MALTA DIBATTITI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Uffiċjali u Rivedut) L-GĦAXAR PARLAMENT Seduta Nru. 490 It-Tnejn, 5 ta' Frar, 2007 Stampat fl-Uffiċċju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 L-GĦAXAR PARLAMENT Seduta Nru. 490

It-Tnejn, 5 ta' Frar, 2007

Il-Kamra tad-Deputati ltaqgħet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6.02 p.m.

Talba

Seduta Nru. 490

It-Tnejn, 5 ta' Frar, 2007

WERREJ

MINUTI 365

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI 365

TQEGĦID TA' KARTI 371

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI LI JIMPLIMENTA MIŻURI TA' L-ESTIMI (It-Tieni Qari)

BUDGET MEASURES IMPLEMENTATION BILL (Second Reading) 372

AĠĠORNAMENT 389

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB 393

MINUTI

Il-Minuti tas-Seduta Nru 489 li saret fil-31 ta' Jannar 2007, ġew konfermati.

MR SPEAKER (Onor. Anton Tabone): Ninforma lill-Kamra li s-Sedja rċeviet rapport dwar il-ħidma ta' l-Uffiċċju Nazzjonali tal-Verifika mingħand l- Awditur Ġenerali.

Dan ir-Rapport li tpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra huwa intitolat "Work and Activities of the National Audit Office 2006".

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI

DAR MALTA FI BRUSSELL

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Angelo Farrugia) staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: Jista' l-Prim Ministru jgħid fiex wasal il- proġett ta' Dar Malta fi Brussell?

Jista' jgħid preċiżament kemm se jiġi jiswa dan l-embellishment u min ħa t-tenders għal tali proġetti?

Jista' jgħid meta u kemm se ddaħħal il-Kaxxa ta' Malta mill-kirjiet imsemmija mill- gvern mill-istess proprjeta' fi Brussell?

ONOR.

ANTHONY ABELA (Segretarju Parlamentari) (f'isem il-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi): Il-proġett ta' kostruzzjoni ta' Dar Malta fi Brussel wasal fl-istadju finali.

Ix-xogħlijiet fuq ġewwa qegħdin fl-istadju finali wkoll.

Tender għas-servizzi ta' support fuq il-proġett ġie maħruġ minn Martin Xuereb & Associates.

L-ispiża kollha tax-xogħlijiet ta' tisbiħ huma fl-istess linja tar-rispons tal-passat, b'eċċezzjoni għall-indiċi ta' l-inflazzjoni, li issa qed tiġi applikata skond il-kuntratt tal-kuntrattur Belġjan.

Il-kuntratti tal-kiri għadhom ma ġewx negozjati u figuri tad-dħul għadhom m'humiex disponibbli għalissa.

MR SPEAKER: L-Onor.

Joe Mizzi, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Peress li fir-risposta qed jingħad li "L-ispiża kollha tax- xogħlijiet ta' tisbiħ hija fl-istess linja tar-rispons tal-passat, b'eċċezzjoni għall-indiċi ta' l-inflazzjoni, li issa qed tiġi applikata skond il-kuntratt tal-kuntrattur Belġjan.", dan ifisser li hawnhekk kien hemm xi tibdil fl-istatistika?

MR SPEAKER: Is-Segretarju Parlamentari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, l-ispiża tax-xogħlijiet kienet skond il- kuntratt li ttieħed.

Ovvjament ikun hemm provision, bħalma jkun hemm ġeneralment fil-kuntratti mal-kuntratturi Maltin, li jekk ix-xogħol idum iżjed minn ċertu perijodu u jkun hemm difference rate of inflation minn sena għal sena, hemmhekk tidħol id-differenza li jkun hemm fir-rata ta' l- inflazzjoni.

Per eżempju, jekk kuntrattur Malti jieħu kuntratt tal-Gvern Malti biex jibni skola u minn sena għall-oħra jkun hemm żidiet fil-pagi u fir-rata ta' l-inflazzjoni, il-kuntratt tiegħu jiġi jirrifletti dik id- differenza li jkunu qed jagħmlu ż-żidiet fil-pagi u r-rata ta' l- inflazzjoni.

ONOR.

JOE MIZZI: Jiġifieri dan il-kuntratt għal dan ix-xogħol ma sarx fuq ammont ta' flus li finalment għandhom jitħallsu?

Qed nistaqsi dan għax jekk il-kuntratt ma sarx hekk l-ispiża finali se tvarja minn dik miftehma oriġinarjament.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Le, inti tagħmel kuntratt għall-perijodu ta' żmien.

Fil-kuntratt ġeneralment inti jkollok li jekk jogħla x-xogħol minħabba inflazzjoni, dik id-differenza trid trrifletti ruħha fil-kuntratt.

Per eżempju, jekk bniedem irid isaqqaflek bil-konkos bi Lm33-il qażba u minħabba l-inflazzjoni din ġiet Lm33.50, inti trid tħallas id-differenza.

ONOR.

JOE MIZZI: Jiġifieri fir-realta' l-ispejjeż li kienu stmati li se jsiru biex isir ix-xogħol meħtieġ f'Dar Malta se jkunu iktar minn dak li ġie stmat li se jkunu.

Tista' tgħidilna bejn wieħed u ieħor kemm se tkun iżjed din l-ispiża biex isiru dawn ix-xogħlijiet?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, sa fejn naf jiena r-rate of inflation fi Brussell hija inqas minn 3%, għax hija skond il-liġi Belġjana, u allura għandi nifhem li d-differenza tkun skond din ir-rata ta' inflazzjoni.

Pero' hawnhekk m'għandix il-kuntratt quddiemi għax kieku nkun nista' ngħidlu b'mod aktar eżatt.

ONOR.

JOE MIZZI: Mela kif qed jgħid is-Segretarju parlamentari wieħed jassumi li l-ispejjeż finali mhux se jogħlew b'iktar minn 3%, hux hekk?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Hekk għandi nifhem.

ONOR.

JOE MIZZI: Issa x'jiġri jekk insibu li minflok bi 3%, bħalma ġralna fit-toroq, l-ispiża titla' b'perċentaġġ ferm ogħla?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Jekk ikun hemm differenza fil-kontijiet wieħed irid jindaga jekk kienx hemm neċessita' ta' iżjed xogħlijiet u jekk isib li kien hemm neċessita' ta' iżjed xogħlijiet wieħed jara min awtorizzahom u kif, u mbagħad wieħed jindirizza s-sitwazzjoni minnhekk.

ONOR.

JOE MIZZI: Imma jekk xi ħadd suppost refa' r-responsabbilita' biex jagħmel stima tax-xogħol kollu u jmur żmerċ – ovvjament dan ikun tħallas tax-xogħol tiegħu – x'se tkun ir-responsabbilita' tiegħu?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Naħseb li l-Onor.

Interpellant huwa konxju mill-fatt li bniedem jista' jassumi r-responsabbilita' għal dak li huwa fin-normal.

Kultant ikollok każijiet – mhux qed ngħid li se jiġri hekk f'dan il-każ – fejn bniedem jgħid li jrid jibdel il-madum tal-kamra tal-banju, imbagħad meta jaqla' l-madum isib li l-pajpijiet ta' l-ilma tmermru.

Issa f'dak l- istadju wieħed jista' jagħżel, u jew jibqa' mingħajr kamra tal-banju jew inkella jirranġa wkoll dawk il-pajpijiet.

Ovvjament wieħed jiddiskuti ma' min ikun qed jagħmillu x-xogħol biex jasal fi ftehim fuq prezz li jkun differenti minn dak ta' qabel.

Jiena għandi nassumi li safejn huma parametri normali, il-perit Martin Xuereb & Associates ħadu ħsieb jaraw x'inhuma x-xogħlijiet li se jkun hemm bżonn u l-ispiża kemm se tkun.

Imbagħad wara li x-xogħlijiet jiġu finalizzati wieħed ikun jista' jara jekk l-ispiża telgħetx iktar, kif qed jaħseb li se jiġri l-Onor.

Interpellant, jew le.

Fil-każ li semma tat-toroq, l-Onor.

Interpellant jaf li mhux darba jew tnejn tibda tagħmel it-toroq u mbagħad jirriżutalek li trid tagħmel xogħlijiet oħrajn.

L-importanti hu li inti tkun akkwistajt il-fondi li jkun hemm bżonn sabiex ikollok il-finanzi biex dawk ix-xogħlijiet tagħmilhom sewwa darba għal dejjem.

Pero' wieħed irid kemm jista' jkun jipprova jżomm fil-parametri tat-tender oriġinali.

Din ta' Dar Malta m'hijiex xi tender ta' triq u għalhekk ma naħsibx li jista' jkun hemm xi xogħol moħbi u naħseb li l-perit Matin & Associates għandhom esperjenza biżżejjed u jafu x'se tkun l-ispiża.

Imbagħad wieħed jispera li din tkun fil-parametri tal-kuntratt li ngħata.

ONOR.

JOE MIZZI: Peress li s-Segretarju Parlamentari qiegħed jgħid li dan ix-xogħol m'huwiex xogħol bħal dak li jsir fuq it-toroq, ma jafx li jekk ma jsirx studju fuq jekk is-sodda tat-triq hijiex soda biżżejjed, allura jista' jiċċaqlaqlek il-pedament u jista' jkun li wara li tgħaddi t-triq issib li wara ftit żmien ċediet, u allura jkollok tibda x-xogħol mill-bidu?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Safejn naf jiena, kemm-il darba kont Brussell qatt ma sibt li minħabba Dar Malta kienet qed tinqala' xi triq.

Dar Malta hija struttura 'l ġewwa mit-triq, u wieħed ma jistax jipparaguna dak li jista' jinqala' meta wieħed qed jaħdem fuq triq ma' xogħol li qiegħed isir f'din l- istruttura.

Fi proprjeta' jista' jkollok affarijiet moħbijin– u naħseb li l- Onor. Interpellant jaf – li mingħalik ikunu tajbin biżżejjed biex tkompli tinqeda bihom, imma waqt li tkun għaddej bix-xogħol jirriżultalek li dawn ikollhom bżonn xi tiswijiet.

Jiena naħseb li għal dan il-proġett ingħatat attenzjoni kbira, u naħseb li l-partijiet involuti qegħdin attenti biżżejjed biex jaraw li kemm jista' jkun iżommu ma' l-istima oriġinali, u jiena nispera wkoll li forsi l-ispiża tkun inqas milli kienet maħsuba.

ONOR.

JOE MIZZI: Mela minn dak li qal is-Segretarju Parlamentari għandi nifhem li jekk ma jkun hemmx xi ħaġa straordinarja li ma tkunx predicted, l- ispiża fuq Dar Malta, ħlief għall-għoli fir-rata ta' l-inflazzjoni, m'għandhiex tiżdied, hux hekk?

ONOR.

ANTHONY ABELA: Hekk għandi nifhem, Sur President.

HELSIEN MINN TAXXA DOPPJA

L-ONOR.

FREDERICK AZZOPARDI (f'isem l-Onor.

Joseph Cassar) staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: Jista' l-Prim Ministru jgħid ma' liema pajjiżi hemm trattati għall-ħelsien ta' taxxa doppja u kemm hemm li magħhom qed jiġu negozjati bħalissa?

F'liema stadju jinsabu dawk li qed ikunu negozjati?

ONOR.

ANTHONY ABELA (f'isem il-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi): Il- pajjiżi li magħhom daħal fis-seħħ trattat għall-ħelsien minn taxxa doppja huma l-Afrika ta' Isfel, Albanija, Awstralja, Awstrija, Barbados, Belġju, Bulgarija, Ċina, Ċipru, Danimarka, Eġittu, Estonja, Finlandja, Franza, Ġermanja, Kanada, Kroazja, Indja, Italja, Islanda, Kuwajt, Latvja, Lebanon, Libja, Litwanja, Lussemburgu, Malasja, Norveġja, Olanda, Pakistan, Polonja, Portugal, Repubblika Ċeka, Repubblika tal-Korea, Rumanija, San Marino, Sirja, Slovakkja, Slovenja, Spanja, Svezja, Tuneżija, Renju Unit, Ungerija.

Hemm trattati wkoll ma' l-Iżvizzera u l-Istati Uniti iżda dawn huma limitati għall-ħelsien minn taxxa doppja rigward profitti miksuba minn tħaddim ta' bastimenti u inġenji ta' l-ajru fi traffiku internazzjonali.

It-trattati ma' l-Emirati Għarab Magħquda, il-Greċja, il-Marokk, ir-Russja u Singapore huma iffirmati u qed jistennew li jiġu ratifikati qabel jidħlu fis-seħħ waqt li t-trattati mal-Ġordan, l-Irlanda, it-Tajlandja u l- Ukrraina kienu ġew konklużi f'livell tekniku imma għadhom ma ġewx iffirmati.

Bħalissa għaddejin negozjati mat-Turkija u l-Iżvizzera rigward il- konklużjoni ta' negozjati dwar trattat għall-ħelsien minn taxxa doppja kif ukoll infetħu taħdidiet ma' l-Istati Uniti f'dan ir-rigward.

NEFQA KIRI TA' KAROZZI

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tgħid matul is-sena 2006, kemm kienet in-nefqa globali għal kiri ta' karozzi u vetturi fil- Ministeru, dipartimenti, dekasteri, enti eċċ li jaqgħu taħt il-ministeru?

ONOR.

ĊENSU GALEA (Ministru għall-Kompetittivita' u Komunikazzjoni) (f'isem il-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali): It-tagħrif mitlub mill- Onor. Interpellant hu kif jidher fit-tabella li qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra.

NEFQA FUQ SERVIZZI TAT-TELEPHONES

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru għall-Kompetittivita' u Komunikazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid kemm, matul l-2006, kienet in-nefqa globali għall-użu tas-servizzi tat-telephones fil- Ministeru għall-Kompetittivita' u Komunikazzjoni u tad-dipartimenti, dekasteri, enti, eċċ. li jaqgħu taħt il-ministeru?

ONOR.

ĊENSU GALEA: In-nefqa għall-użu tas-servizzi tat-telephones fil- Ministeru għall-Kompetittivita' u Kommunikazzjoni u dipartimenti, dekasteri li jaqgħu taħtu huwa kif ġej:

|Incurred by |Amount | | |(LM) | |Ministry |28,583 | |DCS |3,694 | |Revenue Unit |4,676 | |Consumer & |17,591 | |Competition | | |Commerce Division |18,951 | |Civil Aviation |8,209 | |Department | | |Malta Maritime |56,979 | |Authority | | |Malta |6,845 | |Communications | | |Authority | | |Malta Standards |5,193 | |Authority | | |Total |150,721|

MR SPEAKER: L-Onor.

Joe Mizzi, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, qabel ir-recess tal-Milied kont ġbidt l- attenzjoni dwar żewġ vetturi li kienu tal-Malta Maritime Authority u li dwarhom kien hemm xi xi kwestjoni.

Jista' l-Ministru jgħidli x'ġara minn dak iż-żmien 'il hawn, x'kienet l-ispiża biex inbidlu l-makni ta' dawn il- vetturi u min kien responsabbli biex sar dan?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Meta l-Onor.

Interpellant kien għamel riferenza għal dawn il-vetturi, jiena kont tlabt biex issir investigazzjoni biex insib min oriġinarjament bagħat il-vetturi għand il-mechanic u jiena informat, almenu hekk su due piedi, li qed jittieħdu xi passi legali fil-konfront ta' min kien inkarigat mix-xogħol.

ONOR.

JOE MIZZI: Imma fir-realta' għaliex iż-żewġ vetturi qatt ma rritornaw għand l-MMA?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Għalkemm id-dettalji ma niftakarhomx sew, jidher li kien hemm kwestjoni bejn il-mechanic li suppost kellu jagħmel ix-xogħol fuq il- karozzi u l-Malta Maritime Authority u allura ntalab parir legali f'dan ir- rigward biex jiġi deċiż jekk il-ftehim li kien hemm kienx wieħed li jorbot liż-żewġ naħat b'mod li ma jistgħux jaħarbu minnu, biex wara jittieħdu l- passi skond kif jirriżulta minn dan il-parir legali.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' l-Ministru jgħid jekk ġiex informat li waqt li l- karozzi ma kenux għand l-MMA kienu qed jintużaw minn ħaddieħor?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Le, ma kontx informat.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' l-Ministru fl-ewwel opportunita' li jkollu jpoġġi kopja ta' din l-investigazzjoni li saret fuq il-mejda tal-Kamra?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Hekk kif ikolli kopja tagħha ma nsib l-ebda diffikulta' biex inpoġġiha fuq il-mejda tal-Kamra.

NEFQA FUQ MOBILE PHONES

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tgħid kemm, matul l- 2006, kienet in-nefqa globali tal-mobile phones fil-Ministeru, dipartimenti, dekasteri, enti eċċ li jaqgħu taħt il-ministeru?

ONOR.

ĊENSU GALEA (f'isem il-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali): It-tagħrif mitlub mill-Onor.

Interpellant hu kif jidher fit-Tabella li qed inpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra.

SAFAR UFFIĊJALI

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tgħid kemm, matul is- sena 2006, kienet in-nefqa globali għas-safar tal-Ministeru, dipartimenti, dekasteri, enti eċċ li jaqgħu taħt il-ministeru?

ONOR.

Interpellant hu kif jidher fit-tabella li qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra.

NEFQA FUQ FUEL

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tgħid kemm, matul is- sena 2006, kienet in-nefqa globali tal-fuel tal-Ministeru, dipartimenti, dekasteri, enti eċċ li jaqgħu taħt il-ministeru?

ONOR.

Interpellant hu kif jidher fit-tabella li qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra

NEFQA FUQ SERVIZZI TAT-TELEPHONES

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Noel Farrugia) staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tgħid kemm, matul is- sena 2006, kienet in-nefqa globali għal użu tas-servizzi tat-telephones fil- Ministeru, dipartimenti, dekasteri, enti eċċ li jaqgħu taħt il-ministeru?

ONOR.

UNIVERSITA' - STUDENTI

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Adrian Vassallo) staqsa lill- Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u l-Impjiegi: Jista' l-Ministru jgħid kemm hawn studenti l-universita' llum?

Kemm huma Maltin?

Minn fejn huma l- oħrajn u x'inhu l-kors akkademiku li qed jattendu?

ONOR.

LOUIS GALEA (Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u l-Impjiegi): In- numru ta' studenti li jattendu l-Universita' huwa ta' 9,522 u fosthom hemm 8,922 Maltin.

Informazzjoni dwar in-nazzjonalita' u l-kors li qed jattendu ta' l- istudenti barranin se titpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra.

MR SPEAKER: L-Onor.

Joe Mizzi, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Nixtieq nistaqsi xi ħaġa li għalkemm m'għandhiex x'taqsam ma' din il-mistoqsija hija ta' interess kbir għaċ-ċittadini.

Ta' min hi r- resposabbilta' biex jara u jassigura li kumpanniji privati jagħtu ż-żieda ta' l-għoli tal-ħajja lill-ħaddiema tagħhom u jagħtuhom il-bonus dovut lilhom?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS GALEA: Ir-rersponsabbilita' hija ta' kull employer, imma jirregola d-dipartiment tax-xogħol u tar-relazzjonijiet industrijali.

Allura dawk il-ħaddiema li jew ma ngħatawx iż-żieda ta' l-għoli tal-ħajja kif stabbilita bir-regolamenti jew xi benefiċċju ieħor stabbilit fil- kondizzjonijiet tax-xogħol u mħarsa jew bi ftehim kollettiv jew inkella bil- liġi, jistgħu jirrapportaw lid-direttur tax-xogħol.

Imbagħad id-direttur tax-xogħol jieħu l-passi, l-ewwel permezz ta' proċess ta' konċiljazzjoni u jekk ma jkunx hemm riżultat pożittiv, kemm-il darba jirriżulta li dawk il- ħaddiema għandhom dawk id-drittijiet, jittieħdu passi anke bil-pulizija.

ONOR.

JOE MIZZI: Ma nafx jekk il-Ministru huwiex aware li hawn ammont sostanzjali ta' ħaddiema li qegħdin f'din is-sitwazzjoni, pero' ma jitkellmux għax jibżgħu li jitkeċċew mix-xogħol.

Kif wieħed jista' jirraporta mingħajr ma tinkifex l-identita' tiegħu biex jittieħdu passi kontra min qed jabbuża?

ONOR.

LOUIS GALEA: Fis-sistema kollha kemm hi tal-gvern, għalkemm mhux mixtieq, jista' wieħed jinqeda anke billi jagħmel rapporti li mhux neċessarjament ikun identifikabbli.

Kull rapport li jirċievi d-direttur tax- xogħol, anke jekk ikun anonimu, jinvestigah.

Naturalment ikollu ftit tad- diffikulta' biex jirrapporta l-eżitu ta' l-investigazzjoni lil min jagħmel l-ilment.

Għax la l-individwu jżomm l-anonimita' ma jkunx jista' jirċevi dik l-informazzjoni, u ġieli tkun informazzjoni li jikseb id-direttur tax- xogħol li mbagħad tkun teħtieġ verifika mill-inpjegati individwali.

Għaliex?

Għax l-Onor. ħabib tiegħi japprezza li d-direttur tax-xogħol jista' jingħata informazzjoni li prima facie tkun informazzjoni li ma twassalx għal aktar passi.

Allura jkun tajjeb li dik l-informazzjoni tiġi verifikata ma' l-impjegati konċernati biex wieħed ikun jista' jara l- veraċita' u l-attendibilita' ta' dik l-informazzjoni.

B'hekk ir-risposta għandha tkun li ma jidhirlix li xi ħaddiema għandhom jiddejqu jew jibżgħu milli jitkellmu għad-drittijiet tagħhom, u l-unions għandhom funzjoni li jwettquha tajjeb ħafna meta jirċievu dawn l-ilmenti u allura wieħed jista' jirrikorri għand il-union u tidher hi.

Dan huwa mezz importanti ħafna għall-ħaddiema.

Nifhem li jista' jkollok xi ħaddiema li m'humiex membri ta' xi union partikolari.

Pero' tajjeb li jkunu jafu l- ħaddiema li anke jekk il-post tax-xogħol tagħhom m'huwiex unjonizzat, xorta waħda kwalunkwe union bil-liġi tista', għandha dritt u anke l-obbligu, ngħid jiena, li tirrappreżenta ħaddiema individwali fil-bżonnijiet li jinqalgħulhom mad-dipartiment tax-xogħol.

ONOR.

JOE MIZZI: Ma jidhirlux il-Ministru li jekk jiġu investigati l- payrolls tal-ħaddiema wieħed ikun jaf jekk matul is-snin ingħatawx iż- żieda għall-għoli tal-ħajja u l-bonus, u min hemm ikun jaf jekk sarux abbużi jew le?

ONOR.

LOUIS GALEA: Iva, imma d-direttur tax-xogħol irid ikollu talba biex jinvestiga.

Jiġifieri xi ħadd irid jgħidlu: Qed nitolbok tinvestiga t-tali post tax-xogħol għal dawn l-iskopijiet.

Jistgħu jkunu skopijiet ta' saħħa u sigurta' fuq il-post tax-xogħol, fil-każ imur għand l-awtorita'.

Jistgħu jkunu skopijiet ta' kondizzjonijiet tax- xogħol, fil-każ irid imur għand id- direttur tax-xogħol u r-relazzjonijiet industrijali.

Jistgħu jkunu kwestjonijiet marbuta ma' ħlas ta' kontribuzzjonijiet tas-sigurta' soċjali, fil-każ ir-rapport irid isir lid-direttur tas-sigurta' soċjali.

U m'hemmx dubju d-direttur, sew tas-sigurta' soċjali u sew tax-xogħol, jistgħu jkollhom aċċess għal ċerta informazzjoni li tkun qiegħda għand il-gvern b'mod in ġenerali.

ONOR.

JOE MIZZI: Allura jekk jiena ngħaddilek żewġ ismijiet ta' kumpanniji li l-ħaddiema tagħhom għaddejjin minn din is-sitwazzjoni għandi nifhem li jittieħdu passi.

ONOR.

LOUIS GALEA: Bla dubju ta' xejn.

Jekk tgħaddili d-dettalji ta' kwalunkwe employer ngħaddihom lid-direttur tax-xogħol, u d-direttur tax- xogħol jinvestiga.

Naturalment importanti li tindikali x'tixtieq li jiġi investigat.

Per eżempju, jekk hux li nżamm il-bonus jew inkella li nżammet iż-żieda għall-għoli tal-ħajja.

ONOR.

JOE MIZZI: Iż-żewġ kummpanniji li se ngħaddilek l-ismijiet tagħhom ma tawhomx iż-żieda għall-għoli tal-ħajja u żammewlhom il-bonus għal snin twal, mhux għal sena waħda.

MR SPEAKER: L-Onor.

Carmelo Abela, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

CARMELO ABELA: Wara li l-avviż legali marbut ma' l-istipendji qed jiġi interpretat bil-mod kif qed jiġi interpretat vis-à-vis l-istudenti li jattendu l-MCAST, jista' l-Ministru jgħid jekk min hu inkarigat mill- istipendji rax il-każ f'aktar dettall biex itaffi t-tbatija lill-istudenti li qed jintlaqtu ħażin minn din il-miżura?

ONOR.

LOUIS GALEA: Kif jaf l-Onor.

Membru m'hemmx każ wieħed jew tnejn, għax kieku naturalment ilha li ġiet solvuta.

Hemm numru konsiderevoli ta' każijiet illi wħud minnhom jaqgħu ċar fil-kwadru tar-regolamenti, Jiġifieri huma studenti li qed jirrepetu, u r-regolamenti huma ċari.

Min jirrepeti s- sena ma jeħux l-istipendju.

Hemm dawk il-każijiet li m'humiex daqshekk ċari, jiġifieri fejn m'hijiex kwestjoni ta' ripetizzjoni stretta, imma hija kwestjoni ta' bdil ta' kors.

Kull każ qed jiġi analizzat billi qed jaraw il-fatti l-applikazzjonijiet li saru – jidhirli li qed joqorbu biex jaraw il-każijiet kollha – biex imbagħad ikunu jistgħu jikkomunikaw direttament ma' l-istudenti.

Il-każijiet li m'humiex ripetizzjoni stretta se jibdew jiġu cleared biex l-istudenti jibdew jieħdu l-istipendju.

QRATI – AKKUŻI TA' ĦEBB

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Adrian Vassallo) staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm ittellgħu persuni l-qorti talli ħebbew għall-impjegati tad-dipartiment ta' l-edukazzjoni s-sena l-oħra?

ONOR.

TONIO BORG (Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern): Matul l-2006 kien hemm 9 persuni li tressqu l-qorti mill-pulizija fuq akkużi ta' ħebb fuq impjegati tad-dipartiment ta' l-edukazzjoni.

PULIZIJA - RAPPORTI TA' SERQ

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Adrian Vassallo) staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm saru serqiet u/jew hold-ups is-sena l-oħra u kemm ġew solvuti?

ONOR.

TONIO BORG: Nirreferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġibiet li tajt għall-mistoqsijiet parlamentari 17124, 18971, 18973, 18975, 19492, 20089, 20644, 20646, 22412, 22415, 23463 u 23465.

PULIZIJA - SERQ TA' MOBILE PHONES

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Adrian Vassallo) staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm insterqu mobile phones is-sena l-oħra u kemm ġew ritornati?

ONOR.

TONIO BORG: Matul is-sena 2006 ġew irrapurtati lill-pulizija li nsterqu 1,942 mobile phones.

L-informazzjoni dwar l-aħħar parti tal- mistoqsija mhux disponibbli.

MWIET TRAĠIĊI

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Adrian Vassallo) staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm mietu nies traġikament is-sena l-oħra?

X'kienet il- kawża tal-mewt, x'eta' kellhom u ta' liema sess kienu?

ONOR.

TONIO BORG: In-numru ta' persuni li tilfu ħajjithom traġikament matul is-sena 2006 kien kif ġej:

|Kawża |Irġ|Nis|Tot| |tal-mewt |iel|a |al | | Inċidenti |11 |0 |11 | |tat-traffiku| | | | | Suwiċidju |20 |4 |24 | | Overdose |4 |2* |6 | | Oħrajn |20 |8 |28 |

*Il-kawża tal-mewt f'każ minnhom għad trid tkun konfermata.

L-eta' tal-vittmi kienet bejn is-sentejn u t-tlieta u tmenin sena.

