MALTA DEBATES TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Ufficjali u Rivedut) ID-DISA' PARLAMENT Seduta Nru. 423 It-Tnejn, 13 ta' Novembru, 2000 Stampat fl-Ufficcju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 ID-DISA' PARLAMENT Seduta Nru. 423

It-Tnejn, 13 ta' Novembru, 2000

Il-Kamra tad-Deputati ltaqgħet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fid-6.10 p.m.

Talba

SEDUTA NRU.

It-Tnejn, 13 ta' Novembru, 2000

WERREJ MINUTI 79

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI 79

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA 81

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR L-AWTORITA` GĦAS-SAĦĦA U S-SIGURTA`

FUQ IL-POST TAX-XOGĦOL (IT-TIELET QARI)

OCCUPATIONAL HEALTH AND SAFETY AUTHORITY BILL (THIRD READING) 81

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR IL-PROTEZZJONI U L-PRIVATEZZA TAD-DATA (IT-TIENI QARI)

DATA PROTECTION BILL (SECOND READING) 82

AĠĠORNAMENT 101

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB 107

MINUTI

Il-Minuti tas-Seduta Nru 422 li saret fit-13 ta' Novembru, 2000 ġew konfermati.

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI

SAJD - GFCM

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill- Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid x'inhuma l- emendi dwar il-kummissjoni ġenerali tas-sajd għall-Mediterran li Malta se taċċetta, skond kif jingħad f'paġna 129 ta' l-NPAA?

Jista' jgħid kif dawn se jaffettwaw lis-sajjieda Maltin u Għawdxin?

ONOR.

NINU ZAMMIT (Ministru għall-Agrikoltura u Sajd): F'Ġunju li għadda Malta ppreżentat uffiċjalment l-aċċettazzjoni tagħha li l-general fisheries commission for the Mediterranean jkollu budget għalih, miftiehem u approvat mill-membri kollha.

L-għan ta' dan huwa li l-GFCM isir awtonomu u ma jibqax strument fi ħdan l-FAO izda ssir kummissjoni indipendenti u eżekuttiva.

Fil-preżent din il-kummissjoni tista' tinnota lmenti u oġġezzjonijiet pero' m'għandhiex poter li tieħu azzjoni.

THE DEPUTY SPEAKER (Onor. Michael Bonnici): L-Onor.

Mizzi, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, kieku Malta kellha tidħol fl-Unjoni Ewropea, li ma naħsibx, is-sajjieda jkunu jistgħu jistadu fl-ibħra territorjali ta' Malta fejn jixtiequ huma u meta jixtiequ huma?

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Sur President, bħalissa qegħdin niddiskutu l-abbozz ta' liġi dwar l-amministrazzjoni u l-konservazzjoni tas-sajd u, bħalma diġà għedna, sew jekk inkunu mseħbin fl-Unjoni Ewropea u anke jekk ma nkunux - jekk Alla jrid se nkunu membri - jistgħu jinqalgħu ċirkostanzi meta s-sajd ma jkunx permess minħabba raġunijiet ta' konservazzjoni.

Jien ngħid li sakemm ma jinqalgħux ċerti problemi, fejn xi speċi ta' ħut tkun qed tisparixxi u allura jkunu jridu jittieħdu ċerti passi biex isir it- tkabbir ta' l-istess ħut ħalli s-sajd ikun sostenibbli f'dik l-area partikolari, u sakemm ma jkunx hemm il-bżonn ta' liċenzja speċjali bħal fil- każ tal-lampuki fejn jintużaw il-kannizzati, allura s-sajjieda tagħna jkunu jistgħu jistadu fl-areas kollha.

THE DEPUTY SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, li kieku nidħlu fl-Unjoni Ewropea - u nerġa' ngħid li ma naħsibx - bħalma l-Maltin ma jkunux jistgħu jistadu f'ċerti areas għal raġunijiet ta' konservazzjoni, is-sajjieda ta' pajjiżi membri fl-Unjoni Ewropea xorta jkollhom id-dritt li jidħlu jistadu fl-ibħra territorjali ta' Malta?

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Sur President, jekk Alla jrid, aħna se nkunu membri ta' l-Unjoni Ewropea u bl-għaqal ta' kulħadd anke jkollna area ta' konservazzjoni madwar l-ibħra Maltin.

Iżda biex ikollna area ta' konservazzjoni rridu nipprovaw xjentifikament li hemm raġuni valida għaliex titwaqqaf zona ta' konservazzjoni.

Hawnhekk tidħol il-kwestjoni tal-maximum sustainable yield u mill- informazzjoni li għandi nista' ngħid li l-indikazzjonijiet huma li aħna qegħdin f'dan il-livell.

Allura sakemm is-sajjieda jkomplu għaddejjin bil- ħidma tagħhom ma jkunx hemm lok li jidħol ħaddieħor jistad f'dik l-area ta' konservazzjoni, apparti wkoll li min jidħol jistad f'area ta' konservazzjoni jrid bilfors juża fishing gear ta' ċertu daqs.

Sakemm il- qabda ta' ħut mis-sajjieda Maltin u Għawdxin tibqa' fil-livell attwali, m'hemm l-ebda periklu għas-sajjieda tagħna.

THE DEPUTY SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Jiġifieri l-Ministru qed jgħid li kieku jkollna nidħlu fl-Unjoni Ewropea - li mhux se nidħlu - allura r-restrizzjonijiet u l- kondizzjonijiet li jkun hemm għas-sajjieda Maltin ikunu l-istess kondizzjonijiet għas-sajjieda minn pajjiżi membri ta' l-Unjoni Ewropea?

Jiġifieri dawn ikollhom dritt jidħlu jistadu f'areas li bħalissa jistgħu jistadu fihom il-Maltin biss?

Allura din il-protezzjoni tispiċċa u jkunu jistgħu jidħlu u jagħmlu li jridu fl-ibħra tagħna?

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Sur President, nerġa' ngħid li nidħlu jew ma nidħlux fl-Unjoni Ewropea, xorta se jkun hemm dan il-kontroll.

Aħna għandna din il- conservation area madwar pajjiżna u jekk irridu li s-sajd jibqa' sostenibbli, irridu nikkontrollaw u niċċekkjaw kontinwament l-ammont ta' fishing effort.

(Interruzzjonijiet) Meta ngħidu "fishing effort" inkunu qed nirriferu għall-ammont ta' dgħajjes u l-horsepower li għandhom.

THE DEPUTY SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, niġbidlek l-attenzjoni għall-fatt li l- Ministru qed jevita li jirrispondi d-domanda preċiża tiegħi.

Ħa nerġa' nagħmel il-mistoqsija: Li kieku nidħlu fl-Unjoni Ewropea – u m'aħniex se nidħlu – sajjieda barranin ta' pajjiżi membri ta' l-Unjoni Ewropea se jkollhom drittijiet daqs sajjieda Maltin?

Dan li rrid inkun naf.

Barra minn hekk dan se jaffettwa lis-sajjieda Maltin?

Il-Ministru kien jgħid - u jikkorreġini jekk jien żbaljat - li jridu jkunu mġienen jekk sajjieda minn pajjiżi ta' l-Unjoni Ewropa jiġu jistadu fl-ibħra territorjali Maltin.

F'liema sens jgħid "imġienen"?

Għax jekk jingħataw l-istess kondizzjonijiet bħalma għandhom is-sajjieda Maltin, dan se jkun ta' detriment għas-sajjieda Maltin.

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Sur President, jien nerġa' ngħid li nidħlu u ma nidħlux fl-Unjoni Ewropea, irridu noqogħdu attenti li s-sajd jibqa' sostenibbli madwar il-gżejjer Maltin.

Ladarba llum ilħaqna l-maximum sustainable yield, biex jidħlu sajjieda oħra Maltin u barranin, irid ikun hemm il-possibbilta' li yield tkun ikbar.

Jekk kemm-il darba din tibqa' li hi, l-ammont ta' fishing effort ma jistax jiżdied.

Fis-6.23 p.m. is-seduta kienet sospiża minħabba qtugħ fil-provvista ta' l- elettriku u rriżumiet sitt minuti wara.

THE DEPUTY SPEAKER: Is-seduta tista' tkompli.

EU - SAJD - CATCH ASSESSMENT PROGRAMME

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill- Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid għaliex u x'informazzjoni se tinġabar mill-catch assessment programme li qiegħed jingħad li se jkun qed jopera fl-ewwel tliet xhur tas-sena d-dieħla, u jekk l-informazzjoni hijiex se tingħata lill-Unjoni Ewropea?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Il-catch assessment programme hija sistema fejn bl- interview ta' numru ta' sidien ta' dgħajjes mill-fisheries protection officer tkun tista' ssir stima, kemm jista' jkun preċiża, tal-qabda totali ta' ħut għal Malta u Għawdex, skond it-tip ta' rkaptu, bastiment, staġun, speċi ta' ħut u żoni.

Din l-informazzjoni hija għodda sabiex wieħed ikun jista' jimmaniġġja aħjar is-sajd, jikkompara l-andament ta' l-istocks tal- ħut minn sena għall-oħra u jqabbel il-qabda ma' dak li jgħaddi mill- pixkerija.

Dik l-informazzjoni li tinġabar mill-catch assessment programme tkun shared ma' pajjiżi oħra għaliex il-Mediterran huwa ta' kulħadd u għalhekk tiġi mgħoddija anke lill-eurostat u organizzazzjonijiet oħra bħall-FAO.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Il-ħin tal-mistoqsijiet għadda.

Tqegħid Ta' Karti?

Stqarrijiet Ministerjali?

Mozzjonijiet?

Ordnijiet tal- Ġurnata.

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR L-AWTORITA` GĦAS-SAĦĦA U S-SIGURTA` FUQ IL-POST TAX- XOGĦOL

OCCUPATIONAL HEALTH AND SAFETY AUTHORITY BILL

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

LAWRENCE GONZI (Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali): Nipproponi t-Tielet Qari ta' l-Abbozz ta' Liġi dwar l-Awtorità għas-Saħħa u s-Sigurtà fuq il-Post tax-Xogħol.

THE DEPUTY SPEAKER: Min jissekonda?

ONOR.

AUSTIN GATT (Ministru tal-Ġustizzja u Gvern Lokali): Nissekonda

THE DEPUTY SPEAKER: ll-mistoqsija hi li l-abbozz ta' liġi msejjaħ "Att ta' l-2000 dwar l-Awtorità għas-Saħħa u s-Sigurtà fuq il-Post tax-Xogħol" ikun moqri t-Tielet Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con. u l-Abbozz ta' Liġi ġie moqri t-Tielet Darba u għadda.

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR IL-PROTEZZJONI U L-PRIVATEZZA TAD-DATA

DATA PROTECTION BILL

L-ordni għat-Tieni Qari ġie moqri.

Ikompli mit-13 ta' Novembru, 2000.

Il-mistoqsija reġgħet tqiegħdet.

THE DEPUTY SPEAKER: Aktar rimarki?

L-Onor.

George Vella.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, wara li ntervenew diversi kelliema fuq dan l-abbozz ta' liġi, naħseb li diġà ħarġu l-punti prinċipali li dwarhom hemm nuqqas ta' qbil bejn gvern u oppożizzjoni.

Ngħid għalija meta nara b'liema serjeta' pajjiżi oħra ħadu l-liġijiet li għandhom x'jaqsmu mal-privatezza u ma' l-ipproċessar ta' data personali, nistagħġeb kif l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna ġie ttrattat b'mod daqshekk leġġer minn dan il-gvern.

Irrid infakkar li ilu aktar minn tmien snin li kien hemm il-ħsieb li ssir xi tip ta' liġi dwar il-protezzjoni ta' l-informazzjoni fuq l-individwu.

Skond informazzjoni li għandi nista' ngħid li kien qed jiġi ppreparat abbozz ħafna aktar progressiv minn dan li għandna quddiemna llum - u din hi l-ironija - li kien iħares l-indipendenza ta' min se jkun fdat bl- informazzjoni personali aktar minn dan li għandna quddiemna llum.

Dak iż- żmien il-gvern li kien jgħid li aħna ppreparati biex nidħlu fl-Unjoni Ewropea kien jaf li din il-liġi jrid jagħmilha bilfors - u issa ngħid minn fejn toħroġ din - imma xorta ħalliha fuq l-ixkaffa sa l-1996.

L-ebda liġi f'dan ir-rigward m'għaddiet mill-parlament minkejja li kienu jwegħduna li suppost li kellna nidħlu ma' l-ewwel grupp fl-1995.

Forsi issa l-poplu jibda jifhem kemm kienu jidħku bin-nies.

Meta mbagħad tela' l-Partit Laburista fil-gvern, sieħbi l-Onor.

John Attard Montalto kien qiegħed jipprepara abbozz ta' liġi f'dan is-sens, ħaġa li ma wasletx, u issa għandna dan l-abbozz quddiemna mgħaġġel mgħaġġel, sempliċement għaliex irridu inkunu konformi ma' l-acquis ta' l-Unjoni Ewropea.

U ngħid bl-akbar responsabbiltà li dan l-abbozz tressaq mgħaġġel quddiemna proprju għalhekk.

Jiddispjaċini li jkolli ngħid hekk, u rrid nara aktar 'il quddiem jekk kemm-il darba l-Unjoni Ewropea taċċettax dan it- tip ta' abbozz, u ngħid għaliex.

Ir-rapport regolari tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-progress ta' Malta għas-sħubija - għadu kemm ġie ppubblikat ir-regular report 2000 - fil- qasam tal-koperazzjoni fuq affarijiet tal-ġustizzja u dawk interni jgħid hekk:

"A general law on data protection is a pre-condition for the participation of Malta in europol ....."

- il-europol hija s-sistema tal-pulizija fl-Ewropa -

" .... one of the short-term priorities of the accession partnership."

Hawn l-Ewropej qed ifakkru lill-gvern f'dak il-programm ta' accession partnership li kien iffirma mal-Kunsill Ewropew, fejn kien intrabat li din il-liġi jagħmilha sa l-aħħar tas-sena 2000.

Allura qishom qegħdin jgħidulu biex issa jxammar u jħaffef għax diġà qegħdin f'Novembru .

Mela qegħdin naraw ċar li din il-liġi qiegħda tiġi mgħaġġla quddiem il-parlament għaliex il-gvern kien wiegħed li jagħmilha sa l-aħħar tas-sena 2000.

Sur President, wieħed irid jifhem li l-informazzjoni personali hija bżonjuża mhux biss għall-europol imma jkollok bżonnha wkoll jekk inti tidħol fix-Schengen information system.

Il-pajjiżi kollha li jipparteċipaw f'din is-sistema jgħaddu d-data lil xulxin u addio l-bżonn li wieħed jagħmel kontrolli fuq il-fruntieri.

Din l-informazzjoni hemm bżonnha għall-anti-fraud unit, għall-economic crime unit u anke għall- financial intelligence unit.

Dan huwa wieħed mis-setturi li meta wieħed ikun membru ta' l-Unjoni Ewropea, irid bilfors jaqsam id-data u l- informazzjoni fuq persuni minn pajjiż ieħor.

U ma' dawn hemm ħafna oħrajn, fosthom is-settur tal-biedja.

Jekk inkunu membri ta' l-Unjoni Ewropea, il- gvern bilfors irid jibda jagħti l-informazzjoni fuq il-bdiewa u s-sajjieda biex jibda jitkellem fuq xi sussidji.

Dan jiddependi ħafna fuq il-ġbir ta' data dwar kemm jipproduċu, kemm jimportaw ġwież u affarijiet bħal dawn.

Sur President, jien irrid nagħmilha ċara mill-ewwel li aħna bħala oppożizzjoni m'għandna xejn kontra liġi bħal din, għallinqas l-għan tagħha naqblu miegħu.

Aħna mhux qed naqblu dwar il-mod kif ġiet imfattra quddiem dan il-parlament.

Wieħed ma jistax jgħid li ma jaqbilx ma' liġi li tipprovdi protezzjoni ta' l-individwu kontra l-ksur tal-privatezza tiegħu u l-integrità personali tiegħu, bl-ipproċessar ta' l-informazzjoni tad-data li llum hemm stored fil-computers.

Jiġifieri bħala prinċipju naqblu u nemmnu fih għaliex, kif għedt, meta konna fil-gvern ipprovajna wkoll infasslu xi tip ta' liġi li tkun tissodisfa dawn il-bżonnijiet.

Imma issa, Sur President, nixtieq nuri kemm l-Unjoni Ewropea tieħu l-kwestjoni tad-data protection bis-serjetà u mhux biċ-ċajt bħal dan il-gvern.

Fid-draft charter on fundamental rights ta' l-Unjoni Ewropea - għad m'hemmx ftehim mija fil-mija fuqu, għax ħadd ma jaf jekk jagħmluhx parti mit-trattat ta' l-Unjoni jew inkella jiġix implimentat bħala charter kif inhu - taħt kapitlu 2, li jittratta dwar libertajiet, hemm artiklu li jitkellem fuq il-protezzjoni tad-data personali.

Jiġifieri nistgħu naraw li dan il-kunċett tant jagħtuh importanza li sab ruħu wkoll f'din id-draft charter tad-drittijiet fundamentali ta' l-Unjoni Ewropeja.

Artiklu 8 - u issa naraw jekk jaqbilx ma' dak li għandna fil-liġi tagħna - jgħid hekk:

"Everyone has the right to the protection of personal data concerning him or her.

Such data may be processed fairly for specified purposes and on the basis of the consent of the person concerned or some other legitimate basis laid down by law.

Everyone has the right of access to data which has been collected concerning him or her and the right to have it rectified.

Compliance with these rules shall be subject to control by an independent authority"

Iż-żbiba fl-aħħar tal-mazzita, jiġifieri dan kollu jrid jiġi assigurat billi int ikollok awtorità indipendenti!

Imma issa ħalli mmorru ftit lura, Sur President.

Wieħed irid jiftakar li f'Lulju ta' l-1999 il-Kummissjoni Ewropea adottat proposta għar-regolamentazzjoni tal-protezzjoni ta' l-individwu fl- ipproċessar ta' data personali mill-istituzzjonijiet u mill-korpi l-oħra tal-komunità, u anke fuq il-moviment liberu ta' din l-informazzjoni.

Jiġifieri din m'hijiex l-ewwel u l-aħħar inizjattiva li kien hemm għax kien ilhom għaddejjin inizjattivi minn żmien twil.

Sa mill-1995 diġà kien hemm direttiva li titkellem fuq dan.

Issa apparti li din il-proposta waslet diġà fiċ-charter tad-drittijiet fundamentali, waslet ukoll fit-trattat ta' l-Unjoni.

Din il-proposta li kellha l-għan li twettaq artiklu ġdid 286 - qabel kien artiklu 213(b) tat-Trattat ta' Amsterdam - u li biex issir leġislazzjoni trid tgħaddi mill-Parlament Ewropew - din hija waħda minn dawk il-proċeduri li trid tgħaddi b'dik li jgħidulha l-co-decision, jiġifieri li jridu jaqblu magħha kemm il-Kunsill Ewropew kif ukoll il- Parlament Ewropew - tipprovdi għat-twaqqif ta' an independent supervisory body, u l-enfasi qiegħda fuq l-indipendenza.

Dan il-body jkun responsabbli li jara kif korpi u istituzzjonijiet oħra ta' l-Unjoni Ewropea japplikaw liġijiet dwar il-protezzjoni ta' informazzjoni personali.

Issa qed naraw li dan il-kunċett insibuh ukoll fl-artiklu l-ġdid 286 tat- Trattat ta' Amsterdam li hu, biex ngħid hekk, l-akbar u l-aqwa liġi li hemm fl-Unjoni Ewropea llum, u suppost li dan kellu jiġi attwat sa l-ewwel ta' Jannar tas-sena 1999.

Infatti jekk tippermettili, Sur President, naqra dan l-artiklu, ħalli nkunu aktar eżatti.

Din id-direttiva tgħid hekk:

"From 1st Januray 1999 community acts on the protection of individuals with regard to the processing of personal data and the free movement of such data shall apply to the institutions and bodies set up by or on the basis of this treaty.

Before the date referred to in paragraph 1, the Council, in accordance with the procedure referred to in article 251...."

- article 251 huwa dak li jitkellem fuq il-proċess tal-co-decision, jiġifieri li jrid ikun hemm qbil bejn il-Parlament Ewropew u l-Kunsill Ewropew.

".... shall establish an independent supervisory body responsible for monitoring the application of such acts to community institutions and bodies and shall adopt any other relevant provisions as appropriate."

Dawn kienu qegħdin jgħidu li kien hemm direttiva ta' l-1995 li sa l-1999 kellha ssir parti mil-liġijiet.

Bħalissa x'qed jiġri?

Dak li skond artiklu 286 tat-Trattat ta' Amsterdam kellu jsir qabel l- ewwel ta' Jannar ta' l-1999 ma sarx, però bħalissa quddiem il-Parlament Ewropew hemm draft resolution li kienet imressqa mis-citizens rights committee dwar protezzjoni ta' data personali u anke t-twaqqif ta' European data supervisory authority.

Kif diġà għedt, jeħtieġ li jkun hemm din is- supervisory authority biex l-informazzjoni fuq iċ-ċittadini ma tiġix użata b'mod abbużiv.

Il-kummisjsoni, bħala xogħol ta' kuljum, tuża data fuq it- tħaddim tal-politika komuni agrikola, fuq il-fondi strutturali, fuq l- unjoni doganali u policies oħra.

Fil-fatt x'jgħid dan id-draft li kien quddiem il-Parlament Ewropew?

Dan jgħid li:

"The processing of personal data revealing details of an individual's racial or ethnic origin, political opinions, religious or philosophical beliefs, trade union membership, health or sex life will be prohibited."

Ikunu projbiti!

Issa jekk wieħed jara d-definizzjoni ta' "data personali sensittiva" fl- abbozz ta' liġi li għandna quddiemna jsib li hija kelma b'kelma bħal dan li għadni kemm qrajt jien minn dan l-abbozz ta' liġi li hemm quddiem il- Parlament Ewropew.

M'hemm xejn ħażin fiha, però ma ninsewx li dan l- abbozz li hemm quddiem il-Parlament Ewropew jgħid li "processing of personal data will be prohibited", filwaqt li aħna f'ċerti ċirkostanzi m'aħniex se nipprojbixxuha.

Se jkun hemm fażi fejn din l-informazzjoni tista' wkoll tiġi użata, u aktar 'il quddiem nindika fejn.

