MALTA DIBATTITI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Ufficjali u Rivedut) L-GĦAXAR PARLAMENT Seduta Nru. 106 It-Tnejn, 1 ta' Marzu, 2004 Stampat fl-Ufficcju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 L-GĦAXAR PARLAMENT Seduta Nru. 106 It-Tnejn, 1 ta' Marzu, 2004

Il-Kamra tad-Deputati ltaqgħet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6.05 p.m.

Talba

SEDUTA NRU.

It-Tnejn, 1 ta' Marzu, 2004

WERREJ

MINUTI 251

KUNSENS GĦAL ATTI 251

MISTOQSIJIET – TWEĠIBIET ORALI 251

TQEGĦID TA' KARTI 258

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI LI JIMPLIMENTA MIŻURI TA' L-ESTIMI (KUMITAT)

BUDGET MEASURES IMPLEMENTATION BILL (COMMITTEE STAGE) 260

AĠĠORNAMENT 290

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB 295

MINUTI

Il-Minuti tas-Seduta 105 li saret fil-25 ta' Frar, 2004 ġew konfermati.

KUNSENS GĦAL ATTI

MR SPEAKER (Onor. Anton Tabone): Waqt li ngħarraf lill-Onor.

Membri li l- President ta' Malta għoġbu jagħti l-kunsens tiegħu għal:

Att Nru 1 ta' l-2004 - Att ta' l-2004 biex jemenda l-Att dwar l- Amministrazzjoni Finanzjarja u l-Verifika;

Inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tweġiba għall-interpellanza magħmula lis-Sedja mill-Onor.

Leo Brincat dwar il-konferenza ta' l-iSpeakers tal-Parlamenti ta' l-Ewro- Mediterran li nżammet f'Malta bejn id-19 u l-21 ta' Frar 2004.

MISTOQSIJIET – TWEĠIBIET ORALI

TII - KIRI TA' APPARAT U MAKKINARJU

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru għat-Teknoloġija ta' l-Informazzjoni u Investiment: Jista' il-Ministru jgħid kemm hu n-numru ta' kirjiet ta' vannijiet, karozzi, trakkijiet, gafef, għamara, mobile phones, photocopiers, computers, pjanti, eċċ. li għandu l-ministeru u li għandhom id-dipartimenti u l-enti l-oħra taħt id- dekasteru tiegħu?

Kemm hi r-rata tal-kirja għal kull ġurnata f'kull każ separatament?

Kemm hi ċ-ċifra fil-preżent f'kontijiet pendenti li l- ministeru u l-enti l-oħra kollha għandhom iħallsu għal dawn il-kirjiet?

Kemm kienet in-nefqa globali ta' dawn il-kirjiet matul is-sena li għaddiet?

Kemm kienet in-nefqa globali għal karozzi u għamara ġdida li nxtrat matul is-sena 2003?

ONOR.

AUSTIN GATT (Ministru għat-Teknoloġija ta' l-Informazzjoni u Investiment): Peress li jidher li l-informazzjoni dettaljata li qed jitlob l-Onor.

Membru fil-mistoqsija tiegħu mhux se twassal għal xi titjib fl- amministrazzjoni pubblika jew għal xi benefiċċju relevanti ieħor, ma naħsibx li l-ħin estensiv li jenħtieġ f'kull ministeru u dipartiment sabiex tinġabar l-informazzjoni mitluba jkun ġustifikat u ċertament huwa ħin li jista' jintuza aħjar.

L-Onor.

Membru għandu jikkonsidra jagħmel mistoqsija aktar iffokata u ristretta.

FINANZI U AFFARIJIET EKONOMICI - KIRI TA' APPARAT U MAKKINARJU

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi: Jista' il-Ministru jgħid kemm hu n- numru ta' kirjiet ta' vannijiet, karozzi, trakkijiet, gafef, għamara, mobile phones, photocopiers, computers, pjanti, eċċ. li għandu l-ministeru u li għandhom id-dipartimenti u l-enti l-oħra taħt id-dekasteru tiegħu?

Kemm hi ċ-ċifra fil-preżent f'kontijiet pendenti li l-ministeru u l-enti l-oħra kollha għandhom iħallsu għal dawn il-kirjiet?

ONOR.

ANTHONY ABELA (Segretarju Parlamentari) (f'isem il-Ministru tal- Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi): Peress li jidher li l-informazzjoni dettaljata li qed jitlob l-Onor.

Membru fil-mistoqsija tiegħu mhux se twassal għal xi titjib fl-amministrazzjoni pubblika jew għal xi benefiċċju relevanti ieħor, ma naħsibx li l-ħin estensiv li jinħtieġ f'kull ministeru u dipartiment sabiex tinġabar l-informazzjoni mitluba jkun ġustifikat u ċertament huwa ħin li jista' jintuża aħjar.

L-Onor.

OPM - KIRI TA' APPARAT U MAKKINARJU

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Prim Ministru: Jista' il-Prim Ministru jgħid kemm hu n-numru ta' kirjiet ta' vannijiet, karozzi, trakkijiet, gafef, għamara, mobile phones, photocopiers, computers, pjanti, eċċ. li għandu l-ministeru u li għandhom id-dipartimenti u l-enti l-oħra taħt id-dekastru tiegħu?

Kemm hi ċ-ċifra fil- preżent f'kontijiet pendenti li l-ministeru u l-enti kollha għandhom iħallsu għal dawn il-kirjiet?

Kemm kienet in-nefqa globali ta' dawn il- kirjiet matul is-sena li għaddiet?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI (Prim Ministru): Peress li jidher li l- informazzjoni dettaljata li qed jitlob l-Onor.

L-Onor.

RIŻORSI U INFRASTRUTTURA - KIRI TA' APPARAT U MAKKINARJU

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru għar-Riżorsi u Infrastruttura: Jista' il-Ministru jgħid kemm hu n-numru ta' kirjiet ta' vannijiet, karozzi, trakkijiet, gafef, għamara, mobile phones, photocopiers, computers, pjanti, eċċ. li għandu l-ministeru u li għandhom id-dipartimenti u l-enti l-oħra li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu?

Kemm hi r-rata tal-kirja għal kull ġurnata f'kull każ separatament?

Kemm hi ċ- ċifra fil-preżent f'kontijiet pendenti li l-ministeru u l-enti l-oħra kollha għandhom iħallsu għal dawn il-kirjiet?

Kemm kienet in-nefqa globali ta' dawn il-kirjiet matul is-sena li għaddiet?

Kemm kienet in-nefqa globali għal karozzi u għamara ġdida li nxtrat matul is-sena 2003?

ONOR.

ANTHONY ABELA (Segretarju Parlamentari) (f'isem il-Ministru għar- Riżorsi u Infrastruttura): Peress li jidher li l-informazzjoni dettaljata li qed jitlob l-Onor.

Membru fil-mistoqsija tiegħu mhux se twassal għal xi titjib fl-amministrazzjon pubblika jew għal xi benefiċċju relevanti ieħor, ma naħsibx li l-ħin estensiv li jenħtieġ f'kull ministeru u dipartiment sabiex tinġabar l-informazzjoni mitluba jkun ġustifikat u ċertament huwa ħin li jista' jintuża aħjar.

L-Onor.

Membru għandu jikkonsidra jagħmel mistoqsija aktar iffokata u ristretta.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi, domanda supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Mr Speaker, jista' is-Segretarju Parlamentari jgħid – għalkemm xtaqt li kien hawn il-Ministru preżenti ħalli jweġibni hu stess - jekk il-materjal li se jinqata' mil-landfill li hemm ippjanata li ssir fl- Għallis huwiex se jsir użu minnu kif kien intqal?

F'każ li s-Segretarju Parlamentari m'huwiex f'pożizzjoni li jagħtini din l-informazzjoni, jista' forsi jagħtihieli l-Prim Ministru?

MR SPEAKER: Is-Segretarju Parlamentari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Mr Speaker, ma naħsibx li d-domanda ta' l-Onor.

Mizzi għandha xi relevanza fil-kuntest ta' l-interpellanza magħmula mill- Onor. Farrugia.

Għaldaqstant nitolbu jagħmel domanda ad hoc u jingħata r- risposta relattiva.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Il-fatt li ma ngħatajtx risposta hija skuża.

Ma nixtieqx li bi protesta u anke għar-raġuni li l-ministru konċernat m'huwiex hawn preżenti, inkun kostrett ngħajjat quorum, Sur President.

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Onor. Mizzi, niġbidlek l-attenzjoni li l-Onor.

Ninu Zammit huwa preżenti u forsi jkun aħjar jekk tirrepetilu d-domanda.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' il-Ministru jgħid jekk id-deċiżjoni biex isir użu mill-materjal li jitqatta' mil-landfill ta' l-Għallis li ġie ddikjarat li huwa ta' prima kwalita' għadhiex valida?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT (Ministru għar-Riżorsi u Infrastruttura): Mr Speaker, qabel xejn irrid ngħid li ma kontx hawn mill-bidu minħabba li mort nara persuna l-isptar u nqbadt fit-traffiku.

Fil-verita' ukoll l-interpellanza li ntbagħtet lili dwar mobile phones, photocopiers, computers u pjanti ntbagħtet lill-ministri kollha, imma issa l-Onor.

Mizzi qam jistaqsi dwar x'se jsir mill-qtugħ tal-blat fl-Għallis.

Irrid ngħid li dwar il-long-term engineered landfill ta' l-Għallis għadu għaddej l-istudju u ċertament aħna nimxu mar-regoli tal-pajjiż u allura qed nistennew li jsir l-environment impact assessment.

Qed isir ukoll studju dwar it-traffiku li jgħaddi minn dawk l-inħawi kif ukoll dwar l- agrikoltura ta' madwar u l-kwalita' tal-blat li se jinqata'.

Irrid infakkar li din hija landfill u mhux landrise bħalma hija l-Magħtab, Sur President.

Wara li jsir dan l-istudju kollu mbagħad jiġi ffinalizzat l-EIA, jerġgħu jsiru s-submissions lill-MEPA, finalment joħroġ il-permess u mbagħad tkun tista' tingħata risposta eżatta dwar x'se jsir bl-ammont ta' blat li jiġi maqtugħ minn dan il-post.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mario Galea.

ONOR.

MARIO GALEA: Mr Speaker, nixtieq niġbed l-attenzjoni tas-Sedja li l- mistoqsija supplimentari li għadu kif għamel l-Onor.

Mizzi tidher fuq l- order paper u infatti hawn risposta għaliha.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Mr Speaker, imma fil-mistoqsija li qed jagħmel riferenza għaliha l-Onor.

Galea jien m'għedtx dak li kien iddikjara l-gvern li f'dik l-engineered landfill hemm materjal prezzjuż.

Jien naf x'domanda għamilt u x'risposta ngħatajt imma dik differenti.

Allura meta ntqal li l- blat li se jitqatta' mill-Għallis huwa ta' materja prima, dak kien kollu kliem fieragħ?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Mr Speaker, allavolja d-domanda supplimentari li saret ma għandha x'taqsam xejn ma' dik oriġinali u allavolja l-Onor.

Mizzi jaf li diġa' għandu risposta għad-domanda li għamel, jien ngħidlu li biżżejjed wieħed iħares lejn il-geological maps of Malta biex ikun jaf fiex jikkonsisti kull saff u kull xiber blat li għandna fil-pajjiż - per eżempju, fl-Għallis hemm is-saff ta' Ħaż-Żebbuġ, ta' Ħ'Attard u tax-Xlendi - pero' minkejja dan, xorta waħda d-diversi boreholes li saru se jiġu analizzati biex issir classification eżatta dwar it-tip ta' blat u affarijiet oħra.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Ma jidhirlux il-Ministru li dan li għadu kif qal m'huwiex konsistenti ma' dak li kien jingħad lili min-naħa tal-gvern?

Għax meta jien kont ngħid li għandu jsir studju dwar l-idroloġija u l-ġeoloġija, kienu jgħiduli li hemm il-mapep u allura m'hemmx għalfejn isir dan it-tip ta' studju.

MR SPEAKER: Imma fil-question-time domandi għandhom isiru u mhux affermazzjonijiet, Onor. Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Mr Speaker, in-naħa tal-gvern kienet tgħid li l-blat li għad irid jitqatta' mil-landfill ta' l-Għallis huwa ta' materja prima u allura jista' jintuża.

Issa jien qed nistaqsi jekk dik id-dikjarazzjoni nbidlitx u jekk hijiex skuża li wieħed illum jiġi jgħid li għad irid isir environment impact assessment.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Mr Speaker, se nerġa' nirripeti biex min qiegħed jismagħni jkun jaf x'aħna ngħidu.

L-environment impact assessment ma jsirx fuq il-blat biss imma fuq diversi affarijiet u fosthom il-kwalita` ta' l- arja, l-istorbju, it-traffiku u l-ġeoloġija.

(Interruzzjonijiet) Issa l- Onor. Mizzi qed jgħid li mill-pjanti biss ma tkunx taf.

(Interruzzjonijiet)

ONOR.

JOE MIZZI: Mhux jien għedt hekk!

Fi żmienkom kontu tirriferuni għall-pjanti li juru l-ġeoloġija.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Meta jsir studju dwar il-ġeoloġija nkunu qed naraw jekk il-ġebla tal-franka hijiex mejta, jekk hijiex qawwija, eċċ. Issa meta jsiru l-boreholes ikun jista' jiġi ddeterminat kull saff kemm hu oħxon, il- kwalita' tiegħu, il-compression strip, eċċ. Għalhekk isiru dawn it- testijiet, Sur President.

AFFARIJIET RURALI U AMBJENT - KIRI TA' APPARAT U MAKKINARJU

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru għall- Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' il-Ministru jgħid kemm hu n-numru ta' kirjiet ta' vannijiet, karozzi, trakkijiet, gafef, għamara, mobile phones, photocopiers, computers, pjanti, eċċ. li għandu l-ministeru u li għandhom id-dipartimenti u l-enti l-oħra taħt id-dekasteru tiegħu?

Kemm hi r-rata tal-kirja għal kull ġurnata f'kull każ separatament?

Kemm hi ċ-ċifra fil- preżent f'kontijiet pendenti li l-ministeru u l-enti l-oħra kollha għandhom iħallsu għal dawn il-kirjiet?

Kemm kienet in-nefqa globali ta' dawn il- kirjiet matul is-sena li għaddiet?

Kemm kienet in-nefqa globali għal karozzi u għamara ġdida li nxtrat matul is-sena 2003?

ONOR.

ANTHONY ABELA (f'isem il-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent): Peress li jidher li l-informazzjoni dettaljata li qed jitlob l- Onor. Membru fil-mistoqsija tiegħu mhux se twassal għal xi titjib fl- amministrazzjoni pubblika jew għal xi benefiċċju relevanti ieħor, ma naħsibx li l-ħin estensiv li jinħtieġ f'kull ministeru u dipartiment sabiex tinġabar l-informazzjoni mitluba jkun ġustifikat u ċertament huwa ħin li jista' jintuża aħjar.

L-Onor.

Membru għandu jikkonsidra jagħmel mistoqsija aktar iffokata u ristretta.

SAĦĦA - KIRI TA' APPARAT U MAKKINARJU

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' il-Ministru jgħid kemm hu n-numru ta' kirjiet ta' vannijiet, karozzi, trakkijiet, gafef, għamara, mobile phones, photocopiers, computers, pjanti, eċċ. li għandu l-ministeru u li għandhom id-dipartimenti u l-enti l-oħra taħt id-dekasteru tiegħu?

Kemm hi ċ-ċifra fil- preżent f'kontijiet pendenti li l-ministeru u l-enti l-oħra għandhom iħallsu għal dawn il-kirjiet?

ONOR.

LOUIS DEGUARA (Ministru tas-Saħħa): Peress li jidher li l- informazzjoni dettaljata li qed jitlob l-Onor.

Membru fil-mistoqsija tiegħu mhux se twassal għal xi titjib fl-amministrazzjoni pubblika jew għal xi benefiċċju relevanti ieħor, ma naħsibx li l-ħin estensiv li jinħtieġ f'kull ministeru u dipartiment sabiex tinġabar l-informazzjoni mitluba jkun ġustifikat u ċertament huwa ħin li jista' jintuża aħjar.

L-Onor.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni, domanda supplimentari.

ONOR.

ALFRED SANT (Kap ta' l-Oppożizzjoni): Jista' il-Ministru jgħidilna jekk hemmx photocopiers, computers u mobiles phones allokati għas-sistema ta' public relations fir-rigward ta' l-isptar Mater Dei, f'Tal Qroqq peress li hemm pubblikazzjonijiet estensivi u office work qawwi għaddej f'dan ir-rigward?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Bl-amment ma nafx nirrispondi, Sur President, pero' jekk il-mistoqsija tkun aktar iffokata nkun nista' niġborlu l- informazzjoni u nagħtihielu f'seduta oħra!

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Jiġifieri l-Ministru qiegħed jikkonfermalna li jeżisti ċentru, uffiċċju jew whatever ta' public relations fir-rigward ta' l-isptar Mater Dei?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Mr Speaker, ma jiena qed nikkonferma xejn.

Li qed ngħid hu li peress li d-domanda ta' l-Onor.

Interpellant hija estensiva, qed nitolbu jagħmilha b'mod aktar iffokat ħalli nkun nista' nagħtih risposta preċiża.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Mr Speaker, jien m'iniex qed nistaqsi dwar l-FMS imma speċifikatament dwar proġett fejn jidher li hemm uffiċċju – ma nafx jekk dan jaqax taħt l-FMS jew jekk hux direttament taħt il-ministeru tas-saħħa – li fih hemm appuntati uffiċjali nkarigati mill-public relations.

Nixtiequ jgħidilna jekk dan l-uffiċċju jeżistix jew le.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Safejn naf jien - ovvjament irrid nikkonferma ma' l- esperti fid-dipartiment - il-PR office li hemm ġewwa l-isptar Tal-Qroqq ma jaqax taħt il-ministeru imma taħt l-FMS.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Allura l-Ministru jikkonferma li dan huwa PR office li għandu x'jaqsam ma' l-isptar Mater Dei?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGAUARA: Safejn jien informat, dan jaqa' speċikament taħt ir-responsabbilta' ta' l-FMS u ovvjament qiegħed biex jagħmel PR għall- fondazzjoni nnifisha u mhux għad-dipartiment as such.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Jaf il-Ministru li ħarġu pubblikazzjonijiet li huma quite lavish, sbieħ ħafna, fihom ħafna kuluri, eċċ. li ma jitkellmux dwar l- FMS imma jiffokaw biss dwar l-isptar f'Tal-Qroqq?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Mr Speaker, qegħdin joħorġu żewġ pubblikazzjonijiet, waħda minnhom ta' erba' faċċati A4 u qiegħda toħroġ mill-fondazzjoni għas-servizzi mediċi.

Din hija prattikament immirata biex il-ħaddiema li hemm fis-settur tas-saħħa jkunu jafu dwar il-progress li għaddej ġewwa l- isptar Mater Dei.

Issa jekk il-Kap ta' l-Oppożizzjoni qed jirriferi għall-booklet li ħareġ nofsu bl-Ingliż u nofsu bil-Malti mis-CEO ta' l-isptar San Luqa - ovvjament dan huwa s-CEO designate ta' l-isptar il-ġdid Mater Dei - dan il-booklet ma ħariġx mill-PR ta' l-FMS imma mill-PR tas-CEO ta' l-isptar Mater Dei, li fil-preżent huwa stazzjonat ġewwa l-isptar San Luqa u qiegħed jibni t-team tiegħu minn hemmhekk.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Mr Speaker, issa żgur għandi bżonn ta' kjarifika biex inkun iffokat sew!

Jiġifieri hawnhekk qegħdin ngħidu li jeżisti PR team ta' l-FMS u PR team ieħor ta' l-isptar San Luqa?

U l-PR team ta' l-isptar San Luqa qiegħed jaħdem fuq il-PR ta' l-istpar f'Tal-Qroqq ukoll?

Jew hemm l-FMS li qiegħda taħdem fuq il-PR ta' l-isptar f'Tal-Qroqq u l-isptar ta' San Luqa li qiegħed jaħdem fuq il-PR ta' Tal-Qroqq ukoll?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: PR office jeżisti ġewwa Tal-Qroqq u jaqa' taħt l- FMS.

Dak huwa responsabbli mill-ħruġ ta' four-pager li iżjed qiegħed biex jagħti indikazzjoni primarja ta' x'tibdiliet strutturali għaddejjin u x'teknoloġija qed tidħol ġewwa l-isptar f'Tal-Qroqq.

Dik il-pubblikazzjoni qed toħroġ mill-FMS.

Pero' iċ-chief executive officer ta' l-isptar San Luqa li huwa wkoll iċ- chief executive officer designate ta' l-isptar Mater Dei, qed joħroġ booklet permezz tat-team tiegħu - jew aħjar ngħid li ħareġ booklet darba għax onestament ma nafx jekk huwiex se jiġi ripetut - filwaqt li l-four- pager li qed joħroġ il-PR office ġewwa l-isptar il-ġdid, ħareġ madwar 16 jew 18-il darba.

Nirrepeti li l-booklet li qed jirriferi għalih il-Kap ta' l-Oppożizzjoni ġie maħruġ mis-CEO ta' l-isptar San Luqa, Sur President.

Ċertament ma jeżistux żewġ uffiċċji tal-PR waqt li nikkonferma li l- uffiċċju formali tal-PR qiegħed ġewwa l-isptar Mater Dei taħt l-FMS.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Jekk qed nifhem tajjeb jidher li hemm żewġ uffiċċji li b'xi mod huma responsabbli għall-PR f'Tal-Qroqq.

Hemm l-FMS li ħarġet xi sebgħa jew tmien leaflets u hemm il-PR office ta' San Luqa li qiegħed jagħmel PR ukoll għal Tal-Qroqq li diġa' ħareġ magazine b'xi 70 faċċata.

Nixtieq inkun naf jekk hemmx uffiċjali li huma allokati miż-żewġ naħat biex jagħmlu dan ix-xogħol u jekk hux veru li hemm xi deputat min-naħa tal- gvern – qed nirriferi għall-Onor.

Clyde Puli - li qiegħed hemm biex jagħmilha ta' PRO f'dak li għandu x'jaqsam ma' Tal Qroqq min-naħa ta' San Luqa.

Kemm huwa veru li din il-persuna kienet responsabbli biex toħroġ is- 64-pager booklet dwar l-isptar Mater Dei, glossy ħafna?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Fil-verita' l-Onor.

Clyde Puli – ladarba l-Onor.

Sant għoġbu jirriferi għalih – ilu jokkupa l-kariga ta' PRO ta' l-FMS minn ferm qabel ma bdew ħerġin dawn it-tip ta' booklets.

Ħalli nispjega ruħi aħjar, Sur President.

Il-four-pager li qed joħroġ min-naħa ta' l-isptar f'Tal Qroqq qiegħed biss biex iwassal messaġġ ċar dwar il-bidlet strutturali u s-sistemi li qegħdin jitpoġġew ġewwa l-isptar Mater Dei.

Dan huwa booklet informattiv proprju għall-ħaddiema li llum fil-preżent hemm jaħdmu ġewwa l-isptar San Luqa biex nippreparawhom għal bidliet li nistennew li se jkun hemm meta mmorru fl- isptar il-ġdid.

Dwar x'relazzjoni hemm u min ħareġ xiex inkun irrid niċċekkja għax onestament bl-amment ma nafx inwieġbu, Sur President.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Għalhekk toħroġ ir-relevanza tal-mistoqsija li għandna quddiemna mbagħad.

Sur President, skond l-informazzjoni li għandi, l- Onor. Clyde Puli kien involut fi ktejjeb ta' 64 faċċata u skond l-ispjega tal-Ministru, dan għandu x'jaqsam ma' l-isptar San Luqa u mhux mal-four- pager li qed toħroġ regolarment l-FMS.

Allura wieħed irid jistaqsi x'inhi r-relevanza taż-żewġ pubblikazzjonijiet, l-ewwelnett fir-rigward tal-four- pager li qed toħroġ l-FMS fuq il-bini ta' l-isptar, biex naraw hemmx bżonn ta' PR publication fuq ħaġa bħal din, lil min qiegħda indirizzata u għal min.

U t-tieni, jista' jgħidilna għal min huwa indirizzat dan il-booklet ta' 64 faċċata li naħseb li qam il-belli liri?

Għax jekk jgħidli li dan huwa indirizzat għall-ħaddiema ta' San Luqa nasal biex napprezza, imma f'San Luqa hemm madwar 800 jew 1,000 ħaddiem u allura xi ħaġa li qed tiġi tqum Lm6,000, jiġifieri Lm6 għal kull wieħed, ci vuole wkoll!

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Mr Speaker, waqt li ninforma lill-Kap ta' l- Oppożizzjoni li hemm jaħdmu ġewwa l-isptar San Luqa xi ftit aktar minn 800 ħaddiem, nista' ngħidlu li l-Onor.

Clyde Puli qed jaċċertani – għadni kemm iċċekkjajt miegħu issa stess – li hu bħala funzjonarju fil-PR ta' l-FMS ġewwa tal-Qroqq kellu x'jaqsam mal-pubblikazzjoni ta' dawk il-four-pagers li jiena rriferejt għalihom, waqt li mal-pubblikazzjoni tal-booklet innifsu ma kellu x'jaqsam xejn.

Onestament, Sur President, ma nafx kemm qam il-booklet u għalhekk tlabtu għal domanda aktar iffokata, ħalli nkun nista' nagħti risposta preċiża aktar tard.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Ma jidhirlux il-Ministru li wara kollox, l-FMS qiegħda tibni għall-gvern jew għall-ministeru tas-saħħa u li t-tmexxija ta' San Luqa qiegħda tirranġa - u sew qed tagħmel - biex tmur f'Tal-Qroqq?

Ma jidhirlux li dawn il-PR campaigns li hemm qegħdin għaddejjin separatament – għalhekk ir-relevanza tal-mistoqsija - m'humiex iffokati tajjeb?

Għax jekk aħna m'aħniex iffokati fil-mistoqsijiet tagħna, naħseb li lanqas l-indirizz tal-ministeru m'hu iffokat meta għandna żewġ PR campaigns għaddejjin, waħda mill-FMS u l-oħra mill-isptar San Luqa.

Aktar u aktar imbagħad meta għandek deputat mpjegat fuq din il-ħaġa, Sur President.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Kif għedt diġa', l-għan taż-żewġ pubblikazzjonijiet huwa kompletament differenti.

Filwaqt li pubblikazzjoni minnhom titkellem primarjament dwar strutturi u kif se jaħdmu s-sistemi ġewwa l-isptar Mater Dei - u allura din il-leaflet toħroġ mill-FMS u in charge minnha hemm l- Onor. Clyde Puli - min-naħa l-oħra m'iniex informat li dak il-ktejjeb li ħareġ fuq l-inkarigu tas-CEO, Dr Kenneth Grech, se jerġa' joħroġ.

Issa jekk l-Onor.

Membru jixtieq aktar informazzjoni minn hekk nitolbu jagħmel domanda bil-miktub.

Ukoll, jekk il-Kap ta' l-Oppożizzjoni se jibqa' jgħid li dawn m'humiex iffokati biżżejjed ngħidlu li huma ffokati, fis-sens li għandhom l-għan ta' pubblikazzjoni u ppubblikazzjonijiet oħra huma kompletament differenti.

Tant hu hekk li filwaqt li l-ewwel pubblikazzjoni li qed toħroġ mill-FMS qed toħroġ darba kull xahar, l-oħra hija one-off ta' darba biss.

Għax m'iniex informat li l-booklet li qed isemmi l-Onor.

Sant se jerġa' jiġi ripetut, mentri l-pubblikazzjoni l-oħra se tibqa' toħroġ darba kull xahar.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Iva, imma għalhekk hija misterjuża l-istorja.

Għax l- indikazzjonijiet li għandna hi li l-booklet il-kbir huwa wieħed minn sensiela.

U jekk inhuwa wieħed one-off, x'inhi r-raġuni li toħroġ xi ħaġa one-off bħal dik, speċjalment fuq kwestjoni ta' sptar li għadu nofs leħja u għadu qed jinbena, aktar u aktar meta l-FMS – kif issa qed jintqal lilna - għandha sistema ta' leaflet li toħroġ b'mod regolari?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Mr Speaker, forsi m'iniex qed inkun ċar biżżejjed.

Nerġa' ngħid li l-għan taż-żewġ pubblikazzjonijiet huwa kompletament differenti.

L-ewwel pubblikazzjoni li qed nirriferu għaliha u li toħroġ l- FMS m'hijiex intenzjonata biex tħajjar lin-nies għas-sistemi l-ġodda li qegħdin jiġu introdotti imma hija primarjament sistema li turi t-tqassim ta' l-isptar u l-progress li għaddej fil-bini ta' l-isptar, mentri l- pubblikazzjoni l-oħra hija kompletament differenti.

Il-pubblikazzjoni l-oħra hija maqsuma f'numru ta' kapitoli - u nerġa' nirrepeti li ma nafx li hemm il-ħsieb li din terġa' tiġi ppubblikata - filwaqt li l-ewwel waħda, għax ovvjament għadhom għaddejjin it-tibdiliet il- ħin kollu fuq l-isptar, hija intenzjonata biex iżżomm lill-ħaddiema, lill- klijenti futuri u lil dawk li se jaħdmu fl-isptar il-ġdid, informati bil- bidliet u bit-titjib li wieħed mistenni li jgawdi minnhom malli niftħu l- bibien ta' l-isptar il-ġdid.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-ħin tal-mistoqsijiet għadda.

Ngħaddu għal Tqegħid ta' Karti.

Il-Ministru Louis Galea.

TQEGĦID TA' KARTI

ONOR.

