MALTA DIBATTITI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Uffiċjali u Rivedut) L-GĦAXAR PARLAMENT Seduta Nru. 257 L-Erbgħa, 20 ta' April, 2005 Stampat fl-Ufficcju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 L-GĦAXAR PARLAMENT Seduta Nru. 257 L-Erbgħa, 20 ta' April, 2005

Il-Kamra tad-Deputati ltaqgħet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6:02 p.m.

Talba

SEDUTA NRU.

L-Erbgħa, 20 ta' April, 2005

WERREJ

MINUTI 752

MISTOQSIJIET – TWEĠIBIET ORALI 752

TQEGĦID TA' KARTI 759

MOZZJONIJIET

MOZZJONI DWAR IS-SITWAZZJONI TA' L-INDUSTRIJA LOKALI TAT-TROBBIJA

TAT-TJUR U L-BHEJJEM U L-BEJGĦ TAL-LAĦAM 760

AĠĠORNAMENT 786

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB 790

MINUTI

Il-Minuti tas-Seduta Nru. 256 li saret fid-19 ta' April, 2005 ġew konfermati.

MISTOQSIJIET – TWEĠIBIET ORALI

ASSOĊJAZZJONI TAT-TRASPORT PUBBLIKU - SUSSIDJU

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t- Toroq: Jista' il-Ministru jgħid x'ħadet l-assoċjazzjoni tat-trasport pubbliku mill-1996 'il hawn bħala sussidju fuq id-dħul, sussidju fuq insurance claims u sussidju għal xiri ta' buses ġodda?

X'kien l-ammont totali ta' eżenzjoni mit-taxxi ta' reġistrazzjoni u dazju fuq xiri ta' buses ġodda?

ONOR.

NINU ZAMMIT (Ministru għar-Riżorsi u Infrastruttura) (f'isem il- Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq) : Waqt li qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra dokument li juri l-ammont ta' sussidju li ngħata mill-1996 'il hawn fuq dħul, insurance claims u xiri ta' buses ġodda, ninforma lill-Onor.

Interpellant li t-taxxa ta' reġistrazzjoni eżentata tammonta għal Lm277,858.66.

Fir-rigward ta' l-eżenzjoni tad-dazju, nitolbu jindirizza din il-parti tal- mistoqsija lill-ministru tal-finanzi.

BIRGU/KALKARA - MANUTENZJONI TA' TRIQ

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Chris Agius) staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq: Jista' il-Ministru jara li jingħata wiċċ xieraq lit-triq li mill-Kalkara tagħti għall-club tar-regatta tal-Birgu?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem il-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq): Id- direttorat ħejja pjanti u ssottometta applikazzjoni lill-MEPA sabiex tiġi mwessa' u rranġata din il-promenade.

Hu ppjanat li sejħa għal offerti għal dan ix-xogħol tiġi ppublikata aktar tard din is-sena, bl-idea li x- xogħlijiet ikunu lesti sa l-aħħar ta' l-2006.

MR SPEAKER (Onor. Anton Tabone): L-Onor.

Mizzi, domanda supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Mr Speaker, peress li parti mit-triq li tagħti għar- regatta club tal-Birgu ngħatat għall-parking għal dawk ir-residenti tal- kumpless ta' bini li tela' mas-swar, jista' xi ħadd jgħidilna x'se jiġri issa?

Din it-triq se titwessa biex tkun parti mit-triq li tibda mill- Kalkara u tibqa' sejra għall-Birgu u l-Isla?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Sur President, hawnhekk fil-file għandi li jrid jingħata wiċċ lit-triq li mill-Kalkara tagħti għall-club tar-regatta fil- Birgu, pero` pjanti m'hawnx.

Allura nissuġerixxi lill-Onor.

Mizzi biex jagħmel mistoqsija bil-miktub ħalli jingħata tweġiba.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Jiena mhux qed nitlob informazzjoni here and now imma naħseb li l-Ministru jifhem li ġaladarba t-triq se titwessa', nassumi li se tkun tagħmel parti mill-proġett.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Sur President, kieku kelli l-pjanti f'idejja kont inkun f'pożizzjoni li nwieġeb imma mhux se nazzarda nitkellem fuq affarijiet li ftit naf fuqhom.

SIĠĠIEWI: TA' L-GĦOLJA - VULTAĠĠ BAXX

ONOR.

MARIO GALEA (f'isem l-Onor.

Clyde Puli) staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq: B'riferenza għat-tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 11159, jista' Il-Ministru jgħid meta l-ADT se toħroġ il- permessi relatati mal-problema ta' vultaġġ baxx f'Ta' l-Għolja, triq ġdida fi Triq it-Tank, fis-Siġġiewi?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem il-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq): Ninforma lill-Onor.

Interpellant li l-applikazzjonijiet għall-ħruġ ta' permessi tat-trinek għax-xogħol imsemmi waslu għand l-ADT fl-1 ta' Marzu 2005 u dakinhar stess, l-applikazzjonijiet (379/05 u 380/05) intbagħtu lill- entitajiet kollha kif normalment isir, u cioe' lid-drainage unit, l- Enemalta, il-Maltacom, il-Melita Cable, il-MEPA, it-traffic management directorate, id-WSC, il-kunsill lokali tas-Siġġiewi u r-roads directorate.

Fl-14 ta' Marzu intbagħtet reminder lill-kunsill lokali tas-Siġġiewi li sa dakinhar kien għadu ma weġibx u l-permessi ħarġu hekk kif waslet it-tweġiba mingħand dawn ta' l-aħħar.

FTEHIM MA' SKANSKA

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Leo Brincat) staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid jekk il- ftehim ma' Skanska ġiex iffirmat?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem il-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi): Il- kuntratt ma' Skanska ġie ffirmat fit-12 ta' April, 2005.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi, domanda supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' xi ħadd jgħidilna meta se jibda jilqa' l-ewwel pazjenti l-isptar il-ġdid?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: L-isptar il-ġdid għandu jinfetaħ fl-2007.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Imma jaċċertani l-Ministru li se jinfetaħ biex jilqa' l- pazjenti għax jien xbajt nara bibien jingħalqu u jinfetħu f'dan l-isptar!

ONOR.

LOUIS DEGUARA (Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita`): L-isptar il-ġdid se jibda jaċċetta l-pazjenti mill-1 ta' Lulju, 2007.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mario Galea, domanda supplimentari.

ONOR.

MARIO GALEA: Ladarba qed nitkellmu fuq l-isptar l-ġdid, jista' il- Ministru jikkonferma li l-isptar il-ġdid se jiġi jiswa ħafna inqas minn dak li kienet bassret l-oppożizzjoni?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Kif suppost jaf kulħadd, il-prim ministru attwali ried li jelimina d-diffikultajiet li kienu qegħdin jinqalgħu.

Ħafna minnhom, kif kelli ċ-ċans nispjega, ma kienx hemm kontroll fuqhom u għalhekk wieħed jista' jgħid li dan ma kien tort ta' ħadd.

Allura biex inkunu nistgħu nieħdu l-aħjar benefiċċju minn dan il-proġett għall-poplu Malti, ġie deċiż li parti sostanzjali minn dik li kellha tkun t-tieni u t- tielet fażi tiġi nkorporata fl-ewwel fażi.

Ovvjament dan kien xogħol li wieħed seta' jinnegozja fuqu u meta l-prim ministru daħal biex jipparteċipa direttament f'dawn in-negozjati, ġie maqbul prezz għall-ewwel fażi ta' l-isptar.

Iżda hemm somma oħra li kienet tinkorpora xogħol li kellu jsir fit-tieni u fit-tielet fażi biex ovvjament meta niftħu l-bieb ta' l-isptar u ndaħħlu l-pazjenti fl-1 ta' Lulju, 2007 ikun hemm servizz aktar komprensiv u komplet.

Iċ-ċifra ġiet iċċitata, il- kuntratt ġie ffirmat il-ġimgħa li għaddiet mill-president tal-fondazzjoni għas-servizzi mediċi, il-Perit Paul Camilleri u ġiet stabilita data meta dan l-isptar għandu jinfetaħ.

Tajjeb ngħid ukoll li l-pubbliku Malti diġa` qiegħed jibbenefika, fis-sens li 25% ta' l-equipment għall-isptar has already been delivered u ċertu apparat bżonjuż bħalissa qed jintuża fl-isptar San Luqa, bil-kumplament jasal Malta sa l-aħħar tas-sena.

Għax irrid ngħid li kellna l-problema li għalkemm kien hemm apparat fl-isptar San Luqa li żmienu kien għadda u kellu bżonn jinbidel, wieħed inqabad f'pożizzjoni fejn irid jonfoq biex jibdel jew jagħmel upgrading ta' dak li hemm bżonn, meta nafu li hemm miljuni kbar ta' liri investiti f'apparat li qiegħed ġo containers u mhux se jintuża qabel s-sena 2007.

Ovvjament hemm ċertu apparat li jgħidulu l-first fix li jrid jitwaħħal qabel ma jitkompla ċertu xogħol, apparat li madwaru jrid jitkompla jinbena apparat ieħor.

Eżempju ta' dan huma t-theatre lamps, l-overhead lamps u l- operating cables għal ġot-theatres, li nerġa' ngħid li diġa` bdejna ngawdu l-benefiċċju tagħhom ġewwa l-isptar San Luqa.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' il-Ministru jikkonferma li l-ispiża se tkun aktar milli kien stima l-gvern Nazzjonalista fil-bidu?

Jista' jikkonferma wkoll li l-isptar kellu jibda jilqa' l-ewwel pazjenti ħafna qabel Ġunju 2007?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Ma naħsibx li għandi l-ħin li nerġa' nirrispondi dan kollu, pero' infakkar lill-Onor.

Mizzi li kien sar dibattitu f'din il- Kamra u konna domna ħafna nippruvaw nispjegaw u nikkontrobattu lil xulxin fuq kemm għandu jiġi jiswa l-isptar u meta kellu jiftaħ.

Kien ħareġ ċar minn dak id-dibattitu li kull meta niġu biex inqabblu kemm kellu jiġi jiswa u meta kellu jitlesta l-isptar il-ġdid, sfortunatament ma nkunux qed nitkellmu fuq l-istess ħaġa.

Qabel kien sptar ta' 450 sodda u mbagħad il-gvern Laburista kien ġie taħt pressjoni mill-assoċjazzjoni medika u ddeċieda li jagħmlu b'aktar sodod.

(Interruzzjonijiet)

Sur President, ġaladarba l-Onor.

Mizzi jaf ir-risposta allura might as well inpoġġi bilqegħda u nagħlaq ħalqi!

Grazzi.

QORMI: TRIQ L-IMDINA – TINDIF TA' CULVERTS

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Roderick Galdes) staqsa lill- Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq: Jista' il-Ministru jgħid meta hemm il-ħsieb li jitnaddfu l-culverts li hemm fi Triq l-Imdina, Ħal Qormi?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem il-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq): Huwa ppjanat li dawn il-culverts jitnaddfu fil-perijodu li ġej mid- dipartiment ta' l-indafa pubblika, hekk kif regolarment isir fil-perijodu ta' wara x-xitwa.

QORMI : TRIQ L-ISKULTUR - ASFALTAR

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Gavin Gulia) staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq: Jista' il-Ministru jgħid meta se tingħata t- tarmak triq ġdida fi Triq l-Iskultur ġewwa Ħal Qormi, liema triq taqa' taħt il-kompetenza tal-gvern ċentrali?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem l-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq): It- triq imsemmija taqa' taħt ir-responsabbilta' tal-gvern ċentrali u hija nkluża fil-programm ta' toroq li jridu jsiru.

WIED QLEJGĦA - XOGĦLIJIET

L-ONOR.

MARIO GALEA (f'isem l-Onor.

Joseph Cassar) staqsa lill- Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq: Jista' il-Ministru jagħti l- informazzjoni mitluba f'mistoqsijiet parlamentari 9765, 7932, 10276 u 10801?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem il-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq): Saret ispezzjoni fit-triq imsemmija u nista' nikkonferma li l-manutenzjoni ta' din it-triq hija nkluża fil-programm ta' xogħlijiet li se jsir mid- direttorat.

BAĦRIJA: TRIQ IL-QASTAN - ASFALTAR

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Jose` Herrera) staqsa lill- Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq: Jista' il-Ministru jgħid għaliex ix-xogħol ta' tarmac li qed isir fi Triq il-Qastan fil-Baħrija ma tkompliex, allavolja t-tender kien ingħata f'April tas-sena 2004?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem il-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq): Ix- xogħol għadu ma tkompliex peress illi għad hemm xi kwestjonijiet pendenti rigward l-esproprjazzjoni ta' parti mit-triq.

HAZ-ŻEBBUĠ : MDINA ROAD - TWAQQIGĦ TA' BINI

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Charles Buhagiar) staqsa lill- Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq: Jista' il-Ministru jgħid jekk il- junction proposta ħdejn ix-showroom ta' Cortis, f'Mdina Road, Żebbuġ tinvolvix twaqqigħ ta' bini eżistenti?

Jista' ikolli kopja tal-pjanta ta' din il-junction?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem l-Ministru għall-Iżvilupp Urban u Toroq): Waqt li pjanta tar-roundabout proposta qed titpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra, nista' ngħid illi l-bini mill-ġdid ta' din ir-roundabout ma jaffetwax bini eżistenti.

QRATI - KAWŻI PENDENTI

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid liema huma l-kawżi li l-iktar li ilhom pendenti fil-qrati ta' Malta u ta' Għawdex?

ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI (Segretarju Parlamentari) (f'isem il-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Ġustizzja u Intern): Ninsab informat illi l- kawża li ilha l-aktar pendenti fil-Qrati ta' Malta tmur lura għas-sena 1931, filwaqt li l-aktar kawża li ilha pendenti fil-każ tal-Qrati ta' Għawdex tmur lura għas-sena 1958.

AKKOMODAZZJONI SOĊJALI - BINI PERIKOLUŻ

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta` Soċjali: Tista' il-Ministru tgħid kemm hemm każi ta' bini perikoluż jew ikkundannat li attwalment hu informat bihom id-dipartiment għall-akkomodazzjoni soċjali?

Kemm minn dawn it-talbiet ġew investigati matul l-2004 u kemm hu mistenni li jiġu investigati din is-sena?

ONOR.

DOLORES CRISTINA (Ministru għall-Familja u Solidarjeta` Soċjali): Ninsab informata li d-dipartiment jinvestiga mill-ewwel kull applikazzjoni li jirċievi dwar proprjeta` perikoluża u għalhekk m'għandniex każi pendenti ta' din ix-xorti li għad iridu jiġu investigati, għalkemm irrid ngħid li d- dipartiment għandu 127 applikazzjoni dwar proprjeta' perikoluża.

