MALTA DEBATES TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Ufficjali u Rivedut) IT-TMIEN PARLAMENT Seduta Nru. 203 It-Tnejn, 23 ta' Marzu, 1998 Stampat fl-Uffiċċju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 IT-TMIEN PARLAMENT Seduta Nru. 203

It-Tnejn, 23 ta' Marzu, 1998

Il-Kamra tad-Deputati ltaqghet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fid-6.14 p.m.

Talba

SEDUTA NRU.

It-Tnejn, 23 ta' Marzu, 1998

WERREJ MINUTI 108

MISTOQSIJIET-TWEĠIBIET ORALI 108

TQEGĦID TA' KARTI 112

RULING 116

MOZZJONIJIET ESTIMI TA' NFIQ TA' L-UFFIĊĊJU NAZZJONALI TAL-VERIFIKA GĦAS-SENA FINANZJARJA 1998 117

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA ABBOZZ TA' LIĠI DWAR SERVIZZI TAT-TURIŻMU GĦAL MALTA (IT-TIENI QARI) 118 MALTA TOURISM SERVICES BILL (SECOND READING) 118

AĠĠORNAMENT 127

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB 132

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET BIL-MIKTUB 164

MINUTI

Il-Minuti tas-Seduta Nru. 202 li saret nhar l-Erbgħa, 18 ta' Marzu, 1998 ġew konfermati.

MISTOQSIJIET-TWEĠIBIET ORALI

TELEMALTA - NEFQA KAPITALI

L-ONOR.

JEFFREY PULLICINO ORLANDO staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid kemm kienet is-somma kapitali li kellha tonfoq il-Korporazzjoni Telemalta għas-sena 1997?

Kemm ntnefqu s'issa?

X'kien l- apparat li nxtara?

F'liema stadju wasal kull proġett?

X'inhi l-qagħda tal- proġetti l-oħra li ġew approvati minn din il-Kamra għas-sena 1997 u li għadu ma sarx infiq fuqhom?

ONOR.

JOE MIZZI (Ministru mingħajr Portafoll fi ħdan l-Uffiċċju tal-Prim Ministru) (f'isem il-Prim Ministru): Ninsab informat li s-somma kapitali approvata mill-Korporazzjoni Telemalta għas-sena 1997 kienet ta' Lm10.747 miljun.

Madankollu din ġiet riveduta għal Lm6.751 miljun.

Is- somma ta' Lm2.427 miljun tħallset sa l-aħħar ta' l-1997 filwaqt li l- bqija, jiġifieri Lm4.323 miljun, huma pagamenti li se jitħallsu matul din is-sena.

Kien hemm 18-il proġett u fuq kollha sar xi nfiq:

Proġett 1 - switching & transmission

Xi partijiet minn dan il-proġett qiegħdin jiġu stallati.

Għall-partijiet oħra l-offerti qed jiġu studjati filwaqt li oħrajn qegħdin jiġu ppjanati.

Proġett 2 - external plant

Il-materjal inkluż inxtara jew ġie ordnat.

Proġett 3 - civil engineering works

Ix-xogħol mexa kif programmat.

Proġett 4 - remote subscriber line test system

Kważi komplut, il-pagamenti jsiru wara li jitlesta l-proġett.

Proġett 5 - subscribers terminal equipment

Xi offerti għall-apparat, inkluż f'dan il-proġett, qegħdin jiġu evalwati filwaqt li għal xi apparat ieħor qegħdin jiġu ppreparati l- ispecifications.

Proġetti 6 u 7 - mechanical aids u transport

L-offerti għax-xiri ta' vannijiet ġodda u xi apparat ieħor qed jiġu evalwati.

Proġett 8 - international exchange

L-exchange internazzjonali l-ġdid beda jaħdem u l-pagament dovut ser isir dalwaqt.

Proġetti 9 u 10 - computerisation hardware & software

Xi proġetti qed jiġu ppreparati filwaqt li l-offerti għal xi oħrajn qed jiġu evalwati.

Proġett 11 - bini u servizzi

L-estensjoni tal-bini tal-Magħtab earth station kważi lest u r- refurbishment tal-bini tan-Naxxar radio link se jinbeda dalwaqt.

L- offerti għall-bini ta' l-administration block tal-Marsa u r- restorazzjoni tat-Torri ta' Kenuna f'Għawdex qed jiġu evalwati.

Proġett 12 - air-conditioning

Xi proġetti ta' l-arja kondizzjonata diġa lesti filwaqt li oħrajn qed jiġu ppjanati.

Proġett 13 - għodda

L-Għodda li d-diversi sezzjonijiet tal-korporazzjoni kellhom bżonn matul l-1997 inxtraw.

Proġett 14 - għamara għall-uffiċini

L-għamara approvata inxtrat jew ġiet ordnata.

Proġett 15 - office equipment

It-tagħmir għall-uffiċini approvat inxtara jew ġie ordnat.

Proġetti 16 u 17 - international transmission & non-voice services

L-offerti għal diversi tipi ta' apparat qed jiġu evalwati.

Proġett 18 - direct labour

Il-pagamenti dovuti kollha ġew imħallsa.

TELEMALTA - ĦSARA

L-ONOR.

JEFFREY PULLICINO ORLANDO (f'isem l-Onor.

Francis Zammit Dimech) staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jqiegħed fuq il- Mejda tal-Kamra rapport li jispjega b'mod dettaljat x'wassal għal failure fis-sistema nazzjonali tat-telekomunikazzjoni lejliet il-Milied ta' l-1997?

Jista' l-Prim Ministru, f'kull każ, jinforma lill-Kamra kif żviluppat preċiżament din il-ħsara u kemm laqtet exchanges tat-telefon?

Jista' jgħid jekk hemmx kalkolu ta' kemm seta' ntilef traffiku lokali u internazzjonali?

Kemm damet biex tissewwa din l-istess ħsara?

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem il-Prim Ministru): Ninsab informat li s-sistema SDH, synchronous digital hierarchy, bdiet taħdem fi Frar ta' l-1996.

Dan l-apparat għandu l-funzjoni li jgħaqqad it-traffiku internazzjonali u jqassmu għas-submarine cable u għat-trasmissjoni bis-satellita mill- Magħtab earth station.

Għalhekk din is-sistema hi mqabbda ma' bosta exchanges sabiex ikollhom faċilita' internazzjonali.

L-SDH tinkorpora sistema ta' duplikazzjoni fejn għal kull parti elettronika hemm oħra identika li sservi ta' stand-by.

Ta' min jgħid li s-sistema għandha wkoll rotta alternattiva bejn l-exchanges fejn it-traffiku jista' jew jgħaddi mill-exchange f'Tas-Sliema jew inkella mir-radio link fin-Naxxar.

Il-ħsara seħħet eżatt fl-10.23 a.m. nhar l-24 ta' Diċembru, 1997.

Din ġrat wara li f'perijodu relattivament żgħir ta' ħin, żewġ partijiet tal-memorja fis-sistema tal-control and timing subrack ma ħadmux.

L- apparat stand-by ta' din il-parti kien fuq l-alarm ukoll pero' ma bediex jikkawża problemi lis-central processing units, is-CPUs.

Meta l-parti li bdiet tikkawża l-problema ġiet mibdula ma' oħra ġdida, l-informazzjoni ma ġietx trasferita mill-istand-by awtomatikament, kif kellu jiġri, u għalhekk is-sistema waqgħet u ma bdietx tiffunzjona sew.

Wara li saru konsultazzjonijiet ma' Marconi spa. ta' Ruma - li mmanifatturaw u stallaw din is-sistema - ġie deċiż li s-sistema tiġi pprogrammata mill-ġdid.

Għaldaqstant is-servizzi kollha marbuta ma' l-exchange ta' Birkirkara ġew interrotti.

Saret ħidma kontinwa sabiex is-servizzi kollha jiġu għan- normal u t-traffiku bejn Birkirkara u l-exchange ta' San Ġorġ ġie għan- normal fi ftit aktar minn sagħtejn.

Din il-lista turi l-ħinijiet li fihom is-servizz ġie għan-normal fid- diversi exchanges:-

|Exchange |Ħin | |intenational links |12.33 | |(B'Kara u San Gorġ) | | |Marsa |14.55 | |Sliema |18.06 | |Rabat |18.47 | |St.Paul's Bay |19.00 | |Żejtun |19.12 | |Żurrieq |19.21 | |Żebbuġ |19.27 | |Mosta |20.30 | |Mellieħa |21.48 |

Ċerti ċirkwiti bdew jiġu maqluba għas-sistema PDH, pleasiochronous digital hierarchy.

Din hi sistema oħra ta' transmissjoni li kienu jużaw l-exchanges qabel ma bdiet taħdem l-SDH.

Ċerti exchanges għadhom jużaw is-sistema PDH, li hi sistema moderna, iżda l-SDH hi aktar avvanzata.

Aktar 'il quddiem l-exchanges kollha se jiġu jaħdmu taħt il-kontroll ta' l-SDH, minħabba l-vantaġġi tekniċi li din iġġorr magħha.

Fis-6.47 p.m., eżatt kif tqabbad l-exchange tar-Rabat, l-SDH reġa' beda jiffunzjona sew u wara l-exchanges kollha bdew ġejjin għan-normal.

It-tabella segwenti turi kif ġew affettwati l-links ta' kull exchange hekk kif seħħ dan l-inċident.

Rotta Links Links bil- Links Jaħdmu Ħsara Totali

MAT-SLT 17 0 17 MAT-SL1 4 7 11 MAT-ZN1 11 12 23 MAT-SPT 2 12 14 MAT-ZNT 10 11 21 MA1-ZNT 9 4 13 ZN2-SLT 4 5 9 ZN2-ZRQ 9 9 18 ZN2-BBG 12 0 12 ZN2-MSK 8 0 8 ZNT-SLT 14 2 16 ZNT-SPT 4 7 11 SLT-ZN2 4 5 9 SPT-RB 5 2 7 SPT-GO 7 4 11 SPT-MO 4 10 14 MO-ZBG 1 1 2 MO-RB 2 1 3 SG-SLT 18 0 18 ZBG-RB 2 0 2 BK-GO 9 0 9 TOTAL 156 92 248

Kull exchange individwali baqa' jaħdem kif suppost u kull min ried iċempel lil xi ħadd fuq l-istess exchange seta' jagħmel dan, bl-eċċezzjoni ta' l-exchange taż-Żurrieq.

Il-partijiet elettroniċi li kkawżaw il-ħsara ġew irritornati lil Marconi spa għat-testijiet.

F'Jannar ġew żewġ esperti minn Marconi sabiex jistudjaw x'seta' kkawża dan kollu u biex jagħtu r-rakkmandazzjonijiet tagħhom ħalli jiġu evitati problemi simili.

Rigward il-parti tal-mistoqsija fejn l-Onor.

Interpellant qed jistaqsi kemm seta' ntilef traffiku lokali u internazzjonali, dan għandu jirriferi għar-risposta li ngħatat għall-mistoqsija parlamentari numru 10829 fis- Seduta Nru.171.

MADAM SPEAKER (Onor. Myriam Spiteri Debono): L-Onor.

Joe Cassar, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

JOE CASSAR: Billi l-Ministru semma li kellhom jingħataw xi rakkmandazzjonijiet, jista' jgħidilna jekk dawn ingħatawx?

Jista' jgħidilna wkoll x'sar dwarhom?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Li nista' ngħid huwa li dak li kien jingħad qabel, jiġifieri li n-nies tat-Telemalta kienu mħarrġin fuq dan l-apparat, ma kien veru xejn.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Cassar.

ONOR.

JOE CASSAR: Jiġifieri minn dak kollu li qralna l-Ministru dan biss irriżulta?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: Iva, l-iktar ħaġa importanti kienet li dawn in-nies ma kenux imħarrġa kif suppost fuq dan l-apparat.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Cassar.

ONOR.

JOE CASSAR: Jiġifieri l-Ministru qed jgħid li kulma ġara kien ħtija tal-ħaddiema tal-korporazzjoni?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: Le, imma kieku l-ħaddiema kienu trained kif suppost fuq dan l-apparat il-ħsara ma kenitx iddum daqshekk u ma kienx jiġri dak li ġara.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Ċensu Galea, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Madam Speaker, il-Ministru qiegħed f'pożizzjoni li jgħidilna xi training ġdid ingħataw dawn il-ħaddiema fuq it-tip ta' apparat li qed jitkellem dwaru?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: Iva, it-training hu li meta tiġri xi ħaġa bħal din il- memorja għandha tinżamm u mhux tintilef, kif ġara.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Madam Speaker, dan hu xi tip ta' training speċjalizzat ġdid li sar matul dawn l-aħħar sena u nofs?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: Iva, wara li ġrat dik il-ħsara l-ħaddiema ngħataw dan it-training għax għalkemm qalulna li kienu ngħataw it-taħriġ meħtieġ, minn din l-inkjesta rriżulta li dak it-taħriġ ma kienx ingħata.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Madam Speaker, jekk m'iniex sejjer żball id-domanda tirriferi għal Diċembru ta' l-1997.

Allura jekk bejn Novembru ta' l-1996 u Diċembru ta' l-1997 hemm sena u xahrejn, il-Ministru ma kellux ċans jinduna b'dan in-nuqqas ta' training qabel?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: Le, ma setax jinduna għaliex kienu spjegawlu li l- ħaddiema ngħataw it-taħriġ, imbagħad minn din l-inkjesta rriżulta li dan ma kienx minnu.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Michael Frendo, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

MICHAEL FRENDO: Jista' l-Ministru jindika jekk ir-responsabbilta' sabiex isir it-training kenitx ta' min ipprovda dan l-apparat?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: Nista' ngħid li r-responsabbilta' hija taż-żewġ naħat, għaliex min jixtri l-apparat għandu jara li jiġi mħarreġ sew.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Madam Speaker, jista' l-Ministru jgħidilna kull kemm żmien suppost ikollhom refresher courses il-ħaddiema li joperaw dan it-tip ta' makkinarju partikolari?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: Jekk nimxu fuq is-sistema tal-Gvern preċedenti, darba f'għomorhom!

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Madam Speaker, jekk nimxu fuq is-sistema tal-Gvern preżenti, kull kemm?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: Ta' spiss!

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Madam Speaker, il-Ministru għadu kif qal li dawn il- korsijiet isiru "ta' spiss", imma kellu jinqala' inċident biex jinduna li kien hemm bżonn isir dan it-training.

Jista' jgħidilna x'tip ta' refresher courses qed ikollhom dawn il-ħaddiema u kull meta?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: Naċċertak li din il-proċedura nbdiet minn qabel ma sar l-inċident.

GĦalkemm kien hemm miktub speċifikament li każ bħal dan qatt ma seta' jseħħ, irriżulta li dak li kien jidher fl-informazzjoni, jiġifieri li l-ħaddiema ġew imħarrġa kif suppost u li għandhom in-know-how ta' kif iħaddmu dan l-equipment, ma kienx minnu.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

ONOR.

MICHAEL FRENDO: Madam Speaker, nitlob lill-Ministru sabiex jieħu nota tal-fatt li dak li ġara kien xi ħaġa eċċezzjonali li għamel ħafna deni lil Malta u li tellef ħafna dħul ekonomiku.

Naħseb li għandu jsir assessment ta' kemm intilef xogħol dak inhar meta Malta kienet iżolata mill- bqija tad-dinja.

Jista' l-Ministru jara wkoll jekk min ipprovda dan l- equipment kienx responsabbli li jagħti t-training lill-ħaddiema u fil-każ jieħu l-passi neċessarji?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOE MIZZI: L-ewwelnett m'huwiex minnu li Malta kienet maqtugħa mill-bqija tad-dinja.

Din il-ħaġa għamilniha ċara kemm-il darba.

Barra minn hekk, jiddispjaċini ngħid li ma nafx jekk kienx l-Onor.

Interpellant stess li kien responsabbli mill-approval ta' dan it-training.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Il-ħin tal-mistoqsijiet issa għadda.

Ngħaddu għal Tqegħid ta' Karti.

Il-Prim Ministru.

TQEGĦID TA' KARTI

ONOR.

ALFRED SANT (Prim Ministru): Sinjura President, inqiegħed fuq il- Mejda tal-Kamra:

Avviż Legali Nru 82 ta' l-1998 – Regolamenti ta' l-1998 li jemendaw ir- Regolamenti dwar id-Drittijiet (Telegrafija mingħajr Fili).

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Bartolo.

ONOR.

EVARIST BARTOLO (Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali): Madam Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Avviż Legali Nru 83 ta' l-1998 – Regolamenti ta' l-1998 tal-Kors għall- Grad ta' Master of Psychology in Clinical Psychology – M.Psy.

(Clin.) – or in Counselling Psychology – M. Psy.

(Couns.) – or in Educational Psychology – M.Psy.

(Ed.).

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Portelli.

ONOR.

ALFRED PORTELLI (Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali): Madam Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar bini u allokazzjoni ta' djar mill-Awtorita' tad-Djar qabel is-26 ta' Ottubru, 1996 bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 13193.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Stqarrijiet ministerjali?

Mozzjonijiet?

Il- Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI (Kap ta' l-Oppożizzjoni): Madam Speaker, skond l-Ordni Permanenti Nru. 13 ta' din il-Kamra, nitlob l-aġġornament tal-Kamra fuq xi ħaġa definita u ta' importanza pubblika urġenti.

Madam Speaker, kif taf is-Sinjorija Tiegħek u din il-Kamra, nhar l- Erbgħa dan il-Parlament iddibatta l-mozzjoni ta' sfiduċja fil-Gvern li pproponejt jien.

Il-Gvern, min-naħa tiegħu, ippropona emenda li kienet titlob il-fiduċja tal-Kamra u nafu li kemm il-mozzjoni prinċipali u kif ukoll l-emenda sostantiva tal-Gvern ġew defeated.

Is-sitwazzjoni hija kritika kemm għal raġunijiet politiċi u anke għal raġunijiet kostituzzjonali u bla dubju t-tnejn huma ta' importanza nazzjonali.

Ir- raġuni politika toħroġ mill-fatt li ż-żewġ mozzjonijiet li fuqhom ivvotat il-Kamra ġew miċħuda bl-appoġġ ta' din il-Kamra.

Rigward il-mozzjoni li ressaqt jien, il-motivazzjoni kienet li filwaqt li jidher li fil-pajjiż hawn qbil li t-triq għal free trade area m'hijiex ħażina għal Malta, waħedha hi ħażina.

Għalhekk il-motivazzjoni ta' l-isfiduċja kienet għaliex tlabna lill-Gvern biex simultanjament ikompli bin-negozjati għall- eventwali sħubija ta' Malta fl-Unjoni Ewropea u sal-lum għadu m'aċċettax.

Il-motivazzjoni ta' l-emenda ta' fiduċja li ressaq il-Gvern kienet tittratta dwar ir-raġunijiet speċifiċi għaliex il-Gvern irid li jkollu l- fiduċja tal-Parlament fil-politika li qed jimxi biha rigward ir- relazzjonijiet bejn Malta u l-Ewropa.

Dik il-mozzjoni, għalkemm saret f'forma ta' emenda, ġiet miċħuda.

Dik l-emenda kienet tispiċċa bil-kliem: "Għaldaqstant din il-Kamra tagħti l-fiduċja sħiħa tagħha lill-Gvern ..."

Imma ladarba m'għaddietx, kif jirriżulta mill-Minuti tas-Seduta ta' nhar l- Erbgħa li ġew approvati llum, ifisser li l-Kamra ma tatx il-fiduċja tagħha lill-politika tal-Gvern.

Hawn tiġi l-urġenza politika li għandu quddiemu l- pajjiż.

Il-Gvern miexi b'politika li jfittex relazzjonijiet ma' l-Unjoni Ewropea u llum jirriżulta li dan il-Parlament ċaħad il-fiduċja tiegħu lill-Gvern fuq dik il-politika.

Huwa veru li ċaħad ukoll il-mozzjoni tiegħi, riferibbli għall-politika tal-Gvern kif mitluba mill-Partit Nazzjonalista, jiġifieri dik li twassal għal sħubija fl-Unjoni Ewropea.

Allura, kif kiteb tajjeb ħafna Onor. Membru min-naħa l-oħra tal-Kamra, illum il-pajjiż jinsab fil-limbu.

Qed ngħid hekk għax dan il-Parlament jinsab f'sitwazzjoni fejn m'aċċettax il-politika tal-Gvern kif immexxija mill-Prim Ministru, l-Onor.

Alfred Sant, u ċaħadlu l-fiduċja.

Huwa veru li l-mozzjoni li ressaqt jien ġiet miċħuda wkoll u għalhekk qegħdin f'sitwazzjoni fejn il-politika tal- Gvern qiegħda fil-limbu - qed nuża din l-espressjoni għax ma nafux aħniex sejrin il-ġenna jew x'imkien ieħor! - għax ma ġietx approvata minn dan il- Parlament.

L-ewwelnett din hija kriżi politika għall-Gvern pero' hija kriżi politika gravi anke għal pajjiżna.

Qed ngħid li hi gravi għall-fatt li din il-politika tant importanti ma tirrigwardax biss il-qasam tar- relazzjonijiet esteri imma timpinġi fuq l-andament ta' l-ekonomija tal- pajjiż kollu, biex ma ngħidx li timpinġi bl-iktar mod qawwi fuq il-fiduċja li l-pajjiż tant għandu bżonn u li bħalissa m'għandux.

Madam Speaker, ma nħossx li hemm għalfejn inżid iktar dwar il-kriżi politika li rriżultat wara l-vot ta' nhar l-Erbgħa li għadda, pero' rrid ngħid li teżisti wkoll kriżi kostituzzjonali.

Il-Kostituzzjoni tagħna tiddistingwi bejn il-Gvern, li huwa l-lat eżekuttiv, u dan il-Parlament.

Kif nafu, il-ħajja ta' l-eżekuttiv tiddependi minn dan il-Parlament u, jekk dan ma jsostnix lill-Gvern fl-azzjonijiet tiegħu, skond il-Kostituzzjoni tagħna dak il-Gvern ma jistax ikompli jiggverna.

Il-Kostituzzjoni tipprevedi li jekk ikun hemm vot ta' sfiduċja fil-Gvern, il-Prim Ministru għandu l-obbligu li fi żmien tlett ijiem jiddeċiedi li jagħti parir lill- President sabiex ixolji l-Parlament.

Ladarba ma jagħmilx hekk, il- President jingħata ċerti poteri.

Il-Kostituzzjoni tagħti tliet possibbiltajiet ta' azzjoni lill-President, dejjem fl-interess nazzjonali.

Dan jista' jagħżel jew li jxolji l-Parlament mingħajr il-parir tal-Prim Ministru; jew li jbiddel il-Prim Ministru u jinkariga lil xi ħadd ieħor biex jifforma gvern; jew inkella jekk jara li huwa fl-interess nazzjonali jista' jiddeċiedi li ma jagħżel l-ebda waħda minn dawn il-possibbiltajiet.

Hawn irrid ngħid li bħalissa l-pajjiż jinsab fi kriżi u għalhekk jidhirli li din il-Kamra għandha tiddibatti din is- sitwazzjoni sabiex fl-interess nazzjonali tinstab soluzzjoni għal din il- kriżi politika u kostituzzjonali.

Il-mozzjoni li qed nitlob lill-Kamra sabiex tiddiskuti hija urġenti minħabba li fiha interpretazzjonijiet politiċi u kostituzzjonali.

Din hija urġenti wkoll għax inżerta li l-ġimgħa d-dieħla, fl-1 u fit-2 ta' April, se jiltaqa' l-Kumitat Konġunt bejn il-Parlament Ewropew u l- Parlament Malti, u fil-5 ta' Frar se jitkomplew id-diskussjonijiet mal- Kummissjoni ta' l-Unjoni Ewropea dwar il-komunikazzjoni.

Jekk m'iniex sejjer żball għada fil-għodu se jiltaqa' l-General Affairs Council ta' l- Unjoni Ewropea biex jiddelibera fuq il-komunikazzjoni li bagħtitlu l- Kummissjoni Ewropea.

Il-pożizzjoni hi urġenti ħafna għax meta d-delegati ta' dan il-Parlament nhar l-Erbgħa u l-Ħamis tal-ġimgħa d-dieħla jmorru biex jiddiskutu dwar ir-relazzjoni ta' Malta ma' l-Unjoni Ewropea jrid ikollhom idea ċara dwar x'mandat għandu l-Gvern preżenti.

Il-mandat, li jirriżulta mill-vot li ttieħed fil-Kamra nhar l-Erbgħa li għaddew, huwa wieħed negattiv kemm għall-Gvern u kif ukoll għall-pożizzjoni li ħadet l- Oppożizzjoni sal-lum.

Allura hemm bżonn li din il-materja tiġi ċċarata kemm jista' jkun malajr.

Madam Speaker, għalhekk se ngħaddilek din id-dikjarazzjoni biex insostni l-argument tiegħi li l-Kamra għandha taġġorna biex tiddiskuti din il- materja urġenti u ta' natura nazzjonali.

Din id-dikjarazzjoni tgħid hekk:

"Illi fis-Seduta ta' nhar l-Erbgħa 18 ta' Marzu, 1998 (Seduta Nru. 202), waqt id-diskussjoni ta' mozzjoni ta' sfiduċja mressqa mill-Kap ta' l-Oppożizzjoni, il-Viċi Prim Ministru ressaq emenda li biddlet il- mozzjoni ta' sfiduċja f'waħda fejn il-Kamra ntalbet "tagħti l-fiduċja sħiħa tagħha lill-Gvern".

Illi din l-emenda ġiet issekondata mill-Prim Ministru.

Illi kif jirriżulta mill-minuti ta' l-istess seduta, din l-emenda m'għaddietx għaliex ma sabitx l-appoġġ tal-maġġoranza tal-membri tal- Kamra.

Illi konsegwentement ġie stabbilit li l-Kamra ċaħdet li tagħti l- fiduċja sħiħa lill-Gvern, kif ġiet mitluba li tagħmel mill-istess Gvern, u dan dwar materja ta' politika ewlenija li fuqha jiddependi l- interess nazzjonali.

Illi b'riżultat ta' dan kollu nħolqot kriżi kostituzzjonali li kabbret l-inċertezza fil-pajjiż.

Illi barra minn dan illum hu stabbilit li l-Gvern m'għandux l- awtorita' leġittima li jkompli jiddiskuti r-relazzjoni ta' Malta ma' l- Unjoni Ewropea fl-għażla tiegħu għal żona ta' kummerċ ħieles minflok sħubija sħiħa u dan għaliex il-Parlament ċaħad din il-politika bil-vot li ngħata fis-Seduta ta' nhar l-Erbgħa 18 ta' Marzu, 1998.

Illi fi ftit ġranet oħra (fl-1 u fit-2 ta' April 1998) għandu jiltaqa' l-Kumitat Konġunt bejn il-Parlament Ewropew u l-Parlament Malti, kif ukoll għandhom jitkomplew id-diskussjonijiet mal-Kummissjoni ta' l- Unjoni Ewropea dwar il-komunikazzjoni tal-5 ta' Frar, 1998.

