РЕШЕНИЕ НА КОМИСИЯТА
от 27 март 2014 година
относно схема за държавна помощ SA.36139 (13/C) (ex 13/N),
която Обединеното кралство възнамерява да приведе в действие за видеоигрите
(нотифицирано под номер C(2014) 1786)
(само текстът на английски език е автентичен)
(текст от значение за ЕИП)
(2014/764/ЕС)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз, и по-специално член 108, параграф 2, първа алинея от него,
като взе предвид Споразумението за Европейското икономическо пространство, и по-специално член 62, параграф 1, буква а) от него,
като покани заинтересованите страни да представят мненията си в съответствие с посочените разпоредби (1) и като взе предвид тези мнения,
като има предвид, че:
I. ПРОЦЕДУРА
(1)
На 25 януари 2013 г. Обединеното кралство уведоми Комисията за намерението си да въведе данъчно облекчение за видеоигрите от 1 април 2013 г. до 31 март 2017 г. Комисията поиска допълнителна информация с писмо от 7 март 2013 г., която Обединеното кралство предостави с писмо от 22 март 2013 г.
(2)
С писмо от 16 април 2013 г. Комисията уведоми Обединеното кралство, че е взела решение да открие процедурата, предвидена в член 108, параграф 2 от Договора за ЕО, по отношение на планираната мярка за помощ.
(3)
Решението на Комисията за откриване на процедурата („Решението за откриване“) беше публикувано в Официален вестник на Европейския съюз (2). Комисията призова заинтересованите страни да представят своите мнения.
(4)
Обединеното кралство представи мнението си относно това решение с писмо от 17 май 2013 г. Комисията получи мнения и от заинтересованите страни. Тя ги предаде на Обединеното кралство, което получи възможността да отговори; коментарите от страна на Обединеното кралство бяха получени с писма от 22 август 2013 г. С писмо от 7 октомври 2013 г. Комисията поиска от Обединеното кралство допълнителна информация. Обединеното кралство отговори с писмо от 4 ноември 2013 г.
II. ОПИСАНИЕ НА МЕРКИТЕ И ОСНОВАНИЯ ЗА ОТКРИВАНЕ НА ПРОЦЕДУРАТА
(5)
Целта на мярката е да се предостави стимул за разработчиците на видеоигри да произвеждат видеоигри, отразяващи британската или европейската култура. Мярката е замислена по модела на данъчния стимул за филмите в Обединеното кралство, одобрен от Комисията през 2006 г. (3) и удължен през 2011 г. (4) до 31 декември 2015 г.
(6)
Предложеният общ бюджет за мярката, която е планирана да се прилага до 31 март 2017 г., е 115 млн. GBP. За финансовата 2013-2014 г. планираните разходи са в размер на 10 млн. GBP и по 35 млн. GBP за всяка от следващите три години. Помощта е финансирана от Министерството на финансите на Обединеното кралство. Отделът за сертифициране към Британския филмов институт ще отговаря за оценяването на заявленията за сертифициране на игри, отразяващи британската култура.
(7)
Дружествата, подлежащи на корпоративно данъчно облагане в Обединеното кралство, които разработват отговарящи на условията видеоигри, ще могат да изискват данъчно облекчение за разходите за стоки и услуги, използвани или консумирани в Обединеното кралство, в размер на най-много 25 % от производствения бюджет. Облекчението се получава чрез допълнително приспадане на отговарящите на условията производствени разходи от облагаемия доход, произтичащ от видео игрите. При все това не повече от 80 % от производствения бюджет могат да бъдат допълнително приспаднати. В случай че бенефициерът е понесъл загуба за отчетния период, той може да поиска възстановяване на дължимия данъчен кредит. Според раздел 1217CF(3) от проектозакона за изменение на Закона за корпоративното данъчно облагане от 2009 г. допустимите разходи се ограничават до основните разходи за проектиране, производство и тестване на играта.
(8)
Данъчното облекчение за видеоигрите в Обединеното кралство подлежи на културен тест, подобен на този за данъчния стимул за производството на филми в Обединеното кралство. И двата теста са разделени на четири направления (културно съдържание, културен принос, използване от културни центрове в Обединеното кралство и използване от културни дейци, които са граждани на Обединеното кралство или на страна от ЕИП или пребивават в Обединеното кралство или в ЕИП).
(9)
Тъй като мярката, за която е изпратено уведомление, е финансирана посредством намаление на данъци, които обикновено са дължими на държавния бюджет, тя е финансирана от държавата. Видеоигри се произвеждат в няколко държави членки и за тези видеоигри съществува вътрешен пазар. Следователно подпомагането на видеоигрите може да засегне търговията и конкуренцията между държавите членки. В съответствие с това в решението за откриване на процедурата Комисията установи, че мярката представлява държавна помощ по смисъла на член 107, параграф 1 от Договора. Комисията изрази също своите съмнения, че мярката може да бъде счетена за съвместима с вътрешния пазар.
(10)
Първо, Комисията изрази съмнение, че е необходимо и пропорционално подобна помощ да бъде свързана с териториални условия. Органите на Обединеното кралство са основали разработката на предложената схема на схемата за данъчния стимул за производството на филми в Обединеното кралство. Поради това те са предложили данъчното облекчение да се предлага само за разходите за стоки и услуги, използвани или консумирани в Обединеното кралство. При схемата за стимулиране на производството на филми обаче се използва специално изключение от обичайната забрана за териториални ограничения, което се позволява съгласно Съобщението (5) относно филмовата индустрия единствено по отношение на подпомагането на производството на филми и телевизионни програми, но не и по отношение на видеоигри.
(11)
Второ, Комисията изрази съмнение, че помощта за видеоигрите е необходима, след като те представляват бързо разрастващ се пазар. Органите на Обединеното кралство не предоставиха убедителни доказателства, че е възможен пазарен провал, водещ до недостатъчно производство на игри, отразяващи британската култура.
(12)
Освен това Обединеното кралство счита, че данъчното облекчение за видеоигрите в Обединеното кралство е съвместимо с вътрешния пазар в съответствие с член 107, параграф 3, буква г) от Договора. Комисията обаче не беше убедена, че културният тест, предложен от Обединеното кралство, на практика ще доведе до избирателно определяне на ограничения брой видео игри, които се отличават с културно качество, предлагано в недостатъчна степен от пазара без наличието на помощ, и които ще бъдат от съществено значение да се гарантира представянето и отразяването на британските и европейските културни теми във видеоигрите.
(13)
И накрая, Комисията изрази опасения, че помощта може да стимулира надпревара в субсидирането в рамките на Съюза и изрази съмнение, че потенциалното нарушаване на конкуренцията ще бъде балансирано от каквито и да било положителни въздействия.
III. МНЕНИЯ НА ЗАИНТЕРЕСОВАНИТЕ СТРАНИ
(14)
Комисията получи мнения от една държава членка - Франция, национални сдружения на разработчици на игри от Обединеното кралство, Франция, Германия, Финландия, Европейската федерация на разработчици на игри (EGDF), публични органи от Обединеното кралство, занимаващи се със стимулиране на киното, един телевизионен оператор и търговски сдружения за филмови продукции от Обединеното кралство. Всички страни, които изразиха мнения, подчертаха културното качество и значение, които имат игрите. Според тях пазарните стимули за производството на по-значими в културно отношение видеоигри са недостатъчни. Никой от тях не смята, че е налице риск от надпревара в субсидирането между държавите членки.
(15)
Относно необходимостта от помощта заинтересованите страни изтъкват, че Обединеното кралство е губело водещата си позиция по отношение на пазара на видеоигрите, че през 2012 г. по-малко от 10 % от пуснатите на пазара игри в Обединеното кралство са разработени там, че пазарът е доминиран от Северна Америка и Азия и че е налице изтичане на персонала към Канада. Представилите мнения страни посочиха също факта, че основните предизвикателства за държавите членки са свързани с преодоляване на конкуренцията, наложена от трети държави, които предоставят големи субсидии за игрите, по-специално Канада.
(16)
Независимото сдружение на разработчиците на игри (TIGA - търговска организация, представляваща бизнес и търговските интереси на разработчиците на игри в Обединеното кралство и Европа) в Обединеното кралство представи многобройни случаи на планове и проекти, сочещи, че базирани в Обединеното кралство/Европа видео игри са можели да бъдат произведени с помощта на данъчно облекчение, но в действителност не са произведени. Сдружението Interactive Entertainment (Ukie) в Обединеното кралство, представляващо индустрията на игрите и интерактивните забавления, отбеляза, че на световния пазар за игри разработчиците на игри са подложени на натиск да насочват продуктите към възможно най-широк пазар. Това по-специално означава те да станат достъпни на пазара на Северна Америка и все повече на пазарите на Далечния изток, както и да са съобразени с културните стандарти и очаквания на тези пазари. Това поражда постоянен натиск върху разработчиците на игри в Европа да не подчертават европейските културни елементи на тяхната игра, за да реализират продажби в глобален план. Следователно за разработчиците на игри, отразяващи европейската култура, би било по-трудно да получат частно финансиране. Поради това Ukie счита, че помощта би спомогнала за премахване на пазарния неуспех.
(17)
Франция отбеляза тенденцията игрите все повече да следват „международни стереотипи“.
(18)
От друга страна, TIGA съобщи, че 54 % оборота на независимите разработчици в Обединеното кралство се реализира от продажби във Великобритания. Това показва силно предпочитание на купувачите от Обединеното кралство към местни продукти. Освен това според данни на TIGA, между 2008 г. и 2011 г. в сектора са били създадени повече нови предприятия (216) в сравнение със закритите предприятия (197).
(19)
По отношение на възможното нарушаване на конкуренцията между държавите членки TIGA призна, че по-ниските разходи оказват влияние върху решенията относно местоположението на предприятията за производство на видеоигри; но според асоциацията основното нарушаване ще бъде породено от трети държави като Канада, където индустрията ще се разраства благодарение на подпомагането чрез публични средства. Според TIGA между 2008 г. и 2010 г. в Канада заетостта в сектора е нараснала с 33 %, а в Обединеното кралство е намаляла с 9 %.
IV. МНЕНИЯ НА ОБЕДИНЕНОТО КРАЛСТВО
1. Задължения за териториалност на разходите
(20)
Във връзка с изразените от Комисията съмнения дали ще бъде уместно да се приложат условията за местни разходи, характерни за теста „използвани или консумирани в Обединеното кралство“, Обединеното кралство пое ангажимент да разсее тези опасения и да измени предложеното законодателство от „използвани или консумирани в Обединеното кралство“ на „изразходвани в Европейското икономическо пространство (ЕИП)“, като поясни, че всички разходи, направени в ЕИП, могат да бъдат допустими за получаване на данъчно облекчение. Освен това те ще се стремят да ограничат размера на допустимите за финансиране разходи за подизпълнител. Получилият подпомагане производител може да направи до 1 млн. EUR допустими основни разходи за един проект за подизпълнители в съответствие с данъчното облекчение за видеоигри във Франция (6). По този начин се гарантира, че основна част от разработването на играта е извършено от самия бенефициер.
