ДИРЕКТИВА 2013/51/ЕВРАТОМ НА СЪВЕТА
от 22 октомври 2013 година
за определяне на изисквания за защита на здравето на населението по отношение на радиоактивни вещества във водата, предназначена за консумация от човека
СЪВЕТЪТ НА ЕВРОПЕЙСКИЯ СЪЮЗ,
като взе предвид Договора за създаване на Европейската общност за атомна енергия, и по-специално членове 31 и 32 от него,
като взе предвид предложението на Европейската комисия, изготвено след получаване на становището на група лица, определени от Научния и технически комитет измежду научни експерти от държавите-членки, в съответствие с член 31 от Договора за създаване на Европейската общност за атомна енергия,
като взе предвид становището на Европейския икономически и социален комитет (1),
след консултация с Европейския парламент,
като има предвид, че:
(1)
Поглъщането на вода е един от пътищата за навлизане на радиоактивни вещества в човешкото тяло. В съответствие с Директива 96/29/Евратом на Съвета (2), допринасянето за облъчването на населението като цяло от практики, които включват риск от йонизиращи лъчения, трябва да бъде поддържано на най-ниското разумно постижимо ниво.
(2)
С оглед на значението за здравето на човека на качеството на водата, предназначена за консумация от човека, е необходимо на равнището на Общността да бъдат определени стандарти за качество, които да изпълняват функция на показател и да предвиждат мониторинг на съответствието с тези стандарти.
(3)
В приложение I, част В към Директива 98/83/ЕО на Съвета (3) са определени индикаторни параметри, отнасящи се до радиоактивните вещества, а в приложение II - свързаните с тях разпоредби за мониторинг. Тези параметри обаче попадат в обхвата на основните стандарти, определени в член 30 от Договора за Евратом.
(4)
Следователно изискванията за мониторинг на нивата на радиоактивни вещества във водата, предназначена за консумация от човека, следва да бъдат приети в специално законодателство, което осигурява еднородност, съгласуваност и пълнота на законодателството за радиационна защита съгласно Договора за Евратом.
(5)
Тъй като Общността е компетентна да приема основните стандарти за безопасност за защита на здравето на работниците и населението от опасностите, произтичащи от йонизиращо лъчение, разпоредбите на настоящата директива заменят разпоредбите на Директива 98/83/ЕО по отношение на изискванията за защита на здравето на населението във връзка с радиоактивните вещества във водата, предназначена за консумация от човека.
(6)
Както е установено от Съда в неговата практика, задачите за установяване на единни стандарти за безопасност с цел опазване здравето на работниците и на населението, възложени на Общността с член 2, буква б) от Договора за Евратом, не изключват възможността, освен ако това изрично e посочено в тези стандарти, дадена държава-членка да предвиди по-строги мерки за защита. Тъй като в настоящата директива са предвидени минимални правила, държавите-членки следва да имат възможността да приемат или поддържат по-строги мерки в обхванатата от настоящата директива област, без да се засяга свободното движение на стоки в рамките на вътрешния пазар, както е посочено в практиката на Съда.
(7)
Параметричните стойности не следва да се разглеждат като пределни стойности. В случай че мониторингът на водите, предназначени за консумация от човека, посочи несъответствие с параметрична стойност, засегнатата държава-членка следва да прецени дали това представлява риск за човешкото здраве, който да налага предприемането на действия, и - ако е необходимо - да предприеме коригиращи действия с цел подобряване на качеството на водата до равнище, отговарящо на изискванията за защита на човешкото здраве от гледна точка на радиоактивната защита.
(8)
Мониторингът на водата, предназначени за консумация от човека в предназначени за продажба бутилки или контейнери и различна от натурална минерална вода, с цел проверка на това дали нивата на радиоактивните вещества отговарят на параметричните стойности, определени в настоящата директива, следва да бъде извършван в съответствие с принципите на анализа на опасностите и контрола в критичните точки (HACCP) съгласно Регламент (ЕО) № 852/2004 на Европейския парламент и на Съвета (4) и без да засяга принципите за официален контрол, предвидени в Регламент (ЕО) № 882/2004 на Европейския парламент и на Съвета (5).
(9)
Населението следва да бъде адекватно и правилно информирано за качеството на водата, предназначена за консумация от човека.
