MALTA DEBATES TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Ufficjali u Rivedut) IT-TMIEN PARLAMENT Seduta Nru. 115 L-Erbgħa, 30 ta' Lulju, 1997 Stampat fl-Uffiċċju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 IT-TMIEN PARLAMENT Seduta Nru. 115

L-Erbgħa, 30 ta' Lulju, 1997

Il-Kamra tad-Deputati ltaqghet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fis-7.34 p.m.

Talba

SEDUTA NRU.

L-Erbgħa, 30 ta' Lulju, 1997

WERREJ MINUTI 756

KUMITATI PERMANENTI 756

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA ABBOZZ TA' LIĠI LI JĦASSAR L-ATT DWAR NOMINI MILL-OPPOŻIZZJONI OPPOSITION NOMINEES (REPEAL) BILL (IT-TIELET QARI) 756 ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-ATT DWAR IS-SIGURTA' SOĊJALI SOCIAL SECURITY (AMENDMENT) BILL (KUMITAT) 757 ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-ATT DWAR L-IPPJANAR TA' L-IŻVILUPP DEVELOPMENT PLANNING (AMENDMENT) BILL (KUMITAT) 766 ABBOZZ TA' LIĠI BIEX IĦASSAR L-ATT DWAR NOMINI MILL-OPPOŻIZZJONI OPPOSITION NOMINEES (REPEAL) BILL (IT-TIELET QARI - VOTAZZJONI) 808 ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-ATT DWAR L-IPPJANAR TA' L-IŻVILUPP DEVELOPMENT PLANNING (AMENDMENT) BILL (KUMITAT- VOTAZZJONIJIET) 809

AĠĠORNAMENT 814

MINUTI

Il-Kamra qablet li l-Minuti tas-Seduta Nru 114 li saret fit-30 ta' Lulju, 1997 kellhom jiġu kkonfermati aktar tard matul is-seduta.

Skond il-ftehim milħuq fil-laqgħa tal-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal- Kamra li saret fid-29 ta' Lulju, 1997 għal din is-seduta ma kellhomx jidhru mistoqsijiet fuq l-order paper.

KUMITATI PERMANENTI

MADAM SPEAKER (Onor. Myriam Spiteri Debono): L-Onor.

Sandro Schembri Adami.

ONOR.

SANDRO SCHEMBRI ADAMI (President tal-Kumitat Permanenti dwar l- Affarijiet Barranin): Madam Speaker, nippreżenta l-Minuti konfermati ta' l- ewwel ħames laqgħat tal-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Barranin li saru fit-30 ta' April, fit-13 ta' Mejju, fis-16 u fis-17 ta' Ġunju u fl-1 ta' Lulju rispettivament.

MADAM SPEAKER: Grazzi.

Tqegħid ta' Karti?

Stqarrijiet Ministerjali?

Mozzjonijiet?

Ordnijiet tal-Ġurnata.

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI LI JĦASSAR L-ATT DWAR NOMINI MILL-OPPOŻIZZJONI

OPPOSITION NOMINEES (REPEAL) BILL

MADAM SPEAKER: Il-Prim Ministru.

ONOR.

ALFRED SANT (Prim Ministru): Madam Speaker, nipproponi t-Tielet Qari ta' l-Abbozz ta' Liġi li jħassar l-Att Dwar Nomini mill-Oppożizzjoni.

MADAM SPEAKER: Min jissekonda, jekk jogħġobjkom?

ONOR.

JOE MIZZI (Ministru mingħajr Portafoll fi ħdan l-Uffiċċju tal-Prim Ministru): Nissekonda.

MADAM SPEAKER: Il-mistoqsija hi li l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex iħassar l-Att ta' l-1996 dwar Nomini mill-Oppożizzjoni" ikun moqri t-Tielet Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

MADAM SPEAKER: Skond il-ftehim milħuq fil-laqgħa tal-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra tad-29 ta' Lulju, 1997 din il-votazzjoni tittieħed fil-ħin ta' l-interruzzjoni tax-xogħol.

ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-ATT DWAR IS-SIGURTA' SOĊJALI

SOCIAL SECURITY (AMENDMENT) BILL

L-ordni għal Kumitat ġie moqri.

FIL-KUMITAT

L-Onor Anglu Farrugia, Viċi President tal-Kumitati, jippresjedi.

Ikompli mid-29 ta' Lulju, 1997

Klawsola 3 - Emenda ta' l-artikolu 33 ta' l-Att prinċipali (Kont.)

Clause 3 - Amendment of section 33 of the principal Act.

(Cont.)

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru Edwin Grech.

ONOR.

EDWIN S. GRECH (Ministru tal-Ħarsien Soċjali): Sur President, fis- seduta ta' qabel konna bdejna nitrattaw din il-klawsola li qed temenda artiklu 33 ta' l-Att prinċipali.

F'din il-klawsola qegħdin ngħidu li mill- pensjoni li l-armla tirċievi mingħand il-prinċipal li kellu żewġha, jitnaqqsulha ż-żidiet kollha ta' l-għoli tal-ħajja li kien ħa żewġha fil- pensjoni tas-servizz.

Dan għaliex jista' jagħti l-każ li l-armla li żewġha kien diġa' pensjonant, kellu fil-pensjoni tas-servizz żidiet għall-għoli tal-ħajja li sussegwentement ġew riflessi fil-pensjoni tar-romol.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hemm aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hi klawsola 3.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 3 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 2 - Emenda ta' l-artikolu 2 ta' l-Att prinċipali.

Clause 2 - Amendment of section 2 of the principal Act.

(Posposta fis-seduta tad-29 ta' Lulju, 1997)

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, għal klawsola 2 nipproponi din l- emenda:

"A" Fit-test Malti tat-tifsira ta' "Pensjoni tas-Servizz" fil-klawsola 2:

(a) minflok is-subparagrafu (i) tagħha għandu jidħol dan li ġej:

"(i) b'seħħ mill-1 ta' April, 1978, pensjoni jew allowance oħra mogħtija lil persuna f'kull żmien qabel jew wara d-data qabel imsemmija li titħallas minn jew f'isem il-prinċipal tagħha dwar servizzi li jkunu qabel ingħataw f'Malta jew barra minn Malta u għandha f'kull każ singolu titqies fuq bażi mhux kommutata, u"; u

(b) fl-ewwel proviso tas-subparagrafu (iii) tagħha, minflok il-kliem "mill-Gvern tar-Renju Unit jew għan-nom tiegħu, ikollha tagħżel" għandhom jidħlu l-kliem "mill-Gvern tar-Renju Unit jew għan-nom tiegħu, ikollha d-dritt tagħżel".

"A" In the Maltese text of the definition of "Service Pension" in clause 2:

(a) for subparagraph (i) thereof, there shall be substituted the following:

"(i) b'seħħ mill-1 ta' April, 1978, pensjoni jew allowance oħra mogħtija lil persuna f'kull żmien qabel jew wara d-data qabel imsemmija li titħallas minn jew f'isem il-prinċipal tagħha dwar servizzi li jkunu qabel ingħataw f'Malta jew barra minn Malta u għandha f'kull każ singolu titqies fuq bażi mhux kommutata, u"; and

(b) in the first proviso of subparagraph (iii) thereof, for the words "mill-Gvern tar-Renju Unit jew għan-nom tiegħu, ikollha tagħżel" there shall be substituted the words "mill-Gvern tar-Renju Unit jew għan-nom tiegħu, ikollha d-dritt tagħżel".

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hemm rimarki?

L-Onor.

Lawrence Gonzi.

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Sur President, jekk qed nifhem tajjeb, sub- paragrafu (i) ta' din il-klawsola b'din l-emenda ġie prattikament l-istess bħalma kien fil-liġi prinċipali.

U ladarba qed niddiskutu dan il-punt xtaqt nistaqsi lill-Ministru jekk il-kliem "dwar servizzi li jkunu qabel ingħataw f'Malta" ifissrux li dawn huma servizzi li jkunu ngħataw qabel l-1 ta' April, 1978 jew jekk il-kelma "qabel" hijiex qiegħda tirriferi għal qabel ma tkun ingħatat il-pensjoni.

Huwa veru li fil-liġi qiegħda hekk pero' qed nitlob kjarifika sabiex inkunu ċari.

It-test Ingliż tal-liġi kif inhi llum jgħid hekk:

"Service Pension" with effect from the 1st day of April 1978, means a pension or other allowance awarded to a person at any time before or after the aforesaid date that is payable by or on behalf of his employer in respect of past services in Malta or abroad and shall in each and every case be considered on an uncommuted basis".

Issa "past services" jien ma nifhimhiex li qed tirriferi għal servizzi qabel l-1 ta' April, 1978 imma għal servizzi qabel ma dak li jkun ikun ħa l- pensjoni.

Allura meta hawnhekk qed ngħidu "dwar servizzi li jkunu qabel ingħataw f'Malta", nibża' li din tista' tiġi interpretata bħala li qed tirriferi għal servizzi qabel l-1 ta' April, 1978 u għalhekk tinħoloq konfużjoni sħiħa.

It-tieni punt li xtaqt inqajjem huwa li l-emenda li għadu kif ressaq il- Ministru qiegħda temenda t-test Malti ta' l-abbozz ta' liġi pero' safejn naf jien - I stand corrected - it-test Ingliż lanqas m'huwa korrett għaliex dan jgħid hekk:

"With effect from the 1st day of April, 1978 a pension or other allowance awarded to a person ..."

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Sur President, jekk m'iniex sejjer żball l-aħħar darba li konna qed niddiskutu din il-klawsola, l-Onor.

Gonzi kien qabel li t-test Ingliż kien korrett u fil-fatt aħna wkoll jidhrilna li huwa korrett.

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Bħat-test Malti, it-test Ingliż ta' l-abbozz ta' liġi jħalli barra il-kliem "at any time before or after".

Jiġifieri dan l- iżball jidher li jinsab kemm fit-test Ingliż kif ukoll fit-test Malti.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Louis Galea.

ONOR.

LOUIS GALEA: Sur President, il-Ministru ressaq emenda għal din il- parti ta' klawsola 2, liema emenda qed tikkoreġi biss it-test Malti.

Kif inhi l-konswetudni, din l-emenda trid tiġi tradotta għall-Ingliż għaliex inkella jiġri li t-test Malti jkun korrett filwaqt li t-test Ingliż jibqa' l-istess.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, ħalli niċċara l-ewwel punt li tqajjem rigward l-interpretazzjoni tal-kelma "qabel".

Jien u l-esperti mill- Uffiċċju ta' l-Avukat Ġenerali qed neħduha li tfisser mhux qabel l-1 ta' April, 1978.

Dwar it-tieni punt li tqajjem li jirrigwarda l-emenda li ressaqt għat- test Malti ta' din il-klawsola il-parir li għandi huwa li trid issir emenda għat-test Ingliż ukoll.

Għalhekk nitlob il-permess tal-Kumitat sabiex din il-klawsola tiġi posposta sakemm tiġi drafted l-emenda.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata u l-klawsola ġiet posposta.

Klawsola 4 - Emenda ta' l-artikolu 33A ta' l-Att prinċipali.

Clause 4 - Amendment of section 33A of the principal Act.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Sur President, din il-klawsola hija konsegwenzjali għal klawsola 3 u hawn ukoll qed tiġi aġġustata l-pensjoni li armla tirċievi mingħand il-prinċipal li kellu żewġha.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hemm aktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija klawsola 4.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 4 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 5 - Emenda ta' l-artikolu 36 ta' l-Att prinċipali.

Clause 5 - Amendment of section 36 of the principal Act.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, din il-klawsola, l-istess bħal dik ta' qabilha, hija konsegwenzjali għat-tibdil li spjegajt fi klawsola 3.

Hawnhekk qegħdin nirriferu għall-pensjoni tas-superstiti u għas-service pension li qed tirċievi l-armla.

Hawnhekk qed inżidu l-kliem "kif aġġustata skond id-dispożizzjonijiet ta' dan l-Att", jiġifieri bl-emendi li qed nagħmlu, sabiex hawn ukoll ma jitteħdux iż-żidiet għall-għoli tal-ħajja fil-pensjoni tas-servizz li l-armla tkun qed tirċievi mingħand il- prinċipal li kellu żewġha.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 5.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 5 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 6 - Emenda ta' l-artikolu 56 ta' l-Att prinċipali.

Clause 6 - Amendment of section 56 of the principal Act.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Sur President, din il-klawsola qed temenda artiklu 56 tal-liġi prinċipali u qed timplimenta dak li spjegajt fit- tifsira ta' "Pensjoni tas-Servizz".

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn aktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 6.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 6 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 7 - Sostituzzjoni tat-Tielet Skeda li tinsab ma' l-Att prinċipali.

Clause 7 - Substitution of the Third Schedule to the principal Act.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, klawsola 7 qed temenda t-Tielet Skeda tal-liġi prinċipali li titkellem dwar rati ta' benefiċċji għal mard, għal diżimpjieg u għal korriment.

Peress li fid-drafting ta' dan l-abbozz ta' liġi ġew imħollija barra xi kliem, se nipproponi emenda li tgħid hekk:

"B" Fit-Tielet Skeda li tinsab fil-klawsola 7, fit-titolu ġenerali tagħha, minnufih wara l-kliem "Benefiċċji għal Mard," għandhom jidħlu l-kliem "għad-Disimpieg Speċjali,".

"B" In the Third Schedule in clause 7, in the general title thereof, immediately after the words "Unemployment," there shall be inserted the words "Special Unemployment,".

Dawn ir-rati qed jiżdiedu bil-proporzjon li bih żdiedet il-paga minima nazzjonali għall-għoli tal-ħajja kif inhi l-konswetudni li jiżdiedu dawn il- benefiċċji.

Fil-każ ta' l-allowance supplimentari ta' l-iltim, li hi daqs pensjoni, din żdiedet b'żewġ terzi ta' l-għoli tal-ħajja, kif titlob il- liġi.

Sur President, hawnhekk irrid infakkar - għalkemm l-Onor.

Membru ta' l- Oppożizzjoni żgur li jiftakru - li f'Lulju ta' l-1996 il-Parlament għadda liġi fejn ġie emendat artiklu 84 ta' l-Att prinċipali u permezz ta' din l- emenda l-Ministru ngħata s-setgħa li meta jiġi biex jagħti żieda fil- pensjoni joħroġ legal notice minflok ma jressaq abbozz ta' liġi.

Pero' il- parir legali li ngħatajna aħna mill-Uffiċċju ta' l-Attorney General hu, li kieku għal dawn iż-żidiet ħriġna legal notice, xorta waħda kien ikollna nressqu abbozz ta' liġi sabiex inkunu nistgħu nibdlu l-iskedi li hemm fil- liġi.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn aktar rimarki?

L-Onor.

Gonzi.

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Sur President, xtaqt nagħti ftit ta' spjegazzjoni dwar l-ewwel kumment li għadda l-Ministru, għalkemm teknikament dan m'għandux x'jaqsam ma' l-abbozz ta' liġi.

Jekk qed nifhem tajjeb, bl- artikolu 84 kif kien ġie emendat fl-1996, il-ministru kien ingħata l-poter li jkun jista' jbiddel l-iskedi u allura jżid ir-rati ta' benefiċċji, għotjiet, pensjonijiet, għajnuna u allowances li jitħallsu taħt l-Att billi joħroġ regolamenti.

Il-Ministru spjega li rċeva parir jew interpretazzjoni li fil-każ li għandna quddiemna llum dan ma setax jagħmlu bi ħruġ ta' regolamenti u kien se jkollu xorta waħda jressaq l-abbozz, kif fil-fatt għamel.

Filwaqt li nifhem li l-abbozz ta' liġi kien neċessarju biex jolqot il-klawsoli dwar il-pensjoni tas-servizz, ma nifhimx għaliex dan huwa neċessarju biex jiġu emendati dawn l-iskedi meta artiklu 84 jitkellem ċar daqs il-kristall u jagħti d-dritt lill-ministru li joħroġ regolamenti.

Jien nixtieq inkun naf għaliex fl-ispjegazzjoni tiegħu l-Ministru qal li issa din ma tistax issir.

Għaliex allura dan ifisser li paragrafu (a) ta' artiklu 84 qiegħed hemm għalxejn.

Jekk hemm xi ħaġa żbaljata f'artiklu 84 irridu nirranġawha.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, kif diġa' għidt, il-parir li kelli mill-Uffiċċju ta' l-Attorney General kien li biex inċaqilqu l-iskedi ridna nressqu abbozz ta' liġi.

Aħna konna qbilna mal-prinċipju ta' l-emenda li kienet tressqet is-sena l-oħra pero' dehrilna li meta r-rati tal- benefiċċji jkunu se jiżdiedu, għandna nġibu abbozz ta' liġi għall- approvazzjoni tal-Parlament.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Aktar rimarki?

L-Onor.

Galea.

ONOR.

LOUIS GALEA: Sur President, il-Gvern għad għandu l-istess avukati li kellha l-amministrazzjoni preċedenti.

Dan kien punt li jien iddiskutejtu fit-tul anke mad-dipartimenti għaliex dawn kienu jinsistu li m'għandniex noqogħdu kull darba niġu l-Parlament biex inċaqilqu l-iskedi.

Ġieli kellna okkażjonijiet fejn it-tibdil kien ikun jikkonsisti biss f'aġġustament tal-benefiċċji soċjali u l-pensjonijiet a proporzjon tal-cost of living increase li tkun ingħatat.

Bit-tibdil li għamilna fil-liġi konna adottajna sistema kif għandhom jingħataw l-increases.

Konna għidna li l- pensjonijiet kollha jiżdiedu by two-thirds of the cost of living increase.

Taħt amministrazzjonijiet differenti l-pensjonijiet kienu jiżdiedu b'mod differenti - tar-romol bi proporzjon mod, tal-pensjonanti bi proporzjon ieħor, eċċ - u kienu ġew stabiliti persentaġġi.

Mela allura hemm formola uniformi stabilita fil-liġi u hemm provvediment li jgħid b'mod ċar li l- ministru jista', minn żmien għal żmien, u bil-ftehim mal-ministru responsabbli għall-finanzi, jagħmel regolamenti sabiex jiżdiedu dawn ir- rati, eċċ.

Jiġifieri biex nifhmu aħjar il-pożizzjoni li qed jieħu l-Avukat Ġenerali jkun utli li din in-naħa tiġi mogħtija spjega bil-miktub - m'hemmx għalfejn illum imma għall-futur - li tkun tgħid għaliex verament dak li hemm f'artiklu 84 ma jistax isir f'dan il-każ.

Jien naħseb li huwa utli għal kwalunkwe amministrazzjoni li ż-żidiet li jingħataw bl-iktar mod normali bħala riżultat ta' l-għoli tal-ħajja jibdew isiru b'regolamenti.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, jien qed nieħu nota ta' dak li qed jgħid l-Onor.

Galea pero' nerġa' ngħid li l-parir li kellna mill-Attorney General's Office huwa li, kif inhu fil-preżent il-wording, jista' jiġi miżinterpretat u għalhekk dehrilna li xorta waħda kellna nressqu dan l- abbozz ta' liġi.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Buhagiar.

ONOR.

LOUIS BUHAGIAR (Segretarju Parlamentari għall-Kura ta' l-Anzjani): Mr Chairman, ma nistax nifhem x'inhi l-oġġezzjoni min-naħa ta' l- Oppożizzjoni dwar il-fatt li sar abbozz ta' liġi.

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Sur President, aħna m'għandna l-ebda oġġezzjoni dwar dan il-punt pero' jien naħseb li aħna qegħdin hawn biex nagħmlu l- affarijiet bis-serjeta' u f'dan il-każ għandna liġi - u din ġiet emendata s- sena li għaddiet u, kif qal il-Ministru, kienu qablu fuq il-prinċipju tagħha ż-żewġ naħat tal-Kamra - li fiha artiklu li jagħti ċerti drittijiiet lill-ministru.

Issa jekk qed nifhem tajjeb il-Ministru qed jgħid li l-avukati tal-gvern qed jgħidulu li dak l-artiklu fih difett tekniku.

Aħna qegħdin hawnhekk fl-ogħla istituzzjoni tal-pajjiż sabiex naqdu funzjoni fl-interess tal-pajjiż u sabiex nagħmlu liġijiet tajbin li jistgħu jitħaddmu u għalhekk, jekk xi ħadd espert qed jgħidilna li hawn difett tekniku f'artiklu, id-dmir tagħna hawnhekk huwa li nirranġawh.

Qed naqblu fl-iskop, għandna intenzjoni komuni u għandna din l-okkażjoni - okkażjoni oħra l-Bambin biss jaf meta tiġi! - allura ejjew nirranġawh.

Din hija l-kwestjoni kollha.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, jien fhimt kemm lill-Onor.

Galea kif ukoll lill-Onor.

Gonzi, imma min-naħa tagħna jidhrilna li għandna nieqfu hawn fuq din il-ħaġa.

Il-parir kien li l-wording kif inhu jista' jiġi miżinterpretat u jien m'iniex qiegħed f'pożizzjoni li nbiddlu here and now.

Għalhekk biex inkun żgur ġibt dawn l-emendi f'forma ta' abbozz ta' liġi għall-approvazzjoni tal-Parlament.

THEE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija l-emenda kif imressqa u moqrija mill- Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "B" għaddiet nem. con.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 7 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 7, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 8 - Sostituzzjoni tas-Sitt Skeda li tinsab ma' l-Att prinċipali.

Clause 8 - Substitution of the Sixth Schedule to the principal Act.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, din il-klawsola qed temenda s-Sitt Skeda ta' l-Att prinċipali li titkellem dwar żidiet fir-rati ta' għajnuna soċjali, pensjoni ta' l-eta', pensjoni ta' diżabilita', pensjoni għall- għomja u pensjoni għall-wens.

Dawn ir-rati qegħdin jiżdiedu bil-proporzjon ta' erbgħa minn ħamsa taż-żieda għall-għoli tal-ħajja fil-każ ta' persna miżżewġa u ta' żewġ terzi fil-każ ta' persuni waħedhom, skond kif titlob il- liġi.

Fil-każ ta' l-allowances dawn sintendi jiżdiedu b'20% ta' l-għoli tal-ħajja.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn aktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 8.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 8 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 9 - Sostituzzjoni tas-Seba' Skeda li tinsab ma' l-Att prinċipali.

Clause 9 - Substitution of the Seventh Schedule to the principal Act.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, din il-klawsola qed temenda s-Seba' Skeda ta' l-Att prinċipali li titkellem dwar l-iskala tal-mezzi li jirregolaw l-għajnuna għall-mard.

Din l-iskeda qed tiġi riprodotta kif tidher fl-istampar tal-liġi sabiex tibqa' żżomm il-post konsekuttiv tagħha.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 9.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 9 għaddiet nem. con u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 10 - Sostituzzjoni tat-Tmien Skeda li tinstab ma' l-Att prinċipali Clause 10 - Substitution of the Eight Schedule to the principal Act.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, din il-klawsola qed temenda t-Tmien Skeda ta' l-Att prinċipali.

Fl-ewwel taqsima tagħha qed naġġustaw ir-rata fl-iskala ta' l-għajnuna medika biż-żieda għall-għoli tal-ħajja.

L-għajnuna medika hawnhekk qed tirriferi għal mediċini b'xejn, dawk li huma magħrufin tal-karta r-roża.

Qed nibdlu biss l-ewwel tabella.

It-tieni waħda m'hemmx bżonn nibdluha għaliex din hija riflessa fiż-żieda fil-pensjoni minima nazzjonali.

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 10.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 10 għaddiet nem. con u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 11 - Sostituzzjoni tad-Disa' Skeda li tinsab ma' l-Att prinċipali Clause 11 - Substitution of the Ninth Schedule to the principal Act.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S.GRECH: Mr Chairman, din il-klawsola qed temenda d-Disa' Skeda tal-liġi prinċipali u għaliha se nipproponi emenda li tgħid hekk:

"C" Fit-test Ingliż tad-Disa' Skeda fil-kolonna "Type of Assistance" minflok is-subinċiż (ii) tal-paragrafu 1 tagħha, għandhom jidħlu l- kliem "(ii) in respect of any other member of the same household".

"C" In the English text, in the Ninth Schedule in the column "Type of Assistance" for sub-paragraph (ii) of paragraph 1 thereof, there shall be substituted the words "(ii) in respect of any other member of the same household".

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn aktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi l-emenda kif mressqa u moqrija mill-Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "C" għaddiet nem. con.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 11, kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 11, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Kawsola 12 - Sostituzzjoni ta' l-Għaxar Skeda li tinsab ma' l-Att prinċipali.

Clause 12 - Substitiution of the Tenth Schedule to the principal Act.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, din il-klawsola qed temenda l-Għaxar Skeda ta' l-Att prinċipali li tirregola r-rati ta' kontribuzzjonijiet, sew dawk ta' l-ewwel klassi kif ukoll dawk tat-tieni klassi.

Kif inhi l- konswetudini, dawn il-kontribuzzjonijiet jiżdiedu skond iż-żieda applikabbli marbuta maż-żieda ta' l-għoli tal-ħajja.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn aktar rimarki jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 12.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 12 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 13 - Sostituzzjoni tat-Tnax-il Skeda li tinsab ma' l-Att prinċipali.

Clause 13 - Substitution of the Twelfth Schedule to the principal Act.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Sur President, din il-klawsola qed temenda it-Tnax- il Skeda ta' l-Att prinċipali, liema skeda żżid ir-rati ta' diversi pensjonijiet marbuta maż-żieda għall-għoli tal-ħajja bil-proporzjon ta' erbgħa minn ħamsa jew żewġ terzi skond il-każ.

Għal din l-istess klawsola nipproponi emenda li tgħid hekk:

"D" Fit-Tnax-il Skeda li tinsab fil-klawsola 13, fil-paragrafu D, minnufih wara l-kliem "Pensjoni għal Invalidita'," għandhom jidħlu l- kliem "Pensjoni Miżjuda għal Invalidita',".

"D" In the Twelfth Schedule in clause 13, in paragraph D, immediately after the words "Invalidity Pension," there shall be inserted the words "Increased Invalidity Pension,".

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija l-emenda kif imressqa u moqrija mill-Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "D" għaddiet nem. con.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija klawsola 13 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 13, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 14 - Sostituzzjoni ta' l-Erbatax-il Skeda li tinsab ma' l-Att prinpipali.

Clause 14 - Substitution of the Fourteenth Schedule to the principal Act.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Sur President, din il-klawsola qed temenda l- Erbatax-il Skeda ta' l-Att prinċipali u permezz tagħha qed jiżdiedu diversi allowances, fosthom il-benefiċċju għall-maternita' u l-għotja taż-żwieġ, biex jagħmlu tajjeb għaż-żieda fl-għoli tal-ħajja kif provdut fil-liġi.

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija klawsola 14.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 14 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 2 - Emenda ta' l-artikolu 2 ta' l-Att prinċipali.

Clause 2 - Amendment of section 2 of the principal Act.

(Posposta aktar kmieni fil-Kumitat)

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, nitlob il-permess tal-Kumitat sabiex nirtira l-Emenda "A" għal klawsola 2 li ressaqt aktar kmieni.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata u l-Emenda "A" ġiet irtirata.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Mr Chairman, minflok l-emenda li għadha kemm ġiet irtirata nipproponi dan li ġej:

"E" It-tifsira ta' "Pensjoni tas-Servizz" fil-klawsola 2 għandha tiġi emendata kif ġej:

(a) minflok is-subparagrafu (i) tagħha għandu jidħol dan li ġej:

(b) fl-ewwel proviso tat-test Malti tas-subparagrafu (iii) tagħha, minflok il-kliem "mill-Gvern tar-Renju Unit, jew għan-nom tiegħu, ikollha tagħżel" għandu jidħol il-kliem "mill-Gvern tar-Renju Unit jew għan-nom tiegħu, ikollha d-dritt tagħżel".

"E" The definition of "Service Pension" in clause 2 shall be amended as follows:

(a) for subparagraph (i) thereof there shall be substituted the following:

"(i) with effect from the first day of April, 1978, a pension or other allowance awarded to a person at any time before or after the aforesaid date that is payable by or on behalf of his employer in respect of past services in Malta or abroad and shall in each and every case be considered on an uncommuted basis, and"; and

(b) in the first proviso of the Maltese text of subparagraph (iii) thereof, for the words "mill-Gvern tar-Renju Unit jew għan-nom tiegħu, ikollha tagħżel" there shall be substituted the words "mill-Gvern tar- Renju Unit jew għan-nom tiegħu, ikollha d-dritt tagħżel".