Illi għalhekk din hi materja definita ta' importanza pubblika u hi urġenti u għandha tiġi diskussa minn dan il-Parlament minnufih.".

MADAM SPEAKER: Il-Prim Ministru.

ONOR.

ALFRED SANT: Sinjura President, f'isem din in-naħa tal-Kamra nixtieq nissottometti li din it-talba għal sospensjoni tar-regolamenti għandha tiġi respinta għax assolutament ma tinkwadrax ruħha fil-kontest attwali, politiku u kostituzzjonali tal-pajjiż.

Din il-mozzjoni qed tassumi li hawn xi kriżi kostituzzjonali imma din ma teżistix ħlief f'moħħ il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

Jekk wieħed jara sew x'tgħid il-Kostituzzjoni jsib li dan il-Gvern qed imexxi skond il- Kostituzzjoni, mija fil-mija, u nista' nagħmilha ċara li fit-tlett ijiem ta' wara li ttieħed il-vot ta' nhar l-Erbgħa li għaddew, jien bl-ebda mod ma kkuntattjajt lill-Eċċellenza Tiegħu, il-President tar-Repubblika, għax inħoss li qegħdin fil-linja t-tajba.

Nifhem li hawn min jixtieq li jkun hawn kriżi kostituzzjonali fil-pajjiż imma, kif jgħid Marcel Proust, dawn huma rememberings of things past.

GĦalhekk meta ntalab li jsir l-aġġornament tal-Kamra dan ma kienx ibbażat fuq ir-realta' imma kien ibbażat fuq chimera politika.

Għax anke f'dak li għandu x'jaqsam mas-sitwazzjoni politika, min jitkellem dwar il- leġittimita' ta' dak li qed isir għandu jiftakar li din toħroġ mir-rieda u mill-volonta' tal-poplu, kif espressa f'elezzjonijiet li jsiru kull ħames snin.

Effettivament il-leġittimita' ta' dan il-Gvern toħroġ mir-riżultat elettorali ta' Ottubru ta' l-1996, li l-Oppożizzjoni sal-lum ipprovat tagħmel minn kollox biex tiċħad.

Allura, Sinjura President, fuq din il-bażi din in-naħa tissottometti li din it-talba għandha tiġi respinta.

(Onor. Membri: Hear, hear)

MADAM SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Forsi wieħed dejjem jibqa' jittama!

(Interruzzjonijiet) Mela ma nkomplix nittama!

Dik hi l-irġulija.

Jien smajt, analizzajt u ġibt traskrizzjoni tad-diskors li għamel il-Prim Ministru l-bieraħ f'Santa Venera, fejn qal:

"Aħna naqblu li jekk hemm rieda tajba jsiru diskussjonijiet li jkunu ta' ċertu kalibru u li jirriflettu l-ħsebijiet tal-Gvern Laburista, u ovvjament ta' l-Oppożizzjoni Nazzjonalista, imma li jsiru fir-rispett sħiħ tal-mandat elettorali li ksibna fl-aħħar elezzjoni.".

Jien xtaqt li jekk is-Sinjorija Tiegħek tippermetti li d-diskussjoni ssir skond ir-regolamenti tal-Kamra, din tkun indirizzata proprju fuq id- dibattitu li kien hawn f'dan il-Parlament nhar l-Erbgħa li għaddew, fejn din in-naħa, permezz tiegħi, uriet id-disponibilita' tagħha li jkun hawn xi kwalita' ta' diskussjoni.

Wara li l-Prim Ministru l-bieraħ f'każin Laburista - jew f'xi post ieħor fejn kien qed jindirizza lin-nies tal- partit - għamel din id-dikjarazzjoni, jien deherli li dan seta' jfisser li jekk il-mozzjoni tiġi dibattuta llum tkun tista' toħroġ lill-pajjiż mill- kriżi li jinsab fiha.

MADAM SPEAKER: Il-Prim Ministru.

ONOR.

ALFRED SANT: Sinjura President, sempliċement nixtieq nerġa' nistqarr li ma teżistix kriżi ħlief f'moħħ il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

(Onor. Membri: Hear, hear)

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Lino Spiteri.

ONOR.

LINO SPITERI: Madam Speaker, dan m'huwiex il-mument li wieħed joqgħod jidħol f'polemiċi u għalhekk m'iniex se nidħol f'polemiċi.

Pero', bħala co-chairman tal-Joint Parliamentary Committee bejn Malta u l-Unjoni Ewropea nixtieq nattira l-attenzjoni tiegħek li, safejn għandu x'jaqsam dan il-kumitat, żgur li m'hemm l-ebda kriżi għax ir-regolamenti li jipprovdu għat-twaqqif ta' dan il-kumitat jagħmluha ċara x'għandu jagħmel, u se nikkwota:

Rule 2: "The task of the EC-Malta Joint Parliamentary Committee shall be to consider all aspects of relations between the EC and Malta and, in particular, the implementation of the Association Treaty and the application of Malta for membership of the EC and/or other future relations between the two sides.".

Mela dan il-kumitat li jiltaqa' wara l-ġimgħa d-dieħla m'hu se jkollu l- ebda diffikulta' u l-Kap ta' l-Oppożizzjoni m'għandux joħloq kriżi fejn m'hemmx kriżi.

MADAM SPEAKER: Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-Kamra hija sospiża.

Fis-6.50 p.m. il-Kamra kienet sospiża u rriżumiet fis-7.55 p.m.

RULING

Is-Sedja kkonsidrat bir-reqqa t-talba tal-Kap ta' l-Oppożizzjoni biex il- Kamra tissospendi x-xogħol tagħha ħalli tiddiskuti l-materja msemmija fid- dikjarazzjoni ppreżentata minnu.

Qabel xejn is-Sedja tirrileva li kull talba li titressaq taħt l-Ordni Permanenti Nru. 13 jeħtieġ li tissodisfa tliet rekwiżiti, cioe' li tkun materja definita, ta' importanza pubblika, u urġenti.

Il-materja mressqa li tittratta r-relazzjonijiet li Malta għandu jkollha ma' l-Unjoni Ewropea hija materja definita u hija wkoll ta' importanza pubblika li kienet is- suġġett ta' diskussjoni diretta u indiretta f'dan il-Parlament ħafna drabi.

L-element ta' urġenza huwa neċessarjament l-aktar element importanti li għandu jittieħed in konsiderazzjoni meta jinqala' każ taħt dan l-Ordni Permanenti.

Fid-dikjarazzjoni tiegħu l-Kap ta' l-Oppożizzjoni jsostni li nħolqot kriżi kostituzzjonali.

Is-Sedja rriferiet ruħha għal dak li ġara fis-Seduta ta' nhar l-Erbgħa, 18 ta' Marzu, 1998 u għalkemm huwa fatt illi meta fuq l- emenda għall-mozzjoni prinċipali li kienet qed tiġi dibattuta, peress li l- voti ġew indaqs, kien meħtieġ il-vot tas-Sedja - li skond il-proċeduri parlamentari vvotat favur iż-żamma tal-mozzjoni fil-forma oriġinali tagħha - meta l-Kamra sussegwentement ġiet biex tivvota fuq il-mozzjoni ta' sfiduċja kif oriġinarjament ippreżentata din il-mozzjoni ġiet miċħuda mill- Kamra.

GĦaldaqstant ma jistax jingħad li fil-Kamra seħħet xi sitwazzjoni li ġġib fuq quddiem l-artiklu 76 tal-Kostituzzjoni ta' Malta, b'mod partikolarli s-subartiklu (5), paragrafu (a) li jgħid:

"jekk il-Kamra tad-Deputati tgħaddi riżoluzzjoni, li jkollha voti favur tagħha ta' maġġoranza tal-membri kollha tagħha, li m'għandhiex fiduċja fil-Gvern, u l-Prim Ministru fi żmien tlett ijiem la ma jirriżenja mill-kariga tiegħu u lanqas jagħti parir għal xoljiment, il- President jista' jxolji l-Parlament.".

GĦaldaqstant ma teżisti l-ebda kriżi kostituzzjonali.

U f'dan il-kontest irid jingħad li din il-Kamra ma tista' bl-ebda mod tvesti ruħha bi prerogattivi li l-Kostituzzjoni tagħti lil ħaddieħor.

Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni jsostni wkoll illi llum "hu stabbilit li l-Gvern m'għandux l-awtorita' leġittima".

Din hija osservazzjoni suġġettiva u hija wkoll osservazzjoni suġġettiva dik li għamel l-istess Kap ta' l- Oppożizzjoni meta qal verbalment li hawn kriżi politika.

Il-Kamra ma tistax timxi b'dawn il-kriterji.

Il-Kamra trid neċessarjament timxi bir- regoli ta' l-Ordnijiet Permanenti u dawk kostituzzjonali.

Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni semma bħala raġuni ta' urġenza l-laqgħa li jmiss ta' l-1 u t-2 ta' April tal-Kumitat Konġunt bejn il-Parlament Ewropew u dak Malti.

Is-Sedja eżaminat ukoll l-agenda ta' dawn il-laqgħat u ma jirriżultalhiex li dawn il-laqgħat se jwasslu għat-teħid ta' xi deċiżjonijiet li jorbtu iżda huma biss tkomplija ta' diskussjonijiet esplorattivi.

GĦaldaqstant sal-lum dan l-element ta' urġenza m'hux ġustifikat għall- finijiet ta' l-Ordni Permanenti Nru. 13 u t-talba tal-Kap ta' l- Oppożizzjoni hija respinta.

Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Naturalment noqogħdu għar-ruling tas-Sinjorija Tiegħek pero' nixtieq nagħti avviż ta' żewġ mozzjonijiet.

Jien smajt b'attenzjoni dak li qal il-Prim Ministru, fost affarijiet oħra, li hu ma kellimx lill-President wara s-seduta ta' nhar l-Erbgħa, u għalhekk se nressaq din il-mozzjoni li hija forma ta' indirizz lill-President:

"Aħna, l-Membri tal-Kamra tad-Deputati, bir-rispett ninformawk li fis- Seduta li nżammet nhar l-Erbgħa 18 ta' Marzu, 1998 .... "

MADAM SPEAKER: Il-Prim Ministru.

ONOR.

ALFRED SANT: Sinjura President, huwa in order li jingħata dan l- avviż ta' mozzjoni in faciem curiae?

MADAM SPEAKER: Onor. Fenech Adami, jekk għandek xi mozzjoni, jekk jogħġbok, għaddiha lill-Iskrivan tal-Kamra.

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Madam Speaker, fiċ-ċirkostanzi tad-dibattitu li żvolġa s'issa jien għandi dritt nagħti notice lill-Kamra.

Per eżempju, meta jkollna d-diskors tal-President fil-ftuħ tal-leġislatura, immedjatament iqum xi ħadd u jagħti avviż ta' mozzjoni.

Safejn naf jien notice tal-mozzjoni tista' tingħata any time waqt is-seduta tal-Kamra, pero' ma nsib l-ebda diffikulta' li nagħmilha issa u ngħaddiha lill- Iskrivan tal-Kamra immedjatament.

Jien se nippreżenta żewġ mozzjonijiet.

ONOR.

ALFRED SANT: Sinjura President, jien nibqa' nsostni li nsegwu l- proċeduri tas-soltu.

MADAM SPEAKER: Insegwu l-proċeduri normali.

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Ma nsib l-ebda diffikulta' li ngħaddi ż-żewġ mozzjonijiet lill-Iskrivan tal-Kamra.

MADAM SPEAKER: Il-Viċi Prim Ministru.

MOZZJONIJIET

ESTIMI TA' NFIQ TA' L-UFFIĊĊJU NAZZJONALI TAL-VERIFIKA GĦAS-SENA FINANZJARJA 1998

ONOR.

GEORGE VELLA (Viċi Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent u Kap tal-Kamra tad-Deputati): Madam Speaker, nipproponi illi:

Wara li l-Kumitat tal-Kontijiet dwar l-Uffiċċju Nazzjonali tal- Verifika ra l-Estimi ta' Nfiq ta' l-Uffiċċju Nazzjonali tal-Verifika għas-sena finanzjarja 1998, li kopja tagħhom ġiet ċirkolata lill-Onor Membri, u li kopja oħra qiegħed inpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra;

Wara li sema' l-ispjegazzjoni mogħtija mill-Awditur Ġenerali personalment fuq il-kummenti kollha li sarulu fil-laqgħa ta' l-istess Kumitat li saret fis-16 ta' Marzu, 1998;

Wara r-rakkmandazzjoni li saret mill-Kumitat,

Il-Kamra tad-Deputati tapprova l-Estimi ta' Nfiq ta' l-Uffiċċju Nazzjonali tal-Verifika għas-sena finanzjarja 1998 kif preżentati.

MADAM SPEAKER: Min jissekonda?

ONOR.

CARMELO ABELA: Nissekonda.

MADAM SPEAKER: Rimarki?

Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Madam Speaker, qed inressaq din il-mozzjoni biex naderixxu għal dak li jitlob minna l-Att Nru XVI ta' l-1997 dwar l-Awditur Ġenerali u l-Uffiċċju Nazzjonali tal-Verifika, li jitkellem fuq Kumitat tal- Kontijiet dwar l-Uffiċju Nazzjonali tal-Verifika, li xogħlu jkun li jeżamina l-istima tas-somma li l-Awditur Ġenerali jqis li hija meħtieġa, f'dan il-każ għas-sena 1998.

Madam Speaker, dan il-kumitat hu kompost mill-Onor.

John Dalli, l-Onor.

Pierre Muscat, l-Onor.

Carmelo Abela, l-Onor.

Chris Agius u minni.

Fis-16 ta' Marzu eżaminajna l-estimi ta' spiża għas-sena finanzjarja 1998 u għamilna l-mistoqsijiet li dehrilna li kellna nagħmlu.

Ninsabu sodisfatti li ngħatajna raġunijiet plawsibbli kemm għall-projections li qed jagħmel l- Awditur Ġenerali, rigward l-ispejjeż, u anke għall-għanijiet dwar kif għandu jimxi dan l-uffiċju.

Għalhekk waqt li nirrikkmanda lill-Kamra li taċċetta dawn l-estimi ta' nfiq, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra kopja ta' l-Estimi ta' Nfiq ta' l- Uffiċċju Nazzjonali ta' l-Awditur għas-sena finanzjarja 1998.

MADAM SPEAKER: Min jissekonda, jekk jogħġobkom?

ONOR.

CARMELO ABELA: Nissekonda.

MADAM SPEAKER: Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No)

Il-mistoqsija hi l-mozzjoni kif imressqa u moqrija mill-Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con.

MADAM SPEAKER: Ngħaddu issa għall-Ordnijiet tal-Ġurnata.

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR SERVIZZI TAT-TURIŻMU GĦAL MALTA

MALTA TOURISM SERVICES BILL

L-ordni għat-Tieni Qari ġie moqri Il-mistoqsija reġgħet tqiegħdet Ikompli mis-17 ta' Marzu, 1998

THE DEPUTY SPEAKER (Onor. Michael Bonnici): Il-Ministru Karmenu Vella huwa in possession.

ONOR.

KARMENU VELLA (Ministru tat-Turiżmu): Madam Speaker, fl-aħħar seduta kont qed inwieġeb għall-punti li tqajmu minn diversi kelliema, fosthom l-Onor.

Michael Refalo u l-Onor.

Sandro Schembri Adami, u kont anke bdejt nikkummenta dwar xi punti li qajjem l-Onor.

Joe Psaila Savona.

L- Onor. Membru qal li għadu m'huwiex konvint li aħna għandna nimmiraw għal mixed tourism.

Kif stajt nifhem jien donnu għadu jemmen li Malta għandha tmur għal dak li n-naħa l-oħra kienet issejjaħ up-market tourism, jew il-5- Star tourism, meta fl-opinjoni tiegħi dan it-tip ta' turist lanqas biss jeżisti.

THE DEPUTY SPEAKER: L-Onor.

Psaila Savona.

ONOR.

JOE PSAILA SAVONA: Jien li għidt eżattament kien li għad irrid nikkonvinċi ruħi li għandna mmorru għal up-market tourism, bħalma kien hemm xi ideat li hekk għandu jsir.

Jiġifieri la jien konvint fuq il-fatt li jrid ikollna up-market tourism biss u lanqas jien konvint mod ieħor.

Jiġifieri jekk fid-diskors tiegħu l-Ministru jikkonvinċini nkun obbligat.

Imma daqshekk biss għidt!

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

KARMENU VELLA: Sur President, fil-fatt jien għidt li l-Onor.

Psaila Savona mhuwiex konvint li għandna mmorru għal mixed tourism.

Jekk mhux konvint li għandna mmorru għal mixed tourism, jien kont qed nifhem - u naħseb li sewwa kont qed nifhem - li hu jippreferi li nkomplu bil-policy tal-Gvern ta' qabilna li jmur għal up-market tourism u 5-Star tourism.

Jien niftakar li kont staqsejt: Imma mid-destinazzjonijiet turistiċi kollha li hemm fl-Ewropa u barra mill-Ewropa, min se jgħidlek li huwa miftuħ għal xi kwalita` ta' turist biss?

Jien ma nistax nifhem din il-pożizzjoni għaliex naf il-prodott li għandna aħna.

Aħna m'għandniex prodott ta' kwalita` waħda ta' turist imma għandna prodott imħallat - jekk nitkellmu fuq hotels, f'Malta għandna hotels li jibdew minn 1-Star u jibqgħu telgħin għal 5-Star - u allura rridu nipprovaw inġibu x-xogħol għall-hotels kollha.

Jekk nitkellmu dwar restaurants, nistgħu nibdew mill-kiosks u mill- ħwienet tat-take-away, ngħaddu għal restaurants iktar elevati u nibqgħu sejrin għal ristoranti tajbin ħafna, ristoranti 4-Star u 5-Star fil- lukandi.

Mela meta int għandek prodott varjat bilfors li trid tmur għal taħlita ta' turisti jekk int trid timla u tutilizza l-prodott kollu tiegħek.

Jien qed ngħid hekk wara osservazzjonijiet li wieħed bilfors ikollu jinnota.

Ngħidu x'ngħidu, f'dan il-pajjiż - mhux f'dan il-pajjiż biss imma kważi l- moviment kollu ta' turisti minn pajjiż għall-ieħor - il-persentaġġ kbir tat-turisti ġej kollu fuq package holidays.

Meta nitkellmu fuq package holidays ma jfissirx li huma ta' ċertu kalibru baxx.

Illum ġo package holiday tista' ssib pakkett li jagħtik servizz ta' 2-Star hotel, jew ma' 2- Star hotel jagħtik trasport b'irħis, jew pakkett li l-kwalita` u s-servizz li għandek fih huwa servizz 2-Star.

Imma għandek ukoll package holidays li huma mmirati għal turist ta' kwalita` tajba ħafna.

Fir-rigward ta' cruise holidays li għal xi żmien kellhom il-perception li huma mmirati għal ċertu livell ta' turist, illum jista' jilħaqhom kulħadd għax illum issib cruise holidays b'Lm200, b'Lm2,000 jew b'Lm10,000 pero' kollha qed jinbiegħu bħala pakkett.

Issa meta wieħed iħares lejn it-turist li qed nirċievu aħna, jien nerġa' nirriferi għall-istatistika li għadha kemm ippubblikat l-MIA tal- breakdown tat-turisti jew tal-viżitaturi li deħlin f'pajjiżna.

Minn din l- istatistika, naturalment dejjem minn sample surveys eċċ., joħroġ ċar li 80% tat-turisti li jiġu hawn Malta ġejjin fuq package holidays.

Issa nerġa' ngħid li ma jfissirx li dawn qed jimlew biss t-2-Star u 3- Star, għax l-istess package holidays qed joffru wkoll l-opportunita` lit- turist li jagħżel kwalita` għolja ta' hotels.

Jekk tara brochure issib li l-ebda wieħed m'hu qed joħroġ bil-hotels tat-2-Star biss jew 3-Star biss imma kull operatur għal kull destinazzjoni jkollu taħlita sħiħa ta' hotels, skond għal liema spectrum ta' turisti jkun qiegħed jimmira.

Skond dik li ħareġ mis-survey f'Malta għandna 80% li ġejjin fuq package holidays, 10% li ġejjin fuq other holidays, 5% li ġejjin fuq business travel, 1% li ġejjin fuq conference travel, 2% visiting friends and relatives, u għandek il- kumplament li jkunu naqra minn kollox.

Jiġifieri 90% jiġu għal holiday u 80% minnhom jiġu fuq package holidays.

Meta għandna numru daqshekk għoli ta' package holidays, kif nistgħu ngħidu li m'aħniex konvinti li għandna mmorru għal mixed tourism?

L-Onor.

Psaila Savona qal ukoll li aħna kważi qed nagħtu ħafna importanza lis-settur privat - allavolja ftit qabel kien għadu kemm qal li f'din il- liġi qed jara l-id tqila tal-ministru - u jien nista' ngħid li dan huwa veru u dan huwa wieħed mill-iskopijiet ewlenin ta' din il-liġi.

Aħna rridu nagħtu rwol importanti lis-settur privat mhux biss biex jippjana policies u jissettja guidelines fi framework maħdum għas-settur tat- turiżmu, imma anke biex jimplimenta dak li jkun qed jippjana.

(Interruzzjonijiet) Ma nistax nifhem għalfejn qed jgħid hekk l-Onor.

Psaila Savona.

Jien mhux se nipprova nieħu l-kredtu li ħafna mill-ideat noħorġuhom aħna u mbagħad jikkopjana l-privat - ġieli joħroġ bl-ideat il- privat u nikkopjawh aħna - pero' fuq din ir-rimarka nħalli lill-istess privat jiġġudika.

L-Onor.

Membru aċċertana li fi żmienhom dejjem kien hemm kuntatti eċċellenti bejn il-gvern u l-privat.

Ngħid għalija ma ħadtx din l- impressjoni mill-mod kif jitkellmu miegħi, u anke mill-korrispondenza li sibt, speċjalment rigward kif kienet se titwaqqaf din l-awtorita`.

Qalilna wkoll l-Onor.

Membru li m'għandniex nagħtu rwol importanti daqshekk lis-settur privat għaliex il-privat għandu interessi individwali.

Allura noħolqu awtorita` tat-turiżmu u nħalluha f'idejn nies li m'għandhom l-ebda interess fis-settur tat-turiżmu?

Jien nifhem li l-Onor.

Membru ried jgħid li jekk aħna se npoġġu nies li ġejjin mis-settur, bħal lukandier jew operatur, dan se jkollu conflict of interests.

Naturalment dak li se jkun fl-awtorita` tat-turiżmu tkun bagħtitu l-association tiegħu għax għandha fiduċja fih li se jaħdem għall-interess ta' l-association u mhux għall- interessi personali.

Jien naħseb li kull association taf sew lin-nies li tkun qed tipproponi biex joqogħdu fuq it-tourism authority.

Jien nemmen li għad baqa' ħafna sectoral interest u jien ngħid li bil-mod il-mod irridu nneħħu l-mentalita` li kull min ġej minn xi settur - mhux qed nirriferi għall-interess individwali, li lukandier jiġbed ix-xogħol lejn il-lukanda tiegħu - jinqeda bil-pożizzjoni li jkollu biex dejjem jiġbed lejn is-settur tiegħu.

Dan veru jeżisti imma mhux se jibda jeżisti issa għax hemm it- tourism authority.

Anzi jien nemmen li bit-tourism authority dan jista' jonqos għax fiha se jkun hemm iktar setturi rappreżentati.

Jekk illum l- NTOM għandha predominanza tas-settur tal-lukandiera - biex nagħti eżempju, mhux qed ngħid li huwa hekk - 'l quddiem din il-predominanza tal-lukandier fit-tourism authority inċekknuha ftit billi hemm indaħħlu iktar operaturi, iktar aġenti u nies minn setturi oħra biex dak li qed jibża' minnu l-Onor.

Membru ma jiġrix.

Nerġa' naċċenna għad-differenza bejn l-interess individwali u l-interess settorjali, imma jien għidt kemm-il darba li l- interess settorjali dejjem hemm qiegħed u wasal iż-żmien li npoġġu l- interessi globali tas-settur tat-turiżmu qabel.

L-interess settorjali joħroġ ċar meta, per eżempju, jiġu jkellmuni nies mis-settur tat-trasport.

Dawn jgħiduli biex inżid is-sodod u nżid il-gwidi ħalli jiġu iktar turisti biex ikollhom ix-xogħol - għax ġo l-għalqa ta' ħaddieħor kulħadd irid iżid - imma mbagħad meta tidħol fl-għalqa tagħhom, fuq it-trasport, u tistaqsihom jekk inġibux iktar coaches, jgħidulek: Le, ara ma tmisshomx għax taqla' pandemonju!

Jekk titkellem mas-sidien tar- restaurants jew tal-lukandi u tistaqsihom jekk jaqblux li nżidu iktar coaches u iktar gwidi, dawn jgħidulek biex tiftaħ u tilliberalizza.

Imma meta tistaqsihom jekk għandniex inżidu lukandi, jgħidulek: Le, għax għandna biżżejjed sodod.

Jiġifieri tinduna mill-ewwel li iktar joħroġ l-interess settorjali milli l-interess globali tat-turiżmu - imma dan ma jiġrix minħabba xi għaqda partikolari - u nerġa' ngħid li kif se tkun magħmula t- tourism authority tista' tgħin ħafna biex dawn l-interessi jitnaqqsu.

Fl- aħħar mill-aħħar hemm nies minn diversi setturi - lukandiera, aġenti, operaturi, tat-trasport, gwidi u oħrajn - li jien għandi fiduċja li huma kapaċi jibdlu l-kappell tagħhom, jiġifieri li meta jkunu fuq għaqda nazzjonali jaħdmu għall-interess globali tas-settur tat-turiżmu u mhux għas- settur tagħhom.

Dak li qal l-Onor.

Membru kien se jkun rifless ħafna fit-tourism authority kif proposta fl-1994, meta l-awtorita` kienet se tkun magħmula minn seba' membri li kellhom id-dritt tal-vot u dawn kienu se jkunu nnominati kollha mill-ministeru, u mill-inqas tlieta suppost li kellu jkollhom background mis-settur tat-turiżmu.

Il-fatt li minn sebgħa, allavolja jagħżilhom il-ministru, tlieta kellhom jiġu minn background turistiku, jidher li veru donnu ma kienx hemm biżżejjed fiduċja fis-settur privat.

Jien ngħid li kienet tkun għażla ħażina mill-bidu kieku kellu jagħżilhom il-ministru minflok li l-associations jagħżlu r-rappreżentant tagħhom huma.

Fil-fatt ħafna mill-associations ma qablux magħha u oġġezzjonaw totalment għal dak li kien qed jiġi ssuġġerit.

