MALTA DIBATTITI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Ufficjali u Rivedut) ID-DISA' PARLAMENT Seduta Nru. 863 It-Tnejn, 3 ta' Frar, 2003 Stampat fl-Ufficcju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 ID-DISA' PARLAMENT Seduta Nru. 863

It-Tnejn, 3 ta' Frar, 2003

Il-Kamra tad-Deputati ltaqgħet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6.01 p.m.

Talba

SEDUTA NRU.

It-Tnejn, 3 ta' Frar, 2003

WERREJ

MINUTI 67

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI 67

TQEGĦID TA' KARTI 71

MOZZJONIJIET

RIŻOLUZZJONI DWAR KUNTRATTI GĦAL TRASFERIMENTI TA' PROPRJETA`

IN KONNESSJONI MAL-PROĠETT TAL-CRUISE LINER PASSENGER TERMINAL

MILL-KONSORZJU VISET 72

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI LI JIMPLIMENTA MIŻURI TA' L-ESTIMI (KUMITAT U TIELET QARI)

BUDGET MEASURES IMPLEMENTATION BILL (COMMITTEE STAGE AND THIRD READING) 74

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR IL-MEDIĊINI (IT-TIENI QARI)

MEDICINES BILL (SECOND READING) 76

AĠĠORNAMENT 95

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB 100

MINUTI

Il-Minuti tas-Seduta Nru 862 li saret fid-29 ta' Jannar, 2003 ġew konfermati.

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI

UE – LEVY FUQ L-IMPORTAZZJONI TA' SUGAR CANE U SUGAR BEET

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Fil-każ ta' sugar cane u sugar beet, jista' jispjega kif l-ewwel intqal li l-prezzijiet fl-Unjoni Ewropea huma orħos u għad iridu jorħsu aktar ladarba titneħħa l-levy, biex issa se jkollna ndaħħlu levy fejn m'hemmx fuq prodotti importati minn barra l-Unjoni?

Jista' il-Ministru jgħid għalfejn se jkollna noħorġu l-flus sabiex nissussidjaw prezzijiet għoljin ta' prodotti importati mill-Unjoni meta llum dawn nixtruhom orħos?

Għaliex se jkollha tiddaħħal levy u se jiddaħħlu sussidji fuq prodotti li ma nipproduċux la llum u lanqas wara s-sħubija?

Kemm kienu l-prezzijiet interni u esterni ta' dawn il-prodotti, sija meta sar l-istudju mill- istitut agronomiku ta' Bari kif ukoll fiż-żmien meta ġew iffinalizzati n- negozjati?

ONOR.

NINU ZAMMIT (Ministru għall-Agrikoltura u Sajd): Ngħarraf lill- Onor. Interpellant li Malta ma timportax sugar cane jew sugar beet imma timporta biss zokkor.

Għal dan il-għan aħna nnegozjajna biex għal seba' snin wara s-sħubija, pajjiżna jibqa' jimporta z-zokkor bi prezzijiet preferenzjali billi d- differenza bejn il-prezz dinji u dak fl-Unjoni Ewropea tkun issussidjata nofs bin-nofs bejn Malta u l-Unjoni.

Għar-rigward ta' l-aħħar parti tal-mistoqsija, nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba li tajtu għall-mistoqsija parlamentari 38118.

MR SPEAKER (Onor. Anton Tabone): L-Onor.

Farrugia, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Mr Speaker, jista' ġentilment il-Ministru jgħidilna minn liema sors jiġi z-zokkor li jidħol Malta?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Mr Speaker, ma nafx ngħid b'eżattezza minn liema sors jiġi z-zokkor li jidħol Malta għax probabbli li huwa taħlita ta' sugar cane u sugar beet.

Biss kulħadd jaf li aħna ma nimportawx il-materja prima imma nimportaw zokkor proċessat.

Jekk l-Onor.

Interpellant jixtieq ikun jaf il-persentaġġ li jiġi mix-sugar cane u l-persentaġġ li jiġi mix-sugar beet, jien lest li nitlob lit-tekniċi tad-dipartiment biex jekk għandhom din l-informazzjoni ngħadduhielu.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Jista' il-Ministru jgħidilna x'inhuma l-prezzijiet interni u dawk esterni taz-zokkor?

Il-persentaġġ li se jkun issussidjat ikopri d-differenza kollha tal-prezz jew parti minnha?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Hawnhekk qed nitkellmu fuq special supply measures.

Jekk m'iniex sejjer żball, kienet ittieħdet is-sena 1999 bħala s-sena bażi biex fuqha setgħet tinħadem iċ-ċifra tad-differenza fil-prezz li qed jitlob li jkun jaf l-Onor.

Interpellant, Mr Speaker.

Naturalment din iċ-ċifra ma tistax tiġi ffissata għall-eternità għax bħalma jaf kulħadd, il-prezzijiet ivarjaw skond ir-regoli tas-suq, skond il- provvista u d-domanda li jkollok.

Meta għandek supply abbundanti u demand żgħira, allura l-prezzijiet jinżlu.

Bil-maqlub, jekk għandek domanda qawwija iżda provvista baxxa – ngħidu aħna, minħabba l-effetti tal-klima, forsi għax ma tkunx għamlet xita jew inkella tkun għamlet ħafna xita li faqgħat kollox - allura l-prezz tistennieh li jogħla.

Naturalment il-varjazzjoni fil-prezz taffettwa kemm is-suq ta' l-Unjoni Ewropea kif ukoll is-suq internazzjonali.

Jiġifieri nerġa' ngħid li d- differenza fil-prezz li jrid ikun jaf l-Onor.

Interpellant tiddependi fuq id-diversi ċirkostanzi marbuta mal-provvista u d-domanda tas-suq u trid tara kif tkun kull sena.

Għaliex jekk f'sena d-differenza bejn il-prezz ta' l-Unjoni u l-prezz internazzjonali tkun ta' Lm2 kull tunnellata, inti trid tissussidja dawk iż-Lm2.

Hawnhekk aħna ħdimna pakkett ta' sussidju għas-seba' snin ta' wara s- sħubija fuq l-importazzjoni ta' ċereali, zokkor, laħam aħmar u ċerti prodotti magħmula mil-laħam, bħall-corned beef u l-luncheon meat, u semi- processed tomato product, u ħadna inkonsiderazzjoni l-ammonti li ilna nimportaw over the years.

Ejja nieħdu z-zokkor fejn kull sena nimportaw madwar 35,000 tunnellata.

Dawn il-35,000 tunnellata se jiġu importati għall-ewwel seba' snin ta' wara s-sħubija b'din l-iskema li għadni kemm semmejt, fejn tiġi ssussidjata d-differenza bejn il-prezz li konna nixtru bih qabel u l-prezz ta' wara s-sħubija.

Biss hawn irrid nagħmilha ċara li jekk ġie stabilit li aħna nimportaw ċertu ammont, per eżempju, madwar 62,000 tunnellata fil-każ tal-qamħirrun, se jkun hemm sussidju għal dawk it-62,000 tunnellata biss.

Jiġifieri żgur li mhux se nġibu aktar mit-62,000 tunnellata ħalli imbagħad nerġgħu nibagħtuh barra.

Dan ma jistax isir.

Hawnhekk għandna ftehim biex tkun issussidjata d-differenza fil-prezz fuq ammont stabilit għall-konsum lokali.

Over and above dak l-ammont ma jiġix issussidjat, Sur President.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Mr Speaker, jista' il-Ministru jgħid jekk aħniex marbutin li nibqgħu nimportaw dak l-istess ammont ta' zokkor, kemm fl-ewwel seba' snin u anke wara s-seba' snin?

Meta l-Ministru jsemmi ammont ta' 35,000 tunnellata jkun qed jirriferi għaz-zokkor kollu li jidħol, inkluż dak li jiġi mħallat ma' prodotti oħra, bħal fil-każ tal-juices, soft drinks u cakes?

Issa ġaladarba l-gvern qed jikkonferma li fl-ewwel tliet snin se jkollu euro 31.3 miljun biex jissussidja prezz ogħla taz-zokkor, din is-somma se tkun qed tkopri l-levy li trid titħallas jekk kemm-il darba l-industrija tagħna li tużah biex tagħmel il-minerali, il-juices, il-ġelati u ħafna prodotti oħra, timporta z-zokkor minn pajjiżi terzi?

Dik it-tariffa se tkun koperta?

U fil-każ, kemm hu l-persentaġġ ta' dik it-tariffa?

Min-naħa l-oħra, jekk iz-zokkor jiġi importat mill-pajjiżi ta' l-Unjoni, kemm se jkun is-sussidju per kilo?

Almenu jekk il-gvern ma jridx jgħidilna l-prezz, għandu jgħidilna kemm se jkun is-sussidju per kilo, Sur President.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Mr Speaker, ma nafx kif jippretendini ngħidlu kemm se jkun is-sussidju fis-sena 2005!

(Interruzzjonijiet) Dak eżerċizzju statiku, Onor. Farrugia, fejn ħadna l-1999 bħala r-reference year u rajna kemm kienet id-differenza bejn il-prezz ta' ċerti prodotti fl-Unjoni Ewropea u l-prezz internazzjonali f'dik is-sena.

Dak japplika biss għall- 1999.

(Interruzzjonijiet) Iva, dak eżerċizzju statiku u japplika biss għall-1999.

Jiġifieri ħadna l-1999 u ħdimna fuq il-prezzijiet kif kienu f'dik is-sena.

Naturalment jekk dak l-eżerċizzju jerġa' jinħadem għas-sena 2000 għandek issib prezzijiet differenti u għas-sena 2001 aktar prezzijiet differenti.

Dak l-eżerċizzju jrid isir għal kull sena, Sur President.

Issa jekk wieħed iħares sew lejn is-swieq ta' dawn il-prodotti, isib li dawn mexjin biex naslu għal prezz internazzjonali wieħed.

Id-WTO miexja biex il-prezzijiet tad-diversi blokki jikkonverġu ħalli naslu għal prezz internazzjonali wieħed.

Skond id-dikjarazzjoni ta' Doha, sa seba' snin oħra trid isseħħ din il-convergence fil-prezzijiet.

Hekk qiegħda t-thrust bħalissa fit-taħdidiet li qed isiru f'Ġinevra u anke kif jirriżulta mill- meeting li jmiss tad-WTO fil-Messiku.

Jiġifieri hawnhekk qed nirriferu għall-fatt li s-swieq dinjija jridu jikkonverġu u jaslu għall-istess prezz internazzjonali.

Mr Speaker, l-Onor.

Farrugia staqsa wkoll jekk iċ-ċifra ta' 35,000 tunnellata zokkor tinkludix ukoll zokkor li jintuża bħala kompożizzjoni.

Hawnhekk qed nitkellmu fuq zokkor mitħun, kif nafuh aħna, u mill- istatistika naraw li bejn dak li nikkonsmaw fil-ħajja tagħna ta' kuljum u dak li jiġi pproċessat biex nagħmlu prodotti oħra, bħal fil-każ ta' minerali u gallettini, aħna niġu bżonn bejn wieħed u ieħor 35,000 tunnellata zokkor fis-sena.

Mr Speaker, staqsieni wkoll għad-differenza fil-prezz.

Id-differenza fil- prezz bejn dak li nixtru llum u l-prezz li bih se nkunu qed nixtru wara li nsiru membri ta' l-Unjoni, se tiġi ssussidjata.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Imma jekk kemm-il darba l-industrija lokali tkun trid timporta zokkor minn pajjiżi barra mill-Unjoni, naturalment għax ikun orħos, f'dak il-każ se ngawdu mil-liberalizzazzjoni?

Jistgħu dawn jimportaw zokkor mingħajr il-Lm250 tariffa fuq kull valur ta' Lm100?

Jew forsi dik il-Lm250 tariffa se titħallas mill-gvern?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Qabel xejn irrid nagħmilha ċara li m'iniex qed ngħid li jien naqbel ma' dawn iċ-ċifri li qed isemmi l-Onor.

Interpellant għax mhux billi jaqbad u jitfa' ċifri bl-addoċċ, Sur President.

Apparti minn hekk, biex wieħed ikun jista' jimporta minn ċerti pajjiżi jkun irid iħallas dik li tissejjaħ il-common external tariff, sakemm ma jimportax minn xi pajjiż li diġà għandu agreement ma' l-Unjoni Ewropea għal ċerta kwota.

(Interruzzjonijiet) Naturalment jien hawnhekk nitkellem skond l-informazzjoni li jkolli quddiemi.

Jekk inti qed issemmili l-Amerka, inġib l-informazzjoni ta' l-eżerċizzju maħdum fuq l-importazzjoni mill- Amerka.

Ejja nkunu ċari, ħalli min jismagħna jkun jista' jifhem.

Dan huwa suġġett tant tekniku li jrid ikollok l-informazzjoni kontinwament quddiemek għax inkella titħawwad, Sur President.

Nerġa' ngħid li jekk wieħed jimporta minn pajjiżi li diġà għandhom agreement ma' l-Unjoni Ewropea fuq dik li tissejjah tariff quota, hemmhekk il-każ ikun differenti.

GĦax jekk aħna nimportaw 35,000 tunnellata minn pajjiż li jbigħ xi miljun tunnellata zokkor lill-Unjoni, allura jkun hemm arranġament biex dak l-ammont li aħna nimportaw jiżdied ma' dak il-miljun tunnellata.

Jiġifieri trid tara kull każ separatament, skond liema prodott qed timporta u minn liema pajjiż qed timporta.

Pero` jekk illum li għadna barra mill-Unjoni, nixtru tali prodott Lm100 it-tunnellata meta fl-Unjoni jinbigħ Lm105, meta tasal is-sena 2004 - u ejja għall-argument nassumu li l-prezzijiet ikunu għadhom l-istess - dik il-Lm5 differenza se tiġi ssussidjata ħalli l-prezz għall-konsumatur jibqa' fl-istess livell.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: La l-Ministru mhuwiex f'pożizzjoni li jikkonferma la kemm hija t-tariffa u lanqas kemm hu l-prezz li ġie nnegozjat, jista' ġentilment jispjega x'ried ifisser il-prim ministru meta l-bieraħ qal li l- produtturi lokali ta' l-inbid qed jaħbu u mhumiex qed ikunu korretti fil- labelling li qed jagħmlu, liema labelling mhux se jkun aċċettat bir-regoli tas-sħubija?

Jista' jgħid fejn il-produtturi ta' l-inbid qed jagħtu informazzjoni li mhijiex korretta lill-konsumatur, kif indikaw kemm il- ministru ta' l-affarijiet barranin kif ukoll il-prim ministru.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Mr Speaker, l-Onor.

Interpellant m'għandux jippretendi li jien ngħidlu kemm hija t-tariffa u x'inhuma l-prezzijiet.

Jien nista' nġiblek il-prezzijiet tal-ġimgħa l-oħra, imma mbagħad toqgħodx tgħidli biex kull ġimgħa naġġornahomlok!

Fuq din il-Mejda tal-Kamra kien hawn patafjun karti li jagħtu indikazzjoni tal-prezzijiet - u nfakkrek li anke inti ġejt ikkwotat tgħid kemm se jkollna nħallsu aktar għaz-zokkor u għal prodotti oħra - għax dawn kienu mniżżla fl-aħħar paġni tar-rapport ta' l-istitut agronomiku ta' Bari.

Dak ir-rapport sar b'riferenza għas-sena bażika 1999.

Iva, kieku fl-1999 kellna nimportaw iz-zokkor mill-Unjoni Ewropea konna nħallsu ħafna aktar.

U proprju minħabba li kien hemm dik id-differenza fil- prezz li aħna nnegozjajna pakkett biex nassiguraw li dik id-differenza tkun issussidjata.

B'hekk il-prezz taz-zokkor, taċ-ċereali, tal-laħam aħmar u prodotti magħmula minnu, tad-dairy products, kif ukoll tas-semi-processed tomato products jibqgħu fl-istess livelli li nafuhom illum.

Nerġa' ngħid li biex nagħti ċ-ċifra ta' kemm kienet id-differenza l-ġimgħa l-oħra bejn il-prezz internazzjonali u l-prezz ta' l-Unjoni Ewropea fuq iz- zokkor biss, jien irrid naħdem eżerċizzju twil.

(Interruzzjonijiet) Imbagħad naturalment titlobni nerġa' nagħmel l-istess ħaġa fuq iċ-ċereali, fuq il-qamħ u prodotti oħra, mhux hekk!

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom, inżommu l-ordni.

ONOR.

NINU ZAMMIT: L-istatistika toħroġ kull ġimgħa u kulmin irid jista' imur jaraha fl-uffiċċju ta' l-istatistika.

Anke jekk tidħol fl-internet illum tista' ssib x'inhuma l-prezzijiet.

Għal kull prodott għandek prezzijiet differenti, jiddependi mill-pajjiż li minnu jkun ġej.

Anke l- kwalita` taf tkun differenti.

Jiġifieri mhux billi niġu hawnhekk u nfaqqgħu ċ-ċifri bl-amment!

Inti trid tara minn fejn jiġi kull prodott u trid tara l-kwalita` wkoll.

Imma issa ħalli niġi għall-kwestjoni tal- labelling ta' l-inbid, Sur President.

F'pajjiżna rridu nipproduċu nbid ta' kwalita` li għandu added value.

Allura t-target tagħna hu li jkollna nbid magħmul minn għenba li titkabbar f'pajjiżna ħalli nkunu nistgħu nsejħulu nbid ta' kwalita`.

GĦaldaqstant fuq it-tikketta tal-flixkun ta' l-inbid jrid ikun hemm miktub li dak l-inbid ġie magħmul minn għenba mkabbra fir-Rabat jew fiż-Żurrieq.

Dak huwa l- labelling u dak huwa quality wine.

L-inbid magħmul ġo l-Italja minn għenba mkabbra fl-Italja huwa nbid ta' kwalita`.

Pero` la bis-sħubija u bl-ebda forma ta' partnership fil-ħolm ma nistgħu nipproduċu f'pajjiżna nbid ta' kwalita` jekk ikun magħmul minn għenba importata mill-Marokk jew mill-Italja.

Dak mhux permess, la bi sħubija u lanqas mingħajr sħubija.

Dak ma jista' jsir imkien.

Meta wieħed jgħidlek inbid Taljan ta' kwalita` jkun ifisser li dak l-inbid huwa magħmul fl-Italja minn għenba mkabbra fl-Italja.

L-għeneb magħżul ta' l-Italja li minnu jsir l-inbid ġo l-Italja - ħalli nerġa' ngħidha ħalli jifhimha kulħadd - jiġi labelled inbid ta' kwalita` Taljan.

L-inbid li nagħmlu aħna, dak li nagħmlu minn għenba mkabbra f'pajjiżna, dak jissejjaħ inbid Malti ta' kwalita`.

Għalhekk irridu nkabbru l-area ta' kultivazzjoni għax illum għadna nimportaw iżjed minn nofs l-għeneb li neħtieġu biex nipproduċu l-inbid.

Allura għandna ammont ta' inbid li jsir minn għeneb tad-dwieli li nkabbru aħna, li jissejjaħ inbid ta' kwalita` Malti, pero` imbagħad għadna nġibu l- must minn barra biex nagħmlu l-inbid.

U tiġu tgħiduli li hawn min jippretendi li dak l-għeneb li nġibu minn barra nagħsruh f'inbid u fuq il- flixkun nagħmlulu tikketta li tkun tgħid li dak huwa nbid ta' kwalita`!

Dan ma jistax iseħħ la bis-sħubija u taħt l-ebda forma ta' xi ftehim fantażma li xi ħadd jista' jagħmel ma' l-Unjoni Ewropea, Sur President.

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom, inżommu l-ordni.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Mr Speaker, li qed ngħid hawnhekk qed jisimgħuh il- produtturi kollha u nerġa' ngħidu għax dan jafuh.

M'hemmx bżonn li xi ħadd jeħdilhom kopja tat-transcript għax jafu x'qiegħed ngħid!

Jafu iżjed milli naf jien u milli jaf kulħadd li biex l-inbid ta' Malta jkun jista' jissejjaħ inbid ta' kwalita`, bilfors irid jiġi magħmul minn għenba li titkabbar fil-pajjiż.

Għalhekk tajna l-għajnuna lill-bdiewa biex iżidu l- ammont ta' għeneb li jitkabbar fil-pajjiż.

Irridu naslu f'sitwazzjoni fejn ikollna mad-9,000 tomna għat-tkabbir tad-dwieli.

B'dan il-mod l-inbid kollu li nipproduċu f'pajjiżna jkun jista' jiġi kklassifikat bħala għeneb ta' kwalità għax ikun magħmul minn għenba li titkabbar f'pajjiżna.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-ħin tal-mistoqsijiet għadda.

Ngħaddu issa għal Tqegħid ta' Karti.

Il-Ministru Zammit Dimech.

TQEGĦID TA' KARTI

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH (Ministru għar-Riżorsi u l-Infrastruttura): Mr Speaker, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Kopja tal-kuntratt tal-kera ta' proprjeta` f'Phoenix building, Triq il- Ferrovija, Santa Venera, mill-awtorita` dwar l-immaniġġjar ta' l- iskart, bi tweġiba għal mistoqsija parlamentari 38412.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA (Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni): Mr Speaker, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Avviż Legali Nru 45 ta' l-2003 - Regolamenti ta' l-2003 dwar it- Telekomunikazzjonijiet (Aċċess unbundled għal-loop lokali);

f'isem il-Prim Ministru nqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Avviż Legali Nru 44 ta' l-2003 - Regolamenti ta' l-2003 dwar is- sigurta` nukleari u l-protezzjoni mir-radjazzjoni; u

Estimi tal-kunsill Malti għall-iżvilupp ekonomiku u soċjali għas-sena bejn l-1 ta' Ottubru 2002 u t-30 ta' Settembru 2003;

f'isem il-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali nqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Rapport ta' l-awtorita` nazzjonali dwar ix-xogħol għas-sena 2002; u

Tagħrif dwar opportunitajiet ta' edukazzjoni u taħriġ għal persuni b'diżabilita` li jagħlqu l-eta` ta' 16-il sena, bi tweġiba għal mistoqsija parlamentari 38352;

f'isem il-Ministru ta' l-Edukazzjoni nqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar l-għadd ta' computers f'laboratorji tal-computers fi skejjel sekondarji tal-gvern, bi tweġiba għal mistoqsija parlamentari 38354;

f'isem il-Ministru ta' l-Intern u l-Ambjent inqiegħed fuq il-mejda tal- Kamra:

Dokumenti relatati mar-riżoluzzjoni dwar it-trasferimenti ta' proprjeta` in konnessjoni mal-proġett tal-cruise liner passenger terminal mill-konsorzju VISET; u

f'isem il-Ministru għall-Affarijiet Barranin nqiegħed fuq il-mejda tal- Kamra:

Lista ta' pajjiżi li l-Unjoni Ewropea għandha magħhom ftehim ta' kummerċ ħieles jew ftehim li jwassal għal kummerċ ħieles bejn Malta u dawn il-pajjiżi f'każ li Malta tissieħeb fl-Unjoni Ewropea, bi tweġiba għal mistoqsija parlamentari 38380.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Bonnici.

ONOR.

JOSEF BONNICI (Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi): Mr Speaker, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Avviż Legali Nru 46 ta' l-2003 - Avviż ta' bidu fis-seħħ ta' diversi artikoli ta' l-Att ta' l-2000 li jemenda l-Att dwar l-Affarijiet tal- Konsumatur (Att Nru. XXVI ta' l-2000).

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Deguara.

ONOR.

LOUIS DEGUARA (Ministru tas-Saħħa): Mr Speaker, inqiegħed fuq il- mejda tal-Kamra:

Tagħrif b'korrezzjoni għat-tweġiba għal mistoqsija parlamentari 38210 li ngħatat f'seduta numru 858 tas-27 ta' Jannar 2003.

MR SPEAKER: Mozzjonijiet.

MOZZJONIJIET

RIŻOLUZZJONI DWAR KUNTRATTI GĦAL TRASFERIMENTI TA' PROPRJETA` IN KONNESSJONI MAL-PROĠETT TAL-CRUISE LINER PASSENGER TERMINAL MILL-KONSORZJU VISET

ONOR.

TONIO BORG (Ministru ta' l-Intern u l-Ambjent): Mr Speaker, nipproponi li:

Billi kif jirriżulta mill-kuntratt mgħoddi b'riżoluzzjoni tat-30 ta' Lulju 2001, il-konsorzju VISET intrabat li jibni akkomodazzjoni alternattiva fuq art tal-gvern f'Xatt l-Għassara tal-Għeneb (gia Triq Pinto) Marsa biex jiġu akkomodati s-sidien ta' proprjetajiet privati li ttrasferew il-proprjeta` tagħhom lill-gvern in konnessjoni ma' l- istess proġett;

Billi l-konsorzju VISET issa bena, skond l-istess kuntratt, l- akkomodazzjoni alternattiva;

Billi issa hu xieraq illi l-istess proprjeta` tiġi trasferita lis- sidien fuq imsemmija;

U billi huwa maħsub fil-paragrafu (c) tas-subartikolu (1) ta' l- artikolu 3 ta' l-Att Nru XXXIII ta' l-1976 dwar it-Trasferiment ta' Artijiet tal-Gvern li art li tkun proprjeta` tal-gvern jew amministrata minnu tista' tiġi trasferita skond riżoluzzjoni speċjali tal-Kamra tad-Deputati li tkun fis-seħħ fil-waqt tat-trasferiment;

U billi huwa xieraq li t-trasferiment fuq imsemmi jsir skond riżoluzzjoni speċjali tal-Kamra tad-Deputati;

Għalhekk huwa b'dan riżolut illi l-fondi li jinsabu:-

a) Nri.

