РЕШЕНИЕ НА КОМИСИЯТА
от 9 април 2014 година
относно схема за държавни помощи SA.23257 (12/C) [ex NN 8/10, ex CP 157/07], въведена от Франция (Междуотраслово споразумение, сключено в рамките на Френската асоциация за насърчаване на производството и браншовете, свързани с градинарството и ландшафта „Val'Hor“)
(нотифицирано под номер С(2014) 2223)
(само текстът на френски език е автентичен)
(2014/416/ЕС)
ЕВРОПЕЙСКАТА КОМИСИЯ,
като взе предвид Договора за функционирането на Европейския съюз (ДФЕС), и по-специално член 108, параграф 2, първа алинея от него,
след като покани заинтересованите страни да представят своите коментари съгласно горепосочения член и като взе предвид тези коментари,
като има предвид, че:
I. ПРОЦЕДУРА
(1)
С писмо от 9 май 2007 г. в Комисията постъпи жалба по повод удължаването на срока на валидност на Междуотрасловото споразумение, сключено в рамките на Френската асоциация за насърчаване на производството и браншовете, свързани с градинарството и ландшафта (междуотрасловата организация "Val'Hor"). Жалбата беше заведена под номер CP 157/07. На 4 февруари 2010 г. въпросната мярка беше описана под номер NN 8/10 като държавна помощ, за която не е постъпило уведомление.
(2)
В рамките на жалба CP 157/07 на 26 октомври 2009 г. и на 16 май 2011 г. в Комисията бяха получени коментари от страна на жалбоподателя.
(3)
Службите на Комисията поискаха от френските власти да предоставят допълнителна информация във връзка с възможна държавна помощ в сектора на градинарството с писма от 13 юли 2007 г., 10 декември 2007 г., 26 юни 2008 г., 22 февруари 2010 г., 16 декември 2010 г. и 13 октомври 2011 г. Франция изпрати въпросната информация с писма от 17 октомври 2007 г., 7 април 2008 г., 1 септември 2008 г., 2 април 2010 г., 22 февруари 2011 г. и 15 ноември 2011 г.
(4)
С решение C(2011) 10053 от 11 януари 2012 г. Комисията реши да започне процедурата, предвидена в член 108, параграф 2 от ДФЕС.
(5)
Решението на Комисията да започне процедурата беше публикувано в Официален вестник на Европейския съюз (1). Комисията прикани заинтересованите страни да представят своите коментари относно съответната мярка.
(6)
Комисията получи коментарите на заинтересованите страни. Тя ги предаде на Франция, давайки ѝ възможност да направи коментар по тях.
(7)
С електронно писмо от 20 януари 2012 г. Постоянното представителство на Франция към Европейския съюз препрати на Комисията писмо от френските власти с искане за удължаване с още един месец на срока за представяне на техните коментари относно започването на процедурата. Срокът беше удължен, като съобщението за това бе изпратено по факс на 26 януари 2012 г.
(8)
С електронно писмо от 14 март 2012 г. Постоянното представителство на Франция към Европейския съюз изпрати на Комисията коментара на френските власти във връзка със започването на процедурата по член 108, параграф 2 от ДФЕС.
(9)
С електронно писмо от 10 юли 2012 г. Постоянното представителство на Франция към Европейския съюз препрати отговора на френските власти на коментарите, представени от заинтересованите страни.
II. ОПИСАНИЕ
ПРЕДСТАВЯНЕ НА МЕЖДУОТРАСЛОВАТА ОРГАНИЗАЦИЯ „VAL'HOR“
(10)
Френската асоциация за насърчаване на производството и браншовете, свързани с градинарството и ландшафта („Val'Hor“) е призната междуотраслова организация в сектора на градинарството във Франция. Устройството и начинът ѝ на функциониране са уредени в членове L. 631-1 и следващи от Кодекса за селските райони.
(11)
Асоциацията „Val'Hor“ е създадена през 1997 г., а на 13 август 1998 г. е призната от органите на публичната власт като национална междуотраслова организация по смисъла на член L. 632-1 от френския Кодекс за селските райони, що се отнася до браншовете, свързани с градинарството и ландшафта. Уставът ѝ е одобрен от общото събрание на 25 март 2004 г.
(12)
„Val'Hor“, подобно на останалите признати междуотраслови организации, може да сключва споразумения и да събира от всички членове на професии в състава ѝ доброволни вноски за целите на финансирането на въпросните споразумения. С междуведомствено постановление на тези споразумения (т.нар. „споразумения с разширен обхват“) може да бъде придаден задължителен характер по отношение на всички ангажирани в бранша, независимо от това дали са членове на междуотрасловата организация „Val'Hor“, при условията, предвидени във френския Кодекс за селските райони. Кодексът за селските райони позволява обхватът на споразуменията да бъде разширен само ако са насочени към удовлетворяването на „общ интерес“ чрез действия, „съответстващи на общия интерес и съвместими с правилата на Общата селскостопанска политика“ (вж. член L. 632-3 от Кодекса за селските райони).
(13)
На 12 ноември 2004 г.„Val'Hor“ прие междуотрасловото споразумение относно финансирането, което бе изменено с допълнение № 1 от 14 септември 2006 г. В член II от споразумението се предвижда, че всеки член - бил той физическо или юридическо лице - на професия, представлявана в рамките на междуотрасловата организация „Val'Hor“, е длъжен да плаща годишна вноска.
(14)
Срокът на действие на сключеното в рамките на „Val'Hor“ междуотраслово споразумение първоначално бе удължен с една година с постановление на Министерството на земеделието, храните, рибарството и селските райони от 12 април 2005 г., публикувано в Официален вестник на Френската република на 12 май 2005 г. Той бе повторно удължен с една година с постановление от 16 ноември 2006 г., публикувано в Официален вестник на Френската република на 8 декември 2006 г.
(15)
С постановление от 31 март 2008 г., публикувано в Официален вестник на Френската република на 11 април 2008 г., беше разширен обхватът на разпоредбите на междуотрасловото споразумение от 21 февруари 2008 г. в рамките на периода от 1 юли 2007 г. до 30 юни 2008 г., като те обхванаха всички членове на професии в състава на асоциацията. С постановление от 16 септември 2008 г., публикувано в Официален вестник на Френската република на 25 септември 2008 г., срокът на действие на разпоредбите на междуотрасловото споразумение от 22 юли 2008 г. беше удължен до 30 юни 2010 г. С постановление от 27 май 2010 г., публикувано в Официален вестник на Френската република на 8 юни 2010 г., срокът на действие на разпоредбите на междуотрасловото споразумение от 22 юли 2008 г. беше удължен, така че да обхване периода от 1 юли 2010 г. от 30 юни 2011 г. И накрая, с постановление от 3 октомври 2011 г., публикувано в Официален вестник на Френската република на 15 октомври 2011 г., срокът на действие на разпоредбите на междуотрасловото споразумение от 12 септември 2011 г. беше удължен до 30 юни 2014 г.
(16)
Според информацията, предоставена от френските власти на 17 октомври 2007 г., целта на въведената задължителна доброволна вноска (ЗДВ) за предприятията в сектора на декоративната растителност, продукт на градинарството и разсадниковото производство, и в сектора на ландшафта беше да позволи предприемането и съответно осигуряването на необходимите мерки и средства за колективно насърчаване на градинарството, цветопроизводството и ладшафтните дейности, на техните продукти и бизнеса с тях на вътрешните и външните пазари; познаване на предлагането, търсенето и пазарните механизми; подобряване на функционирането, управлението и прозрачността на пазара; качеството на продуктите; организиране и подобряване на междуотрасловите практики и връзки в сектора; изпълнение на програми за обучение, приложна научноизследователска, експериментална и развойна дейност, както и във връзка с функционирането на асоциацията.
РОЛЯТА НА ДЪРЖАВАТА
(17)
С постановление от 13 август 1998 г. френската държава призна „Val'Hor“ за междуотраслова организация по смисъла на член L. 632-1 от френския Кодекс за селските райони.
(18)
Функционирането, задачите и съставът на „Val'Hor“ са уредени в Устава. За да стане възможно признаването на тази междуотраслова организация, компетентните органи трябваше да се уверят в това, че са изпълнени различни критерии, а именно че уставът ѝ е в съответствие със закона (член L. 632-1 от Кодекса за селските райони), че въпросните организации учредителки на „Val'Hor“ са представителни и се придържат към целите на националната политика и на политиката на Общността. Нейното съществуване, задачи и начин на функциониране са уредени в членове L. 631-1 и следващи от Кодекса за селските райони.