(10)
Необходимо е от обхвата на настоящата директива да бъдат изключени натуралните минерални води и водите, които са лекарствен продукт, тъй като за тях са установени специални правила в Директива 2009/54/ЕО на Европейския парламент и на Съвета (6) и в Директива 2001/83/ЕО на Европейския парламент и на Съвета (7).
(11)
Всяка държава-членка следва да установи мониторингови програми за проверка на това дали водата, предназначена за консумация от човека, отговаря на изискванията на настоящата директива.
(12)
Методите, използвани за анализ на качеството на водата, предназначена за консумация от човека, следва да бъдат такива, че да осигуряват получаването на надеждни и сравними резултати.
(13)
Като се има предвид широкото географско разнообразие по отношение на естественото наличие на радон, Комисията прие Препоръка 2001/928/Евратом (8), в която се разглежда качеството на доставките на вода, предназначена за консумация от човека, по отношение на радона и на продуктите с дълъг живот, получени от разпада на радона. Уместно е тези радионуклиди да бъдат включени в обхвата на настоящата директива.
(14)
За да се поддържа високо качество на водата, предназначена за консумация от човека, с оглед на значението му за човешкото здраве, необходимо е приложения II и III редовно да бъдат актуализирани в контекста на научно-техническия прогрес.
(15)
Въпреки че държавите-членки отговарят за определянето на честотата на вземанията на проби и на анализи на водата, предназначена за консумация от човека, поставена в бутилки или контейнери и предназначена за продажба, целесъобразно е от тези държави-членки да се изисква да извършват мониторинг на наличието на радон или тритий във водата, предназначена за консумация от човека, или да установят индикативна доза (ИД), да осъществява вземания на проби и анализи поне веднъж годишно,
ПРИЕ НАСТОЯЩАТА ДИРЕКТИВА:
Член 1
Предмет
В настоящата директива се определят изискванията за защита на здравето на населението по отношение на радиоактивните вещества във водата, предназначена за консумация от човека. В нея се определят параметричните стойности, честотата и методите за мониторинг на радиоактивните вещества.
Член 2
Определения
За целите на настоящата директива се прилагат следните определения:
1)
„вода, предназначена за консумация от човека“ означава:
а)
всички води в естествено състояние или след пречистване, предназначени за пиене, готвене, приготвяне на храна или за други домакински цели, независимо от техния произход и независимо дали са доставени по водоснабдителната мрежа, с цистерна, в бутилки или контейнери;
б)
всички води, използвани в предприятията от хранително-вкусовата промишленост за производство, преработка, консервиране или продажба на продукти или вещества, предназначени за консумация от човека, освен ако компетентните национални органи са се уверили, че качеството на водата не може да влияе на здравословността на крайния хранителен продукт.
2)
„Радиоактивно вещество“ означава всяко вещество, което съдържа един или повече радионуклиди, чиято активност или концентрация не може да бъде пренебрегната с оглед на радиационната защита.
3)
„Индикативна доза“ означава очакваната ефективна доза за една година на поглъщане, получена като резултат от всички радионуклиди, чието наличие е установено във водоснабдителна мрежа за вода, предназначената за консумация от човека, както с естествен, така и с изкуствен произход, с изключение на тритий, калий-40, радон и продукти с кратък живот, получени от разпада на радона.
4)
„Параметрична стойност“ означава стойност на радиоактивни вещества във вода, предназначена за консумация от човека, над която държавите-членки преценяват дали наличието на радиоактивни вещества във водата, предназначена за консумация от човека, представлява риск за човешкото здраве, който да налага предприемането на действия, и - ако е необходимо - предприемат коригиращи действия с цел подобряване на качеството на водата до равнище, отговарящо на изискванията за защита на човешкото здраве от гледна точка на радиоактивната защита.
Член 3
Обхват и изключения
1. Настоящата директива се прилага по отношение на вода, предназначена за консумация от човека.
2. Настоящата директива не се прилага по отношение на:
а)
натурални минерални води, признати като такива от компетентните национални органи в съответствие с Директива 2009/54/ЕО;
б)
води, които са лекарствени продукти по смисъла на Директива 2001/83/ЕО.
