·
β)
τον διάλογο και τη συνεργασία όσον αφορά τη διατήρηση των αλιευτικών αποθεμάτων, συμπεριλαμβανομένων των μέτρων για την καταπολέμηση της παράνομης, αδήλωτης και ανεξέλεγκτης αλιείας και της αποτελεσματικής συνεργασίας με τις περιφερειακές οργανώσεις διαχείρισης της αλιείας και στο πλαίσιο των περιφερειακών αυτών οργανώσεων. Ο διάλογος και η συνεργασία περιλαμβάνουν προγράμματα ελέγχου και επιθεώρησης, κίνητρα και υποχρεώσεις για μια πιο αποτελεσματική διαχείριση της αλιείας και του παράκτιου περιβάλλοντος μακροπρόθεσμα.
Άρθρο 21
Βιώσιμη διαχείριση των υδάτων
1. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η Ένωση και οι ΥΧΕ μπορούν να συνεργάζονται στον τομέα της βιώσιμης διαχείρισης των υδάτων μέσω της πολιτικής στον τομέα των υδάτων και της δημιουργίας των θεσμών, της προστασίας των υδάτινων πόρων, της υδροδότησης αγροτικών και αστικών περιοχών για οικιακούς, βιομηχανικούς ή γεωργικούς σκοπούς, της αποθήκευσης, διανομής και διαχείρισης των υδάτινων πόρων και της διαχείρισης των λυμάτων.
2. Στον τομέα της υδροδότησης και αποχέτευσης, ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στην πρόσβαση στο πόσιμο νερό και στις υπηρεσίες αποχέτευσης στις περιοχές που δεν εξυπηρετούνται επαρκώς και σε αυτές που είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένες σε φυσικές καταστροφές, πράγμα που συμβάλλει άμεσα στην ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού, με τη βελτίωση της κατάστασης της υγείας του και την αύξηση της παραγωγικότητας.
3. Η συνεργασία στους τομείς αυτούς πρέπει να έχει ως γνώμονα την αρχή σύμφωνα με την οποία η συνεχής ανάγκη επέκτασης της παροχής βασικών υπηρεσιών στον τομέα της ύδρευσης και της αποχέτευσης, τόσο στους αστικούς όσο και στους αγροτικούς πληθυσμούς, πρέπει να αντιμετωπίζεται με βιώσιμο από περιβαλλοντικής απόψεως τρόπο.
Άρθρο 22
Διαχείριση αποβλήτων
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της διαχείρισης των αποβλήτων αφορά την προώθηση της χρήσης των βέλτιστων περιβαλλοντικών πρακτικών σε όλες τις δραστηριότητες που συνδέονται με τη διαχείριση των αποβλήτων, συμπεριλαμβανομένων της μείωσης των αποβλήτων, της ανακύκλωσης ή άλλων διαδικασιών ανάκτησης, π.χ. της ανάκτησης της ενέργειας και της διάθεσης των αποβλήτων.
Άρθρο 23
Ενέργεια
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της βιώσιμης ενέργειας αφορά:
α)
την παραγωγή και τη διανομή ενέργειας, την πρόσβαση σε αυτή, ιδίως την ανάπτυξη, την προώθηση, τη χρήση και την αποθήκευση βιώσιμης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας·
β)
τις πολιτικές και τις ρυθμίσεις στον τομέα της ενέργειας, ιδίως τη διαμόρφωση πολιτικών και τη θέσπιση ρυθμίσεων που εγγυώνται προσιτές και βιώσιμες τιμές ενέργειας·
γ)
την ενεργειακή απόδοση, ιδίως την ανάπτυξη και καθιέρωση προτύπων ενεργειακής απόδοσης και την εφαρμογή μέτρων ενεργειακής απόδοσης σε διάφορους τομείς (βιομηχανικό, εμπορικό, δημόσιο τομέα και νοικοκυριά), καθώς και συνοδευτικές δραστηριότητες εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης·
δ)
τη μεταφορά, ιδίως την ανάπτυξη, την προώθηση και τη χρήση πιο φιλικών προς το περιβάλλον δημόσιων και ιδιωτικών μέσων μεταφοράς, όπως τα υβριδικά, τα ηλεκτρικά ή υδρογονοκίνητα οχήματα, ο συνεπιβατισμός και η χρήση ποδηλάτων·
ε)
τον χωροταξικό σχεδιασμό και τις δομικές κατασκευές, ιδιαίτερα την προώθηση και την καθιέρωση υψηλών ποιοτικών προτύπων στον τομέα του περιβάλλοντος και υψηλής ενεργειακής απόδοσης στον πολεοδομικό σχεδιασμό και τις δομικές κατασκευές· και
στ)
τον τουρισμό, ιδίως την προώθηση υποδομών ενεργειακής αυτάρκειας (με βάση τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας) και/ή υποδομών οικολογικού τουρισμού.
Άρθρο 24
Κλιματική αλλαγή
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της κλιματικής αλλαγής σκοπό έχει να υποστηρίξει τις πρωτοβουλίες των ΥΧΕ σχετικά με τον μετριασμό της κλιματικής αλλαγής και την προσαρμογή στις αρνητικές επιπτώσεις της, και μπορεί να καλύπτει:
α)
τη συγκέντρωση αποδεικτικών στοιχείων· τον προσδιορισμό των κύριων κινδύνων και των δράσεων, σχεδίων, ή μέτρων σε εδαφικό, περιφερειακό και/ή διεθνές επίπεδο με σκοπό την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή ή τον μετριασμό των αρνητικών επιπτώσεών της·
β)
την ενσωμάτωση της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή και τον μετριασμό των επιπτώσεών της στις δημόσιες πολιτικές και στρατηγικές·
γ)
την επεξεργασία και τον προσδιορισμό στατιστικών στοιχείων και δεικτών, που αποτελούν ουσιώδη εργαλεία για τη χάραξη πολιτικής και την εφαρμογή της· και
δ)
την προώθηση της συμμετοχής των ΥΧΕ στον περιφερειακό και διεθνή διάλογο, ώστε να ευνοηθεί η συνεργασία, μεταξύ άλλων η ανταλλαγή γνώσεων και εμπειριών.
Άρθρο 25
Μείωση των κινδύνων καταστροφών
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της μείωσης των κινδύνων καταστροφών αφορά:
α)
την ανάπτυξη ή τελειοποίηση των συστημάτων, συμπεριλαμβανομένων των υποδομών, πρόληψης και ετοιμότητας έναντι των καταστροφών, συμπεριλαμβανομένων των συστημάτων πρόγνωσης και έγκαιρης προειδοποίησης, με σκοπό τον περιορισμό των επιπτώσεων των καταστροφών·
β)
την ανάπτυξη λεπτομερών γνώσεων σχετικά με την έκθεση στις καταστροφές και στις σημερινές ικανότητες αντίδρασης στις ΥΧΕ και στις περιοχές στις οποίες βρίσκονται·
γ)
την ενίσχυση των ισχυόντων μέτρων πρόληψης και ετοιμότητας έναντι των καταστροφών σε τοπικό, εθνικό και περιφερειακό επίπεδο·
δ)
τη βελτίωση των ικανοτήτων αντίδρασης των ενδιαφερόμενων φορέων, ώστε να ενισχυθούν ο συντονισμός, η αποτελεσματικότητα και η απόδοσή τους·
ε)
τη βελτίωση των δράσεων ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης του πληθυσμού όσον αφορά την έκθεση στους κινδύνους, την πρόληψη, την προετοιμασία και την αντίδραση σε περίπτωση καταστροφής, με την παροχή της δέουσας προσοχής στις ιδιαίτερες ανάγκες των ατόμων με αναπηρία·
στ)
την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των βασικών παραγόντων πολιτικής προστασίας· και
ζ)
την προώθηση της συμμετοχής των ΥΧΕ σε περιφερειακό, ευρωπαϊκό και/ή διεθνές επίπεδο, ώστε να επιτραπεί η τακτικότερη ανταλλαγή πληροφοριών και η στενότερη συνεργασία μεταξύ των διαφόρων εταίρων σε περίπτωση καταστροφής.
Κεφαλαιο 2
Προσβασιμότητα
Άρθρο 26
Γενικοί στόχοι
1. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της προσβασιμότητας αποβλέπει:
α)
στη διασφάλιση μεγαλύτερης πρόσβασης των ΥΧΕ στα παγκόσμια δίκτυα μεταφορών· και
β)
στη διασφάλιση μεγαλύτερης πρόσβασης των ΥΧΕ στις τεχνολογίες και τις υπηρεσίες των πληροφοριών και των επικοινωνιών.
2. Η συνεργασία στο πλαίσιο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 μπορεί να περιλαμβάνει:
α)
τη χάραξη πολιτικών και τη δημιουργία θεσμών·
β)
τις οδικές, σιδηροδρομικές, αεροπορικές, θαλάσσιες και εσωτερικές πλωτές μεταφορές· και
γ)
τις εγκαταστάσεις αποθήκευσης στους θαλάσσιους λιμένες και τους αερολιμένες.
Άρθρο 27
Θαλάσσιες μεταφορές
1. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα των θαλάσσιων μεταφορών αποβλέπει στην ανάπτυξη και την προώθηση οικονομικά αποτελεσματικών και αποδοτικών υπηρεσιών θαλάσσιων μεταφορών στις ΥΧΕ και μπορεί να αφορά:
α)
την προώθηση της αποδοτικής μεταφοράς των φορτίων με οικονομικές και εμπορικά πρόσφορες τιμές·
β)
τη διευκόλυνση της μεγαλύτερης συμμετοχής των ΥΧΕ στις διεθνείς υπηρεσίες θαλάσσιων μεταφορών·
γ)
την ενθάρρυνση των περιφερειακών προγραμμάτων·
δ)
τη στήριξη της συμμετοχής του τοπικού ιδιωτικού τομέα στις ναυτιλιακές δραστηριότητες, και
ε)
την ανάπτυξη υποδομών.
2. Η Ένωση και οι ΥΧΕ προωθούν την ασφάλεια στη ναυτιλία, την ασφάλεια των πληρωμάτων και την πρόληψη της ρύπανσης.
Άρθρο 28
Αεροπορικές μεταφορές
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα των αεροπορικών μεταφορών αφορά:
α)
τη μεταρρύθμιση και τον εκσυγχρονισμό του τομέα των αεροπορικών μεταφορών στις ΥΧΕ·
β)
την προώθηση της εμπορικής βιωσιμότητας και ανταγωνιστικότητας των αεροπορικών μεταφορών στις ΥΧΕ·
γ)
τη διευκόλυνση των επενδύσεων και της συμμετοχής του ιδιωτικού τομέα, και
δ)
την προώθηση της ανταλλαγής γνώσεων και ορθών εμπορικών πρακτικών.
Άρθρο 29
Ασφάλεια των αεροπορικών μεταφορών
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας των αεροπορικών μεταφορών αποβλέπει στη στήριξη των ΥΧΕ στις προσπάθειές τους να συμμορφωθούν με τα σχετικά διεθνή πρότυπα και μπορεί να αφορά μεταξύ άλλων:
α)
την εφαρμογή συστημάτων ασφάλειας της αεροπλοΐας·
β)
την εφαρμογή της ασφάλειας στους αερολιμένες και την ενίσχυση της ικανότητας των αρχών πολιτικής αεροπορίας να διαχειρίζονται κάθε πτυχή της επιχειρησιακής ασφάλειας που υπάγεται στις αρμοδιότητές τους, και
γ)
την ανάπτυξη των υποδομών και των ανθρώπινων πόρων.
Άρθρο 30
Υπηρεσίες των τεχνολογιών των πληροφοριών και των επικοινωνιών
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα των υπηρεσιών των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών (ΤΠΕ) αποβλέπει στην προώθηση, στις ΥΧΕ, της καινοτομίας, της οικονομικής ανάπτυξης και της βελτίωσης της καθημερινής ζωής τόσο των πολιτών όσο και των επιχειρήσεων, καθώς και στην προαγωγή της προσβασιμότητας για τα άτομα με αναπηρία. Η συνεργασία αποβλέπει, ειδικότερα, στην ενίσχυση της ρυθμιστικής ικανότητας των ΥΧΕ και μπορεί να στηρίξει την επέκταση των δικτύων και υπηρεσιών ΤΠΕ με τα ακόλουθα μέτρα:
α)
τη δημιουργία ενός προβλέψιμου ρυθμιστικού περιβάλλοντος που συμβαδίζει με τις τεχνολογικές εξελίξεις, ενισχύει την ανάπτυξη και την καινοτομία και ευνοεί τον ανταγωνισμό και την προστασία των καταναλωτών·
β)
τον διάλογο για τις διάφορες πτυχές πολιτικής που αφορούν την προώθηση και την παρακολούθηση της κοινωνίας της πληροφορίας·
γ)
την ανταλλαγή πληροφοριών στον τομέα των προτύπων και της διαλειτουργικότητας·
δ)
την προώθηση της συνεργασίας στον τομέα της έρευνας για τις ΤΠΕ και στον τομέα των ερευνητικών υποδομών που βασίζονται στις ΤΠΕ·
ε)
την ανάπτυξη υπηρεσιών και εφαρμογών σε τομείς με υψηλό κοινωνιακό αντίκτυπο.
Κεφαλαιο 3
Έρευνα και καινοτομία
Άρθρο 31
Συνεργασία στον τομέα της έρευνας και καινοτομίας
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας καλύπτει την επιστήμη, την τεχνολογία, συμπεριλαμβανομένων των τεχνολογιών των πληροφοριών και των επικοινωνιών, με σκοπό να συμβάλει στην αειφόρο ανάπτυξη των ΥΧΕ και την προώθηση του ρόλου των ΥΧΕ ως περιφερειακών κόμβων και κέντρων αριστείας καθώς και στη βιομηχανική ανταγωνιστικότητά τους. Ειδικότερα, η συνεργασία αφορά:
α)
τον διάλογο, τον συντονισμό και τη δημιουργία συνεργειών μεταξύ των πολιτικών και πρωτοβουλιών των ΥΧΕ και της Ένωσης σε σχέση με την επιστήμη, την τεχνολογία και την καινοτομία·
β)
τη χάραξη πολιτικών και τη δημιουργία θεσμών στο πλαίσιο των ΥΧΕ και την ανάληψη συντονισμένων δράσεων σε τοπικό, εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο, με σκοπό την ανάπτυξη δραστηριοτήτων στον τομέα της επιστήμης, της τεχνολογίας και της καινοτομίας, καθώς και την εφαρμογή τους·
γ)
τη συνεργασία μεταξύ των νομικών οντοτήτων των ΥΧΕ, της Ένωσης, των κρατών μελών και των τρίτων χωρών·
δ)
τη συμμετοχή διαφόρων ερευνητών, ερευνητικών οργανισμών, ΜΜΕ και νομικών οντοτήτων των ΥΧΕ στο πλαίσιο της συνεργασίας στον τομέα των προγραμμάτων έρευνας και καινοτομίας εντός της Ένωσης και του Προγράμματος ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων και των ΜΜΕ (COSME)· και
ε)
την εκπαίδευση και τη διεθνή κινητικότητα των ερευνητών των ΥΧΕ και τις ανταλλαγές των ερευνητών.
Κεφαλαιο 4
Νεολαία, εκπαίδευση, κατάρτιση, υγεία, απασχόληση και κοινωνική πολιτική
Άρθρο 32
Νεολαία
1. Η Ένωση μεριμνά ώστε τα φυσικά πρόσωπα των ΥΧΕ, όπως ορίζονται στο άρθρο 50, να μπορούν να συμμετάσχουν σε πρωτοβουλίες της Ένωσης για τη νεολαία με βάση τα ίδια κριτήρια που ισχύουν για τους υπηκόους των κρατών μελών.
2. Η σύνδεση αποβλέπει στην ενίσχυση των δεσμών μεταξύ των νέων που ζουν στις ΥΧΕ και στην Ένωση, μεταξύ άλλων με την προώθηση της μαθησιακής κινητικότητας των νέων των ΥΧΕ, καθώς και με την ενθάρρυνση της αμοιβαίας κατανόησης μεταξύ των νέων.
Άρθρο 33
Εκπαίδευση και κατάρτιση
1. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της εκπαίδευσης και της κατάρτισης μπορεί να καλύπτει:
α)
την παροχή υψηλής ποιότητας πρωτοβάθμιας, δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας εκπαίδευσης χωρίς αποκλεισμούς, συμπεριλαμβανομένου του τομέα της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης· και
β)
τη στήριξη των ΥΧΕ κατά τον καθορισμό και την εφαρμογή πολιτικών στον τομέα της εκπαίδευσης και της επαγγελματικής επιμόρφωσης.