QRATI - KAWŻI PENDENTI

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u l-Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid kemm hu n-numru ta' kawżi pendenti quddiem il-qrati f'Malta u Għawdex?

ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI (f'isem il-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern): Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li l-informazzjoni minnu mitluba tinsab fis-sit www.justice.gov.mt taħt court statistics li tinsab f'court services.

Ovvjament l-Onor.

Membru għandu jaċċessa għall-istatistika taċ-ċivil fejn l- istatistika tinkludi n-numru ta' kawżi deċiżi minn kull imħallef, statistika li tmur lura għas-sena 2000 u hija aġġornata sa Marzu 2005.

Qiegħed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra kopja ta' l-istatistika għax-xahar ta' Marzu 2005.

ŻGĦAŻAGĦ IMRESSQA L-QORTI

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid kemm żgħażagħ bejn is-16 u t-30 sena tressqu l-qorti matul is-sena 2004?

Kemm żgħażagħ taħt 16-il sena tressqu l-qorti fl-istess perjodu?

ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI (f'isem il-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern): Ninsab informat illi matul l-2004 kien hemm 1,205 kumpilazzjoni mibdija kontra persuni taħt it-30 sena.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: X'inhi r-raġuni li ma ħadtx tweġiba għat-tieni parti tal-mistoqsija, Sur President?

MR SPEAKER: Is-Segretarju Parlamentari.

ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI: L-Onor.

Interpellant għandu raġun u nintrabat li nagħtih din l-informazzjoni f'seduta oħra.

AKKOMODAZZJONI SOĊJALI - TALBIET PENDENTI

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta` Soċjali: Tista' il-Ministru tgħid kemm ilha l-aktar talba pendenti quddiem id-dipartiment għall-akkomodazzjoni soċjali?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Filwaqt li niġbed l-attenzjoni ta' l-Onor.

Farrugia għall-mistoqsija identika li riċentement għamilli Onor. Membru ieħor dwar dan is-suġġett, ninformah li quddiem id-dipartiment għall- akkomodazzjoni soċjali hemm żewġ talbiet minn Malta u Għawdex li ilhom pendenti mill-1988.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Allura x'inhi r-raġuni li dawn it-talbiet għadhom sal-lum ma ġewx indirizzati?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Kif diġa' kelli l-okkażjoni li nwieġeb, ħafna drabi l-applikanti jkunu ġew offruti akkomodazzjoni alternattiva iżda għal xi raġuni jew oħra jirrifjutawha u kultant lanqas biss jersqu lejn id- dipartiment sabiex jindikaw li l-applikazzjoni tagħhom għadha attiva.

Barra minn hekk, lanqas meta l-uffiċjali tad-dipartiment għall- akkomodazzjoni soċjali stess jersqu lejhom ma juru interess f'dik l- akkomodazzjoni alternattiva li tkun ġiet offruta lilhom.

Nista' ngħid li waħda miż-żewġ applikazzjonijiet li ilhom pendenti għal daqshekk żmien reġgħet feġġet proprju f'dawn l-aħħar jiem u b'kumbinazzjoni dawn iż-żewġ applikazzjonijiet reġgħu ġew għall-attenzjoni tad-dipartiment!

MR SPEAKER: L-Onor.

Joe Mizzi, domanda supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: X'vantaġġi jkollha persuna li tapplika għal post ta' l- awtorita' tad-djar meta diġa' għandha applikazzjoni pendenti mad- dipartiment għall-akkomodazzjoni soċjali?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Jekk l-Onor.

Interpellant qed jirriferi għal dawk li jitfgħu applikazzjoni għal xiri ta' dar meta fl-istess waqt ikunu applikaw biex jingħataw post għall-kiri, l-applikanti jingħataw ammont ta' punti addizzjonali għall-fatt li jkun ilhom jistennew biex jingħataw akkomodazzjoni alternattiva.

MELLIEĦA BAY – ŻBROFF TA' DRENAĠĠ

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jinvestiga żbroff ta' drenaġġ li qed ikun hemm fil-parti tal-bajja ta' l-Għadira, viċin post li dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament?

Peress li d- drenaġġ qed jaqsam ir-ramla u jispiċċa fil-bajja, jista' il-Ministru jara li l-ħsarat jissewwew minnufih?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem il-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni): Jien informat li l-ħsarat ġew investigati u b'riżultat t'hekk nstab li 60 metru ta' main riedu jinbidlu, xogħol li issa tlesta.

UNACCOUNTED FOR WATER

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Silvio Parnis) staqsa lill- Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 11204 u jgħid x'qiegħed jippjana l-ministeru biex il-proporzjon ta' unaccounted for water jitnaqqas?

ONOR.

NINU ZAMMIT (f'isem il-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni): L-Onor.

Interpellant hu ġentilment mitlub jirriferi għall-annual report ta' l-aħħar ftit snin tal- korporazzjoni għas-servizzi ta' l-Ilma fejn għandu jsib l-informazzjoni li jrid.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Jiġifieri m'hu qed isir xejn aktar minbarra dak li hemm imsemmi fl-annual report?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

NINU ZAMMIT: Mr Speaker, l-annual report isemmi l-miżuri li ħadet u se tkompli tieħu d-WSC biex jitnaqqsu l-unaccounted for units.

(Interruzzjonijiet) Niftakar li meta kont jien responsabbli minn dan is- settur, bil-għan li jitnaqqas l-ilma li mhux accounted for - jiġifieri dak li joħroġ mill-ġibjuni u mir-reverse osmosis - il-water works department kien qasam it-territorju ta' Malta u Għawdex f'seba' zoni.

Kienu jsiru testijiet biex naraw kif jiffunzjonaw il-meters u konna ddeċidejna li nibdlu l-meters kollha ta' l-ilma tal-B u C type u minflokhom introduċejna meters ġodda tad-D type.

Kien anke ġie analizzat in-network sabiex naraw liema partijiet kellhom l-iżjed leaks u konna sibna li l-parti li tgħaqqad il-main mit-triq għal ġod-dar, dik li tissejjaħ is-service connection u li kienet tal-ħadid galvanizzat, kienet il-parti li minnha għandna 80% tal-leakages kollha.

Għalhekk minbarra li konna bdilna l-meters u flokhom waħħalna oħra D type, li allura huma iżjed sensittivi għall-flow, konna bdilna wkoll is-service mains kollha li ma baqgħux tal-ħadid u peress li mbagħad l-earthing tad- dawl ma baqax jista' isir mas-service connection, kienet iddaħħlet ukoll is- sistema ta' l-earthing rod.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Imma kemm jinsab kuntent il-gvern bil-miżuri li ttieħdu biex tiġi pperfezzjonata s-sistema?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT (Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni): Jekk wieħed jara x'kien hemm miktub fl-aħħar rapport annwali li ddiskutejna ftit ilu jsib li għad baqa' x'isir f'dan il-qasam, pero' ta' min jgħid li sena wara l-oħra qed ikun hemm titjib sostanzjali.

Jekk niftakar sew, f'Għawdex diġa' inżilna għal livelli li huma aċċettabbli u dawn il-livelli lħaqnihom ukoll f'xi distretti ta' Malta u jekk il- progress jibqa' għaddej kif inhu, nemmen li fi żmien sentejn jew tlieta għandu jkollna livell aċċettabbli ta' ilma li jintilef.

Biss irrid ngħid li din l-aħħar skoprejt li l-istatistika dwar l- unaccounted for water kif ukoll tat-theft ta' l-elettriku m'hijiex riċenti daqskemm wieħed jaħseb u dan għaliex it-tqabbil bażiku kif isir huwa kemm tipproduċi kontra dak li effettivament jiġi billed.

Billi l-audit tal- billed units ikun sentejn b'lura – fis-sens li dak li qed jiġi rrapportat din is-sena huwa ta' l-2003 - allura meta aħna ngħidu li l-estimated non- technical losses huma tant, fir-realta` kulma tkun qed tagħmel huwa auditing ta' dak li kien ġara sentejn ilu vis-à-vis il-kontijiet li ħarġu.

Jiġifieri dak li tkun għamilt minn dakinhar sal-lum biex ittejjeb is- sitwazzjoni lanqas biss tkun qiegħed tirrapportah u dan japplika kemm għall- ilma kif ukoll għad-dawl, Sur President.

Meta staqsejt x'inhi r-raġuni għala jiġri hekk, ġejt informat li apparentement din il-problema teżisti f'kull electricity company barra minn Malta ukoll u għadhom ma sabux metodolġija tajba kif wieħed jista' jirrapporta dawn il-losses b'mod aktar akkurat u b'mod aktar mgħaġġel.

Jiġifieri filwaqt Ii qed ngħidu li għad għadna ċertu losses rapportati li m'humiex to international levels, jista' jkun li bil-miżuri li ttieħdu f'dawn l-aħħar sentejn, se nkunu fil-fatt ilħaqna dawn l-international levels pero` għalissa ma nistgħux inkejluhom biex nirrapportawhom.

MOBILE PHONES

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Silvio Parnis) staqsa lill- Ministru għall-Kompetittivita` u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 11202 u jgħid x'inhi l-politika dwar il- monopolju li jeżisti fil-qasam tas-cellular telephones?

Kemm iqis il-gvern li dan il-monopolju jservi tajjeb jew ħażin lill-konsumatur, kemm fil- kwalita` u anke fir-rati li jitħallsu?

Jaf il-Ministru li dawn ir-rati huma ogħla sew mill-istess rati f'pajjiżi Ewropej?

ONOR.

LOUIS GALEA (Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjieg) (f'isem il-Ministru għall-Kompettivita` u Komunikazzjoni): Niskanta kif l- Onor. Interpellant jistaqsi dwar monopolji li ma jeżistux!

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' il-Ministru jgħidli fejn għad hemm monopolju?

Fejn jidħol il-freeport, per eżempju, hemm monopolju jew m'hemmx?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Le, għax jista' isir freeport ieħor il-Belt.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Imma fil-kuntratt tal-freeport ta' Birżebbuġa hemm miktub ċar u tond li ma jistax ikun hemm kompetizzjoni.

Hekk tgħid klawsola minnhom, Sur President.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Naħseb li l-Onor.

Mizzi qed jaqra l-klawsola ħażin, Sur President!

Hemm il-commitment li ma tingħatax liċenzja oħra għal negozju li jkun jikkonsisti "mostly in transhipment".

Jiġifieri jista' ikollok freeport x'imkien ieħor li xogħlu ma jkunx "mostly in transhipment", apparti li hemm ukoll eċċezzjoni speċifika għall-Port tal- Belt li fih iva jista' isir transhipment.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-ħin tal-mistoqsijiet għadda.

Ngħaddu għal Tqegħid ta' Karti.

Il-Ministru Ninu Zammit.

TQEGĦID TA' KARTI

ONOR.

NINU ZAMMIT: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Kopja ta' pjanta li turi x-xogħol propost fuq il-junction Mdina Road, Zebbug, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 11793; u

Tagħrif dwar safar mid-deputy chief executive ta' l-Awtorita` dwar it- Trasport matul l-2004, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari nru 11874.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru George Pullicino.

ONOR.

GEORGE PULLICINO (Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent): Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar siġar u pjanti li tħawlu mill-Environmental Landscaping Consortium u l-Kordin Nursery fl-2004, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 11592.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Austin Gatt.

ONOR.

AUSTIN GATT: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar qtugħ fil-provvista ta' l-elettriku matul Ottubru 2004 maqsuma skond il-lokalitajiet, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 11434.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Dolores Cristina.

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar għajnuna mogħtija lil għaqdiet volontarji u organizzazzjonjiet mhux governattivi minn dipartimenti u entitajiet li jaqgħu taħt id-dikasteru, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari numru 11941.

MR SPEAKER: Grazzi.

Stqarrijiet Ministerjali?

Mozzjonijiet.

L-Onor.

Noel Farrugia.

MOZZJONIJIET

MOZZJONI DWAR IS-SITWAZZJONI TA' L-INDUSTRIJA LOKALI TAT-TROBBIJA TAT-TJUR U L-BHEJJEM U L-BEJGĦ TAL-LAĦAM

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President:

Din il-Kamra tinnota:

li l-krizi fl-industrija lokali tat-trobbija tat-tjur u l-bhejjem u tal-bejgħ tal-laħam tagħhom tħalliet tiskala;

b'hekk naqsu l-produzzjoni, il-provvista, u l-bejgħ ta' laħam lokali partikolarment tat-tiġieġ;

b'effett ta' dan żdiedu l-abbużi fl-industrija u naqas id-dħul tal- familji li għandhom il-mistier u l-għajxien tagħhom mhedded.

MR SPEAKER: Min jissekonda?

ONOR.

JOE MIZZI: Nissekonda.

MR SPEAKER: Nifhem li hawn qbil sabiex id-diskussjoni fuq din il- mozzjoni tieħu seduta waħda, bil-ħin jinqasam indaqs bejn il-kelliema tal- gvern u l-kelliema ta' l-oppożizzjoni, bl-introduzzjoni u l-winding up għan-naħa ta' l-oppożizzjoni.

Rimarki?

L-Onor.

Noel Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President, din il-mozzjoni li għandha d-data tat-18 ta' Jannar, 2004, kienet tressqet minħabba l-industrija tat-tjur, b'mod partikolari fuq it-tjur tas-simna.

Peress li din il-mozzjoni ma kenitx ġiet diskussa u peress li l-Oppożizzjoni rriżultala li l-kriżi kompliet teskala, din il-mozzjoni reġgħet tressqet sabiex tiġi diskussa f'Jannar u din id-darba tinkorpora fiha wkoll lill-industrija tal-bhejjem.

Fil-ħin għad-dispożizzjoni tiegħi se nitkellem dwar l-industrija sew mil- lat ta' produzzjoni, sew mil-lat ta' management governattiv u sew mil-lat ta' konsumatur.

Se nibda mill-ewwel sabiex niċċara xi punti ħalli s-segretarju parlamentari l-Onor.

Francis Aguis kif ukoll il-Ministru George Pullicino jkollhom spazju sabiex fit-tweġiba tagħhom jindirizzaw dawn l-issues li qed ikomplu joħolqu kriżi u jġibu fix-xejn id-dħul tan-nies ta' l-industrija tat-tjur u l-bhejjem, allura qed ikomplu jkissru l-kompettitivita' ta' dawn l- industriji tat-tjur u l-bhejjem.

Sur President, id-dipartiment tas-servizz veterinarju fit-18 ta' Marzu - meta jien iddikjarajt diversi drabi li l-gvern Nazzjonalista ta' dakinhar kien qed jagħmel dikjarazzjonijiet foloz lill-poplu - kien bagħat ittra lill-importaturi ta' farmaċewtiċi veterinarji tal-gżejjer Maltin u Għawdxin fejn qalilhom li m'huwiex minnu li se jkun hemm xi obbligi ta' ħlas ta' liċenzji fuq il-mediċini li jbiegħu.