199, 201 u 203 f'Xatt l-Għassara tal-Għeneb (gia Triq Pinto) Marsa b) Nri.

195, 197 f'Xatt l-Għassara tal-Għeneb (gia Triq Pinto)Marsa

c) Nru. 193 f'Xatt l-Għassara tal-Għeneb (gia Triq Pinto) Marsa

(d) Nri.

185, 207 u 209 f'Xatt l-Għassara tal-Għeneb (gia Triq Pinto) Marsa

(e) Nri.

183 u 211 f'Xatt l-Għassara tal-Għeneb (gia Triq Pinto) Marsa

f) Nri.

187, 189, 191 u 205 f'Xatt l-Għassara tal-Għeneb (gia Triq Pinto) Marsa

jiġu mibjugħa lil:-

a) Calinvestments Limited

b) Calinvestments Limited

c) Connie Gili, Mary Ghirlando, Antonia Licari, Dr Martin Vella, Teresa Tennyson, Mary Nelson, Rose Brincat, Derek Mifsud Speranza, Violet Papagiorcopolo;

d) Dr Francis Lanfranco, Claire Lanfranco, Dr Anthony Lanfranco, Mary Grima;

e) Mary Iris Mahoney, Adrian Galea, Christine Borg, Simone Dimech, Nadine Galea, Christopher Galea, Matthew Galea, Clarissa Gasan, Monica Farrugia, Veronica Galea;

f) Salvu Grima Group Limited;

rispettivament kif deskritt aħjar fl-abbozzi tal-ftehim li jinsabu annessi ma' din ir-riżoluzzjoni skond il-pattijiet u kundizzjonijiet imsemmija fl-istess abbozz.

MR SPEAKER: Grazzi.

Min jissekonda, jekk jogħġobkom?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Nissekonda.

MR SPEAKER: Skond subartiklu (7) ta' l-artiklu 3 ta' l-Att dwar it- Trasferiment ta' Artijiet tal-Gvern, peress li fil-Kumitat tal-Kontijiet dwar l-Uffiċċju Nazzjonali tal-Verifika kien hemm qbil unanimu dwar il- mozzjoni li għandna quddiemna, se ngħaddi mill-ewwel biex inqiegħed il- mistoqsija fuq din il-mozzjoni.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con.

MR SPEAKER: Ngħaddu issa għall-Ordnijiet tal-Ġurnata.

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI LI JIMPLIMENTA MIŻURI TA' L-ESTIMI

BUDGET MEASURES IMPLEMENTATION BILL

MR SPEAKER: Il-Ministru Bonnici.

ONOR.

JOSEF BONNICI: Mr Speaker, f'isem il-Ministru tal-Finanzi nipproponi klawsola 34 għall-Konsiderazzjoni mill-Ġdid fil-Kumitat.

MR SPEAKER: Min jissekonda, jekk jogħġobkom?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Nissekonda.

MR SPEAKER: Hawn talba biex terġa' issir konsiderazzjoni mill-ġdid fil- Kumitat ta' klawsola 34.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con.

L-ordni għal Kumitat ġie moqri.

FIL-KUMITAT

L-Onor.

Michael Bonnici, President tal-Kumitati, jippresjedi.

Klawsola 34 - Emenda ta' l-artikolu 52 ta' l-Att prinċipali.

Clause 34 - Amendment of article 52 of the principal Act.

THE CHAIRMAN: Il-Ministru Bonnici.

ONOR.

JOSEF BONNICI: Sur President, f'isem il-Ministru tal-Finanzi nressaq din l-emenda:

"L" Minflok il-kliem li jidhru taħt l-Ewwel Kolonna u t-Tieni Kolonna f'paragrafu (a) tal-proviso għas-subartikolu (4) li hemm fi klawsola 34, għandhom jidħlu l-kliem li jidhru fl-Ewwel u t-Tieni Kolonna ta' hawn taħt rispettivament:

|L-Ewwel Kolonna |It-Tieni | | |Kolonna | | | | |"Fi żmien disgħin |10 | |ġurnata | | |Fi żmien mija u |20 | |għoxrin ġurnata | | |Fi żmien mija u |30 | |ħamsin ġurnata | | |Fi żmien mija u |40 | |tmenin ġurnata | | |Fi żmien mitejn u |50 | |għaxart ijiem | | |Fi żmien mitejn u |60 | |erbgħin ġurnata | | |Fi żmien mitejn u |70 | |sebgħin ġurnata | | |Fi żmien tliet |80 | |mitt ġurnata | | |Fi żmien tliet |90 | |mija u tletin | | |ġurnata | | |Wara tliet mija u |100" | |tletin ġurnata | |

u fit-test Malti ta' l-istess klawsola minflok il-kelma "dazju" kull fejn tinsab għandha tidħol il-kelma "taxxa".

"L" For the words appearing in the First and Second Column in paragraph (a) of the proviso to subarticle (4) in clause 34, there shall be substituted respectively the words appearing in the First and Second Column hereunder:

|First Column |Second | | |Column | | | | |"Within ninety days|10 | |Within one hundred |20 | |and twenty days | | |Within one hundred |30 | |and fifty days | | |Within one hundred |40 | |and eighty days | | |Within two hundred |50 | |and ten days | | |Within two hundred |60 | |and forty days | | |Within two hundred |70 | |and seventy days | | |Within three |80 | |hundred days | | |Within three |90 | |hundred and thirty | | |days | | |After three hundred|100" | |and thirty days | |

and in the Maltese text of the same clause for the word "dazju" wherever it appears there shall be substituted the word "taxxa".

Sur President, din l-emenda qed testendi l-perijodu ta' żmien.

Per eżempju, fejn qabel kien hemm perijodu ta' 30 ġurnata, issa qed nestendu dan iż-żmien għal 90 ġurnata.

Ikun tajjeb jekk ngħid li din l-emenda ġiet diskussa ma' l-Onor.

Brincat u hu ma sab l-ebda diffikulta` fuqha.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Jiġifieri jien qed nifhem li din l-emenda saret wara li ġiet diskussa mal-kelliem ewlieni ta' l-oppożizzjoni dwar dan il- qasam.

THE CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

JOSEF BONNICI: Fil-fatt jien nista' nikkonferma li l-Ministru tal- Finanzi kellu diskussjoni ma' l-Onor.

Leo Brincat, u dan ma kellu l-ebda diffikulta` ma' din il-bidla minuri li qed issir fejn qed jiġi estiż il- perijodu ta' żmien li tagħti l-liġi oriġinali.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi l- emenda kif imressqa u moqrija mill-Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "L" għaddiet nem. con.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 34 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 34, kif emendata, għaddiet nem.con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Il-Kamra rriżumiet u l-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi rrapporta klawsola 34 mgħoddija b'emenda.

THE DEPUTY SPEAKER: Skond ftehim li ntlaħaq bejn iż-żewġ naħat ngħaddu mal-ewwel għat-Tielet Qari ta' dan l-Abbozz ta' Liġi.

Il-Ministru Bonnici.

ONOR.

JOSEF BONNICI: Mr Speaker, f'isem il-Ministru tal-Finanzi nipproponi t-Tielet Qari ta' l-abbozz ta' liġi msejjaħ "Att biex jimplimenta diversi miżuri ta' l-Estimi u miżuri amministrattivi oħra".

THE DEPUTY SPEAKER: Min jissekonda, jekk jogħġobkom?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Nissekonda.

THE DEPUTY SPEAKER: Il-mistoqsija hi li l-abbozz ta' liġi msejjaħ "Att biex jimplimenta diversi miżuri ta' l-Estimi u miżuri amministrattivi oħra" jiġi moqri t-Tielet Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con. u l-abbozz ta' liġi ġie moqri t-Tielet Darba u għadda.

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR IL-MEDIĊINI

MEDICINES BILL

MR SPEAKER: Il-Ministru Deguara.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Mr Speaker, nipproponi t-Tieni Qari ta' l-abbozz ta' liġi dwar il-mediċini.

MR SPEAKER: Min jissekonda?

ONOR.

MICHAEL BONNICI: Nissekonda.

MR SPEAKER: Rimarki?

Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Mr Speaker, qed nieħu gost li dan l-abbozz ta' liġi ġie ssekondat minn membru parlamentari li jipprattika x-xogħol tiegħu fi spiżerija.

Meta ftit tax-xhur ilu kont ipproponejt l-abbozz ta' liġi li kien jirrigwarda l-kwalita` ta' l-ikel, kont għedt li nħossni kburi li qed nipproponi bill bħal dan, li kien immirat kompletament biex jipproteġi lill- konsumatur.

L-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna huwa intitolat "Att biex jipprovdi dwar ħwejjeġ li għandhom x'jaqsmu mal-manifattura, il- preparazzjoni u l-assemblaġġ, id-distribuzzjoni bl-ingrossa, il-ħżin, il- qirda, it-tneħħija, ir-reklamar u l-awtorizzazzjoni ta' prodotti mediċinali u ta' kull attivita` li għandha x'taqsam ma' dan u r-regolament tal-bejgħ ta' prodotti mediċinali, spiżeriji u attivitajiet farmaċewtiċi relatati u dwar ħwejjeġ oħra anċillari għal dawn jew li għandhom x'jaqsmu magħhom", u naħseb li deskrizzjoni bħal din ma tħalli l-ebda dubju li l-intenzjoni primarja ta' dan l-abbozz ta' liġi hija li għal darb'oħra jitħares l-aħjar interess tal-konsumatur.

Mr Speaker, nibda biex nikkwota silta minn diskors li għamel l-Onor.

Farrugia waqt li konna qed niddiskutu l-budget għas-sena 2003.

Fil-fatt dan qal hekk:

"Fuq il-kwestjoni tar-reġistrazzjoni tal-mediċini kienet saret raqda sħiħa.

Xi ħadd mid-dipartiment kien stenbaħ u nduna li jekk aħna rridu nsiru membri sħaħ fl-Unjoni Ewropea, irridu ndaħħlu reġistrazzjoni tal-mediċini.

Dan mhux għax naqblu li nsiru membri sħaħ ta' l-Unjoni Ewropea, imma għaliex nemmnu li hija ħaġa tajba.".

Diskors pożittiv bħal dan jawgura li jkun hemm consensus miż-żewġ naħat tal- Kamra dwar dan l-abbozz ta' liġi.

Iċ-chamber of pharmacists ukoll iċċirkolat ittra fejn fiha ddikjarat:

"Illi l-Kamra ta' l-Ispiżjara hija konxja tal-fatt li ż-żewġ naħat tal- Kamra tar-Rappreżentanti dejjem sostnew tul dawn l-aħħar żminijiet li huma favur l-implimentazzjoni ta' standards ta' l-Unjoni Ewropea dwar il-mediċini.".

Dan kollu huwa awgurju tajjeb li dan l-abbozz ta' liġi se jgħaddi unanimament miż-żewġ naħat tal-Kamra.

Ovvjament jien m'iniex qed nistenna li dan l-abbozz ta' liġi jgħaddi mingħajr l-ebda diverġenzi, imma ħaġa waħda hija ċerta; li fl-għan wara dan l-abbozz ta' liġi hemm il-backing taż- żewġ naħat tal-Kamra.

Mr Speaker, l-għan prinċipali ta' dan l-abbozz ta' liġi huwa li tiġi żgurata l-kwalita` tal-mediċini li jaslu għand il-konsumatur, u għalhekk nistgħu ngħidu li l-għan tiegħu huwa wieħed pożittiv.

Għalkemm ħafna mill- mediċini jiġu importati minn barra minn Malta, ċkejkna kemm hi ċkejkna l- industrija tal-manifattura tal-mediċini ta' pajjiżna, iktar ma jgħaddi ż- żmien din iktar qed tikber, u fil-fatt illum qed jinħass il-bżonn li jiġu stabbiliti ċerti standards sabiex dawk il-mediċini li jiġu magħmulin f'Malta jkollhom l-ogħla garanzija ta' kwalita`.

Naħseb hawnhekk wieħed bilfors ikollu jagħmel xi riferenzi għal dak li ġara fil-passat.

Per eżempju, minħabba li sal-lum għadhom ma jeżistux kontrolli stretti f'dik li hija mediċina, darba minnhom kienet tqassmet mediċina li kellha doża għaxar darbiet ikbar mid-doża li suppost kellha u li kienet indikata fuq il- packaging tagħha, pero` għall-grazzja tal-ħanin Alla kulma kienet din il- mediċina kienet vitamin C u allura ma kien hemm l-ebda konsegwenzi.

Madanakollu jekk nibqgħu ma nistabilixxux kontrolli stretti f'dik li hi mediċina, jistgħu jiġru inċidenti oħra li jkollhom konsegwenzi ferm iktar gravi.

Il-konsumatur għandu wkoll jingħata garanzija li l-kwalita` tal-mediċina li tiġi importata f'pajjiżna tkun waħda għolja.

Kulmin b'xi mod jew ieħor għandu x'jaqsam ma' dan is-settur jaf li f'pajjiżna jidħlu diversi kwalitajiet ta' mediċini; jidħlu mediċini li ġejjin minn ditti Ewropej u li jilħqu standards ta' l-ogħla kwalita`, jidħlu mediċini li l-kwalita` tagħhom ma tkunx għolja daqshekk u mbagħad jidħlu wkoll mediċini oħrajn li jkun hemm dubji dwar il-kwalita` u l-oriġini tagħhom.

Hawnhekk se nerġa` nirriferi għal dak li qal il-kollega tiegħi l-Onor.

Farrugia waqt id- diskors tal-budget dwar il-ministeru tas-saħħa fejn qal li hu kellu informazzjoni li setgħu daħlu f'pajjiżna mediċini illegali u sabu ruħhom fis-suq.

Dawn huma tip ta' stramberiji li jagħmluna Maltin!

Meta wieħed iħares lejn il-pajjiżi ta' madwarna mal-ewwel jolqtu l-fatt - almenu din hi l-informazzjoni li għandi jien - li filwaqt li pajjiżi oħrajn, bħall-Ingilterra u l-Italja, jużaw bejn 5,000 u 7,000 kwalita` differenti ta' mediċina, f'Malta nimportaw madwar 10,000 kwalita` differenti ta' mediċina.

Dan ifisser li aħna l-Maltin u l-Għawdxin nagħmlu użu minn firxa ta' prodotti li hija d-doppju, jew kważi d-doppju, ta' dik li jużaw l-Ingliżi u t-Taljani.

Għalhekk hawn jibdew jitqajmu ċerti domandi, bħal per eżempju: Nimpurtaw varjeta` daqstant kbira ta' mediċini għax m'għandniex il-kontrolli esiġenti li għandhom pajjiżi oħra f'dak li huwa teħid ta' mediċina jew inkella għax il-poplu Malti u Għawdxi huwa marradi?

Meta tħares lejn iċ-ċifri li jindikaw is-saħħa tal-poplu Malti u tqabbilhom ma' dawk ta' pajjiżi Ewropej, issib li dawk li jagħmlu użu minn firxa ta' bejn 5,000 u 7,000 kwalita` ta' mediċina, huma inqas b'saħħithom minna u allura mbagħad iktar ikompli jikber is-suspett li aħna nagħmlu użu minn firxa daqstant kbira ta' mediċini minħabba li huwa iktar faċli li wieħed idaħħal il-mediċina f'pajjiżna.

L-abbozz ta' liġi li qegħdin niddiskutu llum ma waqax mis-sema.

Naħseb li kulmin jixtieq verament - u mhux bil-kliem biss - li l-istandards tal- mediċini li jitqassmu f'pajjiżna jogħlew seta' jara biċ-ċar id- determinazzjoni ta' dan il-gvern li mill-paroli - li forsi kien isir anke minn amministrazzjonijiet preċedenti - jgħaddi għall-fatti.

Għalhekk fi Frar ta' l-1999 il-gvern beda jesiġi li kull prodott li jiġi mportat f'pajjiżna jkun covered b'CPP, li huwa ċertifikat li jiggarantixxi l- kwalita` bażika tal-prodott li jkun qed jiddaħħal ġewwa pajjiżna.

Aħna bdejna nesiġu dan għaliex mill-10,000 kwalita` ta' mediċina li nimportaw ġewwa pajjiżna, filwaqt li 70% minnhom ġejjin minn pajjiżi Ewropej u huma reġistrati f'dawk il-pajjiżi, madwar 30% minnhom ġejjin minn pajjiżi li m'humiex membri ta' l-Unjoni Ewropea.

Kull bidla ġġib il-biża', mhux biss f'dawk li forsi m'humiex intiżi f'dan il-qasam imma anke f'dawk li għal xi raġuni jew oħra jaħsbu li b'dawn il- bidliet se jitnaqqsulhom ċerti drittijiet.

Fil-fatt diġa` ġew espressi numru ta' domandi li donnhom jitfgħu dubju fuq l-għan veru ta' l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna, u għalhekk naħseb li jkun tajjeb jekk nispjega x'qed nipprovaw nagħmlu permezz ta' dan l-abbozz ta' liġi.

Mr Speaker, l-ewwel taqsima ta' l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna hija ddedikata għal sezzjoni preliminari fejn qed tingħata spjegazzjoni għat- termini tekniċi li qed jintużaw f'dan l-abbozz ta' liġi.

Kulmin qara dan l- abbozz ta' liġi naħseb illi nduna li f'subklawsola (2) ta' klawsola 1 hemm żball għax qed jgħid li:

"Dan l-Att jibda jseħħ f'dik id-data li l-Ministru responsabbli għall- immigrazzjoni jista' b'avviż fil-Gazzetta jistabbilixxi, ...".

Dan huwa żball ovvju u ġenwin, pero` xorta waħda qajjem ċerta preokkupazzjoni.

It-tieni taqsima ta' dan l-abbozz ta' liġi hija ddedikata għall- amministrazzjoni ta' sistema li trid tiggarantixxi l-istandards li qegħdin nimmiraw għalihom.

Aħna rridu niżguraw li l-proċess ta' kontroll li jsir, isir taħt struttura li tiggarantixxi l-livelli, u fil-fatt jekk wieħed jaqra t-taqsima li titkellem dwar l-awtorita` tal-liċenzjar u jara x'funzjonijiet se jkollha din l-awtorita` jsib li hemm 17-il klawsola li qed jispjegaw modi differenti ta' kif jistgħu jiġu stabiliti l-istandards.

Per eżempju, subklawsola (2) ta' klawsola 3, li hija l-ewwel klawsola taħt Taqsima II, tgħid li:

"L-Awtorita` dwar il-Liċenzjar ikollha dawn il-funzjonijiet li ġejjin:

(a) li tistabbilixxi standards biex tiżgura l-kwalita', is-sigurezza u l-effikaċja ta' prodotti mediċinali;

(b) li tistabbilixxi standards għall-operazzjoni ta' spiżeriji;

(ċ) li tistabbilixxi standards għall-manifattura, preparazzjoni, assemblaġġ, ippakkjar, ippakkettjar jew ippakkjar mill-ġdid u ttikkettjar ta' prodotti mediċinali jew ta' xi sustanza li tintuża jew hi intiża li tintuża f'dawk il-prodotti;

(d) li tistabbilixxi standards għall-operazzjoni ta' distribuzzjoni bl-ingrossa;",

u man mano jekk tibqa' sejjer issib li l-funzjoni ta' l-awtorita` tal- liċenzjar hija li tistabilixxi standards f'kull proċess u l-ħin kollu; minn meta tinħoloq il-mediċina sakemm din tasal għand il-konsumatur, bħalma konna għamilna fil-liġi ta' l-ikel.

Fil-fatt din l-awtorita` trid iżżomm il-livelli meħtieġa minn meta mediċina tiġi manifatturata sakemm tiġi maħżuna, distribwita u finalment mibjugħa lill-konsumatur.

Ħaġ'oħra oħra li nsibu f'dan l-abbozz ta' liġi u li sibnieha wkoll fil-liġi ta' l-ikel hija li matul dan il-proċess, irid ikun hemm persuna ikkwalifikata u accountable għar-rwol li hija jkollha.

Kif għedt diġa`, irid ikollna wkoll sistemi ta' verifika dwar il-kwalita`, is-sigurezza u l-effikaċja tal- prodotti li npoġġu fis-suq.

F'dan l-abbozz ta' liġi qegħdin niżguraw ukoll sistema ta' liċenzjar f'kull stadju tal-proċess, u qegħdin nistabbilixxu liċenzja li trid toħroġ bilfors mid-diviżjoni tas-saħħa.

Issa meta qegħdin ngħidu li l-awtorita` dwar il-liċenzjar se tkun f'idejn is-suprintendent għas-saħħa pubblika, ma rridux ninsew il-bidla li qegħdin nippreparaw u li qegħdin inwettqu fid-diviżjoni tas-saħħa fejn din id-diviżjoni se tibda tinża r-rwol ta' service provider biex tieħu rwol ta' regolatur.

Qed ngħidu wkoll li trid titwaqqaf Awtorità dwar il-Mediċini biex isiru dawn il-proċessi li għadna kemm tkellimna fuqhom.

Din l-awtorità trid tkun awtonoma fil-funzjoni tagħha u għandha tiżgura li l-garanziji li qed jiġu stabbiliti għandhom jaslu għand il-klijent li jkun qed jistennihom.

Qegħdin ngħidu wkoll li l-awtorità jista' jkollha l-funzjoni li toħloq kumitati oħra li tirriferi għalihom biex tieħu opinjoni esperta dwar is- suġġetti u wieħed minn dawn il-kumitati li tista' toħloq huwa l-Bord ta' Reviżjoni dwar il-Mediċini li jkun magħmul minn esperti fil-materja.

Dawn ikunu jistgħu jagħtu parir fuq prodott, ikunu jistgħu jagħtu l-opinjoni dwaru u jwassluh lill-Awtorità dwar il-Liċenzjar biex finalment is- supretendent tas-saħħa pubblika jkun jista' jagħti permess biex dik il- liċenzja titpoġġa fis-suq.

Ovvjament mhux dejjem ikun hemm il-qbil u biex niżguraw li jkun hemm trasparenza se nwaqqfu l-Bord ta' Reviżjoni dwar il- Mediċini.

Għalhekk f'każ li r-regolatur ma jkunx jaqbel mad-deċiżjoni ta' l-awtorità jkun jista' jirriferi għand dan il-bord, għalkemm id-deċiżjoni finali xorta tibqa' f'idejn l-Awtorità dwar il-Liċenzjar.

Ovvjament jekk l-applikant ma jkunx jaqbel mad-deċiżjoni ta' l-Awtorità dwar il-Mediċini jista' jirriferi għand dan il-bord ukoll.

Aħna qed nagħmlu sistema li mhux biss hija ntiża biex tiggarantixxi t-trasparenza imma tagħti opportunità sħiħa lil dak li jħoss li forsi l-awtorità ma tkunx imxiet tajjeb miegħu biex ikollu redress għal deċiżjoni.

Taqsima III titkellem fuq awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq ta' prodotti mediċinali.

Hawnhekk qegħdin nitkellmu dwar prodotti mediċinali li jiġu manufatturati b'mod industrijali għall-użu tal-bniedem u li jkunu ntiżi li jitqiegħdu fis-suq f'Malta.

Qed ngħidu li ħadd m'għandu jqiegħed prodott mediċinali fis-suq f'Malta jekk kemm il-darba ma jkollux l-awtorizzazzjoni tat-tqegħid fis-suq mill-Awtorità dwar il-Liċenzjar.

Mela hawnhekk qed ngħidu ċar u tond li l-ebda mediċina ma tista' titpoġġa għall-bejgħ fis-suq Malti jekk ma jkollhiex l-awtorizzazzjoni mir-regolatur.

Hawnhekk wieħed jibda jifhem għaliex ir-regolatur ġie maħtur bil-mod kif ġie maħtur.

Jista' jkun li mhux kulħadd jaqbel ma' dan imma naħseb li joħroġ ċar għalfejn ittieħdet dik id-deċiżjoni.

Ovvjament biex ikollok marketing authorisation hemm proċess li fih ċerti stadji fejn min irid ipoġġi l- mediċina għall-bejgħ f'pajjiżna ̧ l-ewwel irid jagħmel applikazzjoni biex titqiegħed dik il-mediċina u dik l-applikazzjoni trid tkun akkumpanjata b'letteratura, dak li teknikament isejħulu d-dossier, li huwa analiżi dettaljata tal-manifattura tal-prodott, l-għanijiet tiegħu u affarijiet oħra.

Naħseb li huwa kompitu ta' l-Awtorità dwar il-Mediċini li tevalwa dan id-dossier li jkun qiegħed jippreżenta l-applikant.

Ovvjament din trid tevalwah għall-kwalità, għas-sigurtà u għall-effiċjenza tiegħu u twassal l-opinjoni tagħha lill-Awtorità dwar il-Liċenzjar.

Issa hawn Malta minħabba li sal-lum din hija xi ħaġa ġdida u għad m'għandniex expertise biżżejjed - din hija xi ħaġa diffiċli għax anke pajjiżi akbar minna qed ikollhom problemi kbar biex ikollhom dan it-tip ta' expertise – huwa diffiċli li nkunu nistgħu nevalwaw din it-tip ta' informazzjoni teknika li takkumpanja applikazzjoni għal prodott ġdid biex jibda jinbiegħ.

