ДИРЕКТИВА (ЕС) 2015/121 НА СЪВЕТА
от 27 януари 2015 година
за изменение на Директива 2011/96/ЕС относно общата система за данъчно облагане на дружества майки и дъщерни дружества от различни държави членки
СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 115 от него,
като взе предвид предложението на Европейската комисия,
след предаване на проекта на законодателния акт на националните парламенти,
като взе предвид становището на Европейския парламент (1),
като взе предвид становището на Европейския икономически и социален комитет (2),
в съответствие със специална законодателна процедура,
като има предвид, че:
(1)
С Директива 2011/96/ЕС на Съвета (3) се освобождават от данък, удържан при източника, дивидентите и другите форми на разпределение на печалби, плащани от дъщерни дружества на техните дружества майки, и се предотвратява двойното данъчно облагане на тези доходи на равнището на дружеството майка.
(2)
Необходимо е да се гарантира, че с директива 2011/96/ЕС няма да се злоупотребява от данъкоплатци, които попадат в обхвата на нейното приложение.
(3)
Някои държави членки прилагат вътрешни разпоредби или такива, основаващи се на споразумения, с които се цели да се противодейства на укриването на данъци, данъчните измами или злоупотребите по общ или по конкретен начин.
(4)
Тези разпоредби обаче могат да са с различна степен на строгост, а и преди всичко те са предназначени да отразяват особеностите на данъчната система на всяка държава членка. Освен това някои държави членки нямат никакви вътрешни разпоредби или такива, основаващи се на споразумения, с които се цели предотвратяването на злоупотреби.
(5)
Следователно включването в Директива 2011/96/ЕС на минимално общо правило за борба със злоупотребите би могло да бъде много полезно за предотвратяване на злоупотреби с посочената директива и за гарантиране на по-голяма съгласуваност в прилагането ѝ в различни държави членки.
(6)
Прилагането на правилата за борба със злоупотребите следва да се осъществява на пропорционален принцип и да служи конкретно за борба с договореност или поредица от договорености, които не са действителни, т.е не отразяват икономическата реалност.
(7)
За тази цел, когато се оценява дали дадена договореност или поредица от договорености биха могли да се използват за злоупотреби, данъчните администрации на държавите членки следва да предприемат обективен анализ на всички релевантни факти и обстоятелства.
(8)
Макар че държавите членки следва да се възползват от клаузата за борба със злоупотребите за справяне с договорености, които не са действителни в своята цялост, е възможно също да съществуват случаи, при които отделни етапи или части от дадена договореност - в ролята им на самостоятелни единици - не са действителни. Държавите членки следва да могат да се възползват от клаузата за борба със злоупотребите и за справяне с тези конкретни етапи или части, без по този начин да се засягат останалите етапи или части от договореността, които са действителни. Това ще увеличи в максимална степен ефективността на клаузата за борба със злоупотребите, като същевременно гарантира нейната пропорционалност. Подходът „дотолкова, доколкото“ може да бъде ефективен в случаи, когато засегнатите образувания като такива са действителни, но когато например акции, от които произтича разпределена печалба, не могат да бъдат приписани действително на даден данъкоплатец, установен в държава членка, т.е. ако механизмът, базиран на правната си форма, прехвърля собствеността на акциите, но неговите характеристики не отразяват икономическата реалност.
(9)
Настоящата директива не следва по никакъв начин да засяга възможността на държавите членки да прилагат своите национални или основаващи се на споразумения разпоредби, имащи за цел предотвратяването на укриването на данъци, данъчните измами или злоупотребите.
(10)
Поради това Директива 2011/96/ЕС следва да бъде съответно изменена,
ПРИЕ НАСТОЯЩАТА ДИРЕКТИВА:
Член 1
В Директива 2011/96/ЕС член 1 параграф 2 се заменя със следните параграфи:
„2. Държавите членки няма да предоставят предимствата от настоящата директива на договореност или поредица от договорености, които не са действителни, като се вземат предвид всички релевантни факти и обстоятелства, и чието установяване има за своя основна цел или една от основните му цели е получаването на данъчно предимство, което противоречи на предмета или целта на настоящата директива.
Дадена договореност може да включва няколко етапа или части.