Meta qiegħed ngħid spiżeriji veterinarji qiegħed nirreferi għal dawk il-postijiet minn fejn l-industriji tat-tjur, taċ-ċanga, tal-ħalib u l-industriji tal-bhejjem l-oħra jmorru jixtru l-mediċini għall-annimali tagħhom.

Madankollu fil-15 ta' Ottubru, 2004 il-gvern bagħat jinforma lill-istess importaturi ta' farmaċewtiċi veterinarji li mill-1 ta' Jannar ta' din is-sena kien ser idaħħal administration fee ta' Lm25 fuq kull prodott mediċinali!

Barra minn hekk, se jkun hemm Lm25 oħra kemm-il darba dak it-tali prodott ikun b'doża varjata.

Jiġifieri, inti jista' jkollok antiobijotiċi ta' 300mg jew dawk ta' 1000mg.

Allura, f'dak il-każ, il-Lm25 ma titħallasx darba iżda darbtejn, għaliex din tkun qed tirrispekkja d-doża differenti.

Dawn kollha huma fatturi li se jkompli joħolqu l-ispejjeż u jfarrku l- marġini ta' profitti u ta' kompettitivita' ta' dawn l-industriji kollha f'pajjiżna.

Madankollu f'Diċembru ta' l-2004, il-gvern reġa' bagħat jinformahom li mhux talli jridu jerfgħu din l-ispiża ta' Lm25 - Euros 65 fuq kull prodott mediċinali li jimportaw u Euro 65 fuq kull doża differenti ta' l-istess prodott partikolari - imma qalilhom li se jmur għal proċeduri li ma kienx wiegħed!

Mela fit-18 ta' Marzu, 2002, il-gvern kien stqarr ma' l-imprendituri lokali li jimportaw il-mediċini għat-tjur u l-bhejjem, inkluż għall-pets li nrabbu fid-djar, li sakemm il-mediċini mportati f'pajjiżna jkunu reġistrati mqar f'wieħed mill-pajjiżi ta' l-Unjoni Ewropea, ma' kienx hemm il-bżonn li jkun hemm ċerti proċeduri.

Qalilhom li m'hemmx il-ħtieġa ta' proċeduri, bħalma huma dawk tal-licence, tal-GMP, tar-regulations conformity - fejn l-impjanti li jkunu ġew immanifatturati fihom dawk il-mediċini jkunu approvati speċifikament ta' EU standard - u tas-CPP certificates.

Jiġifieri, hawnhekk kien qed jgħidilhom li meta jiġu mportati dawn il-forom ta' mediċini differenti m'hemmx għalfejn li jkun hemm din l-applikazzjoni tad-dossier fuq il-product description, tal-licence, tal-GMP u tar-regulations conformity.

Sur President, dan kollu ġie mwiegħed fit-18 ta' Marzu 2003, iżda fl-14 ta' Diċembru reġa' informahom li issa jridu jirreġistraw dawn id-dokumenti, u speċifika li d-dokumenti jridu jkunu bl-Ingliż biss!

Aktar tard nixtieq inpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra kopja ta' dawn iż-żewġ noti ħalli l-kollegi tiegħi jkunu jistgħu jivverifikawhom.

Mela hawnhekk il-gvern qed jgħid lil kulmin jimporta l-mediċini għall-industriji tat-tjur u l-bhejjem kif ukoll għall-pets, u dawn il-mediċini jimporathom minn Franza, irid jagħmel it- traduzzjoni bl-Ingliż!

Issa f'din il-mozzjoni aħna qed nitolbu lill-gvern sabiex imur lura lejn il- wegħdiet li kien għamel fit-18 ta' Novembru, 2002, fejn ma kienx għarraf lill-importaturi ta' farmaċewtiċi veterinarji bit-taxxa ta' Lm25 fuq kull varjeta' ta' mediċina li jimportaw, inkluż Lm25 oħra fuq kull varjeta' ta' doża ta' l-istess mediċina.

Qegħdin ngħidulu wkoll sabiex imur lura wkoll għat-18 ta' Marzu, 2002, fejn kien iddikjara ma' l-importaturi ta' farmaċewtiċi veterinarji lokali li ma kienx se jitlob għall- ispeċifikazzjonijiet u għad-dossiers kemm-il darba tali mediċina tkun diġa' ġiet aċċettata minn pajjiżi oħra ta' l-Unjoni Ewropea.

Ir-raġunijiet għal din il-mozzjoni huma għaliex fl-aħħar għaxar xhur l- Oppożizzjoni rriżultalha li l-mediċini għolew bejn 60c u 70c fuq kull prodott!

M'hemmx dubju li dan se jfisser aktar spejjeż fuq l-industriji tat-tjur u tal-bhejjem u se jkompli jgħaffeġ u jevapora l-kompettitivita' tagħhom.

Se npoġġi dawn l-istatements fuq il-Mejda tal-Kamra ħalli jekk il- membri jixtiequ jarawhom qabel jagħmlu l-intervent tagħhom ikun jistgħu jagħmlu dan.

Sur President, qabel nagħlaq l-intervent tiegħi fuq is-sitwazzjoni veterinarja f'pajjiżna xtaqt nistaqsi xi ħaġa lill-Ministru.

Per eżempju, il-general practioners fl-isptarijiet tal-gvern m'humiex permessi li jimportaw mediċini huma nfushom.

Imma fil-każ ta' tobba veterinarji mal- gvern, se jkunu permessi li jagħmlu dan?

Dan qed ngħidu kemm bħala linja ta' gwida kif ukoll ħalli jekk hemm xi raġunijiet inkunu nafuhom aħna wkoll.

Issa ngħaddi għal suġġett ieħor, il-produzzjoni tal-laħam.

Naturalment, is- sitwazzjoni hija tali li l-prezz li qiegħed iġib il-prodott qiegħed dejjem jonqos, mentri dak tal-produzzjoni qiegħed dejjem jogħla!

Per eżempju, ir- raħħala li jixtru skimmed milk powder ħalli jisquh lill-għoġġiela tagħhom sabu li minn Lm14.75 għola għal Lm18!

Issa meta nafu li għoġol jieħu 24 xahar sabiex jikber, tistgħu timmaġinaw kemm irid jidħol fi spejjeż dak ir- raħħal sabiex ikabbar lill-għoġġiela tiegħu!

Barra minn hekk, raħħal li kien iniżżel il-baqra jew l-għoġol tiegħu għal qatla, kien hemm normi ta' prezzijiet li kienu jġibu Lm80 għal kull qantar ta' laħam taċ-ċanga tal- baqra u bejn Lm120 u Lm125 għal kull qantar ta' laħam taċ-ċanga ta' l- għoġol.

Pero' illum-il ġurnata qiegħed jirriżulta li l-prezz tal-laħam taċ-ċanga tal-baqra niżel minn Lm80 għal Lm40-il qantar filwaqt dak ta' l-għoġġiela niżel għal Lm105 u anqas kull qantar!

Min-naħa ta' l-Oppożizzjoni qegħdin nistaqsu x'inhuma r-raġunijiet li qed jikkawżaw dan ir-roħs fil-prezzijiet u x'qiegħed jagħmel il-gvern sabiex jara li dawn ir-raħħala ma jkomplux jitilfu aktar flus u ma jkomplix ikun ta' theddida għax-xogħol u d-dħul tal-familji tagħhom.

Sur President, irrid nispjega wkoll li llum jinqatlu bejn wieħed u ieħor 90 baqra u madwar 40 għoġol.

Irridu naraw ftit kemm hu minnu dak li qal il- Ministru Pullicino f'komunikazzjonijiet u interventi li għamel matul il- ġimgħa l-oħra fuq il-mozzjoni dwar iċ-ċnus mgħoddija lir-raħħala li jrabbu l-bhejjem.

Hawnhekk ma kenux inklużi dawk ir-raħħala li jrabbu t-tjur, pero' ġejna assigurati li anke dawn se jiġu koperti b'din il-mozzjoni dwar iċ-ċnus.

Dakinhar il-Ministru qalilna li aħna ma nikkmandawx lill- konsumatur x'jiekol u ma jiekolx!

Pero' għandna sitwazzjoni fejn il-prezz tal-produzzjoni taċ-ċanga qiegħed jogħla u l-prezz għar-raħħal qiegħed jonqos!

Dan qed iwassal sabiex il-konsumatur qiegħed jiekol laħam taċ-ċanga tal- baqra minflok laħam taċ-ċanga tal-barri.

M'iniex qed ngħid li l-laħam taċ- ċanga tal-baqra huwa laħam ħażin, pero' huwa ta' kwalita' inferjuri mill- laħam taċ-ċanga tal-barri.

Allura rridu nanalizzaw din is-sitwazzjoni għaliex l-istess ħaġa qed tiġri fl-importazzjoni.

Meta aħna sirna membri ta' l-Unjoni Ewropea u qlibna l-prezzijiet esterni ta' l-Unjoni Ewropea għal dawk interni – u kont niġi kkritikat meta kont ngħid li l-prezzijiet iridu jogħlew bl-10% - spiċċajna f'sitwazzjoni fejn il-laħam ta' l-għoġol għola minn Euro2,200 kull tunnellata metrika għal Euro7,000 kull tunnellata metrika.

Dan wassal sabiex l-importaturi ma jkomplux jimportaw laħam taċ- ċanga tal-barri iżda laħam taċ-ċanga tal-baqra ħalli jkunu jistgħu jibbilanċjaw id-differenza fil-prezz.

Din is-sitwazzjoni fl-importazzjoni tal-laħam taċ-ċanga, minflok ġabet bidla fi kwalita' aħjar ġabet bidla fi kwalita' inqas tajba!

Mela, fil- biċċerija ta' Malta,fejn wieħed isib ċanga friska, qed jinqatlu madwar 90 baqra minflok il-120 għoġol li suppost jinqatlu sabiex iservu d-domanda tas- suq, u min-naħa l-oħra, bil-laħam li qed nimportaw minn barra qed nagħtu lit-turist u lill-konsumatur Malti laħam taċ-ċanga tal-baqra minflok dak tal-barri minħabba l-prezz tiegħu!

Allura l-konsumatur qed jintlaqat ħażin direttament u indirettament, għaliex minflok qed jiekol laħam taċ-ċanga tal- barri - cube roll, top side, silver side, knuckle u rump steak - qed jiekol laħam taċ-ċanga tal-baqra u xorta waħda qed ikollu jħallas prezz aktar!

Dan kollu qed jiġri kemm mil-lat ta' ċanga importata kif ukoll mil-lat ta' ċanga li nipproduċu lokalment, meta r-raħħal għal-laħam tal-baqra m'għadux iġib Lm80-il qantar iżda qed iġib Lm40, u għal-laħam tal-barri lokali m'għadux iġib Lm125 iżda Lm105, u anke anqas!

Barra minn hekk, ir-raħħal għollewlu l-ispejjeż tal-produzzjoni tiegħu.

Kif għedt aktar kmieni, ir- raħħal għolielu l-iskimmed milk powder għall-għoġġiela tiegħu minn Lm14 għal Lm18, għolielu l-ġwież u għolewlu ukoll il-mediċini.

Il-mediċini għolew b'medja ta' 60c u 70c fuq kull prodott!

Kien hemm uħud mill- mediċini li għolew Lm1, oħrajn Lm1.50, 75c, 50c u oħrajn 25c.

Għalhekk bħala medja kull prodott għola b'60c u b'70c.

Sur President, illum-il ġurnata r-raħħala spiċċaw f'sitwazzjoni fejn is- sussidju tan-nofs bolla spiċċalhom, u għalhekk iridu jħallsu l-bolla kollha!

Naturalment bħal kulħadd, ir-raħħala Maltin u Għawdxin għandhom il- piżijiet ta' l-għoli tal-ħajja, għandhom il-piż tas-servizz tad-dawl u ilma u piżijiet ta' ħafna affarijiet oħra.

Jien ippreżentajt dokumenti li jikkonfermaw kif il-gvern biddel is-sistemi ta' taxxi indiretti kif kien wiegħed qabel ma dħalna fl-Unjoni Ewropea u kif illum qiegħed jgħabbi lill- importaturi ta' farmaċewtiċi veterinarji f'pajjiżna bi spejjeż żejda.

Dawn huma kollha argumenti li se jkomplu jnixxfu d-dħul u l-kompetittivita' ta' dawn l-industriji!

M'hemmx dubju li dawn l-affarijiet se jheddu wkoll il- provvista friska ta' laħam taċ-ċanga li dan in-nazzjon dejjem kellu matul l- aħħar 30 sena li għaddew, kemm taħt gvernijiet Laburisti kif ukoll taħt gvernijiet Nazzjonalisti!

Issa mill-kwestjoni taċ-ċanga xtaqt nitkellem ftit fuq il-management tal- biċċerija.

Diġa' stabbilejna li l-flus ivvotati għall-biċċerija spiċċaw meta ninsabu f'April u għad fadal sa Diċembru!

Il-Ministru qed jgħidilna li din hija xi ħaġa normali għaliex hemm mezzi oħra kif il-finanzi tal- biċċerija jiġu sostnuti.

Pero' fl-opinjoni tiegħi din m'hijiex xi ħaġa normali, iżda huwa difett kroniku fit-tmexxija tal-gvern, gvern li jħobb iqarraq u jħobb jagħmel dikjarazzjonijiet foloz!

Jien minn hawnhekk qiegħed nitlob il-gvern sabiex jieqaf mill-qerq u mid-dikjarazzjonijiet foloz li qed jagħmel.

"Sur Gvern qum qawma fuq tiegħek, għaliex dawn huma spejjeż li l-pajjiż irid iġorr!".

Diġa' għedt kif hemm problemi sabiex isiru t-testijiet tal-BSE u t- testijiet fuq il-livell ta' residwu tal-laħam minħabba li l-finanzjament allokat għalihom diġa' spiċċa!

Dawn l-affarijiet juru kif il-gvern dieħel b'rasu ġol-ħajt f'dak li huwa management!

U dan kollu qed narawh meta suppost illum għandna segretarju parlamentari u Ministru apposta fuq dawn l- affarijiet, u allura l-affarijiet suppost li qegħdin aktar jimxu fuq ir- rubini milli fuq iż-żrar!

Qiegħed jirriżultati wkoll li l-linja taċ-ċanga fil-biċċerija għadha ma laħqitx l-istandards ta' l-Unjoni Ewropea.

Għalhekk qiegħed nitlob spjegazzjoni fuq kif għadna ma lħaqnix dan il- livell meta diġa' intefqu daqshekk flus!

X'inhuma x-xogħlijiet li għad fadal isiru sabiex din tkun konformi ma' l-istandards ta' l-Unjoni Ewropea?

U meta se jiġu finalizzati?