(21)
Обединеното кралство счита, че това ограничаване на допустимостта на извършените от подизпълнители разходи оказва незначително въздействие върху търговията между държавите членки. Обсъжданията с представители на индустрията на видеоигрите, включително малки и големи разработчици, показаха, че както други творчески сектори, разработването на видеоигри е процес, свързан с висока степен на сътрудничество, при който основните дейности за разработването, като програмиране, проектиране и водеща творческа дейност, обикновено се извършват на едно и също място.
2. Необходимост от помощта
(22)
По отношение на необходимостта от помощта поради недостатъчно производство на игри с културно съдържание Обединеното кралство представи доказателства, показващи спад при тези игри в относително и абсолютно изражение. Обединеното кралство приема, че по принцип секторът на видеоигрите е динамичен и растящ. През 2012 г. обаче по-малко от 10 % от пуснатите на пазара игри в Обединеното кралство са разработени там в сравнение с 16 % през 2008 г. Обединеното кралство направи и допълнителен анализ на игрите, разпространени в Обединеното кралство между 2003 г. и 2012 г. Данните показват постоянен спад в броя на игрите, отразяващи британската култура, и драстично намаление на техния дял на пазара от 9 % от всички игри, пуснати в Обединеното кралство (включително игри от други държави) през 2003 г. на 4 % през 2006 г., като от 2009 г. до 2012 г. равнището се задържа на 3 %. През 2003 г. 41 % от разработените в Обединеното кралство игри са отговаряли на условията на културния тест в сравнение с едва около 25 % през 2012 г.
(23)
Обединеното кралство е съгласно, че ръстът при игрите за смартфони е премахнал някои от пречките за навлизане на пазара на по-малки разработчици, които се стремят да навлязат на пазара на видеоигри. Действително представените за 2011 г. данни показват, че през последната година броят на видеоигрите, разработени от новосъздадени дружества, се е увеличил. Но по отношение на съдържанието на игрите проучване на университета Abertay на програма за прототипи на видеоигри показва, че от 306 предложения за мобилни и онлайн игри, представени на университета през последните 2 години от малки и микропредприятия от цялото Обединено кралство, преобладаващата част от тях - 255, не съдържат нито среда, нито герой, нито сюжет, свързани с Обединеното кралство (7).
(24)
Това може да бъде обяснено с факта, че значимите в културно отношение игри може да са свързани с производствени разходи, равни на тези за „глобалните игри“, но да имат много по-малък пазар. Поради това тяхното производство ще бъде свързано с по-висок икономически риск. Вследствие на това търговската жизнеспособност на видеоигри със съдържание, отразяващо британската култура/европейската култура, ще бъде по-ниска в сравнение с по-глобализираното съдържание. Както международните издатели, така и местните разработчици са по-малко склонни да поемат рискове, свързани с производството на видеоигри с подходящо културно съдържание и вместо това създават по-общо съдържание, насочено към международните пазари.
(25)
В проучване на Обединеното кралство бе установено, че се прави компромис с британските културни елементи на повествователния аспект на играта в стремежа да се осигурят сделките за издаване в световен мащаб, необходими за финансирането на техни разработки и за да се гарантира оцеляването на разработчика. Почти три-четвърти от разработчиците на британски видеоигри твърдят, че през предходните пет години разработването на оригинална интелектуална собственост е намаляло или е преустановено. В проучването беше установено, че на много разработчици се е наложило да променят културното съдържание на своите игри, за да удовлетворят търговските изисквания. Петдесет и три процента от респондентите отговориха, че са променили героите и средата, които вече не отразяват британски или европейски теми.
(26)
С оглед на това стимулиращата цел на финансирането ще бъде да се осигурят възможности за търговска жизнеспособност на културни продукти, които е вероятно да са нерентабилни, като по този начин се насърчава производството на нови културни продукти, които нямаше да бъдат създадени в отсъствието на данъчно облекчение, и се подпомага развиването на способности за устойчивото производство на културни продукти (подходящи видеоигри, свързани с особеностите на Великобритания/ЕИО).
3. Дискриминиращ културен тест
(27)
И накрая, по отношение на културния тест, чрез който се гарантира, че схемата обхваща единствено игри с подчертано културен характер, Обединеното кралство обясни, че на първо място към органа за данъчно облагане (HM Revenue & Customs - HMRC) е създаден самостоятелен и специализиран отдел „Творчески индустрии“, който ще отговаря за управлението и обработването на жалби, свързани с данъчното облекчение за видеоигрите. Отделът ще извършва оценка на риска във връзка с жалбите, като този процес включва гарантиране на правилно прилагане на правилата за спазване на условията. По този начин се въвежда ясен процес за прилагането на теста.
(28)
По отношение на елементите на теста, които спомагат за определяне на културното качество на дадена игра, Обединеното кралство поясни, че най-голямата част от точките, които се присъждат по предложения културен тест, са свързани със съдържанието. До 20 точки от общо 31 се отнасят до културното съдържание и приноса на играта. Това включва елементи, като мястото на действието, основните персонажи, темата, на която се основава играта, използването на английския език и отразяването на британската култура и наследство. Само 3 точки са свързани с мястото, където се извършва дейността по разработване, а останалите 8 точки се присъждат, когато съответният културен деятел, а именно сценарист, композитор, дизайнер, артист или програмист, е гражданин на Обединеното кралство или ЕИП или пребивава там. Следователно културният тест е насочен в много по-голяма степен към съдържанието в сравнение с мястото на извършване на дейността. Акцентът върху съдържанието е подсилен допълнително чрез прилагането на правило за минимално културно съдържание („правило за златните точки“), чрез което ще се гарантира, че единствено игри с достатъчно точки за културно съдържание ще издържат теста.
(29)
Този акцент върху съдържанието представлява ограничение за общия обхват на данъчното облекчение. Обединеното кралство извърши анализ на игрите, пуснати на пазара в страната през 2006 г., 2009 г. и 2012 г., като приложи културния тест със задна дата за всички създадени в Обединеното кралство игри, пуснати през този период. От 822 пуснати в Обединеното кралство игри през 2012 г. едва 74 са били създадени от разработчици от Обединеното кралство, като 25,7 % от тях (19 игри) биха издържали културния тест, ако той съществуваше. За 2006 и 2009 г. тестът показа, че делът на такива игри сред игрите, които са били разработени в Обединеното кралство, би възлизал на около 27 %, а техният дял от всички игри, пуснати на пазара в Обединеното кралство, би бил между 3 и 4 %.
(30)
Обединеното кралство счита, че граничното равнище от 25,7 % е в рамките на приетото от Комисията в делото за данъчния стимул за видеоигрите във Франция (8). В това решение според Комисията фактът, че са избрани почти 30 % от игрите, показва, че Франция е изготвила критерии, позволяващи да се гарантира, че съдържанието на допустимите за данъчен кредит видеоигри е наистина с културен характер. По подобен начин Обединеното кралство счита, че културният тест за видеоигрите е достатъчно ограничаващ, за да се гарантира, че помощта е насочена към видеоигри, отразяващи британската култура/културата на ЕИП.
(31)
Освен това Обединеното кралство се съгласи да изпрати уведомление за схемата като начална пилотна програма за четири години и ще използва това време да наблюдава данъчното облекчение и да гарантира, че то се използва според предназначението.
4. Надпревара в субсидирането
(32)
По отношение на опасенията на Комисията, че помощта може да задейства надпревара в субсидирането в рамките на Съюза, която би довела до неправомерно нарушаване на конкуренцията, Обединеното кралство отбеляза, че такава надпревара за предоставяне на субсидии може да се наблюдава при наличието на голям брой държави членки, които прилагат схеми за повишаване на конкурентоспособността на техните национални сектори. Обединеното кралство не счита, че случаят може да е такъв. Въпреки че данъчните предимства могат да бъдат определящ фактор за решенията за определяне на мястото, помощта е основно в отговор на данъчното облекчение в Канада, САЩ и Южна Корея. Понастоящем Франция е единствената държава членка, която предлага данъчен стимул за производството на значими в културно отношение видеоигри.
(33)
Освен това надпреварата в субсидирането би била насочена само към икономическата конкуренция, без да има някакви ограничения по отношение на културните аспекти. Наличието на две или три държави, които се стремят да защитят производството на конкретни културни продукти според одобрен културен тест, не би представлявало надпревара в субсидирането.
(34)
Целта на предложената помощ е да се защити производството на игри, отразяващи британската/европейската култура, и като такава помощта ще предостави данъчно облекчение само за част от игрите, разработени в Обединеното кралство и в Европа и ще подпомогне само малка част от общите разходи за разработване на видеоигри. След обсъждания с представители на индустрията Обединеното кралство преценява, че съвсем малък дял от около 10 % от тези британски/европейски в културно отношение видеоигри ще имат бюджет над 5 млн. GBP. По-голямата част от разходите за разработване на игри ще бъдат за значително по-малки проекти.
V. ОЦЕНКА НА МЯРКАТА ЗА ПОМОЩ
1. Наличие на държавна помощ
(35)
В съответствие с член 107, параграф 1 от Договора, по отношение на помощта, предоставяна от държавите членки, всяка помощ, предоставена от държава членка или чрез ресурси на държава членка, под каквато и да било форма, която нарушава или заплашва да наруши конкуренцията чрез поставяне в по-благоприятно положение на определени предприятия или производството на някои стоки, доколкото засяга търговията между държавите членки, е несъвместима с вътрешния пазар.
(36)
Подкрепата за производството за видеоигри, въз основа на одобрение от HMRC, предоставя финансово предимство под формата на освобождаване от данъци на предприятия в сектора на производство на видеоигри за сметка на бюджета на Министерството на финансите. Поради това се предоставя чрез държавни ресурси и може да бъде приписана на държавата. Мярката е предназначена за намаляване на производствените разходи на ползващите се предприятия и представлява икономическо предимство за тях. Тя е ограничена до предприятия от сектора на видеоигрите и поради това е избирателна. Накрая, тя оказва въздействие върху търговията и конкуренцията между държавите членки, понеже игри се произвеждат и в други държави членки и се търгуват в международен мащаб. Следователно тя представлява държавна помощ по смисъла на член 107, параграф 1 от Договора.