3. Държавите-членки могат да изключват от настоящата директива:
а)
вода, предназначена изключително за употреба, за която компетентните органи са се уверили, че качеството на водата няма никакво влияние, пряко или косвено, върху здравето на съответното население;
б)
вода, предназначена за консумация от човека, идваща от индивидуален източник, който доставя средно по-малко от 10 m3 дневно или снабдява по-малко от 50 души, освен ако водата се доставя в рамките на търговска или обществена дейност.
4. Държавите-членки, които прибягват до изключенията, предвидени в параграф 3, буква б), се уверяват, че:
а)
съответното население е информирано за това и за всички действия, които могат да бъдат предприети за защита на човешкото здраве от вредните въздействия, произтичащи от всяко заразяване на водата, предназначена за консумация от човека;
б)
когато се окаже, че съществува потенциална опасност за човешкото здраве поради качеството на такава вода, съответното население бързо получава подходящи съвети.
Член 4
Общи задължения
Без да се засягат разпоредбите на член 6, параграф 3, буква а) от Директива 96/29/Евратом (9), държавите-членки предприемат всички необходими мерки за установяване на подходяща програма за мониторинг на водата, предназначена за консумация от човека, за да се гарантира, че в случай на несъответствие с параметричните стойности, установени в съответствие с настоящата директива:
а)
се прави преценка дали въпросното несъответствие представлява риск за човешкото здраве, който да налага предприемането на действия, и
б)
ако е необходимо - се предприемат коригиращи действия с цел подобряване на качеството на водата до равнище, отговарящо на изискванията за защита на човешкото здраве от гледна точка на радиоактивната защита.
Член 5
Параметрични стойности и пунктове за измерване на съответствието
1. Държавите-членки определят параметрични стойности, приложими по отношение на мониторинга на радиоактивните вещества във водата, предназначена за консумация от човека, в съответствие с приложение I.
2. Когато мониторингът на водата, предназначена за консумация от човека, се предприема в съответствие с изискванията на приложение II към настоящата директива, съответствието се измерва на следните места:
а)
за водата, доставяна по водоснабдителната мрежа - на пункта, където тя излиза от крановете, от които обикновено се черпи водата;
б)
за водата, доставяна с цистерна - на пункта, където тя излиза от цистерната;
в)
за водата от бутилки или контейнери с цел продажба - на пункта, където водата се поставя в бутилките или контейнерите;
г)
за водата, използвана в предприятие от хранително-вкусовата промишленост - на пункта, където водата се използва в предприятието.
3. Определението на пунктовете за измерване на съответствието в параграф 2, буква а) не засяга избора на пункт за вземане на проба, който може да бъде на всяко място в рамките на разпределителната зона или в пречиствателната станция, при условие че няма вредна промяна на концентрационната стойност между пункта за вземане на проба и пункта за измерване на съответствието.
Член 6
Мониторинг и анализ
1. Държавите-членки предприемат всички необходими мерки, за да гарантират, че мониторингът на радиоактивните вещества във водата, предназначена за консумация от човека, се предприема в съответствие със стратегиите за мониторинг и неговата честота, изложени в приложение II, с цел да се провери дали стойностите на радиоактивните вещества отговарят на параметричните стойности, определени съгласно член 5, параграф 1.
Държавите-членки гарантират, че мониторингът се извършва, така че да се гарантира, че получените измерени стойности са представителни за качеството на водата, консумирана през цялата година. Що се отнася до водата, предназначена за консумация от човека, поставена в предназначени за продажба бутилки или контейнери, това става без да се засягат принципите на HACCP съгласно Регламент (ЕО) № 852/2004 относно хигиената на храните, както и принципите за официален контрол, предвидени в Регламент (ЕО) № 882/2004.
2. Мониторингът на ИД се осъществява, и аналитичните работни характеристики са в съответствие с изискванията, изложени в приложение III.
3. Държавите-членки правят така, че всички лаборатории, в които се анализират проби, да имат система за аналитичен контрол на качеството, която да подлежи на проверка от външна организация, одобрена от компетентния орган за тази цел.
Член 7
Коригиращи действия и уведомяване на населението
1. Държавите-членки гарантират, че в случай на несъответствие с параметрична стойност, установена в съответствие с член 5, параграф 1, се извършва незабавно проучване с цел да се установи причината за това.
2. В случай на несъответствие с параметрична стойност, държавата-членка преценява дали то представлява риск за човешкото здраве, който да налага предприемането на действия.