Dan kollu qiegħed ngħidu sabiex jitjieb il- management tal-gvern f'dan is-settur u b'hekk l-industrija tat-tjur u l- bhejjem ma tkomplix dieħla fil-ħajt.

Sur President, irrid nagħmel riferenza wkoll għal dak li ġie kkomunikat mill-Ministru għal Għawdex mal-kollegi tagħna l-Onor.

Justyne Caruana u l- Onor. Anton Refalo.

Il-Ministru għal Għawdex kienet spjegat kif wara seba' ġimgħat mill-bidu tax-xogħlijiet fil-biċċerija ta' Għawdex, din kellha tkun lesta.

Pero' s'issa għaddew erba' xhur, u mhux talli x-xogħol fil- biċċerija ta' Għawdex għadu ma tlestiex, talli kulma għadu sar huma biss it- toilets u l-canteen, li tħallew bla saqaf, jew kif jgħidu n-nies moderni, għadhom in shell form!

Għalhekk meta teżisti din il-kriżi u meta d-dħul tar-raħħal Malti u Għawdxi qiegħed jinxef, qegħdin nitolbu għal target dates preċiżi!

Irridu kollox on record ħalli din it-traskuraġni, nuqqas ta' managment, nuqqas ta' ħila fl-operat ta' l-industrija tat-tjur u l-bhejjem f'pajjiżna tiġi rrimedjata.

U jekk sħabi m'għandhomx kopja ta' dak li qalet il-Ministru għal Għawdex, nista' nagħtihom kopja jien.

Tkellimt ma' l-Onor.

Anton Refalo u l-Onor.

Justyne Caruana u t-tnejn li huma wrew il-preokupazzjoni tagħhom fuq kif f'Għawdex hemm dan in-nuqqas ta' impenn u kontroll ta' l-affarijiet li qed iseħħu.

L-Onor.

Justyne Caruana tkellmet magħna kif ukoll għamlet mistoqsijiet parlamentari fuq problema li teżisti fis-servizz veterinarju ġewwa Għawdex.

Ħafna drabi qed jiġri li fil-biċċerija ta' Għawdex qed ikun hemm tabib wieħed biss u xi kultant qed ikun impossibli sabiex waħdu jkun jista' jlaħħaq mad-domanda li jkun hemm.

Għalhekk f'sitwazzjoni daqstant delikata rridu naraw kif se ntejbu l-management tagħna f'dak li huwa servizz veterinarju.

Jiena sirt naf ukoll li fil-biċċerija ta' Għawdex veterinarju tat-tjur ġieli kellu jiċċertifika l-qatla tal-bhejjem taċ-ċanga!

Allura ladarba ninsabu f'din is-sitwazzjoni, irridu npoġġu l-argumenti ċari, niddiskutu bis-serjeta' u nġeddu lil dan il-pajjiż b'mod konkret u mhux noqogħdu nagħtu l-impressjoni li taparsi qed issir xi ħaġa meta fil-verita' ma jkun qed isir xejn!

Sur President, problema oħra hija dik li qed tberraq fuq ir-raħħala tal- ħalib frisk.

Fil-fatt se npoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra kopja ta' kuntratt li l-Malta Dairy Products qed tagħti lir-raħħala tal-ħalib frisk.

Irrid ngħid li m'għandi xejn kontra dan il-kuntratt għaliex l-obbligi jridu jintrefgħu u kull inizjattiva favur management aħjar u favur impenn aktar organizzat hija xi ħaġa tajba.

Pero' dan id-dokument qiegħed jikkonferma kemm saru dikjarazzjonijiet foloz lill-poplu mhux biss vis-a-vis il- veterinarji iżda wkoll vis-a-vis l-industrija tal-ħalib frisk!

Dan qiegħed ngħidu għaliex f'pajjiżna għadna ma sibniex il-formoli kollha sabiex ngħollu l-fat content tal-ħalib minn 2.5% għal 3.5% iżda għadhom qed isiru r-riċerki meħtieġa sabiex dan isir.

Għandna wkoll sitwazzjoni fejn il-produtturi tal-ħalib meta jaqbżu l-kwota tagħhom m'għadhomx iġibu 32c għal kull gallun ħalib iżda qed iġibu biss 18- il ċenteżmu biss!

Allura dawn is-sitwazzjonijiet kollha - li bħalma japplikaw għall-produtturi tal-laħam taċ-ċanga japplikaw ukoll għall- produtturi tal-ħalib frisk – kif ukoll il-qagħda finanzjarja tagħhom, jiġifieri dak li jinvestu u dak li jridu jikkommettu għalih permezz ta' dan il-kuntratt, qed ikollhom jiffaċċjaw problemi kbar!

Saħansitra ħafna minnhom jgħidulek li aħjar iżarmaw u jieqfu mix-xogħol tagħhom milli jkomplu jissalbu bl-ispejjeż li ta' kuljum qed jigħtabbew fuq is-sistemi tal-produzzjoni tagħhom!

Allura f'dan il-każ inħoss li għandna nirriflettu bis-serjeta' fuq din is- sitwazzjoni li għandna quddiemna, u hawnhekk ma naħsibx li l-opinjoni tar- raħħala hija favur jew kontra xi gvern jew oppożizzjoni.

Irridu niftakru li r-raħħal għandu rwol importanti fis-settur tal-biedja, u għalhekk irridu naraw kif nistgħu nidentifikaw aħjar il-problemi li qed ikissruh.

U dan nistgħu nagħmluh billi pajjiżna jibqa' jkollu aktar support għall- produzzjoni ta' ikel frisk minflok dak importat.

Hawnhekk se nitkellem fuq il-laħam frisk u mhux fuq dak importat għal ta' l-apposta, u nixtieq li l- ġurnalisti - speċjalment dawk tal-gazzetti bl-Ingliż u dawk li jippreferu jirrapportaw dak li jgħid il-Ministru Pullicino minn dak li ngħid jien – jfakkru lis-segwaċi tagħhom f'dak li kien iddikjara l-Ministru meta ltaqa' mal-Kamra tal-Kummerċ dwar dak li kien ikkomunika fid-dawl ta' x'jiġri u x'jagħmel hu bħala awtorita' kemm-il darba f'pajjiżna jinstab li l- importazzjoni tal-laħam tkun qed toħloq problemi fil-mekkaniżmi tas-suq lokali.

Fir-rigward ta' l-industrija tal-ħalib frisk m'hemmx dubju li l- koperattiva, inkluża l-Malta Dairy Products, jinsabu mpenjati sabiex kontinwament itejbu u jaraw kif jaddottaw mekkaniżmi li veramant jolqtu mill-anqas lir-raħħala membri tagħhom.

Pero' minn dak li għadni kemm għedt jirriżulta li l-ispejjeż tal-produzzjoni qegħdin kulma jmur dejjem jogħlew!

Għalhekk irridu naraw fejn qed ikun hemm żieda fl-għoli tas-servizzi li jagħti l-istess gvern, bħal per eżempju, jekk hux se tkompli togħla l-fee tal-qatla ġewwa l-biċċerija u jekk se togħla rridu naraw b'liema rata se togħla.

Dan qiegħed ngħidu ħalli r-raħħala jkunu jistgħu jagħmlu l-kalkoli tagħhom sew f'dak li jirrigwardja l-investiment fl-irziezet tagħhom u sew f'dak li jirrigwardja d-diversifikazzjoni tal-prodotti fil-każ tal-Malta Dairy Products.

U din il-kooperativa għandha tkun sostnuta b'ċerti garanziji ħalli tkun tista' tkompli twettaq ir-riformi u l-upgrading meħtieġa u l-iżvilupp sostenibbli neċessarju bl-aħjar mod biex ma jkomplux jitnaqqru il-kompetittivita' u d-dħul tar-raħħala tagħhom.

Hemm bżonn li ssir evalwazzjoni dwar il-mod ta' kif l-ispejjeż tal- produtturi tat-tjur u l-bhejjem f'pajjiżna qegħdin kontinwament jogħlew.

Irrid ikun hemm xi ħadd li janalizza dawn l-affarijiet b'mod konkret ħalli ma jerġax jiġri dak li ġara s'issa.

S'issa rajna li l-gvern jaħseb mod għal sena sentejn, u mbagħad wara li jgħaddu dawk is-sentejn, jibda jaħsibha mod ieħor!

Mela dakinhar ħaseb li dawn jifilħu għal daqqtejn, u allura jaħseb li peress li dakinhar kienu jifilħu daqqtejn, illum jiġu jifilħu erba'!

Pero' il-gvern mhux qiegħed jirrealizza li l-erba' daqqiet kienu spiċċaw ħaduhom diġa' meta mingħalih kienu qed jaqilgħu daqqtejn!

Irridu nagħmlu skrutinju u analiżi aktar effettivi tal-fatturi kollha involuti, jiġifieri l-problemi li għandhom l-industriji tat-tjur u l- bhejjem f'dak li huwa management u spejjeż ta' food quality assurance, f'dak li huwa s-servizz veterinarju u s-servizz farmaċewtiku veterinarju.

Għalfejn qed insemmi dan kollu?

Qiegħed insemmi dan kollu għaliex għandi r- riżervi tiegħi li kemm-il darba il-gvern ma jolterax id-deċiżjonijiet li ħa, se jkollna riżultati negattivi ħafna!

Dan nistgħu narawh b'mod ċar fil- każ tal-mediċini.

Jista' ikollok kumpaniji kbar fejn dawn ikunu jafu li l- economy of scales ta' Malta f'dik li hija l-industrija tat-tjur u l-bhejjem hija waħda żgħira, u għalhekk ma jagħtux każ li jipproduċu ċerta mediċina, bil-konsegwenza li din il-mediċina ma tkunx available fis-suq!

Sur President, m'hemmx dubju li sitwazzjoni bħal din diġa' qed iseħħ fl- isptar u fiċ-ċentri tas-saħħa tagħna!

Qed ikollna pazjenti li jmorru f'dawn iċ-ċentri u ma jsibux il-mediċini li għandhom bżonn u għalhekk nawgura li nkunu attenti biżżejjed ħalli ma nħallux is-sitwazzjoni taħrab minn taħt idejna wkoll f'dak li għandu x'jaqsam ma' l-industrija tat-tjur u l-bhejjem.

M'għandniex nispiċċaw f'ċirkostanzi fejn ikollna problemi fil- għoli tal-mediċini u/jew ikunu out of stock.

Dawn il-problemi kollha jeżistu, u bħalma niltaqgħu magħhom aħna, l-istess ħaġa jisimgħu n-naħa tal- gvern.

Anzi suppost li huma aktar jiltaqgħu magħhom, għaliex aħna bħala Oppożizzjoni m'għandniex staff privat jew tal-gvern sabiex inkunu nistgħu nanalizzaw aħjar dawn l-oqsma varji, aktar u aktar bħal f'dawk il-ħafna każi fejn lanqas il-gvern ma jkun jista' jilħaq it-targets tiegħu!

Per eżempju, rajna x'ġara f'dak l-investiment li kellu jsir fil-border inspection points li għamel dan il-gvern.

Jekk m'iniex sejjer żball, kien hemm tliet border inspection points, wieħed l-airport li għadu ma jaħdimx, ieħor f'Ras Ħanżir u l-ieħor fil-Freeport.

Hemmhekk il-gvern kien miftiehem li jdaħħal madwar Lm200,000 fis-sena, pero' qiegħed jirriżulta li t-targets m'humiex qed jintlaħqu!

Għalhekk, dawn il-forom ta' taxxi differenti li ħloqna fuq il-mediċini tat-tjur u l-bhejjem bl-iskop li dak li ma daħħalniex mill-border inspection points nibdew indaħħluh mill- mediċini, għandna naraw li nevitawhom ukoll!

Sur President, jien kont ministru wkoll, u nista' ngħid li ħafna drabi ċerti deċiżjonijiet trid teħodhom fuq dak li jkollu f'moħħu l-uffiċjal inkarigat.

U l-informazzjoni mhux dejjem tkun qed tiġi kkomunikata b'mod trasparenti lill-awtorita' konċernata, f'dan il-każ il-Ministru jew is- Segretarju Parlamentari.

Dan qiegħed ngħidu mill-esperjenza, u ħafna drabi dawn iċ-ċirkostanzi jinqalgħu b'ġenwinita' ukoll.

Irridu nagħmlu riferenza wkoll għan-nuqqas ta' promozzjoni li qed issir fuq iċ-ċanga friska kif ukoll fuq it-tiġieġ friski għas-suq lokali.

U proprjament dan kien l-iskop tal-mozzjoni li ressaqna matul is-sena 2004.

Nista' ngħid li fi żmien gvernijiet Laburisti konna bdejna kampanja sabiex nippromwovu ċ-ċanga friska.

Konna noħorġu wkoll ċertifikati apposta sabiex nistabbilixxu liema hija ċ-ċanga tal-baqra u liema hija ċ-ċanga ta' l- għoġol, għaliex din ta' l-aħħar kienet tvarja fil-prezz peress li kienet ta' kwalita' ogħla.

Barra minn hekk, konna qed naraw kif norbtu aktar lill- bejjiegħa tal-laħam ħalli jbiegħu aktar laħam taċ-ċanga friska.

Pero' sfortunatament illum-il ġurnata dan m'għadux isir!

Sur President, nemmen li dawn l-inizjattivi ta' promozzjoni sabiex jinxtara prodott frisk u naturali għandhom ikunu xi ħaġa interna.

Għandha tkun xi ħaġa li tipprova tmexxi dan l-approach mil-lat ta' butcher, mil-lat ta' konsumatur u mil-lat ta' biċċeriji.

Kulma tmur din is-sitwazzjoni qed toħloq nuqqas ta' bejgħ fil-laħam taċ-ċanga friska lokali u nemmen li bi ftit aktar interess u attenzjoni nkunu nistgħu ngħollu l-bejgħ ta' dan it- tip ta' laħam.

B'hekk inkunu qegħdin dejjem nikkontribwixxu sabiex innaqqsu l-flaġell fl-ispejjes u fin-nuqqas ta' bejgħ li milli jidher resqin lejh l-industriji tal-laħam taċ-ċanga friska.

F'din l-ewwel parti ta' l-intervent tiegħi xtaqt nistaqsi lill-Ministru jew lis-Segretarju Parlamentari sabiex min-naħa tagħhom jagħtuna daqsxejn l- expectations tagħhom għas-sitt xhur li ġejjin dwar kemm qed jantiċipaw li se jogħla l-bejgħ tal-laħam tat-tjur u taċ-ċanga bl-inizjattivi li qed iwettqu.

Dan qed nistaqsuh għaliex irridu nanalizzaw dak li qed jippjana - jew dak li huwa previst li jippjana - l-gvern sabiex verament inaqqas dak li qed tgħid din il-mozzjoni, jiġifieri kif l-ispazju tal-bejgħ u tad- domanda tas-suq tat-tjur u taċ-ċanga friski qiegħed dejjem jintilef!