Il-liġi li hemm quddiem il-Parlament Ewropew tkompli titkellem fuq it-twaqqif ta' European data supervisory authority biex tissorvelja kif tiġi użata din id-data.

Naturalment tkompli tgħid li dawk in-nies li l-informazzjoni dwarhom tkun qed tiġi pproċessata, għandhom jiġu informati u għandhom ikunu jafu min qiegħed juża dik id-data u l-għanijiet li għalihom dik id-data qiegħda tiġi pproċessata.

Sur President, il-gvern qiegħed jaspira li dalwaqt isieħeb lil pajjiżna fl-Unjoni Ewropea - hu jgħid li suppost ilna hemm żmien - u allura jrid iġib il-liġijiet tagħna konformi ma' dawk ta' l-Ewropa.

U għalhekk qed nistaqsi: Possibbli li din il-liġi ġiet ivvettjata minn min qed jivvettja li l-liġijiet huma konformi ma' dak li titlob l-Unjoni Ewropea?

Hawnhekk aħna qegħdin nitkellmu fuq nies indipendenti, fuq awtoritajiet indipendenti, fuq supervisory authorities, imma fl-ebda liġi m'hemm li dan ikun maħtur minn xi kummissarju ta' l-Unjoni Ewropea jew inkella minn xi ministru ta' xi pajjiż membru, bħalma għandna fl-abbozz tal-liġi li għandna aħna.

Dan hu l-punt li tkellmu fuqu b'tant sodezza l-kollegi li tkellmu qabli bħala l-akbar oġġezzjoni li għandna għal dan l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna.

Dan jien qed ngħidu biex nuri kemm l-Unjoni Ewropea tieħu dawn l-affarijiet bis-serjetà, filwaqt li aħna nieħdu l-affarijiet b'mod - ħalli ma ngħidx b'mod mhux serju - li jagħti ħafna, ħafna lok għal suspetti u jien ngħid li anke lok għall-abbuż.

Jekk wieħed jara l-aħħar klawsola ta' dan l-abbozz ta' liġi jibda jistaqsi għaliex qed jidħlu dawn l-affarijiet.

Dan l-abbozz tant sar b'għaġġla u sar kif riedu l-kabinett, li filwaqt li f'dan il-parlament dejjem imdorrijin li nagħmlu l-liġijiet bl-Ingliż u bil-Malti u ngħidu li f'każ ta' diffikultà ta' interpretazzjoni t-test Malti jipprevali, f'dan l- abbozz sar bil-kontra.

L-aħħar artiklu jgħid li:

"Fil-każ ta' konflitt bejn it-test Malti u dak Ingliż ta' dan l-Att jipprevali t-test Ingliż."

Din hija eċċezzjoni li jien ma nistax nispjegaha, sakemm ma nibdix nhewden jekk dan għandux x'jaqsam mal-fatt li meta se ninnegozjaw biex insiru membri hemm chance li nitilfu d-dritt li nużaw il-lingwa Maltija fil- liġijiet.

Dan għandu x'jasam mal-fatt li r-regular report 2000 ifakkar lill-Gvern Malti li suppost jaqleb il-liġijiet ta' l-acquis, jiġifieri l- liġijiet ta' l-Unjoni Ewropea kollha bil-Malti?

U dan għadu ma bediex jagħmlu.

Mhux wasal f'nofsu, għadu ma bediex jagħmlu dan!

Sur President, jien qed nistaqsi għaliex il-gvern għadu ma bediex jaqleb bil-Malti l- liġijiet ta' l-Unjoni Ewropea, u nittama li fil-winding-up il-ministru jkollu ftit risposti.

Jien issa ilni mhux ħażin f'dan il-parlament u ma jidhirlix li qatt għamilna xi liġi fejn it-test Ingliż jipprevali jekk ikun hemm dubbju, għalkemm I stand to be corrected.

Ġieli nagħmluha meta jkun hemm skedi li jkunu tekniċi - jew meta jkun hemm liġijiet li jkunu tekniċi għax ikollok ismijiet ta' kimika - u naqblu li dawn ma tistax tagħmel translation tagħhom għall-Malti, imma dan l-abbozz ma fih xejn li ma tistax tagħmel translation tiegħu għall-Malti.

Dan l-abbozz suppost jitkellem ċar u tond fuq kif għandha tiġi wżata l-informazzjoni li jkollu l-pajjiż jew xi ħadd fuq persuni.

Sur President, biex inkompli nsostni kemm hija bl-addoċċ u bl-amment din il-liġi, niġbed l-attenzjoni għall-bidu ta' l-abbozz fejn hemm definizzjoni tal-kelma "terzi", third parties.

Nistieden lil kulħadd jaqraha u jara jekk dan id-definizzjoni tagħmilx sens, partikolarment fit-test Malti.

M'hemmx sens fiha u għalhekk forsi hemm dan il-biża', tant li qed jgħidu li jekk ikun hemm diffikultà fl-interpretazzjoni mmorru għat-test Ingliż għax it-test Malti assolutament ma tifhmux.

Issa ħallli nitkellem b'mod ġenerali fuq din il-liġi, Sur President.

Jien nara li din il-liġi qed tħalli ħafna possibbiltajiet miftuħa, u tuża ħafna kliem vag, meta qed nitkellmu fuq xi ħaġa tant sensittiva bħalma hija d-data personali.

U għalhekk fil-bidu tad-diskors tiegħi semmejt l- importanza li jingħata dan is-suġġett fl-Unjoni Ewropea, li saħansitra baqa' tiela' fit-trattat ta' l-Unjoni Ewropea u fiċ-charter tad-drittijiet fundamentali ta' l-Unjoni Ewropea.

Jien ma nistax naċċetta li jiġi l- ministru li qed jippilota din il-liġi u jitfa' liġi quddiemi mimlija kliem vag u kliem li jista' jiġi interpretat in more ways than one.

Per eżempju, paragrafu (ċ) ta' klawsola 7 f'din il-liġi jgħid:

"Data personali tkun miġbura biss għal għanijiet speċifiċi u leġittimi, li jkunu espressi b'mod espliċitu;"

L-ewwelnett ma nafx x'Malti jaħbat dan, għax jekk kemm-il darba aħna rridu niktbu liġi bil-Malti, nagħmluha bil-Malti u mhux bit-Taljan.

U t-tieni nett għaliex dawn 'l hekk imsejħa "għanijiet speċifiċi", m'għandniex ngħidu ċar u tond x'inhuma ħalli nifhmu x'irridu ngħidu bihom?

Fil-liġi għandna ngħidu li l-għanijiet li għalihom tista' tinġabar din l-informazzjoni huma dawn, u nsemmuhom wieħed wara l-ieħor.

Meta tgħid għanijiet leġittimi, x'inhu leġittimu, Sur President?

Dak li hu leġittimu għal Ċikku forsi mhux leġittimu għal Pawlu!

Għalfejn dan il-kliem vojt u dawn il-ħafna toqob fil-liġi biex imbagħad ikollna ħafna interpretazzjonijiet u ħadd ma jkun jista' jipponta subajh lejn ħadd għaliex il-liġi tkun għaddiet b'dan il-mod?

Għalfejn nagħmlu klawsoli vagi bħal dawn li ma jfissru xejn u jfissru kollox fl-istess ħin?

Għan speċifiku, leġittimu u li jkun espress b'mod espliċitu m'hawnx.

Għidli x'qed jifhmu n-nies biha din!

Suppost li din hija liġi għall-poplu, fejn individwu, bl-informazzjoni personali fuqu storjata fil-computers tal- gvern, fil-computers tal-kumpanniji u fil-computers ta' organizzazzjonijiet oħra jrid ikun jaf jekk dik id-data nġabritx għal skop espliċitu.

Jekk immur nistaqsi lil xi ħadd jekk jafx x'inhu skop espliċitu, żgur li jgħidli li ma jafx!

Allura jekk aħna rridu nkunu serji għaliex ma nagħmlux l- affarijiet bis-serjetà?

Għaliex ma ngħidux li d-data personali tkun miġbura biss għal dawn it-tali għanijiet u nelenkawhom fil-liġi?

Ħalli nżidu magħhom, ħalli ma naqblux fuq numru minnhom, imma għallinqas inkunu nafu ċar u tond meta u għaliex xi ħadd għandu dritt li jiġbor l- informazzjoni fuq iċ-ċittadini.

Ħaġa li l-kollegi tiegħi għamlu ħafna enfasi fuqha - ġustament ngħid jien, għax tkompli ma' din il-linja ta' diskors vag - insibuha aktar 'l isfel f'paragrafu (e) ta' klawsola 9 fejn għandna:

"L-ipproċessar ikun meħtieġ għat-twettiq ta' attività li ssir fl- interess pubbliku jew fl-eżerċizzju ta' l-awtorità uffiċjali vestita fil-kontrollur jew f'terzi li d-data jiġu żvelati lilhom."

X'ifisser dan?

Min se jiddeċiedi u min se jgħid x'inhuwa "interess pubbliku"?

Fejn se nieqfu u meta se nibdew?

Jien naħseb li għal Hitler kien fl-interess pubbliku li jiġbor l-informzzjoni fuq il-Lhud biex jara min huma ħalli jmorru jiġbruhom u jeħduhom fil-concentration camps.

Mhux qed ngħid li l-gvern se jagħmel hekk, biex niftiehmu, imma jien ċert li dak iż-żmien Hitler kien jgħid li dak kien fl-interess pubbliku.

Għalhekk jien nappella biex fl-istadju ta' kumitat inbiddlu dan il-kliem vag fejn qegħdin nitkellmu fuq drittijiet sagrosanti taċ-ċittadin.

Jekk aħna verament nemmnu fid-drittijiet tal-bniedem, jekk nemmnu fid-dritt tal-privatezza, jekk nemmnu fid-dritt ta' l-integrità ta' l-individwu, ta' l-informazzjoni personali, aħna għandna ngħidu li wieħed se jkollu dritt jiġbor informazzjoni personali għal dawn l-għanijiet biss u ngħidu x'inhuma.

Nerġa' nistaqsi: X'inhu l-interess pubbliku?

L-interess politiku tal- gvern?

L-interess partiġjan tal-gvern?

L-interess ta' xi organizzazzjoni?

L-interess ta' min qed jagħmel il-flus minn fuq dik l-informazzjoni?

Fejn jibda u fejn jispiċċa l-interess pubbliku?

Sur President, paragrafu (f) ta' klawsola 9 huwa vag daqsu għaliex jgħid li:

"L-ipproċessar ikun meħtieġ għal xi skop li jolqot l-interess leġittimu tal-kontrollur."

Imma nistgħu nażaw lingwa aktar wiesa', lingwa aktar bla sens minn din?

X'inhu l-interess leġittimu tal-kontrollur?

Jien naf!

Jien qiegħed niġi mitlub li nivvota fuq din il-liġi u sal-lum jien għadni ma nafx x'inhu l- interess leġittimu tal-kontrollur.

Fejn jibda u fejn jispiċċa?

Kemm hu kbir?

Lil min jolqot?

U l-interess leġittimu ta' min, tiegħu, tal-pajjiż, taċ-ċittadin, tal-partit, tal-gvern jew ta' min appuntah?

Sur President x'inhu l-interess leġittimu?

Għalhekk qed ngħid li din hija lingwa li fl- opinjoni tiegħi hija assolutament inaċċettabbli f'liġijiet bħal dawn.

Mhux hekk biss, imbagħad inkomplu ngħidu li l-ipproċessar ikun meħtieġ fl- eżerċizzju ta' "l-awtorità uffiċjali vestita fil-kontrollur".

Imma veru li aħna rridu nkunu eżatti meta għandna kollox vag immens?

Jien nistaqsi lin- nies legali li hawn bħalissa fil-Kamra: Jekk jiġi każ quddiem qorti ta' appell, għal min irid jinterpreta dan il-kliem xi jfisser?

Min se jinterpreta safejn jaslu dawn il-faċilitajiet?

Allura wieħed ikollu jgħid li din assolutament m'hijiex liġi serja.

Nerġa' nsostni li kellu jkun hemm ir-raġunijiet elenkati.

Sur President, s'issa diġà rajt ċerti affarijiet li huma oxxeni - u nuża din il-kelma bla skruplu ta' xejn għalihom - imma agħar minn hekk hija kawsola 12.

Filwaqt li fir-riżoluzzjoni li hemm quddiem il-Parlament Ewropew ċerta data sensittiva ma tistax tiġi pproċessata, hija prohibited, hawnhekk fil- liġi tagħna qed nipproponu li jingħad:

"Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet l-oħra ta' dan l-Att, ħadd ma jista' jipproċessa data personali sensittiva."

Meta kont qed naqraha għedt li din hija tajba għax tgħid l-istess bħal-liġi li hemm quddiem il-Parlament Ewropew, jiġifieri li ħadd ma jista' jipproċessa din l-informazzjoni.

Imma mbagħad f'daqqa waħda erġajt ħadt skoss lura għaliex il-proviso ta' klawsola 12 ikompli jgħid:

"Iżda dik id-data personali tista' tiġi proċessata f'dawk il-każi li hemm provdut dwarhom taħt is-subartikolu (2) ta' dan l-artikolu u taħt l-artikoli 13 sa 16 ta' dan l-Att, jew hekk kif jista' jiġi preskritt mill-Ministru li jqis l-esiġenzi ta' l-interess pubbliku."

Mela f'daqqa waħda qbadna gomma kbira, ħassarna kollox, neħħejna dak kollu li hemm fil-kondizzjonijiet tal-ħarsien tad-drittijiet fundamentali ta' l- individwu u għedna li l-ministru - qisu b'xi raġġiera kbira! - u jekk jiddeċiedi li jkun hemm bżonn jipproċessa dik id-data għax, skond il-liġi, ikun fl-esiġenzi ta' l-interess pubbliku, il-majestà tiegħu l-ministru jkollu dritt li jinjora l-liġi u jgħid li hemm bżonn li jiġbor dik l- informazzjoni fuq iċ-ċittadin!

Sur President, kemm ilni hawn ġew dejjem niftakar li kien hawn ħafna diskorsi - għall-gallarija ngħid jien - biex kemm jista' jkun innaqqsu d- diskrezzjoni ministerjali, ħalli kemm jista' jkun lill-gvern ma ndaħħluhx f'deċiżjonijiet bħal dawn.

Allura jien kif nista' naċċetta li, minkejja dak kollu li qed jingħad fl-Ewropa, minkejja dak kollu li qed jinkiteb fil- kotba legali dwar is-sensittività u d-dritt ta' l-individwu li jipproteġi l- informazzjoni fuqu nnifsu, din il-liġi b'daqqa ta' pinna tgħid li l- ministru jista' jiddeċiedi li juża data personali sensittiva bl-iskuża li din tkun fl-interess pubbliku.

Data personali sensittiva tista' tkun fuq razza, orġini etnika, fehmiet politiċi, twemmin reliġjuż, sħubija fi trade unions, saħħa, attività sesswali.

Din hija xi ħaġa li jien assolutament ma naċċettahiex u xi ħaġa li żgur, żgur, żgur se tinkwieta lil ħafna nies.

Barra minn hekk, hemm ħaġa oħra li hija rari u ma nafx li rajtha f'postijiet oħra, meta aktar tard il-liġi titkellem dwar meta jistgħu jiġu pproċessati dawn id-data personali sensittiva, Sur President.

Fost affarijiet oħra klawsola 13 titkellem fuq suġġett ta' data - jiġifieri persuna li dwarha wieħed jieħu l-informazzjoni - li ma jkunx fiżikament jew legalment kapaċi li jagħti l-kunsens tiegħu.

Din il- klawsola tgħid li:

"L-interess vitali tas-suġġett ta' data jew ta' xi persuna oħra jkun jista' jiġi protett u s-suġġett ta' data ma jkunx fiżikament jew legalment kapaċi li jagħti l-kunsens tiegħu".

Jien nistaqsi għaliex dan għandu jiġi maqbuż u ma jkunx, kif nagħmlu f'ħafna affarijiet oħra, bil-permess tat-tutur tiegħu?

Fil-liġi, speċjalment f'tas-servizzi soċjali, jinħatar xi ħadd li jieħu ħsieb l- interessi tal-persuna fiżikament jew mentalment jew legalment inkapaċi li tieħu ħsieb il-bżonnijiet tagħha.

Din il-persuna m'hijiex kapaċi li tagħti kunsens, allura għaliex imkien ma jissemma hawnhekk li jiġi appuntat xi ħadd bil-liġi ħalli l-interessi tiegħu jkunu salvagwardati?

Din hija xi ħaġa li lili tinkwetani wkoll.

Aktar 'il quddiem fi klawsola 19 ukoll hemm xi ħaġa li wieħed irid jitkellem fuqha, Sur President.

Paragrafu (ċ) ta' klawsola 19 jagħmel riferenza għall-possibbiltà li l- għoti ta' risposti mingħand iċ-ċittadini jista' jkun obbligatorju, jiġifieri l-informazzjoni li jitolbok trid tagħtihielu bilfors.

Aħna mhux qed nitkellmu fuq xi reati kriminali u fuq affarijiet li għandhom x'jaqsmu mal-pulizija imma qed nitkellmu fuq informazzjoni.

Jien nista' nifhem li mil-lat ta' saħħa forsi s-sanità tesiġi li ċerta informazzjoni trid toħroġ.

Allura għaliex fil-liġi m'għandniex speċifikat meta din l-informazzjoni tista' tkun obbligatorja?

Fejn titkellem fuq il-ġbir tad-data u d-dritt tal- kontrollur li jiġbor din l-informazzjoni, il-liġi tgħid "jekk l-għoti ta' risposti għall-mistoqsijiet ikunx obbligatorju jew volontarju kif ukoll dwar x'jista' jiġri jekk wieħed jonqos milli jwieġeb."

Għaliex il-liġi ma tgħidilniex meta se jkun obbligatorju l-ġbir ta' l-informazzjoni?

Per eżempju, wieħed ikun irid jagħmel ċensiment u f'dik l-okkażjoni bilfors irid l-informazzjoni mingħandek, jew wieħed qed jagħmel statistika u bilfors irid l-informazzjoni mingħandek.

Imma safejn ikun obbligatorju?

Għandna liġijiet tant voluminużi u liġijiet li tant jagħmlu skedi warajhom biex jispjegaw xi tfisser dik il-klawsola, għaliex din għamilnieha xotta xotta?

Lanqas hemm skeda waħda u ma nafux għaliex mhux qiegħed aktar spjegat dan il-ħafna kliem li jista' jiġi nterpretat b'miljun ħaġa.

Sur President, naħseb li rridu nammettu li l-veru għan ta' din il-liġi joħroġ meta niġu għal klawsola 27, li titkellem fuq it-trasferiment tad- data lil pajjiżi terzi, jiġifieri t-trasferiment ta' din l-infromazzjoni fuq iċ-ċittadin Malti, fuq il-ħaddiem Malti, fuq l-impjegat, fuq il-mara tad-dar, il-professjonist, kien liema kien, lil pajjiżi terzi.

U hawnhekk jidher ċar li l-iskop huwa s-sħubija fl-Unjoni Ewropea, kif semmejt fil- bidu, li titlob li jkun hemm l-informazzjoni għall-għaqda doganali, l- informazzjoni tas-settur agrikolu, l-informazzjoni għall-europol u l- informazzjoni għada pitgħada anke għall-eurobarometer, li ripetutament jippubblika statistika fuq il-pajjiżi, u anke għall-eurostat, li hija l- organizzazzjoni uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea li tieħu ħsieb il-ġbir ta' l- istatistika.

Jien mhxu qed ngħid li dan huwa ħażin imma hawnhekk qegħdin naraw sa fejn se tmur din il-liġi u jkompli jikkonferma daqsxejn l-għan tagħha.

Jien ngħid li l-akbar qassata tibda meta nibdew nitkellmu fuq min hija l- awtorità kompetenti.

Min se tkun din l-awtorità li tieħu ħsieb il-ġbir u l- kontroll u t-tqassim ta' din l-informazzjoni kollha?

U fi klawsola 36 insibu li:

"L-awtorità kompetenti għandha tkun il-persuna li tiġi nominata b'ordni tal-Ministru ..."

U jien se nieqaf hawnhekk għax sħabi qalu biżżejjed fuqha din u jidher ċar li din hija xi ħaġa li l-ministru daħħal subgħajh f'din it-torta u jrid li jkollu kontroll fuq dan l-individwu!

Klawsola 38 tkompli tgħid li n-nominat tal-ministru, l-awtorità kompetenti jkollha jedd li tidħol fid-data personali li jkunu pproċessati.

Jien x'fiduċja se jkolli f'xi ħadd li hu appuntat mill-ministru li għandu dritt assolut jidħol fid-data kollha li hemm miġbura fuqi, fuqek, fuq sħabi, fuq il-familja u fuq kulħadd, dan li huwa nominat mill-ministru.

Imbagħad inkomplu nitqażżu, għax anke l-bord ta' appell jikkonsisti fi tliet membri magħżula mill-ministru.

Nistgħu nkunu aktar redikoli minn hekk?

Għax din hija assolutament redikola.

U bħalma qalu sħabi, ħadd min- naħa l-oħra ma qal għaliex dawn għandhom ikunu hekk.

Għalhekk qed nistaqsi f'liema pajjiż ta' l-Ewropa qiegħda hekk, li l-ministru jappunta l-bord?

THE DEPUTY SPEAKER: Onorevoli, niġbidlek l-attenzjoni li wasal biex jiskadilek il-ħin.

ONOR.

GEORGE VELLA: Se nagħlaq, Sur President.

Għaliex ma ndaħħlux il- kunċett li jkollna a data commissioner li jkollu security of tenure - mhux bħalma għandna f'din il-liġi li meta jrid il-ministru jista' jtajru - b'responsabbilta' lejn il-parlament?

Għaliex m'għandux ikun indipendenti mill-eżekuttiv?

Dan huwa l-open goverment li jitkellem fuqu l-gvern li għandna llum?

Dan hu d-dritt taċ-ċittadin li jkun jaf l-affarijiet tiegħu?

Mhux talli hekk talli l-ministru se jappunta lil xi ħadd li jkollu dritt li jidħol fid-data kollha u meta l-gvern jew il-ministru jkollu bżonn isir jaf aktar fuq in-nies, ikun jista' jakkwista l-informazzjoni.