2. Съвместимост на помощта с вътрешния пазар
(37)
По отношение на общата законосъобразност на схемата Комисията отбелязва, че Обединеното кралство е отменило клаузата за териториалното условие, която Комисията счете за проблемна с оглед на присъщите на вътрешния пазар свободи за движение на стоки и предоставяне на услуги. Обединеното кралство прие да ограничи до 1 млн. GBP обема на разходите за подизпълнители, отговарящи на условията за допустимост.
(38)
Комисията счита, че това ограничение е приемливо в този случай, доколкото на практика, с оглед размера на производствените бюджети, таван от 1 млн. GBP за разходи за подизпълнение не изглежда вероятно да възпрепятства значително прибягването до възлагане на подизпълнители. Органите на Обединеното кралство очакват, че производственият бюджет на повечето от видеоигрите, включени в културния тест, ще бъде под 1 млн. GBP. Едва около 10 % от тези видео игри ще имат бюджет, надвишаващ 5 млн. GBP. В зависимост от промените в производствените бюджети за видеоигри в Обединеното кралство Комисията си запазва правото да преразгледа равнището на този таван, когато за мярката за отпускане на помощ бъде изпратено повторно уведомление в срок от четири години след привеждането ѝ в действие, съгласно поетите от Обединеното кралство ангажименти.
(39)
Обединеното кралство възнамерява да обоснове подпомагането за разработване на игри като помощ за популяризиране на културата. Следователно ще бъде необходимо да се извърши оценка съгласно член 107, параграф 3, буква г) от Договора. Комисията не е разработила насоки относно прилагането на тази разпоредба по отношение на помощта за игри. В Съобщението относно филмовата индустрия обаче се посочва възможността за предоставяне на помощ за игри. В параграф 24 от това съобщение се посочва, че мерките за помощ в полза на видеоигрите ще бъдат оценявани за всеки отделен случай. Доколкото може да бъде доказана необходимостта от схема за помощ, предназначена за културни или образователни игри, Комисията ще прилага критериите за интензитет на помощта, съдържащи се в Съобщението относно филмовата индустрия.
(40)
Поради това Комисията трябва пряко да оцени съвместимостта на мярката въз основа на член 107, параграф 3, буква г) от Договора. Тя ще трябва да провери дали мярката служи за популяризиране на културата и дали не засяга търговските условия и конкуренцията в Съюза в степен, която противоречи на общия интерес. Това означава, че мярката трябва да бъде подходящ инструмент за постигане на тази цел, по-специално че без тази подкрепа няма да има достатъчен стимул за участниците на пазара да произвеждат желания вид игри. По отношение на пропорционалността на помощта по аналогия може да се прилага максималният интензитет на помощта, установен в Съобщението отново филмовата индустрия. Комисията направи оценка на културната цел и необходимостта от помощ за някои видеоигри в двете решения по отношение на подкрепата за игри във Франция, посочени в параграфи 20 и 30.
а) Популяризиране на културата
(41)
За да е съвместима с член 107, параграф 3, буква г) от Договора, предложената от Обединеното кралство помощ за видеоигри трябва да допринася за популяризирането на културата. Въз основа на промените в схемата и предоставените от Обединеното кралство допълнителни данни Комисията е удовлетворена, че органите на Обединеното кралство ще приложат наистина избирателен културен тест, чрез който се гарантира, че помощта се отпуска единствено за популяризиране на културата в съответствие с член 107, параграф 3, буква г) от Договора.
(42)
Първо, Комисията взема предвид обясненията, представени от Обединеното кралство по отношение на теста, който служи за определяне на културното качество на дадена игра (вж. параграфи 27-29 по-горе): най-голямата част от точките, които се присъждат в предложения културен тест, са свързани културното съдържание и приноса на играта (до 20 от 31 точки). Това се подсилва допълнително с прилагането на правилото за минимално културно съдържание („правило за златните точки“), чрез което ще се гарантира, че единствено игри с достатъчно точки за културно съдържание ще издържат теста.
(43)
Този акцент върху съдържанието представлява ограничение за общия обхват на данъчното облекчение. Симулации на културния тест въз основа на игрите, пускани в предходни години, разкриха, че от 26 до 27 % от произведените в Обединеното кралство игри биха издържали културния тест. Такъв процент на успеваемост показва, че чрез критериите на теста се гарантира, че съдържанието на видеоигрите, допустими за данъчно облекчение, е наистина културно и че културният тест за видеоигрите е достатъчно ограничаващ, за да се гарантира, че помощта е насочена към видеоигри, отразяващи британската култура/европейската култура. За сравнение, в решението си от 2007 г. относно данъчния стимул за видеоигрите във Франция (9) Комисията установи, че допустимостта на около 30 % от игрите показва, че тестът е бил с достатъчна степен на избирателност.
(44)
Следователно изразените в решението за откриване на процедурата съмнения са разсеяни. Фактът, че са избрани само около 27 % от игрите, показва, че мярката няма само индустриална цел за подпомагане на конкретен сектор, а е наистина с културна цел. Следователно с мярката за помощта се постига реална цел за насърчаване на културата.
б) Целесъобразност, необходимост и пропорционалност на мярката
(45)
Въз основа на член 107, параграф 3, буква г) от Договора данъчното облекчение за видеоигрите следва да бъде подходящ инструмент за постигане на преследваната цел. Държавна помощ за други цели, които не са насочени към тази културна цел, е по-вероятно да насърчава свързани с конкретен сектор индустриални цели. Комисията признава, че така както е разработено, данъчното облекчение действително позволява публичната подкрепа да бъде насочена към игри с културно съдържание и че поради това представлява подходящ инструмент за постигане на преследваната културна цел.
(46)
Предвид изключително динамичното развитие и разрастване на пазара на игрите органите на Обединеното кралство представиха данни, чрез които да докажат, че помощта е необходима за поддържане на разумно производство на такива игри и че без предоставяне на помощ за игри с културен характер тяхното производство и пазарен дял ще намалеят значително. Данните показват съществено намаление на броя на игрите, отразяващи британската култура, и драстичен спад на техния пазарен дял от 9 % от всички игри, пуснати в Обединеното кралство през 2003 г., до 4 % през 2006 г. и запазване на равнището от 3 % между 2009 г. и 2012 г.
(47)
Значимите в културно отношение игри може да са свързани с производствени разходи, равни на тези за световните игри, но да имат много по-малък пазар. Поради това тяхното производство е свързано с по-висок икономически риск. Вследствие на това търговската жизнеспособност на видеоигри със съдържание, отразяващо британската култура/европейската култура, е по-ниска в сравнение с по-глобализираното съдържание. Поради това пазарът оказва постоянен натиск върху разработчиците на игри в Европа да не подчертават европейските културни елементи на тяхната игра, за да реализират продажби в глобален план. За разработчиците на игри, отразяващи европейската култура, се оказва по-трудно да получат частно финансиране.
(48)
Предложеното данъчно облекчение следва да насърчава производството на видеоигри с културно съдържание, а не на игри, които са просто развлекателни, с оглед на това, че ще намали производствените разходи за първия вид игри. Поради това има основания да се направи заключението, че мярката вероятно ще има достатъчно стимулиращо въздействие по отношение на нейната цел.
(49)
Освен това мярката за помощ е пропорционална, тъй като ограничава интензитета на помощта до 25 % от производствените разходи, които действително са направени при производството на допустимите игри. Това е по-ниско равнище от интензитета на помощта от 50 %, позволен за аудиовизуални продукции съгласно точка 52, параграф 1 от Съобщението относно филмовата индустрия, който по аналогия се прилага по отношение на разрешения интензитет на помощта.
(50)
И накрая, с цел да не бъдат засегнати условията на търговия и конкуренция в Съюза в степен, която противоречи на общия интерес, нарушаването на конкуренцията и въздействията върху търговията, дължащи се на мярката, следва да бъдат компенсирани от нейните положителни въздействия.
(51)
Според данните, предоставени от Обединеното кралство и представители на сектора, през 2012 г. по-малко от 10 % от разпространяваните в Обединеното кралство игри са били разработени в Обединеното кралство. Пазарният дял на допустимите за подпомагане видеоигри, издадени в Обединеното кралство, е твърде нисък (4-5 %). Също така делът на допустимите за подпомагане видеоигри сред видеоигрите, произведени в Обединеното кралство - около 27 %, е относително малък.
(52)
Освен това нито една потенциално засегната страна не посочи евентуално неблагоприятно въздействие на мярката. Напротив, сдруженията на производители на видеоигри - TIGA и EGDF, които представиха коментари след откриването на процедурата, отбелязаха слабото въздействие на мярката върху техните национални индустрии и нейното цялостно отражение върху конкуренцията главно на Северна Америка и Далечния Изток. Поради това надпревара в субсидирането между държавите членки ще бъде малко вероятна.
(53)
Във всеки случай е полезно, че Обединеното кралство ограничава срока на действие на схемата на четири години, за да може да се извърши оценка на нейното изпълнение и повторна оценка на критериите с оглед на развитието на пазара.
(54)
Следователно Комисията счита, изразените в решението за откриване на процедурата съмнения са разсеяни. Нарушаването на конкуренцията и въздействието на мярката върху търговията между държавите членки вече са ограничени така, че да не противоречат на общия интерес.
VI. ЗАКЛЮЧЕНИЕ
(55)
Ето защо Комисията изразява становището, че помощта няма да има действие на неправомерно засилване на пазарната мощ на предприятията бенефициери или на възпрепятстване на динамичните стимули за пазарните оператори, а напротив - тя ще увеличи многообразието на предлагането на пазара. Поради това са налице основания да се направи заключение, че нарушаването на конкуренцията и въздействията върху търговията, които мярката ще породи, са ограничени, така че общата оценка на помощта е положителна. Следователно данъчното облекчение за създателите на видеоигри е съвместимо с вътрешния пазар въз основа на член 107, параграф 3, буква г) от Договора,
ПРИЕ НАСТОЯЩОТО РЕШЕНИЕ:
Член 1
Мярката за държавна помощ, която Обединеното кралство възнамерява да приведе в действие за видеоигрите чрез изменение на Закона за корпоративното данъчно облагане от 2009 г., е съвместима с вътрешния пазар по смисъла на член 107 параграф 3, буква г) от Договора за функционирането на Европейския съюз.
Привеждането в действие на мярката се разрешава.
Член 2
Адресат на настоящото решение е Обединеното кралство Великобритания и Северна Ирландия.
Съставено в Брюксел на 27 март 2014 година.
ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 27ης Μαρτίου 2014
για το καθεστώς κρατικής ενίσχυσης SA.36139 (13/C) (πρώην 13/N)
που προτίθεται να εφαρμόσει το Ηνωμένο Βασίλειο υπέρ των βιντεοπαιγχνιδιών
[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2014) 1786]
(Το κείμενο στην αγγλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
(2014/764/ΕΕ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 108 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,
Έχοντας υπόψη τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),
Αφού κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με τις εν λόγω διατάξεις (1) και αφού έλαβε υπόψη τις παρατηρήσεις τους,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
I. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
(1)
Στις 25 Ιανουαρίου 2013, το Ηνωμένο Βασίλειο γνωστοποίησε στην Επιτροπή την πρόθεσή του να θεσπίσει φορολογικές ελαφρύνσεις για βιντεοπαιχνίδια από την 1η Απριλίου 2013 έως τις 31 Μαρτίου 2017. Με επιστολή της 7ης Μαρτίου 2013, η Επιτροπή ζήτησε συμπληρωματικές πληροφορίες, τις οποίες το Ηνωμένο Βασίλειο παρέσχε στις 22 Μαρτίου 2013.
(2)
Με επιστολή της 16ης Απριλίου 2013, η Επιτροπή γνωστοποίησε στο Ηνωμένο Βασίλειο την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης σχετικά με την ενίσχυση.
(3)
Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία («απόφαση κίνησης της διαδικασίας») δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2). Η Επιτροπή κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν παρατηρήσεις.
(4)
Το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε τις παρατηρήσεις του σχετικά με την απόφαση με επιστολή της 17ης Μαΐου 2013. Η Επιτροπή έλαβε επίσης παρατηρήσεις ενδιαφερομένων μερών. Διαβίβασε τις παρατηρήσεις αυτές στο Ηνωμένο Βασίλειο, παρέχοντάς του τη δυνατότητα να τις σχολιάσει· οι παρατηρήσεις του διαβιβάστηκαν με επιστολές της 22ας Αυγούστου 2013. Με επιστολή της 7ης Οκτωβρίου 2013, η Επιτροπή ζήτησε συμπληρωματικές πληροφορίες από το Ηνωμένο Βασίλειο. Το Ηνωμένο Βασίλειο απάντησε με επιστολή της 4ης Νοεμβρίου 2013.
II. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ
(5)
Στόχος του μέτρου φορολογικών ελαφρύνσεων στον τομέα των βιντεοπαιχνιδιών του Ηνωμένου Βασιλείου είναι να παράσχει κίνητρα στους παραγωγούς βιντεοπαιχνιδιών για τη δημιουργία παιχνιδιών βρετανικού ή ευρωπαϊκού πολιτιστικού χαρακτήρα. Το μέτρο ακολουθεί το πρότυπο του καθεστώτος φορολογικών κινήτρων του Ηνωμένου Βασιλείου υπέρ της παραγωγής κινηματογραφικών ταινιών («UK film tax incentive») που εγκρίθηκε από την Επιτροπή το 2006 (3) και παρατάθηκε το 2011 (4) έως τις 31 Δεκεμβρίου 2015.
(6)
Ο προτεινόμενος συνολικός προϋπολογισμός του μέτρου, το οποίο προβλέπεται να διαρκέσει μέχρι τον Μάρτιο του 2017, ανέρχεται σε 115 εκατ. GBP. Για το οικονομικό έτος 2013-2014, η προβλεπόμενη δαπάνη ανέρχεται σε 10 εκατ. GBP και για τα τρία επόμενα οικονομικά έτη σε 35 εκατ. GBP για έκαστο έτος. Η ενίσχυση χρηματοδοτείται από το Υπουργείο Οικονομικών του ΗΒ. Η υπηρεσία πιστοποίησης του βρετανικού ινστιτούτου κινηματογράφου θα είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση των αιτήσεων για την πιστοποίηση των βρετανικών πολιτιστικών παιχνιδιών.
(7)
Φορολογική ελάφρυνση θα δικαιούνται να ζητήσουν οι εταιρείες που υπόκεινται στον φόρο εταιρειών του Ηνωμένου Βασιλείου οι οποίες αναπτύσσουν επιλέξιμα βιντεοπαιχνίδια, όσον αφορά δαπάνες για αγαθά και υπηρεσίες που χρησιμοποιούνται ή καταναλώνονται στο Ηνωμένο Βασίλειο μέχρι ποσοστού 25 % του προϋπολογισμού της παραγωγής. Η ελάφρυνση επιτυγχάνεται με πρόσθετη αφαίρεση του επιλέξιμου κόστους παραγωγής από το φορολογητέο εισόδημα που προκύπτει από το βιντεοπαιχνίδι. Ωστόσο, μόνο το 80 % του προϋπολογισμού παραγωγής κατ’ ανώτατο όριο μπορεί να αφαιρεθεί επιπλέον. Σε περίπτωση που ο δικαιούχος έχει υποστεί ζημία κατά τη λογιστική περίοδο, δύναται να απαιτήσει την πληρωτέα έκπτωση φόρου. Σύμφωνα με το τμήμα 1217CF(3) του σχεδίου τροποποίησης του νόμου του 2009 περί φόρου εταιρειών, οι επιλέξιμες δαπάνες αφορούν μόνο τις βασικές δαπάνες σχετικά με το σχεδιασμό, την παραγωγή και τη δοκιμή των παιχνιδιών.
(8)
Το καθεστώς φορολογικών ελαφρύνσεων του Ηνωμένου Βασιλείου για τα βιντεοπαιχνίδια υπόκειται σε πολιτιστικό τεστ παρόμοιο με εκείνο του καθεστώτος φορολογικών κινήτρων του Ηνωμένου Βασιλείου υπέρ της παραγωγής κινηματογραφικών ταινιών. Και τα δύο πολιτιστικά τεστ χωρίζονται σε τέσσερα τμήματα: πολιτιστικό περιεχόμενο, πολιτιστική συνεισφορά, χρήση των πολιτιστικών πόλων του Ηνωμένου Βασιλείου και χρήση πολιτιστικών συντελεστών του Ηνωμένου Βασιλείου ή του ΕΟΧ.
(9)
Το κοινοποιηθέν μέτρο χρηματοδοτείται με την αφαίρεση φόρων που οφείλονται κανονικά στον κρατικό προϋπολογισμό και, κατά συνέπεια, χρηματοδοτείται με κρατικούς πόρους. Βιντεοπαιχνίδια παράγονται σε διάφορα κράτη μέλη και υπάρχει εσωτερική αγορά για αυτά. Η παροχή στήριξης σε αυτά τα βιντεοπαιχνίδια θα μπορούσε να επηρεάσουν τις συναλλαγές και τον ανταγωνισμό μεταξύ των κρατών μελών. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή έκρινε στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας ότι το μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. Η Επιτροπή αμφέβαλλε επίσης κατά πόσο η ενίσχυση μπορούσε να θεωρηθεί συμβιβάσιμο με την εσωτερική αγορά.
(10)
Πρώτον, η Επιτροπή δεν είχε πεισθεί ότι ήταν αναγκαίο ή αναλογικό η ενίσχυση αυτή να συνδέεται με την εκπλήρωση εδαφικών προϋποθέσεων. Οι αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου έχουν στηρίξει τον σχεδιασμό του προτεινόμενου συστήματος στο καθεστώς κινήτρων του Ηνωμένου Βασιλείου για την παραγωγή κινηματογραφικών ταινιών. Ως εκ τούτου, πρότειναν να παρέχεται φορολογική ελάφρυνση μόνο στις δαπάνες για αγαθά ή υπηρεσίες που χρησιμοποιούνται ή καταναλώνονται στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ωστόσο, το καθεστώς κινήτρων για την παραγωγή κινηματογραφικών ταινιών κάνει χρήση μιας ειδικής εξαίρεσης από τη συνήθη απαγόρευση εδαφικών περιορισμών, η οποία προβλέπεται στην ανακοίνωση για τον κινηματογράφο (5), μόνον όσον αφορά τη στήριξη της παραγωγής ταινιών και τηλεοπτικών προγραμμάτων, και όχι όσον αφορά τα βιντεοπαιχνίδια.
(11)
Δεύτερον, η Επιτροπή δεν είχε πεισθεί ότι θα ήταν αναγκαία η ενίσχυση σε βιντεοπαιχνίδια, δεδομένου ότι αποτελούν ταχέως αναπτυσσόμενη αγορά. Οι αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου δεν υπέβαλαν πειστικά αποδεικτικά στοιχεία εκ των οποίων να προκύπτει ότι υπήρχε ανεπάρκεια της αγοράς που, χωρίς τη βοήθεια, θα οδηγούσε σε ελλειμματική παραγωγή στον τομέα των βιντεοπαιχνιδιών με βρετανικό πολιτιστικό χαρακτήρα.
(12)
Επιπλέον, το Ηνωμένο Βασίλειο θεωρεί ότι η φορολογική ελάφρυνση στον τομέα των βιντεοπαιχνιδιών του Ηνωμένου Βασιλείου είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο δ) της Συνθήκης. Η Επιτροπή, ωστόσο, δεν έχει πεισθεί ότι το πολιτιστικό τεστ που προτείνει το Ηνωμένο Βασίλειο θα μπορούσε στην πράξη να οδηγήσει σε επιλεκτική ταυτοποίηση του περιορισμένου αριθμού των βιντεοπαιχνιδιών πολιτιστικής ποιότητας τα οποία δεν προσφέρονται επαρκώς στην αγορά χωρίς ενίσχυση και η οποία έχει ζωτική σημασία προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι τα βρετανικά και ευρωπαϊκά πολιτιστικά θέματα εκπροσωπούνται και να αντικατοπτρίζεται στα παιχνίδια.
(13)
Τέλος, η Επιτροπή εξέφρασε την ανησυχία ότι η ενίσχυση θα μπορούσε να οδηγήσει σε συναγωνισμό επιδοτήσεων εντός της Ένωσης και δεν είχε πεισθεί ότι οι ενδεχόμενες στρεβλώσεις του ανταγωνισμού θα αντισταθμίζονταν από πιθανά θετικά αποτελέσματα.
III. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ
(14)
Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από ένα κράτος μέλος (Γαλλία), τις εθνικές ενώσεις ανάπτυξης παιχνιδιών του Ηνωμένου Βασιλείου, της Γαλλίας, της Γερμανίας και της Φινλανδίας, την Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία ανάπτυξης παιχνιδιών (EGDF), δημόσιους φορείς του Ηνωμένου Βασιλείου που ασχολούνται με την προώθηση κινηματογραφικών ταινιών, έναν ραδιοτηλεοπτικό οργανισμό και από ενώσεις παραγωγών κινηματογραφικών ταινιών του Ηνωμένου Βασιλείου. Όλοι οι ενδιαφερόμενοι υπογράμμισαν την πολιτιστική ποιότητα και τη σημασία που μπορεί να έχουν τα παιχνίδια. Έκριναν ανεπαρκή τα κίνητρα της αγοράς για την παραγωγή παιχνιδιών πολιτιστικού χαρακτήρα. Κανείς από αυτούς δεν θεώρησε ότι υφίσταται κίνδυνος αγώνα δρόμου επιδοτήσεων μεταξύ των κρατών μελών.
(15)
Όσον αφορά την αναγκαιότητα της ενίσχυσης, τα ενδιαφερόμενα μέρη επεσήμαναν ότι το Ηνωμένο Βασίλειο χάνει την ηγετική θέση που κατείχε στην αγορά, ότι το 2012, λιγότερο από το 10 % των βιντεοπαιχνιδιών που κυκλοφόρησαν στο Ηνωμένο Βασίλειο αναπτύχθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο, ότι η αγορά αυτή κυριαρχείται από τη Βόρειο Αμερική και την Ασία και ότι υπάρχει διαρροή εγκεφάλων προς τον Καναδά. Οι ενδιαφερόμενοι υπογράμμισαν επίσης το γεγονός ότι οι κυριότερες προκλήσεις για τα κράτη μέλη θα ήταν να αντιμετωπίσουν τον ανταγωνισμό από τρίτες χώρες οι οποίες επιδοτούν σε μεγάλο βαθμό τα παιχνίδια, και ιδιαίτερα ο Καναδάς.
(16)
Η Ανεξάρτητη Ένωση Σχεδιαστών Βιντεοπαιχνιδιών του Ηνωμένου Βασιλείου («TIGA») ανέφερε πολυάριθμα παραδείγματα σχεδίων και έργων με τα οποία θα μπορούσαν να είχαν δημιουργηθεί βιντεοπαιχνίδια με βάση το Ηνωμένο Βασίλειο/την Ευρώπη με τη βοήθεια φορολογικής ελάφρυνσης, αλλά τα οποία στην πραγματικότητα δεν δημιουργήθηκαν. Η Interactive Entertainment του Ηνωμένου Βασιλείου («Ukie»), που αντιπροσωπεύει τη βιομηχανία παιχνιδιών και διαδραστικής ψυχαγωγίας, παρατήρησε ότι στην παγκόσμια αγορά παιχνιδιών θα ασκηθεί πίεση στους φορείς ανάπτυξης παιχνιδιών να εστιάσουν την παραγωγή τους στα προϊόντα που έχουν την ευρύτερη δυνατή αγορά. Αυτό συνεπάγεται ιδίως ότι θα έπρεπε να καταστούν προσβάσιμα στην αγορά της Βορείου Αμερικής και όλο και περισσότερο στις αγορές της Άπω Ανατολής και να ανταποκρίνονται στα πολιτιστικά πρότυπα και προσδοκίες των αγορών αυτών. Αυτό θα ασκούσε συνεχή πίεση στους φορείς ανάπτυξης παιχνιδιών στην Ευρώπη να μην δίνουν έμφαση στα ευρωπαϊκά πολιτισμικά στοιχεία των παιχνιδιών τους ώστε να ανταποκρίνονται στις προτιμήσεις ενός παγκόσμιου κοινού. Κατά συνέπεια, θα ήταν λιγότερο εύκολο για τους φορείς ανάπτυξης ευρωπαϊκών πολιτιστικών παιχνιδιών να λάβουν ιδιωτική χρηματοδότηση. Συνεπώς, η Ukie είχε την άποψη ότι η ενίσχυση θα βοηθούσε στην επανόρθωση μιας ανεπάρκειας της αγοράς.
(17)
Η Γαλλία επεσήμανε την τάση τα παιχνίδια να ακολουθούν όλο και περισσότερο «διεθνή στερεότυπα».
(18)
Από την άλλη πλευρά, η TIGA ανέφερε ότι το 54 % του κύκλου εργασιών των ανεξάρτητων φορέων ανάπτυξης παιχνιδιών του Ηνωμένου Βασιλείου αποτελείται από πωλήσεις που πραγματοποιούνται σε εγχώριο επίπεδο. Αυτό υποδηλώνει μια έντονη προτίμηση των αγοραστών του Ηνωμένου Βασιλείου για εγχώριες παραγωγές. Επιπλέον, σύμφωνα με την TIGA, μεταξύ 2008 και 2011, υπήρχαν περισσότερες νεοσύστατες επιχειρήσεις (216) από επιχειρήσεις που έκλεισαν (197) στον τομέα αυτόν.
(19)
Σχετικά με πιθανή στρέβλωση του ανταγωνισμού μεταξύ των κρατών μελών, η TIGA παραδέχθηκε ότι το χαμηλότερο κόστος επηρεάζει τις αποφάσεις σχετικά με τον τόπο εγκατάστασης των εταιρειών παραγωγής βιντεοπαιχνιδιών· ωστόσο θεωρεί ότι οι κύριες στρεβλώσεις θα προέρχονται από τρίτες χώρες, όπως ο Καναδάς, όπου η βιομηχανία σημειώνει ανάπτυξη εξαιτίας της δημόσιας στήριξης. Σύμφωνα με την TIGA, μεταξύ 2008 και 2010, η απασχόληση στον Καναδά στον τομέα αυτό αυξήθηκε κατά 33 % ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο σημείωσε υποχώρηση κατά 9 %.
IV. ΣΧΟΛΙΑ ΤΟΥ ΗΝΩΜΕΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
1. Υποχρεώσεις εδαφικότητας των δαπανών
(20)
Μετά τη διατύπωση των αμφιβολιών της Επιτροπής σχετικά με τη σκοπιμότητα των όρων εδαφικότητας των δαπανών που προβλέπονται στο τεστ με την απαίτηση «χρήση ή κατανάλωση εντός του Ηνωμένου Βασιλείου», το Ηνωμένο Βασίλειο έλαβε μέτρα για την αντιμετώπιση των ανησυχιών αυτών και για την αλλαγή της προτεινόμενης νομοθεσίας από «χρήση ή κατανάλωση εντός του Ηνωμένου Βασιλείου» σε «δαπάνη εντός του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ)», αποσαφηνίζοντας ότι τυχόν δαπάνες που πραγματοποιούνται στον ΕΟΧ μπορούν να είναι επιλέξιμες για απαλλαγή. Επιπλέον, θα επιδιώξουν να περιορίσουν το ποσό των δαπανών υπεργολαβίας που είναι επιλέξιμες για χρηματοδότηση. Οι παραγωγός που ενισχύεται μπορεί να δαπανήσει ποσό μέχρι 1 εκατ. ευρώ επιλέξιμων βασικών δαπανών ανά έργο σε υπεργολάβους, σύμφωνα το καθεστώς φορολογικών ελαφρύνσεων βιντεοπαιχνιδιών στη Γαλλία (6). Με τον τρόπο αυτό εξασφαλίζεται ότι το σημαντικότερο μέρος της ανάπτυξης του παιχνιδιού γίνεται από τον ίδιο τον δικαιούχο.
(21)
Το Ηνωμένο Βασίλειο θεωρεί ότι ο εν λόγω περιορισμός όσον αφορά την επιλεξιμότητα των δαπανών υπεργολαβίας έχει ήσσονα επίδραση στο εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών. Οι συζητήσεις που πραγματοποιήθηκαν με εκπροσώπους από ολόκληρη τη βιομηχανία βιντεοπαιχνιδιών, συμπεριλαμβανομένων των μικρών και των μεγάλων κατασκευαστών, έδειξαν ότι, όπως και σε άλλους δημιουργικούς κλάδους, η ανάπτυξη βιντεοπαιχνιδιών είναι διαδικασία που στηρίζεται σε πολύ μεγάλο βαθμό στη συνεργασία, και οι βασικές αναπτυξιακές δραστηριότητες, όπως ο προγραμματισμός, ο σχεδιασμός και η βασική καλλιτεχνική εργασία, κατά κανόνα πραγματοποιούνται στην ίδια τοποθεσία.
2. Αναγκαιότητα της ενίσχυσης
(22)
Σχετικά με την αναγκαιότητα της ενίσχυσης λόγω μιας ελλειμματικής παραγωγής πολιτιστικών παιχνιδιών, το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η παραγωγή των εν λόγω παιχνιδιών συρρικνώνεται σε σχετικούς και σε απόλυτους όρους. Το Ηνωμένο Βασίλειο συμφωνεί ότι, σε γενικές γραμμές, ο κλάδος των βιντεοπαιχνιδιών είναι δυναμικός και αναπτυσσόμενος. Ωστόσο, το 2012 λιγότερο από το 10 % των παιχνιδιών που κυκλοφόρησαν στο Ηνωμένο Βασίλειο αναπτύχθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο, έναντι 16 % το 2008. Το Ηνωμένο Βασίλειο διενήργησε επίσης μια περαιτέρω ανάλυση των παιχνιδιών που κυκλοφόρησαν στο Ηνωμένο Βασίλειο μεταξύ 2003 και 2012. Τα στοιχεία δείχνουν μια σταθερή μείωση του αριθμού των βρετανικών παιχνιδιών πολιτιστικού χαρακτήρα και μεγάλη πτώση του μεριδίου αγοράς από το 9 % όλων των παιχνιδιών που κυκλοφόρησαν στο Ηνωμένο Βασίλειο (συμπεριλαμβανομένων παιχνιδιών από άλλες χώρες) το 2003 σε 4 % το 2006, ενώ το μερίδιο αυτό διατηρήθηκε στο 3 % από το 2009 έως το 2012. Το 2003, το 41 % των παιχνιδιών που αναπτύχθηκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο είχαν περάσει το πολιτιστικό τεστ, ενώ το 2012 μόνο το 25 % περίπου.