Sur President, qabel nagħlaq irrid nitlob il-permess sabiex inqiegħed xi dokumenti fuq il-mejda tal-Kamra.

MR SPEAKER: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Kopja ta' diversi ittri mibgħuta mid-Dipartiment għas-Servizzi Veterinarji lill-importaturi liċenzjati ta' farmaċewtiċi veterinarji datati 18 ta' Marzu 2002, 15 ta' Ottubru 2004 u 14 ta' Diċembru 2004; u

Kopja ta' ittra flimkien mal-kuntratt tax-xiri ta' ħalib mibgħuta mill- Malta Dairy Products Ltd lir-raħħala fit-30 ta' Marzu 2005.

MR SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

Is-Segretarju Parlamentari Francis Agius.

ONOR.

FRANCIS AGIUS (Segretarju Parlamentari): Sur President, ġejna llum hawnhekk sabiex niddiskutu mozzjoni proposta mill-Oppożizzjoni.

Parti mill- mozzjoni qiegħda tgħid; "biex din il-Kamra tar-Rappreżentanti tinnota l- kriżi fl-industrija lokali..."!

In-naħa tal-gvern żgur li ma naqblux li hawn xi kriżi fil-pajjiż, u dan kollu qed niċħduh.

Nammettu li hawn problemi u xi diffikultajiet, pero' niċħdu li hawn kriżi kif qed tipprova tpinġi l-Oppożizzjoni kemm b'din il-mozzjoni kif ukoll bil-mod ta' kif titkellem - f'kull okkażjoni li jkollha - fuq dan il-qasam.

Aħna qed ngħidu li dawn huma diffikultajiet naturali li ħerġin minn sitwazzjoni ta' tranżizzjoni f'dan il-qasam.

Is-settur tar-raħħala f'pajjiżna ilu ma jara progress u titjib sostanzjali fil-kwalita' u fil-mod ta' kif jopera għal snin twal!

Kellha tkun l-Unjoni Ewropea li xprunat lil dan is-settur ħalli jagħmel l-istrutturar meħtieġ!

Lanqas għandna noqogħdu ngħidu li kull problema li hemm f'dan is-settur qed tinħoloq mill-Unjoni Ewropea għaliex hemm problemi oħra li għandha din l-industrija li ġejjin minnha nnifisha.

Li kieku kelli nagħsar id-diskors kollu li għamel l-Onor.

Noel Farrugia fil- ftuħ ta' din il-mozzjoni, nista' niġbru f'sentenza waħda.

Semma kif ċerti fatturi fuq il-produzzjoni qed iżidu l-cost ta' l-operaturi, fosthom il- mediċini.

Semma l-ġwież, li aktar 'il quddiem beħsiebni ngħid dwar kemm tajna sussidju fuqu, semma problemi amministrattivi, fejn aħna qed ninnegawhom ukoll għax m'huwiex minnu li l-flus tal-biċċerija spiċċaw, u semma n-nuqqas ta' kontroll li hemm fil-biċċerija.

Din żgur li ma nistax naċċettaha, għaliex ir-regolamentazzjoni kollha li għandha l-Unjoni Ewropea – li kienu jikkritikawna fuqha - qed tipprovdi sabiex illum ikollna sistemi ħafna aħjar fuq l-iġjene, fuq kif tagħmel good agricultural practice u fuq aspetti oħra relatati ma' dan il-qasam.

Nerġa' ngħid li m'huwiex minnu dak li qed tgħid il-mozzjoni, għax m'għandniex kriżi f'dan il-qasam.

Huwa minnu li hemm ċerti diffikultajiet, pero' irridu noqogħdu attenti f'dak li ngħidu, u nagħmlu distinzjoni bejn ħaġa u oħra.

L-Onor.

Noel Farrugia talab informazzjoni, kif għandu d-dritt li jagħmel, fuq is-setturi tal-majjal, taċ-ċanga u tat-tiġieġ.

Issa dawn mhux kollha kellhom l-istess performance fl-ewwel sena minn mindu dħalna fl- Unjoni Ewropea.

Wieħed irid ikun onest u jgħid li t-tliet setturi kellhom performances differenti.

Dan għaliex filwaqt li fis-sriedaq tas-simna ġew rreġistrati ċerti problemi, ma' nistgħux ngħidu l-istess ħaġa għas-settur tat-tiġieġ tal-bajd.

Fis-settur tal-majjal kien hemm ċerti diffikultajiet inqas minn dak tat-tiġieġ, u anke fil-laħam taċ-ċanga l-problemi kienu anqas.

Nirribatti wkoll il-frażi "tħalliet tiskala", għaliex bħala gvern ma naqblux magħha, u m'hemmx provi li din qiegħda tiskala.

Anzi, wieħed irid jara fuq ċertu terminu ta' żmien kif qed ikun id-dħul u l-bejgħ ta' dawn l- operaturi f'dan il-qasam.

Illum stess ħarġet statistika li turi titjib fil- produzzjoni tal-majjal f'pajjiżna, u din żdiedet mis-sena 2003 għas-sena 2004.

Din l-istatistika ħarġet mill-NSO.

Sur President, wieħed irid jara wkoll kif din il-mozzjoni qed titkellem fuq il-produzzjoni, fuq il-provvista u fuq il-bejgħ.

Kif tista' tħares lejn dawn kollha f'daqqa u tipprova tiġġustifikahom kollha f'daqqa?!

L- ewwelnett żgur li m'hawnx kwestjoni ta' provvista f'pajjiżna għaliex ħadd m'hu qed igerger għax mhux isib jixtri laħam tal-friża jew laħam frisk.

Jien nemmen bil-liberalizzazzjoni, u l-problema li ssemmiet tidher li mhux qed tiġri f'pajjiżna.

Rigward il-produzzjoni nixtieq ngħid li min jaħdem f'dan is-settur qed ikollu lok sabiex jipproduċi dak li jiflaħ.

L-uniċi problemi li kien hemm kienu marbuta ma' l-istrutturar f'dak li huwa ipproċessar, u dan kien ġej mill-perijodu ta' tranżizzjoni, u sakemm is- sitwazzjoni terġa' tiġi għan-normal, kif ġiet f'ħafna mill-oqsma differenti ta' pajjiżna.

Sur President, f'dak li hu bejgħ, l-Oppożizzjoni għandha tifhem li aħna qed naħdmu f'suq kompletament liberu!

Issa meta qed ngħidu dan m'aħniex qed ngħidu li ma jkollokx standards ta' hygiene.

Anzi qed isir ħafna titjib, u ħafna mill-ispejjeż li jsiru f'dan il-qasam huma proprju sabiex ikollna laħam aħjar f'dawn it-tliet oqsma.

Għalhekk inħoss li din il-kritika li qed issir m'hijiex waħda ġusta.

Qed ngħidu wkoll li żdiedu l-abbużi f'din l-industrija, pero' fid-diskors li għamel l-Onor.

Farrugia ma tax definizzjoni ċara ta' x'qed jifhem meta qed jgħidilna li l-abbużi żdiedu!

Fil-fehma tiegħi aktar qed ikollna kontrolli fuq il-prattiċi tal- produzzjoni tal-laħam tat-tiġieġ, taċ-ċanga u tal-majjal.

Qed isir titjib sew fil-biċċerija tal-gvern u sew fis-servizz tal-BIP, servizz li ħoloq il- gvern preżenti.

It-titjib qed isir ukoll fis-settur privat u żgur li l- maġġoranza assoluta tas-suq ġejja minn nies li huma self-employed u li għandhom l-għajxien tagħhom jiddependi minn dan is-suq.

Għalhekk irrid ngħid li mill-ewwel intervent li sar ma ħadtx impressjoni li hawn xi kriżi fil-pajjiż, kif qed tipprova toħloq l-Oppożizzjoni.

Li qed nara huwa li qed jipprovaw joħolqu drammatiżmu, li għalija huwa aġir irresponsabbli.

Jien mhux se noqgħod nidħol f'polemiċi fuq dak li ntqal fuq statements foloz li qed isiru mill-gvern.

Hawnhekk għandi statistika li ħarġet mill-istess dipartiment li jaqa' taħti, u żgur m'għandix għalfejn noqgħod nagħmilha falza.

Madankollu, rrid ngħid li fl-ebda mument l- Oppożizzjoni ma tatna xi alternattivi u xi soluzzjonijiet għall-istess diffikultajiet li qed isemmu!

L-istess ħaġa qed tiġri fuq problemi oħrajn bħal per eżempju, l-ambjent u l- iskart f'pajjiżna.

Jagħmlu l-kritika tagħhom u jkunu jridu jwaqqfu x- xogħol, iżda mbagħad ma jsemmulna xejn fuq is-sites alternattivi!

U għalhekk anke f'din is-sitwazzjoni qed toħroġ biċ-ċar li m'għandhomx soluzzjonijiet għal dak li qed nagħmlu aħna.

Pero', l-akbar waħda, li hija importanti li nsemmiha, hija kif minkejja li kulħadd jaf kemm l-Onor.

Farrugia oppona d-dħul ta' Malta fl-Unjoni Ewropea, b'mod partikolari minħabba l-qasam tal-biedja, ma' jsemmilna xejn fuq liema direzzjoni se jimxi l-partit Laburista jekk ikun fil-gvern f'dak li għandu x'jaqsam ma' dan is-settur!

Ħlief kritika fuq amministrazzjoni aħjar u aktar effettiva ma jsemmix!

Sur President, ħalli ngħid x'qiegħed jagħmel il-gvern Nazzjonalista, għaliex dan ukoll huwa importanti u n-nies ukoll iridu jkunu jafu bih!

Il- gvern għandu lista ta' attivitajiet li jinsabu għaddejin.

Per eżempju, hemm leġislazzjoni estensiva f'dan il-qasam, u din hija xi ħaġa importanti għaliex anke l-Onor.

Noel Farrugia semma l-preżentazzjoni u l-labelling.

Fil-fatt bħala parti mill-food safety act għandna l-labelling, il- presentation u l-advertising of food staff.

Ħriġna wkoll b'numru ta' regolamenti fuq l-animal welfare act, u għandi lista sħiħa fuq dak li għamilna f'dan il-qasam.

Aktar 'il quddiem nixtieq inpoġġi din il-lista fuq il-Mejda tal-Kamra.

Fil-ħin li għandi disponibbli, żgur li mhux se nilħaq nitkellem fuq ir-regolamentazzjoni kollha li aħna qegħdin nagħmlu ħalli l-annimali tagħna jkunu mrobbijin kif suppost.

Fil-bidu tad-diskors ta' l-Onor.

Farrugia, issemmiet il-problema fir- reġistrazzjoni tal-mediċini.

Pero' nixtieq li jgħidilna kif beħsiebhom jagħmlu huma r-reġistrazzjoni tal-mediċini!

Allura qed nippretendu li ma jsir xejn biex meta l-importaturi tal-mediċini jiġu biex jirreġistraw ikollna traceability tal-mediċini, inkunu nafu x'tip ta' mediċini huma, u minn fejn inxtraw?!

Nafu x'detriment għandhom il-mediċini fuq is-saħħa tal- bhejjem u li l-effett tagħhom imbagħad tista' tgħaddi għal fuq il-bniedem!

Din il-miżata hija waħda baxxa ħafna, u bħalma jaf l-Onor.

Farrugia, dawn ikunu suġġeriti mit-tekniċi u mbagħad ovvjament ikunu jridu jgħaddu wkoll mill-manglu politiku.

Għalhekk, din ir-rata ta' Lm25 kienet rata baxxa.

L-Onor.

Noel Farrugia semma wkoll li jekk veterinarju jimporta l-mediċini, irid ukoll jiddikjara li qed jagħmel dik l-attivita', u allura hu wkoll se jidħol għal dawk l-ispejjeż sabiex jirreġistra l-mediċina.

Nerġa' ngħid li l-mediċini aktar jagħmlu ħsara, u mhux qed ngħid li l-iskop tal-fees hu sabiex innaqqsu l-użu tal-mediċini, għaliex il-mediċina tista' ssalva l- ħajja tal-bhima.

Semma wkoll il-baqar tal-ħalib u dwar il-bżonn li pajjiżna jimmaniġġja aħjar il-mod ta' kif jiġu mitmugħa l-baqar tagħna.

Fuq dan naħseb li naqblu.

Din hija xi ħaġa teknika, u hija xi ħaġa fejn id- dipartiment joffri l-għajnuna tiegħu, u ma naħsibx li hija xi ħaġa li għandna għalfejn noqogħdu nbeżżgħu lin-nies biha.

Sur President, x'qiegħed jagħmel aktar dan il-gvern?

Per eżempju, l-Onor.

Farrugia ma semma xejn fuq l-għajnuniet li qed nagħtu.

Dawn l-għajnuniet jinsabu hemm għaliex aħna konna u għadna konxji li dan is-settur, bħas- settur tal-biedja u s-sajd, għandna nsostnuh bl-għajnuna tagħna.

Irrid nitkellem ukoll fuq l-ammonti li daħħlu r-raħħala fil-qasam tal-laħam taċ- ċanga.

Matul is-sena 2003 dawn daħħlu s-somma ta' Lm1.48 miljuni, mentri fis-sena 2004 daħħlu Lm1.75 miljuni.

Jiġifieri matul is-sena ta' l-2004 kien hemm żieda fid-dħul ta' dawk li jkabbru l-laħam taċ-ċanga.

Meta mqabbel mas-sena 2004, il-laħam tal-majjal jidher li baqa' fl-istess livell tas-sena 2003, filwaqt li l-broilers - għalhekk qed nagħmel distinzjoni – jidher li naqas.

Fil-fatt, matul is-sena 2003 kien ta' Lm4.97 miljuni mentri fis-sena 2004 kien ta' Lm3.98 miljuni.

Madankollu, permezz ta' miżura li daħħal il-gvern mill-bidu ta' Jannar ta' din is-sena, se jkun qed iżid l-ammont ta' sussidju għal 26% fuq l-ewwel 1.5 kilo ta' tiġieġ.

Aħna naħsbu li dan ukoll se jpatti għal dak li hemm bżonn li jsir f'dan is-settur, u b'hekk is-sitwazzjoni terġa' tiġi għal li kienet.

Sur President, il-gvern qiegħed jagħmel il-monitoring ta' kull għajnuna li jagħti u qiegħed jagħmel il-monitoring ukoll ta' kull ċaqliqa li jkun hemm fil-produzzjoni.

Per eżempju, l-Onor.

Farrugia ma semmiex li għas- sena 2004 ir-raħħala daħħlu s-somma ta' Lm262,000, li titla' għall-ammont ta' Lm2,700 għal kull raħħal!