3. За целите на параграф 2 договореността или поредицата от договорености не се считат за действителни, дотолкова доколкото те не са създадени с валидни търговски съображения, които отразяват икономическата реалност.
4. Настоящата директива не изключва прилагането на вътрешни разпоредби или такива, основаващи се на споразумения, които се изискват с цел предотвратяване на укриването на данъци, данъчните измами или злоупотребите.“
Член 2
1. Държавите членки въвеждат в сила законовите, подзаконовите и административните разпоредби, необходими, за да се съобразят с настоящата директива, най-късно до 31 декември 2015 г. Те незабавно съобщават на Комисията текста на тези разпоредби.
Когато държавите членки приемат тези разпоредби, в тях се съдържа позоваване на настоящата директива или то се извършва при официалното им публикуване. Условията и редът на позоваване се определят от държавите членки.
2. Държавите членки съобщават на Комисията текста на основните разпоредби от националното законодателство, които те приемат в областта, уредена с настоящата директива.
Член 3
Настоящата директива влиза в сила на двадесетия ден след публикуването ѝ в Официален вестник на Европейския съюз.
Член 4
Адресати на настоящата директива са държавите членки.
Съставено в Брюксел на 27 януари 2015 година.
ΟΔΗΓΊΑ (ΕΕ) 2015/121 ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 27ης Ιανουαρίου 2015
για την τροποποίηση της οδηγίας 2011/96/ΕΕ σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς το οποίο ισχύει για τις μητρικές και τις θυγατρικές εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 115,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Μετά τη διαβίβαση του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (1),
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (2),
Αποφασίζοντας σύμφωνα με ειδική νομοθετική διαδικασία,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Η οδηγία 2011/96/ΕΕ του Συμβουλίου (3) απαλλάσσει τα μερίσματα και τις άλλες διανομές κερδών που καταβάλλονται από τις θυγατρικές εταιρείες στις μητρικές τους εταιρείες από την παρακράτηση φόρου στην πηγή και καταργεί τη διπλή φορολόγηση αυτών των εισοδημάτων σε επίπεδο μητρικής εταιρείας.
(2)
Είναι απαραίτητο να διασφαλιστεί ότι δεν γίνεται κατάχρηση της οδηγίας 2011/96/ΕΕ από τους φορολογουμένους που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της.
(3)
Ορισμένα κράτη μέλη εφαρμόζουν εθνικές διατάξεις ή διατάξεις βασισμένες σε διεθνείς συμφωνίες προς αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής, της φορολογικής απάτης ή των καταχρηστικών πρακτικών κατά γενικό ή ειδικό τρόπο.
(4)
Εντούτοις, οι εν λόγω διατάξεις μπορεί να έχουν διαφορετική βαρύτητα και, σε κάθε περίπτωση, είναι διαμορφωμένες έτσι ώστε να απηχούν τις ιδιαιτερότητες του φορολογικού συστήματος κάθε κράτους μέλους. Επιπλέον, ορισμένα κράτη μέλη δεν διαθέτουν καμία εθνική διάταξη ή διάταξη βασισμένη σε διεθνείς συμφωνίες για την αποτροπή των καταχρήσεων.
(5)
Ως εκ τούτου, η εισαγωγή κοινού ελάχιστου αντικαταχρηστικού κανόνα στην οδηγία 2011/96/ΕΕ θα συνέβαλε σημαντικά στην αποτροπή των καταχρήσεων της εν λόγω οδηγίας και στη διασφάλιση μεγαλύτερης συνέπειας στην εφαρμογή της σε διαφορετικά κράτη μέλη.
(6)
Η εφαρμογή αντικαταχρηστικών κανόνων θα πρέπει να είναι αναλογική και να εξυπηρετεί ειδικά την αντιμετώπιση ρύθμισης ή σειράς ρυθμίσεων που δεν είναι γνήσιες, που δεν απηχούν δηλαδή την οικονομική πραγματικότητα.
(7)
Προς τον σκοπό αυτόν, όταν εκτιμάται κατά πόσον μια ρύθμιση ή σειρά ρυθμίσεων είναι καταχρηστική, οι φορολογικές υπηρεσίες των κρατών μελών θα πρέπει να προβαίνουν σε αντικειμενική ανάλυση όλων των σχετικών γεγονότων και συνθηκών.