(23)
Το Ηνωμένο Βασίλειο συμφωνεί ότι η αύξηση των παιχνιδιών των έξυπνων τηλεφώνων έχει εξαλείψει ορισμένα εμπόδια για την είσοδο στην αγορά ορισμένων μικρότερων κατασκευαστών που επιδιώκουν να εισέλθουν στην αγορά των βιντεοπαιχνιδιών. Πράγματι, τα αριθμητικά στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν το 2011 δείχνουν ότι ο αριθμός των βιντεοπαιχνιδιών που αναπτύσσονται από τις εταιρείες που βρίσκονται σε φάση εκκίνησης αυξήθηκε κατά το προηγούμενο έτος. Ωστόσο, όσον αφορά το περιεχόμενο των παιχνιδιών, μια μελέτη του πρότυπου προγράμματος βιντεοπαιχνιδιών του Πανεπιστημίου του Abertay δείχνει ότι από 306 προτάσεις παιχνιδιών σε κινητά τηλέφωνα και σε απευθείας σύνδεση που παρουσιάστηκαν στο πανεπιστήμιο την τελευταία διετία από μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις από όλο το Ηνωμένο Βασίλειο, τα παιχνίδια αυτά στη συντριπτική πλειοψηφία τους (255) ούτε διαδραματίζονταν στο Ηνωμένο Βασίλειο ούτε αφορούσαν πρόσωπα ή ιστορία που εκτυλισσόταν στο Ηνωμένο Βασίλειο (7).
(24)
Αυτό μπορεί να εξηγηθεί από το γεγονός ότι τα σημαντικά από πολιτιστική άποψη παιχνίδια μπορεί να έχουν κόστος παραγωγής ίσο με τα «παγκόσμια παιχνίδια», αλλά σημαντικά μικρότερη αγορά. Ως εκ τούτου, η παραγωγή τους θα συνεπαγόταν υψηλότερο οικονομικό κίνδυνο. Συνεπώς τα βιντεοπαιχνίδια βρετανικού/ευρωπαϊκού πολιτιστικού περιεχομένου θα ήταν λιγότερο βιώσιμα εμπορικά από εκείνα με πιο παγκοσμιοποιημένο περιεχόμενο. Τόσο οι διεθνείς όσο και οι εγχώριοι φορείς παραγωγής είναι λιγότερο πιθανό να αναλάβουν κινδύνους για την παραγωγή περιεχομένου πολιτιστικού χαρακτήρα και προτιμούν να δημιουργούν γενικότερο περιεχόμενο που απευθύνεται σε διεθνείς αγορές.
(25)
Από έρευνα που διεξήγαγε το Ηνωμένο Βασίλειο διαπίστωσε ότι τα βρετανικά αφηγηματικά στοιχεία των παιχνιδιών διαβρώνονται σε μια προσπάθεια να επιτευχθούν οι διεθνείς εκδοτικές συμφωνίες που απαιτούνται για τη χρηματοδότηση της ανάπτυξής τους και να διασφαλιστεί η επιβίωση του φορέα ανάπτυξης του παιχνιδιού. Σχεδόν τα τρία τέταρτα των βρετανών παραγωγών βιντεοπαιχνιδιών ισχυρίστηκαν ότι η ανάπτυξη έργων πρωτότυπης διανοητικής ιδιοκτησίας είχε επιβραδυνθεί ή διακοπεί κατά τα προηγούμενα πέντε έτη. Η έρευνα έδειξε ότι πολλοί φορείς παραγωγής χρειάστηκε να αλλάξουν το πολιτιστικό περιεχόμενο των παιχνιδιών τους για να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις του εμπορίου. Το 53 % των ερωτηθέντων δήλωσε ότι είχε αλλάξει τους χαρακτήρες και τις ρυθμίσεις απομακρυνόμενοι από τα βρετανικά ή ευρωπαϊκά θέματα.
(26)
Υπό το πρίσμα των ανωτέρω, οι στόχοι παροχής κινήτρων του καθεστώτος θα ήταν να καταστήσει εμπορικά βιώσιμα ορισμένα πιθανώς ασύμφορα πολιτιστικά προϊόντα, προωθώντας κατ’ αυτόν τον τρόπο την παραγωγή νέων πολιτιστικών προϊόντων που δεν θα είχε πραγματοποιηθεί αν δεν υπήρχε η φορολογική ελάφρυνση, και να υποστηρίξει την ανάπτυξη δεξιοτήτων για τη βιώσιμη παραγωγή πολιτιστικών προϊόντων, σχετικών βιντεοπαιχνιδιών από το Ηνωμένο Βασίλειο ή τον ΕΟΧ.
3. Πολιτιστικό τεστ που εξυπηρετεί την επιλογή
(27)
Τέλος, όσον αφορά τον πολιτιστικό τεστ, που εξασφαλίζει ότι το καθεστώς καλύπτει μόνο παιχνίδια σαφώς πολιτιστικού περιεχομένου, το Ηνωμένο Βασίλειο εξήγησε ότι, πρώτον, η φορολογική αρχή (η βασιλική φορολογική και δασμολογική υπηρεσία, «HMRC») διαθέτει κατάλληλη και ειδικευμένη υπηρεσία όσον αφορά τις δημιουργικές βιομηχανίες, η οποία θα είναι αρμόδια για τη διαχείριση και τον έλεγχο των αιτήσεων φορολογικών ελαφρύνσεων για βιντεοπαιχνίδια. Η υπηρεσία αυτή θα αξιολογεί τους κινδύνους όσον αφορά τις επιμέρους αιτήσεις και η διαδικασία αυτή θα διασφαλίζει την ορθή τήρηση των κανόνων προεπιλογής. Υπάρχει συνεπώς μια σαφής διαδικασία για την εφαρμογή του τεστ.
(28)
Όσον αφορά τα στοιχεία του τεστ τα οποία βοηθούν στον προσδιορισμό της πολιτιστικής ποιότητας ενός παιχνιδιού, το Ηνωμένο Βασίλειο διευκρίνισε ότι οι περισσότερες από τις μονάδες που είναι διαθέσιμες στο προτεινόμενο πολιτιστικό τεστ αφορούν το περιεχόμενο. Μέχρι 20 μονάδες επί συνόλου 31 αφορούν το πολιτιστικό περιεχόμενο και τη συμβολή του παιχνιδιού. Σε αυτές περιλαμβάνονται στοιχεία όπως η τοποθεσία στην οποία εκτυλίσσεται η ιστορία, οι πρωταγωνιστές, το θέμα στο οποίο βασίζεται το παιχνίδι, η χρήση της αγγλικής γλώσσας και η αποτύπωση του βρετανικού πολιτισμού και της πολιτιστικής κληρονομιάς. Μόνο 3 μονάδες αφορούν την τοποθεσία της δραστηριότητας όπου αναπτύσσεται το παιχνίδι και οι υπόλοιπες 8 μονάδες είναι διαθέσιμες όταν οι σχετικοί φορείς του πολιτιστικού τομέα, όπως ο σεναριογράφος, ο συνθέτης, ο σχεδιαστής, ο καλλιτέχνης ή ο προγραμματιστής, είναι πολίτες ή κάτοικοι του ΕΟΧ. Επομένως, το προτεινόμενο τεστ εστιάζεται περισσότερο στο περιεχόμενο παρά στην τοποθεσία της δραστηριότητας. Η εστίαση στο περιεχόμενο ενισχύεται περαιτέρω από την εφαρμογή ενός κανόνα για ελάχιστο πολιτιστικό περιεχόμενο, του λεγόμενου «χρυσού κανόνα», που διασφαλίζει ότι θα περνούν το τεστ μόνο παιχνίδια με επαρκή αριθμό βαθμών για το πολιτιστικό τους περιεχόμενο.
(29)
Αυτή η εστίαση στο περιεχόμενο αποτελεί περιορισμό για το συνολικό πεδίο εφαρμογής του καθεστώτος απαλλαγής. Το Ηνωμένο Βασίλειο πραγματοποίησε ανάλυση των παιχνιδιών που κυκλοφορούσαν στη χώρα το 2006, το 2009 και το 2012, εφαρμόζοντας «πολιτιστικό τεστ» αναδρομικά σε όλα τα παιχνίδια παραγωγής Ηνωμένου Βασιλείου τα οποία κυκλοφόρησαν κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Από τα 822 παιχνίδια που κυκλοφόρησαν το Ηνωμένο Βασίλειο το 2012, μόνο 74 αναπτύχθηκαν από φορείς του Ηνωμένου Βασιλείου, εκ των οποίων το 25,7 % (19 παιχνίδια) θα είχε περάσει το πολιτιστικό τεστ εάν αυτό υπήρχε. Και για το 2006 και το 2009, το τεστ έδειξε ότι το μερίδιο των εν λόγω παιχνιδιών μεταξύ των εκείνων που αναπτύχθηκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο θα ήταν γύρω στο 27 %, ενώ το μερίδιό τους επί του συνόλου των παιχνιδιών που κυκλοφόρησαν στο Ηνωμένο Βασίλειο θα ήταν μεταξύ 3 και 4 %.
(30)
Το Ηνωμένο Βασίλειο εκτιμά ότι ένα ποσοστό επιτυχίας 25,7 % είναι εντός του φάσματος που έγινε δεκτό από την Επιτροπή στην περίπτωση του γαλλικού καθεστώτος φορολογικών κινήτρων για βιντεοπαιχνίδια (8). Στην εν λόγω απόφαση, η Επιτροπή διαπίστωσε ότι το γεγονός ότι επιλέγεται το 30 % περίπου των παιχνιδιών, δείχνει ότι η Γαλλία έχει θεσπίσει κριτήρια που εξασφαλίζουν ότι το περιεχόμενο των βιντεοπαιχνιδιών που είναι επιλέξιμα για τη φορολογική ελάφρυνση είναι όντως πολιτιστικό. Ομοίως, το Ηνωμένο Βασίλειο θεωρεί ότι το πολιτιστικό τεστ των βιντεοπαιχνιδιών είναι αρκούντως περιοριστικό ώστε να εξασφαλιστεί ότι οι ενισχύσεις απευθύνονται σε πολιτιστικά βιντεοπαιχνίδια από το Ηνωμένο Βασίλειο/τον ΕΟΧ.
(31)
Το Ηνωμένο Βασίλειο έχει επίσης συμφωνήσει να κοινοποιήσει το καθεστώς ως αρχικό πιλοτικό σχέδιο για τέσσερα έτη, και θα χρησιμοποιήσει αυτό το διάστημα για να παρακολουθήσει το καθεστώς απαλλαγής και να εξασφαλίσει ότι χρησιμοποιείται όπως είχε προβλεφθεί.
