РЕШЕНИЕ ЗА ИЗПЪЛНЕНИЕ (ЕС) 2015/495 НА КОМИСИЯТА
от 20 март 2015 година
за определяне на списък за наблюдение на вещества в рамките на обхващащ целия Европейски съюз мониторинг в областта на политиката за водите, в съответствие с Директива 2008/105/ЕО на Европейския парламент и на Съвета
(нотифицирано под номер C(2015) 1756)
(текст от значение за ЕИП)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз,
като взе предвид Директива 2008/105/ЕО на Европейския парламент и на Съвета от 16 декември 2008 г. за определяне на стандарти за качество на околната среда в областта на политиката за водите, за изменение и последваща отмяна на директиви 82/176/ЕИО, 83/513/ЕИО, 84/156/ЕИО, 84/491/ЕИО, 86/280/ЕИО на Съвета и за изменение на Директива 2000/60/ЕО на Европейския парламент и на Съвета (1), и по-специално член 8б, параграф 5 от нея,
като има предвид, че:
(1)
В член 8б, параграф 1 от Директива 2008/105/ЕО е предвидено да се изготви списък за наблюдение, който първоначално да съдържа най-много 10 вещества или групи вещества, за които да се събират данни от мониторинг на територията на целия ЕС, с цел подпомагане на бъдещите дейности за приоритизиране в съответствие с член 16, параграф 2 от Директива 2000/60/ЕО на Европейския парламент и на Съвета (2). Този списък следва да включва индикация за матриците, върху които да се упражнява мониторинг, както и за възможните методи за анализ, които не водят до прекомерни разходи.
(2)
В член 8б от Директива 2008/105/ЕО са определени, inter alia, условията и редът за провеждането на мониторинг на включените в списъка за наблюдение вещества, за докладване от страна на държавите членки на резултатите от мониторинга и за актуализиране на списъка.
(3)
Веществата в списъка за наблюдение следва да се избират сред онези вещества, за които наличната информация сочи, че могат да пораждат съществен риск на равнището на ЕС за водната среда или посредством нея, но съответните мониторингови данни за тях са недостатъчни за достигане до заключение относно реално пораждания от тях риск. Веществата, за които следва да се разгледа дали да бъдат включени в списъка за наблюдение, са силно токсичните вещества, използвани в много държави членки и изпускани във водни среди, за които не се провежда или много рядко се провежда мониторинг. При този процес на подбор следва да се взема предвид информацията, описана в член 8б, параграф 1, букви от а) до е) от Директива 2008/105/ЕО, като особено внимание следва да се обръща на новопоявяващите се замърсители с бързорастящо значение (emerging pollutants).
(4)
Мониторингът на включените в списъка за наблюдение вещества следва да осигурява висококачествени данни за техните концентрации във водната среда, които да са подходящи за използване за оценки на риска във връзка с определянето на приоритетни вещества, в рамките на самостоятелно преразглеждане съгласно член 16, параграф 4 от Директива 2000/60/ЕО. При този вид преразглеждане следва да се обсъжда въпросът за включване в списъка на приоритетните вещества на веществата, за които е установено че пораждат значителен риск. Също така следва да бъде определен съответен стандарт за качество на околната среда, който да бъде спазван от държавите членки. Предложението за включване на дадено вещество в списъка на приоритетните вещества би било предмет на оценка на въздействието.
(5)
В съответствие с член 8б, параграф 1 от Директива 2008/105/ЕО, веществата диклофенак, 17-бета-естрадиол (E2) и 17-алфа-етинилестрадиол (EE2) следва да бъдат включени в първия списък за наблюдение с оглед събирането на мониторингови данни, за да се улесни определянето на подходящи мерки по отношение на риска, пораждан от тези вещества. В списъка за наблюдение трябва да бъде включено и веществото естрон (Е1) поради неговата химична близост с веществото 17-бета-естрадиол, на което естронът е продукт при разлагане.
