РЕГЛАМЕНТ (ЕС) № 513/2014 НА ЕВРОПЕЙСКИЯ ПАРЛАМЕНТ И НА СЪВЕТА
от 16 април 2014 година
за създаване на инструмента за финансово подпомагане на полицейското сътрудничество, предотвратяването и борбата с престъпността и управлението на кризи като част от фонд „Вътрешна сигурност“ и за отмяна на Решение 2007/125/ПВР на Съвета
ЕВРОПЕЙСКИЯТ ПАРЛАМЕНТ И СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взеха предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 82, параграф 1, член 84 и член 87, параграф 2 от него,
като взеха предвид предложението на Европейската комисия,
след предаване на проекта на законодателния акт на националните парламенти,
като взеха предвид становището на Европейския икономически и социален комитет (1),
като взеха предвид становището на Комитета на регионите (2),
в съответствие с обикновената законодателна процедура (3),
като имат предвид, че:
(1)
Целта на Съюза за осигуряване на високо равнище на сигурност в рамките на пространство на свобода, сигурност и правосъдие съгласно член 67, параграф 3 от Договора за функционирането на Европейския съюз (ДФЕС) следва да се осъществява, inter alia, посредством мерки за предотвратяване и борба с престъпността, както и чрез мерки за координиране и сътрудничество между правоприлагащите органи и други национални органи на държавите членки, включително Европол или други компетентни органи на Съюза, и със съответните трети държави и международни организации.
(2)
За постигането на тази цел следва да бъдат предприети засилени действия на равнището на Съюза за защита на населението и благата от заплахи, които са все по-транснационални по своя характер, и за подпомагане на работата, извършвана от компетентните органи на държавите членки. Тероризмът, организираната престъпност и пътуващата престъпност, трафикът на наркотици, корупцията, престъпленията в кибернетичното пространство, трафикът на хора и оръжия, inter alia, продължават да са предизвикателство за вътрешната сигурност на Съюза.
(3)
Стратегията на Европейския съюз за вътрешна сигурност („Стратегията за вътрешната сигурност“), приета от Съвета през февруари 2010 г., представлява споделена програма за справяне с тези общи предизвикателства, свързани със сигурността. Съобщението на Комисията от 22 ноември 2010 г., озаглавено „Стратегията за вътрешна сигурност на ЕС в действие: пет стъпки към една по-сигурна Европа“ превръща принципите и насоките на стратегията в конкретни действия, като определя пет стратегически цели: разбиване на международните престъпни мрежи, предотвратяване на тероризма и мерки срещу радикализацията и набирането на терористи, повишаване на нивото на сигурност за гражданите и предприятията в киберпространството, укрепване на сигурността чрез управление на границите и подобряване на устойчивостта на Европа спрямо кризи и бедствия.
(4)
Ключови принципи, ръководещи изпълнението на Стратегията за вътрешна сигурност, следва да бъдат солидарността между държавите членки, яснотата относно разпределението на задачите, зачитането на основните права и свободи и на принципите на правовата държава, надлежното отчитане на глобалната перспектива и на връзката и необходимата съгласуваност с външната сигурност.
(5)
За да се насърчи прилагането на Стратегията за вътрешна сигурност и да се гарантира, че тя действително функционира, на държавите членки следва да се осигури подходящо финансово подпомагане от страна на Съюза, като се създаде и управлява фонд „Вътрешна сигурност“ („Фондът“).
(6)
Фондът следва да отразява необходимостта от повишена гъвкавост и опростяване, като същевременно спазва изискванията за предвидимост и гарантира справедливо и прозрачно разпределение на ресурсите с цел постигане на общите и специфичните цели, предвидени в настоящия регламент.
(7)
Ефективността на мерките и качеството на разходите представляват ръководни принципи при прилагането на фонда. Освен това фондът следва също да бъде прилаган по възможно най-ефективния и улесняващ потребителите начин.
(8)
В период на финансови ограничения за политиките на Съюза, преодоляването на икономическите трудности изисква подновена гъвкавост, новаторски организационни мерки, по-добро използване на съществуващите структури и координация между институциите и агенциите на Съюза и националните органи и с трети държави.
(9)
Необходимо е да се увеличи максимално въздействието на финансирането от Съюза чрез мобилизиране, обединяване и допълване на публични и частни финансови ресурси.
(10)
Цикълът на политиката на ЕС, установен от Съвета на 8 - 9 ноември 2010 г., има за цел да противодейства по последователен и методичен начин на най-значимите заплахи за Съюза от тежката и организираната престъпност чрез оптимално сътрудничество между компетентните служби. С цел подкрепа на този многогодишен цикъл финансирането по Инструмента, създаден с настоящия регламент („Инструментът“) следва да си служи с всички възможни методи на приложение, установени в Регламент (ЕС, Евратом) № 966/2012 на Европейския парламент и на Съвета (4), включително по целесъобразност - непряко управление, за да гарантира навременно и ефикасно изпълнение на дейностите и проектите.
(11)
Поради правните особености, приложими към дял V от ДФЕС, не е възможно Фондът да се създаде като един-единствен финансов инструмент. Поради това фондът следва да се създаде като цялостна рамка за финансово подпомагане от Съюза в областта на вътрешната сигурност, която обхваща Инструмента и Инструмента за финансово подпомагане за външните граници и визите, създаден с Регламент (ЕС) № 515/2014 на Европейския парламент и на Съвета (5). Тази цялостна рамка следва да се допълни от Регламент (ЕС) № 514/2014 на Европейския парламент и на Съвета (6).
(12)
На трансграничните престъпления като трафик на хора и експлоатация на незаконна имиграция от страна на престъпни организации може да се противодейства ефективно чрез полицейско сътрудничество.
(13)
Общите средства, предвидени за настоящия регламент и за Регламент (ЕС) №. 515/2014 заедно установяват финансовия пакет за целия срок на действие на Фонда, който следва да представлява основната референтна сума по смисъла на точка 17 от Междуинституционалното споразумение от 2 декември 2013 г. между Европейския парламент, Съвета и Комисията относно бюджетната дисциплина, сътрудничеството по бюджетни въпроси и доброто финансово управление (7) за Европейския парламент и Съвета по време на годишната бюджетна процедура.
(14)
В резолюцията на Европейския парламент от 23 октомври 2013 г. относно организираната престъпност, корупцията и изпирането на пари се отчита, че борбата срещу организираната престъпност представлява предизвикателство за Европа и се призовава за засилване на сътрудничеството между държавите членки в областта на правоприлагането, тъй като ефективното противодействие на организираната престъпност е от основно значение за защитата на законната икономика от типични престъпни явления като изпирането на незаконно придобити средства.
(15)
В цялостната рамка на Фонда финансовата помощ по Инструмента се предоставя за подпомагане на полицейското сътрудничество, обмена и достъпа до информация, предотвратяването на престъпността и борбата с трансграничната, тежката и организираната престъпност, включително тероризма, корупцията, трафика на наркотици, трафика на хора и оръжия, експлоатацията на незаконна имиграция, сексуалната експлоатация на деца, разпространението на изображения на насилие с деца и детската порнография, киберпрестъпността, изпирането на незаконно придобити средства, защитата на населението и на критичната инфраструктура срещу инциденти, свързани със сигурността, както и ефективното управление на рисковете и кризисните ситуации, свързани със сигурността, като се отчитат общите политики (стратегии, цикли на политики, програми и планове за действие), законодателство и практическо сътрудничество.
(16)
С финансовата помощ в тези области следва по-специално да се подпомагат действия за насърчаване на трансгранични съвместни операции, достъп и обмен на информация, обмен на най-добри практики, улеснени и защитени комуникационни връзки и координация, обучение и обмен на персонал, дейности по анализ, наблюдение и оценяване, цялостни оценки на заплахите и рисковете в съответствие с установените в ДФЕС правомощия, дейности за повишаване на осведомеността, изпитване и валидиране на нови технологии, научни изследвания, придобиването на оперативно съвместимо техническо оборудване и сътрудничество между държавите членки и съответните органи на Съюза, включително Европол. Финансовата подкрепа в тези области следва да подпомага единствено действия, които съответстват на приоритетите и инициативите, установени на равнището на Съюза, по-конкретно онези от тях, които са получили подкрепата на Европейския парламент и Съвета.
(17)
Във всеобхватната рамка на стратегията на Съюза за борба с наркотиците, която се застъпва за балансиран подход, основан на едновременно намаляване в търсенето и предлагането, предоставената по настоящия инструмент финансова помощ следва да подкрепя всички действия, насочени към предотвратяване и борба с трафика на наркотици (намаляване на предлагането), и по-конкретно мерките, насочени към производството, изработването, извличането, продажбата, транспорта, вноса и износа на забранени наркотични вещества, включително притежаването и закупуването на такива вещества с цел участие в дейности за трафик на наркотици.
(18)
Подпомаганите чрез настоящия инструмент мерки в трети държави или по отношение на трети държави следва да се приети във взаимодействие и съгласувано с други действия извън Съюза, подпомагани чрез географските и тематичните инструменти на Съюза за външно подпомагане. По-специално при изпълнението на такива действия следва да се търси пълна съгласуваност с принципите и общите цели на външната дейност и външната политика на Съюза по отношение на съответната държава или регион, както и по отношение на демократичните принципи и ценности, основните свободи и права, принципите на правовата държава и суверенитета на трети държави. Мерките не следва да са предназначени за пряко подпомагането на насочени към развитието действия, а следва да допълват, когато е целесъобразно, финансовата помощ, предоставяна чрез инструментите за външна помощ. Следва да се търси също така съгласуваност с хуманитарната политика на Съюза, особено по отношение на прилагането на спешни мерки.
(19)
Инструментът следва да се прилага при пълно спазване на правата и принципите, залегнали в Хартата на основните права на Европейския съюз и на международните задължения на Съюза.
(20)
Съгласно член 3 от Договора за Европейския съюз (ДЕС) Инструментът следва да подкрепя дейности, които гарантират закрилата на децата срещу насилие, злоупотреба, експлоатация и оставяне без надзор. Инструментът следва да подкрепя предпазни мерки и помощ за деца, които са свидетели и жертви, по-специално непридружаваните деца или децата, които по други причини се нуждаят от настойничество или попечителство.
(21)
Инструментът следва да допълни и засили дейностите, предприети с цел развиване на сътрудничество между Европол или други компетентни органи на Съюза и държавите членки с цел постигане на целите на Инструмента в областта на полицейското сътрудничество, предотвратяването и борбата с престъпността, както и управлението на кризи. Това, inter alia, означава, че при съставянето на националните си програми държавите членки следва да имат предвид разработената от Европол информационна база данни, както и аналитичните инструменти и оперативните и техническите насоки, по-конкретно информационната система на Европол (EIS), приложението на Европол за мрежа за сигурен обмен на информация (SIENA) и оценката на заплахата за ЕС от тежка и организирана престъпност.
(22)
За да се осигури еднаквото изпълнение на Фонда, бюджетът на Съюза, отпуснат за Инструмента, се усвоява чрез пряко и непряко управление, по отношение на действия от особен интерес за Съюза („действия на Съюза“), действия за спешно подпомагане и за техническа помощ, и чрез споделено управление по отношение на националните програми и действия, изискващи административна гъвкавост.
(23)
По отношение на средствата, усвоени в рамките на споделеното управление, е необходимо да се гарантира, че националните програми на държавите членки съответстват на приоритетите и целите на Съюза.
(24)
Средствата, отпуснати на държавите членки за усвояване посредством техните национални програми, следва да бъдат установени в настоящия регламент и разпределени въз основа на ясни, обективни и съпоставими критерии Посочените критерии следва да са свързани с обществените блага, които трябва да бъдат защитени от държавите членки, и със степента на финансовия им капацитет да осигурят високо равнище на вътрешна сигурност, като например броя на населението, размера на територията на държавите членки и техния брутен вътрешен продукт. Освен това, тъй като в оценката на заплахата, която организираната престъпност представлява за ЕС за 2013 г., се посочва ключовото значение на пристанищата и летищата в качеството им на входни пунктове за престъпните организации за трафик на хора и на нелегални стоки, специфичната уязвимост на посочените външни граници, която се проявява в маршрутите, използвани за различните видове трафик, следва да бъде взета предвид при разпределянето на наличните ресурси за действия, предприемани от държавите членки, като се прилагат критерии, отнасящи се до броя на пътниците и теглото на товарите, обработени през международните летища и пристанища.
(25)
За да се засилят солидарността и поделянето на отговорността за общите политики, стратегии и програми на Съюза, държавите членки следва да бъдат насърчавани да използват част от общите средства, заделени за националните им програми, за постигането на стратегическите приоритети на Съюза, определени в приложение I към настоящия регламент. За проекти, свързани с тези приоритети, приносът на Съюза към общите допустими разходи следва да бъде увеличен до 90 % в съответствие с Регламент (ЕС) № 514/2014.
(26)
Таванът на средствата, които остават на разположение на Съюза, следва да бъде в допълнение към средствата, отпуснати на държавите членки за изпълнението на техните национални програми. Това ще гарантира, че в дадена бюджетна година Съюзът е в състояние да подпомага действия, които са от особен интерес за него, като проучвания, изпитване и утвърждаване на нови технологии, транснационални проекти, изграждане на мрежи от контакти и обмен на най-добри практики, наблюдение на прилагането на съответното право на Съюза и на политиките и действията на Съюза в трети държави и по отношение на трети държави. Подпомаганите действия следва да бъдат синхронизирани с приоритетите, определени в съответните стратегии, програми, планове за действие и оценки на рисковете и заплахите на Съюза.
(27)
С цел да се допринесе за постигането на общата цел на Инструмента държавите членки следва да гарантират, че националните им програми включват дейности, насочени към всички специфични цели на Инструмента и че разпределението на средствата между целите е пропорционално на предизвикателствата и потребностите и че то гарантира, че целите могат да бъдат постигнати. Когато дадена национална програма не преследва нито една от специфичните цели или разпределените средства са под минималните проценти, определени в настоящия регламент, засегнатата държава членка следва да представи обосновка в рамките на програмата.