U mill- esperjenza tal-passat nafu x'għamel bl-informazzjoni dwar iċ-ċittadini l- Partit Nazzjonalista meta kien fil-gvern, meta kien fl-oppożizjzoni u nafu kif użaha l-informazzjoni personali.

Fadalli aktar xi ngħid imma se nagħlaq għax mhux qed iħalluna nitkellmu iktar minn 40 minuta, Sur President.

Assolutament ma nistgħux nafdaw lill-gvern li jappunta persuna li tkun tiddependi minnu, għax jista' jneħħiha meta jrid jekk ma taqdihx tajjeb biex jindaga fl-informazzjoni fuq kull individwu ħalli jkun jista' jinforma lill-partit u lill-ministri tiegħu.

Grazzi.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

Carmelo Abela, on a point of order.

ONOR.

CARMELO ABELA: Sur President, evidentement l-Onor.

George Vella kellu jagħlaq ħesrem l-intervent tiegħu u bi protesta qed insejjaħ quorum.

THE DEPUTY SPEAKER: Is-seduta hija sospiża għal ħames minuti.

Fis-7.12 p.m. is-seduta ġiet sospiża u rriżumiet ħames minuti wara.

THE DEPUTY SPEAKER: Is-seduta tista' tkompli.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Charles Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Sur President, naħseb li l-liġi li għandna quddiemna hija long overdue għaliex din hija liġi konsegwenzjali għall- iżvilupp fl-informatika.

Illum tant hu faċli li tiġbor informazzjoni dwar l-individwu u tużaha għall-iskopijiet tiegħek, li allura jrid ikollok dik il-liġi neċessarja biex l-individwu jkun definittivament protett vis-a-vis l-Istat jew min ikun qed jiġbor dik l-informazzjoni, biex ma jkunx hemm abbuż mill-ipproċessar ta' l-istess informazzjoni.

Jien għedt li hija long overdue minħabba l-fatt li l-gvern illum diġà għandu dipartimenti varji, fosthom ir-reġistru pubbliku, il-kummissjoni elettorali, l-awtorità ta' l-ippjanar u dipartimenti oħra li għandhom ammont kbir ta' informazzjoni fuq kull Malti u Maltija.

Barra minn hekk fid-dipartimenti tal-gvern hemm madwar 900 ruħ li għandhom aċċess għal din l-informazzjoni u jipproċessawha, imma dawn bl-ebda mod m'huma marbuta legalment li jirrispettaw xi segretezza professjonali.

Ma jidhirx li dawn huma marbutin li din l-informazzjoni ma jistgħux jgħadduha lil ħaddieħor u li ma jistgħux jabbużaw minnha.

Għalhekk huwa importanti li ssir din il- liġi, però f'liġi ta' din l-importanza l-gvern għandu jagħti dak l-input favur l-individwu li fuqu tkun qed tinġabar l-informazzjoni, is-suġġett tad- data.

"Personal data", kif jiddefinuha pajjiżi barranin, fosthom l-Ingliterra - l-Ingliżi fl-ewwel ta' Marzu ta' din is-sena għaddew liġi ġdida dwar data protection li tissostitwixxi l-liġi ta' l-1984 - tinkludi kemm fatti kif ukoll opinjonijiet dwar l-individwu.

U l-kelma "processing" tinkludi l- mezz li bih tiġbor dik l-informazzjoni, iżżomm dik l-informazzjoni u tagħmel disclosure ta' l-istess informazzjoni.

Jiġifieri l- interpretazzjoni li tingħata l-kelma "processing", anke f'sistemi legali oħra, mhux biss is-sistema Ingliża, fiha ħafna implikazzjonijiet.

Il- kontrollur ta' dik l-informazzjoni, dak li jkun qed jiġbor dik l- informazzjoni indipendentement mill-awtorità, għandu ċertu poter kif jiġbor dik l-informazzjoni, jijstorjaha u jużaha.

Fil-bidu semmejt li f'Malta hawn madwar 900 persuna fid-dipartimenti tal- gven li għandhom aċċess għad-database li għandu l-gvern u li sal-lum dawn m'humiex koperti b'liġi.

Allura l-punto di partenza ta' din il-liġi ċertament għandu jkun li l-gvern jew min se jkun kompetenti fl-awtorità jagħmel reassessment ta' l-informazzjoni li għandha tinżamm fuq id- database.

L-ewwel u qabel kollox għandu jġib il-kunsens ta' kull individwu li hemm din l-informazzjoni fuqu.

Għandu jkollu l-kompitu li jinforma lil kull individwu permezz ta' ċirkolari fejn jgħidlu x'inhi l-informazzjoni li għandu l-gvern dwaru u jistaqsi lill-istess individwu jekk jagħtix il- kunsens li l-gvern iżomm dik l-informazzjoni kollha.

Qed ngħid hekk għaliex l-iskop ta' din il-liġi f'pajjiżi barranin li ilhom jipprattikaw id- data protection, u anke fl-ambitu tad-direttiva ta' l-Unjoni Ewropea, jiġifieri fil-pajjiżi Ewropej kollha, huwa appuntu biex l-individwu jiġi protett mill-abbuż tad-data li entità pubblika, il-gvern jew inkella kumpanniji privati jistgħu jkollhom fuq dak l-individwu.

U informazzjoni privata tinkludi mhux biss l-isem u l-kunjom u l-identity card number, imma tinkludi opinjoni medika, tinkludi wkoll storja tal-familja mir-records mediċi u ħafna informazzjoni ta' privatezza partikolari li ċertament m'hijiex pubblika.

U sal-lum ma nafux min għandu fil-pussess tiegħu l- common database li għandu l-gvern għaliex qatt ma kien hemm il-protezzjoni tal-liġi.

Minkejja li d-database ilha żmien twil tinbena, qatt ma kien hemm il-liġi li tikkontrolla li min għandu l-aċċess u jipproċessa dik l- informazzjoni jkun marbut b'obbligi lejn l-individwu.

Sur President, fl-istadju ta' kumitat wieħed irid janalizza u jevalwa kull sezzjoni tal-liġi li għandna quddiemna kontra prinċipji stabiliti dwar l-ipproċessar ta' personal data.

Fil-fatt leġislazzjoni simili f'pajjiżi barranin tiffissa l-kriterji li kull persuna li qed tipproċessa l- informazzjoni, jiġifieri l-kontrollur li jkun qed jipproċessa data personali, ikun obbligat li jaderixxi u jimxi ma' prinċipji stabiliti - jgħidulhom principles of good practice - li huma kollha enforceable taħt il- liġi.

Tant hu hekk li jekk wieħed jieħu l-liġi Ingliża dwar id-data protection isib li din hija mibnija fuq tmien prinċipji bażiċi.

L- ewwelnett kulmin jipproċessa d-data personali ta' l-individwu, hi min hi l- persuna konċernata, jrid ikun liċenzjat u awtorizzat speċifikament biex jagħmel dak ix-xogħol ħalli jkun marbut ukoll bis-segretezza.

Sal-lum dan il-prinċipju ma jeżistix hawn Malta, minkejja li hemm 900 ruħ li għandhom din l-informazzjoni li m'humiex marbutin bis-segretezza.

Għalkemm wieħed jista' jgħid li jekk huma uffiċjali pubbliċi, dawn jistgħu jkunu marbuta taħt il-Professional Secrecy Act li torbot b'mod ġenerali, però m'hemmx dan l-obbligu speċifiku li joħroġ minn din il-liġi.

Sur President, jien inħoss li anke fil-liġi li għandna quddiemna, l- obbligu ta' segretezza fuq min jopera f'dan il-qasam jaqa' biss fuq l- awtorità u l-persuni li jkunu qed joperaw fi ħdan l-awtorità.

Naħseb li clause 42 hija limitata ħafna.

Se naqraha bl-Ingliż għax il-liġi tgħid ukoll li f'nuqqas ta' qbil huwa t-test Ingliż li japplika.

Din tgħid hekk:

"The competent authority and any officer and employee of the competent authority shall, before assuming their duties, take an oath of office and shall be subject to the provisions of the Official Secrets Act and the code of ethics applicable to public officers".

Naħseb li hawnhekk għandha tidħol ukoll il-Professional Secrecy Act, imma l- obbligu tas-segretezza, li tant huwa importanti jekk aħna rridu nissalvagwardaw il-privacy ta' l-individwu, qiegħed impost biss fuq l- awtorità mwaqqfa taħt l-istess liġi u fuq l-uffiċjali li jaħdmu fi ħdan l- awtorità.

Sal-lum dawn id-900 persuna li huma kontrolluri tad-data processing, li għandhom aċċess għad-database li għandu l-gvern, huma marbutin bl-obbligi ġenerali bħala uffiċjali pubbliċi jekk huma kollha uffiċjali pubbliċi.

Għax wieħed qed jassumi li huma uffiċjali pubbliċi għax huma mpjegati tal-gvern u dan skond risposta għal mistoqsija parlamentari 20733.

Dan kollu jien qed ngħidu għax wieħed irid janalizza din il-liġi fid-dawl ta' kemm qed tagħti prijorità u drittijiet lill- individwu kkonċernat.

Minkejja l-idea li l-gvern m'għandux jintervjeni, l-idea li għandu jkollna a smaller government u dawn il-ħafna buzz-words li ġew żviluppati matul dawn l-aħħar snin, ir-realtà tas-sitwazzjoni li qed tipprevali fir- rigward tal-ġbir ta' l-informazzjoni fuq l-individwu, hija li bl-użu tat- teknoloġija l-ipproċessar tant sar eħfef illi tista' tanalizzah, taqsmu, tikklassifikah, tgħaqqdu u tittrasmettih bl-aktar mod faċli.

Allura l- ewwel u qabel kollox l-enfasi ta' din il-liġi għandha tkun favur l- interessi u d-drittijiet ta' l-individwu.

Kwalunkwe Data Protection Act għandha tkun xprunata b'dan il-ħsieb.

Tant hu hekk li fost il-prinċipji li jippromwovu taħt il-liġi Ingliża dwar id-data protection hemm li d-data tkun legalment proċessata, jiġifieri tkun awtorizzata u regolata taħt il- kontroll ta' regolatur, tkun proċessata għal skopijiet limitati, tkun relevanti u mhux informazzjoni eċċessiva.

Jiġifieri mhux kull informazzjoni li trid tinġabar fuq l-individwi hija permessa li tinġabar.

L-informazzjoni trid tinġabar għal skopijiet determinati - u mhux fid- diskrezzjoni ta' individwu, ta' ministru, ta' awtorità - ħalli tiġi protetta l-privatezza ta' l-individwu, dritt li huwa rikonoxxut kemm taħt il-Konvenzjoni Ewropea, kemm taħt il-Kostituzzjoni ta' Malta u anke taħt il- prinċipji ta' konvenzjonijiet kostituzzjonali ta' pajjiżi bħall-Ingilterra, fejn il-kostituzzjoni mhijiex miktuba.

Mela importanti li l-informazzjoni li tkun miġbura m'għandha tkun qatt eċċessiva, mhux id-dettalji kollha ta' kull individwu huma neċessarji għall-gvern.

Il-gvern irid ikollu l-iskop speċifiku għalxiex dik l-informazzjoni trid tinġabar.

Barra minn hekk l-informazzjoni m'għandhiex għalfejn tinżamm u tibqa' dejjem stored fuq il-computers, fuq id-discs, etc. li jista' jkun hemm fil- futur.

M'għandhiex tinżamm aktar milli hu neċessarju.

Is-sitt prinċipju li nsibu fil-liġi Ingliża jgħid li l-ipproċessar ta' l-informazzjoni irid ikun dejjem soġġett għad-dritt tal-privatezza ta' l-individwu, id-dritt li dik l-informazzjoni ma tintużax kontra tiegħu.

Imbagħad hemm il-prinċipju li din għandha tkun secure.

Kif għedt fil-bidu tad-diskors tiegħi, illum għandna sitwazzjoni fejn hemm ħafna informazzjoni miġbura u m'hemm xejn li jassigura li min għandu aċċess għal din l-informazzjoni ma jabbużax minnha.

L-aħħar prinċipju huwa li din l-informazzjoni ma tiġix trasferita lil terzi fejn ma jkunx hemm il-protezzjoni adegwata għall-individwu.

Dawn huma l- prinċipji li kontra tagħhom bħala backdrop irridu nevalwaw il-liġi li għandna quddiemna, kemm issa fis-second reading u aktar u aktar fl-istadju tal-kumitat meta nidħlu fid-dettall għax iż-żewġ naħat tal-Kamra naqblu fuq il-prinċipju tad-data protection.

Il-punt li rridu naslu għalih issa huwa jekk il-liġi li fl-aħħar mill- aħħar se tgħaddi minn dan il-parlament hijiex se toffri aktar protezzjoni lill-individwu jew inkella hijiex se tkun liġi li tipprova "tilleġittima" l- poter tal-gvern - ikun min ikun il-gvern - u tagħtih id-dritt li juża dik l- informazzjoni għall-għanijiet li jkun irid hu, ikunu x'ikunu l-għanijiet li jiżviluppaw minn żmien għal żmien, mingħajr xkiel ta' kontroll fuqu.

Naħseb li din hija l-backdrop jew il-qafas li fuqu wieħed irid jevalwa din il-liġi.

Fil-fatt anke d-directive 95/46 tal-European Parliament tenfasizza li dawn il-prinċipji jridu jkunu salvagwardati.

Fil-konklużjoni tagħha, filwaqt li qed tiġġustifika għaliex għandu jkun hemm l-ipproċessar ta' l-informazzjoni tad-data fuq l-individwu, tikkonkludi li l-interess primarju għandu jkun id-drittijiet fundamentali u l-libertajiet fundamentali ta' l-individwu.

Din hija l-aktar ħaġa li rridu nżommu quddiem għajnejna.

Sur President, jien naħseb li huwa l-kompitu tal-gvern li jgħid x'tip ta' informazzjoni għandu fid-database tiegħu, mhux id-dettall ta' l- informazzjoni imma x'inhuma l-kriterji ta' l-informazzjoni miġbura.

Naħseb li kull individwu li qed jismagħna jinteressah li jkun jaf li l- informazzjoni li hemm dwaru fuq id-database tal-gvern - li hemm 52 dipartiment jagħmel użu minnha – tikkonsisti, per eżempju, fl-isem, il- kunjom, ID number, l-indirizz eċċ. Għaliex?

L-ewwelnett għaliex ħafna drabi sfortunatament l-individwu lanqas ikun jaf li qed tinġabar informazzjoni dwaru, u għalhekk huwa importanti li fil-winding-up ikollna konferma li d-database tikkomprendi dawn l-items biss fuq l-individwu li hemm inkorporat fiha.

Importanti wkoll li nkunu nafu min għandu f'idejh din id-database tal- gvern, kemm jekk inhu partit politiku, kemm jekk inhi kumpannija privata jew entità pubblika.

Hemm 52 dipartiment tal-gvern li naħseb il-maġġoranza tagħhom għandhom aċċess għad-database, imma importanti li nkunu nafu jekk hemmx entitajiet oħra li għandhom din id-database ħalli mbagħad jiġi definit li jekk dawn l-entitajiet m'għandhomx interess leġittimu li jkollhom din l-informazzjoni, dik l-informazzjoni għandha tittieħed mingħandhom.

Mhux hekk biss, dawn għandhom jintrabtu - u l-awtorità se jkollha l-obbligu li tagħmel dan - li dik l-informazzjoni ma jagħmlux użu minnha.

Dan qed ngħidu għax anke fid-definition clause wieħed isib riferenza għall-fatt li individwu jagħti l-kunsens tiegħu biex tinġabar l- informazzjoni dwaru u tkun proċessata.

Jekk irridu nagħmlu l-affarijiet bis-serjetà, il-punto di partenza jrid ikun li kull individwu jiġi mgħarraf x'inhi t-tip ta' informazzjoni miġbura dwaru, imbagħad jintalab il-kunsens ta' kull individwu biex tkun tista' tiġi wżata dik l-informazzjoni.

Dawn l-affarijiet huma importanti għaliex mhux biżżejjed li wieħed jippreżenta liġi hawnhekk biex inserrħu moħħ l- individwu li l-informazzjoni dwaru hija protetta.

L-informazzjoni tista' tiġi minn diversi dipartimenti; jekk wieħed daħal l-isptar hemm l- informazzjoni dettaljata dwar l-istorja medika tiegħu, fl-insinwa hemm ċerti dettalji miġburin fuqu, fl-inland revenue department ikun hemm informazzjoni oħra miġbura fuqu, u fl-MFSC hemm miġbura informazzjoni dwar ir-reġistrazzjoni ta' kumpanniji.

Wieħed jista' jgħid li parti mill- informazzjoni hija diġà pubblika u nafu liema hi.

Jiġifieri dawk id- dettalji li għandhom ikunu pubbliċi naqblu li jkunu pubbliċi għax l-istess liġijiet jgħidulek li għandhom ikunu hekk, però hemm il-massa ta' l- informazzjoni fuq l-individwu li m'għandhiex tkun pubblika.

Għaldaqstant jekk verament aħna rridu nagħmlu leġislazzjoni li tkun tixbaħ u tirrispekkja dak li qed jiġri f'pajjiżi oħra, l-awtorità li se tieħu ħsieb dawn l-affarijiet għandha titlob il-kunsens ta' l-individwu dwar l- informazzjoni miġbura.

Sur President, fil-liġi hemm ċerti oqsma li wieħed irid jikkonsidra b'mod partikolari, fosthom il-fatt li qed nagħtu dritt lil pajjiż ieħor li jkollu aċċess għall-informazzjoni li tkun miġbura hawn Malta jew inkella informazzjoni li tkun miġbura fuq equipment li qiegħed stabilit hawn Malta.

Hawnhekk wieħed irid jistaqsi: Jekk aħna diġà qed nagħtu l-fakultà lill- gvern, lill-eżekuttiv li jagħti informazzjon lil pajjiż barrani, huwa tajjeb li dan l-iskambju ta' informazzjoni ma jkunx regolat bi trattat speċifiku ma' dak il-pajjiż?

Hemm il-possibbiltà li jkun hemm trattat speċifiku ma' dak il-pajjiż dwar kif għandu jkun hemm l-iskambju ta' l- informazzjoni personali, informazzjoni privata mhux biss fuq Maltin imma anke fuq individwi li jkunu qed joperaw minn Malta.

Naħseb li fl-interess ta' l-individwu kkonċernat huwa importanti li l-ewwel u qabel kollox ikun hemm trattat bilaterali ma' dawk il-pajjiżi - jista' jkun hemm a model agreement li jiġi skambjat bejn diversi pajjiżi – fejn jiġi stabilit il- kriterju li l-bdil ta' l-informazzjoni jkun sanċiż u jkun awtorizzat mill- individwu.

Tajjeb li kull individwu jkun mgħarraf li taħt dawn iċ- ċirkostanzi l-informazzjoni miġbura hawn Malta tista' tiġi mgħoddija lil dak il-pajjiż jew lil dak il-pajjiż l-ieħor.

Fl-opinjoni tiegħi huwa importanti li jkun hemm dan it-tip ta' model agreement minħabba l-fatt li fih ċertament - u jien dejjem qed nitkellem fl- aħjar interess ta' l-individwu aktar milli ta' l-eżekuttiv jew tal-gvern - ikun hemm imdaħħal il-protezzjoni li trid tingħata lil dik l-informazzjoni sensittiva dwar dak l-individwu.

Mela l-fakultà li tingħata dik l- informazzjoni m'għandhiex tibqa' fuq livell diskrezzjonali.

Jekk aħna nemmnu li l-privatezza ta' l-individwu hija dritt fundamentali, jekk aħna nemmnu li dan għandu jiġi protett f'kull ħin u f'kull ċirkostanza, l- iskambju ta' informazzjoni lil pajjiżi terzi - u għandha tidħol fil-liġi - għandu jkun sanċit biss fejn ikun hemm agreement ħalli hemmhekk jiġu stabiliti l-kriterji li fuqhom isir il-bdil ta' informazzjoni, kif ukoll ikun żgurat li l-informazzjoni mgħoddija minn pajjiż għall-ieħor dwar xi individwu tkun protetta b'mod reċiproku.

Nerġa' ntenni li d-data processing trid issir fid-dawl tar-rispett sħiħ lejn il-privatezza ta' l- individwu.

Sur President, punt ieħor li rrid insemmi huwa dwar l- exemptions.

Il-liġi kif inhi diġà titkellem fuq element ta' protezzjoni li, fl- opinjoni tiegħi, qiegħed aktar favur l-eżekuttiv milli favur l-individwu, kif suppost għandha tkun din il-liġi.

Imma meta għandek l-eżenzjonijiet, skond klawsola 23, joħroġ biċ-ċar li jeżistu ċirkostanzi fejn il- protezzjonijiet li hemm dwar l-użu ta' l-informazzjoni fl-aħjar interess ta' l-individwu huma kollha mwarrba fil-ġenb.

Iċ-ċirkostanzi msemmija huma s-sigurtà nazzjonali, id-difiża, fejn ikollok il-prevenzjoni jew investigazzjoni ta' offiżi kriminali, jew inkella breaches of ethics for regulated professions.

Nitlob lill-ministru biex fil-winding up jispjega aktar dwar paragrafu (d) ta' klawsola 23.

Wieħed jifhem u jappoġġja l- eżenzjoni fil-każ ta' prevenzjoni ta' reat kriminali għax għandu jkun hemm kollaborazzjoni sħiħa mhux biss nazzjonali imma internazzjonali dwar il- prevenzjoni ta' reati kriminali.

Imma huwa importanti li jiġi spjegat xi jfisser it-terminu "breaches of ethics for regulated professions" ħalli dan ma jiġix interpretat li qed timpinġi fuq id-dritt professjonali.

Għax taħt liġijiet oħrajn, fosthom taħt il-liġi Ingliża, is-segretezza professjonali, li ħadd ma jista' jġiegħel lil xi ħadd jagħti informazzjoni jew dettalji dwar l-indivdwi li jkunu ġew għandu b'mod professjonali, qiegħda protetta bi sħiħ.

Għaldaqstant naħseb li din il-klawsola tirrikjedi li jkun hemm spjegazzjoni sħiħa.

Fl-eċċezzjonijiet hemm inkluż ukoll elementi finanzjarji jew elementi ta' tassazzjoni, jiġifieri f'dawn il-każi il-protezzjoni li tagħti l-liġi ma tapplikax.