Hawn nista' nikkwota minn ittra li l-MHRA kienet bagħtet f'Mejju, fejn fost affarijiet oħrajn qed tgħid hekk:

''From the very outset the association wishes strongly to oppose the proposals in respect of the persons to be appointed on the authority.

The association feels that it is certainly not in the interest of the industry that the highest body constituted by law and entrusted with the functions mentioned in the proposals should fail to be represented directly.''

Mela l-MHRA qed toġġezzjona bil-qawwa li hi ma kenitx se tkun rappreżentata fit-tourism authority.

L-MHRA kompliet tgħid:

''The association must insist that the nominees of the authority should include members nominated by the various branches of the industry, one of whom should be chosen by the Malta Hotels and Restaurants Association.

The association wishes to make it very clear that it considers the draft as proposed in so far as concerns section 3 thereof...''

- fejn qed jgħid min u kif se jiġi nnominat -

''... as totally unacceptable.''

Mela hawnhekk l-MHRA qed tgħid li l-abbozz ta' liġi kif ġie mgħoddi lilha kien "totally unacceptable" għaliha.

(Interruzzjonijiet) Dan kien fis-26 ta' Mejju, 1995.

Nista' ngħaddilek kopja!

(Interruzzjonijiet) Infatti jien għidt li kien hemm.

Int għidtli li ma kienx hemm.

(Interruzzjonijiet) Eżatt, ġej miegħi!

Meta jien għidt li kien hemm draft fl-1994 u sa l-1996 ma ġara xejn, int kont għidtli li ma kien hemm xejn fuq xiex jinħadem.

U jien kont għidtlek li jien għandi d-draft tal-liġi li kienet ħarġet fl-1994.

Jien qed ngħid li probabbli ma sar xejn bejn l-1994 u l-1996 għax kien hemm dik l-oppożizzjoni kollha mill-associations u mis- setturi nvoluti.

Hawnhekk qed insemmi lill-MHRA biss imma għandi wkoll il- veduti ta' l-Air Malta li nista' nikkwota minnhom.

Ċertament li l-MHRA oġġezzjonat li ma kien se jgħaddi xejn mill-gvern lill-privat imma mill-gvern lill-awtorita`.

L-MHRA qalet li kif kienet proposta d-draft law kien se jkun sempliċement eżerċizzju biex tgħaddi awtorita` mingħand il-gvern għal għand il-gvern u mhux kif riedet l-MHRA li l-awtorita' mingħand il-gvern tgħaddi għal għand il-privat.

L-MHRA dak iż- żmien qalet hekk:

''The proposals do not appear to affect the shift in approach but merely to shift the onus from one or several bodies appointed by government as existing today to one body again appointed by government as proposed.

It is evident that the only real effect of the proposals will be to convert the NTOM from a mere marketing body into an all- encompassing authority, while contemporaneously weakening, indeed possibly nullifying, the private sector's representation and consequent involvement in the bodies that formally fulfilled the authority's role.''

Din kienet il-preokkupazzjoni kbira li kellu s-settur privat fuq din il- liġi.

L-MHRA qalet ukoll li l-effett kien se jkun wieħed taparsi u kien se jneħħħi lill-privat mir-rwol li diġa` kellu.

Dan huwa differenti mill- kliem li nisimgħu min-naħa ta' l-Oppożizzjoni llum.

Il-conclusion ta' l-MHRA kienet li:

''The association's views are encompassed in the paragraphs afore mentioned.

In substance the draft appears to propose a very cosmetic effect.

The only material effect of the proposed draft would be to remove the private sector from the advisory role it today occupies''.

U dan meta l-Oppożizzjoni qed tgħid li l-kuntatti li kien hemm bejn is- settur privat u l-Gvern Nazzjonalista kienu eċċellenti!

Jien għandi wkoll l-ittri li ntbagħtu mill-Air Malta fuq l-istess proposta tal-Gvern Nazzjonalista.

Skond l-ittra li għandi jirriżulta li l- Air Malta għamlet 18-il xahar titlob id-draft ta' l-1994 u qatt ma ngħatalha.

Jidher ukoll li l-NTOM stess għamlet żmien meta lanqas taf x'kien qiegħed għaddej.

Mela ejjew naraw x'qalet l-Air Malta.

(Interruzzjonijiet) Imma jien ma kontx hemm dak iż-żmien, qed naqra l- ittri li sibt:

''We, the undersigned, as official representatives of Air Malta on the executive board of the NTOM ...''

- għaliex l-Air Malta dak iż-żmien kienet fuq l-NTOM, jiġifieri lanqas minn fuq il-bord ta' l-NTOM ma kienu jafu x'kien għaddej -

''... want to put on record that the first time that we saw a draft of the above Act was on 27th April, 1995 when it was forwarded to us.

This in spite of our various requests made in the course of a number of board meetings held over the past 18 months to see the drafts being prepared.

We find this strange, to say the least, that the executive board of the NTOM was not consulted in drafting this legislation.

It is our view however and that of our executive chairman that Air Malta, as the national airline carrying 54% of all traffic into and out of Malta, should have a statutory right to have a voting member on the authority as well as on the various directorates.''

L-Air Malta qed tgħid hekk għaliex dak iż-żmien kien se jitneħħielha d- dritt li tpoġġi membru min-naħa tagħha fuq din l-awtorita`, kif proposta dak iż-żmien, u oġġezzjonat bil-qawwa li kienet se titħalla barra.

Ħalli nkompli naqra mill-ittra ta' l-Air Malta:

''It should therefore be inconceivable to set up a tourist authority without the full participation of Air Malta, both on the board of the authority as well as within the individual directorates, when by definition such bodies should incorporate representatives from the major components of the industry.

It is unacceptable to us that Air Malta has been deprived of such representation.

Air Malta is the national airline and like the NTOM is part of the tourism infrastructure.''

Jiġifieri rajna kif il-MHRA u l-Air Malta oġġezzjonaw bil-qawwa kollha għal dak li kien qed jiġri.

THE DEPUTY SPEAKER: L-Onor.

Joe Psaila Savona.

ONOR.

JOE PSAILA SAVONA: Ministru, ippermettili daqsxejn nikkummenta fuq dan li qed tgħid dwar l-MHRA u l-Air Malta.

Tinsiex li l-idea tal-Gvern ta' qabel kienet li t-tourism authority tkun imfassla differenti minn kif se tkun issa.

Kien se jkollna sezzjoni li kienet se tieħu ħsieb setturi - li issa jidher li mhumiex se jkunu rappreżentati fuq il-bord - bħalma hu l- ambjent, il-wirt kulturali, u l-ħajja soċjali tal-poplu tagħna.

Imbagħad kien hemm sezzjoni oħra fejn kienu se jiġu rappreżentati l-MHRA, l-Air Malta u s-setturi privati kollha.

Is-settur tat-turiżmu m'huwiex tal- lukandiera biss jew ta' l-Air Malta biss, kif huma jippretendu, għalkemm ma nagħtihomx tort li jagħmlu hekk.

L-amministrazzjoni trid tieħu ħsieb dak kollu li jiġri fit-turiżmu, cioe' dak li jagħmel il-lukandier u dak li tagħmel l-Air Malta, imma mbagħad hemm fatturi oħrajn li int bħala ministru trid taqbeż għall-poplu in ġenerali.

Qabel l-1994 kulma kellna kienet liġi għall-extended role ta' l-NTOM u iktar tard inħoloq il-konċett tat-tourism authority.

Bħala amministrazzjoni aħna ħassejna li kienet tkun importanti ħafna li fit-tourism authority jkunu rappreżentati setturi bħalma huma dawk ambjentali u ta' wirt kulturali, u jkun hemm il-ministru qed jaqbeż għalihom.

Forsi l-kritika ta' l-MHRA kienet li m'humiex se jkunu rappreżentati fuq dan is-settur, għax il-bqija kienu se jkunu rappreżentati bħal kwalunkwe settur ieħor.

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

KARMENU VELLA: Fil-fatt ma jirriżultax hekk għaliex skond l-abbozz ta' qabel dawn la kienu se jkunu rappreżentati fuq naħa u lanqas fuq oħra.

Jien ma ġejtx naqra l-ittri hawnhekk qabel ma kkonfermajt li dak li qalu huma jaqbel ma' dak li kien hemm fil-liġi.

Fil-fatt dawn ma kienu jidhru mkien fil-liġi ta' qabel.

Issa jien naqbel miegħek meta tgħidli li t- turiżmu m'huwiex biss tal-lukandiera, ta' l-Air Malta, tal-gwidi, tas- sidien tar-restaurants, jew ta' min għandu t-trasport.

Imma jien ma nistax ngħid li t-turiżmu ta' dak m'hux, ta' dak m'hux u ta' dak m'hux.

Allura ta' min hu?

Tiegħi, li ma nvestejt xejn!

Jekk nara x'investew il-hoteliers nixba' ngħodd il-miljuni.

Jekk nara x'investew il-catering establishments nixba' ngħodd il-miljuni.

Jekk nara l-investiment li għandha l-Air Malta l- istess.

Allura jien kif nista' nagħmel pjan għas-settur tat-turiżmu mingħajr ma ndaħħal lil dawn in-nies!

(Interruzzjonijiet) Le, ma kontux se ddaħħluhom.

Qed naqralek dawn l-affarijiet.

Int trid tgħidli min kienu se jkunu s-seba' rappreżentanti.

Nerġa' naqrahielek biex inkunu ċerti?

THE DEPUTY SPEAKER: L-Onor.

Psaila Savona.

ONOR.

JOE PSAILA SAVONA: Mhux billi taqra dik l-ittra ta' l-MHRA!

ONOR.

KARMENU VELLA: Mhux mill-ittra biss imma ċert milli qaluli huma.

ONOR.

JOE PSAILA SAVONA: Ministru, illum jgħidu lilek ħafna affarijiet u qabel kienu jgħidu lili ħafna affarijiet, jiġifieri rridu naraw l- affarijiet fil-perspettiva tagħhom.

Impossibbli li tgħid li aħna konna se nagħmlu awtorita` fejn l-MHRA ma kenitx rappreżentata għax l-MHRA kienet se tkun rappreżentata fejn għandha tkun rappreżentata.

ONOR.

KARMENU VELLA: Imma din toħroġ mid-draft tal-liġi?

Ma toħroġx.

Nista' nagħtik il-liġi kif kienet.

ONOR.

JOE PSAILA SAVONA: Mela ma toħroġx!.

Meta nkunu bi kwietna jien u int naraw kif kienet proposta u tara li l-MHRA u s-setturi kollha kienu se jkunu rappreżentati.

ONOR.

KARMENU VELLA: Ma toħroġx.

Qrajtha tnejn, tliet darbiet għax ma ridtx niġi hawn naqra dawn l-ittri qabel ma nkun konvint li dak li qed jgħidu m'huwiex fil-liġi.

ONOR.

JOE PSAILA SAVONA: Allura b'min konna se nagħmluha?

B'nies li m'għandhom x'jaqsmu xejn mat-turiżmu!

ONOR.

KARMENU VELLA: Għadek kemm qed tgħidli int stess li lanqas għandhom jippretendu li t-turiżmu huwa tagħhom!

ONOR.

JOE PSAILA SAVONA: Is-setturi tal-privat flimkien kienu se jkun rappreżentati, m'hemm dubju ta' xejn.

ONOR.

KARMENU VELLA: Ibqa' ċert li la fehmuha huma dak inhar u lanqas qed nifhimha jien illum.

Jien rajtu d-draft u dan ma joħroġ minn imkien.

Anke l-ittri rajt, u ma ridtx niġi naqrahom qabel ma nkun konvint li dak li qed jgħidu lili llum veru kien qiegħed hekk fil-liġi.

Imma ħalli ma ntawwalx fuq dak l-aspett - naħseb li l-punt għamiltu - u nirrispondi għal punt ieħor li għamel l-Onor.

Psaila Savona.

Fir-rapport ta' l-ewwel sena ta' ħidma - u dan ir-rapport ma nafx x'għandu x'jaqsam mal-liġi li qegħdin niddiskutu - jien ħriġt l-istatistika tat-turisti, tal-cruise passengers, tal-bednights, ta' l-earnings, il-per capita income, l-employment u l-figuri ta' Għawdex.

Jien ħadt is-sena 1994, is-sena 1996 u s-sena 1997.

Issa l-Onor.

Membru qalilna li ma jistax jifhem għalfejn kont qed inqabbel dak li ġara bejn l-1994 u l-1996 ma' dak li ġara bejn l-1996 u l-1997.

Jien għamilt hekk biex nuri x'ġara bejn l-1996 u l-1997 u, peress li l-1994 kulħadd iħares lejha bħala l-aqwa sena, qabbilt l-1997 ma' l-1994.

Fl-1994 kien hawn 939,000 turist u sa l- 1996 dawn niżlu għal 846,000.

Mela bejn l-1995 u l-1996 it-turiżmu kien qabad downward trend għax kellna minus 10% bejn l-1994 u l-1996.

Bejn l- 1996 u l-1997 in-numru ta' turisti tela' b'5%.

(Interruzzjonijiet) Jien ridt nuri biss li d-downward trend f'sentejn dawwarnieha għal upward trend.

Jiġifieri m'hemm l-ebda ħsieb warajha imma sempliċement ridt niġbed comparison bejn dak li ġara fis-sentejn ta' qabel ma' l-aħħar sena.

L-Onor.

Psaila Savona qal ukoll li l-kejl tas-suċċess tat-turiżmu m'għandux ikun fin-numru tat-turisti biss.

Jien naqbel miegħu mija fil- mija u dan mhux illum biss qed ngħidu imma kont ngħidu meta kont fl- oppożizzjoni.

Jien l-iktar li nħossni sodisfatt kieku minn sena għal sena nkunu żviluppajna prodott aħjar.

Din m'hijiex xi ħaġa li tista' tkejjilha imma hi xi ħaġa li tista' taraha.

Per eżempju, kieku bejn l-1993 u l-1994 f'Buġibba żdied it-turiżmu imma l-infrastruttura marret lura, mela min ikun qed ikejjel in-numri jgħid li għamilna suċċess imma min ikun qed iħares lejn il-prodott turistiku jgħid li morna lura.

Jien nixtieq li naħdmu mhux biex inżidu n-numri imma biex intejbu l-prodott għaliex jekk aħna se noqogħdu ninħlew fuq in-numri biss u ma nagħtux kas il-prodott, allura dak ix-xogħol se jkun short-term wisq u sena wara l-oħra nerġgħu nibdew innaqqsu.

Aħna għandna naħdmu biex intejbu l-prodott li diġa` għandna, għax anke fejn hu tajjeb għad hemm lok għal titjib, u mhux nintilfu fuq in-numri biss.

X'jiswa li nkunu qed inkejlu kemm ġew turisti jekk imbagħad ma nikkonsidrawx anke l-ammont ta' ljieli li dawn jorqdu Malta.

Ilna ngħidu li għandna ninsew in-numru ta' turisti u nibdew nitkellmu fuq bednights.

Allura x'qegħdin ngħidu?

Bħalissa l-average stay ta' kull turist li jiġi Malta hija ta' għaxart ijiem.

Mela jekk jiġu miljun turist għandek ten million bednights, imma jekk ikollok two million tourists li jiġu għal ħamest ijiem xorta ten million bednights għandek.

Jiġifieri min iħares lejn in-numri biss jgħidlek li n-numru ta' turisti tela' minn miljun għal żewġ miljuni, u jgħid: Eh, tajjeb, it-turisti li ġejjin Malta rdoppjaw!

Imbagħad jara li l-miljun turist joqogħdu għaxart ijem u ż-żewġ miljuni joqogħdu ħamest ijiem u malajr jinduna li t-total number of bednights baqa' l-istess.

Issa kieku tistaqsini x'nippreferi ngħidlek li nippreferi ż-żewġ miljuni li joqogħdu ħamest ijiem u se ngħid għaliex.

Għax jekk aħna kapaċi nimlew ten million bednights b'żewġ miljun passiġġier ikun ifisser li l-Air Malta se taħdem żewġ miljun passiġġier.

L-istess, jekk kull turist imur ġurnata Għawdex, mela se jmorru żewġ miljuni u mhux miljun lejn Għawdex.

Jiġifieri nippreferi li kieku nistgħu nnaqqsu l-bednights u nżidu t- turisti.

Kull sena rridu nħarsu wkoll lejn l-occupancy li jkun hemm fil-hotels, il- bejgħ, ir-rates li jagħtu dawn il-hotels, il-qligħ li jibqgħalhom il- hoteliers u jekk hemmx minn fejn tagħmel investiment ġdid.

Il-ġimgħa l- oħra kont qed nitkellem ma' xi ħadd minn Ċipru li qalli li fl-aħħar sentejn marru ħażin filwaqt li din is-sena tant qed iżidu - fil-fatt għandhom żieda ta' 40% fuq it-turisti mill-Ingilterra u għandhom żieda anke mill-Ġermanja - li issa se jkollhom problema ta' overbookings daqskemm se jmorru turisti hemmhekk.

Naturalment jien għidtlu: Mela sejrin tajjeb!

Qalli: Nippreferi kif konna qabel għax kulħadd kien qed ibaxxi l-prezzijiet.

Mela inutli li nħarsu biss lejn in-numri u ma narawx it-total revenue, l- ispending power ta' kull turist, l-occupancy, il-bejgħ, il-profitti u l- investimenti li jridu jsiru.

Meta nkejlu s-suċċess tat-turiżmu in a particular year ħaġa oħra importanti li rridu naraw hija l-customer-satisfaction index.

Tela' jew niżel minn sena għall- oħra?

Jista' jkun li jkollok żieda fin-numri u s- sodisfazzjon tal-customer tonqos.

Jista' jkollok tnaqqis fin-numru jew in- numru jibqa' l-istess, imma għax toffri servizz aħjar u għax tagħti value for money il-customer-satisfaction index jitla'.

Wara l-1994 - nerġa' nsemmi l-1994 għax bħala numri dik kienet l-aqwa sena - ħafna operaturi, speċjalment l-operaturi Ġermaniżi, għamlu żmien ma jridux jersqu lejn Malta minħabba l-esperjenza ħażina li kellhom il-klijenti tagħhom, jiġifieri dawk it-turisti li ġew Malta proprju fl-1994.

Allura x'jiswa li aħna noqogħdu nżidu?

Mela hawnhekk naqbel ma' l-Onor. kollega li ma rridux inħarsu lejn in-numri biss imma fost l-affarijiet li semmejt qabel irridu nħarsu anke lejn kemm ħareġ sodisfatt it-turist.

Aspett ieħor li rridu nħarsu lejh huwa l-effett tat-turiżmu fuq il- komunita` tagħna mil-lat soċjali, mil-lat kulturali u mil-lat ambjentali.

X'jiswa li jiġu erba' miljun turist jekk iħallu effetti negattivi drastiċi fuq il-komunita` tagħna.

Iż-żieda tat-turiżmu trid tibqa' tkejjilha dejjem ma' l-effetti li għandha.

Jekk aħna kapaċi li nibqgħu nżidu mingħajr ma jkollna effett negattiv fuq il-wirt kulturali, soċjali u ambjentali tagħna, mela nibqgħu nżidu.

Kif naraw li jekk se nżidu iktar se nibdew inbatu, allura noqogħdu attenti u naraw safejn se nibqgħu telgħin.

Għalhek aħna qed nagħmlu dawk l-istudji tal-carrying capacity.

(Interruzzjonijiet) Għandna sections sħaħ illum.

Anzi l-istudju tal- carrying capacity irridu nlestuh qabel titwaqqaf l-awtorita' nazzjonali tat- turiżmu.

THE DEPUTY SPEAKER: L-Onor.

Psaila Savona.

ONOR.

JOE PSAILA SAVONA : Qed issemmi li ma tkunx kuntent jekk jiġu erba' miljun turist għax inkella jirrovinaw il-pajjiż mil-lat ambjentali u soċjali.

Minn fost dawk li se jkun hemm fuq l-awtorita' nazzjonali tat- turiżmu, hemm xi ħadd li se jara li dawn l-affarijiet ma jiġrux?

ONOR.

KARMENU VELLA: Illum min qed jagħmilhom dawn l-affarijiet?

Taħseb li s-settur privat mhux qed jarahom dawn l-effetti?

Jien nista' ngħidlek li iktar minn nofs il-membri li qed jagħmlu l-istudju dwar il-carrying capacity ġejjin mis-settur privat.

Is-settur privat jaf li ma nistgħux naffordjaw li jkollna dak l-impatt negattiv fuq il-kultura u fuq l-ambjent soċjali tagħna, għax għandek ċertu limitu li ma tistax taqbżu, għax inkella t-turist ma jibqax jiġi 'l hawn.

Fejn irridu we underestimate il- privat.

Ara ma taħsibx li l-privat mhux konxju ta' dawn l-affarijiet!

Il- carrying capacity study qed nagħmluh mal-privat.

Jiġifieri m'hijiex kwestjoni li l-privat irid jibqa' jżid u allura l-kompitu tiegħi huwa li nżommu għax jien biss konxju mill-possibbilta` ta' impatt negattiv.

Sakemm jibqgħu ġejjin turisti li lilna qed iqumulna ftit flus biex inġibuhom u qed iħallu relattivament ħafna flus fi profitti, ħallihom jibqgħu jiġu.

Imma jekk naraw li t-turisti li qed inġibu qed iqumulna ħafna - qed iqumulna ħafna mhux in terms of money imma in terms ta' dawn l-affarijiet li qed insemmu - x'se nagħmlu?

Se nibqgħu nħarsu lejn l-introjtu tal-flus u ma niżnux dak li qed nitilfu soċjalment, ambjentalment u kulturalment?

Jiġifieri dan l-aspett irridu nħarsu lejh ukoll.

Din il-ġimgħa kellna seminar ta' l-AMITEX - l-Onor.

Membru kien hemmhekk u pparteċipa wkoll - fejn aħna stess ipprovajna nqajmu diskussjoni billi wrejna films biex noħorġu l-affarijiet negattivi.

Hemmhekk ħareġ il-fatt li diġa` hemm xi wieħed minn kull għaxra li qed jibżgħu mit-turiżmu, fis- sens li kienu jkunu iktar ferħanin li kieku kellna ngħaddu mingħajr turiżmu.

Imma kif tista' tgħaddi mingħajr turiżmu?

GĦandna alternattiva għat-turiżmu?

Dak li jien għidt fis-seminar nerġa' ngħidu hawnhekk.

Kull pajjiż jixtieq li ma joqgħod jiddependi minn ħadd u minn xejn.

Kieku pajjiżna ma kellux għalfejn jiddependi mit-turiżmu, mill-exports u mis- servizzi ta' l-offshore kieku qegħdin il-ġenna!

Nista' ngħid li pajjiżna, bħal kull pajjiż, għadda minn ċerti żviluppi.

Beda mill-agrikoltura, baqa' miexi għal-light industry, heavy industry, electronics, imbagħad mill- industrija għadda għas-servizzi u għat-turiżmu.

Issa wara t-turiżmu fejn se mmorru?

M'għandna l-ebda servizz ieħor li jista' jissostitwixxi t-turiżmu u għalhekk huwa importanti li dan is-settur nibqgħu nieħdu ħsiebu.

L-Onor.

Psaila Savona u l-Onor.

Michael Refalo tkellmu fuq l-ITS, suġġett importanti ħafna għax fuqu jiddependi l-livell ta' servizz li nagħtu fis- settur tat-turiżmu.

Hawnhekk nitlaq mill-premessa li t-turiżmu m'huwiex biss hotels u catering.

Din hija waħda mill-problemi li kellna nittrattaw fl-ITS - u issa nispjega kif - pero' qabel ma nibda rrid inserraħ moħħ l- Onor. Psaila Savona rigward dak li qal li ma jixtieqx jara l-ITS jaqa' taħt il-ministeru ta' l-edukazzjoni.

Ċertament għalissa m'hemm l-ebda ħsieb li dan isir, biss nista' ngħidlu li qed isir ħafna xogħol bejn il-ministeru tat-turiżmu u l-ministeru ta' l-edukazzjoni, mhux sempliċement fuq dik li hija edukazzjoni, bħalma huwa l-ITS, imma anke fil-kamp tal-kultura.

Fil- fatt nixtieq nirringrazzja lill-Onor.

Evarist Bartolo li għadu kemm għadda l-premises ta' Martin Luther College f'idejn il-ministeru tat-turiżmu, għax għidnielu li nixtiequ nżidu l-attivitajiet ta' l-ITS u għandna bżonn iktar spazju.

L-Onor.

Michael Refalo qal li għandna noqogħdu attenti li ma jkollniex a hotel school.

Jien ma naqbilx miegħu għax il-bżonn li jkollna a hotel school mhux qed ngħidu jien imma qaluhulna ħafna nies li ġew iżuru l-ITS.

L-idea tiegħi hija li jkollna a hotel school fejn l-istudenti jitgħallmu hotel-related subjects u mbagħad ikollna l-kulleġġ fejn jitgħallmu suġġetti oħrajn li m'għandhomx x'jaqsmu ma' hotels u catering.

Illum l-istudenti qed ikollhom il-prattika mill-ewwel sena, mhux kif kien isir qabel, jiġifieri jattendu għal-lezzjonijiet l-ITS u jieħdu l-prattika ġewwa l- hotels.

X'inhu l-vantaġġ li jkollok a hotel school?

Min ikun qed iħaddem student f'hotel , jgħinu kemm jgħinu, ma jistax jissostitwixxi lit-tutor tiegħu, iżda meta student jagħmel il-prattika fil-hotel school ikun qed jagħmilha taħt għajnejn u taħt id-driezzjoni tat-tutor tiegħu.

Nerġa' ngħid li ma naqbilx li m'hemmx bżonn ta' hotel school.

L-Onor.

Psaila Savona qal li l-ITS m'għadux l-istess.

Veru m'għadux l- istess pero' mhux għax tfajnieh lura imma għax ridna ntejbuh.

L-Onor.

Membru huwa żbaljat ħafna li jaħseb li aħna qed nimmiraw għall-kwantita` u mhux għall-kwalita` fl-ITS.

Fl-aħħar snin kellna programm attiv u intensiv - u hawnhekk nixtieq nirringrazzja kemm lill-istaff akkademiku, kemm lill- interim management committee u kemm lill-istudenti li kkoperaw biex kollox baqa' miexi sew - biex jirrifletti aħjar il-bżonnijiet ta' l-industrija tat- turiżmu.

Jekk l-industrija tat-turiżmu kien jeħtiġilha iktar impjegati mħarrġa għax l-ammont li kien joħroġ qabel mill-ITS ma kienx ikun biżżejjed, aħna ridna ntellgħu l-kwantita` pero' not at the expense tal- kwalita`.

Ridna ntellgħu kemm il-kwantita` kif ukoll il-kwalita`.

Fil-bidu kienu qaluli li kull sena joħorġu 200 jew 220 student mill-ITS imma mbagħad sibt li t-turnout ta' l-istudenti kien qed ikun bejn 60 u 70 fis-sena.