3. В случай че съществува рискът, посочен в параграф 2, държавата-членка:
а)
предприема коригиращи действия с цел привеждане в съответствие с изискванията за защита на човешкото здраве от гледна точка на радиоактивната защита, както и
б)
гарантира, че засегнатото население е:
i)
уведомено за риска и за предприетите коригиращи действия; и
ii)
получило съвети за всички допълнителни предпазни мерки, които може да са необходими за защита на човешкото здраве по отношение на радиоактивните вещества.
Член 8
Транспониране в националното законодателство
1. Държавите-членки въвеждат в сила законовите, подзаконовите и административните разпоредби, необходими за постигане на съответствие с настоящата директива, най-късно до 28 ноември 2015 г. Те съобщават на Комисията текста на тези разпоредби.
Когато държавите-членки приемат тези разпоредби, в тях се съдържа позоваване на настоящата директива или това позоваване се прави при официалното им публикуване. Условията и редът за това позоваване се определят от държавите-членки.
2. Държавите-членки съобщават на Комисията текстовете на основните разпоредби на националното право, които приемат в областта, обхваната от настоящата директива.
Член 9
Влизане в сила
Настоящата директива влиза в сила на двадесетия ден след датата на публикуването ѝ в Официален вестник на Европейския съюз.
Член 10
Адресати
Адресати на настоящата директива са държавите-членки.
Съставено в Люксембург на 22 октомври 2013 година.
ΟΔΗΓΊΑ 2013/51/ΕΥΡΑΤΌΜ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
της 22ας Οκτωβρίου 2013
περί θεσπίσεως απαιτήσεων προστασίας της υγείας του πληθυσμού από ραδιενεργές ουσίες που περιέχονται στο νερό ανθρώπινης κατανάλωσης
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, και ιδίως τα άρθρα 31 και 32,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία καταρτίστηκε κατόπιν γνωμοδότησης ομάδας που συγκρότησε η επιστημονική και τεχνική επιτροπή από επιστημονικούς εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, βάσει του άρθρου 31 της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (1),
Έχοντας υπόψη μετά από διαβούλευση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Η κατάποση νερού συγκαταλέγεται στις οδούς εισαγωγής ραδιενεργών ουσιών στο ανθρώπινο σώμα. Σύμφωνα με την οδηγία 96/29/Ευρατόμ του Συμβουλίου (2), η συμβολή κάθε πρακτικής που συνεπάγεται κίνδυνο από ιονίζουσες ακτινοβολίες στην έκθεση του κοινού στο σύνολό του πρέπει να διατηρείται στο χαμηλότερο εφικτό επίπεδο.
(2)
Λόγω της σημασίας την οποία έχει για την ανθρώπινη υγεία η ποιότητα του νερού που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση, επιβάλλεται να θεσπιστούν σε κοινοτικό επίπεδο ποιοτικά πρότυπα που να λειτουργούν ως δείκτες και να προβλεφθεί η παρακολούθηση της τήρησης των προτύπων αυτών.
(3)
Η οδηγία 98/83/ΕΚ του Συμβουλίου (3) περιλαμβάνει ενδεικτικές παραμέτρους για τις ραδιενεργές ουσίες στο παράρτημα I, μέρος Γ και τις σχετικές διατάξεις για την παρακολούθηση στο παράρτημα II. Πάντως, οι παράμετροι αυτές εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των βασικών κανόνων που ορίζονται στο άρθρο 30 της Συνθήκης Ευρατόμ.
(4)
Συνεπώς, οι απαιτήσεις σχετικά με την παρακολούθηση των επιπέδων ραδιενεργών ουσιών στο νερό ανθρώπινης κατανάλωσης πρέπει να θεσπιστούν με ειδικά νομοθετήματα που θα διασφαλίσουν την ενότητα, τη συνοχή και την πληρότητα της νομοθεσίας περί ακτινοπροστασίας βάσει της Συνθήκης Ευρατόμ.