Għalhekk kellna nieħdu l-parteċipazzjoni ta' aġenziji stabbiliti barranin li għandhom esperjenza vasta f'dan is-suġġett.

Kien għalhekk li d- diviżjoni avviċinat lill-medicines control agency ta' l-Ingilterra.

Din ma kenitx għażla kapriċċjuża għax kien hemm min ikkritikana li sibna l-aktar aġenzija li tieħu fees għolja.

Min qal hekk ma qalx li din hija l-aktar aġenzija li żżomm fees għoljin għax għandha l-aktar standards li bħala kejl kulħadd irid iqabbel magħhom.

GĦamilna wkoll assoċjazzjoni ma' l-Irish medicines board li minbarra li kellhom jevalwaw id-dossiers tagħna kellhom jibgħatu esperti biex jittrejnjaw lin-nies tagħna fuq medda ta' sena u nofs ħalli l-assessment ikun jista' jsir – dan mhuwiex assessment fuq il-mediċini kollha - minn tekniċi Maltin.

B'hekk inżommu l-ispiża ta' l-evalwazzjoni ta' dawn id- dossiers kemm jista jkun baxxa.

Ovvjament dawn iridu jwasslu l-opinjoni tagħhom fuq il-prodott lill-Awtorità dwar il-Mediċini u fuq prodott ġdid jista' jkun hemm tliet tipi ta' evalwazzjoni.

Wara li d-dossiers ikunu ġew evalwati kollha l-prodott ikun jista' jitqiegħed fis-suq u allura m'għandux ikun hemm problema biex l-Awtorità dwar il-Liċenzjar toħroġ il- permess.

Ovvjament din tista' tgħid le għax ikun hemm xi affarijiet li ma jkunux regolari jew inkella tkun trid titlob aktar evidenza u informazzjoni aktar dettaljata fuq il-prodott.

Ir-risposta trid tingħata lill-Awtorità dwar il-Liċenzjar u tkun trid tiġi kkuppjata wkoll lill-applikant.

B'hekk jekk ikun hemm bżonn li dan iżid xi evidenza jew aktar informazzjoni ikun f'pożizzjoni li jagħmel dan u jekk le jkun jista' jieħu passi li jirrimedjaw.

Ovvjament jekk ma jintlaħaqx ftehim bejn min ikun qiegħed japplika u l-awtorità dwar il-liċenzjar allura wieħed jista' jmur quddiem il-bord ta' reviżjoni dwar il-mediċini.

Dan l-abbozz ta' liġi jitkellem ukoll fuq market authorisation.

Biex prodott ikun jista' jiġi awtorizzat li jitpoġġa fis-suq, l-Awtorità dwar il-Liċenzjar irid ikollha summary tal-karatteristiċi tiegħu bħal liema jkunu dawk l-istandards tal-labelling u l-packaging tal-mediċina u jekk il- mediċina tinbiegħx over the counter jew inkella tistax tinbiegħ bi prespriction.

Il-market authorisation tfisser li anke jekk prodott jiġi awtorizzat li jitqiegħed fis-suq ̧ dan għandu jkollu terminu ta' ħames snin validita` tal-permess li jingħata.

Ovvjament wara ħames snin irid jerġa' jippreżenta lill-awtorità dwar il-liċenzjar informazzjoni li tkun inġabret tul dawk il-ħames snin fuq il-prodott li jkun tpoġġa fis-suq biex tkun tista' terġa tiġġedded il-liċenzja.

F'dan l-abbozz ta' liġi jingħad ukoll li jrid ikun hemm fejn prodott ikun ġie manifatturat.

Ovvjament hemmhekk hemm tip ta' liċenzja oħra li tingħata, dik li ngħidulha l-GMP, biex kif għamilna fil-food act niżguraw li jkun hemm kontroll adegwat fuq il-proċess kollu tal-manifatturar tal- mediċini.

Xi ħaġa li għamilna wkoll fil-food act ukoll u qegħdin nirrepetuha hawnhekk hija li matul dawn il-proċessi kollha u waqt li jkun qed jiġi manifatturat prodott għandu jkun hemm persuna kwalifikata identifikata li tkun responsabbli mill-proċess kollu.

Meta fabbrika ġġib il-good manufacturing practice certificate, l-awtorità dwar il-mediċini trid tagħmel rakkmandazzjoni lill-Awtorità dwar il-Liċenzjar biex din tkun tista' toħroġ manufacturing licence.

Titolu III ta' Taqsima III titkellem fuq id-distribuzzjoni ta' prodotti mediċinali u hawn imniżżel numru ta' standards li jiggarantixxu li l- mediċina tkun stored fl-aħjar kondizzjonijiet possibbli, li jkun hemm standards mhux biss ta' l-oriġini imma anke tat-temperatura u li jkun hemm market authorisation.

Hawnhekk ukoll irid ikun hawn persuna identifikata li trid tieħu responsabbiltà tal-proċess kollu.

Ovvjament jekk il- wholesaler jissodisfa l-istandards u l-kriterji li hawn imniżżlin hawnhekk allura tinħariġlu liċenzja ta' good distribution practice.

Titolu IV qed inħalluh kif kien qabel imma qed nagħmlu obbligu li l- ispiżjar irid ikun preżenti l-ħin kollu.

Qed ngħidu hekk għaliex il-liġi kif inhi llum tagħti nofs siegħa grace lill-ispiżjar li ma jkunx fuq il- mediċina u ħafna drabi dan jagħti lok għal abbuż għax jekk inti tmur tagħmel spezzjoni fuq l-ispiżerija u ma ssibx l-ispiżjar hemmhekk, l- iskuża li dejjem titqajjem hija li l-ispiżjar ikun qed jieħu nofs siegħa break.

Issa b'dan l-abbozz ta' liġi din se tiġi eliminata wkoll.

Qegħdin nitkellmu wkoll fuq good dispensing practice u li nistabbilixxu standards għall-ispiżeriji wkoll.

Taqsima IV hija primarjament kif inhi llum.

Imbagħad Taqsima V fiha l-enabling clauses u Taqsima VI titkellem dwar reati u pieni li ovvjament żdiedu fil-valur tagħhom biex kemm jista' jkun ikunu ta' deterrent għal min jabbuża.

Dan huwa l-ispirtu wara dan l-abbozz ta' liġi.

Irrid ngħid ukoll li kellmuni l-membri taċ-chamber of pharmacists u qaluli li għamlu ċerti riżervi fuq dan l-abbozz ta' liġi.

Per eżempju ̧ illum jien u dieħel fil- Kamra ġejt ippreżentat b'ittra mingħand il-pharmacy board li naħseb li qegħda tirrepeti dak li qalet iċ-chamber of pharmacists.

Din wieħed jifhimha għaliex fiċ-chamber of pharmacists hemm membri li qegħdin ukoll fuq il-pharmacy board.

Għalhekk mhijiex xi ħaġa kbira li ssib l-istess tip ta' argumenti.

Il-ġimgħa l-oħra f'din il-Kamra tqassam memo żgħir li naħseb li ġie ċirkolat lill-membri kollha; almenu rajtu f'idejn il-membri li huma involuti fil-health care professions.

Għalhekk se nagħmel ftit riferenzi għal ċerti kummenti li ġew imqajma.

L-ewwelnett qegħdin naqblu li l- oġġettiv ta' dan l-abbozz ta' liġi għandu jkun "to regulate affairs in medicinal products and to ensure their quality, safety and efficacy in the interest of public health".

Dawn qed igħidu – aħna naqblu magħhom – li għandna naddottaw "European pharmaceutical regulations and standards insofar as pharmaceuticals are concerned".

Ma naħsibx li wieħed għandu x'jikkummenta fuq dan l-istatement għax dawn l-affarijiet huma espliċiti fl- għanijiet ta' dan l-abbozz ta' liġi u żgur li fuq dak is-settur m'hemm l- ebda concern.

F'din l-executive summary ingħad li meta ċ-chamber of pharmacists kellha laqgħat mal-MEUSAC din kienet diżappuntata għax minkejja li kellha garanzija li d-draft medicines act kien se jiġi withdrawn u jsir draft ieħor mill-ġdid qalulha li l-oġġezzjonijiet jew il-concerns tagħha se jiġu taken into consideration.

Għalhekk naħseb li rridu nibdew nitkellmu ftit fuq xi tfisser eżattament taken into consideration.

GĦal ħafna nies taken into consideration tfisser li jew tagħmel dak li ngħid jien jew inkella ma jitqiesx li it has been taken into consideration.

Ovvjament meta ssir diskussjoni ma jfissirx li jkun hemm xi impożizzjoni għaliex filwaqt li jkollok settur li jkollu l-għan li jħares id-drittijiet tal- membri tiegħu u tal-konsumatur ̧ il-gvern għandu responsabbiltà ferm iktar wiesgħa u allura ovvjament meta jkun qiegħed jiddraftja l-liġijiet ikun irid iżomm dan kollu quddiem moħħu.

Sur President, dan l-abbozz ta' liġi jkun jista' jiġi diskuss aħjar fi stadju ta' Kumitat meta jkunu jistgħu jsiru rappreżentazzjonijiet miż-żewġ naħat tal-Kamra dwar emendi li jridu jitressqu.

Fil-fatt jien stess se nkun minn ta' l-ewwel biex ngħid li għandna ċerti emendi li rridu nressquhom għal dan l-abbozz ta' liġi.

Per eżempju ̧ fl-ewwel waħda ̧ li mhijiex importanti daqshekk, għedt li l-ministru responsabbli mill- immigrazzjoni tniżżel minflok il-ministru responsabbli mis-saħħa pubblika.

Iċ-chamber of pharmacists esprima numru ta' concerns u allura rridu nirrispondihom imma mbagħad inkun nista' nespandi fuqhom meta niġu biex nagħlqu dan id-dibattitu.

Naħseb li se jkun hemm numru ta' kelliema li jkunu jistgħu jiftħu wkoll iżjed fit-tul fuq kull punt, ħaġa li m'għandix il-lussu li nagħmel f'dan l-istadju.

L-ewwelnett wieħed mill-areas ta' concern għaċ-chamber of pharmacists kienet li:

"The setting up of two authorities under the proposed act to control the same sector ̧ with the Medicines Authority being in essence subservient to the Licensing Authority.".

Naħseb li wieħed jista' jieħu din il-concern mat-tieni concern li tgħid li persuna waħda hija vestita bl-awtorita` kollha u li din hija a senior public officer u allura jeżistu d-dubji dwar l-awtonomija u l- indipendenza.

F'dan l-istadju hemm ukoll il-concern li jista' jkun hemm konflitt ta' interess bejn il-persuna li hija s-suprintendent għas-saħħa pubblika fid-diviżjoni tas-saħħa li potenzjalment jista' jkun ukoll il- klijent tiegħu nnifsu.

Naħseb li din diġà għamilt riferenza fuq fuq għaliha meta għedt li llum id-diviżjoni tas-saħħa qiegħda tieħu rwol kompletament differenti.

Fil-fatt qed tiżvesti ruħha milli tkun service provider biex tieħu rwol ta' regolatur.

Għalhekk f'dan il-każ meta qegħdin nitkellmu fuq l-awtonomija ta' l-isptarijiet u fuq awtonomiji li beħsiebna nifirxu mad-diviżjoni tas-saħħa jew fil-mod ta' kif titmexxa, jitnaqqas il- konflitt ta' interess li jista' jeżisti kif espress miċ-chamber of pharmacists.

Barra minn hekk naħseb li meta jkollna liġi li jkollha x'taqsam mas-saħħa pubblika, il-persuna aħħarija li trid terfa r-responsabiltà dejjem kienet, u hekk għandha tibqa' ̧ is-suprintendent għas-saħħa pubblika għas-sempliċi raġuni li f'każijiet ta' emerġenza ̧ id-deċiżjoni trid ttitieħed minn persuna waħda mingħajr il-bżonn li wieħed jirriferi lejn xi kumitati.

Ma jfissirx li fil-liġi m'hemmx maħsub kif din il-persuna ma tistax tabbuża pero' rridu niftakru li l-persuna li fl-aħħar mill-aħħar hija responsabbli mis-saħħa pubblika mhuwiex kumitat jew grupp ta' esperti imma f'każijiet ta' emerġenza deċiżjoni għandha ttitieħed minn persuna waħda.

Fil-fatt din il-persuna ssibha terfa' din ir-responsabbiltà fil-liġijiet kollha li għandhom x'jaqsmu mas-saħħa.

Ma naħsibx li għandu jkun hemm oġġezzjoni għal dan il-poter li huwa vestit fis-suprintendent għas-saħħa pubblika għaliex tagħmel kemm tagħmel awtoritajiet, anke taħt skemi differenti, xorta sa jkollok persuna li trid tirrappreżenta lill-bord jew lill-awtorità quddiem il-liġi.

Jekk mhux supretendent tal-public health tista' tappunta chief executive officer pero' finalment dejjem qed titkellem fuq persuna waħedha.

Min-naħa l-oħra naħseb li f'din il-liġi hemm ċar li minkejja li l-awtorità dwar il- liċenzjar qiegħda f'idejn is-suprintendent għas-saħħa pubblika hemm restrizzjonijiet kbar kif dan jista' jaħdem.

Per eżempju ̧ dan ma jistax jieħu deċiżjonijiet kapriċċjożament mingħajr ma jkun hemm kontrolli fuqu.

It-tielet area of concern kienet li ħadd mill-awtoritajiet proposti m'huma soġġetti għal chairman u bord biex jiggarantixxu t-trasparenza, l- accountability u r-review.

Naħseb li din hija biża' li mhijiex ibbażata fuq il-fatti għaliex jekk fil-fatt wieħed jara x'jgħid l-abbozz ta' liġi fuq l-awtorità dwar il-mediċini jsib li din tista' twaqqaf numru ta' advisory boards.

Fil-fatt wieħed minn dawn l-advisory boards huwa l- medicines advisory board li jkun magħmul min-numru ta' esperti, u mhux minn persuna waħda ̧ u minn hemm iridu jiġu r-rakkmandazzjonijiet jekk prodott għandux jiġi illiċenzjat jew le.

Għalhekk wieħed ma jistax igħid li l-poter huwa konċentrat f'persuna waħda.

Min-naħa qiegħed ikkonċentrat f'persuna waħda li trid toħroġ il-liċenzja u li hija accountable għal-liġi pero' d-deċiżjoni u l-istampar tal-liċenzja trid tittieħed fuq parir ta' numru ta' esperti li l-awtorità dwar il-mediċini tista' taħtar taħtha.

Ir-raba` punt li qiegħed jinkwieta liċ-chamber of pharmacists huwa li dan l- abbozz ta' liġi ma jagħmilx proviżjoni għall-medicines commission li tipprovdi scientific u technical expertise lejn l-awtorità pero' ma naħsibx li dan huwa l-każ.

Fil-memo li għamlet iċ-chamber hemm riferenza li wżajna l-att li huwa viġenti ġewwa l-Ingilterra li qed jipproponi medicines' commission li hija struttura eżistenti ġewwa l-Ingilterra biss.

Min-naħa l-oħra ma naħsibx li wieħed jista' jgħid li m'hemmx trasparenza jiġifieri ma nistax nifhem għalfejn hemm din il-biża' fir-raba` u fil-ħames punt li qajmu ċ-chamber of pharmacists u l-pharmacy board.

Jekk wieħed jaqra l- abbozz ta' liġi fid-dettall isib li l-applikant irid jagħmel l- applikazzjoni tiegħu għall-market authorisation, l-awtorità dwar il- mediċini tevalwa d-dokumentazzjoni u tagħti opinjoni li tintbagħat lill- awtorità dwar il-liċenzjar u lill-persuna li tkun ressqet l-applikazzjoni u jekk l-applikant u l-awtorità dwar il-liċenzjar ma jaqblux bejniethom fuq l-opinjoni ta' l-awtorità dwar il-mediċini jistgħu jirriferuha għand il- bord ta' reviżjoni dwar il-mediċini.

Imbagħad dan irid jagħti d-deċiżjoni jew l-opinjoni finali tiegħu u jrid ukoll jinforma lill-awtorità dwar il- liċenzjar u lill-applikant dwar ir-rakkmandazzjoni tiegħu.

Fl-aħħar nett l-awtorità dwar il-liċenzjar tieħu d-deċiżjoni finali u jekk ma tkunx qed taqbel ma' l-opinjoni espressa trid tagħti ġustifikazzjoni jiġifieri ma tistax tieħu dawn it-tip ta' deċiżjonijiet kapriċċjożament imma trid tagħti ġustifikazzjoni għaliex ma tkunx qed taqbel.

Pero' mbagħad xi ħadd irid jerfa' din ir-responsabbilta` u d-deċiżjoni ta' l- awtorità dwar il-liċenzjar li minkejja li hija finali hija wkoll soġġetta għall-judicial review.

Naħseb li din hija sistema li mhux biss tiggarantixxi li hemm trasparenza kbira fil-proċess kollu imma tiggarantixxi wkoll li f'każ li xi ħadd iħoss li l-liċenzja tkun inżammitlu minħabba affarijiet li ma jkunux ġustifikati ̧ għandu l-metodi u l-mezzi kollha biex dan ikun jista' jieħu dak li huwa dritt tiegħu.

Is-sitt punt li kienet qed tqajjem iċ-chamber of pharmacists jitkellem dwar il-biża' li l-awtorità dwar il-liċenzjar għandha "absolute powers in certain areas concerning the granting of market authorisation in complete disregard of and at times in conflict with the corresponding provisions found in European pharmaceutical legislation".

Hawnhekk nerġa' nirrepeti li l-abbozz ta' liġi ma jagħtix poter assolut lis-suprintedent għas-saħħa pubblika li f'każijiet fejn ikun hemm periklu għall-pubbliku għandu jkollu l-poter li jieħu d-deċiżjonijiet waħdu.

Kif għidt diġà hemm is-safeguards li jikkontrollaw li s-suprintendent għas-saħħa pubblika ma jeħux deċiżjonijiet li huma unilaterali jew inkella kapriċċjożament.

Dwar il- kliem "in conflict with corresponding provisions found in European pharmaceutical legislation" irrid ngħid li qabel ma dan l-abbozz ta' liġi ġie ppreżentat hawnhekk ġie wkoll reviewed u cleared mill-EU commission.

Ta' min igħid ukoll li l-abbozz ta' liġi ġie eżaminat u cleared ukoll mill- esperti tad-WHO u allura ovvjament wieħed isibha diffiċli jemmen li dak li hemm fih qiegħed f'konflitt ma' dak li qed titlob l-Ewropa.

Irrid ngħid li f'każijiet bħal dawn l-Ewropa swiet ta' catalyst biex inkunu nistgħu nagħmlu dawn il-bidliet.

Hemm dikjarazzjonijiet min-naħa ta' l-oppożizzjoni, min- naħa tal-gvern, min-naħa taċ-chamber of pharmacists u min-naħa tal-pharmacy board dwar il-bżonn li jkollna sistema ta' reġistrazzjoni ta' mediċini li jkollha l-fiduċja ta' kulħadd u li tiggarantixxi l-aħjar livell ta' mediċini lill-klijent tagħna.

Nerġa' ngħid li dawn il-liġijiet ̧ bħall-food act ̧ qegħdin ngħadduhom minn din il- Kamra mhux għaliex irridu nsiru u ma nsirux membri ta' l-Unjoni Ewropea imma għaliex iż-żewġ naħat tal-Kamra jħossu li fejn jidħol il-konsumatur irridu nibdew nimxu fuq binarji paralleli u t-tnejn għandna naħdmu id f'id.

Bla dubju ta' xejn fejn jidħol il-konsumatur, iż-żewġ naħat tal-Kamra jridu jwasslu l-aħjar possibbli.

Is-seba` punt li qiegħed jinkwieta lil min għamel dawn it-tip ta' kummenti kien li l-abbozz ta' liġi ma jagħmilx provvedimenti għall-pożizzjoni ta' persuna kwalifikata li taħdem ġewwa fabbrika tal-mediċini jew inkella distributur.

Hawn min qed jinkwieta li jista' jkun hemm diskriminazzjoni kontra l-professjoni tal-farmaċisti għaliex skond huma, il-liġi m'hijiex qiegħda tesiġi li l-persuna responsabbli trid tkun bilfors spiżjara.

Hawnhekk ir-rimarka tiegħi hija li għalkemm il-provvedimenti dwar il- kwalifiki tal-persuna mhumiex inklużi f'dan l-Att, imma jistgħu jiġu dettaljati f'liġijiet sussegwenti.

Iċ-chamber of pharmacists insistiet li skond l-Unjoni Ewropea l-persuna trid tkun spiżjar.

Fil-fatt jekk wieħed jara l-leġislazzjoni ta' l-Unjoni Ewropea jsib li lanqas l-Unjoni Ewropea ma tispeċifika li l-persuna trid tkun spiżjar bħalma nafuh aħna.

Fil-fatt l-Unjoni Ewropea tgħidlek li l- persuna tista' tkun waħda mid-dixxiplini xjentifiċi.

Jista' jkun tabib, veterinary medicine, jista' jkollu background ta' chemistry, pharmaceutical chemistry, u technology and biology.

L-unika ħaġa li l-Unjoni Ewropea timponi hija li l-persuna kkwalifikata jrid ikollha training apposta.

Naħseb li lanqas dan ma jfisser li l-concerns li qed tesprimi kemm iċ- chamber kif ukoll il-pharmacy board huma ġustifikati.

It-tmien punt jgħid li l-istandards tal-prattika tal-farmaċija huma u għandhom jibqgħu prerogattiva tal-pharmacy board.

Hawnhekk jidher ċar li waqt li l-istandards tal-prattika tal-farmaċija għandhom jibqgħu jiġu stabbiliti mill-pharmacy board ma jfissirx li m'għandux ikun hemm bills oħrajn li jkomplu jsaħħu din il-proposta.

Iż-żewġ settijiet jistgħu jkunu complementary għal xulxin.

Il-fatt li dawn l-istandards qed jitniżżlu fl- Att dwar il-mediċini jfisser ukoll li llum min jikser dawn il-provvedimenti ma jaqax biss taħt il-pharmacy board imma wkoll jista' jiġi mfittex taħt il- liġi.

Dan ifisser li l-għan wara dak li qegħdin nipproponu m'huwiex biex idgħajjef, kif xi ħadd qiegħed jissuspetta, imma biex ikompli jsaħħaħ.

Id-disa' punt qiegħed jesprimi l-biża' taċ-chamber li permezz ta' dan l-Att qed nagħtu poter lil persuni li mhumiex spiżjara li jkunu jistgħu jbigħu l- mediċini lill-klijenti tagħhom.

Għalkemm din l-ispjegazzjoni twasslet f'diversi laqgħat li saru, donnha li din hija xi ħaġa li għadha qed tinkwieta kemm liċ-chamber u kemm lill-pharmacy board.

L-għan wara dan il-provvediment żgur mhuwiex biex persuna li mhijiex ikkwalifikata tkun tista' tbigħ il-mediċini.

Hawnhekk kellna f'moħħna meta, per eżempju, il-wholesaler jgħaddi mediċini direttament lit-tobba.

Illum it-tobba jistgħu jixtru l-flu vaccine mingħand il-wholesaler, u jekk ma nagħmlux dan il-provvediment ikun ifisser li t-tabib ikollu bilfors imur jixtri mingħand l-ispiżjar biex jagħti l-flu vaccine jew vaċċini oħra, bħat- two-in-one u t-three-in-one.

Dan il-provvediment jolqot ukoll it-tqassim ta' l-ossiġnu li llum nagħtuh mill-isptar għax huwa meqjus bħala mediċina.

Ma naħsibx li xi ħadd għandu joġġezzjona jekk fil-futur qarib id-diviżjoni tieħu deċiżjoni li ċ-ċilindri ta' l-ossiġnu wieħed jista' jeħodhom mingħand id-ditta li tkun qed tagħmilhom għaliex f'dik id-ditta, jekk għandha GMP, diġa` għandek spiżjar li qiegħed jagħti garanzija li l-ossiġnu li qed jagħti lill-pazjenti huwa ta' kwalita` garantita, li laħaq l-istandards li suppost li laħaq u m'hu ta' periklu għall-ebda pazjent.

Dan ifisser li kieku ma jkunx hemm dan il-provvediment ma tkunx tista' tmur tieħu ċilindru ta' l-ossiġnu mingħand il-fabbrika, imma trid tieħdu bilfors mingħand spiżjar.

Dawn huma ftit tad-dettalji li forsi ġew interpretati ħażin u setgħu qajmu ċerta biża', pero` nista' niżgura li wara dan il- provvediment ma kien hemm xejn misterjuż jew moħbi.

L-għaxar punt jgħid li donnu hemm differenza bejn kif se nirregolaw l- ispiżeriji tal-gvern li qegħdin f'health centres jew fl-out-patient pharmacy u kif se nirregolaw l-ispiżeriji fil-komunità li huma privati.

Hawnhekk ukoll irridu nagħtu ftit garanziji ta' serħan il-moħħ.

Fl-Att m'hemm l-ebda riferenza għal spiżeriji li huma tal-gvern jew spiżeriji li mhumiex tal-gvern, allura dan ifisser li m'aħniex se nagħmlu differenzi bejn spiżerija jew oħra.