Jidher li hawnhekk diġà qed nippreparaw ruħna biex naqbdu t- triq li mexjin fiha l-pajjiżi ta' l-Unjoni Ewropea, li jridu jsibu qbil ħalli jkun hemm l-uniformità u l-armonija fit-tassazzjoni.

Għalkemm għad m'hemm l-ebda qbil dwar dan il-qasam tat-tassazzjoni fl-Ewropa, jidher bi sħiħ li min-naħa tal-gvern diġà hemm il-commitment li fejn tidħol informazzjoni dwar tassazzjoni, hemmhekk il-protezzjoni li din il-liġi u liġijiet oħrajn normalment jagħtu lill-individwu ma tibqax tapplika aktar.

Allura tajjeb li wieħed jidħol fid-dettall ta' dan l-element ħalli naraw dan il-punt x'effett jista' jkollu fuq is-settur finanzjarju.

Sur President, jien dħalt fl-eżenzjonijiet li tistipola l-liġi stess biex wieħed jifhem aktar kemm l-element diskrezzjonali ta' l-awtoritajiet li nsibuh kważi f'kull section ta' din il-liġi - il-kollegi tiegħi diġà tkellmu fuqha u ma rridx noqgħod nirrepeti - qiegħed kompletament ixaqleb lejn l-awtorità u l-eżekuttiv, fis-sens li l-eżekuttiv qed ikollu aktar diskrezzjoni u aktar poter u l-individwu ma jiġix protett, skond kif inhu l- iskop ta' din il-liġi.

Wara kollox l-objectives ta' din il-liġi huma appuntu biex wieħed jipproteġi l-interess, il-privatezza, l-integrità ta' l- individwu.

Fil-fatt l-objects and reasons fl-aħħar ta' dan l-abbozz ta' liġi jgħidu hekk:

"Dan l-Att huwa intenzjonat biex jipproteġi lill-individwi kontra l- vjolazzjoni tal-privatezza u l-inegrità ta' l-ipproċessar tad-data tagħhom."

Dan huwa l-oġġettiv ewlieni.

Imma fil-liġi għandna ħafna elementi diskrezzjonali u numru ta' eżenzjonijiet li minnhom infushom huma wesgħin, bħalma huwa l-interess pubbliku li tista' tiddefinih kull mument.

Hija prerogattiva tal-gvern li jiddefinixxi x'inhu l-interess pubbliku, allura huwa diffiċli ħafna biex l-individwu jeħodha kontra din is-saħħa tal-gvern.

Gazzetta lokali m'ilux kienet sejħet lill-gvern bħala "big brother" u naħseb li l-element jippersisti u qiegħed hemmhekk.

Jien naħseb li l- oġġettivi tal-liġi stess m'humiex se jintlaħqu bil-mod kif inhi mibnija din il-liġi, u għalhekk hawn l-oġġezzjonijiet minn din in-naħa.

Ejja ma nifthemux ħażin, in-nuqqas ta' qbil m'huwiex fuq il-prinċipju tal-liġi, imma fuq il-fatt li l-element diskrezzjonali qiegħed ixaqleb aktar lejn in- naħa ta' l-eżekuttiv milli lejn l-individwu, kif kien l-għan ewlieni tagħha.

Il-prinċipji li huma inerenti f'liġijiet oħrajn dwar kif għandu jaħdem il-kontrollur tad-data m'humiex inklużi f'din il-liġi.

F'din il- liġi m'hemm l-ebda kriterji stipulati li jorbtu lill-kontrollur, jiġifieri il-persuna li tkun qed tiġbor, tipproċessa u tagħmel disclosure ta' l- informazzjoni, kif għandu jaġixxi u li jimponu fuqu l-obbligu li hu stess jipproteġi l-interess u l-integrità ta' l-individwu.

Dan l-element ma jipprevalix f'din il-liġi.

Imbagħad għandna wkoll l-element ta' diskrezzjoni ministerjali, ikun min ikun il-ministru għax hawnhekk mhux qed nitkellmu fuq livell personali, imma fuq id-diskrezzjoni eżekuttiva ħalli nsejħulha hekk.

Inħalluha impersonali kemm jista' jkun.

Jiġifieri din id-diskrezzjoni qiegħda nkorporata throughout fil-liġi.

Dan jirrifletti ruħu anke meta niġu biex nitkellmu dwar l-awtorità.

Ma tistax ma ssemix l-awtorità għax din għandha l-poter li tirrealizza l-oġġettivi tal-liġi, li tassigura li l-liġi tiġi rispettata, li tiffissa l-kriterji, iżżomm lil kwalunkwe uffiċjal pubbliku, hu min hu, inkluż il-ministru, milli jabbuża minn dik l-informazzjoni.

Il- kompitu tagħna huwa li ma nħallux is-saħħa eżekuttiva, is-saħħa politika tirfes lill-individwu.

Iżda l-istess awtorità, li f'din il-liġi hija intenzjonata biex tipproteġi l-integrità u l-privatezza ta' l-individwu, hija kostitwita b'mod li tkun fid-diskrezzjoni tal-ministru konċernat minn żmien għal żmien.

Jien ngħid li l-funzjoni ta' din il-competent authority għandha tkun l- istess bħal ta' l-ombudsman, kif kostitwit bi qbil bejn iż-żewġ naħat tal- Kamra, li huwa l-bniedem li jipproteġi lill-individwu kontra l-abbuż amministrattiv.

Il-funzjoni ta' l-awtorità hija bħal dik ta' l-ombudsman.

Mhux importanti jekk issejjaħlux commissioner jew awtorità, aħna li jinteressana hija l-funzjoni u l-istruttura tiegħu.

Bil-liġi huwa obbligat li jopera b'indipendenza sħiħa ta' ġudizzju, però fl-istess waqt l- appointment tiegħu u t-tneħħija tiegħu huma diskrezzjonali.

Allura kien ikun jagħmel aktar sens li l-awtorità - hija kummissarju, sejħilha li trid - tkun persuna li tkun ġiet maħtura kif inhu maħtur l-ombudsman ladarba l- funzjoni tagħha hija appuntu biex tħares l-interessi ta' l-individwu konċernat.

Allura għandha tinħatar fuq l-istess kriterji.

Jien naħseb li huwa importanti li hawnhekk jiġi stipulat taħt liema ċirkostanzi u kif tista' titneħħa l-istess persuna li tkun maħtura bħala awtorità, għax kollox fuq kollox il-persuna nominata bħala awtorità tista' wkoll tkun abbużiva fit-twettiq tad-dmirijiet tagħha.

Allura f'ċirkostanzi bħal dawn irid ikun hemm il-kriterji.

Dawn huma s- suġġerimenti u l-kritika pożittiva biex l-għanijiet ta' din il-liġi verament jintlaħqu.

Għandu jkun hemm il-kriterji oġġettivi kif dan il- kummissarju eventwalment jista' jitneħħa jew ma jitneħħiex, jiġifieri s- security of tenure ta' l-uffiċċju tiegħu imma fl-istess ħin ikun hemm dak il-bilanċ tal-poter li dan ma jkunx jista' jabbuża.

Sur President, għalkemm hemm affarijiet oħra li nixtieq insemmi se jkolli nagħlaq hawn.

All in all il-liġi li għandna quddiemna għandha d-difett prinċipali li l-għan tagħha hu li tipproteġi l-integrità ta' l-individwu, però kif inhi mibnija l-liġi ma tasalx biex jintlaħaq dan l-għan.

Din il- liġi qiegħda xxaqleb aktar favur l-eżekuttiv milli favur l-interessi ta' l- individwu, l-ewwel u qabel kollox, kif suppost għandha tkun bħala liġi valida.

Grazzi.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Rita Law.

ONOR.

RITA LAW: Sur President, it-titlu sħiħ ta' din il-liġi jgħid hekk: Abbozz ta' liġi biex jagħmel provvediment għall-protezzjoni ta' l- indivdwi kontra l-ksur tal-privatezza u l-integrita' personali tagħhom bl- ipproċessar ta' data personali u dwar dak kollu li għandu x'jaqsam ma' dan jew u anċillari għalih.

It-titlu ta' din il-liġi huwa twil u daqstant huwa kbir is-sinifikat ta' din il-liġi u ta' min wieħed iqisu bir-reqqa.

Forsi xi wħud li qegħdin jisimgħuna minn ġewwa djarhom ma tantx fehmu xi jfisser it-titlu ta' din il-liġi u x'inhu dak li se tipproteġi.

Jien stennejt li d-data protection jew inkella data personali kellha tkun bil-Malti.

Inħoss li aktar tkun f'waqta li kieku wieħed jgħid "informazzjoni assoluta fuq kull ħaġa li għandha kull persuna li toqgħod f'pajjiżna".

Jien naħseb li statement bħal dan aktar jinftiehem minn kulmin ikun qiegħed jismagħna u aktar kien jiġbed l-attenzjoni ta' dak li jkun u jħoss li għandu joqgħod widnejh miftuħa għal dak li se jingħad fuq din il-liġi li żgur se tolqot lil kulħadd.

Għaliex din id-data personali tikkonsisti f'informazzjoni dwar kull persuna mindu titwieled sa ma tmut.

Meta nara liġi importanti bħal din jien nistaqsi: X'ħareġ mid-diskorsi li saru s'issa biex din il-liġi tkun magħmula b'mod li verament tipproteġi liċ- ċittadin?

Wara l-ftuħ tad-diskussjoni ta' din il-liġi mill-ministru ma tantx tqanqlet diskussjoni ġenerali fuq dan is-suġġett u anke fuq il- gazzetti lokali ftit li xejn kien hemm rapportaġġ dwar din il-liġi.

Jien nemmen li huwa importanti li noħolqu kuxjenza dwar din il-liġi u nġibu lin- nies aware tal-fatt li din il-liġi se tneħħi l-privatezza ta' kull persuna għax f'din id-data personali wieħed jista' jikseb kull tip ta' informazzjoni li jrid dwar kull individwu.

Se jkun hemm trasparenza assoluta fuq dak kollu li persuna tagħmel u dak kollu li għandha.

Din it- tip ta' informazzjoni li se tkun available se tagħti l-opportunità biex wieħed ikun jaf saħansitra l-kulur politiku ta' dak li jkun.

Ladarba din l- istatistika - għax jien minflok data se nibda nsejħilha statistika - se tkun tant elaborata, jien naf żgur li l-gvern se jkollu mezz kif ikun jaf u jimmarka jekk intix aħmar jew jekk intix blu.

Sur President, dawn l-affarijiet ibeżżgħuni għaliex iġibu diskriminazzjoni fost il-poplu Malti.

Dawn l-affarijiet kienu jsiru għax ħafna mill-membri tal-familja tiegħi stess ġew diskriminati minħabba l- kulur poltiku tagħna, u għadhom qegħdin isiru għaliex naf li biex persuna tiġi mpjegata l-ewwel trid tgħaddi mill-għarbiel politiku.

U permezz ta' din il-liġi issa se jkun aktar faċli li l-poplu jkompli jiġi mgħarbul u diskriminat minħabba l-kulur politiku tiegħu.

Aħna gżira żgħira b'popolazzjoni żgħira, u jekk wieħed imur ġo raħal jistaqsi għal persuna bil-laqam mill-ewwel jgħidulek min hi għax kulħadd jaf lil xulxin.

Jien inħoss li huwa inġust li f'pajjiż tant żgħir bħal Malta jkun hawn tant aċċess għal informazzjoni personali.

L-identità ta' l-individwu se tkun miftuħa fuq platt u m'hemm privatezza ta' xejn għax ma tistax tgħid kif se tkun qed taħdem din is-sistema.

Jien lanqas ma nista' nserraħ rasi jekk xi ħadd jgħidli li se jkun hemm xi identity number, jiġifieri flok l-isem ta' l-individwu se jkun hemm numru fil-computer.

Imma min jaf lil min se jingħata dan?

Min jaf min se jkun jista' jidħol fuq din l-informazzjoni u għal liema skopijiet?

Dawn l- affarijiet jien mill-ewwel jiġuni f'moħħi.

Jien inħoss li m'għandniex nibqgħu nagħmlu dawn il-liġijet għaliex il-poplu Malti qed ikompli jingħasar.

Imbagħad dan kollu għalfejn?

Ħalli fir-regular report li ħareġ mill-Kummissjoni Ewropea fuq Malta lill-gvern jgħidulu: Bravu, kemm għaddejt liġijiet u waqqaft dik l-awtorità u dik l-awtorità!

U l-gvern Nazzjonalista jieħu pjaċir għaliex ikun għamel pass ieħor mill- programm li ħejjewlu ta' Brussels.

Jien inħoss li li l-gvern huwa inġust meta jagħlaq għajnejh u jagħmel ħafna liġijiet li, fil-fehma tiegħi, qed ikompli jifred lill-poplu Malti bihom.

Permezz ta' din il-liġi se tkompli titwessa' l-gap bejn il-livelli tas-soċjetà Maltija għaliex min se jkollu opportunità li jibqa' tiela' 'l fuq u min se jibqa' nieżel iktar 'l isfel fis-soċjetà.

Sur President, ma tantx għandi għalfejn immur 'il bogħod biex nagħti prova kemm bl-ipproċessar tad-data personali wieħed verament jista' jkun jaf anke l-kulur politiku ta' kull individwu.

Insemmi sempliċi dimostrazzjoni li saret ftit tal-ġranet ilu fejn il-ħaddiema pprotestaw kontra l-miżuri ħorox li kellna fil-budget tas-sena l-oħra.

Dawn saru jafu l-identità tagħhom u l-Prim Ministru bagħtilhom ittra individwalment; jiġifieri minn hemm ukoll qed naraw kemm diġà qed ikun hemm aċċess għal informazzjoni personali ta' kull persuna f'Malta u min jaf x'se jagħmel biha 'l quddiem dan il-gvern!

Dan ibeżżagħni għaliex apparti li se jkollna l-very big brother li se jkun qed jiddomina dak kollu li jkun qed jiġri f'pajjiżna, jiena naf żgur li dawk li ġejjin warajna, il-ġenerazzjoni żagħżugħa tal-lum, se jkollha toqgħod attenta għal kulma tagħmel u kulma tgħid.

B'dan il-mod se nikkondizzjonawlhom ħajjithom u se nżommuhom lura milli jesprimu ruħhom liberament minħabba l-biża' li jiġu ttimbrati b'xi twemmin politiku.

Dan se jkun ta' xkiel għaż-żgħażagħ li jixtiequ jipparteċipaw f'ċerti attivitajiet, speċjalment politiċi, għaliex dawn se jibqgħu lura minħabba l-biża' li jiġu ddiskriminati fil-futur.

Il-ġimgħa l-oħra kont għand familja u meta kont qed nitkellem ma' ġuvni li jmur l-università, dan stqarr miegħi li ma jaqbillux jieħu interess fil- politika.

Qalli: Mela ma mmurx nitkellem jew inkella nivvota għall-Pulse u nuri t-twemmin tiegħi!

Imbagħad x'jiġri?

Għalxejn inkun studjajt u stinkajt għaliex imbagħad nagħmel l-eżamijiet u ma ngħaddix!

Dawn l- affarijiet qed jiġru, Sur President.

Min għandu moħħu mistrieħ hawn ġew ma jeħodhiex bi kbira, imma min ikun qed jiġi affettwat minn dawn id- diskriminazzjonijiet ma jidħaqx, anzi jibki, għaliex aħna qegħdin ngħixu f'pajjiż fejn kulħadd qed iħallas it-taxxi però min qed jieħu ħafna u min m'hu qed jieħu xejn.

Jien ma ngħidx li l-gvern m'għandux ikollu informazzjoni dwar kull individwu biex ikun jista' jiġbor ċerta statistika importanti ħalli jkun jista' jidentifika ċerti problemi fil-pajjiż u jipprova jsolvihom.

Per eżempju, tajjeb li jkollu informazzjoni dwar kemm hemm persuni illitterati jew kemm hemm nies li qegħdin ibatu minn ċertu mard, imma mhux li tidħol f'dettalji personali bħalma huwa l-medical record.

Il-kollegi tiegħi min-naħa ta' l-oppożizzjoni semmew kemm hija sitwazzjoni delikata meta wieħed ikollu xi problema ta' saħħa li naturalment tinżel fil-medical records tiegħu.

Hija ħaġa tajba li wieħed jiġbor data personali biex ikun jista' jtejjeb il-qagħda soċjali ta' dawk li huma l-iktar batuti.

Li tinġabar statistika dwar kemm hemm nies li għandhom iħallsu t-taxxa huwa importanti wkoll ħalli d-dipartiment ikun jista' jiġbor dak li huwa dovut, però huwa perikoluż li jkollok persuna li jkollha ċ-ċavetta għall- informazzjoni personali dwar kulħadd.

Fil-preżent nista' nsemmi tliet dipartimenti fejn il-gvern Nazzjonalista diġà qiegħed jiġbor ċerta data personali fuqna ċ-ċittadini Maltin.

Meta din il-liġi tgħaddi mill- parlament, dawn id-dipartimenti se jkollhom il-poter bil-liġi li jibdew jipproċessaw u jgħaddu din l-informazzjoni lil xi dipartiment ieħor.

Per eżempju, smajna li d-dipartiment ta' l-income tax skopra li kien hemm sitt stabilimenti li ma ddikjarawx kollox mal-VAT department.

Għalkemm ġie pprovat li dawn kienu qed jingannaw lid-dipartiment tal-VAT, bqajna ma smajniex x'sar minnhom.

Sakemm id-dipartimenti jkunu qed jużaw din l- informazzjoni biex inaqqsu l-abbużi, hemmhekk naqbel li għandhom ikollhom din l-istatistika.

Sur President, jien kont nieħu gost li kieku din l-istatistika kellha tkun aktar mifruxa biex toħroġ il-problemi finanzjarji li qed tiffaċċja l- familja Maltija minħabba ċerti miżuri li ħa l-gvern u b'dan il-mod ikun jista' jieħu passi biex ma jkomplix jikkaġuna problemi finanzjarji u tbatija bla bżonn.

Minn din l-istatistika tista' toħroġ ukoll informazzjoni importanti dwar problemi soċjali li l-gvern imbagħad ikun jista' jaħdem fuqhom.

Eżempju li nista' nsemmi hawnhekk huwa ta' meta l- Onor. Lawrence Gonzi poġġa fuq il-Mejda tal-Kamra d-dokument tal-politika soċjali fejn ħareġ li l-family therapy service tagħti servizz lil 60 familja kull xahar.

Minn dan joħroġ ċar kemm għandna familji f'Malta li għandhom problemi u qed jirrikorru għal dan is-servizz biex jipprovaw jirranġaw is-sitwazzjoni tal-familja tagħhom.

F'dawk is-sitwazzjonijiet din l-informazzjoni tista' sservi ta' ġid għaliex inkunu qed nistudjaw minn fejn ġejja l-problema u meta nressqu l-liġijiet fil-parlament noqogħdu attenti li ma nikkawżawx aktar toqol fuq l-individwu.

Jien inħoss li dan l- abbozz ta' liġi ma jiltaqax l-għanijiet u r-raġunijiet li għandna elenkati.

Għalhekk jien inħoss li meta niġu għall-istadju ta' kumitat għandna nagħmlu ċerti emendi biex nersqu ħafna aktar lejn dak li jagħmel ġid milli dak li jkun qed jagħmel il-ħsara.

Kont qed ngħid li diġà hemm dipartimenti u organizzazzjonijiet oħra li qed jiġbru ċerta data u għedt ukoll li se nsemmi tlieta minnhom.

Waħda minn dawn hija l-awtorità tad-djar.

Il-persuni li japplikaw għal xi skema li toffri l-awtorità tad-djar bilfors iridu jiffirmaw medja ta' tmien paġni fejn jagħtu informazzjoni personali dettaljata lill-awtorità biex din tkun tista' tistħarreġ il-pożizzjoni finanzjarja ta' l-applikant.

Jien m'iniex qed ngħid li din hija xi ħaġa ħażina għax naf li hemm nies li japplikaw għal ċerti skemi, minkejja li jkunu f'qagħda finanzjarja tajba.

Hawnhekk din is-sistema diġà qed taħdem għaliex l-awtorità għandha l-possibbiltà li takkwista informazzjoni mid-dipartiment tas-suċċessjoni u mid-dipartiment tat-taxxi interni u tibqa' sejra hekk sakemm tgħarbel lil dak li jkun u tara jekk dan ikunx intitolat għal dik l-għajnuna.

Dan huwa tajjeb għax importanti li l-flus jitqassmu b'ġustizzja u jingħataw lil dawk il-persuni li verament għandhom bżonn.

Però tkun ħaġa perikoluża li l-gvern jagħmel database bl-iskop li jkun jaf kollox fuq kulħadd għaliex jistgħu jsiru abbużi.

Sur President, skond l-avviż legali numru 60 li ħareġ fl-1 ta' Jannar, 2000 li jirrigwarda r-rati ta' state hostels bħal St. Vincent de Paule u oħrajn, l-anzjani kollha qegħdin jiġu ordnati li sa din is-sena jagħtu informazzjoni dwar x'pensjoni għandhom, jekk għandhomx artijiet, jekk għandhomx kirjiet minn xi artijiet, jekk għandhomx xi dħul ieħor u minn fejn ġej.

Il-gvern qiegħed jiġbor din id-data ħalli jkun jaf xi dħul għandu kull anzjan li hemm f'dawn id-djar ta' l-anzjani u, kif għedt, wara li tgħaddi din il-liġi u titwaqqaf l-awtorità, din ikollha l-poter li tipproċessa dik id-data personali.

Hawnhekk qed ninnotaw kemm b'din il- liġi l-awtorità qed tingħata saħħa assoluta biex tuża din l-informazzjoni personali fuq kull individwu.

Sur President, b'din il-liġi l-ħajja ta' kull ċittadin Malti se tiġi qisha ktieb miftuħ għall-gvern, se tispiċċa għal kollox il-privatezza ta' l- individwu.

Fejn se tkun l-indipendenza tal-poplu Malti?

Xi dritt se jkollu għall-privatezza?

Dan kollu qed isir biex il-gvern ikun jista' jiġbor sa l-inqas one cent mit-taxxi li jimponi fuq id-dħul kollu ta' kull persuna f'pajjiżna.

Kif diġà għedt, bil-ġbir ta' din l-informazzjoni, apparti li l-gvern se jkun jaf kull tentufa li jkollha kull persuna, se jkun jaf ukoll il-kulur politiku tagħha.

B'hekk ikun hemm lok għal diskriminazzjoni li tkompli allura taqsam lill-poplu Malti.