(5)
Δεδομένου ότι η Κοινότητα είναι αρμόδια να θεσπίσει τα βασικά πρότυπα ασφαλείας για την προστασία της υγείας των εργαζομένων και του ευρέος κοινού από τους κινδύνους που προκύπτουν από ιοντίζουσες ακτινοβολίες, οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας υπερισχύουν των διατάξεων της οδηγίας 98/83/ΕΚ όσον αφορά τις απαιτήσεις για την προστασία της υγείας του πληθυσμού από ραδιενεργές ουσίες που περιέχονται στο νερό ανθρώπινης κατανάλωσης.
(6)
Σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου, τα καθήκοντα που επιβάλλονται στην Κοινότητα με το άρθρο 2 στοιχείο β) της Συνθήκης Ευρατόμ να θεσπίζει ομοιόμορφους κανόνες ασφαλείας για την προστασία της υγείας των εργαζομένων και του πληθυσμού δεν συνεπάγονται ότι ένα κράτος μέλος δεν μπορεί να προβλέπει αυστηρότερα προστατευτικά μέτρα, εκτός εάν το ορίζουν ρητώς οι κανόνες. Δεδομένου ότι η παρούσα οδηγία προβλέπει ελάχιστους κανόνες, τα κράτη μέλη πρέπει να έχουν την ελευθερία να θεσπίζουν ή να διατηρούν αυστηρότερα μέτρα σχετικά με το αντικείμενο της παρούσας οδηγίας, χωρίς να θίγεται η ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων στην εσωτερική αγορά, όπως ορίζεται από τη νομολογία του Δικαστηρίου.
(7)
Οι παραμετρικές τιμές δεν θα πρέπει να θεωρούνται οριακές τιμές. Σε περίπτωση που από τον έλεγχο του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης προκύπτει η μη τήρηση κάποιας παραμετρικής τιμής, ενδιαφερόμενο κράτος μέλος θα πρέπει να εξετάζει αν αυτό δημιουργεί κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία για τον οποίο απαιτείται ανάληψη δράσης και, εν ανάγκη, να λαμβάνει διορθωτικά μέτρα με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας του νερού σε επίπεδο που συνάδει προς τις απαιτήσεις προστασίας της ανθρώπινης υγείας από την άποψη της ακτινοπροστασίας.
(8)
Η παρακολούθηση των νερών ανθρώπινης κατανάλωσης που τοποθετούνται σε φιάλες ή δοχεία και προορίζονται για πώληση, πλην των φυσικών μεταλλικών νερών, προκειμένου να ελεγχθεί αν τα επίπεδα ραδιενεργών ουσιών συνάδουν με τις παραμετρικές τιμές που καθορίζονται βάσει της παρούσας οδηγίας, θα πρέπει να διεξάγεται βάσει των αρχών της ανάλυσης κινδύνου και κρίσιμων σημείων ελέγχου (HACCP) σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 852/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (4) και χωρίς να θίγονται οι αρχές των επισήμων ελέγχων όπως ορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 882/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (5).
(9)
Το ευρύ κοινό θα πρέπει να ενημερώνεται επαρκώς και καταλλήλως σχετικά με την ποιότητα του νερού που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση.
(10)
Επιβάλλεται να εξαιρεθούν από το πεδίο εφαρμογής της παρούσας οδηγίας τα φυσικά μεταλλικά νερά και τα νερά που αποτελούν φάρμακα, δεδομένου ότι για τα συγκεκριμένα είδη νερού έχουν θεσπιστεί ειδικοί κανόνες με την οδηγία 2009/54/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (6) και την οδηγία 2001/83/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (7).
(11)
Όλα τα κράτη μέλη οφείλουν να θεσπίσουν προγράμματα παρακολούθησης για να ελέγχουν αν το νερό για ανθρώπινη κατανάλωση ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας.
(12)
Για την ανάλυση της ποιότητας του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης πρέπει να χρησιμοποιούνται μέθοδοι που να εξασφαλίζουν την αξιοπιστία και τη συγκρισιμότητα των λαμβανόμενων αποτελεσμάτων.
(13)
Λόγω της μεγάλης γεωγραφικής διακύμανσης στη φυσική παρουσία του ραδονίου, η Επιτροπή υιοθέτησε τη σύσταση 2001/928/Ευρατόμ (8), η οποία πραγματεύεται την ποιότητα των πηγών παροχής νερού που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση όσον αφορά το ραδόνιο και τα μακρόβια προϊόντα διάσπασης του ραδονίου. Είναι σκόπιμο να περιληφθούν αυτά τα ραδιονουκλεΐδια στο πεδίο της παρούσας οδηγίας.