Kemm l-ispiżeriji tal-privat, kemm l-ispiżeriji privati, kemm l-ispiżeriji ta' l-isptarijiet tal-gvern, u kemm spiżeriji ġewwa health centres se jkollhom bilfors jissodisfaw ir-requirements kollha stipulati f'dan l-Att.

Il-fatt li m'hemm l-ebda riferenza għal tipi differenti ta' spiżeriji jfisser li kulħadd irid jobdi u jikkonforma ma' dak li hawn stipulat hawnhekk.

Issa se nikkwota eżatt x'jgħid punt ħdax:

"The bill must make provisions for the licensing of pharmacies based on the geo-demographic criteria.".

- qed nirriferu għal Taqsima III, Titolu IV -

"Furthermore, the decisions taken in this respect should be taken by a statutory committee and not by one individual as agreed in the tripartite, joint committee report on pharmacy licensing.".

Dan ir-rapport kien sar jumejn qabel l-elezzjoni u kien rabat iċ-chamber of pharmacists, lill-gvern kif ukoll lill-GRTU li jippreżentaw rapport fi żmien xahar, li fil-fatt ħa kważi sentejn, fejn irid ikun hemm qbil fuq pakkett.

Jiġifieri qatt ma sar ftehim fuq kull ħaġa individwali mit-tlieta li riedu jiġu stabbiliti, li kienu l-liċenzjar ta' l-ispiżeriji, l- upgrading ta' l-istandards ġewwa l-ispiżeriji, kif ukoll il-pharmacy of your choice.

Dan ir-rapport kien ta s-suġġerimenti tiegħu lill-gvern, pero` ma naħsibx li xi ħadd qabel hemmhekk individwalment dwar min għandu jilliċenzja lill-ispiżeriji.

Barra minn hekk il-liċenzjar ta' l-ispiżeriji m'għandux jiġi kopert b'dan l- Att, kif fil-fatt hemm illum taħt l-MKPO.

Naħseb li hawnhekk iċ-chamber forsi kienet daqsxejn mgħaġġla fejn qed tagħmel riferenza għal xi ħaġa li ma gietx imwettqa.

Il-gvern ħa l-opinjoni tagħhom pero` fil-fatt ma attwa xejn.

Kif għedt, wieħed irid jagħmel distinzjoni bejn jekk rakkmandazzjoni għandhiex tibqa' rakkmandazzjoni jew jekk min jagħmel rakkmandazzjoni għandux iħoss li għandha tiġi aċċettata bilfors, u allura ma tibqa' rakkmandazzjoni xejn imma ssir impożizzjoni.

L-aħħar area of concern li qed jesprimu ċ-chamber of pharmacists u l- pharmacy board huwa li l-licensing authority għandha l-poter assolut li timponi penaltajiet mingħajr il-bżonn li tipprova li l-offiża ġiet fil-fatt kommessa.

Hawnhekk ukoll irrid inserraħ moħħ min għandu dan id-dubju.

GĦax artiklu 100 ta' l-abbozz ta' liġi jgħid li l-awtorita` trid tinforma lill-individwu li fl-opinjoni tagħha qiegħed jikser il-liġi, tgħidlu x'arranġamenti jrid jagħmel u x'penaltajiet irid iħallas.

Imbagħad il- persuna għandha żewġ alternattivi, jew taċċetta u tagħmel il-bidliet li qed tgħidilha l-licensing authority jew inkella, jekk hi jidhrilha li qiegħda ssir akkuża inġusta kontra tagħha, tirrifjuta li tħallas il-penali li hemm imniżżel u tiddefendi tuħha jekk hijiex ħatja jew le fil-qrati.

Mr Speaker, naħseb li dan huwa l-ispirtu fuq fuq ta' dan l-abbozz ta' liġi.

Nixtieq nirrepeti li minkejja li għandna abbozz estensiv irid jiġi diskuss bir-reqqa fil-committee stage fejn irridu naqbdu klawsola klawsola u niżguraw li d-dubji kollha jiġu ironed out.

Ma nistax lanqas naqbel ma' l-istqarrija li saret li dan l-abbozz ta' liġi jiddiklassifika l- professjoni ta' l-ispiżjara.

Qed ngħid hekk għaliex l-ebda safeguard li hemm fil-leġislazzjoni eżistenti ma ġiet imneħħija.

Dawk għadhom hemmhekk, se jibqgħu hemmhekk u se jitneħħew biss meta jiddaħħlu safeguards permezz ta' leġislazzjoni sussidjarja iktar 'il quddiem.

Fl-aħħarnett huwa tajjeb li nfakkar li din hija an enabling law, li jistgħu jibqgħu joħorġu regolamenti u jiġi updated il-ħin kollu biex jirriflettu dak li rridu nagħmlu.

Kif għedt fil-bidu hija ħaġa pożittiva li rajna stqarrijiet min-naħa ta' l-oppożizzjoni, anke mill-kelliem ewlieni li, għalkemm ma jaqbilx forsi mal-mod kif qed tiddaħħal din il-liġi - u jien żgur li għandu kummenti validi li se nevalwawhom u nagħtu kashom ukoll meta niġu fl-istadju tal-kumitat - jemmen li s-sistema ta' reġistrazzjoni għandha tiddaħħal għall-ġid tal-klijent tagħna.

Naħseb li jekk hemm xi ħaġa li tgħaqqadna meta qed nippilotaw dan l-abbozz ta' liġi, din hija l-fatt li, nidħlu jew ma nidħlux fl-Unjoni Ewropea, lkoll naqblu li l-poplu Malti, il-pazjent Malti għandu dritt li jkollu garanzija, kif diġa` tajnieh permezz tal-food act, ta' l-aqwa livelli u standards li joffru serħan il-moħħ meta dan il-pazjent ikun qiegħed jieħu l- mediċina.

Grazzi.

MR SPEAKER: Grazzi.

Iktar rimarki?

L-Onor.

Michael Farrugia.

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Grazzi, Mr Speaker.

Qabel xejn nixtieq nirringrazzja lill-ministru għal ċerti spjegazzjonijiet li ta fl- introduzzjoni ta' dan l-abbozz ta' liġi.

F'din il-liġi hemm partijiet li huma pożittivi u hemm partijiet li huma negattivi fis-sens li meta wieħed iqabbilhom mal-liġi eżistenti, li kienet l-Ordinanza dwar il-Professjoni Medika u l-professjonijiet li għandhom x'jaqsmu magħha, isib li forsi l- interpretazzjoni kienet xi ftit aħjar.

Imma dan se nevalwawh iktar fid- dettall fl-istadju tal-kumitat ħalli dan l-abbozz ta' liġi jiġi kemm jista' jkun imtejjeb għall-ġid tas-soċjeta` Maltija u Għawdxija.

Fl-aħħar mill-aħħar irridu nagħrfu li l-mediċini jispiċċaw għand il- konsumatur li sfortunatament ħafna drabi huwa pazjent.

Ikun hemm każi ta' min hu f'saħħtu li jieħu ċerti l-mediċini minħabba ċerti ideat ta' vitamini u mhux vitamini.

Imma huwa importanti li nħarsu lejn dan l-abbozz ta' liġi mil-lenti ta' protezzjoni tal-konsumatur.

Il-konsumatur għandu jiġi l- ewwel u qabel kollox.

Il-konsumatur għandu jingħata l-protezzjoni kollha meħtieġa permezz ta' liġijiet u permezz ta' regolamenti li jitressqu 'l quddiem li wieħed irid iżommhom dejjem f'moħħu.

Għalhekk dan l-abbozz ta' liġi m'għandux x'jaqsam mal-kwestjoni ta' jekk Malta tidħolx membru sħiħ fl-Unjoni Ewropea jew le, imma rridu nħarsu lejh mil-lat ta' x'inhu ta' ġid għall-poplu Malti u Għawdxi.

Jien naħseb li kemm fil-każ ta' politika ta' membership fl-Unjoni Ewropea u kemm fil-każ tal-politika ta' partnership żgur li l-konsumatur għandu jiġi protett u għandu jiġi meqjus bħala r-re fis-suq.

Min-naħa l-oħra ma nistax ma nosservax li dan l-abbozz ta' liġi kien marbut mal-kwestjoni ta' l-Unjoni Ewropea.

Fil-fatt naħseb li qegħdin naqra late in the day biex ngħaddu din il-liġi, kif jirriżulta anke mid-dokumenti li tressqu fuq il-Mejda tal-Kamra.

Jien napprezza li ħafna drabi jkun hemm problemi mhux biss min-naħa tad-dipartiment, imma anke min-naħa ta' l- avukat ġenerali li jkollu patafjun ta' liġijiet oħra.

Biss wieħed irid josserva li fil-fatt dan l-abbozz ta' liġi kellu jgħaddi sa l-aħħar ta' l- 2001.

Apparti minn hekk, kellu jkun hemm l-administrative set-up u l- istrutturi biex wieħed jibda jħares lejn ir-reġistrazzjoni tal-mediċini sa nofs l-2002.

Qed insemmi dawn il-punti fil-bidu ħalli iktar tard fid-diskors tiegħi wieħed jifhem għaliex inkun qed nagħmel ċerti kummenti.

Apparti minn hekk, wieħed irid isemmi wkoll li, bi ftehim li kellu l-gvern ma' l-Unjoni Ewropea, fil-bidu ta' din is-sena suppost kellha tibda sistema fejn il- prodotti ġodda li jitpoġġew fis-suq jiġu reġistrati skond ir-requirements ta' l-Unjoni Ewropea.

Is-sistema ta' provisional licensing fil-fatt kellha tiddaħħal fl-2001.

Mr Speaker, qed nagħmel dawn l-osservazzjonijiet għal diversi raġunijiet.

L- ewwelnett jekk wieħed iħares lejn ir-rapporti Ii għandna - u rrid insemmi wkoll li hemm perijodu tranżitorji fejn tidħol il-kwestjoni tal-mediċini - jsib li l-pajjiżi li huma diġa` membri fl-Unjoni Ewropea ma jkunux intitolati li jpoġġu fis-suq tagħhom prodotti farmaċewtiċi sakemm dawn ma jkunux awtorizzati skond il-liġijiet ta' l-Unjoni Ewropea.

Semmejt dawn il-punti għaliex iktar 'il quddiem se nitkellem fuq dokument li forsi ma kienx jaf bih il-prim ministru, għax hu kien qal li ma sar l- ebda impact assessment fejn jidħol is-settur tal-mediċini.

Dan ma qalux xi xhur twal ilu, imma lejn l-aħħar tal-ġimgħa li għaddiet.

Imma fil-fatt jeżisti impact assessment li kellu influwenza fuq ċerti affarijiet li ġraw f'Malta.

Infatti minflok komplejna nespandu s-settur tal-farmaċija u prodotti farmaċewtiċi sfortunatament ħallejnieh kif kien, għalkemm oriġinarjament il-pjani kienu li nkomplu nespandu ħalli jinħoloq ix-xogħol.

Mr Speaker, fil-bidu għedt li dan l-abbozz ta' liġi fih affarijiet tajbin u oħrajn li mhumiex.

Infatti hemm affarijiet li għalkemm naqbel magħhom, ma naqbilx mal-mod kif se jiġu implimentati u hemm affarijiet li ma naqbilx magħhom fuq kwestjoni ta' prinċipju.

Bil-permess tiegħek, Mr Speaker, se nagħti review ta' dan l-abbozz ta' liġi biex meta niġu għad-diskussjoni fl- istadju ta' kumitat l-ministru jkollu diġa` idea dwar liema huma l- partijiet fejn qed insibu d-diffikultajiet ħalli jkun jista' jiddiskutihom man-nies tad-dipartiment minn qabel.

Imbagħad fl-istadju ta' kumitat ikun hemm partijiet li jkollna nbiċċruhom u partijiet li forsi niċċarawhom.

Mr Speaker, f'dan l-abbozz ta' liġi hemm ċerti provvedimenti li l-mod kif inhuma miktubin fil-liġi jidhru koroh imma l-mod kif spjegahom il-ministru fl-introduzzjoni tiegħu ma jidhrux daqshekk koroh.

Imma aħna nafu li meta niġu għall-interpretazzjoni trid titkellem fuq dak li għandek miktub.

Huwa fatt ukoll li meta jinqalgħu ċerti diffikultajiet dwar l- interpretazzjoni wieħed suppost jirriferi għad-diskussjoni li tkun saret fil-Kamra dwar dik il-liġi ħalli jara x'kellu f'moħħu eżattament il- leġislatur meta lleġisla b'dak il-mod.

Fl-istadju ta' kumitat ikollna ċ- ċans niċċaraw dak li hemm f'dan l-abbozz ta' liġi ħalli 'l quddiem ma jkollniex għalfejn nerġgħu niġu f'din il-Kamra ħalli nemendaw ċerti provvedimenti li qegħdin nagħmlu llum.

Mr Speaker, sfortunatament f'dan l-abbozz ta' liġi hemm ċerti partijiet li ma jiftehmux.

Filwaqt li f'parti jgħid ħaġa min-naħa l-oħra ma jagħtix awtorita` li wieħed jirranġa ċerti affarijiet li f'partijiet huma tajbin, imma f'partijiet oħra ma jeżistux.

Apparti minn hekk naħseb li dan l- abbozz ta' liġi ma tantx ġie reviewed sewwa.

Ma nafx eżattament min ta sehmu, imma kien hemm ċerti żbalji mhux biss banali, bħall-iżball li semma l-ministru wkoll, li r-responsabbilta` hija tal-ministru ta' l- emigrazzjoni.

Il-kwestjoni hija li meta tħares lejn dan l-abbozz joħorġu ċerti difetti as you go along.

Jien se nipprova niġbed l-attenzjoni għalihom waqt li nkun għaddej.

Apparti minn hekk, naħseb li jkun importanti li, bħalma għamilna meta ddiskutejna l-industrial relations Act, jitpoġġew fuq il-mejda tal-Kamra r- regolamenti - imqar id-draft jekk ir-regolamenti għadhom mhumiex lesti - li joħorġu minn dan l-abbozz ta' liġi.

Ikun interessanti li kieku dawn ir- regolamenti jkunu f'idejna ħalli wieħed jifhem aħjar x'se jiġri u jara l- mod kif se jiddibatti.

Peress li din hija an enabling law, din tista' tgħid lijrid ikun hemm liċenzja, per eżempju, imma kif se joħorġu r- regolamenti minnha?

Mr Speaker, waħda mill-kwestjonijiet li rrid inqajjem hija dwar l-awtorita` dwar il-liċenzjar fejn jingħad li s-suprintendent għas-saħħa pubblika jkun l-awtorità għall-għanijiet ta' dan l-Att.

F'dan l-abbozz ta' liġi nnotajt li f'ċerti każi l-awtorita` dwar il-liċenzjar se jkollha ċerti poteri li f'partijiet tal-liġi jingħad li jista' jsir appell minn dawn id- deċiżjonijiet, fil-waqt li f'ċerti partijiet tal-liġi ma jissemmiex id- dritt ta' l-appell minnhom.

Wieħed irid jifhem għaliex f'ċerti każi hemm dritt ta' l-appell u f'ċerti każi oħra m'hemmx dritt ta' l-appell.

Niġi issa għall-awtorita` dwar il-mediċini.

Nibda biex ngħid li bħala struttura jien nemmen li d-dipartiment tas-saħħa għandu jkollu żewġ idejn separati minn xulxin, bi tmexxija amministrattiva li hija waħda separata kompletament mill-oħra, għalkemm jaqgħu taħt l-istess ministru.

Waħda minn dawn iż-żewġ idejn trid tkun ir-regolatur li jirregola l-istrutturi kollha, fejn ikollok units separati.

Per eżempju jkollok unit li tirregola s- settur tal-mediċini, unit li tirregola s-settur ta' l-isptarijiet u units oħrajn li għandhom ikunu attached magħha.

Jien ma nafx jekk din hijiex xi rikjesta min-naħa ta' l-Unjoni Ewropea, imma jien inħoss li mhuwiex għaqli li noħolqu numru ta' awtoritajiet biex immexxu kull struttura li qed inwaqqfu.

Apparti minn hekk, f'mument fejn nafu li l-pajjiż għandu ċerti problemi finanzjarji, qed inkomplu noħolqu strutturi li qed iżidu l-piż finanzjarju.

Veru li l-ministru jista' jgħid li l-pagi tagħhom iridu jiġu awtorizzati mill-ministru tal-finanzi, imma qed noħolqu strutturi kontra strutturi li sfortunatament anke l-kontrolli li jkun hemm fuq dawn it-tip ta' awtoritajiet imorru 'l bogħod mill-istess regolamenti finanzjarji tal-gvern.

Jien ma nħossx li r-regolamenti finanzjarji tal-gvern għandhom ixekklu b'xi mod dak li wieħed ikun irid jagħmel, imma min-naħa l-oħra naħseb li r- regolamenti finanzjarji tal-gvern qegħdin hemmhekk biex l-affarijiet jimxu bis-serjeta`, jimxu kif suppost.

Sfortunatament l-esperjenza wrietna li ċerti awtoritajiet saru mostru u ftit nies kienu kapaċi jikkontrollawhom u awtoritajiet oħrajn mhux dejjem kienu ta' eżempju fejn jidħol infiq finanzjarju.

Iżda anke jekk il-ministru jkompli jinsisti dwar l-awtorita` dwar il- mediċini hemm ċerti mistoqsijiet x'wieħed irid jagħmel.

Per eżempju, xi kwalifiki għandu jkollu ċ-chief executive officer?

Jekk membru li jkun fuq l-awtorita` dwar il-mediċini jkollu interess personali għandna naċċettaw li dan jitħalla f'din l-awtorita` wara li dan ikun iddikjara l-interess tiegħu?

Naħseb li dawn huma kollha punti li jridu jitqajmu fl-istadju ta` kumitat.

Sur President, fi klawsola 11 ta` dan l-abbozz ta` liġi jingħad li t- tenders joħroġu biss jekk in-nefqa tkun iktar minn Lm100,000, u dan meta nafu li taħt ir-regolamenti finanzjarji tal-gvern it-tenders joħorġu meta nefqa ferm inqas minn Lm100,000.

Imbagħad għandek klawsola 13 li tgħidlek li l-awtorita` għandha tkun eżenti mir-responsabbilta` għall-ħlas ta' taxxa fuq l-income jew taxxa fuq id-dokumenti.

Naħseb li dawn huma punti li juru kif l-awtorita` tal-mediċini tmur 'il hemm minn regolamenti finanzjarji li jorbtu lid-dipartiment tal-gvern.

Bħalma għedt, jiena ma nħossx li għandna noħolqu awtorita` dwar il-mediċini.

Il-funzjonijiet ta' l-awtorita` jistgħu faċilment jaqgħu taħt unit li tkun taħt l-id regolatorja li jkollu d- dipartiment tas-saħħa li taqa' tħat l-istruttura amministrattiva tal- permanent secretary u tal-ministru.

Ma narax għalfejn għandna noqogħdu ngħidu awtorita` dwar il-liċenzjar.

Inħoss li għandu jkun id-direttur ġenerali li jew inkella s-supretendent tas-saħħa pubblika u nieqfu hemmhekk u ma noqogħdux insemmu awtoritajiet oħra.

Imbagħad għandu jkun hemm l- istruttura l-oħra biex l-isptarijiet ikunu managed wieħed separatament mill- ieħor.

Separatament ukoll bħala struttura għandu jkollok it-tmexxija tal- medical stores, li huma tal-gvern, li tkun maqsuma bi tmexxija differenti minn fuq, taħt l-awtorita` tal-ministru u tal-permanent secretary bħala l- kap taċ-ċivil fis-settur tas-saħħa.

Dan huwa l-mod kif qed nivviswalizzaw il-politika ta' kif għandna mmexxu s-settur tas-saħħa fix-xhur li ġejjin.

Sur President, ngħaddi issa biex nitkellem fuq il-bord ta` reviżjoni dwar il-mediċini.

Jiena nħossu li dan huwa bord importanti.

Hawnhekk qiegħed jingħad li ċ-chairperson trid tkun persuna li tipprattika l-professjoni legali u jkollha seba` snin esperjenza.

Jiena nnaħseb li jekk ikollha ftit iktar esperjenza jkun iktar għaqli minħabba li qed nitkellmu fuq deċiżjonijiet li jorbtu anke lill-awtorita` dwar il-liċenzjar.

Qiegħed ngħid nenfasizza fuq l-importanza li l-avukat għandu jkollu esperjenza ta` iktar minn seba` snin minħabba l-fatt li l-appell jista` jsir biss fuq punt ta' liġi.

Ovvjament il-bord ta` reviżjoni dwar il-medċini jista` jikkonsulta ma' diversi gruppi oħrajn li huma esperti f'dak is-settur ta' dik il-mediċina partikolari li wieħed ikun qed jitkellem fuqha.

Pero` l- weight tad-deċiżjoni tal-bord ta` reviżjoni dwar il-mediċini hija waħda sostanzjali.

Hawnhekk wieħed irid jitkellem ukoll fuq id-dewmien biex jittieħdu ċerti deċiżjonijiet.

Nittama li ma nispiċċawx li jkollna xi struttura oħra bħalma għandha fil-qrati.

Il-liġi tgħidlek li d-deċiżjoni trid tittieħed fl-iqsar żmien possibbli.

Imma anke d-deċiżjonijiet fil- qrati supost jittieħdu fl-iqsar żmien possibbli, imma fil-fatt nafu li ħafna drabi każijiet fil-qorti jkomplu jitwalu u jitwalu, ġieli anke bla bżonn, u meta jkun kwestjoni fuq mediċini m'għandniex inħalluha titwal għal ċertu tul ta' żmien bla bżonn.

Sur President, irid ngħid xi ħaġa wkoll dwar l-awtorizzazzjoni biex jitqiegħdu prodotti mediċinali fis-suq.

Ta` min jgħid li hawnhekk għandna l-kwestjoni tar-reġistrazzjoni.

Hawnhekk għandi punt li nħoss li għandi nespandi ftit fuqu ħalli nkunu nifhmu eżatt x'qed jiġri.

Meta f'Settembru ta' l-1997 jiena bħala ministru kont mort Copenhagen nitkellem ma` l-Għaqda Dinija tas-Saħħa konna għamilna diversi arranġamenti, fosthom wieħed li kien jikkonċerna s-settur tal-mediċini.

F'diskussjonijiet li kelli fi ħdan id-dipartiment qabel ma mort konna rrealizzajna li l-liġijiet dwar is- settur farmaċewtiku kien għadda żmien mhux ħażin minn fuqhom.

Kienu saru diversi żviluppi u ħassejna li hemm bżonn l-affarijiet jinbidlu.

Bi ftehim li konna għamilna mal-WHO kien intbagħat hawn Malta ċertu Magnusson, persuna mill-Islanda, li fil-fatt kien għamel evalwazzjoni tas- sistema farmaċewtika hawn Malta.

Kien għamel ċerti rapporti u fil-fatt kienet ġiet abbozzata liġi - mhux bilfors konna se naqblu magħha – li kienet l-ewwel attentat kif se mmorru lejn is-settur tar-reġistrazzjoni ta' mediċini.

Il-kunċett tar-reġistrazzjoni tal-mediċini huwa xi ħaġa li din in-naħa tal-Kamra, partikolarment jiena bilfors naqbel miegħu għax kienet xi ħaġa li konna qegħdin naħdmu fuqha.

Imma aħna nħossu li jekk irridu noqogħdu ngħollu l-istandards waħda mill-affarijiet li rridu nagħmlu hija li l-mediċini nibdew nirreġistrawhom biex il-kwalita` tal-mediċini li jkollna fis-suq tkun garantita, ma jkollna l-ebda abbużi jew twieqi minn fejn wieħed jista` jidħol ħalli nkunu assigurati li fis-suq għandna prodotti ta' l-aqwa kwalita`.

Allura fejn tidħol il-kwestjoni li għandha tinħoloq sistema ta' reġistrazzjoni jien bilfors inkun favur tagħha u bħalma qal il-ministru li jdiher li fuq din m'hemm xejn differenza bħala kunċett.

Imma issa ejja naraw kif se tiġi attwata, u hawnhekk tinħoloq differenza bejn li xi ħadd mill-Unjoni Ewropea jimponi fuqek xi trid tagħmel u dak li inti tista' tagħmel għax m'intix marbut bid-deċiżjoni li jimponi ħaddieħor fuqek kif għandek timxi.

Aħna nħossu li bil-politika ta' partnership nistgħu nkunu flessibbli iktar u l-kwestjoni tar-reġistrazzjoni tista' tiġi mdaħħla f'pajjiżna anke mingħajr il-bżonn li ċerti affarijiet irridu nagħmluhom bilfors hawnhekk.

X'irrid ngħid?

F'korrispondenza li kien hemm f'Novembru tas-sena 2001 bejn id-direttur ġenerali tad-diparitment tas-saħħa u l-importaturi, dawn ta` l- aħħar kienu ntalbu biex sa ċertu perjodu ta` żmien jibdew jibagħtu l- informazzjoni dwar il-mediċina li jimportaw f'pajjiżna fi kwestjonarju.

Dan il-kwestjonarju kien intbagħtilhom fl-agħar żmien, fil-perjodu tal- Milied meta ħafna kumpanniji barra minn Malta jkunu magħluqin.

Pero` imbagħad bil-mod il-mod bdew jestendu d-data.

Pero` kienu talbuhom biex ilestu l-affarijiet fi żmien xahrejn.