4. Συναγωνισμός επιδοτήσεων
(32)
Όσον αφορά την ανησυχία της Επιτροπής ότι η ενίσχυση μπορεί να οδηγήσει σε συναγωνισμό επιδοτήσεων εντός της Ένωσης, πράγμα που θα επέφερε αδικαιολόγητες στρεβλώσεις του ανταγωνισμού, το Ηνωμένο Βασίλειο παρατήρησε ότι ένας τέτοιος συναγωνισμός επιδοτήσεων θα παρατηρείτο αν μεγάλος αριθμός κρατών μελών έθετε σε εφαρμογή καθεστώτα για την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των εγχώριων τομέων τους. Το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θεωρεί ότι είναι πιθανό να συμβεί αυτό. Αν και τα φορολογικά πλεονεκτήματα είναι δυνατόν να αποτελούν καθοριστικό παράγοντα για αποφάσεις σχετικά με την εγκατάσταση μιας επιχείρησης, η ενίσχυση αποτελεί κυρίως απάντηση στις φορολογικές ελαφρύνσεις που προσφέρουν ο Καναδάς, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Νότια Κορέα. Επί του παρόντος η Γαλλία είναι το μόνο άλλο κράτος μέλος που προσφέρει φορολογικά κίνητρα για την παραγωγή βιντεοπαιχνιδιών πολιτιστικού χαρακτήρα.
(33)
Επιπλέον, ένας συναγωνισμός επιδοτήσεων θα εστιαζόταν σε θέματα οικονομικού ανταγωνισμού χωρίς οποιουσδήποτε περιορισμούς πολιτιστικού χαρακτήρα. Αν δύο ή περισσότερες χώρες επιδιώξουν να προστατεύσουν την παραγωγή ιδιαίτερων πολιτιστικών προϊόντων, με βάση καθορισμένο πολιτιστικό τεστ, αυτό δεν θα συνιστούσε συναγωνισμό επιδοτήσεων.
(34)
Στόχος της προτεινόμενης ενίσχυσης είναι να προστατεύσει την παραγωγή πολιτιστικά βρετανικών/ευρωπαϊκών βιντεοπαιχνιδιών και, ως εκ τούτου, η ενίσχυση θα προσφέρει φορολογικά κίνητρα μόνο για ένα μέρος των βιντεοπαιχνιδιών που αναπτύσσονται στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην Ευρώπη και θα στηρίξει μόνο για ένα μικρό ποσό των συνολικών δαπανών ανάπτυξης βιντεοπαιχνιδιών. Κατόπιν συζητήσεων με τον κλάδο, το Ηνωμένο Βασίλειο εκτιμά ότι μόνο το 10 % περίπου αυτών των πολιτιστικά βρετανικών/ευρωπαϊκών βιντεοπαιχνιδιών θα έχει προϋπολογισμό άνω των 5 εκατ. GBP. Η πλειονότητα των δαπανών ανάπτυξης παιχνιδιών θα είναι για πολύ μικρότερα έργα.
V. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ
1. Χαρακτηρισμός ως κρατική ενίσχυση
(35)
Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, σχετικά με τις ενισχύσεις που χορηγούν τα κράτη μέλη, οι ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, στον βαθμό που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές, εκτός αν οι Συνθήκες ορίζουν άλλως.
(36)
Η στήριξη της παραγωγής βιντεοπαιχνιδιών, με βάση έγκριση από την HMRC, παρέχει οικονομικό πλεονέκτημα με τη μορφή φορολογικής ελάφρυνσης σε επιχειρήσεις του τομέα της παραγωγής παιχνιδιών σε βάρος του προϋπολογισμού του βρετανικού Υπουργείου Οικονομικών. Επομένως, χορηγείται με κρατικούς πόρους και καταλογίζεται στο Δημόσιο. Το εν λόγω μέτρο έχει ως στόχο να μειώσει το κόστος παραγωγής των δικαιούχων επιχειρήσεων και συνιστά οικονομικό πλεονέκτημα για τις επιχειρήσεις αυτές. Περιορίζεται σε εταιρείες του τομέα των βιντεοπαιχνιδιών και, ως εκ τούτου, είναι επιλεκτικό. Τέλος, επηρεάζει τις συναλλαγές και τον ανταγωνισμό μεταξύ κρατών μελών, δεδομένου ότι παιχνίδια παράγονται επίσης σε άλλα κράτη μέλη και διατίθενται διεθνώς. Κατά συνέπεια, συνιστά κρατική ενίσχυση υπό την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.
2. Συμβιβάσιμο της ενίσχυσης με την εσωτερική αγορά
(37)
Όσον αφορά τη γενική νομιμότητα του καθεστώτος, η Επιτροπή διαπιστώνει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο ανακάλεσε τη ρήτρα εδαφικότητας η οποία ερχόταν σε σύγκρουση με τις αρχές της εσωτερικής αγοράς όσον αφορά την ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων και την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών. Δέχθηκε να περιορίσει το ύψος των δαπανών υπεργολαβίας που είναι επιλέξιμες για ενίσχυση σε 1 εκατ. GBP.
(38)
Η Επιτροπή θεωρεί ότι το όριο αυτό είναι αποδεκτό στην παρούσα υπόθεση, στο μέτρο που στην πράξη, λόγω του μεγέθους των προϋπολογισμών παραγωγής, ένα ανώτατο όριο 1 εκατ. GBP για τις δαπάνες υπεργολαβίας δεν φαίνεται πιθανό να παρεμποδίσει σημαντικά την προσφυγή σε υπεργολαβία. Το Ηνωμένο Βασίλειο αναμένει ότι το μεγαλύτερο μέρος των βιντεοπαιχνιδιών που καλύπτονται από το πολιτιστικό τεστ θα έχει προϋπολογισμό παραγωγής κάτω του 1 εκατ. GBP. Μόνο το 10 % περίπου αυτών των βιντεοπαιχνιδιών θα είχε προϋπολογισμό άνω των 5 εκατ. GBP. Σε συνάρτηση με την εξέλιξη των προϋπολογισμών παραγωγής των βιντεοπαιχνιδιών στο Ηνωμένο Βασίλειο, η Επιτροπή διατηρεί το δικαίωμα να αναθεωρήσει το επίπεδο του ανώτατου αυτού ορίου, όταν το μέτρο ενίσχυσης θα κοινοποιηθεί εκ νέου, μετά τα τέσσερα έτη εφαρμογής του, σύμφωνα με την υποχρέωση που έχουν αναλάβει οι αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου.
(39)
Το Ηνωμένο Βασίλειο σκοπεύει να δικαιολογήσει την υποστήριξη της ανάπτυξης βιντεοπαιχνιδιών ως ενίσχυση για την προώθηση του πολιτισμού. Κατά συνέπεια, η αξιολόγηση θα πρέπει να διεξαχθεί βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο δ) της Συνθήκης. Η Επιτροπή δεν έχει καταρτίσει κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή της εν λόγω διάταξης για ενισχύσεις σε παιχνίδια. Ωστόσο, η ανακοίνωση για τον κινηματογράφο αναφέρεται στη δυνατότητα χορήγησης ενισχύσεων σε παιχνίδια. Η παράγραφος 24 της εν λόγω ανακοίνωσης αναφέρει ότι τα μέτρα κρατικής ενίσχυσης για παιχνίδια θα συνεχίσουν να εξετάζονται κατά περίπτωση. Στον βαθμό που μπορεί να αποδειχθεί η ανάγκη ενός καθεστώτος ενίσχυσης στοχευμένου σε πολιτιστικά και εκπαιδευτικά παιχνίδια, η Επιτροπή θα εφαρμόσει τα κριτήρια έντασης των ενισχύσεων που προβλέπονται στην ανακοίνωση για τον κινηματογράφο.
(40)
Ως εκ τούτου, η Επιτροπή πρέπει να αξιολογήσει το συμβιβάσιμο του μέτρου απευθείας βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο δ) της Συνθήκης. Θα πρέπει να ελεγχθεί αν εξυπηρετεί την προώθηση του πολιτισμού και αν δεν επηρεάζει τις συναλλαγές και τον ανταγωνισμό στην Ένωση σε βαθμό που να αντίκειται προς το κοινό συμφέρον. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να είναι το κατάλληλο μέσο για την επίτευξη του στόχου αυτού, και ιδίως ότι χωρίς την υποστήριξη αυτή δεν θα υπήρχε επαρκές κίνητρο για τους παράγοντες της αγοράς να παράγουν το συγκεκριμένο στοχοθετημένο είδος παιχνιδιού. Όσον αφορά την αναλογικότητα της ενίσχυσης, μπορούν να εφαρμοστούν κατ’ αναλογία οι μέγιστες εντάσεις ενισχύσεων που ορίζονται στην ανακοίνωση περί κινηματογράφου. Η Επιτροπή αξιολόγησε τον πολιτιστικό στόχο και την αναγκαιότητα της ενίσχυσης σε ορισμένα βιντεοπαιχνίδια στις δύο αποφάσεις όσον αφορά τη στήριξη προς τα παιχνίδια στη Γαλλία, που αναφέρονται στις αιτιολογικές σκέψεις 20 και 30.
α) Προώθηση του πολιτισμού
(41)
Για να είναι συμβατή με το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο δ) της Συνθήκης, η ενίσχυση που χορηγείται σε βιντεοπαιχνίδια, όπως προτείνει το Ηνωμένο Βασίλειο, πρέπει να εξυπηρετεί τον στόχο της προώθησης του πολιτισμού. Μετά από τις τροποποιήσεις του καθεστώτος και τα συμπληρωματικά αποδεικτικά στοιχεία που υπέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο, η Επιτροπή έχει πεισθεί ότι οι βρετανικές αρχές θα εφαρμόσουν ένα πραγματικά επιλεκτικό πολιτιστικό τεστ, για να διασφαλιστεί ότι η ενίσχυση χορηγείται μόνο για την προώθηση του πολιτισμού σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο δ) της Συνθήκης.
(42)
Πρώτον, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τις εξηγήσεις που δόθηκαν από τις αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου σχετικά με το τεστ που χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό της πολιτιστικής ποιότητας ενός παιχνιδιού (βλέπε παραγράφους 27 έως 29): το μεγαλύτερο μέρος των μονάδων που διατίθενται στο πλαίσιο του πολιτιστικού τεστ, μέχρι και 20 βαθμοί από 31, αφορά το πολιτιστικό περιεχόμενο και την πολιτιστική συνεισφορά του παιχνιδιού. Αυτό ενισχύεται περαιτέρω από την εφαρμογή ενός κανόνα για το ελάχιστο πολιτιστικό περιεχόμενο, του λεγόμενου «χρυσού κανόνα», που διασφαλίζει ότι θα περνούν το τεστ μόνο παιχνίδια με επαρκή αριθμό μονάδων για το πολιτιστικό τους περιεχόμενο.