(14)
Προκειμένου να διατηρείται η υψηλή ποιότητα του νερού που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση λόγω της σπουδαιότητάς του για την ανθρώπινη υγεία, τα παραρτήματα II και ΙΙΙ είναι απαραίτητο να ενημερώνονται τακτικά με βάση την επιστημονική και τεχνική πρόοδο.
(15)
Ο καθορισμός των συχνοτήτων δειγματοληψίας και ανάλυσης για τα νερά ανθρώπινης κατανάλωσης που τοποθετούνται σε φιάλες ή δοχεία και προορίζονται για πώληση, αποτελεί μεν αρμοδιότητα των κρατών μελών, είναι όμως σκόπιμο όσα κράτη μέλη υποχρεούνται να διεξάγουν ελέγχους του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης με σκοπό να εξακριβώνεται τυχόν ύπαρξη ραδονίου ή τριτίου ή να καθορίζουν την ενδεικτική δόση (ΕΔ), να προβλέπουν μία δειγματοληψία και ανάλυση τουλάχιστον ανά έτος,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:
Άρθρο 1
Περιεχόμενο
Η παρούσα οδηγία επιβάλλει απαιτήσεις προστασίας της υγείας του πληθυσμού από ραδιενεργές ουσίες που περιέχονται στο νερό ανθρώπινης κατανάλωσης. Ορίζει παραμέτρους και συχνότητες και μεθόδους για την παρακολούθηση των ραδιενεργών ουσιών.
Άρθρο 2
Ορισμοί
Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1) «νερό ανθρώπινης κατανάλωσης»:
α)
κάθε νερό, είτε στην αρχική του κατάσταση είτε μετά από επεξεργασία, που προορίζεται για πόση, μαγείρεμα, παρασκευή τροφίμων ή άλλους σκοπούς οικιακής χρήσης, ανεξάρτητα από την προέλευσή του και από το κατά πόσο παρέχεται μέσω δικτύου διανομής, από βυτίο ή σε φιάλες ή δοχεία·
β)
κάθε νερό που χρησιμοποιείται σε οποιαδήποτε επιχείρηση παραγωγής τροφίμων για τη μεταποίηση, επεξεργασία, διατήρηση ή εμπορία προϊόντων ή ουσιών που προορίζονται για ανθρώπινη κατανάλωση, εκτός εάν οι αρμόδιες εθνικές αρχές βεβαιωθούν ότι η ποιότητα του νερού δεν μπορεί να επηρεάσει την καταλληλότητα των τροφίμων στην τελική τους μορφή·
2) «ραδιενεργός ουσία»: κάθε ουσία που περιέχει ένα ή περισσότερα ραδιονουκλεΐδια, των οποίων η ραδιενέργεια ή η συγκέντρωση ραδιενέργειας δεν μπορεί να αγνοηθεί σε ό,τι αφορά την προστασία από τις ακτινοβολίες·
3) «ενδεικτική δόση» ή «ΕΔ»: η δεσμευθείσα ενεργός δόση στη διάρκεια ενός έτους λόγω κατάποσης του συνόλου των ραδιονουκλεϊδίων -φυσικών και τεχνητών- των οποίων η παρουσία ανιχνεύθηκε σε παροχή νερού που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση, με εξαίρεση το τρίτιο, το κάλιο-40, το ραδόνιο και τα βραχύβια προϊόντα διάσπασης του ραδονίου·
4) «παραμετρική τιμή»: η τιμή ραδιενεργών ουσιών σε νερό ανθρώπινης κατανάλωσης υπεράνω της οποίας τα κράτη μέλη αξιολογούν εάν η παρουσία ραδιενεργών ουσιών στο νερό ανθρώπινης κατανάλωσης δημιουργεί κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία για τον οποίο απαιτείται ανάληψη δράσεως και, εφόσον είναι αναγκαίο, λαμβάνουν διορθωτικά μέτρα με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας του νερού σε επίπεδο που συνάδει προς τις απαιτήσεις προστασίας της ανθρώπινης υγείας από την άποψη της προστασίας από τις ακτινοβολίες.
Άρθρο 3
Πεδίο εφαρμογής και εξαιρέσεις
1. Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στο νερό ανθρώπινης κατανάλωσης.
