MALTA DEBATES TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Ufficjali u Rivedut) IT-TMIEN PARLAMENT Seduta Nru. 200 It-Tnejn, 16 ta' Marzu, 1998 Stampat fl-Uffiċċju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 IT-TMIEN PARLAMENT Seduta Nru. 200

It-Tnejn, 16 ta' Marzu, 1998

Il-Kamra tad-Deputati ltaqghet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fid-6.13 p.m.

Talba

SEDUTA NRU.

It-Tnejn, 16 ta' Marzu, 1998

WERREJ MINUTI 1058

MISTOQSIJIET-TWEĠIBIET ORALI 1058

TQEGĦID TA' KARTI 1063

RULING 1064

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA ESTIMI TAL-KORPORAZZJONI GĦAS-SERVIZZI TA' L-ILMA GĦAS-SENA FINANZJARJA 1997/1998 - KONTINWAZZJONI 1065 ABBOZZ TA' LIĠI DWAR IL-LOGĦOB (KUMITAT GAMING BILL (COMMITTEE STAGE) 1066 ABBOZZ TA' LIĠI DWAR SERVIZZI TAT-TURIŻMU GĦAL MALTA (IT-TIENI QARI) THE MALTA TOURISM SERVICES BILL (SECOND READING) 1075 ESTIMI TAL-KORPORAZZJONI GĦAS-SERVIZZI TA' L-ILMA GĦAS-SENA FINANZJARJA 1997/1998 - KONTINWAZZJONI (VOTAZZJONI) 1082

AĠĠORNAMENT 1083

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET BIL-MIKTUB 1113

MINUTI

Il-Minuti tas-Seduta Nru. 199 li saret fit-13 ta' Marzu, 1998 ġew konfermati.

MISTOQSIJIET-TWEĠIBIET ORALI

AMBAXXATI - NUMRI TAT-TELEFON U TAL-FAX

L-ONOR.

ĊENSU GALEA (f'isem l-Onor.

Joe Borg) staqsa lill-Vici Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: Jista' l- Viċi Prim Ministru jagħti lill-Kamra, għal kull ambaxxata, in-numri tal- linji kollha tat-telefon u tal-fax imħallsin minn fondi pubbliċi, kemm fl- ambaxxata nnifisha kif ukoll fir-residenza uffiċjali ta' l-ambaxxatur?

ONOR.

GEORGE VELLA (Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Barrannin u ta' l-Ambjent): Ninforma lill-Onor.

Interpellant li din il- mistoqsija ma taqax taħt Standing Order 27 tal-Kamra tad-Deputati.

AMBAXXATI - IMPJEGATI

L-ONOR.

ĊENSU GALEA (f'isem l-Onor.

Joe Borg) staqsa lill-Vici Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm kien l-għadd ta' Maltin kif ukoll ta' barranin f'kull ambaxxata ta' Malta matul l-1997?

Kemm kienet l-ispiża totali biex tinżamm u titħaddem kull ambaxxata matul l-istess sena?

Jekk matul l-1997 ġew ingaġġati local personnel ġodda, jista' l-Viċi Prim Ministru jispjega x'inhuma l-funzjonijiet ta' kull wieħed minnhom?

ONOR.

GEORGE VELLA: Qed inpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra skeda li tagħti l- informazzjoni mitluba mill-Onor.

Membru.

MUS LTD - PROĠETTI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jagħti lista tal-ftehim kollu li saru bejn l-Universita' u l-Malta University Services Ltd. - jew il-project management office - tat-tip kif imqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari Nru. 3935 bejn l-1 ta' Jannar, 1988 u l-31 ta' Ottubru, 1997?

Jista' f'kull każ isemmi d-data ta' kull ftehim u jgħid għal liema proġett partikolari sar kull wieħed?

Min kienu l-periti li f'kull każ ħadmu fuq kull proġett u li skond it-tweġiba li ngħatat fid- dawl ta' dan it-tip ta' ftehim aċċettaw li jitħallsu b'rata anqas mit- tariffa u li effettivament ikunu sub-contractors tal-MUS Ltd jew tal-PMO?

ONOR.

EVARIST BARTOLO (Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali): Il-lista ta' proġetti u l-periti li ħadmu fuqhom kif ukoll id-data ta' meta nbeda l-proġett hi kif ġej:

Progett Perit Data

Maths & Computer Sciences Blg.

A. Torpiano 1989 Engineering Building J. Tonna 1992 Institute of Archaelogy D. DeLucca 1992 Matsec Building A. Torpiano 1992 IMO Building Extension D. DeLucca 1993 Biomedical Sciences Building A. Torpiano 1993 Sports Hall J. Falzon & J.M. Spiter 1993 Biology Building Extension A. Scerri & F. Montesin 1994 Institute of Agriculture E. Mintoff 1994 Maintenance Building E. Mintoff 1994 Herbarium Building C. Spiteri 1995 Lecture Centre Building R. England 1995 Multistorey Carpark M. Bonello 1996

MUS LTD - IMPJIEGI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kif u meta l-persuna li isimha qed jintbagħat separatament, ġiet impjegata ma' l-istess kumpannija fejn ħuha jokkupa l-ogħla kariga?

Huwa etikament korrett li din il-persuna ġiet impjegata f'din il-kumpannija pubblika?

Jista' l-Ministru jagħti wkoll id- data ta' meta nħatar id-direttur maniġerjali ta' l-istess kumpannija u kemm ilu preċiżament jokkupa din il-kariga?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Jien informat li l-persuna indikata tiġi oħt il- Prof. Robert Ghirlando, Managing Director tal-Malta University Services Ltd.

Din ġiet impjegata mill-kumpannija fuq bażi part-time fl-1 ta' Diċembru, 1992 bħala segretarja, kif ġew impjegati segretarji oħra part- time.

Sakemm il-persuna indikata qed taqdi dmirha kif suppost u m'għandhiex kondizzjonijiet aħjar mill-impjegati l-oħra tal-kumpannija, ma hemm xejn li jmur kontra l-etika.

Il-Prof.

Ghirlando ilu jokkupa l-kariga ta' managing director mill-1 ta' Frar ta' l-1989.

MUS LTD - SEWERAGE MASTER PLAN

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid jekk il-project management office għandux xi ftehim mad-dipartiment tad-drenaġġ tat-taqsima tax- xogħlijiet pubbliċi, peress li fl-istess bini ta' din it-taqsima kien hemm persuna taħdem fuq il-proġett tad-drenaġġ u safejn hu magħruf ma jeżisti ebda ftehim għal project management services f'dan il-qasam?

Jekk fl- affermattiv, jista' l-Ministru jqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra kopja tal- kuntratt iffirmat bejn iż-żewġ partijiet?

Jista' l-Ministru jgħid f'kull ċirkostanza, jeżistix jew le kuntratt ta' dan it-tip u igħid kemm tħallas il-project management office mit-taqsima tax-xogħlijiet għal dan is-servizz bejn l-1 ta' Jannar, 1995 u l-31 ta' Ottubru, 1997?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Fuq talba tal-works division, li taħtha jaqa' d- dipartiment tad-drenaġġ, il-Malta University Services Ltd. kienet mitluba biex tgħin fil-project management tas-sewerage master plan.

Il-MUS Ltd. kienet impjegat persuna għal dan il-għan.

Dan l-impjegat kien fil-fatt jaħdem fil-bini ta' l-istess taqsima.

Allavolja kien hemm ftehim dwar dan is-servizz, ftehim bil-miktub qatt ma ġie ffirmat u lanqas sar ħlas.

Il-works division u l-MUS Ltd, flimkien ma' l-Universita', jifformaw il- project management office.

MUS LTD - PERIT INKARIGAT

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kif tqabbad il-perit biex iħejji l-pjanti għal sular addizzjonali fil-fakulta' ta' l-edukazzjoni meta l-istess perit huwa mpjegat ta' l-Universita' u wkoll impjegat tal-Malta University Services Ltd.?

Jista' l-Ministru jqiegħed fuq il-Mejda tal- Kamra kopja tal-ftehim iffirmat bejn l-Universita' u l-MUS Ltd. biex jingħata dan is-servizz, kif ukoll kopja tal-ftehim iffirmat bejn il-MUS Ltd. u l-istess perit?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Il-perit li ħejja l-pjanti u l-applikazzjoni għall-permess ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar għal dan ix-xogħol tqabbad minn fost il-periti akkademiċi tal-fakulta' ta' l-arkitettura ta' l-istess Universita' ta' Malta, kif sar fuq il-proġetti l-oħra kollha ta' l- Universita' ta' Malta.

Ladarba l-Malta University Services Ltd. hija kumpannija ta' l- Universita' u l-perit konċernat huwa mpjegat ta' l-Universita', ma kienx inħass il-bżonn ta' xi ftehim bil-miktub.

MINISTERU TA' L-EDUKAZZJONI - ĦATRIET

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kemm saru ħatriet fid- dipartimenti li għalihom hu responsabbli by direct nomination?

Min kienu l- persuni nnominati, x'inħatru u għaliex intgħażlu huma u mhux ħaddieħor?

Jikkonferma l-Ministru li din il-proċedura tivvantaġġa sew l-għażla ta' dik il-persuna meta l-post relattiv isir permanenti jew tippermettilhom jivvantaw aktar esperjenza meta japplikaw għal promozzjoni?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Ninsab informat li ma saru l-ebda ħatriet by direct nomination fid-dipartimenti li għalihom jien responsabbli.

Nassumi għaldaqstant li l-Onor.

Interpellant qiegħed jirriferi għal xi ċaqliq ta' persuni li seħħew fi ħdan id-diviżjoni ta' l-edukazzjoni.

Jien informat li s-segretarju tad-direttur ġenerali ta' qabel iċċaqlaq u mar mas-segretarju permanenti.

Uffiċjal edukattiv, filwaqt li żdiedlu x- xogħol ta' assistent personali tad-direttur ġenerali l-ġdid, baqa' wkoll jagħmel ix-xogħol tiegħu ta' qabel.

Din m'hijiex pożizzjoni li tirrikjedi sejħa għal applikazzjonijiet.

Hija għażla personali li tiddependi fuq relazzjonijiet tax-xogħol u fiduċja.

L-uffiċjal edukattiv fid-diviżjoni ta' l-edukazzjoni li ilu l-aktar f'din il-kariga, ġie seconded mid-dipartiment tal-curriculum management għal mad- dipartiment ta' l-istudent services and international relations.

Dan qed jagħmel ix-xogħol ta' l-assistent direttur (international relations) li ġie seconded mill-amministrazzjoni preċedenti għal Strasbourg.

Din il- pożizzjoni tinsab imblokkata sa Ġunju 1999 meta jirtira l-uffiċjal li ġie seconded fi Strasbourg.

Li kieku din iċ-ċaqliqa ma saritx dan il-post seta' jintilef.

L-informazzjoni dwar ċaqliq ieħor tinsab fi tweġiba għall- mistoqsija parlamentari Nru. 12663 mogħtija f'seduta 196.

Ta' min jinnota li l-mistoqsija ta' l-Onor.

Gatt ma tirriferi għal ebda perijodu speċifiku.

Għaldaqstant ikun interessanti jekk l-Onor.

Interpellant jistaqsi lill-ministri ta' l-edukazzjoni fi żmien l- amministrazzjoni Nazzjonalista sabiex jispjegaw kif wara li ttieħdu għadd ta' għalliema minn ġol-klassi għas-segretarjat privat, dawn kważi kollha spiċċaw bi promozzjoni.

F'dawn il-każijiet tista' teżisti l-legalita' ta' sejħa għal applikazzjonijiet, iżda dawn kollha kien ħaqqhom il-kariga?

Ma kienx hemm ukoll oħrajn li kienet tistħoqqilhom il-promozzjoni?

Kif persuna, wara li marret ma' ministru ieħor, baqgħet iżżomm il-post ta' uffiċjal edukattiv b'aċċess għall-interviews?

Kif persuna oħra spiċċat f'kariga għolja ġewwa l-Universita'?

Kif uffiċjal tad-diviżjoni, wara li baqa' barra mill-istructuring exercise, dan l-eżerċizzju tkisser u għamluh assistent direttur mingħajr portfolio u mingħajr sejħa għal applikazzjonijiet?

Kif kap ta' skola mar mal-foreign service u saħansitra spiċċa ambaxxatur?

Kif persuna ingħatat ħatra ta' direttur ta' bord wara li l-imsemmi structuring exercise tkisser?

Hemm aktar każijiet pero' naħseb li għalissa semmejtlu biżżejjed.

SKEJJEL - MANUTENZJONI

L-ONOR.

ĊENSU GALEA (f'isem l-Onor.

Michael Bonnici) staqsa lill- Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kemm kien l-infiq fuq kapital u provvista fuq xogħlijiet ta' manutenzjoni li saru fl-iskejjel tal-gvern fis-snin 1994, 1995 u 1996?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: L-infiq kapitali fuq xogħlijiet ta' manutenzjoni li saru fl-iskejjel tal-gvern fis-snin 1994, 1995 u 1996 kien kif ġej:

i) fl-1994 intefqet is-somma ta' Lm325,492 li minnhom Lm71,000 kienu ħlasijiet ta' overtime biex sar ix-xogħol.

Ir-rendikont ta' l-infiq tas- somma, jiġifieri Lm254,492 hu kif jidher f'Dokument 'A' li qed jitpoġġa fuq il-Mejda tal-Kamra;

ii) fl-1995 intefqet is-somma ta' Lm259,587 (Dok.

'B');

iii) fl-1996 intefqet is-somma ta' Lm144,378.

(Dok.

'C').

UNIVERSITA' - ĦADDIEMA

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kemm hemm nies li jiġu minn xulxin u li għandhom l-impjieg fl-Universita' ta' Malta?

Liema grad qed jokkupaw?

Meta ġew ingaġġati fl-Universita'?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra t-tagħrif mitlub mill-Onor.

Membru.

PIXXINA NAZZJONALI

L-ONOR.

GEORGE PULLICINO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid jekk ħarġitx xi tender għall- bar tal-pixxina nazzjonali f'Tal-Qroqq matul l-1997 u l-1998?

F'każ li t- tweġiba hija fl-affermattiv, jista' jgħid meta ħarġet u min ingħata t- tender?

Jekk ir-risposta hija fin-negattiv, jista' jgħid min imexxi l-bar illum kif ingħata l-kuntratt?

Jista' l-Ministru jpoġġi fuq il-Mejda tal- Kamra kopja tal-kuntratt tal-kiri tal-bar tal-pixxina?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: It-tmexxija tal-bar tal-pixxina nazzjonali qiegħda f'idejn Catering Ltd.

L-unika sejħa għal offerti għall-kiri tal-bar ħarġet taħt l- amministrazzjoni preżenti fit-30 ta Mejju, 1997 u għalqet fl-20 ta' Ġunju, 1997.

Is-sejħa relattiva ħarġet f'''In-Nazzjon'' tat-30 ta' Mejju, 1997 u ta' l-4 ta' Ġunju, 1997; f'''l-orizzont'' tal-31 ta' Mejju, 1997 u ta' l-4 ta' Ġunju, 1997; u f'''The Times'' tat-30 ta' Mejju, 1997 u ta' l-4 ta' Ġunju, 1997.

Applikaw bl-offerta dawn li se nsemmi:

D'Best - irid jiltaqa' mal-Bord; Catering Ltd. - Lm150 aktar mill-ogħla offerta kif ukoll somma oħra għall-użu tal-veranda; Anthony Formosa - Lm4,800 fis-sena; Pauline Azzopardi - Lm5,840 fis-sena; Grech Caterers - fuq tliet snin kif gej: Lm500, Lm750 u Lm1,000; Alex Busuttil - Lm1, 500 fis-sena; Alfred Azzopordi - Lm2,555 fis-sena; Hubert Grech - Lm730 fis-sena; Philip Pace - Lm3,200 b'zieda ta' 5% kull sena fuq ħames snin.

Fi żmien l-amministrazzjoni preċedenti ma jidher li kienet saret l-ebda sejħa għal offerti, kif hi l-proċedura normali f'każi bħal dawn.

Jingħad, għax m'hemm xejn bil-miktub, li dan il-ftehim sar ta' malajr fuq parir tal- MOC biex ikopri l-Logħob tal-Pajjiżi ż-Żgħar, li kienu sar hawn Malta f'Mejju 1993, u l-istess ftehim ġie estiż biex ikopri wkoll il-kampjonat tal-waterpolo tas-sajf 1993.

It-tmexxija tal-bar tal-pixxina nazzjonali kienet ġiet mogħtija lis-Sur Philip Pace ta' 13, Karm Galea Street, Sliema sa mill-1993.

Dan jidher mill-minuti tal-management committee ta' dak iż-żmien, fejn fil-laqgħa tat- 28 ta' Lulju, 1993 ġie speċifikat li kien ġie ffirmat ftehim bejn il- Maġistrat Ġino Camilleri, għan-nom tal-management committee, u s-Sur Philip Pace għal Lm2,500 dwar il-kiri tal-bar tal-pixxina nazzjonali, liema ftehim kien marbut sa l-4 ta' Ottubru, 1993.

Is-Sur Philip Pace baqa' jkollu l-ftehim tiegħu mġedded kull sena għas- somma ta' Lm4,000 u qatt ma' ħarġet sejħa għal xi offerti.

Barra minn hekk, mir-records tal-pixxina jinstab li dan Pace kien dejjem lura fil- pagamenti tiegħu, tant hu hekk li għad baqagħlu jagħti Lm3,215.39, fi ħlas lill-pixxina nazzjonali.

Rigward l-aħħar parti tal-mistoqsija nixtieq ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-pool management committee kien żamm laqgħa ma' Catering Ltd, fejn kien ġie deċiż illi għandhom jibdew joperaw fil-kumpless minħabba l-istaġun tal-waterpolo u jsir il-ħlas relatat għall-ewwel perjodu.

Il- kuntratt definittiv ma laħaqx ġie ffirmat għax spiċċa l-appointment tal- pool management committee u għalhekk f'dan l-istadju ma jistax jitqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra.

MADAM SPEAKER (Onor. Myriam Spiteri Debono): L-Onor.

Austin Gatt, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

AUSTIN GATT: Jekk fhimt sew fit-tender tal-Catering Ltd. ma kienx hemm somma speċifika u t-tenderer kellu jħallas Lm150 aktar mill-ogħla offerta li ġiet sottomessa.

Jekk inhu hekk, ma jidhirlux il-Ministru li tali tenders m'għandhomx jiġu aċċettati?

Din hija wkoll prassi tal- contracts committee, li safejn naf jien ta diversi rulings li jispeċifikaw li jekk titlob tender, is-somma bilfors trid tiġi speċifikata.

Il-Ministru huwa nformat dwar min huma x-shareholders tal-Catering Ltd.?

Jekk inhu informat, jirriżultalu li dan huwa familjari - fis-sens ta' familja - tas- Segretarju Parlamentari?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru Bartolo.

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Jien se nivverifika dawn l-affarijiet li għadu kemm semma' l-Onor.

Interpellant, pero' huma x'inhuma ċ-ċirkostanzi naħseb li għandu jkun hemm reviżjoni ta' dan il-ftehim, aktar u aktar meta nafu li dan il-kuntratt lanqas laħaq ġie ffirmat, peress li sadanittant spiċċat il-ħatra tal-pool management committee.

Naħseb li huwa l-każ li wieħed jerġa' jara l-affarijiet u fl-istess ħin nivverifikaw it-tagħrif li tana l-Onor.

Interpellant.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Pullicino, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Għar-rigward ta' l-aħħar kumment li għamel il- Ministru, qed nifhem sew li se terġa' toħroġ tender oħra?

MADAM SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Jien se niddiskuti l-affarijiet mal-grupp li qed imexxi l-pixxina bħalissa u naraw x'inhi s-sitwazzjoni.

Safejn naf jien, l- affarijiet ma kenux sodisfaċenti għal kollox u kienu diġa' bdew isiru xi diskussjonijiet ma' din il-kumpannija sabiex naraw x'għandu jsir.

Pero' nassigura lill-Onor.

Interpellant li nagħmel minn kollox biex jiġu segwiti l-proċeduri regolari u li ma kenux jiġu segwiti qabel.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Il-ħin tal-mistoqsijiet għadda.

Tqegħid ta' Karti.

Il-Viċi Prim Ministru.

TQEGĦID TA' KARTI

ONOR.

GEORGE VELLA: Madam Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Lista ta' bordijiet/kummissjonijiet u sezzjonijiet fi ħdan l-Awtorita' ta' l-Ippjanar, flimkien ma' tagħrif dwar il-kompożizzjoni tagħhom, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru W1286; u

Kopja ta' dokumenti relatati ma' konferenza li saret dwar ir-Ramla l- Ħamra f'Għawdex, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru W1347.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Bartolo.

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Madam Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar l-istaff akkademiku tas-Centre for Communication Technology, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 12336; u

Tagħrif dwar il-popolazzjoni ta' l-istudenti fl-Universita' bejn l- 1990 u l-1997, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 12736.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Michael Farrugia.

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA (Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l-Anzjani u Affarijiet tal-Familja): Madam Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar impjegati ġodda fid-dikasteru li għalih kien responsabbli l-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l-Anzjani u Affarijiet tal-Familja għall-perjodu bejn l-1 ta' Novembru 1996, u Marzu 1998, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 12261.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Grech.

ONOR.

EDWIN GRECH (Ministru tal-Ħarsien Soċjali): Madam Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar impjegati ġodda fid-dikasteru li għalih kien responsabbli l-Ministru tal-Ħarsien Soċjali għall-perjodu bejn l-1 ta' Novembru 1996, u Marzu 1998, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 12262.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Stqarrijiet ministerjali?

Mozzjonijiet?

Ordnijiet tal-Ġurnata.

L-Onor.

Ċensu Galea on a point of order.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Madam Speaker, għandi point of order.

Qabel ma jinqraw l-Ordnijiet tal-Ġurnata, niġbed l-attenzjoni tas-Sedja li l-ewwel item ta' l-Ordnijiet tal-Ġurnata ma jistax ikun fuq l-order paper peress li subartiklu (4) ta' artiklu 28 ta' l-Att XXIII ta' l-1991 jispeċifika li d- diskussjoni fuq l-estimi tad-dħul u nfiq tal-Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-Ilma m'għandhiex tieħu aktar minn żewġ seduti.

MADAM SPEAKER: Il-Prim Ministru.

ONOR.

ALFRED SANT (Prim Ministru): Madam Speaker, nifhem li għandna bżonn ruling fuq dan il-punt li għadu kemm qajjem il-ħabib tiegħi imma naħseb li l-Onor.

Membru huwa kompletament żbaljat.

L-Att XXIII ta' l-1991 jgħid li d-diskussjoni m'għandhiex tieħu aktar minn żewġ seduti imma mbagħad tħalliha f'idejn il-Kamra li tirregola l-proċedura.

Il-proċeduri tal-Parlament huma rregolati jew permezz ta' l-iStanding Orders jew inkella permezz tal-mozzjoni ta' proċedura li tirregola l-mod kif jaħdem il-Parlament bħalissa.

Ċertament li l-liġi bl-ebda mod ma tispeċifika jew tagħmel xi limitazzjoni fuq il-mod kif dan il-Parlament jirregola x-xogħol tiegħu u allura l-kollega tiegħi għandu żball.

Effettivament il-liġi dwar il-Water Services Corporation tgħid li l- Parlament m'għandux jieħu aktar minn żewġ seduti biex jiddiskuti l-estimi imma imbagħad sta għall-Parlament biex jirregola kif dawk iż-żewġ seduti jimxu 'l quddiem.

L-Onor.

Galea assolutament m'għandux raġun fuq dan il- punt u għandna nimxu 'l quddiem bl-aġenda kif inhi proposta.

MADAM SPEAKER: Għandkom aktar x'iżżidu għall-konsiderazzjoni tas-Sedja qabel ma nissospendi biex nagħti ruling?

(Onor. Membri: No)

Fis-6.34 p.m. il-Kamra ġiet sospiża u rriżumiet fis-6.42 p.m.

RULING

MADAM SPEAKER: Fuq il-point of order imqajjem mill-Onor Censu Galea rigward il-fatt li fuq l-Ordnijiet tal-Ġurnata bħala l-ewwel item tidher il-kontinwazzjoni tad-diskussjoni fuq l-estimi tad-dħul u l-infiq tal- Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-Ilma; u skond artiklu 28 ta' l-Att Nru XXIII ta' l-1991, li jirregola l-istess Korporazzjoni, id-diskussjoni m'għandhiex tieħu aktar minn żewġ seduti; u din id-diskussjoni ġiet trattata fis-seduti numri 198 u 199 tat-13 ta' Marzu, 1998; is-Sedja eżaminat artiklu 67 tal-Kostituzzjoni ta' Malta u prinċipalment subartiklu (1) ta' l-istess artiklu li jgħid:

"Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet ta' din il-Kostituzzjoni, il-Kamra tad-Deputati tista' tirregola l-proċedura tagħha stess.".

Is-Sedja rriferiet ukoll għal artiklu 6 ta' l-istess Kostituzzjoni li jindika s-supremazija tal-Kostituzzjoni soġġetta għal ċerti dispożizzjonijiet tagħha stess.

Inter alia l-artiklu jgħid illi:

"... jekk xi liġi oħra tkun inkonsistenti ma' din il-Kostituzzjoni, il- Kostituzzjoni għandha tipprevali u l-liġi l-oħra għandha, safejn tkun inkonsistenti, tkun bla effett.".

Għaldaqstant joħroġ ċar illi l-fakulta' tal-Kamra li tirregola l-proċeduri tagħha tieħu prevalenza fuq kull dispożizzjoni ta' liġi li tiddisponi b'mod ieħor anke għar-rigward ta' kif isir ix-xogħol fil-Kamra.

Il-proċedura ta' din il-Kamra qiegħda tkun regolata sostanzjalment b'mozzjoni ta' proċedura li ġġib in-numru 60, kif emendata b'mozzjoni numru 81, u li ġiet approvata b'maġġoranza minn din il-Kamra.

Għaldaqstant minkejja d-dispożizzjonijiet ta' l-Att Nru XXIII ta' l-1991 dwar id-diskussjoni ta' l-estimi tal-Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-Ilma mill-Kamra tad-Deputati, il-mistoqsija dwar l-approvazzjoni ta' l-istess estimi għandha ssir fis-seduta tal-lum skond il-Mozzjoni Nru 60 approvata minn din il-Kamra.

Għalhekk il-Kamra tgħaddi għax-xogħol tagħha f'din is-seduta skond l- Ordnijiet tal-Ġurnata kif jidhru fuq l-agenda tas-seduta tal-lum.

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ESTIMI TAL-KORPORAZZJONI GĦAS-SERVIZZI TA' L-ILMA GĦAS-SENA FINANZJARJA 1997/1998 - KONTINWAZZJONI

Il-Kamra rriżumiet mit-13 ta' Marzu 1998 id-diskussjoni fuq din il- mozzjoni.

MADAM SPEAKER: Il-mistoqsija hija l-Mozzjoni numru 86 imressqa mill- Ministru għax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni fit-13 ta' Marzu 1998, kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

MADAM SPEAKER: Din id-division tittieħed fil-ħin ta' l-interruzzjoni tax- xogħol.