Sur President, kulħadd jaf li fid-direttorju tal-Maltacom ma ssibx in- numru tat-telephone ta' ċerti nies għaliex ikun hemm min jixtieq iżomm ċerta konfidenzjalita'.

U ħadd m'għandu jiżvela n-numri tagħhom għaliex huma għandhom dritt għal din il-privatezza.

It-tobba huma marbutin bis- sigriet professjonali u ċerti medical records fuq il-pazjenti tagħhom ma jistgħu jgħiduhom lil ħadd, kif inhuma marbutin bis-sigriet tal-qrar is- saċerdoti li ma jistgħux jiksru l-konfidenzjalità ta' min imur iqerr għandhom.

Imma fil-każ ta' din id-data personali li se jiġbor il-gvern, din se tkun qiegħda għad-dispożizzjoni tal-gvern permezz ta' l-awtorità li se tiġi mwaqqfa.

U jien insostni li apparti li l-gvern jista' jużaha għal skopijiet politiċi, jista' jkun hemm min jużaha ħażin anke fis-sens ta' rikatt.

Sur President, kulħadd jaf kemm ġieli ħarġu affarijiet mill-qorti li suppost ikunu nstemgħu fil-magħluq u jixxandru ma' kulħadd.

Il-ġurnalisti wkoll suppost li jżommu l-konfidenzjalità dwar ċerta informazzjoni li jakkwistaw, imma aħna f'Malta lanqas biss għandna code of conduct għall- ġurnalisti u allura dawn jistgħu jgħidu dak li jridu.

Allura issa ġejjin f'pożizzjoni fejn kulħadd se jibda jkun jaf kollox fuq kulħadd, però l- iktar li se jagħmel xalata huwa l-gvern għaliex permezz ta' din l-awtorità se jkun qisu l-godfather ta' kull ċittadin f'Malta.

Barra minn hekk l- awtorità mhix se tkun awtonoma, imma l-ministru se jkollu poter assolut għaliex meta xi impjegat ta' l-awtorità ma jogħġbux jista' jaqbad u jkeċċih meta jrid hu.

Sur President, aħna nħossu li resqin lejn sitwazzjoni ta' pajjiż dittatorjali.

Dan m'huwiex il-mod kif inti tittratta liċ-ċittadini, qishom guinea-pigs, li tkun taf saħansitra l-medical records tagħhom mid-data personali, u nħoss li meta niġu fl-istadju ta' kumitat għandna nħarsu lejn dawn l-affarijiet b'aktar sensibilità lejn il-poplu Malti.

Sur President, ma nistax inħalli barra punt importanti, cioe' x'jiġri meta toħroġ fil-pubbliku xi informazzjoni konfidenzjali dwar xi individwu.

Dan għandu dritt jieħu passi legali kontra l-ministru, bħala l-persuna responsabbli mill-awtorità kompetenti għall-finijiet ta' dan l-Att?

Għal darba oħra se jkolli ngħid li l-gvern Nazzjonalista qed jagħmel minn kollox biex ikun jaf b'kull one cent li għandu l-poplu biex ikompli jerdagħlu demmu.

Imma jien inħoss li mhux sew li wara li inti tkun ħdimt u għamilt is-sagrifiċċji kollha biex ikollok xi ħaġa, il-gvern ikompli jross lill- poplu Malti biex jimla l-ħofor.

Sur President, nixtieq nagħlaq billi nisħaq fuq il-ħtieġa li b'din il- liġi verament nipprovdu l-protezzjoni kontra l-ksur tal-privatezza u l- integrità personali bl-ipproċessar ta' data personali.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Iktar rimarki?

L-Onor.

Jason Azzopardi.

ONOR.

JASON AZZOPARDI: Sur President, f'dawn l-għoxrin minuta li fadal xtaqt nimmarka ftit dwar minn fejn telaq il-kunċett ta' data privacy.

Dan huwa kunċett li rriduh modern u l-għada tiegħu rriduh aħjar mill-bieraħ tiegħu ħalli nissalvagwardaw id-drittijiet tal-privatezza ta' l-individwu.

Biex insibu l-oriġini tad-data privacy fil-liġi rridu mmoru lura għall- 1890, meta fil-Harvard law review ta' dik is-sena nkitbet essay minn Warren and Brandeis.

Jingħad li sal-lum din għadha l-aħjar essay li qatt inkitbet fuq il-privatezza.

Brandeis kien imħallef tal-Qorti Suprema waqt li Warren kien partner fil- law firm tiegħu, jiġifieri kienu jipprattikaw il-liġi flimkien.

Dawn kitbu essay fuq il-privacy fl-1890 meta ma kienx hemm l-e-mail, l-internet jew il- possibilità li jkollok data trail.

Dawn kienu qalu li jekk ma noqogħdux attenti "what is whispered in the closet shall be proclaimed from the house tops".

Qalu wkoll li:

"The common law secures to each individual the right of determining to what extent his thoughts, sentiments and emotions shall be communicated to others.

The legal principle that prevented prosecutors from scrutinising diaries, letters, books and private papers was the same principle that should prevent gossip columnists from writing about the sex lives of citizens.

They called that principle the right to an inviolate personality".

Il-personalità ma tistax tiġi vvjolata jew breached u għandu jkun hemm the right to be left alone.

Dak li qegħdin nagħmlu f'din il-liġi, Sur President.

Qegħdin nilleġislaw mhux biex ikollna poteri dittatorjali però biex nagħtu d-dritt liċ-ċittadin to be left alone.

Sur President, maż-żmien kellna diversi eżempji ta' kif tista' tiġi abbużata d-data privacy u naħseb l-iktar każ internazzjonali ta' ċerta notorjetà li qajjem kwestjonijiet fuq data privacy kien il-każ ta' l- investigazzjoni tal-President Clinton fl-Amerka.

Fl-investigazzjoni ta' Kenneth Starr ġew retrieved e-mails li l-famiġerata Monica Lewinsky kienet ipprovat tħassar, apparti t-tape recordings, ir-release tat-transcripts tal- grand jury u d-DNA testing li kien sar.

Dawn kollha spiċċaw fuq l- internet.

Meta wieħed jaqra l-biografija ta' Lewinsky fil-ktieb ta' Andrew Morton, jara fejn u kif ġew breached id-drittijiet tal-privacy ta' dik il-persuna.

Ovvjament m'hijiex il-persuna li hija l-apiċe ta' rettitudni morali, però dak il-każ juri kif it-teknoloġija tal-lum, gvern, qorti, prosekutur, kumpannija, hu min hu, jista' jabbuża minn ċerta data privata ta' persuna.

U iktar 'il quddiem se ngħid x'jiddistingwi bejn data privacy u le u liema data għandha tkun dominju tiegħi biss, qua ċittadin personali, u dak li għandu jkun a konoxxenza tal-pubbliku in ġenerali.

Sur President, biex nixtarr din il-liġi jien tajt titwila lill-ktieb interessanti ħafna li ħareġ fl-Amerka u huwa wieħed mill-bestsellers bħalissa.

Dan iġib l-isem ta' "The Unwanted Gaze - The Destruction of Privacy in America", miktub minn Jeffrey Rosen.

Dan il-ktieb b'mod sempliċi ħafna però b'mod dettaljat jispjega kif bit-teknoloġija tal-lum huwa possibbli li tkun taf liema websites ikun żar bniedem waqt li kien qiegħed fuq l-internet.

Inti tista' tkun taf - u hawn chips apposta li joħorġu mat- televisions moderni - liema stazzjonijiet jew programmi rajt matul dawn l- aħħar 30 siegħa, per eżempju.

Dawn huma eżempji prattiċi u sempliċi ta' kif bniedem jista' juża u allura jubbuża minn data privacy.

Il-każ li kien xpruna lill-Warren and Brandeis jiktbu fil-Harvard law review kien il- fatt li party privat li l-Imħallef Warren tal-Qorti Suprema Amerikana kien għamel għat-tieġ tat-tifla tiegħu kien spiċċa fuq il-Boston Saturday Evening Gazette.

Kien hemm gossip columnist u ċerimonja pjuttost domestika spiċċat splashed ma' l-erbat irjieħ.

U llum bl-e-mails u bl-internet nistgħu faċilment inkunu nafu d-data trail, jiġifieri is-sites li persuna tkun daħlet fihom fuq l-internet.

Sur President, aħna x'qegħdin nipprovaw nagħmlu f'din il-liġi?

Qed nipprovaw inkeffnu l-libertà ta' l-individwu?

Aħna qegħdin nipprovaw nissopprimu liċ-ċittadin, kif ta x'jifhem kelliem ta' l-oppożizzjoni ftit tal-ħin ilu?

Jew qegħdin nipprovaw nagħtuh l-għodda biex jiddefendi ġieħu, r-reputazzjoni tiegħu u d-dinjità tiegħu?

Jiena ħadt gost ħafna nisma' lill- Onor. Charles Mangion jitkellem aktar kmieni meta qal li huma m'humiex kontra dan l-abbozz fil-prinċipju.

Imma la m'humiex kontra allura kif se jivvotaw kontra fit-tieni qari?

Il-bonsens kien jiddetta li jivvotaw favur fit-tieni qari imbagħad jekk hemm xi klawsoli li ma jaqblux magħhom, jivvotaw kontra fl-istadju ta' kumitat.

Jekk nivvotaw kontra fit-tieni qari nkunu qed nibagħtu messaġġ lill-poplu tagħna, li aħna ngħidu li rriduh aħjar milli kien il-bieraħ, li l-partit fl-oppożizzjoni, li jirrappreżenta chunk sostanzjali tal-popolazzjoni, ma jridx li jkun imħares iċ-ċittadin Malti, dak iċ-ċittadin li suppost jiġi l-ewwel.

Dan li qed nipprovaw ngħidu aħna.

Jekk intom tivvotaw kontra fit-tieni qari tkunu qegħdin tgħidu li ma tridux li ċ-ċittadin Malti jkun imħares.

Sur President, jien nirrikonoxxi l-fatt li din il-liġi tista' tiġi mtejba, imma ejja nammettu li dan huwa pass importanti u mhux żgħir fid- direzzjoni t-tajba.

Per eżempju jiena personalment nemmen li fejn hemm definit x'inhi "personal data", għandu jkun hemm inkluż il-genetic mapping.

Apparti li l-liġi ssemmi l-physical, il-physiological, mental, economic, cultural or social identity, illum nafu li jeżisti wkoll id-DNA identity, jiġifieri l-genes tiegħek li jiddeterminaw l-identità tiegħek.

Dawn ukoll jistgħu jiġu wżati.

Fl-opinjoni tiegħi għal dak il-pass irridu naslu.

Jien nemmen li l-pass li jmiss, anke fuq livell internazzjonali, huwa li dan id-dritt fundamentali għall-pirvatezza taċ-ċittadin ikun imdaħħal fil- kostituzzjoni ta' kull pajjiż, inkluż f'dik ta' Malta.

Id-dritt li qed tipprova tirregola din il-liġi għandu jiġi mgħolli fuq livell kostituzzjonali sabiex jiġi salvagwardat mill-ogħla liġi fil-pajjiż.

X'qegħdin ngħidu aħna f'din il-liġi?

Klawsola 8 tgħid li l-ipproċessar ta' data personali għal skopijiet storiċi, ta' statistika jew xjentifiċi m'għandux jitqies inkompatibbli ma' l-iskopijiet ta' din il-liġi.

Dan jagħmel sens għax allura xi skop hu li inti tirriċerka?

Għandek l-inċentiv biex tirriċerka?

Ma jkollokx.

Hemm il-bonsens fiha, però l-leġislatur jipprovdi parametri sabiex l-ipproċessar isegwi ċerti kriterji.

Fil-fatt klawsola 9 tgħid li data personali tista' tiġi pproċessata biss jekk id-data subject, l-individwu li fuqu hemm l-informazzjoni, ikun ta l- kunsens tiegħu b'mod espliċitu, jew jekk l-ipproċessar ikun neċessarju sabiex titħares xi obbligazzjoni legali, inkella sabiex jiġu protetti l- interessi vitali tad-data subject.

Mela din m'hijiex liġi tal-ġungla, m'hijiex carte blanche fejn tagħmel li trid, però rridu nispjegaw b'mod sempliċi x'inhija l-portata ta' din il-liġi.

F'din il-liġi aħna qegħdin ngħidu li kull persuna, kull entità, kull partit, kull union u kull għaqda li fi ħdanha għandha data fuq iċ-ċittadini tagħna, kemm jekk hija ta' opinjoni pubblika, kemm jekk ta' tendenza reliġjuża, hi x'inhi, trid tinnomina persuna sabiex tirrappreżenta dik l-għaqda, u dik il-persuna hija obbligata tinforma lid-data subjects li fuqhom qed iżżomm l-informazzjoni dwar it-tip ta' informazzjoni li għandha fuqhom.

Xi dritt jista' jkollok aqwa minn dan?

Aħna qegħdin nobbligaw lil dawk l-għaqdiet li għandhom l- informazzjoni fuq iċ-ċittadini biex jinformaw lid-data subjects li għandhom dik l-informazzjoni u għaliex għandhom dik l-informazzjoni fuqhom.

Klawsola 15 tgħid li data personali sensittiva tista' tiġi pproċessata għal skopijiet ta' saħħa u ta' kura fl-isptar, sakemm din tkun meħtieġa għal mediċina preventiva u l-protezzjoni tas-saħħa pubblika, dijanjosi medika, kura tas-saħħa jew il-kura li tingħata jew il-maniġġ ta' servizzi ta' kura tas-saħħa fl-isptar.

Hemmhekk hemm l-eżenzjoni, biex ngħidu hekk, imma għal skop speċifiku.

M'hijiex carte blanche, nerġa' ngħid.

Nista' nsemmi wkoll klawsola 20 biex inkompli nagħti eżempji ta' kemm hemm limiti f'din il-liġi.

Mhux qed ngħid li hija liġi perfetta però hija liġi fid-direzzjoni t-tajba u hija ħafna aħjar mill-anarkija li kellna s'issa.

Klawsola 20 tgħidilna li jekk id-data controller ikun beħsiebu jgħaddi din l-informazzjoni lil terzi, irid jipprovdi bilfors lid-data subject l-identità tal-kontrollur li jkun qed jipproċessa d-data tiegħu, l- iskopijiet ta' l-ipproċessar, kull informazzjoni ulterjuri, inklużi l- kategoriji ta' data involuta u d-dritt li huwa jkollu li jidħol fid-data li tirrigwardah.

Dak hu l-fulcrum ta' din il-liġi, the right of access u dan titkellem dwaru klawsola 21.

Kwalunkwe persuna li fuqha qed tinżamm l-informazzjoni għandha kull dritt titlob lid-data controller li mingħajr dewmien żejjed jew mingħajr spejjeż żejda jinformah bil-miktub jekk hemmx data stored fuqu.

Aktar minn hekk, irid jinformah which information is processed, where this information has been collected, the purpose of the processing, to which recipients or categories of recipients the information is disclosed and the knowledge of the logic involved in any automatic processing of data concerning the data subject.

Hawnhekk il-liġi hija tassattiva u qed tobbliga lill-kontrollur jipprovdi din l-informazzjoni kollha lid-data subject.

Jiġifieri aħna qed ngħidu lill-poplu tagħna li huwa immatura u kapaċi joħroġ għonqu għad-drittijiet tiegħu u allura se nagħtuh l-għodda li bihom jiġġieled għad-drittijiet tiegħu.

Qed nagħtu l-qafas legali biex il-poplu jkun jista' jieħu d-dritt tiegħu u qed nagħmlu l-obbligi fuq id-data controllers, għax ħafna drabi ninsew li d-dritt u d-dmir huma żewġ faċċati ta' l-istess munita.

Jekk jien għandi dritt għal ħajti, int għandek dmir li tissalvagwardaha.

Jekk għandek dritt iżżomm ċerta data fuqi, jien għandi dmir li nkun naf x'data qed iżżomm fuqi.

Huma żewġ faċċati ta' l-istess munita u naħseb li b'dan il-mod il-leġislatur qed jipprova jżomm bilanċ.

Sur President, intqal ħafna drabi li l-awtorità m'hijiex indipendenti.

Għalfejn nitfgħu t-tajn?

Jiena nobogħdha din il-mentalità u din il-kultura ta' escapism li għandna f'pajjiżna.

Huwa faċli titfa' t-tajn u tnissel id- dubju.

Il-liġi tagħmilha ċara li din l-awtorità se tkun indipendenti meta tgħid "complete independence of judgement".

Naħseb li qed immorru ftit overboard meta ngħidu li l-ministru ma jistax jinnomina l-persuni, għaliex hu min hu l-ministru jrid iġorr ċerta responsabbiltà fuq spalltu.

Hu ġie elett biex jamministra dik ir-responsabbiltà b'mod serju.

Wara li jinnomina dawk il-persuni, il-ġudizzju ta' l-awtorità jrid ikun kompletament indipendenti.

Din m'hijiex l-ewwel awtorità fejn qed jiġu nominati l-persuni mill-ministru, però l-operat tagħha jkun indipendenti u jkollha ċerti obbligi.

Sur President, tajjeb ngħidu li klawsola 37 tgħid li waħda mill- funzjonijiet prinċipali ta' l-awtorità kompetenti hija li twaqqaf u żżomm reġistru pubbliku, jiġifieri reġistru aċċessibbli għall-pubbliku ta' kull ħidma ta' pproċessar.

Mela kwalunkwe operazzoni fejn ġiet ipproċessata data trid tiġi miżmuma f'public register.

L-awtorità kompetenti tista' teżerċita kontroll sew minn jeddha u sew fuq talba ta' suġġett ta' data, u tivverifika jekk l-ipproċessar ikunx qed isir skond il-provvedimenti ta' din il-liġi.

L-awtorità tista' wkoll tordna lill-proċessur u l-kontrollur sabiex jieħdu dawk il-miżuri li jistgħu jkunu meħtieġa biex jiġi żgurat li l-ipproċessar ikun qed isir kif suppost u b'mod serju.

Mhux hekk biss, jekk bniedem iħossu aggravat b'deċiżjoni ta' l-awtorità għandu d-dritt ta' appell.

Klawsola 46 tgħid li fi żmien 30 ġurnata minn meta persuna tiġi notifikata b'deċiżjoni ta' l-awtorità tista' tappella lid- data protection appeals board.

Wieħed jista' jappella mhux biss fuq punt ta' dritt, kif insibu f'ċerti liġijiet bħal dik ta' l-awtorità ta' l- ippjanar - fejn wieħed jista' jappella l-qorti ta' l-appell fil-qorti proprja fuq punt ta' dritt biex jiġi deċiż jekk l-awtorità applikatx il- liġi ħażin - imma jista' jsir appell għal diversi raġunijiet.

Fost dawn insibu li jista' jsir appell jekk ikun sar żball materjali dwar il-fatti, jekk ikun hemm żball materjali fil-proċedura, jekk ikun sar żball fil-liġi jew jekk ikun hemm xi illegalità materjali, inkluż l-irraġonevolezza jew nuqqas ta' proporzjonalità.

Naħseb li dawn huma raġunijiet għall-appelli wesgħin u mhux żgħar.

Sur President, nagħlaq hawnhekk billi nfakkar f'dak li kien qal il-famuż filosfu u kittieb John Stewart Mill.

Ħafna snin ilu fl-essay tiegħu "On Liberty", dan kien għamel distinzjoni bejn self-regarding u other regarding actions.

Mill qal hekk:

"The individual is not accountable to society for his actions in so far as these concern the interest of no person but himself."

Dak li jirrigwarda lili biss m'għandux ikun ta' dominju pubbliku.

Dan il- proċess beda fl-1890 meta Warren and Brandeis kitbu fil-Harvard law review.

Mill ikompli jgħid hekk:

"For such actions as are prejudicial to the interests of others, the individual is accountable and may be subjected either to social or to legal punishment if society is of opinion that the one or the other is requested for its protection."

Dan huwa l-animu li bih għandna niffaċċjaw din l-opra leġislattiva.

Nerġa' ngħid li ma nemminx u ma nħossx li hija liġi perfetta għax il- perfezzjoni nġibuha biż-żmien by trial and error.

(Interruzzjonijiet) Kif qed jgħidli ġustament il-Ministru Gatt, il-perfezzjoni m'hijiex ta' din id- dinja.

Dejjem issib x'ittejjeb, iżda ejja nirrikonoxxu li għamilna pass kbir 'il quddiem biex dan il-pajjiż nitfgħuh fuq sisien sodi moderni.

Ħafna drabi aħna ngħidu li dan il-pajjiż irriduh modern, imma kif tista' tagħmel pajjiż modern mingħajr liġijiet moderni!

Dan li qed nipprovaw ngħidu lill-poplu tagħna.

Aħna rridu li l-poplu għada jkun imħares aħjar mill-bieraħ għax it-theddid li għandu llum huwa ferm agħar mit-theddid li kellu il-bieraħ, allavolja forsi huwa xi ftit iktar sottili.

Dan li qegħdin ngħidu u naħseb li l-ħsieb li hemm wara din il-liġi huwa mertu ta' min qed jipproponiha.

Nappella b'mod ġenwin lill-membri tan-naħa l-oħra biex ma jivvotawx kontra fit-tieni qari għax ikunu qegħdin jagħmlu disservice, u f'isem il- ġustizzja jkunu qed jagħmlu inġustizzja lill-poplu tagħna għax ikunu qed jibagħtu messaġġ li ma jridux poplu protett, imma jridu poplu għarwien mid- drittijiet tiegħu.

Grazzi, Sur President.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Sar il-ħin.

Nitlob lill-Aġent Prim Ministru biex jekk jogħġbu jressaq l-Aġġornament tal-Kamra.

Fid-9.00 p.m. id-diskussjoni kienet interrotta u baqgħet aġġornata.

AĠĠORNAMENT

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Sur President, nipproponi l-aġġornament tal-Kamra għal għada t-Tlieta, 14 ta' Novembru, 2000, fid-9.00 a.m. b'din l-aġenda:

Ordnijiet tal-Ġurnata

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Kompetizzjoni - Tielet Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar il-Protezzjoni u l-Privatezza tad-Data - Tieni Qari (Kont.);

Abbozz ta' Liġi dwar il-Proċeduri Legali - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar l-Ippjanar ta' l-Iżvilupp - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar ir-Ratifika ta' Trattati (Sant' Anġlu) - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Ordinanza tad-Dwana - Tieni Qari (Kont.);

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kostituzzjoni ta' Malta (Emenda Nru 2) - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Protezzjoni ta' l-Erarju - Tieni Qari (Kont.); u

Riżoluzzjoni mressqa mill-Prim Ministru dwar il-qagħda fil-pajjiż - Kontinwazzjoni.