2. Η Ένωση μεριμνά ώστε τα φυσικά πρόσωπα των ΥΧΕ, όπως ορίζονται στο άρθρο 50, να μπορούν να συμμετέχουν σε πρωτοβουλίες της Ένωσης στον τομέα της εκπαίδευσης και της επαγγελματικής επιμόρφωσης με βάση τα ίδια κριτήρια που ισχύουν για τους υπηκόους των κρατών μελών.
3. Η Ένωση μεριμνά ώστε οι εκπαιδευτικοί οργανισμοί και ιδρύματα των ΥΧΕ να μπορούν να συμμετέχουν σε ενωσιακές πρωτοβουλίες συνεργασίας στον τομέα της εκπαίδευσης με βάση τα ίδια κριτήρια που ισχύουν για τους εκπαιδευτικούς και επιμορφωτικούς οργανισμούς και ιδρύματα των κρατών μελών.
Άρθρο 34
Απασχόληση και κοινωνική πολιτική
1. Η Ένωση και οι ΥΧΕ διατηρούν τον διάλογο στον τομέα της απασχόλησης και της κοινωνικής πολιτικής, ώστε να συμβάλουν στην οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη των ΥΧΕ και στην προώθηση της αξιοπρεπούς εργασίας στις ΥΧΕ και στις περιοχές στις οποίες βρίσκονται. Ο διάλογος αυτός αποβλέπει επίσης στη στήριξη των προσπαθειών των αρχών των ΥΧΕ να αναπτύξουν πολιτικές και νομοθεσία στον τομέα αυτό.
2. Ο διάλογος αφορά κυρίως την ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών σχετικά με τις πολιτικές και τη νομοθεσία στον τομέα της απασχόλησης και της κοινωνικής πολιτικής που ενδιαφέρουν τόσο την Ένωση όσο και τις ΥΧΕ. Στο πλαίσιο αυτό, λαμβάνονται υπόψη τομείς όπως η ανάπτυξη δεξιοτήτων, η κοινωνική προστασία, ο κοινωνικός διάλογος, οι ίσες ευκαιρίες, η μη εισαγωγή διακρίσεων και η προσβασιμότητα για τα άτομα με αναπηρία, η υγεία και η ασφάλεια στην εργασία και διάφορα άλλα εργασιακά πρότυπα.
Άρθρο 35
Δημόσια υγεία
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της δημόσιας υγείας αποβλέπει στην ενίσχυση των ικανοτήτων των ΥΧΕ όσον αφορά την παρακολούθηση, την έγκαιρη ανίχνευση και την αντιμετώπιση των εστιών μεταδοτικών ασθενειών με μέτρα που περιλαμβάνουν:
α)
δράσεις για την ενίσχυση της ικανότητας ετοιμότητας και αντίδρασης έναντι των διασυνοριακών απειλών κατά της υγείας, όπως των λοιμωδών νοσημάτων, οι οποίες θα πρέπει να υλοποιηθούν με βάση τις υφιστάμενες δομές και θα πρέπει να στοχεύουν ασυνήθη συμβάντα·
β)
δημιουργία ικανοτήτων με την ενίσχυση δικτύων δημόσιας υγείας, σε περιφερειακό επίπεδο, ώστε να διευκολυνθεί η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ εμπειρογνωμόνων και να προαχθεί η κατάλληλη κατάρτιση·
γ)
ανάπτυξη εργαλείων και πλαισίων επικοινωνίας, καθώς και προγραμμάτων ηλεκτρονικής μάθησης προσαρμοσμένων στις ειδικές ανάγκες των ΥΧΕ.
Κεφαλαιο 5
Πολιτισμός
Άρθρο 36
Πολιτιστικές ανταλλαγές και διάλογος
1. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα των πολιτιστικών ανταλλαγών και του πολιτιστικού διαλόγου μπορεί να αφορά:
α)
την αυτόνομη ανάπτυξη των ΥΧΕ, με επίκεντρο τους ίδιους τους λαούς και θεμέλιο τον πολιτισμό κάθε λαού·
β)
τη στήριξη στις πολιτικές και τα μέτρα που λαμβάνουν οι αρμόδιες αρχές των ΥΧΕ για να αξιοποιήσουν το ανθρώπινο δυναμικό τους, να αυξήσουν τις ίδιες ικανότητες δημιουργίας και να προαγάγουν την πολιτισμική τους ταυτότητα·
γ)
τη συμμετοχή των πληθυσμών στην αναπτυξιακή διαδικασία·
δ)
την ανάπτυξη κοινής αντίληψης και βελτιωμένης ανταλλαγής πληροφοριών σχετικά με πολιτιστικά και οπτικοακουστικά θέματα μέσω του διαλόγου.
2. Με τη συνεργασία τους, η Ένωση και οι ΥΧΕ επιδιώκουν τη μεταξύ τους τόνωση των πολιτιστικών ανταλλαγών χάρη:
α)
στη συνεργασία μεταξύ του πολιτιστικού και του δημιουργικού τομέα όλων των εταίρων·
β)
στην προώθηση της κυκλοφορίας των πολιτιστικών και δημιουργικών έργων, καθώς και των φορέων μεταξύ τους·
γ)
στη συνεργασία σε επίπεδο πολιτικής για να τονωθούν η χάραξη πολιτικής, η καινοτομία, η δημιουργία ακροατηρίου και η κατάρτιση νέων επιχειρηματικών μοντέλων.
Άρθρο 37
Οπτικοακουστική συνεργασία
1. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα των οπτικοακουστικών μέσων αποβλέπει στην προώθηση των οπτικοακουστικών έργων αλλήλων και μπορεί να καλύπτει τις ακόλουθες ενέργειες:
α)
τη συνεργασία και τις ανταλλαγές μεταξύ των αντίστοιχων ραδιοτηλεοπτικών τομέων·
β)
την ενθάρρυνση των ανταλλαγών οπτικοακουστικών έργων·
γ)
την ανταλλαγή πληροφοριών και απόψεων σχετικά με τον οπτικοακουστικό τομέα και τη ραδιοτηλεοπτική πολιτική, καθώς και το ρυθμιστικό πλαίσιο μεταξύ αρμόδιων αρχών·
δ)
την ενθάρρυνση των επισκέψεων και της συμμετοχής σε διεθνείς εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται στα εκατέρωθεν εδάφη, καθώς και σε τρίτες χώρες.
2. Οι οπτικοακουστικές συμπαραγωγές μπορούν να επωφελούνται από οποιοδήποτε καθεστώς για την προώθηση του τοπικού και περιφερειακού πολιτιστικού περιεχομένου που καθορίζεται στην Ένωση, στις ΥΧΕ και στα κράτη μέλη με τα οποία είναι συνδεδεμένες.
Άρθρο 38
Τέχνες του θεάματος
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα των τεχνών του θεάματος μπορεί να καλύπτει:
α)
τη διευκόλυνση της αύξησης των επαφών μεταξύ ενασχολουμένων στον χώρο του θεάματος, σε τομείς όπως οι επαγγελματικές ανταλλαγές και η επαγγελματική κατάρτιση, συμπεριλαμβανομένων της συμμετοχής σε συνεντεύξεις, της ανάπτυξης δικτύων και της προώθησης της δικτύωσης·
β)
την ενθάρρυνση συμπαραγωγών μεταξύ παραγωγών ενός ή περισσοτέρων κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ενός ή περισσοτέρων ΥΧΕ· και
γ)
την ενθάρρυνση της ανάπτυξης διεθνών προτύπων θεατρικής τεχνολογίας και της χρήσης συμβόλων θεατρικής σκηνής, μεταξύ άλλων, μέσω κατάλληλων φορέων τυποποίησης.
Άρθρο 39
Προστασία πολιτιστικής κληρονομιάς και ιστορικών μνημείων
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της υλικής και άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς και των ιστορικών μνημείων αποβλέπει στην προώθηση της ανταλλαγής εμπειρογνωσίας και βέλτιστων πρακτικών με:
α)
τη διευκόλυνση των ανταλλαγών εμπειρογνωμόνων·
β)
συνεργασία στον τομέα της επαγγελματικής κατάρτισης·
γ)
ευαισθητοποίηση της τοπικής κοινής γνώμης· και
δ)
παροχή συμβουλών για την προστασία των ιστορικών μνημείων και των προστατευόμενων χώρων, καθώς και για τη νομοθεσία και την εφαρμογή μέτρων σχετικών με την κληρονομιά, ιδίως την ενσωμάτωσή της στην τοπική ζωή.
Κεφαλαιο 6
Καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος
Άρθρο 40
Καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, της εμπορίας ανθρώπων, της σεξουαλικής κακοποίησης των παιδιών και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης, της τρομοκρατίας και της διαφθοράς
1. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος μπορεί να περιλαμβάνει:
α)
ανάπτυξη καινοτόμων και αποτελεσματικών μέσων αστυνομικής και δικαστικής συνεργασίας, συμπεριλαμβανομένης της συνεργασίας με άλλους ενδιαφερόμενους φορείς, όπως η κοινωνία των πολιτών, στον τομέα της πρόληψης και της καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος, της εμπορίας ανθρώπων, της σεξουαλικής κακοποίησης των παιδιών και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης, της τρομοκρατίας και της διαφθοράς· και
β)
στήριξη με σκοπό να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα των πολιτικών των ΥΧΕ για την πρόληψη και την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, της εμπορίας ανθρώπων, της σεξουαλικής κακοποίησης των παιδιών και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης, της τρομοκρατίας και της διαφθοράς, καθώς και της παραγωγής, της διανομής και της διακίνησης κάθε μορφής ναρκωτικών και ψυχοτρόπων ουσιών, με την πρόληψη και τη μείωση της χρήσης των ναρκωτικών, καθώς και των επιβλαβών συνεπειών που συνδέονται με αυτά, λαμβανομένου υπόψη του έργου που έχουν πραγματοποιήσει σε αυτούς τους τομείς οι διεθνείς οργανισμούς, μεταξύ άλλων με τους ακόλουθους τρόπους:
i)
κατάρτιση και δημιουργία ικανοτήτων για την πρόληψη και την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, καθώς και της εμπορίας ανθρώπων, της σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης, της τρομοκρατίας και της διαφθοράς·
ii)
πρόληψη, συμπεριλαμβανομένης της κατάρτισης, της εκπαίδευσης και της προαγωγής της υγείας, θεραπεία και αποκατάσταση των τοξικομανών, συμπεριλαμβανομένων σχεδίων για την επανένταξη των εξαρτημένων τοξικομανών στο εργασιακό και το κοινωνικό περιβάλλον·
iii)
ανάπτυξη αποτελεσματικών μέτρων επιβολής του νόμου·
iv)
τεχνική, οικονομική και διοικητική βοήθεια για την ανάπτυξη αποτελεσματικών πολιτικών και νομοθεσίας σχετικά με την εμπορία ανθρώπων, ιδίως εκστρατειών ευαισθητοποίησης, μηχανισμών παραπομπής και συστημάτων προστασίας των θυμάτων, με τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων φορέων και της κοινωνίας των πολιτών·
v)
τεχνική βοήθεια, χρηματοδοτική ενίσχυση και διοικητική συνδρομή στον τομέα της πρόληψης, της θεραπείας και της μείωσης των επιβλαβών συνεπειών που συνδέονται με τη χρήση των ναρκωτικών·
vi)
τεχνική βοήθεια για την υποστήριξη της ανάπτυξης της νομοθεσίας και της πολιτικής για την καταπολέμηση της σεξουαλικής κακοποίησης των παιδιών και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης· και
vii)
τεχνική βοήθεια και κατάρτιση για την υποστήριξη της δημιουργίας ικανοτήτων και την ενθάρρυνση της συμμόρφωσης με τα διεθνή πρότυπα για την καταπολέμηση της διαφθοράς, και ιδίως των ικανοτήτων που καθορίζονται στη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών κατά της διαφθοράς.
2. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, οι ΥΧΕ συνεργάζονται με την Ένωση όσον αφορά την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας σύμφωνα με τα άρθρα 70 και 71.
Κεφαλαιο 7
Τουρισμός
Άρθρο 41
Τουρισμός
Στο πλαίσιο της Σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα του τουρισμού μπορεί να περιλαμβάνει:
α)
μέτρα με στόχο τον καθορισμό, την προσαρμογή και την ανάπτυξη πολιτικών αειφόρου τουρισμού·
β)
μέτρα και ενέργειες για την ανάπτυξη και την υποστήριξη του αειφόρου τουρισμού·
γ)
μέτρα που αποσκοπούν στην ενσωμάτωση του αειφόρου τουρισμού στην κοινωνική, πολιτιστική και οικονομική ζωή των πολιτών των ΥΧΕ.
ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ
ΕΜΠΟΡΙΟ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ
ΤΙΤΛΟΣ I
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 42
Γενικοί στόχοι
Οι γενικοί στόχοι του εμπορίου και της συνεργασίας στον τομέα του εμπορίου μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ είναι οι εξής:
α)
προώθηση της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης των ΥΧΕ με την καθιέρωση στενών οικονομικών σχέσεων μεταξύ τους και με την Ένωση στο σύνολό της·
β)
τόνωση της αποτελεσματικής ένταξης των ΥΧΕ στην περιφερειακή και παγκόσμια οικονομία και ανάπτυξη του εμπορίου σε αγαθά και υπηρεσίες·
γ)
στήριξη των ΥΧΕ για τη δημιουργία ευνοϊκού επενδυτικού κλίματος για την υποστήριξη της κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης των ΥΧΕ·
δ)
προώθηση της σταθερότητας, της ακεραιότητας και της διαφάνειας του διεθνούς χρηματοπιστωτικού συστήματος, καθώς και της χρηστής διακυβέρνησης στον φορολογικό τομέα·
ε)
στήριξη της διαδικασίας διαφοροποίησης των οικονομιών των ΥΧΕ·
στ)
ενίσχυση των ικανοτήτων των ΥΧΕ να καταρτίζουν και να εφαρμόζουν τις αναγκαίες πολιτικές για την ανάπτυξη των συναλλαγών τους σε αγαθά και υπηρεσίες·
ζ)
ενίσχυση των εξαγωγικών και εμπορικών ικανοτήτων των ΥΧΕ·
η)
στήριξη των προσπαθειών που καταβάλλουν οι ΥΧΕ για να ευθυγραμμίσουν ή να εναρμονίσουν την τοπική νομοθεσία τους με τη νομοθεσία της Ένωσης, όπου αυτό είναι εφικτό·
θ)
εξασφάλιση δυνατοτήτων στοχευμένης συνεργασίας και διαλόγου με την Ένωση σχετικά με το εμπόριο και τους τομείς που συνδέονται με το εμπόριο.
ΤΙΤΛΟΣ II
ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
Κεφαλαιο 1
Ρυθμίσεις σχετικά με τις συναλλαγές στον τομέα των αγαθών
Άρθρο 43
Ελεύθερη πρόσβαση των προϊόντων καταγωγής
1. Τα προϊόντα καταγωγής των ΥΧΕ εισάγονται στην Ένωση με απαλλαγή από εισαγωγικούς δασμούς.
2. Ο ορισμός των προϊόντων καταγωγής και οι αντίστοιχες μέθοδοι διοικητικής συνεργασίας καθορίζονται στο παράρτημα VI.
Άρθρο 44
Ποσοτικοί περιορισμοί και μέτρα ισοδυνάμου αποτελέσματος
1. Η Ένωση δεν επιβάλλει στις ΥΧΕ κατά την εισαγωγή προϊόντων καταγωγής ΥΧΕ ούτε ποσοτικούς περιορισμούς ούτε μέτρα ισοδυνάμου αποτελέσματος.
2. Οι διατάξεις της παραγράφου 1 δεν εμποδίζουν την επιβολή απαγορεύσεων ή περιορισμών κατά την εισαγωγή, την εξαγωγή ή τη διαμετακόμιση, εφόσον δικαιολογούνται για λόγους δημοσίας ηθικής ή δημόσιας πολιτικής, προστασίας της υγείας και της ζωής των ανθρώπων και των ζώων ή προφύλαξης των φυτών, προστασίας εθνικών θησαυρών καλλιτεχνικής, ιστορικής ή αρχαιολογικής αξίας, διατήρησης των εξαντλήσιμων φυσικών πόρων ή προστασίας της βιομηχανικής και εμπορικής ιδιοκτησίας.
Οι απαγορεύσεις ή περιορισμοί που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να αποτελούν μέσο επιβολής αδικαιολόγητων διακρίσεων ή συγκεκαλυμμένων περιορισμών του εμπορίου γενικότερα.