(6)
През 2014 г. Комисията събра данни за няколко други вещества, които могат да бъдат включени в списъка за наблюдение. Тя взе предвид източниците на информация, посочени в член 8б, параграф 1 от Директива 2008/105/ЕО, и проведе консултации с експерти от държавите членки и с групи от заинтересовани страни. Проведен бе процес на подреждане. При него бяха разгледани по-специално веществата, които бяха близо до приоритизиране при последното преразглеждане на приоритетните вещества, но за които бяха необходими допълнителни мониторингови данни за потвърждаване на наличието на значителен риск. Разгледани бяха също и редица други вещества, определени като потенциални замърсители с бързорастящо значение, за които няма или има малко налични мониторингови данни. Определен бе поражданият от всяко от тези вещества риск въз основа на наличната информация за тяхната присъща вредност и експозицията на околната среда към тях. Експозицията бе оценена въз основа на данни за обема на тяхното производство и употреба, с отчитане на данни от реален мониторинг.
(7)
В процеса на събиране на данни за веществата в първоначалния списък за някои от тези вещества бе намерена допълнителна мониторингова информация. Наличието на надеждни и актуални данни за поне четири държави членки бе счетено за достатъчно за решението да не се включват съответните вещества в списъка за наблюдение. Когато тези вещества отпаднаха, заедно с някои други вещества, за които има значителни съмнения за токсичност, или чиято употреба се очакваше да приключи, най-високо в подреждането бяха поставени следните вещества: оксадиазон, метиокарб, 2,6-дитрет-бутил-4-метилфенол, триалат, четири неоникотиноидни пестициди, макролидният антибиотик еритромицин и 2-етилхексилов 4-метоксицинамат. Поради това тези вещества следва да бъдат включени в списъка за наблюдение, с техните номера по регистъра на Chemical Abstracts Service (CAS) и регистъра на Европейския съюз (EU). Също и за пети неоникотиноиден пестицид и за два други макролидни антибиотика бе определено, че потенциално могат да пораждат значителен риск. Възможността вещества с еднакъв начин на действие да имат адитивни ефекти е допълнителен довод да се предложи тяхното едновременно включване в списъка за наблюдение. Следва да се осигури възможност за едновременно анализиране на неоникотиноидите, както и на макролидните антибиотици, като бъдат съответно групирани в списъка.
(8)
В съответствие с член 8б, параграф 1 от Директива 2008/105/ЕО, Комисията идентифицира възможни методи за анализ на предложените вещества. Границата на откриване при съответния метод трябва да е поне толкова ниска колкото е прогнозната непредизвикваща ефект концентрация на всяко вещество в съответната матрица. Ако новопоявила се информация доведе до намаление на стойността на прогнозната непредизвикваща ефект концентрация за определени вещества, възможно е да се наложи максимално приемливата граница на откриване по съответен метод да се намали докато тези вещества продължават да са в списъка. Не се очаква методите за анализ да водят до прекомерни разходи.
(9)
За да има сравнимост, мониторингът на всички вещества следва да се извършва в изцяло водни проби. Но възможно е за веществото 2-етилхексилов 4-метоксицинамат да е уместно мониторингът да се извършва в проби от суспендирани частици или утайки, поради неговата склонност към отделяне в такъв вид матрица.
(10)
Мерките, предвидени в настоящото решение, са в съответствие със становището на Комитета, създаден съгласно член 21, параграф 1 от Директива 2000/60/ЕО,
ПРИЕ НАСТОЯЩОТО РЕШЕНИЕ:
Член 1
Първият списък за наблюдение на вещества в рамките на обхващащ целия Европейски съюз мониторинг по член 8б от Директива 2008/105/ЕО е определен в приложението към настоящото решение.
Член 2
Адресати на настоящото решение са държавите членки.
Съставено в Брюксел на 20 март 2015 година.
ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΉ ΑΠΌΦΑΣΗ (ΕΕ) 2015/495 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 20ής Μαρτίου 2015
για τη δημιουργία καταλόγου επιτήρησης των ουσιών για την παρακολούθηση σε επίπεδο Ένωσης στον τομέα της πολιτικής των υδάτων, σύμφωνα με την οδηγία 2008/105/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου
[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2015) 1756]
(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Έχοντας υπόψη την οδηγία 2008/105/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2008, σχετικά με πρότυπα ποιότητας περιβάλλοντος στον τομέα της πολιτικής των υδάτων καθώς και σχετικά με την τροποποίηση και τη συνακόλουθη κατάργηση των οδηγιών του Συμβουλίου 82/176/ΕΟΚ, 83/513/ΕΟΚ, 84/156/ΕΟΚ, 84/491/ΕΟΚ και 86/280/ΕΟΚ και την τροποποίηση της οδηγίας 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (1), και ιδίως το άρθρο 8β παράγραφος 5,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)
Το άρθρο 8β παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ προβλέπει την κατάρτιση καταλόγου επιτήρησης ο οποίος, σε πρώτη φάση, περιλαμβάνει κατά μέγιστο 10 ουσίες ή ομάδες ουσιών για τις οποίες πρέπει να συλλέγονται δεδομένα παρακολούθησης σε επίπεδο Ένωσης με σκοπό την υποστήριξη της μελλοντικής διαδικασίας ιεράρχησης σύμφωνα με το άρθρο 16 παράγραφος 2 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2). Ο κατάλογος θα πρέπει να περιλαμβάνει ένδειξη των υλικών φορέων παρακολούθησης και των πιθανών μεθόδων ανάλυσης που δεν συνεπάγονται υπερβολικό κόστος.
(2)
Το άρθρο 8β της οδηγίας 2008/105/ΕΚ καθορίζει, μεταξύ άλλων, τους όρους και τις λεπτομέρειες για την παρακολούθηση των ουσιών που περιλαμβάνονται στον κατάλογο επιτήρησης, για την υποβολή εκθέσεων με τα αποτελέσματα της παρακολούθησης από τα κράτη μέλη, καθώς και για την επικαιροποίηση του καταλόγου.
(3)
Οι ουσίες που πρέπει να συμπεριληφθούν στον κατάλογο επιτήρησης επιλέγονται μεταξύ εκείνων για τις οποίες τα διαθέσιμα στοιχεία καταδεικνύουν ότι ενδέχεται να δημιουργούν σημαντικό κίνδυνο σε επίπεδο Ένωσης για το υδάτινο περιβάλλον ή μέσω αυτού, για τις οποίες, όμως, τα στοιχεία παρακολούθησης είναι ανεπαρκή για να εξαχθεί συμπέρασμα ως προς τον πραγματικό κίνδυνο που ενέχουν. Οι ουσίες υψηλής τοξικότητας που χρησιμοποιούνται σε πολλά κράτη μέλη και απορρίπτονται στο υδάτινο περιβάλλον, αλλά είτε δεν παρακολουθούνται είτε παρακολουθούνται σπανίως, θα πρέπει να εξετάζονται ως υποψήφιες για συμπερίληψη στον κατάλογο επιτήρησης. Κατά την εν λόγω διαδικασία επιλογής θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι πληροφορίες που αναφέρονται στα στοιχεία α) έως ε) του άρθρου 8β παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στους νεοεμφανιζόμενους ρύπους.