PULIZIJA - SERQ TA' VETTURI

ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Adrian Vassallo) staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm insterqu vetturi jew serqiet minn vetturi s-sena l- oħra?

ONOR.

TONIO BORG: Nirreferi lill-Onor.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-ħin tal-mistoqsijiet skada.

Tqegħid ta' Karti.

Il- Prim Ministru.

TQEGĦID TA' KARTI

ONOR.

LAWRENCE GONZI (Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi): Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:-

Avviż Legali Nru 14 ta' l-2007 – Regolamenti ta' l-2007 dwar Sanzjonijiet tan-Nazzjonijiet Uniti fir-rigward tar-Repubblika Iżlamika ta' l-Iran;

Tabella li turi n-nefqa fuq manutenzjoni tal-karozza uffiċjali u second car tal-Prim Ministru matul l-2006, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 23278; u

Kopja ta' korrispondenza bejn il-Ministeru tal-Finanzi u l-Ministeru għat-Turiżmu u Kultura dwar l-għoti ta' direct order għat-twaqqif ta' portal ta' l-Awtorita' ta' Malta dwar it-Turiżmu, bi tweġiba għall- mistoqsija parlametnari numru 23502.

MR SPEAKER: Grazzi.

Is-Segretarju Parlamentari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, f'isem il-Ministru tas-Saħħa, Azjani u Kura fil-Komunita' nqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:-

Tabella li turi l-għadd ta' każijiet ta' meninġite bejn Settembru 2006 u Jannar 2007, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 23653; u

f'isem il-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l- Informazzjoni inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:-

Tagħrif dwar il-bini ta' substations ta' l-elettriku matul l-2006, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 23498.

MR SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

Francis Agius.

ONOR.

FRANCIS AGIUS (Segretarju Parlamentari): Sur President, f'isem il- Ministru ta' l-Affarijiet Rurali u Ambjent inqiegħed fuq il-mejda tal- Kamra:-

Avviż Legali Nru 15 ta' l-2007 – Regolamenti ta' l-2007 dwar il- Konservazzjoni ta' l-Għasafar Selvaġġi (Dikjarazzjoni dwar l-Għeluq ta' l-Istaġun Miftuħ għall-Kaċċa u t-Teħid ta' l-Għasafar).

MR SPEAKER: Grazzi.

Stqarrijiet ministerjali?

Mozzjonijiet?

Ordnijiet tal-Ġurnata.

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI LI JIMPLIMENTA MIŻURI TA' L-ESTIMI

BUDGET MEASURES IMPLEMENTATION BILL

MR SPEKAR: L-Onor Tonio Fenech.

ONOR.

TONIO FENECH (Segretarju Parlamentari): Sur President, għandi messaġġ mill-President ta' Malta:

EDWARD FENECH ADAMI PRESIDENT

Il-President wara li kien informat dwar is-suġġett ta' l-Abbozz ta' Liġi "li jimplimenta Miżuri ta' l-Estimi Finanzjarji għall-2007 u miżuri amministrattivi oħra", jirrakomandah għall-konsiderazzjoni tal- Kamra tad-Deputati.

5 ta' Diċembru 2006"

MR SPEAKER: Rimarki?

Is-Segretarju Parlamentari l-Onor Antonio Fenech.

ONOR.

TONIO FENECH: Sur President, nipproponi t-Tieni Qari ta' l-Abbozz ta' Liġi li jimplimenta l-Miżuri ta' l-Estimi.

MR SPEAKER: Min jissekonda?

ONOR.

TONIO BORG: Nissekonda.

MR SPEAKER: Is-Segretarju Parlamentari l-Onor.

Tonio Fenech.

ONOR.

TONIO FENECH: Sur President, kif għedna fil-proponiment ta' din is- seduta, wasal il-mument li nippreżentaw l-Abbozz ta' Liġi li jimplimenta l- miżuri ta' l-estimi.

Hawnhekk tajjeb li nispjegaw x'ifisser dan għax min ikun qed isegwi din is-seduta minn fuq ir-radju jaf jistaqsi: Imma qabel il-Milied, il-parlament mhux diġa' ddedika numru ta' seduti lil kull dekasteru u anke għaddew l-Approprijazzjoni?

Ir-realta' hi, Sur President, li għalkemm aħna nippreżentaw il-budget measures f'perjodu partikolari kif għamilna fil-ġranet li għaddew, l-implimentazzjoni tiegħu ssir matul is- sena.

Fil-fatt dawk il-miżuri jridu jiġu implimentati permezz ta' liġi li tgħaddi apposta minn dan il-parlament u effettivament, dak hu li qed nagħmlu llum.

Sur President, aħna qed inressqu numru ta' emendi leġislattivi biex inkunu nistgħu nġibu fis-seħħ dak li pproponejna f'dan il-budget u fl- introduzzjoni li se nagħmel għal dan l-abbozz se nispjega x'inhuma dawn il- miżuri.

Issa qabel nibda, nixtieq niċċara li jekk xi affarijiet li ssemmew fil-budget ma jissemmewx f'din il-liġi, ma jfissirx li l-gvern biddel ħsiebu fuqhom u mhux se jimplimentahom.

Dan għaliex il-miżuri li l-gvern semma fil-budget – u dawn jgħoddu aktart minn 100 - mhux kollha huma miżuri leġislattivi, Sur President.

Jekk aħna vvotajna somma flus biex isiru t- toroq, effettivament it-toroq ma jsirux billi ngħaddu liġi imma billi dawn jingħataw it-tarmac.

L-istess jgħodd per eżempju meta għedna li se nżidu l- allokazzjoni fit-turiżmu biex jissaħħaħ il-prodott turistiku tagħna.

Din il-liġi tikkonċerna l-miżuri leġislattivi tal-budget, miżuri li jridu bidla fil-leġislazzjoni biex iseħħu bħall-bidla fit-tax bands u fit-taxxa tal-boll.

Tajjeb ngħid ukoll, Sur President, li fil-liġi li għandna quddiemna lanqas insibu l-miżuri kollha leġislattivi li semmew fil-budget u dan minħabba żewġ raġunijet, jew għax iridu jiġu implimentati f'leġislazzjoni speċifika - jiġifieri jkunu affarijiet li qed ibiddlu xi liġi partikolari li diġa' teżisti - jew inkella jkunu dawk li l-gvern ma biddilx il-liġi fuqhom u li qed niddiskutuhom illum.

Dan għaliex ovvjament il-prassi hi li dawn jitħabbru fil-ġurnata tal-budget, b'mod partikolari ċerti miżuri fiskali bħat-tnaqqis fit-tax bands.

Sur President, dan ifisser li din il-liġi ma tirriflettix dak li ħabbar il- Prim Ministru meta qal li se jonqsu jew se jitwessgħu l-bands tat-taxxa fuq id-dħul għall-ħaddiema Maltin u Għawdxin u għan-negozji f'dan il-pajjiż, imma effettivament, fl-istadju tal-kumitat, aħna rridu nressqu numru ta' kapitli oħrajn sabiex jimplimentaw dawk il-miżuri wkoll.

Għalhekk hawnhekk qed nipprepara lill-Oppożizzjoni u ngħidilhom li fl-istadju ta' kumitat se jiżdiedu dawn il-kapitli.

Sur President, tajjeb ngħid ukoll li l-liġi nnifisiha tikkontempla numru ta' miżuri li jsaħħu u jenforzaw aħjar il-ġbir tat-taxxi.

Dan għaliex minn sena għal sena niskopru ċerti affarijiet li jkunu jridu jiġu rranġati biex insaħħu l-ġbir tat-taxxi u jkollna sistema ta' tassazzjoni effettiva.

Fil- fatt se jkolli okkażjoni nitkellem dwar dan aktar tard.

Din il-liġi wkoll tagħti l-mandat lill-gvern biex dan jissellef il-flus.

Dan għaliex is-sena d-dieħla qed nistmaw li se jkollna deficit - għalkemm se jkun deficit anqas minn dak tas-snin preċedenti - u nafu li kull deficit irid jiġi ffinanzjat bis-self.

Issa biex il-gvern ikun jista' jissellef din il-Kamra trid tagħtih il-permess.

Sur President, wara din l-introduzzjoni, nixtieq issa ngħaddi biex nitkellem b'mod ġenerali dwar x'ipprovajna nilħqu b'dan il-budget u anke nagħti ftit rendikont ta' dak li qed naraw fl-ekonomija tagħna u kif irriduha tkompli tiżviluppa.

L-ewwelnett nixtieq infakkar li l-għan prinċipali ta' dan il-budget kien li nkomplu nibnu fuq dak li effettivament bdejna fil-programm tagħna biex insaħħu l-ekonomija u l-qagħda finanzjarja tal-pajjiż biex b'hekk inkunu nistgħu npoġġu l-pajjiż fuq pjattaforma li tista' tagħti ġejjieni fis-sod lil uliedna.

Dan huma budget li jipproponi numru kbir ta' miżuri biex inkomplu ninvestu fl-edukazzjoni, fir-riċerka u fl-innovazzjoni u naħseb dan kien budget li għamel enfasi partikolari fuq ir-riċerka u l-innovazzjoni.

Dan hu budget li jrid jagħti kwalita` ta' ħajja aħjar lilna wkoll permezz ta' kwalita` aħjar fis-servizz tas-saħħa.

L-ambjent huwa wkoll ċentrali għall-budget pero` fl- isfond ta' dan kollu, hemm li nkomplu ntejbu l-qagħda soċjali ta' dan il- pajjiż u biex nagħmlu dan kollu rridu nkomplu nkabbru l-ekonomija ta' pajjiżna.

Biex dan iseħħ irridu nkomplu nsaħħu l-qagħda finanzjarja fil- pajjiż u dan nagħmluh billi ninċentivaw lil min irid jaħdem, kemm min irid jaħdem full-time jew part-time, kemm min diġa` qed jaħdem u kemm min mhux qed jaħdem għax għandu xi xkiel biex jagħmel dan bħal per eżempju n-nisa.

Dan qed ngħidu għax għan ċert ta' dan il-budget kien li jħeġġeġ ħafna aktar nisa biex jidħlu fid-dinja tax-xogħol u dan irid jagħmlu b'miżuri li jridu jirriflettu ruħhom f'din il-liġi, bħal per eżempju t-tibdiliet li għamilna f'dik li hija l-bolla, fejn il-part-timers għandhom għażla li jew iħallsu l- bolla minima jew iħallsu 10% ta' dak li jaqilgħu u dan sabiex ma naqtgħux qalb min irid jaħdem.

Għal ħafna nies din hija miżura importanti ħafna bħalma huma importanti miżuri oħra li għamilna bħal per eżempju s-servizz taċ-childcare.

Sur President, l-ekonomija tagħna tista' tikber jekk nindirizzaw kemm is- setturi produttivi - biex dawn jirriġġeneraw ruħhom u jkun hemm aktar xogħol u investiment anke f'dik li hija riċerka u innovazzjoni – u kemm is- setturi tal-ħaddiema, sabiex ikollna nies li huma kapaċi u li jridu jaħdmu.

Dan għaliex għalxejn toħloq ix-xogħol jekk ma jkunx hemm nies li jridu jew li kapaċi jaħdmu.

Fil-fatt l-investiment fl-edukazzjoni fuq kull livell qed isir biex ikollna ħafna aktar nies li huma kapaċi jidħlu fid-dinja tax- xogħol, dinja li llum qed toffri sfidi imma wkoll opportunitajiet kbar u ġodda f'setturi li ma kellniex fil-passat u li joffru pagi aħjar.

Per eżempju, hemm is-settur ta' l-informatika li żgur huwa settur li qed ikompli jikber u l-gvern qed jinvesti biex dan ikompli jikber anke bl- iżvilupp ta' SmartCity f'pajjiżna.

Din SmartCity żgur li trid nies ta' ħiliet speċjali li rridu noħolqu tramite l-istruttura edukattiva tagħna.

B'dan il-budget il-gvern irid ukoll ikompli jħarreġ lil min qiegħed diġa` fid-dinja tax-xogħol b'numru ta' programmi u llum għandna fondi sostanzjali mill-Unjoni Ewropea biex nagħmlu dan.

L-iskop aħħari hu dak li nbiddlu il- ħiliet tan-nies sabiex dejjem isibu domanda fid-dinja tax-xogħol.

Ċertament focus importanti ta' dan il-budget kien li lil kull min qed jaħdem qed ngħidulu biex jaħdem aktar għax il-flus li se jaqla' se jgawdihom hu u l- familja tiegħu għax aħna qed innaqsu t-taxxi fuq kull min jaħdem.

Dan għamilnih tramite bidiliet li għamilna fil-bolla u numru ta' tibdiliet oħra li jmissu mas-self employed f'pajjiżna u li se nitkellem fuqhom aktar tard.

Sur President, nixtieq nagħti ftit ħjiel ta' għaliex il-gvern kompla b'din l-istrateġija li biex inkabbru l-ekonomija, ma nkomplux ngħabbu l-ekonomija b'aktar taxxi.

Infakkar li fil-budget li għamilna għas-sena 2006 ma kien hemm proposta l-ebda taxxa ġdida u meta wieħed iħares lejn l-qagħda ekonomika tal-pajjiż isib li l-miri finanzjarji li tfasslu ntlaħqu grazzi għax-xogħol kollettiv ta' kull wieħed u waħda minnha.

Aħna bħala pajjiż irnexxielna npoġġu l-finanzi fis-sod, inkattru l-investiment u l-ġid u noħolqu x-xogħol u b'hekk qed naraw il-frott tat-tkabbir ekonomiku ta' pajjiżna, Sur President.

Bis-saħħa tat-tkabbir ekonomiku, l-ħaddiema u l- kumpanniji jaqilgħu aktar flus, relattivament iħallsu aktar taxxi – mingħajr ma jiżdiedu t-taxxi ġodda – u l-gvern jilħaq l-miri tiegħu b'għaqal.

Iva, Sur President, l-ekonomija tagħna qed tkompli tikber u l- previżjonijiet huma li din se tkompli tikber u għalhekk issa l-gvern jista' jqassam aktar ġid u jħaffef iżjed il-piż fiskali.

Dawn il-miżuri, Sur President, ma kellhomx l-għan li nitfgħu l-bżar fl-għajnejn.

L-għan prinċipali tal-budget li ppreżentajna kien li ninċentivaw lil min irid jaħdem għax aktar ma naħdmu, aktar l-ekonomija tagħna tikber.

Dawn il- miżuri jwasslu biex min qed jaħdem jipprova jaħdem iżjed għax iħoss li l- gvern mhux qed jiekol wisq f'taxxi u biex min m'huwiex fid-dinja tax- xogħol, jidħol fiha.

Kif għedt qabel, jekk hemm min irid jidħol fid-dinja tax-xogħol u għandu xi xkiel, aħna se nindirizzaw dak ix-xkiel sabiex inħajjruh jidħol fid-dinja tax-xogħol.

Sur President, b'sodisfazzjon ngħid li r-riżultati tas-sena li għaddiet urew li kienet sena tajba ħafna għall-ekonomija ta' pajjiżna u qegħdin nirkupraw wara ftit snin ta' tkabbir baxx.

Fil-fatt it-tkabbir li kellna fl- 2006 huwa komparabbli sew ma' tkabbir ieħor li qed jiġri fid-dinja ta' madwarna kemm f'pajjiżi ta' l-Unjoni Ewropea u kemm f'pajjiżi oħra.

It- tkabbir ekonomiku għas-sena 2006 jidher li se jkun ta' madwar 2.7% jew ftit aktar pero' ma nafux biċ-ċert għax iċ-ċifri uffiċjali għadhom ma ngħalqux pero' l-indikazzjonijiet minn sorsi varji juru wkoll li sa nofs l-ewwel kwart ta' din is-sena, dan ir-ritmu qed jinżamm b'mod tajjeb ħafna.

Sur President, meta wieħed iħares lejn numru ta' fatturi oħrajn, mill-ewwel jirrealizza għaliex qegħdin niksbu s-suċċess li qegħdin niksbu.

It-tkabbir ta' l-ekonomija għandu effett dirett fuq id-dħul tal-gvern għax kif għedt, minkejja li żammejna l-istess taxxi li kellna fl-2005 u minkejja l-piż ta' Lm50 miljun - minħabba iż-żieda fil-prezz taż-żejt u s-surchage – li waqa' fuq dahar il-gvern, is-setturi ekonomiċi u l-konsumatur innifsu, l- ekonomija tagħna assorbiet id-daqqa u xorta rajna tkabbir ekonomiku u profitti akbar fil-kumpanniji tagħna.

Issa, jiena se nispjega għaliex qed ngħid dan, Sur President.

Fl-2005, mill-income tax - li hija l-aħjar termometru ta' x'qed jiġri fl- ekonomija - daħħalna Lm222 miljun u fil-budget għall-2006 – li kif għedt ma kellux miżuri ta' taxxi ġodda għajr dawk biex insaħħu l-ġbir ta' l-istess taxxa – konna stmajna li dan se jitla' għal Lm242 miljun, jiġifieri Lm20 miljun aktar.

Issa fil-budget għal din is-sena – ovvjament isiru r- reviżjonijiet u nfakkar ukoll li din id-darba għamilna budget f'Ottubru - stmajna li d-dħul għall-2006 jitla' minn Lm242 miljun għal Lm250 miljun.

Sur President, bi pjaċir inħabbar li sa Diċembru ta' din is-sena l-ġbir mid- dħul ta' l-income tax tela' għal Lm256.5 miljun, jiġifieri Lm6.5 miljun aktar milli pprevedejna li kellu jitla' f'Ottubru u effettivament, Lm13.5 miljun aktar milli stmajna fil-budget tas-sena ta' qabel.

Issa, minn fejn jiġi dan id-dħul, Sur President?

Dan jiġi mill-FSS - li tinqata' kull xahar mill-pagi tal-ħaddiema - u mid-dħul tal-kumpanniji li jiddikjaraw il- profitti tagħhom.

Issa tajjeb li ngħidu li din is-sena rajna żieda sostanzjali mid-dħul ta' dawn iż-żewġ sorsi.

F'dak li jirrigwarda l-pagi kien hemm żieda fl-impiegi f'dan il-pajjiż u allura kien hemm aktar nies li qed iħallsu t-taxxa u l-bolla, kemm fuq livell full-time u kemm fuq livell part-time.

Tajjeb ngħid li fil-każ tal-bolla kellna żieda sostanzjali meta mqabbla ma' dak li aħna pprevedejna.

Fil-fatt din kienet ta' madwar Lm12-il miljun.

Id-dħul minn dan is-sors żdied ukoll għaliex il-pagi żdiedu u jekk wieħed jitħallas aktar, ovvjament iħallas aktar taxxa.

Kif għedt, is-sors l-ieħor ta' dħul hu t-taxxa fuq il-qligħ tal-kumpanniji u anke hawnhekk rajna żieda.

Il-previżjoni tagħna għal Diċembru – meta l- kumpanniji jagħmlu l-final settlement tat-taxxa tagħhom - kienet xi ftit jew wisq previżjoni li kienet timxi mal-linja tas-sena ta' qabel u anke hawnhekk skoprejna li l-qliegħ żdied b'mod sostanzjali minn dak li konna qegħdin nipprevedu.

Dan juri li l-kumpanniji li effettivament daħħlu r- returns tagħhom f'Diċembru urew profitti tajbin u konsegwentament, kellna żieda fid-dħul mit-taxxa fuq il-profitti.

Kienu dawn ir-raġunijiet li wasslu biex rajna żieda ta' 'il fuq minn Lm6 miljun minn dak li aħna stess ipprevedejna f'Ottubru.

Sur President, ċertifikat aħjar minn dan li l-ekonomija tagħna qed tikber ma jistax ikollna, għaliex dan huwa dħul ddikjarat b'mod volontarju tramite s-sistema tagħna tas-self assessment.

Dawn il-kumpanniji jgħidulna li l- ħaddiema tagħhom qed iħallsuhom dawn il-pagi u huma qed jagħmlu t-tali profitti.

Aħjar minn hekk ma jistax ikun, Sur President.

Hawnhekk tajjeb infakkar li aħna naqqasna t-taxxi billi ċaqlaqna t-tax bands u għalhekk f'Jannar in-nies se jkunu bdew iħallsu anqas taxxi u fil-bwiet tal-Maltin għandu jibqa' minimament - jien ngħid minimament għaliex jekk se jaqilgħu aktar flus, se jħallsu anqas taxxi - Lm12 miljun aktar.

Issa minħabba f'hekk, aħna stennejna li ma naqilgħux daqstant mit-taxxi minħabba dan ir- roħs.

Aħna stennejna li se naqilgħu xi Lm7 miljun aktar biss imma fil-fatt, għax-xahar ta' Jannar daħlu Lm8.2 miljun, jiġifieri Lm1.2 miljun aktar minn dak li pprevedjna.

Sur President, dan anke jidfen il-kritika li saret li mhux se nilħqu ċ-ċifri li semmejna.

Hawnhekk jeina nixtieq infakkar dwar l-affarijiet li qalulna.

Per eżempju qalulna: Kif se tilħquhom dawn iċ-ċifri meta mhux biss mhux qed iżżidu t- taxxi, imma qed tnaqqsuhom?

Kellna min, anke fil-ġurnali, beda jgħidilna li dan huwa fiscal slippage u li l-gvern ma jafx x'inhu jagħmel għax irid jidħol fl-Euro u minflok qed iżid it-taxxi biex iniżżel id-deficit u ma jkollux problemi mal-Kummissjoni dwar l-introduzzjoni ta' l-Euro, qed għamel bil-maqlub.

Sur President, ir-realta' hi li l-gvern bagħat dan il- messaġġ importanti li aħna mhux qed infittxu li nżidu t-taxxi, anzi qed infittxu li nnaqqsu l-piż tat-taxxi biex inħallu l-ekonomija tiġġenera ruħha u tikber u mbagħad bħala pajjiż ingawdu mit-tkabbir ta' l-ekonomija.

Din l-istrateġija mhux kulħadd fehmha, Sur President.

Sur President, meta tlaqna fit-triq tal-pjan tal-konverġenza kellna ħafna kritika għax qalulna li qed inpoġġu l-karettun qabel iż-żiemel u moħħna biss biex nindirizzaw id-deficit b'konsegwenza li mhux se tikber l- ekonomija.

Min-naħa l-oħra aħna konna ngħidu li jekk mhux se nġibu d- deficit taħt kontroll mhux se nkunu nistgħu nieħdu l-miżuri biex ninċentivaw l-ekonomija.

Issa dak għamilnieh, il-miri tagħna lħaqnihom, id- deficit niżżilnieh taħt it-3%, id-dejn nazzjonali beda jonqos a proporzjon ta' dak li jipproduċi l-pajjiż għax ovvjament, f'termini nominali baqa' jiżdied u kull deficit li nagħmlu jżid id-dejn pero' dan qed jiżdied f'rata anqas grazzi għall-istrateġija ekonomika li mhux biss ma nżidux il-piż tat- taxxi imma anke naqsmu dak li naħsdu mal-poplu Malti u ninċentivaw lil min irid jaħdem aktar.

Jiena naħseb li r-riżultati ta' Jannar jagħtu indikazzjoni li l-messaġġ in-nies ħaduh għax qed jaqilgħu iktar u minkejja li naqqasna t-taxxa fuq l-income tax, xorta ġbarna aktar flus.

Dan juri li l-ħaddiema tagħna qed jaħdmu aktar u qed jaqilgħu aktar.

Ovvjament kien hemm żidiet ta' l-għoli tal-ħajja li ġew mill-budget imma bilfors kien hemm żidiet oħrajn u dan jirrifletti ruħu fid-dħul tal-VAT.

Tajjeb ngħid li mid-dħul tal-VAT f'Jannar, waqt li fl-istima tagħna konna qegħdin nipprevedu li se ndaħħlu Lm14.5 miljun - li kienet bejn wieħed u ieħor l-istess figura ta' Jannar tas-sena li għaddiet - effettivament ġbarna Lm16 miljun, jiġifieri Lm1.5 miljun iktar minn dak li proġettajna.

Din ukoll hija indikazzjoni li l-ekonomija tal-pajjiż qiegħda tikber u hemm numru ta' indikaturi oħra li juru dan bħall-qagħda ta' l-investiment li qed jiġi f'pajjiżna.

Is-sena 2005 kienet sena tajba ħafna għax kellna Lm219 miljun f'investiment, Lm53 miljun aktar mis-sena 2004 pero` fis-sena 2006 jerġa' morna aħjar, għax sa Settembru li għadda, l-investiment f'pajjiżna tela' għal Lm487 miljun!

Prattikament l-investiment irdoppja fl-ewwel disa' xhur ta' l-2006 meta kkomparat ma dak li ġara fis-sena 2005.

Issa, Sur President, hawnhekk tibda ssir il-kritika li hemm il-figura tal- Maltacom tat-Lm80 miljun inkluża u anke x'qed jiġri fis-settur tas-servizzi finanzjarji bħal banek li qed ipoġġu l-kapital tagħhom f'pajjiżna.

M'hemmx dubju li dan is-settur huwa settur importanti u rridu nirrikonoxxu li s- settur tas-servizzi finanzjarjji f'pajjiżna qed naraw ħafna żvilupp fih u din hija xi ħaġa pożittiva.

Jekk inħarsu lejn dawn l-aħħar sentejn, naraw li l-kontribut tas-settur tas-servizzi finanzjarji għat-tkabbir ta' l- ekonomija f'pajjiżna tela' bi 30% minn sena għal sena, u dan m'huwiex tkabbir żgħir.

Is-settur tas-servizzi finanzjarji qed jgħin u dak huwa investiment ukoll u ma rridux inxejnuh u ngħidu li dak irridu naqilgħuh 'l barra.

Pero' anke jekk taqilgħu 'l barra, iċ-ċifra ta' l-ewwel disa' xhur tas-sena 2006 xorta hija ta' iktar minn Lm100 miljun fuq dak li kella fis- sena 2005.

Sur Hawnhekk wieħed irid jirrikonoxxi li l-investiment li qed jiġi f'pajjiżna huwa investiment sostanzjali li qed iħalli effett pożittiv fuq l-ekonomija tagħna.

Sur President, nixtieq insemmi wkoll l-esportazzjoni.

Meta tqabbel l- esportazzjoni sa Novembru 2005 ma' l-esportazzjoni sa Novembru 2006 – id- data għas-sena 2006 kollha għada ma ħarġitx - tara li din żdiedet 'il fuq minn 12%.

Fil-fatt minn Lm759 miljun żdiedet għal Lm861 miljun u dan ukoll huwa indikazzjoni li qegħdin nipproduċu u nesportaw aktar bħala pajjiż u dan ukoll iwassal għal tkabbir ekonomiku.

Hemm ukoll l-importazzjoni u xi wħud iħarsu lejn din b'mod negattiv anke minħabba l-bilanċ tal-pagamenti li huwa negattiv.

Pero' Sur President, meta nitkellmu dwar l-importazzjoni, din rridu naqsmuha fi tliet sorsi, l-importazzjoni ta' makkinarju għall- produzzjoni li huwa pożittiv, l-importazzjoni tal-materja prima għal prodotti li jsiru lokalment li huwa pożittiv ukoll u ovvjament imbagħad hemm l-importazzjoni ta' prodotti għal skop ta' konsum lokali u hu proprju hawnhekk wieħed jista' jgħid li rridu noqgħodu attenti li mhux qed nikkonsmaw wisq minn barra l-pajjiż u allura niżbilanċaw il-bilanċ tal- pagamenti.

Dan huwa veru pero` veru wkoll li llum li pajjiżna fetaħ il- bibien tiegħu għall-Unjoni Ewropea, hemm aktar għażla u wieħed ma jistax jinjora l-fatt li jkun hemm min qed jimporta ħafna aktar prodotti.

Ir- realta` hija li diversi prodotti barranin qed isibu ruħhom fis-suq Malti u n-nies qegħdin jikkonsmawhom mingħajr ma jkun hemm daqshekk impatt fuq l- impjiegi f'pajjiżna.

Mhux qed ngħid li ma jkunx hemm setturi li jintlaqtu minn din il-kompetizzjoni imma meta wieħed iħares lejn id-dħul ta' pajjiżna fl-Unjoni Ewropea, żgur jara stabilita` ekonomika u mhux veru li għandna ħafna setturi li qegħdin fi kriżi minħabba din l-importazzjoni.