(19)
Според френските власти до 2007 г. ЗДВ, плащани от членовете на обединените в рамките на „Val'Hor“ професии, са били единственият източник на финансиране за тази междуотраслова организация. Независимо от това че „Val'Hor“ е юридическо лице, субект на частното право, и че финансирането ѝ се осигурява с помощта на вноски от въпросния сектор, за да може да работи нормално системата на ЗДВ е необходима намесата на държавата. Ето защо е необходим указ или министерско постановление, за да станат ЗДВ задължителни за цялата междуотраслова организация.
(20)
Възможно е консултирането с „Val'Hor“ във връзка с основните насоки и мерки на секторната политика в това отношение (член L. 632-2-1 от Кодекса за селските райони).
ПРАВНО ОСНОВАНИЕ ПО СМИСЪЛА НА ВЪТРЕШНОТО ПРАВО
(21)
Кодекс за селските райони, том шести, дял III (членове L. 631-1 - L. 632-13). Междуведомствени постановления относно удължаването на междуотрасловите споразумения (вж. точки 13-14); междуотраслови споразумения (вж. точки 10-12).
МЯРКАТА
(22)
Приходите от ЗДВ се използват за изпълнението на мерки в полза на сектора на градинарството, които могат да бъдат класифицирани в следните три категории: мерки за насърчаване, мерки в областта на научно-изследователската и развойна дейност и мерки за оказване на техническа помощ.
(23)
Френските власти остават на позицията, че финансирането не е предназначено за покриване на разходите на предприятията в който и да бил сектор, а става дума единствено за операции, имащи колективен характер.
III. ОСНОВАНИЯ ЗА ОФИЦИАЛНОТО ЗАПОЧВАНЕ НА ПРОЦЕДУРА ПО РАЗСЛЕДВАНЕ
(24)
Комисията започна процедурата по член 108, параграф 2 от ДФЕС, тъй като счете, че събираните вноски представляват парафискални такси, т.е. публично финансиране, и че отговорност за мерките, предприемани от междуотрасловите организации, може да носи държавата. По-конкретно тя се позова на своето тълкуване на решението „Pearle“ (2) и счете, че мярката не удовлетворява всички условия, посочени от Съда по това дело, в частност понеже одобрението от страна на правителството, по пътя на признаване на междуотрасловата организация, e предварително условие за въвеждането на вноските, а и понеже, за да могат самите вноски да произведат в пълен обем своето действие (3), е необходим акт на публичната власт (междуведомствено постановление).
IV. КОМЕНТАР НА ФРЕНСКИТЕ ВЛАСТИ ВЪВ ВРЪЗКА С ОФИЦИАЛНОТО ЗАПОЧВАНЕ НА ПРОЦЕДУРАТА
(25)
В писмото си от 14 март 2012 г., изпратено по електронна поща, френските власти оспориха позицията на Европейската комисия, според която отговорност за мерките, предприети от „Val'Hor“, използвайки приходите от ЗДВ, може да носи държавата и същите са финансирани с ресурси на държавата по смисъла на член 107, параграф 1 от ДФЕС.
(26)
Според френските власти мерките, предприети от тази междуотраслова организация, съответстват на изискванията на решението по делото „Pearle“ и поради това не представляват държавна помощ. И наистина, асоциацията „Val'Hor“ е юридическо лице, субект на частното право, подчинено на разпоредбите на закона от 1 юли 1901 г. относно сдруженията. Тя е учредена свободно на 28 май 1997 г. по инициатива на най-представителните организации в сферата на производството, търговското разпространение и развитието на декоративни растения в секторите на градинарството и ландшафта. Съгласно член L. 632-1 от Кодекса за селските райони тя е призната с постановление от 13 август 1998 г., публикувано в Официален вестник на Френската република на 3 септември 1998 г. За да допусне това признаване, административният орган се е ограничил с това да се увери, че отрасловите организации, които стоят зад създаването на „Val'Hor“, са представителни и че въпросната междуотраслова организация има за предмет на дейност предприемането на колективни мерки в защита на икономическите интереси на частните компании в сектора.
(27)
Френските власти посочиха също така, че съгласно членове L. 632-3 и L. 632-6 от Кодекса за селските райони междуотрасловите споразумения, сключени от „Val'Hor“ с единодушие на отрасловите организации, влизащи в нейния състав, могат да станат задължителни за всички работещи в този сектор и да бъдат финансирани от ЗДВ, когато предвиждат общи мерки или целят общи интереси. Административният орган се ограничава с това да провери съответствието на споразумението с националната и европейската нормативна уредба и да се увери, че с приходите от събраните ЗДВ редовно се финансират определените от самата междуотраслова организация мерки в полза на целия сектор. По този начин административният орган не играе никаква роля по отношение на състава, устройството и функционирането на „Val'Hor“. По горната причина тя разполага с най-висока степен на самостоятелност при определянето на междуотрасловите мерки, които желае да проведе.
(28)
Поради това френските власти са заключили, че провежданите от „Val'Hor“ междуотраслови мерки не са инструмент за изпълнение на конкретна държавна политика, предвид това че държавата в нито един момент не разполага с правомощието да насочи използването на ЗДВ за финансиране на тези мерки.
(29)
Що се отнася до позицията на Комисията относно това до каква степен ЗДВ и използването на генерираните от тях приходи предполага дискриминация срещу изнасяните или внасяните продукти, както и дали този начин на финансиране не крие риск от нарушаване на конкуренцията между държавите членки, френските власти посочиха, че доколкото основата за определяне размера на вноските по решение на междуотрасловата организация „Val'Hor“ зависи само от площта или броя на работниците и служителите в конкретното дружество, ЗДВ не се начисляват на внасяните или изнасяните продукти. Поради това финансирането на междуотрасловите мерки с приходите от ЗДВ не поражда каквато и да било дискриминация между продуктите местно производство и внасяните или изнасяните продукти, и не води по никакъв начин до нарушаване на конкуренцията.
(30)
И на последно място, френските власти припомнят, че във всеки случай, доколкото ЗДВ не се начисляват на внасяните продукти, те смятат, че финансираните от тях мерки попадат в обхвата на решението на Европейската комисия (C(2008) 7846 от 10 декември 2008 г.), с което тя признава съвместимостта на нотифицираната схема за помощ с вътрешния пазар.
V. КОМЕНТАРИ НА ЗАИНТЕРЕСОВАНИТЕ СТРАНИ ВЪВ ВРЪЗКА СЪС ЗАПОЧВАНЕТО НА ПРОЦЕДУРАТА
(31)
На 4 април 2012 г. в Комисията бе получен коментар от заинтересована трета страна във връзка със започването на процедурата.
(32)
В своя коментар заинтересованата страна си задава някои въпроси, свързани със създаването на системи, в които междуотрасловата организация „Val'Hor“ ще бъде не само инициатор, но и създател на правилата и ще събира плащанията. Тези питания са породени от прочита на устава на междуотрасловата организация, в който са залегнали подробни правила относно представителността на синдикатите, ограничавайки достъпа до междуотрасловата организация само до представителите на минимален брой крупни предприятия.
(33)
На 5 април 2012 г. в Комисията бе получен коментар от втора заинтересована трета страна във връзка със започването на процедурата.
(34)
В този коментар заинтересованата страна споделя изцяло анализа на Комисията, що се отнася до квалификацията на ЗДВ, и счита, че те противоречат на член 110 от ДФЕС. Въпросната заинтересована страна насочва вниманието на Комисията към напълно неправомерния характер на ЗДВ и ролята на националните правораздавателни органи, що се отнася до санкционирането на тази незаконосъобразност, което би трябвало да се конкретизира под формата на признаване на правото на възстановяване в пълен размер на платените ЗДВ.
(35)
На 6 април 2012 г. в Комисията бе получен коментар от още една заинтересована трета страна във връзка със започването на процедурата.
(36)
В този коментар заинтересованата страна изразява несъгласие с анализа на Комисията, считайки, че мерките, предприети от „Val'Hor“, подлежат на финансиране от страна на държавата и че нейните финансови средства следва да се третират като ресурси на държавата, тъй като държавата извършва единствено контрол на съответствието със закона, а не и с политиката, провеждана от междуотрасловата организация.