Din is-somma kienet għall-produtturi tat- tjur mentri għal kull produttur tal-majjal kienet tlaħħaq il-figura ta' Lm2,004.

F'dan il-qasam, l-għajnuna totali kienet tlaħħaq is-somma ta' Lm3.7 miljun.

Gvern Nazzjonalista kien diġa' qiegħed jipprevedi dan kollu għaliex kien jaf li f'dan is-settur kien se jkun hemm ċerti diffikultajiet minħabba l- importazzjoni.

Dan bilfors kellu jiġri minħabba li mill-1 ta' Mejju kellna l-liberalizzazzjoni totali ta' dan il-qasam ukoll.

Hemm bżonn li nifhmu wkoll li permezz tal- liberalizzazzjoni aħna qed noffru lill-konsumatur id- dritt ta' l-għażla.

Hawnhekk dejjem issemmew id-drittijiet tar-raħħal, iżda ma rridux ninsew ukoll id-drittijiet tal-konsumatur!

Il-konsumatur għandu d-dritt li jagħżel u għandu d-dritt li jixtri dak li jrid.

Illum il- ġurnata m'għadniex bħal qabel, fejn il-konsumatur kien ikun marbut fl- għażla tal-prodotti tiegħu!

Fid-diskors ta' l-Onor.

Farrugia wieħed seta' jara kif kienu jagħmlu x- xogħol tal-partit Laburista, fejn kienu jassoċjaw il-promozzjoni tal- prodott ma' dak li l-konsumatur għandu jixtri jew li jiġi sforzat li jixtri!

Pero' iIlum il-konsumatur huwa informat, u bħalissa għandna għaddejja kampanja fuq il-prodott frisk.

Nista' ngħid ukoll li se jkollna iżjed kampanji fuq il-prodott frisk tat-tiġieġ, għaliex ninsabu konxji li għandu jsir aktar fir-rigward tal-laħam tat-tiġieġ.

Mandankollu rrid ngħid li ma tistax tagħmel kollox f'daqqa.

Aħna kellna numru ta' kampanji li saru dan l-aħħar, bħal per eżempju, kampanji fuq il-ħaxix, fuq il-majjal u fuq il-ħalib.

Min-naħa tiegħi, jien ipprovajt nagħsar il-kritika min-naħa tal-partit Laburista fuq il-kriżi tas-settur tal-ħalib pero' ma stajtx nifhem eżattament fuq liema aspetti qiegħda tagħfas l-Oppożizzjoni fuq dan is- settur.

Nista' ngħid li fl-ewwel xahrejn kien hemm esperimentazzjoni qawwija min-naħa tal-konsumatur għar-rigward tal-prodott barrani.

Madankollu fi ftit xhur, biex ma ngħidx fi ftit ġimgħat, is-sitwazzjoni reġgħet ġiet stabbli, u s-settur tal-ħalib lokali żamm il-market tiegħu.

Il- Malta Dairy Products għamlet investiment li jlaħħaq 'il fuq minn Lm2 miljuni, u l-prodott Malti tjib ħafna, kif kulħadd jista' jqis u jara għalih innifsu!

B'hekk l-MDP żammet il-pożizzjoni tagħha.

Naħseb li kulħadd jaqbel miegħi li s-settur tal-ħalib irridu nkomplu nsostnuh, għaliex huwa fl-interess ta' kulħadd li dan is-settur jibqa' miexi 'l quddiem.

Għar-rigward ta' dak li ntqal fuq il-fat content tal-ħalib, irrid ngħid li għandna programm sabiex inkomplu ntejbuh, pero' jeħtieġ ukoll li jkollna mmaniġġjar aħjar tal-merħliet tagħna.

Sur President, l-Onor.

Farrugia ma semma xejn fuq il-problema li m'hemmx biżżejjed enforcement!

Bħala gvern ħadna paċenzja, konna prudenti u stennejna għaliex nafu li kulfejn taqta' se joħroġ id-demm!

Pero' inti trid tipprova tirregola u timxi mar-regolamenti, speċjalment fejn jidħlu r- regolamenti fuq is-saħħa pubblika jew fuq is-saħħa ta' l-annimali.

Għalhekk ħadna l-passi u għalaqna ċerti stabbilimenti, ħadna l-miżuri kollha kontra dawk li ma wrew l-ebda inizjattiva sabiex iġibu 'l quddiem l- azjendi tagħhom.

Hawnhekk qed nitkellem b'mod partikolari fuq dawk l- azjendi li jitrattaw l-ikel u li jipproċessaw tipi differenti ta' laħam għall-konsum lokali.

Dan il-pass li qed nieħdu huwa wieħed importanti għaliex jibgħat sinjal ċar lil dawk l-operaturi li għadhom ma rregolarizzawx ruħhom.

Jekk forsi fhimt tajjeb lill-Onor.

Farrugia meta ressaq din il-mozzjoni, naħseb li kien qiegħed jirreferi għal dan it-tip ta' abbuż meta lissen il-kelma "abbużi".

F'dan is-settur għandek nies li nefqu l-eluf u l-miljuni ta' liri sabiex itejbu l-operat tagħhom, sabiex imbagħad isibu li jkollhom jikkompetu ma' dawk li m'għamlux dak l-investiment li għamlu huma!

Għalhekk f'dan ir- rigward nista' ngħid li mexjin, qed nagħmlu l-enforcement meħtieġ, u nista' ngħid li ninsabu f'sitwazzjoni ħafna aħjar minn dik ta' ftit xhur ilu.

Fil-qasam tal-poultry għamilna hatchery control sabiex innaqqsu l-qatla llegali, li m'hijiex xi ħaġa faċli f'dan il-qasam.

Pero' b'din il-miżura l- broiler market żdied b'6%.

Aħna niltaqgħu b'mod kontinwu mas-settur tal- poultry - jiġifieri dak tat-tiġieġ – iżda jiddispjaċini ngħid li dan is- settur m'huwiex organizzat biżżejjed fuq il-livell ta' koperattivi.

Meta ngħatajt il-ħatra f'dan is-segretarjat, bdejt niltaqa' mal-president tal- koperattiva tat-tiġieġ, u kull darba li jkollna laqgħa kont qed insib president differenti!

Fil-fatt, fi żmien ftit xhur, l-istess koperattiva kellha tliet presidenti differenti!

Fis-settur tat-tiġieġ kien hemm problemi interni li allura kienu qed joħolqu id-diffikulata' sabiex il-koperattiva tressaq il-pjanijiet tagħha, u anke sabiex iġġib il-każ tagħha ma' l-awtoritajiet konċernati, b'mod partikolari dawk veterinarji, u anke sabiex japplikaw għall-fondi meħtieġa.

Irridu nenfasizzaw li f'dan il-qasam aħna qegħdin napplikaw il-politika agrarja komuni li għandha l-Unjoni Ewropea.

Allura rajna li t-tajjeb ta' din il-politika nlaqqmuh għas-sistema Maltija, u fejn dehrilna li ma japplikax għalina ħallejnih barra.

Dan huwa importanti, għaliex jekk ma joħroġ xejn f'dan id-debate għandu joħroġ x'inhija d-differenza f'dik li hija policy.

U aħna qegħdin hawnhekk sabiex nagħmlu l-policies!

L-Onor.

Farrugia jagħmel tajjeb li jiġbed l-attenzjoni għal diversi forsi nuqqasijiet li, ħafna drabi, huma ta' natura amminstrattiva, u li tagħmel kemm tagħmel, ħafna drabi qed ikollok x'taqsam ma' nies li trid bil- paċenzja tkompli tiġri u issus warajhom ħalli jsir ix-xogħol.

Semma, per eżempju, affarijiet prattiċi, li Għawdex ikollhom veterinarju.

Iva, x'inhuma s-soluzzjonijiet, tħaddem tnejn, tħaddem tlieta?

Hemm ċerti affarijiet fejn għandek mhux differenza fil-policy.

Kont qed ngħid li l- policy tagħna hija mibnija fuq il-policy ta' l-Unjoni Ewrpea, il-politika agrarja ta' l-Unjoni Ewropea.

U kollox joħroġ tista' tgħid minn dawn il-policies, għaliex huwa ta' importanza vitali li aħna napplikaw kollox għalina, kif jaqbel lilna fis- settur tagħna, għaliex aħna qegħdin ngħixu f'Malta, m'aħniex qed ngħixu r- realta' ta' pajjiżi oħra, allavolja huma parti mill-Unjoni Ewropea.

Il-koperattivi, kif kont qed ngħid, Mr Speaker, u setturi oħrajn, bħalma hu per eżempju, is-settur tal-ħalib, huma ħafna iktar organizzati.

U r- riżultati jkunu aħjar.

U anke fis-settur tal-majjal, huma ħafna iktar organizzati.

Mhux qed nikkritika b'mod distruttiv, iżda qed ngħid li aktar ma' dan is- settur ikun organizzat, aktar ma' dawn in-nies jirnexxilhom jelaboraw it- talbiet tagħhom u jifhmu d-diffikultajiet li għandhom, diffikultajiet li mhux biss ġejjin min-natura tax-xogħol tagħhom, għaliex kif jgħid il-Malti, tfal u bhejjem, għali dejjem, iżda anke minħabba li - fil-fatt dan issemma wkoll mill-Oppożizzjoni – l-economy of scales tagħna huwa żgħir ħafna, allura rridu nippruvaw nisfruttaw bl-aħjar mod possibbli dak li għandna.

Irrid nikkundanna dak li ntqal fuq li t-testijiet tal-BSE mhux qed isiru fil-biċċerija.

Nista' ngħid li dawn qed isiru, u dawk it-testijiet mandatorji li jkun hemm bżonn għadhom isiru u se jibqgħu jsiru!

U jekk ikun hemm bżonn il-flus għalihom naqbdu u nġibuhom minn virements, għaliex dak li qed nagħmlu qed nagħmluh b'serjeta' kbira!

Il-gvern mhux qiegħed hawnhekk sabiex joqgħod għal dak kollu li tgħidlu l-Unjoni Ewropea.

Kull regolament li joħroġ mill-Unjoni Ewropea jiġi aċċettat wara li jkun magħrbul sabiex naraw il-valur tajjeb li jkollu.

Madankollu l-Onor.

Farrugia, fl-ebda mument ma semma xi miżuri li jistgħu jkunu ta' fejda għal dan il-qasam!

Żamm ruħu biss mal-pożizzjoni li jsemmi żidiet f'ċerti production costs!

Sur President, l-Onor.

Farrugia għoġbu jsemmi wkoll iż-żieda fl-iskimmed milk powder, iżda mbagħad ma jsemmix il-miljun lira li tajna bħala sussidju fuq il-ġwież li jużaw dawn l-operaturi!

Jien nixtieq inkun naf x'inhi l- proposta li għandha l-Oppożizzjoni sabiex iġġiegħel lill-konsumatur jiekol il-laħam tal-barri minflok dak tal-baqra.

Fil-fehma tiegħi din hija xi ħaġa li l-konsumatur jagħżel għalih innifsu!

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Ippermettili Onor. Agius.

L-Onor.

Noel Farrugia xtaq jiċċara xi punt.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President, jien għedt li l-laħam tal-barri mhux qed jiġi importat għaliex huwa ogħla minn dak tal-baqra.

Fil-fatt, jekk tistaqsi għalih lanqas jagħtuhulek!

MR SPEAKER: Grazzi.

Ikompli s-Segretarju Parlamentari.

ONOR.

FRANCIS AGIUS: Sur President, ninsab ċert li jekk xi ħaġa se timxi fis-suq, anke li ma timxix, l-importaturi se jkunu għatxana sabiex jibdew jimportawha!

Jien nemmen li l-konsumatur jikkmanda s-suq, u allura jekk il-konsumatur verament irid dan il-laħam, dan ikun jista' jidħol, u ma narax li hemm problemi dwar dan.

Fuq dan il-qasam għandna wkoll l-ispecial beef premium sabiex inkomplu ngħinu dan il-qasam, pero' ma nistax nifhem dak li qed tipproponi l-Oppożizzjoni sabiex il-konsumatur ikollu aktar għażla.

Ħafna drabi l-Oppożizzjoni titfa' ċifra bl-addoċċ, li meta mbagħad tivverifika, ssib li din ma tkunx tabqel mal-verita'!

Issa xtaqt nispjega ftit dawk iċ-ċifri li ħadem l-Onor.

Farrugia, u ngħidlu li dawk iċ-ċifri fuq il-flieles tas-simna li ħareġ bihom kienu ħżiena!

Jien lest ukoll li npoġġi dawn iċ-ċifri fuq il-Mejda tal-Kamra ħalli jkun jista' jarahom.

Lest li nagħtih id-dettalji kollha ta' kif ħdimnihom għaliex m'għandix ħin biżżejjed sabiex nidħol fid-dettall, pero' nista' nassigurah li dawk iċ-ċifri ta' 40% li semma m'humiex korretti!

Huwa importanti li ma naqbdux u nitfgħu ċ-ċifri bl-addoċċ, iżda rridu nimmoniterjaw bis-serjeta' dak li fil-verita' ikun għaddej f'dak il-qasam partikolari.

Problema oħra li l-Onor.

Farrugia ma semma xejn dwarha, pero' li xorta waħda aħna ħadniha in konsiderazzjoni, hija dik ta' ċerti żidiet fil- produzzjoni tal-broilers, bħal per eżempju, iż-żieda fil-pitrolju.

F'din l- affari l-gvern kien sensittiv u ta pariri lil dawn in-nies sabiex jikkonvertu s-sistema tagħhom għal waħda tal-gass u anke sabiex jibdew jużaw ċerti metodi fejn inaqqsu t-telf tas-sħana.

U naħseb li dan ukoll se jgħinhom sabiex ikunu jistgħu jnaqqsu l-ispejjeż tagħhom.

Sur President, inħoss li f'dan il-qasam l-Oppożizzjoni pprovat tbassar xi diżastru fuq ir-raħħala u fuq il-qasam tal-biedja.

Iżda dan bl-ebda mod m'hu qiegħed iseħħ!

L-Oppożizzjoni tipprova taqbad ma' affarijiet, u daqqa jgħollu xi ħaġa u daqqa jgħollu oħra min-natura ta' dan ix-xogħol, u dejjem se jsibu xi ħaġa xi jgħidu fuq dan is-settur!

Li qed nipprova nuri huwa li f'dan il-qasam l-Oppożizzjoni m'għandhiex alternattiva reali għal dak li l- gvern qed jagħmel fil-preżent!

Per eżempju, meta nitkellmu fuq food quality u fuq it-titjib fit-trobbija ta' l-annimali nsibu bosta programmi u sussidji li qed jingħataw f'kull aspett tat-trobbija ta' l-annimali.

Dawn qed jingħataw sabiex intejbu l-kwalita' u l-produttivita' ta' l-ikel li nipproduċu.