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR IL-LOGĦOB

GAMING BILL

L-ordni għal Kumitat ġie moqri.

FIL-KUMITAT

L-Onor Michael Bonnici, President tal-Kumitati, jippresjedi.

Ikompli mill-11 ta' Marzu, 1998.

Klawsola 40 - Prevenzjoni ta' money laundering.

Clause 40 - Prevention of money laundering.

(Posposta fil-11 ta' Marzu 1998)

THE CHAIRMAN: Il-Ministru Attard Montalto.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO (Ministru ta' l-Affarijiet Ekonomiċi u ta' l- Industrija): Mr Chairman, wieħed japprezza li diversi kummenti li saru fl- istadju tat-Tieni Qari fuq klawsola 40 dwar ħasil ta' flus kienu rilevanti ħafna għad-diskussjoni.

Kulħadd jaf illi l-abbuż normalment isir permezz tal-banek u tal-casinos, imma b'daqshekk ma jfissirx illi minħabba l- possibbilta' ta' money laundering wieħed għandu jagħlaq il-banek u jagħlaq il-casinos.

Huwa importanti ħafna li jkun hemm leġislazzjoni li tagħmilha possibbli li jitnaqqas dan l-abbuż.

Per eżempju, fi żmien Gvern Nazzjonalista kienu ġew proposti diversi liġijiet ta' natura finanzjarja u dawn kienu għaddew bil-kunsens sħiħ tal- Kamra.

Waħda minn dawn il-liġijiet kienet kontra il-money laundering, b'rilevanza partikolari għall-qasam bankarju.

Meta żmien twil ilu kienet għaddiet il-liġi tal-Kursaal, dan l-abbuż ma kienx daqstant komuni.

Imma dan it-tip ta' reat illum infirex aktar u, kif diġa' spjegajt, wieħed mill- postijiet fejn jista' jsir ħasil ta' flus huwa l-casino.

L-Avukat Ġenerali tar-Repubblika għaddieli emenda u qed jissuġġerixxi li nissostitwixxu l-emenda oriġinali kif proposta.

Lili assigurani li tkellem ma' l-ispokesperson ta' l-Oppożizzjoni dwar l-industrija rigward din l-emenda, pero' qabel ma nressaqha formalment xtaqt nisma' l-kummenti tan-naħa l-oħra.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Francis Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Jiena m'iniex għal kollox konvint mill- argumenti li qed jinġiebu għall-fatt li għandna emenda ġdida minflok l- emenda oriġinali.

L-ewwelnett irrid ngħid li ma nistax ma napprezzax il- fatt li l-Gvern evidentement ħa nota ta' dak li ntqal fit-Tieni Qari ta' dan l-abbozz.

L-argument li kont għamilt min-naħa tiegħi kien li f'din il- liġi aktar ma jkollna klawsoli li jkunu identiċi għal klawsoli ta' liġijiet oħra, ngħidu aħna l-Banking Act ta' l-1994 u l-Financial Institutions Act ta' l-1994, aktar inkunu qed nassiguraw li fejn jidħol casino ma jkunx hemm trattament divers minn dak li hemm f'liġijiet li huma mmirati biex nattiraw l-investiment lejn il-pajjiż.

Fil-fatt jidhirli li anke fl-Investment Services Act hemm provvediment f'dan ir-rigward.

Naħseb li l-emenda, kif oriġinarjament ippreżentata mill-Ministru lill- Kamra, u li tirrifletti r-rimarki li għamlet l-Oppożizzjoni fit-Tieni Qari, tkopri dawn il-prinċipji kollha.

L-ewwelnett tkopri l-prinċipju li għandna nagħmlu l-akbar salvagwardji possibbli kontra money laundering.

Kif għidt diġa,' għandna liġijiet li jattiraw l-investiment lejn pajjiżna fil-qasam ta' istituzzjonijiet finanzjarji, fil-qasam tal-banek u fil-qasam ta' l- investiment b'mod ġenerali.

Ir-regoli li japplikaw f'dak il-każ meta uffiċjal tal-bank ikollu suspett fondat ta' money laundering, se japplikaw ukoll għal uffiċjali tal-gvern taħt il-liġi dwar il-logħob?

Għax jekk ma nagħmlux hekk inkunu qed naqgħu fl-assurdita'.

Fil-liġijiet kollha li għamilna biex nattiraw l-investiment lejn pajjiżna għamilna salvagwardji, uħud minnhom ebsin, biex jassiguraw li pajjiżna ma jsirx ċentru ta' ħasil tal-flus.

Issa bl-istess argument li rridu l-investiment f'Malta, irridu wkoll din in-niche partikolari ta' attivita' kummerċjali, cioe' ta' casinos.

Pero' naħseb li lkoll naqblu li s-salvagwardji li napplikaw għar-rigward ta' bank għandna napplikawhom ukoll għar-rigward ta' casino.

Jekk ma nagħmlux hekk naqgħu fl-assurdita' - din kont aċċennajt għaliha fit-Tieni Qari - li dak li ma tistax tagħmel f'bank tista' tagħmlu f'casino.

Dan m'huwiex sew.

Se mai trid targumenta kif f'casino jkollok salvagwardji aktar iebsa u mhux inqas iebsa.

Imma ħalli ma nidħlux f'dak l-argument u ngħidu li għandna nagħmluhom ugwali.

Il-vantaġġi ta' l-emenda oriġinali huma li hija kkopjata minn liġijiet oħra - m'hemm xejn ħażin li tikkopja minn liġijiet oħra, anzi jkun aktar faċli biex tinterpretahom fil-qrati, u jiena stess kont tajt il-parir lill- Gvern biex nikkopjaw dak li għandna fil-Banking Act, fil-Financial Institutions Act u f'liġijiet oħra rilevanti - u li l-obbligi li għamilna fuq l-uffiċjali tal-banek jorbtu wkoll spetturi tal-gvern jew uffiċjali oħra maħtura taħt il-Gaming Act.

Hekk irridu nagħmluha din il-liġi.

Jena nappella lill-Gvern biex isostni l-loġika li hu stess kien aċċetta fl- emenda oriġinali tiegħu wara li konna ddiskutejna dan is-suġġett fit-Tieni Qari.

THE CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Se nikkwota minn artiklu 9 ta' l-Att ta' l- 1994 kontra Money Laundering, li jgħid hekk:

''(1) Il-Ministru jista' jagħmel regoli u regolamenti in ġenerali kif ikun meħtieġ għall-implimentazzjoni aħjar tad-dispożizzjonijiet ta' dan l-Att, u, in partikolari, jista' permezz ta' dawn ir-regoli jew regolamenti, jipprovdi għar-regolament u l-kontroll ta' banek, istituzzjonijiet ta' kreditu u istituzzjonijiet finanzjarji oħra biex jipprovdi inter alia għal proċeduri u sistemi għal taħriġ, identifikazzjoni, żamma ta' records, rapporti interni u rapporti lill- awtoritajiet ta' sorveljanza għall-prevenzjoni ta' money laundering.

(2) Il-Ministru jista' b'regolamenti jestendi d-dispożizzjonijiet kollha ta' dan l-Att jew parti minnhom u ta' regolamenti magħmula taħt dan l-Att għal kategoriji ta' azjendi u ta' professjonijiet li jwettqu attivitajiet li fl-opinjoni tal-Ministru jistgħu b'mod partikolari jintużaw għal finijiet ta' money laundering.

(3) Ir-regoli u r-regolamenti magħmula taħt dan l-artikolu jistgħu jimponu pieni jew penalitajiet oħra rigward kull kontravvenzjoni jew nuqqas ta' tħaris ta' mhux iżjed minn multa ta' Lm20,000 (għoxrin elf lira Maltija) jew priġunerija għal żmien ta' mhux iżjed minn sentejn jew dik il-multa u priġunerija flimkien.".

Issa klawsola 40 ta' l-abbozz li għandna quddiemna tgħid hekk:

''Il-Ministru responsabbli għall-finanzi bi ftehim mal-Ministru responsabbli għall-ġustizzja, jista' b'ordni jipprovdi linji gwida dwar l-imġieba ta' detentur ta' liċenza, spettur jew il-Bord għar- rigward ta' ċertu transazzjonijiet li jistgħu jagħtu lok għal xi suspett ta' money laundering, u jista' b'mod partikolari jipprovdi li d-dispożizzjonijiet ta' l-Att ta' l-1994 kontra Money Laundering, ikunu japplikaw għal każino' b'dawk il-modifiki u addattamenti li jistgħu jiġu speċifikati fl-Ordni.''.

Ma tistax taqbad l-artiklu tal-liġi kontra l-money laundering u kull fejn hemm il-kelma "banek" tissostitwiha bil-kelma "casino'" għax kieku nsolvu l- problema kollha.

(Interruzzjonijiet) Le, din il-liġi tapplika għal kollox imma trid tiġi estiża speċifikament.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Tonio Borg.

ONOR.

TONIO BORG: Jekk il-liġi dwar il-money laundering ma tapplikax għal casino, nifhem li tista' testendiha taħt ċerti kondizzjonijiet.

Pero' jekk tapplika, allura kif inhi proposta din il-klawsola qed tillimita l-forza ta' l-awtorita' li tikkontrolla l-money laundering.

Dan huwa l-punt tiegħi.

Jekk ma tapplikax u allura hemm bżonn ordni tal-ministru biex testendiha, wieħed jista' jargumenta li għalkemm m'huwiex obbligat li japplikaha għal casino, fil-fatt se japplikaha u allura jrid jagħmel ċerti kondizzjonijiet u restrizzjonijiet.

Pero' l-impressjoni tiegħi hi li kif inhi l-liġi dwar il-money laundering, tapplika għal kollox.

Dawk li semma l-Ministru meta kien qed jikkwota mil-liġi huma eżempji ta' istituzzjonijiet l-aktar li għandhom x'jaqsmu ma' flus, jiġifieri istituzzjonijiet ta' kreditu u banek, u allura fil-liġi jridu jissemmew speċifikament.

Nimmaġina li f'istituzzjonijiet jew organizzazzjonijiet oħrajn bħal casino, jekk xi ħadd imur b'somom kbar ta' flus u ma jkollux spjegazzjoni dwar minn fejn ikunu ġew, wieħed jista' jitlob il-verifiki neċessarji.

Dan hu l-punt tiegħi.

THE CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Jiena kont se nipproponi li klawsola 40 issir b'mod ġenerali.

Naħseb li jekk il-ministru tal-finanzi juża l- awtorita' taħt il-liġi dwar il-money laundering, ir-riżultat se jkun l- istess daqslikieku juża l-awtorita' taħt dan l-Att.

Jiena kont se nissuġġerixxi - forsi din wieħed għandu jikkonsidraha - illi din il- klawsola tiġi taqra hekk:

''Il-Ministru responsabbli għall-finanzi ...''

- għalija il-kliem ''bi ftehim mal-Ministru responsabbli għall-ġustizzja'' m'humiex neċessarji u jekk wieħed irid jibqa' in line mal-provvedimenti li hemm dwar il-banek, jistgħu jitħallew barra -

''... jista' b'ordni jipprovdi ...".

Il-punt tiegħi huwa li rridu nagħtu s-setgħa lill-ministru tal-finanzi biex jagħmel regoli u regolamenti in line mal-Money Laundering Act, b'riferenza speċifika għal casino.

Fil-fatt dak hu li rridu nagħmlu aħna.

Jien naħseb li l-Oppożizzjoni u l-Gvern għandhom l-istess direzzjoni.

Mela ejja naqblu fuq il-konċett l-ewwel u mbagħad il-kliem joħroġ waħdu.

Jien qed ngħid li din il-klawsola għandha tiġi b'dan il-mod:

''Il-Ministru għall-finanzi jista' jagħmel regoli u regolamenti sabiex id-dispożizzjonijiet ta' l-Att ta' l-1994 kontra Money Laundering, ikunu applikabbli għal każino' ...''

Forsi l-idea hija aktar fina imma b'mod ġenerali naħseb li hekk trid issir.

Ħalli nerġa' nirrepeti x'għandi f'moħħi.

Il-konċett huwa li l-ministru responsabbli mill-finanzi jista' jagħmel jew jipprovdi regoli u regolamenti sabiex id-dispożizzjonijiet ta' l-Att ta' l-1994 kontra Money Laundering ikunu applikabbli għall-casinos.

Fi kliem ieħor qed nissuġġerixxu li r-regoli u r-regolamenti li jeżistu fil- liġi tal-money laundering ikunu japplikaw ukoll għal din il-liġi.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Jiena li għandi f'moħħi m'hux li sempliċement nestendu l-provvedimenti li jeżistu fil-liġi tal-money laundering għal-liġi li għandna quddiemna imma li napplikaw il- provvedimenti ta' liġi li kienet saret sussegwenti għal dik tal-money laundering.

Qed nirriferi għall-Att Nru. XXII ta' l-1994 dwar Istituzzjonijiet Finanzjarji, fejn insibu li l-obbligi ta' l-ispetturi u uffiċjali li huma nkarigati mill-istituzzjonijiet finanzjarji huma marbutin b'mod dirett mal-provvedimenti tal-liġi kontra money laundering.

Fil-fatt jidhirli li hemm provvedimenti simili anke fil-liġi li għandha x'taqsam mal- banking.

B'din ir-rabta totali ma nkunux qegħdin sempliċement nestendu l- provvedimenti ta' din il-liġi għall-isfera ta' casino, imma nestendu wkoll l-obbligi tal-persuni nkarigati, jiġifieri ta' l-uffiċjali li jibgħat il- gvern stess, kif ukoll tal-licensee.

Naħseb li jekk isir hekk, ir-rabta tkun ferm aktar totali milli kieku kellna nestendu biss id- dispożizzjonijiet tal-liġi dwar il-money laundering mingħajr ma ngħidu b'liema mod huma marbuta l-uffiċjali b'din il-liġi.

Ħalli nagħti eżempju.

Subartiklu (3) ta' artiklu 25 ta' l-Att dwar l-Istituzzjonijiet Finanzjarji, jgħid hekk:

''Meta funzjonarju ta' istituzzjoni finanzjarja jkollu għalfejn jaħseb li transazzjoni jew transazzjoni proposta tista' tinvolvi money laundering, huwa obbligat li jimxi skond ir-regolamenti maħruġa taħt l- Att ta' l-1994 kontra Money Laundering u skond kull linja ta' gwida magħmula mill-Awtorita' Kompetenti.

It-tħaris għad-dispożizzjonijiet ta' dan is-subartikolu ma għandux jikkostitwixxi ksur ta' konfidenzjalita'.".

Jiġifieri l-appell tiegħi m'huwiex biss biex li nestendu l-money laundering provisions għal-liġi dwar il-logħob imma li mbagħad nagħmlu wkoll l-obbligu fuq il-funzjonarji relattivi, f'dan il-każ il-licensees u l-ispetturi tal- gvern.

Jiġifieri jekk nagħmlu l-emenda li qed isemmi l-Ministru u magħha nżidu l-provvedimenti ta' subartiklu (3) ta' artiklu 25 ta' l-Att dwar Istituzzjonijiet Finanzjarji - ovvjament b'xi tibdil fil-kliem - inkunu għamilna għall-casinos dak li sar fl-isfera finanzjarja.

Dan hu l-argument kollu.

THE CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Bir-rispett kollu, naħseb li dorna ċirku tond għax klawsola 40, kif ippropenejtha jien, tagħmel riferenza proprju għaż-żewġ istituzzjonijiet li għadek kemm semmejt inti.

Klawsola 40 kif proposta fl-abbozz tgħid hekk:

''Il-Ministru responsabbli għall-finanzi bi ftehim mal-Ministru responsabbli għall-ġustizzja jista' b'ordni jipprovdi linji gwida dwar l-imġieba ta' detentur ta' liċenza, spettur jew il-Bord għar-rigward ta' ċertu transazzjonijiet li jistgħu jagħtu lok għal xi suspett ta' money laundering ...''.

U hawnhekk nistgħu nħallu barra l-kliem ''bi ftehim mal-Ministru responsabbli għall-ġustizzja''.

Din il-klawsola tipprovdi l-istess gwida li ġiet indikata fil-liġijiet finanzjarji.

Jien naħseb li mhux talli m'hijiex idea ħażina anzi hija pożittiva li ssir rabta ma' dawn il- liġijiet, fis-sens li tiġi indikata l-liġi li qed tissuġġerixxi int u r- regoli u r-regolamenti jkunu jirriflettu l-istess prinċipji.

M'hemmx dubju li l-għan tal-Gvern u dak ta' l-Oppożizzjoni huma l- istess.

Issa rridu naraw kif se nsibu l-makkinarju biex naslu għalih.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Fil-fatt naħseb li rridu nagħmlu żewġ affarijiet, jiġifieri dak li għadu kif qara l-Ministru ndaħħluh bħala subklawsola (1) u mbagħad nikkopjaw subartiklu (3) ta' artiklu 25 ta' l-Att XXII ta' l-1994 u nagħmluh bħala subklawsola (2) ta' klawsola 40 biex ladarba tkun applikajt il-provvedimenti rigward money laundering għall- isfera tal-casino, tagħmel ukoll l-obbligu legali fuq il-funzjonarji relattivi - issa niġu għad-definizzjoni tagħhom; jien nipproponi li jkunu l- licensees u l-ispetturi, u jista' jkun hemm ukoll xi nies oħra - li jridu jimxu skond dawk id-dispożizzjonijiet.

Għax inkella, fl-opinjoni tiegħi, tiġi f'anomalija legali li inti għandek il-poter li b'avviż legali testendi provvedimenti ta' liġi għall-isfera ta' casinos imma mbagħad ma jkollokx l- obbligu fuq l-individwu li jobdi dawk ir-regolamenti.

Jien qed nissuġġerixxi li ssir l-emenda tal-Ministru - naqbel perfettament magħha - u magħha jiżdied dan li għandi kif qrajt jien biex meta funzjonarju jkollu għalfejn jaħseb li transazzjoni, eċċ., tikkostitwixxi breach ta' money laundering regulations, ikun obbligat li jirrapporta dak il-każ lill-awtoritajiet.

Hawnhekk qed nipprova nagħmel rabta legali assoluta ma' dak li qed jipproponi l-Gvern, wara d-diskussjoni li kellna fil-Kamra, biex il-provvedimenti ta' money laundering japplikaw anke għal din l-isfera.

Issa biex din norbtuha b'mod li tkun foolproof, għandna ngħidu li l-uffiċjali li rridu nidentifikaw ikunu żgur l-ispetturi tal-gvern kif ukoll dawk li għandhom liċenza.

Issa tista' tgħid: Min għandu liċenza jrid jara t-tħaris tad-dover pubbliku?

Din wieħed irid jiddiskutiha imma żgur li l-uffiċjali li jibgħat il-gvern biex jaraw kemm kien hemm ġbir ta' flus fuq l-imwejjed tal-casinos għal skopijiet ta' taxxa, għandu jkollhom ukoll il-funzjoni li jekk jiltaqgħu ma' każ li dwaru jkollhom xi suspett ta' ħasil ta' flus, dan jirrapportawh.

B'dan il-mod dak li inti qed testendi tkun qed torbtu b'konsegwenzi anke fuq l-individwi li jridu jwettqu dak l-obbligu.

L-argument tiegħi - forsi l-Avukat Ġenerali jifhem il-preokkupazzjoni tiegħi u nawgura l-aqwa pariri mingħandu - huwa dan: Fil-liġijiet dwar l- istituzzjonijiet finanzjarji evidentement japplikaw ir-regolamenti dwar money laundering - naħseb li fuq dan hemm qbil kemm mill-Gvern, kemm mill- Oppożizzjoni, kif ukoll mill-Avukat Ġenerali - imma għidna wkoll li l- uffiċjali huma marbuta bir-regolamenti.

M'għidniex biss li l-ministru jestendi r-regolamenti ta' money laundering għall-banek jew għall- istituzzjonijiet finanzjarji imma għamilna l-obbligu b'mod personali fuq il- funzjonarji ta' l-istituzzjonijiet finanzjarji.

Jien naturalment m'iniex qed nipproponi li nikkopjaw dawn il-provvedimenti mingħajr ma nadattaw il- kliem imma qed ngħid li dak li fil-liġi ta' l-istituzzjonijiet finanzjarji huwa obbligu personali fuq il-funzjonarji ta' istituzzjonijiet finanzjarji li diġa' hemm avviż legali japplika għalihom, f'dan il-każ għandu jsir obbligu fuq min għandu liċenza u fuq spetturi maħtura mill-Gvern taħt din il-liġi.

Dan kulma qed nipproponi.

Huwa evidenti li jiena m'iniex qed nipproponi li nikkopjaw il-kliem ''funzjonarji ta' istituzzjonijiet funzjonarji'' imma qed ngħid li għandu jidħol dan il-porvvediment li ġej:

''Meta spettur ikollu għalfejn jaħseb li tranżazzjoni proposta tista' tinvolvi money laundering, huwa obbligat jimxi skond ir-regolamenti maħruġa taħt l-Att ta' l-1994 kontra Money Laundering u skond kull linja ta' gwida magħmula mill-Awtorita' Kompetenti.''.

Jidhirli li jekk nagħmluha hekk ma nkunu qed nagħmlu xejn ħażin.

Anzi b'dan il-mod ma nkunux qed inpoġġu lill-ispetturi maħtura taħt din ikl-liġi f'pożizzjoni aktar vantaġġjuża milli huma l-uffiċjali fl-istituzzjonijiet finanzjarji.

L-Avukat Ġenerali jaqbel ma' din il-proposta?

Jien qed ngħid li għandu jkun hemm dan l-obbligu fuq l-individwu, għax inkella se jkollna xi ħaġa vaga ħafna.

F'dak li qed jipproponi l-Gvern s'issa nifhem l-iskop tajjeb li l-ministru responsabbli mill-finanzi, waħdu jew bl-assistenza tal- ministru tal-ġustizzja - naqbel mal-kollega tiegħi li hija immaterjali jkunx biss il-ministru tal-finanzi jew inkella flimkien mal-ministru tal- ġustizzja - jestendi l-provvedimenti tal-liġi kontra money laundering għal- liġi dwar il-logħob.

Pero' l-provvedimenti tal-liġi kontra l-money laundering prinċipalment huma li jekk l-uffiċjali li huma responsabbli mit- twettiq ta' dik il-liġi jaraw suspett, jagħmlu rapport dwar il-każ.

Dak hu l-obbligu prinċipali?

(Interruzzjonijiet) Mela hawn mhux qed naqblu.

Jien nissuġġerixxi li nissospendu ftit il-Kumitat ħalli nkunu nistgħu niddiskutu dan il-punt ma' l-Avukat Ġenerali.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Mr Chairman, jien naqbel ma' dan, pero' qabel xejn nitlob il-permess sabiex l-emenda "O" għal klawsola 40 tiġi rtirata.

THE CHAIRMAN: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata u l-emenda ġiet irtirata.

Fis-7.25 p.m. il-Kumitat kien sospiż u rriżuma fis-7.40 p.m.

THE CHAIRMAN: |l-Ministru.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Mr Chairman, nipproponi din l-emenda għal klawsola 40:

''Z'' Klawsola 40 għandha tiġi emendata kif ġej:

(a) minflok il-kliem "Il-Ministru responsabbli għall-finanzi" għandhom jidħlu l-kliem "Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet ta' l-Att ta' l-1994 kontra Money Laundering u ta' l-artikolu 50 ta' dan l-Att, il-Ministru responsabbli għall-finanzi"; u

(b)minflok il-kliem "d-dispożizzjonijiet ta' l-Att ta' l-1994 kontra Money Laundering"għandhom jidħlu l-kliem "d-dispożizzjonijiet tas- subartikolu (1) ta' l-artikolu 9 ta' l-Att ta' l-1994 kontra Money Laundering".

''Z'' Clause 40 shall be amended as follows:

(a) for the words "The Minister responsible for finance" there shall be substituted the words "Without prejudice to the provisions of the Prevention of Money Laundering Act, 1994, and of section 50 of this Act, the Minister responsible for finance"; and

(b) for the words "the provisions of the Prevention of Money Laundering Act, 1994," there shall be substituted the words "the provisions of subsection (1) of section 9 of the Prevention of Money Laundering Act, 1994,".

Mr Chairman, nixtieq ukoll nipproponi din l-emenda:

''AA'' Klawsola 40 preżenti kif emendata għandha tiġi enumerata mill- ġdid bħala subklawsola (1) tagħha, u minnufih wara subklawsola (1) kif enumerata mill-ġdid għandha tidħol is-subklawsola ġdida li ġejja:

"(2) Meta spettur, jew impjegat ta' każinò jkollu għalxiex jaħseb illi xi negozju jew negozju propost f'każinò jkun jista' jinvolvi ħasil ta' flus, hu għandu jimxi skond ir-regolamenti maħruġa taħt l- Att ta' l-1994 kontra l-Money Laundering u kull regolament maħruġ taħt dan l-Att applikabbli dwar l-istess.".

''AA'' The present clause 40 as amended shall be renumbered as subclause (1) thereof, and immediately after subclause (1) as renumbered there shall be added the following subclause:

"(2) Where an inspector or a casino employee has reason to suspect that a transaction or a proposed transaction could involve money laundering, he shall act in accordance with regulations made under the Prevention of Money Laundering Act, 1994, and any regulation made under this Act, applicable thereto.".

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Nifhem li wara diskussjonijiet mill-aktar kordjali li kellna bejnietna u anke ma' l-Avukat Ġenerali dwar drafting aħjar għal din il-liġi, l-Avukat Ġenerali għaraf il-validita' ta' l- argumenti li għamilna u napprezzaw id-drafting aħjar li qed issir permezz ta' dawn l-emendi.

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija l- emenda ''Z'' għal klawsola 40.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Emenda "Z" għaddiet nem. con.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija l-emenda ''AA'' għal klawsola 40.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Emenda "AA" għaddiet nem. con.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija klawsola 40, kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 40, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 1 u t-Titolu għaddew nem. con. u ġew ordnati biex isiru parti mill- Abbozz ta' Liġi.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Nipproponi li l-Iskrivan tal-Kamra jkun awtorizzat li jikkoreġi xi żbalji ta' l-ortografija u jagħmel xi emendi żgħar li jista' jkun hemm bżonn.

THE CHAIRMAN: Il-Kumitat jaqbel?

(Onor. Membri: Iva)

Il-Kumitat qabel li jawtorizza lill-Iskrivan tal-Kamra biex jikkoreġi xi żbalji ta' l-ortografija u jagħmel xi emendi żgħar u renumbering li jista' jkun hemm bżonn.

Fis-7.50 p.m. il-Kamra rriżumiet u l-Ministru ta' l-Affarijiet Ekonomiċi u ta' l-Industrija rrapporta l-Abbozz ta' Liġi mgħoddi b'emendi.

THE DEPUTY SPEAKER (L-Onor.

Michael Bonnici): Il-Ministru ta' l- Affarijiet Ekonomiċi u ta' l-Industrija.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Nipproponi l-konsiderazzjoni mill-ġdid fil- Kumitat ta' xi klawsoli ta' l-Abbozz ta' Liġi dwar il-Logħob.

THE DEPUTY SPEAKER: Min jissekonda?