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hemm aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hi l-emenda kif imressqa u moqrija mill-Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "E" għaddiet nem. con.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija klawsola 2 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 2, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 1 - Titolu fil-qosor u bidu fis-seħħ.

Clause 1 - Short title and commencement.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Sur President, din il-klawsola ġġib fis-seħħ l- emendi tal-liġi fit-tliet dati li se nagħmel riferenza għalihom.

L-ewwel data hi l-4 ta' Jannar, 1997 - li huwa l-ewwel Sibt ta' Jannar - u din hija d-data li fiha skond il-liġi jibdew iseħħu ż-żidiet fir-rati tal- benefiċċji, għajnuniet, assistenzi u pensjonijiet.

Id-data l-oħra hija s-6 ta' Jannar, 1997 - li huwa l-ewwel Tnejn ta' Jannar - u minn dak inhar tibda tgħodd iż-żieda fir-rata tal- kontribuzzjonijiet.

It-tielet data hija l-4 ta' Ottubru - li huwa l-ewwel Sibt ta' Ottubru ta' din is-sena - u, kif ġie ddikjarat fid-diskors tal-budget, minn dak inhar għandha tibda sseħħ l-emenda dwar il-pensjoni tas-servizz.

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hija klawsola 1.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 1 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

It-Titolu għadda nem. con. u ġie ordnat biex isir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Ministru.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Sur President, nipproponi li l-Iskrivan tal-Kamra jkun awtorizzat jikkoreġi xi żbalji ta' l-ortografija, jagħmel xi emendi żgħar u jagħmel ir-renumbering li jista' jkun hemm bżonn.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Kumitat jaqbel?

(Onor. Membri: Iva)

Il-Kumitat qabel li l-Iskrivan tal-Kamra jkun awtorizzat li jikkorreġi xi żbalji ta' l-ortografija, jagħmel xi emendi żgħar u jagħmel ir-renumbering meħtieġ.

Fit-8.36 p.m. il-Kamra rriżumiet u l-Viċi President tal-Kumitati rrapporta l-Abbozz ta' Liġi mgħoddi b'emendi.

MADAM SPEAKER: Skond il-ftehim milħuq fil-laqgħa tal-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra tad-29 ta' Lulju, 1997 ngħaddu issa għat-Tielet Qari ta' l-Abbozz ta' Liġi li għadu kif għadda mill-istadju ta' Kumitat.

Il-Ministru Grech jekk jogħġbu jressaq it-Tielet Qari.

ONOR.

EDWIN S. GRECH: Sinjura President, nipproponi t-Tielet Qari ta' l- Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar is-Sigurta' Soċjali.

MADAM SPEAKER: Min jissekonda jekk jogħġobkom?

ONOR.

GEORGE VELLA (Viċi Prim Ministru, Ministru għall-Affarijiet Barranin u ta' l-Ambjent): Nissekonda.

MADAM SPEAKER: Il-mistoqsija hi li l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex jemenda l-Att dwar is-Sigurta' Soċjali" jkun moqri t-Tielet Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con. u l-Abbozz ta' Liġi ġie moqri t-Tielet Darba u għadda.

ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-ATT DWAR L-IPPJANAR TA' L-IŻVILUPP

DEVELOPMENT PLANNING (AMENDMENT) BILL

L-ordni għal kumitat ġie moqri.

FIL-KUMITAT

L-Onor.

Michael Bonnici, Viċi President tal-Kumitati, jippresjedi.

Ikompli mit-30 ta' Lulju, 1997

Klawsola 10 - Emenda ta' l-artikolu 18 ta' l-Att prinċipali.

(Kont.)

Clause 10 - Amendment of section 18 of the principal Act.

(Cont.)

THE CHAIRMAN: L-Onor.

George Pullicino.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Sur President, f'din il-klawsola qed tiġi proposta emenda għal subartiklu (3) ta' artiklu 18 tal-liġi prinċipali, fejn bażikament il-Gvern qed jipproponi li l-pjan ta' struttura jkun jista' jinbidel għal kemm-il darba jkun irid il-Gvern.

Dan ifisser li l-Gvern qed jipproponi li jibdel partijiet mill-pjan ta' struttura.

Jien irrid ngħid li din in-naħa ma taqbilx ma' dan għax b'hekk se nġibu fix-xejn l-idea li fuqha huwa mibni l-pjan ta' struttura nnifsu.

Il-pjan ta' struttura jitlob li jkollok policy li tkun tħares lejn pjanifikazzjoni integrata.

Dan ifisser li ma tistax, għax għandek ċerti esiġenzi, taqbad u tbiddel partijiet mill-pjan ta' struttura u dan minħabba li kull parti minnu hija interrelatata u għandha effetti fuq partijiet oħra.

Il-pjan ta' struttura huwa maħsub sabiex il-partijiet li għandhom x'jaqsmu ma' pjanifikazzjoni ta' l-art, ma' pjanifikazzjoni ekonomika, ma' pjanifikazzjoni soċjali jew pjanifikazzjoni rigward it-trasport - qed insemmi biss erba' oqsma - ma jkunux separati minn xulxin, jiġifieri ma taqbadx waħda minnhom u taraha separatament mill-policies l-oħrajn kollha li hemm fil-pjan ta' struttura.

Aħna ma nifhmux għalfejn il-Gvern qed jgħid li dan il-pjan m'għandux jinbidel f'inqas minn ħames snin u, meta jinbidel, jinbidel biss f'partijiet.

Aħna jidhrilna li jkun aħjar li meta dan jinbidel, jinbidel b'mod sħiħ għax pjan ta' struttura hekk jitlob li jiġi żviluppat.

U qed nuża l-kelma "żviluppat" għaliex pjan ta' struttura m'huwiex xi ħaġa riġida, m'huwiex comprehensive planning imma huwa pjan li fih innifsu jitlob ammont ta' proċess kontinwu fuq l-aspetti kollha f'daqqa għaliex b'hekk tkun tista' tara l-overspill li jista' jkun hemm f'oqsma differenti minħabba t-tibdiliet li jkunu qed isiru f'ċertu qasam.

Huwa impossibbli li nibqgħu ngħidu li għandna pjan ta' struttura jekk aħna se naċċettaw li nibdew nikkonsidraw dan l-istess pjan biċċa biċċa.

Jekk il-Gvern irid hekk jista' jagħmel hekk, imma imbagħad ma nistgħux nibqgħu insejħulu "pjan ta' struttura" imma nsejħulu b'isem ieħor; "pjan X", "pjan Y", "pjan ejja ħa mmorru" jew "pjan għall-konvenjenza"!

Għalhekk jiena nappella lill-Gvern sabiex dawn it-tip ta' argumenti li qed jagħmel li, ippermettuli ngħid, m'huwiex normali li jiġu minn partit li jgħid li jispira ruħu minn aspetti soċjali ....

THE CHAIRMAN: Onor. Pullicino, jekk jogħġbok nibqgħu fuq il-klawsola li qegħdin niddiskutu.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Mr Chairman, jien naħseb li l-Gvern għandu, anke fl-ispirtu ta' dak li l-Partit Laburista twieled fih - u nemmen li ħafna min-nies fi ħdanu għadhom jemmnu fil-prinċipju tal-Laburiżmu ...

Storikament fl-Ewropa l-iktar nies li għamlu attakki ta' dan it-tip sabiex ikissru pjan ta' struttura ma kenux nies li ġejjin minn Partit Laburista imma kienu nies bħal Margaret Thatcher.

Jekk il-Partit Laburista qed iħossu daqstant komdu jersaq lejn il-lemin allura għandu jkun konxju minn dak li qed jagħmel, pero' ma nistgħux niġu hawnhekk ngħidu li se nbiddlu l- pjan ta' struttura biċċa biċċa u fl-istess ħin nibqgħu nsejħulu pjan ta' struttura.

Jekk il-Gvern se jibqa' miexi b'dan it-tibdil, liema tibdil huwa importanti ħafna, wisq nibża' li se jwassalna għal proċess ta' ippjanar ta' ejja ħa mmorru u jibda jiżdied is-suspett li l-intenzjoni vera ta' dan il-Gvern hija li mhux daqstant jara li jkun hemm pjan sħiħ imma li t-tibdil li hemm bżonn isir isir malajr fi pjan li se jkun kollox minbarra dak ta' struttura.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Infakkar lill-Onor.

Membri li qegħdin fi stadju ta' Kumitat.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Francis Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Sur President, jien ma naħsibx li hemm bżonn nelabora ħafna fuq l-argumenti li diġa' saru ħlief li ridt nenfasizza jiena wkoll fuq l-aspett interrelatat ta' suġġett ma' ieħor.

Meta jkollok l-esperjenza tal-gvern - ħaġa li din in-naħa tal-Kamra wkoll għandha - tifhem li jkun hemm ċirkostanzi partikolari fejn il-gvern ikun irid jikkonċentra fuq ċerti policies bħal, per eżempju, dik dwar is-social housing.

U t-tentazzjoni tkun dik - naturalment issa misset lill- Ministru Vella - li tgħid li jekk ikollok sitwazzjoni bħal dik li żżid is- social housing fil-pajjiż, tiġi u tbiddel il-partijiet tal-pjan ta' struttura li jitkellmu fuq dan l-aspett.

Jien ma nistax ngħid li meta tkun fil-gvern dan ma tgħaddix minnu pero' tirrealizza wkoll, almenu maż- żmien, li ma tistax taħseb f'settur wieħed li mhux b'xi mod marbut ma' l- oħrajn.

Ħalli nagħti eżempju ta' dan li qed ngħid mingħajr ma nieħu fit- tul.

Jekk inti tgħid li hemm bżonn vitali li fil-pajjiż jiżdied is-social housing, ma tistax min-naħa l-oħra ma tasalx għall-konklużjonijiet loġiċi, cioe' li tagħmel domandi, bħal jekk dan hux se jfisser li t-taħlita f'numru ta' ibliet bejn bini u open spaces se tonqos - jekk inhu hekk allura trid tmur fuq il-policy ta' open spaces - jew jekk l-arterji tat-traffiku jridux reviżjoni b'xi mod, jew jekk hemmx bżonn ta' upgrading ta' infrastruttura - jekk inhu hekk trid tħares lejn dawk il-policies u tara xi jfissru - jew jekk hemmx xi policy partikolari fuq ambjent li se tolqotha - jekk hu hekk trid tħares lejha u taffettwaha - jew inkella jekk humiex se jitwessgħu il-belts of development.

Jiġifieri kbira kemm hi kbira t-tentazzjoni ta' gvern li jkollu pressure partikolari f'mument - tkun fuq liema qasam tkun - ikun żball jekk huwa ma jifhimx kif dak il- qasam partikolari huwa interrelatat mal-policies l-oħra.

Għaliex għalkemm ikun se jibdel policy fuq houhousing - m'iniex qed ngħidlu biex ma jibdilhiex, anzi ħafna drabi jkollu bżonn jibdilha - irid jifhem, anke f'dak il-mument ta' attenzjoni partikolarissima, li l-issues li huma interrelatati magħha se jkunu affettwati.

U allura l-għaqal hemmhekk jirrikjedi - dan tgħallimulek anke l-esperjenza - li anke jekk tkun se tikkonċentra fuq suġġett partikolari, tħares lejn l-aspetti l-oħrajn ħalli tara r-ripple effects u l-inter-related aspects.

Jekk naraw il-pjan ta' struttura biċċa biċċa, nispiċċaw biex jiġrilna bħalma jiġri fil-ħajja ta' ħafna nies; inkunu biddilna biċċa li wara nirrealizzaw li tkun laqtet biċċa oħra, imbagħad niġu bil-biċċa l-oħra u nispiċċaw bi pjan ta' struttura tal- biċċiet!

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, jien nirringrazzja lill-kollegi ta' l-Oppożizzjoni għal-lecture sabiħ li tawni dwar structure planning pero' rrid ngħid li jien m'iniex daqshekk prużuntuż li niddeċiedi jien.

Jien konvint li meta jkun hemm bżonn ta' ċertu planning biex jakkomoda ċerti policies, il-Gvern jitlob lill-Awtorita' ta' l-Ippjanar sabiex tipprovdi għalihom u jien ċert li fl-istess awtorita' hemm nies li huma kompetenti biżżejjed sabiex jagħmlu dak ix-xogħol li l-kollegi tagħna tant huma eruditi fih.

Aħna nafu li hemm l-inter-relation tal-policies differenti u nafu wkoll li wieħed irid jagħmel integrated planning, pero' jien m'iniex se nilgħabha tal-bravu daqshekk li nkun jien li ngħid x'għandu jsir.

Il- kollegi tagħna tan-naħa ta' l-Oppożizzjoni issa f'daqqa waħda saru jafu kollox u għalhekk niskanta kif ħallew lill-Planning Authority fl-istat li ħallewha!

Mr Chairman, il-Gvern qed jipproponi din l-emenda bl-intenzjoni li l- pjan ta' struttura jkun applikat b'mod flessibbli u bir-regoli li jitlob il- planning modern u x-xjenza tal-planning għaċ-ċirkostanzi u għall-bżonnijiet tal-pajjiż u għalhekk ma narax il-bżonn ta' dawn is-suspetti u dellijiet kollha.

THE CHAIRMAN: Hemm aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) emmHeIl- mistoqsija hi klawsola 10.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU : Division.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Skond il-ftehim milħuq fil-laqgħa tal-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra tad-29 ta' Lulju, 1997 din id-division tittieħed fil-ħin ta' l-interruzzjoni tax-xogħol.

Klawsola 11 - Emenda ta' l-artikolu 31 ta' l-Att prinċipali.

Clause 11 - Amendment of section 31 of the principal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, din il-klawsola qed temenda artiklu 31 tal-liġi prinċipali u qed tikkwalifika ċerti provvedimenti li hemm fl- istess artiklu f'rabta ma' dawk ix-xogħlijiet li jistgħu jsiru mingħajr ma jkun hemm bżonn jgħaddu mill-proċedura normali ta' l-applikazzjonijiet.

Artiklu 31 tal-liġi prinċipali jitkellem fuq development orders u fuq id- dritt li għandha l-Awtorita' ta' l-Ippjanar li tagħmel regolamenti għall- iżvilupp u anke ċirkostanzi li fihom dan jista' jiġi speċifikat.

F'din il- klawsola qegħdin nipproponu li:

"L-artikolu 31 ta' l-Att prinċipali għandu jiġi emendat kif ġej:

"(a) fis-subartikolu (1) tiegħu, minflok il-kliem "l-Awtorita'" għandhom jidħlu l-kliem "l-Awtorita' f'konsultazzjoni u bi ftehim mal- Kamra ta' l-Arkitetti"; (b) fis-subartiklu (2) tiegħu, minflok il-kliem "fil-ġurnata msemmija fih." għandhom jidħlu l-kliem "fil-ġurnata imsemmija fih.

L- iżvilupp jew kull aspett tiegħu regolat b'ordni bħal dak għandu jissejjaħ 'xogħol eżenti'";".

Qegħdin imbagħad indaħħlu subartikli (4), (5), (6) u (7) ġodda, liema subartikli jgħidu hekk: "(4) Ordni dwar l-iżvilupp għandu jinkludi kull xogħol ta' xorta relattivament minuri bħalma huma xogħlijiet interni, addizzjonijiet żgħar ma' bini eżistenti, varjazzjonijiet minuri waqt il-kostruzzjoni, tiswijiet fuq strutturi perikolużi, u r-rikostruzzjoni ta' bini bil- ħsara meta dawk it-tiswsijiet u u r-rikostruzzjoni jkollhom isiru fl- istil eżistenti jew skond il-policies jew il-kondizzjonijiet permessi.

(5) Kopji ta' l-ordnijiet dwar l-iżvilupp għandhom ikunu aċċessibbli bla ebda diffikulta' għall-pubbliku mill-Awtorita' wara li jitħallas id-dritt preskritt.

(6) L-Awtorita' f'konsultazzjonijiet mal-Kamra ta' l-Artiketti għandha perjodikament tirrevedi l-ordinijiet dwar l-iżvilupp sabiex jitnaqqas dak l-iżvilupp li jkun jenħtieġ il-permess ta' l-Awtorita'.

(7) Xogħlijiet li jsiru skond l-ordnijiet dwar l-iżvilupp għandhom jitwettqu taħt is-sorveljanza ta' persuna li jkollha l-warrant ta' arkitett u inġinier ċivili u dawn għandhom jiġu notifikati bil-miktub lill-Awtorita'.".

Mr Chairman, il-ħsieb wara l-aħħar subartiklu huwa li l-exempt work, jiġifieri dak ix-xogħol li ma jirrikjedix applikazzjoni u ipproċessar normali għaliex ikun xogħol minuri, xorta waħda jrid ikun issorveljat minn bniedem li jkun kwalifikat fix-xogħol.

THE CHAIRMAN: Hemm aktar rimarki?

L-Onor.

Mugliett.

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Mr Chairman, l-Oppożizzjoni taqbel ma' l-emendi li hawn proposti f'din il-klawsola.

Fil-fatt huwa tajjeb li għall-ewwel darba qed issir riferenza diretta għall-Kamra tal-Periti u nispera li b'hekk nibdew fażi ġdida fir-relazzjonijiet ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar mal-Kamra tal-Periti, ħaġa li għal ċertu żmien ma kenitx qed tidher li qed issir, b'riżultat li x-xogħol u l-monitoring ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar ma kienx qed isir kif suppost.

Fis-Second Reading, l-Onor.

Tonio Borg kien irrifera għal ċerti żbalji li hemm fil-general development order u jien xtaqt nistaqsi lill-Ministru jekk dawn humiex se jiġu kkoreġuti aktar 'il quddiem.

Xtaqt nirriferi wkoll għal nuqqas partikolari fil-general development order li jirrigwarda t-tlugħ ta' washrooms.

Fil-permitted development, il- prattika llum hija li bini ta' washroom huwa permissibbli sakemm din tkun kbira 14-il metru kwadru b'disa' filati għoli.

Il-general development order, kif ippubblikat, ma jagħmel l-ebda riferenza għad-daqs jew għall- għoli u għalhekk jien naħseb li huwa importanti li nieħdu dan il-punt in konsiderazzjoni għaliex dan huwa dokument ippubblikat - ma nafx jekk teknikament huwiex mgħoddi - u jista' jkollok xi ħadd li jtella' sular sħiħ meta mhux suppost li jagħmel hekk.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Edwin Vassallo.

ONOR.

EDWIN VASSALLO: Mr Chairman, xtaqt nistaqsi lill-Ministru jekk jikkonsidrax li jkun hemm xi awtorita' oħra minbarra l-Kamra ta' l- Arkitetti li tkun tista' tikkonsulta ma' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar, ħalli b'hekk verament ikun hemm diskussjoni aktar wiesgħa dwar il-pjan ta' struttura.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mr Chairman, se nagħmel riferenza għal punt li fih innifsu wieħed jista' jgħid li huwa żgħir pero' li naħseb li jkun aħjar jekk jiġi emendat.

Qed nirriferi għall-parti tal-klawsola fejn tissemma l- Kamra ta' l-Artiketti.

Jien naħseb li hemmhekk għandu jidħol il-kliem "Kamra tal-Periti" għaliex bit-tibdil li kellna fil-liġi tal-periti - li għadu ma daħalx fis-seħħ - il-Kamra ta' l-Arkitetti inbidlet għal Kamra tal-Periti u architect and civil engineer sar jissejjaħ perit.

THE CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, għall-mistoqsija dwar jekk l-iżbalji li hemm fit-translation tal-general development order li ġie ppubblikat humiex se jkunu kkorreġuti, ngħid li dawn ovvjament se jiġu riveduti u anke fejn hemm żbalji ta' l-ortografija se jiġu kkorreġuti.

Rigward is-suġġeriment dwar jekk huwiex possibbli li l-Planning Authority ikollha konsultazzjonijiet ma' organizzazzjonijiet oħra ngħid li l-Planning Authority, kemm permezz tal-users committee, kemm permezz tal-consultative council, kif ukoll permezz ta' mezzi diretti ...

Jiena ma nafx jekk kemm- il darba kienx hemm xi għaqda li talbet laqgħat maċ-chairman jew mad- direttur ta' l-ippjanar u dawn qalulhom li ma jridux jitkellmu magħhom.

Jien naħseb li dawn huma nies ċivili biżżejjed biex jilqgħu t-talbiet u jitkellmu ma' kull ma' min għandhom jitkellmu.

Jiġifieri f'dak is-sens ma nara li hemm l-ebda diffikulta'.

Mr Chairman, irrid ngħid ukoll li qed jiġi indikat lili li subartiklu (7) ġdid ta' artiklu 31 kif qed jiġi propost f'din il-klawsola u li jgħid:

"Xogħlijiet li jsiru skond l-ordnijiet dwar l-iżvilupp għandhom jitwettqu taħt is-sorveljanza ta' persuna li jkollha l-warrant ta' arkitett u inġinier ċivili u dawn għandhom jiġu notifikati bil-mikub lill-Awtorita'.",

għandu bżonn xi ftit fine-tuning, fis-sens li ċerti xogħlijiet li huma elenkati fil-GDO bħala xogħlijiet li jistgħu jsiru mingħajr il-bżonn li jgħaddu mis-sistema kollha bħal, per eżempju, t-twaħħil ta' satellite dish, mhux bilfors li jkollhom bżonn is-sorveljanza ta' arkitett.

Għalhekk korrettament qed jindikawli li ma' dan wieħed jista' jżid "fejn ikun hekk speċifikat fl-ordnijiet dwar żvilupp" ħalli b'hekk neliminaw dawk ix- xogħlijiet li jistgħu jsiru mingħajr is-sorveljanza ta' perit.

Għal dan il-għan nipproponi emenda li tgħid hekk:

"K" Fis-subartikolu (7) ta' l-artikolu 31 ta' l-Att prinċipali wara l- kliem "l-ordnijiet dwar żvilupp" għandhom jiżdiedu l-kliem ", fejn ikun hekk speċifikat fl- ordnijiet dwar l-iżvilupp,".

"K" In subsection (7) of section 31 of the principal Act, after the words "development orders" there shall be inserted the words ", where so specified in the development orders,".

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mr Chairman, xtaqt nerġa' niġbed l-attenzjoni tal- Ministru għal dak li għidt aktar kmieni rigward il-fatt li l-liġi dwar il- periti - safejn naf jien anke l-Ministru Buhagiar li huwa responsabbli minn dan il-qasam iddikjara li din trid tiġi fis-seħħ at some stage - tgħid li "arkitett u inġinier ċivili" fit-terminoloġija tal-liġi għandu jissejjaħ "perit".

(Interruzzjonijiet) Jekk hemm xi deċiżjoni li din il- liġi m'hijiex se tidħol fis-seħħ, allura aħna ma nitolbux ....

ONOR.

GEORGE VELLA: Dwar din ma nafx nirrispondik.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Mr Chairman, il-Ministru jista' jikkonsulta mal-kollega tiegħu stess pero' l-impressjoni tiegħi hija li l-liġi msemmija se tidħol in vigore dalwaqt.

F'dik il-liġi hemm provvedimenti biex issir elezzjoni tal-periti għall-bord tal-warrants u r-reklami mill-ministeru għax-xogħlijiet pubbliċi u kostruzzjoni diġa' qegħdin joħorġu bil-kliem "Kamra tal-Periti".

ONOR.

GEORGE VELLA: Il-parir legali li qed jagħtuni huwa li sakemm din il- liġi għada m'hijiex in vigore ma nistgħux nużaw it-terminoloġija "warrant ta' perit".

Inżommu t-terminoloġija "warrant ta' arkitett u inġiner ċivili" imbagħad tiġi mibdula meta l-liġi tidħol in vigore.

THE CHAIRMAN: Hemm aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi l-emenda kif imressqa u moqrija mill-Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "K" għaddiet nem. con.

THE CHIARMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 11 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 11, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 12 - Emenda ta' l-artikolu 32 ta' l-Att prinċipali.

Clause 12 - Amendment of section 32 of the principal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, din il-klawsola qiegħda temenda artiklu 32 u tgħid hekk:

"Minnufih wara s-subartikolu (4) ta' l-artikolu 32 ta' l-Att prinċipali għandu jiżdied dan is-subartikolu ġdid li ġej:

"(5) Għar-rigward ta' dak li għandu x'jaqsam ma' l-ippjanar, kull persuna tista' tilmenta u toggezzjona kontra xi żvilupp.

Dik l- oġġezzjoni għandha tasal għand l-Awtorita' fi żmien ħmistax-il jum mill-pubblikazzjoni ta' l-avviż imsemmi fis-subartikolu (4) ta' dan l- artikolu, liema żmien jista' jitqassar għal sebat ijiem f'każijiet urġenti kif jiġi indikat fil-pubblikazzjoni.

Flimkien ma' dik l- oġġezzjoni għandu jsir il-ħlas tad-dritt dovut u l-Awtorita' jkollha d- diskrezzjoni assoluta li tiddeċiedi dwar l-oggezzjoni.".".

Rigward dak li hemm f'dan il-paragrafu fejn qed jgħid li ma' l-oġġezzjoni "għandu jsir il-ħlas tad-dritt dovut" kien hemm outcry sħiħa għaliex beda jingħad li dan qed isir biex nirrestrinġu d-dritt ta' l-individwu li jagħmel l-oġġezzjonijiet.

Dan m'hu veru xejn għax l-idea wara din kienet li jkun hemm xi ħlas amministrattiv.

Ma nafx għalfejn ġiet minfuħa daqshekk min-naħa ta' l-Oppożizzjoni.

Jien ngħid li eventwalment l- Awtorita' ta' l-Ippjanar għandha anke dritt titlob xi ħaġa tal-flus għall- ispejjeż amministrattivi, pero' dan ma jaqax taħt din il-liġi.

Biex nuri li l-ħsieb wara dan is-subartiklu ġdid ma kienx dak li nirrestrinġu lill-individwi milli jagħmlu l-oġġezzjonijiet tagħhom, se nressaq emenda li tgħid hekk:

"L" Minflok is-subartikolu (5) li hemm fil-klawsola 12 għandu jidħol dan li ġej:

"(5) Għar-rigward ta' dak li għandu x'jaqsam ma' l-ippjanar, kull persuna tista' tilmenta u toġġezzjona kontra xi żvilupp.

Dik l- oġġezzjoni għandha ssir bil-miktub u jkun fiha r-raġunijiet dettaljati għaliha, u għandha tasal għand l-Awtorita' fi żmien ħmistax-il jum mill-pubblikazzjoni ta' l-avviż imsemmi fis-subartikolu (4) ta' dan l- artikolu.

Dak iż-żmien jista' jitqassar għal sebat ijiem f'każijiet urġenti kif jista' jiġi indikat fil-pubblikazzjoni.

L-Awtorita' għandha tikkonsidra u tiddeċiedi dwar l-oġġezzjoni.".

"L" For subsection (5) in clause 12, there shall be substituted the following:

"(5) Any person may on the basis of issues relevant to planning make representations objecting against the development.

Such objection is to be in writing and shall contain detailed reasons therefor, and is to be received by the Authority within a period of fifteen days from the publication of the notice referred to in subsection (4) of this section.

Such period may be shortened to seven days in urgent cases as may be indicated in the publication.

The Authority shall consider and decide on the objection.".

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mr Chairman, il-kwestjoni tal-15-il ġurnata fiha nnifisha ma tagħmilx daqshekk differenza pero' naħseb li l-Ministru għandu jirrikonsidra l-possibbilta' li qed tingħata b'din il-klawsola li ż-żmien jitqassar għal sebat ijiem.

Jien naħseb li fl-aħħar mill-aħħar m'għandu jkun hawn l-ebda proġett daqshekk ta' urġenza li jimmerita li ż-żmien li fih wieħed jista' jagħmel oġġezzjoni jitqassar b'aktar min-nofs, cioe' minn 15-il ġurnata għal sebat ijiem.