Abbozz ta' Liġi dwar il-Konservazzjoni u l-Amministrazzjoni tas-Sajd – Kumitat Permanenti.

Abbozz ta' Liġi dwar is-Sigurezza Ġenerali u Kwalita' tal-Prodotti – Kumitat Permanenti.

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar l-Interpretazzjoni – Kumitat Permanenti.

Abbozz ta' Liġi dwar il-Komunikazzjonijiet u Transazzjonijiet Elettroniċi - Kumitat Permanenti.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Rimarki?

L-Onor.

Michael Asciak.

ONOR.

MICHAEL ASCIAK: Sur President, bħalma kulħadd jaf iż-żewġ naħat ta' din il-Kamra mhux il-Ħadd li għadda imma l-Ħadd ta' qabel, konna mistednin biex nattendu għall-Ġublew tal-Parlamentari li kien imsejjaħ mill- Qdusija Tiegħu l-Papa biex jiċċelebra l-elfejn sena mit-twelid tas-Sinjur Tagħna Ġesu Kristu.

Iż-żewġ naħat tal-Kamra morna għal din l-okkażjoni, li naħseb li ma kellhiex tintilef, għaliex kien Ġublew li għalih kienu preżenti madwar elf parlamentari mid-dinja kollha.

Kienet okkażjoni importanti u naħseb li kien ikun żball kieku pajjiżna ma kienx ikun preżenti għal okkażjoni bħal din.

Aħna morna hemmhekk flimkien mal-familji tagħna kif kienet tixraq l- okkażjoni.

Meta konna preżenti għal din l-okkażjoni ddiskutejna tliet mozzjonijiet li nixtieq inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra.

L-ewwel mozzjoni kienet tirrigwarda d-dejn barrani u l-pajjiżi fqar.

It-tieni mozzjoni kienet tirrigwarda d-dinjita' umana u l-ħelsien, u t-tielet kienet tirrigwarda l-etika u l-globilazzazzjoni.

It-tieni nota importanti li rrid nagħmel hi li f'din il-laqgħa, il- Qdusija Tiegħu l-Papa xtaq li Thomas Moore jiġi ddikjarat qaddis patrun tal- politiċi kollha għar raġuni li hu kien kapaċi jiddefendi l-verita' kontra l-perception ta' dik il-verita'.

Thomas Moore kellu diffikultajiet kbar quddiemu bħala kanċillier ta' l-Ingilterra u anki wara li rriżenja ma riedx li jagħti lip-service lill-Kuruna.

Fil-fatt spiċċa b'rasu maqtugħa u esebita fuq il-grada tat-Tower of London għaliex ried jibqa' jixhed għal dak li hu ħass li kienet il-verita'.

Dan hu importanti li ngħidu għaliex sfortunatament ħafna drabi fil-politika jkun hemm ħafna każi fejn wieħed ma jistax jgħid li l-verita' tkun qiegħda tirrenja minħabba li wieħed jilgħab fuq il-perċezzjoni tal-verita' li hi fil-fatt nuqqas tal-verita'.

U fuq il-gallerija tal-Basilika ta' San Pietru ma kienx hemm ir-ritratti ta' xi prim ministri partikolari imma kien hemm il-kwadru ta' persuna li fil-fatt tat ħajjitha għall-verita'.

M'għandix dubju li bħala bniedem kellu n- nuqqasijiet tiegħu, kif kitbet l-Onor.

Helena Dalli, pero' kontra dak li qalet l-Onor.

Membru naħseb li l-fatt li ssagrifika ħajtu għal dak li kien jemmen li kienet il-verita' u mhux il-perception tal-verita' kien jisħoqqlu li jkun iddikjarat qaddis.

Fis-sena 2000 ma nsibu l-ebda ritratt ta' prim ministru ieħor fuq il-gallerija ta' San Pietru imma sibna biss ir-ritratt ta' St. Thomas Moore.

Qiegħed nitkellem fuq il-verita' u n-nuqqas ta' verita' jew il-perception tal-verita' minħabba li anki l-ġurnalisti ħafna drabi jippreferu jilagħbu fuq il-perception tal-verita' milli fuq il- verita'!

Sur President, iż-żewġ naħat tal-Kamra rċevejna l-istedina għal dan il- Ġublew fis-27 ta' Settembru minn kumitat inter-parlamentari magħmul mill- membri tal-Parlament Taljan.

Dan it-tip ta' pellegrinaġġ, inkluż l- akkomodazzjoni f'Ruma, kien imħallas mill-organizzaturi ta' dan il-Ġublew, li jien informat li huwa s-Senat Taljan, u wkoll kien hemm xi spejjeż imħallsin mill-Vatikan.

Aħna d-deputati kellna nerfgħu fuq spallejna t- titjira ta' l-ajruplan.

Dan ovvjament għal dawk li ma kellhomx free ticket li s-soltu jingħataw mill-Air Malta.

Kien hemm numru ta' parteċipanti li spiċċawlhom il-free tickets u kellhom iħallsu minn buthom biex ikunu jistgħu jmorru.

Qiegħed ngħid dan għaliex f'diversi gazzetti dehru kitbiet li m'għandhom x'jaqsmu xejn mal-verita' imma mal-perception tal-verita'.

Dan minħabba li ngħatat l-impressjoni li l-membri tal-parlament bin-nisa u t-tfal tagħhom marru xi vaganza mħallsa mill-Gvern jew mill-Parlament Malti.

Ir-realta' hi li dan kien imħallas mis-Senat Taljan u mill-Vatikan u li fil-fatt ħafna membri tal-parlament li marru spiċċaw ħarġu ħafna flus mill-but.

Jiena nippretendi li dawn is-sezzjonijiet ta' l-istampa jikkoreġu din il- perċezzjoni ħażina li taw għaliex ir-realta' hi ħafna iktar differenti.

Nista' nassigura lil kulħadd li ma morniex vaganza għaliex mill-mument li wasalna sal-mument li ġejna konna totalment impenjati bil-programm tal- Ġublew li ħa ġurnata sħiħa u l-għada bil-quddiesa filgħodu li damet xi tliet sigħat u bil-kunċert li kien hemm filgħaxija biex ifakkar l- onomastico tal-Papa Ġwanni Pawlu II.

Dan qed ngħidu għaliex bħal deputati oħrajn ħassejtni urtat minn ċerti kitbiet.

Mingħajr ma konna għamilna xejn ħażin spiċċajna biex ħafna gazzetti ħadu l-okkażjoni biex jagħmlu political bashing.

Dawn ippreferew jassumu li aħna konna fil-ħażin u bdew jikkritikawna għal xi ħaġa li fil- fatt m'għamilniex.

Allura nippretendi li l-gazzetti kollha li rrappurtaw din il-mawra bħala xi vaganza minn fuq il-gvern Malti għandhom jikkoreġu dan ir-rappurtaġġ għaliex la l-gvern Malti u lanqas il-parlament Malti ma ħarġu sold wieħed għal din il-mawra.

Jiena se npoġġi fuq il-Mejda tal- Kamra l-invit li sar fis-27 ta' Settembru fejn jidher ċar li l- akkomodazzjoni qed tiġi offruta mill-organizzaturi u t-travel arrangements iridu jiġu merfugħa mill-parteċipanti.

Qed inpoġġi din l-istedina fuq il- Mejda tal-Kamra biex ħadd ma jkollu xi problema biex jiċċekkja l-fatti.

THE DEPUTY SPEAKER: Hawn il-permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata.

ONOR.

MICHAEL ASCIAK: Il-punt l-ieħor li rrid nagħmel hu li nixtieq infaħħar lil "The Times" tad-diskette li ħarġu ma' "The Sunday Times" tal- bieraħ.

Naħseb li dan kien pass pijunier 'il quddiem fil-ġurnaliżmu Malti.

Jien ovvjament irrid naqla' l-kappell għal dan il-pass għaliex naħseb li it shows the way forward.

Ħassejtni li issa għandi rekord anki għat-tfal tiegħi li l-ħin kollu jilagħbu bil-computer aktar milli jaqraw kotba.

Issa dawn għandhom ukoll rekord storiku ta' dak li ġara f'pajjiżna partikolarment matul it-tieni gwerra dinjija.

Jien twelidt fl-1959 meta kien għad hawn il-fall-out tat-tieni gwerra dinjija.

Meta kont żgħir kont inħoss anki ċerta preżenza tal-militar.

Niftakar ir-ration books u niftakar lil ommi kienet tibgħatni nixtri z-zokkor bir-ration.

Hu tajjeb li t-tfal tagħna jkollhom rekord fuq il-computer ta' l-istorja ta' pajjiżna tul dawn l-aħħar sebgħin sena mill-1930 sas-sena 2000.

Inħoss li dan kien pass kbir 'il quddiem.

Infaħħar dan il-pass li ħadet "The Times" u nawgura lill-gazzetti l-oħra kollha li jieħdu dan l-eżempju li bih ċert li l- ġurnaliżmu f'pajjiżna jissaħħaħ konsiderevolment.

Grazzi.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Iktar rimarki?

L-Onor.

Mario Galea.

ONOR.

MARIO GALEA: Sur President, fil-ħin li għandi xtaqt nirriferi għad- dispute jew diskussjoni - ejja ma ngħidx nuqqas ta' qbil imma ngħid diskussjoni, pero' fil-fatt iktar ixxaqleb lejn nuqqas ta' qbil - li għaddejja bejn l-MUMN u l-GWU, bid-dipartiment tas-saħħa jiżfen fin-nofs.

Huwa nuqqas ta' qbil li lili bħala nurse jinteressani.

Jiena dejjem għedt li qabel ma jien membru parlamentari, jiena nurse u kburi li jiena nurse.

Ftit żmien ilu ġie introdott grad ġdid, dak ta' nursing aide, li m'humiex nurses.

Hu importanti li ma nagħmlux l-iżball li nirriferu għalihom bħala nurses għax in-nursing aide qiegħed proprju biex jgħin lin-nurses f'dak ix- xogħol li ma tridx taħriġ speċjali biex tagħmlu, bħal per eżempju tindif, qadi bejn sala u oħra, li tieħu ħsieb is-sluice, kif ukoll xogħol ieħor fl- isptar li se nidħol fih iktar tard.

Dan il-grad ġie introdott bl-iskop speċifiku li nurses li huma professjonali - u llum issib min huwa ggradwat mill-universita' - ikunu jistgħu jikkonċentraw fuq xogħol speċjalizzat li la jistgħu jagħmluh it-tobba u lanqas in-nursing aides.

Jien informat li fl-1997 kien hemm diskussjonijiet bejn l-MUMN u l- gvern, fejn intlaħaq qbil fuq il-kuluri ta' l-uniformijiet li għandhom jiddistingwu bejn grad u ieħor tan-nurses.

Per eżempju, il-blu ġie riservat għall-uniformi tan-nursing officers u d-deputy nursing officers - ta' min jgħid li n-nursing officer huwa l-grad ta' ward manager - l-abjad b'bordura blu ġie riservat għall-uniformijiet ta' l-istaff nurses, li hu grad anqas minn nursing officers; l-abjad b'bordura ħadra ġie riservat għall-enrolled nurses; filwaqt li l-midwives jilbsu r-roża.

Dak iż-żmien kien hemm qbil bejn l-MUMN u l-gvern li l-ebda kategorija oħra ta' mpjegati ma tista' tuża dawn il-kuluri.

Fil-fatt din ma kenitx xi invenzjoni ġdida għax fl-istparijiet kollha fl-Ewropa u f'diversi pajjiżi oħra fid-dinja, in- nurses għandhom uniformijiet b'kuluri differenti li jiddistingwu l-grad tagħhom, u dawn huma standards internazzjonali.

Għaliex hu importanti li jkun hemm dawn il-kuluri differenti?

Għaliex mill-kulur ta' l-uniformi pazjent ikun jista' jagħraf ma' min qed jitkellem.

Ovvjament l-istaff ikun liebes il-badge ukoll, imma pazjent li jkun mixħut f'sodda, muġugħ, inkwetat u forsi anki anzjan, jista' jsibha diffiċli li jaqra l-badge li fuqha jkollha wkoll il-grad.

Huwa iktar faċli li wieħed ikun jaf ma min qed jitkellem mill-kulur ta' l-uniformi, jekk hux ma' nursing officer, ma' staff nurse jew ma' enrolled nurse.

Fil-fatt issib pazjenti li jgħidulek: Ma nafx min kellimni imma naħseb li kien xi ħadd imlaħħaq għax kien liebes il-blu.

Għalhekk teżisti din l-iskala ta' kuluri li tappartjeni għal kull grad.

U ta' min jgħid li dawn il-kuluri minn dejjem kienu jeżistu għal dawn il-gradi, ħafna qabel ma nħoloq il-grad ta' nursing aide.

Xi erba' jew ħames xhur ilu - u hawn niġi għad-dispute bejn il-GWU u l- MUMN - sar magħruf mill-MUMN, li hi l-union li tirrappreżenta lill- maġġoranza l-kbira tan-nurses u l-midwives, li l-GWU għażlet il-kulur peacock għall-uniformi tan-nursing aides.

Dan il-kulur hu viċin ħafna l-blu li huwa l-kulur ta' l-uniformi tad-deputy nursing officers u tan-nursing officers.

Meta tkellimt ma' l-MUMN qaluli li jekk tpoġġi l-uniformi preżenti tan-nursing officers u tad-deputy nursing officers maġenb il-kulur li għażlet il-GWU, jiġifieri l-peacock, kważi ma tiddistingwihomx, u allura pazjent jew anzjan se jsibha diffiċli li jagħraf bejn nursing aide u deputy nursing officer.

Issa x'inhi d-differenza bejn nursing aide u deputy nursing officer?

Id-differenza hija kbira ħafna.

Kif diġa' għedt, in-nursing aide qiegħed biex jgħin lin-nurses.

Hemm żewġ kategoriji ta' nursing aides.

Hemm nursing aides li daħlu minn barra wara li d-diviżjoni tas-saħħa ħarġet call for applications u għamlulhom kors ta' sena; imbagħad hemm kategorija oħra ta' nursing aides li kienu hospital auxiliaries, jiġifieri fattigi.

Issa hawnhekk mhux qed inkun klassista imma qed ngħid il-fatti kif inhuma u qed għaliex huwa importanti li ssir id-distinzjoni bejn grad u ieħor.

Dawk li kienu hospital auxiliaries għamlu kors ta' ħames xhur u ħadu l-grad ta' nursing aide.

Dan juri kemm għandi raġun ngħid li hemm differenza bejn nursing aide u n- nurses, għax biex tieħu d-diploma in nursing trid tagħmel kors ta' madwar tliet snin jew erbgħa fl-universita'.

Hemm imbagħad nurses li għandhom degree in nursing - hemm min anke għandu l-Masters - imma żgur li l-inqas grad tan-nurses għandhom kors ta' madwar erba' snin fl-universita'.

Il- gvern tant qed jaħdem biex jgħolli l-livell tan-nursing li kienet teżisti l- kwalifika ta' certificate in nursing practice li llum inqatgħet u minflokha daħlet id-diploma.

Allura huwa tajjeb li pazjent ma jkunx jista' jiddistingwi bejn xi ħadd li ggradwa mill-universita' bħala nurse wara snin jistudja fl-institute of health care, u xi ħadd li għandu biss basic training biex ikkwalifika għal nursing aide?

X'inhu x-xogħol tan-nursing aide?

Xogħol in-nursing aide, kif diġa' għedt, hu li jgħin lin-nurses, imma ma jistax joqgħod f'sala waħdu.

Issa jekk xi ħadd jgħidli li ġieli tħallew waħedhom fis-swali, jien inkun l-ewwel wieħed li ngħid li sar żball, għax in-nursing aides m'humiex trained biex ikunu waħedhom fis-swali u huwa perikoluż li jkunu waħedhom.

Ix-xogħol tan-nursing aide huwa li jnaddaf il- lockers, jagħti l-ikel lill-pazjenti u jgħin lil dawk li ma jkunux jistgħu jieklu, għalkemm mhux kollha, għax lil dawk li jkollhom gastric tube, jiġifieri pipe mdaħħal mill-imnieħer għal ġo l-istonku, ma jistgħux jitimgħuh in-nursing aides għax dawk jinvolvu ċertu riskju u trid tkun nurse li titmagħhom.

In-nursing aides jieħdu ħsieb is-sluice, jippruvaw temperaturi tal-pazjent u jgħinu fil-qadi, imma ma jistgħux imorru l- operating theatre jew iniżżlu pazjent mill-operating theatre.

Pazjent li jkun nieżel mill-operating theatre jista' jinħakem mill-istess effett tal- loppju li jkun ħa u jerġa' jintilef minn sensih u jingħalaqlu l-pipe tan- nifs.

F'ċirkostanzi bħal dawk huwa essenzjali li jkun hemm nurse biex ikun jaf x'għandu jagħmel għax hemm biss ftit minuti li fihom il-pazjent jew isalva jew inkella jista' jifga.

In-nursing aide mhux trained għal dan.

Minn dan l-eżempju biss joħroġ ċar li n-nursing aides bl-ebda stretch of the imagination ma jistgħu jissejħu nurses.

Għalhekk hija ħmerija li l-GWU trid tagħżel kulur għall-uniformi tagħhom li huwa simili ħafna għal dak tan- nurses.

Issa x'għamlet l-MUMN?

L-MUMN, għax emmnet li l-pazjenti għandhom dritt ikunu jafu min hu n- nursing officer u min hu n-nursing aide, kitbet ittra lis-Sur Degorgio, li huwa assistant director in charge of supplies, fejn oġġezzjonat għall- għażla tal-kulur "peacock" li ssuġġeriet il-GWU għax qalet li dak jixbaħ ħafna lill-kulur ta' l-uniformi tan-nursing officers u tad-deputy nursing officers u qaltlu li qed jikser il-ftehim li hemm bil-miktub bejn l-MUMN u l-gvern.

L-MUMN, in a very gentlemanly way, talbet laqgħa mal-GWU biex madwar mejda, fil-preżenza ta' uffiċjali mid-dipartiment tas-saħħa u tas- Sur Degiorgio, jippruvaw isibu soluzzjoni għax ir-raġuni ma tridx forza.

Il-GWU qalet lill-MUMN li ma tridx tiltaqa' magħha biex jiddiskutu l-kulur ta' uniformi.

Din hija a professional issue u l-MUMN għandha raġun li żżomm iebes fuq din l-issue.

Diġa' spjegajt id-differenza li teżisti bejn nursing aide u nurse.

Jiena dejjem ngħid li tabib tajjeb ħafna ma jagħmilx nurse ħażin u nurse tajjeb ħafna ma jagħmilx tabib ħażin.

Nafu li hemm distinzjoni bejn il-professjoni tat-tobba u l-professjoni tan-nurses.

Dawn huma kumplimentari għal xulxin, iridu jaħdmu flimkien u huma parti minn team multidixxiplinarju fejn jaħdem it-tabib, in-nurse, l-occupational therapist, il-physiotherapist, ir- radjologu u t-tekniku tal-laboratorju, imma l-ebda professjoni ma tista' tgħid li tagħmel ix-xogħol ta' xi professjoni oħra.

Kulħadd għandu r-rwol tiegħu x'jaqdi u hu importanti li kulħadd jaħdem flimkien u mhux għal rasu.

Pero' ħadd ma jista' jgħid li jista' jagħmel ix-xogħol ta' ħaddieħor.

In- nursing aide huwa parti minn dan it-team multidixxiplinarju imma bilfors irid jaħdem kontinwament taħt is-superviżjoni tan-nurse.

Fuq kollox lanqas hu ġust għall-istess nursing aides li jassumu responsabbilta' li m'hijiex tagħhom, għax jistgħu jiġu fl-inkwiet huma u jirriskjaw anki l-ħajja tal-pazjent.

Hemm lista tad-dmirijiet tan-nursing aide imma dawn ma jinkludux, per eżempju, l-għoti ta' injections u t- tqassim ta' mediċini.

Forsi jkun hawn min qed jismagħni - għax jien għandi diversi nursing aides li huma ħbieb tiegħi u li huma nies responsabbli - u jgħid li hu ġieli qassam mediċini.

Ngħidha kif inħossha, għalija dan huwa żball.

Huwa żball li n-nurses jibagħtu lin-nursing aides iqassmu l- mediċini, jagħtu injections, jgħaddu catheter jew jieħdu ħsieb drip meta dawn m'humiex trained biex jagħmlu hekk.

Huma n-nurses li huma mħarrġa għal dawn l-affarijiet u li għandhom dawn ir-responsabbiltajiet, u la jaqbel lill-pazjent u lanqas lin-nursing aides li dawn jagħmlu xogħol li m'huwiex tagħhom.

Dan jista' jkun ta' periklu għall-pazjent u jġib lilhom stess fl-inkwiet u allura għandhom jirrifjutaw li jagħmlu xogħol li m'humiex imħarrġa biex jagħmluh.

Il-GWU għandha tapprezza li hu importanti li tinżamm id-differenza bejn in-nursing aide u n-nurses.

Din m'hijiex differenza ta' klassi - jien l- iktar wieħed li ma nemminx fil-klassi - imma hija differenza meħtieġa anki għall-organizzazzjoni u l-istruttura ta' l-isptar.

Fuq kollox din hi kwistjoni ta' ġerarkija li minn dejjem kienet teżisti f'kull clinical setting kemm f'Malta, kif ukoll barra.

Fl-isptar ikun hemm is- supretendent, imbagħad l-ispeċjalisti, it-tobba, in-nurses u anki fost in- nurses hemm gradi differenti.

Bejn l-1996 u l-1998, meta ma bqajtx deputat, mort lura nurse l-isptar u nista' ngħid li ltqajt ma' min qabel kien student li jirrapporta lili, imbagħad kemm domt il-parlament ħa diversi promotions u sar senior tiegħi.

Naturalment jien kelli nirrikonoxxi li ġie fuqi u nirrispetta l-ġerarkija.

Din hi xi ħaġa li tiltaqa' magħha kullimkien, anke hawnhekk hawn il- ministri, is-segretarji parlamentari, is-Sinjorija Tiegħek, id-deputy speaker u d-deputati.