Άρθρο 45
Μέτρα που λαμβάνουν οι ΥΧΕ
1. Οι αρμόδιες αρχές των ΥΧΕ δύνανται να διατηρήσουν ή να θεσπίσουν, όσον αφορά τις εισαγωγές προϊόντων καταγωγής της Ένωσης, τους δασμούς ή τους ποσοτικούς αυτούς περιορισμούς, κατά περίπτωση, βάσει των αντίστοιχων αναπτυξιακών αναγκών.
2. Για τους τομείς που καλύπτονται από το παρόν κεφάλαιο, οι ΥΧΕ παρέχουν στην Ένωση μεταχείριση που δεν υπολείπεται της πλέον ευνοϊκής μεταχείρισης που εφαρμόζεται σε οποιαδήποτε σημαντική εμπορική οικονομία, όπως ορίζεται στην παράγραφο 4.
3. Η παράγραφος 2 δεν εμποδίζει μια ΥΧΕ να παραχωρήσει σε ορισμένες άλλες ΥΧΕ ή σε άλλες αναπτυσσόμενες χώρες καθεστώς ευνοϊκότερο από αυτό που παραχωρεί στην Ένωση.
4. Για τους σκοπούς του παρόντος τίτλου, ως «σημαντική εμπορική οικονομία» νοείται οποιαδήποτε αναπτυγμένη χώρα, ή κάθε χώρα, της οποίας το μερίδιο των παγκόσμιων εξαγωγών εμπορευμάτων υπερβαίνει το ένα τοις εκατό, ή, με την επιφύλαξη της παραγράφου 3, κάθε ομάδα χωρών που ενεργεί μεμονωμένα, συλλογικά ή μέσω συμφωνίας οικονομικής ολοκλήρωσης, της οποίας το μερίδιο των παγκόσμιων εμπορευματικών εξαγωγών υπερβαίνει συλλογικά το 1,5 %. Οι υπολογισμοί αυτοί βασίζονται στα τελευταία διαθέσιμα επίσημα στοιχεία του ΠΟΕ σχετικά με τους κυριότερους εξαγωγείς του παγκόσμιου εμπορίου εμπορευμάτων (πλην του ενδοενωσιακού εμπορίου).
5. Οι αρμόδιες αρχές των ΥΧΕ κοινοποιούν στην Επιτροπή, έως τις 2 Απριλίου 2014, τους δασμούς και τους καταλόγους των ποσοτικών περιορισμών που εφαρμόζουν σύμφωνα με την παρούσα απόφαση.
Οι αρχές των ΥΧΕ κοινοποιούν επίσης στην Επιτροπή τις τυχόν μεταγενέστερες τροποποιήσεις που επιφέρουν σε αυτά τα μέτρα, κατά τη θέσπισή τους.
Άρθρο 46
Μη εισαγωγή διακρίσεων
1. Η Ένωση δεν εισάγει διακρίσεις μεταξύ των ΥΧΕ και οι ΥΧΕ δεν εισάγουν διακρίσεις μεταξύ των κρατών μελών.
2. Σύμφωνα με το άρθρο 65, η εφαρμογή των συγκεκριμένων διατάξεων της παρούσας απόφασης και ιδίως του άρθρου 444 παράγραφος 2, των άρθρων 45, 48, 49, 51 και του άρθρου 59 παράγραφος 3 δεν πρέπει να θεωρείται ότι αποτελούν διακρίσεις.
Άρθρο 47
Όροι για τις μετακινήσεις αποβλήτων
1. Οι μετακινήσεις αποβλήτων μεταξύ των κρατών μελών και των ΥΧΕ ελέγχονται σύμφωνα με τη διεθνή και την ενωσιακή νομοθεσία. Η Ένωση υποστηρίζει την καθιέρωση και την ανάπτυξη ουσιαστικής διεθνούς συνεργασίας στον τομέα αυτό για την προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας.
2. Η Ένωση απαγορεύει κάθε άμεση ή έμμεση εξαγωγή αποβλήτων προς τις ΥΧΕ, εξαιρουμένων των εξαγωγών μη επικίνδυνων αποβλήτων που προορίζονται για ανάκτηση, ενώ συγχρόνως οι αρχές των ΥΧΕ απαγορεύουν στην επικράτειά τους τις άμεσες ή έμμεσες εισαγωγές των αποβλήτων αυτών από την Ένωση ή οιαδήποτε τρίτη χώρα, με την επιφύλαξη ειδικών διεθνών δεσμεύσεων σχετικά με τους τομείς αυτούς, οι οποίες έχουν αναληφθεί, ή μπορεί να αναληφθούν μελλοντικά, στα αρμόδια διεθνή φόρουμ.
3. Όσον αφορά τις ΥΧΕ οι οποίες λόγω του συνταγματικού τους καθεστώτος δεν αποτελούν συμβαλλόμενα μέρη της σύμβασης της Βασιλείας για τον έλεγχο της διασυνοριακής διακίνησης επικίνδυνων αποβλήτων και της διάθεσής τους (σύμβαση της Βασιλείας), οι οικείες αρχές τους επισπεύδουν τις απαραίτητες εσωτερικές νομοθετικές και διοικητικές ρυθμίσεις για την εφαρμογή των διατάξεων της σύμβασης της Βασιλείας στις εν λόγω ΥΧΕ.
4. Επιπλέον, τα κράτη μέλη με τα οποία είναι συνδεδεμένες οι ΥΧΕ προωθούν τη θέσπιση, εκ μέρους των ΥΧΕ, των απαραίτητων εσωτερικών νομοθετικών και διοικητικών ρυθμίσεων για την εφαρμογή των ακόλουθων πράξεων:
α)
κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1013/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4) ως εξής:
-
Άρθρο 40 όσον αφορά τις εξαγωγές αποβλήτων σε υπερπόντιες χώρες ή εδάφη,
-
Άρθρο 46 όσον αφορά τις εισαγωγές αποβλήτων από υπερπόντιες χώρες ή εδάφη·
β)
κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1418/2007 της Επιτροπής (5), και
γ)
οδηγία 2000/59/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6), με την επιφύλαξη των χρονικών ορίων για τη μεταφορά της στην εθνική νομοθεσία, τα οποία καθορίζονται στο άρθρο 16.
5. Μία ή περισσότερες ΥΧΕ και το κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένες μπορούν να εφαρμόζουν τις δικές τους εθνικές διαδικασίες στις εξαγωγές αποβλήτων από τις ΥΧΕ προς το συγκεκριμένο κράτος μέλος.
6. Στην περίπτωση αυτή, το κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένη η ΥΧΕ κοινοποιεί στην Επιτροπή την εφαρμοστέα νομοθεσία έως τις 2 Ιουλίου 2014, καθώς και κάθε μελλοντική σχετική εθνική νομοθεσία, συμπεριλαμβανομένων τυχόν τροποποιήσεών της.
Άρθρο 48
Προσωρινή ανάκληση προτιμήσεων
Όταν η Επιτροπή θεωρεί ότι υπάρχουν επαρκείς λόγοι αμφισβήτησης του κατά πόσον η παρούσα απόφαση εφαρμόζεται σωστά, η Επιτροπή προβαίνει σε διαβουλεύσεις με την ΥΧΕ και το κράτος μέλος με το οποίο η ΥΧΕ έχει ιδιαίτερες σχέσεις, προκειμένου να διασφαλιστεί η ορθή εφαρμογή της παρούσας απόφασης. Σε περίπτωση που οι διαβουλεύσεις δεν καταλήξουν σε αμοιβαία αποδεκτό τρόπο εφαρμογής της παρούσας απόφασης, η Ένωση μπορεί να αποσύρει προσωρινά τις προτιμήσεις από τη συγκεκριμένη ΥΧΕ σύμφωνα με το παράρτημα VII.
Άρθρο 49
Μέτρα διασφάλισης και επιτήρησης
Για να διασφαλιστεί η ορθή εφαρμογή της παρούσας απόφασης, η Ένωση μπορεί να λαμβάνει τα μέτρα διασφάλισης και επιτήρησης που προβλέπονται στο παράρτημα VIII.
Κεφαλαιο 2
Ρυθμίσεις σχετικά με τις συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών και την εγκατάσταση
Άρθρο 50
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κεφαλαίου νοούνται ως:
α)
«φυσικό πρόσωπο από ΥΧΕ» σημαίνει πρόσωπο που έχει τη συνήθη διαμονή του σε ΥΧΕ, το οποίο είναι υπήκοος ενός κράτους μέλους ή που τυγχάνει ειδικού νομικού καθεστώτος σε μία ΥΧΕ.Ο ορισμός αυτός δεν θίγει τα δικαιώματα που συνεπάγεται η ιθαγένεια της Ένωσης κατά την έννοια της ΣΛΕΕ·
β)
«νομικό πρόσωπο μιας ΥΧΕ»: ένα νομικό πρόσωπο της ΥΧΕ που έχει συσταθεί σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία στη συγκεκριμένη ΥΧΕ και έχει την έδρα, την κεντρική διοίκηση ή τον κύριο τόπο άσκησης των επιχειρηματικών του δραστηριοτήτων στο έδαφος της εν λόγω ΥΧΕ· σε περίπτωση που το νομικό πρόσωπο έχει μόνο την καταστατική έδρα ή την κεντρική διοίκησή του στην ΥΧΕ, δεν θεωρείται ως νομικό πρόσωπο της ΥΧΕ, εκτός εάν ασκεί δραστηριότητα που έχει πραγματική και διαρκή δεσμό με την οικονομία της εν λόγω χώρας ή εδάφους·
γ)
Οι αντίστοιχοι ορισμοί που καθορίζονται στο πλαίσιο των συμφωνιών οικονομικής ολοκλήρωσης που αναφέρονται στο άρθρο 52 παράγραφος 1 εφαρμόζονται στη μεταχείριση που παρέχεται μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ.
Άρθρο 51
Πλέον ευνοϊκή μεταχείριση
1. Όσον αφορά τυχόν μέτρα που επηρεάζουν τις συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών και την εγκατάσταση των οικονομικών δραστηριοτήτων:
α)
η Ένωση παρέχει στα φυσικά και νομικά πρόσωπα των ΥΧΕ μεταχείριση όχι λιγότερο ευνοϊκή από την πλέον ευνοϊκή μεταχείριση της οποίας τυγχάνουν παρόμοια φυσικά και νομικά πρόσωπα οποιασδήποτε τρίτης χώρας με την οποία η Ένωση συνάπτει ή έχει συνάψει συμφωνία οικονομικής ολοκλήρωσης·
β)
μια ΥΧΕ παρέχει στα φυσικά και νομικά πρόσωπα της Ένωσης μεταχείριση όχι λιγότερο ευνοϊκή από την πλέον ευνοϊκή μεταχείριση της οποίας τυγχάνουν παρόμοια φυσικά και νομικά πρόσωπα οποιασδήποτε σημαντικής εμπορικής οικονομίας με την οποία η Ένωση συνάπτει ή έχει συνάψει συμφωνία οικονομικής ολοκλήρωσης μετά την 1η Ιανουαρίου 2014.
2. Οι υποχρεώσεις που καθορίζονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου δεν ισχύουν για τη μεταχείριση που χορηγείται:
α)
στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς που απαιτεί από τα συμβαλλόμενα μέρη να εναρμονίζουν σημαντικά τις νομοθεσίες τους με σκοπό την άρση εμποδίων που δεν εισάγουν διακρίσεις στην εγκατάσταση και στις συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών·
β)
βάσει μέτρων που προβλέπουν την αναγνώριση προσόντων, αδειών ή μέτρων προληπτικής εποπτείας, σύμφωνα με το άρθρο VII της Γενικής συμφωνίας για τις συναλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών (GATS) ή το παράρτημά της για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες· η παρούσα διάταξη εφαρμόζεται με την επιφύλαξη των συγκεκριμένων μέτρων των ΥΧΕ στο πλαίσιο του παρόντος άρθρου·
γ)
βάσει οποιασδήποτε διεθνούς συμφωνίας ή ρύθμισης που αφορά, συνολικά ή κυρίως, τη φορολογία·
δ)
βάσει μέτρων που επωφελούνται από την κάλυψη μιας εξαίρεσης μάλλον ευνοημένου κράτους που παρατίθεται σύμφωνα με το άρθρο II.2 της GATS.
3. Προκειμένου να προωθηθεί και να υποστηριχθεί η απασχόληση σε τοπικό επίπεδο, οι αρχές μιας ΥΧΕ δύνανται να θεσπίζουν ρυθμίσεις υπέρ των φυσικών προσώπων τους και των τοπικών δραστηριοτήτων. Σε αυτήν την περίπτωση, οι αρμόδιες αρχές των ΥΧΕ κοινοποιούν τις ρυθμίσεις που θεσπίζουν στην Επιτροπή, η οποία και ενημερώνει τα κράτη μέλη.
Άρθρο 52
Επαγγελματικοί τίτλοι
Όσον αφορά τα επαγγέλματα του ιατρού, του οδοντιάτρου, της μαίας, της γενικής νοσοκόμας, του φαρμακοποιού και του κτηνιατρικού χειρούργου, το Συμβούλιο εγκρίνει, σύμφωνα με το άρθρο 203 ΣΛΕΕ, τον κατάλογο των επαγγελματικών τίτλων των ΥΧΕ οι οποίοι πρέπει να αναγνωρίζονται στα κράτη μέλη.
ΤΙΤΛΟΣ III
ΤΟΜΕΙΣ ΠΟΥ ΣΥΝΔΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟ
Κεφαλαιο 1
Εμπόριο και αειφόρος ανάπτυξη
Άρθρο 53
Γενική προσέγγιση
Το εμπόριο και η συνεργασία στον τομέα του εμπορίου στο πλαίσιο της σύνδεσης σκοπό έχουν να συμβάλουν στην αειφόρο ανάπτυξη στις οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές της διαστάσεις.
Στο πλαίσιο αυτό, δεν μειώνονται οι εθνικές περιβαλλοντικές ή εργασιακές νομοθετικές διατάξεις και κανονισμοί των ΥΧΕ προκειμένου να ενθαρρυνθούν το εμπόριο ή οι επενδύσεις.
Άρθρο 54
Πρότυπα σχετικά με το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή στο εμπόριο
1. Το εμπόριο και η συνεργασία στον τομέα του εμπορίου στο πλαίσιο της σύνδεσης αποσκοπούν στην ενίσχυση της αμοιβαίας υποστήριξης μεταξύ εμπορικών και περιβαλλοντικών πολιτικών και υποχρεώσεων. Το εμπόριο και η συνεργασία στον τομέα του εμπορίου στο πλαίσιο της σύνδεσης λαμβάνουν υπόψη τις αρχές της διεθνούς περιβαλλοντικής διακυβέρνησης και των πολυμερών περιβαλλοντικών συμφωνιών.
2. Πρέπει να επιτευχθεί ο απώτερος στόχος της σύμβασης-πλαισίου του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή (UNFCCC) και του πρωτοκόλλου του Κιότο. Η συνεργασία βασίζεται στην ανάπτυξη της μελλοντικής νομικά δεσμευτικής διεθνούς συμφωνίας για την αλλαγή του κλίματος με δεσμεύσεις για τον μετριασμό εκ μέρους όλων των μερών σύμφωνα με την υλοποίηση των αποφάσεων που προκύπτουν από τις διασκέψεις των συμβαλλόμενων μερών στο πλαίσιο της UNFCCC.
3. Τα μέτρα για την εφαρμογή των πολυμερών περιβαλλοντικών συμφωνιών δεν πρέπει να εφαρμόζονται κατά τρόπον ώστε να συνιστούν μέσο αυθαίρετης ή αδικαιολόγητης διακριτικής μεταχείρισης μεταξύ των εταίρων ή συγκεκαλυμμένο περιορισμό του εμπορίου.
Άρθρο 55
Εργασιακά πρότυπα στο εμπόριο
1. Η σύνδεση αποσκοπεί στην προώθηση του εμπορίου έτσι ώστε να ευνοηθούν η πλήρης και παραγωγική απασχόληση και η αξιοπρεπής εργασία για όλους.
2. Οι διεθνώς αναγνωρισμένοι βασικοί κανόνες εργασίας, όπως ορίζονται από τις σχετικές συμβάσεις της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας, πρέπει να τηρούνται και να εφαρμόζονται στη νομοθεσία και την πρακτική. Τα εργασιακά αυτά πρότυπα περιλαμβάνουν ειδικότερα τον σεβασμό της ελευθερίας του συνεταιρίζεσθαι και του δικαιώματος της συλλογικής διαπραγμάτευσης, την κατάργηση κάθε μορφής καταναγκαστικής εργασίας, την εξάλειψη των χειρότερων μορφών παιδικής εργασίας, το κατώτατο όριο ηλικίας εισόδου στην απασχόληση και τη μη εφαρμογή διακρίσεων στον τομέα της απασχόλησης.