(4)
Η παρακολούθηση των ουσιών του καταλόγου επιτήρησης θα πρέπει να παράγει υψηλής ποιότητας δεδομένα σχετικά με τις συγκεντρώσεις των ουσιών αυτών στο υδάτινο περιβάλλον, κατάλληλα για τον σκοπό της υποστήριξης, σε ξεχωριστή διαδικασία επανεξέτασης σύμφωνα με το άρθρο 16 παράγραφος 4 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ, των αξιολογήσεων βάσει του κινδύνου οι οποίες αποτελούν τη βάση του προσδιορισμού των ουσιών προτεραιότητας. Στο πλαίσιο της εν λόγω επανεξέτασης, οι ουσίες που διαπιστώνεται ότι εμφανίζουν σοβαρό κίνδυνο θα πρέπει να εξετάζονται ως υποψήφιες για συμπερίληψη στον κατάλογο των ουσιών προτεραιότητας. Στην περίπτωση αυτή θα καθορίζεται επίσης ένα ποιοτικό περιβαλλοντικό πρότυπο στο οποίο θα πρέπει να ανταποκρίνονται τα κράτη μέλη. Η πρόταση συμπερίληψης μιας ουσίας στον κατάλογο των ουσιών προτεραιότητας θα υπόκειται σε εκτίμηση επιπτώσεων.
(5)
Σύμφωνα με το άρθρο 8β παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ, οι ουσίες diclofenac, 17-beta-estradiol (E2) και 17-alpha-ethinylestradiol (EE2) θα πρέπει να περιλαμβάνονται στον πρώτο κατάλογο επιτήρησης για τη συλλογή στοιχείων παρακολούθησης προκειμένου να διευκολυνθεί ο καθορισμός των κατάλληλων μέτρων για την αντιμετώπιση του κινδύνου που δημιουργούν οι εν λόγω ουσίες. Η ουσία οιστρόνη (E1) θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνεται στον κατάλογο επιτήρησης εξαιτίας της στενής της χημικής σχέσης με την ουσία 17-beta-estradiol (οιστραδιόλη-17β), της οποίας αποτελεί προϊόν διάσπασης.
(6)
Κατά τη διάρκεια του 2014 η Επιτροπή συγκέντρωσε στοιχεία για μια σειρά άλλων ουσιών που θα μπορούσαν να συμπεριληφθούν στον κατάλογο επιτήρησης. Έλαβε υπόψη τις πηγές πληροφοριών που αναφέρονται στο άρθρο 8β παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ και ζήτησε τη γνώμη εμπειρογνωμόνων των κρατών μελών και ομάδων ενδιαφερομένων. Διενεργήθηκε διαδικασία κατάταξης. Αυτή αφορούσε ιδίως ουσίες που προσέγγιζαν τον χαρακτηρισμό της ουσίας προτεραιότητας κατά την επανεξέταση των ουσιών προτεραιότητας που ολοκληρώθηκε τελευταία, αλλά για τις οποίες χρειάζονταν ακόμη στοιχεία παρακολούθησης προκειμένου να επιβεβαιωθεί η ύπαρξη σημαντικού κινδύνου. Η Επιτροπή εξέτασε επίσης διάφορες άλλες ουσίες που προσδιορίζονται ως δυνητικοί νεοεμφανιζόμενοι ρύποι, για τις οποίες υπήρχε μικρός αριθμός ή απουσία πρόσφατων δεδομένων παρακολούθησης. Ο κίνδυνος που εμφανίζει καθεμία από τις ουσίες αυτές υπολογίστηκε από τις διαθέσιμες πληροφορίες σχετικά με τους εγγενείς τους κινδύνους και την έκθεση του περιβάλλοντος σε αυτούς. Η έκθεση εκτιμήθηκε από δεδομένα σχετικά με την έκταση της παραγωγής και της χρήσης, λαμβανομένων υπόψη των τυχόν πραγματικών δεδομένων παρακολούθησης.