Jien naħseb li 15-il ġurnata diġa' huwa perijodu pjuttost qasir u ma nistax nifhem liema jistgħu jkunu dawk il- każijiet urġenti li jimmeritaw li ż-żmien għall-objection jiqsar għal sebat ijiem.

Forsi dan qed isir minħabba proġetti li jkunu se jsiru mill-gvern, pero' hawnhekk ukoll jien nemmen li l-ebda proġett tal-gvern m'għandu jkun urġenti daqshekk .....

ONOR.

GEORGE VELLA: Jaħasra ma noqogħdux indaħħlu lill-ministru fin- nofs.

Zeffennih fin-nofs biżżejjed!

Hawnhekk żgur li ma jidħolx il- ministru għaliex hija l-Awtorita' ta' l-Ippjanar li tiddeċiedi.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Kieku l-Ministru ħallieni nispiċċa s-sentenza kien jinduna li jien ma kontx qed nitkellem fuq il-ministru responsabbli mill- Awtorita' ta' l-Ippjanar imma fuq dak il-ministru li jkun responsabbli mill- applikazzjoni ta' xi proġett partikolari.

Ma naħsibx li għandna nkunu daqshekk over sensitive!

Forsi veru li l-kelb il-mismut kull ilma jaħsbu misħun!

(Interruzzjonijiet)

Mr Chairman, li kont qed ngħid huwa li jien ma narax ir-raġuni għaliex għandna f'xi każi partikolari nnaqqsu l-perijodu li fih persuna tista' tagħmel l-ilment tagħha kontra xi żvilupp minn 15-il ġurnata għal sebat ijiem u nemmen li m'għandu jkun hemm l-ebda proġett tal-gvern daqshekk urġenti li jimmerita dan it-tnaqqis.

Hawnhekk nerġa' nagħmel riferenza għall-każi li diġa' għaddejna minnhom fix-xhur li għaddew.

(Interruzzjonijiet) Onor. Pace, jekk ix-xogħol jieqaf x'imkien imbagħad ikun hemm il-kwestjoni ta' l-emerġenza u hemm liġijiet apposta li jaħsbu għal dan u m'għandniex nipprovaw nagħmlu dawn it-tip ta' provvedimenti.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Mr Chairman, l-ewwelnett naħseb li jkun tajjeb li napprezzaw li qed nitkellmu fuq aspett sensittiv ħafna fil- proċess kollu ta' l-ippjanar.

Qed ngħid hekk għaliex qed nitkellmu fuq id- dritt ta' terzi li jagħmlu l-oġġezzjonijiet tagħhom għal żvilupp.

Fid- dinja ta' l-iżvilupp, m'hijiex l-iktar ħaġa faċli għal povru bniedem li jkun joqgħod f'post u li f'daqqa waħda jara żvilupp ta' entita' żgħira jew kbira quddiemu.

Min jagħmel l-iżvilupp quddiemu ħafna drabi jkunu nies li qed jispekulaw - għalkemm jista' jkun hemm ukoll każijiet fejn ikunu koppji li jkunu qed jibnu d-dar tagħhom - li għandhom interessi finanzjarji kbar u li se jkollhom żvilupp ta' entita' sakemm l-Awtorita' ta' l-Ippjanar tikkonċedilhom - naħseb kieku jistgħu anke iżjed - u allura huwa vitali li jkun hemm xi forma ta' level playing field bejn min qed jagħmel żvilupp u ċ- ċittadini, biex nuża l-frażi tant popolari għall-kollegi tan-naħa tal- Gvern.

L-emendi li kien hawn proposti oriġinarjament fl-opinjoni tiegħi kienu qed jagħmlu żewġ limitazzjonijiet kbar; waħda hija l-limitazzjoni taż-żmien u l-oħra l-limitazzjoni - li setgħet tkun abbużata anke jekk l- intenzjoni ma kenitx tkun dik - tal-ħlas.

Wara d-diskorsi li saru fl-istadju tat-Tieni Qari, il-limitazzjoni li jkun hemm ħlas dwar oġġezzjoni tneħħiet u jien nappella li tkun anke policy min-naħa ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar li fil-fatt ma żżommx ħlas hi għaliex nifhem li kien hemm każijiet - jien personalment niftakar wieħed minnhom - fejn persuna li rrapportat li kien qed isir żvilupp kontra l- provvedimenti ta' dan l-Att intalbet tħallas minħabba fi proċeduri ta' enforcement.

Jekk isir hekk ikun żbaljat għaliex il-provvedimenti ta' l-Att li għandna quddiemna għandna nqisuhum ukoll mill-perspettiva li qegħdin hemm mhux sempliċement biex jipproteġu lil min irid jagħmel żvilupp imma sabiex jiggwidaw u jirregolaw kif isir l-iżvilupp u anke sabiex jagħtu l- protezzjoni liċ-ċittadin, li fil-ħajja ordinarja tiegħu ma jagħmilx dan l- iżvilupp ta' bini u ta' skepulazzjoni imma jista' jkun affettwat minn min jagħmlu u allura jkun hemm il-bżonn li tipproteġilu l-mod kif hu jagħmel l- oġġezzjoni tiegħu.

Issa la aħna qegħdin nelimaw il-kwestjoni tal-flus u nikkonċentraw biss fuq il-kwestjoni tat-terminu, naħseb li rridu noqogħdu attenti li l-miżura tkun effettiva u reali.

Jiena nibda biex ngħid li naturalment nikkondividi l-argument li sar li ma jagħmilx sens li nipprovdu wkoll għal terminu ta' sebat ijiem u dan għaliex aħna nifhmu li huwa wieħed qasir ħafna.

Jien inħobb nifli dejjem xi jkun hemm fil-liġi oriġinali, xi jkun qed jiġi propost fl-abbozz ta' liġi li jkun qed jiġi ppreżentat u anke l-emendi proposti għall-istess abbozz ta' liġi.

U huwa interessanti li fl-emendi għal dan l-abbozz ta' liġi, filwaqt li tneħħa l-aspett li jrid isir ħlas, żdiedet il-frażi "u jkun fiha" - jiġifieri l-ittra ta' oġġezzjoni - "ir-raġunijiet dettaljati għaliha".

Kieku kelli nagħmel proposta malajr ngħid li għandna nneħħu l- kelma "dettaljati" għaliex inkella nispiċċaw nargumentaw dwar jekk min għamel l-oġġezzjoni għamilx ftit jew ħafna dettall.

F'leġislazzjoni b'mod ġenerali, aktar ma tagħmel aġġettivi żejda aktar tkun qed tistieden inkwiet.

Jiġifieri l-ewwel suġġeriment tiegħi għall-emenda li għadu kemm ressaq il-Ministru huwa li nneħħu l-kelma "dettaljati".

Imbagħad għandi suġġeriment ieħor għax jekk se nirristrinġu t-terminu li fih qed issir l-oġġezzjoni, irridu noqogħdu attenti li t-terminu jkun applikabbli minn data li għal min qed jagħmel l-oġġezzjoni hija reali.

Ħalli nispjega x'irrid infisser b'dan li għadni kemm għidt.

F'subartiklu (4) ta' artiklu 32 hemm imsemmi l-obbligu tal-pubblikazzjoni f'żewġ gazzetti fil-ġimgħa u jien jidhirli li ma nistgħux nimponu xi obbligu li għaliex din il-pubblikazzjoni tkun dehret f'żewġ gazzetti - setgħu kienu liema kienu l-gazzetti - bilfors li dan l-avviż ikun qrah kulħadd.

Ma nistgħux nimponu dan l-obbligu li bilfors kulħadd irid jaqra dawn il- gazzetti partikolari - setgħu anke kienu l-gazzetti kollha - u kulħadd irid jaqra kull avviż li joħroġ mill-Awtorita' ta' l-Ippjanar f'dawn il- gazzetti u kulħadd irid jaqra anke l-ismall print kollu mmaġinabbli.

Għalhekk jien naħseb li ladarba subartiklu (4) ta' artiklu 32 jistabilixxi żewġ obbligi, cioe' l-obbligu tal-pubblikazzjoni f'gazzetta u l-obbligu wkoll li xxandar il-fatt li se jsir żvilupp permezz ta' avviż li jeħel fuq is-sit, għandna ngħidu li t-terminu ta' 15-il ġurnata għandu japplika min minn dawn it-tnejn jiġi l-aħħar.

Għal dan il-għan nipproponi emenda li tgħid hekk:

"N" Minflok il-kliem minn "fi żmien ħmistax-il jum mill-pubblikazzjoni ta' l-avviż imsemmi fis-subartikolu (4) ta' dan l-artikolu" sa "indikat fil-pubblikazzjoni" fi klawsola 12, għandhom jidħlu l-kliem "fi żmien ħmistax-il jum mill-pubblikazzjoni ta' l-avviż jew mix- xandir b'avviż fuq il-post, skond liema jiġi l-aħħar, imsemmija fis- subartikolu (4) ta' dan l-artikolu".

"N" For the words from "within a period of fifteen days from the publication of the notice referred to in subsection (4) of this section" up till "in the publication" in clause 12, there shall be substituted the words "within a period of fifteen days from the publication of the notice or advertisement of notice on the site, whichever is the later, referred to in subsection (4) of this section".

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

L-Onor.

Pullicino.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Mr Chairman, jien naħseb li din tas-sebat ijiem nistgħu faċilment ngħaddu mingħajrha.

L-ewwelnett għaliex ma nista' nara l- ebda proġett li jista' jkun daqstant urġenti - u għandi daqsxejn il-biża' wkoll li dak kollu li jkun konsiderevoli f'daqqa waħda nibdew ngħidulu urġenti ħalli nniżlulu t-terminu għal sebat ijiem; il-Ministru jippermettili nindirizzah bħala perit li nipprattika - u t-tieni nett għaliex ħafna drabi l-oġġezzjonijiet li jagħmel iċ-ċittadin ma jiktibhomx hu imma jiktibhom il-perit u għalhekk irridu nifhmu li perit ikollu wkoll xogħol ieħor f'idejh u ħafna drabi sakemm jiġi biex jagħmel oġġezzjoni serja u meqjusa jkunu għaddew is-sebat ijiem.

Għalhekk fl-interess li kemm jista' jkun ikun hemm oġġezzjonijiet serji u meqjusa nipproponi li l-Gvern jibdel dan it-terminu ta' sebat ijiem.

Jien nifhem li kemm jista' jkun għandna nnaqqsu t-terminu ta' żmien ħalli l-ipproċessar ta' l- applikazzjonijiet isir kemm jista' jkun malajr, pero' rridu noqogħdu attenti u ma naħsbux li dan it-tnaqqis minn 15-il ġurnata għal sebat ijiem b'xi mod se jnaqqas is-slowdown li hawn fl-industrija tal-bini.

Saru kummenti min-naħa tal-Gvern - jekk m'iniex sejjer żball mill- Ministru Buhagiar - fis-sens li dawn l-emendi huma importanti sabiex ma tibqax is-slowdown fl-industrija tal-bini, pero' jien naħseb li meta naslu għal dawn it-tip ta' konklużjonijiet inkunu qed naqgħu fl-assurd.

Huwa biżżejjed li minn 21 ġurnata t-terminu niżel għal 15, imma issa li f'ċerti każijiet minn 15-il ġurnata ninżlu għal sebat ijiem naħseb li qed inġebbduha ż-żejjed.

THE CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, ħalli nibda mill-oġġezzjoni għall-fatt li qed jingħad li l-oġġezzonijiet iridu jsiru b'mod dettaljat, fis-sens li jrid ikun hemm raġunijiet dettaljati għalihom.

Aħna b'"dettaljati" qed nifhmu li wieħed ma jistax jgħid li joġġezzjona għal xi żvilupp għaliex il- bini se jgħattih, jew għaliex huwa ikrah, jew għaliex ma jaqbilx ma' l- ambjent.

Dik m'hijiex oġġezzjoni.

Irid ikun hemm ftit raġunijiet li jindikaw il-linji maġġuri għaliex wieħed ikun qed joġġezzjona għal żvilupp.

Meta qed ngħidu "dettaljat" m'aħniex qed ngħidu li wieħed irid jikteb xi teżi!

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Dalli.

ONOR.

JOHN DALLI: Mr Chairman, jien normalment ma tantx nindaħal f'dawn l- affarijiet pero' l-kelma tfisser dik li hi.

Aħna ma nistgħux ngħidu li għaliex il-kelma qed nifhmuha b'ċertu mod, allura nbiddlu d-definizzjoni tagħha minn kif inhi fid-dizzjunarju.

Kulma qed ngħid huwa li fil-liġi għandna nużaw il-kliem li rridu nfissru.

Jekk fil-liġi se ngħidu "dettaljat", allura għandna naqbdu d-dizzjunarju u naraw id-definizzjoni tagħha x'inhi, imma ma nistgħux ngħidu li għaliex qed nifhmuha b'ċertu mod allura għal din il-liġi nagħtuha definizzjoni differenti!

THE CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, ta' min wieħed jinnota li anke fil- proċedura li kien hemm maqbula, qed ikun hemm shift lejn li l-affarijiet u l-komunikazzjonijet jaslu iktar bil-kitba għand il-Planning Authority milli by word of mouth u dan sabiex jitħaffef ix-xogħol.

Issa jien qed nassumi li 90% ta' dawk li se jagħmlu xi oġġezzjoni se jagħmlu dan tramite xi perit jew bniedem tekniku li jkun jaf x'dettalji għandu jagħti sabiex jiġġustifika l-oġġezzjoni.

Jiġifieri aħna qed ngħidu "dettaljat" fis-sens li dak li jkun jagħti raġunijiet dettaljati fuq liema linja qed joġġezzjona u mhux li jagħmel xi impact assessment u jibagħtu lill-Awtorita' ta' l- Ippjanar!

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Dalli.

ONOR.

JOHN DALLI: Jien naqbel pero' il-Ministru jrid joqgħod attent li jara li jsir dak li qed jgħid li jrid jagħmel għaliex naħseb li l-kelma "dettaljata" tista' toħloq ċerti problemi.

Normalment aħna nużaw il-kelma "motivated".

Ma nafx il-kelma legali għaliha x'inhi.

ONOR.

GEORGE VELLA: Jekk insibu xi kelma aħjar jien lest li naċċettaha.

Li ma rridux li jsir aħna huwa li jkun hemm xi ħadd li jgħid li qed joġġezzjona għal ċertu żvilupp għaliex huwa ikrah jew għal xi ħaġa oħra simili.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Mr Chairman, jien nissuġġerixxi li nneħħu l- kelma "dettaljati" u nħallu biss "raġunijiet" jew inkella ngħidu "motivazzjoni".

ONOR.

GEORGE VELLA: Lili qed jissuġġeruli li minflok il-kliem "detailed reasons" indaħħlu l-kliem "reasoned justification" imbagħad nagħmlu l-ekwivalenti tagħha fit-test Malti.

(Interruzzjonijiet) Kollox sew sakemm qed naqblu.

Għalhekk Sur President, nitlob il-permess biex nirtira l-Emenda "L" u minflokha inressaq l-Emenda "M".

THE CHAIRMAN: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, qed inressaq din l-Emenda "M":-

Minflok is-subartikolu (5) li hemm fil-klawsola 12 għandu jidħol dan li ġej:

"M""(5) Kull persuna tista', għal raġunijiet imsejsa fuq kwistjonijiet rilevanti ta' ppjanar, tilmenta u toġġezzjona kontra xi żvilupp.

Dik l-oġġezzjoni għandha ssir bil-miktub u jkun fiha espożizzjoni motivata għaliha, u għandha tasal għand l-Awtorita' fi żmien ħmistax-il jum mill-pubblikazzjoni ta' l-avviż imsemmi fis-subartikolu (4) ta' dan l- artikolu.

Dak iż-żmien jista' jitqassar għal sebat ijiem f'każijiet urġenti kif jista' jiġi indikat fil-pubblikazzjoni.

L-Awtorita' għandha tikkonsidra u tiddeċiedi dwar l-oġġezzjoni.".

For subsection (5) in clause 12, there shall be substituted the following:

"M""(5) Any person may on the basis of issues relevant to planning make representations objecting against the development.

Such objection is to be in writing and shall contain a reasoned justification therefor, and is to be received by the Authority within a period of fifteen days from the publication of the notice referred to in subsection (4) of this section.

Such period may be shortened to seven days in urgent cases as may be indicated in the publication.

The Authority shall consider and decide on the objection.".

Mr Chairman, kien hemm ukoll l-argument tas-sebat ijiem.

Irrid ngħid li fuq dawn l-abbozzi ta' liġi kien hemm qbil mal-Planning Authority, ma' l- FOI u mal-Kamra tal-Periti, jiġifieri dawn qablu li jista' jkun hemm każijiet fejn ikun hemm bżonn li jidħol it-terminu ta' sebat ijiem.

Din hija xi ħaġa li se tħaddem il-Planning Authority stess biex jekk ikun hemm każ urġenti jkollha ċerta leeway.

GĦalhekk jew se nagħtuha dan id-dritt u nirrispettaw il-kapaċitajiet professjonali tagħha li tiddeċiedi x'għandha tagħmel, jew inkella se noqogħdu niddibutaw jekk hijiex qiegħda tabbuża.

(Interruzzjonijiet)

Barra minn hekk, kien hemm ukoll il-kwestjoni ta' fejn jiġi ppubblikat l-avviż.

Dan l-argument wieħed irid jidħol fih u jipprova jara fejn hi l- ġustifikazzjoni għaliex jiena nħoss li anke kif inhi llum hemm ċertu trampling fuq id-drittijiet tal-bniedem.

Illum il-prassi hija - u din ilha hekk - li dawn l-avviżi jiġu ppubblikati biss f'gazzetta partikolari, hi liema hi.

Jiġifieri biex iċ-ċittadin jara dawn l-avviżi tal-Planning Authority irid bilfors jixtri din il-gazzetta, hi liema hi.

Jien nħoss li din tmur kontra d-drittijiet taċ-ċittadin għaliex biex tkun taf dak li għandek dritt tkun taf qed tiġi mġiegħel tixtri gazzetta partikolari, anke jekk m'għandekx pjaċir taqraha.

Din l-informazzjoni spiċċat tiġi ppubblikata f'din il-gazzetta partikolari għaliex, kif ġejt informat, hija l-orħos waħda li tagħmel dan it-tendering.

Jien napprezza l- konsiderazzjonijiet ta' l-ekonomija u l-finanzi tal-Planning Authority pero' fl-istess ħin qed inkunu diskriminatorji u, kif jista' jgħid iċ- chairman tal-lum u anke ċ-chairman ta' qablu, il-ħabib tiegħi Joe Kennely, jiena minn dejjem sostnejt li jkun fl-interess tal-finanzi tal-Planning Authority .......

Barra minn hekk, jiena nistaqsi: GĦaliex din l- informazzjoni għandha tiġi ppubblikata f'gazzetta privata u mhux fil- Gazzetta tal-Gvern?

(Interruzzjonijiet)

ONOR.

JOHN DALLI: Iċ-ċittadin ma jaqrax il-Gazzetta tal-Gvern!

ONOR.

GEORGE VELLA: Imma huwa preżunt li jaqraha.

(Interruzzjonijiet) L-ordnijiet tal-gvern u l-liġijiet jiġu ppubblikati fil-Gazzetta tal-Gvern għall-konsiderazzjoni tal-pubbliku in ġenerali.

Jiena naf li din kważi ħadd ma jaqraha imma l-pajjiż u l-qorti jippreżumu li, ladarba ppubblikaw xi avviż hemmhekk, se jsir jaf bih il-pubbliku kollu.

Il-liġijiet ma nippublikawhomx f'xi magazine jew inkella f'xi gazzetta partikolari imma fil-Gazzetta tal-Gvern, li hija l-gazzetta uffiċjali, u ladarba jiġu ppublikati hemmhekk l-qorti tippreżumi li kull ċittadin jaf x'ikunu jgħidu l-liġijiet.

Issa jekk m'iniex korrett l-avukati jistgħu jikkorreġuni.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Dalli.

ONOR.

JOHN DALLI: Mr Chairman, aħna x'irridu nagħmlu?

Aħna rridu nagħtu d-dritt liċ-ċittadin li jekk issir xi ħaġa li se taffettwa d-drittijiet tiegħu jkun jaf biha u jkun jista' joġġezzjona għaliha?

Jew inkella qed nimponu obbliġu legali u qed insibu mezz kif neżonorawh bl-aħjar mod?

ONOR.

GEORGE VELLA: Dan m'huwiex l-argument tiegħi u kont se niġi għall- kwestjoni tal-pubblikazzjoni.

Jiena qed ngħid dan biex neliminaw ħafna argumenti.

Jekk iċ-ċittadin ma jafx jaqra bl-Ingliż, għalfejn għandek iġġiegħlu jaqra din il-gazzetta bilfors biex ikun jaf din l-informazzjoni?

Issa jien qed ngħid dan mingħajr l-ebda riflessjoni għall-gazzetta li fuqha qed tiġi ppubblikata din l-informazzjoni li rriżulta li hi l-orħos waħda.

Imma anke hemmhekk, jekk irridu nfettqu se nsibu d-diffikultajiet u għalhekk se niġi għall-kwestjoni tal-pubblikazzjoni għaliex qed jiġi ssuġġerit li meta tkun se ssir il-pubblikazzjoni, tibda titwaħħal nota li xxandar dan l-avviż.

Jien ġejt informat li din in-notice se titwaħħal qabel ma tiġi ppubblikata l-informazzjoni fil-gazzetta u allura lill- pubbliku qegħdin nagħtuh il-benefiċċju li jkollu 15-il ġurnata mill-aħħar data tan-notice sabiex .....

(Interruzzjonijiet) Jien ġejt informat li s- site notice se titwaħħal qabel ma tidher in-notifika fil-gazzetta uffiċjali.

Forsi jkun hemm min jgħidlek li s-site notice ma kenitx hemm.

Tista' ssib min jgħidlek: Jien kif se nkun naf jekk waħħluhiex jew le jew jekk qalgħuhiex ħames minuti wara li waħħluha?

Mela l-aktar ħaġa stabli hija l-pubblikazzjoni fil-gazzetta.

Issa l-argument jekk għandhiex tkun fil- Gazzetta tal-Gvern jew f'xi gazzetta oħra nidħlu fiha darb'oħra jekk ikun hemm bżonn.

Qegħdin ngħidu wkoll li dawn għandhom ikunu available fil-local councils for publication.

Dan kien isir anke mill-amministrazzjoni preċedenti u naħseb li għalissa ma nistgħux nagħmlu aktar minn hekk.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Edwin Vassallo.

ONOR.

EDWIN VASSALLO: Jien nista' nitkellem fl-interess tal-kunsilli lokali u nista' nikkonferma li tkellimt magħhom rigward dawn l-emendi u l- proposti li ressquli kienu li ntawlu l-15-il ġurnata.

Forsi din il- proposta mhijiex aċċettabbli għall-Gvern imma jekk m'aħniex se ntawlu dan it-terminu żgur li m'għandniex innaqqsuh.

Biex nagħrfu kemm dan huwa importanti se nikkwota sentenza li hemm fil-liġi.

Din tgħid hekk:

"Il-kunsilli lokali huma mitluba mil-liġi li jagħmlu rakkmandazzjonijiet lil kull awtorita' kompetenti għal jew dwar xi skema ta' ppjanar jew bini.".

Il-punt li rrid nagħmel huwa li l-15-il ġurnata m'għandniex innaqqsuhom għal sebat ijiem.

Kif inhi diġa' mhijiex prattikabbli għall-kunsilli lokali, aħseb u ara sebat ijiem!

THE CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, b'din l-istess argumentazzjoni noqogħdu naraw min se jkun imsiefer biex dawk it-tliet ġimgħat naqtgħuhomlu għax ma jkunx ra l-pubblikazzjoni!

(Interruzzjonijiet) Jiena bis-serjeta' qed nitkellem.

Jekk il-kunsill lokali jiltaqa' darba kull 15-il ġurnata, is- segretarju qiegħed hemm minn fil-għodu sa fil-għaxija u l-persuna eżekuttiva tal-kunsill lokali hija s-segretarju.

Dan m'għandux skuża li ma jkunx hemm għal 15-il ġurnata sħaħ.

ONOR.

EDWIN VASSALLO: Id-deċiżjonijiet jittieħdu meta jiltaqa' l-kunsill u jekk irridu li dak li ngħidu hawnhekk ikun ipprattikat, kemm jista' jkun irridu nkunu prattiċi u ma nnaqqsux il-ġranet.

ONOR.

GEORGE VELLA: Safejn naf jien sal-lum qatt ma kien hemm xi każ - għallinqas sakemm jiena kont fuq il-Planning Authority - li xi kunsill ilmenta li ma kellux ċans jagħmel is-sottomissjonijiet tiegħu għax 15-il ġurnata ma kenux biżżejjed.

Mr Chairman, jiena ma narax li għandi għalfejn inbiddel din l-emenda u se nitlob biss li l-kliem "any person may on the basis of issues relevant to planning make representations" bil-Malti jkunu jaqraw "kull persuna tista' għal raġunijiet imsejsa fuq kwestjonijiet rilevanti ta' ppjanar tilmenta u toġġezzjona".

Din sempliċement ġiet indikata bħala verbal amendment.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mr Chairman, jiena ma rridx ninftiehem li qed ninsisti fuq xi affarijiet ta' barra minn hawn imma fl-istess ħin diġa' sar il-punt - u b'ċertu enfasi - li sebat ijiem huwa perijodu qasir iż-żejjed.

GĦall-ebda proġett, kemm jekk ġej mill-privat u kemm jekk hu tal-gvern, m'hu ġustifikat li jkun hemm sebat ijiem biss.

Nerġa' ngħid, l-ebda developer, l-ebda ministeru, l-ebda dipartiment u l-ebda awtorita' tal- gvern ma tista' tipproġetta għall-quddiem b'mod daqshekk haphazard u jgħid li l-kummenti tal-pubbliku jsiru fi żmien sebat ijiem!

Infakkar li ftit xhur ilu kien inqala' pandemonju enormi fuq il-proġett tas-substation ta' Birzebbuġa għaliex ma kienx hemm 21 ġurnata sabiex isiru dawn il-kummenti.

Issa jiena naħseb li dak li kien jgħodd sena ilu għadu jgħodd għal-lum ukoll.

Dan kien proġett verament żgħir pero' nafu li nqala' pandemonju sħiħ.

GĦalhekk m'għandniex għalfejn nagħtu lok għal pandemonji oħra meta nafu li l-ebda dipartiment ma jipproġetta b'dan il- mod.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Pullicino.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Mr Chairman, kif qal l-Onor.

Galea, aħna ma rridux inkunu polemikużi fuq din il-ħaġa u m'għandna l-ebda intenzjoni li nagħmlu dan, biss din tas-sebat ijiem ma tagħmilx sens.

GĦal min irid jagħmel oġġezzjoni serja u ta' sostenn, sebat ijiem ma jagħmlux sens.

(Interruzzjonijiet)

ONOR.

GEORGE VELLA: Mela l-Kamra tal-Periti m'hijiex serja!

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Fil-Kamra tal-Periti hemm periti u hemm periti u kulħadd jaf iħarbex xi ħaġa!

(Interruzzjonijiet) Din qablet magħha l- Kamra tal-Periti?

Jien membru tal-Kamra tal-Periti u naf x'naħsbu aħna l- periti.

ONOR.

GEORGE VELLA: Naħseb li lil min qed jismagħna se ndaħħlulu d-dubju jekk dak li għidna aħna, jiġifieri li kellna konsultazzjoni magħhom, huwiex minnu.

Issa jekk irridu niddubitaw jeżistix il-Bambin nistgħu nidħlu fid- dubju wkoll!

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Bir-rispett kollu lejn min hu preżenti, jiena qed ngħid ...

(Interruzzjonijiet).

ONOR.

TONIO BORG: Il-Kamra tal-Periti għandha għal qalbha l-interess tal- periti u aħna għandna għal qalbna l-oġġezzjonijiet taċ-ċittadin.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Preċiżament dan l-argument li kont se nagħmel.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Mugliett.