LOUIS GALEA (Ministru ta' l-Edukazzjoni): Mr Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar ħlas ta' miżati minn studenti barranin li ġejjin mill- pajjiżi ta' l-Unjoni Ewropea li qed jieħdu t-tagħlim f'Malta, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 4266;

Informazzjoni dwar il-vot rikorrenti ta' l-universita` u l-junior college, għas-snin bejn l-2002 u l-2004, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 4459;

Tagħrif dwar flus allokati lill-fakultajiet ta' l-universita` bejn l- 2001 u l-2003, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 4460;

Tabella li turi l-għadd ta' persuni li tilfu l-impjieg matul l-2003, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 4529; u

f'isem il-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali nqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar l-użu ta' mobile phones fid-dikasteru tal-viċi prim ministru u ministru għall-politika soċjali, bi tweġiba għall- mistoqsija parlamentari numru 4422.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA (Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni): Mr Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Avviż Legali Nru 101 ta' l-2004 - Regolamenti ta' l-2004 dwar limiti ta' responsabbilta`; u

f'isem il-ministru għall-affarijiet rurali u l-ambjent inqiegħed fuq il- Mejda tal-Kamra:

Avviż Legali Nru 96 ta' l-2004 - Recognition of protected zones (surveys) regulations, 2004;

Avviż Legali Nru 97 ta' l-2004 - Plant quarantine (Harmful organisms) regulations, 2004;

Avviż Legali Nru 98 ta' l-2004 - Regolamenti ta' l-2004 dwar l- ippakkjar u l-iskart ta' l-ippakkjar fil-maniġġar ta' skart;

Avviż Legali Nru 99 ta' l-2004 - Regolamenti ta' l-2004 dwar l- immaniġġar ta' skart (Vetturi fi tmiem żmienhom);

Tagħrif dwar il-perċentwali ta' nisa u rġiel fuq bordijiet u kummissjonijiet li jaqgħu taħt id-dikasteru tal-ministru għall- affarijiet rurali u l-ambjent, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 4513.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Borg.

ONOR.

TONIO BORG (Ministru tal-Ġustizzja u Intern): Mr Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Lista ta' korrezzjonijiet u żidiet f'annexe 8 tal-ftehim milħuq bejn is-Santa Sede u l-gvern ta' Malta dwar artijiet tal-Knisja mgħoddija lill-gvern.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Borg.

ONOR.

JOE BORG (Ministru għall-Affarijiet Barranin): Mr Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Kopja tal-curriculum vitae ta' l-ambaxxatur ta' Malta fl-Istati Uniti, is-Sur John Lowell, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 4472.

MR SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA (Segretarju Parlamentari): Mr Speaker, f'isem il- ministru tal-finanzi u l-affarijiet ekonomiċi nqiegħed fuq il-Mejda tal- Kamra:

Avviż Legali Nru 100 ta' l-2004 - Regolamenti ta' l-2004 dwar il- promozzjoni ta' prodotti lokali (Emenda tat-tieni skeda).

MR SPEAKER: Grazzi.

Stqarrijiet Ministerjali?

Mozzjonijiet?

Ordnijiet tal-Ġurnata.

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI LI JIMPLIMENTA MIŻURI TA' L-ESTIMI

BUDGET MEASURES IMPLEMENTATION BILL

L-ordni għal Kumitat ġiet moqri.

FIL-KUMITAT

L-Onor.

Carmelo Abela, President tal-Kumitat, jippresjiedi.

(Ikompli mit-23 ta' Frar, 2004)

Klawsola 39 - Emenda ta' l-artikolu 19 ta' l-Att prinċipali.

Clause 39 - Amendment of article 19 of the principal Act.

THE CHAIRMAN: Rimarki ?

L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Sur President, din il-klawsola qed tgħolli r-rata tal-VAT minn 15% għal 18%.

Matul is-seduti preċedenti ġie sollevat il-punt dwar jekk sarx xi economic impact assessment qabel ma ġie deċiż li jkun hemm din iż-żieda biex wieħed seta' jassessja kif żieda bħal din se tolqot lill-qasam ekonomiku, lill-qasam tal-manifattura, lill-qasam tat-turiżmu kif ukoll lill-qasam tas-servizzi għaliex din iż-żieda fir-rata tat-taxxa se tolqot l-oqsma kollha ħlief, sa ċertu punt, il-qasam ta' l-ikel u l- qasam tal-mediċinali.

Jekk niftakar sew matul l-aħħar seduta l-membri tan- naħa tal-gvern qalu li la sar economic impact assessment u lanqas social impact assessment imma saru xi forom oħra ta' studji.

Issa jien nixtieq li ningħata tweġiba ċara dwar jekk verament sarx xi forma ta' studju fuq l- impatt li se tħalli miżura bħal din, u jekk sar, huwiex possibbli li din il- Kamra jkollha kopja ta' dan l-istudju biex aħna l-membri parlamentari nkunu ċerti mir-rakkmandazzjonijiet li kellu l-gvern.

Nixtieq ukoll li l-ministru jikkonferma jew le li waqt l-irtir li sar qabel il-budget f'lukanda ġewwa Għawdex - issa hawn ta' min jispjega li dan ma kienx xi rtir milli jsiru fi żmien ir-Randan, anzi jien ġejt mgħarraf li l- ikel kien tajjeb ħafna! - il-korpi kostitwiti kienu rrakmandaw li l-VAT m'għandhiex tiżdied għaliex din tkun ta' piż fuq l-attivita` ekonomika Maltija.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, kif jaf l-Onor.

Membru, qabel ma ttieħdet din id-deċiżjoni, din kienet ġiet diskussa bejn diversi entitajiet ta' l-MCESD, u dak li ntqal f'dawn id-diskussjonijiet huwa miktub fil-paġni rilevanti fil-budget stess, fejn hemm spjegat ukoll l-impatt li se toħloq din iż-żieda.

L-Onor.

Membru japprezza wkoll li din iż-żieda ma saritx fil- oqsma ta' l-ikel, ta' l-edukazzjoni u tat-turiżmu, jiġifieri f'dawk il- każijiet tħalla kollox kif kien qabel, għalkemm l-Onor.

Cuschieri qal li l- VAT żdiedet fi 38 settur li għandhom x'jaqsmu mat-turiżmu.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Fil-każ ta' l-akkomodazzjoni huwa veru li l-VAT ma żdiditx, pero` mbagħad fis-servizzi l-oħra kollha li għandhom x'jaqsmu mat-turiżmu, fosthom f'dawk li huma tours u car hire, iż-żieda ta' 3% VAT qed tinħass sew tant li anke l-operaturi fis-settur tat-turiżmu qed jgħidu ċar u tond li pajjiżna qed jitlef il-kompetittivita` tiegħu minħabba din iż- żieda.

Dan qed ngħidu għall-preċiżjoni.

It-tieni punt li nixtieq nagħmel huwa li l-unika riferenza li hemm fid- diskors tal-budget dwar l-impatt li se tħalli ż-żieda fil-VAT hija li l- għoli tal-ħajja se jkun minimu, u dan meta jekk wieħed iħares lejn l-aħħar statistika li ħarġet dwar l-għoli tal-ħajja u jeħodha item by item isib li minn xahar għal xahar il-ħajja żdiedet fl-items kollha, kemm f'dak li hu ikel, kemm f'dawk li huma beverages, kemm f'dawk li huma mediċini kif ukoll f'dawk li huma household goods.

L-uniku item li naqas kien dak tal-ħwejjeġ minħabba s-sales li kien hawn.

Jiġifieri l-impatt taż-żieda fil-VAT fuq l- għoli tal-ħajja jidher li se jkun ħafna iktar minn dak li hemm previst fil- budget.

Fil-fatt huwa għalhekk li aħna qegħdin inqanqlu dawn il- mistoqsijiet xi għaxar ġimgħat wara li ġie mħabbar il-budget, għax issa l- affarijiet diġa` bdew jinħassu u għalhekk huwa tajjeb li toħroġ il-verita` kollha.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki?

Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Jista' s-segretarju parlamentari jiggwidani billi jgħidli fejn qed jidħlu l-health accounts f'dan l-abbozz ta' liġi?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Fil-budget aħna għedna li d-dħul mit-3% żieda li kien hemm fil-VAT se jintużaw għall-qasam tas-saħħa, jiġifieri din m'hemmx għalfejn tissemma fil-liġi.

ONOR.

ALFRED SANT: Le, bir-rispett kollu, intom mhux hekk għedtu.

Jien għandi t-text tal-budget speech quddiemi, u t-text tal-budget jgħid "will be credited to the health accounts", jiġifieri se jkun hemm account intitolat "health".

ONOR.

ANTHONY ABELA: Mela qegħdin naqblu.

ONOR.

ALFRED SANT: Le, s'issa m'aħniex qed naqblu, għax la intom għedtu li se jkun hemm health account, jien kont nistenna li dan l-account kien se jissemma fil-liġi.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Fil-budget il-gvern qed jgħid għal xiex se jużaha din it-3% żieda fil-VAT.

ONOR.

ALFRED SANT: Le, mhux hekk qed jgħid.

Huwa qed jgħid li d-dħul kollu miż-żieda tal-VAT, li l-ministru tal-finanzi kien qal li se jkun jammonta għal Lm21 miljun, se jkun ikkreditat kollu fil-health account, liema account kellu jinfetaħ apposta biex jiġbor fih id-dħul tal-gvern miż- żieda tal-VAT u mbagħad dawk il-flus jintnefqu fil-qasam tas-saħħa.

Fil- fatt lanqas hemm titubar fuq dan il-punt għax f'paġna 26 tad-diskors tal- budget - u l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna se jkun qed jimplimenta l- miżuri mħabbra fid-diskors tal-budget - hemm miktub ċar u tond li fl-24 ta' Novembru, 2003 il-ministru tal-finanzi qal li:

"L-ogħla rata tal-VAT se tiżdied minn 15% għal 18%.

Dan se jsir b'effett mill-ewwel ta' Jannar 2004.

Qed nagħmluha ċara li mhux se jkun hemm tibdil fil-VAT imħallsa fuq prodotti u servizzi li huma eżenti bi kreditu, bħall-ikel u l-mediċini, jew li għandhom imposta fuqhom ir-rata mnaqqsa ta' 5% bħat-turiżmu.".

Imbagħad dakinhar il-ministru kompla jgħid hekk:

"Id-dħul minn din iż-żieda hu stmat li għandu jammonta għal Lm21 miljun u se jkun allokat kollu għall-kont tas-saħħa.

Hu importanti li kull ċittadin Malti jagħmel l-almu tiegħu kollu biex jaċċerta ruħu li din it-taxxa qed tinġabar biex nassiguraw is-servizz tas-saħħa fil- ġejjieni.

Dan nagħmluh billi nesiġu rċevuta fiskali għal kull akkwist li nagħmlu u li hu taxxabbli.

Kulħadd għandu sehem dirett x'jagħti u hu dover soċjali li dan is-sehem nagħtuh kollu.".

Dan il-kliem ma jistax ikun iktar ċar, u għalhekk jien nistenna li f'dan l- abbozz ta' liġi jissemma dan il-kont tas-saħħa, kif qed isejjaħlu l- ministru, għax inkella l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna jkollu lakuna kbira.

Hawnhekk hawn bżonn li jiddaħħlu miżuri li jorbtu d-dħul mit-3% żieda li kellna fil-VAT mal-kont tas-saħħa, u safejn naf jien f'dan l- abbozz ta' liġi din ir-rabta ma teżistix.

(Interruzzjonijiet) Jekk kollox qiegħed fil-fond konsolidat, dan l-abbozz ta' liġi m'huwiex qed jorbot ma' dak li qalilna l-ministru fid-diskors tal-budget, u huwa fl-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna li qed jimplimenta l-miżuri li ġew imħabbra fid- diskors tal-budget, li kellha tiddaħħal din il-miżura.

THE CHAIRMAN: Is-segretarju parlamentari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, apparti dak li jkun hemm miktub fil- liġi in ġenerali, imbagħad ikun hemm dik li jsejħulha "proċedura ta' accounting" fejn dak li jdaħħal il-gvern jallokah u jużah għall-iskopijiet li jkun semma fil-budget.

Il-qasam tas-saħħa jesiġi iktar minn Lm60 miljun fis-sena, u issa qed ngħidu li parti minn dik l-ispiża se tkun iffinanzjata mid-dħul li se jkollu l-gvern minn din iż-żieda fil-VAT.

Jekk l-Onor.

Membru jħares lejn il-ministeru tas-saħħa, isib li mis-sena l-oħra għal din is-sena hemm qabża kbira f'dawk li huma finanzi, u din il-qabża se tkun koperta b'dak l-ammont li qed ngħidu li se jinġabar miż-żieda fil-VAT.

THE CHAIRMAN: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Sur President, naħseb li aħna m'aħniex tfal.

Li kull ħaġa li jdaħħal il-gvern jużaha biex jonfoqha hija ċara, u safejn naf jien il-prassi dejjem hekk kienet, pero` fil-budget speech qalulna xi ħaġa differenti għax qalulna li d-dħul miż-żieda tal-VAT, li minn 15% se togħla għal 18%, se tkun unikament destinata għall-kont tas-saħħa.

Il-prim ministru hekk qal, u anke l-ministru tal-finanzi.

Fil-fatt ġieli kont preżenti jien stess f'xi dibattitu fuq it-television jew fuq ir-radju meta l-ministru tal-finanzi qal dan il-kliem.

Issa dak li għadu kemm qal il- ministru huwa l-istess argument ta' l-oppożizzjoni Laburista meta konna qed niddibattu fuq il-budget.

Aħna konna għednielhom: Dan mhux kollu tad- daħk?!

Mela l-flus kollha li jmorru għand il-gvern, mhux il-gvern stess se jonfoqhom?!

Il-gvern iżid it-taxxi, idaħħal il-flus li jiġbor minnhom fil- karus il-kbir tal-consolidated fund u mbagħad jonfoq minnhom skond il- bżonnijiet li jkollu.

Imma meta aħna konna ġibna dan l-argument, il-membri tal-gvern qalulna li f'dan il-każ m'hux se jiġri hekk għax iż-żieda fil-VAT se tkun indirizzata direttament għall-kont tas-saħħa li se jkun qed jitwaqqaf apposta, u din iż-żieda mhux se tmur fil-consolidated fund jew inkella fit-teżor.

Dak hu li ntqal.

Issa s-segretarju parlamentari qed jgħidilna li dan il-kont speċjali tas-saħħa li fih kellu jitpoġġa d-dħul kollha miż-żieda li kien hemm fil-VAT m'hux se jkun qiegħed hemm u li dan id-dħul se jmur kollu fil-fond konsolidat, kif konna għedna aħna.

Jista' s- segretarju parlamentari jikkonfermalna li huwa qed jgħid hekk?

Jien hekk qed nieħdu li qed jgħid; li d-dħul li se jinġabar miż-żieda fil-VAT se jmur fil-karus sħiħ tal-consolidated fund u mbagħad il-gvern jalloka dawk il- fondi hu.

Imma fil-budget speech tiegħu l-ministru tal-finanzi mhux hekk qalilna.

Huwa qalilna li l-Lm21 miljun li se jinġabru fl-ewwel sena miż- żieda tal-VAT se jmorru fil-kont tas-saħħa li se jinfetaħ apposta biex jilqa' għaż-żieda fl-ispejjeż tas-saħħa.

Issa jew qed ngħidu l-affarijiet bis-serjeta` jew qed nidħku bin-nies!

Ma jistax ikun li f'Novembru, meta ressqu l-budget, il-membri tan-naħa l- oħra jgħidulna li d-dħul miż-żieda tal-VAT se jmur kollu għall-qasam tas- saħħa u li din hija miżura ġdida biex nilqgħu għall-problemi tas-saħħa u llum jgħidulna bil-maqlub, għax qed jgħidulna li l-gvern qed jalloka hu l- fondi kollha li deħlin, kif aħna konna qed ngħidu li se jiġri, jew ħaġa jew oħra.

Sieħbi l-Onor.

Charles Mangion qed ifakkarni li fid-diskors tal-budget issemmew kontijiet separati oħra minbarra dak tas-saħħa għax taħt it-titlu "Trasparenza u kontroll fil-Finanzi Pubbliċi" l-ministru tal-finanzi ddikjara li se jwaqqaf ukoll kontijiet oħra, u se jibda billi jwaqqaf kont għat-turiżmu u kultura, kont għat-toroq, bini u manutenzjoni, kont għas- saħħa u kont għall-ambjent u t-tisbiħ.

Imbagħad paġna 22 tad-diskors tal- budget tkompli tgħid hekk:

"Dan għandu jsaħħaħ l-għarfien li dak li qed niġbru jmur biex iħallas għal proġetti konkreti.

Dan għandu wkoll jixpruna lil kull ċittadin biex jingħaqad ma' l-isforzi tagħna biex niġġieldu l-evażjoni tat- taxxa kullimkien u f'kull ħin.".

Allura skużi, kif issa s-segretarju parlamentari qed jgħidilna li mhux se jkun hawn fondi?

Għax issa għadu kemm qalilna dak li għednielhom aħna fil- budget; li d-dħul kollu tal-gvern se jidħol fil-fond konsolidat u mbagħad il-gvern joħroġ il-flus minn hemmhekk skond ix-xmajjar ta' nfiq li jkollu bżonn jagħmel.

Imma jekk qed nifhem tajjeb, is-segretarju parlamentari qed jgħidilna: Forget it li jkun hemm kont apposta għall-qasam tas-saħħa.

Qed nifhem tajjeb?

Għax ġaladarba ssemma li se jinfetaħ kont tas-saħħa li fih se jitpoġġa d-dħul kollu li se jkun hemm miż-żieda tal-VAT, li minn 15% telgħet għal 18%, u issa l-gvern qed jgħidilna biex ninsew dan il-punt għandna nqajmuha din il-kwestjoni u mhux inħalluha tperper.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, qed nisma' lill-Onor.

Membru jagħmel l-istess kummenti għal darba, darbtejn, tlieta, pero` jien naħseb li spjegajt ċar biżżejjed li d-dħul tal-gvern se jitqassam skond m'hemm imniżżel fil-budget u m'għandix iktar x'inżid.

THE CHAIRMAN: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Jiġifieri qed nifhem tajjeb li l-kont tas-saħħa m'hux se jkun imwaqqaf b'liġi?

Jeħtieġ li s-segretarju parlamentari jgħidilna "iva" jew "le" biex inkunu ċari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: M'għandix iżjed rimarki x'nagħmel.

ONOR.

ALFRED SANT: Bir-rispett kollu, Sur President, imma ġaladarba s- segretarju parlamentari ddeċieda li ma jweġibnix, sinjal li ma jafx iweġibni.

Jien qed nissottometti li s-segretarju parlamentari ma jafx it- tweġiba għall-mistoqsija li għamiltlu, li m'għandux idea u li lanqas għandu clue.

Is-segretarju parlamentari ma jafx jekk huwiex se jitwaqqaf kont tas- saħħa bil-liġi għax kieku kien jgħidilna: "iva, se jitwaqqaf kont tas-saħħa bil-liġi" jew "le, m'hux se jitwaqqaf kont tas-saħħa bil-liġi".

L-Onor.

Abela la qed jgħidilna "iva" u lanqas qed jgħidilna "le" għax ma jafx.

Bir- rispett kollu, imma l-kont tas-saħħa kellu jitwaqqaf proprju taħt il- klawsola li qed niddiskutu, u din qiegħda miktuba ċara u tonda fil-budget speech.

L-ewwel qalulna li se jitwaqqfu erba' kontijiet, wieħed minnhom il- kont tas-saħħa, iktar 'il quddiem fil-budget speech qalulna li fil-kont tas- saħħa se jmur dak id-dħul kollu li jinġabar miż-żieda tal-VAT, imbagħad naqbdu l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna u nsibu li hawnhekk il-kont tas-saħħa ma jissemmiex u mbagħad nisimgħu lis-segretarju parlamentari jġib l-istess argument li kienet ġabet l-oppożizzjoni Laburista fid-diskussjoni tal-budget, ċioe` li t-taxxi kollha li jiġbor il-gvern imorru fil-fond konsolidat u mbagħad iqassamhom il-gvern skond il-bżonnijiet.

Issa meta staqsejna lis-segretarju parlamentari jekk il-fond tas-saħħa huwiex se jitwaqqaf jew le, jidher li huwa m'għandux xi jgħid, pero` m'għandux xi jgħid għax ma jafx it-tweġiba.

Allura llum qegħdin f'sitwazzjoni li ma nafux x'se nagħmlu?

Jien naf li ilna ma nafux x'se nagħmlu f'ħafna affarijiet, pero` lanqas fuq il-kont tas-saħħa ma nafu x'se nagħmlu?

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki?

L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Jien ma nafx jekk huwiex qed jifhem hu x'inhu jiġri l-ewwel ħaġa, u ta' dan nitħassru.

Pero` rrid ngħid li klawsola 39 tgħid biss li r-rata tal-VAT qed tiżdied minn 15% għal 18%, u mbagħad kif jiġu mqassma l-flus hija kwestjoni oħra.

Huwa fatt li l-gvern qed jorjenta ammonti ta' flus għal erba' skopijiet partikolari, imma mbagħad huwa xogħol l-accounting office li jqassmu dawk il-flus man mano għal dawk l-erba' skopijiet li semmejt.

Għalhekk li l-Kap ta' l-Oppożizzjoni jippretendi li f'liġi għandek toqgħod tniżżel li daqstant flus se jmorru għat-tali settur u li daqstant flus oħra se jmorru għas-settur l-ieħor huwa no go.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki?

Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Sur President, dan id-dibattitu tal-budget se jkun verament eċċezzjonali!

Jekk inħarsu mill-bidu ta' meta tkellem il-ministru tal-finanzi u issa meta qed jitkellem is-segretarju parlamentari veu se jkun eċċezzjonali dan id-dibattitu?

Għaliex?

Għx issa għandna lis- segretarju parlamentari fil-ministeru tal-finanzi jgħid lill-ministru tal- finanzi li dak li jrid jagħmel hu huwa no go!

(Interruzzjonijiet) All right, inti għandek is-simpatiji personali tiegħek, pero` dan x'għandu x'jaqsam?!

Hawnhekk aħna qegħdin nitkellmu fuq it-teknika ta' amministrazzjoni finanzjarja, u allura s-simpatija personali x'għandha x'taqsam?!

Fuq kollox xorta waħda qed tgħidlu "no go" lill-ministru!

Il- ministru tal-finanzi, fid-diskors tal-budget li għamel, qalilna li se jwaqqaf erba' kontijiet partikolari u qalilna wkoll li d-dħul kollu li se jirċievi l-gvern miż-żieda tal-VAT se jmur kollu fil-kont tas-saħħa, pero` issa għandna lis-segretarju parlamentari li dan kollu qed jgħidlu no go!

Jiġifieri dan sar no go wkoll?

Mela l-ministru tiegħek ġie jgħid x'se jsir u mbagħad dan kollu inti qed tgħidlu no go!

Jekk nibqgħu sejrin kif aħna sejrin, dan id-debate se jibqa' jissemma!

Issa wasalna f'sitwazzjoni fejn għandna lis-segretarju parlamentari tal-ministeru tal-finanzi jgħid no go lill-ministru tiegħu fuq xi ħaġa teknika!

THE CHAIRMAN: Nixtieq li nibqgħu nitkellmu fuq is-sustanza ta' din il- klawsola li għandna quddiemna.

Iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

L-Onor.

Abela.

ONOR.

TONY ABELA: Sur President, il-Kap ta' l-Oppożizzjoni qed jiżvija lill-Kamra għax meta jien għedt "no go", kont qed nirriferi għal dak li qal hu, jiġifieri li noqogħdu nniżżlu l-accounts fil-liġi.

Irrid ngħid ukoll li l-Kap ta' l-Oppożizzjoni m'huwiex qed jgħid il-verita`, imma b'dik id-daħka malinkonika tiegħu, qed jipprova jdawwar il-kliem u għax qiegħed fuq dik in- naħa tal-Kamra, qed jipprova jwaqqa' lill-membri ta' din in-naħa għaċ-ċajt!

Imma nsomma, issa lill-Kap ta' l-Oppożizzjoni drajnieh għax issa ilu juża din it-tattika għal ħafna snin.

THE CHAIRMAN: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Sur President, jien nikkompatixxi lill-Onor.

Membru fuq din il-ħaġa għax li jkun ftit irritat bħalissa nifhimha, imma mhux dak hu l-punt.

Il-punt huwa li qalulna li se jiftħu kont tas-saħħa li se jkollu fih dak id-dħul li se jkun hemm mit-3% żieda fil-VAT, bħalissa qegħdin niddiskutu proprju din iż-żieda li qed ikun hemm fil-VAT, u mbagħad meta niġu biex nistaqsu lis-segretarju parlamentari, li qed jitkellem għan- nom tal-Ministru Dalli, fuq dan il-kont tas-saħħa - li għadu kemm qallu no go fuq dan il-punt - qed jgħidilna li l-kont tas-saħħa se jkun xi ħaġa amministrattiva li ssir wara s-siparju mill-accountants tal-gvern.

Il- Ministru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi mhux hekk qal fid-dibattitu u fid-diskors tal-budget.

Huwa qalilna li se jitwaqqfu erba' kontijiet, fosthom il-kont tas-saħħa, u l-kont tas-saħħa se jkun mitmugħ miż-żieda ta' 3% VAT.

Daqshekk kien ċar id-diskors.

(Interruzzjonijiet) Imma skużi ftit, allura jista' s-segretarju parlamentari jgħidilna fejn qiegħed il- gvern?

Ħalli nibdew minn hawn.

Dan se jkun kont tas-saħħa li se jgħaddi permezz ta' liġi jew se jkun kont amministrattiv?

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Dan se jkun kont amministrattiv, Sur President.

ONOR.

ALFRED SANT: Sur President, il-gvern jidhirlu li jagħmel sens li jagħmel kont amministrattiv jekk għandna l-impenn kollu biex dan il-kont ikun imħares mill-kunsill għall-iżvilupp ekonomiku u soċjali?

F'paġna 21, il-Ministru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi qalilna hekk:

"Fil-Kunsill Malti għall-Iżvilupp Ekonomiku u Soċjali ġie propost li dawn il-kontijiet għandhom ikunu mħarsa minn kumitat magħmul, fost l- oħrajn, mis-Segretarju Permanenti fil-Ministeru responsabbli għall- attivita` partikolari, minn uffiċjal tal-Ministeru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi, minn persuna li tirrappreżenta lil dawk involuti fl-attivita` u minn rappreżentant tal-Kunsill.

Dawn se jkollhom il- fakulta` li jagħmlu skrutinju fuq il-mod kif id-dħul u l-ħruġ ikun qed jiġi amministrat, kif ukoll fuq id-deċiżjonijiet li jridu jittieħdu meta l-ħruġ ikun se jaqbeż id-dħul allokat.".

Dawn il-poteri tant huma vasti li jmorru oltre mis-setgħat li aħna tajna f'dan il-parlament lill-kumitat dwar il-kontijiet pubbliċi.

Mela hawnhekk intom qed tgħidu li se jkun hemm kont amministrattiv li se jkun amministrat u kkontrollat minn persuni li lanqas biss qegħdin irrappreżentati f'dan il-parlament b'poteri li huma iktar wiesa' mill- kumitati tal-Kamra.

Jien nistaqsi wkoll: Dan se jkun kumitat amministrattiv?

L-ewwel aħjar tispjegawlna ftit kif qed tarawh jaħdem dan il-kumitat.

Kif qed tarawh jaħdem dan il-kumitat, kif qed taraw dan il- fond jitwaqqaf u kif se jkun immexxi minn dan il-kumitat li semmielna l- Ministru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi?

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, kif għedt diġa`, dan il-kont se jinħadem permezz ta' l-accounting procedure li se ssir min-naħa tal-gvern.

Issa jekk l-Onor.

Membru xtaq jara kif se jaħdem dan il-kumitat u dawn il- kunsilli, messu attenda għal-laqgħat li saru f'dan ir-rigward għax il- Partit Laburista dejjem kien mistieden biex jattendi għal dawn il-laqgħat, pero` naħseb li ħadd m'attenda min-naħa tal-Partit Laburista.

Fl-opinjoni tiegħi, iktar milli joqogħdu jikkritikaw fuq xi ħaġa li m'għandha x'taqsam xejn mal-klawsola nnifisha, il-kritika tal-membri ta' l-oppożizzjoni kienet tkun ħafna iktar kostruttiva li kieku qalulna kif l-affarijiet jistgħu jsiru aħjar f'dan il-kumitat u f'dawn il-kunsilli.

THE CHAIRMAN: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Sur President, jista' l-Onor.

Membru jgħidilna għal liema kunsilli qed jirreferi li qal li aħna m'attendiex għalihom?

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, prattikament il-membri ta' l- oppożizzjoni rrifjutaw li jattendu għal-laqgħat ta' kull kunsill u kull tip ta' kumitat li aħna stedinnihom li jattendu għalihom biex naslu għal kompromess fuq diversi affarijiet li għandhom x'jaqsmu mal-bżonnijiet soċjali u ekonomiċi.

THE CHAIRMAN: L-aħħar ftit kummenti li saru kienu barra minn lokhom għax ma kenux jiffokaw fuq il-klawsola li suppost qed niddiskutu, ċioe` klawsola 39.

Għalhekk nitlobkom biex il-kummenti tagħkom ikollhom x'jaqsmu ma' din il-klawsola.

ONOR.

ALFRED SANT: Sur President, nassigurak li jien qed niffoka fuq affarijiet li għandhom x'jaqsmu ma' din il-klawsola.

L-Onor.

Membru qalilna li jkun hemm laqgħat tal-kunsilli li aħna ma nattendux għalihom, u allura jien staqsejtu għal-liema kunsilli qed jirriferi.

Dan huwa fid-dawl ta' dak li qegħdin niddiskutu bħalissa.

Jista' l-Onor.

Membru, jekk jogħġbu, jagħtini risposta?

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Dak jafu hu, Sur President.

ONOR.

ALFRED SANT: Jien bilfors ikolli nidħak, Sur President, għax issa qed insiru ftit redikoli f'din il-Kamra.

Jekk qed tirriferi għall-kunsill għall-iżvilupp ekonomiku u soċjali, Onor. Abela, ninformak li l- oppożizzjoni m'hijiex membru ta' dan il-kunsill b'liġi li għaddiet mill- gvern preżenti.

Għalhekk toqgħodx tħawwad il-biegħa għax taqa' għaċ-ċajt iktar milli qed taqa' bħalissa!

Imma l-punt m'huwiex dan.

Il-punt huwa jekk nistgħux nkunu nafu kif se jiffunzjonaw dawn l-affarijiet.