(37)
С писмо от 10 юли 2012 г. френските власти представиха своето становище във връзка с представените от заинтересованите трети страни коментари, в което заключава, че направените от тях бележки не са от такъв характер, че да поставят под съмнение коментарите, представени от френските власти на Комисията.
VI. ОЦЕНКА
(38)
Като начало, Комисията желае да отбележи, че част от разглежданите тук мерки за популяризиране или насърчаване на градинарството са били финансирани с безвъзмездни средства от France-Agrimer („FAM“) в рамките на схемите за помощи, за които Комисията бе нотифицирана, с номера N 671/07 и XA 220/07 (последният номер се отнася до освободена помощ). Настоящото решение не засяга вече направената оценка, отнасяща се до характера на държавни помощи на тези безвъзмездни средства. Аналогично, настоящото решение не се произнася относно характера на помощ за сектора на евентуални безвъзмездни средства, които не са отпуснати по конкретна мярка, а са внесени по бюджетната сметка на междуотрасловата организация „Val'Hor“.
(39)
Поради това Комисията ще се ограничи по-долу с анализ на това дали финансирането на въпросните мерки с постъпления от ЗДВ представлява държавна помощ.
VI.1. Наличие на помощ
(40)
Член 107, параграф 1 от ДФЕС предвижда, че „всяка помощ, предоставена от държава членка или чрез ресурси на държава членка, под каквато и да било форма, която нарушава или заплашва да наруши конкуренцията чрез поставяне в по-благоприятно положение на определени предприятия или производството на някои стоки, доколкото засяга търговията между държавите членки, е несъвместима с вътрешния пазар“.
(41)
Ето защо, за да могат да бъдат окачествени като държавни помощи, разглежданите мерки трябва да подлежат на финансиране от страна на държавата и да са финансирани с ресурси на държавата.
(42)
Що се отнася до системата на междуотрасловите организации и характера на ЗДВ, за да бъде в състояние да определи дали вноските могат да представляват ресурси на държавата, Комисията анализира въпросната мярка, наред с другото, в светлината на решението на Съда от 30 май 2013 г. по дело C-677/11 „Doux élevages“.
Решение, възприето от Съда по делото „Doux élevages“
(43)
В рамките на делото „Doux élevages“ Съдът отговори на преюдициално запитване във връзка с тълкуването на член 107, параграф 1 от ДФЕС, и по-специално понятието „ресурси на държавата“ в случаите, касаещи направени задължителни доброволни вноски.
(44)
В постановеното от него решение Съдът заключава, че решението на национален орган, с което действието на споразумение - което, както разглежданото в главното производство междубраншово споразумение, въвежда вноска в рамките на призната от националния орган междубраншова организация и по този начин прави вноската задължителна - се разпростира по отношение на всички представители на професии от определена област в селското стопанство с цел да се позволи провеждането на комуникационни, промоционални дейности, на дейности, свързани с външните отношения, с осигуряването на качество, на изследователски дейности и на дейности за защита на интересите в съответния сектор, не е елемент от фактическия състав на държавната помощ.
(45)
В решението си Съдът е приел, че вноските се правят от частни икономически оператори, които упражняват икономическа дейност на съответните пазари, което означава, че този механизъм не включва пряко или непряко прехвърляне на държавни средства. Фондовете, натрупани от изплащането на тези вноски, не преминават през държавния бюджет или друго публичноправно образувание и държавата не прави отказ от никакви ресурси на каквото и да било основание (данъци, такси, вноски и пр.), които би трябвало да постъпят в държавния бюджет.
(46)
Според Съда тези вноски запазват своя частноправен характер на всеки от етапите и националните органи не могат ефективно да използват тези ресурси в главното производство, за да оказват подкрепа на някои предприятия. Съответните междубраншови организации вземат решение за използването на тези ресурси, които са изцяло отредени за определените от самите тях цели. Също така посочените ресурси не са неизменно под контрола на държавата и не са на разположение на държавните органи.
(47)
Що се отнася до евентуалното влияние на държавата членка върху функционирането на междубраншовата организация в резултат от решението за разпростиране по отношение на всички представители на професиите в определена област на действието на междубраншовото споразумение, Съдът е на мнение, че то не може да промени направените по-горе констатации. Съдът действително подчертава, че разглежданата правна уредба не предоставя на компетентния орган правото да ръководи или оказва влияние върху управлението на фондовете.
(48)
Освен това, в съответствие с практиката на компетентните национални юрисдикции разпоредбите на Кодекса за селските райони, които уреждат разпростирането на действието на споразумение, въвеждащо вноски в рамките на междубраншова организация, не позволяват на публичните власти да подлагат гореспоменатите вноски на друг контрол освен за редовност и законосъобразност. Публичните органи изпълняват единствено функцията на „инструмент“, който прави задължителни вноските, въведени от междубраншовите организации за преследването на целите, които те сами са си поставили. Наред с това, Съдът подчертава, че частните средства, използвани от междубраншовите организации, не се превръщат в „публични ресурси“ само поради това че се използват съвместно със суми, евентуално получавани от държавния бюджет.
(49)
От друга страна, Съдът посочва, че нито правото на държавата да признае междубраншовата организация в съответствие с член L. 632-1 от Кодекса за селските райони, нито правото ѝ да разпростре по отношение на всички представители на професии от определена област действието на междубраншово споразумение в съответствие с членове L. 632-3 и L. 632-4 от този кодекс позволяват да се направи извод, че за осъществяваните от междубраншовата организация дейности отговорност може да се носи от държавата.
(50)
В решението за започване на процедурата Комисията изрично аргументира своята оценка за наличието на държавна помощ, и по-специално за участието на държавни ресурси и за отговорността за тези ресурси, която може да носи държавата, като се позовава на аргументацията, отхвърлена от Съда в цитираното по-горе решение по делото „Doux élevages“.
Прилагане на съдебната практика по делото „Doux Elevages“ в конкретния случай
(51)
По отношение на междуотрасловата организация „Val'Hor“: както и при останалите междуотраслови организации във Франция, нейното съществуване, задачи и функциониране са подчинени на признаването ѝ от държавен орган. При все това тя продължава да бъде юридическо лице, субект на частното право, което не е част от държавната администрация, като ролята на държавата се ограничава с признаването ѝ и разширяването на обхвата на споразуменията, които тя има компетентност да сключва, което е видно от информацията, предоставена от френските власти
(52)
По отношение на механизма на ЗДВ: по силата на член L. 632-6 от Кодекса за селските райони, въпреки задължителния си характер вноските продължават да се считат за частноправни вземания. Те не преминават нито през държавния бюджет, нито през публичноправно образувание, нито през фонд, намиращ се под контрола на публичните власти. И действително, от разпоредбите на Кодекса за селските райони става видно, че ролята на държавата се ограничава до разпростирането на действието на споразуменията, докато междуотрасловата организация - в конкретния случай, „Val'Hor“ - продължава да носи отговорност за определянето на размера на вноските и тяхното използване за определените от самата нея цели.
(53)
По отношение на горепосочените цели, които трябва да постигнат междубраншовите организации, включително посредством осъществяваните дейности, в решението по делото „Doux élevages“ Съдът отбелязва, че в член L. 632-3 от Кодекса за селските райони са посочени по неизчерпателен начин твърде общи цели, към които междубраншовите споразумения следва да се стремят, за да бъде разпростряно действието им от държавния орган, като разпростирането на действието на подобно споразумение не е обвързано с преследването на конкретни цели, набелязани и определени от държавните власти.
(54)
От решението по делото „Doux élevages“ следва, че националните власти не могат ефективно да използват ресурсите от въпросните вноски, за да оказват подкрепа на някои предприятия. Съответната междубраншова организация взема решение за използването на тези ресурси, които са изцяло отредени за определените от самата нея цели. Също така тези ресурси не са неизменно под контрола на държавата и не са на разположение на държавните органи. Разглежданата правна уредба не предоставя на компетентния орган правото да ръководи или оказва влияние върху управлението на фондовете. В съответствие с направеното допълнително уточнение от Съда, евентуалното влияние на държавата върху функционирането на междубраншовата организация в резултат от решението за разпростиране по отношение на всички представители на професиите в определена област на действието на междубраншовото споразумение не може да промени направените по-горе констатации.