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Aħna għandna għal qalbna l-interessi tal-periti u l-interessi tan-nies komuni.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Jekk jiena qed nitkellem fuq id-drittijiet ta' l-arrestat ma nagħmilx konsultazzjoni biss ma' l-ispetturi li jridu jżommu lil dan il-bniedem imsakkar ġewwa!

Ma naqgħux f'dawn l-ereżijiet, bir-rispett kollu lejn il-periti u l-professjoni tagħhom li hija professjoni li nammira ħafna.

L-Onor.

Anġlu Farrugia qiegħed jifhimni għaliex qed narah jitbissem!

Hawnhekk qegħdin nitkellmu fuq id-dritt taċ-ċittadin.

Jiena ssuġġerejt li jkun hemm iż-żewġ termini u tapplika dejjem l-aħħar data u, jekk is-site notice tkun twaħħlet qabel, tiġi tapplika d-data mill-pubblikazzjoni fil- gazzetta.

Issa min irid jagħmel oġġezzjoni motivata jew raġunata probabbli jrid jikkonsulta ruħu.

Jiena ma naħsibx li hawn ħafna nies li jafu jagħmlu oġġezzjoni b'mod spjegat waħedhom, jiġifieri dawn probabbli se jmorru għand xi perit.

GĦalhekk irridu noqogħdu attenti x'qed ngħidu.

Hawnhekk m'għandekx l-istess proċedura bħall-qorti fejn tista' tagħmel rikors għall- urġenza.

Hawnhekk għadna biss fl-istadju ta' l-applikazzjoni u qisu li huwa l-perit li jrid jiddikjara jekk applikazzjoni tkunx urġenti u għaliex jagħmel hekk se nnaqqsu d-dritt għall-oġġezzjoni għal sebat ijiem.

Din m'hijiex raġonevoli u għalhekk nappella lill-Ministru biex ma jorbotx il- ħsieb tiegħu biss mad-developers u mal-periti u jinsa l-interessi ta' ħafna nies oħrajn li m'għandhomx il-protezzjoni ta' dawn il-korpi kostitwiti.

THE CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Jien qed nieħu gost nisma' lin-naħa l-oħra jipprovaw jimputaw li aħna għandna l-interessi tad-developers għal qalbna.

Hemm proverbju Malti li jispjega dawn l-affarijiet pero' jiena m'iniex se nikkwotah hawnhekk.

Issa qegħdin ukoll niddubitaw mill-integrita' tal- Planning Authority!

Bħal dak li qallu jekk perit jgħidilhom li hemm urġenza, bħal qabda ħrief il-Planning Authority jaqbdu u joħorġulu l- permess!

Ejjew inkunu konsistenti.

Erba' minuti ilu konna qegħdin infaħħru, niddefendu u ngħidu kemm iċ-chief executive huwa integru u issa qegħdin ngħidu li jekk perit bil-mustaċċi jgħid li l-applikazzjoni hija urġenti, dawn ibaxxu rashom u joħorġuhielu bħala urġenti.

Jeħtieġ li nkunu konsistenti.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Bir-rispett kollu, nitlob lill-Ministru jispjegali kif l-Awtorita' ta' l-Ippjanar se tiddetermina - sakemm mhux qed nippretendu l-mirakli minnha - li applikazzjoni hija urġenti.

Hawnhekk għadna fl-istadju ta' applikazzjoni, imma qabel ma tippublikahom l- Awtorita' ta' l-Ippjanar tistenna l-oġġezzjonijiet.

Jista' l-Ministru jispjegali min fl-Awtorita' ta' l-Ippjanar se jgħid jekk applikazzjoni hijiex urġenti jew le?

F'dan l-istadju niddubita jekk l-applikazzjoni tkunx waslet għand il-case officer.

Forsi tkun waslet għand xi ħadd li jkun qed jagħmel il-validation.

Allura l-Minsitru qed jgħid li xi ħadd minn hemmhekk se jieħu r-responsabbilta' fuq spallejh li jgħid li l- applikazzjoni m'hijiex urġenti għalkemm il-perit kitiblu li hija urġenti?

Il-Ministru jrid japprezza li f'dan l-istadju l-Awtorita' ta' l-Ippjanar tkun għadha ma kkonsidratx il-każ, jiġifieri ma setgħatx tagħti l-ġudizzju ta' l-urġenza.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Censu Galea.

ONOR.

CENSU GALEA: Jiena naħseb li dan il-punt ġie eżawrit minn din in- naħa, Mr Chairman.

Jiena assolutament ma nistax nifhem x'jistgħu jkunu l- każijiet ta' urġenza.

Nixtieq li l-Ministru jsemmi almenu każ wieħed kif proġett jista' jiġi identifikat bħala wieħed ta' urġenza.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Lino Spiteri.

ONOR.

LINO SPITERI: L-Onor.

Ċensu Galea għamel punt korrett meta qal li l-punt ġie eżawrit.

Fil-fatt ħafna mid-diskussjoni hija out of order.

Aħna qegħdin niddiskutu fl-istadju ta' Kumitat fejn jiġu diskussi d- dettalji tal-liġi u mhux eżempji tad-dettalji tal-liġi.

Dawk huma affarijiet li diġa' ssemmew ad nauseam - imma b'ġustifikazzjoni - fis- Second Reading.

Jekk l-Oppożizzjoni qiegħda tagħmel hekk bħala tattika ta' filibustering huwa mod imma jekk qed tagħmel hekk għax taħseb li fil- Committee stage tista' tagħmel dan, jien ngħidilha li ma tistax.

Is- Sinjorija Tiegħek għandha tara li, jdum kemm idum id-dibattitu, għandna nibqgħu fuq id-dettal tal-liġi u fid-dettall tal-liġi ma jistgħux iqumu dawn il-punti li qed iqumu bħalissa b'mod eżawrenti.

THE CHAIRMAN: Jiena wkoll jidhirli li din il-kwestjoni eżawrejniha.

Biss irridu nżommu quddiem għajnejna li hawn żewġ emendi, waħda mressqa mill-Viċi Prim Ministru u l-oħra mressqa mill-Oppożizzjoni, u kull naħa qiegħda tinsisti fuq il-pożizzjoni tagħha.

Din hija s-sitwazzjoni.

L-Onor.

Pullicino, fil-qosor kemm jista' jkun.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Mr Chairman, jiena jidhirli li huwa assolutament inġust li membru jidħol f'din il-Kamra u jgħid li aħna qed nagħmlu filibustering.

Jiena ma niġix hawnhekk biex nagħmel filibustering u lanqas kont hawnhekk fil-leġislatura l-oħra pero' naf li sar filibustering.

Jien nixtieq niddikjara, għalija u għal sħabi, li aħna m'aħniex qegħdin hawn biex nagħmlu filibustering.

Jien qiegħed hawn għall-interess ta' din il-liġi u niddejjaq li jidħol Onor. Membru - li ma nafx fejn kien - u jgħid li qed nagħmlu filibustering.

Jiena u sħabi għamilna l-homework kollu fuq din il-liġi u qegħdin hawnhekk biex nagħtu l-kontribut tagħna u mhux biex nagħmlu filibustering.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Spiteri.

ONOR.

LINO SPITERI: Mr Chairman, l-Onor.

Pullicino għandu dritt jagħmel il-kummenti tiegħu imma m'għandux dritt li jagħmel kummenti banali u b'nuqqas ta' rispett personali.

(Interruzzjonijiet) Kien imissek waqqaft lilhom fl-interruzzjoni u mhux lili!

Kumment banali jfisser kumment bla sens.

L-Onor.

Pullicino qal li ma jafx jiena fejn kont.

Jien ilni erba' sigħat nisma' dan id-dibattitu f'kamra 20 pied 'il bogħod minn hawnhekk.

(Interruzzjonijiet) Issa nafu li tħobbu l-faxxiżmu imma mhux li tipprattikawh.

Jien ma dħaltx hawnhekk biex ma nipparteċipax meta l-Onor.

George Vella qed jippilota dan l-abbozz ta' liġi b'mod tant abbli.

THE CHAIRMAN: Jekk jogħġobkom, m'hemmx iżjed interruzzjonijiet.

ONOR.

LINO SPITERI: Il-punt tiegħi huwa wieħed tekniku.

Jekk l- Oppożizzjoni trid tagħmel filibustering għandha kull dritt għax dik hija parti mit-tattika parlamentari, imma jekk kemm-il darba qegħdin nipprovaw naħdmu fil-Committee stage għandna naħdmu kif suppost.

Irridu niftakru li kienet l-Oppożizzjoni li pproponiet li l-Committee stage bħal jittieħed into a sub-committee.

Meta kellna seduti speċifiċi kellha dak li talbet; għax flok f'sub-committee kellna mmorru into a committee of the whole House u kellha s-seduti li riedet.

L-Oppożizzjoni għandha kull dritt li tagħmel il-punti tekniċi tagħha.

THE CHAIRMAN: Onorevoli fil-qosor, jekk jogħġbok, għax qed naħlu l-ħin.

ONOR.

LINO SPITERI: Mr Chairman, jien qed nappella lilek, tappellax lili!

Għandna noqogħdu skond it-termini parlamentari ta' dan il-Parlament.

L- Onor. Pullicino għandu raġun jgħid li ma tantx ilu hawnhekk!

THE CHAIRMAN: Is-Sedja jidhrilha li din il-klawsola ġiet eżawrita.

L- Onor. Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Jiena naħseb li jekk nimxi bl-apprezzament ta' l-Onor.

Spiteri, nasal għal konklużjoni opposta għal tiegħu.

Id- diskussjoni li qed nagħmlu hija preċiżament kwestjoni teknika u ta' dettall fuq frażi li hija wżata hawnhekk.

Din id-diskussjoni ma saritx fit-Tieni Qari u allura qegħdin naraw x'ifisser preċiż dan il-kliem, cioe' minn meta jibdew jgħoddu dawn is-sebat ijiem.

Aħna qegħdin naraw ukoll x'inhi l- ġustifikazzjoni li dan il-perijodu għandu jitqassar.

Qed naraw ukoll xi tfisser il-frażi "in urgent cases" u jiena qed nindika lill-Ministru li wara dawn il-kliem hemm miktubin il-kliem "as indicated in the publication".

Issa din il-frażi ma tfissirx "as determined by the Authority".

Dettal u teknika iktar minn hekk ma naħsibx li nistgħu nagħmlu u l-Oppożizzjoni dan studjatu u ġiet anke b'emendi.

Irrid ngħid li jiena napprezza li l-Onor.

Spiteri, forsi b'mod kreattiv, qed jesprimi l- apprezzament tiegħu wkoll.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hi l-Emenda "M" kif imressqa u moqrija mill-Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi l-emenda "N" kif imressqa u moqrija mill- Onor. Francis Zammit Dimech.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor.Membri: No) Negatived.

ONOR.

MEMBRU: Division.

THE CHAIRMAN: Dawn il-votazzjonijiet jittieħdu fil-ħin ta' l- interruzzjoni tax-xogħol skond il-ftehim milħuq fil-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra.

Klawsola 13 - Emenda ta' l-Artikolu 33 ta' l-Att prinċipali Clause 13 - Amendment of section 33 of the prinċipal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Din il-klawsola qiegħda temenda artiklu 33 tal-liġi prinċipali u titratta dwar kif l-Awtorita' ta' l-Ippjanar tiddetermina applikazzjoni.

Subklawsola (1) hija miftuħa biex turi iktar biċ-ċar x'inhuma l- affarijiet li jridu jittieħdu in konsiderazzjoni.

Hemm il-konċett li l- policies u l-konsiderazzjonijiet li jsiru b'liġi m'għandhomx ikunu applikati retroattivament, jiġifieri għall-applikazzjonijiet li jkunu daħlu qabel.

Imbagħad f'subklawsola (2) hemm il-konċett li meta l-Awtorita' ta' l-Ippjanar jew id-DCC jirrifjutaw permess, m'hemmx għalfejn ikun hemm talba biex tingħata spjegazzjoni imma din tkun ħaġa awtomatika.

Issa se nressaq emenda għal din l-emenda, fis-sens li mar-rifjut ikunu jridu joħorġu r- raġunijiet tar-refusal.

Subklawsola (3) żżid il-perijodu ta' validita' tal-permess.

Se nagħmluh li jkun validu għal tliet snin, suġġett għal ċerti kondizzjonijiet.

Fil-parti (b) ta' klawsola 13 qegħdin ngħidu li hemm il-konċett li l- permess għandu awtomatikament jgħaddi għal għand is-sidien ġodda malli ssir in-notifika tat-trasferiment tal-proprjeta' b'ittra sempliċi li tintbagħat lill-Awtorita' ta' l-Ippjanar.

Dan huwa l-ġist ta' klawsola 13 u issa se nressaq emenda għal din l-istess klawsola.

"O" Minflok il-proviso għas-subartikolu (2) li hemm fil-paragrafu (a) tal- klawsola 13 għandu jidħol dan li ġej:

"Iżda mar-rifjut jew ma' l-impożizzjoni ta' kondizzjoni partikolari, l-Awtorita', jew il-Kummissjoni għandhom jagħtu raġunijiet dettaljati bażati fuq il-policies eżistenti għal dak ir-rifjut jew għal xi kondizzjonijiet partikolari li jkunu ġew imposti.".

"O" For the proviso to subsection (2) in paragraph (a) of clause 13 there shall be substituted the following:

"Provided that upon a refusal or the imposition of particular conditions, the Authority, or the Commission shall give detailed reasons based on existing policies for such refusal or for any particular conditions that may have been imposed.".

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

L-Onor.

Mugliett.

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Jien nixtieq nikkummenta dwar policies li l- Awtorita' ta' l-Ippjanar trid timxi magħhom wara li ssirilha applikazzjoni.

Skond klawsola 13 l-Awtorita' ta' l-Ippjanar għandha tqis :

"policies li joħorġu mill-pjan ta' struttura eżistenti u minn kull pjan sussidjarju, jekk ikun hemm."

Din fil-fatt naħseb li waslet minħabba li ħafna drabi kien qiegħed jiġri li xi ħadd jitfa' applikazzjoni f'tali data, l-aġġudikazzjoni tal-permess titwal u jilħqu jinbidlu l-policies.

B'hekk tispiċċa li deċiżjoni jew tkun miżmuma sakemm jiġi żviluppat pjan ġdid jew inkella tittieħed skond l-aħħar policies.

Kien hemm ħafna nies li pprotestaw kontra dan.

Minn informazzjoni li għandi nifhem li l-Awtorita' ta' l-Ippjanar pjuttost kienet kontra din l-emenda.

Qalu li dan itellef il-possibbilta' ta' forward planning minħabba li ċerti permessi jippreġudikawha.

Aħna nixtiequ li forsi nikkwalifikaw daqsxejn din is-sentenza u ngħidu:

"policies li l-Awtorita' sejra tiddeċiedi fuqhom, policies li joħorġu mill-pjan ta' struttura eżistenti u minn kull pjan sussidjarju pubblikat fid-data ta' l-applikazzjoni."

Qegħdin ngħidu hekk ħalli ma jkunx hemm ekwivoku dwar f'liema stadju jkun pjan sussidjarju.

Jista' jkollok pjan sussidjarju li jkun għadu fl-istadju li ma jkunx ġie ppubblikat imma jkun għadu qed jiġi drafted u ma jkunx aċċessibbli għall-pubbliku.

Jista' jkollok pjan sussidjarju li waqt li jkun qed jiġi drafted ikun aċċessibbli għall-pubbliku.

Jista' wkoll ikollok pjan sussidjarju ppubblikat wara li jkun ġie approvat mill- formalitajiet kollha tiegħu.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: L-ewwelnett nappella biex meta nitkellmu dwar policies u subsidiary plans għandna ndaħħlu xi element ta' publication.

Kieku kelli b'mod verbali nipproponi emenda kont ngħid li fejn hemm "policies emanating from the existing structure plan" - naturalment dak huwa ppubblikat - ma jkun hemm xejn ħażin jekk ngħidu "from any published subsidiary plans and policies" għax l-Awtorita' ta' l-Ippjanar timxi fuq policies ukoll apparti fuq subsidiary plans.

Huwa vitali li dawn ikunu ppubblikati.

Punt ieħor hu li wara l-paragrafu (d) hawn proviso.

Jiena nifhem li dan huwa proviso tas-subsection kollha u mhux ta' paragrafu (d) biss.

Qed ngħid hekk għaliex kif inhuwa stampat wieħed jista' jifhem li huwa proviso tal-paragrafu (d) għax l-alignment mhuwiex qiegħed sew.

ONOR.

GEORGE VELLA: Dak il-proviso japplika għas-subsection kollha.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Apparti dak id-dettall, il-proviso idaħħal ukoll konċett ieħor.

"Provided that legislated policies and conditions shall not be applied retroactively so as to adversely affect acquired rights"

L-ewwelnett naħseb li d-diċitura ta' "legislated policies" tista' tkun ferm aħjar għax ma nafx xi tfisser.

Imma l-qofol hawn qiegħed fuq "acquired rights", dettall importantissimu u vitali.

Il-Gvern irid jikkjarifika x'għandu f'moħħu jew inkella niddiskutuha ftit anke bħala l-Kamra sħiħa.

B'"acquired rights" nistgħu nifhmu li jekk ħareġ pjan ta' struttura, pjan lokali jew policy u fihom għidna li t-tali zona hija għal bini, awtomatikament min għandu proprjeta' hemmhekk għandu acquired right.

Din tkun perikoluża ħafna - jekk din hija t-tifsira - għax jekk għada pitgħada tkun trid tagħmel pjan għal area fejn fl-antik kien jinbena, dan ma tkunx tista' tagħmlu għax ma jkollokx id-dritt li tgħid li ma jistax jinbena.

Mela huwa importanti li nispeċifikaw li "acquired rights" ma tfissirx hekk.

Jien se nressaq emenda, fis-sens li jekk acquired rights għall-Gvern tfisser bniedem li diġa' għandu l-permess - u jekk bniedem laħaq inħariġlu permess, nifhem li ma tagħmilx policy u tneħħilu l-permess wara li ħariġlu - dan għandu jgħodd anke għal persuna li tkun applikat għal permess.

Jekk applikajt għal permess f'żona li nista' nibni, ma tistax taqbad u tibdilli l-planning field wara li l-applikazzjoni tkun diġa' ġiet irreġistrata ma' l- Awtorita' ta' l-Ippjanar.

Jekk dak huwa l-iskop, nipproponi din l-emenda:

"P" Minnufih wara l-kliem "jeddijiet akkwiżiti" fil-proviso għall- paragrafu (d) tas-subartikolu (1) imsemmi fil-paragrafu (a) tal- klawsola 13, għandhom jidħlu l-kliem "ta' min ikun diġa' għamel applikazzjoni ta' żvilupp fid-data tal-ħruġ ta' l-istess policies jew kondizzjonijiet".

"P" Immediately after the words "acquired rights" in the proviso to paragraph (d) of subsection (1) indicated in paragraph (a) of clause 13, there shall be added the words "of whoever would have already filed a development application on the date of issue of the said policies or conditions".

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Censu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: L-idea li l-permess ikun validu għal tliet snin naħseb li hija waħda pożittiva għax se tiffranka ħafna diffikultajiet.

Jekk immur għal paragrafu (c) ta' subartiklu (3) ta' artiklu 33 - kif jidher fi klawsola 13 ta' dan l-abbozz ta' liġi - hemm il-punt li fil-każ li jkun għadda l-perijodu ta' tliet snin, ikun hemm il-ħtieġa ta' applikazzjoni.

Irridu u ma rridux, nammettu u ma namettux, hemm problemi li niffaċċawhom fil-ħajja ta' kuljum.

In-numru ta' l-applikazzjoni li jingħata fil-każ ta' renewal għandu jibqa' n-numru oriġinali u dan għal diversi raġunijiet, inkluż il-kwestjoni ta' change of architects.

Hemm ukoll il- fatt li meta tissottometti applikazzjoni ġdida u tingħata numru ġdid, jinħolqu numru ta' diffikultajiet.

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, naħseb li taqbel miegħi li meta kienu fil-gvern tan-naħa l-oħra m'għamlux il-kwart tax-xogħol li għamlu fuq dan l-abbozz ta' liġi biex jivvanzaw l-affarijiet fl-Awtorita' ta' l- Ippjanar!

(Interruzzjonijiet) Ċaqlaqnihom biex jistudjaw u jaraw x'hemm bżonn isir.

GĦallinqas għamlu ftit sigħat jistudjaw in-nuqqasijiet li riedu jiġu rranġati!

Din hija xi ħaġa pożittiva.

(Interruzzjonijiet) Allaħares il-Bambin ħalaqna u telaqna għal riħna għaliex kieku aqta' fejn spiċċajna!

(Interruzzjonijiet)

Mr Chairman, waħda mill-affarijiet li tkellem fuqha l-kollega tiegħi kienet l-idea ta' l-acquired rights.

Kif diġa' għidt, wieħed mill-provisos ta' klawsola 13 jgħid hekk:

"Iżda l-policies u l-kondizzjonijiet li jsiru b'liġi m'għandhomx ikunu applikati retroattivament b'mod li jkunu jolqtu b'mod kuntrarju jeddijiet akkwiżiti.".

Pero' I do not acquire any particular right jekk ma jkollix il-permess maħruġ.

Meta jiena nitfa' applikazzjoni għad m'għandi l-ebda dritt akkwiżit u qed napplika proprju biex jingħatali dak id-dritt.

Issa meta aħna qegħdin nillimitaw u nagħmlu time frame li jkun stringent, jiġifieri li l-applikazzjonijiet ikunu deċiżi f'terminu ta' żmien, bl-ebda mod m'aħna qegħdin nipprevedu li nżommu xi żvilupp għaliex qegħdin nippjanaw il-local plans, għalkemm hemm każijiet fejn qegħdin ngħidulu biex iżomm dak l- iżvilupp.

Għandek żewġ options.

L-ewwel option hi li tibni fuq il- footprint li għandek u l-iżvilupp li qed tipproponi tinsih.

It-tieni option hi li biex tkabbar trid tistenna sakemm nagħmlu l-local plan.

Imma din la hija ġusta fuq l-investitur u lanqas fuq ħadd.

Dawn il-policies ma jistgħux jiġu applikati retroattivament.

Lil dak li jkun ma tistax tgħidlu: Issa lestejt il-local plan, insa l-permess li tajtek.

Hija arroganza li tagħti permess lil xi ħadd u retroattivament teħodulu.

Mela min qiegħed jippjana - jista' jkun individwu, investitur eċċ - m'għandux id-dritt li jkun jaf jekk il-permess hux se jibqa' tiegħu?

(Interruzzjonijiet).

Acquired right huwa meta għandek permess mogħti lilek.

Sakemm m'għandekx permess m'għandek l-ebda acquired right.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

John Dalli.

ONOR.

JOHN DALLI: Mr Chairman, jekk hu kif qed jgħid il-Ministru, qed naqblu u m'għandniex għalfejn noqogħdu nfettqu fuqha.

Pero' nerġa' ngħidlu biex fil-liġi nagħmlu l-kliem li jiddefinixxi preċiż dak li qed ngħidu.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mr Chairman, dwar dan diġa' saret riferenza.

Id- drittijiet u l-jeddijiet akkwiżiti ma joħorġux biss meta l-permess ikun f'idejk.

Il-pjan ta' struttura, il-pjani temporanji u l-ischemes temporanji diġa' jagħtuk ċertu tip ta' jeddijiet.

Jekk għandek biċċa art li qiegħda fl-ischeme, inti għandek id-dritt li dik l-art tista' tibniha.

Għalkemm trid tissottometti applikazzjoni, xorta għandek drittijiet.

THE CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, safejn nifhem jien dritt akkwiżit huwa acquired, ottenut.

Dan id-dritt qiegħed għandek.

Local plan jew scheme turik l-intenzjoni jekk għandhiex tkun a built-up area jew le.

Biex nibni xorta rrid nagħmel applikazzjoni u trid tiġi aċċettata.

Meta proprjeta' taqa' taħt ċerta kategorija, hemmhekk għandek a potential right.

Għad trid tapplika biex jiġi lilek mogħti dak id-dritt għaliex l- Awtorita' ta' l-Ippjanar għandha d-dritt illi tbiddel dawk l-affarijiet li hemm hemmhekk għal raġunijiet li jaqgħu skond il-policies tagħha.

Sakemm inti m'għandekx dritt li ħadtu, dan se jbiddluhulek b'mod retroattiv.

Dan sempliċement jgħidlek li nbidlet il-policy u dak li qabel kien indikat li seta' jkun dritt tiegħek issa m'għadux.

THE CHAIRMAN: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI (Kap ta' l-Oppożizzjoni): Fuq il-kwestjoni tad- dritt akkwiżit hemm volumi sħaħ miktuba fil-liġi u dawn ma jaqblux ma' xulxin.

Jiġifieri biex tiddefinixxi x'inhu acquired right m'hijiex xi ħaġa faċli anzi hija diffiċli ħafna.

Fl-Universita' jingħataw lectures sħaħ dwar x'inhuma drittijiet akkwiżiti.

Ara ma naħsbux li dawn huma affarijiet sempliċi.

Jien nassigura lill-Onor.

Membru li din diġa' ddiskutejniha fil- parliamentary group.

Għaliex qed jgħid li acquired right tfisser li l- permess ikun ħareġ?

Jekk jiena għandi biċċa art li qiegħda fl-ischeme pero' ma applikajtx għal permess u nbigħha bi prezz li naturalment jirrifletti prezz ta' art li qegħda fi scheme, u mbagħad wara li nkun għamilt il-konvenju dak id-dritt jitneħħa, f'dak il-każ kelli acquired right jew le?

Iva, kelli acquired right skond il-liġi.

L-acquired right li qed jitkellem fuqu l-Ministru huwa l-permess li ħareġ.

Mela jekk iż-żewġ naħat qegħdin naqblu li hu hekk, għaliex ma nneħħux id-diffikultajiet legali u ngħidu x'irridu nfissru?

Aħna dan li qed ngħidu.

Sur President, jien smajt l-intervent ta' l-Onor.

Spiteri li akkużana b'filibustering.

Dan m'hu veru xejn.

Il-filibustering jagħmlu min minflok ma jgħid: Ħa nieħu parir u nbiddluha biex ma jkunx hawn diffikulta', ma jagħtix kas u jgħid li hekk irid jagħmel.

Jien ħsibt li klawsola bħal din ma kenitx se tieħu fit-tul għax se naqblu imma mhux if we dig our heels u ngħidu: Le.

(Interruzzjonijiet) Issa nġibu l-professuri tal-liġi u jagħmlulna l-lectures dwar xi jfisser "dritt akkwiżit"!

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Spiteri

ONOR.

LINO SPITERI: Li kont se ngħid qabel ma l-Kap ta' l-Oppożizzjoni daħħalni fil-kredtu b'mod li juri li ma semagħnix sewwa - u m'hux se nagħti kas ta' dak li qal għax m'hux dejjem għandek tagħti kas ta' dak li jintqal - huwa li ladarba qegħdin fil-Committee stage u ladarba saret il-qagħda minn naħa ta' l-Oppożizzjoni u saret it-tweġiba ċara minn naħa tal-Ministru dwar l-interpretazzjoni ta dak li hemm fl-abbozz ta' liġi - u l-avukati ta' dik in-naħa tal-Kamra kollha u l-membri parlamentari kollha, sew ġodda kif ukoll qodma, persważ li jgħallmuni li l-interpretazzjoni tal-liġi tiġi jekk ikun hemm dubju u f'każ ta' neċessita' il-qorti tmur għal dak li jkun intqal fil-Committee stage u mhux għal dak li jun qal xi lecturer - tabilħaqq, kif qal il-Kap ta' l-Oppożizzjoni, m'hemmx għalfejn noqogħdu ntawlu għalxejn fuq dan il-punt.

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: L-Onor.

Spiteri donnu ma jafx li hemm sentenzi tal-qrati li jgħidu li dak li jgħidu d-deputati f'din il-Kamra, il-qorti tista' tinjorah kompletament.

Veru li jkun hemm ġudikanti li jaraw x'qalu d-deputati pero' l-qorti dejjem irriteniet li l-interpretazzjoni tagħmilha hi u mhux id-deputati.

Il-liġi hi liġi.