(7)
Κατά τη διάρκεια της συλλογής δεδομένων σχετικά με τις ουσίες του πρώτου καταλόγου, προέκυψαν πρόσθετα δεδομένα παρακολούθησης για ορισμένες από τις ουσίες αυτές. Η διαθεσιμότητα αξιόπιστων, επικαιροποιημένων δεδομένων για τουλάχιστον τέσσερα κράτη μέλη θεωρήθηκε επαρκής για τη μη συμπερίληψη ουσιών στον κατάλογο επιτήρησης. Όταν οι εν λόγω ουσίες δεν ελήφθησαν υπόψη, παράλληλα με ορισμένες άλλες για την τοξικότητα των οποίων υπήρχαν συγκεκριμένες αμφιβολίες, ή με ουσίες η χρήση των οποίων αναμενόταν να διακοπεί, οι ακόλουθες προσδιορίστηκαν ως ουσίες με την πλέον υψηλή κατάταξη: oxadiazon, methiocarb, 2,6-δι-tert-βουτυλο-4-μεθυλοφαινόλη, tri-allate, τέσσερα νεονικοτινοειδή παρασιτοκτόνα, το μακρολιδικό αντιβιοτικό ερυθρομυκίνη και το 4-μεθοξυκινναμωμικό 2-αιθυλεξύλιο. Οι εν λόγω ουσίες θα πρέπει, επομένως, να συμπεριληφθούν επίσης στον κατάλογο επιτήρησης, ταυτοποιούμενες με τον αριθμό της Chemical Abstracts Service (CAS) και τον αριθμό της ΕΕ. Διαπιστώθηκε, επίσης, ότι ένα πέμπτο νεονικοτινοειδές παρασιτοκτόνο και δύο άλλα μακρολιδικά αντιβιοτικά εμφανίζουν δυνητικά σημαντικό κίνδυνο. Το ενδεχόμενο ότι ουσίες με τον ίδιο τρόπο δράσης θα μπορούσαν να έχουν προσθετικό αποτέλεσμα δικαιολογεί επιπροσθέτως την πρόταση για την ταυτόχρονη καταχώρισή τους στον κατάλογο επιτήρησης. Θα πρέπει να είναι δυνατή η ταυτόχρονη ανάλυση των νεονικοτινοειδών, όπως και των μακρολίδιων αντιβιοτικών που θα τους επιτρέψει να ομαδοποιηθούν στον κατάλογο.
(8)
Σύμφωνα με το άρθρο 8β παράγραφος 1 της οδηγίας 2008/105/ΕΚ, η Επιτροπή έχει εντοπίσει πιθανές μεθόδους ανάλυσης για τις προτεινόμενες ουσίες. Το όριο ανίχνευσης της μεθόδου θα πρέπει να είναι τουλάχιστον τόσο χαμηλό όσο η ειδική για την ουσία προβλεπόμενη συγκέντρωση χωρίς επιδράσεις, για κάθε ουσία στον σχετικό υλικό φορέα. Εάν νέες πληροφορίες οδηγούν σε μείωση της προβλεπόμενης συγκέντρωσης χωρίς επιδράσεις για συγκεκριμένες ουσίες, το ανώτατο αποδεκτό όριο ανίχνευσης της μεθόδου ενδέχεται να πρέπει να μειωθεί, ενώ οι ουσίες αυτές παραμένουν στον κατάλογο. Οι αναλυτικές μέθοδοι δεν θεωρείται ότι συνεπάγονται υπερβολικό κόστος.
(9)
Για λόγους συγκρισιμότητας, όλες οι ουσίες θα πρέπει να παρακολουθούνται στα συνολικά δείγματα ύδατος. Ωστόσο, η ουσία 4-μεθοξυκινναμωμικό 2-αιθυλεξύλιο θα ήταν σκόπιμο να παρακολουθείται και στα αιωρούμενα σωματίδια ή στο ίζημα, λόγω της τάσης της να διαχωρίζεται σε αυτόν τον υλικό φορέα.
(10)
Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής που έχει συσταθεί δυνάμει του άρθρου 21 παράγραφος 1 της οδηγίας 2000/60/ΕΚ,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Ο πρώτος κατάλογος επιτήρησης των ουσιών για παρακολούθηση σε επίπεδο Ένωσης, που αναφέρεται στο άρθρο 8β της οδηγίας 2008/105/ΕΚ, καθορίζεται στο παράρτημα της παρούσας απόφασης.
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη.
Βρυξέλλες, 20 Μαρτίου 2015.