Tajjeb li hawn insemmi l-figuri, sa Novembru ta' l-2005 din laħqet il-Lm1.2 biljun u telgħet għal Lm1.326 biljun din is-sena, jiġifieri kważi Lm100 miljun iktar.

Sur President, kif għedt qabel, iċ-ċifri tax-xogħol f'pajjiżna wkoll jindikaw ritmu pożittiv.

L-irkupru li għamilna fit-telfien ta' l-impjiegi fis-sena 2004 sostnejnieh fl-2005 u fl-2006 u l-qgħad mhux biss ma reġax beda jiżdied imma kompla jonqos.

Ovvjament xtaqna rajnieh jonqos aktar pero' almenu naqas bi kważi 300 ħaddiem u meta tikkonsidra ż-żieda kbira ta' l-impjiegi permanenti li nħolqu f'dawn is-sentejn, wieħed bilfors ikollu jikkonkludi li dan huwa riżultat pożittiv.

Fil-fatt, Sur President, rajna żieda fl-impjiegi.

L-akbar żieda kienet fis-settur tal-part-time li qed ikompli jikber f'pajjiżna.

Dawn huwa settur li meta wieħed janalizzah, jinduna li joffri lil pajjiżna ħafna iktar flessibilita`.

Kultant aħna nitkellmu b'mod negattiv dwar il-part-time imma dan jagħti flessiblita` kbira lil dak in-negozjant li qed jipprova jespandi u sakemm saqajh ikunu fis-sod jaħdem bil-part-timers u meta jkun issoda fin-negozju, jagħtihom xogħol iktar permanenti.

Għalhekk din tal-part-time hija xi ħaġa li wieħed m'għandux jeħodha b'mod negattiv.

Sur President, f'dik li hija inflazzjoni rajna li fis-sena 2006, ir-rata ta' l-għoli tal-ħajja kienet qiegħda tiżdied pero' kien evidenti li dan kellu jiġri minħabba li l-prezz taż-żejt effettwa żewġ setturi b'mod dirett ħafna.

L-ewwelnett settur kien dak ta' l-elettriku fejn żdiedet is- surcharge u allura bilfors kellu jkun hemm impatt li jirriżulta fl-għoli tal-ħajja u s-settur l-ieħor kien dak tal-fuels li wkoll effettwa l-għoli tal-ħajja.

Hawnhekk tajjeb ngħid li huwa pożittiv li qed nibdew naraw il- prezz internazzjonali taż-żejt jinżel u allura dan qed jirrifletti ruħu f'nuqqas fis-surcharge ukoll.

Kif nafu s-surcharge se tinżel għal madwar 45% filwaqt li kien hemm mumenti li din kienet anke 63%.

Anke rigward fuels, aħna xtrajna biżżejjed fuel u qegħdin stabbli għax-xhur li ġejjin pero' l-previżjonijiet huma li jistgħu jorħsu iktar jekk il-prezz internazzjonali jkompli jonqos.

Dan kollu huwa pożittiv kemm fuq il-livell ekonomiku kif ukoll fuq l-impatt li dan għandu fuq l-għoli tal-ħajja għax dan għandu impatt dirett anke fuq is-setturi tal-produzzjoni f'pajjiżna.

Sur President, l-għoli tal-ħajja sa Diċembru niżel - kif anke mkejjel mill- Unjoni Ewropea - għal 2.77% u għalhekk anke l-inflazzjoni qed tbatti u din hija xi ħaġa pożittiva ħafna.

Sur President, naħseb li aħjar nibda t-tieni parti ta' l-intervent tiegħi li se jittratta l-liġi innfisiha u dak li se tipprova timplimenta.

L-ewwel taqsima ta' din il-liġi qed titlob biex il-parlament jagħti l-awtorita' lill-gvern biex ikun jista' jissellef dawk l-ammonti li hemm bżonn biex ipattu għad-deficit.

Din hi l-prassi normali, Sur President, għalkemm is- sena li għaddiet din il-parti ma saritx għax ma tlabniex li nissellfu flus minħabba li s-sena ta' qabel konna tlabna aktar milli kellna bżonn u kellna wkoll id-dħul mill-privatizzazzjoni.

Hawnhekk aħna bħala gvern m'aħniex qed nitolbu l-Lm50 miljun li qed nipprevedu li se jkollna bżonn minħabba d- deficit imma qed nitolbu awtorizzazzjoni għal Lm100 miljun.

Din qed nagħmluha biex ikollna ċerta flessibbilta' għaliex kif dejjem jiġri, ġieli jkollna anke ċertu self mill-banek li jimmatura u l-gvern, minħabba r-rata ta' l-interessi, jara li jkun jaqbillu li effettivament jissellef b'mod dirett mill-poplu għax jiġi irħas milli jissellef mill-banek.

Il-liġi fiha nnifisha tħares ukoll lejn numru ta' aspetti oħrajn, per eżempju, il-liġi li temenda t-taxxa tad-dokumenti u trasferimenti minħabba l-bidliet li aħna għamilna fuq dik li hija l-proprjeta' li effettivament tintiret u l-livell ta' taxxa li titħallas.

Tajjeb li nfakkar li llum, meta persuna tiret proprjeta' immobbli li kienet ir-residenza tal-persuna li minnha oriġina t-trasferiment, l-ewwel Lm10,000 tal-valur tal-proprjeta' ikunu eżenti mit-taxxa.

Din il-parti tal-valur eżentat issa se titla' għal Lm15,000.

Fl-istess ħin, waqt li t-tieni Lm10,000 kienu jitħallsu bi 3.5%, issa se jkunu t-tieni Lm 15,000 li se jitħallsu b'din ir-rata.

Ċertament li dan huwa roħs sostanzjali f'dik li hija taxxa fit-trasferimenti.

Aħna nafu wkoll b'ċerti problemi li jinqalgħu meta n-nies tiġi f'idejhom proprjeta' u mhux neċessarjament ikollhom il-likwidita' neċessarja biex iħallsu dawn it- taxxi u allura ħassejna l-ħtieġa ta' din ir-reviżjoni.

Sur President hemm regola speċjali oħra fejn meta persuna tkun tgħix fil- fond li tiret u li fih ma tkunx tgħix il-persuna li minnha oriġina t- trasferiment, l-ewwel Lm20,000 tal-valur tal-proprjeta' tiġi ntaxxata bir- rata konċessonarja ta' 3.5% minflok il-5% kif suppost.

Tajjeb ngħid li din il-figura minn Lm20,000 se titla' għal Lm30,000 ukoll.

Kif għedt, effettivament dan kollu se jfisser roħs sostanzjali f'dik li hija t-taxxa relatata mal-proprjeta'.

Nagħti l-eżempji Sur President.

Fejn qabel fuq Lm15,000 kont tħallas Lm150, issa m'hu se tħallas xejn u fejn qabel fuq valur ta' Lm20,000 kont tħallas Lm400, issa se jitħallas Lm150.

Jekk il- valur tal-proprjeta' jaqbez l-Lm40,000, wieħed effettivament jiffranka Lm250 li huwa roħs sostanzjali li l-gvern qiegħed jagħti permezz ta' din l- emenda.

Ngħaddi issa biex nitkellem fuq it-tielet taqsima ta' din il-liġi li temenda l-Income Tax Management Act sabiex tkompli ssaħħaħ żewġ aspetti u wieħed minnhom hu l-qsim ta' l-informazzjoni.

Aħna qegħdin fil-proċess li qed nagħmlu r-reviżjoni tal-liġijiet u anke ta' l-istrutturi tat-taxxi biex kif konna ħabbarna, naslu għal integrazzjoni aħjar u jista' jkun anke ta' amalgamazzjoni tad-dipartimenti tat-taxxi f'pajjiżna, b'mod partikolari tal- VAT u ta' l-income tax għax wara kollox, meta dawn janalizzaw individwu, iħarsu lejn l-istess ħaġa minn żewġ desks differenti.

Apparti dan, se ssir bidla importanti dwar l-appelli li jinstemgħu rigward it-taxxi.

Meta jkollna appell dwar xi kwestjoni fiskali, peress li sal-lum m'għandniex ġudikant speċjalizzat f'dan is-settur, kienu jinħolqu xi ftit jew wisq problemi allura l-gvern ħass li f'każi rari fejn id-disputa taqbeż il- Lm500,000, il-każ ta' l-appell ma jinstemax minn imħallef wieħed imma jinstema minn tliet imħallfin u dan proprju biex nassiguraw li dawn il- każijiet tekniċi ħafna jiġu studjati b'mod dettaljat ħafna.

Apparti dan, hemm numru ta' emendi żgħar li qed isiru f'taqsima 4 għal dik li hija taxxa fuq is-sisa.

Din issa ilha issir għal dawn l-aħħar tliet snin minħabba t-tibdiliet u r-reviżjonijet li qed isiru biex dawk li huma r-rati ta' dazji f'pajjiżna, b'mod partikolari fuq l-elettriku, effettivament jiġu in line mal-minimu ta' l-Unjoni Europea.

Infakkar li l-commitment tagħna hu li dan iseħħ sa l-2010 u allura wieħed jifhem il-ħtieġa ta' dawn l- emendi.

Sur President, hemm imbagħad numru ta' emendi oħra li m'humiex sostanzjali imma li bażikament huma marbuta ma' infurzar aħjar, b'mod partikolari f'dawk li huma l-liġijiet tal-VAT, li fiha wkoll qed nagħmlu l-istess emenda li għamilna fl-Income Tax Management Act dwar appelli li jaqbżu l- Lm500,000 li jmorru taħt tliet imħalfin.

Hemm bażikament emendi oħrajn dwar tibdiliet oħra li huma meħtieġa b'mod partikolari f'ċirkostanzi fejn ikun hemm ir-rifjut li jingħataw fi żmien opportun ir-records li jintalbu biex ikun jista' jsir il-proċess innifsu ta' investigazzjoni.

Imbagħad hemm emendi oħrajn li huma aktar amministrattivi u li l-iskop tagħhom hu li jxebbħu l-applikazzjoni tal-liġi ta' l-eko-kontribuzzjoni mal-liġi tal- VAT.

Pero' kif għedt, l-akbar bidliet leġislattivi li jridu jsiru f'din il- liġi, huma dawk li jridu jsiru fi stadju ta' kumitat f'emendi ġodda u li jirrigwardaw il-miżuri fiskali li aħna ħabbarna, b'mod partikolari it- tnaqqis sostanzjali li għamilna fit-taxxa ta' l-income tax.

Jien infakkar li f'dan il-budget aħna wessajna t-tax bands tat-taxxa biex għal dik li hija koppja miżżewġa, fejn qabel l-ewwel Lm4,300 ma kien jitħallas xejn taxxa fuqhom, issa din qegħda fuq l-ewwel Lm4,500.

Pero' Sur President, l-aktar bidla importanti li għamilna kien il-mod kif wessajna t-tax band li tmiss il-15%.

Fejn qabel il-bracket ta' Lm 4,300 sa Lm6,000 kien jitħallas bil-15%, issa l-bracket ta' Lm 4,300 sa Lm 8,000 se jitħallas bil-15%.

Din saret għaliex fid-diskussjonijiet li kellna mal- pubbliku qabel il-budget - u dan waħdu juri kemm dawk id-diskussjonijiet ma jsirux għal xejn - tqajmet il-kwestjoni tad-diskrepanza bejn it-taxxa fuq il-part-time u t-taxxa fuq l-overtime.

Illum fuq il-part-time konna nagħtu d-dritt li tiġi applikata t-taxxa ta' 15% imma fuq l-overtime - billi huwa parti mill-istess impjieg – dak li jkun kellu jħallas taxxa bil- 25% jew bil-35% taxxa.

Bil-paga medja ta' madwar Lm5,500, din il-bidla qed tagħti l-possibbilta' li min se jagħmel lira f'overtime, se nittrattawhielu bħala lira mill-part-time u b'hekk tiġi ntaxxata bil-15% sakemm dan ma jaqbiżx it-Lm 8,000.

Peress li neħħejna l-band ta' l-20%, kull min jaqbeż it-Lm8,000, jiġi jħallas bil-25% u dan sa' l-Lm 10,000.

Hawnhekk tajjeb ngħid li qabel hemmhekk kien hemm Lm1,500 f'dik il-bracket li kienet tmur bi 30%.

Jiġifieri anke hemmhekk, Sur President, dak li jkun se jħallas biċċa mis-somma bil-25% u mhux bit-30%.

Issa Sur President, kien hemm min qalli li aħna ma missejniex dawk li jaqgħu taħt il-35%, ċioe' dawk li jaqilgħu aktar minn Lm10,000 imma hawnhekk tajjeb jingħad li dawn se jiffrankaw 'il fuq minn Lm240 taxxa!

Issa jekk dan se jaħdem aktar, ovvjament se jibqa' jħallas bil-35% pero' dan ma jfissirx li m'hemmx possibbiltajiet li nkomplu nirrivedu f'dan is- sens.

Din hi l-viżjoni tagħna u anke l-Prim Ministru fil-budget ta l- indikazzjoni li jekk aħna nibqgħu għaddejjin bir-ritmu ekonomiku li għandna, hemm il-possibbilita' li anke nwessgħu dik it-tax band ukoll.

Sur President, jekk imbagħad inħarsu lejn it-tibdiliet fit-taxxa għal dawk li huma single, dawn it-tibdiliet ġew applikati skond l-istess konċett.

Aħna żidna l-livell minimu li fih ma tħallasx taxxa, jiġifieri minn Lm3,100 tellajniha għal Lm3,250 u l-band tal-15% tellajniha minn Lm4,100 għal Lm5,500 biex b'hekk inkludejna dawk li qabel kienu jħallsu bl-20% u anke parti li kienu jħallsu bil-25%.

Apparti dan, it-tax band li qabel kienet tibda minn Lm 5,000, tellajniha għal Lm 5,500 u minn Lm6,000, tellajniha għal Lm6,750 u dawn iħallsu bil-25% għax aħna tajjarna dik ta' l-20%.

Sur President, bniedem single li jħallas il-35% taxxa, effettivament se jiffranka Lm155.

Jekk huma żewġ persuni miżżewġin u jagħżlu komputazzjoni separata u t-tnejn li huma jħallsu bit-35%, dawn se jiffrankaw Lm310 bejniethom.

Sur President, dan kollu juri li l-miżuri li ħa l-gvern f'dan ir-rigward se jħallu aktar flus fil-bwiet tan-nies u din tolqot ukoll l-oġġettiv primarju li aħna poġġejna quddiemna u ċioe' li nħajru lin-nies jaħdmu aktar.

Hawnhekk niftakar il-kritika li kienet saret fejn qalulna li wħud min-nies se jiffrankaw xi Lm 30 taxxa biss.

Iva, veru imma r-realta' hi wkoll li dawn l-individwi kulma kienu qed iħallsu taxxa kien xi Lm30 u allura ma tistax taħfrilhom aktar għax inkella se nibdew inqassmu l-flus u mhux niġbruhom.

F'dik li hi għajnuna supplimentari, żidna wkoll għaliex ridna li dik il-faxxa tgawdi mill-ġid li qed jinħoloq fil-pajjiż u nżommu ċerta relattivita' per eżempju anke mal-qgħada minima tal-paga minima nazzjonali.

Allura hemmhekk ukoll, b'mod effettiv, għamilna l-miżuri li effettivament iżidu b'aktar minn 10% dik li hija għajnuna supplimentari.

Jiena m'għandix dubju li din se tkun waħda mill-miżuri fiskali li aħna ħadna li għandha b'mod effettiv tkompli tinċentiva l-ekonomija.

Miżura oħra importanti hija r-roħs li qed nagħtu f'dik li hija in-national insurance contribution.

Sur President, rigward ix-xogħol part-time permezz ta' din il-liġi qed naħsbu li forsi wieħed ikun jista' jagħżel x'sistema ta' bolla jrid iħallas.

Hawn min jibqa' jgħid li għalkemm qed jaqla' inqas mill-paga minima li fuqha hija mwaħħla l- Lm5.84 minimum NI contribution, lanqas ikun jaqbillu ma jħallasx il-bolla minima għax jitlef il-minimum pension.

Dak id-dritt mhux se niċħduh imma se jibqa' hemm pero` min ma jistax jagħti aktar minn 20 siegħa xogħol fil-ġimgħa, speċjalment dawk in- nisa li qed irabbu t-tfal, lanqas jaqblilhom iħallsu l-bolla minima għax din tiġi d-doppju ta' dak li jkunu qed jaqilgħu.

Għalhekk qed nagħtu l- għażla li jekk iridu jistgħu jħallsu 10% tagħha.

Ovvjament il-benefiċċji li jibbenefikaw minnhom isiru benefiċċji proporzjonali pero` dan huwa importanti biex inħajru b'mod partikolari lin-nisa jidħlu fid-dinja tax- xogħol.

Miżuri oħrajn li rridu nieħdu li wkoll iridu jidħlu f'din il-liġi huma l- bidliet li rridu nagħmlu fuq l-istudenti fl-iskejjel privati.

Kif nafu l- gvern qed jgħin b'mod dirett lill-iskejjel tal-knisja u kull sena jħallas Lm12 miljun bħala għajnuna.

Prattikament għal kull student fi skola tal- knisja l-gvern jagħti kontribuzzjoni ta' 'l fuq minn Lm870.

Dan ifisser li min għandu tifel li jmur fi skola tal-knisja, forsi jħallas Lm300 taxxa fis- sena imma l-gvern qed jagħtih madwar Lm800.

Imbagħad hemm l-iskejjel tal- gvern li l-gvern jipprovdilhom kollox hu.

Hemm ukoll l-iskejjel privati li kif kulħadd jaf qed jiżdidulhom l-ispejjeż u allura qed jiżdiedu wkoll il-fees.

Għalhekk il-benefiċċju lill-ġenituri li jibagħtu lill-uliedhom f'dawn l-iskejjel qed nirdoppjawh biex l-ammont li jonqos minn dak li jiġu komputat għall-ħlas ta' taxxa għal-livell primarju minn Lm200 jsir Lm400 u għal-livell sekondarju minn Lm300 jsir Lm600.

Irrid infakkar ukoll li dawk li jibagħtu lil uliedhom f'childcare centre biex ikun jista' jmur jaħdem se jgawdu mill-istess benefiċċju u din hija miżura importanti ħafna.

Sur President, se nagħmlu wkoll emendi oħrajn.

Per eżempju, mill-1 ta' Jannar ta' l-2007 persuna b'diżabilita` li tirċievi l-pensjoni ta' diżabilita` u tiżżewweġ persuna li m'għandhiex diżabilita` ma titlifx il- pensjoni tagħha minħabba li tkun biddlet l-istat tagħha.

Bla dubju ta' xejn din għandha tgħin u tħeġġeġ lil numru ta' persuni b'diżabilita` li jkomplu jintegraw u jgħixu l-ħajja li jixtiequ huma.

Kif nafu din kienet qed tfixkel lil min xtaq jiżżewweġ imma ovvjament kien jaqta' qalbu milli jagħmel dan.

Se nemendaw ukoll il-pensjoni tar-romol biex armel jew armla li jkollhom pensjoni tar-romol jibqgħu intitolati għar-rata fissa ta' din il-pensjoni anke meta jiżżewġu pero` dan isir sa l-ewwel ħames snin biex b'hekk ngħinu fl-integrazzjoni tagħhom fil-ħajja miżżewġa.

Kif għedt il-budget innifsu ma jimplimentax ruħu biss bil-miżuri diretti li rridu nimplimentaw b'din il-liġi imma jestendi għal numru ta' miżuri oħrajn.

Per eżempju, hawnhekk irrid insemmi l-benefiċċju ta' l-enerġija u t-tibdiliet li se jkun hemm se jiġu mħabbra mid-dipartiment tas-sigurta` soċjali.

F'dan il-budget ħabbarana 190 miżura u fosthom hemm miżuri li permezz tagħhom irridu nkomplu ninvestu f'bini ta' skejjel ġodda, inkomplu nimmodernizzaw l-iskejjel terzjarji, il-junior college, l-MCAST u l- universita` fejn qegħdin naraw injection ta' investiment kbir.

Fis-settur ta' l-edukazzjoni jidħlu wkoll ir-riċerka u l-innovazzjoni, il-laboratorji u diversi inizjattivi oħrajn.

Sur President, qed nivvotaw ammont rekord għas-settur tat-turiżmu.

Hemm ukoll is-settur tas-servizzi finanzjarji, is-settur tan-negozji żgħar u numru ta' setturi oħrajn.

F'dan il-budget kien hemm ukoll 20 miżura li kienu speċifikament marbutin ma' titjib ekonomiku, edukattiv u soċjali f'Għawdex.

Kien hemm ukoll numru ta' miżuri ambjentali u soċjali li jridu jwasslu biex il-budget għal din is-sena jwassal ħalli nkomplu nibnu ġejjieni fis-sod għal uliedna, ġejjieni li rridu nħeġġu lil kulħadd biex jipparteċipa fih.

Fil-ġranet li ġejjin fid-djar tal-familji Maltin u Għawdxin se jitqassam rendikont qasir ta' dan il-budget li jispjega l-miżuri li qegħdin nieħdu.

Fih se jkun hemm spjegat il-miżuri li se jiġu implimentati permezz ta' din il-liġi biex minn issa nibdew il-proċess ta' konsultazzjoni għal dak li jrid ikun il-budget tas-sena d-dieħla.

Irrid infakkar li se nerġgħu nagħmlu pre-budget ieħor pero` se nagħmlu xi ħaġa ġdida.

Aħna dejjem nipprovaw li f'dan il-proċess indaħħlu togħma ġdida biex in-nies jipparteċipaw aktar.

Fil-fatt qed nistiednu lin-nies biex mhux biss jgħidulna x'għoġobhom u x'ma għoġobhomx f'dan il-budget imma forsi jgħidulna x'kienu jibdlu u x'inhuma dawk l-issues li għandna nindirizzaw fil-budget li jmiss.

B'hekk fid- dokument ta' qabel il-budget il-gvern ikollu ħjiel ta' dawk l-issues primarji li l-poplu Malti jridna nindirizzaw.

Aħna rridu li l-proċess ta' konsultazzjoni nagħmluh kemm jista' jkun parteċipattiv u konsultattiv mill- bidu.

Minn hawnhekk irrid inħeġġeġ lil kulħadd biex jgħinuna nibdew dan il- proċess.

Irrid ngħid li fuq wara ta' dan il-leaflet hemm self-addressed envelope jiġifieri ma tridx tħallas bolla biex tibgħatha, kemm titwi l-idea tiegħek u titfagħha fil-posta.

Jien nagħlaq l-intervent tiegħi billi nawgura li d-diskussjoni li se jkollna f'din il-Kamra dwar dawn il-miżuri tkompli tgħinna nifhmu iktar dak li l-gvern ipprova jolqot f'dan il-budget.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Gazzi.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Charles Mangion.

ONOR.

CHARLES MANGION: Sur President, jien irrid nirrispondi xi affarijiet li qanqal l-Onor.

Fenech u se nibda minn dak li għadu kemm qal dwar il- ktejjeb li se jitqassam fid-djar tan-nies.

Dan ħeġġeġ lil kulħadd biex jagħti l-kummenti tiegħu u għalhekk jien se nikkwotalu x'qal pubblikament il-gvernatur tal-bank ċentrali madwar għaxart ijiem ilu waqt li kien qed jagħmel il-presentation tiegħu.

Issa nispera li għax se ngħid x'qal pubblikament ma niġix interpretat li qed nagħmel xi attakk personali fuqu!

Għaxart ijiem ilu, meta l-gvernatur tal-bank ċentrali kien qed jitkellem fuq il-kompetittivita` u l-ekonomija Maltija fuq il-website qal li matul dawn l-aħħar snin Malta kellha the slowest growth rate in EU in recent years.

Qal ukoll li rridu nispjegaw għaliex filwaqt li s-sitwazzjoni ekonomika globali, inkluż dik ta' l-Unjoni Ewropea, bdiet sejra aktar 'il quddiem, pajjiżna ma qabadx l-istess ritmu imma kiber b'ritmu inqas jew addirittura ma kellu l-ebda tkabbir.

Staqsa wkoll għaliex il-pajjjiżi ta' madwarna kellhom riċessjonijiet li damu inqas milli damu f'pajjiżna.

Barra minn hekk fil-presentation tiegħu l-gvernatur tal-bank ċentrali beda jikkompara l-attivita` ekonomika f'ċerti oqsma partikolari u sejħilhom "comparisons that matter", jiġifieri paraguni li jagħmlu sens, illi aħna nanalizzawhom u nagħtu ċerta spjegazzjoni dwarhom.

Per eżempju, dan qalilna li filwaqt li fil-euro area t-tfaddil kien ta' 20%, f'Malta niżel għal 11%, jiġifieri għandna l-inqas savings rate.

Rigward private investment bħala perċentwali tal-GDP għandna madwar tliet punti perċentwali inqas mill-medja ta' l-euro rate.

Per eżempju f'dak li għandu x'jaqsam ma' l-ispiża tar-riċerka u l-iżvilupp, l-ispiża mid-domestic industry fil-euro area hija ta' 56% u f'pajjiżna hija biss ta' 18%.

Issa se ngħid xi ħaġa fuq kemm jonfoq il-gvern fuq ir-riċerka.

Aħna nonfqu 0.2% tal-prodott gross domestiku filwaqt li fil-euro area r-rata hija ta' 0.8%.

Skond il-Lisbon strategy anke din hija rata baxxa ħafna u trid togħla ħafna aktar.

Imbagħad il-gvernatur tal-bank ċentrali jsemmi wkoll il-female employment rate jiġifieri kemm jipparteċipaw nisa fid-dinja tax- xogħol.

Filwaqt li l-medja fil-euro area ta' l-Unjoni Ewropea meta addottat l-ewro, ir-rata kienet ta' 55%, f'Malta din hija ta' 33% biss.

Anke fuq il-qasam edukattiv kien hemm bżonn daqsxejn ta' analisi.

Fil-fatt se ngħid kemm għandna gradwati fix-xjenza u fit-teknoloġija għal kull 1,000 persuna.

Filwaqt li fiż-żona ewro r-rata hija ta' 12.7%, f'Malta r-rata hija ta' 3.6%.

Ir-rata ta' l-early school leavers li jitilqu mis-sistema edukattiva u ma jkollhom l-ebda tama għax ma jkollhomx skills, taħriġ u educational background tajjeb, filwaqt li fil-euro area din hija ta' 18% u fis-Slovenja li mxiet ħafna 'l quddiem għax ibbażat kollox fuq l- edukazzjoni r-rata hija ta' 5% biss – hawnhekk ikun tajjeb li wieħed jgħid li s-Slovenja daħlet fl-Unjoni Ewropea sentejn ilu magħna – f'pajjiżna r- rata hija ta' kważi 42%.

Imbagħad għandna wkoll il-youth education attainment level li f'pajjiżna r- rata hija ta' 53%, fil-euro area hija ta' 73% u fis-Slovenja hija ta' 90%.

Hawnhekk nerġgħu naraw kemm ir-rabta bejn l-iżvilupp u kemm wieħed jimxi 'l quddiem ekonomikament hija marbuta ħafna mal-qafas edukattiv u mar- riżultati li nakkwistaw fl-edukazzjoni.

Jien ngħid li mhux kemm nonfqu fil- qasam ta' l-edukazzjoni jgħodd, għax pro-rata nonfqu ħafna bħala pajjiż, imma kemm bħala pajjiż għandna value for money.

Il-ministru semma wkoll id-dħul mill-income tax.

Peress li d-dħul mill- income tax jiġi mill-kumpanniji, il-ministru qal li l-kumpanniji ddikjaraw aktar qligħ u dan huwa sinjal li dawn għamlu aktar profitt.

Hekk tgħidlek il-loġika imma ejja naqsmu l-kumpanniji u l-individwi.

F'mistoqsija parlamentari numru 18,848 jiena staqsejt kemm kien il-qligħ bejn is-snin 2002 u 2005 - iċ-ċifri tas-sena 2006 kienu għadhom qed jiġu komputati - jiġifieri kemm daħħal bħala income tax il-gvern minn fuq il-banek u minn fuq il-kumpanniji l-oħrajn kollha.

Illum nafu li r-reġistrazzjoni ta' kumpanniji reġistrati tqarreb kważi l-40,000 kumpannija reġistrata, jiġifieri l-maġġoranza tan-negozju jsir mill-kumpanniji, għalkemm għandek is-self-employed.