(55)
Предвид изтъкнатото от Съда обстоятелство, че частните средства, използвани от междубраншовите организации, не се превръщат в „публични ресурси“ само поради това че се използват съвместно със суми, евентуално получавани от държавния бюджет, самият факт, че част от въпросните дейности са били финансирани и с безвъзмездни средства от FAM, не позволява въпросните ЗДВ да бъдат квалифицирани като ресурси на държавата, в отсъствието на данни в подкрепа на това, че тези безвъзмездни средства са позволили на държавата да упражни достатъчен контрол върху събраните средства от ЗДВ.
(56)
От друга страна, Съдът направи уточнението, че нито правото на държавата да признае междубраншовата организация в съответствие с член L. 632-1 от Кодекса за селските райони, нито правото ѝ да разпростре по отношение на всички представители на професии от определена област действието на междубраншово споразумение в съответствие с членове L. 632-3 и L. 632-4 от този кодекс позволяват да се направи извод, че за осъществяваните от междубраншовата организация дейности отговорност може да се носи от държавата.
(57)
Поради изложените в съображенията по-горе причини Комисията счита, че финансирането на въпросните дейности, осъществявани от междубраншовата организация „Val'Hor“ с постъпления от ЗДВ няма за източник държавни средства и съответно не представлява държавна помощ.
VII. ЗАКЛЮЧЕНИЕ
(58)
Оттук следва, че финансирането на дейностите с постъпления от ЗДВ не представлява държавна помощ по смисъла на член 107, параграф 1 от ДФЕС,
ПРИЕ НАСТОЯЩОТО РЕШЕНИЕ:
Член 1
Финансирането на осъществяваните от междубраншовата организация „Val'Hor“ промоционални и рекламни дейности, дейности за оказване на техническа помощ и научно-изследователски и развойни дейности с постъпления от задължителни доброволни вноски в периода 2005-2014 г. не представлява държавна помощ по смисъла на член 107, параграф 1 от ДФЕС, без с това да се дава отговор на въпроса дали финансирането от страна на държавата на конкретна междубраншова организация с безвъзмездни средства представлява помощ за въпросния сектор или дали отпуснатите за тези дейности безвъзмездни средства представляват държавни помощи.
Член 2
Адресат на настоящото решение е Френската република.
Съставено в Брюксел на 9 април 2014 година.
ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
της 9ης Απριλίου 2014
σχετικά με το καθεστώς κρατικών ενισχύσεων SA.23257 (12/C) [ex NN 8/10, ex CP 157/07] που εκτελέστηκε από τη Γαλλία (διεπαγγελματική συμφωνία που έχει συναφθεί στο πλαίσιο της γαλλικής ένωσης για την αξιοποίηση των προϊόντων και των επαγγελματικών τομέων της κηπευτικής και του τοπίου - Val'Hor)
[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2014) 2223]
(Το κείμενο στη γαλλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)
(2014/416/ΕE)
Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 108 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,
Αφού κάλεσε τους ενδιαφερομένους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με το προαναφερθέν άρθρο και έχοντας υπόψη τις παρατηρήσεις αυτές,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
I. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ
(1)
Με την επιστολή της 9ης Μαΐου 2007, η Επιτροπή έλαβε καταγγελία σχετικά με την επέκταση της διεπαγγελματικής συμφωνίας που έχει συναφθεί στο πλαίσιο της γαλλικής ένωσης για την αξιοποίηση των προϊόντων και των επαγγελματικών τομέων της κηπευτικής και του τοπίου (διεπαγγελματική ένωση «Val'Hor»). Η υπόθεση καταχωρίστηκε με τον αριθμό CP 157/07. Στις 4 Φεβρουαρίου 2010, το εν λόγω μέτρο καταχωρίστηκε με τον αριθμό NN 8/10 ως μη κοινοποιηθείσα κρατική ενίσχυση.
(2)
Στο πλαίσιο της καταγγελίας CP 157/07, η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις εκ μέρους του καταγγέλλοντος, στις 26 Οκτωβρίου 2009 και στις 16 Μαΐου 2011.
(3)
Οι υπηρεσίες της Επιτροπής ζήτησαν από τις γαλλικές αρχές την παροχή συμπληρωματικών πληροφοριών σχετικά με την πιθανότητα ύπαρξης κρατικής ενίσχυσης στον κλάδο της κηπευτικής με επιστολές της 13ης Ιουλίου 2007, της 10ης Δεκεμβρίου 2007, της 26ης Ιουνίου 2008, της 22ας Φεβρουαρίου 2010, της 16ης Δεκεμβρίου 2010 και της 13ης Οκτωβρίου 2011. Η Γαλλία διαβίβασε τις πληροφορίες αυτές με επιστολές της 17ης Οκτωβρίου 2007, της 7ης Απριλίου 2008, της 1ης Σεπτεμβρίου 2008, της 2ας Απριλίου 2010, της 22ας Φεβρουαρίου 2011 και της 15ης Νοεμβρίου 2011.
(4)
Με την απόφαση C (2011) 10053 της 11ης Ιανουαρίου 2012, η Επιτροπή αποφάσισε να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ.
(5)
Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (1). Η Επιτροπή κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με το επίμαχο μέτρο.
(6)
Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις εκ μέρους των ενδιαφερομένων. Τις διαβίβασε στη Γαλλία παρέχοντάς της τη δυνατότητα να τις σχολιάσει.
(7)
Με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της 20ής Ιανουαρίου 2012, η μόνιμη αντιπροσωπεία της Γαλλίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση διαβίβασε στην Επιτροπή επιστολή των γαλλικών αρχών με την οποία αυτές ζητούσαν παράταση ενός μηνός για να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους στην κίνηση της διαδικασίας. Με φαξ της 26ης Ιανουαρίου 2012 ανακοινώθηκε η χορήγηση της εν λόγω παράτασης της προθεσμίας.
(8)
Με τα μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της 14ης Μαρτίου 2012, η μόνιμη αντιπροσωπεία της Γαλλίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση ανακοίνωσε τις παρατηρήσεις των γαλλικών αρχών στην κίνηση της διαδικασίας του άρθρου 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης.
(9)
Με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου της 10ης Ιουλίου 2012, η μόνιμη αντιπροσωπεία της Γαλλίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση γνωστοποίησε την αντίδραση των γαλλικών αρχών στις παρατηρήσεις που υποβλήθηκαν από τα ενδιαφερόμενα μέρη.
II. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ
ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΔΙΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ VAL'HOR
(10)
Η γαλλική ένωση για την αξιοποίηση των προϊόντων και των επαγγελματικών τομέων της κηπευτικής και του τοπίου (Val'Hor) είναι μια αναγνωρισμένη διεπαγγελματική οργάνωση του κλάδου της κηπευτικής στη Γαλλία. Η οργάνωση και η λειτουργία της ρυθμίζονται από τα άρθρα L. 631-1 και επόμενα του αγροτικού κώδικα.
(11)
Η ένωση Val'Hor ιδρύθηκε το 1997 και έχει αναγνωριστεί από τις δημόσιες αρχές ως εθνική διεπαγγελματική οργάνωση, κατά την έννοια του άρθρου L. 632-1 του γαλλικού αγροτικού κώδικα, για τον κλάδο της κηπευτικής και του τοπίου στις 13 Αυγούστου 1998. Το καταστατικό της εγκρίθηκε στη γενική συνέλευση στις 25 Μαρτίου 2004.
(12)
Η Val'Hor, όπως και οι άλλες αναγνωρισμένες διεπαγγελματικές οργανώσεις, μπορεί να συνάπτει συμφωνίες και να παρακρατεί, από όλα τα μέλη των επαγγελματικών τομέων που τη συγκροτούν, εθελοντικές εισφορές που προορίζονται για τη χρηματοδότηση των εν λόγω έργων. Οι συμφωνίες αυτές μπορούν, με κοινή υπουργική απόφαση, να καταστούν υποχρεωτικές («επέκταση» συμφωνιών) σε όλους τους παράγοντες του κλάδου, μέλη ή όχι της διεπαγγελματικής ένωσης Val'Hor, υπό τους όρους του γαλλικού αγροτικού κώδικα. Ο αγροτικός κώδικας επιτρέπει την επέκταση των συμφωνιών μόνον όταν αποβλέπουν σε «κοινό συμφέρον» βασιζόμενο σε δράσεις «σύμφωνες με το γενικό συμφέρον και συμβατές με τους κανόνες της κοινής γεωργικής πολιτικής» (βλέπε άρθρο L. 632-3 του αγροτικού κώδικα).