(28)
За да се увеличи капацитетът на Съюза да реагира незабавно в случай на инциденти, свързани със сигурността, или възникващи нови заплахи за Съюза, следва да се даде възможност за предоставяне на спешно подпомагане в съответствие с рамката, установена в Регламент (ЕС) №. 514/2014.
(29)
Финансирането от бюджета на Съюза следва да се съсредоточи върху дейности, при които интервенциите на Съюза могат да придадат добавена стойност в сравнение със самостоятелни действия на държавите членки. Тъй като Съюзът е в по-добра позиция от държавите членки да се справя с трансгранични ситуации и да предоставя платформа за общи подходи, допустимите за финансово подпомагане по силата настоящия регламент дейности следва да допринасят по-специално за укрепване на националния капацитет и капацитета на Съюза, както и за трансграничното сътрудничество и координация, изграждането на мрежи, взаимното доверие и обмена на информация и на най-добри практики.
(30)
С цел допълване или изменение на разпоредбите на настоящия инструмент относно определянето на стратегическите приоритети на Съюза на Комисията следва да бъде делегирано правомощието да приема актове в съответствие с член 290 от ДФЕС във връзка с изменение, допълване или заличаване на стратегическите приоритети на Съюза, изброени в настоящия регламент. От особена важност е по време на подготвителната си работа Комисията да проведе подходящи консултации, включително на експертно равнище. При подготовката и изготвянето на делегираните актове Комисията следва да осигури едновременното и своевременно предаване на съответните документи по подходящ начин на Европейския парламент и на Съвета.
(31)
При прилагането на настоящия регламент, включително подготовката на делегирани актове, Комисията следва да се консултира с експерти от всички държави членки.
(32)
Комисията следва да наблюдава прилагането на Инструмента в съответствие с приложимите разпоредби на Регламент (ЕС) № 514/2014 с помощта на ключови показатели за оценка на резултатите и въздействието. Показателите, включващи съответни основни параметри, следва да предоставят минималната основа за оценяване на степента, в която са постигнати целите на Инструмента.
(33)
За да се отчитат постиженията на Фонда, следва да се определят общи показатели по отношение на всяка специфична цел на Инструмента. Отчитането на постиженията по отношение на специфичните цели чрез общи показатели не придава задължителен характер на прилагането на действията, свързани с посочените показатели.
(34)
Решение 2007/125/ПВР на Съвета (8) следва да бъде отменено, като се спазват преходните разпоредби, предвидени в настоящия регламент.
(35)
Доколкото целите на настоящия регламент, а именно укрепването на координацията и сътрудничеството между правоприлагащите органи, предотвратяването и борбата с престъпността, защитата на населението и на критичната инфраструктура срещу инциденти, свързани със сигурността, и увеличаването на капацитета на държавите членки и на Съюза за ефективно управление на рисковете и кризите, свързани със сигурността, не могат да бъдат постигнати в достатъчна степен от държавите членки, а могат да бъдат по-добре постигнати на равнището на Съюза, Съюзът може да предприема мерки в съответствие с принципа на субсидиарност, уреден в член 5 от ДЕС. В съответствие с принципа на пропорционалност, уреден в същия член, настоящият регламент не надхвърля необходимото за постигане на тези цели.
(36)
В съответствие с членове 1 и 2 от Протокол № 22 относно позицията на Дания, приложен към ДЕС и към ДФЕС, Дания не участва в приемането на настоящия регламент и не е обвързана от него, нито от неговото прилагане.
(37)
В съответствие с член 3 от Протокол № 21 относно позицията на Обединеното кралство и Ирландия по отношение на пространството на свобода, сигурност и правосъдие, приложен към ДЕС и към ДФЕС и без да се засяга член 4 от посочения протокол, Ирландия е нотифицирала желанието си да участва в приемането и прилагането на настоящия регламент.
(38)
В съответствие с членове 1 и 2 от Протокол № 21 относно позицията на Обединеното кралство и Ирландия по отношение на пространството на свобода, сигурност и правосъдие, приложен към ДЕС и към ДФЕС, и без да се засяга член 4 от посочения протокол, Обединеното кралство не участва в приемането на настоящия регламент и не е обвързано от него, нито от неговото прилагане.
(39)
Целесъобразно е срокът на прилагане на настоящия регламент да се съгласува с този на Регламент (ЕС, Евратом) № 1311/2013 на Съвета (9). За тази цел настоящият регламент следва да се прилага, считано от 1 януари 2014 г.,
ПРИЕХА НАСТОЯЩИЯ РЕГЛАМЕНТ:
ГЛАВА I
ОБЩИ РАЗПОРЕДБИ
Член 1
Цел и приложно поле
1. С настоящия регламент се създава инструментът за финансово подпомагане на полицейското сътрудничество, предотвратяването и борбата с престъпността и управлението на кризи („Инструментът“) като част от фонд „Вътрешна сигурност“ („Фондът“).
Заедно с Регламент (ЕС) № 515/2014 с настоящия регламент се създава Фондът за периода от 1 януари 2014 г. до 31 декември 2020 г.
2. С настоящия регламент се определят:
а)
целите, допустимите действия и стратегическите приоритети за финансовото подпомагане, което се предоставя чрез Инструмента;
б)
общата рамка за изпълнението на допустимите действия;
в)
средствата, предоставяни чрез Инструмента от 1 януари 2014 г. до 31 декември 2020 г., и тяхното разпределение.
3. С настоящия регламент се предвижда прилагането на правилата, установени с Регламент (ЕС) № 514/2014.
4. Инструментът не се прилага по отношение на въпроси, които са обхванати от програма „Правосъдие“, установена с Регламент (ЕС) № 1382/2013 на Европейския парламент и на Съвета (10). Инструментът може обаче да обхваща действия, чиято цел е насърчаването на сътрудничеството между съдебните и правоприлагащите органи.
5. Търси се взаимодействие, последователност и взаимно допълване с други относими финансови инструменти на Съюза, като Механизма за гражданска защита на Съюза, създаден с Решение № 1313/2013/ЕС на Европейския парламент и на Съвета (11), Хоризонт 2020, създадена с Регламент (ЕС) № 1291/2013 на Европейския парламент и на Съвета (12), третата многогодишна програма за действие на Съюза в областта на здравето, създадена с Регламент (ЕС) № 282/2014 на Европейския парламент и на Съвета (13), фонд „Солидарност“ на Европейския съюзи инструментите за външна помощ, а именно Инструмента за предприсъединителна помощ (ИПП II), създаден с Регламент (ЕС) № 231/2014 на Европейския парламент и на Съвета (14), Европейския инструмент за съседство, създаден с Регламент (ЕС) № 232/2014 на Европейския парламент и на Съвета (15), Инструментa за сътрудничество за развитие, създаден с Регламент (ЕС) № 233/2014 на Европейския парламент и на Съвета (16), Инструмента за партньорство за сътрудничество с трети държави, създаден с Регламент (ЕС) № 234/2014 на Европейския парламент и на Съвета (17), Европейския инструмент за демокрация и права на човека, създаден с Регламент (ЕС) № 235/2014 на Европейския парламент и на Съвета (18) u Инструмента, допринасящ за стабилността и мира, създаден с Регламент (ЕС) № 230/2014 на Европейския парламент и на Съвета (19). Дейностите, финансирани съгласно настоящия регламент, не получават финансова подкрепа за същата цел от други финансови инструменти на Съюза.
Член 2
Определения
За целите на настоящия регламент се прилагат следните определения:
а)
„полицейско сътрудничество“ означава специфични мерки и видове сътрудничество, включващи всички компетентни органи на държавите членки, както са посочени в член 87 от ДФЕС;
б)
„обмен и достъп до информация“ означава сигурно събиране, съхраняване, обработване, анализ и обмен на информация от значение за органи, както са посочени в член 87 от ДФЕС, с оглед на предотвратяването, разкриването, разследването и наказателно преследване на престъпления, по-специално прояви на трансгранична, тежка и организирана престъпност;
в)
„предотвратяване на престъпността“ означава всички мерки, които имат за цел да намалят или по друг начин да допринесат за намаляването на престъпността и на чувството за несигурност в гражданите, както е посочено в член 2, параграф 2 от Решение 2009/902/ПВР на Съвета (20);
г)
„организирана престъпност“ означава наказуемо деяние, свързано с участие в престъпна организация, съгласно определението в Рамково решение 2008/841/ПВР на Съвета (21);
д)
„тероризъм“ означава всяко едно от умишлените деяния и престъпления, определени в Рамково решение 2002/475/ПВР на Съвета (22);
е)
„управление на рискове и кризи“ означава всяка мярка, свързана с оценката, предотвратяването, готовността и управлението на последиците от тероризъм, организирана престъпност и други рискове, свързани със сигурността;
ж)
„предотвратяване и готовност“ означава всяка мярка, която има за цел предотвратяването и/или намаляването на рисковете, свързани с евентуални терористични нападения или други инциденти, свързани със сигурността;
з)
„управление на последиците“ означава ефективна координация на действията, предприети на национално равнище и/или на равнището на Съюза, за реагиране при терористично нападение или друг инцидент, свързан със сигурността, и за намаляване на въздействието на последствията от него;
и)
„критична инфраструктура“ означава елемент, мрежа, система или част от нея, които са от основно значение за поддържането на жизненоважни обществени функции, здравето, безопасността, сигурността, икономическото или социалното благосъстояние на населението, и чието прекъсване, нарушаване или унищожаване би оказало значително въздействие в дадената държава членка или в Съюза в резултат на невъзможността да се запазят тези функции;
й)
„извънредна ситуация“ означава всеки инцидент, свързан със сигурността, или възникваща нова заплаха, която има или може да има значително неблагоприятно въздействие върху сигурността на населението в една или повече държави членки.
Член 3
Цели
1. Общата цел на Инструмента е да допринесе за осигуряването на високо равнище на сигурност в Съюза.
2. В рамките на общата цел, определена в параграф 1, в съответствие с приоритетите, установени в съответните стратегии, цикли на политики, програми, оценки на заплахите и рисковете на Съюза, Инструментът допринася за постигането на следните специфични цели:
а)
предотвратяване на престъпността, борба с трансграничната, тежката и организираната престъпност, включително тероризма, и засилване на координацията и сътрудничеството между правоприлагащите органи и други национални органи на държавите членки, включително с Европол или други компетентни органи на Съюза, и със съответните трети държави и международни организации;
б)
увеличаване на капацитета на държавите членки и на Съюза за ефективно управление на рискове и кризи, свързани със сигурността, и подготвяне и защита на населението и на критичната инфраструктура срещу терористични нападения и други инциденти, свързани със сигурността.
Постигането на специфичните цели на Инструмента се оценява в съответствие с член 55, параграф 2 от Регламент (ЕС) № 514/2014 чрез използване на общи показатели, посочени в приложение II към настоящия регламент, и специфичните програмни показатели, включени в националните програми.
3. С оглед постигане на целите, посочени в параграфи 1 и 2, с Инструмента се допринася за постигането на следните оперативни цели:
а)
насърчаване и разработване на мерки за повишаване на способността на държавите членки да предотвратяват престъпността и да се борят с трансграничната, тежката и организираната престъпност, включително тероризма, по-специално чрез публично-частни партньорства, обмен на информация и на най-добри практики, достъп до данни, оперативно съвместими технологии, съпоставими статистически данни, приложна криминология, обществена комуникация и повишаването на осведомеността;
б)
насърчаване и разработване на административната и оперативната координация, сътрудничеството, взаимното разбиране и обмена на информация между правоприлагащите органи на държавите членки, други национални органи, Европол или други компетентни органи на Съюза, и, когато е уместно, трети държави и международни организации;
в)
насърчаване и разработване на схеми за обучение, включително относно техническите и професионални умения и познаването на задълженията във връзка със зачитането на правата на човека и основните свободи, в изпълнение на европейските образователни политики, включително чрез специални програми на Съюза за обмен в областта на правоприлагането, с цел да се стимулира формирането на истинска европейска култура в областта на правосъдието и правоприлагането;
г)
насърчаване и разработване на мерки, гаранции, механизми и най-добри практики, свързани с ранната идентификация, защитата и подкрепата, оказвани на свидетели и жертви на престъпления, включително жертви на тероризъм, и по-специално на деца свидетели и жертви, особено онези от тях, които са непридружавани или които по други причини се нуждаят от настойничество или попечителство;
д)
мерки за укрепване на административния и оперативния капацитет на държавите членки да защитават критичната инфраструктура във всички сектори на икономическата дейност, включително чрез публично-частни партньорства и подобрена координация, сътрудничество, обмен и разпространение на ноу-хау и опит в рамките на Съюза и със съответните трети държави;
е)
защитени връзки и ефективна координация между съществуващите секторни участници в механизмите за ранно предупреждение и за сътрудничество в кризисни ситуации, както на равнището на Съюза, така и на национално равнище, включително ситуационни центрове, за да се даде възможност за бързо изготвяне на изчерпателни и точни анализи в кризисни ситуации, координирани ответни мерки и споделяне на обществено достъпна, доверителна и класифицирана информация;
ж)
мерки за укрепване на административния и оперативния капацитет на държавите членки и на Съюза за изготвяне на обстойни оценки на заплахите и рисковете, които се основават на данни и са съобразени с приоритетите и инициативите, определени на равнището на Съюза, по-специално тези, които са били одобрени от Европейския парламент и от Съвета, за да може Съюзът да разработи интегрирани подходи, основаващи се на общи и споделени виждания в кризисни ситуации, и да се повиши взаимното разбиране на различните определения на държавите членки и партньорските държави за степените на заплаха.