Imma ladarba l-Onor.

Fenech semma l-businesses se nsemmihom jien ukoll.

Fil-fatt jirriżulta li fis-sena 2003 l-kumpanniji ħallsu kważi Lm61 miljun f'income tax u l-banek ħallsu Lm14 miljun.

Fl-2005 l-kumpanniji ħallsu Lm50 miljun u l-banek ħallsu madwar Lm22.3 miljun.

Dan ifisser li l-profitti tal-banek splodew għax spiċċaw iħallsu Lm8 miljun aktar taxxa fuq medja ta' tliet snin.

Fil-fatt bejn is-sena 2003 u s-sena 2005 il-banek irreġistraw Lm24 miljun profitti aktar pero` l-kumpanniji, li t-taxxa tagħhom naqset b'Lm10 miljun, il-profitti tagħhom naqsu b'madwar Lm30 miljun.

Sur President, hawnhekk forsi jidħol l-approach ta' kif wieħed jaqra l- figuri u l-istatistika imma huwa tajjeb li f'kull ekonomija, kbira jew żgħira, - naħseb fiċ-ċirkostanzi ta' pajjiżna ftit iżjed - biex ikollna l- istampa ċara u preċiża ta' l-affarijiet ikun aħjar jekk naraw il- performance ta' kull settur.

Issa aħna nafu li minħabba l-istat monopolistiku ta' żewġ banek kbar, il-qligħ tal-banek qed jikber.

Hawnhekk mhux qed ngħid li aħna ma rriduhomx jaqilgħu flus imma jkun tajjeb li nenfasizzaw li l-administrative charges tal-banek qed jiżdiedu b'mod qawwi.

Per eżempju, m'hijiex ħaġa ħażina li wieħed jissellef il-flus biex jirranġa jew ikabbar id-dar tiegħu jew inkella biex jixtri xi affarijiet għad-dar.

Jien nieħu gost bihom dawn l-affarijiet għax dan huwa parti mill- proċess ta' l-attivita` ekonomika, imma mhux sew li jkollok każijiet li rajthom b'għajnejja stess li għal loan ta' Lm12,000 iwaħħluk madwar Lm200 bank charges.

Naħseb li l-affarijiet qed ikunu eċċessivi, u minkejja li fetħu diversi banek, rigward retailing in-numru tagħhom huwa wieħed limitat.

Għalhekk aktar u aktar jista' jkollok sitwazzjoni ta' monopolju jew ta' influwenza qawwija fis-suq.

Issa huwa veru li l-klijent ikun lest li jħallas l-ispejjeż imma jien nerġa' ntenni li dawn l-ispejjeż amministrattivi għandhom jiġu eżaminati għax ma jistax ikun li bħala perċentwal dawn ikunu aktar għoljin minn dawk ta' banek oħrajn fl-Unjoni Ewropea.

Sur President, il-bank ċentrali jżid ir-rata ta' l-imgħax l-ewwelnett biex ma jkunx hemm pressjonijiet inflazzjonarji u t-tieni biex kemm jista' jkun ir-riżervi barranin ma joħorġux barra l-pajjiż.

Imma l-aħħar żieda li kien hemm li kienet ta' madwar 0.25 percentage points fuq l-imgħaxijiet kienet tfisser li min għandu home loan ta' xi Lm25,000, il-pagamenti tiegħu żdiedu bejn Lm5 u Lm7 fix-xahar.

Għall-banek primarji tagħna dan ifisser qligħ li jqarreb jew jaqbeż l-Lm400,000.

U għaliex il-qligħ fuq l-imgħax jibqa' favur il-bank?

Għax meta s-central bank jgħolli l-base rate il-bank iżid ir-rata ta' l-imgħax li jħallsu l-individwi speċjalment fuq il-home loans tagħhom, apparti n-negozji.

Min ikollu l-flus depożitati hemmhekk, peress li dawn ikunu ffissati għal sena jew għal aktar, ir-rata ta' l- imgħax għad-depożitanti ma tiżdiedx.

Għalhekk meta jkun hemm iż-żieda perċentwali li jagħmel il-bank ċentrali għal diversi raġunijiet – u forsi issa m'huwiex il-waqt li wieħed jitkellem fuqhom - dawk li jissellfu mill- bank se jbatu d-daqqa mill-ewwel u l-kredituri tal-bank li jiddepożitaw il- flus jibqgħu bir-rata baxxa ta' imgħax fuq id-depożiti tagħhom u ma jieħdu xejn minn dak il-benefiċċju.

Għalhekk jekk irridu nħarsu l-interessi tal-konsumatur minn kwalunkwe aspett, dan il-punt irid jiġi eżaminat ħalli l-qligħ ma jitgawdiex minn entita` waħda.

Ċertament min qed jismagħni min-naħa tal-banek mhux qed jieħu gost b'dawn l-il-kummenti imma naħseb li hawnhekk irridu nitkellmu fuq l-affarijiet li huma ekwi, mhux nittolleraw ċerti affarijiet minħabba pożizzjoni b'saħħitha fis-suq.

Aħna nemmnu f'suq liberali, f'suq li jkollu ċerti bilanċi li jaraw li ma jkunx hemm vantaġġ mhux ġustifikat minn min ikollu pożizzjoni dominanti.

Dawn huma affarijiet li wieħed għandu jarahom.

Sur President, kif diġa` għedt, bejn is-sena 2003 u s-sena 2005 l- kumpanniji naqqsu l-profitt tagħhom b'madwar Lm30 miljun u l-banek żiedu l- profitt tagħhom b'Lm24 miljun.

Għalhekk huwa importanti li naraw fejn tkun iż-żieda tad-dħul tat-taxxa għax dak jagħtina stampa aktar ċara tas- sitwazzjoni reali.

Huwa importanti li id il-gvern ma nsaħħuhiex b'mod li tkisser lin-nies imma għandna naraw li l-affarijiet isiru b'mod ġustifikat u l-gvern idaħħal l-income li għandu jdaħħal.

Ovvjament jekk ma jkunx hemm dan id-dħul il-gvern ma jkunx jista' jwettaq l-obbligi soċjali tiegħu pero` jkun tajjeb li jkollna stampa ċara kemm minn dan id-dħul żejjed li kien hemm bejn l-2005 u l-2006 bħala income tax kienu arretrati u kemm kienu ġejjin minn profitt iddikjarat.

Qed ngħid dan għax skond l-aħħar audit report tas-sena 2005, matul dik l-istess sena kien hemm madwar Lm270 miljun arretrati.

Issa hawnhekk irrid ngħid li dawn il-Lm270 miljun ikunu assessment jiġifieri mhux neċessarjament ikunu dovuti.

Qed ngħid dan ħalli min qed jismagħna u l-media ma jaħsbux li dawn il-flus kollha huma arretrati u allura l-gvern għandu jiġborhom.

Pero` jekk m'iniex sejjer żball, minn dawn il-Lm270 miljun li kien hemm fis-sena 2005 kien hemm bejn Lm70 miljun u Lm80 miljun li huma dovuti.

Qed insemmi dan il-punt għax wieħed irid jgħid ukoll kemm sar profitt mill-entitajiet kummerċjali u individwi u kemm kien dovut minnhom.

Sur President, il-ministru qal li matul is-sena 2006 kien hawn investiment li kważi jlaħħaq il-Lm500 miljun.

Sa ċertu punt, għalkemm qal dan, il- ministru antiċipa r-realta` ta' dan il-fatt.

Qed ngħid dan għax jekk wieħed jara l-aħħar statistika li ġiet ippubblikata fit-2 ta' Frar isib li bejn Jannar u Settembru tas-sena 2006, l-investiment dirett f'Malta kien maqsum hekk.

Fil-qasam tal-manifattura li tinkludi elettriku, gass, ilma, kostruzzjoni eċċ. kien hemm Lm15 miljun u f'dawn id-disa' xhur kien hemm żieda fuq is-sena ta' qabel.

Tajjeb li ngħidu li dak l-investiment ġie minn kumpannija ta' l-esportazzjoni ewlenija.

Barra minn hekk kien hemm kumpannija tat-tessili interessanti ħafna li għamlet investiment ta' madwar Lm1 miljun minn dawk il-Lm15 miljun.

Għalhekk kien hemm dak it-tip ta' investiment mill-Lm500 miljun.

Kif jaf kulħadd it-turiżmu huwa wieħed mill-akbar setturi ekonomiċi u l- investiment f'dan is-settur għall-ewwel disa' xhur tas-sena 2006 kien ta' Lm10 miljun, jiġifieri Lm2 miljun inqas mill-ewwel disa' xhur tas-sena 2005.

Mela fil-qasam turistiku l-investiment dirett naqas.

Għaliex aħna nispeċifikaw dan it-tip ta' investiment?

L-investiment produttiv kollu jġib il-flus lejn pajjiżna imma dwar l-investiment li minnu se tikkrea attivita` kummerċjali li toħloqlok l-impjiegi huwa tajjeb illi nagħmlu dawn is- subdivisions.

Dan isir minħabba l-fatt li l-gvern u kulmin qed jara l- istatistika jkollu l-istampa reali ta' l-affarijiet.

Għalxejn noqogħdu ngħidu li kollox sejjer tajjeb jekk dak is-sentiment ma jinħassx mill-familji on the ground.

Qed ngħid dan għax meta tmur għandhom dawn jgħidulek li mhux qed ilaħħqu mal-ħajja, ma' l-affarijiet ta' l-ikel, mal-mediċini, ma' l-edukazzjoni tat-tfal eċċ. Sur President, ir- rata ta' l-inflazzjoni niżlet għax il-gvern inkluda l-qasam tat-turiżmu.

Per eżempju s-sena li għaddiet ir-rati tal-kmamar tal-lukandi tbaxxew b'tali mod li kważi kważi min jgħix waħdu u m'għandux familja jaqbillu jmur jgħix f'lukanda għax tiġih irħas milli joqgħod id-dar fejn irid iħallas id-dawl u s-soprataxxa, l-ikel eċċ. Pero` għalkemm ir-rata ta' l- inflazzjoni tkun dehret li naqset, fir-realta` ssib li l-ispejjeż ta' l- ikel u ta' l-affarijiet essenzjali – jien lill-gvern nisfidah biex imur għand il-familji – kulma jmur qed jogħlew.

Illum kulħadd jgħidlek kif tkisser bis-soprataxxa tad-dawl u l-ilma u l-partit Laburista qed jinsisti li din għandha tiġi mnaqqsa.

Ftit ilu l-gazzetta "The Times" għamlet survey fuq il-ħaxix.

Naħseb li l- ħaxix jittiekel kuljum u t-tobba jgħidulna biex nieklu minnu kemm nifilħu u għalhekk dan jiġi kkonsmat ħafna.

Sfortunatament il-prezz tiegħu qed jogħla kif qed jogħlew ukoll il-mediċini.

Minkejja li fil-budget li għadda l-prim ministru wegħdna li l-mediċini se jorħsu, sal-lum għadhom ma raħsux.

Dan biex ma nsemmix il-problema li qed ikun diffiċli ħafna li jinstabu ċerti mediċini f'pajjiżna.

Minn hawnhekk jiena nappella biex din il- problema tiġi indirizzata għax aktar ma jgħaddi żmien aktar qed jiġu nies għandi jgħiduli li mhux qed isibu pilloli.

Issa ħafna drabi dawn ikunu nies li qed ibatu minn mard bħalma huwa l-mard tal-qalb, pressjoni eċċ. Jekk verament għandna gvern li għandu l-polz tal-poplu għandu jindirizza dawn il-problemi.

Inutli noqogħdu ngħidu kemm l-ekonomija sejra tajjeb u l- inflazzjoni tbaxxiet meta għandek dawn ir-realtajiet.

Issa nixtieq nitkellem ftit dwar l-investiment.

Per eżempju, jekk nieħdu l- ST Microelectronics insibu li kemm ilha Malta din investiet madwar Lm300 miljun.

Dan ifisser ħolqien ta' impjiegi – fil-fatt din il-kumpannija diġa` timpjega madwar 2,000 ruħ – għal dawk iż-żgħażagħ li spiċċaw mill- iskola sekondarja kif ukoll għal dawk li ggradwaw fil-qasam tax-xjenza.

Imbagħad għandna l-investiment fil-qasam tat-turiżmu li huwa wieħed mill- aktar oqsma li huwa labour intensive u li joħloq opportunitajiet ta' xogħol ġodda fil-qasam tal-lingwi, fil-qasam tal-gwidi, fil-qasam tal-hospitality u fil-kċina.

F'dan il-qasam jidħlu wkoll waiters u receptionists jiġifieri għandek massa kbira ta' ħaddiema.

Li tinvesti f'dan il-qasam huwa importanti aktar u aktar meta għandek problema ta' nuqqas ta' xogħol speċjalment fost iż-żgħażagħ.

Ta' min isemmi li kull sena mis-sistema edukattiva ta' pajjiżna jispiċċaw 42% ta' l-istudenti tagħna jiġifieri għandek eluf mingħajr skills jew tagħlim u dawn għandhom problema ta' nuqqas ta' xogħol, għalkemm hemm oħrajn ukoll fil-qasam tax-xjenza.

Per eżempju, il-ġimgħa l-oħra kien hemm żagħżugħ li bagħtli sms.

Dan spiċċa mill-universita` b'first class degree fil-matematika u qalli li ilu sitt xhur ifittex impjieg imma għallinqas issa sab.

Hemm min ikun ilu sena jew sentejn ifittex impjieg għax ma jkollux taħriġ.

Għalhekk huwa tajjeb li l-investiment naqsmuh biċċa biċċa ħalli naraw fejn ikollna investiment dirett produttiv.

Aħna m'aħniex l-uccelli del malaugurio kif jipprovaw jiddeskrivuna.

Issa billi lin-nies tgħidilhom li fil-banek kien hemm Lm300 miljun investiment!

Dan huwa tajjeb, biex ma jmurx ikun hemm xi ħadd li jifhimni ħażin, għax lis-settur finanzjarju rriduh jiżviluppa u naħseb li għandna nfittxu n-niċeċ u naraw kif nistgħu niżviluppawh.

Dan nagħmluh billi nkomplu nippreparaw il-human resources għalih għax dan huwa wieħed mill-affarijiet li rnexxa bi qbil bejn iż-żewġ naħat.

Hawnhekk ikun tajjeb li ngħid li t-Lm300 miljun li qed insemmi kienu bank transfers.

Għalkemm dawn għandhom impatt pożittiv u dak is-settur irridu niżivluppawh, ikun tajjeb li ngħidu li f'dan is-settur kellna żvilupp qawwi għax matul is-sena 2006 kien tliet darbiet aktar mis-sena 2005.

Imma mbagħad x'ħin immorru għall-attivitajiet l-oħrajn kollha li jinkludu agriculture and fishing, mining and quarrying, research and development, legal activities, accounting, bookeeping, audit, tax consultancy, market research, advertising public opinion, business, management, architecture in engineering and technical activities, education, health and social work activities, sewage and refuse insibu li l-foreign direct investment naqas bi kważi Lm1 miljun fuq is-sena 2005.

Għalhekk meta wieħed jitkellem dwar il-kontribut ta' l-investiment dirett fuq l-ekonomija tagħna jrid jara fejn ikun qiegħed dan l-investiment dirett barrani.

Ikun tajjeb li nissolleva wkoll punt interessanti li ħareġ mill- istatisitka ta' Diċembru fejn għad hemm din il-kontroversja dwar il- kambjamenti li saru bejn dak li ġie ppubblikat f'Settembru tas-sena 2006 u Diċembru ta' l-istess sena.

Mill-istatistika jirriżulta li l-kontribut ta' l-investiment dirett barrani fuq it-tkabbir ekonomiku f'Diċembru kien ta' 0.3% inqas u f'Settembru kien 0.8% iżjed.

Dawn il-figuri qed insemmihom biex insostni l-argument tiegħi b'risposta għal ħafna asserzjonijiet li saru min-naħa tas-Segretarju Parlamentari Tonio Fenech.

Meta wieħed jitkellem fuq il-liġi li għandna quddiemna wieħed ma jistax ma jħarisx lejn il-fatt li l-gvern se jitlob l-awtorizzazzjoni biex jissellef Lm100 miljun.

Għalkemm fl-2006 il-gvern qalilna li mhux se jkollu bżonn jissellef anzi qal li qiegħed Lm15 miljun minn fuq, fil-budget estimates qed jgħidilna li għas-sena 2007 il-borrowing requirement tiegħu se jkun ta' madwar Lm60 miljun.

Għalhekk irridu naraw kemm il-gvern huwa kapaċi jsostni dak li jgħid.

Per eżempju l-gvern qed jgħid li rnexxielu jilħaq il- miri tad-deficit u li dawn se jibqgħu sostnuti fis-snin li ġejjin, imma inutli nagħmlu ċerti targets imbagħad dawn ma nsostnuhomx.

Huwa importanti li dan il-punt niddiskutuh.

Sur President, jekk wieħed jara l-figuri ta' l-estimi tas-sena 2006 isib li l-borrowing requirements tal-gvern kienu pożittivi u ma kellux għalfejn jiddejjen imma dan kien dovut għall-fatt li nbiegħet proprjeta` b'Lm20 miljun.

Dan huwa dħul ta' darba jiġifieri m'għandux x'jaqsam ma' l-iżvilupp ekonomiku u ma' konsum aktar qawwi li jiggarantixxi aktar dħul mill-VAT.

Jekk aħna nneħħu l-one-off mid-dħul ordinarju tal-gvern insibu li d-deficit tal-gvern minn Lm57 miljun kien jitla' għal Lm77 miljun.

Imbagħad jekk wieħed iħares lejn is-sena 2007 isib li l-one-offs huma ftit.

Fil-fatt huwa previst li s-sale of the government's land fis-sena 2007 huwa Lm4 miljun u mhux Lm20 miljun bħalma kellna s-sena li għaddiet.

Għalhekk il-borrowing requirement tiegħu se jiżbroffa aktar 'il fuq u hawnhekk wieħed jibda jistaqsi kemm l-affarijiet huma sostenibbli u kemm wieħed jista' jkollu moħħu mistrieħ.

Kollox jindika li l-affarijiet m'humiex se jagħtu r-riżultat li qed jagħtina l-impressjoni li se jkollna l- gvern.

Jekk il-gvern qed jgħid li d-dejn se nikkontrollawh allura mhux se jkollna għalfejn niddejnu aktar, speċjalment issa li l-capital expenditure tal-gvern se tonqos minħabba li l-isptar Mater Dei se jkun lest.

Pero` x'ħin naraw paġna 122 tal-budget insibu li l-imgħax fuq id-dejn se jiżdied b'aktar minn Lm600,000 għas-sena 2007.

Dan ifisser li l-piż tad-dejn se jkun qawwi fuq id-dħul tal-gvern matul is-sena 2007 u din hija realta` oħra li rridu niffaċċjaw għax kull darba li jkun hemm id-deficit inti se żżid id- dejn.

Sas-sena li għaddiet il-gvern kien qed jillapazza billi jbigħ l-assi tiegħu.

Hawnhekk nista' nsemmi bħala eżempju l-Lm94 miljun tal-Maltacom, pero` issa ma baqgħax aktar assets x'jinbiegħu.

Jista' jkun hemm proprjeta` oħra bħall-BOV imma m'għandniex assets oħrajn biex il-gvern jikkontrolla d- dejn.

Per eżempju, hawnhekk ta' min isemmi li bħala imgħax aħna nħallsu Lm77 miljun, jiġifieri l-vot li nieħdu għas-saħħa kważi qed imur għad-dejn.

Għalhekk hawnhekk wieħed ma jistax ma jissottolineax l-irresponsabilita` tal-gvern Nazzjonalista matul dawn l-aħħar 20 sena li ħalla d-dejn jakkumula għal Lm191 miljun.

Per eżempju, kif nistgħu nitolbu lin-nies biex jagħmlu sagrifiċċju, imbagħad għal kull lejl li l-ministri jħallsu meta jkunu msefrin iħallsu bejn Lm500 u Lm1,200?

Matul is-sena 2006 il- gvern daħħal Lm26 miljun mis-surcharge u jekk taħdimha bejn 200,000 familja ssib li din tammonta għal kważi Lm1,000 kull familja.

Dawn huma s-sagrifiċċji li qed jintalab li jagħmel il-poplu.

Per eżempju, f'sena jsiru xi 300 rapport u jintnefqu aktar minn Lm1 miljun.

Ma nafx għalfejn isiru dawn ir-rapporti kollha u Allaħares nagħmlu dawn ir-rapporti fuq il-marid għax jilħaq imut sakemm noħorġu l-analisi.

U meta l-gvernatur tal-bank ċentrali qal li l-gvern għandu bżonn irażżan in-nefqa tiegħu, għal dawn l-affarijiet kien qed jirriferi.

Ħafna drabi meta ngħidu li rridu nnaqqsu l-ispiża, għal dawn l-affarijiet inkunu qed nirriferu u mhux għas- servizzi tas-saħħa.

Inkella xi kwalita` ta' ħajja qed nipproġettawlhom lin- nies?

Dan l-infiq u dawn l-overruns huma inaċċettabbli f'dan il-pajjiż.

Dwar dan irrid ngħid li aħna ilna ħafna nitkellmu fuq il-valur għall-flus u fuq l-accountability.

Per eżempju jien ma nistax nifhem lill-Ministru Mugliett meta jgħid li wara li jibdew jagħmlu triq jindunaw li jkunu jridu jagħmlu affarijiet oħra bil- konsegwenza li minn Lm1 miljun triq tiġi tiswa Lm2 miljun.

X'jiġifieri?

Jien naħdem għal rasi mas-settur privat imma dan ikollu contingency għal nefqa aktar fuq proġett li jkun qed jagħmel.

Per eżempju, dan jaħseb għal bejn 15%, 20% u 25% aktar imma miskin hu fis-settur privat jekk l-ewwel ikun qed jipproġetta li se jonfoq Lm20 miljun jew Lm30 miljun fuq proġett imbagħad jispiċċa jonfoq Lm60 miljun għax mhux il-baħar imur!

Kieku l- banek iduru għalih!

Imma kif jista' jkun il-gvern ikollu dawn l-overruns imbagħad ħadd ma jkun accountable?

Min jagħmilhom l-istimi u kif jiġu permessi?

Kif triq tkun stmata li se tiġi tiswa Lm1 miljun imbagħad tiġi tiswa Lm2 miljun u ma tingħatax spjegazzjoni ċara?

Ma jistax ikun li wara li jinbdew ix-xogħlijiet isibu li hemm bżonn issir katusa tad-drenaġġ, xi trinka jew xi pipe, għax il-kalkoli jkunu saru diġa`.

Per eżempju meta fl-1997 kont responsabbli mill-kunsilli lokali, l-għajta prinċipali tagħhom kienet li jridu l-flus għat-toroq.

Dak iż-żmien kellna l-ispecial funds għall- kunsilli lokali imma niftakar li kont tlabt lit-technical section li kien hemm fil-ministeru tal-kunsilli lokali u dawn ħadmu sa l-inqas dettall kemm tiġi tiswa triq per square metre, bl-infrastruttura u bis-servizzi kollha li jkunu jridu jgħaddu.

Meta mbagħad il-figuri jibdew jinqabżu wieħed jibda jistaqsi fejn qegħdin imorru l-flus.

Per eżempju xi sentejn ilu kien hemm rapport ta' l-awditur dwar l-overruns fit-toroq.

Huwa għalhekk li meta tan- naħa l-oħra jgħidu li laħqu l-miri tagħhom aħna ma nemmnuhomx.

Per eżempju minħabba l-isfida li l-gvern għandu quddiemu f'Mejju, issa qed jgħidu li d- deficit qiegħed taħt it-3% imma dan sar għax il-gvern biegħ xi proprjeta`.

Allaħares il-kuntratt ta' proprjeta` ma sarx qabel l-aħħar tas-sena għax kieku l-gvern kien ikollu problema kbira kif se jlaħħaq ma' l-estimi li għandu quddiemu.

Pero` jekk fis-sena li jmiss il-gvern mhux se jerġa' jbigħ l-assets tiegħu, ċertament li d-deficit jerġa' jisplodi 'l fuq għax il- bżonnijiet bażiċi, bħalma huma s-servizzi soċjali, is-servizzi tas-saħħa u l-qasam ta' l-edukazzjoni se jibqgħu hemmhekk.

Sur President, il-gvern ikollu jagħżel, jew inaqqas is-servizzi, jew jagħmilhom bil-ħlas jew inkella jżid il-piż tat-taxxi x'imkien ieħor.

U naqtgħuha din li ngħidu li l-gvern għamel xi budget mingħajr taxxi.

Mela l- ewwel żied is-surcharge, imbagħad ġie ġimgħa wara u qalilna li għamel budget bla taxxi.

Imma jekk f'sena l-gvern daħħal Lm26 miljun mis- surcharge, kważi Lm1,000 kull familja, kif jista' jgħid li m'għamilx taxxi?

Jekk wieħed iħares lejn l-ammont ta' taxxi li għamel il-gvern matul dawn l- aħħar tliet snin isib li bejn l-1998 u s-sena 2003 il-piż tat-taxxi tela' b'Lm187 miljun.

Dan l-ammont huwa wieħed sinifikanti għax bejn l-1998 u l-2003 l-ekonomija tagħna ma kenitx qed tikber u issa aktar u aktar.

Meta f'Diċembru li għadda ħarġet l-istatistika li aħna qanqalna ħafna mistoqsijiet dwarha, irriżulta li matul dawn is-snin it-tkabbir ekonomiku niżel 'l isfel, jiġifieri l-istatistika għamlet reviżjoni u baxxiet it-tkabbir ekonomiku b'medja ta' Lm15 miljun jew iktar.

Mela mill-istatistika rriżulta li f'Settembru t-tkabbir kien minimu u kien hemm każijiet ta' nuqqas ta' tkabbir, imma biex tgħaxxaqha f'Diċembru erġajna niżżilna l-figuri 'l isfel.

Imbagħad ngħidu li ma żidniex il-piż tat-taxxi!

Ir-realta` hija li l-piż tat-taxxi huwa wieħed qawwi.

Jien ngħid li fid-dawl ta' dawn ir- realtajiet li joħorġu mill-istimi u mill-istatistika tal-gvern stess jidher ċar li t-triq tal-gvern aktar 'il quddiem se tkun li jżid il-piż tat-taxxi, għax meta tibda tanalizza l-indikazzjonijiet, issib li l-istat ta' l- ekonomija tagħna m'huwiex b'saħħtu kif qed jgħid l-istess gvern.

L- investiment produttiv, li l-qligħ tiegħu jikber għax l-impjegati jħallsu l- NI contribution u t-taxxi u hemm ukoll il-profitt li jagħmlu l-kumpanniji, ma jidhirx li qiegħed hemmhekk.

Sur President, il-fatt li l-flus jidħlu fil-banek jew fl-istituzzjonijiet tagħna u joħorġu 'l barra immedjatament fih l-impatt pożittiv.

Is-settur finanzjarju huwa l-aktar settur li mexa 'l quddiem pero` nistgħu nirranġawh ukoll billi nintroduċu ċerti skemi għax min-naħa jħaddem lin-nies u min- naħa oħra jġib il-flus fil-pajjiż.

Imma ejja naraw l-affarijiet fir- realta` tagħhom u nagħmlu assessment fuq dan biex inkunu nafu fuqiex qegħdin nitkellmu.

Jekk ma narawx ir-realta` huwa inutli li noqogħdu ngħidu li kollox sejjer tajjeb u lin-nies kważi ngħidulhom biex ma joqogħdux jgħidu li l-ħajja qed togħla għax din qed torħos.

Ir-realta` hi li l-poplu qed jilmenta li l-paga mhux qed isservih u din qed jammettiha l-gvern stess.

Qed ngħid dan għax f'paġna 43 ta' l-"Economic Survey" ta' Ottubru 2006, li ġie ppreżentat fuq il-mejda tal-Kamra – issa jekk dan huwa żbaljat, il-gvern kien qed jimmiżlijdja lill-Kamra - hemm li fl-2003 , il- valur tal-paga kien ta' Lm123 u bejn Jannar u Ġunju tas-sena 2006 din niżlet għal Lm116.

Fl-istess żmien ir-rata ta' l-inflazzjoni tal-pajjiż kienet qiegħda tnaqqar aktar mill-pagi li kien qed jaqla' l-ħaddiem u għalhekk qed nitkellmu f'termini reali.