Anke fil-familja hemm ġerarkija imma dan ma jfissirx li wieħed għandu jimponi fuq l-ieħor.

Idealment l-affarijiet isiru permezz ta' diskussjonijiet.

Għalhekk kont sorpriż meta ġejt informat li l- GWU qed tirrifjuta li tiddiskuti mal-MUMN u mad-dipartiment tas-saħħa fuq il-kwestjoni tal-kulur ta' l-uniformi biex jippruvaw jaslu għal soluzzjoni.

Għalfejn il-GWU qed tagħżel il-konfrontazzjoni?

Naħseb li huwa importanti ħafna li n-nurses jieħdu ħsieb l-image tagħhom.

Illum qed ninsistu li n-nurses għandhom professjoni awtonoma.

Ħadd ma jista' jidħol f'dan il-pajjiż u jaqbad u jibda jipprattika bħala nurse.

L- ewwel irid jiġi reġistrat man-nursing and midwifery board li jiċċekkja l- kwalifiki u l-clinical experience li għandu qabel ma jitħalla jipprattika f'Malta.

Anki meta jiġu teams mediċi minn barra biex joperaw hawn Malta u jġibu n-nurses magħhom, qabel ma dawn ikunu jistgħu jassistu fl- operazzjonijiet iridu jissottomettu ċertifikati, jindikaw x'esperjenza għandhom u x'numru ta' sigħat ħadmu, imbagħad in-nursing and midwifery board ta' Malta jiddeċiedi jekk humiex eliġibbli biex jippratitikaw bħala nurses hawn Malta.

Jekk xi ħadd imur jaħdem bħala nurse mingħajr ma jkun reġistrat, ikun qed jikser il-liġi.

Dawn huma passi importanti ħafna għax in-nurse ikun mal-pazjent il-ħin kollu, irid jieħu deċiżjonijiet importanti, irid jamministra injections u drips li jkunu sustanzi li sejrin direttament fil-vina u jrid ukoll jara s-sintomi tal-pazjent.

It-tabib ma jkunx il-ħin kollu mal-pazjent, mentri n-nurse ikun hemm u allura jrid josserva u jagħraf jiddeċiedi jekk il-complaint li qed jagħmel il-pazjent huwiex life-threatening, jekk l-uġigħ f'sider il-pazjent huwiex gravi, huwiex attakk tal-qalb, jew inkella uġiegħ ieħor li m'huwiex daqstant gravi.

Jiġifieri n-nurse bilfors irid ikun imħarreġ b'mod professjonali għax inkella bi żball jista' joqtol lill-pazjent jew minflok igħinu jkompli joħloqlu problemi għal saħħtu.

Ma fadallix wisq ħin imma forsi jkolli ċ-ċans li nelabora fuq dan is- suġġett darba oħra.

Pero' biex nagħlaq irrid insellem lin-nurses kollha.

Diġa' sar ħafna xogħol, biżżejjed ngħid li matul l-1999 u sa Settembru ta' din is-sena saru, per eżempju, 411,000 test fl-emergency laboratory.

Fl-Isptar San Luqa u fl-Isptar Karen Grech fl-ewwel tliet xhur ta' din is- sena saru iktar minn sitt elef operazzjoni, jiġifieri medja ta' iktar minn elfejn operazzjoni fix-xahar, li erbat elef minnhom kienu taħt general anaesthesia.

Fl-ewwel sitt xhur ta' din is-sena saru 166 operazzjoni tal- qalb minn surgeon Malti, Mr Alex Manché, b'team ta' nurses Maltin.

Naħseb li rridu ngħidu li n-nurses u l-istaff ta' l-isptar ħaqqhom l-istima tal- pazjenti u tal-pubbliku in ġenerali.

Il-pubbliku għandu jirrikonoxxi li qabel biex isiru dawn l-operazzjonijiet tal-qalb il-gvern kien irid iġib surgeon u nurses minn barra jew inkella jibgħat lill-pazjent għall-kura barra minn Malta.

Illum dawn il-mija u sitta u sittin operazzjoni tal- qalb li saru fl-Isptar San Luqa fl-ewwel tliet xhur ta' din is-sena saru minn surgeon Malti, minn anestetisti Maltin bl-assistenza ta' nurses Maltin.

Naħseb li dan huwa progress u juri kemm għola l-livell tan-nursing u l-mediċina f'Malta.

Għal min forsi hu interessat fl-istatistika nista' ngħid li minn dawn il- 166 operazzjoni, 139 kienu bypass, 25 kienu jinvolvu bdil ta' valve għaliex il-pazjent ikollu valve tal-qalb li jkun ħażin u dan jinbidillu ma' wieħed artifiċjali, u żewġ każijiet fejn il-pazjent kellu toqba fil-qalb u għalquhielu.

Għidt dan kollu biex nuri l-ammont ta' xogħol li ta' kuljum jagħmlu n-nurses, it-tobba u t-team mediku u paramediku fl-Isptar San Luqa.

Nagħlaq b'appell lill-GWU biex anki fuq din il-problema ta' l-uniformi ma tkomplix twebbes rasha.

Naħseb li f'każi bħal huwa l-poplu li jgħid lill- GWU: Issa daqshekk!

Issa webbist rasek biżżejjed; kont distruttiva biżżejjed, imma issa wasal iż-żmien li ninġabru madwar mejda ħalli nippruvaw nilħqu ftehim.

Grazzi.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Sar il-ħin.

Il-Kamra hija aġġornata għat- Tlieta, 14 ta' Novembru 2000, fid-9.00 a.m. bl-aġenda kif komunikata mill- Aġent Prim Ministru.

Fid-9.30 p.m. il-Kamra aġġornat mingħajr ma saret il-mistoqsija.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB

UE - STATISTIKA

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid kif id-dikjarazzjoni li l-ħut li jinqabad ma jiġix dikjarat kollu se tafettwa l-istatistika li se tingħata lill-Unjoni Ewropea permezz tal-Eurostat?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Il-ħut li jinqabad qatt ma jgħaddi kollu mill- pixkerija u dan għaliex parti minnu jiekluh is-sajjieda stess, parti oħra tinbiegħ direttament lill-mara tad-dar min-nisa tas-sajjieda u parti oħra tinbiegħ b'kuntratti diretti lir-restoranti u lukandi.

Dawn l-attivitajiet kummerċjali huma kollha leġittimi u ma hemmx oġġezzjoni li jsiru.

Tant hu hekk, li aħna nilqgħu dikjarazzjonijiet fiskali ta' bejgħ ta' ħut, apparti dak li jgħaddi mill-pixkerija fl-allokażżjoni ta' duty free fuel.

F'dawn l-aħħar 20 jew 30 sena Malta baqgħet tiġbor biss il-figura tal-ħut li jgħaddi mill-pixkerija u kien isir estimu (u għalhekk żieda ta' 25% fil- valur u fil-kwantita' ta' ħut irreġistrat il-pixkerija) biex ikopri l- attivitajiet l-oħra.

Din il-figura kienet tiġi meqjusa bħala total landings.

Bil-catch assessment u catch declarations dawn il-figuri jkunu iktar eżatti u hemm lok għall-figuri kollha fil-EUROSTAT, kemm il-qabda totali kif ukoll kemm minnha kien mibjuh dirett jew għadda mis-suq ġenerali.

Barra minnhekk, nirriferi wkoll lill-Onor.

Interpellant għar-risposta għal mistoqsija parlamentari nru.

CATCH DATA SYSTEM

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid kif se jinbidlu s-sale notice u l-catch data system biex jikkonfermaw ma' l-acquis sas-sena d-dieħla?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Sale notice hija ekwivalenti għal voucher u s'issa ma hemmx bdil ippjanat, ħlief li s-sistema fil-futur issir elettronika.

Il- catch data system hija sistema parallel li tista' tikkompara l-figuri tal- qabda ma' dik tas-sale notice.

MONITORING TAS-SAJD - ATTIVITAJIET

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid x'inhuma dawk l-attivitajiet li ċ-ċentu ta' monitoring tas-Sajd se jagħmel sa l-aħħar tas-sena 2002 biex ikun konformi ma' l-acquis, kif jingħad f'paġna 130 ta' l-NPAA?

Min huma l-uffiċjali responsabbli, u kemm saru laqgħat dwar dan it- tibdil matul dawn l-aħħar sentejn, u ma' min saru?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Il-laqgħat isiru kontinwament ma' kulmin ikun hemm bżonn.

L-attivitajiet jew proġetti ppjanati huma identifikati fl-NPAA.

Fil- maġġoranza tagħhom f'dawn l-ewwel sentejn hemm ir-riforma sħiħa fir- regolamenti sabiex dawn jinġiebu fl-istat li jaqdu l-bżonnijiet u l- ħtiġijiet moderni tal-lum u l-formazzjoni u struzzjoni ta' għaxar studenti fl-HND course for fisheries science.

Barra dawn hemm il-ħsieb li titranġa l-pixkerija, tiġi mwaqqfa l-VMS, jiġu ntrodotti l-logbooks, tiġi komputerizzata l-voucher scheme, jiġi finalizzat ir-reġistru tas-sajd, tiġi mibdija l-catch assessment scheme u l-landing declaration scheme.

Malta wkoll fi ħsieba tirratifika sa dak iz-żmien l-agreement tal-conservation and management of straddling and highly migratory fish stocks.

SAJJIEDA MALTIN - STUDJU

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid jekk sarx studju u minn min, dwar kif jaffettwa lil Malta u lis-sajjieda Maltin jekk jiġi ratifikat il-ftehim tal- ġnus maqgħuda magħrufa bħaal conservation and management of straddling and high migratory fish stocks?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Sa issa għadu ma sarx studju u dan jiġi kkunsidrat meta tiġi kkunsidrata r-ratifika ta' dan l-agreement fl-aħħar tas-sena 2002.

TAL-QROQQ - KUMPLESS SPORTIV

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid fl-liema stadju waslu t-taħdidiet bejn il-Ministeru u l-Universita' dwar it-tmexxija tal-kumpless sportiv kollu f'Tal-Qroqq, inkluż il-pixxina nazzjonali?

Kemm-il laqgħa saret matul din is-sena?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li saru diversi laqgħat bejn rappreżentanti tas-segretarjat parlamentari fi ħdan il-ministeru u l-Universita`.

Kien hemm diversi proposti u kontro proposti għall-abbozz ta' ftehim.

It- taħditiet waslu fil-fażi finali.

PIXXINA NAZZJONALI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jelenka liema huma x-xogħlijiet li bħalissa qed isiru fil- pixxina nazzjonali?

F'kull każ, jista' jgħid meta ħarġet sejħa pubblika (jekk saret)?

Min xeħet l-offerta f'kull każ, kemm kienet kull waħda u liema ntgħażlu?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li x-xogħlijiet li qed isiru bħalissa fil- kumpless tal-pixxina nazzjonali huma kif ġej.

F'kull każ ħarġet sejħa pubblika.

Tlestija ta' żewġ squash courts.

Is-sejħa ħarġet fl-1 ta' Frar 2000.

L- offerti mitfugħa kien : S. Camilleri (Lm36,990); Ideal Dwellings Turnkey Ltd (Lm29,652.41); Camray Contractors Ltd (Lm28,962.60); Property Maintenance Ltd (Lm34,207) L-offerta magħżula kienet ta' Camray Contractors Ltd.

Dan ix-xogħol tlesta.

Provvista ta' servizzi fl-east block .

Is-sejħa ħarġet fis-7 ta' Frar 2000.

Ġiet aċċettata l-unika offerta mitfugħa li kienet ta' Camray Contractors Ltd (Lm10,425)

Xogħol ta' tkomplija ta' l-east block.

Is-sejħa ħarġet fl-1 ta' Frar 2000.

L-offerti mitfugħa kien ta': Camray Contractors Ltd (Lm24,923.926); A.J.&F. Attard Ltd (Lm23,393.11); Samuel Camilleri (lm25,502.48); Rea Ceramics Co. Ltd (Lm22,558.23); C & F Building Contractors Ltd (Lm23,659.90); Pass Developers Ltd (Lm23,311.44); A.F. Ellis Ltd (Lm29.798.76); Ideal Dwellings Turnkey Ltd (Lm29,849.07); Hal Mann Project Ltd (Lm30,000)

Il-kuntratt ġie allokat lil Rea Ceramics Co. Ltd.

Kostruzzjoni tal-foyer (east block).

Is-sejħa ħarġet fil-25 ta' Lulju 2000.

Ġiet mitfugħa offerta waħda minn Polidano Bros Ltd.

Din l-offerta ma ġietx aċċettata u x-xogħol ingħata lill-Kalaxlokk Ltd, wara li ħarġet l- approvazzjoni mill-ministeru tal-finanzi.

Xogħol ieħor li qiegħed isir fil-pixxina huwa t-tkomplija tal-west block u tqegħid ta' madum f'żewġ kmamar oħra.

Dan ix-xogħol qiegħed isir mill- ħaddiema tad-diviżjoni tax-xogħlijiet.

PIXXINA NAZZJONALI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jikkonferma li hemm dewmien ta' aktar minn tliet xhur fi ħlasijiet tal-kontijiet tal-pixxina nazzjonali?

X'inhu l-ammont totali ta' kontijiet għal kull kwalita' ta' xogħol li sar fil-pixxina nazzjonali li għadhom ma tħallsux għax-xogħol li sar matul din is-sena?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li l-bord ta' tmexxija tal-pixxina nazzjonali għandu xi kontijiet pendenti li ilhom aktar minn tliet xhur.

Dawn il-kontijiet jammontaw għal Lm6,780.

Minn dan l-ammont hemm kont ta' Lm1231.65 li qed jiġi kkontestat, filwaqt li l-kontijiet l-oħra għad iridu jiġu vverifikati.

L-ammont totali ta' kontijiet għal xogħol li sar fil-pixxina nazzjonali matul din is-sena u li għadu pendenti huwa ta' Lm33,784.

Dawn ikopru spejjeż ta' natura rikorrenti u kapitali.

Għad hemm ukoll pendenzi ta' ħlasijiet ta' kontijiet tad-dawl u l-ilma u ta' xiri ta' fuel li ilhom ġejjin mill-1997 u l-1998.

Dawn id-djun ġejjin mill-perijodu meta kien hemm Gvern Laburista u kienu jleħħqu għal madwar Lm40,000.

Parti sostanzjali ta' din is-somma ġiet imħallsa matul din il-ġimgħa.

PIXXINA NAZZJONALI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid, matul din is-sena finanzjarja s'issa, kemm intnefaq mill-pixxina nazzjonali fuq fuel biex jissaħħan l-ilma?

Kemm-il litru nxtara?

Kemm minn dan hu diġa' mħallas?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li din is-sena, sa l-aħħar ta' Ottubru, inxtraw 336,167 litri ta' fuel biex jissaħħan l-ilma fil-pixxina nazzjonali.

In-nefqa kienet tammonta għal Lm41,146 li minnhom għad fadal x'jitħallsu Lm7,880.50.

SKEJJEL STATALI - KOTBA

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: B'riferenza għar-risposta ta' mistoqsija parlamentari nru.

20559, jista' l- Ministru jgħid jekk għandux il-figuri minn Mejju 'l hawn?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li minn Mejju 2000 iż-żmien li fih il- procurement tal-kotba ta' l-iskejjel għaddew taħt ir-responsabbilta` tad- direttur tal-finanzi u amministrazzjoni saru dawn l-ordnijiet ta' kotba:

|Mingħand |Ammont |Ammont ta' | | |ta' |flus | | |kotba |Lm | |Merlin |6,780 |16,655.50 | |Library | | | |Interprint |20,700 |10,513.00 | |Ltd | | | |Gutenberg |5,293 |3,221.00 | |Press Ltd | | | |TOTAL |32,773 |30,389.50 |

Dawn il-kotba msemmija inxtraw fuq sejħa pubblika.

|Mingħand |Ammont ta' |Ammont | | |kotba |ta' flus | |Stamperija |6,620 |2,109.00 | |tal-Gvern | | |

Dawn il-kotba msemmija ġew mixtrija permezz ta' transfer voucher.

FORZI ARMATI - PATROL BOATS

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid jekk hemmx xi ħsieb li l-flotta ta' patrol boats tal-Forzi Armati tiġi modernizzata?

Hemm xi kuntatti ma' pajjiżi barranin għal dan il- għan?

Meta l-aħħar inxtraw/ingħataw patrol boats lill-Forzi Armati?

Minn min?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: L-immodernizzar tal-flotta tal-patrol boats qed ikun ikkunsidrat mill-Forzi Armati.

Jien informat li għalkemm pjani konkreti f'dan is-sens għadhom mhux konklużi, kuntatti inizjali mal-Gvern ta' l-Istati Uniti ta' l-Amerika diġa' saru.

Nirriferi l-Onor.

Interpellant għall-istqarrija għall-istampa Nru. 1502 maħruġa mid- dipartiment ta' l-informazzjoni.

L-aħħar xiri ta' patrol boat mill-Forzi Armati kien fl-1997 mingħand il-Gvern Ġermaniż.

L-aħħar għotja kienet tikkonsisti f'żewġ SAR Launches mill-Gvern Taljan f'Awissu 1998 lid-dipartiment tal-protezzjoni ċivili permezz tar-Raba' Protocol Taljan.

F'Mejju 1999 dawn iż-żewġ SAR Launches għaddew għand il- Forzi Armati.

UFFIĊĊJU KONĠUNT - IMPJEGATI

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: B'riferenza għal mistoqsija parlamentari nru.

4054, jista' l-Ministru jinforma lill-Kamra, kemm kien hemm impjegati ġewwa l-Joint Office fis-snin 1999 u 2000 u jekk huwa possibbli jistax jindika l-gradi tagħhom?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat li t-tagħrif mitlub mill-Onor.

Interpellant hu kif jidher fit-tabella li tpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra iktar kmieni f'din is-seduta.

UFFIĊĊJU KONĠUNT - ĊNUS

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jinforma l-Kamra kemm kien hemm dħul minn ċnus u kirijiet ġewwa l-Joint Office tul is-snin 1996, 1997, 1998, 1999 u 2000?

Huwa possibbli li jindika kemm hemm arretrati?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat li d-dħul ta' l-Uffiċċju Konġunt minn ċnus u kirjiet fis-snin imsemmija kien kif ġej:

| 1996 | Lm314,619| | 1997 | Lm355,819| | 1998 | Lm366,465| | 1999 | Lm408,948| | 2000* | Lm367,229|

* Sas-7 ta` Novembru 2000.

Rigward it-tieni parti tal-mistoqsija, ninsab informat li mhux possibbli għall-Uffiċċju Konġunt li jindika kemm hemm arretrati minħabba li għad m`għandux valutazzjoni sħiħa u kompleta tal-proprjeta` li qed jamministra.

UFFIĊĊJU KONĠUNT - PROPRJETA'

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jinforma lill-Kamra kemm kien hemm dħul minn bejgħ ta' proprjeta' u fidi ta' ċnus ġewwa l-Joint Office tul s-snin 1996, 1997, 1998, 1999 u 2000?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat li d-dħul ta' l-Uffiċċju Konġunt minn bejgħ ta` proprjeta` u fidi ta` ċnus fis-snin imsemmija kien kif ġej:-

1996 Lm 38,127 1997 Lm801,088 1998 Lm197,215 1999 Lm604,881 2000* Lm714,351

*Sas-7 ta` Novembru 2000.

PALAZZ TA' L-INKWIŻITUR - RESTAWR

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni: B'riferenza għal mistoqsija parlamentari fosthom dik nru.

2488, jista' l-Ministru jinforma lill-Kamra x'xogħlijiet ta' restawr saru fuq il-Palazz ta' l-Inkwiżitur tul is-snin 1998, 1999 u din is-sena.

Huwa possibbli ku jiġi ndikat kemm intnefqu flus?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li matul is-snin 1998, 1999, 2000 xogħlijiet ta' restawr li saru fil-Palazz ta' l-Inkwiżitur, il-Birgu, kienu dawn:

* Inbarxu, tkaħħlu u tbajjdu numru konsiderevoli ta' kmamar * Tpoġġa ġebel li kien nieqes u nbidlu xorok li kienu maqsumin

* Bdil ta' għadd ta' kanen u katusi

* Bini ta' toilets ġodda għall-viżitaturi

* Tiswija ta' ħafna bibien u twieqi

* Tindif ta' bjar u postijiet oħra minn ħafna terrapien

* Bdil ta' żewġt itravi f'waħda mis-swali ta' l-appartamenti ta' Ruffo

* Restawr tal-koppla tal-kappella * Tlestija ta' laboratorju u depożitu għall-kollezzjoni tal-ħwejjeġ

* Restawr ta' l-affreski ta' l-appartamenti ta' Ruffo b'koperazzjoni maċ- ċentru tar- restwr ta' Bighi

* Saru żewġ skavi arkeoloġiċi fil-ġnien u fil-bitħa tal-ħabs

* Sar pjan ġdid għall-ġnien

* Saret rikostruzzjoni tal-ħadid li kien hemm fit-twieqi tas-sular ta' isfel

* Qed issir pjanta dettaljata tal-ħsara li għandha l-faċċata biex tintuża meta jsir ir-restawr

* Mistenni jiħroġ tender għal sistema ġdida ta' dawl fil-Palazz.

Kalkolu approssimattiv tal-flus li ntefqu f'dawn it-tliet snin jammonta għal madwar Lm11,000.

VAT - SPETTURI

L-ONOR.

MARIE LOUISE COLEIRO staqsiet lill-Ministru tal-Finanzi: Billi madwar xahrejn ilu saru l-intervisti għall-ingaġġ ta' spetturi tal- VAT fid-dipartiment tal-VAT, jista' l-Ministru jgħid: (a) ta' min hi r- responsabbilta' li joħorġu r-riżultati ta' dawn l-intervisti; (b) meta se joħorġu r-riżultati; (c) meta se jsir ir-reklutaġġ ta' dawn l-ispetturi; (d) kemm se jiġu reklutati spetturi tal-VAT?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li r- rakkmandazzjonijiet tal-bord ta' l-għażla għall-ingaġġ ta' spetturi tal-VAT intbagħtu lill-uffiċċju tal-Prim Ministru skond il-proċeduri u r-riżultati ser jinħarġu dalwaqt.

Ir-reklutaġġ ser isir skond il-ħtieġa tad- dipartiment.

THE GLORIOUS FEW PRODUCTION CO LTD

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jwieġeb mistoqsija parlamentari nru.