Fl- opinjoni tiegħi dan l-ammont ma kienx biżżejjed għall-bżonnijiet ta' l- industrija.

Barra minn hekk il-courses kienu qed jinkludu hotel-related subjects biss u hawnhekk ħassejna l-bżonn li jkun hemm iktar suġġetti ġodda.

Imma aħna ma qgħadniex biss fuq ix-xogħol ta' l-ITS biex insaħħu l- edukazzjoni fit-turiżmu.

Jien tkellimt ma' l-Onor.

Evarist Bartolo dwar il-bżonn li nibdew indaħħlu s-suġġett tat-turiżmu fl-iskejjel mil-livell tal-primarja, għas- sekondarja u sal-livell terzjarju.

Fil-fatt diġa` beda jaħdem dan il- programm u qed indaħħlu awareness subjects fil-livell primarju, bdejna ndaħħlu hospitality subjects fil-livell sekondarju u għall-ewwel darba fl- Universita` bdejna nagħtu first degree courses fit-turiżmu.

Qabel kien hemm min seta' jieħu a first degree course in a tourism-related subject, jiġifieri wieħed kien jieħu degree fil-management u mbagħad jispeċjalizza fit-turiżmu.

Aħna ridna nagħtu first degree courses fit-turiżmu, imbagħad wieħed jispeċjalizza fil-branches differenti bħal management jew marketing.

Imma mhux l-oppost, jiġifieri jieħu first degree fil-management jew fil- marketing u mbagħad jispeċjalzza fit-turiżmu.

In-nuqqas ta' trained personnel li kien qed joħroġ mill-ITS ma kienx qiegħed f'kategorija waħda u allura ridna ndaħħlu courses fil-kategoriji kollha.

Illum qed nagħtu courses li jibdew mil-livell ta' manager u jibqgħu neżlin sal-livell ta' waiter jew kok, u d-diplomas minn hemmhekk jistgħu jwassluk għal degree universitarja.

Dan stajna nagħmluh bl-introduzzjoni tal-modular credit system li nista' ngħid li diġa` bdiet tagħti r-riżultati mixtieqa.

B'din is-sistema għandna kwalita` aħjar fil-livell edukattiv u stajna nieħdu intake ikbar.

Fil-fatt, fejn qabel kien ikun hemm intake ta' 60 jew 70, is- sena l-oħra kellna intake ta' 370 u jekk m'iniex sejjer żball kien hemm intake ieħor fi Frar.

GĦandna l-part-timers u għandna wkoll l-in-house courses .

THE DEPUTY SPEAKER: Ippermettili, Ministru Vella, sar il-ħin.

Tibqa' in possession?

ONOR.

KARMENU VELLA: Iva, nibqa' in possession.

Grazzi.

Fid-9.00 p.m. id-diskussjoni ġiet interrotta u baqgħet aġġornata.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Mizzi, jekk jogħġbu, iressaq l- Aġġornament tal-Kamra.

AĠĠORNAMENT

ONOR.

JOE MIZZI: Nipproponi l-Aġġornament tal-Kamra għal għada, it-Tlieta 24 ta' Marzu fis-6.00 p.m. b'din l-aġenda:

Ordnijiet tal-Ġurnata

Abbozz ta' Liġi dwar il-Logħob - it-Tielet Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar Servizzi tat-Turiżmu għal Malta - it-Tieni Qari (Kont.);

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Tribunal għal Talbiet Żgħar - it- Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar Brokers fl-Assigurazzjoni u Intermedjarji oħra - it- Tieni Qari (Kont.);

Abbozz ta' Liġi dwar il-Kummerċ ta' l-Assigurazzjoni - Kumitat;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Dazju tas-Sisa (Emenda Nru 4) - it- Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar Taxxa Speċjali fuq Banek Kummerċjali – it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Taxxa tar-Reġistrazzjoni ta' Vetturi bil-Mutur (Emenda Nru 3) - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda Diversi Liġijiet dwar it-Telekomunikazzjoni – it- Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar is-Sigurta' fl-Ajruportijiet u fl-Avjazzjoni Ċivili – it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar il-Protezzjoni Ċivili - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Ħabs - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar il-Forzi tal-Pulizija ta' Malta - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi kontra l-Korruzzjoni - it-Tieni Qari (Kont);

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Ordinanza dwar il-Pensjonijiet – it-Tieni Qari; u

Riżoluzzjoni tal-Kap ta' l-Oppożizzjoni dwar Malta u l-Unjoni Ewropea – Kontinwazzjoni.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Hemm rimarki?

L-Onor.

Jeffrey Pullicino Orlando.

ONOR.

JEFFREY PULLICINO ORLANDO: Sur President, kif jaf kulħadd illum infetħet is-2nd WTDC 1998.

Din il-konferenza hija organizzata mill-ITU u għaliha se jattendu 1,000 delegat mid-dinja kollha, fosthom ministri ta' pajjiżi barranin li huma responsabbli mill-qasam tat-telekomunikazzjoni.

Dawn id-delegati se jiddiskutu l-iżviluppi li għandhom jieħdu t-teknoloġiji f'dan il-qasam għall-futur.

Illum ma xtaqtx niffoka fuq xi riżervi li tkellimt dwarhom f'dan il-Parlament f'okkażjonijiet oħra, fosthom kif tlifna l-opportunita` li nospitaw il-world policy forum immedjatament wara din il-konferenza, jew fuq ir-riżervi tiegħi dwar kif inġabru l- isponsorships għal din il-konferenza imma xtaqt niffoka fuq l-aspetti pożittivi ta' dan l-avveniment.

Fil-1st WTDC 1994 li saret f'Buenos Aires, il-parti l-kbira tad-delegati aċċettaw l-istedina kemm tal-Gvern Malti kif ukoll tat-Telemalta biex is- 2nd WTDC tiġi ospitata f'pajjiżna.

Dan kien unur kbir għal pajjiżna meta wieħed iqis li kien hemm pajjiżi oħrajn li kienu qed jikkompetu magħna għal dan l-unur, u speċjalment fid-dawl ta' dak li ntqal fuq Malta fl-ITU world telecommunications development report, fejn qalu hekk:

"Malta has gradually graduated into the ranks of the telecommunications developed economies.

In the past it was a recipient of technical assistance but today it is in a position to be itself a provider of help."

Kwotazzjoni oħra mil-ITU world telecommunications development report tgħid hekk:

"Other factors behind Malta's success include government commitment, a commercially sound operator and international co-operation.

Government has been supportive, recognising that telecommunications are important for Malta's service-oriented economy".

Dan huwa ċertifikat għall-impenn li wera l-Gvern Malti biex iġib lil pajjiżna 'l quddiem f'dan il-qasam.

Kif qed jgħid tajjeb dan ir-rapport, il-Gvern Malti kkonċentra b'mod qawwi fuq dan il-qasam għax għaraf li l- futur ekonomiku ta' pajjiżna kien jiddependi b'mod sostanzjali mill- iżvilupp fil-qasam tat-telekomunikazzjoni.

Ħadt gost naqra dak li qal Pekka Tarjanne, Segretarju Ġenerali ta' l-ITU, għax qal li t-tir ewlieni ta' din il-konferenza huwa li naraw kif nagħmlu biex is-servizz tat- telephone isir aċċessibbli għall-akbar persentaġġ possibbli tal- popolazzjoni mondjali.

Tarjanne qal ukoll li l-aim hija li t-telephone density f'pajjiżi li qed jiżviluppaw tirdoppja u hemm it-tir li l-household telephone penetration titripplika fis-snin li ġejjin.

Dan huwa sinjal ta' l-impenn ta' l-ITU biex kemm jista' jkun jagħtu spinta għall-iżvilupp tat- telekomunikazzjoni, speċjalment f'pajjiżi li qed jiżviluppaw.

M'hemmx għalfejn ngħid li hemm diversi benefiċċji assoċjati ma' l- iżvilupp fil-qasam tat-telekomunikazzjon, fosthom benefiċċji ekonomiċi.

Ta' min jgħid li llum il-ġurnata ma jistax ikollok żvilupp ekonomiku sostenibbli fil-pajjiż jekk ma jkollokx qasam ta' telekomunikazzjoni żviluppat kif suppost.

Illum it-telekomunikazzjoni hija essenzjali mhux biss biex wieħed ikun jista' jikkomunika ma' pajjiżi barranin imma anke minħabba r-rata mgħaġġla ħafna ta' żvilupp f'dan il-qasam mill-aspett industrijali.

Benefiċċju ieħor huwa fil-qasam ta' l-edukazzjoni u għalhekk tajjeb li wieħed ifaħħar l-impenn li l-ITU qed juru biex dan il-qasam jitjieb fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw.

Illum nafu kemm il-qasam ta' l- edukazzjoni huwa kompletament dipendenti fuq li jkollok settur tat- telekomunikazzjoni b'saħħtu.

Ta' min isemmi sistemi bħall-internet, li hija għodda tant essenzjali għall-edukazzjoni, għax illum fuq l-internet wieħed isib informazzjoni fuq kwalunkwe materja li jixtieq jinvestiga.

Xtaqt insemmi wkoll kif il-qasam tat-telekomunikazzjoni huwa tant marbut mas-settur tal-mediċina, speċjalment permezz tas-sistema tat-telemedicine.

Nieħu gost nara li l-Maltacom qed tkompli fuq l-inizjattivi tat-Telemalta, li jekk Alla jrid se jżommu lil dan il-pajjiż abreast ma' l-iżviluppi kollha li jseħħu f'dan il-qasam.

It-telekomunikazzjoni twassal biex kull rokna tad-dinja, anke l-iktar rokna remota, tista' tqis ruħha bħala parti mill-global village.

GĦalkemm fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw, speċjalment fl-ibliet kapitali, jidher li l- iżvilupp sar b'mod relattivament mgħaġġel u qed iżomm ruħu abreast ma' l- iżvilupp li wieħed isib f'pajjiżi żviluppati, wieħed isib li f'areas iktar remoti, li ħafna drabi jospitaw madwar 75% u 80% tal-popolazzjoni ta' dawn il-pajjiżi, il-qasam tat-telekomunikazzjoni qed isib diffikultajiet kbar biex jagħmel headway.

Ħafna pajjiżi li qed jiżviluppaw qed jinvestigaw kif permezz ta' sistemi moderni jistgħu jegħlbu ċerti diffikultajiet li wieħed jiffaċċja meta jiġi biex jifrex is-sistema eżistenti tat-telekomunikazzjoni tal-pajjiż minħabba l-areas kbar involuti.

Fil-fatt ħafna pajjiżi li qed jiżviluppaw qed jinvestigaw is-sistema tal-mobile telephony bħala alternattiva għal fixed telephony għal areas remoti.

Ta' min ifaħħar ukoll l-inizjattiva li ssuġġerixxa Ahmed Laouyane, id-direttur tat- telecommunications development bureau, fejn qed jgħid li l-ITU qed timmira biex tnaqqas id-distakk enormi bejn il-pajjiżi żviluppati u dawk li qed jiżviluppaw, u qed jittama li dan isir sal-bidu tal-millennju l-ġdid.

Ta' min isemmi wkoll li wieħed mill-ko-awturi tal-world telecommunications development report, is-Sur Michael Minges, fakkar kif Malta kienet saret mudell għat-teledensity.

Dan huwa ċertifikat ieħor ta' l-eċċellenza li laħaq dan il-pajjiż f'dan is-settur daqstant importanti.

Grazzi, Sur President.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Joe Psaila Savona.

ONOR.

JOE PSAILA SAVONA: Sur President, nhar l-Erbgħa li ġej il-Prim Ministru se jkollu laqgħa mas-settur privat u ma' dawk kollha interessati fil-proġett tal-millennju.

Naf li sar ħafna diskors fuq dan il-proġett imma tant hu importanti li m'għandna nagħmlu xejn li jżomm milli jkollna proġett li jixraq lil pajjiżna.

L-ewwel darba li smajt b'dan il-proġett bejni u bejn ruħi għidt li fl- aħħar wara 50 sena se jerġa' jkollna dak li missierijietna kienu kburin bih, jiġifieri teatru li jħabbatha ma' l-aqwa, sit ta' kultura li tagħmilna poplu komplet u post ta' rikreazzjoni li jaljenana xi ftit mix-xogħol u l- iskariġġ tal-ġurnata.

Veru li x-xogħol tagħna huwa li nikkritikaw lill- Gvern imma nħoss li jekk dan il-Gvern se jirnexxilu jagħti dan kollu lill- poplu Malti allura rridu naqlgħulu l-kappell.

Jekk se jsib il-flus biex jibni t-teatru u jsib il-formola kif jikkombina l-ħteġijiet kulturali tal- lum mal-grandjosita` tal-passat, allura trid verament tifraħlu.

Tista' timmaġina x'tisbita ħadt u kemm iddiżappuntajt ruħi meta realizzajt li minn dan kollu ma kien se jiġri xejn.

Il-kliem bombastiku tal-Prim Ministru - meta kien qal: Se nagħmlu dak li ma kenux kapaċi jagħmlu gvernijiet ta' qabilna u se jkollna l-kuraġġ nieħdu deċiżjoni - kien ġera bija.

Daħak bija bħalma kien tant kapaċi jidħak b'ħafna nies oħrajn.

Fil-verita` ma sab ebda soluzzjoni, m'hu se jagħtina ebda teatru, ma sabx finanzjament u se joħloq iktar problemi u se jirrovina prime site, bħalma kienet ġiet irrovinata prime site oħra bil-housing estate ta' Bieb il-Belt.

X'inhuma l-problemi tal-bini ta' din l-art?

GĦaliex gvernijiet oħra qatt ma kienu sabu tarf u tul 50 sena qatt ma ttieħdet deċiżjoni?

Apparti l-fatt li kien hemm prijoritajiet oħra biex Malta tqum fuq saqajha ekonomikament u biex il-poplu Malti jibda jakkwista livell ogħla ta' għixien, il-problemi tal-bini tat-Teatru Rjal kienu essenzjalment tnejn, ċioe' kif se tikkombina proġett adattat għall-ħteġijiet tal-lum u kif se tiffinanzjah.

Pero' dejjem ried ikun hemm il-mira li jkun post kulturali li jikkompara mat-Teatru Rjal li kellna qabel.

M'għandniex xi ngħidu din kienet somma diffiċli biex taħdimha u mhux ta' b'xejn li gvern wara l-ieħor m'għarafx jaħdimha.

U naħseb li kellna għorrief fil- gvernijiet ta' qabel, li kellhom il-materia grigia f'rashom, li jaslu għal deċiżjoni bħalma qal li wasal il-Gvern tal-lum.

Il-Gvern qed jgħid li għandu l-kuraġġ, iddeċieda, wasal fejn oħrajn ma waslux u sab is-soluzzjoni bla ma ħadem il-problema.

X'finanzjament sab?

X'kultura se joħloq?

X'iddeċieda?

Tefa' l-problema f'ħoġor ħaddieħor!

Hu m'hu se jagħmel xejn, ħaddieħor se jagħmel kollox.

Forsi m'hemm xejn ħażin li tħalli lil ħaddieħor jaħdem u inti toqgħod gallerija.

Imma ħaddieħor mhux baħnan għax ta' xogħlu u tal-flus li se jinvesti se jieħu żewġ terzi tal-lokal, mhux biex iservi ta' żvog kulturali u rikreattiv għall-poplu - issa dak m'għadux jiġi l-ewwel! - imma biex jagħmel business minnu.

Kulħadd jaf li jrid ikollok eluf kbar ta' liri biex ikollok ħanut il-Belt.

Dan il-Gvern ma jridx jidħol hu għal dan ix-xogħol għax m'għandux ideat u irid jitgħażżen u allura se jbigħ żewġ terzi ta' art prima biex ħaddieħor jagħmel il-belli liri.

Dan il-Gvern, Sur President, se jbigħ ruħ il-poplu biex ikollu terz ta' dak li kellu, biex ikollu auditorium, sala għal teatrin.

Il-poplu qed jiġi misruq għax din kollha proprjeta` tal-poplu u mhux sew li l-poplu jinsteraq minn patrimonju bħal dan biex gvern jiddandan li solva xi problema u taparsi jagħmel proġett.

Kulħadd kien jaf jagħmel hekk.

Mhux ta' b'xejn li ebda gvern ieħor ma daħal għal soluzzjoni bħal din għax gvernijiet ta' qabel kellhom kuxjenza u ma ridux jisirqu lill-poplu.

Is-sit tat-Teatru Rjal huwa kollu tal-poplu u għandu jibqa' kollu tal-poplu.

Dan kien ir-ruħ kulturali tiegħu u hekk għandu jibqa'.

Ħadd m'għandu d-dritt li jisraqlu biċċa minnu, żgħira kemm hi żgħira, aħseb u ara żewġ terzi minnu!

X'seta' jsir?

Bi ftit sagrifiċċju, daqsxejn ħsieb u ħafna għaqal seta' jsir dak li jixirqilna, jiġifieri teatru li jħabbatha ma' l-aqwa fil-Mediterran u fl- Ewropa, li jiġbed l-aqwa artisti tad-dinja, artisti li jkunu kburin jgħidu li taw esebizzjoni f'teatru ewlieni.

Imma biex dan ikun possibbli ma jridx ikun teatru tas-Sależjani li jkun tajjeb biss għat-teatrin - u qed ngħid dan bl-ebda dispett lejn is-Sależjani - imma jrid ikun teatru li jkollu seating capaċity sostanzjali u jrid ikollu spazju għal backstage daqskemm ikollu għal pultruni fuq quddiem.

Jekk trid tiġbed artisti kbar trid tagħtihom dressing-rooms prestiġjużi u servizzi anċillari mill-aqwa.

Naħseb li nistgħu niġbdu artisti bħal Pavarotti, Celine Dion, Ricciarelli u Streisand lejn Malta jekk noffrulhom post prestiġjuż li jikkumplimenta l- image tagħhom.

Jekk niġbdu artisti ta' din il-kwalita` jkollna teatru ta' kwalita` li jkun dehen bħala proġett tal-millennju, proġett li jista' jiffinanzja lilu nnifsu għax jaf joħloq industrija oħra f'dan il-kamp.

Teatru serju u ta' prestiġju jkun irid xogħlijiet oħra biex jinħolqu l- props tant meħtieġa għal musicals moderni li naraw fi Broadway jew fil-West End ta' Londra.

Tinħoloq il-ħtieġa ta' xogħol ta' mastrudaxxa u tapezzar, il-ħtieġa ta' skola tad-drama u tal-mużika li tikkumplimenta dak li jkun qed isir fuq l-istage u jinħolqu affarijiet li jibdew jgħollu l-livell tar- radju u tat-televiżjoni.

Ħaġa tibda tiġbed lill-oħra.

Dan għandu jkun il- proġett tal-millennju, mela supermarket!

M'għandniex għalfejn naqtgħu qalbna għax illum l-introjtu li għandha l- Ingilterra mit-teatru hija ħaġa li ftit ta' snin ilu l-ebda Ingliż ma kien joħlom biha.

L-Ingilterra kienet saħħa ewlenija f'dak li għandu x'jaqsam ma' banek, f'dak li huwa azzar u servizzi finanzjarji imma qatt ma kien hemm xi Ingliż li kien jippretendi li huwa se jkun xi awtorita` fil-qasam kulturali jew dak mużikali.

Madankollu, bl-inizjattiva li ħadet, l- Ingilterra llum saret ċentru ewlieni ta' kultura, ta' mużika u ta' teatru bi dħul finanzjajru fenomenali.

Mhux hekk biss imma llum l-Ingilterra qed tesporta l-mużika tagħha.

Fil-fatt kien hemm żmien meta fi Broadway stess u fi bliet ewlenien mad-dinja kollha, li qabel kellhom il-primat tal-mużika u l-kultura, kienu qed jintwerew musicals Ingliżi bħal "The Fanthom of the Opera", "Les Miserables", "Miss Saigon" u "Cats".

X'għandha tkun l- ambizzjoni tagħna hawn Malta?

Aħna ma nippretendux li nibdew nesportaw il-prodott mużikali lokali tagħna imma jrid ikollna l-post fejn nistgħu ntellgħu esibizzjonijiet, opri, musicals importati jew lokali.

Tul iż-żmenijiet rajna kemm aħna l- Maltin konna kapaċi noħolqu musicals ta' ċertu livell.

Il-Maltin huma għatxana għal dawn l-affarijiet.

Fid-dibattitu fuq it-turiżmu llum għidna li qed nibbażaw fuq miljun turist fis-sena.

Jekk wieħed minn kull għaxra minn dawn it-turisti jattendi t-teatru li se nagħmlu jfisser li jkollna 100,000 turist fis-sena li jattendi f'dan it-teatru u allura jista' jkollna 100 rappreżentazzjoni b'seating ta' 1,000 turist kull darba.

It-Teatru Manoel huwa żgħir għal dawn l-affarijiet waqt li Dar il-Mediterran mhijiex adattata għal ċertu xogħol li jirrikjedu ċerti musicals..

Għalhekk naħseb li dan il-proġett m'għandux ikun replika ta' xi ħaġa li għandna.

M'għandux ikun tip ta' auditorium li jkollu seating capacity ta' ftit nies u ma jkollux post għal backstage.

Illum il-ġurnata l-backstage huwa importanti daqs, jekk mhux iktar, mis-seating capacity, għax mill-backstage tkun tista' toħloq il-props li jkollhom bżonn il-musicals ta' eċċellenza li naraw illum u l-backstage jagħti dak il-prestiġju li l-artisti l-kbar jippretendu.

Allura ebda area minn dan il-lokal ma tista' tinħela biex tingħata għall-ħwienet.

F'dan il-proġett tal-millennju għandna ndaħħlu iktar lill-għaqdiet artistiċi, għaqdiet volontarji u s-settur privat li jistgħu jagħtu xi kontribut.

Hawnhekk nixtiequ li s-settur privat juri kemm hu kapaċi mil- lat kummerċjali, u m'hemm l-ebda raġuni għaliex is-settur privat m'għandux jidħol għal-lat kummerċjali ta' proġett bħal dan.

Ma jistax jittella' proġett kulturali mingħajr ma jkun hemm il-mutur li jmexxih 'il quddiem, imma biex ikollna prodott kulturali mill-bidu sa l-aħħar ma jistax ikun li fit-teatru jkollna biċċa li tkun kulturali u biċċa li tkun kummerċjali.

Fit-totalita` tiegħu l-proġett irid ikun kollu kulturali, imbagħad ħalli jkollu background kummerċjali.

Illum qegħdin naraw li mhux veru li l- kultura ma tirrendix flus għax, kif għidt qabel, l-Ingilterra wrietna li taf tittraduċi l-kultura fi qligħ kbir.

Il-proġett tal-millennju m'għandu jkun xejn għajr teatru mill-aqwa bil-ħteġijiet kollha li titlob l-arti, bl- aqwa teknika li teżisti llum, biex ir-riżultat awdjoviżiv jikkumplimenta dak li jkun għaddej fuq l-istage u jikkumplimenta l-wirja u l-isforz li jkun qed jagħmel l-artist.

Jekk ikollna fiduċja fi proġett bħal dan allura jirnexxi imma jekk ma jkollniex fiduċja fih nistgħu ma nimbarkawx fuqu għax ma jirnexxix.

Fl-amministrazzjoni ta' qabel ma qanċaċniex biex proġetti oħra jirnexxu u jkunu mill-aqwa, kif irnexxiet it-Telemalta - li llum bħala l-Maltacom qed tirrendi flus kbar lill-pajjiż - bħalma rnexxew il-freeport u l-airport.

Jekk nieħdu l-inizjattiva bħalma ħadna f'dawn il-proġetti nemmen li għandu jkollna revenue kbir għal pajjiżna.

Dan kollu jaf ikun proġett li jagħtina statura oħra kulturali li jikkumplimenta dak li Malta diġa` għandha x'toffri.

Aħna għandna infrastruttura kulturali qawwija ħafna u outlet bħal dan jista' jkun proġett li joħloq ħafna impjiegi, li jerġa' jagħti lill-Belt Valletta dik il-ħajja li tant hija nieqsa minnha, isaħħaħ il- media, it-television u r-radju tagħna, u jsaħħaħ il-prodott turistiku tagħna.

Nappella lill-Gvern biex nhar l-Erbgħa, meta jkun qed jikkonsidra d- dettalji differenti ta' dan il-proġett, jieħu in konsiderazjoni dak li ntqal illum.

Grazzi, Sur President.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Jean Pierre Farrugia.

ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Sur President, illum ngħatajt tweġiba għal mistoqsija parlamentari li kont għamilt lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u fl-opinjoni tiegħi din ir-risposta tista' tkun misleading.

Fit-2 ta' Marzu jien kont staqsejt lill-Ministru jekk jistax jgħid kemm ingħataw donazzjonijiet fi flus matul l-1997 mis-segretarjat parlamentari għaż- żgħażagħ, sport, kultura u arti; lil liema għaqdiet sportivi u filantropiċi; u mil-liema vot ingħatat kull donazzjoni.

Fil-11 ta' Marzu l- Ministru wieġeb hekk:

"Jien informat li ma ngħatat l-ebda għajnuna finanzjarja mis- segretarjat matul il-perijodu msemmi mill-Onor.

Interpellant".

Erġajt għamilt mistoqsija lill-Ministru u tlabtu jgħidli jekk "b'għajnuna finanzjarja" huwiex qed jinkludi wkoll sponsorships.

Fil-fatt il-Ministru Bartolo llum wieġeb li "b'għajnuna finanzjarja" hu qed jinkludi wkoll sponsorships.

Mela qed jgħid li matul l-1997 ma ngħatat ebda għajnuna finanzjajra u ma ngħataw ebda sponsorships lill-għaqdiet sportivi u filantropiċi f'pajjiżna mis-segretarjat parlamentari għaż-zgħażagħ sport, kultura u arti.

Dan jikkuntrasta ħafna ma' tweġiba oħra li ngħatat lill-kollega tiegħi, l- Onor. George Pullicino, fis-Seduta Nru. 82 li saret fl-1 ta' Lulju, meta kien staqsa lill-Ministru jekk ingħatawx kontribuzzjonijiet finanzjarji lil għaqdiet sportivi bejn Novembru ta' l-1996 u Mejju ta' l-1997.

Dak inhar il-Ministru kien poġġa fuq il-Mejda tal-Kamra lista twila ta' għaqdiet sportivi li ngħataw kontribuzzjonijiet finanzjarji.

Fl-Aġġornament tat-8 ta' Lulju jien kont qajjimt il-punt li mit-tmien għaqdiet lokali li ngħataw kontribuzzjoni finanzjarja, sitta kienu ġejjin mid-distretti ta' l-Onor.

Evarist Bartolo kif ukoll ta' l-Onor.

Joe Cilia.

Dawn l-għaqdiet kienu Sliema Area Pigeon Club, il-Kumitat Festi San Ġiljan, Neptunes Waterpolo Club, Paola Hibernians Football Nursery, Kordin Tennis Club u Marsa Regatta Club.