3. Η παραβίαση των βασικών εργασιακών προτύπων δεν μπορεί να προβληθεί ή να χρησιμοποιηθεί άλλως ως νόμιμο συγκριτικό πλεονέκτημα. Τα πρότυπα αυτά δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται για σκοπούς εμπορικού προστατευτισμού.
Άρθρο 56
Βιώσιμο εμπόριο αλιευτικών προϊόντων
Με σκοπό την προώθηση της αειφόρου διαχείρισης των αλιευτικών πόρων, η σύνδεση μπορεί να συμπεριλάβει τη συνεργασία στον τομέα της καταπολέμησης της παράνομης, αδήλωτης και ανεξέλεγκτης αλιείας και του συναφούς εμπορίου. Η συνεργασία σε αυτόν τον τομέα αποσκοπεί:
α)
στην προώθηση της εφαρμογής των μέτρων για την καταπολέμηση της παράνομης, αδήλωτης και ανεξέλεγκτης αλιείας και του συναφούς εμπορίου στις ΥΧΕ·
β)
στη διευκόλυνση της συνεργασίας μεταξύ των ΥΧΕ και των περιφερειακών οργανισμών διαχείρισης της αλιείας, ιδίως όσον αφορά την ανάπτυξη και την αποτελεσματική εφαρμογή των προγραμμάτων ελέγχου και επιθεώρησης, των κινήτρων και των μέτρων για την αποτελεσματική μακροπρόθεσμη διαχείριση των αλιευτικών και θαλάσσιων οικοσυστημάτων.
Άρθρο 57
Βιώσιμο εμπόριο ξυλείας
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα του εμπορίου ξυλείας αποσκοπεί στην προώθηση του εμπορίου στον τομέα της νόμιμα υλοτομημένης ξυλείας. Η συνεργασία αυτή μπορεί να περιλαμβάνει τον διάλογο σχετικά με τα ρυθμιστικά μέτρα, καθώς και ανταλλαγή πληροφοριών όσον αφορά αγορακεντρικά ή εθελοντικά μέτρα, όπως η δασική πιστοποίηση ή οι οικολογικές πολιτικές δημοσίων συμβάσεων.
Άρθρο 58
Αειφόρος ανάπτυξη του εμπορίου
1. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της αειφόρου ανάπτυξης μπορεί να επιτευχθεί με:
α)
τη διευκόλυνση και την προώθηση του εμπορίου και των επενδύσεων στον τομέα των περιβαλλοντικών αγαθών και υπηρεσιών, μεταξύ άλλων με τη θέσπιση και την εφαρμογή τοπικής νομοθεσίας, καθώς και των αγαθών που συμβάλλουν στη βελτίωση των κοινωνικών συνθηκών των ΥΧΕ·
β)
τη διευκόλυνση της άρσης των εμποδίων στο εμπόριο ή τις επενδύσεις, όσον αφορά αγαθά και υπηρεσίες που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τον μετριασμό των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής, όπως βιώσιμες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, και ενεργειακώς αποδοτικά προϊόντα και υπηρεσίες, μεταξύ άλλων, με τη θέσπιση πλαισίων πολιτικής που ευνοούν την ανάπτυξη των βέλτιστων διαθέσιμων τεχνολογιών, καθώς και με την προώθηση προτύπων που ανταποκρίνονται στις περιβαλλοντικές και οικονομικές ανάγκες και ελαχιστοποιούν τα τεχνικά εμπόδια στο εμπόριο·
γ)
την προώθηση του εμπορίου προϊόντων που συμβάλλουν σε κοινωνικές συνθήκες και σε περιβαλλοντικά υγιείς πρακτικές, συμπεριλαμβανομένων των προϊόντων που αποτελούν αντικείμενο εθελοντικών καθεστώτων εξασφάλισης της βιωσιμότητας, όπως δίκαια και ηθικά εμπορικά καθεστώτα, οικολογικά σήματα και συστήματα πιστοποίησης προϊόντων προερχόμενων από φυσικούς πόρους·
δ)
την προώθηση διεθνώς αναγνωρισμένων αρχών και κατευθυντήριων γραμμών στον τομέα της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, και την ενθάρρυνση των εταιρειών που αναπτύσσουν δραστηριότητες στο έδαφος των ΥΧΕ να τις εφαρμόσουν·
ε)
την ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών στον τομέα της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης.
2. Κατά τον σχεδιασμό και την εφαρμογή των μέτρων που αποσκοπούν στην προστασία του περιβάλλοντος ή των συνθηκών εργασίας που μπορούν να επηρεάσουν το εμπόριο ή τις επενδύσεις, η Ένωση και οι ΥΧΕ λαμβάνουν υπόψη τις διαθέσιμες επιστημονικές και τεχνικές πληροφορίες και τα σχετικά διεθνή πρότυπα, κατευθυντήριες γραμμές ή συστάσεις, καθώς και την αρχή της προφύλαξης.
3. Η Ένωση και οι ΥΧΕ αναπτύσσουν, θεσπίζουν και εφαρμόζουν με πλήρη διαφάνεια μέτρα τα οποία αποσκοπούν στην προστασία του περιβάλλοντος και των συνθηκών εργασίας που επηρεάζουν το εμπόριο ή τις επενδύσεις.
Κεφαλαιο 2
Άλλοι τομείς που συνδέονται με το εμπόριο
Άρθρο 59
Τρέχουσες πληρωμές και κινήσεις κεφαλαίων
1. Δεν επιβάλλονται περιορισμοί σε καμία πληρωμή σε ελεύθερα μετατρέψιμο νόμισμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών μεταξύ κατοίκων της Ένωσης και των ΥΧΕ.
2. Όσον αφορά τις συναλλαγές επί του λογαριασμού κεφαλαίων του ισοζυγίου πληρωμών, τα κράτη μέλη και οι αρχές των ΥΧΕ δεν επιβάλλουν κανένα περιορισμό στην ελεύθερη κυκλοφορία κεφαλαίων για άμεσες επενδύσεις σε εταιρείες οι οποίες έχουν συσταθεί σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους μέλους, χώρας ή εδάφους υποδοχής και εξασφαλίζουν ότι τα περιουσιακά στοιχεία που έχουν συσταθεί από τις επενδύσεις αυτές και όλα τα κέρδη που έχουν απορρέουν από αυτές μπορούν να ρευστοποιηθούν ή να επαναπατριστούν.
3. Η Ένωση και οι ΥΧΕ έχουν το δικαίωμα να λαμβάνουν, τηρουμένων των αναλογιών, τα μέτρα που αναφέρονται στα άρθρα 64, 65, 66, 75 και 215 της ΣΛΕΕ, σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται σε αυτά.
4. Οι αρμόδιες αρχές της ΥΧΕ, του κράτους μέλους ή της Ένωσης αλληλοενημερώνονται για τυχόν λήψη ανάλογων μέτρων και υποβάλλουν χρονοδιάγραμμα για την κατάργησή τους, το ταχύτερο δυνατόν.
Άρθρο 60
Πολιτική ανταγωνισμού
Η εξάλειψη των στρεβλώσεων του ανταγωνισμού, λαμβανομένων δεόντως υπόψη των διαφορετικών επιπέδων ανάπτυξης και οικονομικών αναγκών μεταξύ των επιμέρους ΥΧΕ, προϋποθέτει την εφαρμογή σε εθνικό, τοπικό ή περιφερειακό επίπεδο κανόνων και πολιτικών που περιλαμβάνουν την εποπτεία και, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, την απαγόρευση της σύναψης συμφωνιών μεταξύ επιχειρήσεων, της λήψης αποφάσεων από ενώσεις επιχειρήσεων και της άσκησης εναρμονισμένων πρακτικών μεταξύ επιχειρήσεων, που έχουν ως στόχο ή αποτέλεσμα την παρεμπόδιση, τον περιορισμό ή τη στρέβλωση του ανταγωνισμού. Η απαγόρευση αυτή αφορά επίσης την κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης από μέρους μιας ή περισσοτέρων επιχειρήσεων στο έδαφος της Ένωσης ή των ΥΧΕ.
Άρθρο 61
Προστασία των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας
1. Ένα κατάλληλο και αποτελεσματικό επίπεδο προστασίας των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, συμπεριλαμβανομένων των μέσων επιβολής του σεβασμού των δικαιωμάτων αυτών, εξασφαλίζεται με την ευθυγράμμιση προς τα υψηλότερα διεθνή πρότυπα, προκειμένου να περιοριστούν οι στρεβλώσεις και τα προσκόμματα στις διμερείς συναλλαγές.
2. Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία σε αυτόν τον τομέα ενδέχεται να αφορά την κατάρτιση νόμων και κανονισμών που αποβλέπουν στην προστασία και την επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, την πρόληψη της κατάχρησης των δικαιωμάτων αυτών από τους δικαιούχους. και της παραβίασης των δικαιωμάτων από ανταγωνιστές, και της υποστήριξης περιφερειακών οργανισμών διανοητικής ιδιοκτησίας με αντικείμενο την εφαρμογή και προστασία, συμπεριλαμβανομένης της κατάρτισης του προσωπικού.
Άρθρο 62
Τεχνικά εμπόδια στις εμπορικές συναλλαγές
Η σύνδεση μπορεί να περιλαμβάνει συνεργασία στους τομείς της τεχνικής ρύθμισης των εμπορευμάτων, της τυποποίησης, της διαπίστωσης της συμμόρφωσης, της πιστοποίησης, της επιτήρησης της αγοράς και της διασφάλισης της ποιότητας με σκοπό την εξάλειψη των περιττών τεχνικών φραγμών στο εμπόριο μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ, καθώς και τον περιορισμό των διαφορών που υφίστανται σε αυτούς τους τομείς.
Άρθρο 63
Πολιτική καταναλωτών, προστασία της υγείας των καταναλωτών και εμπόριο
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα της πολιτικής καταναλωτών, της προστασίας της υγείας των καταναλωτών και του εμπορίου μπορεί να περιλαμβάνει την κατάρτιση νόμων και κανονισμών στον τομέα της πολιτικής καταναλωτών και της προστασίας της υγείας των καταναλωτών, με σκοπό την αποφυγή περιττών φραγμών στο εμπόριο.
Άρθρο 64
Υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, η συνεργασία στον τομέα των υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών μέτρων σκοπό έχει:
α)
τη διευκόλυνση γενικά του εμπορίου μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ, καθώς και μεταξύ των ΥΧΕ και τρίτων χωρών, με παράλληλη διαφύλαξη της υγείας των ανθρώπων, των ζώων και των φυτών σύμφωνα με τη συμφωνία για την εφαρμογή των υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών μέτρων («συμφωνία SPS του ΠΟΕ»)·
β)
την αντιμετώπιση των προβλημάτων που απορρέουν από τα υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα·
γ)
τη διασφάλιση της διαφάνειας όσον αφορά τα υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά μέτρα που εφαρμόζονται στο εμπόριο μεταξύ της Ένωσης και των ΥΧΕ·
δ)
την προώθηση της εναρμόνισης των μέτρων με τα διεθνή πρότυπα, σύμφωνα με τις διατάξεις της συμφωνίας SPS του ΠΟΕ·
ε)
την υποστήριξη της αποτελεσματικής συμμετοχής των ΥΧΕ στους οργανισμούς που καθορίζουν τα διεθνή υγειονομικά και φυτοϋγειονομικά πρότυπα·
στ)
την προώθηση διαβουλεύσεων και ανταλλαγών μεταξύ των ΥΧΕ και των ευρωπαϊκών ιδρυμάτων και εργαστηρίων·
ζ)
τη θέσπιση και ενίσχυση της τεχνικής ικανότητας των ΥΧΕ για εφαρμογή και παρακολούθηση των υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών μέτρων·
η)
την προώθηση της μεταφοράς τεχνολογίας στον τομέα των υγειονομικών και φυτοϋγειονομικών μέτρων.
Άρθρο 65
Απαγόρευση συγκεκαλυμμένων προστατευτικών μέτρων
Οι διατάξεις των κεφαλαίων 1 και 2 δεν χρησιμοποιούνται ως μέσο άσκησης αυθαίρετων διακρίσεων ή συγκεκαλυμμένου περιορισμού του εμπορίου.
Κεφαλαιο 3
Νομισματικά και φορολογικά θέματα
Άρθρο 66
Ρήτρα φορολογικής απαλλαγής
1. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 67, η μεταχείριση του μάλλον ευνοούμενου κράτους που παρέχεται σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας απόφασης δεν ισχύει όσον αφορά τα φορολογικά πλεονεκτήματα τα οποία παρέχουν ή ενδέχεται να παράσχουν μελλοντικά τα κράτη μέλη ή οι αρχές των ΥΧΕ, κατ’ εφαρμογή συμφωνιών για την αποφυγή της διπλής φορολόγησης ή άλλων φορολογικών ρυθμίσεων ή της ισχύουσας εθνικής φορολογικής νομοθεσίας.
2. Καμία διάταξη της παρούσας απόφασης δεν μπορεί να ερμηνευθεί κατά τρόπον ώστε να εμποδίσει τη λήψη ή την εφαρμογή μέτρων που αποσκοπούν στην πρόληψη της φορολογικής απάτης ή την αποτροπή της φοροδιαφυγής, σύμφωνα με τις φορολογικές διατάξεις των συμφωνιών για την αποφυγή της διπλής φορολόγησης ή άλλων φορολογικών ρυθμίσεων ή της ισχύουσας εθνικής φορολογικής νομοθεσίας.
3. Καμία διάταξη της παρούσας απόφασης δεν μπορεί να ερμηνευθεί κατά τρόπον ώστε να εμποδίσει τις αντίστοιχες αρμόδιες αρχές, κατά την εφαρμογή των σχετικών διατάξεων της οικείας φορολογικής νομοθεσίας, να επιβάλλουν διάκριση μεταξύ φορολογουμένων που δεν βρίσκονται στην ίδια κατάσταση, ιδίως σε σχέση με τον τόπο κατοικίας τους ή με τον τόπο όπου έχουν επενδύσει το κεφάλαιό τους.
Άρθρο 67
Φορολογικό και τελωνειακό καθεστώς των συμβάσεων που χρηματοδοτούνται από την Ένωση
1. Οι ΥΧΕ εφαρμόζουν έναντι των συμβάσεων που χρηματοδοτούνται από την Ένωση φορολογικό και τελωνειακό καθεστώς τουλάχιστον εξίσου ευνοϊκό με το καθεστώς που εφαρμόζουν έναντι του κράτους μέλους με το οποίο είναι συνδεδεμένη η ΥΧΕ ή έναντι των κρατών στα οποία επιφυλάσσεται μεταχείριση του μάλλον ευνοουμένου κράτους, ή έναντι των διεθνών αναπτυξιακών οργανισμών με τους οποίους έχουν σχέσεις, ανάλογα με το ποια μεταχείριση κρίνεται ευνοϊκότερη.
2. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 1, για τις συμβάσεις που χρηματοδοτούνται από την Ένωση ισχύει το ακόλουθο καθεστώς:
α)
οι συμβάσεις δεν υπόκεινται σε τέλος χαρτοσήμου ή καταχώρισης ή σε άλλες φορολογικές επιβαρύνσεις ισοδύναμου αποτελέσματος, που ήδη ισχύουν ή που πρόκειται μελλοντικά να θεσπιστούν στη δικαιούχο ΥΧΕ· εντούτοις, οι εν λόγω συμβάσεις καταχωρίζονται σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία της ΥΧΕ, γεγονός που μπορεί να συνεπάγεται την επιβολή του αντίστοιχου τέλους παροχής υπηρεσιών·
β)
τα κέρδη και/ή τα εισοδήματα που προκύπτουν από την εκτέλεση των συμβάσεων φορολογούνται σύμφωνα με το εσωτερικό φορολογικό καθεστώς της δικαιούχου ΥΧΕ, εφόσον τα φυσικά ή τα νομικά πρόσωπα που πραγματοποιούν αυτά τα κέρδη και/ή εισοδήματα έχουν μόνιμη έδρα στην εν λόγω ΥΧΕ ή η διάρκεια εκτέλεσης της σύμβασης υπερβαίνει τους έξι μήνες·
γ)
οι επιχειρήσεις που πρέπει να προβούν στην εισαγωγή εξοπλισμού για την εκτέλεση συμβάσεων έργων δύνανται, εφόσον το επιθυμούν, να εκμεταλλευτούν το καθεστώς της προσωρινής εισαγωγής, όπως αυτό καθορίζεται από τη νομοθεσία της δικαιούχου ΥΧΕ που διέπει τον συγκεκριμένο εξοπλισμό·
δ)
ο επαγγελματικός εξοπλισμός που είναι αναγκαίος για την εκτέλεση των καθηκόντων που ορίζονται στη σύμβαση παροχής υπηρεσιών γίνεται δεκτός προσωρινά στη δικαιούχο ΥΧΕ χωρίς φορολογικούς, εισαγωγικούς και τελωνειακούς δασμούς και λοιπές επιβαρύνσεις ισοδύναμου αποτελέσματος, εφόσον οι εν λόγω δασμοί και επιβαρύνσεις δεν αποτελούν αμοιβή για παρεχόμενες υπηρεσίες·
ε)
οι εισαγωγές στο πλαίσιο της εκτέλεσης σύμβασης προμηθειών πραγματοποιούνται στη δικαιούχο ΥΧΕ χωρίς τελωνειακούς, εισαγωγικούς δασμούς, φόρους ή φορολογικές επιβαρύνσεις ισοδύναμου αποτελέσματος. Η σύμβαση προμηθειών καταγωγής του οικείου κράτους ΑΚΕ συνάπτεται με βάση την τιμή «εκ του εργοστασίου» των προμηθειών, ενδεχομένως προσαυξημένη κατά τις εσωτερικές φορολογικές επιβαρύνσεις που επιβάλλονται, κατά περίπτωση, σε αυτές τις προμήθειες στο κράτος ΥΧΕ·
στ)
η αγορά καυσίμων, λιπαντικών και ασφαλτικού συνδετικού υλικού, καθώς και εν γένει όλων των προϊόντων που συμπεριλαμβάνονται σε μια σύμβαση έργων θεωρείται ότι πραγματοποιήθηκε στην τοπική αγορά και υπόκειται στο φορολογικό καθεστώς που εφαρμόζεται δυνάμει της ισχύουσας νομοθεσίας της δικαιούχου ΥΧΕ·
ζ)
η εισαγωγή προσωπικών ειδών και αντικειμένων που προορίζονται για προσωπική ή οικιακή χρήση, από τα φυσικά πρόσωπα, πλην αυτών που προσλαμβάνονται επιτόπου, τα οποία είναι επιφορτισμένα με την εκτέλεση των καθηκόντων που ορίζονται στη σύμβαση παροχής υπηρεσιών, καθώς και από τα μέλη των οικογενειών τους, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία της δικαιούχου ΥΧΕ, απαλλάσσεται από τελωνειακούς ή εισαγωγικούς δασμούς, φόρους και άλλες επιβαρύνσεις ισοδύναμου αποτελέσματος.
3. Κάθε συμβατικό θέμα που δεν αναφέρεται στις παραγράφους 1 και 2 διέπεται από τη νομοθεσία της οικείας ΥΧΕ.
Κεφαλαιο 4
Ανάπτυξη της εμπορικής ικανότητας
Άρθρο 68
Γενική προσέγγιση
Για να εξασφαλιστεί ότι οι ΥΧΕ αποκομίζουν το μεγαλύτερο δυνατό όφελος από τις διατάξεις της παρούσας απόφασης και ότι μπορούν να συμμετέχουν υπό τις καλύτερες δυνατές συνθήκες στην εσωτερική αγορά της Ένωσης, καθώς και στις περιφερειακές, υποπεριφερειακές και διεθνείς αγορές, η σύνδεση έχει σκοπό να συμβάλει στην ανάπτυξη των εμπορικών ικανοτήτων των ΥΧΕ με:
α)
την αύξηση της ανταγωνιστικότητας, της αυτονομίας και της οικονομικής ευρωστίας των ΥΧΕ, χάρη στη διαφοροποίηση του φάσματος και στην αύξηση της αξίας και του όγκου των συναλλαγών των ΥΧΕ στον τομέα των αγαθών και υπηρεσιών και στην ενίσχυση της ικανότητάς τους να προσελκύουν ιδιωτικές επενδύσεις σε διάφορους τομείς οικονομικής δραστηριότητας·
β)
τη βελτίωση της συνεργασίας όσον αφορά τις συναλλαγές στον τομέα των αγαθών και υπηρεσιών και της εγκατάστασης μεταξύ των ΥΧΕ και των γειτονικών χωρών.
Άρθρο 69
Διάλογος, συνεργασία και ανάπτυξη ικανοτήτων στον τομέα του εμπορίου
Στο πλαίσιο της σύνδεσης, οι πρωτοβουλίες στον τομέα του εμπορικού διαλόγου, της συνεργασίας και της ανάπτυξης ικανοτήτων μπορεί να περιλαμβάνουν:
α)
ενίσχυση των ικανοτήτων των ΥΧΕ να χαράζουν και να εφαρμόζουν πολιτικές που είναι αναγκαίες για την ανάπτυξη των συναλλαγών στον τομέα των αγαθών και υπηρεσιών·
β)
ενθάρρυνση των προσπαθειών των ΥΧΕ να θεσπίσουν κατάλληλα νομικά, ρυθμιστικά και θεσμικά πλαίσια, καθώς και τις αναγκαίες διοικητικές διαδικασίες·
γ)
προώθηση της ανάπτυξης του ιδιωτικού τομέα, και ιδίως των ΜΜΕ·
δ)
διευκόλυνση της ανάπτυξης της αγοράς και των προϊόντων, καθώς και βελτίωση της ποιότητας των προϊόντων·
ε)
συμβολή στην ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού και των επαγγελματικών δεξιοτήτων που σχετίζονται με τις συναλλαγές στον τομέα των αγαθών και υπηρεσιών·
στ)
ενίσχυση της ικανότητας των ενδιάμεσων επιχειρηματικών φορέων να παρέχουν στις επιχειρήσεις των ΥΧΕ υπηρεσίες που σχετίζονται με τις εξαγωγικές τους δραστηριότητες, όπως π.χ. πληροφορίες για την αγορά·
ζ)
συμβολή στη δημιουργία επιχειρηματικού κλίματος ευνοϊκού για τις επενδύσεις.
Κεφαλαιο 5
Συνεργασία στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών και των φορολογικών θεμάτων
Άρθρο 70
Συνεργασία στον τομέα των διεθνών χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών
Για να προωθηθούν η σταθερότητα, η ακεραιότητα και η διαφάνεια του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος, η σύνδεση ενδέχεται να συμπεριλαμβάνει συνεργασία στον τομέα των διεθνών χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών. Η συνεργασία αυτή μπορεί να αφορά:
α)
την παροχή αποτελεσματικής και κατάλληλης προστασίας των επενδυτών και λοιπών καταναλωτών χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών·
β)
την πρόληψη και καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας·
γ)
την προώθηση της συνεργασίας μεταξύ των διαφόρων παραγόντων του χρηματοπιστωτικού συστήματος, συμπεριλαμβανομένων των ρυθμιστικών και εποπτικών αρχών·
δ)
τη δημιουργία ανεξάρτητων και αποτελεσματικών μηχανισμών για την εποπτεία των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών.
Άρθρο 71
Ευθυγράμμιση των κανονιστικών ρυθμίσεων στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών
Η Ένωση και οι ΥΧΕ προωθούν τη σύγκλιση των κανονιστικών ρυθμίσεων με τα αναγνωρισμένα διεθνή πρότυπα σχετικά με τη ρύθμιση και την εποπτεία στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, στα οποία συγκαταλέγονται: οι «Βασικές αρχές για την αποτελεσματική εποπτεία του τραπεζικού τομέα» της Επιτροπής της Βασιλείας, οι «Βασικές αρχές για τον ασφαλιστικό τομέα» της Διεθνούς Ένωσης Εποπτών Ασφαλειών, οι «Στόχοι και αρχές των κανόνων για τις κινητές αξίες» του Διεθνούς Οργανισμού Επιτροπών Κινητών Αξιών, η «Συμφωνία για την ανταλλαγή φορολογικών πληροφοριών» του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (στο εξής «ΟΟΣΑ»), η «Δήλωση για τη διαφάνεια και την ανταλλαγή πληροφοριών για φορολογικούς σκοπούς» της ομάδας χωρών G-20, τα «Βασικά χαρακτηριστικά για αποτελεσματικά καθεστώτα εξυγίανσης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων» του Συμβουλίου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και τα «Διεθνή πρότυπα για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας - Συστάσεις της ΕΟΧΔ» της ειδικής ομάδας χρηματοοικονομικής δράσης.
Όταν χρειάζεται, ή κατόπιν αιτήματος της σχετικής ΥΧΕ, η Ένωση και οι ΥΧΕ καταβάλουν προσπάθειες για την προώθηση μεγαλύτερης ευθυγράμμισης της νομοθεσίας των ΥΧΕ με τη νομοθεσία της Ένωσης στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών.
Άρθρο 72
Συνεργασία μεταξύ ρυθμιστικών και εποπτικών αρχών
Η Ένωση και οι ΥΧΕ ενθαρρύνουν τη συνεργασία μεταξύ των οικείων ρυθμιστικών και εποπτικών αρχών, μεταξύ άλλων στον τομέα της ανταλλαγής πληροφοριών, της ανταλλαγής εμπειρογνωσίας σχετικά με τις χρηματοπιστωτικές αγορές και παρόμοια μέτρα. Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δίνεται στην ανάπτυξη της διοικητικής ικανότητας των εν λόγω αρχών, μεταξύ άλλων μέσω της ανταλλαγής προσωπικού και της κοινής κατάρτισης.
Άρθρο 73
Συνεργασία σε θέματα φορολογίας
Η Ένωση και οι ΥΧΕ προωθούν τη συνεργασία στον φορολογικό τομέα προκειμένου να διευκολύνουν την είσπραξη νόμιμων φορολογικών εσόδων και να αναπτύξουν μέτρα για την αποτελεσματική εφαρμογή των αρχών της χρηστής διακυβέρνησης στον φορολογικό τομέα, μεταξύ των οποίων η διαφάνεια, η ανταλλαγή πληροφοριών και ο θεμιτός φορολογικός ανταγωνισμός.
ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ
ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ
Κεφαλαιο 1
Γενικές διατάξεις
Άρθρο 74
Γενικοί στόχοι
Η Ένωση συμβάλλει στην επίτευξη των γενικών στόχων της σύνδεσης παρέχοντας:
α)
επαρκείς χρηματοδοτικούς πόρους και κατάλληλη τεχνική βοήθεια με σκοπό την ενίσχυση των ικανοτήτων των ΥΧΕ στον τομέα της διαμόρφωσης και εφαρμογής στρατηγικών και ρυθμιστικών πλαισίων·
β)
μακροχρόνια χρηματοδότηση για την προώθηση της ανάπτυξης του ιδιωτικού τομέα.
Άρθρο 75
Ορισμοί
Για τους σκοπούς της παρόντος τμήματος, νοούνται ως:
α) «προγραμματισμένη ενίσχυση»: η μη επιστρεπτέα ενίσχυση στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης η οποία χορηγείται στις ΥΧΕ για τη χρηματοδότηση των εδαφικών ή περιφερειακών στρατηγικών και προτεραιοτήτων που προβλέπονται στα έγγραφα προγραμματισμού·
β) «προγραμματισμός»: η διαδικασία οργάνωσης, λήψης αποφάσεων και κατανομής ενδεικτικών χρηματοδοτικών πόρων με στόχο την υλοποίηση, σε πολυετή βάση, σε περιοχή που αναφέρεται στο δεύτερο μέρος της παρούσας απόφασης, των μέτρων για την επίτευξη των στόχων της σύνδεσης για την αειφόρο ανάπτυξη των ΥΧΕ·
γ) «έγγραφο προγραμματισμού»: το έγγραφο το οποίο αναπτύσσει τη στρατηγική, τις προτεραιότητες και τις ρυθμίσεις που διέπουν την ΥΧΕ και συγκεκριμενοποιεί κατά τρόπο αποτελεσματικό και αποδοτικό τους στόχους και τις επιδιώξεις της ΥΧΕ όσον αφορά την αειφόρο ανάπτυξη με σκοπό την επίτευξη των στόχων της σύνδεσης·
δ) «αναπτυξιακά σχέδια»: κατά την έννοια του άρθρου 83, μια σειρά συνεκτικών ενεργειών που καθορίζονται και χρηματοδοτούνται αποκλειστικά από τις ΥΧΕ στο πλαίσιο των δικών τους πολιτικών και στρατηγικών ανάπτυξης, καθώς και των ενεργειών που συμφωνούνται μεταξύ μιας ΥΧΕ και του κράτους μέλους με το οποίο είναι συνδεδεμένη·
ε) «εδαφικό κονδύλιο»: το ποσό που χορηγείται σε κάθε επιμέρους ΥΧΕ ως προγραμματιζόμενη βοήθεια στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης και της επιτρέπει να χρηματοδοτήσει τις εδαφικές ή περιφερειακές στρατηγικές και προτεραιότητες που αναφέρονται στα έγγραφα προγραμματισμού·
στ) «περιφερειακό κονδύλιο»: το ποσό που χορηγείται ως προγραμματιζόμενη ενίσχυση στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης με σκοπό τη χρηματοδότηση στρατηγικών περιφερειακής συνεργασίας ή θεματικών προτεραιοτήτων κοινών σε περισσότερες από μία ΥΧΕ και οι οποίες προβλέπονται στα έγγραφα προγραμματισμού·
ζ) «απόφαση χρηματοδότησης»: η πράξη που εγκρίνεται από την Επιτροπή με την οποία προσδιορίζονται οι λεπτομέρειες της χρηματοδοτικής συμβολής της Ένωσης και η οποία επιτρέπει τη χορήγηση χρηματοδοτικής ενίσχυσης στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης.
Άρθρο 76
Αρχές που διέπουν τη συνεργασία στον τομέα της χρηματοδότησης
1. Η χρηματοδοτική βοήθεια της Ένωσης βασίζεται στις αρχές της εταιρικής σχέσης, της οικειοποίησης, της εναρμόνισης προς τα εδαφικά συστήματα, της συμπληρωματικότητας και της επικουρικότητας.
2. Οι δραστηριότητες που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης μπορεί να λάβουν τη μορφή προγραμματισμένων ή μη προγραμματισμένων ενισχύσεων.
3. Η χρηματοδοτική βοήθεια της Ένωσης πρέπει:
α)
να εφαρμόζεται λαμβανομένων δεόντως υπόψη των αντίστοιχων γεωγραφικών, κοινωνικών και πολιτιστικών χαρακτηριστικών των ΥΧΕ, καθώς και των ιδιαίτερων δυνατοτήτων τους·
β)
να εξασφαλίζει ότι οι ροές των πόρων χορηγούνται σε προβλέψιμη και τακτική βάση·
γ)
να είναι ευέλικτη και προσαρμοσμένη στην κατάσταση κάθε ΥΧΕ· και
δ)
να διεξάγεται τηρουμένων πλήρως των αντίστοιχων θεσμικών, νομικών και δημοσιονομικών αρμοδιοτήτων κάθε εταίρου.
4. Την ευθύνη για την υλοποίηση των δραστηριοτήτων αναλαμβάνουν οι αρχές της οικείας ΥΧΕ, με την επιφύλαξη των εξουσιών της Επιτροπής για την εξασφάλιση χρηστής οικονομικής διαχείρισης όσον αφορά τη χρήση των κονδυλίων της Ένωσης.
Κεφαλαιο 2
Χρηματοδοτικοί πόροι
Άρθρο 77
Πηγές χρηματοδότησης
Οι ΥΧΕ είναι επιλέξιμες για τις ακόλουθες πηγές χρηματοδότησης:
α)
τους πόρους που διατίθενται για τις ΥΧΕ δυνάμει της εσωτερικής συμφωνίας μεταξύ των κρατών μελών της Ένωσης για την ίδρυση του 11ου Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης (ΕΤΑ)·
β)
τα προγράμματα και τους μηχανισμούς της Ένωσης που εγγράφονται στον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης· και
γ)
τα κεφάλαια που διαχειρίζεται η ΕΤΕ στο πλαίσιο των πόρων της ΕΤΕ, και τους πόρους που διατίθενται για την επενδυτική διευκόλυνση του ΕΤΑ, σύμφωνα με τους όρους της εσωτερικής συμφωνίας μεταξύ των κρατών μελών της Ένωσης για την ίδρυση του 11ου ΕΤΑ (7) («Εσωτερική συμφωνία 11ου ΕΤΑ»).
Κεφαλαιο 3
Ειδικές διατάξεις για τη χορήγηση χρηματοδοτικής βοήθειας στο πλαίσιο του 11ου ΕΤΑ
Άρθρο 78
Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής
Στο πλαίσιο της στρατηγικής και των προτεραιοτήτων που καθορίζει η οικεία ΥΧΕ τόσο σε εδαφικό όσο και σε περιφερειακό επίπεδο, και με την επιφύλαξη της ανθρωπιστικής και επείγουσας βοήθειας, χρηματοδοτική στήριξη μπορεί να παρέχεται στις ακόλουθες δραστηριότητες οι οποίες συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων που καθορίζονται στην παρούσα απόφαση:
α)
τις τομεακές πολιτικές και τις τομεακές μεταρρυθμίσεις, καθώς και σχέδια που είναι συμβατά με αυτές·
β)
την ανάπτυξη θεσμών, τη δημιουργία ικανοτήτων και την ενσωμάτωση περιβαλλοντικών πτυχών·
γ)
την τεχνική συνεργασία· και
δ)
τη συμπληρωματική στήριξη σε περίπτωση διακυμάνσεων όσον αφορά τα έσοδα από τις εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών που αναφέρονται στο άρθρο 82.
Άρθρο 79
Ανθρωπιστική και επείγουσα βοήθεια
1. Η ανθρωπιστική και επείγουσα βοήθεια χορηγείται στις ΥΧΕ που αντιμετωπίζουν σοβαρές οικονομικές και κοινωνικές δυσκολίες έκτακτου χαρακτήρα, οι οποίες οφείλονται σε φυσικές ή ανθρωπογενείς καταστροφές ή σε εξαιρετικές περιστάσεις με συγκρίσιμα αποτελέσματα. Η ανθρωπιστική και επείγουσα βοήθεια παρέχεται για όσο διάστημα είναι αναγκαίο για την επίλυση των επειγόντων προβλημάτων που προκύπτουν από αυτές τις καταστάσεις.
Η ανθρωπιστική και επείγουσα βοήθεια χορηγείται αποκλειστικά με γνώμονα τις ανάγκες και τα συμφέροντα των θυμάτων καταστροφών.
2. Σκοπός της ανθρωπιστικής και επείγουσας βοήθειας είναι:
α)
να σώζουν ανθρώπινες ζωές, να προλαμβάνουν και να αμβλύνουν τον πόνο και να διατηρούν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια σε καταστάσεις κρίσης και μετά την κρίση·
β)
να συμβάλλουν στη χρηματοδότηση και τη διανομή της ανθρωπιστικής βοήθειας, καθώς και στην άμεση πρόσβαση των δικαιούχων σε αυτή, με τη βοήθεια όλων των διαθέσιμων μέσων υλικοτεχνικής υποστήριξης·
γ)
να υλοποιούν βραχυπρόθεσμα μέτρα αποκατάστασης και ανασυγκρότησης ώστε να δίδεται η δυνατότητα στα θύματα να επιτύχουν μία ελάχιστου βαθμού κοινωνικοοικονομική επανένταξη και να δημιουργήσουν, το συντομότερο δυνατόν, τις συνθήκες για την ανάκαμψη της ανάπτυξης βάσει των μακροπρόθεσμων στόχων·
δ)
να ανταποκρίνονται στις ανάγκες που προκύπτουν από τη μετακίνηση πληθυσμών όπως προσφύγων, εκτοπισθέντων και επαναπατριζομένων ύστερα από φυσικές ή ανθρωπογενείς καταστροφές, έτσι ώστε να καλύπτουν, για όσο διάστημα χρειαστεί, όλες τις ανάγκες των προσφύγων και των εκτοπισθέντων, όπου και αν βρίσκονται, και να διευκολύνουν την εθελοντική επανεγκατάσταση και επανένταξή τους στη χώρα καταγωγής τους· και
ε)
να επικουρούν τις ΥΧΕ στη δημιουργία, βραχυπρόθεσμα, μηχανισμών πρόληψης και ετοιμότητας ενόψει καταστροφών, καθώς και συστημάτων πρόγνωσης και έγκαιρης προειδοποίησης, με στόχο τον περιορισμό των επιπτώσεων των καταστροφών.
3. Βοήθεια παρόμοια με την προαναφερθείσα μπορεί να χορηγείται στις ΥΧΕ που υποδέχονται πρόσφυγες ή πολίτες που επιστρέφουν, προκειμένου να αντιμετωπίσουν επιτακτικές ανάγκες που δεν καλύπτονται από την επείγουσα βοήθεια.
4. Οι ενισχύσεις που προβλέπονται στο παρόν άρθρο χρηματοδοτούνται από τον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης. Ωστόσο, κατ’ εξαίρεση και συμπληρωματικά προς το αντίστοιχο κονδύλιο του προϋπολογισμού, μπορούν να χρηματοδοτούνται από τα κονδύλια που προβλέπονται στο παράρτημα II.
5. Οι δράσεις ανθρωπιστικής και επείγουσας βοήθειας αναλαμβάνονται κατόπιν αιτήματος της πληττόμενης από την κρίση ΥΧΕ, είτε από την Επιτροπή, είτε από το κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένη η ΥΧΕ, είτε από διεθνείς οργανισμούς είτε από τοπικές ή διεθνείς μη κυβερνητικές οργανώσεις. Η διαχείριση και η εφαρμογή των ενισχύσεων αυτών πραγματοποιείται βάσει διαδικασιών που επιτρέπουν ταχεία, ευέλικτη και αποτελεσματική παρέμβαση.
Άρθρο 80
Ανάπτυξη ικανοτήτων
1. Η χρηματοδοτική βοήθεια μπορεί να συμβάλει, μεταξύ άλλων, στη στήριξη των ΥΧΕ ούτως ώστε να αναπτύξουν τις απαιτούμενες ικανότητες για τον καθορισμό, την εφαρμογή και την παρακολούθηση εδαφικών και/ή περιφερειακών στρατηγικών και δράσεων με σκοπό την επίτευξη των γενικών στόχων στους τομείς συνεργασίας που αναφέρονται στο δεύτερο και το τρίτο μέρος.
2. Η Ένωση υποστηρίζει τις προσπάθειες που καταβάλλουν οι ΥΧΕ για την ανάπτυξη αξιόπιστων στατιστικών στοιχείων όσον αφορά τις εν λόγω περιοχές.
3. Η Ένωση μπορεί να υποστηρίζει τις προσπάθειες που καταβάλλουν οι ΥΧΕ για τη βελτίωση της συγκρισιμότητας των μακροοικονομικών δεικτών τους.
Άρθρο 81
Τεχνική βοήθεια
1. Με πρωτοβουλία της Επιτροπής, μελέτες ή μέτρα τεχνικής βοήθειας μπορούν να χρηματοδοτούνται, έτσι ώστε να διασφαλίζεται η προετοιμασία, η παρακολούθηση, η αξιολόγηση και ο έλεγχος που απαιτούνται για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης και τη συνολική της αξιολόγηση. Η τεχνική βοήθεια που παρέχεται σε τοπικό επίπεδο εφαρμόζεται σε όλες τις περιπτώσεις σύμφωνα με τους εφαρμοστέους κανόνες για την αποκεντρωμένη δημοσιονομική διαχείριση.
2. Με πρωτοβουλία των ΥΧΕ, μπορούν να χρηματοδοτούνται μελέτες ή μέτρα τεχνικής βοήθειας για την υλοποίηση των δραστηριοτήτων που προβλέπονται στα έγγραφα προγραμματισμού. Η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να χρηματοδοτήσει τα μέτρα αυτά είτε από την προγραμματισμένη βοήθεια είτε από τις πιστώσεις που διατίθενται για μέτρα τεχνικής συνεργασίας.
Άρθρο 82
Συμπληρωματική ενίσχυση σε περίπτωση διακυμάνσεων των εσόδων από εξαγωγές
1. Στο πλαίσιο της χρηματοδότησης που αναφέρεται στο παράρτημα II, θεσπίζεται συμπληρωματική στήριξη προκειμένου να μετριαστούν οι αρνητικές επιπτώσεις των βραχυπρόθεσμων διακυμάνσεων των εσόδων από εξαγωγές, ιδίως στον γεωργικό, τον αλιευτικό και τον μεταλλευτικό τομέα, οι οποίες θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την επίτευξη των αναπτυξιακών στόχων της ενδιαφερόμενης ΥΧΕ.
2. Ο στόχος της ενίσχυσης σε περίπτωση βραχυπρόθεσμων διακυμάνσεων των εσόδων από εξαγωγές συνίσταται στη διατήρηση των μακροοικονομικών και τομεακών μεταρρυθμίσεων και πολιτικών που διακυβεύονται λόγω της μείωσης των εσόδων και στην αντιμετώπιση των αρνητικών επιπτώσεων από την αστάθεια των εσόδων από εξαγωγές που προέρχονται κυρίως από γεωργικά και μεταλλευτικά προϊόντα.
Η εξάρτηση των οικονομιών των ΥΧΕ από τις εξαγωγές, ιδίως εκείνες του γεωργικού και μεταλλευτικού τομέα, λαμβάνεται υπόψη κατά την κατανομή των πόρων που αναφέρονται στο παράρτημα V. Στο πλαίσιο αυτό, οι απομονωμένες ΥΧΕ που αναφέρονται στο παράρτημα I τυγχάνουν ευνοϊκότερης μεταχείρισης σύμφωνα με τα κριτήρια που ορίζονται στο παράρτημα V.
3. Οι πρόσθετοι πόροι διατίθενται σύμφωνα με τις ειδικές λεπτομέρειες του μηχανισμού στήριξης που προβλέπονται στο παράρτημα V.
4. Η Ένωση στηρίζει επίσης τα καθεστώτα εμπορικής ασφάλισης που έχουν σχεδιαστεί για τις ΥΧΕ που προσπαθούν να προστατευτούν από τον κίνδυνο διακυμάνσεων όσον αφορά τα έσοδα από εξαγωγές.
Άρθρο 83
Προγραμματισμός
1. Για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης, η προγραμματιζόμενη βοήθεια βασίζεται σε έγγραφο προγραμματισμού.
2. Το έγγραφο προγραμματισμού μπορεί να λαμβάνει υπόψη τα σχέδια εδαφικής ανάπτυξης ή άλλα σχέδια που έχουν συμφωνηθεί μεταξύ των ΥΧΕ και των κρατών μελών με τα οποία είναι συνδεδεμένες.
3. Σύμφωνα με το άρθρο 10, οι αρχές των ΥΧΕ αναλαμβάνουν την κύρια ευθύνη διαμόρφωσης των στρατηγικών, των προτεραιοτήτων και των ρυθμίσεων μέσω της κατάρτισης εγγράφων προγραμματισμού σε συντονισμό με την Επιτροπή και το κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένη η ΥΧΕ.
4. Οι αρχές των ΥΧΕ αναλαμβάνουν:
α)
να καθορίσουν τις προτεραιότητές τους στις οποίες πρέπει να βασίζεται η στρατηγική· και
β)
να επεξεργαστούν προτάσεις σχεδίων και προγραμμάτων που υποβάλλονται στην Επιτροπή και εξετάζονται από κοινού.
Άρθρο 84
Προετοιμασία, αξιολόγηση και έγκριση του εγγράφου προγραμματισμού
1. Ο αρμόδιος εδαφικός ή, στην περίπτωση των περιφερειακών προγραμμάτων, περιφερειακός διατάκτης των αρχών των ΥΧΕ καταρτίζει πρόταση για το έγγραφο προγραμματισμού μετά από διαβουλεύσεις με το ευρύτερο δυνατό φάσμα ενδιαφερομένων και βασιζόμενος στα διδάγματα του παρελθόντος και τις βέλτιστες πρακτικές.
2. Κάθε πρόταση για έγγραφο προγραμματισμού προσαρμόζεται στις ανάγκες και τις ειδικές περιστάσεις κάθε ΥΧΕ. Το έγγραφο αυτό καθορίζει τον εστιακό τομέα ή τους τομείς που έχουν επιλεγεί για χρηματοδότηση εκ μέρους της Ένωσης, τους ειδικούς στόχους, τα αναμενόμενα αποτελέσματα, τους δείκτες απόδοσης με τους οποίους θα εκτιμηθεί και θα αξιολογηθεί καθώς και την ενδεικτική κατανομή πιστώσεων. Η πρόταση θα προωθεί την τοπική οικειοποίηση των προγραμμάτων συνεργασίας.
3. Η πρόταση για το έγγραφο προγραμματισμού πρέπει να αποτελεί αντικείμενο ανταλλαγής απόψεων μεταξύ των ΥΧΕ και των σχετικών κρατών μελών και της Επιτροπής, από τα πρώιμα στάδια της διαδικασίας προγραμματισμού, με σκοπό την προώθηση της συμπληρωματικότητας και της συνοχής μεταξύ των αντίστοιχων δραστηριοτήτων συνεργασίας τους.
4. Η Επιτροπή αξιολογεί την πρόταση για το έγγραφο προγραμματισμού για να προσδιορίσει κατά πόσον περιέχει όλα τα στοιχεία που απαιτούνται και είναι συνεπής με τους στόχους της παρούσας απόφασης και των σχετικών πολιτικών της Ένωσης. Η Επιτροπή διαβουλεύεται με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων για το σχέδιο του εγγράφου προγραμματισμού.
5. Οι ΥΧΕ παρέχουν όλες τις απαραίτητες πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένων των αποτελεσμάτων τυχόν μελετών σκοπιμότητας, για την αποτελεσματικότερη δυνατή αξιολόγηση του σχεδίου εγγράφου προγραμματισμού από την Επιτροπή.
6. Οι αρχές των ΥΧΕ και η Επιτροπή έχουν από κοινού την ευθύνη για την έγκριση του εγγράφου προγραμματισμού. Η Επιτροπή εγκρίνει το έγγραφο προγραμματισμού σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 86.
Άρθρο 85
Εφαρμογή
1. Η Επιτροπή εκδίδει την απόφαση χρηματοδότησης που αντιστοιχεί σε έγγραφο προγραμματισμού, σύμφωνα με τα πρότυπα που καθορίζονται στο δημοσιονομικό κανονισμό που εφαρμόζεται στο 11ο ΕΤΑ και ακολουθώντας τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 87.
2. Η Επιτροπή θέτει σε εφαρμογή τους πόρους του 11ου ΕΤΑ που προορίζονται για την ΥΧΕ με τους τρόπους που προβλέπονται στον δημοσιονομικό κανονισμό που εφαρμόζεται στο 11ο ΕΤΑ και σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται στην παρούσα απόφαση και στα μέτρα εφαρμογής της. Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή συνάπτει συμφωνίες χρηματοδότησης με τις αρμόδιες αρχές των ΥΧΕ.
3. Οι αρχές των ΥΧΕ αναλαμβάνουν:
α)
την κατάρτιση, διαπραγμάτευση και σύναψη των συμβάσεων·
β)
την εκτέλεση και τη διαχείριση των σχεδίων και προγραμμάτων· και
γ)
τη συνέχιση των σχεδίων και προγραμμάτων και τη διασφάλιση της βιωσιμότητάς τους.
4. Οι αρμόδιες αρχές των ΥΧΕ και η Επιτροπή είναι από κοινού υπεύθυνες για:
α)
την εξασφάλιση της ισότητας των όρων συμμετοχής στις προσκλήσεις υποβολής προσφορών και τις συμβάσεις·
β)
την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των επιπτώσεων και αποτελεσμάτων των σχεδίων και προγραμμάτων· και
γ)
την εξασφάλιση της κατάλληλης, ταχείας και αποτελεσματικής εκτέλεσης των σχεδίων και προγραμμάτων.
5. Για τη διευκόλυνση της ανταλλαγής απόψεων, θα πραγματοποιούνται τεχνικές συναντήσεις τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο ανάμεσα στους εδαφικούς διατάκτες, τα σχετικά κράτη μέλη και εκπροσώπους της Επιτροπής που συμμετέχουν στον προγραμματισμό, κυρίως μέσω της χρήσης σύγχρονων τεχνολογιών ή, αν είναι δυνατόν, ως επέκταση του φόρουμ διαλόγου ΥΧΕ-ΕΕ.
6. Οι δράσεις που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του 11ου ΕΤΑ μπορούν να υλοποιούνται με παράλληλη ή από κοινού συγχρηματοδότηση σύμφωνα με τις διατάξεις του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο 11ο ΕΤΑ.
Άρθρο 86
Εδαφικοί και Περιφερειακοί Διατάκτες
1. Η κυβέρνηση κάθε ΥΧΕ ορίζει έναν εδαφικό διατάκτη, ο οποίος την εκπροσωπεί για όλες τις δράσεις που χρηματοδοτούνται από τους πόρους του 11ου ΕΤΑ τους οποίους διαχειρίζονται η Επιτροπή και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. O εδαφικός διατάκτης ορίζει έναν ή δύο αναπληρωτές εδαφικούς διατάκτες, οι οποίοι τον αντικαθιστούν σε περίπτωση που κωλύεται να ασκήσει τα καθήκοντά του και πληροφορεί την Επιτροπή για τον διορισμό αυτό. Εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις της θεσμικής ικανότητας και της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, ο περιφερειακός διατάκτης δύναται να μεταβιβάζει τις αρμοδιότητες που διαθέτει για την εκτέλεση των σχετικών προγραμμάτων και έργων, στην υπεύθυνη οντότητα εντός αρμόδιας αρχής της ΥΧΕ. Ο εδαφικός διατάκτης ενημερώνει εκ των προτέρων την Επιτροπή για κάθε τέτοια μεταβίβαση.
Όταν η Επιτροπή λαμβάνει γνώση προβλημάτων κατά την εκτέλεση των διαδικασιών που σχετίζονται με τη διαχείριση των πόρων από το 11ο ΕΤΑ, θα πρέπει, σε συνεργασία με τον εδαφικό διατάκτη, να πραγματοποιεί όλες τις αναγκαίες επαφές για την αντιμετώπιση της κατάστασης και να προβαίνει σε κάθε πρόσφορη ενέργεια. Ο εδαφικός διατάκτης αναλαμβάνει την οικονομική ευθύνη μόνο για τα εκτελεστικά καθήκοντα που του έχουν ανατεθεί.
Όταν πόροι από το 11ο ΕΤΑ διαχειρίζονται έμμεσα και με την επιφύλαξη ενδεχόμενων συμπληρωματικών αρμοδιοτήτων που μπορεί να έχουν ανατεθεί από την Επιτροπή, ο εδαφικός διατάκτης:
α)
είναι υπεύθυνος για τον συντονισμό, τον προγραμματισμό, την τακτική παρακολούθηση και επισκόπηση της εφαρμογής της συνεργασίας, καθώς και για τον συντονισμό με τους χορηγούς·
β)
είναι υπεύθυνος, σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή, για την προετοιμασία, την υποβολή και την αξιολόγηση των προγραμμάτων και των έργων.
2. Όταν πόροι του 11ου ΕΤΑ διαχειρίζονται με έμμεσο τρόπο και με την επιφύλαξη ενδεχόμενων συμπληρωματικών αρμοδιοτήτων που μπορεί να έχουν χορηγηθεί από την Επιτροπή, ο αρμόδιος εδαφικός διατάκτης ενεργεί ως Αναθέτουσα Αρχή για προγράμματα που υλοποιούνται μέσω προσφορών ή προσκλήσεων για υποβολή προτάσεων, στο πλαίσιο του εκ των προτέρων ελέγχου της Επιτροπής.
3. Κατά τη διάρκεια της εκτέλεσης των εργασιών και με την επιφύλαξη της υποχρέωσης ενημέρωσης της Επιτροπής, ο εδαφικός διατάκτης αποφασίζει:
α)
για τις τεχνικές προσαρμογές και τροποποιήσεις λεπτομερειακού χαρακτήρα των προγραμμάτων και των έργων, ενόσω αυτές δεν επηρεάζουν τις τεχνικές λύσεις που αποφασίσθηκαν και παραμένουν εντός των ορίων του αποθεματικού που προβλέπεται στη σύμβαση χρηματοδότησης για προσαρμογές·
β)
για τις αλλαγές του τόπου εγκατάστασης προκειμένου για προγράμματα ή έργα πολλαπλών μονάδων, όταν αυτό δικαιολογείται για τεχνικούς, οικονομικούς ή κοινωνικούς λόγους·
γ)
για την επιβολή ή την άφεση ποινών λόγω καθυστέρησης·
δ)
για τις πράξεις αποδέσμευσης των εγγυήσεων·
ε)
για τις υπεργολαβίες·
στ)
για την τελική παραλαβή του έργου, εφόσον η Επιτροπή έχει εγκρίνει την προσωρινή παραλαβή, τα αντίστοιχα πρακτικά και, κατά περίπτωση, παρευρίσκεται στην τελική παραλαβή, ιδίως όταν η έκταση των επιφυλάξεων που διατυπώθηκαν κατά την προσωρινή παραλαβή επιβάλλει σημαντικές πρόσθετες εργασίες· και για την πρόσληψη συμβούλων και άλλων εμπειρογνωμόνων σε θέματα τεχνικής βοήθειας.
4. Στην περίπτωση περιφερειακών προγραμμάτων, οι αρχές των συμμετεχόντων ΥΧΕ ορίζουν έναν περιφερειακό διατάκτη μεταξύ των φορέων της συνεργασίας που αναφέρονται στο άρθρο 10. Τα καθήκοντα του περιφερειακού διατάκτη αντιστοιχούν mutatis mutandis με αυτά του εδαφικού διατάκτη.
Άρθρο 87
Επιτροπή ΕΤΑ-ΥΧΕ
1. Η Επιτροπή επικουρείται, κατά περίπτωση, από την επιτροπή που συγκροτείται βάσει της εσωτερικής συμφωνίας του 11ου ΕΤΑ.
2. Κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων που της ανατίθενται με την παρούσα απόφαση, η εν λόγω επιτροπή αποκαλείται «επιτροπή ΕΤΑ-ΥΧΕ». Οι διαδικασίες της επιτροπής που προβλέπονται στην εσωτερική συμφωνία του 11ου ΕΤΑ και στον εκτελεστικό κανονισμό που εφαρμόζεται στο 11ο ΕΤΑ ισχύουν και για την επιτροπή ΕΤΑ-ΥΧΕ. Μέχρι την έναρξη ισχύος του εν λόγω κανονισμού, ισχύουν οι διαδικασίες που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 617/2007 του Συμβουλίου (8).
3. Η επιτροπή ΕΤΑ-ΥΧΕ επικεντρώνει τις εργασίες της στα θέματα ουσίας της συνεργασίας σε επίπεδο ΥΧΕ και σε περιφερειακό επίπεδο. Επιδιώκοντας μεγαλύτερη συνοχή, συντονισμό και συμπληρωματικότητα, η επιτροπή παρακολουθεί την εφαρμογή των εγγράφων προγραμματισμού.
4. Η επιτροπή παρέχει τη γνώμη της για:
α)
τα σχέδια εγγράφων προγραμματισμού, καθώς και τις τυχόν τροποποιήσεις τους· και
β)
τις αποφάσεις χρηματοδότησης που αφορούν την εφαρμογή αυτού του μέρους της απόφασης.
Άρθρο 88
Ρόλος των αντιπροσωπειών της Ένωσης
1. Όταν η Ένωση εκπροσωπείται από αντιπροσωπεία της οποίας ηγείται προϊστάμενος αντιπροσωπείας, εφαρμόζονται οι διατάξεις του δημοσιονομικού κανονισμού που ισχύει για το 11ο ΕΤΑ σχετικά με τους διατάκτες και τους υπολόγους με υπεξουσιοδότηση.
2. Ο εδαφικός και/ή περιφερειακός διατάκτης συνεργάζονται στενά με τον προϊστάμενο της αντιπροσωπείας, ο οποίος πρέπει να αποτελεί τη βασική επαφή για τους διάφορους φορείς συνεργασίας στις εν λόγω ΥΧΕ.
Άρθρο 89
Κανόνες ιθαγένειας και καταγωγής για τις δημόσιες συμβάσεις, τις επιχορηγήσεις και άλλες διαδικασίες ανάθεσης για τις ΥΧΕ
1. Γενικοί κανόνες περί επιλεξιμότητας:
α)
Η συμμετοχή στην ανάθεση συμβάσεων προμηθειών, επιχορηγήσεων και άλλων διαδικασιών ανάθεσης για δράσεις που χρηματοδοτούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης υπέρ τρίτων θα είναι ανοιχτή σε όλα τα φυσικά πρόσωπα που είναι υπήκοοι μιας επιλέξιμης χώρας ή εδάφους, καθώς και στα νομικά πρόσωπα τα οποία είναι πράγματι εγκατεστημένα σε επιλέξιμη χώρα ή έδαφος, όπως ορίζεται στην παράγραφο 2, καθώς και σε διεθνείς οργανισμούς.
β)
Στην περίπτωση δράσεων που συγχρηματοδοτούνται από κοινού με εταίρο ή άλλο δωρητή ή υλοποιούνται μέσω κράτους μέλους με επιμερισμένη διαχείριση, ή μέσω καταπιστευματικού ταμείου το οποίο έχει συστήσει η Επιτροπή, είναι επίσης επιλέξιμες οι χώρες που είναι επιλέξιμες βάσει των κανόνων αυτού του εταίρου, άλλου δωρητή ή κράτους μέλους ή που καθορίζονται στην ιδρυτική πράξη του καταπιστευματικού ταμείου.
Στην περίπτωση δράσεων που υλοποιούνται μέσω επιφορτισμένων οργάνων, τα οποία είναι κράτη μέλη ή φορείς αυτών, μέσω της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων ή μέσω διεθνών οργανισμών ή φορέων αυτών, τα φυσικά και νομικά πρόσωπα που είναι επιλέξιμα βάσει των κανόνων του εν λόγω επιφορτισμένου οργάνου, όπως ορίζεται στις συμφωνίες που συνάπτονται με το όργανο συγχρηματοδότησης ή εφαρμογής, είναι επίσης επιλέξιμα.
γ)
Στην περίπτωση δράσεων που χρηματοδοτούνται δυνάμει της παρούσας απόφασης και, επιπροσθέτως, από άλλο μηχανισμό εξωτερικής δράσης, συμπεριλαμβανομένης της συμφωνίας εταιρικής σχέσης μεταξύ των μελών της ομάδας των κρατών της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού, αφενός, και της ευρωπαϊκής κοινότητας και των κρατών μελών αυτής, αφετέρου, που υπογράφηκε στην Κοτονού στις 23 Ιουνίου 2000 (9), όπως τροποποιήθηκε για τελευταία φορά στην Ουαγκαντούγκου στις 22 Ιουνίου 2010 (10), οι χώρες που προσδιορίζονται βάσει ενός από τους μηχανισμούς αυτούς θεωρούνται επιλέξιμες για τον σκοπό της εν λόγω δράσης.
Στην περίπτωση δράσεων παγκόσμιου, περιφερειακού ή διασυνοριακού χαρακτήρα που χρηματοδοτούνται από την απόφαση, τα φυσικά και νομικά πρόσωπα από χώρες, εδάφη και περιφέρειες που καλύπτονται από τη δράση δύνανται να συμμετέχουν στις διαδικασίες εφαρμογής αυτών των δράσεων.
δ)
Όλες οι προμήθειες που αγοράζονται βάσει δημόσιας σύμβασης, ή σύμφωνα με συμφωνία επιχορήγησης, με χρηματοδότηση στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης, προέρχονται από επιλέξιμη χώρα ή έδαφος. Ωστόσο, μπορούν να προέρχονται από οποιοδήποτε κράτος ή έδαφος όταν η ποσότητα των προμηθειών που θα αποκτηθούν είναι κάτω από το όριο για την εφαρμογή της διαδικασίας με διαπραγμάτευση με ανταγωνιστικό χαρακτήρα. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ο όρος «προέλευση», ορίζεται στα άρθρα 23 και 24 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92 του Συμβουλίου (11) και άλλων νομοθετικών πράξεων της Ένωσης που διέπουν τη μη προτιμησιακή καταγωγή.
ε)
Οι κανόνες του παρόντος άρθρου δεν ισχύουν και δεν δημιουργούν περιορισμούς ως προς την ιθαγένεια για φυσικά πρόσωπα που απασχολούνται ή έχουν συνάψει νόμιμη σύμβαση με επιλέξιμο ανάδοχο, ή εφόσον συντρέχει περίπτωση, υπεργολάβο.
στ)
Η επιλεξιμότητα όπως ορίζεται στο παρόν άρθρο μπορεί να περιορίζεται ως προς την ιθαγένεια, τον τόπο εγκατάστασης ή τη φύση των αιτούντων, όπου απαιτείται από τη φύση και τους στόχους της δράσης και, εφόσον είναι αναγκαίο για την αποτελεσματική εφαρμογή της.
ζ)
Τα φυσικά και νομικά πρόσωπα στα οποία έχουν ανατεθεί συμβάσεις τηρούν την εφαρμοστέα νομοθεσία στον τομέα του περιβάλλοντος, περιλαμβανομένων των πολυμερών περιβαλλοντικών συμφωνιών, καθώς και των διεθνώς συμφωνηθέντων θεμελιωδών κανόνων εργασίας.
2. Οι υποβάλλοντες προσφορά, οι αιτούντες και οι υποψήφιοι από τις ακόλουθες χώρες και εδάφη είναι επιλέξιμοι για χρηματοδότηση στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης:
α)
τα κράτη μέλη, οι υποψήφιες χώρες και οι πιθανοί υποψήφιοι όπως αναγνωρίζονται από την Ένωση και τα κράτη μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου·
β)
Υπερπόντιες χώρες και εδάφη·
γ)
αναπτυσσόμενες χώρες και εδάφη, όπως περιλαμβάνονται στον κατάλογο του ΟΟΣΑ-ΕΑΒ για τους αποδέκτες ΕΑΒ, που δεν είναι μέλη της G-20·
δ)
χώρες για τις οποίες καθιερώνεται από την Επιτροπή αμοιβαία πρόσβαση στην εξωτερική βοήθεια. Η αμοιβαία πρόσβαση μπορεί να χορηγηθεί, για περιορισμένη περίοδο τουλάχιστον ενός έτους, όταν η χώρα παρέχει επιλεξιμότητα με ίσους όρους σε οντότητες από την Ένωση και από υπερπόντιες χώρες και εδάφη·
ε)
κράτη μέλη του ΟΟΣΑ, στην περίπτωση συμβάσεων που υλοποιούνται σε λιγότερο ανεπτυγμένη χώρα·
στ)
Όταν ανακοινώνεται εκ των προτέρων στα έγγραφα της διαδικασίας:
i)
χώρες με παραδοσιακούς οικονομικούς, εμπορικούς ή γεωγραφικούς δεσμούς με γειτονικές χώρες δικαιούχους·
ii)
όλες οι χώρες, σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης ή μη διαθεσιμότητας των προϊόντων και των υπηρεσιών στις αγορές των επιλέξιμων χωρών.
3. Οι υποβάλλοντες προσφορά, οι αιτούντες και οι υποψήφιοι από μη επιλέξιμες χώρες ή αγαθά από μη επιλέξιμη προέλευση μπορούν να γίνουν αποδεκτοί από την Επιτροπή σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις όπου οι κανόνες επιλεξιμότητας θα καθιστούσαν την υλοποίηση ενός έργου, ενός προγράμματος ή μιας δράσης αδύνατη ή εξαιρετικά δύσκολη.
4. Για δράσεις που υλοποιούνται στο πλαίσιο επιμερισμένης διαχείρισης, το οικείο κράτος μέλος στο οποίο η Επιτροπή έχει αναθέσει καθήκοντα εκτέλεσης δικαιούται, εξ ονόματος της Επιτροπής, να επιτρέπει τη συμμετοχή υποβαλλόντων προσφορά, αιτούντων και υποψήφιων από άλλες χώρες και να επιτρέπει αγαθά από άλλες χώρες, κατά την έννοια της παραγράφου 2 στοιχείο στ), καθώς και να αποδέχεται ως επιλέξιμους, υποβάλλοντες προσφορά, υποψήφιους, αιτούντες και υποψήφιους από μη επιλέξιμες χώρες, κατά την έννοια της παραγράφου 3, ή αγαθά από μη επιλέξιμη προέλευση κατά την έννοια της παραγράφου 1 στοιχείο δ).
Άρθρο 90
Προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης και δημοσιονομικοί έλεγχοι
1. Η Επιτροπή λαμβάνει κατάλληλα μέτρα για να διασφαλίσει την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, κατά την υλοποίηση δράσεων χρηματοδοτούμενων στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης, με την εφαρμογή προληπτικών μέτρων κατά της απάτης, της διαφθοράς και κάθε άλλης παράνομης ενέργειας, μέσω αποτελεσματικών ελέγχων και, εφόσον διαπιστωθούν παρατυπίες, με την ανάκτηση των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών και, κατά περίπτωση, με την εφαρμογή κυρώσεων αποτελεσματικών, αναλογικών και αποτρεπτικών.
2. Η Επιτροπή και το Ελεγκτικό Συνέδριο (ΕΕΣ) διαθέτουν ελεγκτική αρμοδιότητα, βάσει δικαιολογητικών και επιτόπιου ελέγχου, έναντι όλων των δικαιούχων επιχορηγήσεων, εργολάβων και υπεργολάβων που έχουν λάβει ενωσιακά κεφάλαια.
H Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) έχει το δικαίωμα να διενεργεί επιτόπιους ελέγχους και εξακριβώσεις στους οικονομικούς παράγοντες που έχουν σχέση, άμεσα ή έμμεσα, με τη χρηματοδότηση αυτή, σύμφωνα με τις διαδικασίες που ορίζονται στον κανονισμό (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 του Συμβουλίου (12) με στόχο τη διαπίστωση τυχόν απάτης, διαφθοράς ή άλλης παράνομης ενέργειας που θίγει τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης σε σχέση με συμφωνία επιχορήγησης ή απόφαση επιχορήγησης ή σύμβαση που αφορά χρηματοδότηση από μέρους της Ένωσης.
Με την επιφύλαξη του πρώτου και δεύτερου εδαφίου, οι συμφωνίες με τρίτες χώρες και διεθνείς οργανισμούς και οι συμφωνίες και αποφάσεις επιχορήγησης, καθώς και οι συμβάσεις που προκύπτουν από την εφαρμογή της παρούσας απόφασης εξουσιοδοτούν ρητά την Επιτροπή, το ΕΕΣ και την OLAF να διενεργούν αυτούς τους λογιστικούς ελέγχους, επιτόπιους ελέγχους και επιθεωρήσεις, σύμφωνα με τον σχετικό δημοσιονομικό κανονισμό του ΕΤΑ.
3. ΟΙ ΥΧΕ αναλαμβάνουν καταρχήν την ευθύνη για τον δημοσιονομικό έλεγχο των ενωσιακών κονδυλίων. Ο έλεγχος αυτός ασκείται, κατά περίπτωση, σε συντονισμό με το κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένη η ΥΧΕ, σύμφωνα με τις ισχύουσες εθνικές διατάξεις.
4. Η Επιτροπή έχει την ευθύνη:
α)
να διασφαλίζει ότι στην οικεία ΥΧΕ υπάρχουν συστήματα διαχείρισης και ελέγχου τα οποία λειτουργούν ορθά, ούτως ώστε τα ενωσιακά κονδύλια να χρησιμοποιούνται σωστά και αποτελεσματικά· και
β)
σε περίπτωση παρατυπιών, να διατυπώνει συστάσεις ή να ζητεί τη λήψη διορθωτικών μέτρων για την επανόρθωση των παρατυπιών αυτών και την αποκατάσταση τυχόν διαχειριστικών ελλείψεων.
5. Η Επιτροπή, η ΥΧΕ και, κατά περίπτωση, το κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένη, συνεργάζονται, βάσει διοικητικών ρυθμίσεων και στο πλαίσιο ετήσιων ή εξαμηνιαίων συνεδριάσεων, για τον συντονισμό των προγραμμάτων, των μεθόδων και της εφαρμογής των ελέγχων.
6. Όσον αφορά τις δημοσιονομικές διορθώσεις:
α)
η οικεία ΥΧΕ είναι υπεύθυνη σε πρώτο επίπεδο για τον εντοπισμό και τη διόρθωση δημοσιονομικών παρατυπιών·
β)
εντούτοις, σε περίπτωση αδυναμίας της ενδιαφερόμενης ΥΧΕ, απουσίας διορθωτικών μέτρων από μέρους της ή αποτυχίας της προσπάθειας συνδιαλλαγής, η Επιτροπή παρεμβαίνει και μειώνει ή καταργεί, εντελώς ή εν μέρει, το υπόλοιπο του συνολικού κονδυλίου που αντιστοιχεί στην απόφαση χρηματοδότησης του εγγράφου προγραμματισμού.
Άρθρο 91
Παρακολούθηση, αξιολόγηση, διαδικασία αναθεώρησης και υποβολή εκθέσεων
1. Η οικονομική συνεργασία πρέπει να είναι επαρκώς ευέλικτη ώστε να εξασφαλίζεται ότι οι εργασίες συμφωνούν συνεχώς με τους στόχους της παρούσας απόφασης και λαμβάνουν υπόψη τυχόν αλλαγές στην οικονομική κατάσταση, τις προτεραιότητες και τους στόχους της σχετικής ΥΧΕ, ιδίως μέσω ad hoc αναθεώρησης του εγγράφου προγραμματισμού.
2. Η αναθεώρηση μπορεί να πραγματοποιηθεί από την Επιτροπή ή κατόπιν αιτήματος της σχετικής ΥΧΕ και μετά τη σύμφωνη γνώμη της Επιτροπής.
3. Η Επιτροπή εξετάζει την πρόοδο που συντελείται κατά την υλοποίηση της χρηματοδοτικής βοήθειας που παρέχεται στις ΥΧΕ, δυνάμει του 11ου ΕΤΑ, και υποβάλλει στο Συμβούλιο, κάθε έτος αρχής γενομένης από το 2015, έκθεση σχετικά με την υλοποίηση και τα αποτελέσματα και, εφόσον είναι δυνατόν, σχετικά με τα κύρια αποτελέσματα και τον αντίκτυπο της χρηματοδοτικής βοήθειας της Ένωσης. Η έκθεση διαβιβάζεται επίσης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών.
4. Η έκθεση που αναφέρεται στην παράγραφο 3 περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με το προηγούμενο έτος για τα χρηματοδοτούμενα μέτρα, τα αποτελέσματα της παρακολούθησης και της αξιολόγησης, τη συμμετοχή των σχετικών εταίρων και την εκτέλεση των δεσμεύσεων και των πιστώσεων πληρωμών του 11ου ΕΤΑ. Η έκθεση αξιολογεί τα αποτελέσματα της βοήθειας χρησιμοποιώντας όσο το δυνατόν συγκεκριμένους και μετρήσιμους δείκτες. Αποτυπώνει τα βασικά συμπεράσματα που εξάγονται και τη συνέχεια που δίνεται στις συστάσεις των αξιολογήσεων των προηγούμενων ετών.
Κεφαλαιο 4
Αρχές επιλεξιμότητας
Άρθρο 92
Επιλεξιμότητα για εδαφική χρηματοδότηση
1. Οι δημόσιες αρχές των ΥΧΕ είναι επιλέξιμες για τη χρηματοδοτική στήριξη που προβλέπεται στην παρούσα απόφαση.
2. Με την επιφύλαξη της σύμφωνης γνώμης των αρχών των οικείων ΥΧΕ, οι ακόλουθες οντότητες ή οργανισμοί είναι επίσης επιλέξιμοι για χρηματοδοτική στήριξη όπως προβλέπεται στην παρούσα συμφωνία:
α)
οι οργανισμοί του δημόσιου ή του ευρύτερου δημόσιου τομέα σε τοπικό, εθνικό και/ή περιφερειακό επίπεδο, η τοπική αυτοδιοίκηση των ΥΧΕ και κυρίως οι χρηματοπιστωτικοί οργανισμοί και οι αναπτυξιακές τράπεζες·
β)
οι εταιρείες και επιχειρήσεις των ΥΧΕ και των περιφερειακών ομάδων χωρών·
γ)
οι εταιρείες και επιχειρήσεις κράτους μέλους, προκειμένου να έχουν τη δυνατότητα, εκτός από τη συνεισφορά τους, να αναλάβουν παραγωγικά έργα στο έδαφος μιας ΥΧΕ·
δ)
οι ενδιάμεσοι χρηματοπιστωτικοί φορείς των ΥΧΕ ή της Ένωσης που προωθούν και χρηματοδοτούν ιδιωτικές επενδύσεις στις ΥΧΕ· και
ε)
οι φορείς αποκεντρωμένης συνεργασίας και άλλοι μη κρατικοί φορείς των ΥΧΕ και της Ένωσης, ώστε να μπορούν να αναλάβουν οικονομικά, πολιτιστικά, κοινωνικά και εκπαιδευτικά σχέδια και προγράμματα στις ΥΧΕ στο πλαίσιο της αποκεντρωμένης συνεργασίας, όπως αναφέρεται στο άρθρο 12.
Άρθρο 93
Επιλεξιμότητα για περιφερειακή χρηματοδότηση
1. Το περιφερειακό κονδύλιο αφορά δραστηριότητες από τις οποίες επωφελούνται και στις οποίες συμμετέχουν:
α)
δύο ή περισσότερες ΥΧΕ ανεξάρτητα από τη θέση τους·
β)
μία ή περισσότερες ΥΧΕ και μία ή περισσότερες εξόχως απόκεντρες περιφέρειες που αναφέρονται στο άρθρο 349 της ΣΛΕΕ·
γ)
μία ή περισσότερες ΥΧΕ και ένα ή περισσότερα γειτονικά κράτη, είτε ΑΚΕ είτε εκτός ΑΚΕ·
δ)
μία ή περισσότερες ΥΧΕ, μία ή περισσότερες εξόχως απόκεντρες περιφέρειες και ένα ή περισσότερα γειτονικά κράτη, είτε ΑΚΕ είτε εκτός ΑΚΕ·
ε)
δύο ή περισσότεροι περιφερειακοί οργανισμοί στους οποίους είναι μέλη οι ΥΧΕ·
στ)
μία ή περισσότερες ΥΧΕ ή ένας ή περισσότεροι περιφερειακοί οργανισμοί στους οποίους είναι μέλη οι ΥΧΕ, τα κράτη ΑΚΕ ή μία ή περισσότερες από τις εξόχως απόκεντρες περιφέρειες·
ζ)
οι ΥΧΕ και η Ένωση στο σύνολό της· ή
η)
μια ή περισσότερες οντότητες, αρχές ή άλλοι φορείς από τουλάχιστον μια ΥΧΕ, που είναι μέλη ενός ΕΟΕΣ, σύμφωνα με το άρθρο 8, μιας ή περισσότερων εξόχως απόκεντρων περιοχών και ενός ή περισσότερων γειτονικών κρατών είτε ΑΚΕ είτε εκτός ΑΚΕ.
2. Η χρηματοδότηση που θα επιτρέπει τη συμμετοχή των κρατών ΑΚΕ, των εξόχως απόκεντρων περιφερειών και άλλων χωρών είναι πρόσθετη σε σχέση με τα κεφάλαια που χορηγούνται στις ΥΧΕ βάσει της παρούσας απόφασης.
3. Το ενδεχόμενο συμμετοχής χωρών ΑΚΕ, εξόχως απόκεντρων περιφερειών και άλλων χωρών στα προγράμματα που θεσπίζονται σύμφωνα με την παρούσα απόφαση εξετάζεται μόνον εφόσον:
α)
το κέντρο βάρους των σχεδίων και προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του πολυετούς χρηματοοικονομικού πλαισίου συνεργασίας παραμένει στην ΥΧΕ·
α)
υφίστανται ισοδύναμες διατάξεις στο πλαίσιο των χρηματοδοτικών μηχανισμών της ΕΕ· και
γ)
τηρείται η αρχή της αναλογικότητας.
4. Η θέσπιση κατάλληλων μέτρων θα επιτρέψει τον συνδυασμό χρηματοδότησης πιστώσεων από το ΕΤΑ και τον γενικό προϋπολογισμό της Ένωσης για να χρηματοδοτηθούν σχέδια συνεργασίας μεταξύ των ΥΧΕ, των χωρών ΑΚΕ, των εξόχως απόκεντρων περιφερειών, καθώς και άλλων χωρών, ιδίως απλουστευμένων μηχανισμών για κοινή διαχείριση τέτοιων σχεδίων.
Άρθρο 94
Επιλεξιμότητα για προγράμματα της Ένωσης
1. Τα φυσικά πρόσωπα που προέρχονται από μια ΥΧΕ, όπως ορίζεται στο άρθρο 50, και, κατά περίπτωση, οι αρμόδιοι δημόσιοι και/ή ιδιωτικοί φορείς και οργανισμοί μιας ΥΧΕ, είναι επιλέξιμα για συμμετοχή σε και χρηματοδότηση από προγράμματα της Ένωσης, με την επιφύλαξη των κανόνων και στόχων των προγραμμάτων και ενδεχόμενες συμφωνίες που ισχύουν στο κράτος μέλος με το οποίο είναι συνδεδεμένη η ΥΧΕ.
2. Οι ΥΧΕ είναι επίσης επιλέξιμες για στήριξη στο πλαίσιο προγραμμάτων της Ένωσης για συνεργασία με άλλες χώρες, κυρίως αναπτυσσόμενες, με την επιφύλαξη των κανόνων, των στόχων και των ρυθμίσεων που διέπουν τα εν λόγω προγράμματα.
3. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση στην επιτροπή ΕΤΑ-ΥΧΕ σχετικά με τη συμμετοχή των ΥΧΕ σε προγράμματα της Ένωσης, βάσει πληροφοριών που περιέχονται στην ετήσια έκθεση υλοποίησης που υποβάλλεται από ΥΧΕ και άλλων διαθέσιμων πληροφοριών.
ΜΕΡΟΣ ΠΕΜΠΤΟ
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 95
Ανάθεση εξουσίας στην Επιτροπή
Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις για την τροποποίηση των προσαρτημάτων του παραρτήματος VI με σκοπό να λαμβάνονται υπόψη οι τεχνολογικές εξελίξεις και αλλαγές της τελωνειακής νομοθεσίας, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 96.
Άρθρο 96
Άσκηση της ανατιθέμενης εξουσίας
1. Η εξουσία ·έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή υπό τους όρους του παρόντος άρθρου.
2. Η εξουσία ·έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που αναφέρεται στο άρθρο 95 παρέχεται στην Επιτροπή για περίοδο πέντε ετών από την 1η Ιανουαρίου 2014. Η Επιτροπή συντάσσει έκθεση σχετικά με την ανάθεση των κατ’ εξουσιοδότηση αρμοδιοτήτων το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της περιόδου των πέντε ετών. Η ανάθεση αρμοδιοτήτων παρατείνεται σιωπηρά για περιόδους ίσης διάρκειας, εκτός εάν το Συμβούλιο αντιτεθεί στην εν λόγω παράταση το αργότερο τρεις μήνες πριν από τη λήξη κάθε περιόδου.
3. Η ανατιθέμενη εξουσία που αναφέρεται στο άρθρο 95 μπορεί οποτεδήποτε να ανακληθεί από το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την ανάθεση εξουσίας που ορίζεται στη συγκεκριμένη απόφαση. Η ανάκληση τίθεται σε ισχύ την επομένη της δημοσίευσης της σχετικής απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτήν. Δεν επηρεάζει το κύρος των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που ήδη ισχύουν.
4. Μόλις η Επιτροπή εκδώσει μια κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, την κοινοποιεί στο Συμβούλιο.
5. Η κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται σύμφωνα με το άρθρο 95 τίθεται σε ισχύ μόνον εφόσον το Συμβούλιο δεν εκφράσει αντιρρήσεις εντός προθεσμίας δύο μηνών από την κοινοποίηση της πράξης αυτής στο Συμβούλιο ή, εάν πριν από την εκπνοή της προθεσμίας αυτής, το Συμβούλιο ενημερώσει την Επιτροπή ότι δεν θα διατυπώσει αντιρρήσεις. Η ανωτέρω προθεσμία παρατείνεται κατά δύο μήνες με πρωτοβουλία του Συμβουλίου.
Άρθρο 97
Αλλαγή καθεστώτος
Το Συμβούλιο, σύμφωνα με το άρθρο 203 της ΣΛΕΕ, αποφασίζει για τυχόν αναγκαίες τροποποιήσεις της παρούσας απόφασης, σε περίπτωση που:
α)
η ΥΧΕ ανεξαρτητοποιηθεί·
β)
η ΥΧΕ εγκαταλείψει τη σύνδεση·
γ)
η ΥΧΕ καταστεί εξόχως απόκεντρη περιοχή·
δ)
μια εξόχως απόκεντρη περιοχή καταστεί ΥΧΕ.
Άρθρο 98
Κατάργηση
Η απόφαση 2001/822/ΕΚ του Συμβουλίου καταργείται.
Οι παραπομπές στην καταργούμενη απόφαση λογίζονται ως παραπομπές στην παρούσα απόφαση.
Άρθρο 99
Έναρξη ισχύος
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την 1η Ιανουαρίου 2014.
Το παράρτημα VI εφαρμόζεται όπως προβλέπεται στο άρθρο 65 του εν λόγω παραρτήματος.
Βρυξέλλες, 25 Νοεμβρίου 2013.