Issa jekk qed nużaw il-kliem "acquired right", li fil-liġi għandhom kliem li jfissru xi ħaġa definita, nistgħu nkomplu ngħidu kemm irridu aħna għax il-qorti tinterpreta dak il- kliem f'jargon legali.

U inutli li l-Onor.

Lino Spiteri u jien noqogħdu ngħidu li jfisser mod ieħor.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Pullicino.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Jiena nixtieq ngħid illi fuq dan il-punt mhux talli m'aħniex nagħmlu filibustering talli qed nipprovaw ngħinu lin-naħa tal-Gvern.

Aħna qed nagħmlu dawn l-interventi sabiex niddefinixxu dan l-abbozz ta' liġi.

Fil-fatt jekk il-Viċi Prim Ministru se jħalli dan l-abbozz ta' liġi kif inhu, l-Gvern se jinqalgħulu ħafna problemi u komplikazzjonijiet, vis-a- vis dak li jista' jagħmel għar-rigward tad-dmirijiet soċjali.

Issa jekk il- Ministru ma jridx jisma', jagħmel li jrid u aħna npoġġu bil-qiegħda.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Sur President, aħna ħadna l-briga li nfasslu emenda sabiex intejbu l-interpretazzjoni ta' l-iskop tal-Gvern.

Jien naħseb li fl-Emenda "P" minflok il-kliem "of whoever would have already filed a development application on the date of issue" għandhom jintużaw il-kliem "of whoever has had a permit issued" u kif issuġġerixxa l- Onor. Tonio Borg jien naħseb li wara l-kliem "acquired rights" għandhom jiżdiedu l-kliem "arising from approved development permits".

(Interruzzjonijiet) Jien semmejt il-filing of an application bħala one of two options, skond x'inhi l-intenzjoni tal-Gvern.

Jekk l-intenzjoni tal- Gvern hija an approved permit jien nippreferi l-approved permit.

L-emenda proposta f'dan l-istadju hija arising from approved development permits.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, bla ma noqogħdu nidħlu f'polemiċi - għax jidher li qed nitħawdu f'dak li qed ngħidu - b'"jeddijiet akkwiżiti" nifhem meta għandek permess maħruġ.

Din diġa' għamiltha ċara u tajt ir- raġunijiet tiegħi għal dan.

Fejn hu n-nuqqas ta' qbil?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Niżżilha!

(Interruzzjonijiet)

ONOR.

GEORGE VELLA: Iva, se nniżżilha.

Min qalilkom li m'iniex se nniżżilha?

(Interruzzjonijiet) Lanqas tafu x'intom tgħidu!

Sakra għandkom!

(Onor. Membri: Hear, hear) Għalfejn qed iċċapċpu?

(Interruzzjonijiet)

Sur President, nitlob il-permess sabiex din il-klawsola għalissa nipposponuha.

THE CHAIRMAN: Hawn talba għall-posponiment ta' klawsola 13.

Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata u klawsola 13 ġiet posposta.

Klawsola 14 - Emenda ta' l-artikolu 34 ta' l-Att prinċipali.

Clause 14 - Amendment of section 34 of the principal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, f'din il-klawsola qed indaħħlu l- konċett tal-bond u fost affarijiet oħra qed ngħidu li:

"Minnufih wara s-subartikolu (4) ta' l-artikolu 34 ta' l-Att prinċipali għandu jiżdied dan is-subartikolu ġdid li ġej:

"(5) Meta, wara li jinħareġ permess għall-iżvilupp, l-iżvilupp ma jkunx qed isir skond ma jkun hemm fil-permess, jew ikun qiegħed xort'oħra jikkaġuna dannu lill-ambjent jew lill-infrastruttura, l- Awtorita' tista' titlob, bħala kondizzjoni għat-tkomplija tal-permess, li l-persuna li jkun inħareġ il-permess favur tagħha għandha tipprovdi garanzija favur l-Awtorita' sabiex tiggarantixxi t-tħaris tagħha mal- kondizzjonijiet tal-permess jew sabiex tiggarantixxi l-ħlas dwar id- danni li jistgħu jiġu kaġunati lill-ambjent jew lill-infrastruttura:".

Sur President, aħna fassalna din il-klawsola għax qed niltaqgħu ma' każi fejn waqt li jkun qed isir l-iżvilupp ma jkunux qed jiġu mħarsa r- regolamenti jew il-kondizzjonijiet li jkunu marbuta mal-ħruġ tal-permess, bil-konsegwenza li tkun qed issir xi forma ta' ħsara.

Sfortunatament ġieli x-xogħol lanqas ikun jista' jiġi mwaqqaf għax il-permess ikun ħareġ u fl- istess ħin l-Awtorita' ta' l-Ippjanar ma tkunx tista' tfittex lis-sid għad- danni.

GĦalhekk hawn qed nagħtu l-fakulta' lill-Awtorita' ta' l-Ippjanar li jekk stess l-iżvilupp ikun diġa' beda u jkun wasal fi stadju intermedju ...

Fi kliem ieħor, aħna qed ngħidu li issa jekk kemm-il darba jkun hemm rapporti mill-enforcement officers li xi ħadd ma jkunx qed jobdi r- regolamenti u l-kondizzjonijiet li jkollu mal-permess, l-Awtorita' ta' l- Ippjanar tkun tista' torbtu b'bank bond.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija klawsola 14.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 14 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 15 - Sostituzzjoni ta' l-artikolu 35 ta' l-Att prinċipali.

Clause 15 - Substitution of section 35 of the principal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, klawsola 15 hija sostituzzjoni ta' artiklu 35 ta' l-Att prinċipali, liema artiklu jitratta dwar ir- reġistrazzjoni ta' applikazzjonijiet għall-iżvilupp, kif ukoll dwar id- deċiżjonijiet li jittieħdu fuqhom.

Fil-fatt din il-klawsola tgħid hekk:

"Minflok l-artikolu 35 ta' l-Att prinċipali għandu jidħol dan li ġej:

L-Awtorita' għandha żżomm, u tara li jkunu jistgħu jiġu spezzjonati mill-pubbliku f'dak iż-żmien raġonevoli li hi tistabbilixxi, reġistru jew reġistri:

(a) ta' kull applikazzjoni għal permess għall-iżvilupp li tkun saritilha, li jkun fiha l-isem ta' min applika u dettalji tal-proposta inklużi dokumenti u pjanijiet; u

(b) tad-deċiżjonijiet kollha inklużi dokumenti u pjanijiet li jkunu ttieħdu dwar dawk l-applikazzjonijiet:

Iżda d-dokumenti u l-pjanijiet imsemmija qabel għandhom ikunu biss aċċessibbli lil dawk il-persuni li jkunu detenturi tal-warrant ta' arkitett u inġinier ċivili li jkunu jissodisfaw lill-Awtorita' bħala li għandhom interess bona fide li jarawhom.".

Sur President, sfortunatament din l-emenda ġiet miżinterpretata, ġiet imkabbra u ġiet spjegata kif deherlu kulħadd hu.

L-iskop tagħna oriġinali kien li kull ċittadin ikollu d-dritt ikun jaf min applika għal żvilupp, xi żvilupp se jagħmel u anke x'inhuma l-kondizzjonijiet marbutin ma' dan l- iżvilupp, pero' mbagħad dehrilna li rridu nissalvagwardaw id-dritt tal- privatezza, fis-sens illi d-dettalji ta' dak li jkun qiegħed jiżviluppa m'għandhomx ikunu proprjeta' pubblika, ta' kull min hu kurjuż jew ta' kull min ikun għadu ħiereġ minn xi sitt xhur ħabs fuq akkuża ta' droga biex jara l-pjanta tad-dar li qed nibni lit-tifla tiegħi.

Jien ma nħossx li hu sew li kull min ma jkollux x'jagħmel joqgħod imur jifli dawn il-pjanti minflok ma joqgħod bil-qiegħda fil-pjazza.

(Interruzzjonijiet) Tiskanta kemm hawn min għandu gosti strambi, pero' din hi d-dinja!

(Interruzzjonijiet) Sur President, għal min jogħġbu jisma' jien qed nispjega x'kien il-motiv ta' din il-klawsola.

Aħna qed ngħidu li filwaqt li d-dettalji ġenerali għandhom ikunu ppubblikati fil-gazzetti, imwaħħlin man-notice board u mniżżlin fir- reġistru ta' l-applikazzjonijiet ħalli jkunu aċċessibbli għal kulħadd, ċerti dettalji li jkollhom il-pjanti għandhom ikunu aċċessibbli biss għal min għandu raġuni valida li jarahom.

Fil-fatt kien għalhekk li aħna pproponejna li l-professjonist jispezzjona ċerti pjanti hu, sabiex dawn il- pjanti jiġu mgħarbla minn nies li aħna nemmnu li huma responsabbli.

Jekk wieħed ikollu verament l-interess li jara d-dettalji ta' dik il-pjanta minħabba li, per eżempju, jibża' li ssirlu xi ħsara fil-proprjeta' tiegħu, dan għandu jingħata d-dettalji neċessarja minn perit u għalhekk se nressaq din l-emenda :-

"Q" L-artikolu 35 li hemm fil-klawsola 15 għandu jiġi emendat kif ġej:

(a) minflok il-kliem "dokumenti u pjanijiet" tal-paragrafi (a) u (b) tiegħu għandhom jidħlu l-kliem "dokumenti u pjanti dettaljati"; u

(b) minflok il-proviso li hemm għandu jidħol il-proviso li ġej:

"Iżda l-pjanti dettaljati għandhom ikunu biss aċċessibbli lil dawk il-persuni li jkunu detenturi tal-warrant ta' arkitett u inġinier ċivili wara li jiddikjaraw bil-miktub l-interess tagħhom li jarawhom.".

"Q" Section 35 in clause 15 shall be amended as follows:

(a) for the words "documents and plans" in paragraphs (a) and (b) thereof, there shall be substituted the words "documents and detailed plans"; and

(b) for the proviso thereto there shall be substituted the following proviso:

"Provided that the detailed plans shall only be accessible to persons holding the warrant of architect and civil engineer upon a declaration in writing their interest to see the same.".

Sur President, jien nassumi li kull detentur ta' warrant għandu r- responsabbiltajiet tiegħu u għandu jkun immotivat sew meta jitlob biex jara ċerti pjanti.

Peress li anke min ikun qed jagħmel żvilupp għandu d- drittijiet tiegħu, bħalma wieħed għandu dritt imur jara l-pjanti tiegħi, hekk ukoll jien għandi dritt inkun naf min mar jara l-pjanti li qed nagħmel jien.

GĦalhekk aħna qed nipproponu emenda sabiex detentur ta' warrant jagħmel dikjarazzjoni bil-miktub li hu qed jara t-tali pjanti għax, per eżempju, il-klijent tiegħu qed jibża' li bit-tali żvilupp se ssirlu xi forma ta' ħsara fl-appoġġ.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Mugliett.

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Mr Chairman, hawn qed jgħidlek li l-Awtorita' ta' l-Ippjanar għandha żżomm reġistru ta' kull applikazzjoni għal permess ta' żvilupp.

Illum il-ġurnata sirna anke nippubblikaw l-appelli u l- applikazzjonijiet għal bdil ta' skemi li jsiru lill-Awtorita' ta' l- Ippjanar.

Jien qed nistaqsi jekk għandniex ninkludu li l-Awtorita' ta' l- Ippjanar żżomm reġistru ta' applikazzjonijiet għal bdil ta' skemi u anke appelli minn rifjut ta' permessi.

Nistaqsi wkoll jekk għandniex indaħħlu wkoll il-ħsieb li l-Awtorita' ta' l-Ippjanar iżżomm ukoll reġistru tad- deċiżjonijiet li jittieħdu fejn jidħlu bdil ta' skemi u rifjuti ta' permessi.

Dan għalfejn qed ngħidu?

Bdil ta' skema llum il-ġurnata hija xi ħaġa li jista' jkollha impatt pjuttost konsiderevoli.

Bniedem jista' jkollu proprjeta' u jkun irid jara kif it-tali proprjeta' ġiet affetwata minn bdil ta' skema.

Preżentement dan m'għandux fejn jagħmel hekk.

Fil-każ ta' rifjut ta' permess, ħafna drabi jien ikolli appell u nkun nixtieq nara l-case law.

F'każijiet simili min ikun irid jagħmel din it-tali riċerka m'għandu mkien fejn jista' jagħmilha.

Din hija importanti.

Jekk aħna verament nirrikonoxxu l-validita' tal-bord ta' l-appell għandna wkoll nibdew inżommu reġistru ta' l-appelli li jsiru u anke tad-deċiżjonijiet tagħhom.

(Interruzzjonijiet) M'huma ppubblikati xejn.

Suppost li huma ppubblikati sa l-1993 iżda ħafna drabi ma ssibhom imkien.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, jekk jiġi perit għandi nista' nurih volumi ta' deċiżjonijiet.

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Staqsi lir-rappreżentant tal-Kamra tal-Periti u jgħidlek hu.

ONOR.

GEORGE VELLA: Jien għandi żewġ volumi legati.

Jekk jiġu legati qed nassumi li jkunu ppubblikati.

Jien għandi żewġ volumi tad-deċiżjonijiet kollha tal-bord ta' l-appell.

Dawk li huma wara ċerta data għadhom m'humiex legati imma huma available.

(Interruzzjonijiet) Il-periti ma jaqblu qatt bejniethom!

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Sa ftit ilu jien kellimt lir-rappreżentant tal- Kamra tal-Periti fuq dan u qalli li bilkemm huma available.

Sa l-1994 biss huma available.

Jiġifieri li dawn ir-reġistri ma jkunux aġġornati tmur kontra kull ħsieb li jkollna dawn ir-reġistri.

Pero' jien semmejt anke l- applikazzjonijiet għal bdil ta' skemi.

Minn xi żmien ilu 'l hawn, l- applikazzjonijiet għal bdil ta' skemi saru jiġu ppubblikati fuq il- gazzetta.

La qed nirrikonoxxu l-importanza ta' dawn l-applikazzjonijiet, naħseb huwa importanti li nibdew inżommu reġistru tagħhom.

Nixtieq ngħid ħaġa fuq il-proviso għal subartiklu (b) fejn qed nirrestrinġu d-dritt tan-nies li jmorru jaraw il-pjanti.

Jien naħseb li meta aħna se nillimitaw il-persuni li jistgħu jmorru jaraw il-pjanti qed nagħmlu inġustizzja ma' għaqdiet jew korpi oħrajn li jista' jkollhom interess li jaraw il-permessi.

Per eżempju, ssemmew l-għaqdiet ambjentali.

Dawn iħossu li huma kompetenti u awtorevoli biżżejjed li jiddeterminaw impatt ta' żvilupp fuq l-ambjent u xieraq li jinżamm id-dritt li dawn jaraw il-pjanti.

Anke l-kunsilli lokali għandu jkollhom aċċess.

Meta l- kunsilli lokali jirċievu notifika ta' xi żvilupp partikolari, dawk kulma jirċievu hija d-deskrizzjoni ta' l-applikazzjoni u s-site plan.

Ma jirċevux pjanti.

Dawn ma jistgħux jagħmlu sottomissjoni valida mingħajr ma jaraw il- pjanti.

Jiġifieri dawn il-kunsill lokali bilfors se jkollhom jinkarigaw perit biex imur jaralhom il-pjanta.

Qed nagħmlu proċedura pedantika fi struttura li suppost hija trasparenti għall-pubbliku.

THE CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Illum l-kunsilli lokali qed jagħtu flejjes kbar lill- periti.

Hawn erba' periti li għandhom iktar minn erba', ħamsa jew sitt kunsilli lokali taħthom.

Ma naħsibx li l-kunsilli se jitbesbsu billi jgħidu lill-perit biex imur jaralhom pjanta.

Qed iġġibu d-dinja fit-tarf.

Il- kunsilli lokali kollha għandhom perit magħhom.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Censu Galea.

ONOR.

CENSU GALEA: M'għandna l-ebda ħsieb noqogħdu nġibu d-dinja fit- tarf imma qegħdin nipprovaw inżommu l-partijiet li huma ta' importanza.

Biex daħlet sistema ta' ċerta trasparenza kien hemm diffikultajiet pjuttost kbar.

Hawnhekk hawn il-punt li bilfors trid tkun perit biex tmur tara l- pjanti.

Fl-emenda kif proposta mill-Ministru, hemm ukoll li l-perit irid jiddikjara bil-miktub l-interess tiegħu li jara l-pjanti partikolari.

L- ewwelnett naħseb li kull individwu għandu jkollu dritt imur jara dawn l- applikazzjonijiet, irrispettivament minn min qed jagħmel il-proġett.

Żgur li għandna nħallu d-dritt li ċ-ċittadini kollha jistgħu jaraw kif jistgħu jintlaqtu mill-applikazzjonijiet li jipproponi l-gvern, sakemm m'aħniex se nerġgħu ndaħħlu lura s-sistema fejn il-gvern ma japplikax.

Irridu nagħtu d-dritt lil kull individwu li jressaq il-messaġġ tiegħu.

Kif nistgħu nippretendu li ċ-ċittadin joqgħod imur għand il-perit biex jagħmillu l-oġġezzjoni?

Dan jgħodd iktar u iktar għax jien konvint - u dan ngħidu b'ċerta enfasi - li l-emenda li għaddejna iktar kmieni, tas-sebat ijiem, se tkun użata l-ħin kollu mill-gvern minħabba proġetti ta' urġenza.

Kull individwu għandu jkollu dritt li jara kull applikazzjoni, kull pjanta u kull sottomissjoni, b'mod partikolari fejn jidħlu proġetti tal-gvern.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Mr Chairman, inti dejjem tassumi rieda tajba assoluta li l-gvern ikollu r-rigi tiegħu ta' kejl.

Jekk il-Gvern ikejjel bir-riga tat-trasparenza, din l-emenda ma tgħaddix.

Dak li llum huwa aċċessibbli għal kulħadd mhux se jibqa' aċċessibbli għal kulħadd.

Jekk se nkejlu bir-riga ta' l-effiċjenza, biex niffaċilitaw ukoll id-dritt taċ- ċittadin li jkollu aċċess għal dawn id-dokumenti, anke b'dik ir-riga din l- emenda tfalli kompletament.

Jien naħseb li rridu nħarsu wkoll lejn l- emenda fid-dawl ta' emendi oħra li hawn f'dan l-abbozz ta' liġi.

Aktar kmieni kien limitat id-dritt taċ-ċittadin li jagħmel oġġezzjoni - għax illimitajna t-terminu li fih persuna tista' tagħmel oġġezzjoni - u issa qed ngħidu wkoll li biex tagħmel l-oġġezzjoni trid tmur għand perit;. imbagħad il-perit irid imur l-Awtorita' ta' l-Ippjanar, jiffirma dikjarazzjoni u xi ħadd irid jaċċetta dik id-dikjarazzjoni bħala valida; imbagħad il-perit jara l-pjanti u nassumi li jkollu wkoll l-inkarigu biex jagħmel l-oġġezzjoni.

Mela li aħna nistultifikaw b'mod assolut id-dritt tal-persuna ordinarja li tara l-proċess ta' l-ippjanar kif qed jolqotha u li jkollha l-faċilita' li mingħajr l-għajnuna ta' perit tagħmel l- oġġezzjoni, dan id-dritt qed jiġi limitat.

Bħala prinċipju din l-emenda hija oġġezzjonabbli ħafna min-naħa tagħna.

THE CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Jien nixtieq li l-kollega tiegħi tan-naħa l-oħra iqum hawnhekk u jaċċerta lill-Kamra li kull ċittadin li fi żmienu ried imur l-Awtorita' ta' l-Ippjanar biex jara pjanta u biex jara development plans ta' kull min ried, ħallewh jidħol.

(Interruzzjonijiet) Mhux il-paroli biss imma rridu ngħidu l-fatti.

Mhux drittijiet fuq il-karta.

(Interruzzjonijiet) Qum u agħmel dikjarazzjoni li daħħlu lil kull ċittadin.

Qum u agħmel din id-dikjarazzjoni.

THE CHAIRMAN: Il-Ministru Karmenu Vella.

ONOR.

KARMENU VELLA (Ministru tat-Turiżmu): Mr Chairman, jien niskanta meta nisma' kollegi periti jitkellmu hekk fuq kif kienet taħdem l-Awtorita' ta' l-Ippjanar.

Qishom dawn il-periti qatt ma resqu lejn l-uffiċċji ta' l- Awtorita' ta' l-Ippjanar!

Jien kont nibgħat ħafna klijenti biex jiċċekkjaw permess.

Lil dawn qatt ma daħħluhom u dejjem bagħtuhom lura.

Kienu jgħidulhom li jekk mhux se jiġi l-perit, lanqas biss se jkellmuhom jew se juruhom il-pjanti.

Għiduli min kien jidħol għand l-Awtorita' ta' l- Ippjanar.

Lanqas aħna l-periti ma konna nidħlu.

Kont tmur, jilqgħuk tal- Group 4, trid tiffirmalhom u jagħtuk il-badge.

Tkun għadek kemm iffirmajtlu u wara kwarta jerġa' jistaqsik min int. Ġieli dħalt tliet darbiet u tajtu tliet ismijiet differenti!

Lanqas il-periti ma kienu jidħlu hemmhekk, aħseb u ara kemm kien jidħol il-pubbliku!

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Kontra dak li qal il-Ministru George Vella f'diversi stadji, ma kelli l-ebda idejn twal fl-Awtorita' ta' l-Ippjanar.

Il-garanzija li jiena nista' nagħti lil din il-Kamra hi x'tgħid il-liġi.

Il- liġi, kif inhi sal-lum, tipprovdi għal aċċess totali għal kull min irid imur jara kulma jixtieq.

Biss jiddispjaċini li hawn membri min-naħa tal- Gvern li qed jikkontradixxu lilhom infushom.

L-Onor.

Karmenu Vella, biex jispjegalna kemm ma kenux jitħallew jidħlu nies, qalilna li hu ġieli daħal taħt tliet ismijiet differenti.

Jekk l- Onor. Vella għex dik il-kontradizzjoni, qed jikkontradixxi lilu nnifsu.

Jiena ma naħsibx li mar daqshekk ħażin ma' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar l- Onor. Karmenu Vella!

Qed jgħidu li kien ħażin li ma tħalliex aċċess għaċ-ċittadin li jara l- pjanti u issa jiġu hawn b'emenda fil-liġi biex dan l-aċċess jinqata' kompletament!

THE CHAIRMAN: Il-Ministru Debono Grech.

Jekk jogħġbok, kun to the point.

ONOR.

JOE DEBONO GRECH (Ministru għat-Trasport u Portijiet): Mr Chairman, fuq l-emenda se nitkellem għalkemm ħaddieħor ma tkellimx fuq l- emenda.

Lili jdejjaqni l-kliem fil-vojt u se ngħid għaliex.

Issa kulħadd qed jiġi jilgħabha tal-qaddis.

In-naħa l-oħra min jaf kemm qalu kontra l-Awtorita' ta' l-Ippjanar u issa f'daqqa waħda kulħadd irid jiġi jagħmilha tal-qaddis, jipproteġi liċ-ċittadin.

Kemm ilha teżisti l- Awtorita' ta' l-Ippjanar ħadd ma pproteġih liċ-ċittadin.

Staqsi lil dawk in-nies u l-għarajjes li ilhom jistennew il-permessi.

Issa jiġi l-Onor.

Zammit Dimech u jrid jara li ċ-ċittadin jitħalla jmur jara l-permessi!

Lanqas ħadd ma kien jidħol hemm ġew.

U kien hemm min-naħa l-oħra min garr u qalilna li din kissrithom fl-elezzjoni u qalilna wkoll biex noqogħdu attenti għax għad tkisser lilna.

Lilna mhux se tkissirna l-Awtorita' ta' l- Ippjanar.

THE CHAIRMAN: Jidhirli li klawsola 15 ġiet eżawrita.

Se npoġġi l- mistoqsija fuq l-emenda kif imressqa mill-Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

L-emenda "Q" għaddiet.

ONOR.

MEMBRU: Division.

THE CHAIRMAN: Billi ntalbet votazzjoni din tittieħed fil-ħin ta' l- interruzzjoni tax-xogħol skond il-ftehim milħuq fil-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, nitlob li mmorru lura għal klawsola 13 għax għandi l-emenda lesta.

Klawsola 13 - Emenda ta' l-artikolu 33 ta' l-Att prinċipali.

Clause 13 - Amendment of section 33 of the principal Act.

(Posposta aktar kmieni fil-Kumitat)

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, għal klawsola 13 nipproponi din l- emenda:

"R" Fil-proviso tas-subartikolu (1) fil-paragrafu (a) tal-klawsola 13, minflok il-kliem "jeddijiet akkwiżiti." għandhom jidħlu l-kliem "jeddijiet akkwiżiti li jirriżultaw minn permess ta' żvilupp validu.".

"R" In the proviso of subsection (1) in paragraph (a) of clause 13, for the words "acquired rights." there shall be substituted the words "acquired rights arising from a valid development permit.".

ONOR FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Mr Chairman, nitlob il-permess sabiex nirtira l- Emenda "P".

THE CHAIRMAN: Hawn permess biex l-Emenda "P" li ressaq aktar kmieni l-Onor.

Zammit Dimech tiġi rtirata?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata u l-Emenda "P" ġiet irtirata.

THE CHAIRMAN: Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija l- ewwel emenda kif imressqa u moqrija mill-Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "O" għaddiet nem. con.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija t-tieni emenda kif imressqa u moqrija mill-Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "R" għaddiet nem. con.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hija klawsola 13, kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 13, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 16 - Emenda ta' l-artikolu 36 ta' l-Att prinċipali.

Clause 16 - Amendment of section 36 of the principal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, klawsola 16 temenda artiklu 36 ta' l- Att prinċipali.

Hawnhekk hawn il-konċett taż-żieda fiż-żmien li fih l- Awtorita' ta' l-Ippjanar hija mistennija tieħu deċiżjoni dwar applikazzjoni.

GĦandna anke l-konċett il-ġdid illi jekk kemm-il darba l- awtorita' ma tikkomunikax ma' l-individwu fi żmien stipulat jiġi meqjus illi l-permess huwa approvat.

Sur President, għandi emenda oħra ħalli nikkwalifikaw eżatt x'inhu l- ħsieb wara dan li qegħdin nagħmlu.

"S" Is-subartikoli (1) u (2) ta' l-artikolu 36 ta' l-Att prinċipali għandhom jiġu sostitwiti bis-subartikoli li ġejjin:

"(1) L-Awtorita' għandha tieħu deċiżjoni dwar kull applikazzjoni għal żvilupp proposta f'konfini ta' skema dwar provvedimenti temporanji jew żvilupp dwar konfini hekk kif indikat fi pjan lokali approvat, mhux aktar tard minn tnax-il ġimgħa wara li tkun validat l-applikazzjoni u, jekk tonqos milli tagħmel hekk, għandu jitqies li jkun ingħata permess dejjem jekk l-applikazzjoni tikkonforma mal-policies approvati:

Iżda l-Awtorita' tista' ttawwal dak iż-żmien bi żmien addizzjonali ta' sitta u għoxrin ġimgħa billi timposta ittra reġistrata lill-applikant fejn tagħti r-raġunijiet, imsejsa fuq konsiderazzjonijiet ta' pjanar, għal dik l-estensjoni.

(2) L-Awtorita' għandha tieħu deċiżjoni dwar applikazzjoni li ma taqax taħt is-subartikolu (1) ta' dan l-artikolu mhux aktar tard minn sitta u għoxrin ġimgħa wara li tkun validat l-applikazzjoni:

Iżda l-Awtorita' tista' ttawwal iż-żmien imsemmi bi żmien addizzjonali ta' sitta u għoxrin ġimgħa billi timposta ittra reġistrata lill- applikant fejn tagħti r-raġunijiet, imsejsa fuq konsiderazzjonijiet ta' pjanar, għal dik l-estensjoni.