2. Η παρούσα οδηγία δεν εφαρμόζεται:
α)
στο φυσικό μεταλλικό νερό που αναγνωρίζεται ως τέτοιο από τις αρμόδιες εθνικές αρχές, σύμφωνα με την οδηγία 2009/54/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου·
β)
στα νερά που θεωρούνται φάρμακα κατά την έννοια της οδηγίας 2001/83/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.
3. Τα κράτη μέλη μπορούν να εξαιρούν από την παρούσα οδηγία:
α)
το νερό που προορίζεται αποκλειστικά για σκοπούς για τους οποίους οι αρμόδιες αρχές κρίνουν ότι η ποιότητα του νερού δεν επηρεάζει, άμεσα ή έμμεσα, την υγεία του ενδιαφερόμενου ευρέος κοινού·
β)
το νερό ανθρώπινης κατανάλωσης που λαμβάνεται από συγκεκριμένη πηγή με παροχή κατά μέσο όρο κάτω των 10 m3 ημερησίως ή που εξυπηρετεί κάτω από 50 άτομα, εκτός εάν το νερό διατίθεται στο πλαίσιο εμπορικής ή δημόσιας δραστηριότητας.
4. Τα κράτη μέλη που εφαρμόζουν τις εξαιρέσεις της παραγράφου 3 στοιχείο β) εξασφαλίζουν ότι:
α)
το ενδιαφερόμενο ευρύ κοινό ενημερώνεται σχετικά καθώς και για κάθε ενέργεια που μπορεί να αναληφθεί για να προστατευθεί η ανθρώπινη υγεία από τις δυσμενείς επιπτώσεις που οφείλονται στη μόλυνση του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης·
β)
επιπλέον, όταν αναφαίνεται δυνητικός κίνδυνος για την ανθρώπινη υγεία λόγω της ποιότητας του νερού αυτού, πρέπει να παρέχονται αμέσως οι κατάλληλες οδηγίες στο ενδιαφερόμενο ευρύ κοινό.
Άρθρο 4
Γενικές υποχρεώσεις
Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 6, παράγραφος 3, στοιχείο α) της οδηγίας 96/29/Ευρατόμ (9), τα κράτη μέλη λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για την κατάρτιση κατάλληλου προγράμματος παρακολούθησης του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης, προκειμένου να εξασφαλισθεί ότι σε περίπτωση μη τήρησης των παραμετρικών τιμών που καθορίζονται σύμφωνα με την παρούσα οδηγία:
α)
εκτιμάται αν η απουσία τήρησης δημιουργεί κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία για τον οποίο απαιτείται ανάληψη δράσεως· και
β)
λαμβάνονται, εφόσον είναι αναγκαίο, διορθωτικά μέτρα με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας του νερού σε επίπεδο που συνάδει προς τις απαιτήσεις προστασίας της ανθρώπινης υγείας από την άποψη της προστασίας από τις ακτινοβολίες.
Άρθρο 5
Παραμετρικές τιμές και σημεία συμμόρφωσης
1. Τα κράτη μέλη καθορίζουν παραμετρικές τιμές ο οποίες εφαρμόζονται στην παρακολούθηση των ραδιενεργών ουσιών που περιέχει το νερό ανθρώπινης κατανάλωσης σύμφωνα με το παράρτημα I.
2. Όταν η παρακολούθηση του νερού ανθρώπινης κατανάλωσης διενεργείται σύμφωνα με τις απαιτήσεις του παραρτήματος II της παρούσας οδηγίας, το σημείο συμμόρφωσης είναι:
α)
για το νερό που παρέχεται μέσω δικτύου διανομής, το σημείο όπου το νερό βγαίνει από τις βρύσες από τις οποίες συνήθως λαμβάνεται·
β)
για το νερό που παρέχεται από βυτίο, το σημείο όπου το νερό βγαίνει από το βυτίο·
γ)
για νερό που τοποθετείται σε φιάλες ή δοχεία προς πώληση, το σημείο στο οποίο το νερό τοποθετείται σε φιάλες ή δοχεία·
δ)
για το νερό που χρησιμοποιείται σε επιχείρηση παραγωγής τροφίμων, το σημείο όπου το νερό χρησιμοποιείται στην επιχείρηση.