Sur President, f'dan l-Aġġornament qed nieħu l-ewwel opportunita` li kelli biex nitlob lill-Ministru sabiex jagħti l-informazzjoni korretta għax nerġa' nsostni, kif sostnejt fil-question time ftit ta' ġranet ilu, li għandi informazzjoni li ngħatat preferenza kbira lill-għaqdiet sportivi tar- raba' distrett elettorali, f'kontribuzzjonijiet finanzjarji li jingħataw lil għaqdiet sportivi b'mod ġenerali mis-segretarjat parlamentari matul l- 1997.

Grazzi.

Sur President.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Sar il-ħin.

Il-Kamra hija aġġornata għal għada, it-Tlieta 24 ta' Marzu, 1998, fis-6.00 p.m. bl-aġenda kif komunikata mill-Ministru Mizzi.

Fid-9.30 p.m. il-Kamra aġġornat mingħajr ma saret il-mistoqsija.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB

SEGRETARJAT PARLAMENTARI GĦAŻ-ŻGĦAŻAGĦ

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: B'riferenza għas-Segretarjat Parlamentari għaż- Żgħażagħ, Kultura u Sports u d-dipartimenti, kumpanniji u enti oħra li jaqgħu taħt ir-responsabbilta' tiegħu, jista' l-Ministru jgħid kemm-il persuna ġiet impjegata mill-1 ta' Novembru 1996 sal-lum u għal kull persuna jindika: 1) il-kariga jew xogħol li għandha; 2) taħdimx full time, part- time, casual, b'kuntratt jew xi mod ieħor; 3) il-lokal fejn tirrisjedi; 4) in-numru ta' karta ta' identita' tal-persuna; 5) id-data meta ġiet impjegata u, jekk ikun il-każ, id-data ta' terminazzjoni; 6) jekk intalabx permess ta' l-ETC u jekk iva, meta ntalab u meta ngħata; 7) jekk saritx sejħa pubblika u jekk iva, meta saret u fejn ġiet pubbliċizzata; 8) jekk ma saritx sejħa pubblika, kif sar ir-reklutaġġ?

Kemm-il darba saru xi interviews għal xi wieħed mill-persuni fuq indikati, jista' l-Ministru jgħid ukoll: 1) għal liema xogħlijiet kienu jirreferu l-interviews; 2) min għamel l-interviews; 3) kemm applikaw għall-post u minn fejn kien kull applikant; u 4) jpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra kopja tar-rapport ta' l- interviewing board?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba mogħtija għall-mistoqsija parlamentari numru 12252 inkwantu jikkonċerna s- Segretarjat Parlamentari għaż-Żgħażagħ, Sport, Kultura u Arti u d- dipartimenti li jaqgħu taħtu.

INTERNET FL-ISKEJJEL PUBBLIĊI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru mingħajr Portafoll fl- Uffiċċju tal-Prim Ministru: Jista' l-Ministru jgħid jekk il-Maltacom għandhiex f'idejha proġett pilota sabiex jiddaħħal l-Internet fl-iskejjel pubbliċi?

Fiex wasal dan il-proġett?

F'liema skejjel qed isir?

Meta se jkun terminat?

X'tip ta' connection u servizz ta' Internet qed ikun jew se jkun ittestjat?

X'sehem se jkollha l-Maltacom fit-twettiq tal-proġett kollu ta' l- Internet fl-iskejjel pubbliċi?

ONOR.

JOE MIZZI: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għad-diskors li għamilt f'għeluq tad-dibattitu dwar l-estimi tad-dħul u nfiq tal- Korporazzjoni Telemalta nhar il-Ġimgħa 20 ta' Frar 1998.

Minħabba n- natura kummerċjali ta' dan il-proġett ma jidhirlix li għandha tingħata l-informazzjoni mitluba f'dan l-stadju.

L-informazzjoni tingħata fiż-żmien opportun.

VILLAĠĠ TAL-KARNIVAL

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx il- ħsieb li f'pajjiżna jsir villaġġ tal-Karnival?

Jekk fl-affermattiv, meta hu maħsub li jinbeda dan ix-xogħol?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Iva - iżda l-ħsieb huwa aktar fis-sens ta' workshops/post ta' esibizzjoni.

Fl-aħħar tlett snin tal-Gvern preċedenti kienu ġew ivvotati aktar minn Lm160,000 vot kapitali għal tali konċett, iżda huwa ta' dispjaċir li wieħed jinnota illi dawn il-flejjes ma ntnefqux kif propost għaliex kieku forsi llum il-parteċipanti tal-karnival kien ikollhom dan il-post tant bżonnjuż.

Agħar minn hekk, jien informat li dawn il-flejjes intnefqu mill-Ministri u s-Segretarji Parlamentari responsabbli mill-Kultura fi żmien il-Gvern preċedenti fuq affarijiet oħrajn minnflok fuq dan il-proġett.

Il-Gvern preżenti diġa' beda bil-ħidma tiegħu billi qiegħed fil-fażi ta' identifikazzjoni ta' sit u formular ta' pjanti u applikazzjonijiet għall- permessi relevanti.

PA - SITI ARKEOLOĠIĊI

L-ONOR.

JOE CASSAR staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid jekk l-Awtorita' ta' l-Ippjanar għandhiex tagħrif dwar siti ta' importanza arkeoloġika fl-inħawi tal-lukanda Verdala, ir-Rabat?

ONOR.

GEORGE VELLA: L-eqreb fdalijiet arkeoloġiċi fil-viċinanza tal- Lukanda Verdala jinsabu madwar 120m 'il bogħod fuq in-naħa tar-Rabat.

Dan jirriżulta minn informazzjoni li għandha l-Awtorita' ta' l-Ippjanar fl- inventarju tas-siti arkeoloġiċi oħra fil-viċinanzi.

L-informazzjoni tinkiseb permezz ta' riċerka f'dokumenti u surveys fuq il-post.

SKEJJEL - GĦAWDEX

L-ONOR.

ANTON TABONE staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: B'riferenza għat-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari tiegħi numru 5890 u oħrajn, jista' issa l-Ministru jgħid jekk itteħditx id- deċiżjoni favur jew kontra l-estensjoni ta' l-Iskola Primarja ta' Sannat u jekk fl-affermattiv, x'kienet id-deċiżjoni?

Jista' l-Ministru jgħid kemm kien il-vot fl-Estimi għal dan l-iskop?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 13118 mogħtija f'seduta 202.

SKEJJEL - MARIA GORETTI

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid huwiex minnu li l-Iskola Santa Marija Goretti, f'Sta.

Luċija qegħda mingħajr Head?

Minn meta?

Meta se jkollha Head regolari?

Japprezza l-Ministru li kemm ilha mingħajr Head din l-iskola qed ikun hemm nuqqasijiet f'dik li hija organizzazzjoni u speċjalment dixxiplina?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: L-Iskola Sekondarja tal-Bniet Santa Marija Goretti ta' Ħal Tarxien ilha mingħajr Head mis-16 ta' Frar 1998.

Ta' min jgħid li bħalissa l-iskola hija mmexxija minn tliet assistenti kapijiet.

Id-diviżjoni ma kellha l-ebda rapporti li hemm nuqqasijiet ta' organizzazzjoni jew dixxiplina.

Il-vakanza nħolqot billi l-Kap ta' l-Iskola, inħatret bħala Assistent Direttur għal Għawdex.

Is-sejħa għall-applikazzjonijiet ilha li għalqet xi żmien u l-interview mistenni jsir ma jdumx.

PA - PERMESSI

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: Jista' l-Viċi Prim Ministru jagħti tagħrif dwar meta hu mistenni li dawk li rebħu talbiet għal reconsideration ta' l-applikazzjoni tal-permessi jew appell jingħataw lura l-ħlas li ħallsu lill-Planning Authority?

ONOR.

GEORGE VELLA: Il-ħlas ta' talbiet għal reconsideration ta' applikazzjoni tal-permess jew appell jingħataw lura individwalment hekk kif il-Bord ta' l-Appell jew il-Kummissjoni għall-Kontroll ta' l-Iżvilupp jordna li s-somma jew parti mis-somma mħallsa għandha tingħata lura.

GĦAQDIET SPORTIVI/FILANTROPIĊI

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: B'riferenza għat-tweġiba għall- mistoqsija parlamentari tiegħi numru 12825, jista' l-Ministru jgħid jekk għajnuna finanzjarja tinkludix sponsorships?

Jekk fin-negattiv, tista' tingħata din l-informazzjoni għal dak li jirrigwarda sponsorships fl-1997?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Iva.

UNIVERSITA' - INSTRUCTORS

L-ONOR.

JEFFREY PULLICINO ORLANDO staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jikkonferma li l- istudenti li qed isegwu l-kors ta' l-instructors bħalissa humiex se jiġu kkonsidrati bħala f'livell ta' Scale 13 meta jiggradwaw?

Huwa minnu li dawn se jitilgħu skala waħda kull ħames snin sussegwenti?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Il-ftehim bejn il-gvern, il-Malta Union of Teachers u l-General Workers Union dwar ir-riorganizzazzjoni tal-Gradi ta' l-Instructor fid-Diviżjoni ta' l-Edukazzjoni paġna 3 paragrafu 2,1.8 jgħid hekk: "On a once-only basis, a call for applications will be issued for the filling of vacancies of Instructors in trade and academic subjects, which will be opened to persons who have successfully completed a course in pedagogy organized by the Education Division and who have at least one scholastic year of teaching experience in an accredited school".

Min jikkwalifika minn dan il-kors ikun eliġibbli li japplika għall-ħatra ta' Instructor bl-iskala ta' paga rilevanti għal din il-ħatra.

ETC - REĠISTRAZZJONI GĦAX-XOGĦOL

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: Peress illi b'risposta għall-mistoqsija parlamentari numru 8544, il- Ministru kien qal illi sar studju dwar in-numru ta' nies li qed jieqfu jirreġistraw min jeddhom billi ġie sampled xahar partikolari li l-Ministru ma kienx jaf liema hu, jista' l-Ministru jpoġġi kopja ta' l-istudju fuq il- Mejda tal-Kamra?

ONOR.

EDWIN GRECH: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li x-xahar li ġie sampled għall-mistoqsija parlamentari numru 8544 kien Lulju, 1997.

Kopja ta' l-istudju li kien sar hu kif ġej:

Malta

In-numru ta' nies li waqfu jirreġistraw minn jeddhom kien ta' 510.

Sa l-aħħar ta' Novembru 1997:

325 qabdu jaħdmu 18 self employed 43 reġgħu bdew jirreġistraw 1 irtira bil-pensjoni 123 pożizzjoni tagħhom għadha mhijiex magħrufa.

VALLETTA - PROĠETT

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid jekk huwiex minnu li wara li jitlesta l-proġett ta' Triq ir-Repubblika, il-Belt Valletta l-karrijiet tal- Karnival mhux se jitħallew jgħaddu mill-istess triq?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Ir-risposta għal din id-domanda hija fl- affermattiv.

VALLETTA - SUQ - BOZOZ

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid meta se jitbiddlu l-bozoz tas-suq tal-Belt li ilhom maqtugħin żmien twil u li dwarhom saru diversi rapporti mill-Kunsill Lokali tal-Belt?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Il-bozoz li jistgħu jintlaħqu se jinbiddlu mmedjatament.

L-oħrajn li huma ta' periklu, se nisibu alternattiva oħra għalihom.

PBS - IMPJEGATI

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Prim Ministru: B'riferenza għar- risposta għall-mistoqsija parlamentari numru 11612, jista' l-Prim Ministru jgħid x'xogħol qed jagħmlu ż-żewġ ħaddiema mpjegati part-time mal-PBS?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat li ż-żewġ ħaddiema part-time mal-PBS qed jagħmlu xogħol klerikali u segretarjali.

PBS - BORD TAD-DIRETTURI

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jikkonferma jekk żewġ membri tal-Bord tad-Diretturi tal-PBS humiex qed jagħmlu xogħol għall-kumpannija bħala kontributuri?

Jekk fl- affermattiv, jista' jgħid x'xogħol jagħmlu u kemm jitħallsu?

Jista' jgħid jekk dan imurx kontra l-Kodiċi ta' Etika li jorbot diretturi ta' kumpanniji tal-Gvern?

ONOR.

ALFRED SANT: Jien informat li membru wieħed biss tal-Bord tal-PBS qed jagħmel xogħol għall-kumpanija bħala kontributur.

Il-ħidma ta' dan id-direttur tal-PBS ma tmurx kontra l-Kodiċi ta' Etika għal diretturi ta' kumpanniji tal-Gvern.

Bħalma diġa' għidt drabi oħra f'dan il-Parlament, fl-ambjent pluralistiku tal-qasam tax-xandir f'pajjiżna żgur li mhux fl-interess ta kumpannija kummerċjali bħall-PBS li tagħti l-informazzjoni l-oħra mitluba mill-Onor.

Membru.

PBS - PROMOZZJONIJIET

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jikkonferma jekk huwiex minnu dak li ġie rrapportat fil-Media u ċioe' li l-GWU interveniet mal-PBS biex twaqqaf numru ta' promozzjonijiet li kienu se jingħataw?

Jekk fl-affermattiv, x'raġuni ngħatat mill-GWU u x'kienet ir-reazzjoni tal-PBS?

ONOR.

ALFRED SANT: Le.

SAĦĦA - ĦADDIEMA ĠODDA

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid kemm fil- preżent hemm talbiet mid-Dipartiment tas-Saħħa lill-MPO għal ingaġġ ta' ħaddiema ġodda mad-dipartiment?

Għal liema karigi saru dawn it-talbiet u meta saret it-talba?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: It-talbiet għall-ingaġġ ta' ħaddiema tas-Saħħa jsiru permezz ta' rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku u mhux lill-MPO.

L-imsemmija Kummissjoni tapprova li joħroġu s- sejħiet għall-applikazzjonijiet wara li tirċievi l-verifika mill-MPO.

SERVIZZ ĊIVILI - ĦATRA TA' CGMO

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid f'liema stadju wasal il-proċess għal ħatra ta' CGMO?

Meta ħarġet il-call for application biex jimtela' dan il-post?

ONOR.

ALFRED SANT: Sejħa ġdida għall-applikazzjonijiet biex jimtela l- post ta' Direttur Ġenerali fid-Diviżjoni tas-Saħħa se terġa' toħroġ fil- jiem li ġejjin.

L-aħħar sejħa kienet ħarġet fit-8 ta' April 1997.

SPTAR SAN LUQA - PAZJENTI

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid kemm matul is- sena 1997 kien hemm pazjenti ġewwa l-Isptar San Luqa li ġew discharged at their own request?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Ninsab informat li minn tagħrif mogħti s'issa mill-Isptar San Luqa, permezz tas-sistema tal-Hospital Activity Analysis, jirriżulta li fil-perjodu bejn Jannar 1997 u Novembru 1997 minn 37,349 pazjenti li ddaħlu fl-Isptar San Luqa kien hemm 832 pazjenti li ġew discharged at request.

MEDIĊINI - ENALAPRIL 20MG

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Peress li l-Ministru rrisponda li kellha tinxtara konsenja ġdida b'direct order ta' pilloli Enalapril 20mg wara li dik imqassma lill-pazjenti instabet li ma kellix l-istess bioavaibility ta' l-oriġinal, jista' l-Ministru jgħid għaliex il-konsenja difettuza ġiet aċċettata fl-ewwel post?

Min kien responsabbli għax-xiri ta' din il- konsenja?

Kemm qamet flus id-direct order?

Min kien l-aġent tal-konsenja difettuża, jekk din ġietx irritornata u jekk l-aġent ġiex immultat penali?

Liema tip ta' kontroll jeżisti biex mediċini ta' kwalita' inferjuri ma jispiċċawx għand il-pazjenti Maltin?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Qatt ma ntqal li l-problemi ta' l-Enalapril 20mg tablets kienu ta' bioavailability kif qed jgħid l-Onor.

Interpellant.

Kif intqal ukoll fl-istess risposta, "dawn il-pilloli kienu skond l-istandard farmaċewtiku stipulat u għal daqstant baqgħu jiġu mqassma".

Din il-mediċina nxtrat bil-proċess regolari ta' tender u għaddiet ukoll mid- Dipartiment tal-Kuntratti.

Ma saret l-ebda direct order iżda Selective Call for Quotations li qamet Lm91,000.

L-aġent tal-konsenja tat-tender kien Michele Peresso Ltd.

Taħt iċ-ċirkostanza tal-każ, il-konsenja ma ġietx ritornata u l-aġent ma ġiex immultat penali.

Il-kriterji li jiggvernaw l-istandards tal-mediċini f'dan il-pajjiż jinkludi:

(a) iċ-ċertifikat meħtieġ biex tiġi mportata mediċina fil-pajjiż li huwa msejjaħ ċ-'Ċertifikat ta' Prodott Farmaċewtiku' maħruġ mill-awtorita' rikonoxxuta u jrid jobdi l-format stipulat mill-"W.H.O.".

Dan iċ- ċertifikat juri li l-prodott huwa liċenzjat fil-pajjiż li jiġi mmanufatturat u huwa wkoll ta' livell aċettat ta' "G.M.P.".

(B) Kull batch f'kull konsenja irid ikun akkompanjat minn ċertifikat ta' kwalita' maħruġ mill-kumpannija tal-manifattura u wkoll jiġi ttestjat f'laboratorju indipendenti li jkun jobdi standards Ingliżi (BP), Ewropej (E.P.) jew Amerikani (USP).

Minn informazzjoni li għandu s'issa d-dipartiment fil-każ ta' l-Enalapril 20mg tablets", il-prodott jidher li l-kriterji msemmija kollha ġew sodifikati dak inhar li nxtara.

SPTAR ZAMMIT CLAPP - PAZJENTI

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid jekk inbidlitx l- admission policy jew il-kriterji biex pazjent jidħol Zammit Clapp?

Jekk inbidlet, għaliex it-tobba fil-privat, li sallum kellhom il-faċilita' jirriferu pazjenti direttament, ma ġewx informati b'din il-bidla permess ta' ċirkolari?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: L-admission policy jew il-kriterji biex pazjent jidħol Zammit Clapp inbidlet riċentement.

Dawn il-kriterji qed jiddaħlu fis-seħħ proprju issa u t-tobba privati u oħrajn se jiġu avżati fil-ġranet li ġejjin.

SPTAR ZAMMIT CLAPP - RESPITE CASES

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid jekk inbidlitx il- policy fejn pazjenti jiġu rikoverati ġewwa Zammit Clapp bħala respite cases?

Jekk fl-affermattiv għaliex it-tobba privati li sallum kellhom din il-faċilita' ma ġewx informati?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: L-admission policy jew il-kriterji biex pazjent jidħol Zammit Clapp inbidlet riċenti.

Dawn il-kriterji qed jiddaħlu fis- seħħ proprju issa u t-tobba privati u oħrajn se jiġu avżati fil-ġranet li ġejjin.

KUNSILLI LOKALI - KONFINI ELETTORALI

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid x'jonqos sabiex jiġi attwat ir-rapport ppreparat mill- Kumitat presjedut mill-Imħallef M. Caruana Curran dwar bdil fil-konfini elettorali tal-kunsilli lokali?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat li l-Kummissjoni Elettorali se tagħmel it-tibdil fil-konfini elettorali tal-kunsilli lokali permezz ta' avviż legali li se tippubblika fi żmien qasir.

FRANZA - DELEGAZZJONI

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid min kienu l-persuni li fformaw parti mid-delegazzjoni mmexxija minnu fi Franza?

Min kienu l-persuni residenti f'Malta jew barra li ħadu sehem fid-diskussjoni?

ONOR.

ALFRED SANT: Id-delegazzjoni kienet magħmula minni u minn Dr Adrian Vassallo u s-sur Joe Borg, Assistent Personali tiegħi.

F'laqgħat uffiċjali kien hemm preżenti wkoll għan-naħa Maltija:

Il-Ministru John Attard Montalto Dr Mario Vella L-Ambaxxatur Vince Camilleri

RABAT - PERMESS GĦAL BINI

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari numru 7911, jista' l-Ministru jagħti tweġiba jekk il-proprjeta' tistax tiġi rilaxxata?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Id-dipartiment qiegħed jiċċara l-pożizzjoni ma' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar dwar jekk dan il-bini għandux jitwaqqa' biex tiġi rrispettata l-ischeme fil-lokal qabel ma tista' tittieħed deċiżjoni dwar xi rilaxx.

ĦABS ĊIVILI - ŻJAJJAR

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid fejn qed isiru ż-żjajjar tal-familjari lill-priġunieri fil- Ħabs ta' Kordin?

X'użu qed isir mill-Main Gate il-ġdida u kmamar annessi?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat li rigward dawk il-priġunieri li jinsabu fid-Diviżjonijiet I, II, III u IV, iż-żjajjar tal-familjari qegħdin isiru fil-post magħruf bħala d-Debituri.

Iż-żjajjar lill-priġunieri li qegħdin fid-Diviżjonijiet V, VI, VII u VIII isiru fil-viċinanzi ta' dawn id- diviżjonijiet.

Dwar it-tieni parti tal-mistoqsija, ninsab informat li l-Main Gate tintuża biex jiġi regolat id-dħul u l-ħruġ kollu għal u mill-ħabs filwaqt li l- kmamar annessi qegħdin jintużaw mis-sezzjonijiet ta' l-accounts, tar- riabilitazzjoni, mid-Detail Officer u bħala Control Room.

Parti mill- kmamar qed jintużaw ukoll bħala stores.

PULIZIJA - SERQ

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid kemm kien hemm każi rrapportati lill-Pulizija ta' serq ta' oġġetti ta' valur artistiku u/jew storiku matul l-1997 u l-1998?

Kemm minn dawn ġew misjuba?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat li l-istatistika dwar l-informazzjoni mitluba qabel Settembru 1997 mhix disponibbli.

Ninsab informat ukoll li l-informazzjoni mitluba għall-perijodu 1 ta' Settembru 1997 sat-13 ta' Marzu 1998 hi kif jidher hawn taħt :

Rapportati Misruqa Misjuba

Affarijiet ta' antikita 20 kaz xejn Pitturi 6 kazi xejn Xoghol ta' arti 11-il kaz xejn

PULIZIJA - PATROL

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid kif qed jiġi organizzat il-foot patrol beat fid-diversi distretti mill-Korp tal-Pulizija?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat illi l-foot patrol fid-diversi Distretti tal-Pulizija jiġi organizzat skond in-neċessitajiet tad-distrett konċernat mill-Assistenti Kummissarji u Supretendenti responsabbli mid- Distretti.

CIVIL AVIATION - ĦADDIEMA

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar x'kategorija ta' ħaddiema tas-Civil Aviation hu mistenni li jiġu trasferiti ma' l-MIA?

F'liema grad huma fil-preżent impjegati dawk li se jiġu hekk trasferiti?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Għadu kmieni biex jingħataw dettalji li qed jitlob l-Onor.

Interpellant aktar u aktar meta għadu fi stadju ta' diskussjonijiet mal-unions konċernati.

Li nista' nikkonferma f'dan l- istadju huwa l-informazzjoni li diġa' tajt għall-mistoqsija parlamentari numru 12940.

WSC - SWIMMING POOLS

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar in-numru ta' swimming pools li ġew reġistrati mal-Water Services Corporation?

F'liema lokalita' jinsabu?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: In-numru ta' swimming pools irreġistrati mal- Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-ilma huwa ta' 2,161.

Din il-figura ma tinkludix madwar 400 applikazzjoni oħra li qed jiġu proċessati.

Dawn il-lokalitajiet huma kif ġej:

LOKALITA' NUMRU -------- -----

Attard 118 B'Bugia 10 B'Kara 40 Bahar ic-Cagħaq 55 Bahrija 4 Balzan 42 Birguma 6 Bugibba 19 Burmarrad 5 Buskett 1 Cirkewwa 1 Dingli 5 Fawwara 1 Fgura 4 Floriana 1 G'Mangia 3 Ghajn Tuffieha 3 Gharghur 37 Ghaxaq 3 Gudja 14 Hal-Far 2 Hamrun 1 L-Ibragg 17 Kalkara 6 Kappara 43 Kirkop 1 L-Iklin 21 Lija 58 Luqa 1 Madliena 145 Maghtab 2 Manikata 3 Marfa 2 Marsa 1 Marsascala 83 Marsaxlokk 34 Mdina 3 Mellieha 321 Mensija 5 Mgarr 10 Mosta 64 Mqabba 4 Mriehel 1 Msida 10 Msierah 2 Mtahleb 1 Mtarfa 2 Naxxar 109 Paceville 4 Paola 1 Pembroke 5 Pieta' 1 Qawra 45 Qormi 2 Qrendi 9 Rabat 35 St. Pauls Bay 62 San Pawl tat-Targa 131 Safi 4 Salina 4 San Gwann 64 Selmun 2 Siggiewi 20 Sliema 33 St. Andrews 165 St. Georġe's Bay 1 St. Julians 89 St. Thomas 1 Santa Venera 8 Swieqi 23 Ta' Xbiex 16 Tal-Balal 3 Tarxien 7 Wardija 24 Xghajra 1 Xemxija 3 Zabbar 15 Zebbug 34 Zejtun 16 Zurrieq 9 TOTAL 2161

UNIVERSITA' - STUDENTI

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar in-numru ta' studenti minn kull lokalita' tal-11 u 12-il distrett elettorali individwalment li bħalissa qed jattendu xi kors universitarju?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: It-tagħrif mitlub mill-Onor.

Interpellant jinsab fit-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 12443 mogħtija f'seduta 191.

VETERINARJI

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Jista' l-Ministru jagħti indikazzjoni dwar in-numru ta' veterinarji li huma mpjegati mal-Ministeru tal-Biedja u Sajd?

Kemm hu n-numru ta' vacancies ta' veterinarji fil-ministeru?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li n-numru ta' veterinarji li bħalissa qegħdin jaħdmu mas-Servizz Veterinarju huma 9 Maltin u 2 barranin.

Il-proċedura preżenti ma tidentifikax jekk f'xi grad ikunx hemm postijiet vakanti.

Jekk ikun hemm ħtieġa ta' aktar veterinarji ssir talba lill- Cabinet Committee for Recruitment fejn it-talba tiġi kkonsidrata.

TAĊ-ĊUMNIJA - IMPJANT GĦAT-TISFIJA TAD-DRENAĠĠ

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar fiex waslu l-istudji dwar l-impjant għat-tisfija tad-drenaġġ fl-inħawi taċ-Ċumnija l/o Mellieħa?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba mogħtija f'mistoqsija parlamentari numru 13062.

SAN PAWL IL-BAĦAR - TRIQ SAN PAWL

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar fiex waslu l-istudji dwar l-istat ta' Triq San Pawl, f'San Pawl il-Baħar?