Imbagħad kienu talbuhom ukoll li jibagħtulhom numru ta' dossiers, speċjalment għal dawk il-prodotti li m'humiex ġejjin mill-Unjoni Ewropea jew inkella li mhux jinstabu fis-suq ta' l-Unjoni Eworpea.

Apparti minn hekk, dawk il-prodotti li jinstabu fis- suq ta' l-Unjoni Ewropea kellhom jibagħtu an abridged dossier.

Dan ikun dossier li ma jkunx dettaljat daqs dak dwar il-prodotti li m'humiex qegħdin reġistrati f'xi pajjiż ta' l-Unjoni Eworpea.

Hawnhekk se nibda nirreferi għad-dokument li semmejt fil-bidu, jiġifieri volume 1 tar-rapport tal- Malta/EU negotiations document distributed to MEUSAC members.

Fil-fatt waħda mill-affarijiet li ġrat hija li filwaqt li d-dipartiment kien jaf li ċerti affarijiet ried bilfors jagħmilhom biex jiġi in line mar- regolamenti ta' l-Unjoni Ewropea, l-ewwel għamel sentjen ma jeħux azzjoni fuq il-kwestjoni tal-liċenzjar għax ċertu ftehim kien sar fl-1999 u f'daqqa waħda meta rrealizzaw li l-limitu tal-ħin kien qed jippressa, id- dipartiment beda jgħaġġel kemm jiflaħ u għamel timeframes li ma kenux prattikabbli.

Tant ma kenux prattikabbli li nqalgħu diversi intoppi meta bdew mexjin l-affarijiet.

Fost l-intoppi li kienu nqalgħu kien hemm il- kwestjoni li dak iż-żmien l-evalwazzjoni tad-dossiers u l-abridged dossiers u l-kwestjonarji li kienu qegħdin jitressqu kellha suppost tagħmilhom kumpannija li għalkemm kif qal il-Ministru hija waħda mill-aqwa fid-dinja, hija wkoll kumpannija li hija waħda mill-iktar għoljin biex tagħmel dan it- tip ta' xogħol.

Issa jekk dan it-tip ta' xogħol din il-kumpannija se tagħmlu għall-Ingilterra fejn għandek suq ta` 50, 60 jew 70 miljun ruħ mod imma jekk se tagħmlu għal Malta fejn għandek suq ta` 370,000 ruħ bl-istess prezz li tagħmlu għall-Ingilterra mod ieħor.

Għaliex?

Għax meta wieħed jevalwa l-prezz ta' dik il-mediċina jsib li minħabba li s-suq tagħna huwa wieħed żgħir il-prezz ta` dik il-mediċina li tiġi reġistrata se jisplodi 'l fuq.

Naf li d-dipartiment kellhom insistenza biex ifttxu alternattivi differenti u ż-żewġ alternattivi li fil-fatt kienu ssuġerewlhom kienu dawn: L-ewwel wieħed li l-ispejjeż jerfagħhom id-dipartiment u t-tieni li jerġgħu jmorru jiddiskutu ma' l-Unjoni Ewropea u dawk il-prodotti li jinstabu diġa` reġistrati ġewwa l-Unjoni Ewropea jiġu awtomatikament reġistrati hawn Malta.

Safejn naf jien, jikkorreġini l-Ministru, ir-risposta kienet li x- xogħol irid isir kollu u mhux se jiġi aċċettat mill-ewwel awtomatikament xi ħaġa li diġa` ġiet aċċettata bħala reġistrazzjoni f'pajjiż li diġa` qiegħed fl-Unjoni Eworpea.

Jiena nittama li d-dipartiment tas-saħħa jaf bl-impatt fuq il-prezzijiet tal-mediċini.

Hawn nixtieq niftaħ parentesi żgħira.

Huwa veru li issa jidher li x-xogħol fejn tidħol ir-reġistrazzjoni iktar se jsir mill-Irish medicines board milli mill-MCA u l-prezzijiet se jkunu irħas imma li xorta waħda se jkollhom effett fuq l-ammont ta' mediċini li nġibu f'pajjiżna.

Sur President, tajjeb li għal darb'oħra nerġa` ngħid li riċentement il-Prim Ministru qal li l-gvern tiegħu m'għandu l-ebda studju uffiċjali li juri l- impatt tar-regolamenti ta' l-Unjoni Ewropea fuq it-turiżmu u l-prezzijiet tal-mediċini.

Kien qal ukoll li bid-dħul ta` Malta fl-Unjoni Ewropea jkollna naddottaw r-regolamenti ta' l-Unjoni Ewropea kemm fuq it-turiżmu kif ukoll fuq is-settur mediku.

L-impact assessment li kien sar fuq is- setur farmaċewtiku mill-KPMG, mill-MISCO u mill-EuropAdvise Ltd. u kien intbagħat rapport lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi.

Dan ir-rapport kien sar fis-7 ta' Lulju 2000.

Ma nafx jekk il-ministru jew id-dipartiment tas-saħħa kellhomx aċċess għal dan ir-rapport.

Pero` nitlob lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi jew il-Ministru tas-Saħħa biex sa tmiem id- diskussjoni fuq dan l-abbozz ta' liġi dan ir-rapport jitpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra ħalli kulħadd ikollu d-dritt jevalwa dak li fih dan ir-rapport.

F'dan ir-rapport jingħad li l-prezzijiet tal-mediċini se jkolhom jiżdiedu konsiderevolment u li l-ammont ta' mediċini se jonqos fis-suq lokali.

Fil- fatt f'dan ir-rapport dawn qalu hekk:

"On the other hand, the negative impact is expected to include:

An increase in retail prices of medicinal products reflecting the increased costs of registration and licensing, unless such price increases are absorbed by importers/pharmacists as a result of the implementation of pricing policies;".

Mela jekk ma jiġrix hekk, il-prezzijiet se jisplodu.

Qalu wkoll - u din interessanti - li se jkun hemm –

"the exclusion from the local market of medicinal products which only account for relatively insignificant shares of the market and whose importation may consequently not remain financially viable if registration and licensing fees are to be spread over minor volumes of sales (unless exemptions or significant reductions in registration and licensing fees are conceded in such circumstances).".

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru tas-saħħa.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Sur President, la l-Onor.

Farrugia qed jikkwota għandi nifhem li se jpoġġi dak li qed jikkwota fuq il-mejda tal-Kamra.

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Sur President, jiena xorta se npoġġi dak li kkwotajt fuq il-mejda tal-Kamra, pero` l-Ministru jista' jirriferi għaliha fir-rapport li għandu l-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi fejn jidħol il- kwestjoni tar-relevant provisions of the acquis communautaire.

Fil-fatt din il-parti li kkwotajt kienet fl-executive summary.

THE DEPUTY SPEAKER: Hawn permess biex l-Onor.

Farrugia jpoġġi dawn id- dokumenti fuq il-mejda tal-Kamra?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata.

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Estratt minn impact assessment li sar minn KPMG, MISCO u EuropAdvise Ltd dwar l-effett ta' l-addozzjoni ta' l-acquis communautaire fuq prodotti mediċinali.

Issa nittama li bħalma jiena poġġejt fuq il-mejda l-parti li qrajt minnha, il-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi jew il-Ministru tas-Saħħa jpoġġu d- dokument kollu.

Sur President, l-impact assessment li għamel il-gvern fis-sena 2000, għalkemm il-Prim Ministru qal li ma jafx li sar xi tip ta' impact assessment, juri li l-prezzijiet ta` ċerti mediċini se jisplodu 'l fuq.

Apparti minn hekk se jkollna sitwazzjoni fejn mhux se jibqa` jkun viabbli li tip ta' mediċini li jinxtraw minn ftit waħdiet inħalluhom fis-suq lokali bil-konsegwenza li dawn it-tip ta' mediċini se jisparixxu jew inkella n- nies li jkollhom bżonnhom ikollhom iħallsu mijiet ta' liri biex jieħdu l- mediċina li fil-fatt għandhom bżonn.

Din hija hija ħażin għax aħna qegħdin nitkellmu fuq suq żgħir u dan li ma tifhimx l-Unjoni Ewropea.

L-Unjoni Ewropea ma tifhmx li peress li s-suq tagħna huwa wieħed żgħir il-prezzijiet se jisplodu.

Barra minnhekk ċerti mediċini importanti se jisparixxu, u din l-inqas ħaġa li nkunu rridu.

Għalhekk aħna ngħidu li ċerti regolamenti ta` l-Unjoni Ewropea magħmulin għall-pajjiżi l-kbar u mhux bilfors japplikaw għall-pajjiżi żgħar.

Mhux ir-reġistrazzjoni li hija ħażina għall-pajjiżi ż- żgħar imma l-mod kif l-Unjoni Ewropea ġġiegħlek timplimentaha.

Għalhekk irridu nkunu flessibbli.

Hemm alternattivi oħra, u wasala ż-żmien li nibdew nitkellmu fuq l- alternattivi oħra.

Fir-rapport ta` l-impact assessment li qed nirreferi għalih hemm imniżżel li iktar minn 70% tal-mediċini li jiġu importati f'Malta ġejjin mill-Unjoni Ewropea u madwar 25% jiġu minn pajjiżi barra mill-Unjoni Ewropea jew inkella oħrajn li qegħdin fl-EEA, il-European Economic Area.

Dan apparti l-Amerika, il-Kanada, l-Isvizzera u l-Awstralja.

Qed insemmi dawn il-pajjiżi apposta għax huma pajjiżi li fis-settur tal- mediċina huma ta' ċertu livell.

Mhux qed nitkellem dwar xi pajjiż li ħadd ma sema' bih imma qed insemmi pajjiżi li l-kumpanniji tagħhom għamlu investiment kbir u huma magħrufin mad-dinja kollha.

Aħna qed nissuġġerixxu nissuġġerixxu li minflok inkomplu bis-CPP kif qed nagħmlu llum, li bħalissa ilha sospiża min-Novembru li għadda u prodotti ġodda li jridu jidħlu f'pajjiżna u ma jistgħux jidħlu għax is-sistema ta' l- evalwazzjoni u liċenzjar fuq is-CPP wieqfa u bħalissa għandna ħafna għaġġla għax sa l-aħħar ta' Marzu trid tiġi implimentata din il-liġi ħalli tidħol fis-seħħ....

Waħda mill-affarijiet li fil-fatt se nkunu qegħdin naraw hija li l-prodotti li nġibu hawn Malta meta niġu biex nirreġistrawhom jekk ikunu diġa` reġistrati, u l-importatur jipprovdi evidenza li l-prodott li qed jiġi importat huwa diġa` reġistrati f'dawn il-pajjiżi li huma ta' ċertu livell, fosthom dawk il-pajjiżi li semmejt jiena, allura jkunu awtomatikament reġistrati hawnhekk.

Naħseb li jekk tiddaħħal din it-tip ta' sistema nkunu diġa` għamilna avvanzi kbar għax li jibqagħlna diskussjoni fuqhom huma biss waħdiet għax għall-maġġoranza kbira ta' iktar minn 95% tal- prodotti ta' mediċina li nirreġistraw hawn Malta la għandna bżonn ta` abridged dossiers u lanqas għandna bżonn ta` dossiers għax jekk ikunu d diġa` rikonoxxuti u awtoriżati li jinbiegħu fl-Unjoni Ewropea.

Jekk huma diġa` rikonoxxuti li jinbiegħu fl-Amerika, fil-Kanada, fl-Isvizzera, fl- Awstralja u f'pajjiżi ta' l-EEA nkunu nistgħu ndaħħluhom u nirreġistrawhom mill-ewwel hawnhekk.

B'hekk l-ispiża l-kbira li qed iġiegħlna nagħmlu l- Unjoni Ewroea biex nirreġistraw il-mediċini ma jkollhiex għalfejn isir, u dan bi gwadann għal konsumatur.

Għaliex?

Għax l-istandards se ntejbuhom u se jkun hemm l-availability tal-mediċini bi prezzijiet varji u wieħed jista' jagħżel.

Min se jgawdi?

Mhux il-konsumatur?

Mhux il-pazjent?

Sur President, imbagħad wieħed irid iħares lejn esperjenza li għaddew minnha pajjiżi oħra fl-Unjoni Ewropea meta qalbu għall-Euro.

Kulħadd jaf x'impatt negattiv kien hemm fuq il-prezzijiet tal-prodotti kollha ta' l- ikel u tal-mediċini.

Jekk aħna nsiru membri sħaħ, wara ftit tas-snin irridu ndaħħlu l-Euro u se jkollna l-effett li kellu ħaddieħor, bħalma wkoll se jkollna l-effett bl- introduzzjoni tal-VAT fuq il-mediċini.

Bil-politika ta' partnership la se tidħol il-kwestjoni ta' registrar li qed timponi l-Unjoni Ewropea – aħna naqblu li trid tidħol ir-reġistrazzjoni imma mhux kif qed timponi l-Unjoni – la jkollna għalfejn nimplimentaw il-Euro u lanqas tidħol il-VAT fuq il- mediċini.

Allura l-prezzijiet mhux se jiġu affettwati.

Sur President, meta fl-1994 l-gvern Nazzjonalista għall-ewwel darba kien daħħal il-VAT ma kienx għamilha fuq il-mediċini u l-Onor.

Antoine Mifsud Bonnici kien qal: Ara kemm hu għaqli l-gvern Nazzjonalista ma daħħalx il- VAT fuq il-mediċini għax din l-iktar li taffettwa lill-anzjani.

Issa jiena ngħidlu: Allura issa li l-VAT se tiddaħħal fuq l-ikel u l-mediċini mhux lill-anzjani wkoll se tolqot, apparti strutturi oħra tas-soċjeta` Maltija u Għawdxija.

Mhux talli hekk, talli fid-diskors tal-budget li għadda saħansitra kellna l-Ministru tal-Finanzi li jistabbilixxi li żewġ terzi mill-infiq ta' l-anzjani huwa fuq ikel u mediċini.

Kellna wkoll dikjarazzjoni mill-MIC meta tkellmu fuq it-taxxa fuq l-ikel u l-mediċini u kienu qalu li l-gvern Malti qed jagħmel tajjeb li jirresisti d-dħul tal-VAT fuq il-mediċini u fuq l-ikel u din se tkun waħda mill-ġlidiet kbar li se jkollu dan il-gvern ma' l-Unjoni Ewropea.

U kulħadd kien jaħseb li jekk ta` Brussell jgħidulu li jrid bilfors idaħħal il-VAT fuq l-ikel u l- mediċini, il-gvern Nazzjonalista kien se jgħidilna li bi sħubija sħiħa ma jaqblilniex.

Imma din belagħha wkoll allavolja l-MIC fuq din l-issue kien qalu li –

"Malta is resisting this move and is not favourable to the introduction of tax on these items, largely because of the impact on the cost of living and its consequent negative social repercussions.".

Mela għandna l-MIC tgħidlek li se jkollna negative social repercussions, għandna l-KPMG u l-MISCO jgħidulna li l-prezzijiet se jisplodu, ċerti mediċini se jisparixxu u mediċini li hawn ftit konsum tagħhom mhux se jkun viabbli li jinġiebu hawn Malta.

Kellha raġun l-MIC tgħid li Malta għandha tirresisti d-dħul tal-VAT fuq dawn l-items għax inkella jkollna a negative social repurcussions.

Hawn hija l-għażla li jrid jagħmel il-poplu Malti.

Jew nagħmlu kollox kif tgħidilna l-Unjoni Ewropea jew inkella nagħmlu l- istess ħaġa imma b'rajna f'idejna u b`iktar flessibilita`.

Nistgħu nżommu l- istess standards - mhux se jkun hemm standards differenti – mingħajr ma nidħlu fl-Unjoni Ewropea.

Nistgħu noħolqu sistema ta' registrar li tolqot il-prodotti ta` waħdiet li nimportaw minn barra mbagħad naraw ukoll kif se niżviluppaw reġistrar ta' prodotti manifatturati f'Malta.

Imma r- riperkussjonijiet soċjali ġewwa pajjiżna nneħħuhom.

Mhux se jiġi xi ħadd jiġi jgħidilna li r-regolamenti tagħna huma hekk u aħna rridu nimplimentawhom verbatim.

Jekk isir hekk nispiċċaw pupazzi u dan il- Parlament jiġi ma jiswa għal xejn.

Sur President, tista` tiġi inti bir- rubber stamp u l-abbozzi ta' liġi tittimbrahom kollha u tgħidilna li għaddew minn dan il-Parlament għax m'hemmx ċans għad-diskussjoni għax l- affarijiet rridu nimplimentawhom kif jgħidulna.

Dan mhux sewwa u għalhekk il-politika Laburista hija l-aħjar għażla għall-futur ta' pajjiżna għax ngħarfu li ċerti regolamenti li jeżistu fl-Unjoni Ewropea ma jistgħux jiġu applikati fiċ-ċirkostanzi ta` pajjiżna.

Sur President, ngħaddi issa biex nitkellem fuq xi ħaġa oħra li dan l-abbozz ta` liġi ma tantx jitkellem fuqha.

Qed nirriferi għas-segretezza u s- serjeta` tad-dossiers li jkun fihom informazzjoni imprezzabbli fuq il- prodotti li nkunu qed nimportaw ġewwa pajjiżna.

Fejn hi s-segretezza?

Ftaħarna li żidna l-multi għal ħafna affarijiet ħalli nkunu aktar reali maż- żmien tal-lum, imma fuq punt daqshekk kardinali ma jissemma assolutament xejn.

Qishom xi ħaġa ineżistenti.

La jingħad fejn għandhom jinżammu, la kif għandhom jinżammu, la tissemma x'responsabbilta` għandha l-persuna li se jżommhom u lanqas x'jiġri jekk dak id-dossier jisparixxi jew inkella toħroġ x'informazzjoni minnu għal ħaddieħor.

Dawn huma affarijiet li rridu nkunu qegħdin inħarsu lejhom.

Sur President, irrid ngħid xi ħaġa wkoll dwar il-validita` dwar l- awtorizzazzjoni ta' tqegħid fis-suq tal-mediċini.

Hawnhekk naħseb li wieħed irid iħares lejn x'inhu jiġri bħalissa fl-Unjoni Ewropea, ladarba moħħ il-gvern huwa manipulat mill-kwestjoni ta' l-Unjoni Ewropea.

Illum il- ġurnata biex terġa` ġġedded awtorizzazzjoni ta' liċenzja għandek ħames snin.

Wara ħames snin trid terġa' titlob għall-validita` tar-reġistrazzjoni tiegħek.

Din tinvolvi li għal darba oħra se jerġa` jkollok ħlasijiet x'tagħmel.

Mela kull ħames snin irridu nerġgħu nħallsu biex tiġi mġedda l- liċenzja.

Din hija xi ħaġa li żgur ma tidħolx fis-sistema li qed nissuġerixxu minn din in-naħa tal-Kamra.

Issa ħalli nsemmi punt ieħor li hawn konflitt dwaru f'dan l-abbozz ta' liġi.

Se nkun qed nirreferi għall-kwestjoni ta' sospenzjoni jew revoka ta' awtorizzazjoni ta' tqegħid fis-suq.

F'subklawsola (5) ta` klawsola 28 jingħad hekk:

''Id-detentur ta' awtorizzazzjoni ta' tqegħid fis-suq jista', fi żmien erbatax-il ġurnata minn dik in-notifika, jitlob lill-Bord ta' Reviżjoni dwar il-mediċina biex jeżamina ċ-ċirkostanzi li wasslu għas- sospenzjoni jew revoka ta' l-awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-suq, u l- Bord ta' Reviżjoni dwar il-Mediċini għandu jagħti r-rakkmandazzjoni tiegħu lill-awtorita' dwar il-liċenzjar.

Iżda din it-talba m'għandhiex l-effetti tad-deċiżjoni ta' l-awtorita' dwar il-liċenzjar u l-awtorita' tal-liċenzjar ma tkunx marbuta ma' rakkmandazzjonijiet magħmula mill-bord tar-reviżjoni dwar il-mediċini.".

Meta mbagħad inqabbluha ma' l-iskeda 2 li għandna f'dan l-istess abbozz ta' liġi fejn issemmilek li ''il-fehma tal-bord tar-reviżjoni għandha tkun waħda finali, għad li ma tkunx skond id-deċiżjoni ta' l-awtorita' tal- liċenzjar u ma jista' jsir ebda appell minnha ħlief fuq xi punt ta' liġi biss'' insibu konflitt.

Waħda tgħidlek li jista' jsir l-appell u l-oħra tgħidlek li ma jistax isir appell.

Hemm nuqqasijiet anke fejn jidħlu ċerti definizjonijiet bħal per eżempju l- kwestjoni fejn tidħol applikazzjoni għal-liċenzja ta' benefattur.

Interessanti kienet id-definizzjoni ta' "persuna kwalifikata".

Din tgħid hekk

''Persuna kwalifikata tfisser persuna li tkun kwalifikata għar-rigward ta' liċenzja ta' manifattura kif provdut fl-artiklu 28(1)(d).".

Din tinftehimx.

Tmur tfittex fl-artikolu 28(1)(d), għax imbagħad dik is- sabiħa ...

(Interruzzjonijiet) Imma rajniha din il-liġi jew ma rajnihiex?

Għax għandek it-taħwid hawnhekk.

Ma tagħmilx sens, Mr Speaker.

Allaħares kelli naqbad dawn il-punti kollha.

Anke fejn tidħol l-ispezzjoni li ssir f'kull post fejn tiġi manifatturata l- mediċina.

Jekk għandek persuna li hija kwalifikata u awtorizzata biex tmexxi dak il-post, nistenna li jekk se ssir xi spezzjoni għandna nistennew li dik il-persuna tkun preżenti hemmhekk.

Fl-abbozz m'hemmx imniżżel min ikun preżenti.

Jien nistenna li naraw li fil-fatt f'dan l-abbozz ta' liġi dawn l-affarijiet jitniżżlu.

Irridu ndaħħlu s-serjeta'.

Hemm okkażjonijiet fejn ċerti affarijiet issibhom fil-liġi l-antika pero' fil-ġdida ma ssibhomx.

Ma nistax nifhem jien.

Issa niġu għall-kwestjoni ta' l-ispizeriji.

Permezz ta' legal notice 117/96 li kienet ħarġet f'Ġunju 1996, kien sar regolament li hawn Malta wieħed jista' jiftaħ spizeriji fejn irid.

Kien hawn liberalizazzjoni assoluta.

Dan ir-regolament li kien ħareġ fi żmien il-gvern ta' Fenech Adami qabel l-elezzjoni ta' l-1996 li kien jgħid li għandu jkun hawn liberalizzazzjoni ta' l-ispiżeriji.

Mhux se nidħol fil-mertu ta' x'jiġri post u x'jiġri f'post ieħor, imma ejja nħarsu lejn l-implimentazzjoni.

Mela għandek liberalizzazzjoni, għandek pajjiżi fl-Unjoni Ewropea li jirrestrinġulek kemm tista' tiftaħ spizeriji, u min ma jiftaħx spiżerizja f'pajjiż ta' l-Unjoni Ewropea jista' jiġi Malta u jiftaħ spizerija fejn irid u fejn jogħġbu.

(Interruzzjonijiet) Hekk tiġi, ladarba jkollok din it- tip ta' liberalizzazzjoni.

(Interruzzjonijiet) S'issa dan ir-regolament għadu jeżisti.

F'Ġunju 1996, Onor. Bonnici, sar regolament li ħoloq il- liberalizzazzjoni ta' fejn jistgħu jiftħu l-ispiżeriji.

Dan ir-regolament tajjar min-nofs ir-regolament li kien hemm qabel li jillimita dawn l- affarijiet skond id-distanza u skond il-popolazzjoni.

Każ klassiku seħħ l- Imtarfa li dak iż-żmien kienet taqa' taħt ir-Rabat.

Ma setgħetx tinfetaħ spizerija l-Imtarfa għas-sempliċi raġuni li għall-popolazzjoni tal- lokalita' tar-Rabat hemm biżżejjed spiżeriji.

Fl-Imtarfa nfetħet spiżerija hekk kif saret lokalita'.

Apparti minn hekk, min japplika, jekk għandu l- kwalifiki skond kif introdott mir-regolamenti tal-gvern, seta' jiftaħ.

Jekk spizjar fl-Unjoni Ewropea ma jistax jiftaħ spizerija fejn irid u fejn jogħġbu għax għandu limitazzjoni, b'dan ir-regolament, kieku ried dan seta' ġie hawnhekk.

Fil-fatt kif ħareġ ir-regolament kienet saret azzjoni industrjali li kienet ordnata mill-GRTU u mic-Chamber of Pharmacists fejn kienet saret protesta u kienu ngħalqu l-ispiżeriji l-Ħadd.

Min kien imissu bir-roster dakinhar ma kienx fetaħ, u wara kien ġie deċiż li kulmin applika l-proċess ta' l- evalwazzjoni tal-liċenzja ma ssirx.

Fil-fatt fuq liċenzji ġodda ħlief għal dawk li applikaw qabel id-dħul ta' dan ir-regolament ma komplewx isiru.

Dawn ilhom weqfin minn dakinhar.

Issa, għalkemm il-ftehim kien sar qabel l- elezzjoni, id-diskussjonijiet mal-GRTU u l-Kamra ta' l-Ispizjara baqgħu jsiru anke fiż-żmien meta kont ministru jien fejn konna tkellimna fuq pakkett li nixtieq insemmi fuq fuq x'kien fih.