Is- segretarju parlamentari qed jgħidilna li dan il-kont se jkun wieħed amministrattiv meta l-Ministru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi, fid- diskors tiegħu, qalilna - u hawnhekk se nerġa` nikkwota - li:

"Fil-Kunsill Malti għall-Iżvilupp Ekonomiku u Soċjali ġie propost li dawn il-kontijiet ..."

- fosthom il-kont tas-saħħa, li se jkun mitmugħ miż-żieda tal-VAT, li minn 15% żdiedet għal 18%, liema żieda hija msemmija fil-klawsola li qed niddiskutu, li ma tirriferix għall-kont tas-saħħa -

"..,.għandhom ikunu mħarsa minn kumitat magħmul, fost oħrajn, mis- Segretarju Permanenti fil-Ministeru responsabbli għall-attivita` partikolari, ..."

- f'dan il-każ il-ministeru tas-saħħa -

"... minn uffiċjal tal-Ministeru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi, minn persuna li tirrappreżenta lil dawk involuti fl-attivita` u minn rappreżentant tal-Kunsill.".

Mela dan huwa poter eżekuttiv li ġej minn barra l-amministrazzjoni tal- gvern, u għalhekk dan ma jistax ikun kumitat amministrattiv għax hawnhekk qegħdin nagħtu lill-persuni minn barra l-amministrazzjoni tal-gvern fosthom, per eżempju, lil min jirrappreżenta lis-settur privat - almenu jien hekk nimmaġina li hawnhekk qed jirriferi għas-settur privat - ...

(Interruzzjonijiet) Jien m'hu qed ngħid xejn kontra dan il-konċett, imma ejjew nifhmu x'qed nagħmlu għax lil dawn il-persuni se nagħtuhom ċerti poteri fuq it-tmexxija ta' dan il-kont li l-Onor.

Membru qed jgħid li huwa amministrattiv.

Imbagħad il-Ministru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi kompla jgħidilna hekk:

"Dawn ...

- jiġifieri l-membri ta' dan il-kumitat li se jkunu responsabbli mill-kont partikolari -

"... se jkollhom il-fakulta` li jagħmlu skrutinju fuq il-mod kif id- dħul u l-ħruġ ikun qed jiġi amministrat, kif ukoll fuq id- deċiżjonijiet li jridu jittieħdu meta l-ħruġ ikun se jaqbeż id-dħul allokat.".

Araw ftit x'qed ngħidu hawnhekk!

Dawn il-persuni mhux biss se jkollhom skrutinju fuq ix-xogħol li jkun għaddej, imma meta l-ispiża fuq dak il-kont taqbeż iktar minn ċertu ammont, dawn se jkollhom ukoll il-poter li jidħlu fuq id-deċiżjonijiet li jkun hemm bżonn jittieħdu f'dan ir-rigward.

Issa hawn irrid nirrimarka li l-ebda kumitat tal-Kamra m'għandu din il-fakulta`.

Per eżempju, il-kumitat dwar il-kontijiet pubbliċi lanqas jista' jagħmel skrutinju fuq affarijiet kurrenti għax ikollu dejjem iħares xi sena jew sentejn lura.

Mela dawn il-persuni mhux biss se jkollhom poter amministrattiv u eżekuttiv imma se jkollhom ukoll poter politiku li lanqas din il-Kamra m'hi qed tingħatalha u qed tingħata lil dan il-kumitat.

Madanakollu hawnhekk qisu ma ġara xejn.

Imma skużi, din ma nistgħux infarfruha daqslikieku kienet ċajta, u għalhekk hemm bżonn li s-segretarju parlamentari jagħtina spjegazzjoni u mhux joqgħod jgħidilna li aħna l- membri ta' l-oppożizzjoni ma nattendux għal-laqgħat tal-kunsill jew tal- kumitat.

Dan x'għandu x'jaqsam?!

Hawnhekk aħna qed nitkellmu fuq klawsola li qed tgħid li se nżidu l-VAT minn 15% għal 18%.

Fid-diskors tal-budget il-Ministru Dalli qal li d-dħul minn din iż-żieda tal-VAT se jkun allokat għall-kont tas-saħħa, pero` dwar il-fond tas-saħħa m'għandna xejn quddiemna u naħseb li għandna bżonn spjegazzjoni, mhux qisu ma ġara xejn.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: M'għandix iktar kummenti x'nagħmel, Sur President.

THE CHAIRMAN: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Sur President, jien nipprotesta bil-qawwa kontra din l-attitudni u kontra dan l-atteġġjament.

Din l-arroganza kollha li qed tintwera f'dan il-parlament hija inkredibbli.

Huwa veru li jekk għandhom il-maġġoranza jistgħu jagħmlu li jridu, pero` ma jistgħux jidħku bil-poplu b'dan il-mod!

M'hu veru xejn li ż-żieda mid-dħul tal-VAT se tmur għall- qasam tas-saħħa.

Dawn kellhom bżonn sempliċement jillapazzaw u għalhekk qabdu u żiedu d-dħul tal-gvern!

Din hi l-istorja kollha!

M'għandhomx il- ħila, m'għandhomx il-kapaċita`, m'għandhomx id-dehen, m'għandhomx l-għaqal, m'għandhomx il-perspettiva u m'għandhomx sens biex jifhmu li ma nistgħux nibqgħu nżidu t-taxxi f'dan il-pajjiż, u allura biex jillapazzaw u mingħalihom jidħku bin-nies qalu li huma mhux se jżidu l-VAT minn 15% għal 18% għax m'għandhomx għaqal, għax ma jafux imexxu, għax ma jimpurtahomx, għax huma money no problem imma għax dik iż-żieda se tmur għas-settur tas- saħħa.

Dawn lill-poplu ma qalulux li l-problema fis-settur tas-saħħa ġiet minħabba fihom; għax m'għandhom l-ebda għaqal, l-ebda dehen u l-ebda mod ta' kif imexxu imma jisparpaljaw il-flus bil-mentalita` ta' money no problem, u jibqgħu għaddejjin.

Għal xahar sħiħ kellna l-pożi kollha min- naħa l-oħra li ż-żieda fil-VAT hija inevitabbli biex nilqgħu għall-ispejjeż tas-settur tas-saħħa, pero` issa qed jirriżulta li dan kollu kien bluff u m'hu veru xejn li din iż-żieda se tmur għas-settur tas-saħħa jew inkella li l-membri tan-naħa l-oħra għandhom xi pjan biex iwaqqfu xi kumitati ħalli jagħmlu xi kontijiet.

Qed jgħidulna li l-kontijiet se jkunu amministrattivi, jiġifieri l-gvern se jkun jista' jbażwar minn naħa u jbażwar minn oħra.

Huwa minn hawn li qed titnaqqar is-serjeta` f'dan il-pajjiż u għalhekk m'għandniex kontroll fuq il-finanzi, mhux imbilli joqogħdu jagħmlu ħafna bluff u joqogħdu jagħmlu l- parades tal-karnival!

Din il-lejla ħarġet ċara u tonda, u għalhekk l-Onor.

Membru ma jridx ikompli jitkellem; għax jaf li m'għandux xi jgħid.

M'għandux xi jgħid!

M'hu veru xejn li l-gvern qed iżid il-VAT minn 15% għal 18% minħabba s-settur tas-saħħa imma huwa qed jagħmel din iż-żieda għax ma tax kas, l-ispejjeż baqgħu telgħin u bħas-soltu kulma jaf jagħmel biex jallapazza huwa li jżid il-piż tat-taxxi.

Minkejja li l-Ministru tal- Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi qalilna li se jitwaqqaf kont tas-saħħa u li dan il-kont se jkun amministrat b'ċertu mod, dan l-abbozz ta' liġi m'hu qed jgħidilna xejn fuq hekk.

Issa l-Onor.

Membru qal ċar u tond quddiem kulħadd li kulma se jagħmel il-gvern huwa li se jżid il-VAT minn 15% għal 18%, iwaddab dak id-dħul fil-consolidated fund u mbagħad jiddeċiedi hu kif iqassamhom.

Eżattament kif għednielu jagħmel aħna mill-bidunett.

L-Onor.

Membru lanqas biss jaf u lanqas għandu idea ċara - huwa jinsab ċass fuq din il-kwestjoni - dwar kif jista' jitħaddem il-fond tas-saħħa, li qalilna li hu amministrattiv meta fil-verita` m'hu amministrattiv xejn, u bil-mod kif qed jitkellem qed jikkontradixxi lill-Ministru Dalli.

Mela jekk ikollok kumitat li jikkontrolla l-fond tas-saħħa b'tali mod li jekk f'ċerti oqsma dan il-fond ikun qed jaqbeż id-dħul miż-żieda tal-VAT, huwa jikkontrolla dak id-dħul, dak tista' ssejjaħlu kumitat amministrattiv?

Skużi, imma hemm bżonn ikollna liġi li titkellem f'dan ir-rigward.

Pero` m'għandna xejn minn dan kollu għax kollox huwa finta, bħalma kien finta l-accruals accounting li kienu qalulna li se jagħmlu sitt snin ilu.

Għalhekk jien nissottometti, Sur President, li dawn ma jistgħux jibqgħu sejrin hekk.

Qed joqogħdu jilagħbu u jillapazzaw biex jidhru sbieħ imma fil-verita` d-dħul miż-żieda tal-VAT minn 15% għal 18% m'huwiex sejjer għas- settur tas-saħħa u sejjer għall-ispejjeż ġenerali tal-gvern, li qed iħallihom telgħin bla ebda kontroll u bla ebda ħsieb.

Naħseb li ma nistgħux nibqgħu nidħku bin-nies kif qed nidħku bħalissa.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

L-Onor.

Cuschieri.

ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI: Sur President, l-ewwel is-segretarju parlamentari rrimarka li jien għedt illi l-VAT żdiedet fi 38 settur li għandhom x'jaqsmu mat-turiżmu.

Pero` naħseb li ma fehemx sew l- ispjegazzjoni li tajt fl-aħħar seduta għax il-punt li għamilt jien kien li d-diskors tal-budget jgħid illi mhux se jkun hemm tibdil fil-VAT imħallsa fuq prodotti u servizzi li huma eżentati bil-kreditu, bħall-ikel u l- mediċini, jew li għandhom imposti fuqhom ir-rata mnaqqsa ta' 5%, bħat- turiżmu, u ma jgħidx "bħall-akkomodazzjoni fuq it-turiżmu".

Anke l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna m'hu qed jispeċifika xejn f'dan ir-rigward.

Id-diskors tal-budget ta l-impressjoni li l-VAT hija biss ta' 5% fuq il- pakkett turistiku kollu, pero` fil-verita` fuq l-akkomodazzjoni biss qed tinżamm 5% VAT, għax anke skond l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna, fuq il-kumplament tas-settur turistiku qed tinżamm ir-rata ta' 18%.

Matul is- seduta preċedenti jien ipprovajt infiehem lis-segretarju parlamentari li l- akkomodazzjoni tirrappreżenta biss madwar 40% tal-pakkett turistiku kollu, jiġifieri fuq il-kumplament tal-pakkett turistiku, u ċioe` fuq is-60% tal- pakkett turistiku, il-VAT kienet tammonta għal 15% u issa ġiet tammonta għal 18%.

Fil-fatt sa minn qabel il-budget l-NGOs, fosthom il-Malta hoteliers and restaurants association, talbu li ma jkunx hemm żieda fir- rata tal-VAT fuq is-settur tat-turiżmu.

Issa hawnhekk huma ma kenux qed jirriferu biss għall-akkomodazzjoni imma għas-settur turistiku kollu.

Pero` l-unika azzjoni li ħa l-gvern kienet li ħalla l-akkomodazzjoni b'5% VAT għax mill-bqija ġiet imposta ż-żieda ta' 18%.

Issa klawsola 39 ta' l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna tgħid li minflok il-kliem "bir-rata ta' ħmistax fil-mija" għandhom jidħlu l-kliem "bir-rata ta' tmintax fil-mija" u tieqaf hemm.

Jiġifieri din il-klawsola qed tikkontradixxi dak li li ntqal fid-diskors tal-budget.

Għaliex?

Għax f'dan l-abbozz ta' liġi m'hemm imkien speċifikat li fuq l-akkomodazzjoni se tiġi ċċarġjata biss 5% VAT u mhux 18% VAT.

Għalhekk nixtieq li l-ministru jiċċaralna ftit dan il-punt, u dan mhux biss fl-interess ta' l- oppożizzjoni, li għandha d-dover li tkun taf dawn l-affarijiet, imma fl- interess ukoll ta' dawk li huma involuti f'dan is-settur għax fl-aħħar mill-aħħar huma se jiffaċċjaw din il-liġi.

Għalhekk li jgħodd m'huwiex dak li ngħidu, naħsbu jew nixtiequ aħna imma dak li jgħaddi minn din il-Kamra bħala liġi.

Huwa dak li jgħaddi bħala liġi li jidħol fis-seħħ, u ladarba l- liġi tiġi ppubblikata dawk li għandhom x'jaqsmu ma' dan is-settur ma' dak iridu jħabbtu wiċċhom.

L-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna mkien m'huwa qed jgħid li l-akkommodazzjoni se tibqa' biss b'5% VAT, u kif għedt diġa`, klawsola 39 titkellem ċar f'dan ir-rigward.

Jekk issa s-segretarju parlamentari se jgħidli li fuq is-settur turistiku m'hijiex se tidħol ir- rata ta' 18% VAT, jien nitolbu biex jispeċifikali fejn hawn miktub f'dan l- abbozz ta' liġi li fuq is-settur turistiku m'hijiex se tidħol ir-rata ta' 18% VAT.

Nerġa` nirripeti li m'huwiex fl-interess tagħna biss, bħala oppożizzjoni, li nkunu nafu dan, imma anke fl-interess ta' l-istakeholders li jridu jkunu jafu x'inhi l-pożizzjoni b'mod ċar.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, dawk is-setturi li kienu eżenti mill- VAT jew inkella kellhom rata inqas ta' VAT se jibqgħu kif kienu, u li se tiġi emendata biss hija r-rata li qabel kienet ta' 15% għax issa din se tiżdied għal 18%.

Jien ma nistax nifhem kif l-Onor.

Membru qed jimplika li se jkun hemm xi tibdil ieħor għax jekk wieħed iħares lejn l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna jsib li kollox baqa' kif kien u l-prezzijiet ġew mibdula biss fuq dawk il-prodotti u s-servizzi li kellhom 15% VAT fuqhom.

Għaldaqstant m'hemmx iżjed x'wieħed iżid.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki?

L-Onor.

Cuschieri.

ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI: Jidher li mxejna pass, Sur President, imma jien nixtieq li s-segretarju parlamentari jispjegali b'mod ċar dan li se ngħid.

F'paġna 26 tad-diskors tal-budget jingħad dawn il-preċiżi kelmiet:

"Qed nagħmluha ċara li mhux se jkun hemm tibdil fil-VAT imħallsa fuq prodotti u servizzi li huma eżenti bi kreditu, bħall-ikel u l- mediċini, jew li għandhom imposta fuqhom ir-rata mnaqqsa ta' 5% bħat- turiżmu.".

Hawnhekk il-ministru qal "bħat-turiżmu" u mhux "bħall-akkommodazzjoni fit- turiżmu".

Għalhekk jien nistaqsi: Fuq il-package turistiku kollu se tinżamm ir-rata ta' 5% jew fuq l-akkommodazzjoni turistika biss?

Din hija xi ħaġa li għandha tiġi ċċarata għax fid-diskors tal-budget ingħatat l-impressjoni li fuq il-package turistiku kollu kienet se tinżamm biss ir-rata ta' 5% VAT.

Kulħadd jixtieq ikun jaf ċar u tond x'inhi r- realta`.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, jien naħseb li l-Onor.

Cuschieri m'hux qed ikun viċin l-operaturi biżżejjed għax dawn jafu li dawk il- prodotti u s-servizzi li qabel kienet tinżamm 5% VAT fuqhom baqgħu bil-5%.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Cuschieri.

ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI: Sur President, bir-rispett kollu, imma hawnhekk qed nitkellem bl-ikbar serjeta`.

M'huwiex il-punt li noqogħdu nitkellmu fuq min hu viċin u 'l bogħod mill-operaturi tat-turiżmu.

Il-punt huwa dan: X'rata ta' VAT se jkun hemm fuq il-pakkett turistiku kollu?

(Interruzzjonijiet) M'hu veru xejn!

Kif għedt diġa`, fid-diskors tal- budget il-ministru qal:

Issa jien nixtieq li s-segretarju parlamentari jikkonfermali jekk ir-rata mnaqqsa ta' 5% VAT hijiex se tkun fuq il-pakkett turistiku kollu jew fuq l- akkommodazzjoni biss, kif inhi l-prassi preżentement.

Dan huwa l-punt, ħalli nkunu ċari, għax jekk ir-rata mnaqqsa ta' 5% VAT m'hijiex se tkun fuq il-pakkett turistiku kollu, allura m'hux veru li l-qasam turistiku kollu se jkun eżentat minn din iż-żieda fil-VAT u ż-żieda ta' 3% VAT ġiet imposta fuq 60% tal-pakkett turisitku.

Huwa tajjeb li s-segretarju parlamentari jagħtina din l-ispjegazzjoni għax fid-diskors tal-budget ingħatat impressjoni mod ieħor.

Jien nistaqsi wkoll: Sar studju dwar l-impatt li se tħalli din iż-żieda ta' 3% VAT fuq il-kompetittivita` tat-turiżmu f'pajjiżna?

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Robert Arrigo.

ONOR.

ROBERT ARRIGO: Sur President, it-taxxa li turist li jiġi f'Malta jrid iħallas f'din is-sena li qegħdin fiha x'aktarx li hija inqas minn dik li kellu jħallas fl-2003, u dan għaliex illum l-unika VAT li turist qed ikollu jħallas hija fuq is-servizz ta' l-operator ta' barra minn Malta bħala riżultat tal-fatt li issa Malta se ssir membru ta' l-Unjoni Ewropea.

Fil-fatt huwa stmat li din it-taxxa se tammonta għal 1% tal-pakkett turistiku kollu, pero` dik hi l-unika żieda ta' taxxa li se jkollu jħallas it-turist.

Ta' min jgħid ukoll li ġaladarba fl-1 ta' Mejju li ġej Malta se ssir membru ta' l-Unjoni Ewropea ġew imnaqqsa kemm l-airport charges kif ukoll il-prezzijiet tal-flights, u dan apparti li kibret iċ-choice ta' l- airports u ta' l-airlines.

Anke fir-rigward tal-hotels, baqgħet tinżamm 5% VAT.

Jien naħseb li m'hemmx x'wieħed jista' jiċċara iktar f'dan ir- rigward.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Cuschieri.

ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI: Sur President, nirringrazzja lill-Onor.

Arrigo għall-kontribut tiegħu, imma l-punt m'huwiex kemm se jitnaqqsu l-airport charges jew il-prezzijiet tal-flights minħabba li issa deħlin fl-Unjoni Ewropea.

Mhux dak hu l-punt.

Issa qed nitkellmu fuq klawsola 39.

Jekk trid, Onor. Arrigo, nistgħu nitkellmu fuq l-effett li se tħalli ż-żieda tal- VAT fuq is-settur turistiku kollu, pero` mhux dak hu l-punt.

THE CHAIRMAN: Le, ma nistgħux nagħmlu hekk.

Bħalissa suppost li qegħdin niddiskutu klawsola 39 u għalhekk nitlobkom biex tkunu konċiżi fil-kummenti tagħkom.

ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI: Sur President, jien qed nitkellem speċifikament fuq klawsola 39 għax qed nitkellem proprju fuq iż-żieda ta' 3% li kien hemm fil-VAT.

Għalhekk nerġa` nistaqsi lis-segretarju parlamentari: Sar xi studju dwar l-effett li se tħalli t-3% żieda fil-VAT fuq is-60% tal-pakkett turistiku tagħna?

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Sur President, l-Onor.

Arrigo qal li l-effett taż- żieda fil-VAT minn 15% għal 18% fuq it-turist kien wieħed minimu, pero` jien nixtieq inkun naf jekk din iż-żieda affettwatax il-qligħ nett ta' l- operatur u tal-lukandier .

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Arrigo.

ONOR.

ROBERT ARRIGO: Sur President, l-inkwiet ta' l-oppożizzjoni huwa li biż-żieda fil-VAT, il-pakkett turistiku qed ikun ogħli, pero` dan m'huwiex il-każ, jiġifieri dwar dan il-punt m'hemmx inkwiet.

Biex nirrispondi l-mistoqsija li għamilli l-Onor.

Mangion irrid ngħid li l- operaturi u l-lukandiera la qed ikollhom inqas qligħ u lanqas qed ikollhom iktar qligħ biż-żieda fil-VAT.

Irrid ngħid ukoll li jekk hemm xi ħadd qed jaħseb li minħabba t-3% żieda fil-VAT qed jitnaqqru xi profitti, dan m'huwiex il-każ lanqas.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Sur President, ir-rapporti ta' l-MHRA, li jien inħobb naqrahom, ma jaqblux ma' dak li qed jgħid l-Onor.

Arrigo.

Imma nsomma, l-Onor.

Arrigo huwa stakeholder dirett, u jien ngħidlu prosit ta' l- investiment li jagħmel għax aħna hekk irridu; lil min jagħmel l- investiment, jiġifieri m'iniex qed ngħid dan fuq livell personali, biex niftehmu.

Pero` jekk il-prezzijiet se jibqgħu l-istess, dik iż-żieda ta' 3% VAT li ġiet imposta, biex inġib eżempju, fuq il-prezz ta' karozza tal- kiri jew ta' tour irid jassorbiha xi ħadd.

Għalhekk hawn għandna ż-żewġ naħat tal-munita.

Aħna qed ngħidu li l- pakkett turistiku baqa' l-istess u filwaqt li l-prezzijiet ta' l- akkomodazzjoni fil-pajjiżi Ewropej għolew, fil-każ ta' pajjiżna dawn tbaxxew.

Pero` t-tnaqqis fil-prezz għat-turist bilfors irrifletta ruħu f'nuqqas ta' qligħ għal-lukandier.

Qed ngħidu wkoll li l-imgħaxijiet fuq id-dejn tal-lukandier u l-ispejjeż baqgħu l-istess, pero` ż-żidiet fil-pagi - anke l-increments tal-cost of living biss jaffettwaw - u l-inflazzjoni, li ġieli tkun ta' 1.2% jew 2% żgur li se jaffettwaw, jiġifieri at the end of the day bilfors li se jkun hemm xi ħadd Malti li se jaqlagħha.

Dan huwa l-argument ta' din in-naħa, u aħna qed nagħmlu dan l-argument mhux biex noqogħdu nfettqu jew inkella biex infixklu.

Huwa fatt li t-3% żieda fil- VAT żgur li se tħalli impatt negattiv għax jekk ma jassorbihiex it-turist, se jassorbiha min jinvesti fil-lukandi.

Issa aħna nafu li min jinvesti fil- lukandi, bħal min jinvesti fi kwalunkwe negozju ieħor, iħares lejn il- profit margin u għalhekk l-Onor.

Arrigo jaf daqsi, jekk mhux iktar minni, biex ngħiduha kif inhi, għaliex hu jaf sew x'inhu għaddej fis-suq, li l- istakeholders il-kbar minflok qed ifittxu li jagħmlu investiment f'pajjiżna - dan apparti li xi kultant l-istakeholders isibu diffikultajiet biex jingħataw permessi mill-MEPA, pero` dak huwa argument ieħor li għandu x'jaqsam mal-burokrazija u għalhekk m'iniex se nidħol fih illum - qed jaraw kif jistgħu jinvestu barra minn pajjiżna.

Jien ma nara xejn ħażin f'dan, biex niftiehem tajjeb, pero` jekk l-istakeholders jaraw futur iktar pożittiv f'pajjiżna u allura jinvestu f'Malta stess, dan ikun ta' sodisfazzjon għalina u għall-pajjiż kollu in ġenerali għaliex dak ikun ifisser ġenerazzjoni ta' ġid.

Is-settur tat-turiżmu huwa wieħed kompetittiv u delikat ħafna.

Jiġifieri ma nistgħux ngħidu li ż-żieda ta' 3% VAT, żgħira kemm hi żgħira, m'hijiex se tħalli impatt negattiv f'dan is-settur għax xi impatt negattiv żgur li se tħalli.

Fil-fatt din iż-żieda qed tirrifletti ruħha anke fl-assessments li tagħmel l-MHRA fir-rapporti li toħroġ every quarter.

Sur President, f'oqsma internazzjonali hemm it-tendenza li jbaxxu r-rati tat-taxxi.

Dan l-aħħar Mr Greenspan kien qed jgħid li minkejja li ta warning lill-gvern Amerikan fuq id-deficit qawwi li għandu, fl-istess waqt huwa ma jirrakkmandax li jkun hemm żieda fit-taxxi għaliex dan jitfa' ingranaġġ negattiv fuq it-tkabbir ekonomiku.

Meta nkun qed nitkellem fuq l- impatti negattivi li jistgħu jaffettwaw is-settur ekonomiku ta' pajjiżna, jien inħobb inħares lejn l-investitur għax lill-investitur jien irridu jirnexxi, jimxi 'l quddiem u mhux ifalli, jara l-profitt tiegħu jittiekel u l-kapital tiegħu jitnaqqar.

Fl-aħħar mill-aħħar jekk l-investitur ikollu suċċess, is-suċċess tiegħu jkun ifisser opportunitajiet ta' xogħol, iktar qligħ u iktar revenue tramite l-income tax u dħul ieħor ta' taxxa.

Dan huwa l-argument kollu li rrid nagħmel dwar din il-klawsola, Sur President.

Kieku aħna m'aħniex qegħdin f'dan il-parlament, ċertament li konna nkunu ħafna aħjar, imma dan huwa xogħolna u rridu nagħmluh.

Hawnhekk aħna nagħmlu mistoqsijiet li jkunu validi u għandna nirċievu r-risposti għall-mistoqsijiet li nagħmlu, anke għall-benefiċċju ta' min qed jismagħna.

Per eżempju, wara li l-ġimgħa li għaddiet tkellimna fuq il-vehicles kummerċjali f'din il-Kamra jien kont inondat bil-mistoqsijiet minn nies li talbuni kjarifikazzjoni, u fejn stajt tajthom kjarifikazzjoni minn dak li ntqal hawnhekk.

Dan juri kemm in-nies ikunu qed isegwu, kemm jinteressahom dak li jkun qed jiġi diskuss f'din il-Kamra u kemm ikunu jafu x'qed nagħmlu aħna hawnhekk.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Iktar rimarki?

L-Onor.

Cuschieri.

ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI: Sur President, jien nixtieq nagħmel dan l- intervent biex niċċara punt għax forsi ma ċċarajtux biżżejjed.

Meta kont qed insemmi l-pakkett turistiku, jien ma kontx qed nirriferi biss għall- pakkett turistiku li jinxtara mit-turist minn barra imma kont qed nirriferi wkoll għal dak li jonfoq turist waqt li jkun f'pajjiżna.

Minn studji li saru jirriżulta ċar u tond li 40% tal-pakkett turistiku jirrappreżenta lill- akkomodazzjoni biss, u mbagħad is-60% tal-pakkett turistiku jikkonsisti fil- prodotti li jixtri u fis-servizzi li jieħu t-turist waqt li jkun f'Malta, bħal kiri ta' karozzi u tours.

Jien nixtieq li s-segretarju parlamentari jagħti indikazzjoni jekk sarx xi tip ta' studju min-naħa tal-ministeru tal- finanzi jew tal-ministeru tat-turiżmu qabel ma ddaħħlet it-3% żieda fil-VAT fuq 60% tal-pakkett turistikuu.

Nixtieq li s-segretarju parlamentari jagħtini tweġiba f'dan ir-rigward.

ONOR.

ANTHONY ABELA: M'għandix rimarki iżjed x'nagħmel.

ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI: Sur President, hawnhekk jien m'iniex qed nitkellem fl-interess personali tiegħi.

Wara kollox jien la jien stakeholder u lanqas għandi interessi personali fil-qasam tat-turiżmu.

Hawnhekk jien qed nitkellem dwar dak li nisma' u dwar dak li jintqal lili minn nies li għandhom x'jaqsmu mal-qasam turistiku.

Fil-fehma tiegħi, huwa fl-interess ta' kulħadd, fosthom fl-interess tan-nies li huma involuti f'dan il-qasam, li jkunu jafu jekk sarx studju f'dan ir-rigward u x'irriżulta minn dan l-istudju.

Jekk sar studju u jirriżulta li mhux se jkun hemm impatt negattiv fuq il-qasam turistiku għandu jingħad dan, imma jekk jirriżulta li se jkun hemm xi tip ta' impatt negattiv, dan għandu jingħad ukoll bih biex inkunu nistgħu nilqgħu għalih.

Jekk min-naħa l-oħra ma sar xejn għandha tintqal il-verita` u bir-rispett kollu, is-segretarju parlamentari ma jistax jibqa' sieket.

Jien għandi kull rispett lejn is- segretarju parlamentari, pero` nippretendi li għallinqas ningħata tweġiba mingħandu.

Jekk ma jafx jirrispondi din il-mistoqsija issa, jista' jikkonsulta u jagħti risposta aktar tard.

Pero` ma jistax jgħid li m'għandux iktar kummenti x'jagħmel.

Fl-aħħar mill-aħħar hawnhekk qed nitkellmu fuq settur li jirrappreżenta kważi terz ta' l-ekonomija ta' pajjiżna u huwa wieħed mill-pilastri ta' l-istess ekonomija.

Għalhekk, bir- rispett kollu, ma nistgħux noqogħdu nagħlqu ħalqna bil-konsegwenza li ħadd ma jaf fejn hu qiegħed.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 39.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

THE CHAIRMAN: Peress li ntalbet division, skond il-mozzjoni ta' proċedura tad-9 ta' Ġunju, 2003 din għandha tittieħed fil-ħin ta' l- interruzzjoni tax-xogħol.

Klawsola 40 - Sostituzzjoni ta' l-artikolu 89 ta' l-Att prinċipali.

Clause 40 - Substitution of article 89 of the principal Act.

THE CHAIRMAN: Is-segretarju parlamentari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, klawsola 40 hija ċara u titkellem dwar il-kuntratti li jkunu nbdew qabel Jannar ta' din is-sena sabiex ikun hemm il-cut-off dates u mbagħad ikunu jistgħu jiġu kkalkolati l-persentaġġi tal-VAT.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki?