Mela l-uġigħ tan-nies fuq l-għoli tal-ħajja kien ikkawżat ukoll mill-piż tat-taxxi li żied il-gvern matul dawn l-aħħar snin.

Allura, jekk wara dak il-piż tat-taxxi kollu xorta għadna dubjużi dwar is-sostenibilita` tal-finanzi, titqanqal il-mistoqsija: Allura l-VAT se tibqa' ta' 18% jew se nżiduha biex inkunu nistgħu nsaħħu d-dħul?

Nafu li fil-pajjiżi ta' l-Unjoni Ewropea l-medja qed tvarja bejn 15% u 25% imma rridu nagħmlu wkoll assessment fuq l-impatt ta' dan fuq il-konsum.

Ir-realta` li għandu quddiemu pajjiżna hija li t-taxxi żdiedu u d-dħul u l- income per capita naqsu f'termini reali.

Għalhekk aħna nqanqlu ċerti mistoqsijiet dwar statistika, anke jekk din tkun statistika riveduta.

Tista' tiġi riveduta statistika imma għallinqas għandu jkollna ġustifikazzjoni għalfejn isir dan.

Ma jistax ikun li jekk xi ħadd jagħtina statement, hu min hu, ikollna naċċettawh.

Naħseb li spiċċa ż-żmien ta' l- oraklu ta' l-imperatur Ruman.

Safejn naf jien illum qegħdin fl-Unjoni Ewropea u f'pajjiżna nħaddnu d-demokrazija u nirrispettaw l-opinjoni ta' kulħadd imma effettivament il-mistoqsijiet jitqanqlu waħedhom.

Hawnhekk ikun tajjeb li nfakkar lill-gvern dwar studju fuq l-istatistika li kien għamel ftit qabel il-budget il-Professur Falzon.

Safejn naf jien dan l-istudju kellu jiġi diskuss fl-MCESD imma ma ġiex diskuss pero` jien mhux se nidħol fil-mertu ta' dan.

Pero` jkun tajjeb li naraw il- konklużjonijiet ta' dan l-istudju li safejn naf jien ġie mfaħħar pubblikament u ħadd ma kkontradixxieh.

Fl-aħħar mill-aħħar wieħed jesprimi opinjoni, jagħmel l-istudju tiegħu u ħaddieħor jagħmel studju kuntrarju u mbagħad dak li jkun jevalwa ż-żewġ studji.

Issa jien mhux qed ngħid li wieħed ikun tajjeb u l-ieħor ikun ħażin imma tajjeb li naraw il- konklużjonijiet li kien hawn f'dan ir-rapport.

Per eżempju waħda mill- affarijiet li tirriżulta hija li l-valur ta' l-esportazzjoni ta' pajjiżna, f'termini reali, f'dak li għandu x'jaqsam ma' prodotti u servizzi, bejn is- sena 2000 u s-sena 2005 naqas.

Dan seħħ fuq medda ta' ħames snin u bil- kambjament, bir-riformi, bir-ristrutturar u bl-għajjat kollu li l- affarijiet sejrin tajjeb.

Hawnhekk nixtieq nagħmel parentesi żgħira u nsemmi l-Ġermanja.

Ftit tas- snin ilu fil-Ġermanja kienu qed jitkellmu dwar il-qagħda ekonomika, dwar l- impjiegi li kienu qed jintilfu u dwar l-affarijiet li kienu sejrin lura għaliex l-esportazzjoni tagħhom kienet qiegħda f'sitwazzjoni ħażina.

Dan kollu jwassal biex il-ħaddiema jitilfu l-impjieg, il-qligħ tagħhom jonqos u l-konsum intern jonqos ukoll.

Ara llum li l-esportazzjoni tagħhom kibret ħafna, issaħħet u saret waħda mill-aqwa, qed jitkellmu f'termini li qed jiżdiedu l-pagi u jassiguraw li dawn jiżdiedu aktar mir-rata ta' l- inflazzjoni.

Dan għaliex l-esportazzjoni tal-prodotti u tas-servizzi huwa kejl ewlieni f'termometru li l-merkurju tiegħu mhux daqqa jitla' u daqqa jinżel bħal bużżieqa bl-ajra imma f'termometru fejn il-merkurju tiegħu jagħmel il-kalkoli tiegħu kemm jista' jkun bi preċiżjoni, ovvjament dejjem soġġett għall-human error.

Imma dawn ikkonċentraw fuq it-tisħiħ ta' l- esportazzjoni tas-servizzi u tal-prodotti.

U f'pajjiżna, skond l-istudju tal-Professsur Falzon, filwaqt li fis-sena 2000 f'termini reali l- esportazzjoni ta' prodotti u servizzi kienu Lm1.567 biljun, anke bħala valur, fis-sena 2005 dawn niżlu għal Lm1.539 biljun.

Issa hawnhekk forsi wieħed jgħid li f'termini reali m'għamilna l-ebda progress.

Il-valur miżjud ta' l-esportazzjoni bħala perċentaġġ tal-GDP niżel.

Per eżempju, filwaqt li fis-sena 2000 l-esportazzjoni tal-prodotti bħala kontribut tal-GDP kienet 18%, fis-sena 2005 din niżlet għal 12.56%.

Nistgħu ngħidu li l-produzzjoni tal-prodotti tal-manifattura naqset minħabba l-kompetizzjoni miċ-Ċina - dak huwa argument li wieħed jista' jaċċettah fiċ-ċirkostanzi – pero` jkun tajjeb li niġbdu l-attenzjoni li f'ċerti pajjiżi bħall-Ġermanja, l-esportazzjoni tal-prodotti żdiedet u f'pajjiżi oħrajn nordiċi, fejn il-pagi u s-servizzi soċjali huma għoljin, din tjiebet ukoll.

Dan qed ngħidu għax m'għandniex għalfejn noqogħdu nsemmu ċ-Ċina u t-tielet dinja.

Ejja naraw fejn u kif nistgħu nikkompetu.

Naħseb li hawnhekk ir-rabta mat-tagħlim u r-riżultat li joħroġ mill- edukazzjoni huwa importanti imma l-perċentwali tal-kontribut tas-servizzi lejn il-GDP fis-sena 2000 kienet 14% u fis-sena 2005 niżlet għal 12.8%.

Dan juri li t-tendenza hija li din riesqa dejjem 'l isfel f'termini reali.

Sur President, safejn naf jien ma ħarġitx xi analisi biex tikkontradixxi dak li qal il-Professur Falzon u allura sal-lum naċċetta li dan għadu validu u jagħmel sens.

F'dan l-istudju nsibu wkoll li f'ħames snin ir-real employment baqa' madwar 137,000.

Issa l-gvern qed jgħidilna li l-part- timers żdiedu b'20,000 imma r-real employment baqa' wieħed kostanti.

Insibu wkoll li s-settur tal-manifattura kien l-inqas wieħed li kkontribwixxa lejn il-pagi tal-ħaddiema jiġifieri d-dħul tal-ħaddiema fil- manifattura kien inqas mir-rata ta' l-inflazzjoni jiġifieri l-kwalita` tal- ħajja tal-ħaddiem marret lura.

Insibu wkoll li l-operating surplus bejn l-1996 u s-sena 2005 kien qisu nofs ir-rata ta' l-inflazzjoni.

Per eżempju, il-kummerċ jiddependi fuq il- profitt li jkun qed isir.

Allaħares xi ħadd jaħseb li jkun hawn xi ħadd li jrid jinvesti hawnhekk jekk mhux biex jagħmel profitt.

Jekk jiġi xi ħadd u jgħidli li se jinvesti f'Malta sempliċement għax jixtieq jinvesti hawnhekk u mhux biex jagħmel profitt, ngħidlu biex ma jiġi xejn għax dan ikun qed jipprova jieħu xi ħaġa mill-bank, ifalli u jaħrab b'kollox bil- konsegwenza li aħna ma nieħdu xejn.

Ħadd ma jiġi hawnhekk għax jiggostana.

Min jiġi hawnhekk jiġi għax iħoss li l-kompetittivita` ta' pajjiżna hija b'saħħitha.

Issa jien ngħid li l-kompetittivita` ta' pajjiżna naqset minħabba l- inflazzjoni u dan iġibni għall-argument li bdejt bih, li l-gvernatur tal- bank ċentrali qal li pajjiżna kien l-inqas pajjiż li żviluppa u li l- kompetittivita` tagħna hija waħda mill-aktar baxxi.

Għalhekk il- gvernatur tal-bank ċentrali wasal għall-istess konklużjoni tal-Professur Falzon.

Allura l-gvern m'għandux għalfejn jistenna l-proposti li għandna nikkonsidraw għax dawn l-affarijiet huma miktubin u għandna niffokaw fuqhom.

Hawnhekk ma nistax ma nsemmix ir-reviżjonijiet li saru mill-uffiċċju ta' l- istatistika.

Dawn kienu a bone of contention, biex ngħid hekk, u r- risposti tekniċi li tajna kienu jittrattaw elementi importanti minn dawn ir-reviżjonijiet.

Per eżempju, skond l-uffiċċju ta' l-istatistika, bejn Jannar u Settembru s-sussidju fuq l-ilma kien ta' Lm7 miljun u skond l- estimi tal-gvern is-sussidju fuq l-istess perijodu kien ta' Lm4 miljun.

Allura jekk fuq disa' xhur l-NSO ikkalkolat li s-sussidju fuq l-ilma kien ta' Lm7 miljun biex b'hekk it-telf tal-kumpanniji u l-korporazzjonijiet ikun jidher inqas u l-estimi li ġew ippubblikati u mqiegħda fuq il-mejda tal-Kamra ħames ġimgħat qabel ma ħarġet l-istima ta' l-NSO kienu jgħidu li dawn għandhom ikunu xi Lm4 miljun, għandek diskrepanza ta' kważi Lm4 miljun.

Allura dan mhux se jħalli impatt fuq il-qagħda finanzjarja u d- deficit attwali u reali tal-gvern, Sur President?

Dawn il-mistoqsijiet ma nistgħux ma nagħmluhomx għax l-istorja tista' tirrepeti ruħha faċilment.

Issa jekk tippermettili hawnhekk se ngħid x'kienet l-istorja reali tal- passat.

Jien se mmur lura għall-1996 fejn l-ewwel il-gvern kien stima li d-deficit kien se jkun kważi Lm33 miljun, imbagħad għamel stima riveduta ta' Lm74 miljun.

Wara dan kollu rriżulta li d-deficit attwali ta' l-1996 – ikun tajjeb li wieħed jgħid li l-1996 kienet sena ta' gvern Nazzjonalista - kien ta' Lm188 miljun, imbagħad il-gvern kien qal li kien hemm żball ta' Lm80 miljun.

Issa fuq il-website kulma kien hemm kien li d-data ta' l-2001, 2002 u 2003 are to be considered provisional jiġifieri la għal dawk it- tliet snin din kienet xi ħaġa proviżorja, is-snin ta' qabel kienu konfermati u studjati.

Imma apparti l-element ta' l-iżball, ikun tajjeb li ngħidu wkoll – illum lill-gvern ma tridx tieħdu with a pinch of salt imma b'ħafna aktar dubji - li fl-aħħar quarter ta' l-1998, jiġifieri bejn Ottubru u Novembru, id-deficit kien sploda b'xi Lm68 miljun.

Dawn id- deficits kollha saru taħt il-gvern Nazzjonalista ta' dak iż-żmien.

Imma l- akbar waħda kienet meta kien qal li d-deficit ta' l-1996 kien stmat li se jkun ta' madwar Lm32 miljun, imbagħad irriżulta li fir-realta` kien ħafna aktar minn hekk.

Issa llum lejn dik l-istess storja se nispiċċaw immorru, għax minkejja l-ftaħir tal-gvern, is-sostenibilita` ma tirriżulta minn imkien.

Għalhekk dawn il-mistoqsijiet li jitqanqlu huma purament leġittimi.

Sur President, xi ħaġa oħra li nixtieq nistaqsi hija dwar l-inventarji.

F'Settembru tas-sena li għaddiet meta konna qegħdin ngħidu li t-tkabbir ekonomiku kien ta' xi 2.6%, mill-figuri li ngħatajna rriżulta li l- inventarji kienu qegħdin jikkontribwixxu lejn tkabbir ta' madwar 5.4% jiġifieri kien qed jidher li kien hemm ħafna prodotti li kienu qegħdin hemmhekk imma mhux neċessarjament kienu qegħdin jinbiegħu.

L-inventarji jagħtu kontribut lejn il-prodott gross domestiku pero` kien hemm min ikkummenta dwar dan.

Jidhirli li l-Professur Edward Scicluna kien qal li l- inventarji huma parti mir-realta` ta' l-ekonomija u jikkontribwixxu lejn it- tkabbir ekonomiku pero` aħjar ikollna żieda fl-esportazzjoni.

Fir- reviżjoni ta' ftit ġimgħat wara, il-kontribut ta' l-inventarji kien ta' 1.7%.

Imma jista' wieħed jagħtina ġustifikazzjoni għal dan għax ma jistax ikun li jkollna reviżjoni bħal dik f'temp ta' ftit ġimgħat.

Jekk l- inventarji kienu hemm, baqgħu hemm.

Sur President, aħna nieħdu gost jekk tikber l-esportazzjoni u jiżdiedu l- impjiegi għax m'hijiex xi ħaġa sabiħa li meta tibda tikkuntattja xi fabbriki 'l hemm u 'l hawn biex forsi lil dak li jkun issiblu xi impjieg, kulħadd iniżżillek ismek u ħadd ma jibgħat għalik.

Mela xi ħadd jieħu gost li l-affarijiet imorru ħżiena!

Ħadd ma jgawdi minn dan kollu.

L-ekonomija li tkun sejra 'l quddiem toħloq l-impjiegi.

Pero` ma jistax ikun li r-rata ta' l-esportazzjoni, bħala l-kontribut tal-prodott gross domestiku, minn 1.7% titla' għal kważi 9.8%, jiġifieri minn sitwazzjoni ħażina, f'daqqa waħda mmorru tant tajjeb.

Fil-ħajja ma tantx isiru mirakli.

Wieħed li jkollu ħanut u ma jkunx sejjer tajjeb, l-għada mhux se jkollu ħanut nies u kexxun mimli flus.

L-ewwel irid ikollu ħafna klijenti li jibdew imorru jixtru mingħandu.

Barra minn hekk, fl-ispjegazzjonijiet li ngħataw mill-NSO, it-tibdil fil- prodott gross domestiku ma jirriflettix fuq il-gross national income.

M'għandek l-ebda linkage bejn naħa u oħra.

Naħseb li prattikament ħadd m'hu qed jifhem x'qed ngħidu imma bħalissa hawn l-għajta li sar xi attakk personali fuq persuna pubblika.

Bir-rispett kollu, persuna pubblika hija responsabbli għal dak li tkun qed tagħmel.

Jekk din tagħmel statement ma tistax tistenna li ħadd ma jistaqsi fuqu.

Fil-fatt l-istatement li kien sar ġie questioned, l-NSO reġgħet tat risposta oħra u nhar is-Sibt erġajna tajna wkoll opinjoni oħra li aktar 'il quddiem se npoġġiha fuq il-mejda tal- Kamra.

Fir-risposta ta' l-NSO hemm ħafna issues li m'humiex spjegati b'mod ċar u allura forsi wieħed jista' jitlob kjarifikazzjoni.

Min jgħid li aħna qed nagħmlu ċerti mistoqsijiet biex ingerrxu l-investiment minn pajjiżna ma jagħmilx sens.

Jien infakkar x'kien għamel il-gvern Nazzjonalista fl-1987 meta l-ktieb li jidhirli li kien jismu "Is Malta burning?" ta' xi ħadd Licari kienu marru jiġru bih fl-Ewropa kollha biex ma jiġux jinvestu f'Malta.

B'dan il-mod tkun qed tgerrex l-investiment mhux li tippubblika ktieb u tgħaddih lill-ambaxxati.

Jekk l-ambaxxati qalulna biex id-dokumenti kollha li approvajna mill-konferenza ngħadduhomlhom – fil-fatt se nagħmlu translation bl-Ingliż għax se nagħtuhom kopja – allura nkunu qed nagħmlu propaganda ħażina biex għal xi raġuni jew oħra ma jiġix l-investiment?

Il- konklużjonijiet li qegħdin isiru fuq il-kwestjoni tar-reviżjonijiet fl-NSO huma kompletament infondati.

Inkella qed jgħidulna li ma rridux li ndaħħlu l-ewro.

Aħna esprimejna l-opinjoni tagħna b'mod ċar imma mbagħad id- deċiżjoni ħadha l-gvern.

Wara kollox Allaħares ma niġux azzettati għax inkella l-impressjoni barra minn dan il-pajjiż se tkun li ...

(Interruzzjonijiet) Aħna mhux qegħdin intellfukom.

We are asking questions.

Tippretendux li intom tkunu l-oraklu, aħna nkunu l-ostrich u ngħidu dejjem iva.

Dik tistenniha qatt għax qatt m'hu se ssir.

Jien nistaqsi dak kollu li tagħmel fil-mansjoni pubblika u mhux fil-mansjoni personali tiegħek għax dik m'hi affari ta' ħadd.

Wara kollox l-obbligu tagħna bħala oppożizzjoni huwa li nagħmlu l-mistoqsijiet kollha li jkun hemm bżonn.

U f'din l-issue kollha ta' l-istatistika kien appuntu dan li konna qegħdin nistaqsu.

Sur President, aħna rridu nieħdu ħsieb ir-realta` ta' dak li qed jiffaċċjaw in-nies.

Hawnhekk jingħad ħafna diskors imma mbagħad trid tara kemm il- poplu se jemmnek.

Inutli noqogħdu ngħidu li l-għoli tal-ħajja qed jitrażżan meta fir-realta` min imur jixtri l-mediċina isibha dejjem għolja.

Inutli noqogħdu ngħidu li l-ħajja qed torħos meta l-paga tal-ħaddiem ma sservix erba' ġimgħat u tiltaqa' ma' nies li jgħidulek li l-paga qed jistennewha bħal ruħ.

Allaħares ma jkunux ċerti ħwienet li jagħtu kredtu lil ċerti familji.

Inutli noqogħdu ngħidu li r-rata ta' l-inflazzjoni nieżla 'l isfel meta, per eżempju, is-servizzi fuq l-edukazzjoni u fuq it-tagħlim qed ikunu ta' piż akbar fuq il-familji.

Huwa tajjeb li aġevolajna lil dawk li għandhom lil uliedhom fi skola privata għax dawn qed inaqqsu l-piż lill-gvern, għalkemm il-gvern qed jikkontribwixxi wkoll lejn l-iskejjel tal-Knisja.

Imma, per eżempju, it- taxxa tal-VAT fuq l-affarijiet ta' l-edukazzjoni wkoll ikollha ċertu impatt għax min għandu l-paga tiegħu limitata bħalma huma l-maġġoranza tal-familji Maltin u Għawdxin iħossu dan il-piż.

U hawnhekk ikun tajjeb li nfakkar lill-ministru li minn tweġiba għal mistoqsija parlamentari rriżulta li hawn madwar 120,000 taxpayer li l-paga jew id-dħul tiegħu huma inqas minn Lm4,000.

Dawn huma fatti u figuri li ma tantx jissemmew.

Hemm ukoll il-kwestjoni tan-nuqqas ta' xogħol, primarjament fost iż- żgħażagħ li m'għandhomx skills.

Huwa importanti li din il-problema tiġi indirizzata.

Irridu naraw fejn dawn iż-żgħażagħ jistgħu jsibu xogħol, bil- limitazzjonijiet tagħhom.

Irridu naraw li lil dawn noffrulhom programmi ta' taħriġ u nġegħluhom jidħlu għalihom.

Issa meta ngħidu "inġegħluhom" ma rridux ninftiehmu ħażin għax aħna rridu li lil dawn iż-żgħażagħ noffrulhom triq biex ikollhom futur aħjar u mhux ikollhom futur mingħajr tama ta' xejn biex jimxu 'l quddiem.

Naħseb li huwa obbligu tagħna li nħarsu lejn dawn l- affarijiet.

Barra minn hekk għandek oħrajn li għalkemm tgħallmu ċerti suġġetti jidher biċ-ċar li mhux qed isibu impjieg, għax min kien qed jagħtihom il- vocational guidance m'għarafx fejn se tkun id-demand għall-impjieg.

Meta inti tagħmel xi 20 sena titgħallem tkun qed tagħmel dan biex tassigura futur aħjar għalik.

Per eżempju, nsibu li fil-qasam tax-xjenza u teknoloġija, settur li qed ngħidu li hemm bżonn kbir għalih, ir-rata ta' gradwati fih hija ta' 3.6% mentri fil-kumplament tal-pajjiżi ta' l-euro area r-rata hija erba' darbiet aktar, eżattament 12.7%.

Għalhekk f'dan il- qasam irridu nenfasizzaw aktar.

Huwa importanti wkoll li jkollna vocational guidance li hija tajba għax liż-żgħażagħ tagħna trid tistradahom.

Dan huwa element importanti wkoll.

Sur President, għajta oħra ta' uġigħ tirrigwarda s-servizz tas-saħħa.

Illum qegħdin nitkellmu ħafna fuq l-imbierek sptar ġdid li għandu ħafna skandli mdawwrin miegħu imma ma nistgħux ma niġbdux l-attenzjoni għan-nuqqasijiet li qed jiltaqa' magħhom min jaħdem f'dan is-settur.

Per eżempju s-Sur Rudolph Cini ta' l-MUMN qal li s-servizz fis-saħħa primarja tal-polyclinics mar il-baħar.

Imma dan mar il-baħar għax il-gvern ma allokax fondi għalih u ma kellux ir-riżorsi għalih għax ħlihom fuq l-overruns illi kellna fl- isptar.

Dan huwa settur li qed jinkwieta lin-nies għax is-servizz tas-saħħa mhux biss iqum il-flus imma l-poplu Malti dara jkollu dan is-servizz mingħajr ħlas għax ikun qed jikkontribwixxi għalih biżżejjed mit-taxxi tiegħu.

L-inkwiet tan-nies inħossuh aħna wkoll għax aħna partit qrib il- poplu.

Dawn huma affarijiet li jolqtu lin-nies.

Imbagħad hemm ukoll il-qasam ta' l-ambjent.

Minkejja li nitkellmu ħafna fuq l-ambjent, dan il-qasam jidher li qed jaqa' lura u hawn mhux qed nirriferi biss għall-arja, għall-baħar u għall-infrastruttura tagħna imma wkoll għall-affarijiet bażiċi li jtejbu l-ambjent.

M'għandniex noqogħdu ngħidu li kollox huwa sabiħ u li m'għandna problemi ta' xejn imbagħad meta naraw ir-realta` nsibu li l-affarijiet huma mod ieħor.

Irridu nagħrfu r- realta` u nindirizzaw il-problemi li għandna ħalli pajjiżna jimxi 'l quddiem.

Qabel nagħlaq irrid nitlob il-permess biex inqiegħed dokument fuq il-mejda tal-Kamra.

MR SPEAKER: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata.

ONOR.

CHARLES MANGION: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Kopja ta' rapport maħruġ mill-partit Laburista intitolat "Ħarsa lejn ir- rapport ta' l-NSO intitolat "Technical explanations on the recent revisions to GDP statistics" datat 3 ta' Frar 2007.

MR SPEAKER: Sar il-ħin.

Is-Segretarju Parlamentari, jekk jogħġbu, jipproponi l-aġġornament.

Fis-9.00 p.m. id-diskussjoni ġiet interrotta u baqgħet aġġornata

AĠĠORNAMENT

ONOR.

TONIO FENECH: Mr Speaker, nipproponi l-aġġornament tal-Kamra għal nhar it-Tlieta, 6 ta' Frar, 2007 fis-6:00 p.m. b'din l-aġenda:-

Abbozz ta' Liġi li Jimplimenta Miżuri ta' l-Estimi - Tieni Qari (Kont);

Abbozz ta' Liġi li jemenda Diversi Liġijiet - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar il-Ġustizzja Amministrattiva - Kumitat (Kont);

Abbozz ta' Liġi dwar l-Organizzazzjonijiet Volontarji - Tieni Qari (Kont);

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kostituzzjoni ta' Malta - Kumitat; u

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kostituzzjoni ta' Malta (Emenda Nru 2) - Tieni Qari.

Abbozz ta' Liġi biex jemenda l-Att tal-Bank Ċentrali ta' Malta - Kumitat Permanenti;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi ta' Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili (Emenda Nru 2) - Kumitat Permanenti;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi Ċivili - Kumitat Permanenti;

Abbozz ta' Liġi dwar ir-Reġistru Ċentrali -Kumitat Permanenti;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi tal-Liġijiet tal-Pulizija - Kumitat Permanenti; u

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi Ċivili (Emenda Nru 2) - Kumitat Permanenti.

MR SPEAKER: Grazzi.

Rimarki?

Il-Ministru Ċensu Galea.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Sur President, fil-ħin li ġej se nipprova naqbad numru ta' suġġetti li ħafna minnhom huma ta' interess lokali aktar minn ħaġa oħra.

Pero' qabel ma nitkellem fuq l-ilmenti li jkollhom il-membri parlamentari mill-kostitwenti tagħhom, xtaqt nitkellem fuq suġġett li m'huwiex ta' kostitwenza imma huwa suġġett li nispera li b'xi mod insibu soluzzjoni għalih fi żmien mhux 'il bogħod.

M'għandix dubju li l-aktar sport popolari mal-Maltin, bit-tajjeb u bil- ħażin kollu tiegħu, huwa l-football, fejn nibdew min-nurseries u nibqgħu sejrin sal-premier division.

Għalkemm fil-livelli internazzjonali aktar ikollna diżappunti milli ferħ, xorta waħda l-football huwa l-aktar sport li ilu segwit b'mod konsistenti għal numru twil ta' snin u hekk se jibqa'.

Kull club tal-football, miż-żgħir sal-kbir, ikollu nvoluti fih numru ta' nies, dawk tal-kumitat, tan-nursery, il-coaches u tfal ta' diversi etajiet.

Fl-istaġun li beda ftit tax-xhur ilu, ir-rappurtaġġ dwar il-football Malti sparixxa minn fuq ċerti mezzi tax-xandir.

Veru li għadna ma wasalniex għar- redikolaġni li l-ġurnali wkoll jieqfu milli jirrapportaw dak li jkun qed jiġri fl-isports u li l-media mxandra għadha b'xi mod jew ieħor twassal il- kummenti dwar in-nurseries u l-isports tal-youth football association f'pajjiżna, pero' żgur li hija indikazzjoni ħażina li tkun qed tisma' l- aħbarijiet tal-ġurnata - ikun x'ikun l-istazzjon televiżiv - u mbagħad jgħaddulek għall-aħbarijiet mix-xena sportiva, fejn tibda tisma' r- riżultati tat-tlielaq taż-żwiemel u r-riżultati tat-teams barranin li ħafna Maltin jissapportjaw, imma Alla jbierek il-football Malti mhux ta' min jirrappurtah.

Huwa minnu li jeżistu kontroversji dwar kemm jitħallsu u ma jitħallsux u li hemm kwestjonijiet għaddejjin bejn il-Malta Football Association u l-istazzjonijiet televiżivi, pero' nemmen - dan jgħodd għax- xandir pubbliku - li għandna nitfgħu fil-ġenb il-kontroversji kollha, għax fl-aħħar mill-aħħar meta l-football Malti ma jiġix irrapportat fuq il-mezzi tax-xandir huma n-nies fid-diversi livelli li jbatu u mhux l-Malta Football Association.

Il-fatt li ma jkunx hemm rappurtaġġ suret in-nies u l-pubbliku ma jiġix informat dwar x'ikun qed jiġri fis-Centenary stadium, fil-ground tal-Hibs, fil-ground tal-Hamrun u fil-ground nazzjonali jista' jagħti lok biex il- persuni li kienu jkunu taħt skrutinju meta kien hemm it-televiżjoni preżenti fil-grounds tagħna, illum iħossuhom fil-liberta' li jistgħu aktar minn qatt qabel ma jagħtux kas x'jgħidu n-nies.

Għax fl-aħħar mill-aħħar dak li jgħidu n-nies jista' jkun ibbażat biss fuq xniegħat u fuq il-kliem li jgħidu l-ftit supporters li jkunu preżenti.