L-ewwel ħaġa tajba li daħlet kienet li spizjar irid ikun il-ħin kollu preżenti fl-ispizerija.

F'din il-ħaġa m'għandux ikun hemm loopholes u kulħadd għaddej xalata.

Kellna l-kwestjoni l-oħra li spizeriji jinfetħu according to distance and population.

GĦamilna hekk għax ridna nerħu ftit idejna imma fl-istess ma ridniex li jkollna l-liberalizzazzjoni li daħlet bir-regolamenti tal-117/96 ta' Ġunju, 1996.

Konna qed nitkellmu fuq il- pharmacy of your own choice u kwestjoni ta' standards.

Kienu għaddejjin diskussjonijiet - u konna ftehimna li niltaqgħu wara imma ma naħsibx li kien hemm għalfejn – biex isir il-fine tuning ta' l-affarijiet.

Konna nafu fejn aħna sejrin bejn wieħed u ieħor, ħalliha li mbagħad inbidel il-gvern, u l-proċess ħa iktar fit-tul.

Saħansitra fl-aħħar fl-aħħar ftit ġimgħat kien hemm diskussjoni għaddejja bejn l-GRTU u l-Uffiċċju tal-Prim Ministru fuq din il-kwestjoni.

Hemm ftehim li jmur lura għall-1998 jew l-1999 pero' fuq dan ma smajna xejn iktar.

Għaddew tlett snin u nofs u ma ġara xejn.

Dwar ir-regolamenti se nistennew li jkun hemm ftehim fuq il-pakkett kollu jew il-gvern diġa' għandu f'moħħu xi regolamenti se jagħmel imma ma jridx joħroġhom għalissa.

Mr Speaker, din l-istess bħal tat-tariffi.

Il-Ministru tal-Finanzi ġie kkwotat li qal li se jkun u l-Ministru tas-Servizzi Ekonomiċi li flimkien se jitkellmu biex jaraw it-tariffi kemm se jkunu.

Jimpurta nkunu nafu kemm se jkunu t-tariffi qabel it-8 ta' Marzu ħalli l-poplu Malti jibda jirrealizza kif se jintlaqat u ma jintlaqatx?

Jista' l-Ministru jqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra r-regolamenti dwar l-ispizeriji ħalli għallinqas il- GRTU u l-Kamra ta' l-Ispizjara jkunu jafu x'għandu x'moħħu dan il-gvern?

Jew se nistennew li tgħaddi t-8 ta' Marzu, tgħaddi l-elezzjoni forsi jikkalkula li x-xilep ikunu ġewwa imbagħad ħalli tbanbal.

Prosit, viva l- poplu Malti u viva l-ispizjara!

Din m'hijiex serjeta`.

Dawn l-affarijiet ilhom jitwalu għal tul ta' żmien u hemm bżonn li dawn l-affarijiet iqegħduhom fuq il-mejda tal-Kamra.

Jekk ma npoġġuhomx fuq il-mejda tal- Kamra allura jkollna ngħidu li dawn qed jinħbew għax koroh, u l-affarijiet il-koroh qed nippruvaw inpoġġuhom taħt it-tapit ħalli l-poplu Malti ma jkunx jaf x'laqtu.

Imbagħad ikun jaf wara l-elezzjoni l-poplu Malti x'laqtu!

Imbagħad la ġewwa ġewwa, m'hemmx ħruġ.

Ejja nkunu trasparenti issa, għax id-deċiżjonijiet iridu jittieħdu issa.

Imbagħad għalxejn nibku ara x'għamilna b'idejna.

U hemm bżonn li l-poplu Malti nkunu qed niftħulu aktar għajnejh.

Mr Speaker, nixtieq insemmi wkoll anke fejn tidħol ċerti kwestjonijiet oħrajn fosthom għal kemm żmien idum it-tiġdid ta' liċenzja ta' spizerija.

Jien nifhem li ċerti drabi jkun hemm bżonn li jittieħdu azzjonijiet fi żmien qasir minħabba ċerti fatturi li jkunu qegħdin jiġru imma naħseb li għandu jkun meqjus li għandu jkun hemm appell.

Per eżempju artiklu 70(4)(b) jgħid li tista' tiġi rifjutata li tiġġedded il-liċenzja ta' spizerija.

F'dan il-każ imkien ma jissemma jekk jistax isir appell u fejn jista' isir l-appell.

Jista' jsir appell?

Fejn jista' jsir l-appell?

Jien għalhekk għedt li aħjar niċċaraw ċerti affarijiet rigward dan l-abbozz ta' liġi.

Hemm ukoll il-kwestjoni dwar l-artiklu 72 dwar deċiżjonijiet dwar is- sospensjoni jew revoka ta' liċenzji ta' spizerija.

Hawnhekk għandek deċiżjoni.

Din jista' jew ma jistax isir appell minnha?

U jekk irid isir appell minnha fejn irid isir l-appell?

L-istess ħaġa jekk ikun hemm obbligi ta' detentur tal-liċenzja ta' spizerija.

Skużi, ċerti affarijiet m'humiex responsabbilta' tas-sid ta' l-ispizerija imma huma responsabbilta' ta' l- ispizjar responsabbli mit-tmexxija ta' dik l-ispizerija.

Hawnhekk inħossu li fi kwalunkwe investigazzjoni li ssir lill-ispizerija mill-awtoritajiet kompetenti, għandu jkun hemm il-persuna responsabbli mill-ispizerija wkoll, u dan m'huwiex is-sid, imma huwa l-ispizjar responsabbli mit-tmexxija ta' dik l-ispizerija.

Niġi issa għal kwestjoni famuża ta' l-artikolu 79.

Kif spjega l-Ministru, wieħed jista' jħares lejn dan l-artiklu b'lenti differenti imma sfortunatament fuq il-karta dan ma jinftiehemx hekk.

L-artikolu 79 jista' jfisser li tobba jistgħu jixtru mediċini u jbiegħuhom.

Nafu tobba li jixtru l-mediċini, jpoġġuhom fil-booth tal-karozza u jmorru jbiegħuhom b'kull ksur ta' etika u b'kull ksur ta' regolamenti li huma diġa' eżistenti.

Din m'hijiex serjeta', Mr Speaker, anke jekk dawn jixtruhom minn warehouses.

Fejn jidħlu warehouses irid ikun hemm idea ta' fuqxiex qegħdin nitkellmu.

Il-Ministru qal, u naqbel miegħu, li tabib jista' jmur jixtri vaccine minn warehouse, mingħand importatur jew mill-istores tiegħu.

Veru, imma kif inhi miktuba f'dan l-abbozz ta' liġi tista' tiġi interpretata li wieħed jista' jmur jixtri minn spizerija wkoll imbagħad jista' jbiegħ dak il-prodott mediċinali.

U naħseb tajjeb li wieħed jara jekk għandux ikun hemm xi skeda jew inkella għandux ikun hemm xi forma ta' regolament li jgħidlek fid-dettall x'għandu u x'm'għandux jinbiegħ.

Issa hawnhekk mhux qed nitkellmu fuq l-etika tat-tobba imma qed nitkellmu dwar jekk tal-warehouse jistax ibiegħ lilek bħala tabib mediċina li jaf li inti se tmur tbiegħha lil ħaddieħor.

Għalhekk jien għedt li hemm ħafna affarijiet li rridu naraw kif inhuma miktuba imbagħad irridu naraw kif nistgħu ntejbuhom.

U dan qed ngħidu għax jiena la nieħu pjaċir nara ministru nazzjonalista li jiġi jikkoreġi dan l- abbozz ta' liġi u lanqas nieħu pjaċir li jkun hemm xi ministru Laburista li jrid joqgħod jerġa' jiġi b'din il-liġi.

Issa jew se nagħmluha sewwa u bis- serjeta' jew inkella se nkunu għamilniha biex ngħidu għamilniha ħalli fl-31 ta' Marzu, kif jispiċċaw il-problemi ta' CPP - għax is-sistema tas-CPP tal- liċenzjar ilha wieqfa għal dawn l-aħħar xahrejn jew tlieta - nkunu nistgħu nħaffu l-proċess.

Issa rridu naraw x'għandna x'moħħna.

Issa jew għandna f'moħħna li nagħmlu liġi tajba u li ma nħallux loopholes ...

MR SPEAKER: Onorevoli, ippermettili ninterrompik għaliex sar il-ħin.

Tibqa' in possession?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Iva, nibqa' in possession.

MR SPEAKER: Sar il-ħin.

Insejjaħ lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali sabiex, jekk jogħġbu, jressaq l-aġġornament.

Fid-9.00 p.m. id-diskussjoni ġiet interrotta u baqgħet aġġornata.

AĠĠORNAMENT

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Mr Speaker, nipproponi l-aġġornament tal-Kamra għal għada, it-Tlieta, 4 ta' Frar 2003, fid-9:00 a.m. b'din l-agenda:

Ordnijiet tal-Ġurnata

Abbozz ta' Liġi dwar il-Mediċini - Tieni Qari (Kont.);

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi Ċivili - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar Tpaċija u Netting f'każ ta' Insolvenza - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar Verifika Interna u Investigazzjonijiet - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar il-Kummissarju għat-Tfal - Tieni Qari; u

Riżoluzzjoni tal-Prim Ministru dwar il-qagħda fil-pajjiż – Kontinwazzjoni.

MR SPEAKER: Hawn rimarki?

L-Onor.

Joe Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, min ra l-aħbarijiet jaf x'qed jiġri fil- wied tal-Kalkara u b'hekk għaraf kemm hu veru li l-paroli tal-gvern favur l- ambjent huwa kollu kliem fieragħ.

Dan qed ngħidu għax hemm evidenza biżżejjed li hemmhekk m'għandux jiġi żviluppat pero` anke moralment, il- partit Nazzjonalista m' għandux jagħmel dan għax meta kien fl-oppożizzjoni, tramite ż-żgħażagħ tiegħu, dawn kienu kitbu ittra lill-ex Ministru George Vella meta kien responsabbli mill-ambjent u mill-ippjanar fl-24 ta' Marzu 1998 fejn iċ-chairman tal-PA kien tkellem dwar l-area policy għall-wied tal- Kalkara fejn kien iddikjara hekk:

"The problem here arises between national environmental considerations and the effect on individual persons or companies.

The area was cleaned for the development in the temporary provision schemes, however one of the surveys carried out by external consultants shows the area as a site of scientific importance level two.

In accordance with the structure plan, such areas had to be protected and therefore no development should be allowed.".

Mela hawnhekk diġa` hawn evidenza biżżejjed li dik is-site kienet ta' scientific importance u m'għandux isir żvilupp hemmhekk u proprju skond l- istructure plan, din għandha tiġi protetta.

Aparti dan, e-mail mibgħuta minn Vince Magri lil Godwin Cassar, li llum huwa direttur ġenerali, datat 5 ta' Jannar 1998 tgħid hekk:

"The Kalkara policy is another such example of extensive debate and consultations within and outside the PA.

It is no use saying that the PA did not approve its SSI status.

In effect it had told everybody about the status by approving the public consultations document.

There is no doubt about the status of the site as we have specifically asked MUS to confirm their first report.

The PA has to decide whether the interest of the few will take precedence over the national interest.

Last June, the PA had already decided, why do a U-turn now( This is not a question of how moral or immoral the issue is; every policy that the PA approves will effect people either positively or negatively.

Planning decisions should not be dominated by subjective morally biased issues but should be as objective as possible.

I will not mention the many cases which support this theory which by the way I did not make up but which is standard basic planning theory.".

Jidher ċar li kien hemm manuvrar biex l-affarijiet isiru fl-interess ta' ftit nies u fl-interess nazzjonali.

Din hija evidenza oħra li hemmhekk ma setax isir żvilupp minħabba l-ambjent.

Qabel ħareġ il-permess, Vince Gauci mid-dipartiment ta' l-ambjent bagħat ittra datata 22 ta' Mejju 2001 liċ-chairman tal-PA li kienet tgħid hekk:

"We are receiving letters from members of the public expressing their concern at the development of Kalkara valley.

These concerns are apparently related to the Grand Harbour Development Plan.

We would like to express our support for these concerns.

The area is one of the few green areas in the Cottonera area, it also provides natural drainage for service run offs in the area, thereby avoiding floods.".

Dan jgħid ukoll li hemm ħarrub li huwa importanti għall-biodiversita` u allura jidher ċar li d-dipartiment ta' l-ambjent, permezz tad-direttur tiegħu Vince Gauci ma qabilx li hemmhekk isir żvilupp.

Anke l-"Forum 21" tal-partit Nazzjonalista fil-"Mument" tal-Ħadd tat-3 ta' Novembru 1996 kienu kitbu li:

"Il-PA iddikjarat li dan il-wied għandu importanza xjentifika.

Ir- residenzi madwar iż-żona kollha huma kontra l-iżvilupp ta' dan il- wied.

Li tibni wied u ssejjaħlu żvilupp hija kontradizzjoni ċinika.

Dan it-tip ta' żvilupp jattakka pulmun ieħor li jipprovdi l-arja lir- residenti diġa` afflitti mill-mard tal-cancer dejjem jiżdied.

L- ispekulaturi jibqgħu jinsistu li jridu jiksu lil Malta bil-ġebel u bil- concrete.

L-ispekulaturi huma minoranza żgħira ħafna waqt li l- maġġoranza kbira tal-Maltin iħobbu l-ambjent naturali.

Li b'xi mod iċċekken jew tirregredixxi l-ambjent hija azzjoni anti-demokratika.

Għall-poplu, l-ambjent huwa wieħed mill-aqwa divertiment li jikkontribwixxi wkoll għas-saħħa fiżika u mentali tal-bniedem.".

Dan kollu nkiteb minn żgħażagħ Nazzjonalisti u b'dan kollu li semmejt, suppost hu ċar li kulħadd jaqbel li hemmhekk m'għandux isir żvilupp u hemmhekk hija area ta' importanza ambjentali li direttament taffettwa s- saħħa taċ-ċittadini b'mod speċjali dawk tal-Kottonera.

Issa mmorru għal- lat legali għax hemm kwestjoni l-qorti.

Kulħadd jaf li l-MEPA ma timxix ma' kulħadd l-istess.

Hemm każi fejn il- permessi ma jkomplux joħorġu jekk ikunu l-qorti.

Dan jiġri biex jaraw kif se jiżvolġi l-każ, imma fil-każ tal-Kalkara, il-MEPA ddeċiedet li toħroġ il- permessi xorta waħda allavolja hemm każ il-qorti.

Anzi, agħar minn hekk, f'laqgħa tal-bord, jien kont qajjimt il-kwestjoni biex kull permess fil- wied tal-Kalkara jiġi deċiż mill-planning authority board u mhux mid-DCC.

Minkejja li ma deher xejn dwar dan fil-minuti, jiena ċert fuq dan li qiegħed ngħid u lest nieħu ġurament dwaru.

Sfortunatament, il-permessi ħarġu baxx baxx mid-DCC.

Minkejja dan, xorta hemm evidenza permezz ta' e-mail li tindika ċar li l- permessi għall-bini fil-wied tal-Kalkara kellhom jitilgħu quddiem il-bord tal-MEPA.

Jiena għamilt minn kollox biex inġib kopja ta' dik l-e-mail li mid-dehra tħassret.

Tlabt kopja imma għamlu minn kollox biex ma nkunx nista' nieħu kopja ta' l-e-mail mill-backup ta' l-e-mails.

Dawn it-tip ta' e-mails suppost jagħmlu parti mill-files u jridu jinżammu.

Din l-e-mail tagħmilha ċara li l-applikazzjonijiet tal-wied tal-Kalkara kellhom jiġu quddiem il-PA board u dan ifisser li dawk il-permessi li ħarġu huma illegali u mbagħad 'il quddiem meta nkunu l-qorti naraw il-provi u nitkellmu.

Mela anke mil-lat legali, dawn ħarġu mid-DCC meta d-DCC ma kenitx delegata.

Dawn huma affarijiet li qed ngħidhom biex in-nies ikunu jafu l-fatti.

Mela s-sitwazzjoni hi li l-unika garanzija li l-poplu tal-Kalkara u tal- Kottonera għandu biex issalva l-wied hu permezz ta' dikjarazzjoni li għamel il-partit Laburista li wara l-elezzjoni li jmiss, nagħmlu bidla fil-liġi u ngħaġġluha kemm jista' ikun biex jitwaqqaf kull żvilupp li jista' ikun sar fil-wied tal-Kalkara, ikun wasal safejn ikun wasal, u mbagħad il-post nirrijabilitawh biex tassew jibqa' il-pulmun tal-Kottonera.

Pero` fl- istess waqt, aħna sejrin nagħtu kumpens xieraq fuq il-valur, u s'intendi dak il-valur ikun stmat ta' meta konna għamilna din id-dikjarazzjoni f'Jannar tas-sena l-oħra u dan lil dawk li jkun ħarġilhom il-permess skond il-liġi.

Ovvjament nibqgħu għaddejjin bil-qorti għax jekk mill-qorti jiġi mbagħad iddikjarat li dak il-permess huwa null, allura ovvjament l- iżviluppatur ikollu jneħħi kollox a spejjeż tiegħu.

Hawnhekk joħroġ ċar li l-unika partit li jista' isalva l-wied tal-Kalkara huwa l-partit Laburista.

Sur President, nsemmi l-każ l-ieħor tal-palazz De Fremaux ġewwa ż-Żejtun fejn il-MEPA flok rat x'qal id-dipartiment ta' l-ambjent, injoratu u tat każ biss ta' dak li qal il-ministru għaliex kien jaqbel lil ċertu nies.

U x'ġara f'dan il-każ ta' De Fremaux?

Kulħadd jaf li dan huwa bini storiku u li l-istorja ilha sejra mill-1990 fejn kien ħareġ permess u kien hemm ħafna protesti imma fl-aħħar, ħareġ il-permess biex titwaqqa' l-biċċa ta' ġewwa pero` il-faċċata kellha tinżamm.

Fil-fatt dak iż-żmien kemm il- heritage advisory committee kif ukoll il-Ministru Galea kienu oġġezzjonaw biex il-faċċata tinżamm.

L-ispekulatur appella biex ikun jista' iwaqqa l- faċċata u l-appell tilfu.

X'ġara wara?

Ġara li fl-2001, dan reġa' applika biex jipprova jwaqqa' il-faċċata u dan reġa` ġie rifjutat minn kulħadd pero` x'ġara s-sena l-oħra?

Tajjeb ingħid li dan meta reġa' mar quddiem id- DCC, il-permess ġie rifjutat u allura dan għamel reconsideration.

Issa tajjeb li ngħid li qabel ma għamel reconsideration, il-Ministru Galea kien kiteb u qal li din il-faċċata m'għadhiex ta' importanza għax issa tilfet il-preġju imma d-direttorat irrifjuta għaliex ikkonsulta mal- heritage advisory committee ukoll u kulħadd baqa' ta' l-istess fehma li m'għandux jingħata permess biex jitwaqqa'.

Imma saret reconsideration u d- DCC aċċettaw unanimament li jitwaqqa' kontra kull parir, kemm tal-case officers u kemm tad-direttorat li qalulhom li l-pożizzjoni tagħhom għadha l- istess u li m'għandux jitwaqqa' għax l-ittra tal-Ministru kienet saret qabel li ġie deċiż mid-DCC li m'għandux joħroġ permess.

L-affarijiet bdew jintnu meta qalu li ħarġu l-permess għax il-Ministru Louis Galea qal li ladarba dan bena hemm ġew, il-faċċata m'għadhiex importanti iktar.

Mela l- Ministri jindaħlu mhux ma jindaħlux!

Dawn x'affarijiet huma?!

Mela wara l- enfażi enormi li għamel il-Ministru Galea li l-faċċata ma tridx titwaqqa, issa f'daqqa waħda biddel l-opinjoni.

Min għandu moħħu biex jifhem, ħa jifhem, ħokkli dahri u nħokklok dahrek, money walks, money talks; hekk kont nismagħhom jgħidu jien.

Din hi l-istorja kollha.

Mhux billi l-MEPA tiġi u tgħid li sar kollox legalment għax m'hu veru xejn għaliex dan il-bini meta kien ġie skedat, kien ġie skedat mill-MEPA skond il-liġi ta' l-awtorita` ta' l-ippjanar li allura l-iskedar irid jitneħħa mill-bord ta' l-awtorita` ta' l-ippjanar.

Dan ma seħħx, ħareġ il-permess, twaqqgħet il-faċċata u imma l-post skedat għadu.

Sur President, dan juri biċ-ċar li hemm l-illegalita`.

Hemm proċedura ċara u din ma ġietx segwita u dan tafu l-MEPA; dan ikompli juri x'tip ta' trasparenza l-MEPA mixja biha speċjalment minn mindu ngħaqdet mad- dipartiment ta' l-ambjent.

Hawnhekk nistaqsi kemm fil-fatt il-MEPA qegħda tipproteġi l-ambjent u l-wirt storiku ta' pajjiżna?

Din hi s-sitwazzjoni tal-biki.

Mhux hekk biss, Sur President.

Jekk inkomplu naraw l-affarijiet insibu li l- permess ħareġ is-Sibt f'Jannar meta kien hemm dak l-istrike fil-MEPA u suppost xejn ma kien qed jimxi.

Mela l-permess ġie deċiż il-Ġimgħa u s-Sibt inħareġ il-permess.

Iżjed minn hekk, nhar ta' Sibt ma jkun hemm ħadd jaħdem.

Xi tfisser din?

X'inhuma dawn l-affarijiet?

Kif jistgħu jieħdu għalihom għaliex l-isqof jgħid li l-flus jimxu minn id għal oħra; mhux imbilli xi membri tal-bord pruvaw jisfidawh biex jgħidulu fejn huma l- affarijiet.

Il-poplu Malti u Għawdxi kollu jaf fejn u kif qed isiru l- affarijiet.

Dawn huma affarijiet tal-mistħija!

Kif jista' jkun li d- direttur ġenerali tant iġġieled biex dan il-ħajt ma jaqax u mar hu personali u żammhom u issa f'daqqa waħda, għax hu d-direttur, biċ-chairman b'kollox joħorġu jiddefendu li l-affarijiet saru legalment!

Nerġa ngħid, din hija sitwazzjoni tal-biki u jien ngħidilhom li sew qal l-Isqof li l- bosk bil-ħatab tiegħu jaqbad u naċċertakom li diġa` beda jaqbad il-bosk u ma ddumx ma tibda tidher ħuġġieġa suret in-nies u l-poplu jkun jaf fejn qed jaqbad u x'inhi din il-ħuġġieġa.

Grazzi, Sur President.

MR SPEAKER: Grazzi.

Iktar rimarki?

L-Onor.

Evarist Bartolo.

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Grazzi, Sur President.

Jien ukoll nixtieq nitkellem fuq it-twaqqih tal-faċċata tal-palazz De Fremaux li hu bini skedat.

Għamilt għadd ta' mistoqsijiet f'wieħed mill-aġġornamenti li għamilt f'din il-Kamra u dawn il-mistoqsijiet ma ġewx imwieġba.

Flejt ukoll id-dokumenti relattivi mall-Onor.

Joe Mizzi, u wasalt għall-konklużjoni li bil-mod kif aġixxa l-ministru tal-kultura, Dr. Louis Galea, dan tilef il-kredenzjali tiegħu li jkun ministru tal-kultura u r-responsabbiltia` tiegħu lejn l- ħarsien tal-wirt storiku.

Jien niddiżgusta ruħi għaliex dan narah vandaliżmu agħar minn dak ta' l- Imnajdra għax ta' l-Imnajdra sar bil-lejl u suppost ma nafux minn hu, jew ngħidu li ma nafux minn hu, imma f'dan il-każ, il-persuna li għandu r- responsabilta` politika tal-ħarsien tal-wirt storiku, iffirma hu stess biex jaqa bini skedat, bini li għandu valur storiku u arkitettoniku.

Għalija, dan il-ministru ma jixraqlux li jkun il-ministru responsabli mill-ħarsien tal-wirt storiku u qed nitlob formalment ir-riżenja tiegħu minn ministru tal-kultura responsabli mill-ħarsien tal-wirt storiku, għaliex jien nħossni umiljat anke bħala membru parlamentari li ġejna hawn ġew nagħmlu seduta wara seduta biex niddiskutu l-liġi tal-ħarsien tal-wirt storiku, infittxu u nqalbu - bl-għajnuna anke ta' sħabna - informazzjoni mid-dinja kollha biex nipprovaw nagħmlu liġi suret in-nies, isir ħafna diskors sabiħ u nitkellmu kif se ndaħħlu sistemi ta' checks and balances biex ma jkunx hemm persuna waħda li b'daqqa ta' pinna tkompli bil-vandaliżmu tal-wirt storiku f'pajjiżna u wara dan kollu, jiġi l-Onor.

Louis Galea u b'daqqa ta' pinna jagħti permess biex jaqa bini skedat.

Ir-raġuni li ingħatat - li peress li fadal il-faċċata biss allura ma jimportax li taqa - hi redikola għaliex f'Ġunju ta' 1999, dan il-ministru kien qal li dik il-faċċata għandha tiġi salvagwardjata.

Kif jista' dan jiġi u jgħid li għax issa baqgħet faċċata biss u tinsab mdawra b'ambjent urban, allura din tilfet il-valur arkitettoniku u storiku tagħha.

X'raġuni redikola aktar minn dik tista' ġġib?

GĦaliex il-valur storiku ta' bini huwa intrinsiku.