Meta hu mistenni li jitwettaq dak propost f'dan l-istudju?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Ir-rapport ġeoloġiku tlesta u r- rakomandazzjonijiet tiegħu qed jiġu evalwati biex it-triq terġa' tiġi restawrata.

PA - UNION CLUB - APPLIKAZZJONI GĦALL-IŻVILUPP

L-ONOR.

KARL CHIRCOP staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid x'deċiżjoni beħsiebha tieħu l-Planning Authority rigward il-listing tal-Union Club issa li saret applikazzjoni għall-iżvilupp tal-lokal?

ONOR.

GEORGE VELLA: Jinħtieġ aktar żmien sabiex tingħata l- informazzjoni.

SKIPS - KUNTRATTURI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid kemm hemm kuntratturi ta' skips li jħallsu Lm500 deposit bħala garanzija?

Jista' jgħid kemm hemm li ma ħallsux?

Jaqbel il-Ministru li l-ftit li ħallsu għandhom jiġu meħlusa mill- garanzija peress li jidher li qed issir diskriminazzjoni?

Jaf il-Ministru li allavolja ż-żibel suppost li jitbattal il-Magħtab, hemm numru ta' kuntratturi li għadhom qed jitfgħu iż-żibel f'Wied Fulija, fiż-Żurrieq?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: In-numru ta' sidien ta' skip loaders huwa ta' 31.

Minn dawn tlieta (3) ħallsu l-garanzija u se joħroġilhom il-permess skond l-Att Legali 128 ta' l-1997.

Min ma ħallasx il-garanzija mhux se jitħalla jbattal fil-Miżbla tal-Magħtab qabel ma jkollu l-permess meħtieġ, li joħroġ biss meta jsir id-depositu tal-garanzija.

Minn kemm ilha magħluqa l-Miżbla ta' Wied Fulija l-ebda kuntrattur ma tħalla jarmi skart f'dan is-sit.

QORMI - TAL-ĦLAS ROAD - TISWIJA

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid meta se titwettaq it-triq quddiem Hompesch Farm, f'Tal-Ħlas Road, Qormi?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Din it-triq hija waħda asfaltata u l- manutenzjoni tagħha hija responsabbilta' tal-kunsill lokali.

PULIZIJA - KUMMISSARJU

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid fiex waslu l-investigazzjonijiet tal-Kummissarju tal- Pulizija, fil-konfront ta' l-Ispettur, li ismu qed jintbagħat separatament, liema investigazzjonijiet kienu ġew suġġeriti mill-Kummissjoni Permanenti kontra l-Korruzzjoni fir-rapport tagħha numru 103 datata 23 ta' Lulju, 1987?

Jista' l-Prim Ministru jgħid ukoll x'kien ir-riżultat ta' din l- investigazzjoni jekk darba din ġiet konkluża?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat illi wara li saru l- investigazzjonijiet u ġie kkonsultat l-Uffiċċju ta' l-Avukat Ġenerali ma rriżultax li hemm lok għall-proċeduri ulterjuri kontra l-Uffiċjal tal- Pulizija li rrifera għalih l-Onor.

Interpellant fil-mistoqsija.

ŻEJTUN - FORTI SAN LEONARDU

L-ONOR.

MICHAEL BONNICI staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: B'riferenza għall-mistoqsijiet parlamentari tiegħi numri 12729 u 12876, jista' l-Ministru jgħid fuq liema parti ta' Forti San Leonardu saret it-talba mill-Maltacom bħala waħda mill-azzjonisti Datatrak Sec.

(Malta) Ltd: a) fuq il-parti li hemm ċens; b) jew fuq il- parti li hemm b'kera; u ċ) kemm hija s-somma li se tintalab lill-Maltacom jew Datatrak Security (Malta) Ltd?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: L-art mitluba mill-Maltacom bħala waħda mill- azzjonisti Datarak Sec.

(Malta) Limited la hi suġġetta għal ċens u lanqas għall-kera.

Id-dipartiment għadu mhux fi stadju li jgħid kemm se tkun is-somma li se tintalab.

DINGLI - TRIQ DON BOSCO

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jaf il-Ministru li x-xogħol li qed isir fi Triq Don Bosco, f'Ħad Dingli se jfisser li l-ilma tax-xita ta' parti sostanzjali tar- raħal jista' jkun devjat lejn l-għelieqi b'dannu potenzjali għall-uċuħ tar- raba', peress li nbidlet ir-rotta tant naturali ta' l-ilma?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

DINGLI - TRIQ DON BOSCO

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Jaf il-Ministru li x-xogħol tal-livellar fi Triq Don Bosco, f'Ħad Dingli jista' jwassal għal devjazzjoni ta' l-ilma tax-xita b'dannu għal uċuħ tar- raba' viċin Savio College?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Jiena nformat li d-Dipartiment ta' l-Agrikoltura nvestiga l-każ kemm mas-Sindku ta' Ħad-Dingli kif ukoll mad-Dipartiment tat- Toroq u huwa nformat li l-ilma tax-xita minn din it-trejqa se jiġi devjat għal ġo Triq il-Buskett, u għalhekk mhux se jkun ta' dannu għall-uċuħ tar- raba' viċin Savio College.

DINGLI - TRIQ DON BOSCO

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid għal-liema raġunijiet tniżżel il- livell ta' Triq Don Bosco, f'Ħad Dingli, tant li r-residenti sabu inkonvenjent kbir fil-bieb tad-dar u anke tal-garaxxijiet tagħhom?

Jaħseb il-Ministru li se jsiru spejjeż żejda billi anke s-servizzi bħal drenaġġ u ilma se jkollhom jiġu mibdula?

ONOR.

KUNSILLI LOKALI - SINDKU

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jgħid x'passi ttieħdu dwar is-Sindku konċernat wara rapport li sar mill-kunsillier konċernat fit-12 ta' Novembru, 1997?

Kopja tan-nies konċernati u tar-rapport qed jintbagħtu separatament.

Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar x'irriżulta wara tali rapport?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li wara li r- rapport tal-Kunsillier konċernat ġie eżaminat mid-Dipartiment tal-Kunsilli Lokali, instab li mit-8 allegazzjonijiet li saru fil-konfront tas-Sindku ta' Ħal-Kirkop kien hemm irregolaritajiet f'għoti ta' donazzjonijiet lil organizazzjonijiet mhux elenkati fit-8 skeda ta' l-Att dwar Kunsilli Lokali.

Fejn dawn l-allegazzjonijiet jidhru li huma sostanzjati, ir-responsabbilta' ta' dan l-aġir kien wieħed kollettiv, u mhux tas-Sindku waħdu, peress li mill-minuti ta' l-istess kunsill jirriżulta li l-qbil dwar tali donazzjonijiet kien unanimu.

Id-dipartiment talab il-parir ta' l-Avukat Ġenerali dwar x'passi jistgħu jittieħdu kemm f'dan il-każ kif ukoll f'każijiet oħra simili.

EUROPEAN ECONOMIC AREA - MEMBRI

L-ONOR.

JOE BORG staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: In vista tal-fatt li l-pajjiżi ta' l- Ewropa Ċentrali u tal-Lvant, Ċipru u l-pajjiżi ta' l-EFTA li huma membri tal-European Economic Area addottaw il-pożizzjoni komuni tal-Kunsill tal- Ministri ta' l-Unjoni Ewropea ta' l-4 ta' Marzu, dwar il-konklużjoni tal- protokoll vinkolanti li għandu l-għan li jsaħħaħ ir-rispett għall- Konvenzjoni dwar Armi bijoloġiċi u tossiċi, u saħansitra iddikjaraw li se jieħdu ħsieb li l-politika nazzjonali tagħhom f'dan ir-rigward tkun konformi ma' din il-pożizzjoni komuni, jista' l-Viċi Prim Ministru jgħidilna jekk hemmx il-ħsieb li Malta tagħmel l-istess?

ONOR.

GEORGE VELLA: Nixtieq ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-Gvern Malti diġa' ħa pożizzjoni favur li din il-konvenzjoni, permezz ta' protokoll, tissaħħaħ f'dak li jirrigwarda r-reġim ġdid mibni fil-protokoll dwar verifikazzjoni u osservazzjoni ta' l-obbligi.

F'dan il-kuntest, Malta rriaffermat f'Novembru 1996 l-appoġġ tagħha għall- pożizzjoni meħuda f'Mejju 1996 u Awwissu 1996 mill-Unjoni Ewropea, fejn awgurat suċċess fin-negozjati dwar il-protokoll u wkoll it-tisħiħ tal- konvenzjoni b'sistema ta' verifikazzjoni legali u effettiva.

Tajjeb li jingħad ukoll li matul dawn l-aħħar sena u nofs, il-Gvern Malti ddikjara mingħajr tlaqliq, f'diversi fora internazzjonali, l-appoġġ sħiħ tiegħu għall-inizjattivi u miżuri kontra l-użu u l-proliferazzjoni ta' armi nukleari, kimiċi u bioloġiċi.

Ta' min iżid li fl-Assemblea Ġenerali tal- Ġnus Magħquda, Malta vvotat favur riżoluzzjonijiet fuq l-istess suġġett.

Nixtieq fl-aħħar nett nassigura lill-Onor.

Interpellant li Malta se tkompli timxi fuq din il-politika u għaldaqstant il-Gvern se jieħu l-miżuri meħtieġa biex jaderixxi għall-mekkaniżmu fejn il-ħajja tal-bniedem tkun protetta u għall-ġid ta' l-umanita' kollha.

SKEJJEL - ŻEJTUN - TUCK SHOP

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid min hu jew min huma nkarigati mit-tuck shop fil-Junior Lyceum taż-Żejtun?

Huwa veru li dan l-aħħar hemm żewġ għalliema jew aktar li jieħdu ħsieb huma dan it-tuck shop f'kull ħin tal-ġurnata u dan b'detriment għall- istudenti li jitilfu mil-lezzjonijiet?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Il-Kunsill tal-Iskola huwa nkarigat mit-tmexxija tat-tuck shop tal-Junior Lyceum, Carlo Diacono taż-Żejtun.

Jien favur li jkunu dawn il-kunsilli skolastiċi li jmexxu t-tuck shops.

Jien informat li mhux veru li żewġ għalliema jkunu fit-tuck shop f'kull ħin tal-ġurnata u dan b'detriment għall-istudenti li jitilfu mil- lezzjonijiet.

Jista' jkun li jmorru fit-tuck shop flok fl-istaffroom, meta jkollhom Free Lesson.

Il-load tagħhom hi normali bħal ta' ħaddieħor, u jekk l-Onor.

Carmelo Abela jaf b'xi każ fejn intilfet xi lezzjoni, nitolbu jagħtini aktar dettalji ħalli nkun nista' nindaga u niċċara l-affarijiet. staffroom

VETTURI

L-ONOR.

ANĠLU FARRUGIA staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jgħid u jara x'possibbilta' hemm li vetturi li jinġiebu Malta speċifikament u unikament għall-użu ta' exhibition, ma jkunux suġġetti għall-ETI?

ONOR.

LEO BRINCAT: Nixtieq ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li l-policy eżistenti hi li, taħt il-liġi tad-Dwana u tas-Sisa, jingħataw biss eżenzjonijiet li tipprovdi għalihom il-liġi.

Bħalissa l-liġi tipprovdi li, jekk vettura tinġieb Malta għal żmien definit bil-għan li tiġi esportata wara li tintemm l-exhibition, tkun tista' ssir importazzjoni temporanja.

F'dan il-każ ikunu jridu jsiru l-arranġamenti meħtieġa mal-Kontrollur tad- Dwana.

MANOEL ISLAND - PROĠETT

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Fir-rigward tal-proġett ta' Manoel Island, jista' l- Ministru jgħid: kemm hija l-area totali ta' din il-proprjeta'; kemm hija l- area diġa' mibnija ta' l-istess proprjeta'; u kemm huwa stmat li se jirċievi l-Gvern għal bejgħ ta' din il-proprjeta' jew id-dħul fis-sena minn din il-proprjeta' mill-Gvern kull sena?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Nitlob lill-Onor.

Interpellant jagħmel il- mistoqsija lill-Ministru kkonċernat.

MARSAXLOKK - "MAGĦLUQ"

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid x'area fil-Magħluq ta' Marsaxlokk se tiġi riservata bħala post fejn is-sajjieda Xlukkajra jkunu jistgħu jonxru x-xbieki u jagħmlu xogħol ieħor relatat mat-tiswija tax-xbieki dejjem kif propost fil-proġett ta' irranġar tax-Xatt ta' Marsaxlokk?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Il-proposti fil-proġett ta' l-irranġar tax-Xatt ta' Marsaxlokk, jaħseb biex is-sajjieda Xlukkajri jkollhom żona adegwata, u fejn jistgħu jagħmlu xogħol relatat mall-ħidma tagħhom.

FISH FARMS - ESPORTAZZJONI

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Fid- dawl tar-risposta mogħtija għall-mistoqsija parlamentari numru 13011 dwar esportazzjoni tal-ħut mill-fish farms fil-perijodu 01.09.95 sa 28.02.96, fil-perijodu 01.09.96 sa 28.02.97 u fil-perijodu 01.09.97 sa 28.02.98 li mill-ewwel perijodu msemmi hawn fuq sa l-aħħar perijodu msemmi il-prezz tal- ħut kull kilogram esportat naqas b'iżjed minn 5% kull sena?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jiċċara l- mistoqsija tiegħu li kif inhi worded ma tantx tagħmel sens.

ĦUT - IMPORTAZZJONI

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Fir-rigward ta' importazzjoni ta' ħut f'pajjiżna fil-perijodu bejn 01.10.97 u t-28.02.98, jista' l-Ministru jgħid jekk tħallsitx levy fuq l-istess importazzjoni u jekk fl-affermattiv: kemm kien l-ammont; u kemm kien l- istess ammont fl-istess perijodu fis-sentejn preċedenti?

ONOR.

LEO BRINCAT: Ngħarraf lill-Onor.

Membru li ma kienx hemm levy fuq l- importazzjoni tal-ħut fil-perijodi msemmija, jiġifieri mill-1 ta' Ottubru, 1997 sat-28 ta' Frar, 1998.

Lanqas ma kien hemm levy fuq il-ħut fl-istess perijodu tas-sentejn ta' qabel.

UE - APPLIKAZZJONI GĦAL SĦUBIJA

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Fid- dawl tar-risposta mogħtija għall-mistoqsija parlamentari numru 12808, jista' l-Ministru jikkonferma li d-dazju mħallas fuq patata importata minn Malta fl-Unjoni Ewropea mill-1 ta' Jannar sa l-aħħar ta' Mejju se jibqa' zero rated?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Nikkonferma u nerġa' nappella lill-Onor.

Interpellant sabiex ikun aktar konformi mar-realta' tal-fatti ħalli jevita li jagħmel mistoqsijiet bħal dawn li ma jagħmlu xejn ħlief li joħolqu konfużjoni.

PRODOTTI AGRIKOLI - ESPORTAZZJONI

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid għall-perijodu minn 01.11.96 sal-lum, kemm kien l- ammont ta' prodott agrikolu (barra patata) li ġie esportat kif ukoll il- valur ta' l-istess prodott?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

LOGĦOB TAN-NAR - REGOLAMENTI

L-ONOR.

JOE BORG staqsa lill-Prim Ministru: Peress li fl-abbozz ta' regolamenti dwar il-logħob tan-nar hemm li ma jistax jinħaraq nar fil- viċinanzi ta' bini storiku, jista' l-Prim Ministru jgħidilna x'jinkludu fihom il-kliem "bini storiku"?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat illi kull meta ssir applikazzjoni għall-sit ta' sparar ta' logħob tan-nar kemm id-Dipartiment tal-Mużewijiet kif ukoll l-Awtorita' ta' l-Ippjanar jiġu kkonsultati dwar jekk is-sit hux fil-viċinanzi ta' bini storiku.

PERSUNI B'DIŻABILITA' - MEZZI TA' TRASPORT

L-ONOR.

GIOVANNA DEBONO staqsiet lill-Prim Ministru: Peress li l- van bit-tail lift li kienet tintuża għat-trasport ta' persuni b'diżabilita' li jattendu l-Adult Training Centre f'Għajnsielem, Għawdex, ilha ħafna ma tintuża minħabba ħsarat estensivi tant li kellha tiġi skrapjata, jista' l- Ministru jinforma lill-Kamra: x'mezzi qegħdin jintużaw għat-trasport ta' persuni b'diżabilita' li jużaw il-wheelchair biex jittieħdu minn u lejn dan iċ-ċentru; ħarġitx offerta għal fornitura ta' van bit-tail lift, u jekk fl- affermattiv, min kien ħa l-offerta u b'kemm ġiet meħuda; u jekk ma ħarġitx offerta, ta' min hu l-van bit-tail lift li qiegħed jintuża u kemm qed jitħallas kuljum għas-servizz ta' l-istess van?

ONOR.

ALFRED SANT: L-informazzjoni ghall-mistoqsijiet mitluba mill-Onor.

Interpallant huma kif gej:

Vann bit-tail lift;

Le, ma ħarget l-ebda offerta;

Fil-preżent qed tintuza l-vann bit-tail lift tal-Għaqda Għawdxija Persuni b'Diżabilita' mingħajr ebda ħlas.

WSC - DĦUL

L-ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jinforma l-Kamra għaliex meta l-Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-Ilma għamlet il-kalkoli oriġinali tad- dħul tagħha kif għandu jkun rivedut a bażi tat-tariffi l-ġodda ta' l-ilma minn sale of water jkun ta' Lm15,859,972 u sussegwentement għamlet kalkoli li dan l-istess dħul minn sale of water se jkun Lm14,500,000 u ċioe' differenza ta' kważi miljun u nofs lira?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Il-kalkoli oriġinali tad-dħul tal-Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-Ilma minn sale of water kienu bbażati fuq dħul mit- tariffi għal-sena sħiħa.

Peress illi l-eżerċizzju strordinarju ta' qari ta' arloġġi domestiċi, il-bulk meter reading dam aktar minn xahrejn sabiex jitlesta kollu, il-korporazzjoni kellha tirrevedi l-estimi oriġinali tagħha biex tieħu konsiderazzjoni ta' dan u għalhekk iż-żieda fid-dħul mit-tariffi l-ġodda riveduti saru fuq kalkolu ta' għaxar xhur.

DJAR - ALLOKAZZJONIJIET

L-ONOR.

MICHAEL BONNICI staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jgħid kemm kien l-ammont ta' maisonettes; flats; u terraced houses li ġew mibnija mill-Awtorita' tad-Djar qabel is-26 ta' Ottubru, 1996 u li kienu għadhom mhux kompluti?

Kemm kienu n-numru ta' maisonettes, flats u terraced houses li ġew awarded iżda ma sarx il-konvenju/kuntratt tagħhom?

Kemm kienu n-numru ta' maisonettes, flats u terraced houses li ma laħqux tlestew mill-kostruzzjoni u lanqas awarded?

F'liema lokalitajiet kienu rispettivament?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: L-informazzjoni mitluba mill-Onor.

Intepellant tpoġġiet fuq il-Mejda tal-Kamra aktar kmieni f'din is-seduta.

UE - PARLIAMENTS REPRESENTING THE YOUTHS OF EUROPE

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid jekk pajjiżna jistax u hux se jipparteċipa fil-programm ta' l-Unjoni Ewropea Parliaments representing the Youth of Europe permezz ta' pilot projects mill-iskejjel?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Il-programm Parliaments Representing the Youth of Europe imniedi mid-DG XXII, Action in the Area of Education, and Implementation of Socrates, Unit 3 huwa miftuħ għall-15-il membru ta' l- Istat tal-Unjoni Ewropea u għall-pajjiżi membri tal-European Economic Area.

Malta hija pijuniera f'dan il-qasam u ilha sa minn 1989 attiva kemm lokalment kif ukoll fil-livell Ewropew permezz tal-Mini European Assembly organizzata b'impenn kbir mill-NSTF u bis-support tal-Ministeru u dan fil- livell post sekondarju kif ukoll universitarju.

Fil-każ ta' Malta ikun għaqli li nsegwu kif se jiżviluppaw l-ewwewl pilot projects fil-livell sekondarju fil-pajjiżi l-oħra qabel ma tittieħed deċiżjoni jekk pajjiżna għandux jipparteċipa.

HAMRUN - KAXXA TA' L-ITTRI

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jara li terġa' ssir kaxxa ta' l-ittri fi Triq Anton Buttigieg kantuniera ma' Triq San Gaetano jew Triq San Franġisk, il-Ħamrun?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Jiena nformat li l-kaxxa ta' l-ittri li kien hemm fi Triq Anton Buttiġieg kantuniera ma' Triq San Franġisk, il-Ħamrun kienet tneħħiet minħabba li kien qed isir xogħol ta' bini, u kienet tmexxiet 60 metru 'l fuq u tqiegħdet fi Triq Ġdida fi Triq Barbara, kantuniera ma' Triq Barbara.

Fl-istess waqt, kien ġie deċiż li kaxxa ta' l- ittri oħra li kienet madwar 100 metru 'il bogħod setgħet faċilment titneħħa.

Ta' min jgħid li n-numru ta' ittri li kienu jinġabru minn din il- kaxxa kien tassew żgħir.

Jiena nformat ukoll li dan iċ-ċaqlieq kien sar fi żmien Posta Ltd wara li ttieħdet konsiderazzjoni serja taċ-ċirkostanzi kollha, u wara li ġie żgurat li ma kien se jinħoloq ebda inkonvenjent serju għar-residenti tal-lokal minħabba d-distanzi qosra nvoluti.

SPTAR SAN LUQA - SENIOR HEALTH INSPECTOR

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid għalfejn is- Senior Health Inspector li kien imexxi l-kċina ta' l-isptar għadu jidħol overtime is-Sibt u l-Ħadd sabiex jieħu samples li faċilment u liberalment jistgħu isiru mill ATO's fil-ġurnata tax-xogħol tagħhom li tinkludi is-Sibt u l-Ħadd u festi?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: L-Onor.

Interpellant għandu jippreċiża għal- liema sptar qiegħed jirriferi biex ikun jista' jingħata t-tweġiba mitluba minnu.

Niġbed l-attenzjoni ta' l-Onor.

Interpellant li għandu jispeċifika n-natura tas-samples li qiegħed jirriferi għalihom f'din id-domanda.

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari numru 12652, jista' l-Ministru jgħid kemm effettivament ħa flus is-Senior Health Inspector għal 478 siegħa overtime li għamel fl-1997?

Jista' l-Ministru jgħid jekk dawn is-sigħat kollha ta' overtime kenux ġustifikati?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Is-somma li tħallset lis-Sur Paul Pace ta' Lm1803.41.

Fil-kariga li kellu dak iż-żmien bħala l-Catering Manager tal- kċina ta' l-Isptar San Luqa, is-Sur Pace kien jidħol nhar ta' Sibt u nhar ta' Ħadd biex jissorvelja l-proċess ta' preparazzjoni ta' l-ikel.

Dak ix- xogħol issa qed isir miċ-charge hand/supervisor inkarigat mix-shift li jinzerta xogħol fil-kċina.

SPTAR SAN LUQA - KOKIJIET

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid għalfejn għadhom ma ġewx sostitwiti l-kokijiet li spiċċaw fi Frar li għadda meta diġa' saret talba għalihom?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Il-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku qed tipproċessa sejħa għall-applikazzjonijiet biex jimtlew il-vakanzi ta' kokijiet fid-Diviżjoni tas-Saħħa.

Malli jiġu appuntati, il-koki jitqassmu skond il-ħtieġa.

GĦAWDEX - CLERICAL WARDENS

L-ONOR.

VICTOR GALEA PACE staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l- Prim Ministru jgħid għaliex il-clerical wardens għadhom ma ġewx ingaġġati ġewwa Għawdex meta f'Malta dawn ilhom li bdew jaħdmu?

ONOR.

ALFRED SANT: Jiena nifhem li l-Onor.

Interpellant qed jirriferi għal Ward Clerical Assistants.

Ninsab informat li l-ingaġġ f'dan il-grad għadu qed jiġi kkonsidrat.

GĦAWDEX: GĦARB - BARRIERA

L-ONOR.

VICTOR GALEA PACE staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: B'riferenza għall- mistoqsija parlamentari numru 12363, jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid meta nħareġ il-permess biex tintuża l-barriera għar-radam fl-Għarb?

X'kienu l- 25 kondizzjoni konnessi ma' dan il-permess, kif kien involut il-Kunsill Lokali ta' l-Għarb?

X'sorveljanza qiegħda ssir biex ma jintefax skart li jagħmel il-ħsara u kif qed issir il-kordinazzjoni għal ħruġ ta' liċenzji oħra biex jintużaw barrieri oħra għal użu ta' radam?

ONOR.

GEORGE VELLA: Jenħtieġ aktar żmien sabiex tingħata l-informazzjoni.

ŻABBAR - BDIL TA' LAMPI

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jgħid meta se jissewwew/jinbidlu sebgħa lampi fuq double arm poles f'Girdle Road, Ħaż-Żabbar li kienu rrapportati fl-1/12/97?

ONOR.

LEO BRINCAT: Il-manutenzjoni meħtieġa kienet diġa' saret fis-27 ta' Frar, 1998, iżda minn dakinhar żviluppat ħsara f'lampi oħra.

Il- manutenzjoni fuq dawn il-lampi qiegħda ssir flimikien ma' xogħlijiet oħra.

DJAR - ALLOKAZZJONI TA' POST

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jgħid x'possibbiltajiet hemm, fil-qarib, biex tiġi akkomodata l-persuna li d-dettalji tagħha qed jintbagħtu separatament?

Jaf il-Ministru li din il-persuna hija homeless u għandha tarbija?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: Jien informat illi l-applikazzjoni qed tiġi kkonsidrata, iżda peress li l-persuna trid post biss il-Belt Valletta jew il-Floriana, fejn hemm 580 applikant ieħor jistennew, hu ftit diffiċli li tingħata akkomodazzjoni malajr.

DJAR - INSPECTION

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jgħid meta d-dipartiment se jibgħat l- inspector sabiex issir inspection fil-fond indikat mill-persuna li d- dettalji tagħha qed jintbagħtu separatament?

Jaf il-Ministru li d- dipartiment konċernat ilu li wiegħed li jsir dan xhur sħaħ?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: Jien informat illi l-ispezzjoni tal-fond indikat saret.

VALLETTA - CAMERATA - MANUTENZJONI

L-ONOR.

SANDRO SCHEMBRI ADAMI staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jgħid xi proġetti hemm għat-titjib u manutenzjoni fil-Camerata, fil-Belt Valletta?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: Hu maħsub li jsiru diversi xogħlijiet fil-Camerata inkluż tibjid u upgrading tal-common parts kif sar il-Marsa.

Biss billi ċertu xogħol, speċjalment dak li jinvolvi l-btieħi interni jirrikjedi l-użu ta' tower cranes, aktarx li dan ikollu jsir bil-kuntrattur flok bil- ħaddiema tad-dipartiment.