(13)
Η ένωση Val'Hor εξέδωσε στις 12 Νοεμβρίου 2004 τη διεπιστημονική συμφωνία χρηματοδότησης, η οποία τροποποιήθηκε με την τροποποιητική πράξη αριθ. 1 της 14ης Σεπτεμβρίου 2006. Το άρθρο II της συμφωνίας αυτής προβλέπει ότι κάθε μέλος, φυσικό ή νομικό πρόσωπο, ενός επαγγελματικού τομέα που εκπροσωπείται στο πλαίσιο της διεπαγγελματικής οργάνωσης Val'Hor οφείλει να καταβάλλει ετήσια εισφορά.
(14)
Η διεπαγγελματική συμφωνία χρηματοδότησης που είχε συναφθεί στο πλαίσιο της Val'Hor επεκτάθηκε για πρώτη φορά με απόφαση του υπουργού Γεωργίας, Τροφίμων, Αλιείας και Αγροτικών Υποθέσεων, της 12ης Απριλίου 2005, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας, στις 12 Μαΐου 2005, για περίοδο ενός έτους. Παρατάθηκε για δεύτερη φορά, για ένα έτος, με απόφαση της 16ης Νοεμβρίου 2006, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας στις 8 Δεκεμβρίου 2006.
(15)
Με απόφαση της 31ης Μαρτίου 2008, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας στις 11 Απριλίου 2008, οι διατάξεις της διεπαγγελματικής συμφωνίας της 21ης Φεβρουαρίου 2008 επεκτάθηκαν για την περίοδο από την 1η Ιουλίου 2007 έως τις 30 Ιουνίου 2008 σε όλους τους επαγγελματίες που απαρτίζουν τη διεπαγγελματική ένωση. Με απόφαση της 16ης Σεπτεμβρίου 2008, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας στις 25 Σεπτεμβρίου 2008, οι διατάξεις της διεπαγγελματικής συμφωνίας της 22ας Ιουλίου 2008 επεκτάθηκαν έως τις 30 Ιουνίου 2010. Με απόφαση της 27ης Μαΐου 2010, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας στις 8 Ιουνίου 2010, οι διατάξεις της διεπαγγελματικής συμφωνίας της 22ας Ιουλίου 2008 επεκτάθηκαν για την περίοδο από την 1η Ιουλίου 2010 έως τις 30 Ιουνίου 2011. Τέλος, με απόφαση της 3ης Οκτωβρίου 2011, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας στις 15 Οκτωβρίου 2011, οι διατάξεις της διεπαγγελματικής συμφωνίας της 12ης Σεπτεμβρίου 2011 επεκτάθηκαν έως τις 30 Ιουνίου 2014.
(16)
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που υπέβαλαν οι γαλλικές αρχές στις 17 Οκτωβρίου 2007, η εθελοντική εισφορά που κατέστη υποχρεωτική (εφεξής ΥΕΕισ.), η οποία επιβλήθηκε στις επιχειρήσεις του τομέα των διακοσμητικών φυτών φυτοκομίας ή φυτωρίων και του τομέα του τοπίου, προοριζόταν να καταστήσει δυνατή την υλοποίηση των δράσεων και των μέσων που είναι αναγκαία για τη συλλογική προώθηση της φυτοκομίας, της ανθοκομίας και του τοπίου, των προϊόντων τους και των επαγγελμάτων τους, στις εγχώριες αγορές και τις αγορές του εξωτερικού· τη γνώση της προσφοράς και των μηχανισμών της αγοράς· τη βελτίωση της λειτουργίας, του ελέγχου και της διαφάνειας της αγοράς· τη βελτίωση της ποιότητας των προϊόντων· την οργάνωση και τη βελτίωση των πρακτικών και των διεπαγγελματικών σχέσεων στον κλάδο· την εκτέλεση προγραμμάτων κατάρτισης, εφαρμοσμένης έρευνας, πειραματισμού και ανάπτυξης και τη λειτουργία της διεπαγγελματικής ένωσης.
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ
(17)
Η γαλλική κυβέρνηση, με απόφαση της 13ης Αυγούστου 1998, αναγνώρισε την Val'Hor ως διεπαγγελματική οργάνωση κατά την έννοια του άρθρου L. 632-1 του γαλλικού αγροτικού κώδικα.
(18)
Η λειτουργία, οι αποστολές και η σύνθεση της Val'Hor ρυθμίζονται από το καταστατικό της. Για να καταστεί δυνατή η αναγνώριση αυτής της διεπαγγελματικής οργάνωσης, οι αρμόδιες αρχές πρέπει να ελέγχουν ότι πληρούνται διάφορα κριτήρια, ιδίως ότι το καταστατικό της είναι σύμφωνο προς τη νομοθεσία (άρθρο L. 632-1 του αγροτικού κώδικα), ότι οι σχετικές οργανώσεις που απαρτίζουν την Val'Hor είναι αντιπροσωπευτικές και συμμορφώνονται με τους στόχους των εθνικών και κοινοτικών πολιτικών. Η ύπαρξή της, οι αποστολές της και η λειτουργία της ρυθμίζονται από τα άρθρα L.631-1 και επόμενα του αγροτικού κώδικα.
(19)
Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, έως το 2007, οι καταβαλλόμενες από τους επαγγελματίες που συγκροτούν την Val'Hor ΥΕΕισ. ήταν οι μόνοι πόροι της διεπαγγελματικής οργάνωσης. Μολονότι η Val'Hor είναι νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου και η χρηματοδότησή της εξασφαλίζεται από τις εισφορές του κλάδου, η λειτουργία του συστήματος των ΥΕΕισ. απαιτεί την παρέμβαση του κράτους. Είναι δηλαδή αναγκαία η έκδοση διατάγματος ή υπουργικής απόφασης για να καταστούν υποχρεωτικές οι ΥΕΕισ. για το σύνολο των μελών της διεπαγγελματικής οργάνωσης.
(20)
Είναι δυνατόν να ζητηθεί η γνώμη της Val'Hor σχετικά με τους προσανατολισμούς και τα μέτρα πολιτικής για τον κλάδο τα οποία την αφορούν (άρθρο L. 632-2-1 του αγροτικού κώδικα).
ΕΘΝΙΚΗ ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ
(21)
Code rural, livre sixième, titre III (articles L. 631-1 à L. 632-13) [αγροτικός κώδικας, έκτο βιβλίο, τίτλος III (άρθρα L. 631-1 έως L. 632-13)]. Κοινές υπουργικές αποφάσεις που αφορούν την επέκταση των διεπαγγελματικών συμφωνιών (βλέπε σημεία 13-14)· διεπαγγελματικές συμφωνίες (βλέπε σημεία 10-12).
ΤΟ ΜΕΤΡΟ
(22)
Το προϊόν των ΥΕΕισ. χρησιμοποιείται για τη διενέργεια δράσεων υπέρ του κλάδου της κηπευτικής που μπορούν να ταξινομηθούν στις ακόλουθες τρεις κατηγορίες: δράσεις προώθησης, δράσεις έρευνας-ανάπτυξης και δράσεις τεχνικής συνδρομής.
(23)
Οι γαλλικές αρχές υποστηρίζουν ότι η χρηματοδότηση δεν προορίζεται ποτέ για δαπάνες των επιχειρήσεων, οποιασδήποτε επαγγελματικής ομάδας, αλλά αφορούν αποκλειστικά δράσεις συλλογικού χαρακτήρα.
III. ΛΟΓΟΙ ΠΟΥ ΟΔΗΓΗΣΑΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΗΜΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ
(24)
Η Επιτροπή κίνησε τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ επειδή θεώρησε ότι οι εισφορές συνιστούσαν τέλη υπέρ τρίτων, δηλαδή δημόσιους πόρους, και ότι οι δράσεις των διεπαγγελματικών οργανώσεων μπορούν να καταλογισθούν στο κράτος. Η Επιτροπή στηρίχθηκε κυρίως στη δική της ερμηνεία της απόφασης Pearle (2) και εκτίμησε ότι το μέτρο δεν πληρούσε όλες τις προϋποθέσεις που τέθηκαν από το Δικαστήριο στην εν λόγω υπόθεση, ιδίως επειδή η έγκριση της κυβέρνησης, μέσω της αναγνώρισης της διεπαγγελματικής οργάνωσης, αποτελούσε προαπαιτούμενο για την εφαρμογή των εισφορών και επειδή, για να παραγάγουν όλα τα αποτελέσματά τους (3), οι ίδιες οι εισφορές απαιτούσαν πράξη δημόσιας αρχής (την κοινή υπουργική απόφαση).