L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Jiġifieri anke jekk servizz ikun ikkuntrattat qabel l-1 ta' Jannar u jiġi esegwit wara l-1 ta' Jannar, f'dak il-każ iż- żieda fil-VAT trid tiġi assorbita wkoll?

Jiġifieri m'hemmx lok li wieħed ikun jista' jitlob xi forma ta' eżenzjoni?

Jien nistaqsi wkoll: Jekk kuntratti ta' servizzi li jingħataw minn hawn Malta għal barra minn Malta jew vice-versa kienu konklużi wara l-1 ta' Jannar, iż-żieda fil-VAT min se jassorbiha; il-provider?

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, min-notamenti li għandi nista' ngħid lill-Onor.

Membru li b'effett mill-1 ta' Jannar, 2004 ir-rata tal-VAT żdiedet, u fil-każ ta' kuntratti li kienu diġa` saru bejn iż-żewġ partijiet qabel l-1 ta' Jannar 2004 u l-period of supply huwa fl-1 ta' Jannar, 2004 jew wara, il-kuntratt jiġi interpretat daqslikieku l-partijiet kienu ftehmu għal bidla fil-prezz li tirrifletti d-differenza fil-VAT.

Ta' min jgħid ukoll li f'dawn il-każijiet mill-1 ta' Jannar, 2004 il-VAT rate ġiet tammonta għal 8%.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki?

L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Jiġifieri fil-każ ta' kuntratt li jkun beda qabel l-1 ta' Jannar, 2004 fejn it-tender ikun ingħata bi 15% VAT u l-prezz globali jkun ġie maħruġ, fil-ħlas li jagħti l-gvern lill-kuntrattur jinkludilu t-3% żieda fil-VAT jew inkella dik iż-żieda jassorbiha s- supplier ta' dak is-servizz?

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Jekk ix-xogħol ikun sar fl-1 ta' Jannar, 2004 jew wara, hemmhekk il-gvern ikollu jħallas 3% iktar f'dik li hija VAT.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Biex wieħed ikun ċar, għax jistgħu jinqalgħu ċerti kwestjonijiet f'dan ir-rigward, ninsew lill-gvern għax il-gvern m'hux se jħallas il-VAT lilu nnifsu u għalih jista' jġib eżenzjoni billi joħroġ il-flus minn but u jdaħħalhom minn but ieħor.

Ejjew insemmu kuntratt ta' tindif ma' entita` kummerċjali.

Ħafna drabi dawn it-tip ta' kuntratti - għallinqas il-kuntratti li rajt jien hekk ikunu - ikunu jinkludu a global sum inclusive of VAT, jiġifieri s-somma tkun qiegħda kkonstata hemmhekk.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Jekk jogħġbok ippermettili ftit, Onor. Mangion, għax ġaladarba l-VAT rate inbidlet, huwa ovvju li l-kuntratt irid jinbidel biex jirrifletti ż-żieda ta' 3% VAT.

ONOR.

CHARLES MANGION: Kollox sew; fil-fatt jien kont ġej għal dak il- punt.

Jien tajt dak l-eżempju għax normalment jinqala' dan it-tip ta' diżgwid, speċjalment meta jkollok a global sum li tkun tinkorpora kollox, jiġifieri kemm l-ispejjeż tas-servizzi li jkunu ngħataw kif ukoll il-VAT.

Jiġifieri l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna qed jimponi li min jikkuntratta jrid bilfors jaċċetta li jħallas 3% iktar f'VAT u ma jistax iġiegħel lis-supplier jassorbi dik iż-żieda hu, hux hekk?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Hekk hu.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hi klawsola 40.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Klawsola 40 għaddiet u ġiet ordnata ssir parti mill-abbozz ta' liġi.

Klawsola 6 - Emenda ta' l-Att dwar it-Taxxa fuq l-Income.

Clause 6 - Amendment of the Income Tax Act.

(Posposta fis-seduta Nru. 100 ta' l-4 ta' Frar, 2004)

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, għal din il-klawsola għandi din l- emenda: "V" Il-klawsola 6 għandha tiġi emendata kif ġej:

Minflok is-subartikolu (2) tagħha għandu jidħol dan li ġej:

"(2) (a) Id-disposizzjonijiet ta' l-artikolu 6A għandhom jitqiesu li daħlu fis-seħħ mis-sena ta' stima 2000.

(b) Id-disposizzjonijiet tal-paragrafi (a), (c), (d) u (e) ta' l- artikolu 7 għandhom jitqiesu li daħlu fis-seħħ fil-25 ta' Novembru, 2003.

(c) Id-disposizzjonijiet tal-paragrafi (b) u (c) ta' l-artikolu 7A u l- artikolu 8A għandhom jidħlu fis-seħħ fl-1 ta' Jannar, 2004 u għandhom japplikaw għar-rigward ta' sena ta' stima li tibda fi jew wara l-1 ta' Jannar, 2005.

(d) Id-disposizzjonijiet ta' l-artikoli 8 u 9 għandhom jibdew iseħħu f'dik id-data li l-Ministru responsabbli għall-finanzi jista' b'avviz fil-Gazzetta jistabbilixxi u dati differenti jistgħu jiġu hekk stabbiliti għal disposizzjonijiet differenti u għanijiet differenti.".

"V" Clause 6 shall be amended as follows:

For subarticle (2) thereof there shall be substituted the following:

"(2) (a) The provisions of article 6A shall be deemed to have come into force as from the year of assessment 2000.

(b) The provisions of paragraphs (a), (c), (d) and (e) of article 7 shall be deemed to have come into force on the 25th November, 2003.

(c) The provisions of paragraphs (b) and (c) of article 7A and article 8A shall come into force on the 1st January, 2004 and shall apply with respect to any year of assessment commencing on or after 1st January, 2005.

(d) The provisions of articles 8 and 9 shall come into force on such date as the Minister responsible for finance may by notice in the Gazette establish and different dates may be so established for different provisions and different purposes thereof.".

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, biex nispjega xi ħaġa fuq dawn id- dati qegħdin ngħidu li klawsola ġdida 6A, li se tidħol b'effett minn year of assessment 2000, tirriferi għad-dividend imqassam minn offshore banking subsidiary li jkun taxxabbli taħt ....

THE CHAIRMAN: Onor. Abela, ippermettili ftit.

Fl-emenda li ressaqt hawn riferenza għal artiklu 6A, artiklu 7A u artiklu 8A.

Ikun tajjeb jekk ngħidu li dawn għadhom ma ġewx diskussi u lanqas ġew ippreżentati, jiġifieri jekk jogħġbok agħmel riferenza għalihom for the record biss.

ONOR ANTHONY ABELA: Mela for the record ikun tajjeb ngħid li klawsola ġdida 6A tirriferi għal dividend li jitqassam minn offshore banking subsidiary li tista' tkun taxxabbli taħt paragrafu (a) ta' subartiklu (1) t'artiklu 4 u mhux taħt paragrafu (ċ) ta' subartiklu (1) t'artiklu 4.

Imbagħad klawsola ġdida 7A tirriferi għal trasferiment taxxabbli ta' proprjeta` li tkun ġejja minn wirt, permezz ta' klawsola ġdida 7C se jibda jsir ċertifikat f'każ ta' intragroup transfer u fi klawsola ġdida 7D se jkun hemm provvediment dwar exemptions f'każ ta' mergers u diviżjonijiet.

Ta' min jgħid ukoll li klawsola ġdida 7B, li daħlet b'effett mill-1 ta' Jannar, 2004, titkellem dwar l-eżenzjoni mit-taxxa tas-sussidju lill- bdiewa, dwar il-fatt li issa l-profitti minn proprjeta`, jiġifieri l- collective investment schemes, se jibdew jeħlu bil-35% u dwar kif se jiġu allokati l-profitti ta' dawn il-collective investments schemes.

Fl- aħħarnett klawsola ġdida 8A se tiffaċilita l-implimentazzjoni tad-direttivi u r-regoli ta' l-Unjoni Ewropea, pero` dawn nitkellmu fuqhom meta niġu għalihom iktar tard.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Nixtieq inkun naf - u forsi din is-segretarju parlamentari jispjegaha iktar 'il quddiem - għaliex id-data tad-dividend imqassam fuq offshore banking fi klawsola ġdida 6A qed nagħtuha effett retroattiv.

Naħseb li jkun tajjeb illi dan il-punt jiġi ċċarat għax dan jimpinġi fuq il- qasam finanzjarju ta' pajjiżna, u huwa fl-interess tagħna li t-taxxa imposta tkun miġbura kollha.

Huwa importanti wkoll li fil-qasam finanzjarju jkun hemm iċ-ċertezza b'mod li min ikun qed jopera fih ikun jaf il-quantum ta' tassazzjoni li huwa jkun irid iħallas.

Għaldaqstant naħseb li jkun interessanti li nkunu nafu jekk kienx hemm konsultazzjoni dwar dan mal-Malta financial services authority, li hija r-regolatur li mhux biss tippromwovi lil Malta bħala ċentru finanzjarju imma wkoll tirregola lil dan is-settur.

Bħalma jaf kulħadd, iż- żewġ naħat tal-Kamra ilhom snin twal jaqblu fuq il-qasam finanzjarju.

Dan huwa tajjeb, u allaħares iż-żewġ naħat tal-Kamra ma jibqgħux jaqblu f'dan ir-rigward għax dak li se niżviluppaw flimkien matul is-snin li ġejjin se jikkontribwixxi għal 10% tal-GDP.

Madanakollu l-iktar element importanti fil-qasam finanzjarju jibqa' dak taċ-ċertezza.

Għalkemm il-gvern, bil-mandat li għandu, għandu kull dritt li jintroduċi ċerti miżuri, huwa jrid joqgħod attent li dak li jiġi introdott ma jikkreax inċertezzi għaliex l-inċertezzi jgerrxu lil min ikun irid jinvesti fil- pajjiż.

Ta' min jgħid li f'dan is-settur hemm a cut-throat competition bejn pajjiżi stabbiliti, inkluż Londra, il-Lussemburgu u iċ-Channel Islands, u issa deħlin f'din il-kompetizzjoni ħafna pajjiżi oħra Ewropej.

Per eżempju, l-Awstrija qed tirriklama li mill-1 ta' Jannar li għadda l- corporate tax tagħha niżżlitha għal 25% - ġiet l-irħas waħda wara l-Irlanda - biex tħeġġeġ lin-nies li joperaw minn hemmhekk.

Għalhekk hawn aħna qegħdin nikkompetu ma' pajjiż żviluppat bl-iskilled workers u bil-credits kollha biex ikun jista' jikkompeti magħna, u dan apparti l-fatt li għandu credits addizzjonali iktar minna għax huwa pajjiż iktar iddixxiplinat u organizzat, u qiegħed fil-mainland ta' l-Ewropa.

Għalhekk aħna rridu noqogħdu attenti li dak li jiġi introdott ma jikkreax inċertezza, u fejn naraw li hemm sens ta' inċertezza fl-offshore banking - issa dan jien se nissuġġerih bl-iktar mod pożittiv, u fil-fatt għalhekk staqsejt x'inhi l- opinjoni ta' l-MFSA dwar dan - effettivament huwa importanti li dan is-sens ta' inċertezza nindirizzawh.

Dan qed ngħidu wkoll b'mod partikolari għaliex jien għandi informazzjoni li jista' jkun illi hemm banek internazzjonali li huma interessati li jibdew joperaw minn hawnhekk bħala offshore banks, kemm biex jilħqu r-reġjun tal-Mediterran kif ukoll għal raġunijiet oħra li f'dan l-istadju m'iniex se nidħol fihom.

Madanakollu, kif għedt diġa`, iċ-ċertezza hija waħda mill-credits li jesiġi dan is- settur.

Issa ħalli niġi għat-tieni punt li rrid nagħmel.

Meta konna qed niddiskutu abbozz ta' liġi ieħor f'dawn l-aħħar jiem għedna li mill-25 ta' Novembru t- trasferiment ta' proprjeta` li tkun ġejja minn wirt bdiet tkun taxxabbli, u hawnhekk daħlet l-eċċezzjoni, liema eċċezzjoni jien nifhimha, li wieħed jagħmel applikazzjoni u jinħariġlu ċertifikat biex tinżammlu l-final withholding tax fuq xi konvenju li jkun diġa` sar, pero` ovvjament hawnhekk ħloqna żewġ kriterji.

X'inhuma dawn iż-żewġ kriterji?

Li għal dawk il- konvenji li saru qabel l-1992 qed tinżamm il-final withholding tax u dawk il-konvenji li saru wara l-1992, jiġifieri dawk li daħlu taħt is-sistema tal-causa mortis, se jiġu intaxxati taħt is-sistema tal-capital gains tax, li tista' titla' sa 35%.

Ovvjament dan se jħalli impatt negattiv kemm fuq dawk li għandhom proprjeta` waħda kif ukoll fuq dawk il-ħafna familji li 20 sena jew 30 sena ilu, b'tant għaqal u sagrifiċċju, bnew id-dar tagħhom - u aħna dan inħeġġuh għaliex din hija xi ħaġa pożittiva - għax emmnu li b'hekk setgħu jħallu xi asset lil uliedhom.

Sur President, meta nbidlet il-liġi tas-suċċessjoni fl-1992, din kienet xi ħaġa pożittiva tant li għalkemm ir-rata tat-taxxa tbaxxiet, il-gvern beda jdaħħal iktar mit-taxxa tas-suċċessjoni milli kien idaħħal taħt ir-reġim ta' qabel fejn ir-rata ta' taxxa kienet ħafna ogħla.

Biżżejjed ngħidu li f'każ ta' trasferiment causa mortis kienet titħallas 5% taxxa, pero` dan ġara għaliex ħafna drabi qabel il-valutazzjoni tal-proprjeta` ma kenitx tkun waħda reali.

Għalhekk id-direttur ta' l-income tax department, li minn dejjem kellu d-diskrezzjoni li jgħolli dawk il-valuri, beda jibgħat lill-assessuri tiegħu biex jivvalutaw il-proprjeta` huma, jiġifieri dik il- problema ġiet indirizzata wkoll.

Pero`, kif għedt diġa`, issa wlied dawk li għandhom proprjeta` waħda, se jkollhom iħallsu bir-rata ta' 35% bħala taxxa għal dak li wirtu wara l-1992.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, nixtieq nagħmel point of information billi nispjega li l-ammont iddikjarat fis-suċċessjoni, l-ammont ta' taxxa li titħallas u l-inflazzjoni fuqu m'humiex taxxabbli, u l-kumplament jiġi taxxabbli skond iċ-ċirkostanzi għax jekk, ngħidu aħna, ikun hemm sitt werrieta u jkunu se jirtu Lm20,000 bejniethom, jiġifieri Lm3,000 kull wieħed, jista' jkun li ħadd minnhom ma jkollu jħallas it-taxxa bir-rata ta' 35%.

ONOR.

CHARLES MANGION: Onor. Abela, inti qiegħed fl-istess mestier tiegħi, u għalhekk ejjew inkunu realistiċi għax inti taf li f'ħafna mill- każijiet l-ammonti jkunu ħafna iktar għoljin minn Lm20,000.

Hawnhekk aħna qed nipprovaw neliminaw l-ekonomija s-sewda jew dik l-ekonomija li ma tidhirx għax dan huwa tajjeb għall-fisku, għall-operaturi u għal kulħadd.

Issa in vista li jien u sieħbi l-Onor.

Abela għandna esperjenza f'dan il- mestier u nafu x'inhuma r-realtajiet ta' l-affarijiet, jien kont nipproponi li dawk li ħadu xi wirt wara l-1992, jekk iridu, ikunu jistgħu jagħmlu revaluation tal-proprjeta`.

Hawnhekk aħna qed nibdlu l-goalposts radikalment, u ejjew ngħiduha kif inhi, mhux darba jew tnejn ingħataw konċessjonijiet jew maħfriet f'dak li għandu x'jaqsam mad-dikjarazzjonijiet ta' l-income tax.

Fil-fatt bħalissa qed niftakar f'maħfra li ngħatat fl- 1973 u f'maħfra oħra li ngħatat reċentement.

Fl-opinjoni tiegħi, jekk wieħed jagħti l-fakulta` li jagħmel revaluation volontarja tal-proprjeta`, inkunu qed nindirizzaw il-problema kemm għall-immedjat - għax ċertament b'hekk il-gvern ikollu iktar cash inflow - kif ukoll għal iktar 'il quddiem għax il-pressjoni biex jinħbew il-valuri reali tkun ħafna inqas, anzi prattikament tkun zero.

B'hekk sa tant snin oħra nkunu lqatna parti kbira mis-suq tal-proprjeta`.

Ħafna jgħidu li fuq il-proprjeta` hemm ħafna undervalue declarations, pero` ejjew ma noqogħdux nispekolaw x'hemm u x'ma hemmx.

Li hu żgur huwa li b'dan il-mod inti tkun qed tinċentiva lill-istakeholder, u aħna għalhekk irridu ndaħħlu tassazzjoni u miżuri fiskali għaqlin.

B'dawn it-tip ta' miżuri fiskali l-istakeholder ikun jaqbillu li jiddikjara valur iktar għoli, u dak huwa l-għan tagħna.

Għalhekk għandna nikkonsidraw li ndaħħlu inċentiv ta' dan it-tip għax huwa kostruttiv, pożittiv u r- riżultat tiegħu nibdew narawh fi żmien sena, tliet snin jew erba' snin.

Kif nafu, fuq is-suq ikun hemm ħafna proprjeta` li tkun ġejja minn wirt, u permezz ta' dan l-inċentiv aħna niġu assigurati li l-market value qed jiġi ddikjarat.

Jekk indaħħlu inċentiv bħal dan, dan se jaħdem bħall-final withholding tax.

Meta daħħalna l-final withholding tax ta' 15% fuq l- interessi tal-banek x'ġara?

Kulħadd beda jmur għand il-banek u jgħidilhom biex iżommulu l-final withholding tax ta' 15% bir-riżultat li l-fisku daħħal ħafna iktar flus b'din il-miżura pożittiva.

Għalhekk nixtieq li dan is-suġġeriment li qed nagħmel jiġi kkonsidrat amministrattivament.

Issa se niġi biex ngħid xi ħaġa fuq l-intragroup transfer kif ukoll fuq il- mergers u d-divisions.

Hawnhekk għandna punt li jkun tajjeb jekk nikkonsidrawh qabel ma nibdew nieħdu miżuri amministrattivi u fiskali bl- addoċċ.

Ħalli nispjega għaliex qed ngħid dan.

Meta fl-1995 waqqafna l- liġi dwar il-kumpanniji l-gvern kien introduċa strutturi li joperaw fil- liġijiet tal-kumpanniji ta' pajjiżi oħra, primarjament f'dik ta' l- Ingilterra, liema liġi kienet ġiet emendata biex tiffaċilita l-proċess tar- ristrutturazzjoni.

Dak iż-żmien il-konċetti ta' intragroup transfers, ta' mergers u ta' diviżjonijiet ta' kumpanniji kienu kollha konċetti ġodda, pero` aħna konna qbilna dwarhom għax kienu konċetti pożittivi li jgħinu fil- qasam tar-ristrutturar tal-kumpanniji.

Biex ninkoraġġixxu r-ristrutturar tal-kumpanniji, aħna konna qegħdin ngħidu wkoll li dawn għandhom ikunu eżentati kompletament mit-taxxa, pero` issa dawn il-kriterji ġew abbandunati u maqluba ta' taħt fuq bl-emenda li għandna quddiemna.

Nerġa` nenfasizza li dak li fl-1995 konna nqisuh bħala tajjeb u pożittiv, issa bl- emenda li għandna quddiemna, dan qlibnieh rasu 'l isfel u saqajh 'il fuq u qed ngħidu li m'huwiex tajjeb.

Ovvjament id-diskrezzjoni li għandu l- kummissarju li jista' jidħol f'kull transfer biex jara l-iskop warajh kienet hemm u baqgħet hemm, u hekk għandu jkun, pero` wieħed irid jara x'inhu l-iskop ta' dawn il-miżuri u għal xiex qegħdin nagħmluhom għaliex kif diġa` għedt, dak li ftit tas-snin ilu għedna li huwa neċessarju għar- ristrutturar tal-kumpanniji llum qegħdin ngħidu li m'għadux tajjeb, u qegħdin nintaxxawh u nippenalizzawh.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.ANTHONY ABELA: Aħna m'hux hekk qed ngħidu, u għalhekk naħseb li m'aħniex qed niftehmu.

Aħna qegħdin ngħidu li fil-każ ta' diviżjoni ta' proprjeta`, għandu jitħallas 5% boll, pero` mill-bqija m'aħniex qed nibdlu l-goalposts li kien hemm qabel.

Meta twaqqfet il-liġi dwar il-kumpanniji fl-1995, l-iskop kien li d-division of companies u l-mergers imorru fuq l- istock exchange, pero` din ma ġietx użata għal hekk imma ġiet użata ...

ONOR.

CHARLES MANGION: Fil-fatt jekk tagħtini ċans nispjega ftit, din jien kont ġej għaliha.

Fil-każ ta' division of companies, ta' intragroup transfers u ta' affarijiet oħra bħal dawn, il-gvern introduċa t-taxxa ta' 5%, pero` dan qed napplikawh mid-data tal-25 ta' Novembru, 2003, u hawnhekk jerġa` jidħol l-element taċ-ċertezza.

Fil-każ ta' intragroup transfer li kien approvat biċ-ċertifikat, issa dan se jkun hemm rethinking fuqu?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Le, dan se jibqa' l-istess.

ONOR.

CHARLES MANGION: Jiġifieri dan se jibqa' validu?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Fil-każ ta' bejgħ ta' kumpannija lil kumpannija oħra within the same group, se tibqa' tapplika l-pożizzjoni li kienet tapplika qabel Novembru.

ONOR.

CHARLES MANGION: Dik nafha, imma naħseb li issa f'każ ta' intragroup transfer irid jibda jsir ċertifikat min-naħa ta' l-inland revenue.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Le, mhux mill-inland revenue se joħroġ iċ- ċertifikat.

Ħalli nispjegalek.

Ejjew ngħidu li jien u int għandna kumpannija u lilek il-mother company tkun se tbigħlek 50% ta' proprjeta`.

Qabel kont tapplika u tingħata l-eżenzjoni, u hekk se jibqa' jiġri llum.

Li se nżidu biss huwa li issa f'każ ta' transfer jew anke ta' division, wieħed jingħata ċertifikat maħruġ mill-awditur li jkun attached mal- kuntratt u li jkun jagħti l-historical value tal-proprjeta`.

Dan biex bniedem ikun jaf li meta mbagħad il-kumpannija tkun se tinbiegħ lil terzi, tkun trid titħallas a differ tax u b'hekk ma jibqax jiġri kif kien qed jiġri, speċjalment fil-każ tad-division, fejn kienu jgħollu l-valur tal- proprjeta` u jipprovaw jiżgiċċaw milli jħallsu t-taxxa f'dan ir-rigward.

ONOR.

CHARLES MANGION: Aħna naqblu fuq dan il-punt.

Jiġifieri issa se tiġi imposta 5% taxxa fuq il-valur f'każ ta' diviżjoni

ONOR.

ANTHONY ABELA: Hekk hu.

ONOR.

CHARLES MANGION: F'każ ta' intragroup transfer fejn il-kuntratt diġa` ġie ppubblikat u għandu wkoll l-eżenzjoni min-naħa tal-boll, hemm bżonn li jinġieb dan iċ-ċertifikat?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Kif jista' jkun jekk il-kuntratt ikun diġa` ġie ppubblikat?!

ONOR.

CHARLES MANGION: Imma jien qed nagħmel din il-mistoqsija għax l- applikabbilta` ta' din il-liġi tmur lura sal-25 ta' Novembru tas-sena li għaddiet.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Aħna qegħdin ngħidu li fil-każ ta' divisions jew ta' mergers li saru wara l-25 ta' Novembru li għaddew, sakemm dawn kienu ġew iddikjarati u ppreżentati lill-MFSA u ġew ippubblikati fil-gazzetta tal- gvern sa l-aħħar tas-sena li għaddiet, se tibqa' tapplika l-istess proċedura bħal qabel.

ONOR.

CHARLES MANGION: Kollox sew, imma ħalli neħduhom waħda waħda ħalli niċċaraw l-affarijiet, anke għall-benefiċċju ta' min qed jismagħna, għax jien niġi ffaċċjat b'ħafna mistoqsijiet bħal dawn mill-awdituri u minn dawk li jaħdmu f'dan il-mestier.

Fil-każ ta' intragroup transfer li sar bil- permess min-naħa tal-boll wara l-25 ta' Novembru, 2003 ......

ONOR.

ANTHONY ABELA: Għal liema klawsola qed tirriferi, Onor. Mangion?

ONOR.

CHARLES MANGION: Aħna qed ngħidu li klawsola 6 se tiġi emendata b'dan il-mod:

"Minflok is-subartikolu (2) tagħha għandu jidħol dan li ġej:

"(2) (a) Id-disposizzjonijiet ta' l-artikolu 6A għandhom jitqiesu li daħlu fis-seħħ mis-sena ta' stima 2000.

(b) Id-disposizzjonijiet tal-paragrafi (a), (c), (d) u (e) ta' l-artikolu 7 għandhom jitqiesu li daħlu fis-seħħ fil-25 ta' Novembru, 2003."

Issa paragrafu (a) ta' klawsola 7 kif se tkun emendata jgħid li dak it- trasferiment ta' proprjeta` li tkun ġejja minn wirt huwa taxxabbli.

Jien naf li dan it-trasferiment huwa taxxabbli, u fil-fatt għamilt proposta f'dan is-sens li naraha kostruttiva, imma issa sta għall-gvern jekk iridx jaċċettaha jew le.

Min-naħa tiegħu, paragrafu (ċ) ta' klawsola 7 kif se tkun emendata jirriferi għal ċertifikat f'każ ta' intragroup transfer.

Issa biex l- affarijiet ikunu ċċarati, peress li d-dispożizzjonijiet ta' klawsola 7 daħlu in vigore b'effett retroattiv mill-25 ta' Novembru 2003, jiġifieri mill-għada tal-budget, jekk saru intragroup transfers - naturalment hawnhekk qed nirriferi għal dawk l-intragroup transfers li jkunu saru bil- permessi għax jekk le, dawn ma jkunux validi - wara l-25 ta' Novembru, dawn mhux se jkollhom bżonn iġibu ċ-ċertifikat dwar il-valur tal-proprjeta` mingħand l-awditur.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Jien naqbel miegħek, Onor. Mangion, pero` jibqa' l- fatt li meta dan se jbigħ he is on notice li l-proprjeta` ġiet ivvalutata skond il-historical value tagħha.

Ta' min jgħid ukoll li jekk il-kuntratt ġie ppubblikat qabel ma daħlet din l-emenda, ovvjament in-nutar u l- partijiet kienu in good faith għax ippubblikawh skond ir-regolamenti ta' dak iż-żmien.

ONOR.

CHARLES MANGION: Kollox sew, imma tajjeb li dan ġie kkonstatat ħalli l-affarijiet ikunu ċċarati anke għal min qed jamministra.

Punt ieħor li rrid nagħmel jirrigwarda l-provvedimenti dwar l-exemptions f'każ ta' mergers u divisions.

Issa mhux se nidħlu fil-mertu li dawn se jiġu intaxxati bil-5% minħabba l-każijiet li semma l-Onor.

Abela, pero` dawk il-mergers u d-dikjarazzjonijiet bil-kuntratti li saru wara l-25 ta' Novembru, 2003 taħt is-sistema l-antika u għalhekk ma tħallset l-ebda taxxa għax dak huwa att dikjaratorju, ...

ONOR.

ANTHONY ABELA: Fil-każ ta' dawk il-partijiet li daħlu l-karti tagħhom għand l-MFSA sal-25 ta' Novembru u dawn dehru fil-gazzetta tal- gvern jew kienu applikaw u ma laħqux ġew ippubblikati sa l-aħħar tas-sena li għaddiet, issa aħna kulma qed nitolbu huwa li fil-kuntratt in-nutar jehmeż kopja ta' kif dan deher imħabbar fil-gazzetta tal-gvern ma' l-att relattiv.

ONOR.

CHARLES MANGION: Lili kumpanniji ta' l-awdituri ġibduli l- attenzjoni li kien hemm każijiet fejn minkejja li d-dokumenti relattivi ġew mgħoddija qabel il-25 ta' Novembru 2003, dawn xorta ma kenux ippubblikati fil-gazzetta tal-gvern.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Minn meta wieħed jippreżenta l-karti lill-MFSA, jittieħed massimu ta' xahar biex dawn jiġu ppubblikati.

Issa jien qed ngħid li dawk il-karti li ġew ippreżentati lill-MFSA sa l-24 ta' Novembru filgħodu u ġew ippubblikati sa l-aħħar tas-sena, dawk baqgħu bis-sistema u bl-eżenzjonijiet li kien hemm qabel, imbasta dan isir b'att pubbliku.

Jiġifieri kulma biddilna hawnhekk huwa li dan irid isir b'att pubbliku u mhux b'karta privata.

Fi kliem ieħor, hawnhekk qed ngħidu li dawk li kienu diġa` ressqu l-proposta tagħhom qabel il-25 ta' Novembru baqgħu bis-sistema ta' qabel, pero` dawk li daħlu għand l-MFSA wara l-25 ta' Novembru m'humiex koperti.

Dan ifisser li jekk jien u inti se nagħmlu division of companies, u din ġiet ippreżentata qabel Novembru, isir att b'eżenzjoni awtomatika mill-boll għax aħna ħriġna l-parcel exemptions għal dawk li jkunu ġejjin minn wirt.

Dik toħroġ by regulation and legal notice.

Jiġifieri kif ngħaddu dan l-abbozz ta' liġi, imbagħad din noħorġuha b'legal notice.

ONOR.

CHARLES MANGION: Ħalli nagħmel mistoqsija oħra.

Aħna nafu li fil- każ tad-division of companies ikollok the first draft, imbagħad wara li jgħaddi ċertu perijodu toħroġ it-tieni draft, ...

ONOR.

ANTHONY ABELA: Imma sakemm tkun ġiet ippreżentata l-first draft u din tkun ġiet imħabbra fil-gazzetta tal-gvern sa l-aħħar tas-sena, il- proposta ta' dak li jkun tkun valida.