Il-Ministru Louis Galea ħoloq preċedent ikrah ħafna għax għandna bini storiku ieħor f'postijiet oħra ta' Malta u GĦawdex, u b'dak li għamel, fejn flok mexa skond il-liġi tal-ħarsien tal-wirt storiku mexa skond l-interpretation act tiegħu, dan b'daqqa ta' pinna ddeċieda li jagħmel li jrid u fetaħ triq biex ikompli l-vandaliżmu fuq il-postijiet storiċi ta'pajjiżna u hu sejjer ikun l-akbar midneb.

Meta kien hemm l-istorja ta' l-Imnajdra, jiena kont prudenti ħafna.

Dak iż- żmien kien hawn oħrajn li sejħu għar-riżenja tal-ministru Louis Galea imma jien ma kontx wieħed minnhom għaliex qist iċ-ċirkostanzi kollha li ġraw.

Din id-darba nħossni nkun qed nonqos jekk ma nsejjaħx għar-riżenja tal- Ministru għaliex naqas serjament u ħoloq preċedent perikoluż li jista' jsir f'postijiet oħra.

Jiena nista noqgħod nikkwota mid-dokumenti li għandi f'idejha li juru li l-istrutturi kollha tad-dipartiment tal-mużewijiet, l- istrutturi responsabbli mill-ħarsien tal-wirt storiku u anke fl-awtorita` ta' l-ippjanar, kollha rrakomandaw, sena wara l-oħra, biex dik il-faċċata ta' dak il-bini storiku tibqa' hemm imma imbagħad jiġi l-ministru Louis Galea, ma jagħti kas assolutament ta' xejn ta' x'qed jgħidu dawn l- istrutturi u jaqbad u jiffirma biex dak il-bini jaqa'.

GĦalfejn niġu fil- parlament u noqgħodu naħdmu siegħat twal biex nagħmlu l-liġijiet?!

Jien inħossni purċinell; noqgħod nara x'nagħmel biex nagħti proposti tabjin biex intejbu l-liġijiet tal-ħarsien tal-wirt storiku, noqgħodu naraw kif ma nħallux il-poter kollu f'idejn persuna waħda u nipprovaw nibbilanċjaw kollox b'tali mod li anke ministru jrid jiġi hawn u jpoġġi fuq il-mejda tal- Kamra, rikkmandazzjoni meta jiġi biex isir xi żvilupp f'xi parti sensittiva ħalli jkun hawn riflessjoni dwaru fil-parlament.

L-Onor.

Louis Galea ġie jaqa' u jqum minn dan kollu u iffirma biex l- affarijiet jaqgħu.

U nerġa ngħid li dan huwa preċedent perikoluż għax jeżisti bini simili ieħor li allura issa qiegħed fil-periklu li jaqa' vittma tal-vandaliżmu tal-ministru Louis Galea.

Jiena kurjuż biex nara jekk bl-istess raġunament, il-ministru Louis Galea hux se jiffirma biex jaqa l- bini li hemm Tas-Sliema ħdejn GĦar il-Lembi, l-ispiżerija antika ta' żmien l-Ingliżi li baqagħlha biss l-qoxra tagħha.

Madwar dan il-bini, żvilupp urban biss hemm; allura issa l-Ministru se jagħti l-permess lis-Sur Joe Gasan biex imur bil-gafef u jwaqqgħu?

Għax bl-istess raġunar tal-Ministru, din wkoll tilfet il-valur storiku u arkitetoniku tagħha.

Forsi bl-istess raġunar jitħallas is-Sur Joe Gasan li jidher fuq in-Net Television jgħid li Malta jaqblilha tidħol fl-UE.

Tibda tinduna kemm l-affarijiet jorbtu waħda ma l-oħra.

Dawn x'affarijiet redikoli huma?

Bilfors li jkollna naslu għal dawn it-tip ta' konklużjonijiet.

GĦaliex isiru dawn l-affarijiet?

GĦaliex imbagħad nitkażaw li t-tfal li telgħin - nies li forsi ma kellhomx ċans jifhmu kulturalment kif żviluppa dan il-pajjiż – m'għandhomx kuxjenza f'dawn l-affarijiet?

Mhux bilfors jekk il-ħuta tinten minn rasha u jekk l- eżempju ħażin jiġi minn fuq.

Dan li ġara hu monument għall-vandaliżmu tal- wirt storiku f'pajjiżna għaliex id-dnub oriġinali beda fil-bidu tas-snin 90 meta beda jitwaqqa l-bini ta' villa De Fremaux mingħajr il-permess ta' l- awtoritajiet responsabbli mill-ħarsien ta' l-antikitajiet ta' dak iż-żmien.

Biex aktar ngħaxxquha, f'ittra li kiteb dak iż-żmien, id-direttur tal- mużewijiet kien qal kemm hi stramb il-fatt li quddiem l-istruttura tal-PA, ħadu l-kelma tal-perit ta' l-iżviluppattur biex jgħidu li m'hemmx oġġezzjoni min-naħa tad-dipartiment tal-mużewijiet.

Din x'serjeta' hi?

Dawn l-affarijiet ma għandhomx isiru!

Mela sewwa, jiġi l-perit li għandu interess li l-bini jaqa` u joqogħdu fuq il-kelma tiegħu li ma kienx hemm oġġezzjoni min-naħa tad-dipartiment tal-mużewijiet.

Fil-fatt, id-dokumenti kollha li għandhom kemm id-dipartiment tal-mużewijiet kif ukoll l-awtorita` ta' l-ippjanar juru li dik il-faċċata kellha valur storiku u arkitetoniku u kellha tiġi mħarsa.

Imbagħad ġie l-bravu ministru u b'daqqa ta' pinna waqqa dawn id-dokumenti kollha.

Jien għalija dan huwa vandaliżmu agħar minn vandaliżmu ieħor għax f'dan il- każ, il-Ministru kien responsabbli biex jevita` dawn l-affarijiet.

Għalhekk, jiena nerġa nsostni li l-Ministru Galea għandu jirriżenja mill- kariga tiegħu.

MR SPEAKER: Grazzi.

Sar il-ħin.

Il-Kamra hija aġġornata għal għada, it- Tlieta, 4 ta' Frar 2003, fid-9:00a.m. bl-aġenda kif komunikata mill-Viċi Prim Ministru.

Fid-9.30 p.m. il-Kamra aġġornat mingħajr ma saret il-mistoqsija.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB

UE - LEVY FUQ L-IMPORTAZZJONI TA' PROCESSED FOODS

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Fil-każ ta' other processed foods, jista' il-Ministru jgħid kif l- ewwel intqal li l-prezzijiet fl-Unjoni huma orħos u għax iridu jorħsu aktar ġaladarba titneħħa l-levy, biex issa ddaħħlet levy fejn ma kienx hemm fuq prodotti importati minn barra l-Unjoni?

Kif jispjega li se jkollna noħorġu l-flus sabiex nissussidjaw prezzijiet għoljin ta' prodotti importati mill-Unjoni meta dawn illum nixtruhom orħos?

Għaliex se tiddaħħal levy u se jiddaħħlu sussidji fuq prodotti li ma nipproduċux, la llum u lanqas wara s-sħubija?

Kemm fil-fatt kienu l-prezzijiet interni u esterni ta' dawn il-prodotti, sia meta sar l-istudju mill-istitut ta' Bari kif ukoll meta ġew iffinalizzati n-negozjati?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba li tajtu għall-mistoqsija parlamentari 38182.

UE – LEVY FUQ L-IMPORTAZZJONI TA' BEVERAGES AND TOBACCO

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Fil-każ ta' beverages & tobacco, jista' il-Ministru jgħid kif l-ewwel intqal li l-prezzijiet fl-Unjoni huma orħos u għad iridu jorħsu aktar ġaladarba titneħħa l-levy, biex issa ddaħħlet levy fejn ma kienx hemm fuq prodotti importati minn barra l-Unjoni?

Kif jispjega li se jkollna noħorġu l-flus sabiex nissussidjaw prezzijiet għoljin ta' prodotti importati mill-Unjoni meta llum dawn nixtruhom orħos?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Nirriferi lill-Onor.

UE – LEVY FUQ L-IMPORTAZZJONI TA' IKEL, XORB U TABAKK

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Fil-każ ta' ikel, xorb u tabakk, jista' il-Ministru jgħid kif l-ewwel intqal li l-prezzijiet fl-Unjoni huma orħos u għad iridu jorħsu aktar ġaladarba titneħħa l-levy, biex issa ddaħħlet levy fejn ma kienx hemm fuq prodotti importati minn barra l-Unjoni?

Kif jispjega li se jkollna noħorġu l-flus sabiex nissussidjaw prezzijiet għoljin ta' prodotti importati mill- Unjoni meta llum dawn nixtruhom orħos?

Għaliex se tiddaħħal levy u se jiddaħħlu sussidji fuq prodotti li ma nipproduċux, la llum u lanqas wara s- sħubija?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Nirriferi lill-Onor.

UE – LEVY FUQ L-IMPORTAZZJONI TAL- LAĦAM

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Fil-każ tal-laħam aħmar u abjad, jista' il-Ministru jgħid kif l- ewwel intqal li l-prezzijiet fl-Unjoni huma orħos u għad iridu jorħsu aktar ġaladarba se titneħħa l-levy, biex issa ddaħħlet levy fejn ma kienx hemm fuq prodotti importati minn barra l-Unjoni?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li Malta nnegozjat biex għal seba' snin wara s-sħubija , pajjiżna jibqa' jimporta l-ħteġijiet tiegħu ta' laħam aħmar u abjad bi prezzijiet preferenzjali, billi d- differenza bejn il-prezz dinji u dak fl-Unjoni Ewropea tkun issussidjata nofs bin-nofs bejn Malta u l-Unjoni.

Għar-rigward ta' l-aħħar parti tal-mistoqsija, nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba li tajtu għall-mistoqsija parlamentari 38118.

UE – LEVY FUQ L-IMPORTAZZJONI TA' ĦALIB XKUMAT

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Fil-każ ta' trabb tal-ħalib xkumat, jista' il-Ministru jgħid kif l- ewwel intqal li l-prezzijiet fl-Unjoni huma orħos u għad iridu jorħsu aktar ġaladarba titneħħa l-levy, biex issa ddaħħlet levy fejn ma kienx hemm fuq prodotti importati minn barra l-Unjoni?

Għaliex se tiddaħħal levy u se jiddaħħlu sussidji fuq prodotti li ma nipproduċux, la llum u lanqas wara s-sħubija?

Kemm fil-fatt kienu l-prezzijiet interni u esterni ta' dawn il-prodotti, sia meta sar l-istudju mill-istitut ta' Bari kif ukoll meta ġew iffinalizzati n-negozjati?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li Malta nnegozjat biex għal seba' snin wara s-sħubija, pajjiżna jibqa' jimporta l-ħteġijiet tiegħu ta' trab tal-ħalib bi prezzijiet preferenzjali, billi d-differenza bejn il-prezz dinji u dak fl-Unjoni tkun issussidjata nofs bin-nofs bejn Malta u l-Unjoni.

RSVP - TNAQQIS FIL-BONUS

L-ONOR.

ANGLU FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jara għaliex persuna residenti f'San Vinċenz - isimha qiegħed jintbagħat separatament - irċeviet il-bonus ta' Diċembru b'xi Lm21 imnaqqsa?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-persuna minnu indikata ġiet informata bil-każ tagħha.

SAĦĦA - KARTUNA S-SAFRA

L-ONOR.

ANGLU FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' il- Ministru jgħid huwiex veru li meta tapplika għall-kartuna s-safra, trid tistenna xi sitt xhur qabel ma din tkun approvata meta sa ftit żmien ilu din kienet tingħata lill-pazjent fi żmien tliet ġimgħat?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Informat li fil-mument, il-kartuna s-safra qed toħroġ wara madwar tliet xhur mill-applikazzjoni minħabba tibdil fil-lista ta' mediċini provduti.

Din is-sitwazzjoni tirriżulta minħabba li żdied il- ħruġ tal-kartuna s-safra - mediċini għal mard kardjovaskulari li qabel kienu jinkisbu permezz tal-kartuna r-roża, issa jinkisbu bil-kartuna s- safra - kif ukoll minħabba nuqqas temporanju ta' żewġ skrivani fuq dan ix- xogħol għal xi perjodu ta' żmien.

Madanakollu huwa ttamat li s-sitwazzjoni terġa' tiġi għan-normal fi żmien qasir.

PULIZIJA - APPLIKAZZJONIJIET GĦAL SPETTUR

L-ONOR.

ANGLU FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l-Intern u l- Ambjent: Jista' il-Ministru jgħid x'ġara mill-applikazzjonijiet għal spettur tal-pulizija?

X'ġara mir-riżultati u fejn jinsabu bħalissa?

Jista' jagħti lista tal-kandidati kollha li kienu eliġibbli u dawk li ma kenux?

Jista' jgħid għaliex ir-riżultati għadhom ma marrux il-PSC, meta l- interviews spiċċaw fl-10 ta' Diċembru, 2002 u meta r-regolamenti dwar il- bord ta' l-għażla jgħidu li r-riżultati għandhom jintbagħtu as soon as possible?

Jista' il-Ministru jgħid meta se jibda l-kors peress li dawn l- applikazzjonijiet ilhom li għalqu mit-2 ta' Awissu, 2002?

ONOR.

TONIO BORG: Bħalma naħseb japprezza l-Onor.

Interpellant, l-operat ta' bord ta' għażla maħtur mill-kummissjoni dwar is-servizz pubbliku ma jaqax taħt l-iskrutinju tal-ministeru tiegħi.

Dwar l-aħħar parti tal-mistoqsija, ninsab informat illi l-kors ta' taħriġ jibda wara li jkun ġie ppubblikat ir-riżultat.

PULIZIJA - KORS TA' SPETTUR

L-ONOR.

CHARLES MANGION staqsa lill-Ministru ta' l-Intern u l- Ambjent: Jista' il-Ministru jgħid jekk ir-riżultati għall-kors ta' spettur intbagħtux lill-PSC?

Jekk ma ntbagħtux, x'inhi r-raġuni?

Peress li l-applications għall-kors ta' spettur fl-universita' għalqu fil- 15 ta' Jannar 2003, jista' il-Ministru jgħid għaliex dan id-dewmien kollu?

Meta se jiftaħ il-kors?

ONOR.

TONIO BORG: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba li tajtu għall-mistoqsija parlamentari 38311.

TARZNA - ĦADDIEMA BARRANIN

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jgħid jekk hux minnu li hemm numru ta' ħaddiema barranin jaħdmu fit-tarzna?

Kemm hemm minnhom u minn liema pajjiż ġejjin?

X'inhi r- raġuni li dawn inġabu jaħdmu Malta?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Tajjeb jingħad li minn żmien għal żmien, it-tarzna jkollha bżonn iġġib gruppi żgħar ta' ħaddiema barranin biex tkun tista' tlaħħaq ma' xogħol urġenti li jkun hemm fl-azjenda.

Din il-prattika ilha tiġi wżata għal diversi snin, inkluż fi żmien l-amministrazzjoni Laburista.

Dawn il-ħaddiema jiġu minn diversi pajjiżi u t-tarzna tinforma lill-GWU bl- arranġamenti.

FGURA: TRIQ C. BUSUTTIL – DWAL

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jara li jissewwew numru ta' bozoz li hemm maqtugħin fi Triq C. Busuttil, fil-Fgura?

X'inhi r-raġuni li qed idumu ma jissewwew?

ONOR.

JOSEF BONNICI: It-talba ta' l-Onor.

Membru ġiet mgħoddija lill- korporazzjoni Enemalta sabiex issir l-investigazzjoni meħtieġa u jekk ikun il-każ, tittieħed l-azzjoni relattiva.

BORMLA : DAR TA' L-ANZJANI – WAITING LIST

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall- Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid kemm hemm fuq il- waiting list sabiex jidħlu fid-dar ta' l-anzjani ta' Bormla?

Minn liema lokalita' ġejjin?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li fuq il-waiting list sabiex jidħlu fid-dar ta' l-anzjani ta' Bormla hemm 119 persuna, ġejjin minn Birżebbuġa, Birgu, Bormla, Fgura, Ħamrun, Isla, Kalkara, Luqa, Msida, Paola, Qawra, Qormi, Siġġiewi, Sta.

Luċija, Sta.

Venera, San Pawl il- Baħar, Tarxien, Valletta, Wied il-Għajn, Żabbar u Żejtun.

TARZNA - XOGĦOL TA' TINDIF

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jgħid x'inhi r-raġuni li tħalla jidħol kuntrattur jagħmel xogħol fit-tarzna ta' Bormla, xogħol li qabel kienu jagħmluh ħaddiema tas-sezzjoni tat-tindif tat-tarzna?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Jien informat li fit-tarzna jidħlu għadd ta' kuntratturi biex jagħmlu xogħol għas-sidien tal-vapuri.

Meta x-xogħol mitlub mis-sidien ikun jista' isir mill-ħaddiema tat-tarzna, dan isir minnhom u mhux minn ħaddiema oħra.

FGURA:TRIQ VALPENZA – DWAL

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jara li jiġu rranġati l-bozoz maqtugħa li hemm fi Triq Valpenza, fil-Fgura?

X'inhi r-raġuni li ilhom daqshekk maqtugħa?

ONOR.

JOSEF BONNICI: It-talba ta' l-Onor.

FGURA: TRIQ SAN TUMAS – DWAL

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jara li jiġu rranġati numru ta' bozoz illi hemm maqtugħa fi Triq San Tumas, fil-Fgura?

Għaliex ilhom daqshekk maqtugħa?

ONOR.

JOSEF BONNICI: It-talba ta' l-Onor.

EŻAMIJIET TAS-SEC - KANDIDATI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid x'inhu n-numru totali ta' studenti li applikaw għall-eżamijiet tas-SEC ta' April/Mejju 2003?

Kemm minnhom huma subien u kemm bniet?

Jista' jgħid kemm minnhom huma minn skejjel ta' l-Istat, tal- Knisja u min skejjel indipendenti?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li minħabba l-fatt li għadhom deħlin very late applications tal-Matsec certificate u s-single subjects, għadu kmieni wisq biex tinġabar u tingħata informazzjoni eżatta.

It-tagħrif mitlub jingħata aktar tard.

EŻAMIJIET TAS-SEC – KANDIDATI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jagħti informazzjoni dwar kemm studenti se joqogħdu għal kull suġġett fl-eżamijiet tas-SEC ta' April/Mejju?

Jista' jagħti breakdown ta' kemm għażlu paper A u paper B f'kull suġġett?

ONOR.

LOUIS GALEA: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba li tajtu għall-mistoqsija parlamentari 38337

EŻAMIJIET TAL-MATSEC – KANDIDATI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm applikaw studenti għall-eżamijiet tal- MATSEC, kemm f'livell avanzat u kemm f'livell intermediate?

Kemm hemm subien u kemm hemm bniet?

Jista' jelenka kemm minnhom huma minn skejjel ta' l-Istat, tal-Knisja u minn skejjel privati?

ONOR.

LOUIS GALEA: Nirriferi lill-Onor.

Membru għat-tweġiba li tajtu għall-mistoqsija parlamentari 38337.

'A' LEVEL EXAMS - KANDIDATI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jagħti dettalji dwar kemm joqogħdu studenti għal kull suġġett fil-livell avanzat u dak intermediate?

ONOR.

LOUIS GALEA: Nirriferi lill-Onor.

EŻAMIJIET TAS-SEC - EŻENZJONI MILL-ĦLAS

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm studenti talbu eżenzjoni mill-ħlas għall- eżamijiet tas-SEC?

Għal liema raġuni?

Kemm applikaw għall-istess għan minn dawk li se jagħmlu l-eżamijiet fil-livell avanzat u dak intermediate?

ONOR.

LOUIS GALEA: Nirriferi lill-Onor.

Membru għat-tweġiba li tajtu għal mistoqsija parlamentari 38337.

EŻAMIJIET TAS-SEC U L-MATSEC - ĦLASIJIET

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid x'kien il-ħlas totali li sar mill-istudenti li se joqogħdu għall-eżamijiet tas-SEC u il-MATSEC?

ONOR.

LOUIS GALEA: Nirriferi lill-Onor.

GUDJA - RESERVED PARKING

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jara li jitmexxa l-każ ta' koppja anzjana - id-dettalji dwarhom qed jintbagħtu separatament - li qegħdin jitolbu għal reserved parking?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Nitlob lill-Onor.

Interpellant jirriferi l- mistoqsija tiegħu lill-ministru konċernat.

BALLET - EŻENZJONI MILL-VAT

L-ONOR.

MICHAEL ASCIAK staqsa lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' il- Ministru jgħid f'dak li għandu x'jaqsam ma' eżenzjoni tal-VAT, meta ssemmiet il-kelma ballet kien qed jirriferi għall-ballet klassiku biss jew għaż-żfin kollu, eżempju jazz dancing u Latin American dancing?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li risposta għal din il-mistoqsija ser tingħata f'xi seduta oħra.

BANKING - JOINT ACCOUNT/SAFE DEPOSIT

L-ONOR.

MICHAEL ASCIAK staqsa lill-Ministru tal-Finanzi: Tista' issir emenda fil-liġi biex meta jkun hemm joint account jew safe deposit f'isem tnejn min-nies, dan ma jinżammx f'każ ta' mewt ta' xi ħadd minnhom?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li l-Att dwar il-Bank Ċentrali ta' Malta kif ukoll l-Att dwar il-Kummerċ Bankarju, ma fihomx dispożizzjonijiet li jirregolaw joint accounts jew safe deposits f'isem tnejn min-nies.

Fil-fatt, bħal f'ħafna każi fil-liġi tal-kummerċ, joint accounts u safe deposits huma rregolati bil-prinċipji ġenerali tal-liġi ċivili kif ukoll mill-prattika bankarja.

Fil-Kodiċi Ċivili nsibu regoli dwar l-komunjoni tal-beni u l-jeddijiet tal-koproprjetarji matul il- komunjoni kif ukoll dwar is-suċċessjoni.

Il-liġi tippreżumi li kull koproprjetarju għandu sehem indaqs u għandu l- jedd li jittrasferixxi, iżid jew jipoteka dak is-sehem kif irid u jista' ukoll iqiegħed floku lil ħaddieħor fit-tgawdija ta' dak is-sehem.

F'każ ta' mewt ta' koproprjetarju ta' joint account jew safe deposit, dan jinżamm sakemm tiġi prodotta d-dokumentazzjoni li tipprova s-sehem eżatt tal- koproprjetarju li jkun miet.

Għalhekk iridu jseħħu emendi fil-Kodiċi Ċivili sabiex fil-każ ta' mewt ta' koproprjetarju ta' joint account jew safe deposit, dan ma jinżammx.

TA' QALI - MONTI

L-ONOR.

MICHAEL ASCIAK staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jagħti spjegazzjoni għala tal-monti f'Ta' Qali kellhom jiċċaqalqu?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Tajjeb jingħad li skond il-pjan lokali ppubblikat mill-awtorita' ta' l-ambjent u l-ippjanar, iz-zona fejn qed jintrama bħalissa l-monti kienet dik l-aktar adattat u kienet indikata bħala tali fil-pjan lokali.

Ta' min jgħid ukoll li barra minn dan iċ-ċaqliq, ittieħdet l-opportunita' biex kull bejjiegħ li jarma jkun identifikat kemm hu personalment kif ukoll il-post tiegħu fejn jarma.

ŻGĦAŻAGĦ B'DIŻABILITA` - TAĦRIĠ

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 38211 u jgħid xi pjani hemm maħsuba għat-taħriġ ta' żgħażagħ b'diżabilita`, wara li jagħlqu s-16-il sena, biex dawn jitħejjew għax- xogħol u l-ħajja?

X'iniżjattivi ttieħdu f'dan il-qasam f'dawn l-aħħar erba' snin?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Qed inpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra l-informazzjoni mitluba mill-Onor.

Interpellant.

SKEJJEL TAL-GVERN – IT COURSES

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Gvern Lokali: Jista' il-Ministru jgħid x'budget hemm għall-edukazzjoni ta' l-IT wara l-ħin ta' l-iskola?

F'liema xhur se jsiru l-korsijiet ta' l-IT fl- iskejjel wara l-ħin ta' l-iskola?

Kemm se ddum għaddejja din il-ħidma?

Kemm se jkunu qed jgħallmu f'dawn il-korsijiet?

Kif intgħażlu l-għalliema?

X'kondizzjonijiet finanzjarji ġew offruti lill-għalliema?

ONOR.

AUSTIN GATT: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-korsijiet se jsiru matul is-sena kollha u din il-ħidma tibqa' sejra sakemm ikun hemm domanda.

Ser ikun hemm 81 għalliem f'dawn il-korsijiet u dawn ġew magħżula billi ħarġet ċirkolari fl-iskejjel mid-dipartiment ta' l-edukazzjoni.

L- applikazzjonijiet kienu miftuħa għall-għalliema kollha ta' l-informatika fl- iskejjel tal-gvern, tal-Knisja u dawk indipendenti.

Dawn ġew offruti Lm7 is-siegħa, VAT eskluża.

Dwar l-ewwel parti tal-mistoqsija, nitlob lill-Onor.

Interpellant jirriferi lill-ministru ta' l-edukazzjoni.

SKEJJEL - EDUKAZZJONI TA' L-IT

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid fl-iskejjel sekondarji ġenerali x'laboratorji tal- computer hemm, skola bi skola, li fihom qed issir edukazzjoni ta' l-IT?