IV. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΑΡΧΩΝ ΕΠΙ ΤΗΣ ΕΠΙΣΗΜΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ
(25)
Στην επιστολή που απέστειλαν με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο στις 14 Μαρτίου 2012, οι γαλλικές αρχές αμφισβήτησαν την άποψη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία έκρινε ότι οι δράσεις που εκτέλεσε η Val'Hor, χάρη στα έσοδα από τις ΥΕΕισ., καταλογίζονται στο κράτος και χρηματοδοτούνται από κρατικούς πόρους κατά την έννοια του άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ.
(26)
Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, οι δράσεις που εκτέλεσε η διεπαγγελματική οργάνωση πληρούν τις απαιτήσεις της απόφασης Pearle και, ως εκ τούτου, δεν συνιστούν κρατική ενίσχυση. Πράγματι, η ένωση Val'Hor είναι νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου που διέπεται από τον νόμο της 1ης Ιουλίου 1901, περί της συμβάσεως της έχουσας ως αντικείμενο τη σύσταση ενώσεως. Η ένωση συγκροτήθηκε ελεύθερα, στις 28 Μαΐου 1997, με πρωτοβουλία των πλέον αντιπροσωπευτικών οργανώσεων της παραγωγής, της εμπορίας και της ανάδειξης των καλλωπιστικών φυτών των τομέων της κηπευτικής και του τοπίου. Κατ' εφαρμογή του άρθρου L. 632-1 του αγροτικού κώδικα, η ένωση αναγνωρίστηκε με απόφαση της 13ης Αυγούστου 1998, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας στις 3 Σεπτεμβρίου 1998. Προκειμένου να χορηγήσει την εν λόγω αναγνώριση, η διοικητική αρχή περιορίστηκε να επαληθεύσει ότι οι επαγγελματικές οργανώσεις που συμμετείχαν στη συγκρότηση της Val'Hor είναι αντιπροσωπευτικές και ότι η διεπαγγελματική ένωση έχει στόχο την εκτέλεση συλλογικών δράσεων προς το οικονομικό συμφέρον των ιδιωτικών επιχειρήσεων του κλάδου.
(27)
Οι γαλλικές αρχές πρόσθεσαν ότι, κατ' εφαρμογή των άρθρων L. 632-3 και L. 632-6 του αγροτικού κώδικα, οι διεπαγγελματικές συμφωνίες που συνάπτονται από την Val'Hor με ομόφωνη απόφαση των επαγγελματικών οργανώσεων που την απαρτίζουν μπορούν να καθίστανται υποχρεωτικές για όλους τους επαγγελματίες του κλάδου και να χρηματοδοτούνται από τις ΥΕΕισ., εφόσον προβλέπουν κοινές δράσεις ή αποσκοπούν στο κοινό συμφέρον. Η διοικητική αρχή περιορίζεται στην εξακρίβωση της συμμόρφωσης της συμφωνίας με την εθνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία και στο να διαπιστώνει αν τα έσοδα που συλλέγονται από τις ΥΕΕισ. χρηματοδοτούν σε τακτική βάση τις δράσεις που καθορίζονται από την ίδια τη διεπαγγελματική οργάνωση, προς όφελος όλου του κλάδου. Δηλαδή, η διοικητική αρχή δεν αναλαμβάνει κανένα ρόλο όσον αφορά τη σύνθεση, την οργάνωση και τον τρόπο λειτουργίας της Val'Hor. Η τελευταία συνεπώς διαθέτει πολύ μεγάλη αυτονομία κατά τον καθορισμό των διεπαγγελματικών δράσεων που επιθυμεί να εκτελέσει.
(28)
Οι γαλλικές αρχές συμπέραναν, επομένως, ότι οι διεπαγγελματικές δράσεις που εκτελεί η Val'Hor δεν χρησιμοποιούνται ως μέσο για την εφαρμογή μιας πολιτικής του κράτους, καθώς το κράτος δεν έχει ποτέ τη δυνατότητα να προσανατολίσει τη χρήση των ΥΕΕισ. προς τη χρηματοδότηση αυτών των δράσεων.
(29)
Όσον αφορά τη θέση της Επιτροπής σχετικά με τον βαθμό στον οποίο οι ΥΕΕισ. και η χρήση των εσόδων που αποφέρουν συνεπάγονται διακρίσεις εις βάρος των προϊόντων που εξάγονται ή εισάγονται, και με το ερώτημα αν αυτή η μέθοδος χρηματοδότησης δεν θα μπορούσε να θίξει τον ανταγωνισμό μεταξύ των κρατών μελών, οι γαλλικές αρχές επισήμαναν ότι, δεδομένου ότι η βάση υπολογισμού των εισφορών που αποφασίστηκαν από τη διεπαγγελματική ένωση Val'Hor εξαρτάται μόνον από την έκταση ή τον αριθμό των εργαζομένων στην επιχείρηση, οι ΥΕΕισ. δεν εισπράττονται επί των εισαγόμενων ή εξαγόμενων προϊόντων. Η χρηματοδότηση των διεπαγγελματικών ενεργειών από τις ΥΕΕισ. δεν δημιουργεί καμία διάκριση μεταξύ των εγχώριων προϊόντων και των εισαγόμενων ή εξαγόμενων προϊόντων, και δεν προκαλεί στρεβλώσεις του ανταγωνισμού.
(30)
Τέλος, οι γαλλικές αρχές υπενθυμίζουν ότι, σε κάθε περίπτωση, στο βαθμό που δεν εισπράττονται οι ΥΕΕισ. για τα εισαγόμενα προϊόντα, θεωρούν ότι οι χρηματοδοτούμενες δράσεις εμπίπτουν στο πεδίο της απόφασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής C (2008) 7846 της 10ης Δεκεμβρίου 2008, με την οποία η Επιτροπή δέχεται τη συμβατότητα του κοινοποιηθέντος καθεστώτος ενισχύσεων με την εσωτερική αγορά.
V. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ
(31)
Στις 4 Απριλίου 2012, η Επιτροπή έλαβε από τρίτο ενδιαφερόμενο μέρος παρατηρήσεις σχετικά με την κίνηση της διαδικασίας.
(32)
Στις παρατηρήσεις αυτές, το ενδιαφερόμενο μέρος θέτει ερωτήματα σχετικά με το γεγονός ότι έχουν τεθεί σε λειτουργία συστήματα στα οποία η διεπαγγελματική ένωση Val'Hor φαίνεται ταυτοχρόνως να δρομολογεί τη δράση, να νομοθετεί και να εισπράττει χρηματοδοτικές εισφορές. Τα ερωτήματα αυτά είχαν ανακύψει από την ανάγνωση του καταστατικού της διεπαγγελματικής οργάνωσης το οποίο καθόριζε την εκπροσώπηση των παραγωγικών ενώσεων επιτρέποντας την πρόσβαση στη διεπαγγελματική οργάνωση μόνο στους εκπροσώπους μιας μειονότητας επιχειρήσεων σχετικά μεγάλου μεγέθους.
(33)
Στις 5 Απριλίου 2012, η Επιτροπή έλαβε από ένα ακόμη τρίτο ενδιαφερόμενο μέρος παρατηρήσεις σχετικά με την κίνηση της διαδικασίας.
(34)
Στις παρατηρήσεις αυτές, ο ενδιαφερόμενος συμμερίζεται πλήρως την ανάλυση της Επιτροπής ως προς τον χαρακτηρισμό των ΥΕΕισ. και θεωρεί ότι αντιβαίνουν στο άρθρο 110 της ΣΛΕΕ. Το ενδιαφερόμενο μέρος εφιστά την προσοχή της Επιτροπής στον εντελώς παράνομο χαρακτήρα των ΥΕΕισ. και στον ρόλο των εθνικών δικαστηρίων όσον αφορά την επιβολή κυρώσεων για την παρανομία αυτή, που πρέπει συγκεκριμένα να συνίστανται στην αναγνώριση του δικαιώματος πλήρους επιστροφής των ΥΕΕισ. που καταβλήθηκαν.