Allura ikunu x'ikunu d- deċiżjonijiet li jittieħdu, anke fil-post tal-logħba, ma jkun hemm ħadd li jiskrutinjahom għax fil-prattika, mingħajr ix-xhieda tat-televiżjoni huwa diffiċli li b'xi mod tkun taf preċiżament x'ikun ġara.

Għaldaqstant nemmen li wasal iż-żmien li minflok noqogħdu nisimgħu biss x'ġara fit-tali club u x'ġara fit-tali pajjiż barra minn Malta, nibdew nisimgħu l-informazzjoni dwar il-football ta' pajjiżna għax jekk ma jsirx hekk inkunu qed nagħmlu disservice kbir lill-isport l-aktar segwit u nkunu qed nagħmlu disservice kbir lil dawk kollha li jimpenjaw ruħhom f'dan il-qasam.

Jiena ngħid li wasal iż-żmien li tinstab soluzzjoni kemm jista' jkun malajr għax jekk ma jkunx hemm rappurtaġġ viżiv ta' dak li jkun qed jiġri fix-xena tal-football f'pajjiżna, nistgħu nkunu qed nagħtu lok li jkun hemm min b'xi mod jew ieħor jabbuża.

Sur President, issa nixtieq nagħmel xi punti dwar xi lmenti li ressquli nies mill-kostitwenza tiegħi.

Kull wieħed mill-65 membru ta' din il-Kamra, filwaqt li jrendi ruħu għas-servizzi tal-pubbliku Malti u Għawdxi, jgħaddi minn diversi esperjenzi.

Ta' min jirrikonoxxi l-fatt li mhux in-nies kollha jitkellmu biss dwar il-ħteġijiet personali tagħhom.

Hemm minnhom li jitkellmu wkoll dwar ċerti problemi li jkunu jolqtu t-triq fejn joqogħdu jew ir-raħal jew il-belt tagħhom.

Hawnhekk jiena nixtieq niġbor ftit mill- ilmenti li resquli n-nies f'dawn l-aħħar ġimgħat, li wħud minnhom diġa' kelli l-okkażjoni nsemmihom f'dan il-parlament.

Naturalment dawn m'humiex punti li l-gvern jew kunsill lokali għandu jagħmel xi ħaġa dwarhom, imma jista' jkun hemm l-interess tal-privat li għandu r-responsabbilta' li jagħmel xi ħaġa hu.

Huwa tajjeb li dan nibqgħu nwassluh għax minkejja l- mezzi kollha ta' komunikazzjoni li għandna fil-pajjiż, kultant ikun diffiċli biex twassal il-messaġġ dwar ċerti affarijiet li jkunu qegħdin isiru.

Dan il-fatt jikkomplika ruħu meta persuna li jkollha ċerta kariga fl- amministrazzjoni tal-pajjiż, minbarra li tiffaċċa d-diffikultajiet li jinħolqu minn żmien għal ieħor, ikollha tiffaċċa wkoll ċerta kritika għax dak li jkun jaħseb li ma tkunx trid taqdih.

Fl-opinjoni tiegħi dan huwa żbaljat.

Sur President, l-ewwelnett wieħed irid jirrealizza li l-persuni li jkunu fil-front bench ma jistgħux joqogħdu jagħmlu d-domandi parlamentari dwar kull ilment li jsirilhom.

Ikun hemm min javviċinak biex tressaq l-ilment tiegħu permezz ta' domanda parlamentari u meta tipprova tispjegalu li skond ir-regoli tal-parlament dan ma jistax isir, jibqa' sorpriż u kważi kważi jaħsbek qed tigdeb.

Fir-realta' nafu li huwa minnu li l-persuna li tkun qiegħda fil-front bench ma tistax, permezz ta' domanda parlamentari, twassal ilment li jkun għamillek xi ħadd u allura trid tikkomunika dak l- ilment b'mod differenti.

Id-diffikulta' l-oħra hi li tista' tkun ilek tipprova taġixxi b'ċertu mod fil-konfont ta' diffikultajiet li niltaqgħu magħhom aħna lkoll fil-ħajja politika tagħna u mbagħad, għax xi ħadd ikun għamel xi domanda parlamentari, dan jibda jaħseb li ċaqlaq il-pedamenti ta' dan il-parlament minn posthom biex jieħu xi mertu, sempliċement għax fir-risposta jingħadu fatti dwar xogħol li jkun diġa' mħejji biex isir jew attwalment ikun sar.

Għaldaqstant wieħed irid jara li anke aħna, li darba kull ħames snin immorru għand il-pubbliku Malti u nitolbuh is-support tiegħu - anke fuq bażi individwali u mhux biss ta' partit - irridu nirrealizzaw li kull wieħed minna f'dan il-parlament għandu r-responsabbilta' ukoll li lil dawk li niltaqgħu magħhom, minflok nippruvaw b'xi mod jew ieħor ngħadduhom biż- żmien jew ngħidulhom li dak li qed jitolbu m'huwiex ippjanat li jsir, għandna fil-fatt naraw li dak li qed jitolbu verament isir.

Kif kont qed ngħid, matul il-ġimgħat li għaddew waslu għandi numru ta' lmenti, uħud minnhom ilhom jissemmew u oħrajn forsi huwa diffiċli ferm li tinstab soluzzjoni għalihom, pero' tajjeb li dawn jerġgħu jissemmew f'dan il-parlament.

Dan għandu jsir proprju biex min ikun għamel l-ilment ikollu s-sodisfazzjoni li dan ma wasalx f'widnejn torox u li wieħed qed jipprova jsib soluzzjoni għalih.

Fil-fatt, fil-ġranet li għaddew ġraw xi affarijiet li jidhirli il għandi nsemmihom.

Bla dubju ta' xejn ix-xogħol pożittiv li qed isir fil-bypass ta' San Pawl il-Baħar huwa avvanz għall-iżvilupp tan-network tat-toroq arterjali u lokali.

Issa jiena nifhem ukoll li meta jkun qed isir xogħol f'xi triq partikolari, dan joħloq ukoll ċerti diffikultajiet fosthom ta' traffiku madwar l-inħawi ta' fejn ikun qed isir dak ix-xogħol.

Il-bypass ta' San Pawl il-Baħar nafha b'għajnejja magħluqa għax niftakarha tinbena l-ewwel darba fis-sebgħinijiet.

Nafha b'għajnejja magħluqa wkoll għax erba' snin ilu saru l-proposti biex issir mill-ġdid permezz tal-fondi ta' l-Unjoni Ewropea u naturalment nafha bl-amment ukoll għax ili s-snin ngħaddi minnha għax kif inhu magħruf minn kulħadd, jiena noqgħod fir-raħal ta' San Pawl il- Baħar.

Hawn nista' ngħid li bilfors kien hemm il-ħtieġa li jsir ċertu tkissir biex eventwalment ikollna x-xogħol mitmum fl-inħawi magħrufa bħala Ta' l-Erba' Mwieżeb.

Sur President, jekk wieħed jaqbeż dawn l-inħawi u jibda dieħel f'San Pawl il-Baħar isib li 15-il ġurnata ilu, it-tieni set ta' traffic lights li jinsabu f'Mosta Road, inqatgħu mis-sistema tat-traffic lights normali u qegħdin il-ħin kollu jteptpu fuq il-kulur amber.

Nappella lil kulmin kellu sehem fid-deċiżjoni li dawn it-traffic lights ma jibqgħux jiffunzjonaw kif kienu jiffunzjona normalment, biex iwaqqaf din is-sitwazzjoni.

Diġa' għaddejna mill-esperjenza tad-daħla ta' Pembroke fejn wara li saru numru ta' inċidenti bdilna l-pożizzjoni u erġajna stallajna s-sistema tad-dawl kif kellha tkun.

Għalhekk naħseb li sar iż-żmien li dawn it-traffic lights jerġgħu jibdew jiffunzjonaw b'mod normali qabel ma ssir xi diżgrazzja.

Nixtieq ngħid xi ħaġa wkoll dwar il-bridge tal-Mistra.

Jiena ċert li inti, Mr Speaker, tużah kontinwament kemm meta tkun ġej minn Għawdex kif ukoll meta tmur lura.

Xi xhur ilu kien hemm persuna Għawdxija li kellha inċident tat-traffiku f'dan l-istess post. Sfortunatament dawn l-inċidenti jiġru minn żmien għall-ieħor u żgur m'huwiex il-kompitu tiegħi li niġġudika għaliex ġara hekk, pero' bil-konsegwenza ta' dan l-inċidenti tkisser il- ħajt u baqa' hekk sal-lum.

Kulma sar kien li tpoġġew xi blokki tal-concrete li minħabba fihom djieqet it-triq.

Jiena naħseb li għadda żmien biżżejjed biex dak il-ħajt jerġa' jinbena mill-ġdid.

Ladarba qed insemmi dan il-bridge nixtieq insemmi kwestjoni li ilha għaddejja s-snin, anke meta jiena kont responsabbli minn dan is-settur.

Qed nirriferi għall-wardens li draw sewwa d-dell tas-siġar taż-Żigużajg ta' Selmun, kif inhu magħruf fin-naħiet tagħna, inti u nieżel mill-Mellieħa lejn il-Mistra.

Dawn il-wardens joqogħdu apposta hemm biex malli jilmħu lil xi ħadd li jfettillu jaqbeż il-full line, li kif inhu llum ma jistax jinqabeż, iwaħħluh ċitazzjoni.

Naħseb li bejn il-Mistra Village u ż- Żigużajg ta' Selmun hemm distanza twila biżżejjed biex almenu parti minn dak il-line jiġi cut-line, proprju biex jiġi evitat li mix-Xemxija sal- Mellieħa jkollok tibqa' tiela wara numru ta' trakkijiet kbar li kontinwament ikunu għaddejjin minn dawk l-inħawi.

Naturalment dawn ikunu tielgħin bix-xogħol lejn il-Mellieħa jew lejn Għawdex u minħabba fihom it- traffiku jibda miexi bil-mod.

Wara kollox dan il-post huwa kważi l-uniku żvog fejn wieħed jista' jaqla' mingħajr periklu ta' xejn.

Nemmen li wasal iż-żmien li min hu responsabbli minn dan is-settur - mhux qed nirriferi għall-amministrazzjoni politika - jiddeċiedi li parti minn dak il-line jinqata' u jiġi cut-line.

Nixtieq ngħid xi ħaġa wkoll dwar Santa Maria Estate.

Ir-residenti ta' din il-lokalita' jafu li kien hemm kawża l-qorti f'isem il-kunsill lokali kontra kumpannija li tilfet il-kawża.

Fis-sentenza ta' din il-kawża, li ntrebħet mill-kunsill lokali f'isem ir-residenti, ingħad li x-xogħol fuq it- toroq ta' Santa Maria Estate għandu jsir a spejjeż ta' l-istess kumpannija, li mbagħad appellat u tilfet.

Dan ifisser li m'hemmx aktar kwestjoni ta' pendenzi f'dan ir-rigward u allura nemmen li wasal iż-żmien li tiġi esegwita s-sentenza tal-qorti u li t-toroq isiru.

Jekk imbagħad ikun hemm kwestjonijiet dwar is-servizzi f'dawn l-istess toroq - li għandhom ħtieġa kbira għax matul is-snin sakemm kienet għaddejja s-sentenza dawn baqgħu traskurati – anke dan ix-xogħol għandu jsir.

Ma nistgħux inħallu lil dawn ir-residenti jibqgħu jagħmlu l-ilmenti tagħhom qisu ħadd m'hu qed jagħti kashom.

Għaldaqstant nemmen li x-xogħol għandu jiġi esegwit mill- kumpannija konċernata fl-iqsar żmien possibbli.

Dan l-aħħar ġejt affaċċjat b'kontroversja oħra marbuta man-nies li joqogħdu f'Limbordin.

Forsi għal ħafna dan il-post ma jfisser xejn għax jikkonsisti f'komunita' ta' bejn 15 u 20 familja biss.

Uħud minnhom dan l-aħħar ġew ikellmuni u tgħidx kemm kienu rrabjati għax semgħu li jiena ridt ngħaddi bypass minn Limbordin, titla' lejn il-Miżieb u tibqa' sejra sal-Mellieħa.

Irrid nagħmilha ċara li jiena m'iniex favur li tgħaddi bypass minn Limbordin.

Naqbel li għandu jkun hemm twessiegħ u rranġar tat-triq eżistenti, biex forsi jkun hemm sistema ta' one lane lejn il-Mellieħa u one lane mill-Mellieħa, għax nafu li t-triq tal-Mistra m'hijiex biżżejjed biex issolvi l-problema tat-traffiku li jgħaddi lejn il-Mellieħa, b'mod partikolari fil-ġranet ta' tmiem il-ġimgħa, pero' żgur li mhux se nkun jien li nipproponi jew nissapportja li tgħaddi bypass minn dawk l-inħawi.

Irrid ngħid ukoll li minn żmien għal ieħor f'dan il-parlament tfaqqas il- problema dwar il-fortizza ta' Campbell.

Fil-fatt meta kont backbencher bejn l-1988 u l-1989 kont għamilt sensiela ta' domandi parlamentari dwarha.

Matul iż-żmien, meta f'pajjiżna kien hawn il-forzi armati Ingliżi, din il- fortizza kienet isservi ta' kumpless residenzjali għal ħafna minnhom.

Meta fl-1979 is-suldati Ingliżi telqu minn pajjiżna, din il-fortizza kienet fi stat tajjeb, imma sfortunatament aħna l-Maltin, bir-riskju kollu li ġġib magħha xi ħaġa bħal din, ma niddejqu xejn immorru naqtgħu t-travi ta' 30 pied-il wieħed jew aktar, li jkunu xi żewġ sulari għoli.

Għalhekk il-bini ta' din il-fortizza illum jinsab fi stat inkwetanti mhux ħażin.

Fil-local plans proposti mill-MEPA hemm numru ta' suġġerimenti dwar din il- fortizza li jistgħu jiġu fis-seħħ.

Kien hemm ukoll xi proposti mill-privat li nispera li jingħataw konsiderazzjoni u li min qed jipproponihom, filwaqt li jimxi mar-regolamenti tal-MEPA, iwassal biex din il-fortizza ma tibqax fl-istat li tinsab fiha llum u dan ikun fl-aħjar interess tal-fortizza nnifisha kif ukoll ta' l-inħawi.

Jekk kemm-il darba dan mhux se jkun possibbli, jekk naħsbu li se jkun hemm problemi li jdumu għaddejjin għal numru kbir ta' snin, ikun wasal iż-żmien li ma nħallux aktar pubbliku jidħol fil-fortizza biex ma jiġrix bħalma jiġri ħafna drabi f'dan il- pajjiż, li jsir xi inċident - u dan faċli li jsir għax donnhom in-nies ma jirrealizzawx il-periklu li jkunu qegħdin fih - u mbagħad wara għalxejn noqogħdu nibku.

Ħaġa wkoll importanti fil-livell lokali hija d-deċiżjoni li ttieħdet ftit tal-ġimgħat ilu biex in-nies tal-Mellieħa u l-inħawi ta' madwarha jkollhom dar ta' l-anzjani.

Din kienet ukoll waħda mill-proposti ta' dan il-gvern matul is-snin li għaddew.

Illum, permezz tal-public private partnership, wasalna biex saru l-konklużjonijiet neċessarji ħalli l-kuntratt ikun jista' jingħata.

Allura nistenna li matul din is-sena x-xewqa tal-Mellieħin li jkollhom id-dar ta' l-anzjani tagħhom, inkunu nistgħu nesegwuha.

Xtaqt insemmi żewġ punti ta' l-aħħar, Sur President.

Il-bieraħ filgħaxija kelli l-opportunita' li nżur l-iskola primarja ta' l-Imġarr, fejn il- kunsill lokali kellu l-okkażjoni - din se tirrepeti ruħha nhar il-Ġimgħa li ġej fl-iskola primarja tal-Mellieħa – li jirrikonoxxi lin-nies li taw is- sehem tagħhom billi għamlu xi xogħol għall-ġid tar-raħal tagħhom matul is- snin li għaddew.

Is-sala f'din l-iskola inbniet f'dawn l-aħħar ħames snin u ngħatat dimensjoni lil hemm mill-iskop għax qed tintuża għal diversi funzjonijiet mill-kunsill lokali.

Meta tara dan tirrealizza kemm anke fl- iżgħar irħula ta' pajjiżna, għandek persuni li jiddedikaw ħinhom u l- enerġija tagħhom għall-ġid tar-raħal fejn joqogħdu u tal-komunita'.

Il- bieraħ kien hemm madwar disa' persuni li ġew rikonoxxuti għall-ħidma u s- sehem li huma taw lill-komunita' ta' l-Imġarr.

Dan ifisser li l-kunsilli lokali f'pajjiżna waslu wkoll f'dimensjoni oħra lil hemm minn dik politika fil-livelli lokali.

Sur President, ma nafx jekk hux se jkolli ċans nerġa' nitkellem qabel l-10 ta' Marzu, meta fil-fatt ikun hemm l-elezzjonijiet tal-kunsilli lokali, pero' m'għandix dubju li fit-22 lokalita' fejn se jsiru dawn l- elezzjonijiet se jkun hemm numru kbir ta' residenti li jgħarfu li huma għandhom id-dover li jmorru jivvutaw f'dawn l-elezzjonijiet, għax fl-aħħar mill-aħħar biex ikollok l-aħjar nies minn dawk li joffru lilhom infushom biex jagħtu s-servizz tagħhom, iridu jkunu n-nies stess li jagħżluhom.

J'Alla wara li jgħaddu l-elezzjonijiet, kull wieħed mill-kunsilliera li jitla' jingħaqad ma' kunsilliera oħra biex jassiguraw li dawn it-22 lokalita' flimkien mas-47 lokalita' oħra, ikomplu mexjin 'il quddiem għall- ġid tal-komunita' u tal-lokalita' tagħhom.

Grazzi, Sur President.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Kamra hija aġġornata għal għada, it-Tlieta, 6 ta' Frar, 2007 fis-6.00 p.m. bl-aġenda kif komunikata mis-Segretarju Parlamentari.

Fid-9:30 p.m. il-Kamra aġġornat mingħajr ma saret il-mistoqsija.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB

KAROZZI UFFIĊJALI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: Jista' l-Prim Ministru jgħid kemm kienet l-ispiża għal manutenzjoni/repairs tal-karozza uffiċjali tiegħu u tas-second car tiegħu matul is-sena 2006?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Qiegħed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra tabella bl- informazzjoni mitluba.

KAROZZI UFFIĊJALI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm kienet l-ispiża għal manutenzjoni/repairs tal-karozza uffiċjali tiegħu u tas-second car tiegħu matul is-sena 2006?

ONOR.

TONIO BORG: L-ispiża għal manutenzjoni/repairs tal-karozza uffiċjali tiegħi u tas-second car tiegħi matul is-sena 2006 kienu ta' Lm1,451.54 u Lm258.06 rispettivament.

KAROZZI UFFIĊJALI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' l-Ministru jgħid kemm kienet l-ispiża għal manutenzjoni/repairs tal-karozza uffiċjali tiegħu u tas-second car tiegħu matul is-sena 2006?

ONOR.

LOUIS GALEA: Il-karozza uffiċjali tal-ministru hija mikrija u għaldaqstant il-manutenzjoni ssir mill-kuntrattur.

Informat ukoll li l-ispiża għall-manutenzjoni għat-tieni karozza fl-2006 kienet ta' Lm163.23c.

KAROZZI UFFIĊJALI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' l-Ministru jgħid kemm kienet l-ispiża għal manutenzjoni/repairs tal- karozza uffiċjali tiegħu u tas-second car tiegħu matul is-sena 2006?

ONOR.

MICHAEL FRENDO: Fir-rigward tal-karozza uffiċjali, peress li hija leased, ma jitħallsux spejjeż għal manutenzjoni jew ħsarat peress li dawn huma koperti bil-kuntratt.

Dwar is-second car, li hija karozza li għandha seba' snin (1999), l-ispiża għal manutenzjoni jew ħsarat matul l-2006 kien ta' Lm 2,837.71.

KAROZZI UFFIĊJALI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għat-Turiżmu u Kultura: Jista' l-Ministru jgħid kemm kienet l-ispiża għal manutenzjoni/repairs tal- karozza uffiċjali tiegħu u tas-second car tiegħu matul is-sena 2006?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Matul l-2006 intnefqet is-somma ta' Lm3,575.06 għal manutenzjoni/tiswijiet tal-karozza u s-second car tal- ministru għat-turiżmu u kultura.

KAROZZI UFFIĊJALI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Kompetittivita' u Komunikazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid kemm kienet l-ispiża għal manutenzjoni/repairs tal-karozza uffiċjali tiegħu u tas-second car tiegħu matul is-sena 2006?

ONOR.

ĊENSU GALEA: L-ispiża għall-manutenzjoni/repairs tal-karozza uffiċjali tiegħi matul is-sena 2006 kienet ta' Lm1,401.16.

Informat ukoll li ma kien hemm l-ebda spiża simili fuq is-second car tiegħi għaliex din hija karozza tal-kiri.

SOLAR HEATERS

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid kemm ingħataw rebates fuq applikazzjonijiet għal solar heaters matul is-sena 2006, u jista' jaqsamhom lokal b'lokal?

ONOR.

AUSTIN GATT: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

GĦAWDEX - STUDENT FL-ISKOLA TAL-VAJRINGA

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' l-Ministru jgħid x'inhi r-raġuni li student li jattendi l-iskola tal-Vajringa (year 5) li dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament, li għandu bżonn ta' assistenza psikjatrika, m'huwiex qiegħed jingħata din l-għajnuna għaliex il-gvern m'għandux dan is-servizz f'Għawdex?

ONOR.

LOUIS GALEA: Servizz ta' psikjatrija qatt ma kien servizz li jingħata mid-diviżjoni ta' l-edukazzjoni iżda mid-diviżjoni tas-saħħa.

LUNZJATA L/O FONTANA

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Ministru għal Għawdex: Tista' l- Ministru tieħu ħsieb biex ħajt li qiegħed f'raba fil-Lunzjata, limiti ta' Fontana li ġġarraf ħtija ta' drenaġġ li żbroffa għal ġo fih, jerġa' jinbena peress illi dan qiegħed ikerrah id-dehra panoramika ta' l-ambjent ta' madwaru?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Il-korporazzjoni għas-servizzi ta' l-ilma qiegħda tieħu azzjoni biex jitranġa l-ħajt imsemmi.

NATIONAL SPORTS STRATEGY

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' l-Ministru jpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra kopja tan-national sports strategy għat-tliet snin li ġejjin li ħadem fuqha l- kunsill Malti għall-isport?

ONOR.

LOUIS GALEA: Id-dokument mitlub qiegħed f'idejja għall- konsiderazzjoni tal-ministeru.

Nittama li ma ndumx ma nkun f'pożizzjoni biex nippubblikah.

UNIVERSITA' - PROFESSURI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 23044, jista' l-Ministru jgħid min jokkupa l-karigi msemmija fit-tweġiba?

Jista' jindika eżattament f'kull każ x'inhuma l-allowances mogħtija u jekk humiex parti minn ftehim kollettiv jew ftehim ta' xorta oħra?

ONOR.

LOUIS GALEA: Mhix policy li niżvela fil-pubbliku dħul ta' individwi f'ċirkostanzi kif previst mill-mistoqsija.

L-allowances huma ġeneralment miftehma fil-ftehim kollettiv u kif imfisser fit-tweġiba diġa' mogħtija.

SKEJJEL - KAPIJIET

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 23043, jista' l-Ministru jgħid jekk kienx hemm xi kapijiet ta' l-iskejjel ta' l- Istat li tbiddlu?

Jekk fl-affermattiv, meta u minn fejn ġew trasferiti u fejn jinsabu fil-preżent?

ONOR.

LOUIS GALEA: In-numru ta' kapijiet li tbiddlu mill-bidu ta' din is- sena skolastika huwa ta' erbgħa.

Id-data tat-trasferiment ta' kap minnhom hi fl-20 ta' Lulju 2006 li mill-iskola ta' l-Għarb ġie trasferit għall-post- sekondarja tar-Rabat, Għawdex.

It-tlieta l-oħra ġew trasferiti fit-18 ta' Settembru 2006 u l-iskejjel li ġew trasferiti minnhom kienu sekondarja subien tan-Naxxar, Baħrija u Qormi SS 'A' u l-iskejjel li jinsabu fihom huma primarja Sta.

Venera, Wied il-Għajn u Rabat 'A' rispettivament.

KAŻ DWAR PENSJONANT

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: B'riferenza għat-tweġiba mogħtija lill-persuna li dettalji dwarha qed jintbagħtu separatament, tista' l-Ministru tgħid għaliex persuni oħra li rtiraw fl-istess sena u grad tiegħu qed jieħdu madwar Lm14 fix-xahar aktar minnu?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Il-persuna ndikata ġiet informata bil-miktub mid- dipartiment tas-sigurta' soċjali dwar il-każ tagħha.

MEPA - ENVIRONMENTAL PERMIT

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' l-Ministru jgħarraf lill-Kamra kemm-il environmental permit ħareġ mill-MEPA sal-lum?

Lil min ħarġu u għal xiex ħarġu?

Taħt liema liġi u xi proċedura tiġi adottata?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: L-environmental permits għall-forom ta' operat li nħarġu s'issa huma prinċiparjament dawk il-permessi li nħarġu taħt avviż legali 337/01.

Dettalji dwar dawn il-permessi qed jingħataw fir-risposta għal mistoqsija parlamentari 23472.

Il-MEPA ħarġet żewġ IPPC permits: lill- Wasteserv (Malta) Ltd għal-landfill ta' Żwejra u lill-Medichem Manufacturing Malta Ltd.

Dawn inħarġu taħt avviż legali 118/04 u avviżi legali relatati.

Environmental permits oħrajn jinkludu permessi għal attivitajiet, importazzjoni u esportazzjoni ta' speċi, kimiċi u skart, fejn il-MEPA għandha tagħti l-kunsens tagħha.

Statistika dwar dawn il-permessi għadha trid tinġabar.

Il-proċeduri użati huma dawk deskritti fil-leġislazzjoni rispettiva.

MCAST - CHILD CARERS

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista l-Ministru jgħid jekk hemmx il-ħsieb li jiġu impjegati child carers l-MCAST?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-MCAST timpjega child carers meta l-politika dwar dan tiġi approvata.

MEPA - WASTE MANAGEMENT PERMIT

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' l-Ministru jgħid kemm-il waste management permit ħareġ sal-lum mill-MEPA u minn meta bdew jinħarġu?

Lil min ħarġu u għal xiex?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Il-waste management permits jinħarġu taħt l-avviż legali 337 ta' l-2001, regolamenti ta' l-2001 dwar permessi u kontrolli fil- maniġġar ta' skart taħt artiklu 9 ta' l-istess regolamenti.

Dawn ir- regolamenti jimplementaw il-framework directive ta' l-Unjoni Ewropea dwar l- immaniġġar ta' l-iskart.

Kull min jagħmel xi attività li b'xi mod jew ieħor għandha x'taqsam ma' l-iskart għandu bżonn ta' permess.

Dawk kollha li għandhom bżonn permess għandhom japplikaw mal-MEPA.

Wara li jimlew il-formola apposta, l-applikanti jkunu ggwidati individwalment biex jissottomettu informazzjoni li jkollha bżonn mal-MEPA biex ikun jista' jinħareġ il-permess.

Il-permessi li ħarġu taħt dan ir-regolament huma dawn:

Director General, works division - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste WasteServ Malta Ltd. - temporary non-hazardous waste storage, treatment and transfer facility Jenine Korfan - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Ing. Mario Schembri o.b.o GreenPak Ltd - packaging waste recovery scheme Jimmy Gatt o.b.o Gatt Bros (Mosta) Ltd - infilling with inert waste Metalco Ltd - to operate a recycling facility WasteServ Malta Ltd. - civic amenity site, Magħtab WasteServ Malta Ltd. - civic amenity site, Mrieħel Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd - infilling with inert waste Bezzina Maritime services Ltd. - to operate a barge "BEZZ I" for dumping of inert material at sea Bezzina Maritime services Ltd. - to operate a barge "BEZZ II" for dumping of inert material at sea Emarine Ltd. - to operate a barge "SAULUS" for dumping of inert material at sea Emarine Ltd. - to operate a barge "PAULUS" for dumping of inert material at sea Michael Attard o.b.o IMA Engineering Ltd. - to operate an interim storage, pre-treatment and transfer facility for hazardous wastes Ing. Mario Schembri o.b.o GreenPak Ltd. - renewal of WM 00021/04 Greenpak compliance scheme for packaging waste recovery

Qabel l-2001 kienu jinħarġu biss permessi ambjentali għall-barrieri taħt avviż legali 128 ta' l-1997, regolamenti ta' l-1997 dwar id-drittijiet għad- depożitu ta' kull skart u radam.