Anke bħala numru ta' bhejjem qed insibu li ħafna drabi qed timxi s-sistema li jkollna anqas baqar, iżda li jkunu jipproduċu aktar ħalib.

Qegħdin nieħdu ħsieb ukoll ta' l-animal welfare u li ħafna drabi dan ifisser aktar spejjeż.

Anke meta niġu sabiex naħdmu s-sussidju li jingħata lir-raħħala, dejjem inżommu quddiem għajnejna l-mod ta' kif dawn jistgħu jilqgħu għaż-żidiet li se jidħlu għalihom.

Qed indaħħlu wkoll il- kultura li għal ċerti servizzi jkun hemm il-ħlas, u nerġa' ngħid li dan il- ħlas huwa wieħed minimu.

Għalhekk ma jidhirlix li b'xi mod huwa ta' detriment għar-raħħal, li saħansitra se jġibu jikkonsidra li jitlaq xogħlu!

Meta qrajt id-dokument li ħarġu l-partit Laburista fit-28 ta' Awissu li għadda, rajt li hawn punt tat-tluq, u fejn iż-żewġ partiti politiċi qed jaraw ukoll futur għal dan il-qasam.

Issa minn dak iż-żmien lil hawn l- affarijiet iċċaraw ħafna iżjed, b'mod speċjali fejn tidħol l-importazzjoni, għaliex fuq kollox dik hija il-vera sfida li rridu nħarsu lejha flimkien.

Jien ngħid li din m'hijiex sfida għal pajjiżna biss, iżda hija sfida li ġejja mid-dinja globalizzata!

Illum l-ikel m'għadux jimxi minn pajjiż għal ieħor, iżda qed jimxi minn kontinent għall-ieħor b'ħeffa l-aktar kbira.

Hemm pajjiżi bħalma huma l-Brażil, l-Amerika Latina u l-Arġentina li verament huma ta' kompetizzjoni għas-suq tagħna.

Sur President, huwa 'l hemmhekk li aħna rridu nħarsu, u l-Oppożizzjoni għandha tkun magħna f'dak li qed ninnegozjaw, għaliex illum aħna parti mill- Unjoni Ewropea u għandna dik il-farka ċans li ninfluwenzaw.

Li kieku m'aħniex fl-Unjoni Ewropea kieku lanqas inkunu nistgħu insemmgħu leħinna sabiex ninfluwenzaw ċerti deċiżjonijiet li jaffettwaw bil-kbir dawn l- oqsma!

Li kieku għażilna l-option tal-partnership u bqajna barra mill- Unjoni Ewropea ma konniex inkunu fi stadju fejn nistgħu nitkellmu fuq sussidji!

Dan għaliex kulħadd jaf li għalkemm għandek parti mis-sussidju li jingħata mill-gvern Malti, għandek madwar 80% li jingħataw mill-Unjoni Ewropea!

Nirringrazzjak.

Sur President, nitlob il-permess sabiex inqiegħed xi dokumenti fuq il-mejda tal-Kamra.

MR SPEAKER: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata.

ONOR.

FRANCIS AGIUS: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Kopja ta' Avviż Legali Nru 114 ta' l-2005 - Regolamenti (Emenda) ta' l- 2005 dwar Tikkettjar, Preżentazzjoni u Reklamar ta' Oġġetti ta' l- Ikel; u

Lista ta' Direttivi/Regolamenti tal-Kunsill u deċiżjonijiet tal- Kummissjoni Ewropea li ġew transposed flimkien ma' lista ta' l-avviżi legali relattivi.

MR SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

Il-Ministru George Pullicino.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Sur President, tajjeb li kulħadd jifhem dak li qed tgħid ir-riżoluzzjoni li tpoġġiet quddienma mill-Oppożizzjoni.

Fil- fatt, l-aħħar paragrafu ta' din ir-riżoluzzjoni tgħid hekk;

"Fid-dawl ta' din il-kriżi, il-Kamra tad-Deputati titlob lill-Gvern sabiex iwettaq il-wegħdiet tiegħu ta' qabel l-ewwel ta' Mejju tas-sena l-oħra, ħalli jsalva din l-industrija milli tkompli titkisser, jassigura l-għajxien ta' dawk li jiddependu minnha u jevita l-effetti negattivi li qed jiffaċċja l-konsumatur lokali."

Naturalment dan huwa skond l-Oppożizzjoni!

F'dan id-diskors qed jgħidu lill-gvern sabiex iwettaq il-wegħdiet li għamel qabel l-ewwel ta' Mejju tas- sena l-oħra.

Issa l-wegħdiet tagħna saru qabel ir-referendum u qabel l- elezzjoni u dawn it-tnejn saru f'April u mhux f'Mejju!

Allura x'inhu l- ġist kollu ta' din il-mozzjoni mressqa mill-Oppożizzjoni?

Pubblikament, l- Oppożizzjoni kellha tilgħaq kulma qalet fil-konfront tas-sħubija tagħna fl- Unjoni Ewropea, u kellha tilgħaq dawk id-diskorsi kollha li saru f'din il- Kamra u anke barra fuq it-theddida li se nibdew nixorbu ħalib ta' barra mentri dak lokali ħadd ma jħares lejh, u fuq kif se jinvaduna l-iSqallin, bil-Maltin ma jkollhomx triq oħra ħlief li jeżiljaw ruħhom!

Kemm smajna diskorsi bħal dawn?

U issa kellhom jibilgħu dak kollu li qalu!

Wara dan kollu reġgħu ġew b'din il-mozzjoni, għalkemm naħseb li dan huwa biss lip service, għaliex bħalma għedt il-ġimgħa l-oħra, din il-ħaġa ma jemmnuhiex u qed jagħmulha biss b'konvenjenza u mhux b'konvinzjoni!

Qed jagħmluha għaliex ma jistgħux jagħmlu mod ieħor!

L-Oppożizzjoni qed tagħmel bħalma ngħidu "Viva San Filep la x-xitan irid hekk"!

Il-partit Laburista qiegħed jgħidilna sabiex naraw xi żball għamilna fil-qasam ta' l- agrikoltura meta ddeċidejna li nidħlu fl-Unjoni Ewropea!

Pero' issa l- Oppożizzjoni trid tiddeċiedi jekk hux favur jew kontra l-Unjoni Ewropea!

Sur President, dan qed jgħiduh għaliex forsi għadhom bin-nostalġija tal- partnership?!

Jekk inhu hekk, għandhom ifehmu wkoll lir-raħħala u lill- bdiewa b'dak kollu li kienu wegħduhom fit-22 xahar li għamlu fil-gvern.

Dawn kienu qalu li laħqu ftehim ta' kummerċ ħieles ma' l-Unjoni Ewropea.

Dan il-ftehim laħqitu magħhom l-Unjoni Ewropea basta l-kummerċ ħieles isir ukoll fil-qasam agrikolu.

Għalhekk l-Unjoni Ewropea għamlitilhom kundizzjoni ċara.

Li kieku l-poplu Malti bela' l-wegħdiet u d-diskorsi fil- vojt li saru mill-Oppożizzjoni qabel ir-referendum u qabel l-elezzjoni ġenerali u tela' il-partit Laburista fil-gvern, x'kien se jagħtih lill- bidwi u lir-raħħal Malti?

Li kieku tela' partit Laburista fil-gvern kienu se jagħtu xorta waħda suq miftuħ kif għandna llum, bid-differenza li jħallu barra dik l-għajnuna li aħna qed nagħtu lil dan is-settur sabiex ikun jista' jirriforma u jirristruttura ruħu.

Kienu jgħidulu sabiex ifendi għal rasu!

Mela min jiflaħ iħawwel, u min ma jiflaħx jitħawwel!

Imbagħad kienu jirromblaw huma fuq il-bdiewa u fuq ir-raħħal għaliex kienu jgħidulhom li tawhom is- suq iżda jridu jikkompetu mingħajr ebda għajnuna!

Lill-bdiewa u lir- raħħala kienu jagħtuhom biss l-għadma mingħajr ma jagħtuhom imqar biċċa perżuta waħda!

Il-partit Laburista qalilna li għandna nżommu mal-wegħdiet tagħna u għalhekk se ngħid kif aħna żammejna mal-wegħdiet li għamilna.

Min-naħa l- oħra, l-Oppożizzjoni wegħda waħda biss għamlu, dik li jdaħħlu lil Malta f'partnership ma' l-Unjoni Ewropea!

Pero' issa dik il-wegħda spiċċat u kellhom jibilgħu kollox lura!

Issa pubblikament kellhom jgħidu li anke huma favur li pajjiżna jkun membru sħiħ ta' l-Unjoni Ewropea!

Huwa hawnhekk fejn tinduna l-faqar ta' l-Oppożizzjoni f'dak li għandu x'jaqsam ma' l-agrikoltura u s-sajd, għaliex f'45 minuta li ħa l-Onor.

Farrugia fid- diskors tiegħu, ma qalx imqar ħaġa waħda x'kienet se tagħmel l-Oppożizzjoni li kieku kellha tieħu l-gvern f'idejha!

Għalhekk nixtieq li l-Onor.

Farrugia x'ħin ikompli bid-diskors tiegħu jgħidilna imqar tliet affarijiet li se tagħmel l-Oppożizzjoni kieku għada jkollha tiġi fuq din in-naħa tal- Kamra.

Per eżempju, l-Onor.

Farrugia semma kontradizzjoni, u naħseb li lanqas biss induna b'dak li qal!

Qalilna li għamilna l-board inspection points u li għandna bżonn nefqa kbira għalihom għaliex hemmhekk hemm ħafna spejjeż għall-importaturi.

Appella wkoll lill-gvern sabiex inaqqas dawk l-ispejjeż minn fuq l-importatur!

Allura jrid li nnaqqsu l-ispejjeż minn fuq l- importaturi jridna?

(Interruzzjonijiet) L-Onor.

Farrugia għandu l-ħin tiegħu u jista' jirrispondi f'ħinu!

Ma naħsibx li qiegħed nikkwotah ħażin, pero' jekk qed jaħseb hekk, nagħtih il-permess sabiex jgħid dak li għandu jgħid.

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom, inżommu l-ordni.

Insejjaħ lill-Onor.

Noel Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President, jien għedt li l-board inspection points m'humiex irendu dak id-dħul li kien ġie previst.

Imbagħad komplejt ngħid li nittama li ż-żieda li se nitfgħu fuq il-produtturi li jridu jixtru l-mediċini għat-tjur u l-bhejjem tagħhom ma jispiċċawx ipattu huma għal dan in-nuqqas li hemm.

MR SPEAKER: Grazzi.

Jista' ikompli l-Ministru.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Sur President, jien par widnejn għandi u I stand to be corrected, pero' se nerġa nisma' d-diskors tiegħu u nisma' eżattament dak li qal.

Li hu żgur huwa li jekk hemm spejjeż li l-importatur ikollu jagħmel sabiex idaħħal prodott minn pajjiż li m'huwiex fl-Unjoni Ewropea, dawn ikollu jerfagħhom hu.

Allura l-Oppożizzjoni trid li nissussidjaw ukoll l-importazzjoni minn pajjiżi terzi?

Hekk trid li nagħmlu l- Oppożizzjoni?

Dan aħna żgur li mhux se nagħmluh!

Jekk hemm flus x'ngħaddu bħala sussidju, se ngħadduhom għall-produzzjoni lokali!

Qabel immur għad-diskors tiegħi, nixtieq niċċara xi ftit punti fuq dak li qal l-Onor.

Farrugia.

L-ewwel punt huwa fuq il-kwestjoni tal-laħam taċ- ċanga.

Minn hawnhekk nappellalu sabiex imur jara daqsxejn l-istatistika u jara eżattament x'inhu għaddej!

Dan qed ngħidu għaliex meta aħna ħriġna t- talbiet fuq is-sussidju għall-importazzjoni mill-kwota ta' laħam taċ-ċanga mill-Unjoni Ewropea, la kellna talbiet biżżejjed għal dik il-kwota u wisq anqas konna f'sitwazzjoni fejn kulmin applika tajnih dak is-sussidju.

Dan ġara għaliex ġejna f'sitwazzjoni fejn anke min kien applika, biddel id- deċiżjoni tiegħu u ma riedx jimporta f'dak l-istadju.

Fir-realta', dan ġara minħabba li kemm fis-swieq internazzjonali u kemm fis-swieq Maltin beda jsib prezzijiet tajbin.

U allura lanqas marru sabiex jimpurtaw dik iċ- ċanga bil-kwota li għandna!

It-tieni punt li semma kien fuq is-safeguard clause.

Din il-klawsola kien il-gvern Nazzjonalista waħdu li nnegozjaha, għaliex l-Oppożizzjoni ma kenitx magħna waqt in-negozjati ma' l-Unjoni Ewropea!

Fost l-għaxar pajjiżi li daħlu fl-Unjoni Ewropea, il-partit Laburista kien l-uniku Oppożizzjoni li baqa' kontra l-gvern!

Fid-disa' pajjiżi l-oħra, l- Oppożizzjoni mxiet id f'id mal-gvern tagħhom sabiex iġibu l-aqwa kondizzjonijiet għal pajjiżhom.

Min-naħa l-oħra, il-gvern Malti kellu jaqla' fwiedu qabel ir-referendum sabiex iġib l-aqwa kondizzjonijiet, u minkejja t-tfixkil u l-gideb kollu li sar mill-partit Laburista xorta waħda ġibnihom.

Irrid ngħid ukoll li llum iċ-ċifri li għandna ma jiġġustifikawx li aħna nitolbu l-użu ta' din is-safeguard clause.

Dan għaliex sabiex wieħed ikun jista' jiġġustifikaha, jrid l-ewwel juri li s-sussidji li qed jagħti m'humiex biżżejjed bħala barriera għal dak li jkun dieħel fis-suq tiegħu.

Madankollu m'hemm xejn x'iżommna ħalli jekk ikun hemm bżonn dik il-klawsola nibdew nużawha.

Nixtieq ngħid ukoll li l-ebda wieħed mill-pajjiżi l-oħra ma ottjena dak li ġibna aħna fin-negozjati!

Huwa interessanti wkoll dak li kienu jgħidulna qabel ir-referendum fuq kif se nispiċċaw nixorbu l-ħalib ta' barra mentri dak ta' Malta se jispiċċa.

Pero' illum il-ġurnata mhux talli ma spiċċax, talli żamm postu u f'ċerti prodotti żied ukoll l-ammont ta' bejgħ fis-suq lokali!

U dan ikompli jipprova wkoll li meta l-prodott lokali jingħata għajnuna permezz ta' sussidji ħalli jkun jista' jirristruttura ruħu, allura jkun kapaċi jiġi fuq saqajh u jikkompeti ma' ħaddieħor.