Xi kwalita' ta' personal computers hemm f'dawn il-laboratorji u x'faċilitajiet għandhom f'dik li hi ħeffa u kapaċita`?

F'liema skejjel sekondarji ġenerali hemm għalliema ta' l-IT biex jgħallmu b'mod regolari lill-istudenti?

Liema skejjel sekondarji ġenerali ma kellhomx għalliema regolari ta' l-IT matul din is-sena skolasitka s'issa?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat ukoll li dwar l-ewwel parti tal-mistoqsija, it-tagħrif qed jitpoġġa fuq il-Mejda tal-Kamra.

Fl-iskejjel sekondarji ġenerali tal-gvern kollha hemm għalliema regolari ta' l-IT biex jgħallmu b'mod regolari lill-istudenti.

Ma kien hemm l-ebda skola sekondarja ġenerali tal-gvern li ma kellhiex għalliema regolari ta' l- IT tul din is-sena skolastika s'issa.

RAINCOATS GĦALL-PULIZIJA

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru ta' l-Intern u l- Ambjent: Jista' il-Ministru jara li l-pulizija li daħlu l-aħħar fis-servizz jingħataw raincoat kif suppost, peress li ħafna minnhom qegħdin ibatu minn dan in-nuqqas proprju issa fix-xuhur tax-xitwa?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi r-raincoat provduta lill-membri tal-korp tal-pulizija kienet qed tiġi evalwata sabiex ikun hemm titjib fil- kwalita` u sabiex tkun tinkludi safety standards, bħalma huma high visibility features kif ukoll sabiex tidentifika lill-persuna bħala pulizija.

Ninsab informat ukoll illi s-sejħa għal offerti skond dawn l-istandards mistennija li toħroġ dalwaqt.

SIĠĠIEWI: WIED ĦASRI – STALLAR TA' LIFT

L-ONOR.

MICHAEL BONNICI staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jagħtini tagħrif dwar il-pożizzjoni tal-lift fil-binja ta' Wied Ħasri, fis-Siġġiewi?

GĦaliex dan il-lift li ilu stallat żmien twil għadu mhux qed jiffunzjona?

X'passi ħadet l-amministrazzjoni dwar din il-problema?

X'rimedji qegħdin jittieħdu?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Jekk l-Onor.

Interpellant qed jirriferi għall- blokki N, O u P fis-Siġġiewi, ninsab informat li l-awtorita' tad-djar ħarġet tender biex il-lifts eżistenti jissewwew.

Ninsab informat ukoll li dan ix-xogħol tlesta u t-tliet lifts issa qed jaħdmu.

FGURA: TRIQ IS-SUR - DWAL

L-ONOR.

RITA LAW staqsiet lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jgħid meta hemm il-ħsieb li jsiru dwal ġodda fi Triq is- Sur, fil-Fgura - speċjalment bejn l-HSBC u l-kantuniera ta' Valpenza - peress li minn mindu ġiet żviluppata bil-bini ħafna snin ilu, qatt ma sar dawl f'din it-triq?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Ninsab informat li din it-talba qed tiġi kkonsidrata flimkien ma' talbiet oħra bħalha.

XGĦAJRA: TRIQ KARLU VELLA – BINI TA' ĦAJT

L-ONOR.

RITA LAW staqsiet lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 38306, jista' il- Ministru jerġa' jara r-risposta għall-mistoqsija parlamentari 33737 u jgħid meta hemm il-ħsieb li jitkompla r-retaining wall fi Triq Karlu Vella, fix-Xgħajra, bħalma sar fi Triq l-Alwetta - dawn it-tnejn iħarsu fuq green area, waħda fuq ground u l-oħra fuq playing field - peress li t- tweġiba li ngħatajt m'għandhiex x'taqsam mal-mistoqsija oriġinali?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li l-ħajt fi Triq Alwetta, fix-Xgħajra, għandu jinbena bħala parti mix-xogħol ta' kostruzzjoni u asfaltar li jrid isir f'din it-triq.

Naturalment dan ix-xogħol irid jitwettaq skond il- prioritajiet li jkunu qed jirriżultaw minn żmien għal żmien.

BELT VALLETTA - STORBJU FIL-CAFE' JUBILEE

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru ta' l-Intern u l- Ambjent: Jista' il-Ministru jgħid jekk ġewx konklużi l-proċeduri fil-qorti kontra s-sidien ta' Cafe' Jubilee li jinsab fi Triq Santa Luċija, il-Belt, minħabba inkonvenjent lir-residenti?

Jista' jgħid jekk il-pulizija hijiex tieħu passi meta jsirulha rapporti dwar storbju esaġerat f'ċertI ħinijiet, speċjalment matul il-lejl, bħal għajjat barra tan-nies, ħoss ta' mużika għolja u tisbit tax-shutters wara s-1.00 a.m.?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi fil-preżent m'hemmx proċeduri kriminali mill-pulizija pendenti quddiem il-qorti kontra s-sidien ta' l- istabiliment imsemmi mill-Onor.

Interpellant.

Madankollu s-sena li għaddiet, proċeduri li kienu nbdew mill-pulizija kontra s-sidien tal-fond imsemmi ġew deċiżi mill-qorti.

Informat ukoll illi l-pulizija tinvestiga kull rapport li jkollha u tieħu passi skond dak li jirriżulta.

GĦALLIEMA – WARRANTS

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: B'riferenza għat-tweġiba mogħtija għall-mistoqsija parlamentari 38215, jista' il-Ministru jgħid meta hemm il-ħsieb li jiġu pproċessati l- applikazzjonijiet kollha pendenti li hemm?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li fi żmien qasir jiġu se jiġu pproċessati l- applikazzjonijiet pendenti kollha li hemm.

DINGLI: SQAQ IL-MUŻEW – WD 1792/84

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid x'sar mit-talba WD 1792/84 sabiex jitwessa' Sqaq il-Mużew, f'Ħad-Dingli?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Tajt struzzjonijiet lill-awtorita' dwar it-trasport biex tara x'talba kien hemm biex jitwessa dan l-isqaq, peress illi mir- riferenza tal-file jidher illi l-każ imur lura għall-1984.

AFM - KAŻ TA' ŻEWĠ SULDATI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Prim Ministru: Jista' il-Prim Ministru jintervjeni u jissuġġerixxi rimedju lil żewġ suldati li sofrew diżabilita' permanenti waqt ix-xogħol – id-dettalji tagħhom qegħdin jintbagħtu separatament - peress li wieħed minnhom qiegħed jaħdem Sibtijiet bla ħlas u qiegħed anke jispara minkejja d-diżabilia` li sofra waqt ix- xogħol, u l-ieħor qed ikollu jaħdem siegħa żejda kuljum bla ħlas?

Jaħseb il-Prim Ministru li hu l-każ li dawn it-tnejn jiġu ttrasferiti jew sekondati ma' dipartiment ieħor, kif ġieli sar?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Ninsab informat li ż-żewġ suldati msemmija ġew skużati milli jaħdmu għases bil-lejl bħalma jagħmlu suldati oħrajn għar- raġuni ta' kondizzjoni medika.

Peress li suldat huwa marbut li jaħdem 47 siegħa fil-ġimgħa u minħabba li dawn it-tnejn jaħdmu biss matul il- ġurnata, iridu jidħlu nofs ta' nhar is-Sibt biex iġibu s-sigħat meħtieġa.

Din hija prattika normali u kull suldat li jkun maqlugħ mill-għassa irid jaħdem is-Sibt b'dan il-mod.

Ma jidhirlix li hu l-każ li jiġu ttrasferiti jew sekondati kif qed jissuġġerixxi l-Onor.

Membru.

OPM - WEBSITE PORTAL EXECUTIVE

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Prim Ministru: Jista' il-Prim Ministru ġentilment jgħid fiex waslet il-call for applications għal website portal executive in the central information management unit at the office of the prime minister, liema call for applications saret ġimgħat ilu?

Kemm applikaw?

Sar short-listing jew l-applikanti kollha se jsirilhom l- interview?

Meta hu ppjanat li jsiru l-interviews għax s'issa l-applikanti baqgħu ma semgħu xejn?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Ninsab informat li għall-pożizzjoni ta' portal website executive intefgħu 18-il applikazzjoni.

Dawn ġew ikkonsidrati mill- bord ta' l-għażla maħtur għal dan l-iskop mill-kummissjoni dwar is-servizz pubbliku.

L-applikanti eliġibbli kollha se jissejħu għal intervista fi Frar.

STATEMENTING MODERATING PANEL - APPELLI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jwieġeb mistoqsija parlamentari 38308 u jgħid kemm hemm każi appellati minn deċiżjonijiet ta' l-istatementing moderating panel?

Kemm hemm appelli pendenti?

Kemm ilhom jistennew?

X'komunikazzjoni saret mal-ġenituri tat-tfal li qed jistennew li jinqatgħu l-appelli?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li l-każi appellati minn deċiżjonijiet ta' l- istatementing moderating panel kienu 22 fis-sena 2002.

Appelli pendenti hemm biss tnejn u ilhom jistennew minn Diċembru 2002.

Il-ġenituri ġew mitluba jiktbu ittra biex juru għaliex qegħdin jappellaw.

PORT ĦIELES - CONTAINER B'TAGĦBIJA PERIKOLUŻA

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jwieġeb mistoqsija parlamentari 38290 u jgħid jekk id-deċiżjoni tal-korporazzjoni tal-freeport li tħalli container tal-Maersk b'materjal splussiv jidħol fil-freeport, hijiex parti minn strateġija biex terġa' tiġbed lura lejn pajjiżna lil din il-linja tal- vapuri li marret Gioia Tauro?

ONOR.

JOSEF BONNICI: It-tweġiba hi fin-negattiv.

FTEHIM TA' KUMMERĊ ĦIELES

L-ONOR.

MICHAEL ASCIAK staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministu jpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra lista tal-pajjiżi kollha li l-Unjoni Ewropea għandha ftehim ta' kummerċ ħieles reċiproku magħhom u li għalhekk Malta għandha xi tgawdi bi sħubija fl-Unjoni?

ONOR.

JOE BORG: Qed inpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra lista ta' pajjiżi li magħhom l-Unjoni Ewropea għandha ftehim ta' kummerċ ħieles jew ftehim li ser iwassal biex ikun hemm kummerċ ħieles bejn iż-żewġ naħat.

Bi sħubija fl-Unjoni, Malta tkun tista' tgawdi wkoll mill-ġid li jiġi ġġenerat permezz ta' l-aċċess li pajjiżna jkollu lejn dawn is-swieq.

GŻIRA – AKKOMODAZZJONI ALTERNATTIVA

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' id-dipartiment tad-djar jikkonsidra t-talba tal-persuna li qed insemmi separatament, li tixtieq tibdel il-post tagħha minħabba mard?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninsab informat illi l-persuna indikata m'għandha l-ebda applikazzjoni mad-dipartiment għall-akkomodazzjoni soċjali.

INCOME TAX

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' il- Ministru jgħid għaliex il-persuna li dettalji dwarha qed jingħataw separatament, qed tintalab tħallas Lm27 f'income tax meta din qatt ma ħadmet?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li ma naħsibx li għandi nagħti informazzjoni kunfidenzjali.

Il-persuna konċernata tista' tmur fit-taxpayer service tad-dipartiment tat-taxxi interni biex tingħata l- informazzjoni kollha li tixtieq.

GŻIRA – PENSJONI

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jara jekk il-persuna li dettalji dwarha qed jingħataw separatament, hijiex intitolata għall- pensjoni tal-gvern wara li kienet ħallset xi bolol hawn Malta?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l- informazzjoni qiegħda tinġabar u risposta tingħata f'xi seduta oħra.

ASSISTENTI SOĊJALI KAŻWALI

L-ONOR.

MICHAEL ASCIAK staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid minn meta l- assistenti soċjali każwali saru part-timers?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: L-assistenti soċjali każwali huma kkonsidrati li saru part-timers b'seħħ mill-1 ta' Jannar ta' din is-sena.

Dawn l- impjegati se jiġu informati bid-dettalji dwar il-kondizzjonijiet ġodda tagħhom hekk kif jiġu ffinalizzati l-arranġamenti amministrattivi meħtieġa.

GŻIRA - GĦAJNUNA SOĊJALI

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid għaliex il- persuna li isimha qed jintbagħat separatament, tnaqqsitilha l-għajnuna soċjali meta din ma taqbiżx is-somma stipulata?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-persuna minnu indikata se tiġi informata personalment bl-eżitu tal-każ.

SIGURTA' SOĊJALI - PENSJONI

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jara jekk il-persuna li isimha qed jintbagħat separatament, hijiex tieħu l-pensjoni kollha?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-persuna indikata ġiet informata bl-eżitu ta' l-investigazzjoni dwar il-każ.

SPTAR BOFFA – ĦLAS GĦALL-IKEL

L-ONOR.

KARL CHIRCOP staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' il- Ministru jgħid jekk hux minnu li sptar Boffa ilu ma jintalab iħallas għall- ikel li jiġi pprovdut mill-kċina ta' St Luke's għal diversi xhur?

Forsi dan ma jmurx kontra l-ispirtu ta' l-awtonomija li suppost għandu dan l- isptar?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Niġbed l-attenzjoni ta' l-Onor.

Interpellant li l- isptar Boffa għal dawn l-aħħar snin kien qed jopera bħala cost-centre, bħall-cost-centres l-oħra fid-diviżjoni tas-saħħa.

Huwa minnu li minħabba raġunijiet amministrattivi ċerti trasferimenti ta' fondi minn cost-centre għal ieħor ma sarux.

Nassigura lill-Onor Interpellant li qegħdin jittieħdu l-passi kollha biex dan jiġi indirizzat.

GĦAQDA STEP-BY- STEP - AKKOMODAZZJONI

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid jekk hux possibbli li l-għaqda step- by- step, li taħdem ma' persuni mentalment ħandikappati, tingħata xi forma ta' għajnuna, speċjalment fl-għoti ta' post minn fejn jistgħu jaħdmu?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninsab informat li l-fondazzjoni step- by-step gawdiet minn għotjiet finanzjarji li jingħataw lil support u self-help groups żgħar taħt il-vot provdut apposta għall- NGOs.

Filwaqt li l-gvern japprezza u jirrikonoxxi l-għajnuna li support u self- help groups bħal step-by-step jagħtu lill-klijenti tagħhom, l-Onor.

Interpellant jifhem li mhux possibbli li jipprovdilhom akkomodazzjoni ukoll.

SAN ĠWANN – KONTIJIET TAL-MALTACOM

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jgħid x'inhi r-raġuni li l-Maltacom ġieli toħroġ kontijiet handwritten - bil-VAT b'kollox, fil-każ ta' l-abbonat li d- dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament - li mhumiex itemised?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Ninsab informat li ġeneralment kontijiet bil-kitba jinħarġu jew fuq talba tal-klijent inkella għal raġuni amministrattiva.

F'każ fejn il-kont ikollu jinħareġ barra l-iskeda normali, dan ġeneralment jinħareġ bl-idejn.

Jekk tali kont ikun fih sejħiet li għalihom ikun għadu ma nħariġx il-kont normali, allura l-kont jiġi kkalkulat fuq il-pulses reġistrati u mhux fuq il-sejħiet.

F'dan il-każ il-kont ma jkunx jista' jiġi itemised.

MDINA – STABILIMENT TA' L-IKEL

L-ONOR.

GAVIN GULIA staqsa lill-Ministru għat-Turiżmu: Jista' il- Ministru jpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra l-liċenzji kollha relattivi għan- negozju li d-dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament?

ONOR.

MICHAEL REFALO: L-informazzjoni għadha qed tinġabar u tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

MDINA - GĦASSA TAL-PULIZIJA

L-ONOR.

GAVIN GULIA staqsa lill-Ministru ta' l-Intern u l-Ambjent: Jista' il-Ministru jgħid x'se jsir mit-torri li kien jintuża bħala l-għassa uffiċjali tal-pulizija ta' l-Imdina?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi hemm ħsieb li fil-ġejjieni, dan it-torri li qabel kien jintuża bħala għassa tal-pulizija, jiġi devolut favur il-kunsill lokali ta' l-Imdina flimkien mal-ġnien magħruf bħala Ġnien is-Sindku.

SAĦĦA – STUDJU DWAR L-ASTHMA

L-ONOR.

RITA LAW staqsiet lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' il- Ministru jgħid jekk hemmx flus budgeted biex isiru studji fuq il-problema ta' l-asthma?

Kemm u min qed jagħmel dawn l-istudji?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Jekk wieħed iħares lejn l-estimi ġenerali jara li m'hemm l-ebda flus budgeted biex isiru studji fuq il-problema ta' l- asthma.

IMMANIĠJAR TA' L-ISKART - KIRI TA' UFFIĊINI

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għar-Riżorsi u l- Infrastruttura: Jista' il-Ministru jgħid liema uffiċini ġew mikrija mill- awtorita` dwar l-immaniġjar ta' l-iskart?

Kemm hu l-ħlas li qed isir għal dawn l-uffiċini?

Jista' ipoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra kopja tal-kuntratt tal-kera?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Ninsab informat li l-uffiċini li nkrew għall-kumpannija li toffri s-servizzi għall-immaniġġjar ta' l-iskart huwa l-ewwel sular ta' Phoenix Building, Triq il-Ferrovija, Santa Venera.

Il- kera li qed titħallas hi ta' Lm17,500 fis-sena.

Inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra kopja tal-kuntratt indikat.

MARSA - SERVIZZ TAT-TELECARE U L-HOME HELP

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jara li l-koppja anzjana li d-dettalji tagħha qed jintbagħtu separatament u li ilha ġimgħat li applikat għas-servizz tat-telecare u s-servizz tal-home help, tinqeda?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li d-dipartiment qatt ma rċieva applikazzjoni għas-servizz tat-telecare u s-servizz tal-home help mingħand il-persuna indikata.

MARSA - SERVIZZ TAT-TELECARE

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jara li jingħata s- servizz tat-telecare lill-anzjana li d-dettalji dwarha qed jintbagħtu separatament?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l- applikazzjoni għas-servizz tat-telecare tal-persuna msemmija waslet fid- dipartiment f'Settembru 2002 u għaddiet għand il-Maltacom fl-istess xahar.

OPM - MPJEGATI

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Prim Ministru: Jista' il-Prim Ministru jgħid kemm hemm impjegati jaħdmu fl-uffiċċju tiegħu?

Xi grad għandhom u x'funzjoni jaqdu?

Kemm hemm minnhom on loan?

Kemm hemm bil- kuntratt?

X'inhu s-salarju tagħhom?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: L-informazzjoni mitluba f'din il-mistoqsija u dik mitluba mill-ministri l-oħra kollha f'mistoqsija simili magħmulin lilhom, qiegħda tinġabar mill-MPO u tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

POLITIKA SOĊJALI - MPJEGATI

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Minsitru jgħid kemm hemm impjegati jaħdmu fil-ministeru u fis-segretarjat parlamentari?

Xi grad għandhom u x'funzjoni jaqdu?

Kemm hemm minnhom on loan?

Kemm hemm bil- kuntratt?

X'inhu s-salarju tagħhom?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba li ta l-prim ministru għall-mistoqsija parlamentari 38415.

EDUKAZZJONI - MPJEGATI

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm hemm impjegati jaħdmu fil-ministeru u fis- segretarjat parlamentari?

Xi grad għandhom u x'funzjoni jaqdu?

Kemm hemm minnhom on loan?

Kemm hemm bil-kuntratt?

X'inhu s-salarju tagħhom?

ONOR.

LOUIS GALEA: Nirriferi l-Onor. interpellant għat-tweġiba li ta l- prim ministru għall-mistoqsija parlamentari 38415.

FOREIGN TRADE IN US DOLLARS

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jgħid x'inhu l-persentaġġ tal-kummerċ barrani ta' pajjiżna kemm f'dak li huwa importazzjoni kif ukoll esportazzjoni, invoiced in US dollars?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

LIMSUK

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jgħid x'inhuma l-aħħar żviluppi dwar il-LIMSUK?

Kemm sar kummerċ barrani permezz ta' din l-intrapriża fis-snin 1999, 2000, 2001 u 2002 rispettivament?

Kemm saru board meetings tal-kumpannija f'Malta s- sena l-oħra?

Kemm saru board meetings fil-Libja fl-istess sena?

ONOR.

GDP – REVIŻJONI TAL-METODU TA' KEJL

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jikkonferma rapporti li se ssir reviżjoni tal-kejl tal- GDP u jekk iva x'wassal għal dan?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Tajjeb jingħad li sa ftit tas-snin ilu, in- national accounts ta' Malta kienu għadhom jiġu kkumpilati skond is-system of national accounts 1968.

Peress li teżisti metodoloġija aktar żviluppata minn din is-sistema, mill-1997 'il hawn l-uffiċċju nazzjonali ta' l- istatistika beda jaħseb biex jibdel is-sistema tal-kejl tal-prodott gross domestiku għal din il-metodoloġija aktar moderna.

Biss biex taqleb minn sistema ta' national accounts għal oħra jenħtieġu snin twal ta' preparazzjoni serja u ħidma b'reqqa kbira.

Hekk sar u għadu qed isir sabiex naqilbu għall-metodoloġija msejħa European system of accounts 1995 li fl-aktar aspetti importanti tagħha tixbaħ ħafna lis-system of national accounts 1993.

It-tibdil għal sistema ġdida ta' kejl tal-prodott gross domestiku huwa skond l-obbligi li għandu l-uffiċċju nazzjonali ta' l-istatistika li jipproduċi statistika uffiċjali skond l-aktar metodoloġija aġġornata.

LOTTU PUBBLIKU - PRIVATIZAZZJONI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' il- Ministru jgħid fiex waslu l-aħħar żviluppi dwar il-privatizazzjoni tal- lottu pubbliku?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li bħalissa qegħdin isiru diskussjonijiet bejn il-Maltco consortium u l-lotto receivers union.

MOBC - PRIVATIZAZZJONI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' il- Ministru jgħid kemm kumpanniji barranin wrew interess fil-privatizazzjoni tal-MOBC?

Liema huma?

Kemm hemm kumpanniji Maltin li wrew l-istess interess?

Liema huma?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li kien hemm 15-il kumpannija li wrew interess fil-privatizazzjoni ta' l-MOBC.

Minħabba li marbutin b'confidentiality agreement, m'iniex liberu li nsemmi l- kumpannija.

TOROQ - REINSTATEMENT

L-ONOR.

CHARLES MANGION staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: B'riferenza għar-risposta mogħtija għall-mistoqsija parlamentari 38219, jaf il-Ministru li s-servizzi fit-toroq imsemmija ilhom li ġew mgħoddija aktar minn xahrejn u sal-lum l-ebda re-instatement ma nbeda?

Jista' jagħti data fissa ta' meta se jingħata t-tarmac?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Tajt struzzjonijiet lill-awtorita` dwar it-trasport biex tara li l-korporazzjoni għas-servizzi ta' l-ilma tlesti r-re- instatement f'din it-triq mill-aktar fis u d-data ta' meta dan ix-xogħol ser jitlesta tingħata aktar 'il quddiem.

FGURA: TRIQ IS-SUMMIENA - ASFALTAR

L-ONOR.

RITA LAW staqsiet lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid meta hemm il-ħsieb li ssir phase one ta' l-aħħar parti ta' Triq is-Summiena, fil-Fgura, li tmiss ma' Triq Merħba?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li d-direttorat tat-toroq lesta x- xogħol preparatorju għall-asfaltar tat-triq imsemmija mill-Onor.

Interpellant u aktar 'il quddiem mistennija tiġi ppubblikata sejħa għal offerti sabiex dan ix-xogħol ikun jista' isir.

FGURA: TRIQ MERĦBA - ASFALTAR

L-ONOR.

RITA LAW staqsiet lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid meta hemm il-ħsieb li ssir phase one ta' parti minn Triq Merħba, fil-Fgura, kantuniera ma' Triq is-Sur u Triq is-Summiena?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għar-risposta mogħtija għall-mistoqsija parlamentari 38442.

ŻEJTUN: TRIQ IL-FOSSA TAL-QAMĦ - DOUBLE YELLOW LINES

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru, permezz tat-traffic control board, jgħid jekk fi Triq il-Fossa tal-Qamħ, iż-Żejtun, ingħatax permess biex isiru double yellow lines quddiem dar privata?

Jekk ir-risposta hi fl- affermattiv, minn min saret l-applikazzjoni?

Meta daħlet l-applikazzjoni?

Meta ġiet ipproċessata u meta ngħatat ir-risposta?

Saret site visit qabel ittieħdet id-deċiżjoni?

Jekk iva, minn min?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li l-permess li nħareġ mid-direttorat għall-maniġġ tat-traffiku fil-25 ta' Jannar 2002 kien għal single yellow line fi Triq il-Fossa tal-Qamħ, faċċata tat-traffic island, f'salib it- toroq bejn Triq Xeħt il-Forom u t-triq imsemmija.

Minn riċerka li saret fid-direttorat għall-maniġġ tat-traffiku ma nstab l-ebda permess għal double yellow line fi Triq il-Fossa tal-Qamħ.

Ir-rikjesta għal double yellow line f'din il-lokalita` kienet saret mill- kunsill lokali taż-Żejtun fl-4 ta' Jannar, 2002.