(3) Minkejja d-dispożizzjonijiet fuq imsemmija ta' dan l-artikolu, fejn l-Awtorita', fiż-żmien imsemmi ta' tnax-il ġimgħa jew ta' sitta u għoxrin ġimgħa, skond kif ikun il-każ, tkun għarrfet lill-applikant li l-applikazzjoni teħtieġ jew titlob studju dwar l-impatt ambjentali jew dikjarazzjoni ta' l-ippjanar ambjentali, kemm taħt l-Att dwar il- Ħarsien ta' l-Ambjent, 1991, jew minħabba xi konsiderazzjoni oħra, jew fejn dikjarazzjoni dwar l-impatt fuq it-traffiku jew fejn studju dwar l-impatt fuq it-traffiku hu meħtieġ, jew fejn l-Awtorita' teħtieġ konsultazzjoni ma' dipartimenti jew aġenziji governattivi, il-perijodu meħud biex jiġi sottomess studju jew dikjarazzjoni aċċettabbli mill- applikant jew risposta mid-dipartimenti jew aġenziji governattivi, skond il-każ, m'għandux jitqies bħala parti mill-perijodu imsemmi ta' tnax jew sitta u għoxrin ġimgħa imsemmija fis-subartikolu (1) jew (2) ta' dan l-artikolu.

(4) Dipartimenti jew aġenziji governattivi għandhom jirrispondu bil- miktub lill-Awtorita' mhux aktar tard minn erba' ġimgħat mid-data li jirċievu t-talba mill-Awtorita'.

Jekk jonqsu milli jagħmlu dan, id- dipartimenti jew aġenziji governattivi għandhom jitqiesu li ma joġġezzjonawx għal tali applikazzjoni.

(5) Iżda wkoll fil-każijiet kollha ż-żmien meħtieġ biex l-applikant jissottometti pjanti emendati, tagħrif ġdid jew raġunijiet għalfejn l- applikazzjoni ma għandhiex tiġi miċħuda, m'għandhomx jiġu miftiehma bħala li jagħmlu parti miż-żmien fuq imsemmi ta' tnax-il ġimgħa jew ta' sitta u għoxrin ġimgħa.".

"S" For subsections (1) and (2) of section 36 of the principal Act, there shall be substituted the following subsections:

"(1) The Authority shall take a decision on any application for development proposed within a temporary provisions scheme boundary or a development boundary as indicated in an approved local plan not later than twelve weeks after it has validated the application and, in default, permission shall be deemed to have been granted provided that the application conforms with approved policies:

Provided that the Authority may extend the said period by an additional period of twenty-six weeks by posting a registered letter to the applicant giving the reasons, based on planning issues, for such an extension.

(2) The Authority shall take a decision on an application not falling under subsection (1) of this section not later than twenty-six weeks after it has validated the application:

(3) Notwithstanding the foregoing provisions of this section, where the Authority, within the said period of twelve weeks or of twenty-six weeks, as the case may be, has informed the applicant that the application requires or calls for a full environmental impact assessment or an environment planning statement, whether under the Environment Protection Act 1991, or because of any other consideration, or where a traffic impact statement is required, or where the Authority requires consultation with government departments or agencies, the period taken for the submission of an acceptable assessment or statement by applicant or response by government departments or agencies, as the case may be, shall not be taken into consideration for the purpose of the twelve weeks or twenty-six weeks mentioned in subsection (1) or (2) of this section.

(4) Government departments or agencies shall respond in writing to the Authority not later than four weeks from date of receipt of request by the Authority.

In default, such government departments or agencies shall be deemed not to object to such application.

(5) In all cases moreover, the period required for the applicant to submit amended plans, new information or reasons why the application should not be refused, shall not be construed as forming part of the said periods of twelve weeks or of twenty-six weeks aforesaid.".

Sur President, nista' nikkonferma li din li għadni kemm qrajt hija l- aħħar verzjoni ta' l-emenda ta' artiklu 36 li għaddielna ic-chief executive ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar.

Din saret biex inkunu ċari ħalli żgur ma jkunx hemm lok għall-ebda misinterpretazzjoni.

Mr Chairman, jiena hawnhekk qed nara spjegazzjoni ċara tal-konċetti li tkellimna fuqhom li anke ġew amplifikati fit-Tieni Qari.

Qed inkunu fair ma' l-Awtorita' ta' l- Ippjanar u aktar u aktar maċ-ċittadin.

Aħna nemmnu li ċ-ċittadin għandu jkollu time frame li fih ikun jaf bid- deċiżjoni.

Iċ-ċittadin irid ikun jaf fejn qiegħed biex ma jibqgħux isiru l- akkużi li applikazzjoni tintefa' fil-bir tas-skieken u wara li jgħaddu tmien ġimgħat tirċievi karta stencilled biex tagħtihom approval ħalli jkomplu jtawlu aktar għax f'ċirkostanzi bħal dawn l-applikant jew jispiċċa jmur fl-appell biex jikkontesta dik id-deċiżjoni jew inkella jekk jaċċetta jkun at the mercy ta' min se jiddeċiedi, li jiddeċiedi meta jidhirlu hu.

Qed inpoġġu l-onus fuq l-Awtorita' ta' l-Ippjanar u fuq id-dipartimenti tal- gvern ukoll.

Kienet tajba li anke lid-dipartimenti tal-gvern nagħtuhom perijodu limitat biex jirrispondu.

Ħafna drabi nwaħħlu fid-dipartimenti tal- gvern li ma jirrispondux.

Hawn qegħdin indaħħlu wkoll il-konċett li hemm bżonn li jkun hemm effiċjenza u accountability.

L-individwu jkun jaf jekk l- applikazzjoni tiegħu tkunx marret u waħlet f'xi dipartiment parikolari tal- gvern.

Dan huwa l-iskop ta' din l-emenda, Mr Chairman.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Naħseb li l-Ministru japprezza li bejn l- ewwel verzjoni ta' klawsola 16, kif tidher fl-abbozz ta' liġi, u din l- emenda li għadu kemm ressaq hawn baħar jaqsam.

Dan li għandna issa jirrifletti ħafna mill-kritika li l-Oppożizzjoni għamlet b'mod speċifiku fuq il-perikli kbar li kienu se jdaħħluna fihom.

ONOR.

GEORGE VELLA: Iva, jekk tridu l-kredtu ħuduh!

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Niftakar li l-Oppożizzjoni fakkret kemm huwa perikoluż li jkollok terminu limitat li wara li tippreżumi l-ħruġ ta' permess - mhux ir-rifjut ta' permess - jekk f'dak it-terminu inti għandek riferenza għal xi dipartiment tal-gvern - u allura għandek mhux biss case officers li jistgħu jorqdu fuq file imma anke uffiċjali f'dipartimenti ....

Tkellimna dwar id-diffikulta' biex tirregola ż-żmien li applikazzjoni tista' ddum minħabba riferenza lil xi dipartiment tal-gvern u issa permezz ta' din l-emenda dan il-periklu qed jitwarrab.

Naturalment jista' jkun hemm konsiderazzjonijiet oħra li jdewmuk biex tieħu deċiżjoni fuq applikazzjoni partikolari u għalhekk jagħmel sens li ġie introdott dak li in planning terms jissejjaħ iċ-chess clock.

Jiġifieri naturalment wieħed bilfors iħares lejn klawsola 16, kif issa ppreżentata mill-ġdida - mhux biss hija differenti b'mod radikali mill- abbozz ta' liġi oriġinali imma anke differenti ħafna mill-ewwel emenda li l- Gvern kien beħsiebu jressaq u li tagħha kien avvanzalna kopja - fejn qegħdin niddefinixxu parametri preċiżi ta' meta jkun hemm il-preżunzjoni li permess ikun ingħata.

Biex dawn il-parametri u allura l-aspett pożittiv tal-klawsola kif miktuba issa jkun enfasizzat iktar, naħseb li huwa tajjeb li nkopru żewġ aspetti oħrajn u se nressaq emenda għalihom, fis-sens li l-applikazzjoni mhux biss trid tkun għar-rigward ta' art li qiegħda fl-iskema jew fil- konfini ta' żvilupp fejn inti tista' tibni skond il-policies relevanti - jiġifieri l-għadd ta' sulari jew it-tip ta' żvilupp li għandu jsir f'dik l- area - imma naħseb li għandna nkopru wkoll il-fatt li inti għandek bini li jkun ġie skedat.

Issa tista' targumenta li dak teknikament ħareġ mill- iskema imma ħafna drabi din id-distinzjoni ma tkunx ċara għax jista' jkun ġie skedat u l-konfini jibqgħu dawk li kienu u allura naħseb li rridu nkopru dak l-aspett ukoll.

Naħseb li rridu nkopru wkoll il-konċett ta' urban conservation areas għaliex jekk tagħti l-permess preżunt li ħareġ anke f'urban conservation areas, naħseb li l-periklu ma nkunux eliminajnih għal kollox.

Mr Chairman, għalhekk b'addizzjoni għall-emenda għal klawsola 16, kif ippreżentata mill-ġdid mill-Viċi Prim Ministru, nipproponi din l-emenda:

"T" Minnufih wara l-kliem "tikkonforma mal-policies approvati" fis- subartikolu (1) ta' l-artikolu 36 kif se jiġi emendat, għandu jidħol dan il-kliem "u ma tkunx tirriferi għal proprjeta' skedata jew żvilupp ġewwa area ta' konservazzjoni urbana".

"T" Immediately after the words "conforms with approved policies" in subsection (1) of section 36 as is being amended, there shall be inserted "and does not refer to a scheduled property, or to a development within an urban conservation area".

THE DEPUTY CHAIRMAN (Onor. Anġlu Farrugia): L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mr Chairman, il-punti li ssemmew huma l-istess bħalma ridt nagħmel jien pero' hemm punt li fl-opinjoni tiegħi huwa ferm importanti, anke fil-linja ma' dak li ntqal diversi drabi min-naħa tal- Gvern, kemm illum u anke drabi oħra.

Il-punti kollha li ssemmew dwar il- perijodu ta' żmien jistgħu jiġu mxejna jekk kemm-il darba l-kelma "validat" li hemm fl-abbozz ta' liġi tibqa' kif inhi.

It-12 jew is-26 ġimgħa, skond kif ikun il-każ, jibdew jgħoddu mill-ġurnata tal-validation.

Kien hemm diversi kontroversji dwar il-perijodu ta' kemm iddum biex tiġi validata applikazzjoni.

ONOR.

GEORGE VELLA: Jekk tippermettili ngħidlek li, fil-proċess tad- diskussjonijiet li kien hemm, sar qbil ukoll dwar meta u f'liema stadju tiġi validata kull applikazzjoni.

Il-proċedura li ġejna kkritikati li ġiet ippubblikata mal-GDO hija l-proċedura li trid tiġi segwita u kien hemm qbil li meta perit imur biex jiddepożita applikazzjoni, hemm iċ-check list u jekk kemm-il darba r-receiving officer ikun sodisfatt li applikazzjoni għandha r-rekwiżiti kollha skond dik iċ-check list, dik l-applikazzjoni tiġi aċċettata u validita' as from then.

Jekk ma jkollux kollox, jibagħtu lura biex iġibhom.

Fil-każ ta' proġetti iktar kbar, bħal mixed developments u affarijiet simili, ovvjament iħalli l-karti hemmhekk u mbagħad within a week irid ikollu validazzjoni għaliex ikunu ċċekjawlu d- dokumenti kollha li jkollu bżonn għal biex jiddepożita dik l-applikazzjoni u tibda tgħodd il-validazzjoni.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Dik m'hijiex problema.

ONOR.

GEORGE VELLA: Dwar dik diġa' kien hemm qbil.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Mugliett.

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Mr Chairman, bħal sħabi hawnhekk nixtieq nesprimi li aħna in grosso modo qegħdin naqblu ma' din l-emenda, partikolarment jekk l-emenda li ressaq l-Onor.

Francis Zammit Dimech tiġi aċċettata.

Jien nixtieq niġbed l-attenzjoni għal subklawsola (5) ta' klawsola 16 kif qed tiġi emendata, fejn daħal iċ-chess clock principle għal meta applikant ikun mitklub jissottometti pjanti emendati.

Il-perijodu meta l-Awtorita' ta' l-Ippjanar tkun qed tistenna sabiex pjanti emendati jaslu għandha ma jkunx jgħodd bħala parti mill-perijodu ta' 12-il ġimgħa.

Mr Chairman, nispera li din is-subklawsola ma tiġix abbużata għax fil-fehma tiegħi - naħseb li l-periti li hawn fil-Kamra jaqblu miegħi - din tista' tiġi abbużata u se nispejga kif.

(Interruzzjonijiet) Qed ngħid li dan il- prinċipju jista' jiġi abbużat meta perit jintalab jissottometti pjanti emendati piecemeal.

Jiġifieri l-ewwel jgħidulu biex jirrivedi l-pjanti għax għandu għoli mhux kif suppost, imbagħad wara xi ġimgħa jgħidulu biex jibgħat il-pjanti u jidentifika l-colour scheme u nispiċċaw biex kull darba ntawlu ż-żmien.

Jien naħseb li l-intenzjoni oriġinali ta' l-istreamlining tista' tiġi abbużata għax minflok ma nitolbu sottomissjoni darba ta' pjanti emendati noqogħdu nitolbuhom piecemeal.

Jien ma naħsibx li din hija l- intenzjoni tagħna hawnhekk.

(Interruzzjonijiet) Napprezza li huwa diffiċli biex nemendawha imma qed niġbidlek l-attenzjoni biex toqgħod attent ħalli dan il-prinċipju ma jkunx abbużat.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, jien nappella lill-kollega tiegħi biex ikun hemm daqsxejn konsistenza għaliex filli qegħdin ngħidu li ma nħallux 12-il ġimgħa blokk imma ż-żmien li jkun hemm bżonn biex isiru ċerti aġġustamenti...

(Interruzzjonijiet) Jekk kemm-il darba fid- diskussjonijiet mal-perit jirriżulta li għandu bżonn imur back to the drawing board biex jagħmel xi emendi, naħseb li it's only fair li l-arloġġ jieqaf sakemm il-perit jerġa' lura.

(Interruzzjonijiet) Issa jekk in-naħa l-oħra trid li l-arloġġ jibqa' għaddej, dik ħaġa oħra!

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Jien għandi każi fejn joqogħdu jitolbuk sottomissjonijiet ġodda piecemeal.

ONOR.

GEORGE VELLA: Onor. Mugliett, jien naqbel miegħek u hawnhekk qed tkompli tikkonferma dak li ntqal min-naħa l-oħra dwar abbużi li jistgħu jsiru.

Imma għalfejn qed nitkellmu dwar li jkollna xi ħadd direttament responsabbli għall-amministrazzjoni?

Malli inti jew direttament jew through ir-rappreżentant tiegħek twassal għand il-users committee l-ilment li qed isir dan l-abbuż, se mmorru dirett għand id-direttur ta' l- amministrazzjoni u t-twettiq tal-proċedura u ngħidulu: Isma', sieħeb taf x'qed isir hemmhekk!

Dan huwa l-makkinarju li rridu nibdew inħaddmu.

(Interruzzjonijiet) Jien m'iniex qed ngħid bl-ebda mod li f'daqqa waħda dan se jrabbi l-ġwienaħ, jagħmel ir-raġġiera u jsir anġlu.

Dażgur li le!

Tagħmel x'tagħmel fil-liġi dejjem se jibqa' l-lok ta' abbuż.

Aħna qed nipprovaw kemm jista' jkun nikkontjenu l-possibbiltajiet, naqtgħu ċ-ċans ta' l-abbuż u nisperaw li kulħadd jifhem li qiegħed hemmhekk biex jaqdi liċ- ċittadin u lill-poplu.

(Interruzzjonijiet)

Mr Chairman, fuq l-emenda ta' l-Onor.

Zammit Dimech jien mort nikkonsulta ma' l-esperti u m'humiex jifhmu l-bżonn that we point out scheduled property jew inkella l-iżvilupp li qiegħed f'urban conservation area.

Jien nifhem li qegħdin ngħidu li l-Awtorita' ta' l-Ippjanar hija obbligata li tirrispondi within 12 weeks, hu x'inhu l-każ, għax il-mument li nibdew nispeċifikaw nibdew sensiela li ma tispiċċa qatt.

Jiġifieri jien ma nistax neskludi dak li huwa scheduled u dak li huwa f'urban conservation area għax jista' jkun hemm affarijiet li la huma f'scheduled area, la huma scheduled u lanqas huma f'urban conservation area imma jkunu sensittivi daqshom jew inkella iktar minnhom.

Jien kont inħalliha miftuħa biex lill- Planning Authority, li qegħdin ngħidu li rridu nagħmluha effiċjenti ngħidulha: Isma', inti m'għandekx isserraħ rasek għaliex dak huwa f'scheduled area jew urban conservation area.

Int għandek applikazzjoni u tajjeb jew ħażin fi żmien 12 jew 26 ġimgħa, skond il-każ, trid tikkommetti ruħek u tikkomunika ma' l-individwu fejn jew tgħidlu li se tagħtih permess, jew tgħidlu li se tirrifjuta l-permess, jew inkella tgħidlu li għal raġunijiet ta' ippjanar irid itawwal iż-żmien tal-permess.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Sur President, il-Ministru jifhem li ladarba qed nintroduċu konċett radikali ħafna fl-ippjanar - jien insostni li f'liġijiet oħra dan il-konċett li daħħalna fi klawsola 16 m'hemmx bħalu, imma jekk stess hemm nixtieq li naraw dan il-konċett imdaħħal f'liġijiet oħra kif qegħdin fl-istadju ta' Kumitat - din trid tkun limitata f'parametri stretti.

Fil-fatt il-Ministru stess qal li jekk l- applikazzjoni qiegħda fi ħdan skema ta' żvilupp, skond policies approvati, il-permess ikun mogħti wara 12-il ġimgħa, liema perijodu mbagħad jista' jiġi estiż għal 26 ġimgħa.

Jiġifieri hawnhekk il-Ministru fehem li dan il- konċett tant huwa radikali li fejn japplika trid tirristrinġi b'mod raġonevoli.

L-Oppożizzjoni li studjat dan l-abbozz ta' liġi fid-dettall, identifikat żewġ konċetti li huma sensittivi oġġettivament u by definition; wieħed minnhom jirrigwarda bini skedat li suppost għandu l-ogħla livell ta' protezzjoni.

Jekk dan ikun jaqa' taħt category A tista' lanqas tmissu.

(Interruzzjonijiet) Imma jekk xi ħadd japplika biex jiżviluppa bini skedat, wara 12-il ġimgħa ...

(Interruzzjonijiet) Ministru, aħna qed nitkellmu fuq il-konċett ta' permess preżunt maħruġ.

Issa aħna rridu li din il-preżunzjoni tkun teżisti jekk xi ħadd japplika fuq bini skedat?

Lili l-loġika tgħidli biex nippreżumi l-maqlub.

Onor. Vella, s'issa f'Malta ppreżumejna l-maqlub għal kollox pero' llum inti qed tgħid li għandna nillimitaw il-preżunzjoni tal-permess approvat within scheme u within approved policies.

Jien ngħidlek li bil-loġika taż-żewġ konċetti li int identifikajt korrettement, la tista' żżid il-każ ta' bini skedat multo magis u wisq inqas il-każijiet ta' applikazzjoni within urban conservation areas.

B'hekk il-parametri tal-preżunzjoni ta' permess mogħti jaqa' awtomatikament.

Jiġifieri jien jekk irrid nista' nagħmel applikazzjoni fuq urban conservation area u din taqa' awtomatikament taħt subparagrafu (2) ta' artiklu 36, kif propost fi klawsola 16.

Min-naħa l-oħra f'subparagrafu (1) ta' artiklu 36, dejjem kif propost fi klawsola 16, li jitratta permess preżunt mogħti, ma jistax ikollok preżunzjoni bħal din fuq bini skedat imma se mai jrid ikollok preżunzjoni bil-maqlub.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, jien naħseb li l-klawsoli u l-emendi li pproponejt japplikaw għal kull tip ta' applikazzjoni, għal kull tip ta' bini u għal kull tip ta' żvilupp.

Li nista' ngħid jien huwa li bil- liġijiet kollha, bl-emendi kollha u bis-suppost salvagwardji kollha, min ried iwaqqa' bini skedat ġo Birżebbuġa f'sagħtejn biex itella' blokk appartamenti waqqgħu u malajr instabu r-raġunijiet għal dan l-għemil!

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hemm iktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hija l-emenda kif imressqa u moqrija mill-Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

L-emenda "S" għaddiet.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi l-emenda kif imressqa u moqrija mill-Onor.

Francis Zammit Dimech.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Negatived.

ONOR.

MEMBRU: Division.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Billi ntalbet votazzjoni din għandha tittieħed fil- ħin ta' l-interruzzjonijiet tax-xogħol skond il-ftehim milħuq fil-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra.

Klawsola 17 - Emenda ta' l-artikolu 37 ta' l-Att prinċipali.

Clause 17 - Amendment of section 37 of the principal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, klawsola 17 qed temenda artiklu 37 ta' l- Att prinċipali.

Permezz ta' din il-klawsola, iż-żmien li fih jista' jsir appell se jitwal b'jumejn, jiġifieri fejn qabel il-perijodu kien ta' 28 days from the receipt of the decision issa dan qed intawwluh bi 30 ġurnata.

Pero' mbagħad qed ngħidu wkoll - dan qed nagħmluh biex lill-Planning Authority nagħtuha ċerta mbottatura - li:

"... meta l-Awtorita' tkun mitluba terġa' tqis id-deċiżjoni tagħha, u dik it-talba ssir fi żmien erbatax-il jum wara li l-applikant tkun waslitlu dik id-deċiżjoni, l-Awtorita' għandha tagħti risposta ddettaljata bil-posta reġistrata għal dik it-talba fi żmien tletin jum minn meta taslilha t-talba, u ż-żmien ta' tletin jum li fih jista' jsir appell għandu jibda għaddej mid-data minn meta tkun ġiet riċevuta r-risposta ta' l-Awtorita' għal dik it-talba.".

Kif qed taraw aħna dejjem qed nipprovaw nagħmlu time limits ħalli ma jkunx hemm open-ended provisions.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Il-proċedura sa llum hija li meta jkun hemm refusal wieħed jirċievi ittra biex jew jagħmel reconsideration jew inkella appell.

Hawn ta' min jgħid li filwaqt li jekk wieħed jiddeċiedi li jagħmel reconsideration din irid jagħmilha fi żmien 14-il ġurnata, jekk wieħed ikun irid jagħmel appell dan irid jagħmlu fi żmien 30 ġurnata.

Madanakollu subartiklu (2) ta' artiklu 37 kif propost fi klawsola 17, donnu qed jgħid li filwaqt li wieħed għandu dritt jagħmel appell fi żmien 30 ġurnata, jekk dak l-appell jagħmlu fl-ewwel 14-il ġurnata ta' dak il-perijodu jitqies li dan qed jagħmel rikonsiderazzjoni tal-proġett.

Dan ifisser li b'xi mod qed innaqqsu l-possibbilta' li wieħed jagħmel rikonsiderazzjoni u iktar tard appell.

Jien ma nafx jekk kienx hemm qbil dwar dan mill-Awtorita' ta' l- Ippjanar jew inkella mill-Kamra tal-Periti ONOR.

GEORGE VELLA: Fuq dan kien hemm il-qbil ta' kulħadd.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Pero' din il-klawsola ġiet tinftiehem li jekk kemm-il darba wieħed jagħmel l-appell fl-ewwel 14-il ġurnata, dak jitqies bħala rikonsiderazzjoni u mbagħad irid jirċievi r-risposta għar-rikonsiderazzjoni fi żmien 30 ġurnata.

ONOR.

GEORGE VELLA: Imbagħad għandek dritt tagħmel l-appell fi żmien 30 ġurnata.

ONOR.

CENSU GALEA: Kollox sew.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, hawn ta' min ifakkar li l-bord ta' l- appell għandu jappunta l-ewwel smigħ ta' l-appell fi żmien tliet xhur, jiġifieri din m'hijiex open-ended imma qed nerġgħu npoġġu time limit.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Il-Ministru fakkarni f'kumment ieħor li nixtieq nagħmel.

Filwaqt li jien nifhem l-ispirtu tal-mod kif qed titpoġġa din l- emenda, fl-istess ħin naħseb li lkoll naqblu li billi tappunta l-ewwel seduta fi żmien tliet xhur ma jfisser xejn għaliex jekk tappunta l-ewwel seduta għal żmien tliet xhur u mbagħad tiddiferixxiha għas-sena ta' wara ...

ONOR.

GEORGE VELLA: Imma ma nistgħux nilleġislaw biex tittieħed deċiżjoni f'temp ta' siegħa!

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Mugliett.

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Sur President, nixtieq nistaqsi lill-Ministru jekk din ir-risposta ddettaljata li l-Awtorita' ta' l-Ippjanar trid tagħti fi żmien 30 ġurnata wara li jkun sottomess request għal reconsideration, jibqgħux 30 ġurnata jekk min jissottometti dak ir-request ikun għamel request to be present.

Lill-Ministru nixtieq nistaqsih ukoll jekk il-frażi "detailed reply" fil- proviso ta' subartiklu (2) ta' artiklu 37, kif propost fi klawsola 17, tfissirx deċiżjoni.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, għamilna minn kollox biex kemm jista' jkun dawk il-każi fejn ikun hemm request to be present jibdew jonqsu għax awtomatikament dawn itawlu l-proċeduri.

Jekk is-sottomissjonijiet jistgħu jingħataw bil-miktub ikun aħjar għax b'hekk il-ġudikant diġa' jkollu kopja tagħhom u jkun jista' jaħseb u saħansitra jiddeċiedi kważi qabel ma tiġi appuntata l-kawża.

Pero' ovvjament jekk kemm-il darba xi ħadd ikun irid jagħmel request to be present dan ikollu jidħol fil-queue tal-każi tar- requests to be present għar-raġuni li dawk jieħdu ħafna iktar ħin.

Pero' hawnhekk m'aħna qed nagħmlu l-ebda distinzjoni bejn appell normali u appeal to be present sabiex l-appell ikun jista' jimxi iktar malajr.

Kif qal l-Onor.

Galea jista' jiġri li tiġi appuntata l-ewwel seduta għal żmien tliet xhur u mbagħad din tiġi differita għas-sena ta' wara, pero' min hu nkarigat mill-amministrazzjoni għandu jara x'jista' jagħmel ħalli dawn it-tip ta' abbużi - għax jien dawn abbużi nsejħilhom - ma jsirux.

Għat-tieni mistoqsija, evidentement "reply" tfisser risposta u mhux deċiżjoni.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Tonio Borg.

ONOR.

TONIO BORG: Jien naħseb li l-frażi "a detailed reply" qed tirriferi għal deċiżjoni dwar ir-rikonsiderazzjoni għax hawnhekk qed ngħidu li jekk inti titlob reconsideration ta' deċiżjoni minflok ma tappella, it- 30 ġurnata jibdew jgħoddu minn meta tkun irċevejt ir-risposta ta' l- Awtorita' ta' l-Ippjanar għal dik it-talba.

Issa jien nifhem li r-risposta ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar hija deċiżjoni f'dak is-sens.

ONOR.

GEORGE VELLA: Imma din tkun għadha suġġetta għall-appell.

ONOR.

TONIO BORG: Jien naħseb li minflok ma ngħidu "l-Awtorita' għandha tagħti risposta ddettaljata bil-posta reġistrata", aħjar ngħidu "għandha tagħti d-deċiżjoni tagħha" għax inkella dan ma jkunx jagħmel sens.

Meta qed ngħidu li f'każ ta' reconsideration it-30 ġurnata jibdew jgħoddu minn meta tirċievi risposta ddettaljata, ir-risposta ddettaljata tfisser deċiżjoni dwar ir-reconsideration.

ONOR.

GEORGE VELLA: Tinsiex li f'dik li hi proċedura aħna ftehimna li l- perit - ovvjament f'isem il-klijent - dejjem se jkollu risposta ddettaljata li tagħtih ir-raġunijiet għaliex ittieħdet dik id-deċiżjoni, speċjalment jekk kemm-il darba din tkun deċiżjoni ta' refusal.

GĦalhekk imbagħad il- perit jagħmel rikonsiderazzjoni biex jipprova jirribatti dawk l-argumenti u mbagħad jekk kemm-il darba din terġa' ma tiġix aċċettata jkollu dritt li jappella.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Iktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 17.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 17 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 18 - Tħassir ta' l-artikolu 40 ta' l-Att prinċipali.