Emmanuel Aquilina o.b.o Debattista Schembri - dumping of inert waste Emmanuel Aquilina o.b.o Sand & Gravel Ltd. - dumping/recycling of inert waste Paul Vella o.b.o Ballut Blocks Ltd. - dumping/recycling of inert waste Emmanuel Vella o.b.o Julian Vella - dumping/recycling of inert waste Mario Bonnici - dumping/recycling of inert waste Carmel Spiteri & Michael Axiaq - dumping of inert waste Carmel Vella - dumping/recycling of inert waste Carmel Vella - dumping/recycling of inert waste Emmanuel Mifsud - dumping of inert waste Charles Polidano o.b.o Polidano Brothers Ltd. - dumping/recycling of inert waste Emmanuel Camilleri - dumping of inert waste John Mizzi - dumping of inert waste

Barra min dawn il-permessi msemmija hawn fuq, il-MEPA ħarġet ukoll 20 permess għall-esportazzjoni ta' skart perikoluż taħt ir-regolament Ewropew 259/93/EEC li jirregola t-trasport ta' skart perikoluż minn pajjiz għal ieħor.

Il-MEPA ħarġet ukoll 665 permess għat-trasport ta' skart perikoluż f'Malta taħt l-avviż legali 337 ta' l-2001. (dawn ta' l-aħħar inħarġu minn Ġunju 2004 sal-lum).

LIĊEO M.A. VASSALLI - GĦALLIEMA TA' L-INGLIŻ

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' l-Ministru jara għala fil-Liċeo M.A. Vassalli hemm nuqqas ta' għalliema ta' l-Ingliż tant li l-istudenti qed ikollhom ħafna free lessons, stat ta' fatt li seħħ anke matul is-sena skolastika li għaddiet?

ONOR.

LOUIS GALEA: Id-diviżjoni ta' l-edukazzjoni diġa' ħadet miżuri biex tassigura li jkun hemm għalliema tas-suġġett imsemmi u qed tkompli tagħmel ħilitha biex tassigura li dan is-servizz jitjieb.

TA' L-IBRAĠĠ - TRIQ IL-ĦABBA

L-ONOR.

ROBERT ARRIGO staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jinformani jekk Triq il-Ħabba, Ta' l-Ibraġġ hijiex imdaħħla fil-programm imminenti ta' toroq?

Jekk fl-affermattiv, meta beħsiebu jibda x-xogħol u kemm hu maħsub li jdum sejjer?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: It-tender għal Triq il-Ħabba f'Ta' l-Ibraġġ inħareġ u diġa' ġie aġġudikat lill-Philip Aguis & Sons Ltd.

Għaldaqstant ix-xogħol f'din it-triq mistenni jibda fil-ġimgħat li ġejjin.

MOSTA - STREET LIGHTING

L-ONOR.

ANGELO FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid għaliex sal-lum it-triq prinċipali li tagħti minn Naxxar għall-Mosta min- naħa ta' Sta.

Margerita l-Mosta għadha mingħajr street lighting fejn hija perikoluża, speċjalment in-naħa fejn hemm barriera miftuħa li tmiss litteralment mat-triq?

ONOR.

AUSTIN GATT: Ir-responsabbilta' ta' l-istreet lighting f'din it-triq taqa' taħt il-kunsill lokali u mhux taħt l-Enemalta.

Għalhekk l-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi l-mistoqsija tiegħu lill-ministru konċernat.

ANZJANI RESIDENTI FI DJAR PRIVATI

L-ONOR.

ANGELO FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jgħid x'forma ta' għajnuna u/jew sussidju qed jagħti l-gvern f'dawk il-każi ta' nies anzjani li qegħdin fil- homes privati u kulma għandhom hija l-pensjoni u m'għandhom xejn aktar u qegħdin jintalbu jħallsu Lm18 kuljum?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: L-uniku sussidju li jagħti l-gvern hu għal dawk l- anzjani li qegħdin taħt l-iskema tal-private public partnership scheme.

MOSTA - BIĊĊA ART FI TRIQ DAWRIET IL-WIED

L-ONOR.

ANGELO FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid għaliex quddiem it-Triq Dawriet il-Wied, il-Mosta biċċa art żdingata tħalliet hekk għal diversi snin u għadha hekk sal-lum?

ONOR.

TONIO BORG: L-art in kwestjoni hija tal-gvern u s'issa għadu ma ġiex deċiż x'għandu jsir minnha għaliex ma saret l-ebda talba lit-taqsima proprjeta' tal-gvern dwar din l-istess art li fuqha jidher li hemm xi fdalijiet storiċi.

RAĦAL ĠDID - TRIQ L-ARKATA

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jgħid jekk l-asfaltar ta' Triq l-Arkata, Raħal Ġdid huwiex responsabbilta' tal-kunsill lokali Raħal Ġdid?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Triq l-Arkata f'Raħal il-Ġdid hija responsabbilta' tal-kunsill lokali peress li diġa' ffurmata u lanqas hi triq arterjali jew distributorja.

Għalkemm Triq l-Arkata hija ffurmata u mhux triq arterjali jew distributorja minħabba l-ħsarat li fiha, Triq l-Arkata ġiet inkluża fil- lista ta' toroq li trid tagħmel l-awtorita' dwar it-trasport.

RAĦAL ĠDID - TRIQ NAZZARENU

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jgħid jekk l-asfaltar ta' Triq Nazzarenu, Raħal Ġdid huwiex responsabbilta' tal-kunsill lokali Raħal Ġdid?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Il-manutenzjoni meħtieġa f'din it-triq hija responsabbilta' tal-kunsill lokali.

BELT VALLETTA - LIKWIDU TOSSIKU

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid jekk ġiex stabbilit x'kien il-materjal li ntefa' fl-isprall il-Belt waqt iċ-ċerimonja ta' l- ordinazzjoni ta' l-Arċisqof il-ġdid?

Billi ntqal li dan il-likwidu li ntefa' fl-isprall kien tossiku u seta kkawża splużjoni, saru testijiet biex jiġi stabbilit x'kien dan il-materjal?

Intbagħat sample f'laboratorju u jekk iva, x'kien l-eżitu?

Qed isiru investigazzjonijiet mill-pulizija u jekk iva, minn min qed jitmexxew?

ONOR.

TONIO BORG: Nhar il-Ġimgħa 26 ta' Jannar 2007 għal ħabta tas-7.00pm, waqt li kienet għaddejja l-Ordinazzjoni Episkopali, il-pulizija u d- dipartiment tal-protezzjoni ċivili kienu ġew infurmati miċ-chief security officer tal-KonKattidral ta' San Ġwann li minn sprall li hemm fil-ġenb ta' Pjazza l-Assedju l-Kbir mal-ġenb tal-KonKattidral, kienet tiela' riħa, x'aktarx ta' petrol.

Immedjatament li sar magħruf dan, il-pulizija, ħadet il-prekawzjonijiet meħtieġa sabiex il-pubbliku ma jersaqx lejn dak l-isprall, filwaqt li membri tal-protezzjoni ċivili analizzaw l-arja li kienet tiela' mill- isprall permezz ta' strumenti apposta, fejn dan indika li l-arja kienet tossika.

Hekk kif spiċċat iċ-ċerimonja, il-KonKattidral ġie spezzjonat bir-reqqa minn membri tad-dipartiment tal-protezzjoni ċivili u l-pulizija, fejn ma rriżultax li kien hemm xi periklu.

Fil-frattemp, bl-assistenza ta' l-executive director tal-kumitat ta' riabilitazzjoni tal-Belt, infetaħ ukoll il-bokkaport, li jagħti għall- ġibjun taħt l-istess pjazza.

Billi r-riħa kienet qawwija ħafna u setgħet tkun ta' periklu, ġie deċiż li l-ġibjun ikun spezzjonat l-għada, filwaqt li tħalliet għassa mill-pulizija u mid-dipartiment tal-protezzjoni ċivili.

L-għada filgħodu, wara li l-membri tad-dipartiment tal-protezzjoni ċivili niżlu fil-ġibjun, dawn infurmaw lill-pulizija li l-arja kienet ikklerjat u ma kienx hemm aktar periklu.

Ma nstab xejn li jindika minn fejn kienet ġejja dik ir-riħa tal-lejl ta' qabel.

L-investigazzjonijiet li saru s'issa biex jiġi stabbilit minn fejn kienet ġejja din ir-riħa irriżultaw fin-negattiv.

Skond it-testijiet li saru fuq il-post permezz ta' strumenti li għandu d- dipartiment tal-protezzjoni ċivili, irriżulta li l-vapours li kienu ħerġin mill-isprall in kwestjoni kienu kkawżati minn prodotti magħrufa bħala VOCs (volatile organic compounds) bħal petrol, thinner, etc.

Billi ma nstab l-ebda likwidu li seta' ikkawża dan il-vapour, ma setax jiġi elevat kampjun sabiex jiġi analizzat f'xi laboratorju.

STA.

VENERA - TRIQ REĠJONALI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jaf il-Ministru li r-residenti kollha li joqogħdu fi Triq Reġjonali f'Sta.

Venera qed ibatu preġudizzju u danni sostanzjali minħabba li xi snin ilu sar il-proġett tal-mina u għaldaqstant qed ibatu minn tinġis u storbju persistenti?

Jidhirlu li dawn għandhom jiġu kkumpensati għal dan kollu u li għandu jsir xi proġett mill-aspett ta' inġinerija biex jiġu mitigati d- danni li dawn ir-residenti qed isofru?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Din it-triq u l-mini ta' Sta Venera huma fost diversi partijiet tat-triq magħrufa bħala Ten T Road f'Malta li hija ndikata għal titjieb.

L-awtorita' qiegħda tara jekk il-problemi ndikati jistgħux jiġu ndirizzati meta jsiru dawn il-proġetti.

ĊIMITERJU TA' L-ADDOLORATA

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jaf il-Ministru li hemm ħsara konsiderevoli fil-bieb taċ-ċimiterju ta' Santa Maria Addolorata?

Jista' jinforma jekk attwalment il-gvern huwiex qed jieħu miżuri biex isiru t-tiswijiet neċessarji?

Peress illi ċ-ċimiterju huwa ta' stil gotiku u l-parti l-antika hija inondata b'siġar, jidhirlu li għandu jsir l-istess fil-parti l-ġdida ta' l-istess ċimiterju?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Matul il-ġimgħa d-dieħla mistenni jitwaħħal kanċell ieħor temporanju waqt li dak preżenti li ġarrab ħsarat minn xi vandali jittieħed għat-tiswijiet neċessarji.

Fil-frattemp saret applikazzjoni mal- MEPA sabiex ikunu jistgħu jsiru tiswijiet ta' natura strutturali u ta' restawrazzjoni fil-ġebel tad-daħla ta' dan iċ-ċimiterju.

Fil-pjanijiet ta' l-estenzjoni taċ-ċimiterju ttieħdu nkonsiderazzjoni l- ħtiġijiet ta' landscaping u tħawwil ta' siġar li jkopru wkoll il-parti ta' l-aħħar estenzjoni fin-naħa ta' lvant ta' dan iċ-ċimiterju.

GĦAQDA PERSUNI NEQSIN MIS-SMIEGĦ - GĦALLIEMA

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jagħti tagħrif x'relazzjoni ġuridika teżisti bejn l-għaqda persuni neqsin mis-smiegħ u l-gvern?

Jista' jagħti iżjed dettalji dwar x'tip ta' kuntratt jeżisti konċernanti l-għalliema ta' din l-għaqda li qed jagħtu servizz lill-gvern?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi l- mistoqsija tiegħu lill-ministru konċernat.

SAN ĠILJAN - TRIQ ALFRED GAUCI

L-ONOR.

ROBERT ARRIGO staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jgħid jekk linji sofor li hemm fi Triq Alfred Gauci c/w Tal-Bajja humiex approvati mill-awtorita' dwar it-trasport?

Jaf li r-residenti f'din it-triq sarulhom ċitazzjonijiet mill-pulizija għax qagħdu fuq dawn il-linji sofor mhux awtorizzati?

Dawn ir-residenti għandhom dritt jipparkjaw fit-triq tagħhom?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Minn riċerka li saret fir-records tat-taqsima ta' l-immaniġġar tat-traffiku rriżulta li ma nstabet l-ebda approvazzjoni għal linji sofor fi Triq Alfred Gauci li għalihom qed tirriferi din il- mistoqsija parlamentari.

It-taqsima għall-immaniġġar tat-traffiku ma kienx informat biċ-ċitazzjonijiet maħruġa lir-residenti ta' Triq Alferd Gauci u madanakollu l-arranġamenti tat-traffiku f'din it-triq setgħu kienu determinanti mit-traffic impact study li sar għall-Hotel Meridien li tinsab fl-istess triq.

Għaldaqstant l-awtorita dwar it-trasport kienet tat pariri lill-kunsill lokali ta' San Ġiljan sabiex jirriferi din il-problema lill- MEPA.

AKKOMODAZZJONI ALTERNATTIVA

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tgħid f'liema stadju waslet it- talba għall-akkomodazzjoni minn single mother li r-riferenza tal-każ qed tintbagħat separatament?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: L-applikazzjoni mill-persuna ndikata li saret lid- dipartiment għall-akkomodazzjoni soċjali fl-20 ta' Diċembru 2006 ġiet emendata mill-istess persuna fis-26 ta' Jannar 2007.

Ninsab infurmata wkoll li l-applikazzjoni kif emendata qed tiġi kkonsidrata flimkien ma' oħrajn simili.

SUBSTATIONS TA' L-ELETTRIKU

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' l-Ministru jirrispondi mistoqsijiet parlamentari 23436 u 23114 u jgħid kemm minn dawn is- substations ta' l-elettriku kien hemm il-bżonn tagħhom għal xi proġett partikolari nkluż l-isem tal-proġett?

F'każ li l-bżonn ta' substation hu minħabba konsum akbar ta' elettriku minħabba xi proġett partikolari, min iħallas għal din is-substation, l- Enemalta jew l-iżviluppatur?

ONOR.

AUSTIN GATT: Substations ġodda jiġu mħallsa jew mill-Enemalta jew mill-iżviluppaturi tal-proġetti ġodda, skond avviż legali 27/1999.

L- ismijiet tal-proġetti fejn inbnew substations jew fejn kien hemm akkwist ta' l-artijiet għal substations matul is-sena l-oħra huma kif jidhru fuq il- lista li se nqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra.

PLOTS TAĦT SKEMI TA' HOME OWNERSHIP

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tgħid jekk persuna li tkun ħadet plot taħt l-iskema ta' l-HOS jew tal-BDA u li tiġi biex tbigħ il-proprjeta' li nbniet fuq l-istess plot tkunx obbligata tirrifondi lura lill-awtorita' tad-djar xi tip ta' kumpens?

Jekk fl-affermattiv, kif jinħadem dan il- kumpens?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Ninsab infurmata li jekk il-proprjeta' mibnija fuq plots taħt skemi ta' home owneship, li ngħataw b'ċens u b'imgħax issussidjat fuq self mill-banek u, f'ċerti ħarġiet, ibbenefikaw minn għotja ta' flus minflok is-sussidju, tinbiegħ lil terzi biex tintuza bħala dar ta' residenza ma jkun dovut ebda ħlas lill-awtorita' tad-djar.

Fil-każ li din il-proprjeta' tkun se titwaqqa' biex flokha jinbnew diversi appartamenti bl-iskop ta' spekulazzjoni, min ikun ibbenefika mill-iskema jkun dovut iħallas lill-awtorita' tad-djar 25% tal-valur ta' l-art, kif stmat mill-periti ta' l-awtorita'.

Jekk il-bini ta' l-appartamenti l-ġodda jkun se jservi bħala residenza għall-benefiċjarji ta' l-iskema u għat-tfal tagħhom ma jsir ebda ħlas, iżda l-valur ta' 25% ta' l-art jitqassam fuq kull appartament li jkun se jinbena u ssir ipoteka fuq kull post għall-ammont li jirriżulta.

Dan biex jekk xi appartament sussegwentement jinbiegħ lil terzi li ma jkunux it-tfal tal- benefiċjarji ta' l-iskema, l-awtorita' titħallas dan is-sehem skond kif ikun jidher fl-ipoteka.

Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-iskema tal-BDA kienet ħarġet mid- dipartiment ta' l-artijiet u mhux mill-awtorita' tad-djar.

XOGĦLIJIET TA' TOROQ - DIRECT ORDERS

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jagħti l-lista ta' direct orders li ngħataw għal xogħlijiet ta' toroq matul is-sena 2006, inkluż il-valur ta' direct orders u lil min ingħata?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Tweġiba tingħata f'seduta oħra.

SAN PAWL IL-BAĦAR - BYPASS

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jirrispondi mistoqsijiet parlamentari 21621, 21852, 22067, 22226, 22480, 22620, 22704, 22945, 23101 u 23437 u jgħid kemm hu stmat ix-xogħol ta' kostruzzjoni għall-irranġar ta' dik il- parti tal-bypass ta' San Pawl il-Baħar li ċediet minħabba xogħol ta' eskavar minn kuntrattur privat?

Min se jħallas għal dan ix-xogħol?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Bħalissa għaddejjin diskussjonijiet mal-partijiet involuti kollha sabiex tkun riżolta din il-problema.

MTA - XOGĦOL TAL-PORTAL

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: Jista' l-Prim Ministru jgħid x'permess ingħata minn xi struttura li taqa' taħtu biex il-ministeru tat-turiżmu/awtorita' Maltija tat-turiżmu ħarġu x-xogħol tal-portal ta' l-awtorita' Maltija tat-turiżmu b'direct order?

Jista' ipoġġi fuq il-mejda tal-Kamra tali permess?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Għall-benefiċċju ta' l-Onor.

Interpellant, qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra d-dokumenti relevanti in konnessjoni mal- permessi li ħarġu mill-ministeru tal-finanzi li jkopru lill-ministeru tat- turiżmu u lill-awtorità Maltija tat-turiżmu fir-rigward tas-servizz msemmija.

PORTAL TURISTIKU

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: Jista' l-Prim Ministru jgħid għaliex id-dipartiment tal-kuntratti ta l-permessi meħtieġa biex il-portal turistiku li ġie jiswa Lm30,000 ngħata l-permess li biex isir, jitħaddmu proċeduri li huma 'l barra mit- tendering process pubblika?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi għat- tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 23502 f'din l-istess seduta billi jirriżulta li, f'dan il-każ, fit-termini u kif ukoll hu permess bis-saħħa tar-regolamenti tal-kuntratti pubbliċi (avviż legali 177 ta' 2005), ma kienx involut id-dipartiment tal-kuntratti.

XOGĦOL TA' SPRAYING

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid jekk il-garaxx li dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament, jistax jagħmel xogħol ta' sprayer fil-pubbliku kif kien qed jagħmel illum 29 ta' Jannar, 2007 f'ħinijiet differenti tad-9.15 a.m. u t-3.30 p.m.?

X'passi ttieħdu kontra din l-illegalita'?

ONOR.

TONIO BORG: Fuq il-garaxx imsemmi hemm liċenzja ta' welding, mekkanik u żebgħa bl-ispray.

Għalhekk ix-xogħol irid isir ġewwa.

Ninsab informat ukoll illi l-pulizija ndagat dwar l-allegat xogħol ta' spray li kien qed isir fil-pubbliku nhar id-29 ta' Jannar 2007, pero' is-sid kategorikament ċaħad li huwa għamel hekk, la dakinhar u lanqas qatt qabel.

Għaldaqstant fin-nuqqas ta' provi għall-kuntrarju, il-pulizija ma tistax tipproċedi aktar.

LUKANDI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru għat-Turiżmu u Kultura: B'riferenza għat-tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 23105, jista' jiġi vverifikat it-tagħrif mogħti peress li fl-istess perjodu għalqu mill- inqas tliet lukandi oħra li ma jissemmewx fil-lista mogħtija?

Jista' jgħid liema huma dawn it-tliet lukandi?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Il-lista mogħtija fit-tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 23105 ma tinkludix lukandi li huma magħluqin temporanjament, kemm dawk magħluqin għax-xitwa, kif ukoll dawk magħluqin għal ristrutturar.

XOGĦOL TA' SPRAYING

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx il-permessi meħtieġa biex garaxx li dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament, jagħmel xogħol ta' spray u jniġġes l-inħawi u l-arja tal-ġirien?

Jista' anke xogħol ta' spray isir barra kif jindika r-ritratt li qed jintbagħat separatament?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Il-MEPA kienet irċeviet rapport fuq bdil ta' użu fil-fond numru 3, Triq il-Kubrit, Gżira, f'Awissu 2005.

Wara investigazzjoni mill-ispettur ikkonċernat kien irriżulta li l-fond in kwestjoni ilu lliċenzjat mis-snin '80 u allura qabel ma daħlet fis-seħħ il- liġi dwar l-ippjanar ta' l-1992.

Wara aktar stħarriġ mal-pulizija, kien ikkonfermat li din il-liċenzja kienet titħallas sa mill-1984.

Kopja tagħha kienet ġiet ippreżentata lill-uffiċjal tal-MEPA.

Għaldaqstant, min-naħa tas-sezzjoni ta' l-infurzar tal-MEPA ma tista' tittieħed ebda azzjoni ulterjuri dwar l-użu ta' dan il-fond.

PORTAL TURISTIKU

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru għat-Turiżmu u Kultura: Jista' l-Ministru jagħti rendikont dettaljat tal-proċess tat- tendering għall-portal turistiku, tal-kumpannija li ttenderjaw u ta' kif saret l-għażla u fuq liema kriterji ġie magħżul il-kuntrattur li bena l- portal?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Wara diskussjonijiet li saru bejn l-MTAC, MFIN u l-MIIT fl-1 ta' Awissu 2006, l-awtorita' tat-turiżmu stiednet lil 12- il kumpannija lokali sabiex jitfgħu l-proposti tagħhom għall-iżvillup ta' l- E-Portal.

Ħames kumpanniji minnhom issottomettew proposta fiż-żmien mogħti lilhom.

Il-kumpaniji kienu:

6pm Limited; Alert Communications Limited; Choosemalta.com; HB-ex.com; u HWS Web Systems/Altanova

L-għażla aħħarija saret minn bord appuntat għal ta' l-apposta, li kien jinkludi ufficjali mill-MTA, l-MTAC u l-MIIT.

Kull kumpannija li ssottomettiet proposta ingħatat punti skond kif ġew klassifikati l-kumpanniji, skond għaxar kriterji dettaljati, li ġew żviluppati speċifikament biex jirriflettu l-esiġenzi tal-portal.

Imbagħad ġew imnedija laqgħat mat-tliet kumpanniji l-ogħla klassifikati.

Il-kuntrattur magħżul, u li bena l-portal, kien dak li ġab l-akbar numru ta' punti fit-tieni stadju tal-proċess ta' l-għażla.

STIPENDJU

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' l-Ministru jgħid għaliex l-istudent li dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament, mhux qed jieħu stipendju?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-Onor.

Interpellant hija mitluba tirriferi għat- tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 22909.

ĦAL TARXIEN – TRASPORT PUBBLIKU

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jkun daqstant ġentili u jara li r-rotta tal- karozza tal-linja terġa' tkompli tgħaddi minn Triq id-Dejma u Triq Santa Marija, f'Hal Tarxien, kif kien isir sa ftit ilu, peress li hemm diversi anzjani (u le) li qed ikollhom mixja twila għall-eqreb stage?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Dan it-tibdil sar peress li minn Triq Santa Marija mhux permess jgħaddu xarabanks (vetturi tqal) u d-distanza li qed jirriferi għalija l-Onor.

Interpellant hija waħda raġonevoli.

GĦAWDEX - SERVIZZ TAL-HELICOPTER

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Ministru għall- Kompetittivita' u Komunikazzjoni: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 21517 dwar is-servizz tal-ħelikopter f'Għawdex, jista' l-Ministru jgħid x'inhu jiġri a rigward ta' dan is-servizz peress li ormai ilna mingħajr servizz ta' helicopter għal diversi xhur?

ONOR.

ĊENSU GALEA: L-Onor.

Interpellanta mitluba tirriferi għat-tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 22700.

PULIZIJA GĦAWDXIN

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Peress li qed isiru lamenteli minn membri tal-korp tal-pulizija Għawdxin li jsuqu lill-priġunieri mill-faċilita' korrettiva ta' Kordin għal Għawdex u lura, għaliex l-ispejjeż tat-traġitt tagħhom u tal-vann qed joħorġuhom il-pulizija minn buthom u mhux qed jiġu rifużi lilhom?

Jista' l-Viċi Prim Ministru jara li din is-sitwazzjoni tiġi rimedjata?

ONOR.

TONIO BORG: Filwaqt li kien hemm xi dewmien biex isir il-ħlas għall- ispejjeż li saru matul Diċembru, dan il-ħlas dovut issa sar kollu u ma fadalx pendenzi.

PULIZIJA GĦAWDXIN

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jara li l-ħlasijiet dovuti lill-pulizija Għawdxin tal-ħdud li għad hemm pendenti jitħallsu peress li dawn ilhom dovuti diversi xhur?

ONOR.

TONIO BORG: Il-ħlas tal-Ħdud lill-pulizija normalment isir mat-tieni paga li taħbat wara x-xahar li fih ikunu nħaddmu l-Ħdud.

Dan huwa meħtieġ sabiex issir il-proċedura ta' kif isir il-ħlas.

Fil-każ tad-distrett t'Għawdex, il-ħlas dovut għall-Ħdud maħduma sa Settembru kien sar, pero' ir- returns għax-xahar ta' Ottubru ma waslux fil-ħin sabiex jidħlu fil-paga ta' Diċembru u għalhekk ġew inklużi fil-paga ta' Jannar 2007, flimkien mal-Ħdud maħduma matul Novembru, biex b'hekk ma fadal l-ebda ħlasijiet b'lura aktar minn dak li hu normali.

DECOMPRESSION CHAMBER

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Ministru għal Għawdex: Tista' l-Ministru tgħid kemm hemm staff allokat biex titħaddem id-decompression chamber, x'tip ta' taħriġ ingħataw u minn min kif ukoll kemm-il darba ġiet imħaddma u x'tip ta' każi qed jiġu trattati?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Bħala staff allokat biex titħaddem id-decompression chamber, hemm tobba, nurses u technicians li ngħataw taħriġ kemm minn kumpanija li ħadet tender għal dan it-taħriġ kif ukoll mill-istess kumpannija li ssuplixxiet id-decompression chamber.

Bħalissa qed isiru l-preparamenti meħtieġa sabiex fil-ġejjieni qarib il- ħaddiema magħżula jibdew jagħmlu simulation exercises biex b'hekk ikollhom aktar taħriġ hands on. QORTI TA' GĦAWDEX - PROĊESSI TA' L-APPELLI

L-ONOR.

JUSTYNE CARUANA staqsiet lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jara jekk huwiex possibbli li l-proċessi ta' l-appelli deċiżi ta' kawżi Għawdxin jiġu rimessi fl-arkivju tal-Qorti f'Għawdex?

ONOR.

TONIO BORG: Il-proċessi ta' l-appelli deċiżi ta' kawżi Għawdxin għandhom ikunu għand ir-reġistratur tal-qrati Maltin li għandhom ir- responsabbilta' taż-żamma ta' kull proċess ta' kawżi deċiżi fil-qrati ta' Malta.

B'danakollu s-suġġeriment ta' l-Onor.

Membru qiegħed jiġi kkonsidrat sabiex possibbilment ikun hemm kopja tal-proċess għad- dispożizzjoni tal-konsulenti legali f'Għawdex fejn dawn jintalbu.

SEGRETARJAT GĦALL-ANZJANI -IMPJEGATI

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jgħid kemm għandu impjegati s- segretarju parlamentari responsabbli mill-anzjani?

Kemm hemm minnhom on loan u minn liema post ġejjin?

Kemm hemm bil-kuntratt?

Kemm hemm li għandhom allowance u x'tip ta' allowance?