20947 dwar il- kumpanija The Glorious Few Production Co Ltd?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Il-kumpanija li għaliha qed issir riferenza għandha shareholding ta' mija fil-mija mill-MIMCOL.

Din twaqqfet in konnessjoni mal-ġbid tal-film Glorious Few li huwa film dwar Malta u t-tieni Gwerra Dinjija.

Il-MIMCOL ser tikkontribwixxi s-somma ta' Lm10,000 għall-iskript u l-produzzjoni, bil-kundizzjoni li l-biċċa l-kbira ta' l-iffilmjar isir fil- gżejjer Maltin u li ta' l-anqas tintefaq is-somma ta' miljun dollaru Kanadiż.

Naturalment il-MIMCOL tonora l-obbbligu tagħha wara li tkun sodisfatta li ntefqet is-somma miftehma.

MAGĦTAB - MIŻBLA

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għall-Ambjent: Jista' l- Ministru jwieġeb mistoqsija parlamentari nru.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: L-ammont ta' skart li jiġi ġenerat jiddependi mill-attivita' ekonomika fil-pajjiż.

Ta' min ukoll jinnota li fis-snin ta' qabel l-1997, l-iskart li kien jiġi mormi fil-miżbla tal- Magħtab, kien jiġi biss stmat peress li ma kienx għad hemm miżien.

Il- miżien tal-miżbla tal-Magħtab beda jaħdem fl-1997.

Rigward il-miżbla tal-Magħtab, bħalissa qed tiġi ppreparata tender għall- immaniġġjar ta' l-iskart li se tiġi ppubblikata fi żmien qasir.

FINANZI - ALLOKAZZJONI TA' FONDI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: B'riferenza għar-risposta ta' mistoqsija parlamentari nru.

19869, jista' l- Ministru jgħid x'ġara mill-Lm 200,000 li l-Ministru tal-Finanzi kien wieġeb li ġew mgħoddija lill-ministeru ta' l-edukazzjoni?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-uffiċċjali fil-ministeru u d-dipartimenti tiegħi għadhom m'humiex qed jifhmu għalxiex jista' qed jirriferi l-Onor.

Membru.

Jista' għalhekk jindika fejn il-"Ministru tal-Finanzi kien wieġeb" kif qed isostni l-Onor.

Membru forsi l-uffiċjali konċernati jiġbru t-tagħrif mitlub jekk jikkompeti lilhom.

GĦAWDEX - RABAT - DRENAĠĠ

L-ONOR.

MARIE LOUISE COLEIRO staqsiet lill-Ministru għal Għawdex: Tista' l-Ministru tgħid meta se jsir id-drenaġġ fl-inħawi ta' Triq San Anard, Rabat f'Għawdex?

Taf li r-residenti ilhom li ħallsu għad-drenaġġ 20 sena, jiġifieri mill-1980?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Jien informata li qegħdin jiġu preparati speċifikazzjonijiet għalħruġ ta' offerti biex jingħata servizz tad-renaġġ fl-inħawi ta' Triq San Anard, Rabat, f'Għawdex.

ĦAL-QORMI - ĊIMITERJI

L-ONOR.

MARIE LOUISE COLEIRO staqsiet lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l-Ministru jgħid jekk hux veru li fiċ-ċimiterju ta' Ħal Qormi hemm sitt oqbra li kienu ġew mirduma?

Kemm hemm oqbra vojta u li m'huma ta' ħadd fiċ-ċimiterju ta' Ħal Qormi?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Jien informat li ċ-ċimiterju ta' Ħal Qormi hemm parti tal-gvern u parti tal-Knisja.

Ma jirriżultax li fil-parti tal-gvern intradmu xi oqbra.

Numru sostanzjali mill-parti tal-gvern hija tal-komun.

Ma jirriżultax li hemm xi oqbra li m'huma ta' ħadd.

DOOR NUMBERING

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għall-Ambjent: Jista' l-Ministru jwieġeb mistoqsija parlamentari nru.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Qed inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra l- informazzjoni mitluba.

MANNIĠAR TA' L-ISKART

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għal Għawdex: Tista' l-Ministru twieġeb mistoqsija parlamentari nru.

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Jien informata li lispiża tal-gvern mill-fergħa ta' l-indafa pubblika biex jiġi mmaniġjat l-iskart solidu li jiġi prodott f'Għawdex ammonta għal madwar Lm352,000 fi tnax-il xahar.

Dan l-ammont jinkludi l-pagi ta' ħaddiema, spejjeż ta' makkinarju u vetturi, ġbir ta' skart goff, knis u tindif ta' triqat u spejjeż involuti fl-immaniġjar tal- miżbla ġewwa x-Xagħra, Għawdex.

WSC

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jgħid x'kien l-eżitu tal-kawża li l-WSC għamlet kontra dik il-persuna li tefgħet żejt maħruq f'borehole b'konsegwenza ta' tniġġiż serju fl-ilma tal-galleries f'Ta' Kandja?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Tajjeb jingħad li, kuntrarjament għal dak li ngħad fil-mistoqsija, kienu l-pulizija li ħadu passi fil-qorti kontra l-imsemmija persuna u mhux il-korporazzjoni għas-servizzi ta' l-ilma.

Il-kawża relattiva ġiet deċiża fit-3 ta' Diċembru, 1999, meta l-qorti sabet l-akkużat ħati ta' l-akkużi kollha miġjuba kontrih, minbarra dik dwar serq ta' ilma.

Huwa kien liberat bil-kundizzjoni li ma jagħmilx reat ieħor fi żmien sena.

Jien informat li l-korporazzjoni għadha ma għamlet ebda kawża kontra din il-persuna.

Fil-preżent għaddejjin diskussjonijiet bejn il-korporazzjoni u l-persuna in kwestjoni dwar l-ammont li għandu jitħallas bħala danni mill- korporazzjoni.

Min-naħa tagħha, il-korporazzjoni ħadet il-passi legali meħtieġa sabiex tissalvagwardja l-pożizzjoni tagħha, bil-presentata u notifika ta' ittra uffiċjali.

TAX COMPLIANCE UNIT

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' l- Ministru jgħid jekk is-salarji li qed jiġu offruti lil accountant prospettivi mat-tax compliance unit huma negozjabbli?

Huma 'l fuq mis- salarji ta' professional officers li huma pegged magħhom?

Huwa minnu li wara li ġew offruti ċerti pakketti ta' salarji lil dawn l- accountants il-proposti tat-tax compliance unit ġew imblukkati mill-public service commission?

Huwa minnu li biex jiġi megħlub dan l-ostaklu ċerti applikanti magħżula ġew mitluba jirreġistraw bħala self-employed sakemm jiġu sormontati dawn il- problemi?

Jikkonferma li dan mhux eżempju tajjeb meta t-TCU, li taqa' taħt ir- responsabbilita' tal-ministeru tal-finanzi qed tipprova ssib mezz kif iddur mar-regolamenti tal-public service commission proprju fejn jidħlu salarji u nċentivi oħrajn relatati, aktar u aktar meta l-gvern innifsu beħsiebu jdaħħal regolamenti ġodda dwar il-fringe benefits fil-ġejjieni qarib?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li:-

(1) Is-salarji li ġew offruti lil-accountants prospettivi mat-tax compliance unit huma negozzjabbli ġo fixed band li tirrelata ma' l-ogħla skala ta' accountant mat-tax compliance unitħ (2) Il-livell ta' accountants huwa ugwali ma' oħrajn li diġa' jeżisti fis-settur pubblikuħ

(3) M'hux minnu li wara li ġew offruti dawn il-pakketti ta' salarji lil dawn l-accountants il-proposti tat-tax compliance unit ġew imblukkati mill- public service commissionħ

(4) M'hux minnu li biex jiġi megħlub dan l-ostaklu ċerti applikanti magħżula ġew mitluba li jirreġistraw bħala self-employedħ

(5) Le, ma nikkonfermax.

Il-fatti huma li dawn il-professional officers, inklużi l-accountants ġew offruti kuntratti sabiex jissuplixxu servizzi lit- tax compliance unit bil-ħsieb li wara ċertu żmien, u dejjem bi qbil bejn il-partijiet, il-kuntratti jistgħu jinbidlu f'kuntratti ta' mpjieg wara li jiġu osservati r-regolamenti u l-proceduri kollha tal-public service commission.

SERVIZZ PUBBLIKU - ĦADDIEMA KAŻWALI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Prim Ministru: Billi qed jiddaħħlu diversi ħaddiema każwali bil-kuntratt biex jimlew temporanjament il- postijiet ta' nies li huma b'maternity leave, extended leave jew extended sick leave, jista' l-Prim Ministru jgħid x'qed isir biex ma jkunx hemm double counting tan-nies fuq il-kotba tal-gvern?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Ninsab infurmat illi fil-management and personnel office jinżammu records separati għal kull kategorija ta' mjegati.

Meta jingħataw figuri, dawn ikunu jgħidu jekk l-impjegati jkunux tal-fiss, part-time, każwali jew bil-kuntratt.

ĦADDIEMA IMPRESSED

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jwieġeb mistoqsija parlamentari nru.

20772 dwar ħaddiema impressed?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Jien informat li kien hemm 660 persuna li kienu rreġistrati bħala impressed driver.

653 għazlu li jkollhom impjieg bħala labourer (ex-impressed driver).

Minnhom, 468 huma mas-Servizz Pubbliku, 184 ma' l-entitajiet pubbliċi u wieħed ma' l-uffiċċju nazzjonali ta' l-awditur.

Il-proċess dwar dawk fis-Servizz Pubbliku għadu għaddej quddiem il-kummissjoni għas-servizz pubbliku.

Dawn kollha għadhom jaqdu d-doveri tagħhom mad-dipartimenti jew entitajiet fejn kienu jservu.

SKEJJEL

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni: B'riferenza għar-risposta ta' mistoqsija parlamentari nru.

20832, jista' l-Ministru jinforma l-Kamra kemm studenti mill-28,060 ġew minn skejjel primarji u sekondarji ta' bliet u rħula ta' Bormla, il-Birgu, Senglea, il-Kalkara, ix-Xgħajra, Zabbar u l-Fgura, possibilment skola skola?

Jista' jindika wkoll l-istudenti l-oħra minn liema skejjel kienu?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li l-istatistika tat-tfal, skola skola, ma tinżammx.

SKEJJEL - STUDENTI

L-ONOR.

20832, jista' l-Ministru jinforma l-Kamra minn liema skejjel kienu ġejjin l- istudenti li marru l-Mużew ta' l-Arkeoloġija, il-Mużew tal-Fine Arts, Tal- Palazz ta' l-Inkwiżitur u l-Mużew Marittimu?

ONOR.

DJAR - PERITI

L-ONOR.

ANTHONY ABELA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' l-Viċi Prim Ministru jinforma lil Kamra kemm hemm impjegati bħala periti fuq full-time jew part-time basis ma' l- awtorita' tad-djar u x'inhu r-remuneration tagħhom?

X'huma l-working hours tagħhom?

Meta jiltaqgħu man-nies fuq problemi relattivi?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninsab informat li l-awtorita' tad-djar għandha żewġ periti mpjegati magħha; wieħed fuq bażi part-time u l-ieħor fuq reducd hours.

Wieħed jaħdem madwar 25 siegħa fil-ġimgħa u jitħallas b'rata ta' Lm4 fis-siegħa u l-ieħor jaħdem 30 siegħa fil-ġimgħa u jitħallas Lm5,000 fis-sena.

Dawn il-periti jaraw lill-pubbliku bl-appuntament skond il- bżonn.

ATTXVII/1993 - TRASFERIMENT TA' PROPRJETA'

L-ONOR.

ANTHONY ABELA staqsa lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' l- Ministru jinforma lill-Kamra: (a) kemm inħarġu kontijiet addizzjonali għal atti ta' dikjarazzjoni ta' trasferiment ta' proprjeta' b'causa mortis mil- leġislazzjoni ta' Att XVII/1993 'l hawn, xahar b'xahar, u għal kemm kienu jammontaw; (b) kermm minn dawn ġew kontestati; (c) kemm minn dawn ġew konklużi bi ftehim; (d) kemm minn dawn inġabru flus f'taxxa u kemm f'penali; (e) kemm minn dawn ġew kontestati quddiem il-board of special commissions; (f) kemm minn dawk ġew kontestati quddiem il-board of special commissions u ntrebħu mill-gvern u kemm intrebħu mill-kontestant?

ONOR.

JOHN DALLI: Qed inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra tabelli li juru n- numru ta' kontijiet (claims) causa mortis li:

a) ħarġu xahar b'xahar mill-leġislazzjoni ta' l-Att XVII ta' l-1993 huwa kif jidher f'tabella "A" għal Malta u "AA" għal Għawdex.

b) In-numru ta' kontijiet kontestati (objections) matul il-perijodu huwa kif jidher f'tabella "B".

c) In-numru ta' l-oggezzjonijiet li kienu konklużi bi ftehim matul l-istess perijodu huwa kif jidher mit-tabella "C".

d) L-ammont ta' taxxa li nġabret huwa kif jidher f'tabella D (i) waqt li l- ammont ta' penali (taxxa addizzjonali) huwa muri f'tabella D (ii).

e) Kont wieħed biss kien kontestat quddiem il-bord ta' kummissarju speċjali u dan kien irtirat mill-istess kontestanti.

ATT XVII/1993 - TRASFERIMENT TA' PROPRJETA'

L-ONOR.

ANTHONY ABELA staqsa lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' l- Ministru jinforma lill-Kamra: (a) kemm inħarġu kontijiet addizzjonali għal atti ta' bejgħ/trasferimenti inter vivos mil-leġislazzjoni ta' Att XVII/1993 'l hawn - xahar b'xahar; (b) kemm minn dawn ġew kontestati; (c) kemm minn dawn ġew konklużi bi ftehim; (d) kemm minn dawn ġew kontestati quddiem il-board of special commissioners; (e) kemm minn dawk kontestati quddiem il-board of special commissioners intrebħu mill-gvern, u kemm intrebħu mill-kontestant?

ONOR.

JOHN DALLI: Qed inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra tabelli li juru :

(a)In-numru tal-kontijet addizzjonali claims għall-atti ta' trasferimenti inter vivos mid-data tal-legislazzjoni ta' Att XVII ta' l-1993 'l hawn, maħruġa xahar b'xahar, huwa kif jidhru f'Tabella "A" għal Malta u Tabella "AA" Għawdex.

(b) In-numru ta' claims li kienu kontestati (objections) huwa kif dettaljat fit-Tabella "B".

(c) L-oġġezzjonijiet li kienu konklużi huma kif jidhru fit-Tabella "C". (d) Lista "D" turi n-numru ta' appelli quddiem il-board of special commissioners.

(e) Minn numru ta' appelli ta' quddiem il-bord ta' kummissarji speċjali tliet każi nqatgħu favur il-kontestanti filwaqt li tnejn inqatgħu favur il- gvern.

Il-ħames każi jinsabu kontestati quddiemil-qorti ta' l-appell.

AFFARIJIET BARRANIN

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' l-Ministru jgħid jekk ġewx ifformati, jew hemmx il-ħsieb li jiġu fformati, sezzjonijiet, units jew xorta ta' gruppi oħrajn fid- dipartimenti, soċjetajiet kummerċjali, segretarjati u entitajiet oħrajn kollha li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu jew li fihom il-gvern għandu xi forma ta' interess u li liema units, sezzjonijiet etc għandhom xogħol konness jew relatat mal-politika tal-gvern li jsieħeb lil Malta bħala membru sħiħ fl-Unjoni Ewropea, fil-programmi ta' l-Unjoni Ewropea jew fl- adozzjoni ta' l-aquis?

X'jisimhom jew x'ser ikun jisimhom dawn il-units etc?

X'tip ta' xogħol mistenni jew qiegħed isir minn dawn il-units?

Kemm hemm nies jaħdmu f'kull wieħed min dawn il-units?

Min huma, kif intgħażlu u xi grad għandhom?

X'pagi, kundizzjonijiet u benefiċċji oħrajn igawdu minnhom persuni li huma ngaġġati ma' dawn il-units?

ONOR.

JOE BORG: Risposta tingħata f'seduta oħra.

SERVIZZI EKONOMIĊI

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jgħid jekk ġewx ifformati jew hemmx il-ħsieb li jiġu fformati, sezzjonijiet, units jew xorta ta' gruppi oħrajn fid- dipartimenti, soċjetajiet kummerċjali, segretarjati u entitajiet oħrajn kollha li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu jew li fihom il-gvern għandu xi forma ta' interess u li liema units, sezzjonijiet etc għandhom xogħol konness jew relatat mal-politika tal-gvern li jsieħeb lil Malta bħala membru sħiħ fl-Unjoni Ewropea, fil-programmi ta' l-Unjoni Ewropea jew fl- addozzjoni ta' l-aquis?

Kemm hemm nies jaħdmu f'kull wieħed minn dawn il-units?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

GĦAWDEX

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru għal Għawdex: Tista' l- Ministru tgħid jekk ġewx ifformati jew hemmx il-ħsieb li jiġu fformati, sezzjonijiet, units jew xorta ta' gruppi oħrajn fid-dipartimenti, soċjetajiet kummerċjali, segretarjati u entitajiet oħrajn kollha li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu jew li fihom il-gvern għandu xi forma ta' interess u li liema units, sezzjonijiet etc għandhom xogħol konness jew relatat mal- politika tal-gvern li jsieħeb lil Malta bħala membru sħiħ fl-Unjoni Ewropea, fil-programmi ta' l-Unjoni Ewropea jew fl-adozzjoni ta' l-aquis?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Jien informata li s'issa mhemmx ħsieb li jiġu fformati sezzjonijiet jew units fiddipartimenti li jaqgħu taħt il- Ministeru għal Għawdex biex jagħmlu xogħol li għalih l-Onor.

Interpellant għamel riferenza.

Dan ix-xogħol qed isir mill-istrutturi eżistenti.

INTERN

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l- Ministru jgħid jekk ġewx ifformati, jew hemmx il-ħsieb li jiġu fformati, sezzjonijiet, units jew xorta ta' gruppi oħrajn fid-dipartimenti, soċjetajiet kummerċjali, segretarjati u entitajiet oħrajn kollha li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu jew li fihom il-gvern għandu xi forma ta' interess u li liema units, sezzjonijiet etc għandhom xogħol konness jew relatat mal- politika tal-gvern li jsieħeb lil Malta bħala membru sħiħ fl-Unjoni Ewropea, fil-programmi ta' l-Unjoni Ewropea jew fl-adozzjoni ta' l-aquis?

ONOR.

TONIO BORG: Tweġiba tingħata f`xi seduta oħra.

AGRIKOLTURA U SAJD

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid jekk ġewx ifformati jew hemmx il-ħsieb li jiġu fformati, sezzjonijiet, units jew xorta ta' gruppi oħrajn fid- dipartimenti, soċjetajiet kummerċjali, segretarjati u entitajiet oħrajn kollha li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu jew li fihom il-gvern għandu xi forma ta' interess u li liema units, sezzjonijiet etc għandhom xogħol konness jew relatat mal-politika tal-gvern li jsieħeb lil Malta bħala membru sħiħ fl-Unjoni Ewropea, fil-programmi ta' l-Unjoni Ewropea jew fl- adozzjoni ta' l-aquis?

ONOR.

NINU ZAMMIT: L-informazzjoni mitluba għada qed tinġabar u tingħata f'xi seduta oħra.

TRASPORT U KOMUNIKAZZJONI

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid jekk ġewx ifformati, jew hemmx il- ħsieb li jiġu fformati, sezzjonijiet, units jew xorta ta' gruppi oħrajn fid-dipartimenti, soċjetajiet kummerċjali, segretarjati u entitajiet oħrajn kollha li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu jew li fihom il-gvern għandu xi forma ta' interess u li liema units, sezzjonijiet etc għandhom xogħol konness jew relatat mal-politika tal-gvern li jsieħeb lil Malta bħala membru sħiħ fl-Unjoni Ewropea, fil-programmi ta' l-Unjoni Ewropea jew fl- adozzjoni ta' l-aquis?

X'jisimhom jew x'ser ikun jisimhom dawn il-units etc?

X'tip ta' xogħol mistenni jew qiegħed isir minn dawn il-units?

ONOR.

ĊENSU GALEA: L-informazzjoni mitluba tingħata f`seduta oħra.

PA - ĦADDIEMA

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jgħid kemm hawn persuni jaħdmu full-time u part-time ma' l- awtorita ta' l-ippjanar?

Jista' jagħti breakdown ta' dawn il-ħaddiema, x'pagi u fringe benefits igawdu għal kull skala jew tip ta' xogħol?

ONOR.

TONIO BORG: Tagħrif mitlub mill-Onor.

Interpellant tpoġġa fuq il- Mejda tal-Kamra iktar kmieni f'din is-seduta.

PA - INFIQ TA' FLUS

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jgħid kemm intnefqu flus mill-PA fuq studji magħmula mill- konsulenti fis-snin 1998 u 1999?

Fuq liema studji ġew minfuqa?

Minn min saru u kemm ġew minfuqa flus għal kull studju?

ONOR.

TONIO BORG: It-tagħrif mitlub mill-Onor.

SANT ANĠLU

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għall-Ambjent: B'riferenza għar-risposta għal mistoqsija parlamentari nru 20911, jista' l- Ministru jgħid x'inhu l-massimu ta' żmien permissibli li jistgħu jdumu mwaħħlin il-gates imwaħħlin fuq ix-xatt taħt Sant Anġlu, peress li dawn il- gates jirristrinġu l-aċċess għax-xatt għaċ-ċittadini, liema aċċess suppost hu garantit mill-kuntratt li sar bejn il-gvern u l-consortia?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Tweġiba tingħata f'seduta oħra.

SVPR - INFERMIERA

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' l-Viċi Prim Ministru jagħti r-raġuni għaliex nurses S.N.U.E.N li jaħdmu part-time ġewwa S.V.P.R u li kienu jidħlu fil- Ħdud bħala xogħol twaqqfu ħesrem milli jagħmlu dan biex flokhom qiegħdin jidħlu nurses minn dipartimenti oħra?

Jista' l-Ministru jinvestiga u jieħu l-azzjoni meħtieġa?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li ma ngħataw l- ebda ordnijiet biex infermiera (part-time) jitnaqqsulhom xi sigħat ta' Ħdud jew festi pubbliċi fir-residenza San Vinċenz de Paul.