(35)
Στις 6 Απριλίου 2012, η Επιτροπή έλαβε από ένα επιπλέον τρίτο ενδιαφερόμενο μέρος παρατηρήσεις σχετικά με την κίνηση της διαδικασίας.
(36)
Στις παρατηρήσεις αυτές, ο ενδιαφερόμενος αμφισβητεί την ανάλυση της Επιτροπής ότι οι δράσεις που διεξάγονται από την Val'Hor πρέπει να καταλογίζονται στο κράτος και ότι οι πόροι της θα πρέπει να εξομοιωθούν προς κρατικούς πόρους, και υποστηρίζει ότι το κράτος ασκεί έλεγχο μόνον της συμμόρφωσης προς τη νομοθεσία και όχι της πολιτικής που ακολουθεί η διεπαγγελματική οργάνωση.
(37)
Με επιστολή της 10ης Ιουλίου 2012, οι γαλλικές αρχές υπέβαλαν τα σχόλιά τους σχετικά με τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν οι ενδιαφερόμενοι τρίτοι, υποστηρίζοντας ότι οι παρατηρήσεις που υπεβλήθησαν δεν είναι σε θέση να αμφισβητήσουν τις παρατηρήσεις που διαβίβασαν οι γαλλικές αρχές στην Επιτροπή.
VI. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
(38)
Αρχικά, η Επιτροπή παρατηρεί ότι ένα τμήμα των δράσεων διαφήμισης ή προώθησης της κηπευτικής εν προκειμένω έχουν χρηματοδοτηθεί με επιδοτήσεις από την France-Agrimer («FAM») στο πλαίσιο των καθεστώτων ενισχύσεων που κοινοποιήθηκαν στην Επιτροπή με τους αριθμούς N 671/07 και XA 220/07 (ο τελευταίος αφορά απαλλασσόμενη ενίσχυση). Η παρούσα απόφαση δεν θίγει την αξιολόγηση που έχει ανακοινωθεί ήδη σχετικά με τη μορφή κρατικής ενίσχυσης αυτών των επιδοτήσεων. Ομοίως, η παρούσα απόφαση δεν αποφαίνεται σχετικά με το αν αποτελούν ενίσχυση στον κλάδο τυχόν επιδοτήσεις που έχουν καταβληθεί στον προϋπολογισμό της διεπαγγελματικής ένωσης Val'Hor αλλά δεν αφορούν συγκεκριμένη δράση.
(39)
Η Επιτροπή επομένως θα περιοριστεί στη συνέχεια να εξετάσει αν η χρηματοδότηση των επίμαχων δράσεων μέσω των ΥΕΕισ. αποτελεί κρατική ενίσχυση.
VI.1. Ύπαρξη ενίσχυσης
(40)
Βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, «οι ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές».
(41)
Δηλαδή, για να είναι δυνατόν να χαρακτηριστούν ως κρατική ενίσχυση, τα υπό εξέταση μέτρα πρέπει να καταλογίζονται στο κράτος και να χρηματοδοτούνται από κρατικούς πόρους.
(42)
Όσον αφορά το σύστημα των διεπαγγελματικών οργανώσεων και τη φύση των ΥΕΕισ., προκειμένου να είναι σε θέση να κρίνει αν οι εισφορές ενδέχεται να αποτελούν κρατικούς πόρους, η Επιτροπή εξέτασε το επίμαχο μέτρο, μεταξύ άλλων, βάσει της απόφασης του Δικαστηρίου της 30ής Μαΐου 2013 στην υπόθεση C-677/11 «Doux élevages».
Η λύση που προκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο στην απόφαση για την υπόθεση «Doux Elevages»
(43)
Στην υπόθεση «Doux élevages», το Δικαστήριο απάντησε σε προδικαστικό ερώτημα σχετικά με την ερμηνεία του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ και, ειδικότερα, της έννοιας «κρατικοί πόροι» σε περιπτώσεις που αφορούν εθελοντικές εισφορές που κατέστησαν υποχρεωτικές.
(44)
Το Δικαστήριο εξέδωσε απόφαση με την οποία έκρινε ότι δεν συνιστά κρατική ενίσχυση η απόφαση εθνικής αρχής για επέκταση στο σύνολο των επαγγελματιών ενός γεωργικού κλάδου μιας συμφωνίας που, όπως η επίμαχη στην κύρια δίκη διεπαγγελματική συμφωνία, προβλέπει εισφορά στο πλαίσιο αναγνωρισμένης από την εθνική αρχή διεπαγγελματικής οργάνωσης και την καθιστά υποχρεωτική ώστε να καταστεί δυνατή η εκτέλεση ενεργειών επικοινωνίας, προώθησης, εξωτερικών σχέσεων, διασφάλισης της ποιότητας, έρευνας και προάσπισης των συμφερόντων του εν λόγω κλάδου.
(45)
Στην απόφασή του, το Δικαστήριο έκρινε ότι οι επίμαχες εισφορές προέρχονται από ιδιωτικούς οικονομικούς φορείς που ασκούν δραστηριότητα στις σχετικές αγορές, πράγμα που συνεπάγεται ότι ο εν λόγω μηχανισμός δεν συνεπάγεται καμία άμεση ή έμμεση μεταβίβαση κρατικών πόρων. Τα κεφάλαια που σχηματίζονται από την καταβολή των εισφορών αυτών δεν διακινούνται μέσω του κρατικού προϋπολογισμού ή άλλου δημόσιου φορέα και το κράτος δεν παραιτείται από κανένα πόρο, οποιασδήποτε φύσης (όπως φόροι, τέλη, εισφορές ή άλλο), ο οποίος, βάσει της εθνικής νομοθεσίας, θα έπρεπε να καταβληθεί στον προϋπολογισμό του κράτους.
(46)
Σύμφωνα με το Δικαστήριο, οι εισφορές αυτές διατηρούν τον ιδιωτικό τους χαρακτήρα καθ' όλη τη διαδρομή τους και οι εθνικές αρχές πράγματι δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν αυτούς τους πόρους ως κεφάλαια για την υποστήριξη ορισμένων επιχειρήσεων. Η απόφαση για τον τρόπο χρήσης αυτών των πόρων λαμβάνεται από τις ενδιαφερόμενες διεπαγγελματικές οργανώσεις - οι οποίες συνεπώς τους χρησιμοποιούν για την επίτευξη στόχων τους οποίους οι ίδιες καθορίζουν. Ομοίως, οι εν λόγω πόροι δεν είναι συνεχώς υπό δημόσιο έλεγχο και δεν είναι στη διάθεση των κρατικών αρχών.
(47)
Όσον αφορά την πιθανή επιρροή που μπορεί να ασκήσει το κράτος στη λειτουργία της διεπαγγελματικής οργάνωσης με την απόφασή του για επέκταση μιας διεπαγγελματικής συμφωνίας στο σύνολο των επαγγελματιών του κλάδου, το Δικαστήριο είναι της γνώμης ότι το γεγονός αυτό δεν τροποποιεί τις προαναφερθείσες διαπιστώσεις. Πράγματι, το Δικαστήριο υπογράμμισε ότι η επίμαχη κανονιστική ρύθμιση δεν παρέχει στην αρμόδια αρχή την εξουσία να ασκεί έλεγχο ή να επηρεάζει τη διαχείριση των κεφαλαίων.
(48)
Επιπλέον, σύμφωνα με τη νομολογία των αρμόδιων εθνικών δικαστηρίων, οι διατάξεις του αγροτικού κώδικα που διέπουν την επέκταση μιας συμφωνίας η οποία προβλέπει εισφορές στο πλαίσιο διεπαγγελματικής οργάνωσης δεν επιτρέπουν στις δημόσιες αρχές να υποβάλλουν τις εν λόγω εισφορές σε έλεγχο, πλην όσον αφορά την κανονικότητα και τη συμμόρφωσή τους με τη νομοθεσία. Οι δημόσιες αρχές ενεργούν μόνον ως «μέσο» προκειμένου να καταστούν υποχρεωτικές οι εισφορές που επιβλήθηκαν από τις διεπαγγελματικές οργανώσεις για την επίτευξη των σκοπών που καθορίζουν οι ίδιες. Επιπλέον, το Δικαστήριο τόνισε ότι τα ιδιωτικά κεφάλαια που χρησιμοποιούν οι διεπαγγελματικές οργανώσεις δεν μετατρέπονται σε «δημόσιους πόρους» απλώς και μόνο επειδή χρησιμοποιούνται από κοινού με ποσά που προέρχονται ενδεχομένως από τον κρατικό προϋπολογισμό.