KUNSILLI LOKALI - ELEZZJONIJIET

L-ONOR.

JOSEPH ABELA staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jgħid kemm kien hemm nominazzjonijiet minn kandidati għall-elezzjonijiet tal-kunsilli lokali bejn l-1993 - 1998?

Kemm kien hemm nominazzjonijiet ta' kandidati taħt l-20 sena; taħt it-30 sena; taħt it-30 u s-60 sena u pensjonanti?

Kemm minnhom kienu nisa u rġiel f'dawn il-kategoriji ta' eta'?

X'kien in-numru ta' nominazzjonijiet minn kull lokalita' f'kull elezzjoni rispettiva u kemm kien hemm minnhom ġejjin minn partiti politiċi, indipendenti u għaqdiet?

Kemm minnhom ġew eletti, f'liema kategoriji ta' eta', kemm kien hemm nisa u rġiel u kemm kien hemm ġejjin minn partiti politiċi, indipendenti u għaqdiet?

Kemm minnhom irriżenjaw jew mietu, minn liema lokalitajiet, taħt liema kategorija ta' eta' jaqgħu u jekk kenux nisa jew irġiel?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: Peress li din l-informazzjoni hija waħda li tikkonċerna lill-Kummissjoni Elettorali nitlob lill-Onor.

Interpellant jagħmel il-mistoqsija lill-Ministru kkonċernat.

QRENDI - FTUĦ TA' TRIQ

L-ONOR.

JOE FARRUGIA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid meta se jittieħdu passi biex jinfetaħ l-aċċess tat-triq minn Sqaq Nru. 3 fi Triq Gwarena għal ġo Triq Gutenberg, Qrendi?

Milli jidher dan l-aċċess ġie miċħud lin-nies tal- Qrendi minn xi ħadd li abbużivament waħħal xatba biex jagħlaq is-sqaq u l- ingombru tħalla minkejja l-protesti tal-pubbliku matul is-snin.

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Peress li l-parti mill-isqaq li hija magħluqa hi privata, iridu jsiru l-proċeduri neċessarji biex din l-art tinxtara għal skop pubbliku.

MIA - ĦANUT TA' L-AIR SUPPLIES

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru tat-Turiżmu u s-Self- Employed: Jista' l-Ministru jgħid jekk hux veru li l-ħanut ta' l-Air Supplies fid-duty free ta' l-Ajruport Internazzjonali ta' Malta, nhar is-17 ta' Marzu, 1998 ġie mżejjen bi bnadar u kuluri Irlandiżi?

Jekk iva, minn ta din l-ordni u min ħa ħsieb dan it-tiżjin?

Hija policy li l-Air Supplies tagħmel hekk anke f'okkażjonijiet oħra?

ONOR.

KARMENU VELLA: It-tweġiba hija fl-affermattiv.

Il-management ta' l- Air Supplies għandu programm ta' relazzjonijiet pubbliċi għal numru ta' ġranet u festi internazzjonali matul is-sena.

NEGOZJATI - FTEHIM TA' TASSAZZJONI DOPPJA

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jgħid wara l-elezzjoni ta' l-1996, kemm ġew negozjati ftehim ta' tassazzjoni doppja?

ONOR.

LEO BRINCAT: Minn wara l-elezzjoni ta' l-1996 sal-lum, saru negozjati ma' disa' pajjiżi differenti rigward ftehim dwar tassazzjoni doppja.

In-negozjati ġew konklużi f'livell tekniku f'seba' każi, waqt li f'żewġ każi oħra fadal xi punti li għad iridu jiġu diskussi qabel in- negozjati jiġ konklużi.

DJAR - XIRI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jgħid kemm tħallew pendenti għal żmien twil, applikazzjonijiet għax-xiri ta' djar minn inkwilini ta' postijiet tal-Gvern f'Pembroke?

Jekk lil dawn l-inkwilini, b'applikazzjoni kompletament konformi mal- kondizzjonijiet anke li kienu wkoll ħallsu d-depożitu, hux se jkollhom stmat l-istess valur ta' djarhom li kien prevalenti fi żmien li fih huma tefgħu l-applikazzjoni tagħhom?

Se jittieħed in konsiderazzjoni ż-żmien mitluf min-naħa ta' l-Awtorita' tad-Djar, għal iffissar tal-perijodu li jkun irid igħaddi sa ma' dawn l- applikanti jkunu jistgħu jbigħu djarhom?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: Biex l-Awtorita' tad-Djar tkun tista' tkompli tipproċessa applikazzjonijiet taħt l-iskema tagħha biex inkwilini f'postijiet tal-Gvern isiru sid ta' darhom titlob l-awtorizzazzjoni tal- Kummissarju ta' l-Art.

Din l-awtorizazzjoni ġiet fis-26 ta' Frar, 1998.

Fil-fatt dawn l-applikanti diġa' ġew informati b'dan u ġew mitluba jimlew l-formola relattiva u jirritornawha lill-Awtorita' tad-Djar.

Il-valur tal-fondi jkun dak kif valutat minn perit nominat mill-Awtorita' tad-Djar fid-data ta' l-ispezzjoni.

Ma jirriżultax li sar xi depożitu ma' l- applikazzjoni.

Skond l-iskema l-perjiodu li jrid jgħaddi sabiex dawn l-applikanti jkunu jistgħu jbigħu djarhom jibda mid-data tal-kuntratt tat-trasferiment tal- fond.

AIR MALTA - SPONSORS

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Ministru tat-Turiżmu u s-Self- Employed: Jista' l-Ministru jgħid kemm kien l-ammont ta' liri fi sponsors li tat l-Air Malta bejn l-24 ta' Jannar 1997 u t-28 ta' Frar 1998; lil min ġew mogħtija u l-għan għaliex ingħataw?

ONOR.

KARMENU VELLA: L-informazzjoni mitluba hija ta' natura kummerċjali u konfidenzjali.

SERVIZZ ĊIVILI - ĦADDIEMA FUQ XOGĦOL ON LOAN

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l- Prim Ministru jgħid x'inhi l-policy tal-gvern fuq ħaddiema li jmorru jagħmlu xogħol on loan?

Hemm xi gradi fis-settur pubbliku li ma jistgħux jiġu transferred on loan?

ONOR.

ALFRED SANT: Għad li ma teżisti l-ebda policy speċifika dwar trasferimenti on loan ta' ħaddiema tal-Gvern bejn dipartiment u ieħor, jista' jkun hemm il-bżonn li ħaddiema tal-gvern jiġu mislufa minn dipartiment għal dipartiment ieħor f'każi speċjali, bħal meta jinqala' xi xogħol mhux mistenni li jrid jitlesta f'qasir żmien.

Dwar trasferimenti on loan ta' ħaddiema fis-settur pubbliku għal ma' entitajiet parastatali, kif ukoll trasferimenti on loan ta' ħaddiema ta' dawn l-entitajiet għal dipartimenti tal-Gvern jien informat li mhijiex il-policy tal-gvern li dawn jiġu approvati ħlief għal trasferimenti għal segretarjati privati ta' ministri u segretarji parlamentari.

Dwar l-aħħar parti tal-mistoqsija, r-risposta hija fin-negattiv.

TOROQ - XOGĦOL FUQ BANKINI

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jekk jogħġbu jindika jekk hijiex jew saritx il-policy tad-Dipartiment tax-Xogħlijiet li f'kantuniera ta' toroq il-bankina toħroġ għal xi raġuni jew oħra aktar mill-wiesgħa regolari tal-bankina?

Jekk le, għaliex sar hekk fil-kantuniera bejn Triq l-Iskola u Triq Felice, f'Ħaż-Żabbar?

Jekk iva, x'inhi r-raġuni u meta se jibda jsir l-istess f'kull kantuniera oħra?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Għad m'hemmx policies tad-Dipartiment tat-Toroq biex jirregolarizzaw dan it-tip ta' intervent.

Veru li hemm il-ħtieġa li dawn l-affarijiet jiġu rregolarizzati biex isiru sew u bi skop u għal dan il-għan, il-Gvern qabbad konsulenti Ġermaniżi mad-Dipartiment tat-Toroq sabiex isir titjib fid-disinn, kostruzzjoni, u definizzjoni ta' standards.

AIR MALTA - ĦADDIEMA

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Ministru tat-Turiżmu u s-Self- Employed: Jista' l-Ministru jgħid jekk bejn l-24 ta' Jannar 1997 u t-28 ta' Frar 1998 ingħatax xi leave speċjali lil xi ħaddiema fl-Air Malta apparti dak regolat bil-liġijiet ta' Malta jew ftehim kollettiv inkella minħabba studju?

F'każ li fl-affermattiv: kemm kien l-ammont ta' ġranet ta' xogħol; għal-liema raġunijiet ingħata; kemm kien in-numru ta' ħaddiema li bbenefikaw; d) x'kienet il-kariga ta' dawn il-ħaddiema; u kien involut xi overtime minħabba replacement/s?

ONOR.

KARMENU VELLA: Risposta tingħata f'xi seduta oħra.

WSC - FINANCIAL CONTROLLER

L-ONOR.

JOHN VELLA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid meta ħarġet is-sejħa pubblika u fejn kienet ippubblikata, għal mili ta' post ta' Financial Controller mal- Water Services Corporation?

Kemm kien in-numru ta' applikanti?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Is-sejħa għall-mili tal-post - Head Finance kienet l-ewwel ippubblikata internament fis-27 ta' Marzu, 1997.

Wara li ħadd mill-ħaddiema ma applika, intalbet lista mill-ETC li kienu qed jirreġistraw fuq Part 1 u li kellhom il-kwalifiki neċessarji kif ukoll permess biex l-korporazzjoni tagħmel is-sejħa pubblika.

L-ETC bagħtet żewġ ismijiet, wieħed ġie intervistat u l-ieħor ma marx.

L-avviżi fil-gazztti dehru kif ġej:

2 ta' Mejju 1997 - Il-Gens 3, 4, 7 ta' Mejju 1997 - Allied Newspapers 3, 4, 7 ta' Mejju 1997 - In-Nazzjon 3, 4, 7 ta' Mejju 1997 - Union Press 4 ta' Mejju 1997 - Il-KullHadd 4 ta' Mejju 1997 - The Malta Independent

Kien hemm disgħa applikanti għal dan il-post.

L-avviżi l-oħra dehru:

10 ta' Mejju 1997 - In-Nazzjon 11 ta' Mejju 1997 - Il-Mument - Il-KullHadd - The Malta Independent 13 ta' Mejju 1997 - L-Orizzont 14 ta' Mejju 1997 - The Times

Kien hemm 12-il applikant għal dan il-post.

WSC - AWDITURI ESTERNI

L-ONOR.

JOHN VELLA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid f'liema data ħarġet sejħa għall- offerti għal awdituri esterni fl-1997 għall-Water Services Corporation; meta għalqet din is-sejħa u meta ġiet awarded; u kemm kien hemm offerti u kemm kienet kull waħda?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Is-sejħa għall-offerti għall-awdituri esterni ħarġet fit-2 ta' Mejju, 1997.

Is-sejħa għalqet fid-9 ta' Mejju, 1997 u din ġiet awarded fid-29 ta' Settembru, 1997.

Kien hemm għaxar offerti b'dawn l-ammonti:

i) Lm 7,500 ii) Lm 8,500 iii) Lm 9,000 iv) Lm 4,300 v) Lm10,000 vi) Lm 6,900 vii) Lm 6,900 viii) Lm 6,500 ix) Lm 9,200 x) Lm 8,000

WSC - CHIEF INTERNAL AUDITOR

L-ONOR.

JOHN VELLA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid meta ħarġet is-sejħa pubblika u fejn kienet ippubblikata, għall-mili ta' post ta' Chief Internal Auditor mal-Water Services Corporation?

Kemm kien in-numru ta' applikanti?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Peress li l-kariga ta' Chief Internal Auditor ingħatat fuq bażi ta' kuntratt ta' servizz għall-perijodu ta' tliet snin li jiġġedded kull sena u mhux fuq bażi ta' mpjieg permanenti, ma ħarġitx sejħa pubblika sabiex jimtela' l-post.

Fil-kariga ta' Chief Internal Auditor inħatret l-istess persuna li l- korporazzjoni kienet qiegħda tħallas lill-kumpannija privata.

B'hekk il- korporazzjoni ffrankat flejjes kbar billi għamlet kuntratt direttament mal- individwu u temmet il-kuntratt mal-kumpannija li kienet tħaddmu.

WSC - CREDIT CONTROL MANAGER

L-ONOR.

JOHN VELLA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid meta ħarġet is-sejħa pubblika u fejn kienet ippubblikata, għall-mili ta' post ta' Credit Control Manager mal-Water Services Corporation?

Kemm kien in-numru ta' applikanti?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Is-sejħa għall-mili tal-post ta' Manager - Revenue & Credit Control, l-ewwel ma ħarġet kien internament fis-16 ta' April, 1997 u meta ma kien hemm ħadd kwalifikat, intalbet lista ta' nies ikkwalifikati li kienu jirreġistraw fuq Part 1.

L-ETC tat isem kandidat wieħed u tat ukoll il-permess sabiex tkun tista' tippubblika fil-gazzetti lokali.

Il-kandidat li bagħtet l-ETC ma marx għall-interview meta kien imsejjaħ.

L-avviżi deheru kif ġej:

BAĦAR IĊ-ĊAGĦAQ - BIR

L-ONOR.

JOHN VELLA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Wara r-rapport tal-Case 680 li l-Ombudsman bagħat lill- Kummissarju ta' l-Artijiet dwar bir f'Baħar iċ-Ċagħaq, dan ordna lil persuna konċernata li l-bir imsemmi jerġa' jagħmlu kif kien sabiex ikun aċċessibbli għar-residenti l-oħra tal-lokal.

Billi issa għadda aktar minn xahar u nofs u għadu ma sar xejn, jista' l-Ministru jgħid x'passi ulterjuri se jieħu l-Kummissarju ta' l-Artijiet biex din id-deċiżjoni tiġi nforzata?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Minkejja li l-ittra ntbagħtet b'posta reġistrata, din qatt ma ġiet servuta, issa d-dipartiment qed jieħu passi biex l-ittra tintbgħat bl-idejn lil Mifsud.

SKEJJEL - STUDENTI

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jagħti informazzjoni ta' kemm studenti:- talbu exemption; u kemm ingħataw din l-exemption mill-iskola qabel għalqu s-16-il sena matul l-1997 f'dawn il-lokalitajiet: Zabbar; Żejtun; u Marsascala?

Jista' l-Ministru jagħti l-istess informazzjoni għas- snin 1990-1996, sena b'sena?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: L-informazzjoni mitluba għadha qed tinġabar.

Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

ENEMALTA - BEJJIEGĦA TAL-PITROLJU

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jidhirlu l-Ministru li l-hawkers tal-pitrolju għandhom ħobżhom mhedded serjament u x'passi se jittieħdu mill-Gvern sabiex issir il-ġustizzja mistħoqqa magħhom?

ONOR.

LEO BRINCAT: L-Enemalta bdiet diskussjonijiet mal-GRTU dwar reviżjoni tas-sistema kollha ta' distribuzzjoni tal-prodotti tal-pitrolju, li fosthom hemm il-hawkers.

Huwa l-ħsieb li l-interessi ta' kull parti involuta f'dawn id-diskussjonijiet jiġu salvagwardati.

MĠARR - FTUĦ TA' TRIQ

L-ONOR.

ANĠLU FARRUGIA staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Jista' l-Viċi Prim Ministru jara l-inġustizzja li saret wara t-Temporary Provisional Schemes li ħarġu fl-1989 u dan fl-Iskorba, fl-Imġarr, Malta fejn hemm każ partikolari li biex tinfetaħ triq trid titwaqqa' nofs dar ta' abitazzjoni, din tiġi malajr riveduta fil-ħruġ ta' TPS (Temporary Provisional Schemes) jew il-local plan?

(Kopja tas-site plan tal-post qed tintbagħat separatament).

ONOR.

GEORGE VELLA: It-triq imsemmija mill-Onor.

Interpellant kienet ġiet proġettata li titwessa' fil-1985.

It-twessigħ kellu jagħti lok ta' mmaniġġjar tat-traffiku aħjar, speċjalment għal dawk li sejrin lejn il- bajja tal-Ġnejna.

Madankollu, dan it-twessigħ ipproġettat tneħħa mill- Ministru tax-Xogħlijiet fil-25 ta' Novembru, 1981.

Meta tfasslu it-Temporary Provision Schemes, fl-1989, dan it-twessigħ reġa' ġie pproġettat minħabba r-raġuni msemmija.

Dan it-twessigħ għadu proġettat sal-lum, u jenħtieġ li t-twessigħ isir mill-aktar fis, sabiex itaffi l-problemi tat-traffiku ġewwa l-Imġarr, speċjalment fis-sajf, meta l- bajja tal-Ġnejna tkun l-aktar popolari.

PA - TWAQQIGĦ TA' ĦAJT BLA PERMESS

L-ONOR.

ANĠLU FARRUGIA staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Jista' l-Viċi Prim Ministru jara kif persuna li għandha bitħa ta' garaxx f'Alexandra Str, Qormi fejn hemm il-bieb prinċipali, tiftaħ u twaqqa' bla permess ħajt li jagħti għall- bitħa privata fejn hemm il-garaxxijiet u tpoġġi bieb ta' garaxx fejn ċarrat il-ħajt mingħajr il-permessi u wkoll fejn hemm is-servizzi tad-drenaġġ miftuħin u dan kollu kontra l-liġijiet sanitarji?

ONOR.

GEORGE VELLA: Jenħtieġ aktar żmien sabiex tingħata l- informazzjoni.

SIĠĠIEWI - QASAM TAD-DJAR - LAMPI

L-ONOR.

BERTU PACE staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jara li l-Korporazzjoni Enemalta tieħu ħsieb li jinbidlu l-lampi qodma kif ukoll jiżdiedu xi lampi fl-inħawi tal-flats (Ramija Street area) tal-Govt.

Hse.

Estate fis-Siġġiewi - dan fid-dawl tal- petizzjoni mressqa mill-istess residenti?

Jista' l-Ministru jieħu ħsieb li din it-talba tiġi attwata fi żmien qasir?

ONOR.

LEO BRINCAT: Fl-area msemmija mill-Onor.

Membru diġa' hemm dawl adegwat.

Il-lanterni l-qodma se jinbidlu mill-aktar fis possibbli.

SAĦĦA - PHARMACY TECHNICIANS

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l-Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid għaliex mhux se jingħataw impjieg definit il-gradwati tal-Pharmacy Technicians ladarba d-dipartiment għandu bżonnhom?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Bħalissa qiegħed jiġi mfassal Manpower Plan ġdid.

Dan il-grad ta' Pharmacy Technician jifforma parti mill-pjan globali li jkun skond il-ħtiġijiet preżenti u futuri tal-ministeru.

KUNSILL TA' L-EWROPA - DOTT.

JOSEMARIA BALLESTER

L-ONOR.

ANTON TABONE staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid jekk Dott. JoseMaria Ballester il-Kap tad-Dipartiment tal-Kultura tal-Kunsill ta' l-Ewropa żarx Għawdex meta kien Malta fil-bidu ta' Frar?

Jekk fl-affermattiv, fejn mar u ma' min iltaqa'?

Jista' l-Ministru jgħid jekk fit-tliet workshops li saru fil-ġranet li kien Malta Dott. Ballester, kienx hemm rappreżentanza minn Għawdex?

Jekk fl-affermattiv, min kienu r-rappreżentanti?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

IMPJIEGI - ĊIFRI

L-ONOR.

ANTON TABONE staqsa lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: Jista' l-Ministru jagħti ċ-ċifri tal-labour supply, tal-gainfully occupied u tas-self-employed f'nisa u rġiel f'Għawdex f'Diċembru 1997?

Jista' jagħti wkoll l-għadd ta' nies jirreġistraw għax-xogħol f'Għawdex (nisa u rġiel) fl-istess xahar u x'kien il-perċentwali tal-labour supply?

ONOR.

EDWIN GRECH: Iċ-ċifri mitluba għax-xahar ta' Diċembru 1997 huma kif ġej:

Dicembru 1997 Irgiel Nisa Total

Gainfully Occupied 7,409 2,931 10,340 Nies jirregistraw fuq l-Ewwel Parti 497 138 635 Labour Supply 7,906 3,069 10,975 Self Employed 2,172 505 2,677

Il-perċentwali tal-labour supply f'Għawdex f'Diċembru 1997 kienet ta' 5.78% (din teskludi dawk il-persuni li jirreġistraw fuq it-Tieni Parti tar- Reġistru).

DIPARTIMENT TAL-KONSUMATUR - PRODOTTI

L-ONOR.

JOSEF BONNICI staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Peress li d-DOI dan l-aħħar ippubblika lista tal-prezzijiet ta' diversi prodotti li ġabar id-Dipartiment tal-Konsumatur, jista' l-Ministru jagħti l- prezzijiet ta' l-istess lista ta' prodotti li nxtraw minn supermarkets u discount stores f'Ottubru 1996, biex b'hekk wieħed ikun jista' jqabbel like with like u mhux kif sar fl-istqarrija tad-DOI fir-rigward tal-prezzijiet minn supermarkets?

ONOR.

LEO BRINCAT: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li, b'riżultat tal- kompetizzjoni li teżisti, il-prezzijiet ivarjaw minn store għall-ieħor minħabba tibdil li jsir minn żmien għal żmien fl-ammont ta' skont li jingħata.

Għalhekk, mhux possibbli li tqabbel like with like billi x-xirja globali tal-prodotti kollha msemmija fil-lista tvarja minn store għall- ieħor.

CET - DĦUL

L-ONOR.

JOSEF BONNICI staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jagħti d-dħul mis-CET fix-xhur ta' Jannar u Frar ta' din is-sena kif ukoll l-ammont ta' rifużjoni, xahar b'xahar minn mindu daħlet is-CET?

Kif jitqabblu dawn mar-rifużjoni taħt il-VAT għall-istess xhur tas- sena ta' qabel?

ONOR.

LEO BRINCAT: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li d-dħul mis-CET fix- xhur ta' Jannar u Frar ta' din is-sena kien ta' Lm6,970,988 u Lm4,999,923 rispettivament.

Ma kien hemm ebda rifużjonijiet minn Lulju 1997 (meta ddaħħlet is-CET) sa Jannar, 1998, u dan minħabba li s-sistema ta' l-ETP kienet għadha kemm bdiet tiffunzjona f'Settembru 1997.

L-ewwel rifużjoni bis-sistema tas-CET kien fi Frar 1998 u kien ta' Lm203,447.

Ir-rifużjonijiet taħt il-VAT bejn Lulju 1997 u Frar 1998 kienu kif ġej:-

|Lulju 1997 |Lm2,250,040 | |Awissu 1997 |Lm 940,540 | |Settembru 1997|Lm1,948,029 | |Ottubru 1997 |Lm1,843,926 | |Novembru 1997 |Lm1,652,245 | |Diċembru 1997 |Lm5,631,921 | |Jannar 1998 |Lm 427,207 | |Frar 1998 |Lm2,378,706 |

Bis-sistema tas-CET, prodotti importati u mibjugħa lokalment u li jidhru fl-ewwel u fit-tieni skeda tal-liġi huma eżenti mill-ETI u l-ETP u, għaldaqstant, ma jkunx hemm ħtieġa ta' rifużjonijiet fuq ix-xiri ta' dawn il-prodotti.

PIXXINA NAZZJONALI - KUMITAT

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari tiegħi numru 13129, filwaqt li nirriferi għall-Kumitat immexxi mis-Sur Maurice Gruppetta, jista' l-Ministru jirrispondi l-mistoqsija?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Il-persuna msemmija mill-Onor.

Interpellant tmexxi żewġ Kumitati dwar il-Pixxina Nazzjonali.

Nitlob għaldaqstant, lill-Onor.

Membru jispeċifika għal-liema kumitat qiegħed jirriferi.

GĦAWDEX - TFITTXIJA GĦAŻ-ŻEJT

L-ONOR.

ANTON TABONE staqsa lill-Prim Ministru: B'riferenza għat- tweġiba għall-mistoqsija parlamentari tiegħi numru 13115 dwar l-operazzjoni għat-tfittxija għaż-żejt f'Għawdex, jista' l-Prim Ministru jgħid għal kemm kien jammonta l-kumpens mogħti lill-bdiewa ta' l-inħawi milquta mix- xogħlijiet imsemmija?

ONOR.

ALFRED SANT: L-informazzjoni għadha qed tinġabar u risposta tingħata f'xi seduta oħra.

GĦAWDEX - SPTAR ĠENERALI

L-ONOR.

ANTON TABONE staqsa lill-Prim Ministru: B'riferenza għat- tweġiba għall-mistoqsija parlamentari tiegħi numru 13112, jista' l-Prim Ministru jgħid jekk kienx hemm xi tibdil fil-kompożizzjoni tal-Kumitat għall-Akkwist ta' Apparat Mediku ta' l-Isptar Ġenerali ta' Għawdex minn meta twaqqaf fid-29 ta' Mejju, 1997?

Jekk fl-affermattiv, kif inhi l- pożizzjoni attwali tiegħu?

Jista' l-Prim Ministru jgħid ukoll kemm-il darba ltaqa' dan il-Kumitat mit-twaqqif tiegħu sal-lum?

ONOR.

ALFRED SANT: Tibdil fil-kompożizzjoni għall-akkwist ta' apparat mediku ta' l-Isptar Ġenerali ta' Għawdex:

i) Fis-seba' laqgħa (18 ta' Settembru, 1997) il-Kumitat ħass il-bżonn li l- uffiċjal inkarigat mill-General Stores ta' l-Isptar Ġenerali ta' Għawdex ikun preżenti fil-kumitat.

Għalhekk iċ-Chairman kiteb lid-Direttur, is-Sur A.F Attard dwar dan.

Id-direttur approva li Ms Jane Attard, a/Principal fil-General Stores, tibda tattendi l-laqgħat tal-kumitat bħala membru.

Fil-laqgħa tat-12 ta' Dicembru, 1997 il-Kumitat kiteb lid-Direttur A F Attard billi s-Sur J B Pace kien spiċċa minn Medical Superintendent u floku kien appuntat Dr A Livori.

Id-deċiżjoni kienet li Dr A Livori ikun maħtur bħala Chairman tal-kumitat u s-Sur J B Pace ma jitqiesx iżjed bħal membru

Il-kumitat iltaqa' 18-il darba

GĦAWDEX - KONSUM TA' L-ILMA

L-ONOR.

ANTON TABONE staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid x'kien il-konsum totali u l-medja tal-konsum ta' l-ilma f'Għawdex għal kull sena mill-1985 sa l-1996?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Il-figuri ta' konsum ta' l-ilma f'Għawdex kif mitluba mill-Onor.