ONOR.

JOE BORG: Nissekonda.

THE DEPUTY SPEAKER: Il-mistoqsija hi li xi klawsoli ta' dan l-Abbozz ta' Liġi jkunu kkonsidrati mill-ġdid fil-Kumitat.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con.

L-ordni għall-Kumitat ġie moqri.

FIL-KUMITAT

L-Onor Michael Bonnici, President tal-Kumitati, jippresjedi.

Klawsola 6 - Funzjonijiet tal-Bord.

Clause 6 - Functions of the Board.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Mr Chairman, għal klawsola 6 nipproponi din l-emenda:

''AB'' Minflok il-kliem "jagħmel regolamenti" f'paragrafu (g) ta' subklawsola (1) ta' klawsola 6, għandhom jidħlu l-kliem "jagħti parir lill-Ministru dwar għemil ta' regolamenti".

''AB'' For the words "to make regulations" in paragraph (g) of subclause (1) of clause 6, there shall be substituted the words "to advise the Minister on the making of regulations".

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija l- emenda għal klawsola 6.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Emenda "AB" għaddiet nem. con.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija klawsola 6, kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 6, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 30 - Logħob fil-każino'.

Clause 30 - Gaming in the casino.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Mr Chairman, għal klawsola 30 se nipproponi din l-emenda:

"AC" Minflok klawsola 30 għandu jidħol dan li ġej:

"Logħob fil-każinò.

Il-Ministru jista' b'mod ġenerali jagħmel regolamenti li bihom jispeċifika l-patti u l-kundizzjonijiet skond liema regolamenti għandu jsir il-logħob f'każinò.

Il-Bord jista' b'mod partikolari f'liċenza ta' każinò jispeċifika patti u kundizzjonijiet li ma jkunux patti u kundizzjonijiet projbiti bir-regolamenti, skond liema regolamenti għandu jsir il-logħob f'każinò.".

"AC" For clause 30 there shall be substituted the following:

"Gaming in the casino.

The Minister may make regulations specifying in a general manner the terms and conditions according to which gaming is to be conducted in a casino.

The Board may in a casino licence specify in a particular manner terms and conditions, being terms and conditions not prohibited by regulations, according to which gaming is to be conducted in a casino.".

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Naturalment qed nifhmu li l-emenda li qed issir issa, kif ukoll l-emenda preċedenti, huma ntiżi biex ikun ċar li r- regolamenti jsiru kollha mill-ministru.

Il-funzjoni tal-bord hija limitata għall-ħruġ ta' liċenzja u din trid tkun skond ir-regolamenti jew f'kull każ ma tistax tkun kontra dak li hemm fir-regolamenti.

THE CHAIRMAN: La m'hemmx aktar rimarki, se npoġġi l-mistoqsija.

Il- mistoqsija hija l-emenda għal klawsola 30.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Emenda ''AC'' għaddiet nem. con.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija klawsola 30, kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 30, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 35 - Cheques.

Clause 35 - Cheques.

THE CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Mr Chairman, għal klawsola 35 nipproponi din l-emenda:

"AD" F'subkalwsola (1) ta' klawsola 35, minflok il-kliem "regolament magħmul mill-Bord" għandhom jidħlu l-kliem "regolament magħmul mill- Ministru".

"AD" In subclause (1) of clause 35, for the words "regulation made by the Board" there shall be substituted the words "regulation made by the Minister".

Din l-emenda tirrifletti dak li ftehemna dwaru, jiġifieri li l-Ministru se jagħmel ir-regolamenti u mhux il-bord.

THE CHAIRMAN: Rimarki?

L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Din hija emenda oħra li qbilna dwarha.

Id- direttivi jistgħu joħorġu mill-bord pero' r-regolamenti jsiru mill- ministru.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija l-emenda għal klawsola 35.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Emenda "AD" għaddiet nem. con.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija klawsola 35, kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 35, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Joe Borg.

ONOR.

JOE BORG: Nixtieq niġbed l-attenzjoni li fit-table of contents, fit-test Malti, il-marginal note ta' klawsola 17 minflok ''Ċediment ta' liċenza ta' każino''' trid tiġi ''Rinunzja ta' liċenza ta' każino'''; fil- każ ta' klawsola 18 minflok ''Ħarsien ta' liċenza" trid tiġi "tħassir ta' liċenza"; u għal klawsola 50 minflok ''Setgħa ta' għamir/regoli'' trid tiġi ''Setgħa biex isiru regolamenti''.

L-uniku tibdil li jrid isir fit-test Ingliż tat-table of contents huwa għall-marginal note ta' klawsola 50 li minflok ''Power to make rules'' trid tiġi ''Power to make regulations''.

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

Il-Ministru.

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Jien naqbel li jsiru dawn l-emendi u jekk ikun hemm xi żbalji żgħar oħra jistgħu jiġu kkoreġuti bl-awtorizzazzjoni li tajna lill-Iskrivan tal-Kamra.

Fit-8.01 p.m. il-Kamra rriżumiet u l-President tal-Kumitati rrapporta klawsoli 6, 30 u 35 mgħoddija b'emendi.

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR SERVIZZI TAT-TURIŻMU GĦAL MALTA

THE MALTA TOURISM SERVICES BILL

Ikompli mit-23 ta' Frar, 1998.

Il-mistoqsija reġgħet tqiegħdet.

MADAM SPEAKER: L-Onor.

Karl Chircop.

ONOR.

KARL CHIRCOP: Grazzi, Madam Speaker.

Wara pawsa daqsxejn twila fid-diskussjoni dwar dan l-abbozz ta' liġi, fl-aħħar qed nerġgħu niddibattu t-tema tat-turiżmu.

Tajjeb li wieħed ifakkar illi din hija liġi oħra ġdida u innovattiva li qed tiġi introdotta minn dan il-Gvern.

F'dan l-abbozz ta' liġi qed jiġi propost it-twaqqif ta' entitajiet innovattivi f'dak li jirrigwarda l-kamp turistiku.

L-aktar tliet punti li jispikkaw huma t- twaqqif ta' awtorita' nazzjonali tat-turiżmu, it-twaqqif ta' direttorat tat- turiżmu u t-twaqqif ta' bord ta' l-appelli dwar it-turiżmu.

Jiena m'iniex beħsiebni nidħol fl-aspetti tekniċi għax naħseb li kull wieħed u waħda minna naqblu ma' l-aspett globali ta' din il-liġi.

Pero' tajjeb li ngħidu li din il-liġi taħseb biex tirregola dan is-settur u ġġibu jaħdem fuq linji aktar professjonali.

Ħalli ngħid x'irrid infisser b'dan u se naqbeż fuq l-aspett mediku.

Dan l-aħħar kellna każ ta' żewġ tobba barranin li riedu jimportaw xi tip ta' mushrooms biex ikunu jistgħu joffruhom bħala mezz ta' kura għall-pazjenti li jkunu morda bil-cancer.

Sfortunatament il-Ministru Farrugia ma setax jaċċetta din is-sitwazzjoni għas-sempliċi raġuni li dawn it-tobba ma kellhomx warrant biex jipprattikaw fil-gżejjer Maltin.

Fil-qasam tat-turiżmu l-liġi l-ġdida qiegħda tipproponi li dan is-settur ikun immexxi fuq linji aktar professjonali u li dak li diġa' jeżisti nħaddmuh b'mod aktar effiċjenti għall-gwadann ta' kulħadd, l-aktar ta' l-ekonomija ta' pajjiżna.

Aħna ma nistgħux naffordjaw li nħallu l-industrija tat-turiżmu tilħaq dimensjonijiet relattivament kbar fl-ekonomija ta' pajjiżna u fl-istess ħin tibqa' taħdem fuq il-linji li qed taħdem fuqhom illum il-ġurnata.

Filwaqt li f'pajjiżi ta' l-Unjoni Ewropea l-industrija tat-turiżmu tikkontribwixxi għal madwar 5.5% tal-prodott gross domestiku annwali, hawn Malta din l-industrija tikkontribwixxi għal madwar 20% tal-prodott gross domestiku u sservi biex timpjega madwar 6.7% tal- workforce tagħna.

Ta' min jgħid li għalkemm dawn huma figuri uffiċjali, żgur li huma figuri konservattivi għall-aħħar.

Fil-fatt hawn min jgħid li l-industrija turistika tikkontribwixxi mhux għal 20% tal-GDP imma għal madwar 30% tal-prodott gross domestiku filwaqt illi l-persentaġġ tal- workforce tagħna involuta f'din l-industrija m'huwiex 6.7% imma jista' jlaħħaq kważi tliet darbiet aktar minn hekk.

Ikun hawn min jargumenta - kemm f'din il-Kamra kif ukoll barra - li effettivament m'huwiex tajjeb li l-ekonomija ta' pajjiż tkun tiddependi daqstant fuq settur wieħed u tkun daqstant speċjalizzata.

Iżda min-naħa l- oħra, dan il-kontribut qawwi ta' mill-inqas one-fifth tal-prodott gross domestiku jindika mill-inqas żewġ affarijiet pożittivi.

L-ewwelnett it- turiżmu qiegħed jisfruttalek b'mod effiċjenti l-ambjent tipikament Mediterranju ta' pajjiżna, li huwa wieħed mill-ftit riżorsi naturali li joffri pajjiżna, u t-tieni li l-poplu Malti, kemm storikamement kif ukoll ġeografikament, dara jagħti servizz lill-barrani u allura x-xogħol konness mat-turiżmu jiġi bħala second nature għalina.

Meta wieħed jara din id- dipendenza qawwija ta' l-ekonomija tagħna fuq is-settur turistiku bilfors li jifhem għaliex pajjiżna huwa ngranat proprju mill-pedamenti tiegħu biex ikun jista' joffri dan is-servizz.

Dan kollu jġibni għall-punt importanti li ġaladarba l-industrija tat-turiżmu hija daqstant importanti għall- ekonomija tal-pajjiż, ma nistgħux nippermettu li nħallu dan is-settur jitmexxa b'mod arbitrarju.

Kulħadd jaf li dan is-settur tant vitali għall- ekonomija tagħna huwa delikat ħafna u jista' jiġi influwenzat minn diversi fatturi li se naqsamhom f'żewġ gruppi.

Hemm il-fatturi esteri li aħna bħala pajjiż m'għandniex kontroll fuqhom, u hemm imbagħad fatturi interni.

Fost il-fatturi interni, l-ewwel ħaġa li tiġi f'moħħni llejla - u ma nistax ma nsemmihiex - hija proprju t-tneħħija tal-VAT.

Dan il-pass mill- ewwel irrifletta ruħu fi tnaqqis ta' l-ispejjeż għal-lukandi tagħna u b'hekk dawn ġew f'pożizzjoni aħjar biex jikkompetu ma' lukandi barranin, speċjalment ma' dawk tal-pajjiżi ġirien tagħna.

Fil-fatt, kif stennejna, b'effett ta' dawn il-miżuri interni, in-numru totali ta' turisti li żaru xtutna żdied b'ammont konsiderevoli.

Li nerġgħu npoġġu t-turiżmu fit-triq it-tajba kienet waħda mill-prijoritajiet ta' Gvern Laburista ġdid u nassigurakom li din ma kenitx ħaġa faċli, speċjalment meta proprju fis-sena ta' qabel ma tlajna fil-gvern sfortunatament esperjenzajna a downward trend ta' 6% fit-turiżmu lejn Malta.

U mhux billi l-Onor.

Edwin Vassallo jiġi joqgħod jitgħajjar u jgħid li bit-tmexxija tagħna r-rata tan-negozju naqset, qisu dan kien kollu tort tagħna!

Fil-fatt in-negozju kien ilu jnaqqas mir-ritmu tiegħu u waħda mill-akbar raġunijiet għal dan kienet proprju din id-downward trend fit-turiżmu illi seħħet fl-aħħar sena ta' tmexxija Nazzjonalista.

Dan ġara minħabba l- multiplier effect ta' l-ekonomija għax peress li, kif diġa' spjegajt, l- ekonomija tal-pajjiż tiddependi ħafna minn dan is-settur, jekk dan imur ħażin awtomatikament kollox jibda jnaqqas ir-ritmu.

Diġa' għidt li wara li writna din id-downward trend ta' 6% fit-turiżmu, fl-ewwel sena tat-tmexxija tagħna rreġistrajna żieda sabiħa fl-għadd ta' turisti li żaru pajjiżna, u dan meta madwar id-dinja kollha kien qed ikun hemm bidliet fit-trend tat- turiżmu.

Naturalment hawnhekk qed nirriferi għat-turiżmu internazzjonali.

Fil-fatt il-long-haul destinations saru aktar popolari, speċjalment f'dawk is-swieqi illi aħna tradizzjonalment niddependu fuqhom.

F'din l-industrija m'huwiex biżżejjed li noqogħdu attenti aħna.

Fatturi esteri li jkunu qed jiġru fil-pajjiżi qrib tagħna ftit jew wisq u tajjeb jew ħażin jistgħu jinfluwenzaw it-turiżmu.

F'dan il-kontest ma nistax ma nsemmix żewġ avvenimenti importanti.

L-ewwelnett hemm is-sitwazzjoni fil- Golf, li kienet bdiet tiżvolġi madwar xahar ilu, fejn is-sitwazzjoni kienet sejra minn ħażin għall-agħar.

Għalkemm sakemm ġejna biex inkomplu niddiskutu dan l-abbozz ta' liġi s-sitwazzjoni tranġat xi ftit, ħadd ma jista' jkun żgur li effettivament intlaħaq ftehim dejjiemi bejn il- protagonisti f'din il-ġrajja.

Sitwazzjoni oħra li tista' faċilment taffettwa s-settur turistiku f'pajjiżna hija dik tal-Middle East, fejn jekk ikun hemm distabilizzazzjoni ta' l-ekonomija, awtomatikament aħna nieħdu vantaġġ minn din is-sitwazzjoni u b'ċertu għaqal inkunu nistgħu nisfruttawha bl-aktar mod effiċjenti ħalli nattiraw aktar turisti lejn xtutna.

Proprju l-bieraħ fl-aħbarijiet smajna li sabiex id-drachma Griega tiġi aktar aċċettabbli għall-EMU, il-Gvern Grieg qabel li jiżvaluta l- munita b'madwar 14%.

Effettivament din is-sitwazzjoni lilna tista' tolqotna ħażin daqskemm is-sitwazzjoni fil-Lvant Nofsani tista' tolqotna tajjeb jekk nisfruttawha tajjeb.

Is-sitwazzjoni li żvolġiet fil-Greċja bl- iżvalutar fil-munita Griega, tfisser li fejn jidħlu s-servizzi turistiċi l- Greċja se tkun f'pożizzjoni li toffri prezzijiet aktar kompetittivi għas- swieq internazzjonali u allura l-Greċja se tkun għadma aktar iebsa biex aħna nkunu nistgħu nikkompetu magħha.

Dan qed ngħidu biex nagħti eżempju ta' kif fatturi esterni jistgħu jaffettwaw is-suq turistiku tagħna.

Sabiex napprezzaw aktar is-suċċess li qed jikseb Gvern Laburista f'dan is- settur, tajjeb li naraw x'qed jiġri fil-pajjiżi membri ta' l-Unjoni Ewropea, li l-Oppożizzjoni tħares lejhom kważi b'mod reverenzjali u trid li nissieħbu magħhom kważi b'għajnejna magħluqa.

L-ewwelnett tajjeb li ninnotaw li s-sena l-oħra ż-żieda fl-għadd ta' turisti li waslu Malta kienet ta' madwar 5.4% filwaqt li ż-żieda medja fil-pajjiżi ewlenin ta' l- Ewropa, li ħafna minnhom huma membri ta' l-Unjoni Ewropea, kienet biss ta' 3.6%.

Fil-fatt pajjiżna kellu r-raba' l-akbar rata ta' tkabbir fit-tourist arrivals meta mqabbel ma' pajjiżi ewlenin ta' l-Ewropa u qablu hemm biss Franza, Spanja u l-Greċja rispettivament.

X'ifisser dan, Madam Speaker?

Ifisser li f'dan is-settur aħna żgur li sejrin aħjar minn pajjiżi ferm akbar minna.

Jien nixtieq li bil-permess tal-Kamra inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra tabella li tindika l-percentage change ta' tourist arrivals f'pajjiżi Ewropej.

MADAM SPEAKER: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata.

ONOR.

KARL CHIRCOP: Inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tabelli li juru ċifri globali dwar it-turiżmu maħruġa mill-World Tourism Organisation.

Jiena persważ illi dan s-suċċess li kellna fit-turiżmu s-sena l-oħra m'huwiex b'kumbinazzjoni.

Kulħadd jaf kemm dan il-Gvern iħares lejn it- turiżmu minn lenti pożittiva u jemmen li effettivament it-turiżmu għandu jkun il-mutur ta' l-ekonomija ta' pajjiżna.

Għalhekk kif tlajna fil-gvern bdejna sensiela ta' proġetti li għenu u se jkomplu jgħinu biex din l- industrija tavvanza għall-ġid u l-gwadann tal-poplu Malti u Għawdxi kollu.

Hawnhekk irrid nifraħ kemm lill-Prim Ministru kif ukoll lill-Ministru Karmenu Vella għall-ħidma fejjieda tagħhom f'dan ir-rigward.

Ġew innedija diversi proġetti turistiċi matul l-amministrazzjoni preżenti, fosthom il-proġett ta' Buġibba, u, kif jaf kulħadd, din is-sena se nkunu qegħdin nagħmlu enfasi fuq it-tisbiħ tan-nofsinhar ta' Malta, speċjalment Marsaxlokk, Birżebbuġa, kif ukoll Wied il-Għajn, li għal snin sħaħ fi żmien l-amministrazzjoni preċedenti baqa' ttraskurat.

U dan mhux qed ngħidu jien biss imma jgħiduh in-nies kollha li jgħixu fl-inħawi kif ukoll il-businessmen li jridu jaqilgħu x'jieklu minn hemmhekk.

Dawn l- inħawi aħna se nieħdu ħsiebhom u nsebbħuhom biex inkunu nistgħu nattiraw aktar nies lejn dan ir-reġjun ta' Malta.

F'dan il-Parlament għadna kif iddiskutejna abbozz ta' liġi li jittratta l- ħruġ ta' liċenzi għal casinos ġodda.

Qed jissemma wkoll l-iżvilupp ta' golf course ġdid li 'l quddiem wieħed għad irid jitkellem dwaru.

Dan iġibni għall-punt kruċjali ta' l-intervent tiegħi llejla li permezz tiegħu ridt naqsam xi ħsibijiet b'mod speċjali mal-membri tan-naħa l-oħra biex forsi fl-aħħar jifhmu min tabilħaqq għandu raġun fil-politika barranija ta' pajjiżna u kemm aħna nitkellmu bil-fatti u mhux bil-paroli sbieħ biss.

Fis-26 ta' Novembru li għadda, meta ltaqa' l-EU Tourism Council - l- organu fi ħdan l-Unjoni Ewropea li jaħseb biex jirregola l-kunsilli nazzjonali kollha tal-pajjiżi membri fi ħdan l-istess Unjoni u jikkorrispondi ma' dak li aħna qed nipprovaw inwaqqfu f'pajjiżna permezz ta' dan l-abbozz ta' liġi - apparti li 13-il pajjiż qablu li jkollhom politika komuni fil-qasam tat-turiżmu, kien hemm żvolġiment interessanti għax ir-Renju Unit u l-Ġermanja ma qablux.

Fil-fatt it-tkabbir fit-turiżmu ta' dawn iż-żewġ pajjiżi huwa iżgħar minn tagħna, allavolja għandhom riżorsi ferm akbar minn tagħna u wisq aktar milli ħallewlna biex naħdmu bihom ta' qabilna.

Din hija proprju waħda mir-raġunijiet għalfejn għalissa aħna ma nħossuniex ippreparati biex nidħlu membri sħaħ fl-Unjoni Ewropea u minflok nippreferu li nistabilixxu a free-trade zone ma' din l- organizzazzjoni li aħna nirrikonoxxu li għandha ċerta importanza għal pajjiżna, speċjalment fil-kontest Ewro-Mediterranju.

Tajjeb li wieħed jieqaf u jaħseb ftit fuq xi punti li jistgħu jaffettwaw ħażin lit-turiżmu tagħna kieku aħna kellna imminentement insiru membri sħaħ fl-Unjoni Ewropea.

Kulħadd jaf illi l-Unjoni Ewropea għandha regoli u standards stretti ħafna dwar ċerti areas u jekk dawn ir-regoli jiddaħħlu f'pajjiżna, aktar u aktar jekk jiddaħħlu bl-għaġġla, żgur li jista' jkollhom riperkussjonijiet ħżiena fuq id-dħul mit-turiżmu tagħna.

Ma rridx li ninftiehem ħażin.

Jiena m'iniex qed nargumenta li sabiex ikollna prezzijiet aktar kompetittivi għandna nilliberalizzaw dan is-settur u nħallu lill-ħaddiema tagħna jaħdmu f'postijiet li jistgħu jkunu anke perikolużi.

Pero' wieħed irid japprezza li peress li fl-EU hemm liġijiet u regoli stretti ħafna f'dak li jirrigwarda s-saħħa u s-sigurta' fuq il-post tax-xogħol, jekk dawn ikollhom jiddaħħlu f'pajjiżna b'mod mgħaġġel jistgħu jħallu riperkussjonijiet ħżiena għax l-ekonomija fraġili tagħna forsi ma tkunx ippreparata għal dik il-bidla.

Punt ieħor li rrid insemmi huwa dwar is-sistema ta' tassazzjoni.

Kulħadd jaf kemm l-introduzzjoni tal-VAT affettwat ħażin lill-industrija tat- turiżmu u probabbilment kienet ir-raġuni ewlenija għad-downward trend ta' 6% li kellna fit-turiżmu fl-1996.

Hemm ukoll diversi miżuri illi kieku nkunu membri sħaħ ta' l-EU ma nkunux nistgħu nimplimentawhom, fosthom il- forward buying rate li għandna mas-suq Ingliż.

Inċidentalment dan ifakkarni f'dak li ġie rrapportat li qal il-kollega tan-naħa l-oħra, l- Onor. Refalo f'''The Sunday Times'' tal-15 ta' Frar, jiġifieri li t-tourist arrivals mis-suq Ingliż naqsu.

Jiena ma nafx min għandu raġun pero' jien hawnhekk għandi tabella li tindika x'ġara s-sena l-oħra fir-rigward tat- tourist arrivals f'Malta.

Din turi li s-sena l-oħra t-tourist arrivals mir- Renju Unit żdiedu.

Fil-fatt fl-1996 kienu ġew madwar 300,000 mir-Renju Unit, filwaqt li fl-1997 ġew madwar 350,000 turist, jiġifieri kien hemm żieda ta' madwar 11%.

Issa forsi lill-Onor.

Refalo fehmuh ħażin pero' skond din it-tabella dak li ġie rrapportat li qal l-Onor.

Refalo f'''The Sunday Times'' bit-titlu ta' ''Tourism Trends'' ma jirriflettix il-verita'.

Din it-tabella tindika li apparti ż-żieda li kien hemm fit-turisti mir- Renju Unit, kien hemm ukoll żieda sabiħa fl-għadd ta' turisti minn pajjiżi oħrajn, fosthom mill-Ġermanja, fejn kien hemm żieda ta' 6%; mill-Olanda, fejn kien hemm żieda ta' 9%; mis-suq Belġjan, fejn kien hemm żieda ta' 19%; mis-suq Russu, fejn ukoll kien hemm żieda - anke fi żmien l- amministrazzjoni preċedenti kien hemm żieda minn dan is-suq - ta' madwar 56%; u minn pajjiżi oħrajn fosthom l-Isvezja, l-Awstrija u l-Amerka.

Effettivament nistgħu ngħidu li kien hemm żieda medja ta' 'l fuq minn 5% fit-turiżmu provenjenti lejn pajjiżna.

Dawn il-fatturi kollha jindikaw illi f'dan is-settur mexjin tajjeb, pero' xorta m'aħniex kuntenti u nixtiequ nottjenu aktar u aħjar għal pajjiżna.

Forsi jkun tajjeb li wieħed jipprova jippromwovi sferi speċjalizzati ta' turiżmu li nistgħu nressqu lejn pajjiżna, ngħidu aħna cultural tourism.

M'huwiex biżżejjed li lil Malta nipprovaw inbigħuha għal skopijiet ta' turiżmu billi nuru ritratti tax-xtut ta' pajjiżna u nirreklamaw l-ambjent Mediterranju sabiħ tagħna, għax il-pajjiżi Mediterranji l-oħra għandhom piu' o meno l-istess affarijiet x'joffru.

Pero ' meta wieħed iħares lejn Malta mil-lat ta' patrimonju Malti, dak li writna minn missirijietna, effettivament isib li l-pajjiż żgħir tagħna għandu ħafna x'joffri.

Huwa diffiċli li ssib tempji bħal dawk li għandna aħna u għalhekk huwa tajjeb li nibdew nieħdu ħsiebhom aktar milli fil-fatt qed nagħmlu fil-preżent għax dawn jistgħu jattiraw lejn Malta turisti ta' ċerta klassi li għalkemm ikunu qed jagħmlu użu mill-infrastruttura daqs turisti oħrajn, iħallu aktar qligħ għax jonfqu aktar.

Forsi jkun tajjeb li wieħed jaħseb ukoll fil-health tourism.

Nafu li hawn Malta għandna biex niftaħru f'dak li għandu x'jaqsam ma' standards ta' mediċina u l-livell ta' tobba u speċjalisti tagħna huwa magħruf anke barra minn Malta.

Hekk ukoll infirxet ir-reputazzjoni tajba li tgawdi anke barra minn Malta.

Hekk ukoll infirxet ir-reputazzjoni tajba li tgawdi l-iskola medika Maltija, li hija fost l-eqdem fid-dinja.

Għalhekk, fil-fehma tiegħi, is-servizzi kemm pubbliċi kif ukoll fil-privat, li toffri Malta fil- qasam mediku jistgħu jattiraw din il-kwalita' ta' turiżmu.

Tip ieħor ta' turiżmu fejn Malta jista' jkollha potenzjal huwa dak fil- qasam ta' l-isport.

Jien inħoss li hemm ħafna x'wieħed jista' jagħmel f'dan ir-rigward.

Biżżejjed insemmu li l-pixxina nazzjonali tista' tiġi utilizzata aħjar, apparti li jekk jitwettaq il-proġett il-ġdid tal-golf course inkunu nistgħu nattiraw ukoll dak it-tip ta' turisti li jħobbu jipprattikaw dan l-isport.

Fost setturi oħra ta' turiżmu speċjalizzat li wieħed jista' jikkonsidra li hemm huwa dak ta' l-agri-tourism, li jkollok setturi ta' nies li tinteressahom l-agrikoltura.

Għalhekk il-proġett ta' l-organic farming li qed jipprova jwaqqaf sieħbi, il-Ministru Noel Farrugia, jista' jottjeni riżultati pożittivi mhux biss mil-lat ta' produzzjoni, imma anke mil-lat ta' turiżmu.

Dawn huma punti li wieħed jista' jikkonsidra għat-titjib ta' dan is-settur.