(49)
Εξάλλου, το Δικαστήριο δήλωσε ότι ούτε το δικαίωμα του κράτους να αναγνωρίζει μια διεπαγγελματική οργάνωση σύμφωνα με το άρθρο L. 632.1 του αγροτικού κώδικα ούτε το δικαίωμά του να επεκτείνει σε όλους τους επαγγελματίες ενός κλάδου μια διεπαγγελματική συμφωνία σύμφωνα με τα άρθρα L. 632-3 και L. 632-4 του εν λόγω κώδικα δεν επιτρέπουν να συναχθεί ότι οι δράσεις της διεπαγγελματικής οργάνωσης πρέπει να καταλογιστούν στο κράτος.
(50)
Στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας, η Επιτροπή στήριξε ρητώς την εκτίμησή της σχετικά με την ύπαρξη κρατικής ενίσχυσης, και ιδίως της συμμετοχής κρατικών πόρων και της δυνατότητας καταλογισμού των δράσεων στο κράτος, βασιζόμενη στα επιχειρήματα που απορρίφθηκαν από το Δικαστήριο με την προαναφερθείσα απόφαση «Doux élevages».
Εφαρμογή της νομολογίας «Doux Elevages» στην προκειμένη περίπτωση
(51)
Στη διεπαγγελματική οργάνωση Val'Hor: Όπως και στην περίπτωση των άλλων διεπαγγελματικών οργανώσεων στη Γαλλία, η ύπαρξη της συγκεκριμένης οργάνωσης, οι αρμοδιότητές της και η λειτουργία της υπόκεινται στην αναγνώριση από κρατική αρχή. Παραμένει ωστόσο νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου που δεν αποτελεί μέρος της δημόσιας διοίκησης, καθώς ο ρόλος του κράτους περιορίζεται στην αναγνώριση και την επέκταση των συμφωνιών που έχει την αρμοδιότητα να συνάπτει, όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπέβαλαν οι γαλλικές αρχές.
(52)
Στον μηχανισμό των ΥΕΕισ.: Δυνάμει του άρθρου L. 632-6 του αγροτικού κώδικα, παρά τον υποχρεωτικό χαρακτήρα των εισφορών, αυτές παραμένουν απαιτήσεις ιδιωτικού δικαίου. Δεν διακινούνται ούτε μέσω του κρατικού προϋπολογισμού ούτε μέσω άλλου δημόσιου φορέα ούτε μέσω ταμείου ελεγχόμενου από τις δημόσιες αρχές. Πράγματι, από τα άρθρα του αγροτικού κώδικα προκύπτει ότι ο ρόλος του κράτους περιορίζεται στην επέκταση των συμφωνιών, ενώ η διεπαγγελματική ένωση, στην περίπτωση αυτή η Val'Hor, παραμένει υπεύθυνη για τον καθορισμό του ύψους των εισφορών και της χρήσης τους για τους στόχους που καθορίζει η ίδια.
(53)
Όσον αφορά τους προαναφερθέντες στόχους, τους οποίους πρέπει να επιτύχουν οι διεπαγγελματικές οργανώσεις, ιδίως με τις εκτελούμενες δράσεις, το Δικαστήριο διαπίστωσε στην υπόθεση «Doux élevages» ότι το άρθρο L. 632-3 του αγροτικού κώδικα προβλέπει πολύ γενικά, και όχι εξαντλητικά, τους στόχους που θα πρέπει να προωθεί μια διεπαγγελματική συμφωνία προκειμένου να μπορεί η δημόσια αρχή να την επεκτείνει, και δεν εξαρτά επομένως την επέκταση μιας τέτοιας συμφωνίας από την επιδίωξη συγκεκριμένων στόχων, οριζόμενων και καθοριζόμενων από τις κρατικές αρχές.
(54)
Από την απόφαση «Doux élevages» προκύπτει ότι οι εθνικές αρχές δεν μπορούν ουσιαστικά να χρησιμοποιήσουν τους πόρους που προέρχονται από τις επίμαχες εισφορές για τη στήριξη ορισμένων επιχειρήσεων. Η απόφαση για τον τρόπο χρήσης αυτών των πόρων λαμβάνεται από τις ενδιαφερόμενες διεπαγγελματικές οργανώσεις - οι οποίες συνεπώς τους χρησιμοποιούν για την επίτευξη στόχων τους οποίους οι ίδιες καθορίζουν. Ομοίως, οι εν λόγω πόροι δεν είναι συνεχώς υπό δημόσιο έλεγχο και δεν είναι στη διάθεση των κρατικών αρχών. Η επίμαχη κανονιστική ρύθμιση δεν παρέχει στην αρμόδια αρχή την εξουσία να ασκεί έλεγχο ή να επηρεάζει τη διαχείριση των κεφαλαίων. Όπως το Δικαστήριο διευκρίνισε επίσης, η πιθανή επιρροή που μπορεί να ασκήσει το κράτος στη λειτουργία της διεπαγγελματικής οργάνωσης με την απόφασή του για επέκταση μιας διεπαγγελματικής συμφωνίας στο σύνολο των επαγγελματιών του κλάδου δεν τροποποιεί τις προαναφερθείσες διαπιστώσεις.
(55)
Το Δικαστήριο έχει τονίσει ότι τα ιδιωτικά κεφάλαια που χρησιμοποιούν οι διεπαγγελματικές οργανώσεις δεν μετατρέπονται σε «δημόσιους πόρους» απλώς και μόνο επειδή χρησιμοποιούνται από κοινού με ποσά που προέρχονται ενδεχομένως από τον κρατικό προϋπολογισμό, καθώς το γεγονός πως ορισμένες από τις δράσεις αυτές χρηματοδοτούνται και μέσω επιδοτήσεων από την FAM δεν επιτρέπει να χαρακτηριστούν οι επίμαχες ΥΕΕισ. ως κρατικοί πόροι, αφού δεν υπάρχει ένδειξη σύμφωνα με την οποία οι επιδοτήσεις αυτές θα επέτρεπαν στο κράτος να ασκεί επαρκή έλεγχο ως προς τα κεφάλαια που προκύπτουν από την καταβολή των ΥΕΕισ.
(56)
Εξάλλου, το Δικαστήριο δήλωσε ότι ούτε το δικαίωμα του κράτους να αναγνωρίζει μια διεπαγγελματική οργάνωση σύμφωνα με το άρθρο L. 632.1 του αγροτικού κώδικα ούτε η εξουσία του κράτους αυτού να επεκτείνει σε όλους τους επαγγελματίες ενός κλάδου μια διεπαγγελματική συμφωνία σύμφωνα με τα άρθρα L. 632-3 και L. 632-4 του κώδικα αυτού δεν επιτρέπουν να συναχθεί ότι οι δράσεις της διεπαγγελματικής οργάνωσης πρέπει να καταλογιστούν στο κράτος.
(57)
Για τους λόγους που αναφέρονται στις αιτιολογικές σκέψεις ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η χρηματοδότηση από τις ΥΕΕισ. των επίμαχων δράσεων που διεξάγονται από τη διεπαγγελματική ένωση Val'Hor δεν προέρχεται από κρατικούς πόρους και, ως εκ τούτου, δεν αποτελεί κρατική ενίσχυση.
VII. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
(58)
Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι η χρηματοδότηση των δράσεων από τις ΥΕΕισ. δεν συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ.
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η χρηματοδότηση των δράσεων προώθησης, διαφήμισης, τεχνικής βοήθειας καθώς και έρευνας και ανάπτυξης τις οποίες διεξήγαγε κατά τη χρονική περίοδο 2005-2014 η διεπαγγελματική ένωση Val'Hor χάρη στις εθελοντικές εισφορές που κατέστησαν υποχρεωτικές δεν συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, με την επιφύλαξη του ζητήματος αν οι κρατικές επιδοτήσεις σε μία διεπαγγελματική οργάνωση συνιστούν ή όχι ενίσχυση στον σχετικό κλάδο ή αν οι επιδοτήσεις που χορηγήθηκαν για τις συγκεκριμένες δράσεις συνιστούν κρατικές ενισχύσεις.
Άρθρο 2
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στη Γαλλική Δημοκρατία.
Βρυξέλλες, 9 Απριλίου 2014.