Interpellant huma:

SENA KONSUM TOTALI F'SENA MEDJA KULUM (GALLUNI) (GALLUNI)

1985 381,832,162 1,046,116 1986 401,672,473 1,100,473 1987 447,672,595 1,212,802 1988 485,343,092 1,326,074 1989 517,823,724 1,418,695 1990 561,185,630 1,537,494 1991 652,285,920 1,787,085 1992 659,521,420 1,801,971 1993 684,434,000 1,875,161 1994 705,861,400 1,933,867 1995 699,035,200 1,915,165 1996 625,909,400 1,710,135

GĦAWDEX - SEZZJONI TA' L-INDAFA - SUPERVISORS

L-ONOR.

ANTON TABONE staqsa lill-Prim Ministru: B'riferenza għat-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari tiegħi numru 12496 fuq ħtieġa ta' supervisors fis-Sezzjoni ta' l-Indafa f'Għawdex, jista' l-Prim Ministru jindika l-pass li jmiss, issa li r-rapport juri l-ħtieġa tal-mili ta' post ta' supervisors f'dik is-sezzjoni?

ONOR.

ALFRED SANT: Rigward il-mili ta' postijiet ta' supervisor fis- Sezzjoni tal-Indafa Pubblika għandhom jinbdew l-proċeduri stabiliti miċ- ċirkolari OPM 43/97 dwar il-Cabinet Committee on Recruitment.

INTERNET SERVICE PROVIDERS

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra l-kondizzjonijiet tal-liċenzji ta' l- Internet Service Providers Maltin?

B'riferenza għat-tweġiba ta' mistoqsija parlamentari numru 10818 Seduta Nru. 178, hemm kumpanniji li qed jirreklamaw li huma Internet Service Providers imma li ma ġewx imsemmija fil-lista mogħtija fit-tweġiba msemmija.

Għalfejn Orbit u Fastnet ma ssemmewx fil-lista?

ONOR.

ALFRED SANT: L-informazzjoni għadha qed tinġabar u risposta tingħata f'xi seduta oħra.

SPTAR SAN LUQA - INTENSIVE THERAPY UNIT

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid x'inhi n- nurse: patient ratio attwali fl-Intensive Therapy Unit?

Kemm tvarja minn żmien għal ieħor?

X'għandu jkun dak mixtieq?

Xi pjanijiet ta' kontinġenza hemm għal okkażjonijiet ta' emerġenzi?

Qatt kellhom jitħassru xi operazzjonijiet skedati minħabba iffullar f'dan il-unit?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: L-informazzjoni mitluba għadha qed tinġabar u għalhekk tweġiba se tingħata f'seduta oħra.

XANDIR - LEĠISLAZZJONI FUQ REKLAMAR

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Prim Ministru: B'riferenza għat-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 12886, jista' l-Prim Ministru jirrispondi u forsi wkoll jagħti xi dettalji fuq l-aħħar parti tal- mistoqsija tiegħi ċioe' kif jikkomparaw dawn l-istandards li għandu issa u dak propost mill-Awtorita' tax-Xandir ma' standards Ewropej?

ONOR.

ALFRED SANT: L-istandards tar-reklamar li għandna issa fil-qasam tax-xandir kienu ġew implimentati fl-1991 meta kienet saret il-liġi tax- xandir.

Minn dak iż-żmien sar progress f'dan il-qasam u jiena nformat li l-Kodiċi li kien propost mill-awtorita' jirrifletti dan partikolarment fejn għandu x'jaqsam ir-reklamar u t-tfal, ir-reklamar komparattiv u regolamenti aktar ċari fejn għandhom x'jaqsmu programmi sponsorjati.

SPTAR SAN VINCENZ - IKEL LILL-PAZJENTI

L-ONOR.

JOHN VELLA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid huwiex minnu li pazjenti li ma jistgħux jieklu ikel solidu f'Ward 22 f'San Vinċenz ilhom xhur sħaħ jingħataw Maltova biss, u dan għaliex hemm liquidiser bil-ħsara?

Veru li huwa maħsub, jekk dan hu hekk, li jerġa' jiġi kollox għan-normal?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Il-liquidiser f'Ward 22 f'San Vinċenz kien bil- ħsara għal xi ġimgħat imħabba nuqqas ta' spare parts.

Fil-preżent qed tiffunzjona.

Id-dipartiment ordna għaxar liquidisers heavy duty ġodda li se jkunu pprovduti ma jdumux, għal użu fis-swali.

AMBAXXATA F'LONDRA - ĦRUQ

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Nirriferi għar-rapporti li kien hemm fil-ġurnali lokali dwar ħruq fil-Malta House ta' Londra.

Jista' l-Viċi Prim Ministru jikkonferma din l-informazzjoni u jispjega sewwasew x'kien ġara f'din l-Ambaxxata ewlenija Maltija?

Jista' l-Viċi Prim Ministru jikkonferma li ritratti tal-ħruq li kienu f'files tal-Ministeru ta' l-Affarijiet Barranin sfaw meqruda qabel l- elezzjoni ta' Ottubru, 1996?

Jista' jikkonferma li f'Malta House għad hemm kopji ta' dawn ir-ritratti u jekk jirriżulta li għadhom hemm, jista' l-Ministru jqegħedhom fuq il- Mejda tal-Kamra?

ONOR.

GEORGE VELLA: Tard il-Ħamis 22 ta' Frar, 1996 pompieri Ingliżi tat- tifi tan-nar kellhom jintervjenu wara li daqqet il-fire alarm li hemm installata fl-uffiċċji tal-Kummisjoni Għolja Maltija ġewwa Londra.

Il- Pulizija Ingliża mill-ewwel osservat li l-kawża tal-ħruq kienu xi files, karti uffiċjali u bandieri Maltin li kienu miġbura fl-art f'nofs l-uffiċċju ta' l-accounts u kienu jidhru li ngħataw in-nar apposta.

In-nar ma setax jinfirex ħafna peress li t-twapet ta' l-uffiċini huma magħmula minn materjal li huwa fire resistant, u għalhekk il-ħsara ewlenija li laħqet saret kienet dik kawżata mid-duħħan sfiq, sħana qawwija u nugrufun fin li daħal fi stallazzjonijiet interni ta' l-uffiċċji.

Spettur tal-Pulizija u inġinier professjonali ta' l-elettronika Maltin, li ntbagħtu minnufih minn Malta biex jinvestigaw il-ħruq, kienu irrapoirtaw li mill-indikazzjonijiet li kellhom, in-nar kien tqabbad minn wieħed mid- diplomatiċi Maltin li kien hemm jaħdmu dak iż-żmien fil-Kummissjoni Għolja Maltija.

Sussegwentement, inħarġu charges kontra dan id-diplomatiku.

Il- każ għadu qed jinstema' quddiem Bord tad-Dixxiplina, imwaqqfa mill- Kummissjoni għas-Servizz Pubbliku.

Mill-informazzjoni li għandi, ma jirriżultax li r-ritratti li juru l- ħsara li saret fl-uffiċċji tal-kummissjoni, li kienu ttieħdu mill-fotografu uffiċjali tal-Pulizija Ingliża, inqerdu qabel l-elezzjoni ta' Ottubru 1996.

Tant hu hekk li dawn ir-ritratti bħalissa jinsabu fil-files tal-ministeru hawn Malta.

Jista' jkun li jeżistru kopji wkoll fil-Kummissjoni Għolja Maltija ġewwa Londra.

Peress li r-ritratti qed jintużaw biex jgħinu lill- membri tal-Bord tad-Dixxiplina fl-andament tal-proċeduri kontra d- diplomatiku Malti, kif diġa' għidt, ma naħsibx li jkun għaqli li nqegħdhom fuq il-Mejda tal-Kamra għalissa.

MALTACOM - PROJECTS TAL-COST

L-ONOR.

GEORGE PULLICINO staqsa lill-Ministru mingħajr Portafoll fl- Uffiċċju tal-Prim Ministru: Jista' l-Ministru jgħid jekk it-Telemalta (jew issa Maltacom) baqgħetx tipparteċipa f'wieħed mill-projects tal-COST?

Jekk iva, jista' jispjega x'kienet din l-attivita' u x'safar sar in konnessjoni ma' din il-ħidma?

Kemm sewa dan is-safar minn Novembru 1996 'l hawn?

ONOR.

JOE MIZZI: L-informazzjoni għadha qed tinġabar u risposta tingħata f'xi seduta oħra.

KUNSILL TAL-EWROPA - KONVENZJONI EWROPEA

L-ONOR.

GEORGE PULLICINO staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Gvern jgħid jekk għandux intenzjoni li jiffirma l-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet Umani u l- Bio Mediċina (OVIEDO) li għaddiet mill-Kunsill ta' l-Ewropa fl-1996?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Il-Gvern Malti għandu kull intenzjoni li jiffirma din il-konvenzjoni.

Bħalissa qiegħed jistenna l-pariri legali mill-Avukat Ġenerali sabiex wara tkun tista' issir ir-ratifika.

PBS - RAPPORT TA' ABBUŻI

L-ONOR.

GEORGE PULLICINO staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid jekk l-avukat li ismu qed jintbagħat separatament tqabbadx mill-PBS sabiex jagħmel rapport dwar bosta allegazzjonijiet ta' abbużi li saru fil-passat minn diriġenti u impjegati tal-kumpannija?

Jekk jikkonferma, jista' l-Prim Ministru jgħid jekk tlestiex dan ir-rapport u x'kienu l-konklużjonijiet tiegħu?

X'passi ittieħdu jew huma kontemplati li jittieħdu mill-PBS fuq dawn il-konklużjonijiet?

Jista' jpoġġi kopja ta' dan ir-rapport jekk dan tlesta, fuq il-Mejda tal-Kamra?

ONOR.

ALFRED SANT: Ir-rapport dwar xi allegazzjonijiet riferibbli għall- imgħoddi għadu ma tlestiex minħabba pressjoni ta' xogħol ta' l-avukat konċernat imsemmi fil-mistoqsija.

Huwa ttamat li ma jdumx ma jitlesta.

Konsegwentament, mhux lok ta' tweġiba għall-mistoqsijiet l-oħra.

KOPERATTIVI - KOPERATTIVA X'PRESS

L-ONOR.

GEORGE PULLICINO staqsa lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: Jista' l-Ministru jagħti dettalji dwar meta twaqqfet il-koperattiva X'Press?

X'inhu x-xogħol ta' din il-koperattiva u minn min hija ffirmata?

ONOR.

EDWIN GRECH: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li:

Il-Koperattiva X-Press ġiet reġistrata mal-Bord tal-Koperattivi fit-28 ta' Novembru, 1997.

Il-Koperattiva tipprovdi servizzi bħalma huma:

Produzzjonijiet awdjo, viżivi jew awdjo-viżivi, pubblikazzjonijiet, servizzi ta' taħriġ u edukazzjoni, servizzi ta' relazzjonijiet pubbliċi u marketing, konsulenza marbuta ma' dawn is-servizzi, produzzjoni ta' scripts, produzzjonijiet fotografiċi.

Il-Koperattiva hija fformata mis-sinjuri:

Kenneth Scicluna John C. Sare Therese Ellul Nicholas Bilocca Joe Azzopardi Paul J. Vassallo James Debono

PBS - FTEHIM KOLLETTIV

L-ONOR.

GEORGE PULLICINO staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid fiex wasal ix-xogħol fuq il-ftehim kolletiv tal-ħaddiema tal- PBS li kellu jidħol fis-seħħ f'Jannar 1997?

X'qiegħed iżomm biex jiġi ffirmat il-ftehim kollettiv?

ONOR.

ALFRED SANT: Ix-xogħol fuq il-ftehim kollettiv tal-ħaddiema tal- PBS daħal fil-fażi finali.

Jidher li hemm qbil bejn il-union u l-management fuq il-punti kollha li ġew negozjati.

Il-ftehim għaldaqstant mistenni jiġi ffirmat malli jitlesta l-aħħar xogħol li baqa' xi jsir fuqu.

PBS - NEWS GUIDELINES

L-ONOR.

GEORGE PULLICINO staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jikkonferma li bħalissa l-PBS qed iħejji news guidelines għall- ġurnalisti tal-PBS?

Min qed iħejji dawn il-guidelines?

Fiex wasal ix- xogħol u meta mistennija li jiddaħlu fis-seħħ?

Kif se jiġi żgurat li l- ġurnalisti jsegwu dawn il-guidelines?

ONOR.

ALFRED SANT: In-news guidelines għall-ġurnalisti tal-PBS qed jiġu mħejjija mill-General Manager tal-PBS, bl-għajnuna ta esperti fil-qasam.

Ix-xogħol jinsab avvanzat ħafna u l-ewwel abbozz mistenni jitressaq għall- attenzjoni ta' l-awtoritajiet konċernati fil-ġejjieni qarib.

Kull ġurnalist u producer tal-PBS eventwalment jingħata kopja biex tgħinu jimxi strettament mal-policy tal-kumpannija.

AIR MALTA - TRAINEE TECHNICIAN

L-ONOR.

EDWIN VASSALLO staqsa lill-Ministru tat-Turiżmu u s-Self- Employed: Jista' l-Ministru jgħid x'se jsir min dawk kollha li għamlu interview għal trainee technician ma' l-Air Malta?

ONOR.

KARMENU VELLA: Il-proċess ta' reklutaġġ ta' Trainee Technicians ma' l-Air Malta wasal biex ikun iffinalizzat fi żmien qasir.

MOSTA - TARMAK

L-ONOR.

EDWIN VASSALLO staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid kemm-il sejħa għal offerti ħarġet għal għoti ta' tarmak li tikkonċerna toroq fil-Mosta?

Jista' jsemmi liema huma dawn it-toroq?

Meta se jibda l-għoti ta' tarmak?

Jista' l-Ministru jgħid jekk Triq l-Alwetta hijiex waħda min dawn it-toroq li se tkun mogħtija t-tarmak?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Din is-sena se tiġi preparata sejħa għall-offerti biex ikun jistgħu jiġu asfaltati toroq l-Alwetta, iċ-Ċinju u Barjol.

MOSTA - DAWL

L-ONOR.

EDWIN VASSALLO staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jieħu passi biex fi Triq il-Ħaġar u fi Triq ta' Mliet il-Mosta jkun hemm żieda f'dawl ta' triq ladarba issa hemm iżjed bini ġdid u f'dawn it-toroq hemm nuqqas ta' dawl?

ONOR.

LEO BRINCAT: It-talba għal aktar bozoz fiż-żewġ toroq imsemmija qegħdin jiġu kkonsidrati flimkien ma' talbiet oħra.

SKEJJEL - NAXXAR - SKOLA SEKONDARJA

L-ONOR.

EDWIN VASSALLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kemm se jkun jiswa il- "Belvedere" li se jkun mibni fl-iskola sekondarja tan-Naxxar?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

ĊENTRU DETOX - PAZJENTI

L-ONOR.

VICTOR GALEA PACE staqsa lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: Jista' l-Ministru jgħid kemm kien in-numru ta' persuni li attendew iċ- Ċentru Detox fl-1997?

Kemm minnhom kienu ġodda, kemm nisa u kemm irġiel, x'kienu l-etajiet tagħhom, kemm minn dawn attendew fuq bażi regolari, kemm kien hemm persuni matul l-1997 li attendew rehabilitation programme kontra l-abbuż tad-droga, kemm spiċċaw, kemm kellhom eta' dawk li bdew u kemm hemm persuni jattendu rehabilitation programme bħalissa f'Għawdex?

ONOR.

EDWIN GRECH: Billi l-informazzjoni mitluba tikkonċerna ċ-Ċentru Detox f'Għawdex, nitlob l-Onor.

Interpellant biex jindirizza l-mistoqsija tiegħu lill-Ministru konċernat.

SIGURTA' SOĊJALI - FLUS TAL-MARD

L-ONOR.

VICTOR GALEA PACE staqsa lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari numru 12303, jista' l- Ministru jagħti l-breakdown fuq Għawdex waħdu?

ONOR.

EDWIN GRECH: L-informazzjoni mitluba mill-Onor.

Interpellant hija kif ġej:

Ghajnuna ghall-Mard Ghawdex

Frar 1997 1,528 Marzu 1997 1,530 April 1997 1,537 Mejju 1997 1,545 Gunju 1997 1,556 Lulju 1997 1,565 Awwissu 1997 1,564 Settembru 1997 1,566 Ottubru 1997 1,567 Novembru 1997 1,567 Dicembru 1997 1,571 Jannar 1998 1,563

AUTOMATIC FINGERPRINT IDENTIFICATION SYSTEM

L-ONOR.

VICTOR GALEA PACE staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l- Prim Ministru jikkonferma jekk huwiex veru li l-automatic fingerprint identification system (AFIS) hijiex se tiġi introdotta fid-dipartimenti u jekk iva, meta?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat li Automatic Fingerprint Identification System (AFIS) diġa' tintuża mill-Pulizija għal skop ta' investigazzjonijiet.

Nitlob lill-Onor.

Interpellant jispeċifika għal-liema dipartimenti oħra qed jirriferi.

PULIZIJA - KAĊĊATURI MTELLA' L-QORTI

L-ONOR.

VICTOR GALEA PACE staqsa lill-Prim Ministru: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari numru 10952 rigward kaċċaturi li tressqu l- Qorti.

Jista' l-Prim Ministru jgħid kemm armi ġew ikkonfiskati, kemm ingħataw lura u hemmx il-ħsieb li l-policy tal-konfiska tinbidel?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat illi n-numru ta' każijiet li l-Qorti ordnat il-konfiska tas-senter kienu ħamsa, filwaqt li dawk li dwarhom il- konfiska ma ngħatatx kienu 48.

Għalissa m'hemmx il-ħsieb li tinbidel il- liġi dwar il-konfiska ta' l-armi.

TAL-QROQQ - SPTAR

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid jekk ntgħażlux id-designers/periti għat-tkomplija tax-xogħol fl-isptar f'Tal-Qroqq?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

MARSA RACING CLUB

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid jekk il-Marsa Racing Club talabx sabiex Triq it-Tiġrija tal-Marsa tiġi resurfaced peress li tinsab fi stat ħażin ħafna sew għall-vetturi u l-pedestrians kif ukoll għaż-żwiemel?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Iva.

KUMPLESS SPORTIV TAL-MARSA - GRADA

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kemm swiet il-gate li tpoġġiet għal ftit żmien u mbagħad tneħħiet fil-Kumpless Sportiv tal-Marsa fuq in-naħa li tagħti għal Ħal Qormi?

Min kien ta parir lis-Segretarjat biex issir din il-gate u għaliex ma kienx antiċipat li jkun kaġun ta' diffikultajiet meta jkun hemm għargħar minħabba l-maltemp?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

SAĦĦA - TOBBA BARRANIN

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid jekk il-Prof.

Tadhiahi Goino u l-Prof.

Rafik Melik Ohanjamien għandhom id-dritt japplikaw ta' tobba f'Malta?

Qatt applikaw quddiem il-Kunsill Mediku ta' Malta sabiex jingħataw liċenzja ħalli jipprattikaw ta' tobba f'Malta?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Il-persuni msemmija m'humiex tobba li kkwalifikaw mill-Universita' ta' Malta f'liema każ kienu jistgħu japplikaw bħal tobba oħrajn li jikkwalifikaw mill-istess Universita'.

Jekk huma għandhom kwalifika ta' tobba minn Universita' jew Skola Medika barranija jistgħu japplikaw, iżda biex japplikaw iridu jipproduċu ċ-ċertifikati li huma ikkwalifikaw bħala tobba f'pajjiż ieħor u skond il-liġijiet ta' dak il- pajjiż.

Jekk ma jissodisfawx dan ir-rekwiżit ma jkunux jistgħu japplikaw.

Il-liċenzja għall-prattika tingħata mill-Eċċellenza Tiegħu, il-President ta' Malta, fuq il-parir tal-Kunsill Mediku u dan naturalment ikun irid jissodisfa ruħu permezz ta' test prattiku u orali mill-kapaċitajiet tagħhom u jsirilhom anke test lingwistiku.

Iż-żewġ persuni msemmija, qatt m'applikaw għal-liċenzja.

UFFIĊINI TAS-SERVIZZI SOĊJALI - BENEFIĊĊJI

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: Jista' l-Ministru jgħid kemm tħallsu benefiċċji differenti mill-uffiċini distrettwali tas-Servizzi Soċjali għas-sena 1997, distrett b'distrett, servizz servizz?

ONOR.

EDWIN GRECH: Mill-Uffiċċji Distrettwali tad-Dipartiment tas- Sigurta' Soċjali titħallas biss l-Għajnuna għal Diżimpjieg.

In-numru ta' benefiċċjarji ta' din l-għajnuna u mil-liema distretti ġew imħallsa fl-aħħar tas-sena 1997 huwa kif ġej:

Malta

Balzan 67 Birkirkara 208 Bormla 317 Hamrun 228 Luqa 140 Marsa 144 Mosta 96 Msida 163 Naxxar 76 Paola 213 Qormi 214 Rabat 101 Sliema 149 San Pawl il-Bahar 86 San Gwann 94 Valletta 221 Zabbar 313 Zebbug 165 Zejtun 267 Zurrieq 140

Ghawdex

Victoria 197 Nadur 81 Total 3,680

MĠARR - DAWL FIT-TOROQ

L-ONOR.

EDWIN VASSALLO staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jieħu passi biex fi Triq San Pietru u Triq l-Istaġuni fl-Imġarr (Malta) jiżdied id-dawl tat-triq fejn għad m'hemmx, ladarba żdied il-bini ġdid?

ONOR.

LEO BRINCAT: It-talba għal aktar bozoz fiż-żewġ toroq imsemmija qegħdin jiġu kkonsidrati flimkien ma' talbiet oħra.

DJAR - SUSSIDJI

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jgħid jekk hux ippjanat li jogħla l-valur massimu ta' Lm26,000 għal proprjeta' sabiex applikanti jkunu jistgħu jgawdu mis-sussidju fuq l-interess mogħti mil-Lohombus?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: L-iskemi kollha li kien iħaddem id-Dipartiment għall-Akkomodazzjoni Soċjali, issa qed ikunu pproċessati mill-Awtorita' tad- Djar.

Żewġ skemi minnhom, dik ta' sussidju fuq il-kera u dik ta' xogħlijiet fir-residenzi ta' persuni b'diżabilita' diġa' ġew imtejba.

Qed isir studju dwar kif l-iskema ta' sussidju fuq l-imgħax għal xiri ta' djar tista' tiġi aġġornata biex tkun aktar tolqot il-ħtiġijiet tal-lum.

Nixtieq infakkrek ukoll illi fuq inizjattiva tiegħi kont ftaht diskussjonijiet mal-Lohombus Bank u wasalna għal dan il-ftehim li d- dettalji tiegħu qed nagħtihomlok hawn taħt u liema dettalji diġa' ġew ppubblikati anke fil-Parlament.

Dan jgħodd għal dawk li jixtru mingħand l- Awtorita' tad-Djar.

Is-self se jitħallas lura fuq medda ta' 30 sena u mhux fuq 25 sena kif kien isir qabel.

B'hekk l-pagament ta' kull xahar għal ħlas lura ta' self se jonqos.

Fil-każ ta' maisonette benefiċjarju jista' jissellef 90% tal-prezz sussidjat biex jixtri il-fond fi stat ta' ġebel u saqaf, filwaqt li fil- ħarġiet ta' qabel il-benefiċjarju seta' jissellef sa 90% tal-prezz tal-fond kif ukoll biex jitkompla il-fond.

Bħala riżultat il-front finance li jkollu jagħmel il-benefiċjarju naqas.

Fejn qabel il-benefiċjarju kien iħallas il-Lohombus Bank Limited 0.3% ta' l-ammont tas-self bħala spejjez għall-ipproċessar ta' l-applikazzjoni tas-self issa se jħallas biss Lm15.

Bħala legal expenses tal-Lohombus Bank Limited, fejn qabel benefiċjarju kien iħallas skond il-valur tal-loan issa se jħallas biss Lm10.

Jekk is-self jeċċedi il-Lm 15,000, ir-rata ta' l-imgħax għall-ħames snin tkun ta' 7.5% u mhux 8.5%.

Min-naħa tagħha, l-Awtorita' tad-Djar, biex tgħin aktar lill- benefiċjarji, se tissussidja is-self sa 90% sussidjat tal-maisonette u mhux sa Lm6,000 kif sar fil-ħarġiet preċedenti.

TARXIEN - TRIQ JOSEPH BURLO' - TISWIJA

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid meta hu ippjanat li jinbeda x-xogħol fi Triq Joseph Burlo' f'Ħal Tarxien?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: L-asfalt fi Triq Burlo', Tarxien hu maħsub li jsir flimkien ma' dawk ta' toroq oħra fil-viċinanzi skond il-prijoritajiet tax-xogħol tad-dipartiment.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET BIL-MIKTUB

GŻIRA - ST.

ALBERT STREET - IPPARKJAR

L-ONOR.

SANDRO SCHEMBRI ADAMI staqsa lill-Prim Ministru: Jikkonsidra l-gvern illi jbiddel id-deċiżjoni li biha karozzi fi Triq St. Albert, fil-Gżira quddiem il-kumpannija, li isimha qed jintbagħat separatament, ma jitħallewx jipparkjaw hemmhekk u dan b'telf ta' flus, bi drop ta' 50% income għall-istess kumpannija?

ONOR.

ALFRED SANT: Nitlob lill-Onor.

Interpellant jirriferi din il- mistoqsija lill-ministru konċernat.

ĊIMITERJU TA' L-ADDOLORATA - OQBRA ĠODDA

L-ONOR.

JOE BORG staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l-Anzjani u Affarijiet tal-Familja: In vista tar-risposta li ta l-Ministru għall- mistoqsija parlamentari numru W1150 magħmula minni, jista' l-Ministru: jgħid jekk hemmx il-ħsieb li jsiru oqbra ġodda fiċ-Ċimiterju ta' l- Addolorata fil-futur qarib; u f'każ affermattiv, jgħid kemm se jsiru oqbra ġodda; jgħid jekk, apparti li jsiru oqbra ġodda, jeżistux mezzi oħra kif persuna tista' tiġi assenjata jew takkwista qabar, u f'każ affermattiv, x'inhuma; u jindika, jekk possibbli, x'inhu t-tul ta' żmien li wieħed jkun mistenni li jistenna jekk ikun in-numru 236 fuq il-waiting list qabel ma jiġi allokat qabar?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Il-possibbilita' li ssir estensjoni taċ- Ċimiterju ta' Santa Marija Addolorata qed tigi studjata.

Sid ta' qabar jista' jittrasferixxi l-qabar b'Att testimonjali jew b'donazzjoni.

F'dawn iż-żewġ każi l-approvazzjoni tat-Tabib Ewlieni tal-Gvern hija meħtieġa.

Risposta għad-domanda Ċ ma tistax tingħata għaliex għadhom ma ġew konklużi l-ebda proċeduri biex issir din l-estensjoni.