Clause 18 - Repeal of section 40 of the principal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, permezz ta' din il-klawsola artiklu 40 qed jiġi mħassar.

Ir-raġuni għal dan hija li jekk kemm-il darba bniedem ikun diġa' nħariġlu l-permess, artiklu 40 ma jkunx jagħmel sens.

Pero' fl- istess ħin m'għandniex ninsew artiklu 45 li jgħid:

"(1) L-Awtorita' tista', meta' tqis il-pjanijiet ta' żvilupp u konsiderazzjonijiet oħra ta' sustanza, b'avviż notifikat lis-sid ta' xi art jew lil min jokkupa dik l-art, jeħtieġ li xi użu jew attivita', jew xogħolijiet jieqfu jew li xi bini, impjant, attrezzi jew ħaġa oħra hi x'inhi tiġi mneħħija minn art, jew jeħtieġ sew dak it-twaqqif kemm dik it-tneħħija.".

Jien nemmen li dawn għandhom ikunu każi eċċezzjonali u għalhekk hawn qed nitkellmu fuq l-acquired rights ta' ċittadin li tneħħielu xi permess.

Din tista' tiġi wżata wkoll meta, per eżempju, xi ħadd jappella kontra xi permess li jkun ingħata lil xi ħadd - din irridu neħduha in konsiderazzjoni minħabba l-mod li bih ġiet interpretata l-liġi - u eventwalment dan jirbaħ l-appell.

Imbagħad ġaladarba l-appell jintrebaħ u jiġi deċiż li dak il- permess m'huwiex validu jew għandu jiġi revokat, permezz ta' artiklu 45 il- Planning Authority jibqgħalha d-dritt li tagħmel dak li jkun mistenni minnha li tagħmel wara li jkun intrebaħ dak l-appell.

Sur President, artiklu 40, li kien daqsxejn iebes, tneħħa minħabba li fl- opinjoni tiegħi seta' jagħti lok għal ċertu abbuż, biex ma ngħidx arroganza, għax għalkemm wieħed jingħata kumpens meta jitteħidlu l-permess ħafna drabi b'dan il-kumpens ma tkunx qed issir ġustizzja ma' wieħed li jkun itteħidlu dritt.

La permess ikun diġa' nħareġ, dan għandu jibqa' validu.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Iktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 18.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 18 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 19 - Emenda ta' l-artikolu 46 ta' l-Att prinċipali.

Clause 19 - Amendment of section 46 of the principal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, għal klawsola 19 għandi din l-emenda:

"U" Il-klawsola 19 għandha tiġi emendata kif ġej:

(a) minflok il-paragrafu (a) tagħha għandu jidħol dan li ġej:

"(a) fis-subartikolu (1) tiegħu, minflok il-kliem "biex tirregola l- konservazzjoni tagħhom." għandhom jidħlu l-kliem "biex tirregola l- konservazzjoni tagħhom:" u minnufih wara s-subartikolu msemmi għandu jiżdied il-proviso li ġej:

"Iżda mal-ħruġ ta' ordni ta' konservazzjoni s-sid ikollu l-jedd ta' aċċess minnufih f'kull ħin raġonevoli għal kull dokumentazzjoni ta' l- Awtorita' li tkun tirrigwarda dak l-ordni bil-għan li jiġu miflija r- riżultanzi u l-konsiderazzjonijiet relattivi u s-sid jista' jikkontesta dik id-deċiżjoni bil-miktub ma' l-Awtorita' fi żmien tletin jum mid-data meta l-ordni jiġi lilu notifikat jew jiġi pubblikat fil-Gazzetta.";";u

(b) minflok il-paragrafu (c) tagħha għandu jidħol dan li ġej:

"(c) minnufih wara s-subartikolu (7) tiegħu għandu jiżdied is- subartikolu (8) li ġej:

"(8) Sid ta' proprjeta' skedata għandu dritt jitlob rikonsiderazzjoni dwar kull skedar tal-proprjeta' tiegħu.

Dik it- talba għandha ssir bil-miktub quddiem l-Awtorita' fi żmien tletin jum min-notifika jew mill-pubblikazzjoni fil-Gazzetta, liema jiġi l-aħħar, ta' l-iskedar, u l-Awtorita' għandha tiddeċiedi fi żmien tliet xhur minn meta tkun irċeviet it-talba għal rikonsiderazzjoni.".".

"U" Clause 19 shall be amended as follows:

(a) for paragraph (a) thereof there shall be substituted the following:

"(a) in subsection (1) thereof, for the words "to regulate their conservation." there shall be substituted the words "to regulate their conservation:" and immediately thereafter there shall be added the following proviso:

"Provided that upon the issue of a conservation order the owner shall have the right to immediate access at reasonable times to all documentation of the Authority concerning the said order for the purpose of studying the relative findings and considerations and the owner may contest the said decision in writing with the Authority within thirty days from the date when the order is notified to him or is published in the Gazette.";"; and

(b) for paragraph (c) thereof there shall be substituted the following:

"(c) immediately after subsection (7) thereof, there shall be added the following new subsection:

"(8) An owner of scheduled property has a right to demand the reconsideration of any scheduling of his property.

Such demand shall be entered in writing with the Authority within thirty days of notification or publication in the Gazette, whichever is the later, of the scheduling and the Authority shall decide within three months of receipt by it of the demand for reconsideration.".".

THE DEPUTY CHAIRMAN: Rimarki?

(Onor. Membri:No) Il-mistoqsija hi l- emenda kif imressqa u moqrija mill-Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "U" għaddiet nem. con.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 19 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 19, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 20 - Emenda ta' l-artikolu 52 ta' l-Att prinċipali.

Clause 20 - Amendment of section 52 of the principal Act.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Sur President, klawsola 20, li qed temenda artiklu 52 ta' l-Att prinċipali, titratta dwar enforcement procedure.

Kif għidt diġa', ma kienx hemm il-ħsieb li nitrattaw l-enforcement għalissa, pero' waqt li konna qed naħdmu fuq dan l-abbozz ta' liġi ħassejna li jkun utli li mmissu xi ftit dan is-suġġett f'dan l-istadju wkoll.

Fil-fatt aħna emendajna artiklu 52 ta' l-Att prinċipali sabiex f'subartiklu (1) tiegħu minflok il-kliem "għandha tinnotifika avviż" jidħlu l-kliem "għandha tinnotifika avviż ta' waqfien" u minflok il-kliem "li x-xogħol jieqaf minnufih" jidħlu l-kliem "li x-xogħol jieqaf minnufih.

Jekk sid l-art ma jkunx magħruf mill-Awtorita' ta' l-Ippjanar, l-avviż ta' waqfien għandu jiġi notifikat lill-inkwilin."

GĦalhekk hawn m'aħniex qed nitkellmu biss fuq enforcement notice imma fuq stop and enforcement notice.

Sur President, imbagħad paragrafu (b) ta' klawsola 20 jgħid hekk:

"fit-test Ingliż tas-subartikolu (2) tiegħu, minflok il-kliem "may also be served" għandhom jidħlu l-kliem "shall also be served".".

THE DEPUTY CHAIRMAN: Iktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 20.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 20 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi

Klawsola 21 - Emenda ta' l-Ewwel Skeda li tinsab ma' l-Att prinċipali.

Clause 21 - Amendment of the First Schedule to the principal Act.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, klawsola 21 qed temenda l-Ewwel Skeda li tittratta dwar il-provisions li għandhom x'jaqsmu ma' l-Awtorita' ta' l- Ippjanar.

Fil-fatt għal din il-klawsola għandi l-emenda li se naqra:

"V" Minflok il-kliem "Is-seduti ta' l-Awtorita' għandhom isiru bil-miftuħ u d-dispożizzjonijiet" fil-paragrafu (a) tal-klawsola 21, għandhom jidħlu l-kliem "Id-dispożizzjonijiet".

"V" For the words "The hearings of the Authority shall be held in public and the provisions" in paragraph (a) of clause 21, there shall be substituted the words "The provisions".

Sur President, aħna qed nagħmlu din l-emenda sabiex dawk il-provvedimenti li japplikaw għall-proċeduri tad-DCC, liema proviżjonijiet jitrattaw dwar id-dritt tad-deliberazzjoni fil-magħluq, meta jkun hekk mitlub minn membru waqt l-ipproċessar tal-permessi, japplikaw ukoll fil-proċeduri ta' l- Awtorita' ta' l-Ippjanar.

Fil-fatt ta' min jgħid li filwaqt li artiklu 3 ta' l-Ewwel Skeda jgħid:

"The meetings of the Authority shall be called either on his own initiative or at the request of any two members of the Authority; and the Authority shall also meet at such times as it may itself decide.",

artiklu 8 ta' l-istess skeda jgħid:

"Where the Authority performs functions normally delegated to the Development Control Commission, subsection (5) of section 13 of the Act shall apply to it as it applies to the Commission."

GĦalhekk f'dan il-każ il-provvedimenti li għamilna f'Taqsima 13 qed napplikawhom ukoll għall-proċedura tal-Planning Authority.

Sur President, barra minn hekk ta' min jgħid li dan l-abbozz ta' liġi qed jemenda wkoll artiklu 4 li jgħid hekk:

"The chairman, or the deputy chairman acting in his place, shall have an original vote, and where the votes are equally divided, a second or casting vote.",

billi minflok il-kliem "vot ieħor jew casting vote." jidħlu l-kliem "vot ieħor jew casting vote.

Il-membri kollha ta' l-Awtorita' li jkunu preżenti fil-laqgħat tagħha għandhom jitfgħu l-vot tagħhom favur jew kontra mozzjoni li titressaq għall-votazzjoni.".

Sur President, aħna qed nagħmlu dan anke frott ta' l-esperjenza li għandna fil-Planning Authority, fis-sens li meta wieħed iqis li l- pożizzjoni tal-membri ta' l-Awtorita' hija kważi a judicial function minħabba li qegħdin hemmhekk biex jiddeċiedu għax m'huwiex aċċettat li jkollok astensjonijiet.

M'huwiex fair li l-bord ta' l-Awtorita' ta' l- Ippjanar ma jeħux id-deċiżjoni tiegħu rigward xi applikazzjoni minħabba li xi membru jastjeni.

Forsi hawn min jistaqsini: M'għandux dritt jastjeni membru?

Membru għandu dritt jastjeni pero' jien naħseb li jekk dan il- membru jħossu tant indeċiż ikun jaqbel jekk ma jmurx għal-laqgħa milli jmur u ma jitfax il-vot.

Għaliex qed ngħid dan?

Għax meta membru ma jitfax il- vot tiegħu, statistikament iktar tikber il-possibbilta' li l-voti jiġu ndaqs u mbagħad iċ-chairman ikollu jidentifika l-vot tiegħu billi jitfa' l- casting vote.

GĦalhekk permezz ta' din l-emenda aħna qed ngħidu lill- membri ta' dan il-bord biex ikunu iktar responsabbli billi ġaladarba jisimgħu l-każ jivvotaw kontra jew favur u mhux jibqgħu in suspended animation.

Dan bħal meta tmur quddiem qorti li jkollha tliet imħallfin u tnejn minnhom jastjenu u allura wieħed jispiċċa ma jkunx jaf fejn qiegħed.

GĦalhekk l-iskop ta' din l-emenda huwa li l-membri tal-bord ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar jiddeċiedu one way or the other.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Tonio Borg.

ONOR.

TONIO BORG: Sur President, jien naħseb li din l-emenda kienet meħtieġa għax qabel paragrafu (a) ta' l-Ewwel Skeda, kif proposta fi klawsola 21, kien jgħid li s-seduti ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar kollha se jkunu miftuħa għall-pubbliku, mentri jekk fhimt sew issa, permezz ta' din l-emenda, l-bord bħala regola se jibqa' jiltaqa' fil-magħluq ħlief meta jkun qed jiddiskuti kwestjonijiet ta' permessi għall-iżvilupp.

Sur President, bħalma din in-naħa sostniet l-oppożizzjoni tagħha li d- deliberazzjonijiet tad-DCC isiru fil-magħluq fuq talba ta' persuna waħda mingħajr ma tagħti raġuni għal dan, hekk ukoll issostni l-oppożizzjoni tagħha għall-fatt li issa dan se jiġi applikat għall-Awtorita' ta' l- Ippjanar.

Aħna ma naqblux ma' din is-sistema għax id-deċiżjonijiet dwar permessi għall-bini jew għal żvilupp ieħor ikunu kontroversjali ħafna u ħafna drabi peress li ma jkunx hemm qbil totali mad-DCC din il-kwestjoni tiġi riferuta lill-Awtorita' ta' l-Ippjanar.

GĦalhekk jekk stess wieħed jista' jiġġustifika l-fatt li fid-DCC id-deliberazzjonjiet isiru bil- magħluq, żgur li ma tistax issir l-istess ġustifikazzjoni għall-Awtorita' ta' l-Ippjanar.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Naturalment l-oġġezzjoni hija identika għal dik li semmejna meta konna qegħdin nitkellmu fuq id-DCC.

L-oġġezzjoni hija n-natura trasparenti li għandu jkollha l-Awtorita' ta' l-Ippjanar.

Din kienet ukoll riflessa fil-fatt li l-laqgħat kollha tad-DCC u ta' l- Awtorita' ta' l-Ippjanar, fl-istadji kollha tagħhom, kienu aċċessibbli għall-pubbliku, inkluża l-fażi ta' deliberazzjonijiet.

Jiena ngħid li l- fatt li waqt il-laqgħa taqbad u tgħid li l-membri ta' l-Awtorita' ta' l- Ippjanar għandhom jidħlu jiddeliberaw behind closed doors, huwa konċett oppost għal kull regola tat-trasparenza.

Personalment fhimt ukoll li qiegħda ssir emenda għall-emenda sabiex jiġi enfasizzat dan il-punt mhux sabiex l-Awtorita' ta' l-Ippjanar ma tiltaqax fil-miftuħ - kif qal tajjeb l-Onor.

Borg - imma biex żgur ma jkunx hemm kontradizzjoni bejn dak il-prinċipju u li d-deliberazzjonijiet jistgħu jsiru biss b'mod sigriet.

GĦalhekk din l-emenda qiegħda tagħti d-dritt aktar riġidu li l-Awtorita' ta' l-Ippjanar tingħalaq wara l-bibien magħluqa.

Ngħid ukoll li dak li huwa oġġezzjonabbli għad-DCC huwa oġġezzjonabbli aktar u aktar għall-Awtorita' ta' l-Ippjanar għaliex issa qegħdin nitkellmu dwar proġetti ta' entita' kbira.

Anke jekk nimxu bil- guidelines kif ingħataw, aħna nifhmu li huma biss l-akbar proġetti li jmorru għall-konsiderazzjoni ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar.

Allura l- bżonn ta' trasparenza assoluta f'kull mument tal-proċedura quddiem l- Awtorita' ta' l-Ippjanar huwa wieħed assolut, u hija ħasra li ngħidu - għax ikun hemm pressjoni, theddid eċċ. - li se ndaħħlu l-konċett li l-laqgħat, jew parti minnhom, isiru wara bibien magħluqa.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mr Chairman, l-insistenza li saret min-naħa tagħna dwar il-laqgħat tad-DCC tgħodd ukoll f'dan il-każ għall-istess raġunijiet li semmejna aktar kmieni.

Fil-paragrafu (b) ta' din il-klawsola qiegħed jingħad li kull membru għandu d-dover li jivvota.

Safejn naf jien, anke quddiem l-Awtorita' ta' l-Ippjanar hemm il-possibbilta' li jittieħed vot sigriet.

Allura kif se jiġi assigurat li ħadd mill-membri ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar ma jitfa' blank vote?

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, ħadd ma jista' jġiegħel u lanqas ikun jaf min qed ifarfar mir-responsabilita' li jkollu li jkun ġentlom ma' sħabu u jagħmel dak li hu mistenni minnu fuq il-bord ta' l-Awtorita' ta' l- Ippjanar.

Kif konna qegħdin ngħidu aktar kmieni, hemmhekk tappunta nies li jkollok fiduċja fihom għax tkun taf li huma serji u integri.

Aħna qegħdin nesprimu l-frott ta' l-esperjenza ta' x'kien jiġri meta ġieli kien hemm sitwazzjonijiet imbarazzanti minħabba li jkollok astensjonijiet.

Il- kollega tiegħi, l-Onor.

Tonio Borg, qed ibaxxi rasu għaliex qed jifhem x'qed ngħid pero' jiena ma rridx inkun xagħra f'ġisem iċ-chairman f'okkażjonijiet bħal dawn minħabba s-sitwazzjoni li ġibnih fiha, sempliċement għaliex jittieħdu ċerti stands.

Aħna qegħdin ngħidu li jista' jiġri kollox.

Meta membru jrid ikun malinn jista' jitolbok vot sigriet għax ikun miftiehem ma' xi tlieta oħra minn sħabu li jħalluh vojt, imma din imbagħad tirrifletti fuq il-membri tal-bord.

Allaħares noqogħdu naħsbu li dawn in-nies huma daqshekk irresponsabbli li jagħmlu dawn l-affarijiet, pero' min-naħa l-oħra dan m'huwiex xi ksur tal-liġi li għandu xi piena, xi multa jew xi priġunerija.

Hawnhekk qegħdin nappellaw biex it-tmexxija ta' l-Awtorita' ta' l- Ippjanar tkun aktar smooth u jien nippretendi li meta qegħdin nuru x-xewqa li l-affarijiet jimxu b'dan il-mod, dan għandu jiġi osservat.

Issa, jekk kemm-il darba dan ma jiġix osservat, wieħed ikollu jaħseb f'miżuri jew f'sistemi oħrajn.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi l-emenda "V" kif imressqa u moqrija mill-Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Din il-votazzjoni tittieħed fil-ħin ta' l- interruzzjoni tax-xogħol skond il-ftehim milħuq fil-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra.

Klawsola 22 - Dispożizzjonijiet transitorji.

Clause 22 - Transitory provisions.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, għall-klawsola 22 għandi żewġ emendi :

"W" Fis-subklawsola (1) tal-klawsola 22, minflok il-kliem "kif emendat b'dan l-Att" għandhom jidħlu l-kliem "kif emendat b'dan l-Att u fejn dawn l-appelli ġew appuntati għas-smigħ jew differiti għal xi data partikolari mill-istess Bord kif imwaqqaf qabel huma għandhom jibqgħu hekk appuntati jew differiti mill-Bord kif issa mwaqqaf".

"W" In subclause (1) of clause 22, for the words "as amended by this Act" there shall be substituted the words "as amended by this Act and where such appeals have been appointed or put off for any particular date by the said Board as previously constituted they shall remain so appointed or put off by the Board as now constituted."; u

"X" Minnufih wara s-subklawsola (2) tal-klawsola 22 għandha tidħol din is- subklawsola ġdida li ġejja:

"(3) Mingħajr ħsara għad-dispożizzjonijiet tas-subartikolu (1) ta' dan l- artikolu, dawk il-persuni li minnufih qabel il-bidu fis-seħħ ta' dan l- Att ikunu membri tal-Bord ta' l-Appell dwar l-Ippjanar għandhom jibqgħu fil-kariga għal żmien tliet xhur mill-bidu fis-seħħ ta' dan l- Att u wara li jgħaddi dak iż-żmien in-nomina tagħhom ma tibqax fis- seħħ iżda jkunu jistgħu jerġgħu jiġu nominati mill-ġdid skond u għal dak iż-żmien provdut bid-dispożizzjonijiet ta' l-Att prinċipali kif emendat b'dan l-Att.".

"X" Immediately after subclause (2) of clause 22 there shall be added the following new subclause:

"(3) Without prejudice to the provisions of subsection (1) of this section, those persons who immediately before the coming into force of this Act and members of the Planning Appeals Board shall continue to hold office for a period of three months from the coming into force of this Act after which period their appointment shall lapse but they may be reappointed in accordance with and for such period as provided by the provisions of the principal Act as amended by this Act.".

Din għamilniha biex ikun hemm provvediment ħalli nagħtu ż-żmien lin-nies li qegħdin fuq il-bord li jaqtgħu s-sentenzi li għandhom, kif qed jgħid l- Onor. Borg.

Din għamilniha wkoll minħabba l-kontinwita' għaliex ġibduli l- attenzjoni li sakemm tiġi fis-seħħ din il-liġi se jkun spiċċalhom it- terminu tagħhom u allura rridu se jibqgħu hemmhekk tliet xhur oħra biex sa dak iż-żmien jew jgħidulhom li spiċċaw jew jerġgħu jiġu appuntati.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Aktar rimarki?

L-Onor.

Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Mr Chairman, jien nifhem li r-rimarka li għamilna qabel, cioe' li ma jistax ma jkunx hemm provvediment transitorju għall-istess bord ta' appell, ġie apprezzat.

Napprezza dan il-fatt għaliex konna qegħdin naħsbu li meta inti għandek terminu ta' tliet snin u dan jiskadi, se jkollok diffikulta' dwar minn min ikun kompost il-bord wara li din il-liġi tidħol fis-seħħ.

L-emenda f'dan is-sens hija pożittiva għaliex fejn għandek appell li huwa appuntat, jew differit għas-smiegħ, jew differit għas-sentenza, donnu m'hemmx il-limitu ta' tliet xhur imma l-bord kif inhu kompost illum jibqa' jsegwi kull każ li jkun laħaq beda.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mr Chairman, nixtieq nagħmel kumment dwar il- prattiċita' ta' subklawsola (2) ta' klawsola 22.

Ġieli jkun hemm każijiet fejn individwu jkollu permess validu għal sena pero' f'dik is-sena ma jkun inbeda l-ebda xogħol.

Dan l-individwu għandu d-dritt jagħmel talba biex ikun hemm konsiderazzjoni mill-ġdid, jiġifieri jitlob renewal, u allura naħseb li ladarba qegħdin nagħtu din il-possibbilta' ta' estensjoni għal tliet snin, anke fil-każ ta' dawn l-applikazzjonijiet għandna nagħtu din l- estensjoni għal tliet snin.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, dawn huma dettalji tekniċi li jien konvint li l-Planning Authority se japplikawhom fl-ispirtu li qegħdin nitkellmu fuqu, pero' jekk kemm-il darba wara li tiġi fis-seħħ il-liġi jintalab renewal, jien għandi nifhem li jiġu applikati n-normi l-ġodda li joħorġu minn din il-liġi.

(Interruzzjonijiet) Jekk kemm-il darba l-liġi tkun ġiet fis-seħħ u jkun hemm min jitlob renewal għaliex jiskadielu t- terminu ...

Dalgħodu kelli każ fejn bniedem qalli li l-ewwel sena se tiskadielu f'Awissu biex ikun beda l-ewwel xogħol u mbagħad jkollu extension għal sena oħra.

Jien għidtlu li skond il-liġi l-antika jekk fl-aħħar ġurnata jkun beda x-xogħol ifisser li qed jimxi mal-permess u jista' jkompli bix-xogħol.

Pero' jekk jitlob extension mhux se jagħtuh extension ta' sentejn għax il- liġi l-ġdida hekk tgħid.

Imma jekk kemm-il darba tiskadi s-sena u ma jkun beda l-ebda xogħol ikun irid japplika għal renewal għax il-permess ikun skada u allura jaqa'.

Bil-liġi kif inhi llum fi żmien sena jrid ikun beda x-xogħol u spiċċah f'sentejn u jekk ikun hemm raġuni għaliex jitlob estensjoni.

F'dan il-każ partikolari, dan l-individwu staqsieni jekk jingħalaqlux il-permess jekk ma jkunx beda x-xogħol sa Awissu meta l-permess jiskadi.

Jiena għidtlu li jekk teknikament fl-aħħar ġurnata ta' l-ewwel sena jkun beda x-xogħol, m'għandux għalfejn jerġa' japplika.

THE DEPUTY CHAIRMAN: L-Onor.

Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien qed nipprova mmur oltre minn hekk.

Jekk il- permess - se nuża l-istess eżempju li ta l-Ministru - jagħlaq f'nofs Awissu u l-liġi tidħol fis-seħħ ġurnata qabel ma tagħlaq l-ewwel sena tal- permess ta' dan l-individwu, se nestendulu jew le l-permess għal tliet snin mingħajr il-ħtieġa li jerġa' japplika?

ONOR.

GEORGE VELLA: Kif nifhem jien - issa nħalli l-interpretazzjoni għan-nies tekniċi ta' l-Awtorita' ta' l-Ippjanar - jekk kemm-il darba dak l- individwu qiegħed igawdi l-permess taħt il-liġi l-antika, japplikaw in- normi tal-liġi li fuqhom ħareġ il-permess.

Jekk ikun hemm renewal, imbagħad ħalli jużufruwixxi mid-drittijiet u l-provvedimenti tan-renewal tal-liġi l-ġdida, imma hu marbut mal-kondizzjonijiet ta' meta ħareġ il-permess.

Ejjew nieħdu dan il-każ li qed insemmi li jiskadi fl- aħħar ta' Awissu.

Jekk kemm-il darba dan l-individwu ma jagħmel l-ebda xogħol il-permess ma jiġġeddidx, pero' jekk ikun beda x-xogħol ikollu permess għal sena oħra.

(Interruzzjonijiet) Teknikament anke jekk iċaqlaq ġebla jkun beda x-xogħol.

Issa jekk kemm-il darba dan ma jagħmel xejn, ma jistax jgħid: Isma' dan il-permess għadu jgħodd għax il-liġi l-ġdida tgħid li nista' ndum sentejn.

Din ma tapplikax għax hu jrid jimxi mal- kondizzjonijiet speċifikati fil-permess tiegħu.

Meta mbagħad jiġi għat- tiġdid, imbagħad jiġġedded skond in-normi tal-liġi tal-lum.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Grazzi.

Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hi l-emenda "W" kif imressqa u moqrija mill-Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "W" għaddiet nem. con.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi l-emenda "X" kif imressqa u moqrija mill-Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

L-emenda "X" għaddiet nem. con.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 22 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola 22, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

KLAWSOLA ĠDIDA 23

NEW CLAUSE 23

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, nitlob il-permess tal-Kamra ħalli nressaq Klawsola Ġdida 23 għall-Ewwel Qari.

L-Iskrivan tal-Kamra qara n-nota marġinali u l-klawsola tqieset li nqrat l-Ewwel Darba, skond l-Ordni Permanenti Nru. 101.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, nipproponi t-Tieni Qari ta' Klawsola Ġdida 23, li hija emenda ta' artikolu 47 ta' l-Att prinċipali:

"Y" "Minnufih wara l-klawsola 22 għandha tiżdied din il-klawsola ġdida li ġejja:

"Emenda ta' l-artikolu 47 ta' l-Att prinċipali.

Fis-subartikolu (1) ta' l-artikolu 47 ta' l-Att prinċipali, minflok il-kliem "li jidhrilha meħtieġa" għandhom jidħlu l-kliem "li jidhrilha meħtieġa u d-dispożizzjonijiet tal-proviso tas-subartikolu (1) ta' l-artikolu 46 ta' dan l-Att għandhom japplikaw:

Iżda f'każ ta' urġenza ċ-Chairman ta' l-Awtorita' jista' jagħmel ordni ta' emerġenza għal konservazzjoni mingħajr il-ħtieġa li jikkonsulta lill-membri l-oħra ta' l-Awtorita'.".

"Y" Immediately after clause 22 there shall be added the following new clause:

"Amendment of section 47 of the principal Act.

In subsection (1) of section 47, for the words "as it may deem necessary." there shall be substituted the words "as it may deem necessary and the provisions of the proviso to subsection (1) of section 46 of this Act shall apply:

Provided that in case of urgency the Chairman of the Authority may make an emergency conservation order without the need of consulting the other members of the Authority.".

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi li Klawola Ġdida 23 tiġi moqrija t- Tieni Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed

Il-mozzjoni għaddiet nem. con. u Klawsola Ġdida 23 ġiet moqrija t-Tieni Darba.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, nipproponi li Klawsola Ġdida 23 tkun tifforma parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Sur President, din l-emenda titkellem fuq id-dritt taċ-chairman li f'każ ta' emerġenza jkun irid jagħmel scheduling jew inkella joħroġ emergency order jiġi eżentat mill-ħtieġa li jikkonsulta mal-membri tal-bord ta' l- Awtorita' ta' l-Ippjanar u jkun jista' jaġixxi immedjatament.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi li Klawola Ġdida 23 tifforma parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed

Klawsola Ġdida 23 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill- Abbozz ta' Liġi.

KLAWSOLA ĠDIDA 24

NEW CLAUSE 24

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, nitlob il-permess tal-Kamra ħalli nressaq Klawsola Ġdida 24 għall-Ewwel Qari.

L-Iskrivan tal-Kamra qara n-nota marġinali u l-klawsola tqieset li nqrat l-Ewwel Darba, skond l-Ordni Permanenti Nru. 101.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, nipproponi t-Tieni Qari ta' Klawsola Ġdida 23:

"Z" Minnufih wara l-klawsola ġdida 23 għandha tidħol il-klawsola ġdida li ġejja:

"Emenda tat-TIELET SKEDA li tinsab ma' l-Att prinċipali.

Minnufih f'tarf il-paragrafu 2 tat-TIELET SKEDA li tinsab ma' l- Att prinċipali, għandhom jiżdiedu l-kliem "L-Awtorita' għandha tippreżenta r-risposta tagħha fi żmien 30 jum minn meta l- applikazzjoni tkun ġiet notifikata lilha.

Ir-risposta trid tiġi notifikata lill-appellant.".".

"Z" Immediately after new clause 23 there shall be added the following new clause:

"Amendment of the THIRD SCHEDULE to the principal Act.

Immediately at the end of paragraph 2 of the THIRD SCHEDULE to the principal Act, there shall be added the words "The Authority shall file its reply within 30 days from service upon it of the application.

The reply shall be served on the appellant.".".

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi li Klawola Ġdida 24 tiġi moqrija t- Tieni Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con. u Klawsola Ġdida 24 ġiet moqrija t-Tieni Darba.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, nipproponi li Klawsola Ġdida 24 tkun tifforma parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Hawnhekk, Sur President, qed nitkellmu fuq il-proċeduri quddiem il- planning appeals board.

Din l-emenda qed nagħmluha ħalli anke hawnhekk norbtu lill-Awtorita' ta' l-Ippjanar b'terminu ta' żmien biex tirrispondi fil-każi qabel ma jkun hemm l-appell.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Hawn aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hi li Klawola Ġdida 24 tifforma parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed

Klawsola Ġdida 24 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill- Abbozz ta' Liġi.

KLAWSOLA ĠDIDA 25

NEW CLAUSE 25

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, nitlob il-permess tal-Kamra ħalli nressaq Klawsola Ġdida 25 għall-Ewwel Qari.

L-Iskrivan tal-Kamra qara n-nota marġinali u l-klawsola tqieset li nqrat l-Ewwel Darba, skond l-Ordni Permanenti Nru. 101.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, nipproponi t-Tieni Qari ta' Klawsola Ġdida 25, li hija sostituzzjoni ta' artiklu 30 ta' l-Att prinċipali:

"AA" Minnufih wara l-klawsola ġdida 24 għandha tidħol il-klawsola ġdida li ġejja:

"Sostituzzjoni ta' l-artikolu 30 ta' l-Att prinċipali.

L-artikolu 30 ta' l-Att prinċipali għandu jiġi sostitwit b'dan li ġej:

"L-iżvilupp jeħtieġ permess

(1) Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet ta' dan l-artikolu, u tad- dispożizzjonijiet li ġejjin ta' din it-Taqsima ta' dan l-Att, ebda żvilupp ma jista' jsir wara li jibda jseħħ dan l-Att ħlief bil-permess ta' l-Awtorita', f'dan l-Att imsejjaħ permess għal żvilupp.

(2) Għall-għanijiet ta' dan l-artikolu, u, sakemm ir-rabta tal-kliem ma teħtieġx xort'oħra, "żvilupp" tfisser l-għemil ta' xogħol ta' bini, inġinerija, xogħol ta' barrieri, tħaffir u xogħol ieħor għal kostruzzjoni, demolizzjoni jew tibdil f'art jew fil-baħar, jew fuqhom, jew 'il fuq minnhom jew taħthom, jew kull bidla sostanzjali fl-użu ta' l-art jew bini, minbarra:

(a) xogħol ta' manutenzjoni li jolqot biss ġewwa l-bini u ma jolqotx materjalment id-dehra ta' barra tal-bini;

(b) tibdil intern f'bini li ma jolqotx il-konfigurazzjoni u d-dehra ta' barra tal-bini u li jsir skond ir-regolamenti magħmula taħt l- artikolu 60 ta' dan l-Att;

(c) l-użu ta' l-art għal agrikoltura, trobbija ta' annimali u misġar (inkluż l-afforestament) ħlief meta dak l-użu jkun jikkonsisti:

(i) f'erezzjoni ta' bini jew jilħaq it-trobbija intensiva ta' annimali jew frott ta' l-art; jew

(ii) fir-riklamazzjoni ta' l-art għall-agrikoltura permezz tad- depożitu ta' materjal fuq tali art; jew

(iii) fit-tibdil għall-użu agrikolu ta' art li ma tkunx qed tintuża għall-għanijiet ta' agrikoltura; u

(d) f'każ ta' bini jew art oħra li huma wżati għal skop ta' xi klassi msemmija f'ordni maħruġ mill-Awtorita' taħt dan l-Att, l-użu tagħhom għal kull skop ieħor ta' l-istess klassi.

(3) Għall-għanijiet ta' dan l-artikolu:

(a) l-użu ta' bini li jirriżulta f'żieda jew tnaqqis fin-numru ta' unitajiet ta' abitazzjoni li fih il-bini kien użat qabel; jew

(b) id-depożitu ta' żibel jew ta' materjal skartat fuq art; jew

(c) l-użu għall-wiri ta' reklami ta' xi parti ta' barra ta' bini li ma jkunx normalment użat għal dak l-iskop,

ifisser tibdil sostanzjali fl-użu ta' dak il-bini jew parti minnu, mingħajr preġudizzju, fil-każ ta' reklami, għal regolamenti magħmula taħt dan l-Att dwar il-kontroll tagħhom.

(4) Għall-għanijiet ta' dan l-artikolu, żvilupp li għandu x'jaqsam mal-baħar jinkludi riklamazzjoni ta' l-art mill-baħar, akwakultura u żvilupp ta' xtut u użu relatat ma' tali żvilupp.".".

"AA" Immediately after new clause 24 there shall be added the following new clause:

"Substitution of section 30 of the principal Act.

Section 30 of the principal Act shall be substituted by the following new section:

"Developments to require permission.

(1) Subject to the provisions of this section and to the following provisions of this Part of the Act, no development shall be carried out after the coming into force of this Act except with the permission of the Authority, in this Act referred to as devlopment permission.

(2) For the purposes of this section, and, unless the context otherwise requires, for all other purposes in this Act, "development" means the carrying out of building, engineering, quarrying, mining or other operations for the construction, demolition or alterations in, on, over, or under any land or the sea or the making of any material change in use of land or building other than:

(a) maintenance operations, which affect only the interior of a building or do not materially affect the external appearance of the building;

(b) internal alterations to a building which do not affect the external configuration or appearance thereof and comply with any regulations made under section 60 of this Act;

(c) the use of land for agriculture, animal husbandry and forestry (including afforestation), except where such use consists of:

(i) the erection of buildings or amounts to intensive raising of crops or animals; or

(ii) the reclamation of land for agriculture by the deposit of material on such land; or

(iii) the conversion to agicultural use of land which is not currently used for agricultural purposes; and

(d) in the case of buildings or other land that are used for a purpose of any class specified in an order made by the Authority under this Act, the use thereof for any other purpose of the same Class.

(3) For the purpose of this section:

(a) the use of a building resulting in an increase or a reduction in the number of dwelling units in which the building was previously used; or

(b) the deposit of refuse or waste materials on land; or

(c) the use for the display of advertisements of any external part of a building that is not normally used for that purpose,

involves a material change in the use of that building, or part thereof, without prejudice, in the case of advertisements, to any regulations made under this Act with respect to their control.

(4) For the purpose of this section, development in relation to the sea includes to land reclamation from the sea, aquaculture and beach developments and their related uses.".".

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi li Klawola Ġdida 25 tiġi moqrija t- Tieni Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con. u Klawsola Ġdida 25 ġiet moqrija t-Tieni Darba.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, nipproponi li Klawsola Ġdida 25 tkun tifforma parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola Ġdida 25 qed temenda artiklu 30 ta' l-Att prinċipali.

Dan qed isir għaliex stranament jekk wieħed jara xi jfisser "żvilupp" bil-liġi l- antika jsib li dan ikopri biss żvilupp fuq l-art.

Din hija xi ħaġa li ma kenitx koperta bil-liġi l-antika u teknikament sal-lum kull min kien ried jagħmel xi żvilupp fil-baħar seta' jagħmlu mingħajr ma japplika lill- Planning Authority għax din ma kenitx koperata fid-definizzjoni ta' żvilupp.

Għalhekk dehrilna li kif konna għaddejjin b'dawn l-emendi għandna nagħmlu din l-emenda ħalli nkopru dan in-nuqqas.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No)

Il-mistoqsija hi li Klawsola Ġdida 25 tkun tifforma parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Klawsola Ġdida 25 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata biex issir parti mill- Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 1 u t-Titolu għaddew u ġew ordnati biex isiru parti mill-Abbozz ta' Liġi.

F'12.01 a.m. il-Kamra rriżumiet u l-Viċi President tal-Kumitati rrapporta progress u talab il-permess sabiex il-Kumitat jerġa' jiltaqa'.

MADAM SPEAKER: Aktar kmieni fis-seduta ftehimna li l-konferma tal-Minuti nħalluha għal ħin ieħor.

Il-Minuti jistgħu jiġu kkonfermati?

(Onor. Membri: Iva)

Il-Minuti tas-Seduta Numru 114 li saret fit-30 ta' Lulju, 1997 ġew kkonfermati.

MADAM SPEAKER: Ninforma lill-Kamra li l-kwestjoni li tqajmet mill-Viċi Prim Ministru l-bieraħ fil-għodu ġiet riżolta.

ABBOZZ TA' LIĠI BIEX IĦASSAR L-ATT DWAR NOMINI MILL-OPPOŻIZZJONI

OPPOSITION NOMINEES (REPEAL) BILL

MADAM SPEAKER: Billi ntalbet votazzjoni fuq it-Tielet Qari ta' dan l- abbozz ta' liġi se nerġa' nqiegħed il-mistoqsija.

Il-mistoqsija hi li l- Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex iħassar l-Att ta' l-1996 dwar Nomini mill- Oppożizzjoni" jkun moqri t-Tielet Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

MADAM SPEAKER: Skond il-ftehim milħuq fil-laqgħa tal-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra, din id-division se tittieħed issa stess.

VOTAZZJONI NRU: 62

FAVUR : 35

L-Onor.

|Abela Carmelo|Farrugia Noel | |Abela Joseph |Grech Edwin | |Agius Chris |Gulia Gavin | |Attard |Herrera Jose' | |Montalto John| | |Bartolo |Mangion Charles | |Evarist | | |Borg Karmenu |Mintoff Dom | |Brincat Leo |Mizzi Joe | |Buhagiar |Pace Bertu | |Charles | | |Buhagiar |Portelli Alfred | |Louis | | |Camilleri |Refalo Anton | |Maria | | |Cardona Chris|Sant Alfred | |Chircop Karl |Sceberras Trigona Alex | |Cilia Joe |Schembri Adami Sandro | |Dalli Helena |Spiteri Lino | |Debono Grech |Vassallo Adrian | |Joe | | |Farrugia |Vella George | |Anglu | | |Farrugia Joe |Vella Karmenu | |Farrugia | | |Michael | |

KONTRA : 34

L-Onor.

Il-mozzjoni għaddiet u l-Abbozz ta' Liġi ġie moqri t-Tielet Darba u għadda.

ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-ATT DWAR L-IPPJANAR TA' L-IŻVILUPP

DEVELOPMENT PLANNING (AMENDMENT) BILL

L-ordni għal Kumitat ġie moqri.

FIL-KUMITAT

L-Onor Anġlu Farrugia, Viċi President tal-Kumitati, jippresjedi.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Infakkar lill-Kumitat li skond il-ftehim milħuq fil-laqgħa tal-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra tal-29 ta' Lulju, 1997 id-divisions kollha li se jerġgħu jissejħu jittieħdu minnufih.

Se nerġa' nqiegħed il-mistoqsija fuq klawsola 10.

Il-mistoqsija hi klawsola 10.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

VOTAZZJONI NRU: 63

FAVUR : 35

L-Onor.

KONTRA : 34

L-Onor.

Klawsola 10 għaddiet u ġiet ordnata biex issir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Se nerġa' nqiegħed il-mistoqsija fuq l-Emenda "M" ta' klawsola 12.

Il-mistoqsija hi l-emenda kif imressqa u moqrija mill- Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

VOTAZZJONI NRU: 64

FAVUR : 35

L-Onor.

KONTRA : 34

L-Onor.

L-Emenda "M" għaddiet.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Se nerġa' nqiegħed il-mistoqsija fuq l-Emenda "N" ta' klawsola 12.

Il-mistoqsija hi l-emenda kif imressqa u moqrija mill-Onor.

Francis Zammit Dimech.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Negatived.

ONOR.

MEMBRU: Division.

VOTAZZJONI NRU: 65

FAVUR : 34

L-Onor.

|Abela Tony |Galea Pace Victor | |Agius Francis|Gatt Austin | |Bonnici Josef|Gonzi Lawrence | |Bonnici |Hyzler George | |Michael | | |Borg Joe |Mifsud Bonnici Antoine | |Borg Tonio |Mugliett Jesmond | |Cassar Joe |Muscat Claude | |Dalli John |Muscat Richard | |D'Amato Helen|Psaila Savona Joe | |De Marco |Pullicino George | |Guido | | |Debono |Pullicino Orlando Jeffrey | |Giovanna | | |Deguara Louis|Refalo Michael | |Farrugia Jean|Tabone Anton | |Pierre | | |Fenech Adami |Vassallo Edwin | |Eddie | | |Frendo |Vella John | |Michael | | |Galea Censu |Zammit Ninu | |Galea Louis |Zammit Dimech Francis | | | |

KONTRA : 35

L-Onor.

L-Emenda "N" m'għaddietx.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 12 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

VOTAZZJONI NRU: 66

FAVUR : 35

L-Onor.

KONTRA : 34

L-Onor.

Klawsola 12, kif emendata, għaddiet u ġiet ordnata biex issir parti mill- Abbozz ta' Liġi.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Se nerġa' nqiegħed il-mistoqsija fuq l-emenda ta' klawsola 15.

Il-mistoqsija hi l-Emenda "Q" kif imressqa u moqrija mill- Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

VOTAZZJONI NRU: 67

FAVUR : 35

L-Onor.

KONTRA : 34

L-Onor.

L-emenda "Q" għaddiet.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 15 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Klawsola 15, kif emendata, għaddiet u ġiet ordnata biex issir parti mill- Abbozz ta' Liġi.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Se nerġa' nqiegħed il-mistoqsija fuq l-Emenda "T" ta' klawsola 16.

Il-mistoqsija hi l-emenda kif imressqa u moqrija mill- Onor. Francis Zammit Dimech.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Negatived.

ONOR.

MEMBRU: Division.

VOTAZZJONI NRU: 68

FAVUR : 34

L-Onor.

KONTRA : 35

L-Onor.

|Abela |Farrugia Noel | |Carmelo | | |Abela Joseph|Grech Edwin | |Agius Chris |Gulia Gavin | |Attard |Herrera Jose' | |Montalto | | |John | | |Bartolo |Mangion Charles | |Evarist | | |Borg Karmenu|Mintoff Dom | |Brincat Leo |Mizzi Joe | |Buhagiar |Pace Bertu | |Charles | | |Buhagiar |Portelli Alfred | |Louis | | |Camilleri |Refalo Anton | |Maria | | |Cardona |Sant Alfred | |Chris | | |Chircop Karl|Sceberras Trigona Alex | |Cilia Joe |Schembri Adami Sandro | |Dalli Helena|Spiteri Lino | |Debono Grech|Vassallo Adrian | |Joe | | |Farrugia |Vella George | |Anglu | | |Farrugia Joe|Vella Karmenu | |Farrugia | | |Michael | |

L-emenda "T" m'għaddietx.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 16 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Klawsola 16, kif emendata, għaddiet u ġiet ordnata biex issir parti mill- Abbozz ta' Liġi.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Se nerġa' nqiegħed il-mistoqsija fuq l-emenda "V" ta' klawsola 21.

Il-mistoqsija hi l-emenda kif imressqa u moqrija mill- Viċi Prim Ministru.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

VOTAZZJONI NRU: 69

FAVUR : 35

L-Onor.

KONTRA : 34

L-Onor. |Abela Tony |Galea Pace Victor | |Agius Francis|Gatt Austin | |Bonnici Josef|Gonzi Lawrence | |Bonnici |Hyzler George | |Michael | | |Borg Joe |Mifsud Bonnici Antoine | |Borg Tonio |Mugliett Jesmond | |Cassar Joe |Muscat Claude | |Dalli John |Muscat Richard | |D'Amato Helen|Psaila Savona Joe | |De Marco |Pullicino George | |Guido | | |Debono |Pullicino Orlando Jeffrey | |Giovanna | | |Deguara Louis|Refalo Michael | |Farrugia Jean|Tabone Anton | |Pierre | | |Fenech Adami |Vassallo Edwin | |Eddie | | |Frendo |Vella John | |Michael | | |Galea Censu |Zammit Ninu | |Galea Louis |Zammit Dimech Francis |

L-emenda "V" għaddiet.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 21 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Klawsola 21, kif emendata, għaddiet u ġiet ordnata biex issir parti mill- Abbozz ta' Liġi.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Viċi Prim Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Sur President, jekk il-Kumitat jaqbel nipproponi li l-Iskrivan tal-Kamra jkun awtorizzat li jikkoreġi xi żbalji ta' l- ortografija, jagħmel xi emendi żgħar u jagħmel ir-renumbering meħtieġ.

THE DEPUTY CHAIRMAN: Il-Kumitat jaqbel?

(Onor. Membri: Iva)

Il-Kumitat qabel li l-Iskrivan tal-Kamra jkun awtorizzat li jikkoreġi xi żbalji ta' l-ortografija, jagħmel xi emendi żgħar u jagħmel ir-renumbering meħtieġ.

F'12.16 a.m. il-Kamra rriżumiet u l-Viċi President tal-Kumitati rrapporta l- Abbozz ta' Liġi mgħoddi b'emendi.

MADAM SPEAKER: Skond il-ftehim milħuq fil-Kumitat Permanenti dwar ix- Xogħol tal-Kamra, issa l-Kamra se tgħaddi għat-Tielet Qari ta' dan l-Abbozz ta' Liġi.

GĦalhekk nistieden lill-Viċi Prim Ministru biex, jekk jogħġbu, iressaq it-Tielet Qari.

ONOR.

GEORGE VELLA: Madam Speaker, nipproponi t-Tielet Qari ta' l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex jemenda l-Att ta' l-1992 dwar l-Ippjanar ta' l- Iżvilupp.".

MADAM SPEAKER: Min jissekonda jekk jogħġobkom?

ONOR.

JOE DEBONO GRECH: Nissekonda.

MADAM SPEAKER: Il-mistoqsija hi li l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex jemenda l-Att ta' l-1992 dwar l-Ippjanar ta' l-Iżvilupp" jiġi moqri t- Tielet Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Il-mozzjoni għaddiet u l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex jemenda l-Att ta' l-1992 dwar l-Ippjanar ta' l-Iżvilupp" inqara t-Tielet Darba u għadda.

MADAM SPEAKER: Il-Viċi Prim Ministru.

AĠĠORNAMENT

ONOR.

GEORGE VELLA: Madam Speaker, peress li l-Parlament se jagħlaq għall-vaganzi tas-sajf nixtieq li, qabel ma nipproponi l-Aġġornament tal- Kamra u nagħmel żewġ kelmiet ta' l-aħħar, nesprimi s-sentimenti tal-Kamra kollha għal dak li ġara llum ġewwa Ġerusalem fejn sar inċident li ġab ħafna korrimenti, ħafna tbatija u ħafna mwiet.

Dan l-inċident nissel fina dieqa kbira għal żewġ raġunijiet; l-ewwelnett minħabba li f'dawn l-atti terroristiċi kienu involuti l-imwiet ta' nies innoċenti - fil-fatt jien naħseb li nkun qed nirrifletti s-sentimenti tal-Kamra kollha meta nikkundanna bl-aktar mod espliċitu kull att terroristiku, jiġi minn fejn jiġi u magħmul għal liema att huwa magħmul - u t-tieni nett minħabba li dan seħħ f'mument delikat fejn il-proċess tal-paċi tal- Lvant Nofsani kien qed jidher li se jerġa' jieħu rankatura 'l quddiem.

Qed ngħid dan għax issa dan l-inċident jista' jservi ta' detriment għal dan il-proċess.

Naturalment hawnhekk qed nitkellem f'isem il-Membri tal-Kamra kollha u f'isem kulħadd għax persważ li kulħadd jixtieq li xi darba dan il-proċess jaqbad it-triq bis-serjeta' u jwassal għal veru paċi f'din l-art li tant ilha ittormentata bl-inkwiet.

GĦalhekk inċidenti bħal dawn lilna jġibulna dieqa u dispjaċir kbir.

Madam Speaker, ġaladarba għidt dan kollu issa naħseb li jkun opportun jekk f'din l-aħħar seduta maratona li qed nagħmlu - fil-fatt bħalissa l-ħin huwa l-12.15 a.m. - nagħti l-awguri tiegħi lill-Membri kollha taż-żewġ naħat tal-Kamra.

Matul dawn l-aħħar disa' xhur kellna diversi battibekki u fil-fatt xi kultant anke t-temperatura telgħet xi ftit u għalhekk jien se nkun l-ewwel wieħed li niskuża ruħi jekk forsi kultant l-emozzjoni tiegħi jew aħjar il-mod kif nesprimi ruħi jidher xi ftit akkanit, pero' nista' nassigura lil kulħadd li hawnhekk qed nagħmel id-dover tiegħi - bħalma konvint li qed jagħmlu l-maġġoranza tal-Membri ta' din il-Kamra - għall-ġid tal-pajjiż.

Madam Speaker, nixtieq nieħu wkoll din l-opportunita' sabiex nirringrazzja lill-Membri kollha, kemm tan-naħa tal-Gvern kif ukoll tan- naħa ta' l-Oppożizzjoni, għall-appoġġ u għall-ħidma li għamilna flimkien.

Fil-fatt hawn ta' min jgħid li matul dawn l-aħħar disa' xhur kien hawn 115- il seduta, kellna nirrispondu għal 8,343 mistoqsija orali u 851 mistoqsija bil-miktub - ma tantx ħallewna b'idejna fuq żaqqna! - u għaddejna xejn inqas minn 22 liġi.

B'hekk kellna record fin-numru ta' liġijiet u attivitajiet relatati mix-xogħol tal-Kamra u ċertament dan juri l-impenn ta' dan il-Parlament.

Jekk inħallu barra l-affarijiet iż-żgħar, bħad-differenzi li hemm bejnietna u li forsi kultant jispuntaw xi ftit, jien naħseb li dan il- Parlament qed jaħdem ħafna aħjar milli kien qed jaħdem fil-passat.

Fil- fatt jien nawgura li dan il-Parlament jaħdem aħjar anke fil-futur u nittama li l-perijodu li fih dan il-Parlament jagħlaq għax-xhur tas-sajf iservi biex kulħadd jieħu l-mistrieħ li jistħoqqlu, igawdi l-familja u jirritorna hawnhekk iktar frisk ħalli nkomplu naħdmu għall-pajjiż.

Madam Speaker, inħoss li nkun qed nonqos jekk ma nirringrazzjax lilek għall-mod għaqli li bih mexxejt is-seduti ta' din il-Kamra, lill-istaff kollu tiegħek, inkluż l-impjegati li huma responsabbli mit-traskrizzjoni u r-recording tas-seduti li jsiru kemm f'din il-Kamra kif ukoll barra minn din il-Kamra, lill-Pulizija u lill-impjegati ta' l-armata li jkunu ħdejn il- bieb tal-Palazz, xemx u xita, biex jilqgħuna u jagħmlu l-gwardja meħtieġa aħna u deħlin f'din il-Kamra.

Nirringrazzja lil kulħadd u nispera li fis-6 ta' Ottubru, jiġifieri meta jerġa' jiltaqa' dan il-Parlament, kulħadd jiġi f'din il-Kamra xi ftit iktar ismar milli hu llum.

Madam Speaker, fl-aħħar nett nipproponi l-Aġġornament tal-Kamra għal nhar it-Tnejn, 6 ta' Ottubru 1997 fis-6.00 p.m. b'aġenda li tiġi komunikata aktar tard.

Grazzi, Madam Speaker.

MADAM SPEAKER: Nirringrazzjak.

L-Onor.

Guido de Marco.

ONOR.

GUIDO de MARCO: Sinjura President, jien nixtieq nassoċja ruħi ma' dak li qal il-Viċi Prim Ministru in konnessjoni mat-traġedja ta' Ġerusalemm li ġrat illum.

L-iktar ħaġa li turi kemm il-proċess tal-paċi fil-Medju Orjent huwa meħtieġ huwa proprju l-fatt li kull darba li dan il-proċess ikun miexi 'l quddiem jipprovaw jinċampawh il-forzi tad-dlam u tat- terroriżmu.

Fil-fatt ħafna drabi n-nies ta' rieda tajba li ġejjin minn dawn il-pajjiżi qed jaqbadhom disprament meta jaraw b'għajnejhom li kull darba li l-proċess tal-paċi jkun miexi 'l quddiem jiġri xi ħaġa li b'xi mod jew ieħor jipprova jistradikah.

Pero' nonostante dan kollu jien konvint li l-forza tal-bniedem li jixtieq il-paċi, li jixtieq li jinstabu s- soluzzjonijiet kif ukoll it-toroq li jwasslu għal soluzzjoni ġusta tegħleb dawn il-forzi tant negattivi.

Jien nassoċja ruħi wkoll ma' dak kollu li qal il-Viċi Prim Ministru rigward is-seduti tal-Kamra ta' dan il-Parlament.

Sinjura President, aħna kellna wkoll tmexxija għaqlija mis-Sinjorija Tiegħek - (Onor. Membri: Hear, hear) - u meta tiżen l-affarijiet kollha ssib li kien hawn koperazzjoni sħiħa f'din il-Kamra.

Dan mhux dejjem kien ikun faċli li jsir imma l-fatt li ħafna mill-problemi ġew riżolti fil- Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra juri li t-triq li nbdiet qed tagħti l-frott tagħha.

Sinjura President, filwaqt li nirringrazzja lis-Sinjorija Tiegħek nixtieq nawguralek minn qalbi għall-vaganzi li jistħoqqlok.

Jien nixtieq ngħaddi dawn l-awguri lill-Membri kollha ta' din il-Kamra kif ukoll lil dawk li b'xi mod jew ieħor qegħdin jgħinuna ħafna, fosthom l-iSkrivan tal-Kamra, l- istaff kollu ta' dan il-Parlament, inkluż dawk li jieħdu ħsieb it- traskrizzjonijiet, u l-istampa li hija mezz tant importanti biex dak li ngħidu aħna hawn ġew jiġi rrapportat u mwassal lill-poplu Malti u GĦawdxi.

Grazzi minn qalbi lil kulħadd u jekk Alla jrid nerġgħu niltaqgħu fis-6 ta' Ottubru.

(Onor. Membri: Hear, hear)

MADAM SPEAKER: Grazzi.

F'ismi u f'isem l-istaff ta' dan il-Parlament nixtieq nirringrazzjakom għall-koperazzjoni sħiħa li sibna mingħandkom u nawgura li dan ir-recess iservi ta' opportunita' għalina lkoll biex ingawdu ftit iktar il-familja.

Il-Kamra hija aġġornata għal nhar it-Tnejn, 6 ta' Ottubru, 1997 fis-6.00 p.m. b'aġenda li tiġi komunikata aktar tard.

F'12.19 a.m. il-Kamra aġġornat skond il-ftehim milħuq.