4. Инструментът допринася и за финансирането на техническа помощ по инициатива на държавите членки и на Комисията.
5. Действията, финансирани по Инструмента, се прилагат при пълно спазване на основните права и човешкото достойнство. По-специално дейностите са съобразени с разпоредбите на Хартата на основните права на Европейския съюз, правото на Съюза в областта на защитата на личните данни и Европейската конвенция за защита на правата на човека и основните свободи (ЕКПЧ).
По-специално, когато е възможно, при осъществяването на дейности държавите членки обръщат особено внимание на предоставянето на помощ и закрила на уязвимите лица, по-конкретно на децата и непридружените малолетни и непълнолетни лица.
Член 4
Допустими действия по националните програми
1. В рамките на целите, посочени в член 3 от настоящия регламент, като се вземат предвид постигнатите заключения от диалога по въпросите на политиката, предвиден в член 13 от Регламент (ЕС) № 514/2014, и в съответствие с целите на националната програма, посочена в член 7 от настоящия регламент, с Инструмента се подпомагат действия в държавите членки и по-специално действията от следния списък:
а)
действия за подобряване на полицейското сътрудничество и координацията между правоприлагащите органи, включително с и между компетентните органи на Съюза, по-специално Европол и Евроюст, съвместните екипи за разследване и всяка друга форма на трансгранична съвместна операция, достъп и обмен на информация и оперативно съвместими технологии;
б)
проекти, насърчаващи изграждането на мрежи, публично-частни партньорства, взаимно доверие, разбиране и обучение, установяване, обмен и разпространение на ноу-хау, опит и най-добри практики, споделяне на информация, споделено осведомяване за текущото и бъдещото състояние на дадена ситуация, планиране на действия при извънредни ситуации и взаимна съвместимост;
в)
дейности по анализ, наблюдение и оценяване, включително проучвания и оценки на заплахите, рисковете и въздействието, които се основават на данни и са съобразени с приоритетите и инициативите, набелязани на равнището на Съюза, и по-специално такива, които са били одобрени от Европейския парламент и Съвета;
г)
повишаване на осведомеността, разпространение на информация и комуникационни дейности;
д)
придобиване, поддръжка на информационни системи на Съюза и национални информационни системи, допринасящи за постигането на целите на настоящия регламент, и/или по-нататъшно модернизиране на информационни системи и техническо оборудване, включително тестване на съвместимостта на системите, обезопасяване на съоръжения, инфраструктури, свързани с тях сгради и системи, и по-специално системи за информационни и комуникационни технологии (ИКТ) и техните компоненти, включително за целите на европейското сътрудничество в областта на киберсигурността и престъпността в кибернетичното пространство, по-специално с Европейския център по киберпрестъпност;
е)
обмен, обучение и образование на служители и експерти на компетентните органи, включително езиково обучение и съвместни учения или програми;
ж)
мерки за внедряване, прехвърляне, изпитване и утвърждаване на нови методология или технология, включително пилотни проекти и последващи мерки във връзка с финансирани от Съюза научноизследователски проекти, свързани със сигурността.
2. В рамките на целите, определени в член 3, с Инструмента могат да се подпомагат също следните действия в трети държави и по отношение на трети държави:
а)
действия за подобряване на полицейското сътрудничество и координацията между правоприлагащите органи, включително съвместните екипи за разследване и всяка друга форма на трансгранична съвместна операция и достъп и обмен на информация и оперативно съвместими технологии;
б)
изграждане на мрежи от контакти, взаимно доверие, разбиране и обучение, установяване, обмен и разпространение на ноу-хау, опит и най-добри практики, споделяне на информация, споделено осведомяване за текущото и бъдещото състояние на дадена ситуация, планиране на действия при извънредни ситуации и взаимна съвместимост;
в)
обмен, обучение и образование на служители и експерти на компетентните органи.
Комисията и държавите членки, заедно с Европейската служба за външна дейност, осигуряват координацията по отношение на действията в трети държави и по отношение на трети държави, съобразно установеното в член 3, параграф 5 от Регламент (ЕС) № 514/2014.
ГЛАВА II
ФИНАНСОВА РАМКА И РАМКА ЗА ИЗПЪЛНЕНИЕ
Член 5
Общи средства и изпълнение
1. Общите средства за изпълнението на Инструмента се определят на 1 004 млн. евро по текущи цени.
2. Годишните бюджетни кредити се разрешават от Европейския парламент и от Съвета в рамките на многогодишната финансова рамка.
3. Общите средства се привеждат в действие чрез следните способи:
а)
национални програми в съответствие с член 7;
б)
действия на Съюза в съответствие с член 8;
в)
техническа помощ в съответствие с член 9;
г)
спешно подпомагане в съответствие с член 10;
4. Отпуснатият по Инструмента бюджет за действията на Съюза, посочени в член 8 от настоящия регламент, за техническата помощ, посочена в член 9 от настоящия регламент, и за спешното подпомагане, посочено в член 10 от настоящия регламент, се изпълнява в рамките на пряко управление и непряко управление в съответствие съответно с член 58, параграф 1, букви а) и в) от Регламент (ЕС, Евратом) № 966/2012 на Европейския парламент и на Съвета (23).
Отпуснатият бюджет за националните програми, посочени в член 7 от настоящия регламент, се изпълнява в рамките на споделено управление в съответствие с член 58, параграф 1, буква б) от Регламент (ЕС, Евратом) № 966/2012.
5. Без да се засягат правомощията на Европейския парламент и на Съвета, общите средства се използват, както следва:
а)
662 милиона евро за националните програми на държавите членки;
б)
342 милиона евро за действия на Съюза, спешно подпомагане и техническа помощ по инициатива на Комисията.
6. Всяка държава членка предоставя за националните програми, посочени в приложение III, следните суми:
а)
най-малко 20 % за действия, свързани със специфичната цел, посочена в член 3, параграф 2, първа алинея, буква а); и
б)
най-малко 10 % за действия, свързани със специфичната цел, посочена в член 3, параграф 2, първа алинея, буква б).
Държавите членки могат да се отклонят от посочените минимални проценти при условие че в националните програми е включена обосновка, от която да е видно, че предоставянето на ресурси под посоченото равнище не заплашва постигането на съответната цел. Комисията оценява посочената обосновка в контекста на нейното одобрение на националните програми, както е посоченото в член 7, параграф 2.
7. Заедно с общите средства, предвидени за Регламент (ЕС) № 515/2014, общите средства, предвидени за Инструмента, както е определено в параграф 1 от настоящия член, представляват цялостния финансов пакет за Фонда и са основната референтна сума по смисъла на точка 17 от Междуинституционалното споразумение между Европейския парламент, Съвета и Комисията относно бюджетната дисциплина, сътрудничеството по бюджетни въпроси и доброто финансово управление (24) за Европейския парламент и за Съвета по време на годишната бюджетна процедура.
Член 6
Средства за допустими действия в държавите членки
1. На държавите членки се отпускат 662 милиона евро, както следва:
а)
30 % пропорционално на броя на тяхното население;
б)
10 % пропорционално на размера на тяхната територия;
в)
15 % пропорционално на броя на пътниците и 10 % - на тоновете товари, обработвани на техните международни летища и морски пристанища;
г)
35 % обратно пропорционално на брутния им вътрешен продукт (стандарт за покупателната способност на глава от населението).
2. За референтни стойности за данните, посочени в параграф 1, се приемат последните статистически данни, осигурени от Комисията (Евростат) въз основа на данни, предоставяни от държавите членки в съответствие с правото на Съюза. Референтната дата е 30 юни 2013 г. Предоставените средства за национални програми, изчислени въз основа на посочените в параграф 1 критерии, са предвидени в приложение III.
Член 7
Национални програми
1. Националната програма, която се изготвя по силата на Инструмента, и тази, изготвяна по силата на Регламент (ЕС) № 515/2014, се предлага на Комисията под формата на една-единствена национална програма за Фонда в съответствие с член 14 от Регламент (ЕС) № 514/2014.
2. В националните програми, които Комисията разглежда и одобрява съгласно член 14 от Регламент (ЕС) № 514/2014, държавите членки, в рамките на целите, посочени в член 3 от настоящия регламент, преследват по-специално стратегическите приоритети на Съюза, изброени в приложение I към настоящия регламент, като вземат предвид изхода от диалога по въпросите на политиката, посочен в член 13 от Регламент (ЕС) № 514/2014. Държавите членки използват не повече от 8 % от общо отпуснатите по националната програма средства за поддръжка на информационните системи на Съюза и на националните информационни системи, които допринасят за постигането на целите на настоящия регламент и не повече от 8 % за дейности по отношение на трети държави или в трети държави, чрез които се изпълняват стратегическите приоритети на Съюза, изброени в приложение I към настоящия регламент.
3. На Комисията се предоставя правомощието да приема делегирани актове в съответствие с член 11 с цел изменение, допълване или заличаване на стратегическите приоритети на Съюза, изброени в приложение I към настоящия регламент.
Член 8
Действия на Съюза
1. По инициатива на Комисията Инструментът може да бъде използван за финансиране на транснационални действия или действия, представляващи особен интерес за Съюза („действия на Съюза“), които се отнасят до общите, специфичните и оперативните цели, посочени в член 3.
2. За да бъдат допустими за финансиране, действията на Съюза са съобразени с приоритетите и инициативите, определени на равнището на Съюза, и по-специално онези, които са получили одобрението на Европейския парламент и на Съвета, в съответните стратегии, цикли на политики, програми, оценки на заплахите и рисковете на Съюза, и по-конкретно подпомагат:
а)
подготовката и наблюдението, както и административните и техническите дейности, и разработването на механизъм за оценяване, необходим за провеждането на политиките в областта на полицейското сътрудничество, предотвратяването и борбата с престъпността и управлението на кризи;
б)
транснационални проекти, включващи две или повече държави членки или най-малко една държава членка и една трета държава;
в)
дейности по анализ, наблюдение и оценяване, включително оценки на заплахите, рисковете и въздействието, основани на данни и съобразени с приоритетите и инициативите, набелязани на равнището на Съюза, и по-специално онези, които са получили одобрението на Европейския парламент и Съвета, както и проекти за наблюдение на прилагането на правото на Съюза и на целите на политиката на Съюза в държавите членки;
г)
проекти за насърчаване на изграждането на мрежи от контакти, публично-частни партньорства, взаимното доверие, разбирането и обучението, установяването и разпространението на най-добри практики и новаторски подходи на равнището на Съюза, обучението и програмите за обмен;
д)
проекти, подпомагащи разработването на методологични, и по-специално статистически инструменти, методи и общи показатели;
е)
придобиване, поддръжка и/или по-нататъшно модернизиране на техническо оборудване, експертни познания, обезопасяване на съоръжения, инфраструктури, свързани с тях сгради и системи, и по-специално ИКТ системи и техните компоненти на равнището на Съюза, включително за целите на европейското сътрудничество в областта на кибернетичната сигурност и престъпността в кибернетичното пространство, по-специално с Европейския център по киберпрестъпност;
ж)
проекти, повишаващи осведомеността относно политиките и целите на Съюза сред заинтересованите страни и широката общественост, включително институционална комуникация относно политическите приоритети на Съюза;
з)
особено иновативни проекти за разработване на нови методи и/или внедряването на нови технологии с потенциал за преносимост в други държави членки, най-вече проекти, целящи изпитването и валидирането на резултатите от научноизследователски проекти в областта на сигурността, финансирани от Съюза;
и)
проучвания и пилотни проекти.
3. В рамките на целите, посочени в член 3, с Инструмента се подпомагат също действия по отношение на трети държави и в трети държави, и по-специално, както следва:
а)
действия за подобряване на полицейското сътрудничество и координацията между правоприлагащите органи, и когато е приложимо - международни организации, включително съвместни екипи за разследване и всяка друга форма на трансгранична съвместна операция, достъп и обмен на информация и оперативно съвместими технологии;
б)
изграждане на мрежи от контакти, взаимно доверие, разбиране и обучение, установяване, обмен и разпространение на ноу-хау, опит и най-добри практики, споделяне на информация, споделено осведомяване за текущото и бъдещото състояние на дадена ситуация, планиране на действия при извънредни ситуации и взаимна съвместимост;
в)
придобиване, поддръжка и/или по-нататъшно модернизиране на техническо оборудване, включително ИКТ системи и техните компоненти;
г)
обмен, обучение и образование на служители и експерти на компетентните органи, включително и езиково обучение;
д)
повишаване на осведомеността, разпространение на информация и комуникационни дейности;
е)
оценки на заплахите, рисковете и въздействието;
ж)
проучвания и пилотни проекти.
4. Действията на Съюза се осъществяват в съответствие с член 6 от Регламент (ЕС) № 514/2014.
Член 9
Техническа помощ
1. По инициатива на и/или от името на Комисията чрез Инструмента може да се предоставят за Фонда до 800 000 EUR годишно за техническа помощ в съответствие с член 9 от Регламент (ЕС) № 514/2014
2. По инициатива на дадена държава членка чрез Инструмента може да се финансират дейности за техническа помощ в съответствие с член 20 от Регламент (ЕС) № 514/2014. Заделената за техническа помощ сума за периода 2014-2020 г. не надвишава 5 % от общата сума, отпусната на дадена държава членка, плюс 200 000 EUR.
Член 10
Спешна помощ
1. С Инструмента се предоставя финансова помощ за посрещане на неотложни и специфични нужди в случай на извънредна ситуация съгласно член 2, буква й).
2. Спешната помощ се осъществява в съответствие с членове 6 и 7 от Регламент (ЕС) № 514/2014.
ГЛАВА III
ЗАКЛЮЧИТЕЛНИ РАЗПОРЕДБИ
Член 11
Упражняване на делегирането
1. Правомощието да приема делегирани актове се предоставя на Комисията при спазване на предвидените в настоящия член условия.
2. Правомощието да приема делегирани актове, посочено в член 7, параграф 3, се предоставя на Комисията за срок от седем години, считано от 21 май 2014 г. Комисията изготвя доклад относно делегирането на правомощия не по-късно от девет месеца преди изтичането на седемгодишния срок. Делегирането на правомощия се продължава мълчаливо за срок от три години, освен ако Европейският парламент или Съветът не възразят срещу подобно продължаване не по-късно от три месеца преди изтичането на седемгодишния срок.
3. Делегирането на правомощия, посочено в член 7, параграф 3, може да бъде оттеглено по всяко време от Европейския парламент или от Съвета. С решението за оттегляне се прекратява посоченото в него делегиране на правомощия. То поражда действие в деня след публикуването на решението в Официален вестник на Европейския съюз или на по-късна, посочена в решението дата. То не засяга действителността на делегираните актове, които вече са в сила.
4. Веднага след като приеме делегиран акт, Комисията нотифицира акта едновременно на Европейския парламент и Съвета.
5. Делегиран акт, приет съгласно член 7, параграф 3, влиза в сила единствено ако нито Европейският парламент, нито Съветът не са представили възражения в срок от два месеца след нотифицирането на акта на Европейския парламент и Съвета или ако преди изтичането на този срок и Европейският парламент, и Съветът са уведомили Комисията, че няма да представят възражения. Този срок се удължава с два месеца по инициатива на Европейския парламент или на Съвета.
Член 12
Приложимост на Регламент (ЕС) № 514/2014
Разпоредбите на Регламент (ЕС) № 514/2014 се прилагат спрямо Инструмента.
Член 13
Отмяна
Решение 2007/125/ПВР се отменя, считано от 1 януари 2014 г.
Член 14
Преходни разпоредби
1. Настоящият регламент не засяга продължаването или изменянето, включително пълната или частичната отмяна на проектите до тяхното приключване или на финансовата помощ, одобрена от Комисията въз основа на Решение 2007/125/ПВР или въз основа на всеки друг законодателен акт, приложим за тази помощ към 31 декември 2013 г.
2. Когато приема решения за съфинансиране по Инструмента, Комисията взема предвид мерките, приети въз основа на Решение 2007/125/ПВР преди 20 май 2014 г., които имат финансово отражение през периода, обхванат от това съфинансиране.
3. Сумите, предвидени за съфинансиране, одобрени от Комисията между 1 януари 2011 г. и 31 декември 2014 г., за които необходимите за приключване на операциите документи не са били изпратени на Комисията до изтичане на крайния срок за представяне на окончателния доклад, автоматично се отменят от Комисията до 31 декември 2017 г., което води до възстановяване на недължимо изплатените суми.
Сумите, свързани с операции, които са били спрени поради съдебни производства или административни обжалвания със суспензивно действие, не се вземат предвид при изчисляването на сумата, която подлежи на автоматична отмяна.
4. До 31 декември 2015 г. Комисията представя на Европейския парламент и на Съвета последваща оценка на Решение 2007/125/ПВР относно периода 2007-2013 г.
Член 15
Преразглеждане
Европейският парламент и Съветът преразглеждат въз основа на предложение на Комисията настоящия регламент до 30 юни 2020 г.
Член 16
Влизане в сила и прилагане
Настоящият регламент влиза в сила в деня след публикуването му в Официален вестник на Европейския съюз.
Прилага се от 1 януари 2014 г.
Настоящият регламент е задължителен в своята цялост и се прилага пряко в държавите-членки в съответствие с договорите.
Съставено в Страсбург, 16 април 2014 година.
ΚΑΝΟΝΙΣΜΌΣ (ΕΕ) αριθ. 513/2014 ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΫ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΊΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 16ης Απριλίου 2014
για τη θέσπιση, στο πλαίσιο του Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας, του μέσου για τη χρηματοδοτική στήριξη της αστυνομικής συνεργασίας, της πρόληψης και καταστολής της εγκληματικότητας και της διαχείρισης των κρίσεων, και για την κατάργηση της απόφασης 2007/125/ΔΕΥ του Συμβουλίου
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως τα άρθρα 82 παράγραφος 1, 84 και 87 παράγραφος 2,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (1),
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών (2),
Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (3),
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Ο στόχος της Ένωσης που συνίσταται στην εξασφάλιση υψηλού επιπέδου ασφάλειας σε έναν χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης σύμφωνα με το άρθρο 67 παράγραφος 3 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) θα πρέπει να επιτευχθεί, μεταξύ άλλων, με μέτρα για την πρόληψη και καταστολή της εγκληματικότητας, καθώς και με μέτρα για τον συντονισμό και τη συνεργασία μεταξύ των αρχών επιβολής του νόμου και άλλων εθνικών αρχών των κρατών μελών, καθώς και με την Ευρωπόλ ή άλλους σχετικούς φορείς της Ένωσης, όπως επίσης με τις ενδιαφερόμενες τρίτες χώρες και τους σχετικούς διεθνείς οργανισμούς.
(2)
Για την επίτευξη του στόχου αυτού, απαιτείται να ενισχυθεί η δράση σε επίπεδο Ένωσης για την προστασία των προσώπων και των προϊόντων από απειλές που έχουν διαρκώς περισσότερο διακρατικό χαρακτήρα, και να υποστηριχθούν οι προσπάθειες που καταβάλλουν οι αρμόδιες αρχές των κρατών μελών. Η τρομοκρατία, το οργανωμένο έγκλημα και το πλανόδιο έγκλημα, η παράνομη εμπορία ναρκωτικών, η διαφθορά, το κυβερνοέγκλημα, η εμπορία ανθρώπων και όπλων, μεταξύ άλλων, εξακολουθούν να αποτελούν πρόκληση για την εσωτερική ασφάλεια της Ένωσης.
(3)
Η στρατηγική εσωτερικής ασφάλειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης («στρατηγική εσωτερικής ασφάλειας»), η οποία εγκρίθηκε από το Συμβούλιο τον Φεβρουάριο του 2010, αποτελεί ένα κοινό θεματολόγιο για την αντιμετώπιση αυτών των κοινών προκλήσεων στον τομέα της ασφάλειας. Η ανακοίνωση της Επιτροπής, της 22ας Νοεμβρίου 2010, με τίτλο «Η στρατηγική εσωτερικής ασφάλειας της ΕΕ στην πράξη: Πέντε βήματα προς μια πιο ασφαλή Ευρώπη» μετουσιώνει τις αρχές και κατευθυντήριες γραμμές της στρατηγικής σε συγκεκριμένη δράση, προσδιορίζοντας πέντε στρατηγικούς στόχους: εξάρθρωση των διεθνών εγκληματικών δικτύων, πρόληψη της τρομοκρατίας και αντιμετώπιση της ριζοσπαστικοποίησης και της στρατολόγησης τρομοκρατών, αύξηση των επιπέδων ασφάλειας των πολιτών και των επιχειρήσεων στον κυβερνοχώρο, ενίσχυση της ασφάλειας μέσω της διαχείρισης των συνόρων και αύξηση της ανθεκτικότητας της Ευρώπης σε κρίσεις και καταστροφές.
(4)
Η αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών, η σαφής κατανομή καθηκόντων, ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων και ελευθεριών και του κράτους δικαίου, η ισχυρή επικέντρωση στην παγκόσμια προοπτική και στη σύνδεση και την αναγκαία συνέπεια με την εξωτερική ασφάλεια θα πρέπει να αποτελούν βασικές κατευθυντήριες αρχές για την εφαρμογή της στρατηγικής εσωτερικής ασφάλειας.
(5)
Για την προώθηση της εφαρμογής της στρατηγικής εσωτερικής ασφάλειας και για να εξασφαλιστεί η εφαρμογή της στην πράξη, είναι απαραίτητο να χορηγηθεί στα κράτη μέλη επαρκής χρηματοδοτική στήριξη από την Ένωση μέσω της δημιουργίας και διαχείρισης ενός Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας («το Ταμείο»).
(6)
Το Ταμείο θα πρέπει να αντανακλά την ανάγκη για αυξημένη ευελιξία και απλούστευση, ενώ παράλληλα θα τηρεί τις απαιτήσεις ως προς την προβλεψιμότητα και θα διασφαλίζει τη δίκαιη και διαφανή κατανομή των πόρων για την επίτευξη των γενικών και των ειδικών στόχων που θέτει ο παρών κανονισμός.
(7)
Η αποτελεσματικότητα των μέτρων και η ποιότητα των δαπανών αποτελούν κατευθυντήριες αρχές κατά την εκτέλεση του Ταμείου. Επιπλέον, το Ταμείο θα πρέπει επίσης να εκτελείται με όσο το δυνατόν πιο αποτελεσματικό και φιλικό προς τον χρήστη τρόπο.
(8)
Σε καιρούς δημοσιονομικής λιτότητας για τις πολιτικές της Ένωσης, η υπέρβαση των οικονομικών προβλημάτων απαιτεί ανανεωμένη ευελιξία, καινοτόμα οργανωτικά μέτρα, καλύτερη χρήση των υφιστάμενων δομών και συντονισμό τόσο μεταξύ των θεσμικών οργάνων της Ένωσης, των υπηρεσιών και των εθνικών αρχών όσο και με τρίτες χώρες.
(9)
Χρειάζεται να μεγιστοποιηθεί ο αντίκτυπος της ενωσιακής χρηματοδότησης, με την κινητοποίηση, συγκέντρωση και μόχλευση δημόσιων και ιδιωτικών χρηματοδοτικών πόρων.
(10)
Ο κύκλος πολιτικής της ΕΕ, που θεσπίστηκε από το Συμβούλιο στις 8-9 Νοεμβρίου 2010, στοχεύει στην αντιμετώπιση των κυριότερων σοβαρών και οργανωμένων εγκληματικών απειλών κατά της Ένωσης κατά τρόπο συνεπή και μεθοδικό, μέσω της βέλτιστης συνεργασίας μεταξύ των συναφών υπηρεσιών. Για την υποστήριξη της αποτελεσματικής εφαρμογής αυτού του πολυετούς κύκλου, θα πρέπει για τη χρηματοδότηση δυνάμει του μέσου που θεσπίζεται με τον παρόντα κανονισμό («το μέσο») να αξιοποιούνται όλες οι δυνατές μέθοδοι εφαρμογής, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4), συμπεριλαμβανομένης, όπου είναι σκόπιμο, έμμεσης διαχείρισης, ώστε να εξασφαλίζεται η έγκαιρη και αποτελεσματική υλοποίηση των ενεργειών και των σχεδίων.
(11)
Λόγω των νομικών ιδιαιτεροτήτων που διέπουν τον τίτλο V ΣΛΕΕ, δεν είναι εφικτό να θεσπιστεί το Ταμείο ως ενιαίο χρηματοδοτικό μέσο. Συνεπώς, το Ταμείο θα πρέπει να θεσπιστεί με τη μορφή συνολικού πλαισίου για την παροχή χρηματοδοτικής στήριξης από την Ένωση στον τομέα της εσωτερικής ασφάλειας, που θα περιλαμβάνει το μέσο χρηματοδοτικής στήριξης στον τομέα των εξωτερικών συνόρων και των θεωρήσεων που θεσπίζεται με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 515/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (5). Το γενικό αυτό πλαίσιο θα πρέπει να συμπληρωθεί από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 514/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6).
(12)
Τα διασυνοριακά αδικήματα, όπως η εμπορία ανθρώπων και η εκμετάλλευση της παράνομης μετανάστευσης από εγκληματικές οργανώσεις, μπορούν να αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά με την αστυνομική συνεργασία.
(13)
Οι συνολικοί πόροι για τον παρόντα κανονισμό και για τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 515/2014 συνιστούν από κοινού τον διαθέσιμο προϋπολογισμό για το σύνολο της διάρκειας του Ταμείου, που αποτελεί προνομιακή αναφορά κατά την ετήσια διαδικασία του προϋπολογισμού σύμφωνα με το σημείο 17 της διοργανικής συμφωνίας της 2ας Δεκεμβρίου 2013 μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με τη δημοσιονομική πειθαρχία, τη συνεργασία σε θέματα προϋπολογισμού και τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση (7) για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατά την ετήσια διαδικασία του προϋπολογισμού.
(14)
Στο ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2013, σχετικά με το οργανωμένο έγκλημα, τη διαφθορά και τη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές ενέργειες, αναγνωρίζεται ότι η καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος συνιστά πρόκληση σε ευρωπαϊκή κλίμακα, και ζητείται μεγαλύτερη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών στο πεδίο της επιβολής του νόμου, δεδομένου ότι η αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος αποτελεί ουσιώδες μέσο προάσπισης της νόμιμης οικονομίας από χαρακτηριστικά εγκληματικά φαινόμενα, όπως η νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.
(15)
Μέσα στο συνολικό πλαίσιο του Ταμείου, η χρηματοδοτική βοήθεια που παρέχεται δυνάμει του συγκεκριμένου μέσου θα πρέπει να στηρίζει την αστυνομική συνεργασία, την ανταλλαγή πληροφοριών και την πρόσβαση στις πληροφορίες, την πρόληψη του εγκλήματος, την καταστολή του διασυνοριακού, σοβαρού και οργανωμένου εγκλήματος, συμπεριλαμβανομένων της τρομοκρατίας, της διαφθοράς, της διακίνησης ναρκωτικών, της εμπορίας ανθρώπων και όπλων, της εκμετάλλευσης της παράνομης μετανάστευσης, της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών, της διανομής εικόνων με κακοποιήσεις παιδιών και παιδικής πορνογραφίας, του κυβερνοεγκλήματος, της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, την προστασία των προσώπων και των ζωτικής σημασίας υποδομών έναντι περιστατικών που συνδέονται με την ασφάλεια, καθώς και την αποτελεσματική διαχείριση των κινδύνων που συνδέονται με την ασφάλεια και των κρίσεων, λαμβάνοντας υπόψη τις κοινές πολιτικές (στρατηγικές, κύκλους πολιτικής, προγράμματα και σχέδια δράσης), τη νομοθεσία και την έμπρακτη συνεργασία.
(16)
Η χρηματοδοτική στήριξη σε αυτούς τους τομείς παρέχεται ιδίως στις δράσεις που προωθούν τις κοινές διασυνοριακές επιχειρήσεις, την ανταλλαγή πληροφοριών και την πρόσβαση σε αυτές τις πληροφορίες, την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών, την εύκολη και ασφαλή επικοινωνία και τον συντονισμό, την κατάρτιση και τις ανταλλαγές προσωπικού, τις δραστηριότητες ανάλυσης, παρακολούθησης και αξιολόγησης, τις διεξοδικές αξιολογήσεις των απειλών και των κινδύνων σύμφωνα με τις αρμοδιότητες που καθορίζονται από τη ΣΛΕΕ, τις δραστηριότητες ευαισθητοποίησης, δοκιμών και ελέγχου της εγκυρότητας των νέων τεχνολογιών, την εγκληματολογική έρευνα, την απόκτηση τεχνικού διαλειτουργικού εξοπλισμού και τη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών και των σχετικών ενωσιακών φορέων, συμπεριλαμβανομένης της Ευρωπόλ. Η χρηματοδοτική στήριξη σε αυτούς τους τομείς θα πρέπει να αφορά μόνο δράση σύμφωνη με τις προτεραιότητες και πρωτοβουλίες που προσδιορίζονται σε ενωσιακό επίπεδο, ιδίως δε ενέργειες που έχουν εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.
(17)
Στο συνολικό πλαίσιο της στρατηγικής της Ένωσης κατά των ναρκωτικών, που υιοθετεί μια ισορροπημένη προσέγγιση με βάση την ταυτόχρονη μείωση της προσφοράς και της ζήτησης, η χρηματοδοτική στήριξη που παρέχεται δυνάμει του παρόντος μέσου θα πρέπει να ενισχύει όλες τις ενέργειες που αποσκοπούν στην πρόληψη και την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών (μείωση της προσφοράς), και ιδίως τα μέτρα που πλήττουν την παραγωγή, την επεξεργασία, την πώληση, τη μεταφορά, την εισαγωγή και την εξαγωγή ναρκωτικών, συμπεριλαμβανομένων της κατοχής και της αγοράς με στόχο την ανάληψη δραστηριοτήτων διακίνησης ναρκωτικών.
(18)
Μέτρα που εφαρμόζονται σε τρίτες χώρες και σε σχέση με τρίτες χώρες και τα οποία χρηματοδοτούνται από το παρόν μέσο πρέπει να λαμβάνονται σε συνέργεια και συνέπεια με τις άλλες δράσεις εκτός της Ένωσης που χρηματοδοτούνται από τα μέσα εξωτερικής βοήθειας της Ένωσης, τόσο γεωγραφικά όσο και θεματικά. Ειδικότερα, πρέπει κατά την εκτέλεση αυτών των ενεργειών να επιδιώκεται η πλήρης συνοχή με τις αρχές και τους γενικούς στόχους της εξωτερικής δράσης και της εξωτερικής πολιτικής της Ένωσης έναντι της εκάστοτε χώρας ή περιοχής, με τις δημοκρατικές αρχές και αξίες, με τις θεμελιώδεις ελευθερίες και τα θεμελιώδη δικαιώματα, με τις αρχές του κράτους δικαίου και με την αρχή του σεβασμού της εθνικής κυριαρχίας των τρίτων κρατών. Τα μέτρα δεν θα πρέπει να αποσκοπούν στη χρηματοδότηση ενεργειών με άμεσα αναπτυξιακό προσανατολισμό και θα πρέπει να συμπληρώνουν, κατά περίπτωση, τη χρηματοδοτική συνδρομή που χορηγείται από τα μέσα εξωτερικής βοήθειας. Θα πρέπει επίσης να επιδιώκεται η συνοχή με την ανθρωπιστική πολιτική της Ένωσης, ιδίως όσον αφορά την εφαρμογή των μέτρων επείγοντος χαρακτήρα.
(19)
Το παρόν μέσο θα πρέπει να εφαρμόζεται με πλήρη σεβασμό των δικαιωμάτων και αρχών που ορίζονται στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και οι διεθνείς υποχρεώσεις της Ένωσης.
(20)
Σύμφωνα με το άρθρο 3 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ), το μέσο θα πρέπει να υποστηρίζει δραστηριότητες οι οποίες διασφαλίζουν την προστασία των παιδιών από τη βία, την κακοποίηση, την εκμετάλλευση και την εγκατάλειψη. Το μέσο θα πρέπει επίσης να υποστηρίζει την παροχή διασφαλίσεων και βοήθειας σε παιδιά μάρτυρες και θύματα, ιδιαίτερα αν είναι ασυνόδευτα ή έχουν για άλλο λόγο ανάγκη επιτροπείας.
(21)
Το μέσο αυτό θα πρέπει να συμπληρώνει και να ενισχύει τις δραστηριότητες για την ανάπτυξη της συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπόλ ή άλλων συναφών φορέων της Ένωσης και των κρατών μελών, ώστε να επιτυγχάνονται οι στόχοι του μέσου αυτού στον τομέα της αστυνομικής συνεργασίας, της πρόληψης και της καταπολέμησης του εγκλήματος και της διαχείρισης κρίσεων. Τούτο σημαίνει μεταξύ άλλων ότι, κατά τον σχεδιασμό των εθνικών τους προγραμμάτων, τα κράτη μέλη θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τη βάση δεδομένων η οποία περιέχει τις πληροφορίες, τα εργαλεία ανάλυσης και τις επιχειρησιακές και τεχνικές κατευθυντήριες γραμμές που έχει αναπτύξει η Ευρωπόλ, και ειδικότερα το σύστημα πληροφοριών της Ευρωπόλ, την ασφαλή εφαρμογή του δικτύου ανταλλαγής πληροφοριών (SIENA) της Ευρωπόλ, και την αξιολόγηση απειλών όσον αφορά το σοβαρό και οργανωμένο έγκλημα (SOCTA).
(22)
Για να εξασφαλίζεται η ομοιόμορφη εφαρμογή του Ταμείου, ο προϋπολογισμός της Ένωσης που κατανέμεται στο συγκεκριμένο χρηματοδοτικό μέσο θα πρέπει να εκτελείται στο πλαίσιο άμεσης και έμμεσης διαχείρισης όταν πρόκειται για ενέργεια που παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Ένωση («δράση της Ένωσης»), για επείγουσα βοήθεια και για τεχνική συνδρομή, και στο πλαίσιο επιμερισμένης διαχείρισης προκειμένου για εθνικά προγράμματα και ενέργειες που απαιτούν διοικητική ευελιξία.
(23)
Σε ό,τι αφορά τους πόρους που διατίθενται στο πλαίσιο επιμερισμένης διαχείρισης, είναι αναγκαίο να εξασφαλίζεται ότι τα εθνικά προγράμματα των κρατών μελών είναι σύμφωνα προς τις προτεραιότητες και τους στόχους σε επίπεδο Ένωσης.
(24)
Οι πόροι που χορηγούνται στα κράτη μέλη για την εκτέλεση στο πλαίσιο των εθνικών τους προγραμμάτων θα πρέπει να καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό και να κατανέμονται βάσει σαφών, αντικειμενικών και μετρήσιμων κριτηρίων. Τα κριτήρια αυτά θα πρέπει να σχετίζονται με τα δημόσια αγαθά τα οποία πρέπει να προστατεύουν τα κράτη μέλη, και με τη χρηματοδοτική τους ικανότητα να διασφαλίζουν υψηλό επίπεδο εσωτερικής ασφάλειας, όπως το μέγεθος του πληθυσμού τους, τις εδαφικές τους διαστάσεις και το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν τους. Δεδομένου, επιπλέον, ότι η αξιολόγηση απειλών οργανωμένου εγκλήματος του 2013 καταδεικνύει την πρωταρχική σημασία των θαλάσσιων λιμένων και των αερολιμένων ως σημείων εισόδου των εγκληματικών οργανώσεων για την εμπορία ανθρώπων και παράνομων εμπορευμάτων, οι ιδιαίτερες ευπάθειες που συνεπάγεται η επιλογή των συγκεκριμένων διαδρόμων εγκλήματος στα συγκεκριμένα εξωτερικά σημεία διέλευσης θα πρέπει να αντικατοπτρίζονται στην κατανομή των διαθέσιμων πόρων για τη δράση των κρατών μελών, με κριτήρια που λαμβάνουν υπόψη τον αριθμό των επιβατών και το βάρος των εμπορευμάτων που διέρχονται από διεθνείς αερολιμένες και θαλάσσιους λιμένες.
(25)
Για να ενισχυθούν η αλληλεγγύη και ο επιμερισμός των ευθυνών όσον αφορά τις κοινές πολιτικές, τις στρατηγικές και τα προγράμματα της Ένωσης, τα κράτη μέλη θα πρέπει να ενθαρρυνθούν να χρησιμοποιούν το μέρος των συνολικών πόρων που είναι διαθέσιμο για τα εθνικά τους προγράμματα, για την εξυπηρέτηση των στρατηγικών προτεραιοτήτων της Ένωσης που καθορίζονται στο παράρτημα I του παρόντος κανονισμού. Η συμβολή της Ένωσης στο συνολικό επιλέξιμο κόστος των προγραμμάτων που έχουν ως αντικείμενο αυτές τις προτεραιότητες θα πρέπει να αυξηθεί σε 90 %, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 514/2014.
(26)
Το ανώτατο όριο των πόρων που παραμένουν στη διάθεση της Ένωσης θα πρέπει να είναι συμπληρωματικό προς τους πόρους που κατανέμονται στα κράτη μέλη για την εφαρμογή των εθνικών τους προγραμμάτων. Με τον τρόπο αυτό, η Ένωση θα είναι σε θέση, κατά τη διάρκεια ενός δεδομένου οικονομικού έτους, να στηρίζει ενέργειες που την ενδιαφέρουν ιδιαίτερα, όπως μελέτες, δοκιμές και επικύρωση νέων τεχνολογιών, διακρατικά έργα, δημιουργία δικτύων και ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών, παρακολούθηση της εφαρμογής του σχετικού ενωσιακού δικαίου και της ενωσιακής πολιτικής και δράσης σε σχέση με και σε τρίτες χώρες. Οι υποστηριζόμενες ενέργειες θα πρέπει να ευθυγραμμίζονται με τις προτεραιότητες που έχουν προσδιοριστεί σε συναφείς ενωσιακές στρατηγικές, προγράμματα, σχέδια δράσης και αξιολογήσεις κινδύνων και απειλών.
(27)
Προκειμένου να συμβάλλουν στην επίτευξη του γενικού στόχου του μέσου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα εθνικά τους προγράμματα περιλαμβάνουν ενέργειες που εξυπηρετούν όλους τους ειδικούς στόχους του μέσου και ότι η κατανομή των πόρων μεταξύ των στόχων θα γίνεται αναλογικά προς τις προκλήσεις και τις ανάγκες και θα επιτρέπει την επίτευξη των στόχων αυτών. Αν ένα εθνικό πρόγραμμα δεν εξυπηρετεί έναν από τους ειδικούς στόχους ή αν οι διατιθέμενοι πόροι υπολείπονται του ελάχιστου ποσοστού που καθορίζεται στον παρόντα κανονισμό, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος θα πρέπει να περιλάβει στο πρόγραμμα σχετική αιτιολόγηση.
(28)
Για να ενισχυθεί η ικανότητα της Ένωσης να αντιδρά αμέσως σε περιστατικά που συνδέονται με την ασφάλεια ή σε πρωτοεμφανιζόμενες απειλές για την Ένωση, θα πρέπει να είναι δυνατό να παρέχεται έκτακτη βοήθεια, σύμφωνα με το πλαίσιο που ορίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 514/2014.
(29)
Η χρηματοδότηση από τον προϋπολογισμό της Ένωσης θα πρέπει να εστιάζεται σε δραστηριότητες στις οποίες η παρέμβαση της Ένωσης μπορεί να προσδώσει πρόσθετη αξία σε σύγκριση με τη δράση του κάθε κράτους μέλους χωριστά. Δεδομένου ότι η Ένωση είναι σε καλύτερη θέση από τα κράτη μέλη να αντιμετωπίζει διασυνοριακές καταστάσεις και να προσφέρει μια πλατφόρμα για κοινές προσεγγίσεις, οι δραστηριότητες που πληρούν τις προϋποθέσεις για στήριξη δυνάμει του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να συμβάλλουν, ιδιαίτερα, στην ενίσχυση των εθνικών και ευρωπαϊκών ικανοτήτων, καθώς επίσης στη διασυνοριακή συνεργασία και τον συντονισμό, στη δικτύωση, στην αμοιβαία εμπιστοσύνη, και στην ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών.
(30)
Προκειμένου να συμπληρωθούν ή να τροποποιηθούν οι διατάξεις του παρόντος μέσου όσον αφορά τον ορισμό των στρατηγικών προτεραιοτήτων της Ένωσης, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή εξουσία έκδοσης πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 ΣΛΕΕ όσον αφορά την τροποποίηση την πρόσθεση ή την κατάργηση των ενωσιακών προτεραιοτήτων που απαριθμούνται στον παρόντα κανονισμό, η δε Επιτροπή θα πρέπει να διεξαγάγει τις κατάλληλες διαβουλεύσεις κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες, και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων. Η Επιτροπή, όταν ετοιμάζει και συντάσσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, θα πρέπει να εξασφαλίζει την ταυτόχρονη, έγκαιρη και κατάλληλη διαβίβαση των σχετικών εγγράφων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
(31)
Στο πλαίσιο της εφαρμογής του παρόντος κανονισμού, συμπεριλαμβανομένης της προετοιμασίας κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, η Επιτροπή θα πρέπει να διαβουλεύεται με εμπειρογνώμονες από όλα τα κράτη μέλη.
(32)
Η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθεί την εφαρμογή του μέσου, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, χρησιμοποιώντας βασικούς δείκτες για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων και των επιπτώσεων. Οι δείκτες, συμπεριλαμβανομένων σχετικών σεναρίων αναφοράς, θα πρέπει να παρέχουν την ελάχιστη βάση για την αξιολόγηση του βαθμού στον οποίο έχουν επιτευχθεί οι στόχοι του μέσου.
(33)
Για την αποτίμηση των αποτελεσμάτων του εν λόγω Ταμείου, θα πρέπει να καθοριστούν κοινοί δείκτες σε σχέση με κάθε ειδικό στόχο του μέσου. Η αποτίμηση του βαθμού επίτευξης των συγκεκριμένων στόχων μέσω των κοινών δεικτών δεν καθιστά υποχρεωτική την εφαρμογή των ενεργειών που συνδέονται με τους δείκτες αυτούς.
(34)
Η απόφαση του Συμβουλίου 2007/125/ΔΕΥ (8) θα πρέπει να καταργηθεί, με την επιφύλαξη των μεταβατικών διατάξεων που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό.
(35)
Δεδομένου ότι οι στόχοι του παρόντος κανονισμού, κυρίως δε η ενίσχυση του συντονισμού και της συνεργασίας μεταξύ των αρχών επιβολής του νόμου, η πρόληψη και η καταστολή της εγκληματικότητας, η προστασία των προσώπων και των ζωτικής σημασίας υποδομών έναντι περιστατικών που συνδέονται με την ασφάλεια, και η ενίσχυση της ικανότητας των κρατών μελών και της Ένωσης να διαχειρίζονται αποτελεσματικά κινδύνους συνδεόμενους με την ασφάλεια και κρίσεις, δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη, μπορούν όμως να επιτευχθούν καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση μπορεί να θεσπίσει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας όπως ορίζεται στο άρθρο 5 ΣΕΕ. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως ορίζεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα απαιτούμενα για την επίτευξη των εν λόγω στόχων.
(36)
Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 22 για τη θέση της Δανίας, που είναι συνημμένο στη ΣΕΕ και στη ΣΛΕΕ, η Δανία δεν συμμετέχει στη θέσπιση του παρόντος κανονισμού και δεν δεσμεύεται από αυτόν, ούτε υπόκειται στην εφαρμογή του.
(37)
Σύμφωνα με το άρθρο 3 του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας, όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, που είναι συνημμένο στη ΣΕΕ και τη ΣΛΕΕ, και με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του συγκεκριμένου πρωτοκόλλου, η Ιρλανδία κοινοποίησε την επιθυμία της να συμμετάσχει στη θέσπιση και την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού.
(38)
Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, που είναι συνημμένο στη ΣΕΕ και στη ΣΛΕΕ, και με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του συγκεκριμένου πρωτοκόλλου, το Ηνωμένο Βασίλειο δεν συμμετέχει στη θέσπιση του παρόντος κανονισμού και δεν δεσμεύεται από αυτόν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή του.
(39)
Είναι σκόπιμο να ευθυγραμμιστεί η περίοδος εφαρμογής του παρόντος κανονισμού με τον κανονισμό (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 1311/2013 του Συμβουλίου (9). Συνεπώς, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2014,
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:
ΚΕΦΑΛΑΙΟ I
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 1
Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής
1. Ο παρών κανονισμός θεσπίζει το μέσο για τη χρηματοδοτική στήριξη της αστυνομικής συνεργασίας, της πρόληψης και καταστολής της εγκληματικότητας και της διαχείρισης των κρίσεων («το μέσο»), στο πλαίσιο του Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας («το Ταμείο»).
Από κοινού με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 515/2014, ο παρών κανονισμός θεσπίζει το Ταμείο για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2014 έως την 31η Δεκεμβρίου 2020.
2. Ο παρών κανονισμός ορίζει:
α)
τους στόχους, τις επιλέξιμες ενέργειες και τις στρατηγικές προτεραιότητες της χρηματοδοτικής στήριξης που θα χορηγηθεί δυνάμει του μέσου·
β)
το γενικό πλαίσιο για την υλοποίηση των επιλέξιμων ενεργειών·
γ)
τους πόρους που θα διατεθούν δυνάμει του μέσου από την 1η Ιανουαρίου 2014 έως την 31η Δεκεμβρίου 2020, και την κατανομή τους.
3. Ο παρών κανονισμός προβλέπει την εφαρμογή των κανόνων που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 514/2014.
4. Το μέσο δεν εφαρμόζεται σε ζητήματα που καλύπτονται από το πρόγραμμα «Δικαιοσύνη» όπως ορίζεται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1382/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (10). Εντούτοις, μπορεί να καλύπτει ενέργειες που στοχεύουν στην ενθάρρυνση της συνεργασίας μεταξύ δικαστικών αρχών και αρχών επιβολής του νόμου.
5. Επιδιώκονται συνέργειες, συνέπεια και συμπληρωματικότητα με άλλα συναφή χρηματοδοτικά μέσα της Ένωσης, όπως είναι ο μηχανισμός πολιτικής προστασίας της Ένωσης που θεσπίσθηκε με την απόφαση αριθ. 1313/2013/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (11), το πρόγραμμα «Ορίζων 2020», που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1291/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (12), το τρίτο πολυετές πρόγραμμα της δράσης της Ένωσης στον τομέα της υγείας, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 282/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (13), το Ταμείο Αλληλεγγύης της ΕΕ και τα μέσα εξωτερικής βοήθειας, δηλαδή το μέσο για τη θέσπιση μηχανισμού προενταξιακής βοήθειας (ΜΠΒ ΙΙ), που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 231/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (14), ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Γειτονίας, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 232/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (15), ο μηχανισμός χρηματοδότησης της αναπτυξιακής συνεργασίας, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 233/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (16), το μέσο εταιρικής σχέσης για τη συνεργασία με τρίτες χώρες, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 234/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (17), το ευρωπαϊκό μέσο για τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 235/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (18), και ο μηχανισμός συμβολής στη σταθερότητα και την ειρήνη, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 230/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (19). Οι ενέργειες που χρηματοδοτούνται δυνάμει του παρόντος κανονισμού δεν λαμβάνουν χρηματοδοτική στήριξη για τον ίδιο σκοπό από άλλα χρηματοδοτικά μέσα της Ένωσης.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
α) «αστυνομική συνεργασία»: τα ειδικά μέτρα και είδη συνεργασίας με τη συμμετοχή όλων των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών όπως αναφέρονται στο άρθρο 87 ΣΛΕΕ·
β) «ανταλλαγή πληροφοριών και πρόσβαση σε αυτές»: η ασφαλής συλλογή, αποθήκευση, επεξεργασία, ανάλυση και ανταλλαγή πληροφοριών οι οποίες ενδιαφέρουν τις αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 87 ΣΛΕΕ σε σχέση με την πρόληψη, ανίχνευση, διερεύνηση και δίωξη ποινικών αδικημάτων, ιδιαίτερα δε διασυνοριακών, σοβαρών και οργανωμένων εγκλημάτων·
γ) «πρόληψη της εγκληματικότητας»: όλα τα μέτρα που αποσκοπούν στη μείωση, ή άλλως συμβάλλουν στη μείωση της εγκληματικότητας και της ανασφάλειας των πολιτών, όπως αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 2 της απόφασης 2009/902/ΔΕΥ του Συμβουλίου (20)·
δ) «οργανωμένο έγκλημα»: κολάσιμη συμπεριφορά σχετιζόμενη με τη συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση, όπως ορίζεται στην απόφαση-πλαίσιο 2008/841/ΔΕΥ του Συμβουλίου (21)·
ε) «τρομοκρατία»: οποιαδήποτε εκ των εκ προθέσεως πράξεων και αδικημάτων όπως ορίζονται στην απόφαση-πλαίσιο 2002/475/ΔΕΥ του Συμβουλίου (22)·
στ) «διαχείριση κινδύνων και κρίσεων»: κάθε μέτρο σχετικό με την αξιολόγηση, την πρόληψη, την ετοιμότητα για αντιμετώπιση και τη διαχείριση των συνεπειών της τρομοκρατίας, του οργανωμένου εγκλήματος και άλλων κινδύνων σχετικών με την ασφάλεια·
ζ) «πρόληψη και ετοιμότητα»: κάθε μέτρο που στοχεύει στην πρόληψη και/ή στη μείωση κινδύνων που συνδέονται με πιθανές τρομοκρατικές επιθέσεις ή άλλα περιστατικά συνδεόμενα με την ασφάλεια·
η) «διαχείριση των συνεπειών»: ο αποτελεσματικός συντονισμός ενεργειών που αναλαμβάνονται σε εθνικό και/ή σε ενωσιακό επίπεδο προκειμένου να υπάρξει αντίδραση σε τρομοκρατική επίθεση ή άλλο σχετικό με την ασφάλεια περιστατικό ή να μειωθούν οι συνέπειες του·
θ) «υποδομή ζωτικής σημασίας»: περιουσιακό στοιχείο, δίκτυο, σύστημα ή μέρος του, που είναι ουσιώδες για τη διατήρηση ζωτικών λειτουργιών της κοινωνίας, για την υγεία, για την ασφάλεια, για την οικονομική ή κοινωνική ευημερία των πολιτών, και που, αν διαταραχτεί, παραβιαστεί ή καταστραφεί, θα υπάρξει σημαντικός αντίκτυπος σε κράτος μέλος ή στην Ένωση, ως αποτέλεσμα της αδυναμίας διατήρησης των λειτουργιών αυτών·
ι) «κατάσταση έκτακτης ανάγκης»: κάθε σχετικό με την ασφάλεια περιστατικό ή νεοεμφανιζόμενη απειλή που έχει ή μπορεί να έχει σοβαρό αρνητικό αντίκτυπο στην ασφάλεια του πληθυσμού σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη.
Άρθρο 3
Στόχοι
1. Γενικός στόχος του μέσου είναι να συμβάλει στην κατοχύρωση υψηλού επιπέδου ασφάλειας στην Ένωση.
2. Στο πλαίσιο του γενικού στόχου που αναφέρεται στην παράγραφο 1, το μέσο συμβάλλει -σύμφωνα με τις προτεραιότητες που προσδιορίζονται στις σχετικές στρατηγικές, κύκλους πολιτικής, προγράμματα, αξιολογήσεις απειλών και κινδύνων της Ένωσης- στην εξυπηρέτηση των ακόλουθων ειδικών στόχων:
α)
πρόληψη του εγκλήματος, καταστολή του διασυνοριακού, σοβαρού και οργανωμένου εγκλήματος, συμπεριλαμβανομένης της τρομοκρατίας, και ενίσχυση του συντονισμού και της συνεργασίας μεταξύ των αρχών επιβολής του νόμου και άλλων εθνικών αρχών των κρατών μελών, μεταξύ άλλων με την Ευρωπόλ ή άλλα σχετικά όργανα της Ένωσης, και με τις σχετικές τρίτες χώρες και διεθνείς οργανισμούς.
β)
βελτίωση της ικανότητας των κρατών μελών και της Ένωσης να διαχειρίζονται αποτελεσματικά κινδύνους που σχετίζονται με την ασφάλεια και με κρίσεις, να προετοιμάζονται και να προστατεύουν τους πολίτες και την υποδομή ζωτικής σημασίας από τρομοκρατικές επιθέσεις και άλλους κινδύνους που συνδέονται με την ασφάλεια.
Η επίτευξη των ειδικών στόχων του παρόντος μέσου αξιολογείται σύμφωνα με το άρθρο 55 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, με τη χρήση κοινών δεικτών, όπως ορίζεται στο παράρτημα II του παρόντος κανονισμού, και ειδικών ανά πρόγραμμα δεικτών που περιλαμβάνονται στα εθνικά προγράμματα.
3. Για την επίτευξη των στόχων που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2, το μέσο συμβάλλει στους ακόλουθους επιχειρησιακούς στόχους:
α)
προώθηση και ανάπτυξη μέτρων που ενισχύουν την ικανότητα των κρατών μελών να προλαμβάνουν το έγκλημα και να καταπολεμούν το διασυνοριακό, σοβαρό και οργανωμένο έγκλημα συμπεριλαμβανομένης της τρομοκρατίας, ιδιαίτερα μέσω συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, ανταλλαγής πληροφοριών και βέλτιστων πρακτικών, πρόσβασης σε δεδομένα, διαλειτουργικών τεχνολογιών, συγκρίσιμων στατιστικών, εφαρμοσμένης εγκληματολογίας, επικοινωνίας και ευαισθητοποίησης του κοινού.
β)
προώθηση και ανάπτυξη του διοικητικού και επιχειρησιακού συντονισμού, της συνεργασίας, της αμοιβαίας κατανόησης και της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των αρχών επιβολής του νόμου των κρατών μελών, άλλων εθνικών αρχών, της Ευρωπόλ ή άλλων σχετικών οργάνων της Ένωσης και, όπου είναι σκόπιμο, τρίτων χωρών και διεθνών οργανισμών·
γ)
προώθηση και ανάπτυξη προγραμμάτων κατάρτισης, μεταξύ άλλων για την απόκτηση τεχνικών και επαγγελματικών δεξιοτήτων και για τη γνώση των υποχρεώσεων σχετικά με τον σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, στον τομέα της εφαρμογής ευρωπαϊκών πολιτικών κατάρτισης, συμπεριλαμβανομένων ειδικών ενωσιακών προγραμμάτων ανταλλαγής στον τομέα της επιβολής του νόμου, προκειμένου να καλλιεργηθεί μια γνήσια ευρωπαϊκή αντίληψη απονομής δικαιοσύνης και επιβολής του νόμου·
δ)
προώθηση και ανάπτυξη μέτρων, διασφαλίσεων, μηχανισμών και βέλτιστων πρακτικών για τον έγκαιρο εντοπισμό, την προστασία και τη στήριξη μαρτύρων και θυμάτων εγκληματικών ενεργειών, συμπεριλαμβανομένων θυμάτων τρομοκρατικών ενεργειών και, ιδίως, παιδιών που υπήρξαν μάρτυρες και θύματα, ιδιαίτερα αν είναι ασυνόδευτα ή έχουν για άλλο λόγο ανάγκη επιτροπείας·
ε)
μέτρα που προορίζονται για την ενίσχυση των διοικητικών και επιχειρησιακών ικανοτήτων των κρατών μελών στον τομέα της προστασίας της υποδομής ζωτικής σημασίας σε όλους τους τομείς οικονομικής δραστηριότητας, μεταξύ άλλων μέσω συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και με τη βελτίωση του συντονισμού, της συνεργασίας, της ανταλλαγής και της διάδοσης τεχνογνωσίας και πείρας στο εσωτερικό της Ένωσης και με τις τρίτες ενδιαφερόμενες χώρες·
στ)
ασφαλείς συνδέσεις και αποτελεσματικός συντονισμός μεταξύ των διαφόρων τομεακών φορέων που υφίστανται σε ενωσιακό και σε εθνικό επίπεδο στον τομέα της έγκαιρης προειδοποίησης και της συνεργασίας σε καταστάσεις κρίσης, συμπεριλαμβανομένων των κέντρων αντιμετώπισης κρίσιμων καταστάσεων, προκειμένου να καταστεί δυνατή η ταχεία υποβολή ολοκληρωμένων και ακριβών εκθέσεων της κατάστασης σε περιπτώσεις κρίσης, να συντονίζονται τα μέτρα αντίδρασης, και να γίνεται ανταλλαγή δημόσιων, προνομιακών και διαβαθμισμένων πληροφοριών·
ζ)
μέτρα που ενισχύουν τη διοικητική και επιχειρησιακή ικανότητα των κρατών μελών και της Ένωσης να πραγματοποιούν διεξοδικές αξιολογήσεις απειλών και κινδύνων τεκμηριωμένες και ευθυγραμμισμένες με τις ενωσιακές προτεραιότητες και πρωτοβουλίες που έχουν υιοθετηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, προκειμένου να μπορεί η Ένωση να αναπτύσσει ολοκληρωμένες προσεγγίσεις βασισμένες σε κοινές και ενιαίες εκτιμήσεις σε καταστάσεις κρίσης και να προωθεί την αμοιβαία κατανόηση των διαφόρων ορισμών των επιπέδων απειλής που εφαρμόζονται στα κράτη μέλη και τις χώρες εταίρους.
4. Το μέσο συμβάλλει επίσης στη χρηματοδότηση της τεχνικής βοήθειας κατόπιν πρωτοβουλίας των κρατών μελών ή της Επιτροπής.
5. Οι ενέργειες που χρηματοδοτούνται από το παρόν μέσο υλοποιούνται με πλήρη σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας. Ειδικότερα, οι ενέργειες είναι σύμφωνες προς τις διατάξεις του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τους ενωσιακούς κανόνες προστασίας των δεδομένων, και την Ευρωπαϊκή σύμβαση για την Προστασία των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και των Θεμελιωδών Ελευθεριών (ΕΣΑΔ).
Τα κράτη μέλη πρέπει ιδίως, κατά την πραγματοποίηση των ενεργειών, να λαμβάνουν, όπου είναι δυνατόν, μέριμνα για την παροχή βοήθειας και προστασίας στα ευάλωτα πρόσωπα, κυρίως δε στα παιδιά και στους ασυνόδευτους ανηλίκους.
Άρθρο 4
Επιλέξιμες ενέργειες στο πλαίσιο εθνικών προγραμμάτων
1. Στο πλαίσιο των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 3 του παρόντος κανονισμού και υπό το φως των εγκεκριμένων συμπερασμάτων του διαλόγου σχετικά με τις πολιτικές όπως προβλέπεται στο άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, και σύμφωνα με τους στόχους των εθνικών προγραμμάτων που καθορίζονται στο άρθρο 7 του παρόντος κανονισμού, το παρόν μέσο υποστηρίζει τις ενέργειες που αναλαμβάνονται στα κράτη μέλη, και ειδικότερα εκείνες που απαριθμούνται στον ακόλουθο κατάλογο:
α)
ενέργειες για τη βελτίωση της αστυνομικής συνεργασίας και του συντονισμού μεταξύ αρχών επιβολής του νόμου, συμπεριλαμβανομένων της συνεργασίας με τα σχετικά όργανα της Ένωσης και μεταξύ τους, ιδίως δε με την Ευρωπόλ και την Eurojust, κοινές ομάδες έρευνας, και όλες οι άλλες μορφές κοινής διασυνοριακής δράσης, για την πρόσβαση σε πληροφορίες και την ανταλλαγή πληροφοριών, και διαλειτουργικές τεχνολογίες·
β)
σχέδια που προωθούν τη δικτύωση, τις συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, την αμοιβαία εμπιστοσύνη και κατανόηση, την αμοιβαία μάθηση, τον εντοπισμό, την ανταλλαγή και τη διάδοση τεχνογνωσίας, πείρας και ορθών πρακτικών, την ανταλλαγή πληροφοριών, την κοινή αντίληψη και πρόβλεψη καταστάσεων, τον σχεδιασμό αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων και τη διαλειτουργικότητα·
γ)
δραστηριότητες ανάλυσης, παρακολούθησης και αξιολόγησης, συμπεριλαμβανομένων μελετών και αξιολογήσεων απειλών, κινδύνων και επιπτώσεων, τεκμηριωμένες και ευθυγραμμισμένες με τις προτεραιότητες και πρωτοβουλίες που έχουν προσδιοριστεί σε επίπεδο Ένωσης, ιδίως δε εκείνες που έχουν υιοθετηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο·
δ)
δραστηριότητες ευαισθητοποίησης, διάδοσης και επικοινωνίας·
ε)
αγορά, συντήρηση ενωσιακών και εθνικών συστημάτων ΤΠ που συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού, και/ή περαιτέρω αναβάθμιση συστημάτων ΤΠ και τεχνικού εξοπλισμού, συμπεριλαμβανομένων του έλεγχου συμβατότητας των συστημάτων, ασφαλών εγκαταστάσεων, υποδομών, σχετικών κτιρίων και συστημάτων, ειδικότερα συστημάτων τεχνολογίας της πληροφορίας και των επικοινωνιών (ΤΠΕ) και των εξαρτημάτων τους, μεταξύ άλλων με σκοπό την ευρωπαϊκή συνεργασία στον τομέα της κυβερνοασφάλειας και του κυβερνοεγκλήματος, κυρίως μέσω του Ευρωπαϊκού Κέντρου για το Κυβερνοέγκλημα·
στ)
ανταλλαγή, κατάρτιση και εκπαίδευση προσωπικού και εμπειρογνωμόνων των αρμοδίων αρχών, συμπεριλαμβανομένων της γλωσσικής κατάρτισης και των κοινών ασκήσεων ή προγραμμάτων·
ζ)
μέτρα ανάπτυξης, μετάδοσης, δοκιμής και έγκρισης νέων μεθόδων ή τεχνολογιών, συμπεριλαμβανομένων δοκιμαστικών σχεδίων και μέτρων επακολούθησης ερευνητικών σχεδίων στον τομέα της ασφάλειας, χρηματοδοτούμενων από την Ένωση.
2. Στο πλαίσιο των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 3, το μέσο μπορεί επίσης να υποστηρίζει τις ακόλουθες ενέργειες που αφορούν ή που υλοποιούνται σε τρίτες χώρες:
α)
βελτίωση της αστυνομικής συνεργασίας και του συντονισμού μεταξύ αρχών επιβολής του νόμου, συμπεριλαμβανομένων κοινών ομάδων έρευνας και όλων των άλλων μορφών κοινής διασυνοριακής δράσης, και της πρόσβασης σε πληροφορίες και της ανταλλαγής πληροφοριών, και των διαλειτουργικών τεχνολογιών·
β)
δικτύωση, αμοιβαία εμπιστοσύνη, κατανόηση και εκμάθηση, εντοπισμός, ανταλλαγή και διάδοση τεχνογνωσίας, πείρας και βέλτιστων πρακτικών, ανταλλαγή πληροφοριών, κοινή αντίληψη και πρόβλεψη καταστάσεων, σχεδιασμός μέτρων έκτακτης ανάγκης και διαλειτουργικότητα·
γ)
ανταλλαγή, κατάρτιση και εκπαίδευση προσωπικού και εμπειρογνωμόνων των αρμόδιων αρχών.
Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη, από κοινού με την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης, εξασφαλίζουν τον συντονισμό όσον αφορά ενέργειες σε και σε σχέση με τρίτες χώρες, όπως προβλέπεται στο άρθρο 3 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΚΑΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ
Άρθρο 5
Συνολικοί πόροι και εφαρμογή
1. Οι συνολικοί πόροι για την εφαρμογή του μέσου ανέρχονται σε 1 004 εκατ. EUR σε τρέχουσες τιμές.
2. Οι ετήσιες πιστώσεις εγκρίνονται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο εντός των ορίων του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου.
3. Οι συνολικοί πόροι εκτελούνται με τα ακόλουθα μέσα:
α)
εθνικά προγράμματα, σύμφωνα με το άρθρο 7·
β)
δράσεις της Ένωσης, σύμφωνα με το άρθρο 8·
γ)
τεχνική βοήθεια, σύμφωνα με το άρθρο 9·
δ)
έκτακτη βοήθεια, σύμφωνα με το άρθρο 10.
4. Ο προϋπολογισμός που διατίθεται δυνάμει του παρόντος μέσου, για ενέργειες της Ένωσης που προβλέπονται στο άρθρο 8 του παρόντος κανονισμού, για τεχνική βοήθεια που προβλέπεται στο άρθρο 9 του παρόντος κανονισμού, και για την έκτακτη βοήθεια που προβλέπεται στο άρθρο 10 του παρόντος κανονισμού, εκτελείται στο πλαίσιο άμεσης και έμμεσης διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 58 παράγραφος 1 στοιχεία α) και γ) αντιστοίχως του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 966/2012.
Ο προϋπολογισμός που διατίθεται για τα εθνικά προγράμματα που αναφέρονται στο άρθρο 7 του παρόντος κανονισμού εκτελείται στο πλαίσιο επιμερισμένης διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 58 παράγραφος 1 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ, Ευρατόμ) αριθ. 966/2012.
5. Με την επιφύλαξη των εξουσιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, οι συνολικοί πόροι θα χρησιμοποιηθούν κατά τον ακόλουθο τρόπο:
α)
662 εκατ. EUR για τα εθνικά προγράμματα των κρατών μελών·
β)
342 εκατ. EUR για ενέργειες της Ένωσης, έκτακτη βοήθεια και τεχνική βοήθεια με πρωτοβουλία της Επιτροπής.
6. Κάθε κράτος μέλος διαθέτει τα ποσά για εθνικά προγράμματα που αναφέρονται στο παράρτημα III ως εξής:
α)
τουλάχιστον 20 % για ενέργειες σε σχέση με τον ειδικό στόχο που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο α), και
β)
τουλάχιστον 10 % για ενέργειες σε σχέση με τον ειδικό στόχο που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο στοιχείο β).
Τα κράτη μέλη μπορούν να αποκλίνουν από τα ελάχιστα αυτά ποσοστά, με την προϋπόθεση να περιλαμβάνεται στα εθνικά προγράμματα εξήγηση των λόγων για τους οποίους η χρηματοδότηση πόρων κάτω από το επίπεδο αυτό δεν υπονομεύει την επίτευξη του σχετικού στόχου. Η εξήγηση αυτή αξιολογείται από την Επιτροπή στο πλαίσιο της έγκρισης των εθνικών προγραμμάτων σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 2.
7. Οι συνολικοί πόροι που διατίθενται για το μέσο που θεσπίζεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, μαζί με τους συνολικούς πόρους που καθορίζονται από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 515/2014, για τη θέσπιση, στο πλαίσιο του Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας, αποτελούν τον προϋπολογισμό του Ταμείου και συνιστούν προνομιακή αναφορά για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή κατά τη διάρκεια της ετήσιας διαδικασίας του προϋπολογισμού σύμφωνα με το σημείο 17 της διοργανικής συμφωνίας μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής για τη δημοσιονομική πειθαρχία, τη συνεργασία σε δημοσιονομικά θέματα και τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση.
Άρθρο 6
Πόροι για επιλέξιμες ενέργειες στα κράτη μέλη
1. Χορηγείται στα κράτη μέλη ποσό 662 εκατ. EUR, ως εξής:
α)
30 % ανάλογα με το μέγεθος του συνολικού πληθυσμού τους·
β)
10 % ανάλογα με το μέγεθος του εδάφους τους·
γ)
15 % ανάλογα με τον αριθμό επιβατών και 10 % ανάλογα με τους τόνους εμπορευμάτων που διέρχονται από τους διεθνείς αερολιμένες και τους θαλάσσιους λιμένες τους·
δ)
35 % αντιστρόφως ανάλογα προς το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν τους (μονάδα αγοραστικής δύναμης ανά κάτοικο).
2. Τα στοιχεία αναφοράς για τα δεδομένα που αναφέρονται στην παράγραφο 1 είναι οι τελευταίες στατιστικές της Επιτροπής (Eurostat), στη βάση δεδομένων που χορηγούνται από τα κράτη μέλη σύμφωνα με το ενωσιακό δίκαιο. Η ημερομηνία αναφοράς είναι η 30ή Ιουνίου 2013. Τα ποσά για τα εθνικά προγράμματα που υπολογίζονται βάσει των κριτηρίων της παραγράφου 1 αναφέρονται στο παράρτημα III.
Άρθρο 7
Εθνικά προγράμματα
1. Το εθνικό πρόγραμμα που καταρτίζεται δυνάμει του παρόντος μέσου, και εκείνο που καταρτίζεται δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 515/2014 θα προταθεί στην Επιτροπή υπό τη μορφή ενός ενιαίου εθνικού προγράμματος για το Ταμείο, σύμφωνα με το άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014.
2. Στο πλαίσιο των εθνικών προγραμμάτων που πρόκειται να εξεταστούν και να εγκριθούν από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014, τα κράτη μέλη, σύμφωνα με τους στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3 του παρόντος κανονισμού, επιδιώκουν ιδίως τις στρατηγικές προτεραιότητες της Ένωσης που απαριθμούνται στο παράρτημα του παρόντος κανονισμού, λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα του πολιτικού διαλόγου που αναφέρεται στο άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014. Τα κράτη μέλη δεν διαθέτουν πάνω από το 8 % των συνολικών πιστώσεων του εθνικού προγράμματός τους για τη συντήρηση ενωσιακών και εθνικών συστημάτων ΤΠ που συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων του παρόντος κανονισμού, ούτε πάνω από 8 % για ενέργειες σε σχέση με ή σε τρίτες χώρες, στο πλαίσιο της υλοποίησης των στρατηγικών προτεραιοτήτων της Ένωσης που απαριθμούνται στο παράρτημα I του παρόντος κανονισμού.
3. Ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 11, για την τροποποίηση, συμπλήρωση ή κατάργηση στρατηγικών προτεραιοτήτων της Ένωσης που απαριθμούνται στο παράρτημα I του παρόντος κανονισμού.
Άρθρο 8
Ενωσιακές ενέργειες
1. Με πρωτοβουλία της Επιτροπής, το παρόν μέσο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη χρηματοδότηση διεθνικών ενεργειών ή ενεργειών που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Ένωση («ενωσιακές ενέργειες») σε σχέση με τους γενικούς, ειδικούς και επιχειρησιακούς στόχους που αναφέρονται στο άρθρο 3.
2. Επιλέξιμες για χρηματοδότηση είναι οι ενωσιακές ενέργειες που ευθυγραμμίζονται με τις προτεραιότητες και πρωτοβουλίες οι οποίες προσδιορίζονται σε επίπεδο Ένωσης, ιδίως δε εκείνες που έχουν υιοθετηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, στις σχετικές ενωσιακές στρατηγικές, κύκλους πολιτικής, προγράμματα, αξιολογήσεις απειλών και κινδύνων, και υποστηρίζουν ειδικότερα:
α)
προπαρασκευαστικές δραστηριότητες, δραστηριότητες παρακολούθησης, διοικητικής και τεχνικής στήριξης καθώς και δραστηριότητες για την ανάπτυξη ενός μηχανισμού αξιολόγησης, που είναι απαραίτητες για την εφαρμογή των πολιτικών στους τομείς της αστυνομικής συνεργασίας, της πρόληψης και καταστολής της εγκληματικότητας, και της διαχείρισης κρίσεων·
β)
διεθνικά σχέδια στα οποία συμμετέχουν τουλάχιστον δύο κράτη μέλη ή ένα κράτος μέλος και μία τρίτη χώρα·
γ)
δραστηριότητες ανάλυσης, παρακολούθησης και αξιολόγησης, συμπεριλαμβανομένων αξιολογήσεων απειλών και κινδύνων, και εκτιμήσεων αντικτύπου, τεκμηριωμένες και ευθυγραμμισμένες με προτεραιότητες και πρωτοβουλίες που έχουν προσδιοριστεί σε επίπεδο Ένωσης, ιδίως δε εκείνες που έχουν υιοθετηθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, και σχέδια παρακολούθησης της εφαρμογής του ενωσιακού δικαίου και των στόχων της ενωσιακής πολιτικής στα κράτη μέλη·
δ)
σχέδια που προωθούν τη δικτύωση, τις συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, την αμοιβαία εμπιστοσύνη και κατανόηση, την αμοιβαία μάθηση, τον εντοπισμό και τη διάδοση βέλτιστων πρακτικών και καινοτόμων προσεγγίσεων σε επίπεδο Ένωσης, καθώς και τα προγράμματα κατάρτισης και ανταλλαγών·
ε)
σχέδια που υποστηρίζουν την ανάπτυξη μεθοδολογικών, κυρίως στατιστικών εργαλείων και μεθόδων, και κοινών δεικτών·
στ)
την απόκτηση, τη συντήρηση και/ή την περαιτέρω αναβάθμιση τεχνικού εξοπλισμού, εμπειρογνωμοσύνης, ασφαλών εγκαταστάσεων, υποδομών, σχετικών κτιρίων και συστημάτων, ιδιαίτερα συστημάτων ΤΠΕ και των εξαρτημάτων τους σε ενωσιακό επίπεδο, μεταξύ άλλων με σκοπό την ευρωπαϊκή συνεργασία για την κυβερνοασφάλεια και την καταστολή του κυβερνοεγκλήματος, κυρίως μέσω του Ευρωπαϊκού Κέντρου για το Κυβερνοέγκλημα·
ζ)
σχέδια που καθιστούν καλύτερα γνωστές τις πολιτικές και τους στόχους της Ένωσης στους ενδιαφερόμενους φορείς και στο ευρύ κοινό, συμπεριλαμβανομένης της καλλιέργειας ευνοϊκού κλίματος για τις πολιτικές προτεραιότητες της Ένωσης·
η)
ιδιαίτερα καινοτόμα σχέδια, τα οποία αναπτύσσουν νέες μεθόδους και/ή εφαρμόζουν νέες τεχνολογίες που θα μπορούσαν να μεταφερθούν σε άλλα κράτη μέλη, ειδικότερα δε σχέδια για τον έλεγχο και την επικύρωση των αποτελεσμάτων χρηματοδοτούμενων από την Ένωση ερευνητικών σχεδίων στον τομέα της ασφάλειας·
θ)
μελέτες και δοκιμαστικά σχέδια·
3. Στο πλαίσιο των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 3, το παρόν μέσο υποστηρίζει επίσης ενέργειες σε σχέση με ή σε τρίτες χώρες, ειδικότερα δε:
α)
ενέργειες για τη βελτίωση της αστυνομικής συνεργασίας και του συντονισμού μεταξύ αρχών επιβολής του νόμου και, όπου έχει εφαρμογή, διεθνών οργανισμών, συμπεριλαμβανομένων κοινών ομάδων έρευνας και όλων των άλλων μορφών κοινής διασυνοριακής δράσης, της πρόσβασης σε πληροφορίες και της ανταλλαγής πληροφοριών, και διαλειτουργικών τεχνολογιών·
β)
δικτύωση, αμοιβαία εμπιστοσύνη, κατανόηση και εκμάθηση, προσδιορισμός, ανταλλαγή και διάδοση τεχνογνωσίας, πείρας και βέλτιστων πρακτικών, ανταλλαγή πληροφοριών, κοινή αντίληψη και πρόβλεψη καταστάσεων, σχεδιασμός μέτρων έκτακτης ανάγκης και διαλειτουργικότητα·
γ)
αγορά, συντήρηση και/ή περαιτέρω αναβάθμιση τεχνικού εξοπλισμού, συμπεριλαμβανομένων συστημάτων ΤΠΕ και των εξαρτημάτων τους·
δ)
ανταλλαγή, κατάρτιση και εκπαίδευση προσωπικού και εμπειρογνωμόνων των αρμοδίων αρχών, συμπεριλαμβανομένης της γλωσσικής κατάρτισης·
ε)
δραστηριότητες ευαισθητοποίησης, διάδοσης και επικοινωνίας·
στ)
αξιολογήσεις απειλών, κινδύνων και επιπτώσεων·
ζ)
μελέτες και δοκιμαστικά σχέδια.
4. Οι ενωσιακές ενέργειες υλοποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014.
Άρθρο 9
Τεχνική βοήθεια
1. Με πρωτοβουλία και/ή εξ ονόματος της Επιτροπής, το μέσο μπορεί να συμβάλει μέχρι του ποσού των 800 000 EUR ετησίως στην τεχνική βοήθεια του Ταμείου Εσωτερικής Ασφάλειας, σύμφωνα με το άρθρο 10 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014.
2. Με πρωτοβουλία ενός κράτους μέλους, το μέσο μπορεί να συνεισφέρει δραστηριότητες τεχνικής βοήθειας, σύμφωνα με το άρθρο 20 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014. Το ποσό για τεχνική βοήθεια δεν υπερβαίνει, για την περίοδο 2014-2020, το 5 % του συνολικού ποσού που διατίθεται σε κράτος μέλος συν 200 000 EUR.
Άρθρο 10
Έκτακτη βοήθεια
1. Το παρόν μέσο χορηγεί χρηματοδοτική στήριξη για να αντιμετωπιστούν επείγουσες και ειδικές ανάγκες σε περίπτωση κατάστασης έκτακτης ανάγκης κατά την έννοια του άρθρου 2, στοιχείο ι).
2. Η έκτακτη βοήθεια χορηγείται σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 7 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ III
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 11
Άσκηση της εξουσιοδότησης
1. Η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις ανατίθεται στην Επιτροπή υπό τους όρους του παρόντος άρθρου.
2. Η προβλεπόμενη στο άρθρο 7 παράγραφος 3 εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή για διάστημα επτά ετών από τις 21 Μαΐου 2014. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση σχετικά με τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί, το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της επταετούς περιόδου. Η εξουσιοδότηση ανανεώνεται αυτομάτως για μια τριετία, εκτός αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλλουν αντιρρήσεις το αργότερο εντός τριών μηνών πριν από τη λήξη της επταετίας.
3. Η εξουσιοδότηση που προβλέπεται στο άρθρο 7 παράγραφος 3 μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο. Η απόφαση ανάκλησης περατώνει την εξουσιοδότηση που προσδιορίζεται στην εν λόγω απόφαση. Αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσης της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτήν. Δεν θίγει το κύρος των ήδη εν ισχύι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
4. Μόλις εκδώσει μια κατ’ εξουσιοδότηση πράξη, η Επιτροπή την κοινοποιεί ταυτοχρόνως στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
5. Η κατ’ εξουσιοδότηση πράξη που εκδίδεται δυνάμει του άρθρου 7 παράγραφος 3 τίθεται σε ισχύ μόνον εφόσον δεν έχει διατυπωθεί αντίρρηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός δύο μηνών από την ημέρα που η πράξη κοινοποιείται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο ή αν, πριν λήξει αυτή η περίοδος, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενημερώσουν αμφότερα την Επιτροπή ότι δεν θα προβάλλουν αντιρρήσεις. Η περίοδος αυτή παρατείνεται κατά δύο μήνες κατόπιν πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου.
Άρθρο 12
Εφαρμογή του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014
Οι διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 514/2014 εφαρμόζονται στο μέσο.
Άρθρο 13
Κατάργηση
Η απόφαση 2007/125/ΔΕΥ καταργείται από την 1η Ιανουαρίου 2014.
Άρθρο 14
Μεταβατικές διατάξεις
1. Ο παρών κανονισμός δεν επηρεάζει τη συνέχιση ή την τροποποίηση, συμπεριλαμβανομένης της συνολικής ή μερικής ακύρωσης, των σχεδίων μέχρι την περάτωσή τους ούτε τη χρηματοδοτική στήριξη που εγκρίνεται από την Επιτροπή βάσει της απόφασης 2007/125/ΔΕΥ του Συμβουλίου, ούτε οποιαδήποτε άλλη νομοθετική πράξη έχει εφαρμογή στη στήριξη αυτή στις 31 Δεκεμβρίου 2013.
2. Κατά τη θέσπιση αποφάσεων περί συγχρηματοδότησης δυνάμει του μέσου, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τα μέτρα που έχουν ληφθεί βάσει της απόφασης 2007/125/ΔΕΥ του Συμβουλίου πριν από τις 20 Μαΐου 2014, τα οποία έχουν οικονομικό αντίκτυπο κατά την περίοδο που καλύπτεται από τη συγχρηματοδότηση.
3. Ποσά που δεσμεύθηκαν για τη συγχρηματοδότηση και εγκρίθηκαν από την Επιτροπή μεταξύ της 1ης Ιανουαρίου 2011 και της 31ης Δεκεμβρίου 2014, για τα οποία τα απαιτούμενα έγγραφα για την περάτωση των εργασιών δεν έχουν αποσταλεί στην Επιτροπή μέσα στην προθεσμία που προβλέπεται για την υποβολή της τελικής έκθεσης, αποδεσμεύονται αυτόματα από την Επιτροπή μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2017 και γεννούν απαίτηση για εξόφληση αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών.
Ποσά που αφορούν εργασίες οι οποίες ανεστάλησαν λόγω δικαστικών διαδικασιών ή διοικητικών προσφυγών με ανασταλτικό αποτέλεσμα εξαιρούνται από τον υπολογισμό του ποσού που πρέπει να αποδεσμευθεί αυτόματα.
4. Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2015, εκ των υστέρων αξιολόγηση της απόφασης 2007/125/ΔΕΥ, για την περίοδο 2007-2013.
Άρθρο 15
Επανεξέταση
Βάσει πρότασης της Επιτροπής, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο επανεξετάζουν τον παρόντα κανονισμό, το αργότερο έως τις 30 Ιουνίου 2020.
Άρθρο 16
Έναρξη ισχύος και εφαρμογή
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2014.
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα στα κράτη μέλη σύμφωνα με τις Συνθήκες.
Στρασβούργο, 16 Απριλίου 2014.