(43)
Αυτή η εστίαση στο περιεχόμενο αποτελεί περιορισμό για το συνολικό πεδίο εφαρμογής του καθεστώτος απαλλαγής. Όπως έδειξαν προσομοιώσεις του πολιτιστικού τεστ βάσει των παιχνιδιών που κυκλοφόρησαν σε προηγούμενα έτη, 26 έως 27 % των παιχνιδιών που παράγονται στο Ηνωμένο Βασίλειο θα είχαν περάσει το πολιτιστικό τεστ. Ένα τέτοιο ποσοστό επιτυχίας δείχνει ότι τα κριτήρια του τεστ εξασφαλίζουν ότι το περιεχόμενο των βιντεοπαιχνιδιών που είναι επιλέξιμα για τη φορολογική ελάφρυνση είναι όντως πολιτιστικό και ότι το τεστ είναι επαρκώς περιοριστικό ώστε η ενίσχυση να επικεντρωθεί σε πολιτιστικά βρετανικά/ευρωπαϊκά βιντεοπαιχνίδια. Για λόγους σύγκρισης επισημαίνεται ότι στην απόφασή της που εκδόθηκε το 2007 σχετικά με τα φορολογικά κίνητρα που θέσπισε η Γαλλία για τη στήριξη των βιντεοπαιχνιδιών (9), η Επιτροπή διαπίστωσε ότι η επιλεξιμότητα του 30 % περίπου των παιχνιδιών υποδήλωνε ότι το τεστ ήταν επαρκώς επιλεκτικό.
(44)
Κατά συνέπεια, έχουν αρθεί οι αμφιβολίες που εκφράστηκαν στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας. Το γεγονός ότι επιλέγεται μόνο το 27 % περίπου των παιχνιδιών, δείχνει ότι το μέτρο δεν έχει απλώς τον βιομηχανικό στόχο της στήριξης ενός ειδικού τομέα, αλλά έχει όντως ένα πολιτιστικό στόχο. Το μέτρο ενίσχυσης ανταποκρίνεται, ως εκ τούτου, στον γνήσιο στόχο προώθησης της πολιτιστικής έκφρασης.
β) Καταλληλότητα, αναγκαιότητα και αναλογικότητα του μέτρου
(45)
Βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο δ) της Συνθήκης, η φορολογική ελάφρυνση στον τομέα των βιντεοπαιχνιδιών θα πρέπει να αποτελεί κατάλληλο μέσο για την επίτευξη του επιδιωκόμενου στόχου. Οι κρατικές ενισχύσεις για άλλους σκοπούς που δεν επικεντρώνονται σ’ αυτόν τον πολιτιστικό στόχο είναι πιο πιθανό να ευνοούν συναφείς βιομηχανικούς στόχους. Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι η εν λόγω η φορολογική ελάφρυνση, όπως έχει σχεδιαστεί, επιτρέπει όντως την κατεύθυνση της δημόσιας στήριξης προς τα παιχνίδια πολιτιστικού περιεχομένου και, συνεπώς, αποτελεί κατάλληλο μέσο για την επίτευξη του επιδιωκόμενου πολιτικού στόχου.
(46)
Λαμβάνοντας υπόψη την πολύ δυναμική ανάπτυξη και εξέλιξη της αγοράς παιχνιδιών, οι αρχές του Ηνωμένου Βασιλείου υπέβαλαν στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η ενίσχυση είναι απαραίτητη για να διατηρηθεί μια εύλογη παραγωγή των εν λόγω παιχνιδιών και ότι χωρίς την ενίσχυση υπέρ των παιχνιδιών πολιτιστικού ενδιαφέροντος η παραγωγή και το μερίδιο αγοράς τους θα μειώνονταν σημαντικά. Τα στοιχεία δείχνουν σταθερή μείωση του αριθμού των βρετανικών παιχνιδιών πολιτιστικού χαρακτήρα και μεγάλη πτώση του μεριδίου αγοράς από το 9 % όλων των παιχνιδιών που κυκλοφόρησαν στο Ηνωμένο Βασίλειο το 2003 σε 4 % το 2006, ενώ το μερίδιο αυτό διατηρήθηκε στο 3 % από το 2009 έως το 2012.
(47)
Τα σημαντικά από πολιτιστική άποψη παιχνίδια μπορεί να έχουν κόστος παραγωγής ίσο με τα παιχνίδια με «παγκόσμιο» περιεχόμενο, αλλά σημαντικά μικρότερη αγορά. Ως εκ τούτου, η παραγωγή τους ενέχει υψηλότερο οικονομικό κίνδυνο. Έτσι, τα βιντεοπαιχνίδια με πολιτιστικά βρετανικά/ευρωπαϊκό περιεχόμενο είναι λιγότερο εμπορικά βιώσιμα από εκείνα με πιο «παγκοσμιοποιημένο» περιεχόμενο. Επομένως, ο παράγων «αγορά» ασκεί συνεχή πίεση στους φορείς ανάπτυξης παιχνιδιών στην Ευρώπη να μην τονίζουν τα ευρωπαϊκά πολιτισμικά στοιχεία των παιχνιδιών τους ώστε να ανταποκρίνονται στις προτιμήσεις ενός παγκόσμιου κοινού. Οι φορείς ανάπτυξης με ευρωπαϊκό πολιτιστικό ενδιαφέρον δυσκολεύονται περισσότερο να λάβουν ιδιωτική χρηματοδότηση.
(48)
Η προτεινόμενη φορολογική ελάφρυνση αναμένεται να ευνοήσει την παραγωγή των βιντεοπαιχνιδιών πολιτιστικού περιεχομένου σε σχέση με άλλα που είναι καθαρά ψυχαγωγικά, με μείωση του κόστους παραγωγής των πρώτων. Θα πρέπει, ως εκ τούτου, να συναχθεί το συμπέρασμα ότι το μέτρο είναι πιθανό να δημιουργήσει επαρκή κίνητρα σε σχέση με τον στόχο του.
(49)
Επιπλέον το μέτρο ενίσχυσης είναι αναλογικό δεδομένου ότι περιορίζει την ένταση των ενισχύσεων στο 25 % του πραγματικού κόστους για την παραγωγή των επιλέξιμων παιχνιδιών. Η ένταση αυτή είναι χαμηλότερη από την ένταση ενίσχυσης του 50 % που προβλέπεται για την οπτικοακουστική παραγωγή, σύμφωνα με την παράγραφο 52 σημείο 1 της ανακοίνωσης για τον κινηματογράφο, η οποία εφαρμόζεται κατ’ αναλογία όσον αφορά την επιτρεπόμενη ένταση ενίσχυσης.
(50)
Τέλος, προκειμένου να μην αλλοιώνουν τους όρους των συναλλαγών και του ανταγωνισμού στην Ένωση σε βαθμό που αντίκειται προς το κοινό συμφέρον, οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και οι επιπτώσεις στις συναλλαγές που προκαλούνται από το μέτρο θα πρέπει να αντισταθμίζονται από τα θετικά τους αποτελέσματα.
(51)
Σύμφωνα με τα αριθμητικά στοιχεία που παρασχέθηκαν από το Ηνωμένο Βασίλειο και τους εκπροσώπους του τομέα, το 2012 λιγότερο από το 10 % των παιχνιδιών που κυκλοφόρησαν στο Ηνωμένο Βασίλειο αναπτύχθηκαν στη χώρα. Τα μερίδια αγοράς των επιλέξιμων παιχνιδιών που κυκλοφόρησαν στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι μάλλον περιορισμένα (4-5 %). Επίσης το ποσοστό των επιλέξιμων παιχνιδιών μεταξύ των βιντεοπαιχνιδιών που παρήχθησαν στο Ηνωμένο Βασίλειο είναι σχετικά μικρό και φθάνει σε 27 % περίπου.
(52)
Επιπλέον, κανένα ενδεχομένως επηρεαζόμενο τρίτο μέρος δεν επισήμανε πιθανές αρνητικές συνέπειες του μέτρου. Αντιθέτως, οι ενώσεις παραγωγών βιντεοπαιχνιδιών που διατύπωσαν σχόλια μετά την κίνηση της διαδικασίας, η TIGA και η EGDF, υπογράμμισαν τη χαμηλή επίδραση του μέτρου στους εθνικούς κλάδους παραγωγής και τον συνολικό του αντίκτυπο για την αντιμετώπιση του ανταγωνισμού κυρίως από τη Βόρεια Αμερική και την Άπω Ανατολή. Ως εκ τούτου, θεωρείται μάλλον απίθανο το μέτρο να οδηγήσει σε συναγωνισμό επιδοτήσεων μεταξύ των κρατών μελών.
(53)
Εν πάση περιπτώσει, είναι χρήσιμο ότι το Ηνωμένο Βασίλειο περιορίζει τη διάρκεια του προγράμματος σε τέσσερα έτη, έτσι ώστε να καταστεί δυνατή η αξιολόγηση της εφαρμογής του και η επανεκτίμηση των κριτηρίων με βάση τις εξελίξεις της αγοράς.
(54)
Κατά συνέπεια, η Επιτροπή θεωρεί ότι έχουν αρθεί οι αμφιβολίες που είχε διατυπώσει στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας. Οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και η επίδραση του μέτρου στο εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών έχουν περιοριστεί και δεν αντίκεινται πλέον προς το κοινό συμφέρον.
VI. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
(55)
Ως εκ τούτου, η Επιτροπή κρίνει ότι η ενίσχυση δεν θα έχει ως αποτέλεσμα την αδικαιολόγητη αύξηση της επιρροής των δικαιούχων επιχειρήσεων στην αγορά ούτε θα εμποδίσει τα δυναμικά κίνητρα των φορέων της αγοράς αλλά, αντίθετα, θα αυξήσει την ποικιλία της προφοράς στην αγορά. Θα πρέπει, ως εκ τούτου, να συναχθεί ότι οι στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και η επίδραση του μέτρου στο εμπόριο είναι περιορισμένες, κατά τρόπον ώστε ο τελικός απολογισμός της ενίσχυσης να είναι θετικός. Η φορολογική ελάφρυνση για τη δημιουργία βιντεοπαιχνιδιών συμβιβάζεται, ως εκ τούτου, με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο δ) της Συνθήκης,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η κρατική ενίσχυση που το Ηνωμένο Βασίλειο προτίθεται να χορηγήσει για βιντεοπαιχνίδια, μέσω τροπολογίας του νόμου φορολογίας εταιρειών του 2009 είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο δ) της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Επομένως, εγκρίνεται η εφαρμογή του εν λόγω μέτρου ενίσχυσης.
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στο Ηνωμένο Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας.
Βρυξέλλες, 27 Μαρτίου 2014.