(8)
Ενώ τα κράτη μέλη θα πρέπει να χρησιμοποιούν την αντικαταχρηστική ρήτρα για την αντιμετώπιση ρυθμίσεων οι οποίες είναι καθ' ολοκληρία μη γνήσιες, ενδέχεται να υπάρξουν επίσης περιπτώσεις κατά τις οποίες μεμονωμένα στάδια ή τμήματα μιας ρύθμισης είναι από μόνα τους μη γνήσια. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να είναι σε θέση να χρησιμοποιούν την αντικαταχρηστική ρήτρα και προς αντιμετώπιση των εν λόγω συγκεκριμένων σταδίων ή τμημάτων, χωρίς να θίγονται τα υπόλοιπα γνήσια στάδια ή τμήματα της ρύθμισης. Τούτο θα μεγιστοποιούσε την αποτελεσματικότητα της αντικαταχρηστικής ρήτρας, διαφυλασσόμενης, παράλληλα, της αναλογικότητάς της. Η «προσέγγιση στον βαθμό που» μπορεί να είναι αποτελεσματική σε περιπτώσεις κατά τις οποίες οι σχετικές οντότητες, από μόνες τους, είναι γνήσιες αλλά, για παράδειγμα, οι μετοχές στις οποίες βασίζεται η διανομή κερδών δεν αποδίδονται με γνήσιο τρόπο σε φορολογούμενο που είναι εγκατεστημένος σε κράτος μέλος, δηλαδή εάν η ρύθμιση με βάση τη νομική της μορφή μεταβιβάζει την κυριότητα των μετοχών αλλά τα χαρακτηριστικά της δεν απηχούν την οικονομική πραγματικότητα.
(9)
Η παρούσα οδηγία δεν θα πρέπει να θίγει με κανένα τρόπο τη δυνατότητα των κρατών μελών να εφαρμόζουν τις εθνικές τους διατάξεις ή τις βασισμένες σε διεθνείς συμφωνίες διατάξεις τους που αποσκοπούν στην αποτροπή της φοροδιαφυγής, της φορολογικής απάτης ή των καταχρήσεων.
(10)
Επομένως, η οδηγία 2011/96/ΕΕ θα πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:
Άρθρο 1
Στην οδηγία 2011/96/ΕΕ, το άρθρο 1 παράγραφος 2 αντικαθίσταται από τις ακόλουθες παραγράφους:
«2. Τα κράτη μέλη δεν παρέχουν τα οφέλη της παρούσας οδηγίας σε ρύθμιση ή σειρά ρυθμίσεων οι οποίες, έχοντας τεθεί σε εφαρμογή με κύριο σκοπό ή έναν από τους κύριους σκοπούς την απόκτηση φορολογικού πλεονεκτήματος που παρακωλύει το αντικείμενο ή τον σκοπό της παρούσας οδηγίας, δεν είναι γνήσιες ως προς όλα τα σχετικά γεγονότα και τις συνθήκες.
Μια ρύθμιση μπορεί να περιλαμβάνει περισσότερα από ένα στάδια ή μέρη.
3. Για τους σκοπούς της παραγράφου 2, μια ρύθμιση ή σειρά ρυθμίσεων θεωρείται μη γνήσια στον βαθμό που δεν τίθεται σε εφαρμογή για βάσιμους εμπορικούς λόγους που απηχούν την οικονομική πραγματικότητα.
4. Η παρούσα οδηγία δεν εμποδίζει την εφαρμογή εθνικών διατάξεων ή βασισμένων σε διεθνείς συμφωνίες διατάξεων που είναι αναγκαίες για την αποτροπή της φοροδιαφυγής, της φορολογικής απάτης ή των καταχρήσεων.»
Άρθρο 2
1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις προκειμένου να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία το αργότερο έως την 31η Δεκεμβρίου 2015. Κοινοποιούν πάραυτα στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων.
Οι εν λόγω διατάξεις, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από αυτήν την αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος αναφοράς καθορίζεται από τα κράτη μέλη.
2. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή το κείμενο των βασικών διατάξεων του εθνικού δικαίου που θεσπίζουν στο πεδίο εφαρμογής της παρούσας οδηγίας.
Άρθρο 3
Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Άρθρο 4
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.
Βρυξέλλες, 27 Ιανουαρίου 2015.