Kemm hemm min għandu mobile, karozza, ħlas tat-telephone tad-dar u kemm għamlu overtime matul l-2006?

X'inhuma l-gradi ta' kull impjegat peress li fil-guidelines on the employment of staff for ministers' secretariat ma tingħatax din ir-risposta kompluta?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi għat- tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 23012.

PENSJONI

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tara x'pensjoni se tieħu l-persuna li dettalji dwarha qed jintbagħtu separatament?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Il-persuna ndikata m'għandha ebda talba pendenti għall-pensjoni mad-dipartiment tas-sigurta' soċjali.

Ninsab infurmata wkoll li d-dipartiment informa lil din il-persuna bil-miktub dwar il-każ.

BENEFIĊĊJI SOĊJALI

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tara li l-persuna li dettalji dwarha qed jintbagħtu separatament, li hija separata u li ma teħux manteniment, m'għandhiex flus il-bank jew xi dħul ieħor u qiegħda tirreġistra, tibda tibbenefika minn xi tip ta' benefiċċju soċjali?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Il-persuna ndikata ġiet informata bil-miktub mid- dipartiment tas-sigurta' soċjali dwar il-każ tagħha.

SPTAR SAN LUQA - PERSUNI LI DDAĦLU B'OVERDOSE

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jgħid kemm daħlu persuni b'overdose bejn l- 24 ta' Diċembru 2006 u t-2 ta' Jannar 2007?

Jista' jaqsamhom skond il- ġurnata u l-eta' li kellhom?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Minħabba li n-numri għal kull jum huma żgħar, qed nagħti informazzjoni globali.

Fil-jiem indikati kien hemm sitt każi ta' overdose fejn tlieta kienu rġiel u tlieta kienu nisa.

PILLOLI OUT OF STOCK

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jgħid x'kienu l-pilloli out of stock matul ix-xahar ta' Jannar mill-ispiżeriji tal-gvern?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Ir-risposta se titpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra f'xi seduta.

TOBBA TA' NAZZJONALITA' BARRANIJA

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jgħid kemm hemm tobba ta' nazzjonalita' barranija jaħdmu fl-isptarijiet tagħna?

X'inhi l-funzjoni tagħhom, f'liema sptar jaħdmu u kemm hu s-salarju tagħhom?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: L-informazzjoni mitluba dwar it-tobba barranin li jaħdmu fl-isptarijiet fid-diviżjoni tas-saħħa hija kif tidher hawn taħt:

|Grad |Funzjoni |Nru|Salarju | | | |. | | |Consultan|Neurosurge|1 |Lm10,811 | |t |on | | | |(Skala | | | | |ta' | | | | |Salarju | | | | |Nru.4) | | | | | | | | | |Consultan|Cardiac |1 |Lm10,811 | |t |Surgeon | | | |(Skala | | | | |ta' | | | | |Salarju | | | | |Nru.4) | | | | | | | | | |Consultan|Haematolog|1 |Lm10,811 | |t |ist | | | |(Skala | | | | |ta' | | | | |Salarju | | | | |Nru.4) | | | | | | | | | |Consultan|Histopatho|2 |Lm10,811 | |t |logist | | | |(Skala | | | | |ta' | | | | |Salarju | | | | |Nru.4) | | | | | | | | | |Senior |(Anaesthes|25 |(5 | |Registrar|ia) | |b'salarju| | | | |ta' | | | | |Lm8,460 | | | | |fis-sena,| | | | |u 20 | | | | |b'salarju| | | | |ta' | | | | |Lm7,910) | |Senior |(Orthopaed|5 |(2 | |Registrar|ics) | |b'salarju| | | | |ta' | | | | |Lm8,460 | | | | |fis-sena,| | | | |u 3 | | | | |b'salarju| | | | |ta' | | | | |Lm7,910) | |Senior |(Obst. & |1 |Lm7,910 | |Registrar|Gynae.) | | | |Senior |(Medical |8 |Lm7,910 | |Registrar|Imaging) | | | |Senior |(Surgery) |3 |Lm7,910 | |Registrar| | | | |Senior |(Paediatri|1 |Lm7,910 | |Registrar|c Surgery)| | | |Senior |(ENT) |1 |Lm7,910 | |Registrar| | | | |Medical |(Radiother|1 |Lm6,526 | |Officer |apy) | | | |(Skala | | | | |ta' | | | | |Salarju | | | | |Nru. 8) | | | | | | | | | |Senior |(A & E |1 |Lm6,526 | |House |Dept.) | | | |Officer | | | | |(Skala | | | | |ta' | | | | |Salarju | | | | |Nru. 8) | | | | | | | | | |Houseman | |2 |LM6,135 | |(Skala | | | | |ta' | | | | |Salarju | | | | |Nru. 9) | | | | | | | | | |TOTAL | |53 | |

|Sptar San Luqa|47 | |Sptar Sir Paul| 1 | |Boffa | | |Sptar Ġenerali| 5 |

OPERAZZJONIJIET TAL-CRUCIATE

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jgħid kemm isiru operazzjonijiet tal- cruciate kull ġimgħa?

Kemm hi l-waiting list?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

CASUAL SOCIAL ASSISTANTS

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jgħid kemm hawn anzjani jistennew is- servizz ta' kura fid-dar minn casual social assistants?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Hemm 70 każ ġodda li qegħdin għall-assessment u qed jistennew is-servizz.

SUSSIDJU FUQ DAWL U ILMA

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' l-Ministru jara li jitmexxa l-każ ta' sussidju fuq dawl u ilma ta' persuna li tgħix bil- pensjoni ta' l-invalidita' li qed jitlob li s-sussidju li kien jieħu fuq il- post fejn kien joqgħod jiġi trasferit għall-post ieħor?

ONOR.

AUSTIN GATT: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi l-mistoqsija tiegħu lill-ministru konċernat.

AMBAXXATURI U KONSLI

L-ONOR.

JOSEPH M. SAMMUT staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' l-Ministru jgħid x'inhuma l-kriterji li jikkonċernaw in- nomina jew tneħħija ta' persuna fdata bil-kariga ta' ambaxxatur, konslu, eċċ.?

L-eta' hija kriterju?

Jekk fl-affermattiv, jista' jgħid liema hi dik l-eta' illi fiha tali persuna jkollha tirtira?

ONOR.

MICHAEL FRENDO: Dawn l-għażliet jibqgħu diskrezzjonali - naturalment wieħed iżomm quddiem għajnejh l-interess ta` Malta u l-idoneita` tal- persuna għall-kariga, partikolarment in vista tal-miri strateġiċi tal- politika barranija ta` Malta.

SIĠĠIEWI - TRIQ IT-TANK

L-ONOR.

CLYDE PULI staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: B'riferenza għall-mistoqsijiet parlamentari 19810, 20708 u mistoqsijiet oħra, jista' l-Ministru jgħid fiex waslu l-proċeduri biex jinbena culvert fi Triq il-Ġdida, fi Triq it-Tank, Siġġiewi?

Jista' jagħmel kull mezz biex dan ix-xogħol jinbeda mill-aktar fis possibbli?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Tweġiba tingħata f'seduta oħra.

KAWŻI TA' SEPARAZZJONI

L-ONOR.

JOSEPH CASSAR staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm-il kawża ta' separazzjoni kienet introdotta fl-aħħar sena fil-Qorti f'Malta u Għawdex?

Jista' jgħid ukoll xi żviluppi kien hemm fil-Qorti tal-Familja matul l-2005 u l-2006 u x'riżultati nkisbu partikolarment b'riżultat tal-medjazzjoni?

ONOR.

TONIO BORG: F'Malta fis-sena li għaddiet kien hemm 998 każi ta' separazzjoni li marru għall-medjazzjoni li minnhom 329 ġew b'abbozz ta' kuntratt li ġie approvat u 120 li pproċedew f'kawża quddiem il-prim'awla.

Għar-rigward ta' Għawdex, kien hemm 47 każ ta' separazzjoni li marru għall- medjazzjoni li minnhom 13 ġew b'abbozz ta' kuntratt li ġie approvat u disgħa każi li pproċedew f'kawża.

Minn dawn il-figuri jidher li hemm tnaqqis kull sena tal-każi, kif ukoll li l-proċess tal-medjazzjoni qiegħed jitħaddem sewwa.

TIPJIP F'POSTIJIET PUBBLIĊI

L-ONOR.

JOSEPH CASSAR staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid meta daħlu fis-seħħ ir-regolamenti dwar it-tipjip f'postijiet miftuħin għall-pubbliku u kemm, minn dakinhar 'il hawn, inqabdu nies ipejpu f'postijiet pubbliċi, kemm minnhom tressqu l-qorti, kemm-il każ ġie deċiż s'issa u x'kien l-ammont ta' multi?

ONOR.

TONIO BORG: Minn meta ġew fis-seħħ ir-regolamenti ta' l-2004 dwar it- tipjip f'postijiet miftuħin għall-pubbliku sa l-aħħar tas-sena 2006, il- pulizija sabet u ħadet passi quddiem il-qorti kontra 1,020 persuna.

ĦITAN TAS-SEJJIEĦ

L-ONOR.

JOSEPH CASSAR staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' l-Ministru jgħid meta bdiet tingħata l-għajnuna għar- riabilitazzjoni ta' ħitan tas-sejjieħ?

Kemm kien hemm bdiewa, individwi jew għaqdiet li bbenefikaw minn din l-għajnuna?

Kemm kienet tammonta din l- għajnuna kull sena?

Kemm minn din l-għajnuna ġiet mill-Unjoni Ewropea?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Tweġiba tingħata f'seduta oħra.

MALTIN JAĦDMU F'ISTITUZZJONIJIET TAL-UE

L-ONOR.

JOSEPH CASSAR staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' l-Ministru jgħid kemm hu kkalkulat li hawn Maltin jaħdmu f'kull waħda mill-istituzzjonijiet ta' l-Unjoni Ewropea u kemm hu kkalkulat li kien hemm qabel Malta ssieħbet fl-Unjoni Ewropea?

ONOR.

MICHAEL FRENDO: Fil-preżent, skond informazzjoni miġbura mir- rappreżentanza permanenti ta' Malta lill-Unjoni Ewropea, in-numru ta' Maltin li qed jaħdmu f'istituzzjonijiet ta' l-Unjoni Ewropea huwa kif jidher hawn taħt:

|Kummissjoni Ewropea |92 | |Parlament Ewropew |58 | |Kunsill Ewropew |43 | |Bank ta' |01 | |l-Investiment Ewropew| | |Bank Ċentrali Ewropew|05 | |Qorti ta' l-Awdituri |06 | |Ewropew | | |Qorti tal-Ġustizzja |32 | |Ewropea | | |Kumitat tar-Reġjuni u|03 | | | | |Kumitat Ekonomiku u | | |Soċjali | |

Rigward it-tieni parti, mhux possibbli tingħata informazzjoni peress li mhix disponibbli.

Qabel ma dħalna membri, persuni ta' ċittadinanza Maltija ma kienux eliġibbli.

ĦASIL TA' FLUS

L-ONOR.

JOSEPH CASSAR staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid meta daħlet fis-seħħ il-leġislazzjoni dwar il-ħasil tal-flus u kemm, minn dakinhar 'il hawn, tressqu persuni l-qorti?

Kemm-il każ ġie deċiż s'issa u x'kien l-ammont ta' multi?

X'kien l-ammont ta' flus li dwaru ħarġu l-akkużi?

ONOR.

TONIO BORG: Id-dispożizzjonijiet kollha ta' l-att ta' l-1994 dwar money laundering (att nru.

XIX ta' l-1994) bdew iseħħu fit-23 ta' Settembru, 1994 (avviż legali 120 ta' l-1994).

Informat li sa l-aħħar tas-sena l-oħra kien hemm 20 persuna li tressqu l- qorti mill-pulizija b'akkużi relatati ma' money laundering li tinvolvi s- somma ta' ftit aktar minn Lm2,400,000, liema każi għadhom pendenti quddiem il-qorti.

ADT - MANAGERS

L-ONOR.

JOSEPH CASSAR staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jgħid jekk hux konxju mill-fatt li fil-karigi maniġerjali (managers) fl-awtorita' dwar it-trasport jeżistu differenzi fil- ħlasijiet li jsiru u fil-kondizzjonijiet tax-xogħol ta' dawn l-uffiċjali?

Jista' jara li dawn l-indifferenzi jiġu eliminati ħalli l-affarijiet ikunu jidhru li qed isiru b'aktar ġustizzja?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Fil-karigi maniġerjali (managers) fl-awtorita' dwar it-trasport jeżistu differenzi fil-ħlasijiet li jsiru.

Ma teżisti ebda differenza fil-kondizzjonijiet tax-xogħol ta' dawn l-uffiċjali.

L-awtorita' dwar it-trasport se tniedi job evaluation exercise u fuq dak li jirriżulta minn dan l-eżerċizzju se tibda proċess sabiex kemm jista' ikun jiġu eliminati d-differenzi li jeżistu.

ĦAL QORMI - TRIQ L-ARMAL

L-ONOR.

RODERICK GALDES staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jgħid meta se jsir il-bini ta' Triq l-Armal f'Ħal Qormi peress li kienet waħda minn dawk it-toroq li suppost kellhom jitlestew fis-snin li għaddew?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi għat- tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 23378.

POLICY & DESIGN GUIDANCE 2005

L-ONOR.

RODERICK GALDES staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' l-Ministru jgħid fiex wasal il-proċess biex jidħlu fis-seħħ l-emendi għal policy and design guidance 2005 sabiex jiġu kkoreġuti l-anomaliji li nħolqu permezz tal-ħruġ tal-pjani lokali?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Il-konsultazzjonijiet mal-kamra tal-periti ntemmu, wara li kienet l-istess kamra tal-periti li talbet estensjoni ta' żmien.

Issa trid issir l-evalwazzjoni tar-risposti kollha u jingħaqad id-dokument finali.

TOROQ

L-ONOR.

ROBERT ARRIGO staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jikkonferma li x-xogħol fuq it-toroq: il-Ġiżi, il- Veduta, Esprit Barthet, Markiż Scicluna u Manuel Agius fil-lokalita' tal- Madliena, Ibraġġ u Swieqi għaddej u meta dawn se jitlestew?

Jista' jgħidilna kemm se tkun l-ispiża ta' kull triq?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Tweġiba tingħata f'seduta oħra.

CARE AND REPAIR

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tara li Bormliż anzjan li dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament, jibbenefika mill-inizjattiva care and repair għal tibjid u ħteġijiet oħra fil-fond li fih jabita?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Mir-rekords ta' l-awtorita' tad-djar ma jirriżultax li l-persuna ndikata qatt għamlet talba biex tibbenefika mill- inizjattiva tal-care and repair.

B'danakollu, fil-futur qarib l-awtorita' se tispezzjona l-fond indikat biex tivverifika jekk il-persuna tistax tibbenefika minn din l-inizjattiva.

KAŻ DWAR HOUSING

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tgħid fejn waslet it-talba ta' xebba Bormliża li ngħatat post temporanju fil-Belt u tħoss li qed tiġi njorata għat-talba tagħha biex tirritorna f'xi fond fil-Kottonera?

X'passi qed jieħdu l-awtoritajiet tal-housing?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi għat- tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 21443 dwar l-istess persuna, fejn informajtu li din il-persuna kienet ġiet offruta post f'Bormla f'Ottubru 2006, liema post hi rrifjutat.

KAŻ DWAR HOUSING

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tara li persuna Bormliża li d- dettalji tagħha qed jintbagħtu separatament, li għandha kanċer, u għamlet talba quddiem l-awtoritajiet tad-djar tiġi milqugħa?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Il-persuna ndikata m'għandhiex applikazzjoni pendenti mad-dipartiment għall-akkomodazzjoni soċjali.

FAIRMOUNT SHIPS

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' l-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 23461 u jgħid:

(1) Min għamel il-kuntratt għan-naħa tat-tarzna fuq il-Fairmount ships?

(1a) Jista' jgħid min għamel dan il-kuntratt għadux it-tarzna?

(1b) Jista' jgħid kemm hu l-estimated profit fuq dan il-proġett tal- Fairmount ships?

ONOR.

AUSTIN GATT: 1.

Ninsab infurmat li minn naħa tat-tarzna iċ-chief executive officer iffirma l-kuntratt tal-Fairmount ships.

Iva din l-istess persuna għadha mpjegata t-Tarzna.

L-informazzjoni hi ta' natura kummerċjali u ma naħsibx li nkun qed nagħmel ġid lit-Tarzna jekk nagħti l-informazzjoni mitluba.

BIRKIRKARA - TRIQ GIUSEPPE XUEREB

L-ONOR.

MICHAEL ASCIAK staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jgħid jekk Triq Giuseppe Xuereb, Birkirkara hijiex imdaħħla fil-lista tat-toroq li għandhom isiru bit-tarmac?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Tweġiba tingħata f'seduta oħra.

FOOD SUPPLEMENT COOLER

L-ONOR.

MICHAEL ASCIAK staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jara għalfejn il-food supplement cooler PKU qiegħed out of stock?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Ir-risposta titpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra malli tkun lesta.

STA.

VENERA - SCOUTS GROUP

L-ONOR.

MICHAEL ASCIAK staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Billi l-grupp ta' l-iscouts ta' Sta.

Venera baqagħlu biss ħames snin biex jagħlaqlu l-kuntratt mad-dipartiment ta' l- artijiet, jista' jiġġedded għall-perjodu ħafna itwal minn 16-il sena?

ONOR.

TONIO BORG: It-talba tal-grupp ta' l-iscouts ta' Sta.

Venera qed tiġi kkonsidrata.

GĦAWDEX - IMPJANT TAT-TISFIJA TAD-DRENAĠĠ

L-ONOR.

CHARLES BUHAGIAR staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid meta nbeda x-xogħol fuq l-impjant tat-tisfija tad-drenaġġ f'Għawdex?

Kemm ġej jiswa l-proġett u kemm tħallsu l-kuntratturi s'issa?

Meta suppost tlesta l-proġett u meta hu maħsub li jitlesta?

ONOR.

AUSTIN GATT: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

EMIGRANTA B'ĊITTADINANZA MALTIJA

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid jekk bint koppja Maltija emigranti l-Awstralja u li allura għandha ċ-ċittadinanza Maltija tistax tiġi sena Malta u taħdem hawn Malta biex eventwalment tiddeċiedi jekk tridx tibqa' hawn Malta għal kollox?

ONOR.

TONIO BORG: Il-persuna li għandha ċ-ċittadinanza Maltija u li tirrisjedi barra minn Malta tista' tiġi tgħix u taħdem f'Malta.

COREGA ULTRA

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Għandha mezz id-diviżjoni tas-saħħa tiċċekkja kemm suppost jinbiegħ il-prodott Corega Ultra 40g li hu gum glue għad-dentaturi minħabba li wasluli ilmenti li dan qed jogħla ta' spiss u f'xahar għola għal Lm1.36c, jiġifieri żieda ta' 6c fix-xahar?

Billi dan il-prodott jintuża minn għadd ta' pensjonanti fost oħrajn, hemm xi mod kif jiġi verifikat il- prezz proprja tiegħu u jekk hux vera dan qed jogħla minn barra?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi l- mistoqsija tiegħu lill-ministru konċernat.

BIRGU - DĦUL TA' ILMA F'RESIDENZA PRIVATA

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: X'passi ħadet il- korporazzjoni għas-servizzi ta' l-ilma rigward il-każ tal-persuna mill- Birgu li dettalji dwarha qed jintbagħtu separatament, li ilha għal dawn l- aħħar tlett ġimgħat bl-ilma dieħel fid-dar tagħha?

ONOR.

AUSTIN GATT: Minn investigazzjonijiet li għamlet il-korporazzjoni għas-servizzi ta' l-ilma jidher li din kienet problema fis-sistema tal- plumbing interna tal-konsumatur.

Fil-fatt, il-konsumaturi msemmija kkonfermaw li l-ilma li kien qed inixxi fid-dar tagħhom waqaf xi ġranet ilu.

ĦAŻ-ŻABBAR - CARE AND REPAIR

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tara li l-anzjana minn Ħaż-Żabbar li tbati bid-dimesia tibbenefika mill-inizjattiva care and repair minħabba li l-kamra tal-banju tagħha mhix adattata għall-ħtiġijiet tagħha?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Mir-rekords ta' l-awtorita' tad-djar ma jirriżultax li l-persuna ndikata qatt għamlet talba biex tibbenefika mill- inizjattiva tal-care and repair.

Ninsab informata wkoll li, b'danakollu, fil-futur qarib l-awtorita' se tispezzjona l-fond indikat biex tivverifika jekk il-persuna tistax tibbenefika minn din l-inizjattiva.

PENSJONI

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' l-Ministru tara li l-persuna li dettalji dwarha qed jintbagħtu separatament, minn Ħaż-Żabbar ikollha l-pensjoni tagħha aġġornata u dan minħabba li qed ikollha tnaqqis ta' Lm16 inġustament?

X'passi se jittieħdu mid-dipartiment?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Il-persuna ndikata ġiet informata bil-miktub mid- dipartiment tas-sigurta' soċjali dwar il-każ tagħha.

ROYAL WELSH AGRICULTURAL SHOW

L-ONOR.

FRANCO GALEA staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' l-Ministru jgħid jekk il-ministeru huwiex se jipparteċipa fir-Royal Welsh agricultural show li se ssir fl-aħħar ġimgħa ta' Lulju 2007 ġewwa l-Builth Wells Powys, f'Wales?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi għat- tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 23622.

ROYAL WELSH AGRICULTURAL SHOW

L-ONOR.

FRANCO GALEA staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' l-Ministru jgħid jekk Malta kellhiex stedina mill- organizzaturi tar-Royal Welsh agricultural show u jekk il-Ministru hux qiegħed jipprepara biex jagħmel xi stand biex jippromwovi l-agrikoltura ta' Malta ġewwa Builth Powys f'Wales?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Il-ministeru tiegħi ma kellu ebda stedina għar- Royal Welsh agricultural show.

NAXXAR - TOROQ

L-ONOR.

FRANCO GALEA staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq: Jista' l-Ministru jgħid x'toroq hemm pjanati għall-2007 biex isiru fin-Naxxar?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Tweġiba tingħata f'seduta oħra.

ROYAL WELSH AGRICULTURAL SHOW

L-ONOR.

FRANCO GALEA staqsa lill-Ministru għat-Turiżmu u Kultura: Jista' l-Ministru jgħid jekk Malta kellhiex stedina mill-organizzaturi tar- Royal Welsh agricultural show ġewwa Builth Wells Powys f'Wales?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Il-ministeru għat-turiżmu u kultura ma rċieva l-ebda stedina mill-organizzaturi tar-Royal Welsh agricultural show.

TELEPHONE RECORDINGS

L-ONOR.

ANGELO FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid fuq liema kriterju qegħdin jiġu ttapjati (rekordjati) telefonati ta' nies u dan speċjalment meta jkunu qegħdin jiddiskutu l-politika avversarja tal-gvern?

Jaf li dawn qegħdin iseħħu u jarax li jekk huwa l-każ dan huwa ksur lampanti tad-demokrazija f'pajjiżna?

ONOR.

TONIO BORG: Interċettazzjoni ta' telefonati jsiru kif stabbilit fl- att dwar is-servizz tas-sigurta' wara li jinħareġ mandat mill-ministru tal- ġustizzja u intern jew mill-prim ministru.

Interċettazzjoni ta' telefonati ma jsirux għall-iskopijiet li semma l-Onor.

Interpellant iżda għal dawk elenkati fl-att dwar is-servizz ta' sigurta'.

Kulmin għandu xi ilment dwar l-operat tas-servizz jista' japplika quddiem il-kummissarju mwaqqaf bil-liġi.

UFFIĊĊJU KONĠUNT - FINANCE SECTION

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 23386, jista' l-Ministru jgħid jekk il-finance section hux se jiġi trasferit ukoll il- Belt għax dan se joħloq inkonvenjent lill-membri tal-pubbliku li ta' spiss imorru biex iħallsu ċnus, eċċ. f'dan id-dipartiment?

Jikkonsidra li l- finance section jibqa' Sa Maison fejn hu aktar konvenjenti għall-pubbliku anke għax hu post ħafna aktar faċli biex tipparkja?

ONOR.

TONIO BORG: Kif diġa' għidt fir-risposta tiegħi għall-mistoqsija parlamentari 23385, m'hemm l-ebda finance section fl-Uffiċċju Konġunt.

Rigward is-sezzjoni tal-ġbir tal-kera, din se tiċċaqlaq għall-uffiċini ġodda fil-Belt Valletta mal-kumplament ta' l-uffiċċju konġunt.

Mhux possibbli li din is-sezzjoni tibqa' waħedha f'Sa Maison minħabba raġunijiet ta' loġistika kif ukoll, għax hemm deċiżjoni tal-Kabinett li din is- sezzjoni tiġi amalgamata fis-sezzjoni tal-ġbir tal-kera li diġa' teżisti fi ħdan id-dipartiment ta' l-artijiet.

F'din is-sezzjoni diġa' isiru 'il fuq minn 30,000 pagament ta' kirjiet u ċnus bil-mezzi moderni li daħlet fis- seħħ it-taqsima proprjeta' tal-gvern.

UFFIĊĊJU KONĠUNT - FINANCE SECTION

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 23385, jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx il-ħsieb li jiżdiedu n-nies il-finance section?

ONOR.

TONIO BORG: Kif għidt fir-risposta tiegħi għall-mistoqsija parlamentari 23385, il-finanzi ta' l-uffiċċju konġunt jitmexxa mis- sezzjoni amministrazzjoni u finanzi tat-taqsima proprjeta' tal-gvern li qiegħda fil-Berġa tal-Baviera, il-Belt.

BENEFIĊĊJU TAL-WENS

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Jista' jitmexxa l-każ ta' ġuvni li applika għall- benefiċċju tal-wens peress li ommu għandha 85 sena, nieqsa mid-dawl u tinsab f'wheelchair u fil-kapaċita' tiegħi nħoss li għandu jibbenefika minn dan il-benefiċċju minħabba s-servizz li jagħti lill-ommu?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Il-persuna ndikata ġiet informata bil-miktub mid- dipartiment tas-sigurta' soċjali dwar il-każ tagħha.

SEPARAZZJONI BONARJA

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: X'inhi l-pożizzjoni tal-liġi dwar koppja li tissepara bonarjament u tagħmel kuntratt bonarju iżda jibqgħu joqogħdu fl-istess dar, għax id-dar tkun tagħhom?

Jekk din il-koppja tkun għalqet is-60 sena, xi drittijiet għandha l-mara miċ-cheque tal-pensjoni li jirċievi r-raġel?

Ladarba jkun hemm kuntratt bonarju ta' separazzjoni approvat mill-qorti, il-mara tista' tapplika biex nofs ic-cheque jaqa' fuqha?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Jekk l-ewwel parti tal-mistoqsija tirrigwarda l- għoti ta' għajnuna soċjali mħallsa taħt l-att dwar is-sigurta' soċjali, ninsab informata li, fil-każ indikat il-koppja tista' tikkwalifika separatament għall-għajnuna soċjali kemm-il darba ġġib provi għas- sodisfazzjon tad-direttur li l-koppja tkun veru qed tgħix separatament u m'għandhiex mezzi.

Dwar it-tieni parti tal-mistoqsija, ninsab informata li jekk iż-żewġ partijiet ikunu jikkwalifikaw għall-pensjoni ta' l-eta' mhux kontributorja, fil-każ indikat, kull parti tirċievi l-pagament separatament.

Jekk persuna mill-koppja jkollha dritt għall-pensjoni kontributorja, il-persuna l-oħra trid tagħmel rikors il-qorti biex id-direttur jaqsam l-ammont dovut f'porzjonijiet skond kif jiġi ordnat mill-qorti, sakemm l-ammont tal- porzjonijiet ma jkunx diġa' ġie ndikat fil-kuntratt tas-separazzjoni.

KAŻI TA' MENINGITE

L-ONOR.

FRANCO GALEA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' l-Ministru jgħid kemm kien hemm każi ta' meningite bejn Settembru 2006 u Jannar 2007?

Kemm minnhom kienu fatali u x'kienu l- etajiet ta' dawk milquta?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: L-informazzjoni mitluba dwar in-numru ta' każi ta' meningite bejn Settembru 2006 u Jannar 2007 li jinkludu l-etajiet ta' dawk milquta qed titpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra.