РЕГЛАМЕНТ (ЕС) № 991/2014 НА КОМИСИЯТА
от 19 септември 2014 година
за изменение на приложение III към Регламент (ЕО) № 396/2005 на Европейския парламент и на Съвета по отношение на максимално допустимите граници на остатъчни вещества от фосетил във и върху определени продукти
(текст от значение за ЕИП)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз,
като взе предвид Регламент (ЕО) № 396/2005 на Европейския парламент и на Съвета от 23 февруари 2005 г. относно максимално допустимите граници на остатъчни вещества от пестициди във и върху храни или фуражи от растителен или животински произход и за изменение на Директива 91/414/ЕИО на Съвета (1), и по-специално член 14, параграф 1, буква а) и член 16, параграф 1, буква а) от него,
като има предвид, че:
(1)
Максимално допустимите граници на остатъчни вещества (МДГОВ) от фосетил са определени в част А от приложение III към Регламент (ЕО) № 396/2005.
(2)
Определението на наблюдаваното остатъчно вещество, приложимо за фосетил, включва изходното съединение фосетил, продукта на разграждане фосфориста киселина и техните соли. Солите на фосфористата киселина се наричат фосфонати.
(3)
Комисията получи информация от отделни държави членки и стопански субекти за наличието на фосфонати във и върху определени продукти, което води до по-високи стойности на остатъчните вещества от максимално допустимите граници от 2 mg/kg, определени в Регламент (ЕО) № 396/2005 за тези продукти, съответстващи на границата на установяването.
(4)
Комисията събра данни от наблюдение през 2014 г., за да проучи наличието на фосфонати в храните. Тези данни, предоставени от стопанските субекти в хранителната промишленост, показаха, че количествата фосфонати варират в зависимост от източника и продукта, но често надвишават МДГОВ, чиято граница на установяването е 2 mg/kg. Задълбоченият анализ на данните показа, че по-голямата част от пробите, които не отговарят на изискванията, съдържат остатъчни вещества от фосфориста киселина и нейните соли, които превишават границата на установяването, а остатъчните вещества от фосетил и солите му остават под границата на установяването.
(5)
Въпреки че фосфонатите не са включени в приложение I към Регламент (ЕО) № 2003/2003 на Европейския парламент и на Съвета (2) по силата на член 14 от същия регламент, те биха могли да се съдържат в торовете, разрешени на национално равнище, по-конкретно в определени продукти за торене, прилагани по листата на растенията (листни торове). Тъй като не съществуват съответни разрешения за продукти за растителна защита, съдържащи фосетил, както в Съюза, така и в трети държави, които са важни износители на засегнатите хранителни продукти за Съюза, и като се имат предвид недостатъчните количества установими остатъчни вещества от фосетил и неговите соли и използването на фосфонати като съставка в листни торове, може с основание да се предположи, че остатъчните вещества са следствие от прилагането на листни торове, съдържащи фосфонати.
(6)
Комисията поиска от Европейския орган за безопасност на храните (наричан по-долу „Органът“) да представи становище относно рисковете за общественото здраве, свързани с остатъчните вещества от фосфонати в определени продукти или върху тях. Предвид неотложния характер на въпроса, вместо мотивирано становище Органът изготви изявление (3), в което посочва няколко оставащи неясноти. Той предостави изявлението си на Комисията, на държавите членки и на широката общественост.
(7)
В своето изявление Органът заключи, че се очаква предложените временни МДГОВ да предоставят достатъчна защита на потребителите. Оценката на експозицията през целия живот, произтичаща от консумацията на всички хранителни продукти, които могат да съдържат остатъчни вещества от фосфонати, не показа, че е налице риск да бъде надвишена допустимата дневна доза. Органът не извърши оценка на острата експозиция на потребителите поради ниската степен на остра токсичност на фосфонатите. Органът посочи, че изявлението съдържа неясноти и предложи да измени определението за остатъчното вещество.
(8)
За да се избегнат значителни смущения в търговията със засегнатите продукти и тъй като за момента няма научни данни за наличие на риск за потребителите, е целесъобразно да се определят временни МДГОВ за фосетил въз основа на наличните данни от наблюдението и въз основа на изявлението на ЕОБХ. Тези временни МДГОВ следва да се прилагат само докато влязат в сила мерки за предотвратяване на появата на остатъчни вещества от фосфонати в съответните култури през бъдещи вегетационни периоди.
(9)
Въз основа на изявлението на Органа и като се вземат под внимание факторите, имащи отношение към разглеждания въпрос, съответното изменение на МДГОВ отговаря на изискванията на член 14, параграф 2 от Регламент (ЕО) № 396/2005.
(10)
Поради това Регламент (ЕО) № 396/2005 следва да бъде съответно изменен.
(11)
Мерките, предвидени в настоящия регламент, са в съответствие със становището на Постоянния комитет по хранителната верига и здравето на животните,
ПРИЕ НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
Член 1
Приложение III към Регламент (ЕО) № 396/2005 се изменя в съответствие с приложението към настоящия регламент.
Член 2
Настоящият регламент влиза в сила в деня след деня на публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко във всички държави членки.
Съставено в Брюксел на 19 септември 2014 година.
ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) αριθ. 991/2014 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 19ης Σεπτεμβρίου 2014
για την τροποποίηση του παραρτήματος III του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 396/2005 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά τα ανώτατα όρια καταλοίπων για την ουσία fosetyl μέσα ή πάνω σε ορισμένα προϊόντα
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 396/2005 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Φεβρουαρίου 2005, για τα ανώτατα όρια καταλοίπων φυτοφαρμάκων μέσα ή πάνω στα τρόφιμα και τις ζωοτροφές φυτικής και ζωικής προέλευσης και για την τροποποίηση της οδηγίας 91/414/ΕΟΚ του Συμβουλίου (1), και ιδίως το άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο α) και το άρθρο 16 παράγραφος 1 στοιχείο α),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Για την ουσία fosetyl έχουν καθοριστεί ανώτατα όρια καταλοίπων (ΑΟΚ) στο μέρος A του παραρτήματος III του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 396/2005.
(2)
Ο καθορισμός των καταλοίπων για την παρακολούθηση της ουσίας fosetyl περιλαμβάνει τη μητρική ουσία fosetyl, το προϊόν αποδόμησης φωσφορώδες οξύ και τα άλατά τους. Τα άλατα του φωσφορώδους οξέος αποκαλούνται φωσφονικά.
(3)
Η Επιτροπή έλαβε πληροφορίες από κράτη μέλη και επιχειρήσεις που καταδεικνύουν την ύπαρξη φωσφονικών μέσα ή πάνω σε ορισμένα προϊόντα η οποία οδηγεί σε υψηλότερα επίπεδα καταλοίπων από το ΑΟΚ ύψους 2 mg/kg, τα οποία ορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 396/2005 για τα εν λόγω προϊόντα, επίπεδο που αντιστοιχεί στο όριο προσδιορισμού.
(4)
Η Επιτροπή συγκέντρωσε στοιχεία παρακολούθησης το 2014, προκειμένου να διερευνηθεί η παρουσία φωσφονικών στα τρόφιμα. Τα στοιχεία αυτά που παρείχαν οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων τροφίμων έδειξαν ότι τα φωσφονικά είναι παρόντα σε επίπεδα που ποικίλλουν ανάλογα με την πηγή και το προϊόν, αλλά συχνά υπερβαίνουν το ΑΟΚ του ορίου προσδιορισμού ύψους 2 mg/kg. Από την περαιτέρω ανάλυση των στοιχείων προέκυψε ότι η συντριπτική πλειονότητα των μη συμμορφούμενων δειγμάτων περιέχει κατάλοιπα φωσφορώδους οξέος και των αλάτων του που υπερβαίνουν το όριο προσδιορισμού, ενώ τα κατάλοιπα της ουσίας fosetyl και των αλάτων της παραμένουν κάτω από το όριο προσδιορισμού.
(5)
Μολονότι τα φωσφονικά δεν έχουν περιληφθεί στο παράρτημα I του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2003/2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2) δυνάμει του άρθρου 14 του εν λόγω κανονισμού, μπορούν να περιέχονται στα προϊόντα λιπασμάτων που εγκρίνονται σε εθνικό επίπεδο, ιδίως σε ορισμένα λιπάσματα που εφαρμόζονται στα φύλλα των φυτών (διαφυλλικά λιπάσματα). Δεδομένης της έλλειψης σχετικών εγκρίσεων για τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα που περιέχουν την ουσία fosetyl, τόσο στην Ένωση όσο και σε τρίτες χώρες που είναι σημαντικοί εξαγωγείς των οικείων προϊόντων διατροφής στην Ένωση, της έλλειψης ανιχνεύσιμων καταλοίπων της ουσίας fosetyl και των αλάτων της, καθώς και της χρήσης φωσφονικών ως συστατικού προϊόντος σε διαφυλλικά λιπάσματα, μπορεί εύλογα να υποτεθεί ότι τα κατάλοιπα αποτελούν συνέπεια της εφαρμογής προϊόντων διαφυλλικού λιπάσματος που περιέχουν φωσφονικά.
(6)
Η Επιτροπή ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων, στο εξής «η Αρχή», να γνωμοδοτήσει σχετικά με κινδύνους για τη δημόσια υγεία από τα κατάλοιπα φωσφονικών μέσα ή πάνω σε ορισμένα προϊόντα. Λόγω του επείγοντος χαρακτήρα του θέματος η Αρχή, αντί για αιτιολογημένη γνώμη, εξέδωσε «δήλωση», στην οποία επεσήμανε ότι εξακολουθούν να υπάρχουν αρκετά αβέβαια σημεία ως προς το θέμα αυτό (3). Διαβίβασε την εν λόγω δήλωση στην Επιτροπή και στα κράτη μέλη και τη δημοσιοποίησε.
(7)
Η Αρχή συμπέρανε στη δήλωσή της ότι τα προτεινόμενα προσωρινά ΑΟΚ αναμένεται να προστατεύουν επαρκώς τους καταναλωτές. Η εκτίμηση της ισόβιας έκθεσης σε κατάλοιπα φωσφονικών μέσω της κατανάλωσης όλων των τροφίμων που ενδέχεται να τα περιέχουν δεν έδειξε ότι υπάρχει κίνδυνος υπέρβασης της αποδεκτής ημερήσιας δόσης (ADI). Η Αρχή δεν προέβη σε εκτίμηση της οξείας έκθεσης των καταναλωτών λόγω της χαμηλής οξείας τοξικότητας των φωσφονικών. Η Αρχή επεσήμανε ότι η δήλωσή της επηρεάζεται από αβεβαιότητες και πρότεινε να αλλάξει ο ορισμός των καταλοίπων.
(8)
Για να αποφευχθούν σημαντικές διαταραχές των αγορών στην εμπορία των οικείων προϊόντων και, καθώς δεν συντρέχει κίνδυνος για τους καταναλωτές με βάση τα σημερινά επιστημονικά στοιχεία, είναι σκόπιμο να καθοριστούν προσωρινά ΑΟΚ για την ουσία fosetyl, με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία παρακολούθησης και τη δήλωση της Αρχής. Αυτά τα προσωρινά ΑΟΚ θα πρέπει να ισχύουν μόνο μέχρι να παραγάγουν αποτελέσματα τα μέτρα για την πρόληψη της εμφάνισης καταλοίπων φωσφονικών στις σχετικές καλλιέργειες σε καλλιεργητικές περιόδους στο μέλλον.
(9)
Με βάση τη δήλωση της Αρχής και λαμβανομένων υπόψη των συναφών με το θέμα που εξετάζεται παραγόντων, η ενδεικνυόμενη τροποποίηση του ΑΟΚ πληροί τις απαιτήσεις του άρθρου 14 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 396/2005.
(10)
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 396/2005 θα πρέπει συνεπώς να τροποποιηθεί αναλόγως.
(11)
Τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό είναι σύμφωνα με τη γνώμη της μόνιμης επιτροπής για την τροφική αλυσίδα και την υγεία των ζώων,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
Άρθρο 1
Το παράρτημα III του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 396/2005 τροποποιείται σύμφωνα με το παράρτημα του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 2
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.
Βρυξέλλες, 19 Σεπτεμβρίου 2014.