Biex nagħlaq irrid nerġa' ntenni illi effettivament is-settur turistiku huwa wieħed mis-setturi fejn dan i-Gvern, minkejja dak li sab ma' wiċċu meta tela' fil-gvern, overnight, f'temp ta' sena, irnexxielu jdawwar downward trend ta' 6% għal positive trend ta' 5.4%, jiġifieri kien hemm swing ta' 'l fuq minn 10%.

Dan jindika illi f'dan is-settur bdejna b'pass it-tajjeb.

Pero' m'aħniex se nikkuntentaw ruħna b'dak li sar.

Nixtiequ nottjenu riżultati aħjar u tajjeb li wieħed jaħseb fuq il-linji li ssuġġerejt jiena.

Nirringrazzjak.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Carmelo Abela.

ONOR.

CARMELO ABELA: Madam Speaker, qed nitkellmu fuq settur li ċertament huwa delikat ħafna u proprju minħabba f'hekk wieħed irid jippjana bis-serjeta'.

Naħseb li t-twaqqif ta' l-Awtorita' tat-Turiżmu huwa pass fid-direzzjoni t-tajba biex wieħed ikun jista' jħares lejn il-futur b'ċertu ottimiżmu.

Kif għidt, dan huwa settur delikat li jiddependi kemm minn dak li nagħmlu aħna bħala pajjiż u dak li jsir mill-awtorita', kif ukoll minn fatturi esteri li ma jiddependux direttament minn dak li jagħmlu l-Gvern Malti u l-istess Awtorita' tat-Turiżmu.

Fil-passat kellna okkażjonijiet fejn minħabba problemi f'pajjiżi viċini tagħna, is-settur turistiku bata u għalhekk għidt li dan is-settur jiġi affettwat minn affarijiet li jiddependu minna u oħrajn li ma jiddependux minna.

Pero' aħna rridu nħarsu lejn dawk l-affarijiet li l-gvern għandu jkun impenjat li jsaħħaħ u mat- twaqqif tagħha l-awtorita' għandha tagħmel l-almu kollu tagħha sabiex dak li jiddependi minna mhux biss inħarsuh imma nsaħħuħ.

L-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna jispeċifika x-xogħol u l-funzjonijiet ta' l-awtorita'.

M'iniex se nerġa' nsemmihom għax kien hemm diversi kelliema li tkellmu dwarhom pero' bażikament l-awtorita' se jkollha l-funzjoni li tippromwovi u tiżviluppa lil Malta bħala destinazzjoni turistika.

Nixtieq nagħmel xi rimarki dwar kif nistgħu nippromwovu lil pajjiżna biex ikun jista' jikkompeti aħjar ma' destinazzjonijiet oħra, speċjalment dawk li jikkompetu direttament magħna, bħalma hu Ċipru.

Huwa inutli li f'pajjiżna jkollna ħafna 5-Star hotels - għalkemm huma importanti wkoll - jekk imbagħad ma jkunx hemm upgrading tal-prodott tagħna.

Dan il-Gvern sa mill-bidunett wera biċ-ċar kemm qed iħares lejn upgrading tal-prodott turistiku u lejn ambjent aħjar f'pajjiżna.

Wieħed jista' jsemmi l-proġett li tnieda, u li dalwaqt jibda jimmaterjalizza ruħu konkretament, dwar Marsascala, Birzebbuga u Marsaxlokk, postijiet li huma ffrekwentati minn għadd ta' turisti.

Hawnhekk tajjeb li wieħed jirrimarka li m'għandniex nagħmlu upgrading tal-pajjiż sempliċement minħabba t- turiżmu, għax fl-aħħar mill-aħħar aħna ngħixu f'pajjiżna u għandna naraw li jissebbaħ għalina stess.

Pero' ladarba t-turiżmu għalina huwa importanti ħafna, tajjeb li naħsbu f'dan is-settur meta nagħmlu upgrading ta' ċerti postijiet.

Madankollu wieħed m'għandux jaħseb biss f'upgrading ta' nħawi differenti, bħalma sar f'Buġibba u bħalma hu proġettat li jsir f'Wied il- Għajn, Birżebbuga u Marsaxlokk, imma għandu jkun hemm apprezzament akbar ta' l-istorja u l-kultura ta' Malta.

Ċertament li l-pajjiż ċkejken tagħna għandu ħafna x'joffri mil-lat ta' storja u kultura.

Hija ħasra li diversi postijiet ħafna drabi jitħallew mitluqin meta nistgħu nisfruttawhom aħjar.

Huwa obbligu tagħna li nieħdu ħsieb postijiet ta' storja kbira, bħal Ħaġar Qim u postijiet oħrajn għax dawn m'humiex biss wirt tagħna imma huma wirt dinji, li jista' jattira għadd ta' turisti lejn pajjiżna.

It-temp f'pajjiżna normalment jiġbed ħafna turisti iżda tajjeb li naraw x'attivitajiet oħrajn nistgħu nkabbru sabiex niġbdu aktar turisti lejn pajjiżna.

Fl-opinjoni tiegħi, l-aspett edukattiv huwa importanti ħafna f'dan il-qasam, speċjalment it-tagħlim ta' l-Ingliż.

Dan l-element nistgħu nisfruttawh billi nġibu aktar studenti barranin, b'mod speċjali fl-istaġun tas-sajf, biex fost affarijiet oħrajn jitgħallmu l-Ingliż.

Ta' min jgħid li din l-attivita' għaddejja għal diversi snin.

Huwa importanti li f'pajjiżna niżviluppaw aspetti oħra li jkunu ta' attrazzjoni għat-turisti fl-istaġuni meta t-temp ikun anqas sabiħ u allura jiġbed anqas turisti.

Għalhekk għandna nirreklamaw aktar attivitajiet li jsiru matul is-sena, bħalma hu l-karnival, għaliex dan jista' jgħin sabiex aktar turisti jiġu jżuruna speċjalment f'dak iż-żmien meta l-istaġun tat-turiżmu ma tantx ikun tajjeb.

Attivita' oħra li jkun tajjeb li nkomplu niżviluppaw hi għal skop ta' turiżmu - semmieha wkoll il-ħabib tiegħi, l-Onor.

Karl Chircop - hija l- isport.

It-temp tagħna jippermetti anke aktar minn ta' pajjiżi oħrajn u allura m'għandux ikun daqstant diffiċli biex wieħed iħajjar teams tal- football jiġu jagħmlu training camps f'pajjiżna.

Dan biż-żmien jista' jsir sors tajjeb ta' income għalina.

Nafu li ġieli ġew teams mill-Ġermanja meta l-istaġun ta' l-isport ikun wieqaf għal xhur sħaħ minħabba maltemp.

Jekk naħdmu bil-għaqal f'dan il-qasam nistgħu naslu sabiex nispeċjalizzaw fit- turiżmu sportiv, mhux biss fis-sens li jkollna training camps f'diversi dixxiplini sportivi imma anke billi nippromwovu l-isport tal-baħar.

Ilkoll nafu li pajjiżna huwa mdawwar bil-baħar imma naħseb li dan ir-riżors ma nisfruttawhx biżżejjed.

Hemm diversi tipi ta' sport relatati mal-baħar u bi ftit kuntatti ma' organizzazzjonijiet kbar f'pajjiżi oħrajn, nistgħu naslu biex nattiraw ċertu turiżmu sportiv lejn pajjiżna.

Ladarba semmejt il-baħar, tajjeb li wieħed jiġbed l-attenzjoni għal ċerti perikli konnessi mal-baħar u li normalment aktar niltaqgħu magħhom fl- istaġun tas-sajf.

Irridu nżommu quddiem għajnejna li meta turist imur għal vaganza f'pajjiż ieħor, waħda mill-affarijiet li jfittex hija li jkollu vaganza bla periklu, kif wara kollox nagħmlu aħna meta nsiefru.

Għalhekk għandna nassiguraw li jkun hemm aktar sigurta' fil-baħar, ngħidu aħna fejn jidħol is-sewqan ta' speedboats viċin il-bajjiet.

Irridu naraw li ma nitilfux il-qaleb u l-ġbejna minħabba n-nuqqas ta' infurzar tal-liġijiet.

Idea oħra li forsi wieħed jista' jiżviluppa hi l-użu aħjar tal-ftit spazji miftuħa li għandna f'pajjiżna li jistgħu jiġu żviluppati f'parks naturali.

Diġa' ssemmiet iz-zona tal-Munxar li l-Gvern għandu l-ħsieb li 'l quddiem jiżviluppaha f'park nazzjonali.

L-iżvilupp ta' l-ambjent naturali huwa importanti għax it-turist li jkun hawn Malta ma jkunx irid jara biss lukandi u bini sabiħ imma japprezza anke l-ambjenti naturali.

M'huwiex biżżejjed li niżviluppaw l-irħula tagħna b'mod li jżommu l- identita' tagħhom u l-identita' tagħna l-Maltin u l-Għawdxin.

L-iżvilupp ta' l-ambjent naturali jista' u jattira tip ta' turist differenti minn dak li jiġi hawn minħabba x-xemx u l-baħar, turist li jħobb in-natura u li forsi jinteressawh speċi ta' flora u fawna li jeżistu f'ambjenti partikolari.

Inizjattivi bħal dawn huma kollha sofrzi li l-piż tagħhom jaqa' fuq il-Gvern u fuq l-awtorita' ladarba din se ttitwaqqaf, pero' kulħadd irid jagħti sehmu.

Jien nappella lil kull min hu involut fil-qasam turistiku sabiex ikun fair fil-prezzijiet li joffri.

It-turist, barra li jfittex li jkollu prodott tajjeb, iħares ukoll lejn il-prezz, u għalhekk hemm bżonn li l- prezzijiet tagħna jkunu kompetittivi meta mqabblin ma' dawk ta' destinazzjonijiet oħrajn, speċjalment dawk li jikkompetu direttament magħna.

Jekk ma noqogħdux attenti nistgħu flok nagħmlu l-ġid inkunu qed nagħmlu ħsara kbira lis-settur tat-turiżmu.

Huwa importanti li l-istess nies li l-għajxien tagħhom jiddependi minn dan settur iħarsu l-ħobża ta' kuljum tagħhom billi joffru prezzijiet kompetittivi u mhux prezzijiet esaġerati.

Ġaladarba qed insemmi lill-ħaddiema li jaħdmu fis-settur turistiku, tajjeb li nagħmel ukoll kumment dwar l-isfruttar tal-ħaddiema.

Nafu b'każi fejn tfal taħt l-eta' jiddaħħlu jaħdmu fi stabilimenti, speċjalment matul ix-xhur tas-sajf.

Apparti l-element ta' sfruttar, dan iwasal għal nuqqas ta' professjonalita' fis-servizz u kulħadd jaf li f'settur daqshekk vitali għal pajjiżna ma nistgħux ma nkunux professjonali.

Dan jorbot ukoll mal-ħtieġa li l-ħaddiema li jaħdmu direttament fil-qasam turistiku għandhom ikunu trained.

Dan ma japplikax biss għal ħaddiema ġodda imma anke għal dawk li diġa' qed jaħdmu f'dan is-settur u li għandhom jibqgħu jingħataw taħriġ minn żmien għal żmien.

L-ITS li għandha funzjoni importanti f'dan l-aspett għandha tiġi mkabbra u msaħħa.

Ħaddiema Maltin ġieli jilmentaw li l-hotels qed iħaddmu studenti barranin u li dan qed ikun ta' dannu għalihom.

Irridu noqogħdu attenti għax dan jista' joħloq ċerta apatija fost il-ħaddiema Maltin bil-konsegwenza li ma jagħtux l-aħjar li jistgħu jagħtu.

Huwa importanti ħafna li l-ħaddiema stess ikunu konxji mill-ħtieġa li jagħtu l-aħjar servizz lil min jiġi jżurna.

L-awtorita' li qed tiġi proposta f'dan l-abbozz se jkollha funzjoni importanti għax se jkollha r-responsabbilta' li tissorvelja x-xogħol marbut mat-turiżmu biex tara li jintlaħqu ċerti standards skond id--demands tat-turisti li jiġu jżuruna.

Il-Gvern imbagħad għandu jinforza pieni ħorox fuq min ikun irid iwebbes rasu u ma jikkollaborax ma' l-awtorita' għax fl-aħħar mill-aħħar dawn ikunu qed jagħmlu dannu kbir lil dan is-settur tant vitali għal pajjiżna, settur li ma nistgħux nirriskjaw li jingħata isem ħażin.

Fl-aħħarnett nixtieq insemmi lill-kunsilli lokali.

Inħeġġeġ sabiex l- awtorita' li se nwaqqfu tikkordina u tikkonsulta wkoll mal-kunsilli lokali.

Tajjeb li l-istess kunsilli lokali - speċjalment dawk li l-lokalita' tagħhom tiġbed numru ta' turisti - jħossu u jifhmu l-bżonn ta' l-awtorita' u jressqu quddiemha proposti u suġġerimenti dwar kif il-lokalita' tagħhom tista' tattira aktar turisti.

Ma' l-awtorita' jistgħu jiddiskutu wkoll id- diffikultajiet li jiltaqgħu magħhom ħalli flimkien jipprovaw isibu l-aħjar soluzzjonijiet.

Għalhekk inħeġġeġ minn issa sabiex l-awtorita' u l- kunsilli lokali jaħdmu flimkien għall-ġid kemm taċ-ċittadini Maltin li joqogħdu f'dawn il-lokalitajiet, kif ukoll għat-turisti li jiġu jżuruna.

Madam Speaker, nagħlaq billi nawgura li l-awtorita' u dawk kollha involuti fis-settur turistiku, ipoġġu l-interess ta' pajjiżna qabel kull interess ieħor għax fl-aħħar mill-aħħar mit-turiżmu pajjiżna jdaħħal ammont sostanzjali ta' flus barra li hawn għadd kbir ta' mpjiegi li jiddependu direttament fuq dan is-settur.

Huwa importanti li nkunu aktar professjonali fis-servizzi kollha relatati mat-turiżmu sabiex kemm jista' jkun dan is-settur daqshekk vitali għal pajjiżna jkompli jikber u jitkattar għall-ġid tal-Maltin u l-Għawdxin kollha.

Grazzi.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-Ministru Karmenu Vella jista' jgħaddi għall-winding-up.

ONOR.

KARMENU VELLA (Ministru tat-Turiżmu u Self-Employed): Madam Speaker, jiena nibda biex ngħid illi l-abbozz li għandna quddiemna mhuwiex kontroversjali, anzi ħadt gost li meta ressaqtu għat-Tieni Qari ġie ssekondat minn membru tan-naħa l-oħra.

Irrid l-ewwelnett nirringrazzja lil kull min tkellem fuq din il-liġi għax meta tħares lejn il-kummenti, il- proposti u s-suġġerimenti kollha li saru, issib li kien hemm ħafna argumenti validi u kummenti li ta' min jagħti kashom.

Madam Speaker, jiena għandi ħafna xi ngħid fuq dan il-qasam, dwar kif mar f'din l-aħħar sena illi ilna fil-gvern, dwar ix-xogħol li wettaqna, minn fejn tlaqna, fejn wasalna u forsi aktar importanti dwar x'qed nippjanaw u fejn qed nimmiraw li rridu.

Pero' qabel ma nidħol aktar fid-dettall, nixtieq nikkummenta fuq dak illi ntqal sew minn sħabi ta' l-Oppożizzjoni kif ukoll minn sħabi ta' din in-naħa tal-Kamra.

L-ewwel wieħed li tkellem fuq din il-liġi min-naħa ta' l-Oppożizzjoni kien proprju l-Onor.

Michael Refalo, illi overall nista' ngħid li kien pożittiv ħafna u, kif diġa' għidt, saħansitra ssekonda l-proposta għat- Tieni Qari ta' dan l-abbozz, għalkemm ma qbiltx miegħu f'kollox.

Per eżempju, żgur li ma qbiltx miegħu fuq il-kumment li l-għaqdiet ma ndunawx għal xiex kienu deħlin.

Dan il-kumment lanqas biss nifhmu għax jekk hu kien jaf illi l-għaqdiet deħlin għal xi ħaġa b'għajnejhom magħluqin ma nafx għalfejn kien hu stess illi mbagħad issekonda din il-liġi!

Jiena ngħidlu li mhux talli l-għaqdiet ma kenux jafu għal xiex huma deħlin, talli l-akbar kontribut illi kien hemm għat-tfassil ta' din il-liġi ġie proprju mill- għaqdiet li għandhom x'jaqsmu ma' dan is-settur.

Pero' ma naħsibx li wieħed għandu jagħti kas ħafna ta' kummenti bħal dawn għax ilkoll niftakru li konna smajna l-istess ħaġa qabel ma bdejna l-proġett ta' Buġibba, meta l- Onor. Membru tan-naħa l-oħra kien qal li dak il-pjan ma kienx se jirnexxi.

Barra minn hekk, meta konna għidna li l-għan prinċipali għas-sena 1997 kellu jkun li nwaqqfu d-downward trend, l-Onor.

Membru kien qalli li ma kienx se jirnexxili nasal għal dak li qed nimmira għalih.

Pero' jiena konvint li bħalma wasalna fuq l-affarijiet l-oħrajn, b'ħidma sħiħa bejn is- settur pubbliku u s-settur privat, se naslu li nwettqu dak li għandna ppjanat.

Jiena smajt b'attenzjoni kbira d-diskors ta' l-Onor.

Refalo u nerġa' ngħid li mhux dejjem qbilt miegħu.

Per eżempju, qal li l-privat se jkollu tlieta min-nies biss fuq is-set-up ta' l-awtorita' tat-turiżmu.

Din ma nafx minn fejn ġabha għax nista' nassigurah li kull min se jkun innominat fuq l-awtorita' tat-turiżmu jrid bilfors ikun ġej mis-settur privat.

Anke l-istess liġi tgħid li min se jkun innominat ma jistax ikollu mpjieg ieħor mal-gvern, ma' xi awtorita', jew ma' xi korporazzjoni oħra.

L-iskop prinċipali hu proprju illi s-settur privat jingħata aktar say sabiex ikun jista' jagħti aktar kontribut attiv sew fil-policy, kif ukoll fl- implimentazzjoni tal-policies li għandhom x'jaqsmu mas-settur tat-turiżmu.

Imbagħad l-Onor.

Refalo qaleb id-diska u qalilna li xtaq li kien hu li għamel din il-liġi pero' meta kien responsabbli minn dan il-qasam kellu affarijiet aktar urġenti x'jagħmel!

Jiena ngħid li kull ministru jkollu diversi affarijiet x'jagħmel, pero' jekk inti temmen li xi ħaġa għandha ċerta importanza għandek tagħtiha l-prijorita' tagħha.

Imma mbagħad naraw li lanqas is-suċċessur ta' l-Onor.

Refalo ma laħaq għamel din il-liġi!

Għalhekk huwa pjaċir tiegħi li hija din in-naħa li qed tressaq liġi daqstant importanti, minkejja l-ħafna xogħol ieħor li qed nagħmlu.

MADAM SPEAKER: Ippermettili ninterrompik, Onorevoli, għax sar il-ħin.

Tibqa' in possession?

ONOR.

KARMENU VELLA: Nibqa' in possession.

Grazzi.

Fid-9.00 p.m. id-diskussjoni ġiet interrotta u baqgħet aġġornata.

ESTIMI TAL-KORPORAZZJONI GĦAS-SERVIZZI TA' L-ILMA GĦAS-SENA FINANZJARJA 1997/1998 - KONTINWAZZJONI

MADAM SPEAKER: Billi aktar kmieni ntalbet votazzjoni fuq l-ewwel item ta' l-aġenda, se nerġa' npoġġi l-mistoqsija.

Il-mistoqsija hi li l-Kamra tapprova l-Mozzjoni dwar l-Estimi ta' Dħul u Nfiq tal-Korporazzjoni għas- Servizzi ta' l-Ilma, kif imressqa mill-Ministru għax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni, fis-seduta Nru. 198 tal-Ġimgħa, 13 ta' Marzu, 1998, u kif sussegwentement emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

MADAM SPEAKER: Din id-division tittieħed minn hawn u għoxrin minuta oħra.

Fid-9.00 p.m. il-Kamra ġiet sospiża u rriżumiet 20 minuta wara.

MADAM SPEAKER: Se nerġa' npoġġi l-mistoqsija.

Il-mistoqsija hi li l- Kamra tapprova l-Mozzjoni dwar l-Estimi ta' Dħul u Nfiq tal-Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-Ilma, kif imressqa mill-Ministru għax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni, fis-seduta Nru. 198 tal-Ġimgħa, 13 ta' Marzu, 1998, u kif sussegwentement emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

VOTAZZJONI NRU.

FAVUR : 35

L-Onor.

|Abela Carmelo|Farrugia Noel | |Abela Joseph |Grech Edwin | |Agius Chris |Gulia Gavin | |Attard |Herrera Jose' | |Montalto John| | |Bartolo |Mangion Charles | |Evarist | | |Borg Karmenu |Mintoff Dom | |Brincat Leo |Mizzi Joe | |Buhagiar |Pace Bertu | |Charles | | |Buhagiar |Portelli Alfred | |Louis | | |Camilleri |Refalo Anton | |Maria | | |Cardona Chris|Sant Alfred | |Chircop Karl |Sceberras Trigona Alex | |Cilia Joe |Schembri Adami Sandro | |Dalli Helena |Spiteri Lino | |Debono Grech |Vassallo Adrian | |Joe | | |Farrugia |Vella George | |Anglu | | |Farrugia Joe |Vella Karmenu | |Farrugia | | |Michael | |

KONTRA : 34

L-Onor.

|Abela Tony |Galea Pace Victor | |Agius Francis|Gatt Austin | |Bonnici Josef|Gonzi Lawrence | |Bonnici |Hyzler George | |Michael | | |Borg Joe |Mifsud Bonnici Antoine | |Borg Tonio |Mugliett Jesmond | |Cassar Joe |Muscat Claude | |Dalli John |Muscat Richard | |D'Amato Helen|Psaila Savona Joe | |De Marco |Pullicino George | |Guido | | |Debono |Pullicino Orlando Jeffrey | |Giovanna | | |Deguara Louis|Refalo Michael | |Farrugia Jean|Tabone Anton | |Pierre | | |Fenech Adami |Vassallo Edwin | |Eddie | | |Frendo |Vella John | |Michael | | |Galea Censu |Zammit Ninu | |Galea Louis |Zammit Dimech Francis | | | |

Il-mozzjoni għaddiet u l-Estimi ta' Dħul u Nfiq tal-Korporazzjoni għas- Servizzi ta' l-Ilma għas-sena finanzjarja mill-1 ta' Ottubru, 1997 sat-30 ta' Settembru, 1998 skond l-Att XXIII ta' l-1991 dwar il-Korporazzjoni għas- Servizzi ta' l-Ilma, kif riveduti skond id-dokument li tqiegħed fuq il- Mejda tal-Kamra f'seduta numru 193 tat-2 ta' Marzu, 1998 ġew approvati.

MADAM SPEAKER: Sar il-ħin.

Il-Ministru Mizzi, jekk jogħġbu jressaq l- Aġġornament tal-Kamra.

AĠĠORNAMENT

ONOR.

JOE MIZZI: Nipproponi l-aġġornament tal-Kamra għal nhar it-Tlieta, 17 ta' Marzu, 1998, fis-6.00 p.m. b'din l-agenda:

Ordnijiet tal-Ġurnata

Abbozz ta' Liġi dwar Servizzi tat-Turiżmu għal Malta - it-Tieni Qari (Kont.);

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Tribunal għal Talbiet Żgħar - it- Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda Diversi Liġijiet dwar it-Telekomunikazzjoni - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar is-Sigurta' fl-Ajruportijiet u fl-Avjazzjoni Ċivili - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar Brokers fl-Assigurazzjoni u Intermedjarji oħra - it- Tieni Qari (Kont.);

Abbozz ta' Liġi dwar il-Kummerċ ta' l-Assigurazzjoni - Kumitat;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Dazju tas-Sisa (Emenda Nru 4) - it- Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar Taxxa Speċjali fuq Banek Kummerċjali – it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Taxxa tar-Reġistrazzjoni ta' Vetturi bil-Mutur (Emenda Nru 3) - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Ħabs - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar il-Forzi tal-Pulizija ta' Malta - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar il-Protezzjoni Ċivili - it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi kontra l-Korruzzjoni - it-Tieni Qari (Kont);

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Ordinanza dwar il-Pensjonijiet – it-Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar il-Logħob – it-Tielet Qari; u

Riżoluzzjoni tal-Kap ta' l-Oppożizzjoni dwar Malta u l-Unjoni Ewropea - Kontinwazzjoni.

MADAM SPEAKER: Rimarki?

L-Onor.

Jesmond Mugliett.

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Grazzi, Madam Speaker.

Xi ġimgħatejn ilu, il- Prim Ministru ħabbar il-proġett tal-millennju u qalilna li l-Gvern beħsiebu jiżviluppa kumpless kummerċjali fuq is-sit tat-Teatru Rjal fil-Belt Valletta.

Din l-aħbar kienet pjuttost ta' sorpriża għalina wara li konna ilna nisimgħu dwar il-proġett tal-Maltacom għall-bini ta' torri f'Paceville.

Barra minn hekk, l-aħbar mill-ewwel tat lok għal kontroversja minħabba diversi fatturi fosthom l-użu propost, it-termini ta' kif se jingħata t-titlu lill-iżviluppatur, it-time scale, jiġifieri l-għaġġla li biha kien qed jiġi propost proġett bħal dan, u finalment - għalkemm ma tantx smajna dwar dan - minħabba l-mod kif huwa u jniedi dan il-proġett, il-Gvern għal darb'oħra njora l-proċess ta' ppjanar li kien ilu għaddej dwar il-Belt u njora l-istruttura li suppost tkun responsabbli mill- ippjanar, l-Awtorita' ta' l-Ippjanar.

Fid-diskussjoni li kien hawn fil-pajjiż l-użu propost kien l-aktar li ta lok għall-kontroversja, għax hemm diverġenza bejn dak li qed jiġi propost mill-Gvern, dak li kellha maħsub l-Oppożizzjoni u dak li jixtieq il-poplu.

Fil-fatt il-biċċa l-kbira tal-poplu Malti jixtieq li t-Teatru Rjal jerġa' jinbena eżatt kif kien u dan mhux biss għax jixtieq li jkollna teatru ta' l- opra imma għax kull min għandu moħħu f'loku irid li dak is-sit jerġa' jiġi żviluppat f'bini klassiku li jkun simbolu ta' eċċellenza.

Meta Gvern Nazzjonalista beda bl-ippjanar ta' dan il-proġett ipprova jara li jkun rilevanti kulturalment filwaqt li jirrispetta dak li jrid il-poplu.

Biex tirrispetta dak li jrid il-poplu mhux bilfors tagħtih eżattament dak li jkun irid imma għallinqas tipprova tinterpreta dak li jkun hemm wara x- xewqat tiegħu.

Għalhekk kien hemm il-ħsieb li jagħti spazju lil disinjaturi u periti biex joħorġu b'espressjoni artistika tal-ġurnata, li mbagħad titpoġġa fil-kontest tal-Belt, ħalli l-bini li jitla' jkun bini ta' eċċellenza.

Il-poplu Malti jrid it-Teatru Rjal kif kien għax f'moħħu jimmaġina li dak biss jista' jkun bini ta' eċċellenza pero' l-Gvern Nazzjonalista ried jipprova jniedi kompetizzjoni għal proġett li jkun monument uniku kemm fid-disinn kif ukoll fl-użu.

Minkejja li dan il-pajjiż għandu storja kulturali ta' madwar 500 sena, m'għandu l-ebda bini ta' ċertu kobor u statura ddedikat għall-arti, li ħafna drabi tkun l-espressjoni taċ- ċivilta' ta' dak iż-żmien.

Il-proġett li nieda dan il-Gvern m'huwiex wieħed ta' bini ta' eċċellenza l-ewwelnett għax se jitfassal - skond il-brief li poġġa l-Ministru fuq il- Mejda tal-Kamra - b'sistema ta' design and build u l-ebda bini ta' eċċellenza fid-dinja ma jkun magħżul u mibni b'sistema ta' design and build.

B'din is-sistema ma jsirux proġetti ta' eċċellenza għax irid ikun hemm ċerti kompromessi ma' l-espressjoni artistika minħabba l-aspett finanzjarju, ngħidu aħna kemm se jirrendi l-proġett lill-iżviluppatur u kemm se tkun l-offerta tiegħu biex din tkun l-aħjar waħda u tintgħażel il- proposta tiegħu.

Il-Gvern huwa konxju ta' dawn il-kompromessi u fil-fatt insibuhom entrenched fl-istess development brief.

Waħda mill-oġġettivi li nsibu elenkati fil-brief hi li dan il-bini għandu l-għan:

''... to provide a commercial development which has sufficient potential to generate revenue so as to support the provision of spaces and activities for cultural use at no additional cost.''.

Mela se nipprovaw nibnu kumpless li biex fih inkunu nistgħu nipprovdu attivitajiet kulturali qed nagħtu ħafna minnu għal żvilupp kummerċjali biex l-aspett kummerċjali jkun jista' jżomm dak kulturali.

Jiġifieri l-akbar prijorita' qed tkun li l-proġett ikun jista' jżomm waħdu.

Il-brief jgħid li wieħed jippreferi li dawn il-commercial uses ikunu tourist-related commercial uses.

Jgħid ukoll li "35% by volume of the building envelope above ground level on the Royal Opera House site is to be handed over to Government to be used in a cultural capacity as a multi- purpose hall."

Jiġifieri mill-bini kollu - se jkun hemm ħames sulari taħt is-sit ta' l-opera house, taħt Freedom Square - il-Gvern se jirriserva biss 35% tal-volum għal skopijiet kulturali.

Dan il-volum ta' bini 'l fuq mill- art fuq is-sit tat-Teatru Rjal żgur li mhux se jirriżulta f'bini kulturali ta' importanza għax se jkun iżgħar mit-teatru li kellna fl-antik.

Issa kulħadd jaf - din ħarġet anke meta konna qed infasslu ċ-ċentru ta' l-arti fi żmien Gvern Nazzjonalista - li dak il-bini kien pjuttost on the lower side ta' dak li llum huwa mistenni minn teatru modern.

Issa f'daqqa waħda għandna gvern li suppost qed iniedi proġett ta' eċċellenza u minflok qiegħed jimmassimizza l-aspett kulturali qed jirriduċih għal terz biss ta' dak li kien hemm qabel.

Il-bini li se jirriżulta se jkun dupplikazzjoni, u fuq l-istess skala, tat-Teatru Manoel u x'aktarx ta' l-istess daqs tal- faċilita' li qed tinbena f'St. James Cavalier.

Fil-fatt f'dan l-istess brief insibu li f'St. James Cavalier se jkun hemm provdut teatru u ċinema ta' 120 seat u x'aktarx li l-bini żgħir li se jirriżulta minn dan il- proġett tal-millennju se jkun dupplikazzjoni tal-faċilitajiet li diġa' jeżistu.

Dan ukoll huwa frott tal-viżjoni dejqa li għandu dan il-Gvern.

Il-Gvern qed jibża' li l-investiment fil-kultura ma jirrendix, meta llum il- fatti juru l-kuntrarju.

Sar studju mill-istess konsulenti li kien qabbad Gvern Nazzjonalista, li jindika li l-investiment f'faċilitajiet kulturali, wara ċertu perijodu ta' żmien jirrendu tliet darbiet daqs l-investiment li tkun għamilt.

Madam Speaker, il-bini li qed jiġi pproġettat m'huwiex ta' eċċellenza għax huwa dak li bl-Ingliż ngħidulu ''a hybrid building'', jiġifieri bini ppastardjat, biċċa minn xi ħaġa u biċċa minn xi ħaġa oħra.

Żgur li m'huwiex il-bini li tinħtieġ il-Belt biex tingħata l-ħajja fil- ħinijiet li verament għandha bżonnha għax jekk se tagħmel kumpless primarjament għall-użu kummerċjali wara ċertu ħin xorta se tieqaf l- attivita', għax kulħadd jaf li l-ħin tal-kummerċ fil-Belt huwa bejn id-9.00 a.m. u s-7.00 p.m. jew it-8.00 p.m. Pero' l-Belt tinħtieġ xi ħaġa aktar, tinħtieġ dik il-kalamita' għal xogħol u attivita' wara nofs il-lejl.

Bħala kelliemi dwar l-Awtorita' ta' l-Ippjanar nixtieq nikkritika wkoll aspett ieħor ta' dan il-proġett, il-mod kif għal darb'oħra l-awtorita' ġiet mogħtija l-ġenb.

Fil-fatt il-brief ma sarx mill-Awtorita' ta' l-Ippjanar imma mill-works division u din hija xi ħaġa stramba għall-aħħar.

Mhux veru li dan il-brief sar b'kollaborazzjoni ma' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar imma ġie ppreżentat lill-awtorita' ftit ġranet biss qabel ma kien ippreżentat lil din il-Kamra, minkejja li l-Awtorita' ta' l-Ippjanar ilha għal dawn l- aħħar tliet snin toħloq u torqom viżjoni għall-Belt Valletta u l-area kollha tal-Port il-Kbir, kif ħareġ anke fil-pjan lokali.

Pero' minkejja dan il-Gvern għażel li jinjora lill-Awtorita' ta' l-Ippjanar u ħareġ brief li, fil-fehma tiegħi, fih diversi konflitti ma' l-istess pjan lokali, per eżempju, fil-mod kif il-brief għall-proġett tal-millennju u l-pjan lokali għall-Belt Valletta jħarsu lejn dan is-sit partikolari.

Il-brief tal-Gvern Laburista qed iħares lejn il-proġett tal-millennju sempliċement bħala opportunita' kif jiġġenera l-industrija tal-bini, opportunita' li permezz tagħha jista' jagħti kick-start lill-ekonomija u jerġa' joħloq l- investiment.

Min-naħa l-oħra l-pjan lokali jitlaq minn viżjoni ħafna aktar għolja; għax iħares lejn il-Belt bħala world heritage city u jelenka dan is- sit partikolari bħala wieħed minn erba' siti ta' eċċellenza li jenħtiġilhom proġetti ta' eċċellenza.

Kull żvilupp, kemm ta' restawr kif ukoll ta' bini ġdid, irid jirrinforza l-funzjoni tal-Belt bħala belt kapitali.

Imma dan il-Gvern qed joħloq proġett fejn se jkun aktar importanti l-aspett kummerċjali, kemm se jirrendi u kemm se jqajjem lill-ekonomija, milli jirrinforza din il-funzjoni tal-Belt bħala belt kapitali.

Dan il-proġett imur ukoll kontra l-pjan lokali għax iż-żieda tal-faċilitajiet kummerċjali u ta' l-entertainment x'aktarx li tikkaġuna żieda f'dak li l-local plan isejjaħlu "tidal flow closely linked to normal working hours", jiġifieri se żżid l-influss tan-nies f'dawk il-ħinijiet fejn diġa' jkun hemm ammont kbir ta' nies.

Kif diġa' għidt, il-pjan lokali jindika dan is-sit bħala wieħed minn erba' siti prinċipali fil-Belt, li huma City Gate, it-Teatru Rjal, Sant'Iermu u Evans Laboratory.

Fil-fatt jgħid hekk:

''Any proposals which are put forward for individual parts of these areas will therefore be considered by the Planning Authority in the light of the wider development of the context.''.

Jiġifieri kull proġett li jkun sottomess fuq dawn l-areas - it-Teatru Rjal huwa wieħed minnhom - irid bilfors jitpoġġa f'kontest aktar wiesa'.

Il- viżjoni li kellu l-Gvern Nazzjonalista kienet li minbarra li jħares l- aspett tat-Teatru Rjal innifsu, iħares ukoll l-inħawi li għandhom x'jaqsmu ma' dan is-sit, jiġifieri St. James Cavalier, Freedom Square u City Gate u fil-fatt kien jinkorporahom kollha f'viżjoni waħda, fi proġett wieħed.

Issa qed naraw li City Gate tħalla barra minn dan il-proġett.

Naħseb li r- raġuni hija li proġett għal City Gate lil żviluppatur privat m'hu se jirrendilu xejn u allura biex forsi ma nżidux il-piż lill-iżviluppatur tal- proġett fuq is-sit tat-Teatru Rjal, tħalliet barra parti essenzjali mill- viżjoni li suppost ikollna għal din l-area kollha.

Il-pjan lokali jgħid ukoll li Freedom Square jinħtieġilha re-designing ta' l-ispazju vojt u pjuttost bla sens li għandha, pero' l-brief li ġie ppreżentat ma jgħid xejn dwar dan.

Forsi anke hawn ir-raġuni hi l-aspetti kummerċjali tal-proġett kemm se jirrendi.

Imma fl-istess ħin qed inħallu barra miżuri oħra li jistgħu jbiddlu u jtejbu l-użu u d-dehra ta' dak l- ispazju.

Il-pjan lokali huwa speċifiku dwar x'jistenna mis-sit ta' l-Opera House u jgħid li hemm bżonn li jkun hemm ''a multi-purpose theatre and minor proportion of commercial uses".

Pero' issa qed naraw li dawn il- prijoritajiet qed jinqalbu kollha.

Minkejja li qed jingħad li dan għandu jkun bini ta' eċċellenza, il-mod kif qed jingħata t-titlu tas-sit lill- iżviluppatur u l-għaġġla li biha se jkun iddisinjat, assolutament ma jixħdux dan.

Qed jissejjaħ proġett tal-millennju u allura suppost li din tkun opportunita' ta' darba kull elf sena, pero' l-isfortuna hija li qed nagħmlu proġett mgħaġġel, se jkollna ngħixu b'dan l-iżball u żgur li m'aħniex se nilħqu l-għan aħħari li kellu l-Gvern Nazzjonalista, li bi proġett ta' natura unika jerġa' jqajjem il-Belt u jagħtiha dik il-ħajja li tant jixirqilha.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Antoine Mifsud Bonnici.

ONOR.

ANTOINE MIFSUD BONNICI: Grazzi, Madam Speaker.

Forsi llum wieħed jippretendi li nirriferu ftit għall-elezzjonijiet tal-kunsilli lokali li saru nhar is-Sibt.

Jien se ngħid biss xi ħaġa żgħira dwar dan is-suġġett.

Kulħadd jagħti l-interpretazzjoni tar-riżultat kif irid hu pero' jiena persważ li l-poplu Malti jaf ir-riżultat favur min mar.

Aħna kuntenti bis- suċċess li kellna u ma naħsibx li hi serjeta' min-naħa tal-Prim Ministru li jipprova jimminimizza s-suċċess li kellu l-Partit Nazzjonalista meta qal li naqqas mill-persentaġġ ta' voti.

Huwa rrifera għas-Siġġiewi u qal li hemmhekk il-maġġoranza tal-bdiewa huma kontra l-Partit Nazzjonalista.

Ma naħsibx li lill-poplu Malti tista' tistmah b'dan il-mod!

Jiena naf li f'dak ir-raħal kien hemm xi issues lokali li tellfu l-voti lill-Partit Nazzjonalista.

Imma jekk dan l-argument ireġi u l-bdiewa huma kontra l- Partit Nazzjonalista, żgur li s-sajjieda m'humiex għax f'Marsaxlokk il- Partit Nazzjonalista rdoppja l-voti!

Imma dawn m'humiex argumenti li bihom tipprova tipperswadi lill-poplu li s-suċċess tal-Partit Nazzjonalista m'huwiex qawwi daqskemm fil-fatt hu.

Aħna kuntenti bis-suċċess li kellna f'dawn l-elezzjonijiet u jiena persważ li dan huwa indikatur tajjeb ta' dak li qed jiġri fil-pajjiż u ta' kif qed jgħix il-poplu Malti.

Madam Speaker, ngħaddi issa biex nitkellem fuq il-qasam ta' l-anzjani.

Filwaqt li l-gvern immexxi mill-Partit Nazzjonalista kien ta dinjita' u benefiċċji lill-anzjani, fis-16-il xahar li ilu fil-gvern il-Partit Laburista, dawn qed jisfumaw fix-xejn.

Għall-ewwel bdejna naħsbu li dan qed jiġri għaliex il-Partit Laburista kien għadu dieħel fil-poter pero' aktar ma jgħaddi ż-żmien aktar qed naraw li dik id-dinjita' u l-benefiċċji li rnexxielhom jakkwistaw l-anzjani taħt Gvern Nazzjonalista, qed jitilfuhom ftit ftit.

Gvern Nazzjonalista kien daħħal ċerti servizzi għax emmen fil-policy li kemm jista' jkun l-anzjan għandu jibqa' jgħix f'daru, prinċipju li wara kollox anke dan il-Gvern stqarr li jemmen fih.

Imma biex dan iseħħ trid iżżid is-servizzi li introduċa l-Gvern Nazzjonalista u mhux tipprova tnaqqashom.

Qed nirriferi għas-servizz importantissimu tal-home help, fejn jintbagħtu l-helpers jgħinu lill-anzjani fid-dar tagħhom.

Ċerti affarijiet iġegħluk tiddubita dwar l-intenzjoni ta' dan il-Gvern rigward l- anzjani.

Qed jintbagħtu questionnaires bil-ħsieb li jitnaqqsu s-sigħat ta' servizz li dawn il-helpers qegħdin jagħtu lill-anzjani.

Jiena ma ngħidx li f'ċerti każi ma kenux qed isiru abbużi pero' qed niltaqa' ma' każi fejn il- helper tmur biss sagħtejn fil-ġimgħa, jiġifieri minflok tmur darbtejn fil- ġimgħa, qed tmur darba biss.

X'inhu jiġri, Madam Speaker?

Jekk lill- anzjani trid tagħtihom l-inċentiv li kemm jista' jkun jibqgħu jgħixu f'darhom, m'għandekx tnaqqsilhom dak is-servizz imma żżidulhom.

Naturalment dan qed isir bl-iskuża li ċerti anzjani qed jieħdu aktar milli ħaqqhom.

Jiena nikkundanna l-abbużi li jkun hemm f'ċerti każi pero' mhux sew li timxi b'dan il-mod għax qed iwassal biex diversi anzjani qegħdin ibatu.

In the long run ir-riżultat se jkun kontra l-policy li jrid il- Gvern għax l-anzjan se jkun jaqbillu japplika biex jidħol f'dar tal-gvern milli joqgħod id-dar tiegħu.

Il-Gvern m'huwiex jinduna li l-policy li qed jimxi biha, fejn qed jgħid li jrid inaqqas ċerti servizzi minħabba abbużi li kienu qed isiru, tmur kontra dak li stqarr hu stess.

Irrid insemmi servizzi oħra, bħalma huma dawk offruti fl-Isptar Zammit Clapp.

Jekk fi żmien Gvern Nazzjonalista saret xi ħaġa tajba, żgur li kienet l-idea ta' dan l-isptar li serva ta' għajnuna kbira għal ħafna anzjani li kellhom ix-xorti li jgawdu mis-servizz tiegħu.

Dan il-Gvern, b'raġunar li lanqas tista' ssejjaħlu loġiku, u bl-iskuża li jrid iżid is- sodod, qed jirrovina dan l-isptar.

Aħna konna żidna s-sodod u kellna f'rasna li nżidu aktar imma ma tistax biex iżżid is-sodod tirrovina s- servizz li jagħti l-isptar.

Jekk mill-Isptar Zammit Clapp se tneħħi d-day hospital, l-out-patients, il-physiotherapy u l-occupational therapy se tkun irrovinajt is-servizz eċċellenti li jingħata hemmhekk, kif dejjem ikkonferma l-Partit Laburista stess.

Pero' hekk qed jiġri, Madam Speaker.

Imbagħad hemm problema oħra, dik ta' l-admissions.

Jiena ma nafx b'liema kriterju l-anzjani li jkunu ġejjin minn komunita' m'għandhomx dritt jidħlu fl-Isptar Zammit Clapp.

Skond il-policy il-ġdida ta' dan il-Gvern, il-pazjenti kollha li jidħlu f'Zammit Clapp Hospital iridu bilfors ikunu ġejjin minn St. Luke's Hospital.

Dan huwa inċentiv ieħor biex l-anzjani li jgħixu f'komunita' jitolbu li jiġu istituzzjonalizzati.

Hawnhekk qed issir diskriminazzjoni għax kulħadd għandu dritt jibbenefika minn dan is-servizz.

Barra minn hekk, b'dan il- mod, kif diġa' għidt, il-Gvern żgur li m'huwiex qed jinċentiva lill-anzjani biex jibqgħu jgħixu fi djarhom.

Bl-iskuża tal-cost-effectiveness u biex ma jinħlewx flus, qed innaqqsu l-benefiċċji li kien igawdi l-anzjan fi żmienna.

Irrid nirriferi wkoll għad-dar ta' l-anzjani ta' l-Imtarfa.

Sakemm konna aħna fil-gvern konna diġa' lestejna l-ewwel fażi ta' din id- dar u konna bdejna anke t-tieni fażi tagħha.

Wara l-elezzjoni, dan il- Gvern kompla bix-xogħlijiet u b'ċertu tibdil strutturali li għamel irrenda din id-dar differenti minn kif kienet ippjanata minna.

Biex iżid l- occupancy, dan il-Gvern irrovina l-iskop kollu ta' din id-dar ta' l- anzjani.

Aħna mill-ewwel għidna li d-dar ta' l-anzjani ta' l-Imtarfa ma kenitx se tkun biss għall-persuni indipendenti u konna ppjanajna li jkun hemm ward għad-dependent patients.

Jiġifieri ppjanajna li din id-dar tkun tilqa' fiha anzjani li għandhom bżonn l-għajnuna u l-kura aktar minn ħaddieħor.

Din id-dar tesa' madwar 106 anzjani; fosthom ħafna li huma dependent patients u oħrajn li huma kważi bedridden.

Imma mhux sew li żżid in-numru ta' sodod u mbagħad ma żżidx l-istaff.

Meta attendejt għall-inawgurazzjoni tat-tieni fażi, smajt lis-Segretarju Parlamentari għall-Kura ta' l-Anzjani jiftaħar li l-istaff kien se jiżdied biss b'erbgħa u li dawn ma kenux nurses.

Kif jista' jkun li żżid in-numru ta' anzjani li għandhom bżonn nursing kuljum u ma żżidx in-nurses?

Allura x'qed jiġri?

Id-dar ta' l-anzjani ta' l-Imtarfa, li kulħadd jaf kemm hi sabiħa, saret agħar minn xi ward f'St. Vincent de Paule Hospital kif kien qabel.

Dan huwa ħażin għax il-kwalita' ta' l-għajxien tal-pazjenti mhux qed ikun imħares.

Meta żżid in-numru ta' anzjani li għandhom bżonn il-kura medika u n-nursing, u mbagħad ma żżidx l-istaff, bilfors li l-kwalita' ta' ħajja u l-livell ta' l-għajxien ta' dawn l-anzjani jonqsu u fil-fatt illum dawn qed ibatu.

Il-Gvern qed jagħmel dawn l-iżbalji bl-iskuża tal-cost- effectiveness u bl-iskuża tal-finanzi.

Naturalment jekk ikollok 90 ruħ fid- dar mod u jekk ikollok 105 mod ieħor.

Dawn huma żbalji li minħabba fihom qed ibati l-anzjan u għalhekk qed ngħid li f'dan il-qasam morna lura ħafna.

Jien minn qalbi nappella lill-Gvern għax jekk kien hemm qasam li taħt Gvern Nazzjonalita żgur li mar 'il quddiem - u kien rikonoxxut minn kulħadd illi sar progress u amiljorament fih - huwa ċertament il-qasam ta' l- anzjani.

Ma nixtieqx li dan il-Gvern, bi skuża ta' ħaġa jew ta' oħra, jirrovina dak li akkwistaw l-anzjani fi żmien Gvern Nazzjonalista.

Jekk dan mhux qed isir b'intenzjoni, allura għandu jirrimedja għalih.

Is- servizzi li tajna fil-komunita', is-servizz li jagħtu Zammit Clapp Hospital, St. Vincent de Paule Hospital u d-djar ta' l-anzjani għandu jitjieb u mhux imur għall-agħar.

Dan huwa l-appell li jiena nagħmel lil dan il-Gvern, biex id-dinjita' li l-anzjan akkwista fi żmienna, tkun rikonoxxuta u msaħħa.

Grazzi, Madam Speaker.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Sar il-ħin.

Il-Kamra hija aġġornata għal għada, it-Tlieta, 17 ta' Marzu, fis-6.00 p.m. bl-aġenda kif komunikata mill- Ministru Mizzi.

Fid-9.53 p.m. il-Kamra aġġornat mingħajr ma saret il-mistoqsija.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB

AMBAXXATI MALTIN

L-ONOR.

JOE BORG staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: B'riferenza għar-risposta li l-Viċi Prim Ministru ta għall-mistoqsija parlamentari numru 5485 magħmula mill- Onor. Adrian Vassallo, jista' jekk jogħġbu jagħti l-istess informazzjoni għas-sena 1997?

ONOR.

GEORGE VELLA: L-informazzjoni mitluba hija mogħtija fid-dettall fit- tweġiba li qed nagħti lill-Onor.

Membru għall-mistoqsija parlamentari simili numru 11232 li għamilli huwa stess.

STRATEGIC PLANNING UNIT - UNIT MANAGER

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid jekk il-kariga ta' Unit Manager fl-iStrategic Planning Unit ġietx mimlija?

Min hi l-persuna magħżula?

Xi kwalifiki ntalbu għal din il- kariga u kemm intefgħu applikazzjonijiet għaliha?

ONOR.

GEORGE VELLA: Il-kariga ta' Unit Manager fl-iStrategic Planning Unit ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar imtliet mis-Sur Bijon K. Bhowmick.

B'kollox intefgħu 23 applikazzjoni għal din il-pożizzjoni.

Kopja ta' l- Avviż li ħarġet l-Awtorita' ta' l-Ippjanar għal din il-kariga, li jagħti tagħrif dettaljat dwar x'inhu r-rwol ta' dan il-Manager, ir- responsabbiltajiet li huwa għandu jkollu, kif ukoll il-ħiliet u l- kompetenzi mistennija minnu tpoġġiet fuq il-Mejda tal-Kamra aktar kmieni f'din is-Seduta.

CENTRE FOR COMMUNICATION TECHNOLOGY - STAFF

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra lista ta' l-istaff akkademiku li hemm fis-Centre for Communication Technology ġewwa l-Universita' ta' Malta?

Jista' jgħid ukoll (a) x'inhu l-grad ta' kull wieħed minnhom u xi kwalifiki għandhom; (b) liema suġġetti/units qegħdin jgħallmu; (c) x'kienet id-data tal-ħatra ta' kull wieħed minnhom; (d) taħt liema sejħa ta' l-applikazzjoni kull wieħed minn dawn ġie mpjegat; (e) xi kwalifiki kellu kull wieħed minnhom meta ġew impjegati u f'liema suġġett; (f) x'suġġett jew unit bdew jgħallmu meta ġew ingaġġati?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: It-tagħrif mitlub mill-Onor.

Membru tpoġġa fuq il- Mejda tal-Kamra aktar kmieni f'din is-Seduta.

ONOR.

CILIA JOE - FAMILJARI

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid fuq liema kriterji ntgħażlu familjari tas-Segretarju Parlamentari għall-Isport biex imexxu l- canteen tal-kumpless sportiv tal-Marsa u tal-Pixxina Nazzjonali?

Kienu ħarġu offerti?

Kemm iħallsu kera għat-tmexxija tal-canteen f'kull każ?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Is-Segretarjat Parlamentari jiċħad kategorikament l-allegazzjoni ta' l-Onor.

Interpellant bħala waħda totalment infondata.

Nirriferi lill-Onor.

Interpellant ukoll għat-tweġibiet diġa' mogħtija għall- mistoqsijiet parlamentari numri 11182 u 12144.

SEGRETARJU PARLAMENTARI GĦAŻ-ŻGĦAŻAGĦ - IKLA

L-ONOR.

RICHARD MUSCAT staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: B'riferenza għat-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 11845, jista' l-Ministru jgħid ma' min kienu mpjegati l-ħaddiema l- oħrajn li ħadu sehem fl-ikla għall-istaff u kemm kien in-numru tagħhom?

Jista' l-Ministru jgħid kemm kienu l-ftit drabi li dawn l-istess ħaddiema assistew bil-ħlas?

U, peress illi mill-ġurament tas-Segretarju Parlamentari sal-jum ta' l-ikla (19 ta' Diċembru) kien għadda biss xahar u nofs, jista' l-Ministru jgħid kemm-il darba dawn il-ħaddiema assistew bla ħlas?

U liema tip ta' assistenza wettqu?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Jien informat li ħaddiema oħrajn li assistew lis- Segretarjat Parlamentari u lid-dipartimenti kkonċernati m'għamlux dan bħala ħaddiema ta' xi ħadd ieħor iżda l-ħidma mwettqa kienet dik ta' tip volontarja.

Rigward in-numru mitlub naħseb li l-Onor.

Interpellant kapaċi jagħmel il-kalkolu sempliċi li qed jitlob mill-mistoqsija tiegħu stess u mit-tweġiba li diġa' ngħata għall-mistoqsija parlamentari numru 11845.

In kwantu għall-kumplament tal-mistoqsija ma tistax tiġi kkwantifikata l- assistenza bla ħlas li taw dawn il-ħaddiema.

TFAL BI BŻONNIJIET SPEĊJALI - PROGRAMMI

L-ONOR.

LAWRENCE GONZI staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid jekk humiex qed isiru xi taħdidiet ma' l-Eden Foundation jew ma' xi aġenzija oħra dwar xi programmi għal tfal bi bżonnijiet speċjali bħala kontinwazzjoni jew tkabbir tal- programmi eżistenti?

F'liema oqsma hu indikat li jsiru dawn il-programmi?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Il-fakulta' tal-edukazzjoni hija nvoluta f'diversi inizjattivi li l-għan tagħhom huwa l-ġid ta' tfal u adulti bi bżonnijiet speċjali.

Bħalissa jinsabu għaddejjin erba' korsijiet f'livelli differenti bil-għan li nħarrġu aktar għalliema u personnel oħrajn sabiex persuni b'diżabbilta' jingħataw taħriġ skolastiku u vokazzjonali kif xieraq.

Wieħed isemmi wkoll ir-riċerka li għaddejja fosthom l-evalwazzjoni tal- programm ta' l-inclusive education f'kull skola fejn dan il-programm jinsab għaddej kif ukoll studju tal-aspirazzjonijiet tal-ġenituri ta' tfal bid- Down Syndrome.

Fir-rigward tal-Eden Foundation u aġenziji oħra, tajjeb wieħed ifakkar li diversi membri mid-Dipartiment tal-Psikoloġija qed jagħtu lil dawn l- aġenziji s-servizzi tagħhom bħala konsulenti fuq bażi volontarja jew bi ħlas.

Wieħed ma jistax ma jsemmix il-bosta xogħol li qed isir minn uħud minn dawn l-akkademiċi, fost oħrajn, sabiex f'Marzu tal-1999 tinġieb fostna hawn Malta r-Raba' Konferenza Ewropea tad-Down Syndrome.

FURJANA - SALA ROBERT SAMMUT

L-ONOR.

RICHARD MUSCAT staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kemm-il darba, matul l-1997, inkriet is-Sala Robert Sammut li hemm fil-Furjana lil: dipartimenti oħra tal-gvern; u għaqdiet u entitajiet oħra li mhumiex tal-gvern?

X'inhi r- rata tal-ħlas li jitlob il-Ministeru ta' l-Edukazzjoni għall-użu ta' din is- sala?

Kemm daħħal il-ministeru minn dawn il-kirjiet?

Kien hemm xi okkażjoni fejn il-ministeru ma talabx ħlas għall-użu ta' din is-sala minn għaqdiet jew entitajiet mhux governattivi?

Jekk iva, kemm u lil min u għaliex sar dan?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: It-tagħrif mitlub mill-Onor.

Membru huwa kif se nsemmi:

Dipartimenti tal-Gvern: 26 darba għal total ta' 81 jum;

Għaqdiet mhux Governattivi: 13-il darba għal total ta' 59 jum.

M'hemmx rata ta' ħlas fissa.

Bosta każi fejn l-attivita' hija soċjo- kulturali ma jintalabx ħlas.

Il-ministeru minn dawn il-kirjiet daħħal Lm40.

Rigward l-aħħar żewġ partijiet tal-mistoqsija, kien hemm 12-il okkażjoni fejn il-ministeru ma talabx ħlas minn għaqdiet/entitajiet mhux governattivi.

Dawn kienu:

B.D.S. Bonsai Culture group Iljieli Mediterranji Għaqda Każini tal-Banda - darbtejn St Philip's Hospital Minus One - tlett darbiet Moviment Era Ġdida ANKI (Assoċjazzjoni Nazzjonali Kunsilliera Indipendenti) M.D.C.

Kif għedt aktar qabel, dan jiġri minħabba li l-attivitajiet ikunu ta' natura soċjo-kulturali.

SKEJEL - SUPPLY TEACHER

L-ONOR.

RICHARD MUSCAT staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: B'riferenza għat-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 11149, jista' l-Ministru jgħid għaliex dawn it-tliet supply teachers baqgħu jaħdmu fis-sajf u l-oħrajn le?

X'xogħol kienu qed jagħmlu dawn it-tlieta matul is-sena skolastika u għal xiex kienu ġew impjegati?

Jekk ma kienux qed jgħallmu, jaħseb il-Ministru li kiser it- terms of reference ta' dawn is-supply teachers kif indikat fil-call for applications?

Xi kwalifiki partikolari għandhom dawn it-tliet supply teachers li jintitolahom jagħmlu x-xogħol indikat fit-tweġiba għall- mistoqsija parlamentari?

Kemm tħallsu kull wieħed minmhom kull xahar matul is-sena skolastika u kemm tħallsu kull xahar u kull wieħed matul il-vaganzi tas-sajf?

Għaliex ingħażlu dawn it-tlieta minn nies partikolari għax- xogħol imsemmi u ma ħarġitx call for applications?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Fil-każ ta' supply teachers li baqgħu jaħdmu fis- sajf f'programmi għal studenti bi bżonnijiet speċjali kien hemm għalliem wieħed biss.

Dan kien involut fil-proġett Wens fis-sajf fiċ-Ċentru Speċjali tas- Sannat, Għawdex.

Dan l-għalliem hu wieħed minn żewġ għalliema li flimkien jieħdu ħsieb l- istudenti bi bżonnijiet speċjali li jattendu fl-iskola tas-Sannat, bl- għajnuna ta' tmien Kindergarten Assistants.

Dan l-għalliem hu barrani, residenti f'Malta u li bħala kwalifiki għandu Bachelor of Arts Degree minn Queens College, New York kif ukoll Certificate for Teacher of Common Branch Subjects, Grades 1-6 in Day Elementary Schools kif ukoll għadd ta' korsijiet qosra.

Dan l-għalliem għandu esperjenza ma' tfal bi bżonnijiet speċjali li jattendu fi skejjel ordinarji kif ukoll esperjenza magħhom f'physical therapy occupational u adaptive physical therapy li hu akkwista fl-Istati Uniti.

Għax-xogħol li ħadem matul is-sena hu tħallas kif se nsemmi:

Data Rata Sieghat Gross

04.04.97 3.764 55 207.02 02.05.97 3.764 88 331.23 16.05.97 3.764 80.5 303.00 13.06.97 3.764 110 414.04 11.07.97 3.764 77.5 291.71 25.07.97 3.764 33.75 127.04 31.10.97 3.764 90 338.76 12.12.97 3.764 99 372.63 23.12.97 3.764 110 414.04

Hu ntagħżel bħala ko-ordinatur tal-proġett għaliex kien hu biss miż-żewġ għalliema li aċċetta li jaħdem tul il-programm sħiħ tal-proġett.

Dan il- proġett pilota kien ko-ordinat mill-Ministeru.

Inħasset il-ħtieġa ta' supply teacher ieħor sabiex jikkoordina f'dan il-proġett minn Malta.

Dan l- għalliem għandu grad ta' Baċellerat u PGCE.

Ma ħarġitx call for applications.

Fid-Dipartiment ta' l-Istudji Ogħla u Edukazzjoni Adulta kien hemm supply teacher li baqa' jaħdem fis-sajf.

Dan is-supply teacher kien qed jaqdi l-funzjoni ta' teacher-producer fil- Media Education Broadcasting Centre.

Il-persuna konċernata:

(a) intagħżel wara li kienet saret intervista regolari u partikolari għax- xogħol tal-Media;

(b) għandu l-grad ta' baċellerat fil-communications;

(c) baqa' jaħdem fis-Sajf għax l-istazzjon tal-Education 22'' (TV) m'għalaqx.

It-tagħrif dwar il-ħlas ta' żewġ supply teachers għadu qiegħed jinġabar.

BIRGU - DOE

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid x'inhuma l-pjanijiet tal-ministeru għad-depot magħruf bħala DOE fil-Birgu?

Jista' l-Ministru jgħid fejn se jibdew jinġabru l-ħaddiema jekk se jiċċaqilqu minn hemm, kif hemm xniegħat persistenti?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Minħabba l-iżvilupp li se jsir fil-Kottonera d- depot tad-DOE tal-PWD sejjer jiċċaqlaq għal postijiet magħrufa bħala Tal- Verdala u tal-fataħ.

VALLETTA - ATTIVITAJIET KULTURALI

L-ONOR.

MICHAEL REFALO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: B'riferenza għall-programm msemmi fil-mistoqsija parlamentari numru 12294, jista' l-Ministru jgħid x'kontribut se jagħmlu l- Ambaxxati barranin, kummissjonijiet għolja istituti kulturali barranini, fil-proviżjoni ta' artisti, mużiċisti u/jew parteċipanti f'attivitajiet kulturali?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: M'għandix x'inżid f'dan l-istadju mar-risposta għall-mistoqsija parlamentari numru 12505 mogħtija f'Seduta Nru. 191.

SKEJJEL STATALI - ALLOKAZZJONI FINANZJARJA

L-ONOR.

EDWIN VASSALLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kemm kienet l-allokazzjoni finanzjarja (1996/7 u 1997/8) mgħoddija lill-iskejjel ta' l-Istat (Primarji u Sekondarji separatament) f'San Gwann, Gżira u Msida?

Jista' l-Ministru jgħid kif intnefqu l-flus għal dawn l-aħħar żewġ allokazzjonijiet finanzjarji (fil-każ ta' l-iskejjel hawn fuq imsemmija)?

Jista' l-Ministru jgħid jekk kienx hemm kwotazzjonijiet miġbura mis- Surmast (Head) ta' l-iskola qabel ma sar l-infiq?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: L-allokazzjoni finanzjarja li tiġi mgħoddija lill- iskejjel tiġi maħduma fuq sena finanzjarja u mhux sena skolastika kif saret fil-mistoqsija parlamentari.

L-informazzjoni kif intnefqu l-flus fil-każ tal-iskejjel imsemmija tista' tingħata biss għas-sena finanzjarja li għaddiet.

Qed ngħaddi direttament lill-Onor.

Interpellant l-informazzjoni dwar l-allokazzjoni finanzjarja u kif intnefqu l-flus mill-iskejjel tal- lokalitajiet imsemmija fil-mistoqsija.

Skond ir-regolamenti finanzjarji, l-infiq li sar mill-iskejjel imsemmija ma kienx hemm il-ħtieġa li jsiru kwotazzjonijiet.

QORMI - VALURI ARKITETTONIĊI

L-ONOR.

JOE CASSAR staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid ta' xiex inhu l-valur arkitettoniku ta': 58-63 Triq San Pietru, Ħal Qormi; u 39, Triq San Benedittu, Ħal Qormi?

(G.C. 20/2/98)

ONOR.

GEORGE VELLA: Iż-żewġ proprjetajiet in kwestjoni jinsabu fil-qalba tar-raħal ta' Ħal Qormi.

Il-proprjetajiet għandhom il-karatteristiċi arkitettoniċi li huma l-essenza tal-qalba tar-raħal Malti.

Kemm-il darba jitħalla li jintilfu aktar minn dawn il-karatteristiċi iktar ikun qed jikber ir-riskju li nitilfu għal dejjem il-qalba tar-raħal Malti.

Il- protezzjoni mogħtija lil dawn il-proprjetajiet taħseb sabiex jiġu kkonservati l-karatteristiċi tal-post filwaqt li tippermetti għal xi tibdil u żidiet skond il-ħteġijiet tal-lum.

Fiż-żewġ każi uffiċċjali ta' l- Awtorita' ta' l-Ippjanar u tal-Heritage Advisory Committee spezzjonaw il- proprjetajiet, kemm minn barra kif ukoll minn ġewwa.

39, Triq San Benedittu, Ħal-Qormi

Il-binja hi ta' sular wieħed bi kmamar imdawra ma' bitħa nterna.

Fost il- karatteristiċi li għandha din il-proprjeta' insibu soqfa mibnija bil-kileb u xorok tal-qasba, alkova, ċangatura fil-kmamar kollha, kif ukoll barumbara.

Saret applikazzjoni biex jinbnew garage u żewġ appartamenti f'għoli ta' tliet sulari f'area li huma permessi żewġ sulari biss.

Waqt l- ispezzjoni ġie nnotat li nbeda x-xogħol u għalhekk ġie rrakkomandat li tinħareġ Stop Notice.

Il-pjanti sottomessi ukoll ma jaqblux mal-proprjeta' in kwestjoni.

L-iżvilupp propost jeqred totalment din il-proprjeta' u l- binja proposta ma tirrispettax l-ambjent karatteristiku tal-qalba tar- raħal.

58-63 Triq San Pietru, Ħal-Qormi

Il-bini hu ta' żewġ sulari u nbena għall-ħabta tas-seklu 19.

Il-faċċata tal-proprjeta' hi ta' stil klassiku.

Il-proprjeta' hi mqassma madwar btieħi interni u kmamar kbar u terrazzini fis-sular ta' fuq.

Is-soqfa huma mibnija b'varjeta' ta' sistemi li jinkludu travi ta' l-injam, arkati, kileb u xorok tal-qasba.

Bħalissa dan il-bini jinsab maqsum f'numru ta' proprjetajiet ta' sidien differenti.

Saret applikazzjoni biex jitwaqqa parti minn dan il-bini, inkluż modifikazzjoni f'parti mill-faċċata.

L- iżvilupp jipproponi numru ta' garaxxijiet fil-basement, oħrajn fil-pjan terren u appartamenti fuqhom.

L-Awtorita' ħasbet biex tipproteġi din il- proprjeta' kollha.

Dan sabiex ma jsirx tibdil f'partijiet, speċċjalment fil-faċċata, li jeqirdu s-simetrija tal-kompożizzjoni oriġinali tal-faċċata kollha, il-valur arkitettoniku u kuntestwali tal-proprjeta u l-aspett tal- qalba tar-raħal.

UNIVERSITA' - STUDENTI

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid: (a) kemm kienet il- popolazzjoni ta' l-istudenti ta' l-Universita' fis-snin 1990-1997, maqsuma skond kull degree u sena ta' studju; (b) kemm kien hemm studenti ġodda ġejjin mill-iskejjel pubbliċi u privati; (ċ) kemm spiċċaw l-istudju tagħhom studenti meta jitqabbel ma' l-istudenti reġistrati għal kull kors ta' studju?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: It-tweġiba għall-partijiet (a), (b) u (c) tal- mistoqsija tal-Onor.

Interpellant tinsab f'Appendiċi I, II, u III li tpoġġew fuq il-Mejda tal-Kamra għall-qari aktar kmieni f'din is-seduta.

SKEJJEL - EDUKAZZJONI VOKAZZJONALI

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kemm kien l-infiq kull sena bejn l-1990 u l-1996 fuq l-edukazzjoni vokazzjonali (trade schools) fuq livell rikorrenti u livell kapitali?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: L-infiq kull sena bejn l-1990 u l-1996 fuq l- Edukazzjoni Vokazzjonali (Trade Schools) kien kif se nsemmi:-

fuq Livell Rikorrenti:-

Sena Infiq

1990 Lm328,000 1991 Lm360,000 1992 Lm400,000 1993 Lm528,555 1994 Lm588,600 1995 Lm591,500 1996 Lm407,650

fuq Livell Kapitali:-

Sena Infiq

1990 Lm159,729 1991 Lm125,462 1992 Lm 81,608 1993 Lm 70,145 1994 Lm 60,294 1995 Lm 44,774 1996 Lm 73,943

MINISTERU TA' L-INDUSTRIJA - REKLUTAĠĠ TA' PERSUNI

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru ta' l-Affarijiet Ekonomiċi u ta' l-Industrija: Jista' l-Ministru jgħid kemm ġew reklutati persuni fl-oqsma differenti tad-dikasteru li għalih hu responsabbli mill-1 ta' Novembru, 1996 sal-lum u għal kull persuna jindika: minn liema enti ġiet reklutata; jekk hux fuq bażi full-time, part-time jew b'kuntratt; meta sar ir-reklutaġġ; f'liema grad; u fejn kienet tirrisjedi meta ġiet reklutata?

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Ir-risposta tingħata f` xi seduta oħra.

MINISTERU TAS-SAĦĦA - REKLUTAĠĠ TA' PERSUNI

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid kemm ġew reklutati persuni fl-oqsma differenti tad-dikasteru li għalih hu responsabbli mill-1 ta' Novembru, 1996 sal-lum u għal kull persuna jindika: minn liema enti ġiet reklutata; jekk hux fuq bażi full-time, part-time jew b'kuntratt; meta sar ir-reklutaġġ; f'liema grad; u fejn kienet tirrisjedi meta ġiet reklutata?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Din it-tweġiba tpoġġiet fuq il-Mejda tal-Kamra aktar kmieni f'din is-seduta.

MINISTERU TAL-ĦARSIEN SOĊJALI - REKLUTAĠĠ TA' PERSUNI

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: Jista' l-Ministru jgħid kemm ġew reklutati persuni fl-oqsma differenti tad- dikasteru li għalih hu responsabbli mill-1 ta' Novembru, 1996 sal-lum u għal kull persuna jindika: minn liema enti ġiet reklutata; jekk hux fuq bażi full-time, part-time jew b'kuntratt; meta sar ir-reklutaġġ; f'liema grad; u fejn kienet tirrisjedi meta ġiet reklutata?

ONOR.

EDWIN GRECH: Tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 12,262 tpoġġiet fuq il-Mejda tal-Kamra aktar kmieni f'din is-seduta.

MIA - TINDIF

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: B'riferenza għall-kuntratt anċillari tat-tindif tal-Malta International Airport li kien jinstab taħt konsiderazzjoni fit-3 ta' Diċembru 1998 skond ir-risposta għall-mistoqsija parlamentari numru 9997, jista' l-Ministru jgħid: jekk dan il-kuntratt ingħatax u jekk iva, lil min ingħata; x'inhu x- xogħol mistenni mill-kuntrattur skond l-istess kuntratt; kemm jitħallas il- kuntrattur; meta nħareġ it-tender u meta ġie aġġudikat; minn min kien kompost l-adjudicating board li ddeċieda t-tender; min tefa' tender u kemm kien kull tender; kemm kienu ilhom snin jaħdmu fil-qasam tat-tindif kull tenderer meta tefgħu t-tender; u kemm kellhom ħaddiema mpjegati kull tenderer meta tefgħu t-tender?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Jiena nformat li l-kuntratt tat-tender anċillari li għalih irriferejt fit-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 9997 ingħata lill-Greenlines Environmental Services Ltd.

Il-kuntratt huwa għall-ġbir ta' skart mill-Malta International Airport u l- provvediment, inkluż it-tbattil regolari, ta' skips.

Jiena nformat ukoll li t-tender ħarġet fil-5 ta' Lulju, 1997 u għalqet fl- 20 ta' Awissu, 1997.

Ma nħossx li għandha tingħata aktar informazzjoni minħabba n-natura kummerċjali ta' ħafna mill-mistoqsijiet l-oħra li saru.

MIA - TINDIF

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: B'riferenza għall-kuntratti anċillari tat-tindif tal-Malta International Airport fdati lill-Ozosystems Ltd. u MCCS Ltd. (ara mistoqsija parlamentari numru 9997), jista' l-Ministru jgħid x'inhu x- xogħol mistenni minn kull kuntrattur skond l-istess kuntratt; kemm jitħallas kull kuntrattur; meta nħareġ it-tender u meta ġie aġġudikat; minn min kien kompost l-adjudicating board li ddeċieda t-tenders; min tefa' tender u kemm kien kull tender; kemm kienu ilhom snin jaħdmu fil-qasam tat- tindif kull tenderer meta tefgħu t-tender; u kemm kellhom ħaddiema mpjegati kull tenderer meta tefgħu t-tender?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Jiena nformat li l-kumpannija Ozosystems Ltd. ngħatat ix-xogħol għat-tindif tas-soffitti u twapet.

Filwaqt li l- kumpannija MCCS Ltd. ngħatat ix-xogħol għal provvista u l-manutenzjoni ta' airfresheners u sanitary bins.

Għall-kumplament tad-domandi nirriferi l-Onor.

Interpellant għat-tweġiba mogħtija għall-mistoqsija parlamentari numru 12417.

MIA - TINDIF

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: B'riferenza għall-kuntratti ewlenin tat-tindif tal-Malta International Airport fdati lill-First Direct Limited, Commercial Cleaners Limited u MCCS Ltd. (ara mistoqsija parlamentari numru 9997), jista' l- Ministru jgħid: x'inhu x-xogħol mistenni minn kull kuntrattur skond l- istess kuntratt; kemm jitħallas kull kuntrattur; meta nħareġ it-tender u meta ġie aġġudikat; inn min kien kompost l-adjudicating board li ddeċieda t- tenders; min tefa' tender u kemm kien kull tender; kemm kienu ilhom snin jaħdmu fil-qasam tat-tindif kull tenderer meta tefgħu t-tender; u kemm kellhom ħaddiema mpjegati kull tenderer meta t-tefgħtu t-tender?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Jiena nformat li l-kumpanniji First Direct Ltd., Commercial Cleaners Ltd. u MCCS Ltd. ingħataw ix-xogħol tat-tindif tat-terminal ta' l-ajruport.

Kif sar dejjem fil-passat il-bini u l-art taħt ir-responsabbilta' tal-Malta International Airport plc ġie maqsum fi tliet żoni u kull żona ġiet allokata lill-kuntrattur separat.

SPTARIJIET - OPERAZZJONIJIET

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid kemm kien hemm riserva ta' hip u knee prosthesis fl-1 ta' Jannar 1997 u fl-1 ta' Jannar 1998?

Kemm saru operazzjonijiet taż-żewġ tipi tul l-1996 u l-1997?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Fl-1996, il-manifatturi preċedenti tal-hip u knee proshesis kienu informaw lid-Dipartiment tas-Saħħa li l-prodott li kellhom kien se jitwaqqaf mill-produzzjoni.

Huma iżda kienu lesti li jkomplu jissuplixxu lid-dipartiment bl-istocks li kellhom ġa manifatturati sakemm dawn jispiċċaw.

Minħabba f'hekk fl-1996 ħarġet talba għal tender ġdida għal prosthesis, li din ingħatat f'Settembru ta' l-1997.

Minħabba f'dawn iċ-ċirkostanzi - li l-Gvern ma kellux kontroll fuqhom - mhux possibbli li jingħata l-ammont ta' riserva fl-1 ta' Jannar, 1997 għax dawn kienu jinġabru minn għand l-aġent skond il-bżonn.

Fis-sena ta' wara, meta bdiet isseħħ it-tender il-ġdida r-riserva ta' knee prosthesis fl-1 ta' Jannar, 1998 kien ta' 360, waqt li dak ta' hip prothesis kien ta' 180.

SPTARIJIET - OPERAZZJONIJIET

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid kemm saru operazzjonijiet ta' valve replacement matul is-sena li għaddiet?

Kemm hemm preżentement riserva ta' dawn il-valves?

Meta nxtraw u meta ħarġet l-aħħar tender?

Kemm kien in-numru li nxtara u kemm kienet l-ispiża?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: In-numru ta' operazzjonijiet ta' valve replacement li saru fl-1997 kienu ta' 42.

Ir-riserva preżenti hi ta' 4 aortic u 4 mitral valves.

Il-heart valves kienu jinxtraw b'direct order individwali għal kull size.

L-aħħar li nxtraw il-prezzijiet kienu:-

- 33 mechanical heart valves għall-prezz ta' madwar Lm913-il wieħed.

- 6 bioprosthetic heart valves għall-prezz ta' Lm900 'l wieħed.

Dawn il-heart valves ta' sizes differenti ġew inkorporati f'żewġ tenders li preżentament ġew aġġudikati u qed jistennew il-Letter of Acceptance toħroġ mid-Dipartiment tal-Kuntratti.

SAĦĦA - MEDIĊINI

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jinforma lill-Kamra liema u kemm kien in-numru ta' mediċini li kienu out of stock matul Frar 1998?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Rigward stock items out of stock fi Frar 1998.

Enalapril 20mg tablets.

Picolax 3.

Sucralfate tablets.

SPTARIJIET - KONSULENTI TA' L-ORTOPEDIJA

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid kif inhuma mqassma l-operating sessions tal-konsulenti ta' l-ortopedija?

Kemm saru operazzjonijiet tat-tip minor, intermediate u major minn kull konsulent matul is-sena 1997?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: L-Operating Sessions ta' l-Ortopedija huma mqassma hekk.

Nhar ta' Tnejn Mr F. Zammit Maempel Nhar ta' Tlieta Mr C. Sciberras Nhar ta' Erbgha Mr C. Grixti Nhar ta' Hamis Mr A. Bernard Nhar ta' Gimgha Mr C. Apap Bologna

L-operazzjonijiet minor, intermediate u major magħmula minn kull konsulent hu kif elenkat.

Hawn taħt hawn in-numru ta' operazzjonijiet li saru fl-1997 fuq pazjenti li kienu taħt dawn il-konsulenti.

Operation category Major Inter Minor N.S. Total

Mr C Apap Bologna 193 159 92 13 457 Mr A Bernard 205 159 100 20 484 Mr C Grixti 198 197 97 8 500 Mr C Sciberras 190 265 437 116 1008 Mr F Zammit Maempel 195 217 102 9 523

Operazzjonijiet li saru fl-1997 minn dawn il-konsulenti

Major Inter Minor N.S. Total

Mr C Apap Bologna 12 18 11 0 41 Mr A Bernard 91 46 23 2 162 Mr C Grixti 58 52 15 0 125 Mr C Sciberras 50 127 49 0 226 Mr F Zammit Maempel 61 54 15 0 130

SPTARIJIET - THERAPEUTIC ABORTIONS

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid jekk sarux therapeutic abortions matul is-sena 1997 ġewwa l-isptarijiet governattivi?

Jekk fl-affermattiv, kemm saru u x'kienet l-indikazzjoni medika?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Għandi dikjarazzjonijiet iffirmati mill- amministraturi mediċi ta' l-Isptarijiet San Luqa, Boffa, Monte Carmeli u Għawdex kif ukoll mid-Direttur tal-Ostetrija u l-Ġinekoloġija li matul l- 1997 ma saru l-ebda therapeutic abortions.

SPTARIJIET - OPERAZZJONIJIET

L-ONOR.

LOUIS DEGUARA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid jekk matul is- sena 1997 sarux sterilising operations ġewwa l-isptarijiet tal-gvern?

Jekk iva, kemm kien in-numru ta' pazjenti nisa u rġiel u x'kienet l-indikazzjoni medika?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Fil-kirurġija skond il-Health Information System Unit, fir-reġistru tas-Surgical Operations, ma saru l-ebda vasectomy fis- sena 1997.

Skond id-Direttur ta' l-Obstetrika u Ġinekoloġija sterilizzazzjoni wara operazzjonijiet ċesarji jsiru biss għal raġunijiet strettament mediċi jew psikoloġiċi.

F'ċirkostanzi oħra, nisa mhumiex tqal issirilhom sterilizzazzjoni għal raġunijiet mediċi speċifiċi u x'aktarx fuq it-talba ta' psikjatra.

In-numru preċiż ta' dawn il-każi mhux magħrufa, iżda hu limitat ħafna u jsir biss f'każi ta' neċessita' assoluta.

BUĠIBBA - TISWIJA TA' TOROQ

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar liema xogħlijiet li saru f'Buġibba u madwar, matul l-1997, kellhom jerġgħu jinqalgħu u jsiru mill-ġdid?

X'kienet l-ispiża nvoluta f'dan ix-xogħol?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Kien hemm partijiet żgħar ta' wċuħ ta' toroq u bankini li saru mill-kuntratturi u li kellhom jitranġaw.

Dan skond il- kondizzjonijiet tal-kuntratti li dawn kellhom mad-dipartiment, u li jżommu il-kuntratturi garanti għax-xogħol li għamlu għal żmien sentejn.

B'hekk id- dipartiment ma daħal f'ebda spejjeż għal irranġar tax-xogħol li kien hemm bżonn.

GĦAWDEX - TĦAFFIR GĦAŻ-ŻEJT

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru mingħajr Portafoll fl- Uffiċċju tal-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jagħti tagħrif dwar meta ħarġu t-tenders biex isir ix-xogħol anċillari fit-toroq ta' għawdex, biex jaslu s-servizzi tas-sit fejn se jsir it-tħaffir għaż-żejt?

Kemm kien hemm kuntratturi li tefgħu t-tenders?

X'inhi l-ispiża nvoluta?

ONOR.

JOE MIZZI: L-Uffiċċju tal-Prim Ministru ma ħareġ l-ebda tender biex isir xogħol anċillari fit-toroq ta' Għawdex biex jaslu s-servizzi fis-sit fejn se jsir it-tħaffir tal-bir.

Ta' min isemmi li l-uniku servizz li kien meħtieġ jitwassal fuq is-sit kien dak ta' l-ilma.

Ix-xogħol kollu relatat ma' dan is-servizz, inkluż xogħol fit-toroq t'Għawdex, ħadet ħsiebu l-Korporazzjoni tas-Servizzi ta' l-Ilma.

Xogħolijiet oħra li għandhom x'jaqsmu mat-tħaffir tal-bir qegħdin isiru kollha mill-kumpannija Taljana Saipem SpA u l-aġenti tagħha.

PA - APPLIKAZZJONIJIET APPROVATI

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Jista' l-Viċi Prim Ministru jagħti tagħrif dwar x'inhi r-raġuni li fil-każi fejn applikazzjoni tiġi approvata in parti mill-Planning Authority, l-Awtorita' qed tinsisti li ma tagħtix refunds ta' flus li jkunu tħallsu dwar il-parti tal-proġett li ma tkunx ġiet approvata?

ONOR.

GEORGE VELLA: Jenħtieġ aktar żmien sabiex tingħata l-informazzjoni.

MMA

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar l-istruttura ta' tmexxija li hemm fil-MMA?

Kemm hemm vakanzi f'kull sezzjoni tal-MMA?

Kemm ilhom pendenti?

Meta ħarġet l-aħħar sejħa biex jimtlew dawn il-vakanzi?

Kemm ġew impjegati persuni wara dawn is-sejħiet?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: L-istruttura tat-tmexxija li hemm fl-Awtorita' Marittima ta' Malta hija riflessa f'paġna 9 tar-Rapport Annwali għall-1997 ta' l-Awtorita' Marittima ta' Malta li tpoġġa fuq il-Mejda tal-Kamra fis- Seduta Numru 128 nhar it-Tlieta, 21 ta' Ottubru, 1997.

Jiena nformat li fid-Direttorat tal-Portijiet nħolqot vakanza ta' Port Officer fis-17 ta' Marzu, 1997 u li saret sejħa għall-applikazzjonijiet fil- 25 ta' Novembru, 1997.

Fid-Direttorat tal-Merchant Shipping, żewġ vakanzi ta' Flag and Port Control Inspectors inħolqu fit-12 ta' Marzu, 1997 u li għalihom saret sejħa għall-applikazzjonijiet fis-16 ta' Ġunju, 1997.

Fil- Corporate Office ta' l-awtorita' nħolqu żewġ vakanzi ta' draughtsman/surveyors, waħda fl-20 ta' Ottubru, 1997 u li għaliha saret sejħa għall-applikazzjonijiet fil-11 ta' Novembru, 1997.

Nħolqot vakanza oħra fis-17 ta' Frar, 1998 li s'issa ma saritx sejħa għall- applikazzjonijiet.

L-ebda persuna għadha ma ġiet impjegata biex timla' dawn il-vakanzi kollha.

AIR SERVICE AGREEMENTS

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jgħid kemm-il Air Service Agreement ġie ffirmat mill- Gvern Malti ma' pajjiżi oħra mill-1.1.97 sal-lum?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Jiena nformat li mill-1 ta' Jannar, 1997 ġew iffirmati ftehim dwar servizzi bl-ajru mar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina u mar-Repubblika tal-Korea u ġew inizzjalati ftehim ma' l-Indja u ieħor mar- Repubblika ta' l-Afrika ta' Isfel.

DIPARTIMENT TA' L-AVJAZZJONI ĊIVILI - SEZZJONIJIET

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jgħid liema huma dawk is-sezzjonijiet li llum jifformaw parti mid-Dipartiment ta' l-Avjazzjoni Ċivili u li hemm il-ħsieb li ma jibqgħux taħt l-awtorita' tad-dipartiment?

Taħt liema awtorita' se jispiċċaw dawn it-taqsimiet?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Jiena nformat li hemm il-ħsieb li s- sezzjonijiet li għandhom funzjoni operattiva, u mhux regolatorja, u li huma dawk konnessi ma' tbassir tat-temp, tifi tan-nar, kontroll tat-traffiku tal- ajru, komunikazzjoni, bini, manutenzjoni u tiswijiet ta' trasport flimkien mal-enġinerija mekkanika u elettrika sejrin imorru mal-Malta International Airport plc.

AIRPORT SECURITY COMMITTEE

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jgħid kemm-il darba u meta iltaqa' l-Airport Security Committee mill-1.1.97 sal-lum?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: L-Onor.

Membru huwa mitlub jirriferi din id- domanda lill-Ministeru responsabbli mill-Airport Security Committee.

PULIZIJA - BANDA TAL-PULIZIJA

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid kemm jitħallas għas-servizz tal-Banda tal-Pulizija meta din tieħu sehem fi programmi televiżivi jew okkażjonijiet oħra mhux ta' ċerimonja uffiċjali?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat illi l-banda tal-Pulizija tipparteċipa biss f'ċerimonji uffiċjali u waqt attivitajiet filantropiċi jew ta' public relations għall-korp.

SOĊJETA' TA' L-ARTI, MANIFATTURA U KUMMERĊ

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid fiex tikkonsisti l-għajnuna li l-gvern jagħti lis-Soċjeta' ta' l-Arti, Manufattura u Kummerċ?

X'għajnuna ngħatat matul l-1997?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

BALZAN - TRAFFIKU

L-ONOR.

TONIO BORG staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jgħid fiex waslu l-istudji biex il-kaos ta' traffiku li jkun hemm ħdejn it-Three Villages Bar, f'Ħal Balzan fejn jingħaqdu t- tlett irħula, jiġi eliminat bl-introduzzjoni ta' one-way traffic?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Jiena nformat li wara li ntlaħaq ftehim bejn il- Kunsilli Lokali ta' Ħal Balzan u ta' Ħ'Attard ma' l-Awtorita' dwar it- Trasport Pubbliku għar-rotta ġdida għall-karozzi tal-linja, l-Bord għall- Kontroll tat-Traffiku approva sistema ta' one way (ħlief għall-karozzi tal- linja) fi Triq San Anton u Triq il-Kbira, Balzan.

Jiena nformat ukoll li din is-sistema għandha ttaffi ħafna mill-problemi eżistenti fiż-żona konċernata u għandha tiġi ntrodotta, bi prova, mit-13 ta' April, 1998.

SERVIZZ TA' TRASPORT BL-AJRU

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jekk jogħġbu jagħti aktar dettalji dwar is- servizz ta' trasport bl-ajru propost bejn Malta u l-Afrika t'Isfel?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Nirriferi l-Onor.

Interpellant għat-tweġiba mogħtija għall-mistoqsija parlamentari nurmu 12927.

DJAR - KAŻ BIL-FILE NO.

H 12012

L-ONOR.

SANDRO SCHEMBRI ADAMI staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jara li jitħaffu l-passi proċedurali li għandhom iwasslu biex il-file No. H 12012 tal-Housing jiġi ffinalizzat?

Meta ntbagħat inspector?

X'kien ir-rapport?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: Jien informat illi l-każ H12012 hu wieħed minn 106 każ ieħor mill-Belt Valletta biss ta' applikanti li qed joqogħdu ma' ħaddiehor u qed jiġi kkonsidrat magħhom.

Spezzjoni tal-post fejn joqgħod l- applikant saret fit-30 ta' Jannar, 1998.

AIR MALTA - TITJIRIET

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Ministru tat-Turiżmu u s-Self- Employed: Jista' l-Ministru jekk jogħġbu jagħti aktar dettalji dwar il- ftehim li ntlaħaq bejn l-Air Malta u s-South African Airlines għal servizz bejn Malta, Cape Town u Johannesburg?

Meta hemm il-ħsieb li jibda dan is- servizz u b'liema regolarita'?

ONOR.

KARMENU VELLA: Il-ftehim li għalih qed jirriferi l-Onor Interpellant, bħal kull Air Services Agreement ieħor, intlaħaq bejn awtoritajiet uffiċjali ta' l-Avjazzjoni Ċivili taż-żewġ pajjiżi, u mhux bejn il-linji ta' l-ajru ta' Malta u s-South Africa, u għalhekk nissuġġerilu li jagħmel id-domanda tiegħu lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet li huwa reponsabbli għad-Dipartiment ta' l-Avjazzjoni Ċivili.

SKEJJEL - MARIA GORETTI

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid huwiex minnu li l-Iskola Santa Marija Goretti, f'Sta.

Luċija qegħda mingħajr Head?

Minn meta?

Meta se jkollha Head regolari?

Japprezza l-Ministru li kemm ilha mingħajr Head din l-iskola, qed ikun hemm nuqqasijiet f'dik li hija organizzazzjoni u speċjalment dixxiplina?

ONOR.

SAĦĦA - TOBBA

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid liema huma dawk il-gradi ta' tobba li jaħdmu fid-Dipartiment tas-Saħħa u li mhux suppost jipprattikaw fil-privat u li mhux suppost ikunu reġistrati mad- Dipartiment tas-CET?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Il-gradi ta' tobba li jaħdmu fid-Diviżjoni tas- Saħħa u li mhux suppost jipprattikaw fil-privat huma tobba barranin f'kull grad, houseman u tobba fil-pożizzjoni ta' Direttur Ġenerali u Direttur fl- Administrative Stream.

TURIŻMU - TURISTI LI JŻURU MALTA

L-ONOR.

MICHAEL REFALO staqsa lill-Ministru tat-Turiżmu u s-Self- Employed: Jista' l-Ministru jagħti n-numru ta' turisti li żaru Malta fix- xahar ta' Jannar, 1998 suq b'suq?

ONOR.

KARMENU VELLA: Ninforma lill-Onor Interpellant li n-numru globali ta' turisti li żaru Malta f'Jannar 1998 li kien ta' 38,154.

Din l- informazzjoni għadha waħda proviżorja.

Informazzjoni dwar suq b'suq għadha qed tinġabar.

PA - ENFORCEMENT UNIT

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid mill-1 ta' Jannar 1997 sa l-aħħar ta' Diċembru 1997, kemm-il azzjoni diretta ttieħdet kull xahar mill-Enforcement Unit ta' l-Awtorita' ta' l- Ippjanar?

Fl-istess perijodu, kull xahar, kemm-il bini jew struttura llegalli twaqqgħet mis-sid stess?

Kemm-il każ hemm pendenti fejn il-kawżi legali nqatgħu u l-Awtorita' ta' l-Ippjanar tista' teżerċita s-setgħet li tagħtiha l-liġi u twaqqa' l-istruttura jew bini llegali?

ONOR.

GEORGE VELLA: Jenħtieġ aktar żmien sabiex tinġabar l- informazzjoni.

PULIZIJA - ROAD BLOCKS

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid kemm saru road blocks fin-naħa t'isfel, fin-nofs u fin-naħa ta' fuq ta' Malta bejn l-1/1/98 u 11/3/98?

Dawn ir-road blocks jinkludu wkoll dawk li jsiru mill-pulizija li jkunu fl-għases?

ONOR.

ALFRED SANT: Ninsab informat illi fil-perijodu msemmi mill-Onor.

Interpellant saru total ta' 1,140 roadblocks mill-Forzi tas-Sigurta'.

Ninsab informat ukoll li ma tinżammx statistika dwar jekk ir-roadblocks mill-Pulizija jsirux fin-naħa t'isfel, fin-nofs jew fin-naħa ta' fuq ta' Malta.

TRIQ TAL-BARRANI - BUS SHELTER

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jara jekk l-Awtorita' dwar it-Trasport Pubbliku tistax tagħmel bus shelter f'bus stop li hemm fi Triq Tal-Barrani mal-ħajt ta' Busuttil Petrol Station man-naħa ta' Ħal Għaxaq, minħabba li huwa ta' periklu kbir għan-nies li jagħmlu użu minn dak l-istage?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Jiena nformat li jekk fil-post indikat mill- Onor. Interpellant jitwaħħal bus shelter jiżdied il-periklu peress li fit- triq m'hemmx bankina.

POWER STATION - DELIMARA

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jgħid jekk il-Korporazzjoni Enemalta għamlitx xi studju dwar kif qed jiġu effetwati r-residenti li joqogħdu fl-inħawi tal-Power Station ta' Delimara, u dan fid-dawl ta' ċertu trab iswed li ta sikwit bosta residenti qed jinnotaw fid-djar tagħhom?

ONOR.

LEO BRINCAT: Il-Korporazzjoni Enemalta m'għamlet ebda studju tat- tip indikat mill-Onor.

Membru, iżda investigat l-ilment imsemmi.

WIED IL-GĦAJN - SERVIZZI TAD-DAWL/ILMA

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jagħti informazzjoni rigward talba mis- sid tal-post Flat 2, "St. Lawrence", Triq il-Buttar, Wied il-Għajn biex jitneħħa d-dawl u l-ilma, liema talba qed tiġi miċħuda b'detriment għas-sid li qed jagħmel tajjeb għas-servizz li qed jieħu l-inkwilini li qegħdin hemm b'abbuż?

Qed nibgħatlek id-dettalji tas-sid u l-inkwilini separtament.

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Il-Korporazzjoni għas-Servizzi tal-Ilma ma rċeviet l-ebda talba biex jitneħħa s-servizz ta' l-ilma mill-flat imsemmi.

F'Settembru 1997, il-korporazzjoni rċeviet ittra mingħand avukat f'isem ir-residenti.

Din l-ittra issuġġerit li l-korporazzjoni titlob l-għajnuna tal-pulizija biex isir dan ix-xogħol minħabba li meta ġew ħaddiema tal- Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-Ilma, is-sid b'mod abbużiv ostakolhom.

Dawn it-tiswijiet fil-fatt seħħew ftit taż-żmien wara, taħt protezzjoni tal-pulizija kif suġġerit fl-ittra msemmija.

ŻABBAR: XGĦAJRA - DRENAĠĠ

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar żbokk tad-drenaġġ fix-Xgħajra ta' Ħaż-Żabbar nhar il-Ħadd 8 ta' Marzu, 1998?

Jista' l-Ministru jgħid x'passi qed jittieħdu biex ma jirrepitx dan il- ħruġ?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

TELEFONS - SERVIZZI ĠODDA

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Ministru mingħajr Portafoll fl- Uffiċċju tal-Prim Ministru: Jista' l-Ministru jgħid kemm hemm talbiet għal-linji tat-telefons ġodda u trasferimenti, lokalita' b'lokalita' fl- istadji kollha ta' l-għoti tal-linji, jiġifieri: talbiet reġistrati; feasible; non-feasible; li huma validated; u jistennew l-istallazzjoni?

Jista' jgħid kemm ilhom pendenti f'kull stadju dawn it-talbiet?

ONOR.

JOE MIZZI: L-informazzjoni għada qed tinġabar u risposta tingħata f'xi seduta oħra.

XANDIR - WHITE PAPER

L-ONOR.

FRANCIS AGIUS staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid meta se toħroġ il-white paper li tirrigwarda l-qasam tax- Xandir f'Malta?

Jista' jgħid x'inhu jżomm u għaliex damet daqshekk meta kien hemm indikazzjoni li kellha toħroġ żmien ilu?

ONOR.

ALFRED SANT: Il-ħruġ tal-white paper imsemmija mill-Onor.

Membru jrid jitqies fil-kwadru sħiħ tal-programmazzjoni kollha tal-ħidma tal- Gvern li ovvjament timponi ċerti prijoritajiet.

Il-white paper toħroġ fiż-żmien opportun.

DJAR - APPUNTAMENT MA' UFFIĊJAL

L-ONOR.

SANDRO SCHEMBRI ADAMI staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Peress li l-Ministru ma weġibx għad-domandi kollha fid- domanda oriġinali W1,342 imma spjega dak li hi proċedura stabbilita, jista' l-Minsitru jwieġeb għal kull domanda fid-domanda oriġinali?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: M'għandi xejn xi nżid.

DIPARTIMENT TAL-MUŻEWIJIET - ĦIDMA

L-ONOR.

JOE CASSAR staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid fil-qosor x'kien ir- riżultat tal-ħidma li wettaq id-Dipartiment tal-Mużewijiet f'Taċ-Ċawla, Għawdex u jekk tħejjiex rapport?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

HIRE PURCHASE

L-ONOR.

JOE CASSAR staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja: Ma jidhirlux il-Ministru li wasal iż-żmien li jkun regolat b'liġi apposta l- ftehim tal-hire purchase?

ONOR.

GAVIN GULIA: Is-suġġeriment ta` l-Onor.

Interpellant hu tajjeb, iżda ma jistax jibda jiġi mwettaq qabel ma jitlesta xogħol ieħor li hu aktar urġenti u pressanti.

MFSC - KONSULENTI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jgħid min kienu l-konsulenti ta' l-MFSC fl-Ingilterra fl-aħħar sentejn ta' l-Amministrazzjoni Nazzjonalista?

ONOR.

LEO BRINCAT: Il-konsulenti fl-Ingilterra li kellha l-MFSC kienu Barry Mason u Lowe Bell Communications Limited.

ĦADDIEMA REKLUTATI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Kummerċ: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar kemm ħaddiema ġew reklutati f'dipartimenti u korporazzjonijiet li jaqgħu taħt ir-responsabbilta' tiegħu tul l-1995 u l-1996 sal-25 ta' Ottubru, 1996?

Jista' l-Ministru jindika l-lokal li kienu jaqgħu fihom dak inhar?

Kien hemm minnhom li ġew imqabbdin fl-aħħar xahrejn ta' qabel l- elezzjoni?

Kemm kienu?

Fejn iddaħħlu?

Meta ddaħħlu?

Minn fejn kienu?

ONOR.

LEO BRINCAT: It-tagħrif mitlub għadu qed jinġabar u t-tagħrif mitlub jingħata f'xi seduta oħra.

PERSUNI B'DIŻABILITA'

L-ONOR.

GIOVANNA DEBONO staqsiet lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: Peress li l-vann bit-tail lift li kienet tintuża għat-trasport ta' persuni b'diżabilita' li jattendu l-Adult Training Centre f'Għajnsielem, Għawdex ilha ħafna ma tintuża minħabba ħsarat estensivi tant li kellha tiġi skrappjata, jista' l-Ministru jinforma lill-Kamra: x'mezzi qegħdin jintużaw għat-trasport ta' persuni b'diżabilita' li jużaw il-wheelchair biex jittieħdu minn u lejn dan iċ-ċentru; ħarġet offerta għal fornitura ta' vann bit-tail lift?

Jekk fl-affermattiv, min kien ħa l-offerta u b'kemm ġiet meħuda; u jekk ma ħarġitx offerta, ta min hi l-vann bit-tail lift li qegħda tintuża u kemm qed jitħallas kuljum għas-servizz ta' l-istess vann?

ONOR.

EDWIN GRECH: It-tmexxija ta' l-Adult Training Centre ta' Għajnsielem ma taqax taħt ir-responsabbilta` tiegħi iżda tas-Segretarju Parlamentari għal Għawdex.

Għaldaqstant il-mistoqsija għandha ssir lill-Ministru konċernat.

SKEJJEL - GĦAWDEX - SKOLA PRIMARJA

L-ONOR.

GIOVANNA DEBONO staqsiet lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jikkonferma l-Ministru li fl-iskola Primarja tal- Qala, Għawdex m'hemmx salva vita mas-sistema elettrika?

Jekk fl- affermattiv, jista' l-Ministru jieħu l-passi neċessarji sabiex immedjatament titwaħħal salva vita f'dan il-post tant delikat?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Ma teżistix salva vita fl-iskola Primarja tal-Qala pero' fil-klassijiet tal-Year I u Year II li huma mgħammra bil-computers, hemm l-istallazjoni tas-salva vita.

Sabiex titwaħħal salva vita għall-iskola kollha huwa meħtieġ li jsir xi tibdil fis-sistema ta' l-istallazzjoni elettrika kollha tal-iskola.

Madanakollu, huwa maħsub li dan ix-xogħol isir fil-futur qrib.

SPTAR ĠENERALI - IMPJEGATI

L-ONOR.

GIOVANNA DEBONO staqsiet lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx il- ħsieb li jkunu mpjegati saċerdoti fl-Isptar Ġenerali t'Għawdex flok dawk li rtiraw bil-pensjoni?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Għadu qed jiġi kkonsidrat jekk u kemm għandhom jiġu mpjegati saċerdoti fl-Isptar Ġenerali t'Għawdex flok it-tnejn li rtiraw bil-pensjoni dan l-aħħar.

SLIEMA POINT BATTERY - ĊENS TEMPORANJU

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Fir-rigward ta' l-Avviż Nru. 68 li deher fil-Gazzetta tal- Gvern tas-6 ta' Marzu, 1998 (p. 1521) dwar għoti b'ċens temporanju għall-65 sena tal-proprjeta' magħrufa bħala Sliema Point Battery, (Triq it-Torri, Tas-Sliema), jista' l-Ministru jgħid: kemm hija l-area totali ta' din il- proprjeta'; kemm hija l-area diġa' mibnija ta' l-istess proprjeta'; u min qed jagħmel użu mill-istess proprjeta' fil-preżent?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: L-area totali ta' din il-proprjeta' hi ta' 3,010 metru kwadru.

Il-bini fiha hi s-Sliema Point Battery, Fil-preżent din il- proprjeta' qed tintuża minn Food Chain (Holdings) Limited.

SAJJIEDA - REFUNDS

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Jista' l-Ministru jara kif sajjieda fulltime bdew jieħdu refunds fuq użu ta' diesel li jintuża fl-industrija tas-sajd, liema refund jista' jkun relatat ma' kemm kull sajjied daħħal ħut fil-pixkerija fl-aħħar ħames snin kif ukoll mill-ammont ta' diesel iddikjarat bħala spiża ta' operazzjoni fir- return ta' l-income tax minn kull sajjied fl-aħħar ħames snin (jew perijodu raġonevoli ieħor ta' żmien)?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Nirriferi l-Onor.

Interpellant għar-risposta għall- mistoqsija parlamentari numru 2116.

MARSAXLOKK - TAL-MAGĦLUQ

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid x'area fil-Magħluq ta' Marsaxlokk se tiġi riżervata bħala post fejn is-sajjieda Xlukkarji jkunu jistgħu jonxru xbieki u jagħmlu xogħol ieħor relatat mat-tiswija tax-xbieki dejjem kif propost fil-proġett ta' irranġar tax-xatt ta' Marsaxlokk (liema proġetti kienu għall-wirja fit- Torri ta' Marsascala fil-weekend li spiċċa nhar l-1 ta' Marzu, 1998)?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Nissuġġerixxi lill-Onor.

Interpellant biex jagħmel din il-mistoqsija lill-Ministru kkonċernat.

FISHFARMS - ESPORTAZZJONI

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Fir- rigward ta' l-esportazzjoni ta' ħut mill-fish farms fil-perijodu bejn 01.09.97 sa 28.02.98, jista' l-Ministru jgħid: (a) kemm kien l-ammont (kg) ta' esportazzjoni; (b) il-valur ta' l-esportazzjoni msemmija f'(a); u (ċ) iċ-ċifri ta' (a) u (b) għas-sentejn preċedenti?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: L-informazzjoni mitluba hija kif jidher hawn taħt: |Sena |Ammont |Valur | | |totali |totali | | |(tunnellat|Lm | | |i) |(miljuni)| |1.9.95 |634 |1.45 | |-28.02.96 | | | |1.9.96 - |800 |1.72 | |28.02.97 | | | |1.9.97 - |933 |1.90 | |28.02.98 | | |

ĦUT - IMPORTAZZJONI

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid, fir-rigward ta' importazzjoni ta' ħut f'pajjiżna fil-perjodu bejn l-1.10.97 sat-28.2.98: a) kemm kien l-ammont ta' ħut mhux proċessat li ġie mportat; b) il-valur ta' (a); c) jekk tħallsitx levy fuq l- istess importazzjoni u jekk fl-affermattiv, kemm kien l-ammont; d) kemm kienu l-valuri/ċifri f'(a), (b) u (c) fis-sentejn preċedenti?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Il-figuri mitluba huma dawn:

IMPORTAZZJONI TA' ĦUT MHUX PROĊESSAT, 1 TA' OTTUBRU SAT-28 TA' FRAR |Sena |Ammont |Valur (Lm | | |(tunnella|'000) | | |ti) | | |1997/98|421 |583 | |1996/97|316 |446 | |1995/96|406 |549 |

Dwar parti (ċ) tal-mistoqsija, nissuġġerixxi lill-Onor.

Interpellant biex jagħmilha lill-Ministeru konċernat.

PIXKERIJA - ĦUT

L-ONOR.

NINU ZAMMIT staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid għall-perijodu bejn l-01.01.98 sal-11.03.98: (a) kemm kien l-ammont ta' ħut tal-qiegħ (bħall-dott, pagri, eċċ) li nbigħ fil- Pixkerija; (b) il-valur totali ta' (a); u (ċ) l-istess figuri ta' (a) u (b) fis-sentejn ta' qabel sena b'sena?

ONOR.

ĦUT TAL-QIEGĦ MIBJUGĦ FIL-PIXKERIJA, 1 TA' JANNAR SAL-11 TA' MARZU |Sena |Ammont |Valur (Lm | | |(tunnellati) |'000) | |1998 |31 |65 | |1997 |51 |97 | |1996 |23 |41 |

KUNĊERTI

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid xi spiża tħallset għall- kunċerti ta' Fish, Bonnie Tyler u Spice Girls?

Jista' jgħid jekk kienx hemm xi ħlas ieħor in konnessjoni ma' dawn il-kunċerti u minn liema vot ittieħdu dawn il-ħlasijiet?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: L-ispiża li tħallset għall-kunċerti ta' Fish, Bonnie Tyler u Spicey Girls kienet ta' Lm9951, Lm9822, u Lm2440 rispettivament.

Sar ħlas ieħor in konnessjoni ma' dawn il-kunċerti.

Dawn l-ispejjeż tħallsu minn fondi ivvotati għan-National Parks li jaqgħu taħt il-Ministeru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni.

KALAXLOKK - PROĠETTI

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru ta' l-Affarijiet Ekonomiċi u ta' l-Industrija: Jista' l-Ministru jgħid liema huma l- proġetti li l-ħaddiema ta' Kalaxlokk qegħdin jaħdmu fuqhom?

Kemm hemm ħaddiema fuq kull proġett u meta hu maħsub li jitlesta kull proġett?

ONOR.

JOHN ATTARD MONTALTO: Il-proġett prinċipali li l-ħaddiema tal- Kalaxlokk qegħdin jaħdmu fuqu huwa dak ta` l-iżvilupp tat-Terminal lI fil- Malta Freeport.

Dan il-proġett hu maħsub li jitlesta lejn l-aħħar ta` din is-sena u qed iħaddem madwar 425 persuna.