3. Τα σημεία τήρησης καθορίζονται στην παράγραφο 2 στοιχείο α) με την επιφύλαξη της επιλογής σημείου δειγματοληψίας, το οποίο μπορεί να είναι οποιοδήποτε σημείο εντός της ζώνης παροχής ή στις εγκαταστάσεις επεξεργασίας, υπό την προϋπόθεση ότι δεν υπάρχει δυσμενής μεταβολή της τιμής συγκέντρωσης από το σημείο δειγματοληψίας ως το σημείο τήρησης.
Άρθρο 6
Παρακολούθηση και ανάλυση
1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίζουν ότι η παρακολούθηση της παρουσίας ραδιενεργών ουσιών στο νερό ανθρώπινης κατανάλωσης διενεργείται σύμφωνα με τις στρατηγικές και τις συχνότητες παρακολουθήσεως που καθορίζονται στο παράρτημα II, προκειμένου να ελέγχεται εάν οι τιμές των ραδιενεργών ουσιών είναι σύμφωνες προς τις παραμετρικές τιμές που καθορίζονται βάσει του άρθρου 5 παράγραφος 1.
Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η παρακολούθηση διενεργείται προκειμένου να εξασφαλίζεται ότι οι μετρούμενες τιμές που λαμβάνονται είναι αντιπροσωπευτικές της ποιότητας του νερού που καταναλώνεται καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Όσον αφορά το νερό που τοποθετείται σε φιάλες ή δοχεία και προορίζεται για πώληση, τα ανωτέρω ισχύουν χωρίς να θίγονται οι αρχές της ανάλυσης κινδύνου και κρίσιμων σημείων ελέγχου (HACCP) σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 852/2004 ούτε οι αρχές περί επίσημων ελέγχων ως έχουν στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 882/2004.
2. Η παρακολούθηση ως προς την ΕΔ και τα αναλυτικά χαρακτηριστικά επιδόσεων θα είναι σύμφωνη με τις απαιτήσεις του παραρτήματος III.
3. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι κάθε εργαστήριο στο οποίο αναλύονται δείγματα διαθέτει σύστημα αναλυτικού ποιοτικού ελέγχου το οποίο υποβάλλεται σε έλεγχο από εξωτερικό οργανισμό εγκεκριμένο από την αρμόδια αρχή προς τον σκοπό αυτό.
Άρθρο 7
Διορθωτικά μέτρα και ειδοποίηση του ευρέος κοινού
1. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να διερευνάται αμέσως κάθε παράλειψη τήρησης παραμετρικής τιμής που καθορίζεται σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 1, ώστε να εντοπίζονται τα αίτια.
2. Σε περίπτωση μη τήρησης παραμετρικής τιμής, το κράτος μέλος εκτιμά αν η παράλειψη αυτή εκθέτει σε κίνδυνο την ανθρώπινη υγεία για τον οποίο απαιτείται ανάληψη δράσης.
3. Σε περίπτωση ύπαρξης τέτοιου κινδύνου που αναφέρεται στην παράγραφο 2, το κράτος μέλος:
α)
λαμβάνει διορθωτικά μέτρα προκειμένου να συμμορφωθεί προς τις απαιτήσεις προστασίας της ανθρώπινης υγείας από την άποψη της προστασίας από τις ακτινοβολίες· και
β)
μεριμνά ώστε το ενδιαφερόμενο κοινό
i)
να ειδοποιείται για τον κίνδυνο και τα ληφθέντα διορθωτικά μέτρα, και
ii)
να ενημερώνεται για τυχόν πρόσθετα προληπτικά μέτρα που ενδέχεται να απαιτηθούν για την προστασία της ανθρώπινης υγείας από ραδιενεργές ουσίες.
Άρθρο 8
Μεταφορά στο εθνικό δίκαιο
1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο στις 28 Νοεμβρίου 2015, κοινοποιούν δε αμέσως στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων.
Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, παραπέμπουν στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από σχετική παραπομπή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της παραπομπής καθορίζεται από τα κράτη μέλη.
2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εσωτερικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.
Άρθρο 9
Έναρξη ισχύος
Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Άρθρο 10
Παραλήπτες
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.
Λουξεμβούργο, 22 Οκτωβρίου 2013.