Issa kif qed tgħid int, ikun hemm każijiet li jdumu tliet xhur u saħansitra sitt xhur, speċjalment jekk dak il-perijodu jiġi interrott minħabba li xi ħadd jagħmel claim.

ONOR.

CHARLES MANGION: Eżatt.

Minħabba l-kredituri u persuni oħra bħal dawn.

Jiġifieri sakemm dawn kienu ppreżentati qabel il-budget ....

ONOR.

ANTHONY ABELA: Lili ma jirriżultalix li fl-aħħar tas-sena kien hemm pendenzi fir-rigward ta' dawk li ġew ippreżentati qabel il-budget, u fil-fatt wasalna għal din id-data għaliex kien hemm ammont sostanzjali ta' dokumenti li ġew ippreżentati fl-aħħar t'Ottubru u ġew ippubblikati fil- gazzetta tal-gvern fit-28 ta' Novembru u fil-bidu ta' Diċembru.

Effettivament jekk inti tivverifika ssib li dawk id-dokumenti li kienu għand l-MFSA sal-ġurnata tal-budget, sa l-aħħar tas-sena kollha ġew ippubblikati.

ONOR.

CHARLES MANGION: Jiġifieri jekk dak li jkun ikollu rċevuta f'idejh li turi li huwa ppreżenta d-dokumenti qabel il-25 ta' Novembru, ġara x'ġara fil-gazzetta tal-gvern, huwa jkun jista' jagħmel it-talba tiegħu għall- eżenzjoni.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Iva, pero` suppost, sakemm ma jkunx sar xi żball, dan ġie ppubblikat sa l-aħħar tas-sena.

ONOR.

CHARLES MANGION: Qed ngħid dan għax ġieli jkun hemm bżonn issir kjarifika fuq kif tkun se ssir id-diviżjoni min-naħa ta' l-MFSA, u għalhekk forsi l-perijodu ta' żmien jitwal xi ftit iktar.

Imma hawnhekk qed ngħidu li jekk it-talba għall-eżenzjoni ġiet ippreżentata sal-25 ta' Novembru, anke jekk ma tkunx ġiet ippubblikata fil-gazzetta tal-gvern, xorta tapplika, bħal kif kien isir bis-sistema l-antika.

Issa f'paragrafu (e) ta' klawsola 7 kif se tiġi emendata qed naraw li jistgħu jsiru regoli bħala anti-avoidance, u naħseb li hawnhekk se nidħlu fil-mare magnum legali ta' jekk il-ħsieb f'dan il-paragrafu huwiex ta' anti- evasion jew anti-avoidance.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Irrispettivament minn jekk dan il-paragrafu huwiex immirat bil-ħsieb li jkun hemm anti-evasion jew anti-avoidance, il-fatt huwa li kien hemm ħafna li kienu qed jagħtu lid-dipartiment tat-taxxi interni l-att tad-diviżjoni bil-valutazzjoni għolja bħala l-prezz ta' l- akkwist u kienu jħallsu taxxa fuq id-differenza bejn dak li jkunu niżżlu fl- att tad-diviżjoni u bejn dak li jkunu niżżlu fil-kuntratt tal-bejgħ.

Issa hawnhekk ta' min jagħmilha ċara li l-liġi qatt ma kienet differenti, u hawnhekk kulma qed nagħmlu huwa li qed nispjegaw bl-iktar mod ċar dak li kien jeżisti anke qabel.

Fil-fatt l-unika ħaġa li qed nagħmlu differenti hawnhekk huwa li qed nintroduċu l-ħlas tal-boll fuq id-diviżjoni.

ONOR.

CHARLES MANGION: Qabel kwalunkwe skema setgħet tiġi indirizzata mill-kummissarju.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Onor. Mangion, jien u int li t-tnejn għandna l- professjoni ta' nutar, nafu li fuq id-differenza li hemm bejn il-historical book value u l-prezz ta' l-akkwist hemm taxxa li trid titħallas, pero` jien naf nies li l-ewwel ġew jieħdu parir mingħandek, imbagħad minħabba li ma għoġobhomx dak li għedtilhom inti ġew biex jieħdu parir mingħandi, u meta m'għoġbuhomx il-pariri li tajniehom aħna t-tnejn marru għand nutar ieħor li qagħad fuq dak li qallu l-accountant, pero` jista' jkun li llum dawn in- nies għandhom il-problemi.

Madanakollu l-fatt huwa wieħed; li filwaqt li qabel kienet tkun trid titħallas it-taxxa bejn il-valur storiku u l-valur tal-bejgħ, f'dan il-każ qegħdin ngħidu li dak ma japplikax.

Pero` jibqa' l-fatt li inti trid tħallas it-taxxa, jiġifieri min ta parir li jsiru diviżjonijiet mhux għax veru kien hemm bżonn li jsiru dawn id-diviżjonijiet, u dawn daħħlu terzi persuni li assolutament ma kellhomx x'jaqsmu mal-kumpannija, kabbru x- shareholding u żiedu dak li kien hemm bżonn iżidu biex setgħu joħolqu xi tip ta' diviżjoni.

Għall-finijiet tal-liġi dawn huma skoperti, bħalma kien jiġri qabel, u kull parir li ngħata mod ieħor, ingħata b'mod żbaljat, għax aħjar nuża l-frażi "b'mod żbaljat".

ONOR.

CHARLES MANGION: Naturalment kwalunkwe skema tista' tiġi indirizzata mill-kummissarju, imma r-regoli li hemm taħt paragrafu (e) ta' klawsola 7 kif se tiġi emendata bdew ikunu applikabbli mill-25 ta' Novembru 'l quddiem?

Din il-mistoqsija qed nagħmilha biex niċċaraw l-affarijiet.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Aħna qed ngħidu li anke jekk tinħoloq xi tip ta' skema oħra ...

ONOR.

CHARLES MANGION: Aħna qed inħarsu lejn il-futur.

Jiġifieri dawn ir-regoli se jkunu applikabbli mill-25 ta' Novembru 'l quddiem, hux hekk?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Iva.

ONOR.

CHARLES MANGION: Dawn il-mistoqsijiet li qed nagħmel qed jagħmluhomli n-nies.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Aħna qed ngħidu li kwalunkwe tip ta' skemi li saru mill-25 ta' Novembru, 2003 'l quddiem se jitqiesu bħala skemi biex wieħed jevita t-taxxa.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hi l-emenda kif imressqa u moqrija mis-segretarju parlamentari.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

L-emenda "V" għaddiet.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 6 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Klawsola 6, kif emendata, għaddiet u ġiet ordnata ssir parti mill-abbozz ta' liġi.

Klawsola 7 - Emenda ta' l-artikolu 5 ta' l-Att prinċipali.

Clause 7 - Amendment of article 5 of the principal Act.

(Posposta fis-seduta Nru 100 ta' l-4 ta' Frar, 2004)

THE CHAIRMAN: Is-segretarju parlamentari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, għal din il-klawsola għandi din l- emenda:

"W" Il-klawsola 7 għandha titħassar u tiġi sostitwita b'dan li ġej:

"Emenda ta' l-artikolu 5 ta' l-Att prinċipali.

L-artikolu 5 ta' l-Att prinċipali għandu jiġi emendat kif ġej:

(a) is-subartikolu (5) tiegħu għandu jiġi emendat kif ġej:

(i) fil-paragrafu (g) tiegħu, il-kliem "ħamsin sena jew inqas; u" għandhom jiġu sostitwiti bil-kliem "ħamsin sena jew inqas."; u

(ii) il-paragrafu (h) tiegħu għandu jiġi mħassar;

(b) minflok il-paragrafu (b) tas-subartikolu (6) tiegħu, għandu jidħol dan li ġej:

"(b) it-trasferiment ta' ishma f'kumpannija li jkunu elenkati f'borża rikonoxxuta taħt l-Att dwar is-Swieq Finanzjarji, u li ma jkunux ishma fi skema ta' investiment kollettiv;";

(c) is-subartikolu (9) għandu jigi emendat kif ġej:

(i) id-disposizzjonijiet preżenti tiegħu għandhom jiġu enumerati mill- ġdid bħala paragrafu (i);

(ii) minnufih wara l-paragrafu (i) tiegħu, kif enumerat mill-ġdid, għandu jidħol il-paragrafu ġdid li ġej:

"(ii) Fejn xi attiv, li jinkwadra fiċ-ċirkostanzi msemmija fil- paragrafu (i) ta' dan is-subartikolu jkun jikkonsisti fi proprjeta` immobbli li tiġi trasferita minn kumpannija lil kumpannija oħra li tkun taqa' taħt id-disposizzjonijiet tas-subparagrafi (a) u (b) ta' l- imsemmi paragrafu, jew fejn l-imsemmija proprjeta` immobbli tiġi sussegwentement trasferita lil xi kumpannija oħra li ma tkunx taqa' taħt id-disposizzjonijet imsemmija jew lil xi persuna oħra, skond il- każ, in-nutar li jippubblika l-att ta' trasferiment relattiv għandu jehmeż ma' l-imsemmi att, avviż li jkun magħmul b'dak il-mod u li jkun fih dawk id-dettalji li jistgħu jkunu ordnati mill-Ministru.";

(d) fis-subartikolu (14) tiegħu:

(i) minflok il-kliem "mergers, demergers, amalgamazzjonijiet" għandhom jidħlu l-kliem "mergers, demergers, qsim, amalgamazzjonijiet" u minflok il-kliem "għandu jitqies bħala l-ammont minfuq fl-akkwist ta' l-ishma oriġinali." għandhom jidħlu l-kliem "għandu jitqies bħala l- ammont minfuq fl-akkwist ta' l-ishma oriġinali:";

(ii) minnufih wara s-subartikolu (14) għandu jidħol dan il-proviso ġdid li ġej:

"Iżda d-disposizzjonijiet ta' dan is-subartikolu għandhom japplikaw biss b'dak il-mod u f'dawk iċ-ċirkostanzi li l-Ministru jista' jippreskrivi;

Iżda wkoll l-ewwel proviso ta' dan is-subartikolu ma għandux japplika f'każ ta' qsim jew merger fejn il-pattijiet abbozzali tal-qsim jew tal- merger ikunu ntbagħtu lir-Reġistratur tal-kumpanniji għar- reġistrazzjoni skond id-disposizzjonijiet ta' l-Att dwar il-Kumpanniji fl-24 ta' Novembru, 2003 jew qabel dik id-data."; u

(e) minnufih wara s-subartikolu (16) tiegħu, għandu jiżdied is- subartikolu ġdid li ġej:

"(17) Il-Ministru jista' jagħmel regoli li jkunu jipprovdu dwar kif issir it-tneħħija ta' l-effett ta' xi skema magħmula bil-għan li tiġi evitata, mnaqqsa jew posposta xi taxxa dovuta taħt dan l-artikolu, u barra minn dan, il-Ministru jista' jagħmel regoli li jkunu jipprovdu li kull trasferiment ta' xi dritt li għalih jirreferi s-subartikolu (1) ta' dan l-artikolu jkun validu biss jekk ikun magħmul bi ftehim bil-miktub u jekk il-ħlas ta' dik il-parti tat-taxxa provviżorja dovuta fuq il-qliegħ kapitali li jkun jirreferi għaliha jsir skond kif preskritt u jekk l-imsemmi ftehim ikun reġistrat b'dak il-mod kif jista' jiġi preskritt u taħt l-awtorita` kif jista' jiġi preskritt.". ".

"W" Clause 7 shall be deleted and shall be substituted by the following: "Amendment of article 5 of the principal Act.

Article 5 of the principal Act shall be amended as follows:

(a) subarticle (5) thereof shall be amended as follows:

(i) in paragraph (g) thereof for the words "fifty years or less; and" there shall be substituted the words "fifty years or less."; and

(ii) paragraph (h) thereof shall be deleted;

(b) for paragraph (b) of subarticle (6) thereof, there shall be substituted the following:

"(b) transfer of shares in a company listed on a stock exchange recognised under the Financial Markets Act, not being securities in a collective investment scheme;";

(c) subarticle (9) shall be amended as follows:

(i) the present provisions thereof shall be renumbered as paragraph (i);

(ii) immediately after paragraph (i) thereof, as re-numbered, there shall be added the following new paragraph:

"(ii) Where an asset falling under the circumstances referred to in paragraph (i) hereof is in the form of immovable property which is transferred by a company to another company that falls within the provisions of sub-paragraphs (a) and (b) of the said paragraph, or where the said immovable property is subsequently transferred to another company which does not fall within the said provisions, or to another person, as the case may be, the notary publishing the relative deed of transfer shall attach to the said deed a notice made in such manner and containing such details as may be prescribed by the Minister.";

(d) in subarticle (14) thereof:

(i) for the words "mergers, demergers, amalgamation" there shall be substituted the words "mergers, demergers, divisions, amalgamations" and for the words "shall be deemed to be the cost of acquisition of the original shares." there shall be substituted the words "shall be deemed to be the cost of acquisition of the original shares:";

(ii) immediately after subarticle (14) there shall be added the following proviso:

"Provided that the provisions of this subarticle shall only apply in such manner and in such circumstances as may be prescribed by the Minister;

Provided further that the first proviso hereof shall not apply to divisions and mergers where the draft terms of the said divisions and mergers had been forwarded to the Registrar of Companies for registration in terms of the provisions of the Companies Act on or prior to the 24th November, 2003."; and

(e) immediately after subarticle (16) thereof, there shall be added the following new subarticle:

"(17) The Minister may make rules making provision for the purpose of removing the effect of any scheme made for the purpose of avoiding, reducing or postponing any tax due under this article, and in addition the Minister may make rules providing that any transfer of any right referred to in subarticle (1) hereof shall only be valid if it is made by agreement in writing and if payment of such portion of the provisional tax on the capital gains due thereon is made as may be prescribed and if the said agreement is registered in such manner as may be prescribed with such authority as may be prescribed.".".

THE CHAIRMAN: Rimarki, jekk jogħġobkom?

L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Naħseb li jkun tajjeb jekk is-segretarju parlamentari, jekk jogħġbu, jispjega x'se jkunu l-effetti u l-konsegwenzi ta' dawn l-emendi.

ONOR.

ANTHONY ABELA: L-emenda li hemm f'paragrafu (a) ta' klawsola 7 kif se tiġi emendata hija konsegwenzjali u titkellem dwar it-tneħħija ta' l- eżenzjoni li kienet ilha hemm mill-1996 fil-każ ta' trasferiment ta' proprjeta` li tkun ġejja minn eredita`.

Min-naħa tiegħu paragrafu (b) ta' klawsola 7 kif se tiġi emendata qed jgħid li dak il-qligħ kapitali li jsir minn transfer ta' ishma f'kumpanniji kkwotati fuq il-borża jkunu eżentati mit-taxxa.

Kulma qed jagħmel subparagrafu (i) ta' paragrafu (ċ) ta' klawsola 7 kif se tiġi emendata huwa renumbering, pero` subparagrafu (ii) ta' l-istess paragrafu qed jgħid li ma' kull trasferiment ta' proprjeta` bejn kumpanniji fl-istess grupp għandu jinħareġ ċertifikat li juri l-valur oriġinali, u meta toħroġ għall-bejgħ il-proprjeta` għall-ewwel darba mill- grupp irid jibda jiġi mehmuż ċertifikat li juri d-dettalji rilevanti.

L- iskop huwa li jinżamm track tal-valur oriġinali tal-proprjeta` tal-persuni jew tal-kumpanniji involuti.

Ta' min jgħid ukoll li ċ-ċertifikat ikun preskritt fir-regoli li joħorġu iktar tard.

Meta ssir id-division of companies jew isir trasferiment ta' kumpannija, f'dak il-każ teħel taċ-ċertifikat, pero` meta din il-kumpannija tkun diġa` għaddiet minn dan il-pass u tinbiegħ lil terzi, din terġa` teħel taċ- ċertifikat u teħel ukoll xi costs oħra li tkun għamlet.

Madanakollu dan ma japplikax jekk kumpannija tixtri biċċa art, tibni l-flats fuqha u mbagħad tbigħ il-flats individwalment għax dak imbagħad jiġi trading.

Imbagħad f'paragrafu (d) ta' klawsola 7 kif se tiġi emendata qegħdin ngħidu li għandhom jiddaħħlu l-kliem "mergers, demergers, divisions u amalgamations" minflok il-kliem "mergers, demergers, amalgamation" li kienu ddaħħlu fl- 1995 fil-liġi dwar il-kumpanniji għaliex dawn forsi ma jkoprux il-konċett kollu.

Dan il-paragrafu huwa konsegwenzjali biex wara subartiklu (14) jidħol proviso.

Wara subartiklu (16) se jiddaħħal subartiklu (17), u hawnhekk qed ngħidu li f'każ ta' exchange of shares fejn ikun hemm ristrutturar ta' kumpanniji, ir-relief in capital gains se japplika biss f'dawk iċ-ċirkostanzi msemmija fl-avviż legali maħruġ mill-ministeru tal- finanzi.

Fil-proviso li qed jiddaħħal f'subparagrafu (ii) ta' paragrafu (d) ta' klawsola 7 kif se tiġi emendata qed indaħħlu provvediment tranżitorju għal dawk id-divisions ta' kumpanniji li fid-data tal-budget ikunu diġa` ġew reġistrati mar-reġistratur tal-kumpanniji, u f'dan il-każ ikun japplika s-subartiklu (14) t'artiklu 5 ta' l-att prinċipali.

Fl-aħħarnett il-ministru qed jingħata s-setgħa biex jagħmel regoli li jevitaw skemi li l-iskop tagħom ikun l-evażjoni tat-taxxa jew li l-capital gains tax tiġi mnaqqsa.

Il-ministru qed jingħata wkoll is-setgħa li jagħmel regoli f'każ ta' eċċezzjoni ta' drittijiet fuq proprjeta`, jiġifieri min iċedi proprjeta` jrid jibda jħallas il-provisional capital gains tax mal-kuntratt tat-trasferiment.

L-aħħar kumment li rrid nagħmel huwa dan.

Jekk l-Onor.

Anthony Abela ibigħ proprjeta` lil Mr Chairman bid-dritt tas-sostituzzjoni u mbagħad Mr Chairman jittrasferixxi l-konvenju lill-Onor.

Mangion biex jaqla' xi ħaġa, fuq il-kuntratt jidhru l-Onor.

Anthony Abela u Mr Chairman u filwaqt li jien inħallas il-capital gains tax fuq l-ammont li ddikjarajt, mal-kuntratt Mr Chairman ikun irid iħallas il-provisional tax fuq il-qligħ li jkun għamel, liema qligħ imbagħad ikun irid jirriflettih ukoll fl-income tax return tiegħu.

ONOR.

CHARLES MANGION: U dik iċ-ċessjoni tkun trid tiġi reġistrata wkoll, hux hekk?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Iva.

ONOR.

CHARLES MANGION: U ċ-ċertifikat li qed jirriferi għalih dan l- abbozz ta' liġi huwa ċ-ċertifikat ta' l-awditur?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Iva.

ONOR.

CHARLES MANGION: F'din l-emenda qed jiġi ppreċiżat ukoll li fil-każ ta' diviżjonijiet, ta' mergers jew ta' amalgations, dawk l- applikazzjonijiet li r-reġistratur tal-kumpanniji jkun irċieva fl-24 ta' Novembru jew qabel se jaqgħu taħt il-provvedimenti tal-liġi li kien hemm qabel.

Waħda mill-affarijiet li forsi wieħed jista' jikkjarifika tirrigwarda r-relief mill-capital gains waqt li jkun qed isir l-iskambju tax-shares meta l-kumpanniji jkunu qed jirristrutturaw irwieħhom.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Fil-fatt irrid ngħid li f'każ ta' ristrutturar ta' kumpanniji, fir-regolamenti se jkun hemm imniżżel ċar u tond li qed tittieħed in konsiderazzjoni li jkun hemm relief fuq dawk il-proprjetajiet li huma relatati direttament mat-trading bħal, per eżempju, lukanda, sptar jew warehouse.

ONOR.

CHARLES MANGION: Jiġifieri dik ir-regola li anke jekk tkun inqas minn 75% tan-negozju jew tal-proprjeta`, se tibqa' tapplika għall- eżenzjoni, dik xorta waħda se tibqa' tinżamm, hux hekk?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Iva, pero` fejn tkun qed issir ristrutturazzjoni reali, jiġifieri fejn per eżempju, ikun hemm tliet persuni li jkunu qed jagħmlu trading ta' ħwejjeġ jew ta' ikel u kull wieħed minn dawn il-persuni jiddeċiedi li jmur għal rasu, it-talba għar-relief issir by application u mbagħad id-deċiżjoni jeħodha l-kummissarju.

ONOR.

CHARLES MANGION: Imma hawnhekk jidher li se jsiru regoli ad hoc dwar dan għax qed jingħad li se jinħareġ avviż legali dwar dan mill- ministru tal-finanzi, jiġifieri aħna qed nifhmu li piu` o meno dawn ir- regoli diġa` huma mfasslin.

Issa jekk ikun hemm group of companies li jkun iħaddan fih proprjeta`, trading u xogħol marittimu, li huma tliet oqsma differenti, u kulħadd jieħu l-parti tiegħu separatament, għalkemm ikollok wieħed minn dawn it-tliet oqsma predominantly property, dan xorta jista' jiġi eżentat skond il-każ, hux hekk?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Fejn jidħol predominantly property trading le.

Fil- każ ta' predominantly trading se jkun hemm il-5% boll, pero` f'każ li l- group of companies ikun magħmul minn lukanda, minn sptar u minn ħwienet, jista' jkollok eżenzjoni, imbasta inti ma tkunx qed tassenjalu l-proprjeta` biex dan jagħmel trading tal-proprjeta`.

ONOR.

CHARLES MANGION: Le, inti trid tkun qed tassenja x-shares ta' dik il-proprjeta` biex isir ir-ristrutturar.

ONOR.

ANTHONY ABELA: F'dak il-każ il-boll ikun irid jitħallas fuq il- valur tal-proprjeta`, pero` hawnhekk ovvjament jiġu esklużi dawk id-djun li jkun hemm mal-banek jew inskritti fl-insinwa for the cost and building of that property.

Hawnhekk m'iniex qed nirriferi għax-shareholders' loans imma għal bank loan jew dejn ieħor li jkun insinwat fir-reġistru pubbliku.

ONOR.

CHARLES MANGION: Prattikament inti qed tirriferi għat-trading debts.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Jien qed nirriferi għall-cost debts u mhux għat- trading debts.

ONOR.

CHARLES MANGION: Imma jekk biex tinbena l-proprjeta` ma jkunx ittieħed loan mill-bank ...

(Interruzzjonijiet) Għax imbagħad jinqalgħu ħafna eċċezzjonijiet ukoll.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Jekk ma titteħidx loan mill-bank, jintużaw il-fondi tal-kumpannija.

Dan bħal meta jekk jien għandi dar tiegħi u fuqha għandi Lm50,000 dejn mal-Lohombus, dak li huwa verament tiegħi huwa l-valur tal- proprjeta` li jibqa' minbarra dawk il-Lm50,000.

ONOR.

CHARLES MANGION: Ippermettili ftit, Onor. Abela.

Ejjew ngħidu li inti għandek a group of companies u din għandha tliet kummerċi differenti, li wieħed mill-kummerċi jikkonsisti fi proprjeta`, l-ieħor fi sptar u l- ieħor f'dawk li huma ħwienet tal-merċa.

Issa jekk il-group of companies kollu jkun ikkontribwixxa biex ġiet żviluppata l-kumpannija tal-proprjeta`, effettivament fl-iskambju u fil-proċess tar-ristrutturar joħorġu d-debiti lejn l-oqsma l-oħra għax dawn ukoll ikunu kkontribwixxew biex iżommu l- bilanċ.

Anke jekk, per eżempju, il-kumpannija tal-ħwienet tal-merċa tkun ikkontribwixxet biex inbniet il-kumpannija tal-proprjeta`, jekk xi ħadd jieħu l-kumpannija tal-ħwienet tal-merċa taħt idejh, ċertament se jieħu ċerti krediti magħha, li jkunu debiti tal-kumpannija tal-proprjeta`.

Issa peress li ħafna drabi dawn ma jkunux insinwati imma jkunu awditjati u se jkun hemm il-fakulta` li jintalab iċ-ċertifikat ...

ONOR.

ANTHONY ABELA: Imma ċ-ċertifikat juri l-costs u mhux id-debiti.

ONOR.

CHARLES MANGION: F'każijiet bħal dawn irid jintalab li jkun hemm eżenzjoni għax din m'hijiex se tingħata awtomatikament.

Per eżempju, fil- każ tar-relief il-kummissarju jista' jitlob li jkun hemm eżenzjoni f'dan ir- rigward, u filwaqt li ovvjament forsi l-klawsola ma tingħatax, pero` tingħata l-fakulta` li jista` jkun hemm eżenzjoni ...

(Interruzzjonijiet) Hawnhekk qed insemmi każijiet speċifiċi.

Meta wieħed imur biex jippreżenta l-każ, se jippreżenta l-iswed fuq l-abjad.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Tista' tintalab eżenzjoni, pero` hemm ukoll termini li jispeċifikaw kif dawn għandhom jingħataw.

ONOR.

CHARLES MANGION: Iva, imma xi ftit jew wisq dejjem għandek element żgħir ta' diskrezzjoni.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Ta' min ifakkar li meta jkun hemm id-debiti, dawn se jittieħdu in konsiderazzjoni meta tiġi attribwita l-valutazzjoni ta' dak li wieħed ikun se jieħu.

ONOR.

CHARLES MANGION: Imma inti għedt li biex dawk id-debiti jittieħdu in konsiderazzjoni, dawn iridu jkunu insinwati.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Le, fil-fatt li ridt tieħu in konsiderazzjoni huwa jekk teżentahomx mill-boll jew le.

Pero` jekk l-awditur qed jikkonsidra li din hija spiża reali, indipendentement minn jekk selliflix il-flus l-HSBC, l-APS bank, il-Lombard bank jew whatever it is, din se tiġi kkonsidrata bħala spiża fiċ-ċertifikat.

ONOR.

CHARLES MANGION: Jiġifieri inti qed tgħid li meta jiġu vvalutati dawk ix-shares ta' proprjeta` jew tipi oħra ta' negozji involuti, huwa l- valur li se jingħata għal dawk ix-shares, li fl-aħħar mill-aħħar joħorġu mill-accounts, li se jkunu kkonsidrati għal skop ta' taxxa.

Għalissa ejjew ngħidu li ma jkunx hemm eżenzjoni mill-ħlas tal-boll.

Bħala skambju ta' shares fir-ristrutturar ta' kumpanniji, bħal meta, per eżempju, ikun hemm shares f'kumpannija tal-proprjeta`, ikun hemm shares t'kumpannija tal-merċa u jkun hemm shares oħrajn f'kumpannija fil-ġestjoni ta' sptar ....

ONOR.

ANTHONY ABELA: Meta nikkonsidraw il-valur tax-shares għall-fini tat-taxxa, se jkun hemm iċ-ċertifikat ta' l-awditur, pero` fil-każ ta' proprjeta` li tkun se tiġi trasferita, f'dak il-każ se jkun hemm il-valur tal-perit.

ONOR.

CHARLES MANGION: Imma hawnhekk se tinqala' anomalija għax f'każ bħal dan, il-perit se jistabbilixxi valur fuq il-proprjeta` u m'hux se joqgħod jagħti kas tad-dejn li jista' jkollha din il-proprjeta`.

Huwa l- awditur li joħroġ il-valur tax-shares, pero` minn naħa waħda se jkollok il- valur reali tal-proprjeta` li jistma l-perit - and I accept that - u min- naħa l-oħra għandek il-valur ta' l-awditur, li jkun ħa in konsiderazzjoni tat-trading debts u ta' l-ispejjeż kollha, kif jiġri s-soltu, biex joħroġ il-valur tax-shares.

Għalhekk f'dan il-każ il-kummissarju liema valur se jaċċetta; il-valur tal-proprjeta` jew il-valur tax-shares?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Il-valur tal-proprjeta`.

Fil-fatt din hija xi ħaġa li diġa` bdiet issir.

ONOR.

CHARLES MANGION: Jien għalhekk għamiltlek din il-mistoqsija; għax naf li diġa` bdiet issir.

Mela naħseb li m'aħniex qed inkunu preċiżi meta qed ngħidu li d-debiti jittieħdu in konsiderazzjoni wkoll.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Imma li jreġi biss hawnhekk huwa l-valur tal- proprjeta`.

ONOR.

CHARLES MANGION: Jekk il-valur ta' proprjeta` huwa ta' Lm300,000 u din għandha Lm200,000 bħala dejn insinwat, il-valur tax-shares se jittieħed in konsiderazzjoni fuq it-Lm300,000.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Jekk meta ġejna biex nagħmlu x-share transfers ta' a property owning company jien u inti ftehemna li x-shares ikunu jammontaw għal Lm10, jien nista' nbigħhom b'Lm10, pero` anke f'dak il-każ il-boll se jiġi kkalkolat fuq il-valur tal-proprjeta`.

ONOR.

CHARLES MANGION: Jiġifieri fuq il-valur tal-perit u mhux fuq il- valur tax-shares li joħorġu mill-audited accounts.

THE CHAIRMAN: Il-Ministru Dalli.

ONOR.

JOHN DALLI (Ministru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi): Ir- raġuni għalfejn qed nagħmlu dan huwa preċiżament biex naqtgħu l-abbuż.

Kien hawn min qiegħed jixtri proprjeta` taħt kumpannija, il-flus li bihom jixtri l-proprjeta` jidhru li huma mislufa u allura jekk, ngħidu aħna, ikun xtara proprjeta` b'Lm100,000, huwa jkun issellef Lm95,000, u għalhekk f'dak il-każ il-valur tax-shares jiġi ta' Lm5,000.

Pero` x'kien qed jiġri?

Kienet tinbiegħ din il-proprjeta` - u f'każijiet bħal dawn kulma wieħed kien ikollu assi kienet din il-proprjeta` - u dak li jkun jgħid li qed jittrasferixxi x-shares b'Lm5,000, u dan huwa dan abbuż.

Fil-fatt huwa dan l-abbuż li qed naqtgħu hawnhekk.

Issa qegħdin ngħidu li l-valur tal- proprjeta` hu dak li hu, ċioe` Lm100,000, irrispettivament mid-djun li jista' jkun hemm fuq dik il-kumpannija, u allura l-boll irid jitħallas fuq Lm100,000.

Issa mhux se jibqa' jkun hemm iktar vehicles fittizji ta' kumpanniji lanqas, jiġifieri issa dawn it-tip ta' abbużi spiċċaw.

ONOR.

CHARLES MANGION: Aħna qed nagħmlu l-mistoqsijiet biex niċċaraw il- kwestjonijiet li qed jitqanqlu.

Dan il-punt aħna qanqalnieh għax fil-bidu ngħatajna x'nifhmu li jekk ikollok dejn insinwat, dak id-dejn jista' jaffettwa l-valur tax-shares.

Fil-fatt huwa għalhekk li mbagħad qam dak l- argument kollu fuq it-trading debts li jistgħu jirriżultaw mill-audited accounts.

Jiġifieri llum qegħdin ngħidu li effettivament, meta tagħmel share transfer ta' proprjeta` kulma tkun trid tippreżenta huwa l-valur li jagħti l-perit, u m'hemmx għalfejn tippreżenta iktar audited accounts u l- affarijiet l-oħra kollha dwar il-valuri.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hi l-emenda kif imressqa u moqrija mis-segretarju parlamentari.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

L-emenda "W" għaddiet.

THE CHAIRMAN: Il-mistoqsija hi klawsola 7 kif emendata.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Klawsola 7, kif emendata, għaddiet u ġiet ordnata issir parti mill-abbozz ta' liġi.

Klawsola 8 - Żieda ta' l-artikolu 52B ma' l-Att prinċipali.

Clause 8 - Addition of article 52B of the principal Act.

(Posposta fis-seduta Nru. 100 ta' l-4 ta' Frar, 2004)

THE CHAIRMAN: Is-segretarju parlamentari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Klawsola 8 hija an enabling provision li tressqet min-naħa ta' l-MFSA għall-fini ta' l-international tax unit bil-ħsieb li tiffaċilita l-implimentazzjoni tad-direttivi u tar-regoli ta' l-UE f'dak li għandu x'jaqsam mal-liġi tat-taxxa fuq l-income.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki?

L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Fi kwalunkwe liġi l-ministru jkollu l-fakulta` ministerjali, u hawnhekk il-ministru qed jagħmel ir-regolamenti.

Pero` ta' min ifakkar li fil-parlament kien twaqqaf kumitat ad hoc dwar l-Unjoni Ewropea u l-affarijiet barranin.

Għalhekk jien nistaqsi: Il-ministru, qabel ma jagħmel dawn ir-regolamenti u dawn id-direttivi taħt il-poter li tagħtih il-liġi, se jkun ikkonsulta jew ħa l-parir ta' dan il-kumitat?

(Interruzzjonijiet) Ħalli nispjega ruħi aħjar.

Aħna qed ngħidu li l- ministru, biex jimplimenta d-direttivi ta' l-Unjoni Ewropea, se jkun jista' jagħmel ir-regoli.

Issa aħna f'dan il-parlament konna qbilna li hawnhekk għandu jitwaqqaf kumitat biex janalizza kwalunkwe direttiva li tkun se tiddaħħal f'pajjiżna mill-Unjoni Ewropea u jagħmel anke xi rakkmandazzjonijiet fuqha.

Issa peress li f'dan l-abbozz ta' liġi m'hemm l- ebda riferenza għal dan il-kumitat, u allura jidher li dak li qbilna fuqu hawnhekk ftit tax-xhur ilu ntnesa, bħalma ntnesew ħafna affarijiet li ngħiduhom meta nkunu qegħdin nitkellmu għall-gallerija, jista' jkun hemm xi ħadd min-naħa tal-gvern li jispjegalna xi proċedura se tiġi addottata qabel ma jiġu implimentati r-regolamenti u d-direttivi ta' l-Unjoni Ewropea?

Dawn ir-regolamenti u d-direttivi ta' l-Unjoni Ewropea se jgħaddu tramite dan il-kumitat tal-Kamra, kif kien miftiehem, u mbagħad ovvjament ikun hemm il-komunikazzjoni relattiva min-naħa tal-ministeru?

Naħseb li huwa importanti li niddikjaraw x'relazzjonijiet se jkun hemm bejn il- ministeri varji - f'dan il-każ qed nitkellmu fuq il-ministeru tal-finanzi, pero` iktar 'il quddiem nistgħu nkunu qed nitkellmu fuq ministeri oħrajn - u dan il-kumitat tal-Kamra.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Naħseb li m'għandix rimarki dwar dan.

(Interruzzjonijiet) Ħu paċenzja u, jekk jogħġbok, erġa` irripeti dak li għedt.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Ħalli nerġa` nirripeti għax l-Onor.

Abela kien qed jaqra xi emendi oħra li fih dan l-abbozz ta' liġi.

Hawnhekk qed ngħidu li l-ministru responsabbli mill-finanzi jista' jagħmel regolamenti biex jimplimenta d-direttivi ta' l-UE, jiġifieri hawnhekk qed nagħmlu an enabling clause biex nagħtu l-funzjoni lill-ministru.

Issa ftit taż-żmien ilu, jekk m'iniex sejjer żball f'Novembru jew ftit qabel, dan il-parlament kien iddiskuta t-twaqqif ta' kumitat parlamentari ad hoc, li kellu jkun kumitat ta' skrutinju għad-direttivi u għar-regolamenti li jkunu qed joħorġu mill-Unjoni Ewropea qabel ma dawn jiġu mħaddma f'pajjiżna u allura jaffettwaw il-ħajja tal-Maltin u l-Għawdxin kollha.

Issa jekk dan il- kumitat se jkun xi paper committee ieħor, might as well inxoljuh u nagħmlu l-affarijiet ċari.

F'parlamenti Ewropej oħra, bħall-parlament ta' l- Irlanda u ta' l-Ingilterra, dan it-tip ta' kumitat żviluppa ħafna u kull ministru qed jikkonsulta ma' dan il-kumitat minkejja l-awtorita` li għandu, imma jekk f'pajjiżna m'hi se ssir l-ebda forma ta' konsultazzjoni ma' dan il-kumitat, allura might as well niffrankaw ftit flus u ma nħallux lil dan il-kumitat jibqa' jopera, xejn xejn biex ma noqogħdu naħlu l-ħin ta' ħadd.

Qed ngħid dan għax bir-rispett kollu, f'din il-klawsola m'hawn l-ebda riferenza għal dan il-kumitat, u jien nippretendi li hawnhekk għandha tiddaħħal emenda li tgħid li kull direttiva jew regolament ta' l-Unjoni Ewropea jkun jista' jiġi in vigore wara li tkun saret xi forma ta' konsultazzjoni ma' dan il-kumitat.

B'hekk inkunu qed nagħtu ftit valur lil dan il-kumitat li nerġa` ngħid, waqqafna ftit tax-xhur ilu.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Abela.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, klawsola 8 qed taffettwa l-operat ta' l-Att dwar it-Taxxa fuq l-Income, u allura ma naħsibx li hawnhekk għandha tiddaħħal il-provision li qed isemmi l-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Kif qal l-Onor.

Abela, din il-klawsola tikkonċerna l-Att dwar it-Taxxa fuq l-Income, li safejn naf jien hija liġi importanti, u f'subartiklu (2) t'artiklu 52B kif propost fi klawsola 8 qed ngħidu:

"Any regulations made under this article shall make reference to the relevant E.U. Directive or E.U. Regulation.".

Issa ġaladarba f'waħda mid-diskussjonijiet li saru ftit tal-ġimgħat ilu f'din il-Kamra kien intqal li dan il-kumitat għandu jkun żviluppat f'kumitat ta' skrutinju, jien qed nistaqsi jekk allura kull direttiva u kull regolament ta' l-Unjoni Ewropea li tkun se tiddaħħal f'pajjiżna għandhiex tkun skrutinizzata minn dan il-kumitat.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Imma f'subartiklu (1) t'artiklu 52B kif propost fi klawsola 8 hemm miktub "... relating to any matter which affects the operation of the Income Tax Acts ...".

ONOR.

CHARLES MANGION: Qabel xejn ejjew nikkonstataw xi rwol għandu l- kumitat li waqqafna ftit tax-xhur ilu għax jekk se nibdew noħolqu l- kumitati ta' skrutinju u mbagħad dawn ikunu jikkonsistu biss f'biċċa karta, allura jien nagħmilha ċara li aħjar ma nagħmlu xejn u lil dan il-kumitat li qed nitkellmu fuqu hawnhekk għandna naqbdu u nxoljuh.

Safejn naf jien f'pajjiżi Ewropej, speċjalment fl-Ingilterra, hemm insistenza li fejn tidħol income tax id-deċiżjoni finali għandha tkun f'idejn il-pajjiż li jkun qed jimplimentaha, jiġifieri għallinqas s'issa d-deċiżjoni finali għandha tkun ta' dan il-pajjiż.

Issa peress li f'subartiklu (1) t'artiklu 52B kif propost fi klawsola 8 qegħdin ngħidu li:

"The Minister responsible for Finance may by regulations under this article make provision implementing and giving effect to any Directive of the European Union (hereinafter in this article referred to as "E.U. Directive") relating to any matter which affects the operation of the Income Tax Acts or to enable the better operation of any regulation of the European Union ...",

il-ministru se jkollu l-fakulta` li jagħmel ir-regolamenti.

Issa jien m'iniex qed ngħid li l-ministru m'għandux ikollu l-fakulta` li jagħmel ir- regolamenti għax ir-regolamenti l-ministru jrid jagħmilhom u ma jistax jagħmilhom dan il-kumitat.

Din hija proċedura legali aċċettabbli minn dan il-parlament, bħalma dejjem kienet.

Jien qed nistaqsi jekk issa l-ministru tal-finanzi huwiex se jaqbad u joħroġ ir-regoli li jimplimentaw id- direttivi ta' l-UE meta ftit tal-ġimgħat ilu konna waqqafna kumitat biex dawn id-direttivi jiġu skrutinizzati minnu qabel ma jiġu implimentati.

Ftit tal-ġimgħat ilu qbilna li għandu jitwaqqaf kumitat ta' skrutinju li jagħmel evalwazzjoni fuq l-impatt ta' kull regola li tgħaddi, jew għallinqas ta' l-iktar regoli importanti, u ftaħarna kemm dan il-kumitat ta' skrutinju, liema kumitat kellu jkun sostnut anke b'esperti tekniċi biex ikollu forza iktar effettiva, huwa importanti.

Issa llum qed ngħidu li dan il-kumitat m'għandux għalfejn jissemma fl-abbozz ta' liġi li qed niddiskutu.

Jekk il-gvern qed jieħu din il-pożizzjoni, huwa qed jikkontradixxi dak li qal ftit tal-ġimgħat ilu dwar dan il-kumitat, u allura jien nista' ngħid minn issa li dan il-kumitat m'hu se jkollu funzjoni ta' xejn.

Dan se jkun kumitat tal-parlament fantażma, u biex noqogħdu niġu hawn biex nipparteċipaw fil-kumitati fantażmi, dan se jkun ħela ta' ħin għal kulħadd.

THE CHAIRMAN: Il-ministru.

ONOR.

JOHN DALLI: Sur President, jien assolutament ma nistax nifhem dan l-argument li qed jagħmel l-Onor.

Mangion, u ma nistax nifhmu għas-sempliċi raġuni li klawsola 8 hija an enabling clause li qed tgħid illi jekk jgħaddu direttivi mill-Unjoni Ewropea li minħabba fihom aħna jkollna nbiddlu l- liġijiet tagħna, allura dawn id-direttivi għandhom jiġu applikati fil- liġijiet tagħna.

Dak li qed jgħid l-Onor.

Mangion vis-a-vis d-deċiżjoni li ħadna aħna li d-direttivi ta' l-Unjoni Ewropea jiġu skrutinizzati minna hija proċedura li għamilnieha aħna, li aħna nżommuha f'kull każ, anke f'dawk il-każi, pero` din m'hijiex xi ħaġa li għandha bżonn l-empowering tal-liġi.

Proċedura li nkunu għamilnieha aħna hija xi ħaġa li għandna nsostnuha bejnietna għax aħna qegħdin ngħidu li jaqbel lil kulħadd li kull ħaġa li tiġi mill-Unjoni Ewropea niskrutinizzawha, tkun xi tkun, pero` naħseb li kulħadd jaqbel u jifhem li issa ladarba ħadna l-commitment Ewropew, jekk hemm direttiva, din tkun trid tiġi inkorporata fil-liġijiet.

Dan huwa l-mod legali ta' kif tagħti empowering biex finalment dawn ikunu jistgħu jiġu inkorporati fil-liġijiet, pero` aħna bl-ebda mod m'hu qed ngħidu li din il-klawsola qiegħda tinjora l-iskrutinju li jkun irid isir biex dawn id-direttivi u r-regoli ta' l-Unjoni Ewropea jiġu diskussi minn kulħadd qabel ma jidħlu fis-seħħ biex kulħadd jifhimhom u jkun jaf x'qed isir.

Anzi aħna rridu li ndaħħlu proċess ta' konsultazzjoni anke fil- proċess li dawn id-direttivi jkunu qegħdin isiru u jinħmew għax inkunu nistgħu naffettwawhom, jiġifieri ma naħsibx li huwa l-każ li ninterpretaw din it-tip ta' enabling law bħala xi ħaġa li qed ninjoraw dak li ftehemna bejnietna hawnhekk dwar l-iskrutinju li rridu nagħmlu.

Nerġa` nirripeti li ġaladarba t-triq ta' Malta hija għal sħubija fl-Unjoni Ewropea, aħna lkoll għandna nifhmu li ġaladarba fl-Unjoni Ewropea jiġi deċiż li għandha tiddaħħal direttiva, allura din d-direttiva trid tiġi inkorporata fil- liġijiet tagħna.

Fil-fatt ġaladarba jgħaddi dan l-abbozz ta' liġi, aħna se nibdew nonoraw dawn it-tip ta' direttivi.

Hawnhekk jien nixtieq nirrileva punt li għamel l-Onor.

Mangion u li jien naqbel miegħu.

Huwa qal li l-income tax għadha qed tiġi meqjusa mill- Unjoni Ewropea bħala xi ħaġa nazzjonali u mhux bħala xi ħaġa tagħha.

Għalhekk minkejja li hawnhekk qed nagħmlu din l-enabling clause biex din tkun hemmhekk jekk jinqala' l-każ, huwa fatt ukoll li fejn tidħol personal taxation l-Unjoni Ewropea ma tidħolx għax din hija prerogattiva sħiħa tan- national goverment.

Għalhekk jien naqbel miegħek perfettament fuq dan il- punt, Onor. Mangion.

THE CHAIRMAN: Iktar rimarki, jekk jogħġobkom?

L-Onor.

Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Sur President, huwa tajjeb li l-ministru tana din l-ispjegazzjoni għax għallinqas issa hawn għandna recorded li qabel ma tiġi implimentata xi direttiva ta' l-Unjoni Ewropea, se jkun hemm proċess ta' konsultazzjoni u ta' skrutinju.

Ikun tajjeb ukoll li nerġgħu nikkonstataw li fejn jidħol element ta' tassazzjoni, dik tibqa' prerogattiva tan- national goverment għax l-element tat-tassazzjoni huwa għodda importanti li kull pajjiż jista' jutilizza għall-bżonnijiet tiegħu.

(Onor. Membri: No) Il- mistoqsija hi klawsola 8.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Klawsola 8 għaddiet u ġiet ordnata ssir parti mill-abbozz ta' liġi.

Klawsola 9 - Emenda ta' l-artikolu 76 ta' l-Att prinċipali.

Clause 9 - Amendment of article 76 of the principal Act.

THE CHAIRMAN: Hawn xi rimarki fuq din il-klawsola?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi klawsola 9.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Klawsola 9 għaddiet u ġiet ordnata ssir parti mill-abbozz ta' liġi.

THE CHAIRMAN: Sar il-ħin, u peress li iktar kmieni ntalbet votazzjoni fuq klawsola 39, skond il-mozzjoni ta' proċedura, se nerġa` nqiegħed il- mistoqsija.

Il-mistoqsija hi klawsola 39.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

THE CHAIRMAN: Din id-division tittieħed minn hawn u 20 minuta oħra.

Billi ntalbet votazzjoni fid-9.00 p.m. il-Kumitat ġie sospiż u rriżuma 20 minuta wara.

THE CHAIRMAN: Se nerġa` npoġġi l-mistoqsija.

Il-mistoqsija hi klawsola 39.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

ONOR.

MEMBRU: Division.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Galea.

ONOR.

MARIO GALEA: Sur President, ninforma lill-kumitat li għan-naħa tal- gvern se jiġu paired:

L-Onor.

De Marco Mario Gonzi Lawrence Pullicino George.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Għan-naħa ta' l-oppożizzjoni se jiġu paired:

L-Onor.

Debono Grech Joe Sant Alfred Vella Karmenu.

VOTAZZJONI NRU 44

FAVUR : 31

L-Onor.

|Abela Anthony |Fenech Adami | | |Eddie | |Agius David |Frendo Michael | |Agius Francis |Galea Censu | |Arrigo Robert |Galea Louis | |Azzopardi |Galea Mario | |Frederick | | |Azzopardi Jason |Gatt Austin | |Bonnici Josef |Gonzi Michael | |Borg Joe |Mifsud Bonnici | | |Antoine | |Borg Tonio |Mifsud Bonnici | | |Carmelo | |Cristina Dolores |Mugliett Jesmond| |D'Amato Helen |Puli Clyde | |Dalli John |Pullicino | | |Orlando Jeffrey | |Debono Giovanna |Vassallo Edwin | |Deguara Louis |Zammit Ninu | |Falzon Joseph |Zammit Dimech | | |Francis | |Fenech Antonio | |

KONTRA : 26

L-Onor. | | | |Abela Carmelo |Dalli Helena | |Abela Joseph |Farrugia Angelo | |Agius Chris |Farrugia Michael| |Attard Montalto |Farrugia Noel | |John | | |Bartolo Evarist |Gulia Gavin | |Brincat Joseph |Herrera Jose' | |Buhagiar Charles |Mangion Charles | |Buontempo Stefan |Mizzi Joe | |Cardona Chris |Parnis Silvio | |Caruana Justyne |Refalo Anton | |Chircop Karl |Sammut Joseph | |Coleiro Marie |Vassallo Adrian | |Louise | | |Cuschieri Joseph |Vella George |

Klawsola 39 għaddiet u ġiet ordnata ssir parti mill-abbozz ta' liġi.

Fid-9.22 p.m. il-Kamra rriżumiet u l-president tal-kumitat irrapporta progress u talab il-permess sabiex il-kumitat jerġa` jiltaqa'.

MR SPEAKER: Sar il-ħin.

Nitlob lill-Ministru Galea biex, jekk jogħġbu, iressaq l-aġġornament tal-Kamra.

AĠĠORNAMENT

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mr Speaker, nipproponi l-aġġornament tal-Kamra għal nhar it-Tlieta, 2 ta' Marzu 2004, fis-6.00 p.m. b'din l-aġenda:

Ordnijiet tal-Ġurnata

Abbozz ta' Liġi li Jimplimenta Miżuri ta' l-Estimi – Kumitat (Kont.);

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar ir-Rifuġjati – Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar ir-Reġistru Ċentrali - Kumitat; u

Abbozz ta' Liġi dwar l-Ilsien Malti - Tieni Qari.

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi Ċivili (Emenda Nru 2) - Kumitat Permanenti.

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi Ċivili - Kumitat Permanenti.

MR SPEAKER: Grazzi.

Rimarki?

L-Onor.

Caruana.

ONOR.

JUSTYNE CARUANA: Mr Speaker, f'dan l-aġġornament nixtieq nitkellem ftit dwar il-Gozo Channel in vista tal-fatt li dan l-aħħar qed isir studju biex din il-kumpannija tara b'liema mod u b'kemm se tgħolli t-tariffi tagħha.

F'din il-kwestjoni nispera li ma jiġrix bħalma ġara meta nbidlu l- ħinijiet tat-traġitti, fejn l-ewwel kienet ħarġet timetable u din ġiet iċċirkolata anke lill-operaturi turistiċi kif normalment isir, u mbagħad wara dan kollu, f'daqqa waħda reġgħet ħarġet timetable oħra bi traġitti ridotti.

Meta jiena staqsejt lill-ministru fuq liema kriterji ttieħdet din id-deċiżjoni, huwa qalli li saret l-analisi opportuna u saru l- konsultazzjonijiet meħtieġa, pero` irriżulta li lanqas biss konsultazzjonijiet mal-ministru għal GĦawdex ma saru qabel ma ttieħdet din id-deċiżjoni.

Imbagħad f'laqgħa organizzata mill-Gozo business chamber tfaċċa l-Ministru Austin Gatt biex jagħtina spjegazzjoni fuq is- sitwazzjoni tal-Gozo Channel kif ukoll jagħtina r-raġuni għalfejn it- traġitti kienu tnaqqsu.

Meta l-ministru tfaċċa għal din il-laqgħa jiena bdejt nistaqsi il-mistoqsija lili nnifsi: Jekk il-Gozo business chamber ma ġietx ikkonsultata meta din għandha rwol tant importanti fil-ħajja soċjali u ekonomika ta' GĦawdex, allura l-konsulti ma' min saru?

Mr Speaker, lili xejn ma għoġobni l-atteġġjament tal-ministru fejn l-ewwel ħa deċiżjoni li jnaqqas it-traġitti tal-Gozo Channel, u mbagħad wara ġie jagħti l-ispjegazzjonijiet.

Ta' min jgħid ukoll li aħna xtaqna nagħtuh il- punti di vista tagħna, pero` huwa deherlu li ġaladarba huwa ta l- ispjegazzjonijiet li kellu jagħti, seta` jaqba u jitlaq 'il barra.

Imma l- isbaħ waħda kienet li meta diversi GĦawdxin minn diversi oqsma qomna kollha flimkien biex nikkritikaw dan l-atteġġjament – u dawk li qamu ma kenux biss min-naħa ta' l-oppożizzjoni, biex nagħmilha ċara - ittieħdet id-deċiżjoni li t-traġitti jerġgħu jiżdiedu, u għalkemm in-numru ta' traġitti ma żdiedux daqs is-snin ta' qabel, għallinqas is-sitwazzjoni tjiebet.

Issa dan l- aħħar qed tissemma iktar b'mod qawwi ż-żieda fit-tariffi, u sinċerament ma nixtieqx li terġa` tirripeti l-istess sitwazzjoni tat-traġitti, meta kien hemm dan it-taqlib li sar baxx baxx minn wara dahar l-GĦawdxin.

Wara kollox huwa l-GĦawdxi li jispiċċa jlaqqat kollox u jbati minn dawn id- deċiżjonijiet li jittieħdu, u l-Ministru Austin Gatt, minkejja li huwa nofsu GĦawdxi, ma naħsibx li jħoss nofs dak li nħossu aħna l-GĦawdxin li ta' kuljum ġejjin u sejrin minn GĦawdex għal Malta u vice-versa.

Jiena minn dejjem kont sensittiva fuq it-tema tal-Gozo Channel u fil-fatt sa mill-ewwel aġġornament li għamilt kont aċċennajt għad-diskors li kien sar fil-ftuħ tal-parlament dwar il-Gozo Channel.

Kont għedt li meta dakinhar issemmiet il-Gozo Channel f'GĦawdex kien inqala` ċertu fervur minħabba li kienet issemmiet il- privatizzazzjoni.

Kont għedt ukoll li l- Gozo Channel trid taħdem f'ambjent liberalizzat.

Huwa fatt li l-Gozo Channel għandha problemi finanzjarji u naqbel, bħalma jaqblu ħafna, li b'xi mod jew ieħor dawn il-problemi iridu jiġu indirizzati għax il-kumpannija trid timxi 'l quddiem u ovvjament fl-istess ħin is-servizz irid jiġi mtejjeb.

Pero` waqt li jkun qed isir dan il-proċess irid jiġi assigurat li l-impjiegi tal-ħaddiema ma jiġux mhedda u li fl-istess ħin l-interessi tagħna l-GĦawdxin ma jiġux mittiefsa.

F'aġġornament sussegwenti jiena kont esprimejt ruħi fis-sens li ma nagħtix tort sa barra liċ-chairman tal-Gozo Channel, li jrid jaqbad il-barri minn qrunu, pero` nagħti tort primarjament lil min ġab fl-istat li tinsab fih bħalissa l-Gozo Channel, fejn spiċċat f'sitwazzjoni li kulħadd irid jaħleb minnha u kulħadd irid jara kif se jinqeda minn hawn u kif se jinqeda minn hemm.

Jiena ninsisti li f'dan l-eżerċizzju ta' ekonomija, biex insejjaħlu hekk, m'għandhomx jisfaw vittmi l-ħaddiema tal-Gozo Channel li l-ewwel, biex jagħmlulhom pjaċir, daħħluhom jaħdmu hemmhekk, u issa qed jgħidu li għax il-kumpannija m'għadhiex viabbli se jispiċċaw ibatu huma għax inkella jogħlew it-tariffi tat-traġitti.

Iktar ma' jgħaddi ż-żmien apparentement din tat-tariffi iktar qed issir realta`, u għalhekk nappella biex waqt il- proċess li qed isir ma ninsewx li s-servizz provdut mill-Gozo Channel huwa servizz soċjali għall-GĦawdxin.

Mr Speaker, hawnhekk nixtieq nagħmel rifirenza għal dak li kont għedt inti waqt intervista f'ġurnal lokali meta għedt li s-servizz tal-Gozo Channel għandu jkun il-bus tagħna l-GĦawdxin lejn Malta.

Aħna l-GĦawdxin nużaw din il-bus tagħna lejn Malta biex naħdmu, biex nistudjaw, biex ninqdew minn xi dipartiment tal-gvern li f'GĦawdex m'hemmx jew inkelal biex nagħmlu xi appuntament fi sptar ġo Malta minħabba li f'GĦawdex ma jkunx hemm l-apparat li jkollna bżonn.

Din il-ħaġa l-Maltin qatt ma jistgħu jifhmuha.

Mur ġib żgħażagħ Maltin ta' 17-il sena kemm isibuha diffiċli li jkollhom jitilqu minn darhom jfendu għal rashom, pero` ż-żgħażagħ GĦawdxin, ta' 17-il sena, ikollhom imorru Malta jew biex jistudjaw jew inkella biex jaħdmu bħala skrivani mal-gvern jew f'xi bank.

Ta' min jgħid ukoll li peress li għalina l-GĦawdxin il-Gozo channel huwa servizz soċjali, aħna nieħdu sussidju fuq il-prezz tal-biljett.

Fil-fatt matul dawn l-aħħar snin ġieli kelli opportunitajiet li nitkellem fuq dan is- sussidju, u ninkwieta meta nisma` lil xi ħadd jgħid li l-fatt li aħna għandna dan is-sussidju ifisser li qed nirċievu xi trattament privileġġjat.

Forsi jkun hemm min jaħseb li dan huwa att ta' diskriminazzjoni fil- konfront tal-bqija li jagħmlu użu mis-servizz tal-Gozo Channel.

Dan qed ngħidu għaliex anke jekk wieħed jifli ftit il-ġurnali, mhux l-ewwel darba li jsib xi korrispondenza ta' xi ħadd li jħossu urtat u diskriminat minħabba li l-GĦawdxin iħallsu inqas tat-traġitt bejn Malta u GĦawdex.

Mr Speaker, huwa fatt – u dan huwa importanti li wieħed issemmih - li l- qorti Ewropea diġa' esprimit ruħha f'każ li huwa simili għal tagħna, fil- każ ta' Spanja, fejn għandek il-mainland u l-islands.

Ir-residenti ta' l- islands għandhom prezz sussidjat bħalma għandna aħna l-GĦawdxin, pero` kien hemm xi ħadd li ċċalinġja dan is-sussidju, billi mar quddiem il-qorti Ewropea, u l-qorti Ewropea ddikjarat li tali trattament privileġġjat, kif ġie msejjaħ, huwa diskriminatorju.

GĦalhekk hija ordnat li r-residenti ta' l-islands iħallsu daqs ir-residenti tal-mainland jew kwalunkwe persuna oħra li tuża dan is-servizz tal-ferry.

Jiena nispera li issa, li se nissieħbu fl-Unjoni Ewropea, ma jiġix xi ħadd li jagħmel xi suġġeriment bħal dan lill-Unjoni Ewropea.

GĦal min forsi nesa, tajjeb li nfakkru li qabel l-elezzjoni ġie assigurat li dan is-sussidju mhux se jintmess, u kemm jiena kif ukoll il-poplu GĦawdxi kollu nippretendu li din il-wegħda tinżamm ġaladarba saret.

Insomma, ma neħodhiex bi kbira jekk din il-wegħda ma tinżammx għax mill-elezzjoni 'l hawn il-gvern Nazzjonalista diġa` ma żammx ħafna minn dawk il-wegħdi li saru qabel l-elezzjoni.

Dan l-aħħar ġie ppubblikat rapport dwar il-Gozo Channel li kien ikkummissjonat mill-Gozo business chamber u mill-Gozo tourist association.

Dan ir-rapport huwa intitolat Gozo ferry pricing and this potential impact on Gozo`s economy u jittratta appuntu dwar iż-żieda fuq it-tariffi tan- nollijiet.

Issa kif qed jgħid it-titlu nnifsu, jirriżulta li ż-żieda fit- tariffi se taffettwa l-ekonomija ta' GĦawdex.

Ta' min jgħid li l-ewwelnett f'dan ir-rapport ġiet analizzata s-sitwazzjoni ekonomika ta' GĦawdex u iktar 'il quddiem sar studju dwar l-użu tas-servizz tal-Gozo Channel minn diversi kategoriji ta' nies u dwar id-diversi skopijiet li għalih jintuża dan il-ferry.

Fil-fatt f'dan ir-rapport hemm miktub li s-servizz tal-Gozo Channel jintuża mir-residenti GĦawdxin, mill-Maltin li jmorru GĦawdex għal btala, mill-Maltin li jmorru GĦawdex b'xogħol, mill-Maltin u t-turisti li jmorru GĦawdex bħala day trippers, turisti li jmorru għal btala f'GĦawdex u mit-turisti li jaqsmu l-btala tagħhom parti f'Malta u parti f'GĦawdex.

Li jispikka f'dan ir-rapport huwa li jissemma diversi drabi l-Gozo residents travel out of necessity'.

Jissemma wkoll li r-residenti GĦawdxin li jaqsmu ta' kuljum bejn Malta u GĦawdex għall-bżonnijiet tagħhom jammontaw għal 1,700 persuna, li 650 minnhom huma commuters, jiġifieri jmorru ta' kuljum lejn Malta għax-xogħol jew għall-iskola u filgħaxija jerġgħu jirritornaw lejn GĦawdex.

Dan ir-rapport ikompli jgħid li -

"The high usage of the ferry service by Gozo residents highlights their dependence on the service and illustrates the fact that it is used frequently out of necessity rather than out of choice, due to the way the Maltese islands are organised, with Malta being the mainland and Gozo the perifery island".

Ta' min wieħed jinnota l-fatt li dan ir-rapport qiegħed jispeċifika d- dipendenza tagħna l-GĦawdxin fuq dan is-servizz u għalhekk irridu noqogħdu attenti x'deċiżjonijiet nieħdu f'dan ir-rigward għax dan il-qasam huwa sensittiv ħafna.

Dan ir-rapport jgħid ukoll li -

"Changes in pricing, trip frequency and ferry infrastructure have an immediate and direct impact on Gozo's economy."

Rigward it-trip frequency għadu kemm kellna esperjenza ftit tax-xhur ilu meta t-traġitti ġew imnaqqsa.

Imbagħad ir-rapporti jkompli jgħid hekk:

"Needless to say, if Gozo residents' fares are increased substantially notwithstanding social elements, there will be negative economic consequences on Gozo`s economy."

Bħala eżempji r-rapport isemmi ż-żieda fil-qgħad, opportunitajiet inqas fil- qasam edukattiv f'GĦawdex u iktar żgħażagħ li jibdew jissetiljaw f'Malta, bil-konsegwenza li r-rabtiet familjari jillaxkaw u jinħallu.

Mr Speaker, jiena nippretendi li issa li qed isir dan l-istudju, dawn il- fatturi jiġu kkonsidrati, u ovvjament nistenna wkoll li l-interessi tal- ħaddiema tal-Gozo Channel jiġu kkonsidrati.

Nafu, per eżempju, li lil dawn il-ħaddiema naqsilhom l-overtime u li lil ċerti ħaddiema bagħtulhom ċirkolari biex fil-Ħdud u l-btajjel pubbliċi ma jirraportawx għax-xogħol.

Jiena ninsab informata li kien hemm anke ħaddiema li ġew imġiegħla jieħdu l- leave, u naf li nhar il-Ħadd tal-karnival il-vapur "Ta' Pinu" kien ordnat shift għal xi extra trips li setgħu jinqalgħu, pero` dan ix-shift spiċċa tħassar.

Ta' min jgħid ukoll li fejn qabel kien ikollok il-coordinator u t- terminal officer wara d-9.00p.m, issa spiċċajna b'persuna waħda biss f'dan il-ħin, bil-konsegwenzi kollha li tista` tgħaddi minnhom persuna waħedha bil-lejl.

Il-Gozo Channel għandha ħafna problemi, mhux problemi finanzjarji biss, u sta għall-management li l-ewwel jibda jara l-problemi li għandu qabel ma jdur fuq il-ħaddiema.

Aħna l-GĦawdxin ilna ngħidu li l-problemi tagħna ma jistax isolvihom xi ħadd Malti, għax problema trid l-ewwelnett tgħixha u tifhimha biex tkun tista` ssib soluzzjoni għaliha.

Hawnhekk nixtieq nerġa` nfakkar għal darb'oħra lill-Partit Nazzjonalista fil-wegħda li kien għamel qabel l-elezzjoni, li s-sussidju tagħna ma jintmessx.

Għalhekk jiena, bħala membru parlamentari li nirrappreżenta lill-poplu GĦawdxi, se ninsisti u nagħmel ħilti kollha biex dan is-sussidju ma jintmessx.

Nixtieq inħeġġeġ ukoll lill-ministru għal GĦawdex biex tagħmel ħilitha ħalli tinvolvi ruħha f'dak kollu li jkun qed isir u jkollu x'jaqsam ma' GĦawdex.

Fl-aħħarnett inħeġġeġ lill-ministru biex tagħmel xi ħaġa ħalli jiġi assigurat li l-pagament tas-sussidju li jingħata lill-istudenti u lill- ħaddiema kull tliet xhur jingħata fil-ħin, u nixtieq nieħu l-opportunita` biex nirringrazzja lill-ministru għal GĦawdex talli kull meta ġbidtilha l- attenzjoni dwar id-dewmien tal-pagament tas-sussidju dejjem tat kas ta' dak li għedtilha.

Fil-fatt wara ġimgħa li għamilt mistoqsija parlamentari dwar id-dewmien fil-ħruġ ta' dawn il-pagamenti, il-ħaddiema li kienu qed jilmentaw dwar dan waslulhom iċ-ċekkijiet.

Grazzi.

MR SPEAKER: Grazzi.

Iktar Rimarki?

L-Onor.

Gavin Gulia.

ONOR.

GAVIN GULIA: Mr Speaker, jumejn wara l-ġuri ta' Meinrad Calleja, nhar it-Tlieta, 3 ta' Frar jien ktibt artiklu fuq il-ġurnal ''l-orizzont'', u se nikkwota l-aħħar parti ta' dan l-artiklu.

F'din il-parti ta' dan l- artiklu jiena għedt hekk:

"Billi m'hemmx ġurijiet oħrajn pendenti fejn ix-xiehda tal-Ħafi għad tista' tkun utli u sservi l-iskop li għalih ġie ppremjat bi tliet maħfriet presidenzjali, nemmen li l-pożizzjoni tal-Ħafi issa ġiet tassew kritika.

Mhux hekk biss, talli issa għad trid tittieħed id- deċiżjoni legali u politika dwar jekk għandhomx jiġu rtirati l- maħfriet presidenzjali tiegħu, u dan m'huwiex piż fuq Fenech Adami biss.

Fenech Adami għad jista' jiskappa billi jirriżenja għax jgħid li kien wasal biex jirtira, ħaġa li dan l-aħħar issemmiet sew fil- media, anke jekk illum wieħed jista' jistaqsi jekk dan l-għajdut kienx qed jiġi mħawwel apposta fil-media minn sorsi qrib Kastilja bħala tħejjija għall-eżitu ta' dan il-ġuri.''.

Imbagħad komplejt nikteb hekk:

''Iżda l-piż se jkun ukoll fuq is-suċċessur tiegħu għax il-kwestjoni tal-Ħafi mhux se tagħlaq sempliċement billi jew jirriżenja jew jirtira l-prim ministru.

Jirtira jew ma jirtirax u jirriżenja jew ma jirriżenjax Fenech Adami, trid tittieħed deċiżjoni dwar il-maħfriet presidenzjali tal-Ħafi." .

Dakinhar kont profetiku, Mr Speaker.

Fil-fatt min min-naħa l-oħra kien qed jaħseb li l-kwestjoni tal-ġuri ta' Meinrad Calleja u l-kwestjoni tat- tliet maħfriet presidenzjali li Żeppi l-Ħafi ddobba kienu se jorqdu u jispiċċaw għax illum il-Partit Nazzjonalista għadda minn proċess ta' tellieqa bejn il-ħbieb - kif iħobbu jgħidu huma għat-tmexxija tal-Partit Nazzjonalista - għandu żball għax l-oppożizzjoni se tibqa' tfakkar dan l- iskandlu u se tibqa' tinsisti biex jingħataw ir-risposti.

Din il-kwestjoni tat-tliet maħfriet presidenzjali li Żeppi l-Ħafi ngħata m'għandha x'jaqsmu xejn mal-fatt li l-Prim Ministru Eddie Fenech Adami ddeċieda li ma jibqax kap tal-Partit Nazzjonalista.

Il-kwestjoni tat-tliet maħfriet presidenzjali se se tibqa' u għandha tibqa' issue, jipprovaw kemm jipprovaw imewtuha tan-naħa l-oħra u jipprovaw kemm jipprovaw jinqdew bil- media biex joqtluha.

Illum il-Partit Nazzjonalista għandu lill-Onor.

Lawrence Gonzi bħala l-mexxej il-ġdid, li fil-ġimgħat li ġejjin se jassumi wkoll il-kariga ta' prim ministru u allura the bug doesn't stop with Fenech Adami.

Issa din il-kwestjoni se taqa' fairly and squarely fuq ħoġor l- Onor. Lawrence Gonzi, mhux fuqu personali imma bħala r-rappreżentant legali u politiku tal-gvern Nazzjonalista, għax wara kollox din il-kwestjoni tat- tliet maħfriet presidenzjali li kien iddobba Żeppi l-Ħafi kien daħal għaliha l-gvern Nazzjonalista fl-1994 u allura issa jrid ikun gvern Nazzjonalista wkoll li jħoll din l-għoqda.

Huwa fatt ċar u inekwivoku li dawn it-tliet maħfriet li ngħata Żeppi l-Ħafi ġew mogħtija għalxejn, għax il-kawża ċelebri li għaliha Żeppi l-Ħafi ġie ppremjat bi tliet maħfriet presidenzjali falliet kompletament.

Suppost bil- maħfriet u bix-xiehda li kellu jagħti Żeppi l-Ħafi f'żewġ ġurijiet - li jien insostni li huma l-kawża li għalihom Żeppi l-Ħafi ngħata dawn il- maħfriet presidenzjali – jiġifieri f'dak ta' Ian Farrugia u l-ieħor f'ta' Meinrad Calleja kellhom jieħdu xejra differenti.

Madankollu nafu x'kienu d- deċiżjonijiet ġusti f'dawn iż-żewġ ġurijiet, li kienu komposti minn 27 raġel u mara fis-sistema tal-ġustizzja kriminali f'pajjiżna, u nafu li l- iskop li jinstabu ħatja Ian Farrugia u Meinrad Calleja ma ntlaħaqx għax dawn ġew illiberati.

GĦalhekk issa wieħed irid ikun kontabbli ta' dak li għamel.

L-ewwel wieħed li jrid ikun kontabbli għal dak li għamel huwa proprju Żeppi l-Ħafi għax ingħata maħfra presidenzjali jew immunita` mill-prosekuzzjoni kif qed jipprovaw idawruha issa.

Imma ejjew ma noqogħdux inħawdu l-imħuħ, għax maħfra u immunita` mill-prosekuzzjoni jfissru l-istess ħaġa, u hawn qed nitkellmu dwar l-istess artiklu li hemm fil-Kostituzzjoni ta' Malta, li jgħid li l-prerogattiva tal-maħfra li tappartjeni lill-President tista' tiġi eżerċitata sew fil-konfront ta' persuna li għad trid tgħaddi minn proċediment kriminali kif ukoll fil-konfront ta' persuna li tkun għaddiet minn proċediment kriminali u nstabet ħatja.

GĦalhekk li hemm bejn immunita` mill-prosekuzzjoni u maħfra hija ħrafa kollha kemm hija għax hawn qegħdin nitkellmu dwar l-istess ħaġa; ċioe` dwar prerogattiva tal-President li tista` tingħata f'ċirkostanzi differenti.

Pero` meta tingħata maħfra presidenzjali f'ċirkostanza fejn il-persuna konċernata ma tgħaddix minn proċess ġudizzjarju, allura din tinvolvi responsabbilitajiet ikbar.

Ara meta tingħata maħfra presidenzjali wara li jingħata proċediment ġudizzjarju u tingħata l-kundanna, dik hija kwestjoni oħra, għax jekk il-persuna tkun instabet ħatja, imbilli tingħata l-maħfra presidenzjali, il-ħtija u l- kundanna xorta jibqgħu hemmhekk.

Imma fil-każ ta' dik li n-Nazzjonalisti llum qed isejħulha "immunita` mill- prosekuzzjoni" m'hemmx kundanna, għax f'dan il-każ il-persuna ma tkunx għaddiet minn proċediment ġudizzjarju u allura ma jkunx hemm kundanna.

GĦalhekk meta tingħata din it-tip ta' prerogattiva, tkun trid tingħata taħt responsabbilta` kbira għax hemmhekk inti ma tkunx qed teħles lill-persuna biss mill-ħabs jew mill-piena imma tkun saħansitra qed teħlisha mill- kundanna.

GĦalhekk fil-mument li tingħata dik it-tip ta' maħfra hemm responsabbilta` kbira, liema responsabbilta` kbira temanixxi wkoll mill- fatt li dawk it-tliet maħfriet presidenzjali ngħataw bil-kondizzjoni li Żeppi l-Ħafi jgħid il-verita`.

Issa qalx il-verita` jew le Żeppi l-Ħafi, il-fatt jibqa` li x-xiehda tiegħu ma rnexxietx, u ma rnexxietx mhux biss f'dawk iż-żewġ ġurijiet imma wkoll fil-każ tat-traffikar tad-droga ta' Meinrad Calleja.

Smajna lill-Ministru Tonio Borg jgħid li x-xiehda ta' Żeppi l-Ħafi fil-każ tal-ġuri ta' Meinrad Calleja rnexxiet, u dan instab ħati b'importazzjoni u traffikar ta' droga.

M'hu veru xejn!

Dan kien tentattiv biex tiġi ddevjata u żvijata din il- Kamra għax ilkoll nafu li meta Meinrad Calleja tressaq il-qorti akkużat b'importazzjoni u bi traffikar ta' droga kien għadu lanqas biss seħħ il-każ ta' attentat ta' omiċidju fuq is-segretarju personali tal-Prim Ministru, Richard Cachia Caruana.

Meinrad Calleja kien diġa` tressaq il-qorti fuq evidenza li kienet ġabret il-pulizija.

Mhux hekk biss, imma talli fil- kumpilazzjoni ta' Meinrad Calleja bl-akkuża fuq importazzjoni u traffikar ta' droga rriżulta wkoll prima facie, jiġifieri at face value, li jeżistu provi biżżejjed fil-konfront ta' Meinrad Calleja biex jitqiegħed taħt att ta' akkuża, u nerġa` nirripeti li dan seħħ qabel il-każ ta' l-attentat ta' omiċidju fuq Richard Cachia Caruana u ferm qabel ma ngħataw it-tliet maħfriet presidenzjali lil Żeppi l-Ħafi.

B'hekk min jiġi jgħid li x-xiehda ta' Żeppi l-Ħafi serviet sabiex jinstab ħati Meinrad Calleja fil-każ ta' importazzjoni u traffikar tad-droga jkun qiegħed jgħid ħmerija u qiegħed jipprova jillapazza kemm jista` jkun biex jipprova jagħti l-impressjoni li t-tliet maħfriet servew għal xi ħaġa.

Pero` kif qed nipprova issa stess, dawn it-tliet maħfriet presidenzjali ma servew għalxejn.

Li l-prim ministru llum irriżenja minn kap tal-Partit Nazzjonalista hija kwestjoni - issa jekk irriżenjax għaliex kiber jew irriżenjax għaliex hekk kien jeħtieġ li jagħmel wara d-disfatta fil-proċess ġudizzjarju ta' Meinrad Calleja, dik kwestjoni oħra - pero` żgur li l-kwestjoni ta' jekk it-tliet maħfriet presidenzjali għandhomx jiġu rtirati hija kwestjoni li jrid jerfagħha l- gvern nazzjonalista, u jrid jerfagħha s-suċċessur il-ġdid tal-Partit Nazzjonalista, l-Onor.

Lawrence Gonzi.

Issa l-Onor.

Lawrence Gonzi jrid jgħidilna b'mod ċar u inekwivoku...

Aħna nafu li ħareġ għonqu l-Onor.

Tonio Borg, nafu li qalha wkoll l-Onor.

Eddie Fenech Adami, pero` kif jgħidu l- Ingliżi, issa rridu nisimgħuha from the horse`s mouth, jiġifieri mill-Onor.

Lawrence Gonzi nnifsu, jekk jaqbilx ma' sħabu li tkellmu u jgħidilna jekk it-tliet maħfriet presidenzjali għandhomx jibqgħu jew inkella għaliex ma jistgħux jitneħħew.

Sur President, min jiġi jgħid li t-tliet maħfriet presidenzjali ma jistgħux jitneħħew ladarba ngħataw qiegħed jassumi responsabbilta` akbar għax jekk verament bil-liġi dawk it-tliet maħfriet presidenzjali ma jistgħux jiġu rtirati minkejja din il-farsa li nqalgħet fejn it-tliet maħfriet presidenzjali ma servewx sabiex issib il-kundanna f'żewġ persuni li allegatament kienu implikati f'dan il-każ, allura kemm hija akbar ir- responsabbilta` politika ta' min ta dawk il-maħfriet presidenzjali sabiex iwarrab min-nofs u jagħti rendikont trasparenti lill-poplu għal għemilhom.

Wara kollox din id-deċiżjoni ttieħdet mill-kabinett Nazzjonalista ta' l- 1994, u fil-kabinett tal-lum hemm ministri li dak iż-żmien li kienu ngħataw dawn il-maħfriet diġa` kienu qegħdin jaħdmu għall-gvern Nazzjonalista ta' dak iż-żmien u allura huma kolletivament responsabbli għal din id-deċiżjoni bażwija li ttieħdet meta ngħataw dawn it-tliet maħfriet presidenzjali.

Mr Speaker, nikkonkludi billi ngħid li aħna qed nistennew pożizzjoni uffiċjali mis-suċċessur il-ġdid tal-Partit Nazzjonalista rigward il- maħfriet presidenzjali ta' Żeppi l-Ħafi.

Grazzi.

MR SPEAKER: Nirringrazzjak.

Sar il-ħin.

Il-Kamra hija aġġornata għal nhar it-Tlieta, 2 ta' Marzu, 2004 fis-6.00 p.m. bl-aġenda kif komunikata mill-ministru.

Fid-9.53 p.m. il-Kamra aġġornat mingħajr ma saret il-mistoqsija.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB

SKOLA TA' L-ARTI – XOGĦOL KLERIKALI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: B'rifirenza għat-tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 3881, jista' il- Ministru jgħid jekk kienx hemm xi eċċezzjonijiet u f'liema skola jew skejjel hemm principals fi skala 9 li qed jagħmlu xogħol klerikali?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li hemm principal wieħed fl-iskola ta' l-arti.

SKEJJEL - SERVIZZ TAT-TRASPORT

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm hemm kumpanniji li jipprovdu karozzi għas- servizz tat-trasport skolastiku?

Fis-servizz li jipprovdu kemm hemm vjaġġi b'kollox?

Kemm minnhom huma amalgamati?

Xi ħlasijiet jieħdu l-kuntratturi għat-tip ta' vjaġġi differenti li jagħmlu?

B'kollox kemm ġie jiswa dan is- servizz fis-sena skolastika li għaddiet?

ONOR.

LOUIS GALEA: Tliet kumpanniji jipprovdu s-servizz tat-trasport skolastiku u bejniethom jipprovdu madwar 760 vjaġġ.

Hemm 50 vjaġġ li huma amalgamati.

Ir-rati tal-ħlas għas-sena skolastika 2002/2003 kienu kif ġej:

|Minibuse|Minibuses |Buses/coac| |s |for special|hes | | |schools | | | | | | |Lm2.88 | |Lm3.70 | | | | | |3.57 |Lm4.29 |4.41 | | | | | |4.29 |5.03 |5.06 | | | | | |4.97 |5.84 |6.44 | | | | | |5.72 |6.85 |7.15 |

In-nefqa totali għat-trasport skolastiku għas-sena 2002/2003 kienet ta' Lm 1,053,884

FONDAZZJONI GĦALL-ISKEJJEL TA' GĦADA

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm-il darba u għal liema tip ta' xogħol saru sejħiet mill-MISCO biex jimtlew postijiet mal-fondazzjoni għall-iskejjel ta' għada?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li saret sejħa waħda mill-kumpannija msemmija biex jimtela post ta' chief administrative officer.

SAFETRUST LTD.

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jeżisti xi kuntratt mill-ministeru jew mid-diviżjoni ta' l-edukazzjoni biex il-kumpannija safetrust tipprovdi xi servizz?

Kemm jiswa s-servizz li qed tipprovdi?

X'tip ta' servizz tipprovdi?

Kif intgħażlet din il-kumpannija biex tipprovdi dan is-servizz?

ONOR.

LOUIS GALEA: Jeżisti kuntratt li jiġġedded kull tliet xhur ma' safetrust ltd biex din tipprovdi servizz ta' sigurta' ma' l-entratura tal- binja tal-ministeru/diviżjoni ta' l-edukazzjoni.

Il-kumpannija ntgħażlet wara li ntalbu kwotazzjonijiet mingħand tliet kumpanniji.

Il-prezz mitlub minn safetrust ltd - jiġifieri Lm2.20 fis-siegħa (VAT eskluża) - kien l- irħas.

Is-servizz mogħti jikkonsisti fi bniedem wieħed li jikkontrolla kemm il- vetturi li jieqfu quddiem il-binja kif ukoll in-nies li jidħlu fil-binja.

Il-kuntratt kurrenti jagħlaq fl-aħħar ta' Frar u mhux fil-ħsieb li jiġġedded.

UNIVERSITA' – MASTERS FIL-PSIKOLOĠIJA

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: X'riżorsi finanzjarji u umani għandha bżonn l-universita' biex tkun tista' torganizza korsijiet M. Psych. li tant għandna bżonn fl-oqsma ta' l- edukazzjoni u soċjali u anke dak ta' l-impjiegi?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-universita' għandha bżonn Lm20,000 oħra fis-sena biex tkun tista' toffri masters fil-psikoloġija edukattiva, fil-psikoloġija klinika u fil-counselling.

Dan l-ammont ikopri l-bżonnijiet kollha, inkluż dawk umani.

MAGĦTAB – SKART TA' L-ANNIMALI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru għar-Riżorsi u Infrastruttura: Jista' il-Ministru jgħid kemm-il darba f'dawn l-aħħar tliet xhur intremew karkassi sħaħ ta' majjali u baqar fil-Magħtab?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Fil-Magħtab bejn Ottubru u Diċembru 2003 intremew 954 tunnellata ta' skart minn proċessar ta' annimali u karkassi sħaħ.

Din l- istatistika tinkludi wkoll karkassi sħaħ ta' majjali u baqar.

POLITIKA SOĊJALI - MOBILE PHONES

L-ONOR.

CHARLES MANGION staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jirrispondi l- mistoqsija parlamentari 4278 u jgħid kemm hemm mobile phones fid-dekasteru tiegħu?

Minn min qed jintużaw u kemm tħallsu kontijiet matul is-sena 2003?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Tabella bl-informazzjoni mitluba tpoġġiet fuq il- mejda tal-Kamra aktar kmieni fis-seduta.

SAĦĦA - DIRETTUR GPS

L-ONOR.

CHARLES MANGION staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' il- Ministru jispjega l-fatt kif wara li d-direttur tal-GPS ġiet kuntrattwalment assenjata proġett għat-twaqqaf ta' l-awtorita' regolatorja tal-mediċini, din il-persuna ma ġietx milqugħa lura bħalha direttur tal-GPS wara li lestiet il-proġett skond l-istess ftehim?

Dan ifisser li għall- post ta' direttur tal-GPS illum għandna tnejn minn nies li għal posting wieħed qed jitħallsu żewġ pagi?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-informazzjoni li għandu mhix għal kollox korretta.

Id-direttur tal-GPS ma lestietx il- proġett assenjat lilha iżda rriżenjat mill-kariga lilha mogħtija.

Hija ġiet milqugħa lura fid-diviżjoni tas-saħħa bħala direttur tal-GPS u ġiet assenjata t-tmexxija tat-taqsima tal-policy and audit, dipartiment ġdid fl- uffiċċju tad-direttur ġenerali.

Id-direttur tal-GPS għadha qatt ma daħlet għax-xogħol mid-data tar-riżenja għax qegħda fuq sick leave.

YACHT REGISTRATION - ĦLAS TAL-VAT

L-ONOR.

CHARLES MANGION staqsa lill-Ministru tal-Finanzi u Affarijiet Ekonomiċi: Peress li l-gvern naqqas ir-rata tal-VAT għal 5% fuq yachts, eċċ. bejn Novembru 2003 u Marzu 2004, jista' il-Ministru jgħid kemm yachts ġew reġistrati taħt din l-iskema?

Peress li l-gvern stqarr li din il-miżura għandha tgħin in-negozju tar-reġistrazzjoni ta' jottijiet, jista' jgħid kemm żdied id-dħul tal-gvern b'din il-miżura?

Jista' ipoġġi fuq il- mejda tal-Kamra lista tal-jottijiet reġistrati sal-lum?

ONOR.

JOHN DALLI: Nitlob lill-Onor.

Interpellant jistenna sa l-aħħar ta' Marzu meta tagħlaq l-iskema għalkemm b'danakollu ma naħsibx li nista' nagħti dettalji dwar min qed iħallas it-taxxa.

VAPURI REĠISTRATI TAĦT IL-BANDIERA MALTIJA

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid matul is-sena 2003 kemm-il vapur reġistrat Malta kien involut f'xi inċident?

Kemm-il vapuri għereq, liema kienu u fejn?

X'kienet il-kawża f'kull każ?

Kien meħtieġ li l-gvern jidħol f'xi każ minnhom?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat illi matul is-sena 2003 kien hemm 119-il inċident fejn kien hemm involuti bastimenti merkantili reġistrati Malta.

Tnejn minn dawn, il-Junior M u l-Ogan għerqu, l-ewwel wieħed fil-Baħar l- Iswed u l-ieħor 70 mil 'il bogħod mill-Greċja.

L-awtorita` marittima ta' Malta tinvestiga kull inċident fejn ikun hemm involuti bastimenti Maltin.

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm kien hemm imwiet fost baħrin li kienu qed iservu fuq bastimenti rreġistrati f'Malta fl-2003?

Fuq liema bastiment kienu qed iservu?

Ta' liema nazzjonalita` kienu?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Matul is-sena 2003, disa' persuni ta' erba' nazzjonalitajiet differenti li kienu qed iservu fuq ħames bastimenti reġistrati Malta tilfu ħajjithom kawża ta' xi inċident.

Tliet persuni oħra ta' tliet nazzjonalitajiet differenti li kienu qed iservu fuq tliet bastimenti Maltin intilfu l-baħar u wieħed minnhom instab mejjet.

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid x'inhu n-numru ta' baħrin Maltin li qed iservu fuq bastimenti reġistrati taħt il-bandiera Maltija?

Jista' jgħid kemm minnhom huma speċjalisti fix-xogħol tagħhom u f'liema xogħol?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Mhux possibbli jingħata n-numru eżatt ta' persuni Maltin li qed iservu fuq bastimenti merkantili reġistrati taħt il-bandiera Maltija u li jbaħħru f'ibħra internazzjonali.

Probabbli dan in-numru m'huwiex iktar minn 100, li madwar nofshom huma uffiċjali ċċertifikati u 30 oħra huma deck jew engine room ratings.

MCAST - ISTITUT MARITTIMU

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm hemm studenti fl-MCAST li qed jistudjaw is-sengħa marittima?

F'liema qasam?

Jista' jgħid jekk kienx hemm min iggradwa f'dawn l-aħħar jiem f'dan il-qasam?

ONOR.

LOUIS GALEA: Bħalissa hemm diversi studenti jattendu korsijiet fl- istitut marittimu ta' l-MCAST, u cioe':

Kors: O-i-C Navigational Watch Fl-ewwel sena: 15 Fit-tieni sena (fuq bastimenti jbaħħru): 6 Fit-tielet sena: 6

Kors: O-i-C Engineering Watch Fl-ewwel sena: 0 Fit-tieni sena: (fuq bastimenti jbaħħru): 1 (fuq l-art): 3

Kors: Chief Mate Fl-ewwel sena: 5

Kors: 2nd Engineer Fl-ewwel sena: 1

F'dawn l-aħħar jiem ma ggradwa ħadd.

UNIVERSITA' - VOT RIKORRENTI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kif inhu maqsum il-vot rikorrenti ta' l-universita`?

Kemm minnu jmur għal pagi, kemm għal ħwejjeg amministrattivi, eċċ?

Jista' jagħti dan it-tagħrif kemm għal din is-sena li ninsabu fiha kif ukoll għas- sentejn ta' qabel?

ONOR.

LOUIS GALEA: It-tagħrif mitlub tpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra aktar kmieni fis-seduta.

UNIVERSITA' – ALLOKAZZJONI TA' FONDI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm ħadu flus il-fakultajiet rispettivi ta' l- universita` f'dawn l-aħħar tliet snin?

ONOR.

AMBAXXATUR MALTI F'WASHINGTON – CURRICULUM VITAE

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministru jqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra l-cirriculum vitae ta' l- Ambaxxatur John Lowell?

ONOR.

JOE BORG: Kopja tal-curriculum vitae ta' l-Ambaxxatur Malti fl- Istati Uniti tpoġġiet fuq il-mejda tal-Kamra aktar kmieni fis-seduta.

KUNTATTI MAN-NORTEL

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministru jgħid jekk hemmx xi ambaxxatur li għandu kuntatti kummerċjali mal-kumpannija Nortel fil-Kanada?

Saru xi kuntatti mill- Ambaxxatur Malti fl-Istati Uniti li hu akkreditat għall-Kanada ma' din il- kumpannija?

ONOR.

JOE BORG: Ma jirriżultalix li xi ambaxxatur għandu kuntatti kummerċjali mal-kumpannija Nortel fil-Kanada.

Lanqas ma jien informat li saru kuntatti ma din il-kumpannija mill-Ambaxxatur Malti fl-Istati Uniti akkreditat għall-Kanada.

PROMOZZJONI TA' L-INDUSTRIJA

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministru jgħid jekk mill-1 ta' Diċembru, 2003 s'issa l-Ambaxxatur Salvinu Busuttil kienx Malta ma' delegazzjonijiet ta' industrijalisti barranin?

Jista' jgħid jekk talabx u ngħatax l-assistenza tat-taqsima kummerċjali u ekonomika tal-ministeru?

Jista' jgħid minn min kien akkumpanjat fil-laqgħat li kellu hawn Malta?

ONOR.

JOE BORG: Bħala parti mix-xogħol ta' l-ambaxxata biex tippromwovi l- industrija Maltija, l-ambaxxatur flimkien ma l-ogħla rappreżentanti tal- Malta Enterprise - li bħala rappreżentant għandha kunsillier ekonomiku fi ħdan l-Ambaxxata ta' Malta f'Pariġi - għen biex niżlu Malta diversi industrijalisti Franċiżi interessati f'pajjiżna.

L-ogħla rappreżentanti tal-Malta Enterprise ħadu sehem f'dawn il-laqgħat flimkien ma' l-ambaxxatur li kien Malta għal btala.

L-ambaxxata żammet informata t-taqsima kummerċjali u ekonomika tal- ministeru tiegħi.

AMBAXXATUR GĦAL BRAŻIL

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministru jgħid meta nħatar ambaxxatur għall-Brażil il-Maġistrat Borg Olivier de Puget?

Fejn hu residenti?

Kemm-il darba mar il-Brażil?

Kemm qamet kull żjara għal dan il-pajjiż?

Xi pjani għandhom il-gvern u l- ambaxxatur in kwestjoni dwar kif jistgħu jiġu żviluppati r-relazzjonijiet ta' Malta mal-Brażil fil-ġejjieni?

ONOR.

JOE BORG: Il-Maġistrat Borg Olivier de Puget inħatar ambaxxatur għall-Brażil, b'residenza f'Washington D.C. fit-22 ta' Settembru 2002.

L- ambaxxatur qiegħed jistenna li l-awtoritajiet Brażiljani jinformaw lill- Gvern Malti bid-data li fiha jrid jippreżenta l-ittri tal-kredenzjali u għaldaqstant għadu ma għamel ebda żjara għal dan il-pajjiż.

Bħal fil-każ ta' relazzjonijiet bilaterali oħrajn, anke f'dan il-każ il- gvern deherlu li kellu jirrreċiproka l-ħatra ta' ambaxxatur mhux residenti tal-Brażil għal Malta.

B'dan il-mod ir-relazzjonijiet bilaterali jistgħu jiġu żviluppati aħjar fil-ġejjieni.

LIECHTENSTEIN - AMBAXXATUR NON-RESIDENTI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministru jgħid x'kien l-iskop li jinħatar ambaxxatur non- residenti għal-Liechtenstein meta l-ministeru għandu ambaxxaturi residenti f'Ġinevra u fi Vjenna u kien ikun aktar naturali li wieħed minn dawn it- tnejn jiġi akkreditat għal-Liechtenstein?

ONOR.

JOE BORG: L-ambaxxatur mhux residenti għal-Liechtenstein huwa akkreditat għan-Norveġja u mhux għall-Liechtenstein biss.

Il-kriterju li għalih jinħatru ambaxxaturi għal pajjiżi oħra m'għandux ikun biss abbażi ta' prossimita' ġeografika.

QRATI - PROĊEDURI TA' AFFISSJONI U PUBBLIKAZZJONI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Ministru jgħid min huma l-uffiċjali nkarigati mill-proċeduri ta' affissjoni u pubblikazzjoni?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat li l-uffiċjali nkarigati mill- proċeduri ta` affissjoni huma marixxalli tal-qorti, filwaqt li dawk inkarigati mill-pubblikazzjoni huma deputati reġistraturi u uffiċjali legali.

Dawn ta` l-aħħar isimhom jidher f'kull avviż ippubblikat fil- Gazzetta tal-Gvern u fil-ġurnali.

QRATI - PROĊEDURI TA' PUBBLIKAZZJONI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Ministru jgħid għaliex l-uffiċjali nkarigati li jieħdu ħsieb il- pubblikazzjoni fil-Gazzetta tal-Gvern qed idumu żmien esaġerat biex jagħmlu dan?

Jista' il-Ministru jgħid ukoll għaliex meta fl-aħħar issir il- pubblikazzjoni ħafna drabi qed tkun żbaljata, bħal per eżempju meta tiġi indikata qorti ħazina?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat li ċerti pubblikazzjonijiet jieħdu iktar żmien minn oħrajn peress li l-volum ta` xogħol ivarja minn żmien għal ieħor.

Huwa minnu li kultant ikun hemm żbalji f'publikazzjonijiet u meta jiġri hekk terġa` issir pubblikazzjoni mill-ġdid malajr kemm jista` ikun.

QRATI - PROĊEDURI TA' PUBBLIKAZZJONI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Ministru jgħid, kemm saru żbalji f'pubblikazzjonijiet fil- gazzetta tal-gvern matul l-2000, 2001, 2002 u 2003?

Jaqbel il-Ministru li dan huwa inaċċettabbli, speċjalment meta ċ-ċittadini qed jonfqu ammont sostanzjali għal din il-proċedura?

X'beħsiebu jagħmel il-Ministru biex l- affarijiet isiru kif imiss, occorendo li jittieħdu passi dixxiplinarji kontra dawk ikkonċernati?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat li ma tinżammx statistika ta` kemm isiru żbalji f'pubblikazzjonijiet tal-gazzetta tal-gvern u f`pubblikazzjonijiet simili.

Ċertament żbalji għandhom ikunu evitati iżda mill-ħafna publikazzjonijiet twal u dettaljati li jsiru, l-Onor.

Membru jaf li dawn isiru tajjeb ħlief f'każi iżolati.

L-amministrazzjoni tal-qorti tara li dawn l-iżbalji kemm jista` ikun ma jseħħux.

MEDJATURI - KAŻI TA' SEPARAZZJONI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Ministru jispjega l-proċedura l-ġdida li qed jadoperaw il- medjaturi f'każi ta' separazzjoni, fejn kawżi jiġu assenjati u l-medjaturi mhux qed jinformaw lill-avukati b'dan?

Jista' il-Ministru jinnota li f'dawn l-ittri li qed jintbagħtu m'hemm l-ebda konferma ta' notifika?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi r-reġistru tal-qorti ċivili (sezzjoni tal-familja) jipprovdi lill-medjaturi bil-materjal kollu ta` stationery li jkollhom bżonn sabiex l-istess medjaturi jinformaw lill- partijiet bil-ġurnata, il-ħin u l-post meta tkun se tinżamm is-seduta.

Tali ittri jintbagħtu permezz ta` posta normali.

L-avukati tal-partijiet qegħdin jingħataw in-numru tat-telefon tal- medjaturi sabiex jiffaċilitaw il-proċediment tal-medjaturi u barra minn hekk, fuq ir-reġistru tal-medjaturi li qiegħed għad-dispożizzjoni tal- pubbliku hemm ukoll indikat in-numru tat-telefon.

SAĦĦA - CASUAL WARD CLERKS

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' il- Ministru ġentilment jgħid jekk hemmx il-ħsieb li joħorġu applikazzjonijiet biex casual ward clerks impjegati mad-diviżjoni tas-saħħa jkunu jistgħu japplikaw biex isiru tal-post?

Billi kull ma fadal huwa xi seba' casual ward clerks li issa ilhom impjegati fuq bażi casual għal snin twal, jista' il-Ministru jara li ladarba dawn qed jagħtu kontribut siewi għandhom jingħataw iċ-ċans li jsiru tal-post?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Il-postijiet ta' ward clerical assistant jimtlew wara li toħroġ sejħa pubblika għal applikazzjonijiet mill-kummissjoni dwar is- servizz pubbliku.

L-applikanti jridu joqogħdu għall-eżami bil-miktub u min jgħaddi biss ikun jista' joqgħod għall-intervista mill-bord ta' l-għażla.

L-applikanti magħżula mbagħad jiġu mpjegati skond l-ordni tal-mertu.

Is-seba' casual ward clerical assistants li għalihom qed jirriferi l-Onor.

Interpellant huma dawk il-persuni li flimkien ma' oħrajn kienu ġew impjegati fis-17 ta' Diċembru 1991 u mbagħad applikaw għal post permanenti meta ħarġet sejħa għal applikazzjonijiet fil-21 ta' April, 1995.

Dawn is- sebgħa kienu weħlu mill-eżami bil-miktub u għalhekk ma setgħux isiru tal- post iżda baqgħu jinżammu fl-impjieg tagħhom fuq bażi każwali u għadhom hekk sal-lum.

OPM - SEGRETARJU PERMANENTI EWLIENI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Prim Ministru: X'inhuma il- kondizzjonijiet u l-pakkett finanzjarju li ġew offruti lis-Sur J R Grima wara l-ħatra riċenti tiegħu?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Mal-ħatra tiegħu ta' segretarju permanenti ewlieni, is-Sur J R Grima baqa' iżomm l-istess kondizzjonijiet u pakkett finanzjarju li kellu bħala segretarju permanenti fl-uffiċċju tal-prim ministru, inkluża l-allowance pensjonabbli li kien tah il-prim ministru ta' qabel fuq bażi personali u li jien f'Jannar 2004 irrevedejt għal Lm4,409 fis-sena talli s-Sur Grima ser jibqa` iservi bħala uffiċjal pubbliku.

OPM - SEGRETARJU PERMANENTI EWLIENI

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Prim Ministru: Kemm se jkun is- salarju tas-segretarju permanenti prinċipali?

X'inhuma u kemm huma l- allowances u l-fringe benefits li ser jibbenifika minnhom min ser jieħu dan il-post?

Jekk dan il-post huwa suġġett għal kuntratt, għal kemm żmien ser ikun dan il-kuntratt?

Saret sejħa pubblika għall-mili ta' dan il-post?

Kif intgħażlet il-persuna indikata?

Meta kien hemm l-approvazzjoni tal- public service commission?

Xi proċedura intużat f'dan il-każ?

U min approva din il-ħatra?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Mat-tweġiba li tajt għall-mistoqsija parlamentari 4492 inżid ngħid li l-metodu tal-ħatra, il-paga u l-benefiċċji tas-segretarju permanenti ewlieni fuq bażi ta' kuntratt huma preċiż bħalma kienu dawk tas-segretarju permanenti fl-uffiċċju tal-prim ministru sa l-4 ta' Frar, 2004.

OPM - SEGRETARJU PERMANENTI EWLIENI

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Prim Ministru: Jista' il-Prim Ministru jpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra kopja tal-ħatra u kopja tal-kuntratt fuq il-mejda tal-Kamra?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Bħalma taf l-Onor.

Membru, m'hijiex etika li wieħed ipoġġi fuq il-mejda tal-Kamra l-karti mitluba u din ir-regola dejjem ġiet irrispettata.

It-tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 18,371 tal-leġislatura preċedenti tikkonferma dan.

ETC - PERSUNI JIRREĠISTRAW GĦAX-XOGĦOL

L-ONOR.

ANTOINE MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm hemm persuni li qed jirreġistraw għax-xogħol ma' l-ETC bħala part-time social assistants?

Hemm xi rġiel li qed jirreġistraw għal dan ix-xogħol?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li l-korporazzjoni tax-xogħol u taħriġ ma' tirreġistrax nies biex jaħdmu fuq part-time biss.

In-nies li jirreġistraw għax-xogħol iridu jkunu lesti li jaħdmu għal kull tip ta' xogħol.

POLITIKA SOĊJALI - BORDIJIET U KUMMISJONIJIET

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru li taħtu taqa l-ente responsabbli għall-avvanz tan-nisa fis-soċjeta', jagħtina l-perċentwali ta' nisa u rġiel fuq bordijiet u kummisjonijiet appuntati mill-gvern għas-sena 2003?

Jista' jagħti wkoll il-perċentwali ta' nisa u rġiel li jippresjedu fuq dawn il-bordijiet?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninsab informat li matul l-2003 il-perċentwali ta' bordijiet, kummissjonijiet, kumitati, tribunali u awtoritajiet appuntati mill-gvern li kienu ppreseduti minn nisa kien ta' 13.3%, filwaqt li 18% tal- membri kienu nisa.

AFFARIJIET BARRANIN - BORDIJIET U KUMMISJONIJIET

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministru jagħti l-perċentwali ta' nisa u rġiel fuq bordijiet u kummissjonijiet li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu għas-sena 2003?

ONOR.

JOE BORG: Matul l-2003 kien hemm erba' bordijiet/kummissjonijiet li kienu komposti kif ġej:

* Malta / EU steering and action committee - MEUSAC core group - magħmul minn 25 membru, u cioe' 92% rġiel u 8% nisa;

* L-awtorita' nazzjonali għall-implimentazzjoni tal-konvenzjoni dwar armi kimiċi komposta minn ħames membri, kollha rġiel;

* Il-bord ta' konsulenti tal-ministru għall-affarijiet barranin bħalissa magħmul minn 13-il membru, u cioe' 85% irġiel u 15% nisa; u

* Il-bord tal-kunsillieri tal-Voice of the Mediteranean kompost minn sitt membri, kollha rġiel, bord li ġie xolt fl-aħħar tas-sena 2003.

Matul l-2003 il-bordijiet fil-ministeru kienu ppreseduti minn irġiel.

AFFARIJIET RURALI U AMBJENT - BORDIJIET U KUMMISJONIJIET

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' il-Ministru jagħti l-perċentwali ta' nisa u rġiel fuq bordijiet u kummissjonijiet li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu għas-sena 2003?

Jista' jagħti wkoll perċentwali ta' nisa u rġiel li jippresjedu fuq dawn il-bordijiet u kummisjonijiet?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra l-informazzjoni mitluba.

EDUKAZZJONI - BORDIJIET U KUMMISJONIJIET

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jagħti l-perċentwali ta' nisa u rġiel fuq bordijiet u kummissjonijiet li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu għas-sena 2003?

Jista' jagħti wkoll il-perċentwali ta' nisa u rġiel li jippresjedu fuq dawn il- bordijiet u kummisjonijiet?

ONOR.

LOUIS GALEA: It-tagħrif mitlub għadu qed jinġabar u tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

BORMLA : TRIQ IX-XATT - BLOKKI ANTIKI TAL-LAVA

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għar-Riżorsi u Infrastruttura: Jista' il-Ministru jgħid x'sar minnhom il-blokki antiki tal- lava li nqlagħu minn Triq ix-Xatt, f'Bormla?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Dawn il-blokki nqalgħu waqt xogħlijiet fuq it-toroq u għalhekk nitolbu jagħmel id-domanda lill-ministru konċernat.

BORMLA : TRIQ IL-KONSERVATORJU - BLOKKI TAŻ-ŻONQOR

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għar-Riżorsi u Infrastruttura: Jista' il-Ministru jgħid x'sar minnhom il-blokki taż-żonqor li kienu nqalgħu minn Triq il-Konservatorju, f'Bormla meta nbniet id-dar ta' l-anzjani?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Parti minn dawn il-blokki tal-qawwi ttieħdu il-garage tal-kunsill lokali ta' Bormla mis-sindku Joe Carbonaro għall-ħażna.

Il- parti l-oħra ttieħdet għand il-kuntrattur sabiex jitqattgħu u jintużaw għall-kurduna li fil-fatt tqiegħdet fl-istess triq, jiġifieri fi Triq il- Konservatorju.

BORMLA - PJAZZA SANTA MARGERITA

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għar-Riżorsi u Infrastruttura: Jista' il-Ministru jgħid x'sar minnu l-proġett ta' Pjazza S. Margerita, f'Bormla?

Jaf il-Ministru li dan il-proġett ilu jiġi mwiegħed sa mill-ewwel snin ta' gvern Nazzjonalista fl-1987?

Jista' jara li wegħda li saret mal-poplu Bormliż tiġi fl-aħħar imwettqa?

ONOR.

NINU ZAMMIT: L-ewwel fażi quddiem id-dar ta' l-anzjani tlestiet fis- sena 2000 - il-kumplament tax-xogħol ma tkompliex minħabba nuqqas ta' qbil fil-kunsill lokali - waqt li xogħol fuq toilets ġodda ser jibda f'Ġunju u l- kumplament tal-proġett jitkompla s-sena d-dieħla.

Parti mill-proġett ma jistax isir qabel ma jkun hemm konferma ta' finanzjament min-naħa ta' l-MTA.

BORMLA : PJAZZA PAOLINO VASSALLO - XOGĦLIJIET

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għar-Riżorsi u Infrastruttura: Jista' il-Ministru jgħid jekk il-proġett ta' quddiem il- każin tal-banda San Ġorġ, f'Bormla mwiegħed mill-Cottonera rehabilitation committee hux ser isir?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Il-proġett għandu jibda fi ftit ġimgħat oħra wara li jispiċċa x-xogħol fi Triq Desain, Birgu.

ETC - PERSUNI LI TILFU L-IMPJIEG

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm kien hemm persuni li tilfu l-impjieg matul is-sena 2003?

ONOR.

LOUIS GALEA: Ser inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra it-tagħrif mitlub.

UNIVERSITA' TA' MALTA - STUDENTI

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jagħti lista' lokal b'lokal u kors b'kors tal-popolazzjoni ta' l-universita'?

ONOR.

LOUIS GALEA: Kopja tat-tagħrif mitlub ser tingħata lill-Onor.

Interpellant.

GWARDJANI LOKALI - NUMRU TAT-TELEFON

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid jekk in-numru tat-telefon 21320202 li se jintuża biex il-pubbliku jkun jista' jaqbad mal-gwardjani lokali f'każ ta' inċident tat-traffiku, huwiex intiż li jintuża wkoll għall- inċidenti li jiġru f'Għawdex?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li n-numru tat-telefon hu l-istess wieħed kemm għal Malta kif ukoll għal Għawdex.

GĦAWDEX - AZZJONI DIXXIPLINARJA

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Ministru għal Għawdex: Tista' il-Ministru tgħid kemm-il azzjoni dixxiplinarja ttieħdet mid-direttorati fil-ministeru minn Awissu 2003 sa Jannar 2004?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: L-informazzjoni mitluba qed tinġabar u risposta tingħata f'xi seduta oħra

GĦAWDEX : SPTAR ĠENERALI - STRESS TEST MACHINE

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Ministru għal Għawdex: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 1737 dwar xiri ta' makna ġdida għall-istress test, tista' il-Ministru tgħid f'liema stadju waslet il- proċedura għax-xiri ta' din il-makna?

Tista' tgħid kemm pazjenti ġew bżonn din il-makna u ġew riferuti Malta mid-29 ta' Settembru, 2003 sal-lum?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Ninsab informata li l-proċeduri għax-xiri ta' makna ġdida għall-istress test qegħdin fi stadju ta' l-adjudication.

Qed nagħti rendikont xahar b'xahar mid-29 ta' Settembru 2003 sal-lum ta' kemm pazjenti ġew bżonn din il-makna u ġew riferuti lejn Malta

Settembru 2 Ottubru 17 Novembru 11 Diċembru 12 Jannar 2004 21 Frar 25

LIĊENZJA TAS-SEWQAN

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: B'rifirenza għall-mistoqsija parlamentari 4006, jista' il- Ministru jekk jogħġbu jindirizza din il-mistoqsija mill-iktar fis peress li ħafna Għawdxin qed jinħolqulhom inkonvenjenti kbar biex imorru jagħmlu t- testijiet għal-liċenzji tas-sewqan f'Malta?

Ma jaħsibx il-Ministru li dawn it-testijiet għandhom isiru f'Għawdex stess?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li t-test il-ġdid tat-teorija għalissa ser jibqa` f'Malta iżda t-test prattiku qed isir Għawdex.

GĦAWDEX : BAJJA TAX-XLENDI - TNEĦĦIJA TA' HUMP

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: B'rifirenza għall-mistoqsija parlamentari 2705, jista' il- Ministru jgħid għaliex minkejja li fir-risposta oriġinali tiegħu qal li l- hump fil-bajja tax-Xlendi kienet se titneħħa fil-ġranet li ġejjin, dan l- inkonvenjent għadu hemm?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li l-kunsill lokali tal-Munxar kellu xi diffikultajiet biex isib kuntrattur biex iqaxxar it-triq u għalhekk dan ix- xogħol kien għadu ma twettaqx.

Jidher li issa dawn il-problemi ġew risolti u x-xogħol mistenni jibda fit-3 ta' Marzu, 2004.

GĦAWDEX - COLD STORES TAL-GVERN

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Ministru għal Għawdex: B'rifirenza għall-mistoqsija parlamentari 1445, tista' il-Ministru tgħid xi progress sar fix-xogħol ta' ekwipaġġar ta' cold rooms fil-cold stores tal- gvern?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Jien informata li bħalissa qiegħed isir xogħol ta' ekwipaġġar mill-ġdid ta' żewġ cold rooms fil-cold stores tal-gvern f'Għawdex.

GĦALLIS ENGINEERED LANDFILL

L-ONOR.

JOE MIZZI staqsa lill-Ministru għar-Riżorsi u Infrastruttura: Jista' il-Ministru jgħid kemm se tkun il-kwantita' ta' ġebel tal-qawwi li se jinqata' biex issir il-landfill ta' l-Għallis?

Jista' jgħid x'se jsir minn dan il-materjal maqtugħ u jekk huwiex se jintuża?

ONOR.

NINU ZAMMIT: L-ammont ta' materjal li jrid jinqata' biex issir il- landfill ta' l-GĦallis, x'ser isir minn dan il-materjal u jekk huwiex ser jintuża qed jiġi determinat mill-environment impact assessment (EIA).

Madanakollu huwa stmat li l-ammont ta' materjal li jrid jiġi mqatta' sabiex l-ewwel cell ġo dan is-sit tkun tista' tibda topera jammonta għal madwar 4.5 miljun tunnellata.

PART-TIME SOCIAL ASSISTANTS

L-ONOR.

ANTOINE MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid meta d-dipartiment ta' l-anzjani u servizzi fil-komunita' għamel talba lill-korporazzjoni għax-xogħol u taħriġ għal lista ta' persuni li qegħdin jirreġistraw għax-xogħol bħala part-time social assistants biex ikunu jistgħu jibdew l-intervisti għar-reklutaġġ ta' part-time social assistants biex ikunu jistgħu jiġu rimpjazzati dawk li jkunu bil-leave jew bis-sick leave?

ONOR.

LOUIS GALEA: It-tagħrif mitlub għadu ma wasalx u tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

PART-TIME SOCIAL ASSISTANTS

L-ONOR.

ANTOINE MIFSUD BONNICI staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid jekk ġewx impjegati xi part-time social assistants bħala riżultat ta' l- intervisti għar-reklutaġġ ta' part-time social assistants biex ikunu jistgħu jiġu rimpjazzati dawk li jkunu bil-leave jew bis-sick leave, liema intervisti bdew ix-xahar li għadda?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninsab informat li fit-23 ta' Frar, 2004 inbeda induction course għal numru ta' part-time social assistants bi tħejjija għall-ingaġġ.

SIGURTA' SOĊJALI - KAŻ TA' HOMEHELP

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jara li jingħata s- servizz ta' homehelp lil persuna li dettalji tagħha qed jintbagħtu separatament li tinsab fi bżonn kbir?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-persuna indikata applikat għas-servizz ta' l-homehelp fil-21 ta' Ottubru, 2003 u l- każ tagħha qed jiġi kkonsidrat.

STATUS TA' REFUĠJAT

L-ONOR.

GAVIN GULIA staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Ministru jikkonferma li immigrant illegali li applika għall- istatus ta' refuġjat u li dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament, issottometta l-inkartament kollu dwar il-vera identita' u ċittadinanza tiegħu?

Għaliex din il-persuna għadha tinżamm taħt detenzjoni?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat li għalkemm l-applikazzjoni għal status ta` refuġjat tal-persuna li rrifera għaliha l-Onor.

Interpellant ġiet miċħuda, l-istess persuna appellat minn din id-deċiżjoni u l-appell għadu pendenti.

SLIEMA - BOUNDARY WALLS

L-ONOR.

ROBERT ARRIGO staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Ministru jinvestiga lmenti li deħlin fuq talbiet ta' ħlasijiet mill-kunsill lokali ta` Tas-Sliema lil sidien għal boundary walls fuq siti ta' żvilupp u fuq ħwienet, meta mid-dehra hemm bye-law li min jixħet materjal fuq bankina jkun immultat Lm1 għal kull metru kuljum?

ONOR.

TONIO BORG: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li regolament 7 ta` Avviż Legali 119 ta` l-2002 - regolamenti dwar attivitajiet li jeħtieġu permess mill-kunsill lokali - jirregola d-depożitu ta` materjal tal-bini jew materjal ieħor jew xi oġġetti f'xi triq u dan billi jinħareġ permess mingħand il-kunsill lokali tal-lokalita` fejn ikun ser isir id-depożitu tal- materjal tal-bini li għalih tintalab fee.

GĦalkemm jista` ikun utli li wieħed jistudja dan il-punt aktar fil-fond, pero` irid jingħad li ma kienx il-ħsieb tal-leġislatur li boundary wall jiġi nkluż fit-tifsira tal-kliem "depożitu ta` materjal tal-bini jew materjal ieħor jew xi oġġetti f'xi triq".

SLIEMA : TRIQ MRABAT - XOGĦLIJIET

L-ONOR.

ROBERT ARRIGO staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jinformani meta Triq Mrabat, f'Tas- Sliema se tkun lesta?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li l-applikazzjoni biex isiru xogħlijiet tkopri l-perjodu bejn il-15 ta' Jannar u l-5 ta' Marzu.

Biss ix-xogħol qed isir mill-kunsill lokali li kif jaf sew l-Onor.

Interpellant huwa korp kompletament indipendenti mill-gvern ċentrali.

SERVIZZ PUBBLIKU - EŻAMI TAL- PRINCIPALS

L-ONOR.

ROBERT ARRIGO staqsa lill-Prim Ministru: Jista' il-Prim Ministru jinformani jekk il-gvern impjegax nies li għaddew mill-eżami tal- principals?

Jista' jgħid jekk il-gvern għandux intenzjoni jimpjegahom fil- ġejjieni?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Ninsab informat li għadu ma ġie rreklutat l- ebda kandidat minn dawk li għaddew mill-eżami tal-principals fis-settur pubbliku, liema riżultat ġie ppubblikat fit-22 ta' Diċembru, 2003.

L-ingaġġ ta' principals isir skond il-ħtiġijiet tas-servizz.

SOCIAL HOUSING - AKKOMODAZZJONI ALTERNATTIVA

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid x'possibbilta' hemm li persuna li dettalji dwarha qed jintbagħtu separatament u li għandha applikazzjoni pendenti għal social housing, tingħata fond alternattiv?

Japprezza li din il-persuna għandha tifla ta' tliet snin u preżentement qed tħallas Lm60 fix-xahar kera biex ikollha fejn toqgħod?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Nitlob lill-Onor.

Interpellant sabiex jirriferi l- persuna minnu indikata lis-sezzjoni tal-customer care tad-dipartiment għall- akkomodazzjoni soċjali sabiex tingħata kull tagħrif li għandha bżonn.

INVESTIGAZZJONI TA' INĠUSTIZZJI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Prim Ministru: Jista' il-Prim Ministru jispjega għal liema raġuni għadu ma sarx ħlas abbażi ta' sentenza tat-tribunal għall-investigazzjoni ta' inġustizzji li dettalji tagħha qed jintbagħtu separatament, għalkemm din ilha deċiża minn Settembru 2003?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Ninsab informat li r-rakkmandazzjoni magħmula mit-tribunal għall-investigazzjoni ta' inġustizzji li għaliha qiegħed jirriferi l-Onor.

Interpellant, ġiet implimentata u l-persuna li għamlet l- ilment diġa' intbagħtilha l-ħlas dovut.

REVIŻJONI TAL-PENSJONI

L-ONOR.

JOSEPH M. SAMMUT staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid meta se jinħadmu l-increments naxxenti minn collective agreements għas-snin 2002, 2003 u 2004 li għandhom effett dirett fuq il-pensjoni ta' diversi ċittadini?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Il-proċess ta' reviżjoni tal-pensjonijiet kontributorji tas-sigurta' soċjali, skond kif jitlob l-Att dwar is-Sigurta' Soċjali, hu proċess kontinwu.

Ta` min jgħid li dan il-proċess jinvolvi l- eżaminar ta' 'l fuq minn 59,000 każ.

Ninsab informat li fil-preżent it-taqsima konċernata qed taħdem bis-sahra fuq dawn ir-reviżjonijiet biex dawn jiġu ffinaliżżati mill-aktar fis possibbli.

CENTRAL REGISTRY ACT

L-ONOR.

CHARLES MANGION staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Peress li l-gvern qiegħed fil-proċess li japprova s-Central Registry Act, jista' il-Ministru jgħid jekk huwiex qed jippjana xi tibdil amministrattiv fid-dipartiment konċernat biex ikun jista' jimplimenta din l-istess liġi?

Jaqbel li d-dipartiment huwa wieħed mill-aktar dipartimenti effiċjenti u effettivi li l-gvern għandu?

Il-Ministru għandu xi ħsieb li jgħaddi x- xogħol jew parti mix-xogħol lil xi soċjeta' privata?

ONOR.

TONIO BORG: Wara li diġa' ttieħdu xi passi fil-passat sabiex tiġi ffaċilitata l-amalgamazzjoni, eżempju f'dak li hu amministrazzjoni finanzjarja, preżentement qed issir operations review mill-management efficiency unit bil-għan prinċipali li jiġu identifikati r-riżorsi meħtieġa sabiex isseħħ l-amalgamazzjoni sħiħa tar-reġistri.

Il-gvern huwa kommess li jipprovdi l-qafas amministrattiv neċessarju sabiex l-implimentazzjoni ta' din il-liġi tant importanti tkun tista' sseħħ bl- aħjar mod possibbli, fl-aħjar interess tal-klijenti kollha ta' din id- diviżjoni u tal-ħaddiema fi ħdanha.

B'hekk bil-ħidma sfiqa tal-management u l-ħaddiema, inkomplu nibnu fuq il-ħafna tajjeb li kien hemm u f'dan il- kuntest ningħaqad mal-kummenti favorevoli li għamel l-Onor.

Interpellant.

Il-gvern huwa konxju mill-ħidma sfiqa li qed issir u kien proprju għalhekk li l-gvern qiegħed għall-ewwel darba jirrikonoxxi r-rwol tal-ħaddiema - eżempju ta' dan hu artiklu 74 ta' l-abbozz ta' liġi fejn uffiċjali tar- reġistru se jiġu maħtura biex iservu fit-tribunal tar-reġistru pubbliku - u għalkemm il-gvern iqis kull opportunita' li tista' tinqala', bħalissa ma hemmx il-ħsieb li jista' isir xi ħaġa fuq il-linji li qed isemmi l-Onor.

Interpellant.