Proġetti oħra fejn il-ħaddiema tal-Kalaxlokk huma nvoluti jikkonċernaw.

Il-Geo-Technical survey li għaddejjin bħalisssa fic-Ċirkewwa li qed jimpjega disa' min-nies; u

Ir-refurbishing ta` żewg fabbriki f`Bulebel li qed jokkupaw 12-il ħaddiem.

GĦAQDIET SPORTIVI - GĦAJNUNA FINANZJARJA

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jgħid kemm kellu talbiet għal għajnuna finanzjarja minn għaqdiet sportivi u kulturali fis-sena 1996/1997 u s-sena 1998?

Liema kienu l-għaqdiet li għamlu dawn it-talbiet u liema għaqdiet effettivament ingħatawlhom għotjiet?

Minn liema voti ingħataw dawn l- għotjiet u x'kriterji kienu wżati sabiex saret l-għażla?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

RAĦAL ĠDID - SIDIEN TA' FONDI FL-HOS

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Ministru tad-Djar u Kunsilli Lokali: Jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx sidien ta' fondi fl-HOS ta' Wied Blandun, Raħal Ġdid li ma jistgħux jifdu ċ-ċens fuq il-proprjeta' tagħhom?

Jista' l-Ministru jgħid x'inhi r-raġuni ta' din id-diffikulta' u jekk hux qiegħed isir xi ħaġa sabiex tissolva l-problema?

ONOR.

ALFRED PORTELLI: F'din il-lokalita', ġew allokati 62 plot.

L- Awtorita' tad-Djar m'għandhiex titolu legali fuq l-art.

Id-Dipartiment ta' l-Art qed jieħu l-passi neċessarji għall-akkwist ta' l-art.

MINISTERU TAL-ĦARSIEN SOĊJALI - PETROL/DIESEL

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: Jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx threshold ta' kemm jittieħed petrol jew diesel fil-ġimgħa għall-karozzi mikrijin għand id-dipartiment tal-gvern fid- dekastru tiegħu?

Jekk hemm, x'inhu dan it-threshold?

Liema gradi (scales) huma ntitolati li jistgħu jżommu karozza għandhom għall-esiġenzi tas-servizz?

ONOR.

EDWIN GRECH: M'hemmx threshold ta' kemm jittieħed petrol jew diesel fil-ġimgħa għall-karozzi mikrija mid-Dipartiment tal-Gvern li jaqgħu taħt id-dikasteru tiegħi.

Il-kontroll qiegħed jinżamm li dawk l-uffiċjali li jsuqu karozzi mikrija fuq servizz iżommu log-book tat-trips li jagħmlu u l-petrol jew diesel jingħata lilhom skond kemm isiru trips.

Barra minn hekk id-dipartimenti jassiguraw li l-ammont ta' flus minfuqa fuq karozzi, inkluż il-petrol jew id-diesel, ma jaqbiżx l-ammont ta' flus ivvotati fl-Estimi fuq din il-materja.

Il-gradi (scales) li huma ntitolati li jżommu karozza għandhom għall- esiġenzi tas-servizz huma d-diretturi, diretturi ġenerali u segretarji permanenti li fil-kuntratt tas-servizz tagħhom huma ntitolati għall-karozza li jżommu għandhom.

F'dawn il-każijiet teżisti threshold ta' petrol ta' 175 litru fix-xahar fil-każ tas-Segretarju Permanenti u ta' 150 litru fix- xahar fil-każ tad-Diretturi Ġenerali u Diretturi.

MINISTERU TAS-SAĦĦA - PETROL/DIESEL

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx threshold ta' kemm jittieħed petrol jew diesel fil-ġimgħa għall-karozzi mikrijin għand id-dipartimenti tal-gvern fid-dekasteru tiegħu?

Jekk hemm, x'inhu dan it-threshold?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: M' hemm l-ebda threshold ta' kemm jittieħed petrol jew diesel fil-ġimgħa għall-karozzi mikrija għand id-dipartiment tal- Gvern f'dan id-dikasteru ħlief fil-każ tad-Diviżjoni tas-Saħħa fejn hemm threshold ta' 30 litri petrol fil-ġimgħa għall-karozzi mikrija.

Dawk ntitolati li jżommu karozza huma:

L-uffiċjali li għandhom performance agreement.

Diretturi u uffiċjali responsabbli minn Cost Centres.

Supretendenti tal-Isptar San Luqa u r-Residenza San Vinċenz de Paule.

Manager Nursing Services tas-servizzi fil-komunita'.

Kap Eżekuttiv ta' FMSS.

MINISTERU TAX-XOGĦLIJIET PUBBLIĊI - PETROL/DIESEL

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx threshold ta' kemm jittieħed petrol jew diesel fil-ġimgħa għall-karozzi mikrijin għand id- dipartimenti tal-gvern fid-dekasteru tiegħu?

Jekk hemm, x'inhu dan it- threshold?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

POSTA - ĦADDIEMA

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Portijiet: Jista' l-Ministru jgħid x'qiegħed isir rigward dawk il- ħaddiema li kienu mad-Dipartiment tal-Posta qabel ma twaqqfet Posta Ltd u li għażlu li jibqgħu jaħdmu fiċ-Ċivil minflok imorru ma' Posta Ltd peress li ħafna minnhom illum qegħdin fil-pożizzjoni anomala li m'għadhomx jaħdmu mal-Posta iżda għadhom imniżżlin bil-grad ta' meta kienu mad-Dipartiment tal-Posta?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Jiena nformat li l-ħaddiema dipartimentali tal- Posta li kienu fid-Dipartiment tal-Posta u għażlu li jibqgħu jaħdmu fid- dipartimenti tal-Gvern, flok imorru mal-Posta Limited, baqgħu igawdu l- istess kondizzjonijiet li ħadu taħt il-ftehim dwar re-grading u Assimilazzjoni tal-Gradi Postali li ġie ffirmat bejn il-unions u l-Gvern fl- 4 ta' Marzu, 1994 bid-data effettiva ta' l-1 ta' Jannar, 1991.

Huma ġew mogħtija xogħol fil-gradi simili għal grad li fih ġew assimilati fil- ftehim.

TOROQ - ASFALTAR

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jagħti lista sħiħa tat-toroq kollha li se jsir xogħol ta' kisi permezz ta' tarmac, asfaltar, patching, pavimentar, eċċ fuq il-wiċċ tagħhom bħala parti mill-proġetti li se jsiru f'Birżebbuġia, Wied il-Għajn u Marsaxlokk?

X'tip ta' kisi se jsir fuq kull waħda mit-toroq inklużi fil-proġett?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Il-lista mitluba mill-Onor.

Interpellant hija kif ġej:

Qajjenza - B'Bugia

Triq il-Kitarristi Triq il-Merżuq Triq il-Batterija Triq il-Maddes Triq Mikiel Abela Triq l-Iżbark Triq id-Daqqaqa Triq l-Għannejja Triq Herakles Triq il-Mandolina Triq il-Folklor Triq il-Fossili Triq Ferretti Triq L-Għansar Triq Burlemach Triq De Redin Triq il-Ħajja Ewlenija Triq Anton Issel Triq Għerien

It-toroq imsemmija hawn fuq se jinksew bit-tarmak (hot rolled asphalt).

MARSASCALA FAŻI 1

Triq is-Sikka Triq Thomas Ashby Triq il-Kannizzata Triq ix-Xedha Triq is-Siberja Triq is-Sajjieda Triq l-Irmiġġ Triq il-Baħħara Triq Nigel Dennis Triq il-Kappara Triq il-Vajrita Triq il-Likama Triq ir-Ridott Triq il-Katakombi Triq fi Triq is-Sikka Triq fi Triq Nigel Dennis Triq fi Triq il-Baħħara

MARSASCALA FAŻI 2

Triq il-Miklem Malti Triq il-Mintba Triq is-Sliem Triq Patri Wistin Born Triq l-Mriekeb Triq Xnejn Abjad Triq il-Menhir Triq fi Triq iċ-Ċervjola Triq il-Qawwara Triq il-Majjistral Triq is-Sibbien Triq fi Triq il-Qaliet Triq fi Triq R Triq fi Triq Il-Qaliet

PA - PERMESSI

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Jista' l-Viċi Prim Ministru jagħti tagħrif dwar meta hu mistenni li dawk li rebħu talbiet għal reconsideration ta' l-applikazzjoni tal-permessi jew appell jingħataw lura l-ħlas li ħallsu lill-Planning Authority?

ONOR.

GEORGE VELLA: Jenħtieġ aktar żmien sabiex tingħata l-informazzjoni.

TURIŻMU - TURISTI

L-ONOR.

ĊENSU GALEA staqsa lill-Ministru tat-Turiżmu u s-Self- Employed: Jista' l-Ministru jagħti tagħrif dwar x'kienu l-arrivals tat- turisti minn Franza, Ġermanja, Italja u l-Olanda f'Jannar u fi Frar 1998 rispettivament minn kull waħda minn dawn il-lokalitajiet?

ONOR.

KARMENU VELLA: Nirriferi l-Onor Interpellant għar-risposta li tajt għall-mistoqsija parlamentari numru 12957.

SKART - RIMI TA' SKART

L-ONOR.

JOE PSAILA SAVONA staqsa lill-Ministru tal-Biedja u Sajd: Jista' l-Ministru jwieġeb il-mistoqsija parlamentari numru 12539 li oriġinarjament saret lill-Viċi Prim Ministru u ċioe' japprezza l-Ministru li mhux sew li skart ta' ristoranti u postijiet ta' l-ikel m'għandux jintrema' mal-bqija ta' l-iskart l-ieħor?

Jikkonsidra li għandu jerġa' jittella' l-animal swill plant biex dan jiġi maħdum u jiġi wtilizzat aħjar?

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Min-naħa tal-Ministeru ta' l-Agrikoltura u Sajd il- policy hija li l-ebda skart mill-kċejjen tar-ristoranti u postijiet oħra ta' ikel m'għandu isib ruħu fl-irziezet tat-trobbija ta' l-annimali.

Bħalissa il-Ministeru qiegħed jikkonsidra jekk terġax tibda titħaddem is- Swill Plant fid-dawl ta' riċerki li saru f'pajjiżi oħra għar-rigward tal- marda tal-BSE li splodiet imħabba ir-raġuni li mhux il-mard kollu jinqered bit-trattament tas-sħana.

LONDRA - HIGH COMMISSIONERS MALTIN

L-ONOR.

JOE BORG staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: In vista tar-risposta eżawrjenti li ta l-Viċi Prim Ministru għall-mistoqsija parlamentari numru 12107 magħmula mill-Onor.

Chris Cardona u in vista tal-fatt li fir-risposta li ta l-Viċi Prim Ministru għall-mistoqsija parlamentari numru 10703 magħmula minni, hu ma rrispondix dak li staqsejt, jista' l-Viċi Prim Ministru jirrispondi t-tieni u t-tielet parti tal-mistoqsija tiegħi, ċioe' jista' jgħid: kemm intnefqu flus minn fondi pubbliċi fi spejjeż ta' ġarr mill- Kummissarju Għoli is-Sur Richard Matrenza fit-tliet okkażjonijiet li huwa ġarr fi spazju ta' sitt xhur; u lil liema vot tal-mission jew tal-Ministeru ġew debitati dawn l-ispejjeż?

ONOR.

GEORGE VELLA: Jiena nformat illi meta l-Kummissarju Għoli Malti f'Londra, s-Sur Richard A Matrenza ġarr minn post għall-ieħor sakemm mar joqgħod f'numru 16 Kensington Square, li hija propjeta' tal-Gvern Malti, huwa ma daħħal lill-Gvern f'ebda spejjeż, peress li kellu biss xi lbiesi u ħwejjeġ personali oħra zgħar x'jieħu miegħu.

AMBAXXATI - KONTIJIET TAT-TELEFON

L-ONOR.

JOE BORG staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: In vista tar-risposta li ta l-Viċi Prim Ministru għall-mistoqsija parlamentari tiegħi numru 12629, jista' l- Viċi Prim Ministru jgħid għaliex hemm qabża minn LStg788.34 fil-1996 għal LStg3695.06 fil-1997 fil-kont tat-telephone tar-residenza tal-Kummissarju Għoli Malti fl-Ingilterra?

Jista' l-Viċi Prim Ministru in oltre jagħti l- kont għat-telefonati li saru mit-telephone tal-Kummissjoni Għoli Malti fl- Ambaxxata Maltija fl-Londra separatament għas-snin 1996 u 1997?

Jista' jgħid jekk jeżistix il-mezz biex il-Ministeru jivverifika jekk it- telefonati koperti bil-kontijiet maħruġa jkunux kollha saru fuq xogħol ta' l-ambaxxata?

ONOR.

GEORGE VELLA: Risposta tingħata f'xi seduta oħra.

PA - BINI TA' KAMRA

L-ONOR.

JOE BORG staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid jekk hemmx permess ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar sabiex tinbena l-kamra li qegħda tittella' ħdejn l-Arts Room tal-Verdala Junior Lyceum, Bormla?

Jekk hemm permess, jista' l-Viċi Prim Ministru jgħidilna għaliex dan il- permess ma twaħħalx mal-bini ta' din l-iskola kif suppost isir kull meta jinħareġ permess għal xogħol ta' kostruzzjoni?

ONOR.

ĊENTRI TAS-SAĦĦA

L-ONOR.

GEORGE HYZLER staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Kura ta' l- Anzjani u Affarijiet tal-Familja: Jista' l-Ministru jikkonferma jew jiċħad li ċentri tas-saħħa fosthom dak ta' Ħal Qormi se jiġu magħluqa matul il-lejl?

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Ma ttieħdet l-ebda deċizzjoni li jinbidlu il- ħinijiet tal-ftuħ taċ-Ċentri tas-Saħħa minn dawk preżenti.

IMPJIEGI - PERSUNI 'IL FUQ MINN 61 SENA

L-ONOR.

JOE CASSAR staqsa lill-Ministru tal-Ħarsien Soċjali: Billi l-Uffiċċju ta' l-Istatistika ppubblika ċ-ċifri ta' nies li jaħdmu bi qligħ u nies qegħda għax-xahar ta' Diċembru 1997, jista' l-Ministru jgħid kemm kien in-numru ta' persuni 'il fuq minn 61 sena li kienu għadhom jaħdmu fl-aħħar ta' Ottubru/Novembru/Diċembru?

Kemm minn dawn kienu self-employed, kemm minnhom kienu fuq bażi part-time/full-time?

ONOR.

EDWIN GRECH: In-numru ta' persuni 'l fuq minn 61 sena li kienu jaħdmu fl-aħħar tliet xhur ta' l-1997 kien kif ġej:

Xahar Settur Privat Settur Pubbliku Numru li minnhom kienu "Self Employed" Ottubru 2,546 92 1,385 Novembru 2,566 97 1,391 Dicembru 2,583 103 1,401

Persuni 'l fuq minn 61 li kellhom full-time job u full-time kif ukoll part-time hu kif ġej:

Ottubru 2,638 Novembru 2,663 Dicembru 2,686

Filwaqt li n-numru ta' persuni li kellhom part-time biss hu kif ġej:

Ottubru 1,823 Novembru 1,848 Dicembru 1,862

PA - ALTERAZZJONIJIET

L-ONOR.

JESMOND MUGLIETT staqsa lill-Vici Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent.: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid jekk l-Awtorita' ta' l-Ippjanar dan l-aħħar approvatx xi proċeduri ġodda dwar kif alterazzjonijiet mill-pjanti approvati f'permessi, liema alterazzjonijiet isiru waqt li l-kostruzzjoni tkun għadha għaddejja, jiġu sanzjonati mingħajr ħtieġa ta' applikazzjoni sħiħa?

Jekk kienet approvata proċedura bħal din, għalfejn għadhom ma kienux informati il-periti f'Malta u Għawdex?

ONOR.

GEORGE VELLA: Iva, l-Awtorita' ta' l-Ippjanar approvat proċedura biex tirrisolvi amendi zgħar għal proposti ta' żvilupp.

Din id-deċiżjoni tirrikjedi amenda fir-Regolament tal-Building Levy.

Għaldaqstant din il- proċedura tkun imħabbra u implimentata malajr kemm jista' jkun wara li jkun sar dan it-tibdil b'avviż legali.

TARXIEN FOOTBALL CLUB - POSTER

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: B'riferenza għat-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 12367, jista' l-Ministru jgħid jekk tħallsux flus mis- Segretarjat għall-pubblikazzjoni tar-ritratt, li kopja tiegħu qed tintbagħat separatament, bil-logo ta' l-istess Segretarjat Parlamentari għaż-Żgħażagħ, Sport, Kultura u Arti fuq quddiem?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Nirriferi l-Onor.

Interpellant għat-tweġibiet mogħtija għall-mistoqsijiet parlamentari numri 11677, 11853 u 12367.

Filwaqt illi ħadt gost li l-Onor.

Interpellant issa rrikonoxxa l-fatt li preċedentement kien żbaljat meta beda jirriferi għall-poster u mhux ritratt, jien informat li r-ritratt in kwestjoni la ġie mħallas u lanqas ippubblikat mis-Segretrjat Parlamentari għaż-Żgħażagħ, Sport, Kultura w Arti minkejja l-insistenza tiegħu.

Nixtieq nispjega illi meta jingħata messaġġ mis-Segretarju Parlamentari responsabbli mill-isport għal xi fuljett jew materjal ieħor ippubblikat minn għaqdiet sportivi, kulturali u taż-żgħażagħ li jintalbu minnhom stess, mhux l-ewwel darba li tintuża il- logo tas-segretrjat li huwa jirrappreżenta fil-kapaċita' uffiċjali tiegħu, kif żgur jaf l-Onor.

Interpellant.

Fil-fatt anke l-messaġġ li jiġi ppubblikat isir fil-kapaċita' uffiċjali tiegħu.

Dawn it-tip ta' messaġġi jiġu ppubblikati f'fuljetti u materjal pubbliċitarju ta' għaqdiet simili madwar Malta u Għawdex kollu u mhux biss f'dawk tar-raba' Distrett Elettorali kif irid jagħti x'jifhem l-Onor.

Interpellant.

Kull għaqda hija fil-liberta' jekk takkumpanjax il-messaġġ bil-logo tas- Segretarjat jew le basta li l-messaġġ ma jinbidilx.

Mhuwiex denju li l- portavuċi tal-Oppożizzjoni għall-isport jistiga indħil fl-awtonomija tal- għaqdiet sportivi u jipprova jindaħal f'x'tip t'attivitajiet jew ċelebrazzjonijiet għandhom jagħmlu.

GĦAQDIET SPORTIVI/FILANTROPIĊI

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: B'riferenza għat-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari tiegħi numru 12825, jista' l-Ministru jgħid jekk għajnuna finanzjarja tinkludix sponsorships?

Jekk fin-negattiv, tista' tingħata din l-informazzjoni għal dak li jirrigwarda sponsorships fl-1997?

ONOR.

EVARIST BARTOLO: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra

UNIVERSITA' - KORS TA' INSTRUCTORS

L-ONOR.

JEFFREY PULLICINO ORLANDO staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni u Kultura Nazzjonali: Jista' l-Ministru jikkonferma li l- istudenti li qed isegwu l-kors ta' l-instructors bħalissa humiex se jiġu kkonsidrati bħala f'livell ta' Scale 13 meta jiggradwaw?

Huwa minnu li dawn se jitilgħu skala waħda kull ħames snin sussegwenti?

ONOR.

QAJJENZA - TISWIJATA' TOROQ

L-ONOR.

JOE FARRUGIA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid meta se jinbeda x-xogħol fil- Qajjenza?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Ix-xogħol fuq it-toroq tal-Qajjenza se jkunu nbdew sa l-aħħar ta' Marzu (1998).

ŻURRIEQ - VALLETTA ROAD

L-ONOR.

JOE FARRUGIA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid xi pjanijiet hemm għal Valletta Road, fiż-Żurrieq peress li din tinsab f'diżastru?

Meta hemm il-ħsieb li jinbeda x-xogħol f'Tal-Bebbux li jinkludi l-areas Triq Napuljun, eċċ?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Il-passi meħtieġa li ttieħdu fir-rigward ta' Valletta Road iridu isegwu il-linji ta' pjan globali għar-restawr ta' toroq arterjali li jrid jiġi mfassal.

Sadanittant tajt struzzjonijiet lis-Sezzjoni tal-Manutenzjoni tat-toroq biex tagħmel ix-xogħol temporanju li jenħtieġ il-wiċċ tat-triq biex ma jkunx hemm periklu għas-sewwieqa.

Dwar titjib fit-toroq tal-Bebbux indikati, manutenzjoni f'dawn it-toroq issir mill-Kunsill Lokali u għalhekk l-Onor.

Interpellant hu mitlub jirriferi din il-parti tal-mistoqsija lill-Ministru kkonċernat.

WSC - BOREHOLES

L-ONOR.

JOE FARRUGIA staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: Jista' l-Ministru jgħid x'inhi l-proċedura biex wieħed jista' japplika għal borehole?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Il-proċeduri biex wieħed japplika għall-borehole hija illi jikteb lill-Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-Ilma u jagħti d- dettalji ta' fejn jixtieq li jingħata permess u kemm hu beħsiebu jtella' li kellu jingħata l-permess.

SERVIZZ ĊIVILI - INTERNAL PROMOTIONS

L-ONOR.

JOE FARRUGIA staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid x'inhi l-proċedura għall-mili ta' postijiet vojta (internal promotions) fid-dipartimenti tal-gvern kif ukoll fil-korporazzjonijiet meta kemm il-flejjes kif ukoll applikanti diġa' ġew identifikati?

ONOR.

ALFRED SANT: Jien informat illi l-mili ta' postijiet vojta (internal promotions) isir skond il-kriterji stabiliti fid-diversi ftehim.

Fil-każ tad-dipartimenti tal-Gvern hemm 58 Ftehim differenti illi, fejn huwa l-każ, għandhom provvedimenti speċifiċi dwar kif għandhom isiru l- internal promotions.

Ukoll fil-każ tal-korporazzjonijiet, hemm Ftehim Kollettiv illi jirregola kif jimtlew dawn il-postijiet vojta.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET BIL-MIKTUB

PA - DIRETTORAT

L-ONOR.

SANDRO SCHEMBRI ADAMI staqsa lill-Viċi Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid minn kemm-il sezzjoni jew unita' ta' xogħol hu kompost id- Direttorat inklużi wkoll l-uffiċini taċ-chairman, bordijiet u kummissjonijiet fi ħdan l-Awtorita' ta' l-Ippjanar?

Kemm hu n-numru totali ta' impjegati ta' kull grad li tħaddem magħha l-istess awtorita'?

Kif inhuma mqassma f'kull grad u kategorija ma' kull sezzjoni jew unita' fl- uffiċini kollha ta' l-awtorita' inklużi bordijiet u kummissjonijiet?

ONOR.

GEORGE VELLA: L-Awtorita' ta' l-Ippjanar hija komposta minn disa' units u 12-il sezzjoni.

In-numru totali ta' mpjegati huwa ta' 336 u d- dettalji flimkien ma' dettalji tal-bordijiet u kummissjonijiet tpoġġew fuq il-Mejda tal-Kamra kif mitlub aktar kmieni f'din is-seduta.

PA - ĦADDIEMA

L-ONOR.

SANDRO SCHEMBRI ADAMI staqsa lill-Viċi Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid x'passi qed tieħu l-Awtorita' ta' l-Ippjanar biex jinżamm kontroll sħiħ fuq il-koerenza u lealta' mitluba mill-ħaddiema kollha tagħha fit-twettiq ta' xogħlhom inkluż ukoll l-osservanza sħiħa tal-ħinijiet tax- xogħol?

ONOR.

GEORGE VELLA: Is-sistema tal-kontroll fuq koerenza u lealta' addottata mill-Awtorita' ta' l-Ippjanar huwa dak ta' superviżżjoni mis- supervisors/managers illi jieħdu r-responsabbilta' għall-impjegati li jaqgħu direttament taħthom.

GĦal dak li huwa kontroll ta' ħinijiet, il-ħaddiema jridu jniżżlu l- ħinijiet li jidħlu u joħorġu w jiffirmaw fuq l-attendenza li tinġabar kwarta wara l-ħin tal-bidu u titqassam kwarta qabel ħin tat-tmiem tal- ħinijiet uffiċjali tax-xogħol.

Meta jidħlu tard il-ħaddiema jridu jimlew formola apposta u din trid tkun iffirmata mis-supervisors diretti.

GĦAWDEX - RAMLA L-ĦAMRA

L-ONOR.

JOE CASSAR staqsa lill-Viċi Prim Ministru, Ministru għall- Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent: Jista' l-Viċi Prim Ministru jqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra d-dokumenti relattivi għall-konferenza dwar ir-Ramla l-Ħamra f'Għawdex?

ONOR.

GEORGE VELLA: Kopja tad-dokumenti relattivi għall-konferenza dwar ir-Ramla l-Ħamra, f'GĦawdex kif mitluba mill-Onor.

Interpellant.

PA. - PA 2755/96

L-ONOR.

SANDRO SCHEMBRI ADAMI staqsa lill-Viċi Prim Ministru, Ministru ta' l-Affarijiet Barranin u Ambjent: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid x'għandu x'jirrapporta dwar il-file tal-Planning Authority PA 2755/96?

ONOR.

GEORGE VELLA: Din l-applikazzjoni saret lill-Awtorita' ta' l- Ippjanar fit-2 ta' Mejju, 1996.

L-iżvilupp jikkonsisti f'bini ta' showroom, uffiċċji u garaxxijiet fil- basement fi Triq Joe Gasan, il-Ħamrun.

Il-permess għal dan l-iżvilupp inħareġ fis-27 ta' Frar, 1997.

DIPARTIMENT TA' L-ARTIJIET - FOND KUMMERĊJALI

L-ONOR.

AUSTIN GATT staqsa lill-Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi u Kostruzzjoni: F'każ li d-Dipartiment ta' l-Artijiet joħroġ għall-offerti fond kummerċjali fuq talba ta' l-inkwilin stess wara li dan ikun laħaq ftehim ma' terza persuna dwar it-trasferiment ta' l-avvjament, liema ftehim ikun ġie sottomess lid-Dipartiment, jista' l-Ministru jgħid: jekk id- dipartiment għandux dritt ma jaċċettax il-ftehim bejn il-partijiet u jekk iva, x'inhuma l-kriterji applikabbli; u jekk it-terza persuna ma titfax l- ogħla offerta jew tirrifjuta li teżerċita right of refusal jekk l-inkwilin xorta waħda jitħallasx ta' l-avvjament mingħand min ikun tefa' l-ogħla offerta?

ONOR.

CHARLES BUHAGIAR: Il-ftehim imsemmi mill-Onor.

Membru bejn l- inkwilin u t-terza persuna jsir skond proċeduri stabiliti quddiem uffiċjal tad-dipartiment u allura m'hemmx lok li l-istess ftehim ma jiġix aċċettat.

Ladarba fond jinkera, l-inkwilin preċedenti jitħallas l-avvjament stipulat fl-istess sejħa għall-offerti, ikun min ikun l-inkwilin il-ġdid.