Meta nħarsu lejn ir-restructuring li miexja lejh id-dinja kollha sabiex ikollna kummerċ ħieles fil-qasam ta' l- agro-industrija naraw li anke pajjiżna miexi lejn dik it-triq, u forsi mexjin b'pass aktar mgħaġġel minn dak li oriġinarjament konna naħsbu sa sentejn ilu!

Li kieku ma dħalniex fl-Unjoni Ewropea, xorta waħda kien ikollna nagħmlu dan it-tibdil kollu għaliex dan it-tibdil huwa importanti jekk irridu nsaħħu l-qasam ta' l-industrija agro-alimentari tagħna.

Sur President, issemmiet ukoll il-biċċerija.

F'dan il-qasam sar investiment li f'pajjiżna qatt ma sar bħalu!

Fil-fatt, illum lanqas tagħrafha l-biċċerija, u xorta waħda għad fadal aktar xogħol x'irridu nagħmlu fiha, inkluż inċineratur fiss li jrid jitlesta wkoll mill-fondi tal- protokoll Taljan.

L-aħħar punt li semma kien fuq il-kwestjoni tal-ħalib.

Naħseb li anke hawnhekk l-Onor.

Farrugia ma kienx jaf x'qed jgħid meta semma l-milk upgrading!

Dan għaliex l-iskema li se ddaħħal l-MDP hija proprju pass pożittiv sabiex nilħqu l-istandards ta' l-Unjoni Ewropea u tirreplika dak li diġa' hemm fil-pajjiżi fi ħdanha.

Dak huwa li se nagħmlu aħna.

Għalhekk m'għandniex għalfejn noqogħdu nbeżżgħu lill-bdiewa u lir- raħħala milli jagħmlu dawn it-tibdiliet.

Ma fadallix aktar ħin sabiex insemmi punti oħra, pero' bażikament dawn kienu l-aktar erba' punti importanti.

Min-naħa l-oħra ma' smajna xejn min-naħa tal-kelliemi ta' l-Oppożizzjoni fir-rigward tas-sussidji.

Jekk wieħed jara s-sussidji li tajna lis-settur tal-ħalib u lis-settur tal-majjali jsib li tajnihom, minn ta' l-anqas, Lm7 miljuni!

Dawn m'humiex sussidji - ta' l-SMPMA - li ftehemna ma' l-Unjoni Ewropea sabiex nagħtuhom lill-bdiewa u lir-raħħala, iżda qed nitkellem biss fuq is-sussidju li ngħataw ir-raħħala tal-majjali u tal-baqar!

Hawnhekk is- sussidju li ngħataw il-bdiewa qiegħed neskludih!

Xi ħaġa oħra li l-Onor.

Farrugia ħalla barra hija l-Lm1 miljun ieħor li tajna bħala sussidju fuq ix- xgħir u l-qamħirunn ħalli r-raħħala tagħna jkunu jistgħu jitimgħu l-bhejjem tagħhom prodott tajjeb, iżda prodott issussidjat!

Sur President, meta tgħodd dan kollu tintebaħ kemm m'hijiex veritiera r- riżoluzzjoni li ressqet l-Oppożizzjoni li qed tgħidilna sabiex inżommu l- wegħdiet tagħna.

Il-wegħdiet tagħna mhux biss żammejnihom iżda qegħdin insarrfuhom f'għajnuniet diretti lir-raħħala tagħna!

Din l-għajnuna m'aħniex qed nagħtuha permezz ta' cheque, iżda qed nagħtuha f'għajnuna diretta, ħalli s-settur ikun jista' jinbidel, u mhux biex r-raħħal ikun jista' jżewweġ it-tifla jew sabiex ikun jista' jixtri l-karrozza!

L-Onor.

Francis Aguis kellu raġun meta qalilna li m'hemm l-ebda raġuni naturali sabiex mill-flus li nitfgħu fil-kaxxa ta' Malta nagħtu s-sussidju lill- bdiewa u lir-raħħala!

Madankollu, hemm raġuni waħda għalfejn aħna qed nagħtu s-sussidju lill- bdiewa u lir-raħħala.

U r-raġuni hija sabiex dawn ikunu jistgħu jtejbu l- prodotti tagħhom u b'hekk ikunu jistgħu jikkompetu ma' ħaddieħor!

Onor. Farrugia, huwa proprju hawnhekk fejn qiegħda d-differenza prinċipali!

U minkejja li ninsabu fis-sena 2005, fejn suppost kellna l-waqgħa ta' l- ideoloġiji politiċi ta' wara s-sena 1989, tinduna meta tisma d-diskors ta' l-Onor.

Farrugia li l-Oppożizzjoni għadhom qabel is-sena 1989!

Mhux talli ma wasaltux għal dak li ddikjarajtu fis-sena 2004, fejn minkejja dak kollu li għedtu bdejtu taqblu li pajjiżna jidħol fl-Unjoni Ewropea, iżda talli għadkom qabel l-1989!

Illum l-Onor.

Farrugia qalilna li l-partit Laburista ried jorbot lil tal- ħanut sabiex jibda jixtri l-laħam taċ-ċanga friska!

X'jiġifieri jiġi gvern jew partit politiku f'dan il-pajjiż, u jippretendi li jordna lil tal-ħanut x'jixtri u l-mara tiegħi x'tixtri meta tmur għand tal-ħanut?!

Dak m'huwiex il-mod ta' kif jaħdem is-suq, u għalhekk għandkom bżonn li taġġornaw il- politika tagħkom!

Għal darb'oħra l-Onor.

Farrugia qiegħed jgħidli li ma fhimtux!

(Interruzzjonijiet) Il-partit Nazzjonalista ma jemminx f'suq ikkontrollat iżda jemmen f'suq ħieles!

Il-liberta' li għandu jkollu kull persuna sabiex mhux biss jara f'liema skola jibgħat lill-uliedu, iżda anke l-liberta' ta' dak li jrid jixtri, lil min irid jivvota u d-drittijiet l- oħra kollha!

Aħna nemmnu li għandu jkun id-dritt tal-konsumatur li jagħżel dak li jixtieq jixtri.

Sur President, irrid insemmi wkoll il-ħliqa li l-Onor.

Farrugia ilu jagħmel f'numru ta' interventi f'din il-Kamra, u anke barra minnha, dwar l-argument tiegħu li d-differenza fil-produzzjoni tat-tiġieġ naqqset b'40%.

Pero' illum se nuri permezz taċ-ċifri li effettivament l-Onor.

Farrugia għandu żbalji kbar fil-kalkolazzjonijiet tiegħu!

Il-kollega tiegħi għamel diversi argumenti fejn beda jgħid li l-ammont ta' flieles tas-simna li ġew importati fis-sena 2003 kien bejn wieħed u ieħor 7 miljuni.

Pero', iċ- ċifri li ħarġu mill-uffiċċju ta' l-istatistika jindikaw li fis-sena 2003 ġew importati mas-7.2 miljun bajda kif ukoll 120,000 bajda mis-suq lokali għal skop ta' tifqis.

Mela allura fis-sena 2003 ma kellniex importazzjoni ta' flieles, iżda kellna importazzjoni ta' bajd tat-tifqis!

Issa meta wieħed iqis x'faqqas minn dawk is-7 miljun bajda ssib li l-ammont kien ta' 5.7 miljuni!

Dan għaliex, ovvjament, mhux kull bajda li timporta se joħroġ il-fellus minnha għaliex ikun hemm bajd li jinkiser u jkun hemm ukoll dak li joħroġ ħażin.

U f'dan il-każ kellna tnaqqis ta' 22% ta' bajd li ma faqqasx.

Allura, l-Onor.

Farrugia jrid jifhem u jagħmel id-differenza bejn oġġett u ieħor meta jiġi biex jagħmel il-kalkolazzjonijiet tiegħu.

Jekk qed nitkellmu fuq is-sena 2003, naraw li kellna 5.7 miljun bajda mfaqqsa u ma' l-4.5 miljun tiġieġa li nqatlu fl-istess żmien, mentri fis-sena 2004 insibu li nqatlu madwar 3.8 miljun tiġieġa.

Allura d-differenza fil-qatla kienet ta' 18% u mhux ta' 40% kif qalilna l-Onor.

Farrugia!

Sur President, jien nifhem li jista' ikollok xi żball 'l hawn u 'l hemm, pero' dan huwa żball tipiku fejn l-Onor.

Farrugia beda jgħodd il-flieles qabel ifaqqsu!

Ilu jirrepeti għal żmien twil argument kontra argument, u ma jindunax b'xi ħaġa elementari fejn dak li jiġi mportat bħala bajd għat- tifqis mhux se jfisser li se jkollok l-istess ammont ta' flieles li jfaqqsu!

Għalhekk nistenna li wara li l-Onor.

Farrugia jara l-istatistka maħruġa mill-NSO, jgħidilna pubblikament li għamel żball!

Il-kollega tiegħi għamel żmien daqskemm ilni ministru jien f'dan il-qasam, u għalhekk ma nippretendix li jaqbad u jgħodd il-flieles qabel ma jfaqqsu.

Għalhekk nistennih jgħidilna xi ħaġa fil-ħin li fadallu għad-dispożizzjoni tiegħu, u jekk jinduna li żbalja, ikun raġel biżżejjed li jammetti dak l-iżball!

L-Onor.

Farrugia għamel żball ieħor fil-bidu tas-sena.

Meta daħħalna l-eko- kontribuzzjoni fuq il-plastik, kont mistieden fi programm flimkien ma' l- Onor. Joe Mizzi fuq ir-radju ta' l-RTK, u l-Onor.

Mizzi qalilna li hija xi ħaġa tajba li jkun hemm taxxa fuq il-plastik!

Issa ħalliha li mbagħad beda jipprova jdawwar id-diskors tiegħu ħalli ma jiftehimx li qal hekk!

Pero', l-Onor.

Farrugia mingħajr ma' qara l-avviż legali - għaliex kieku qara l- avviż legali kien jinduna li hemm klawsola ċara li m'hemmx eko- kontribuzzjoni fuq il-plastik li jintuża mill-bdiewa – ħareġ stqarrija fejn jgħid li kien se jkun hemm taxxa fuq il-plastik li jintuża mill-bdiewa!

Il- gvern ħareġ stqarrija permezz ta' l-avviż legali sabiex jiċħad dan, iżda l- Onor. Farrugia lanqas biss kellu d-diċenza lejn il-bdiewa ta' pajjiżna sabiex jitlobhom skuża talli żbalja!

Sur President, irridu nifhmu li l-politika hija sabiħa - bħal kull ħaġa oħra - meta nammettu li nkunu żbaljajna.

Għalhekk qed nippretendi li fil- ħin li għandu għad-dispożizzjoni tiegħu, l-Onor.

Farrugia jgħidilna wkoll li żbalja meta stqarr li se jkun hemm eko-kontribuzzjoni fuq il-plastik li jużaw il-bdiewa.

Ilni nitolbu sabiex jiskuża ruħu mill-bidu tas-sena, pero' s'issa għadni ma smajt xejn!

Illum għandu opportunita' oħra sabiex jgħid lill-bdiewa kollha li żbalja meta ħareġ dik l-istqarrija.

Nixtieq nirreferi wkoll għall-kwestjoni tat-tjur.

Kemm ilha l-Oppożizzjoni tgħidilna bil-problemi li ħloqna fuq ir-raħħala minħabba ż-żieda fil- pitrolju?!

Allura nixtieq infakkar ftit fid-diskors tal-budget li għamel il-Prim Ministru, f'liema diskors ikkwota minn dak li qal il-Ministru tal- finanzi, l-Onor.

Leo Brincat, fi żmien gvern Laburista, u semma r- raġunijiet li kienu taw dakinhar fuq iż-żieda tal-pitrolju.

Dakinhar l- Onor. Farrugia kien Ministru ta' l-Agrikoltura, u kien iġġustifika ż-żieda fil-prezz tal-pitrolju!

Dakinhar ma qalx li se jivvota kontra l-miżuri tal- gvern!

Proprju warajh kien hemm l-Onor.

Mintoff li qalilhom li kienu tilfu l-kuxjenza soċjali, u fil-fatt kien ivvota kontra!

Pero' dakinhar l-Onor.

Farrugia kien ivvota favur iż-żieda fil-prezz tal-pitrolju!

Min-naħa tagħna, aħna qabbadna inġiniera mill-Enemalta sabiex jagħmlu studju fuq il-kwestjoni tal-prezz tal-pitrolju, u dawn sabu li jekk wieħed juża l-gass kien se jeħel 12c5 fuq kull tajra, mentri bil-pitrolju kien qed jeħel 15c.

Dan ifisser spiża ta' madwar 2c anqas fuq kull tajra li jrabbu!

Għalhekk m'hemmx għalfejn tipprovaw tagħmlu dan il-kjass kollu fuq din il- kwestjoni!

Il-produtturi stess jafu li sabiex jaqilbu minn sistema għal oħra l-ispiża se tiġihom bejn wieħed u ieħor Lm500.

Allura għalfejn qed nipprovaw ngħidu lin-nies dwar xi problema kbira nħolqot għall-produtturi tat-tiġieġ?!

Irridu ngħidu li l-ewwelnett mhux il-produtturi kollha tat- tiġieġ jużaw il-pitrolju, iżda persentaġġ minnhom biss, li jekk m'iniex sejjer żball huwa anqas minn 30%!

Dan kollu juri li din it-tibdila li jridu jagħmlu m'hijiex xi ħaġa ta' bara minn hawn.

Sur President, aħna x'qed nagħmlu sabiex inżidu u ntejbu l-produzzjoni tal- broilers?

L-Onor.

Francis Agius diġa' poġġa fuq il-Mejda tal-Kamra kopja ta' avviż legali fuq il-labelling presentation and advertising of food stuffs.

B'dan l-avviż legali li ħriġna qed ngħidu li, jekk inti fil-ħanut tiegħek għandek majjal ta' barra li huwa injected bl-ilma, u għandek majjal ieħor imrobbi fis-suq Malti li m'huwiex injected bl-ilma, ma tistax taqbad u tbigħ dak il-majjal ta' barra bħala majjal ta' Malta mingħajr ma tavża lill-konsumtur x'inhu dak il-majjal.

Allura ħriġna dan l-avviż legali sabiex nagħmluha obbligatorja fuq min ibigħ sabiex juri l-prodott li qed ibigħ x'persentaġġi ta' ilma fih, kif ukoll juri parametri oħra.

Irrid ngħid ukoll li b'effett minn Jannar ta' din is-sena żidna s-sussidju fuq it- tjur tal-qatla minn 6c għal 7.6c fuq piż ta' 1.3 kilo!

Dan ifisser żieda ta' 27% fuq l-ammont li konna qed nagħtu s-sena li għaddiet!

Jiena nifhem lil dawk ir-raħħala li qed jgħidu li għandhom l-ispejjeż sabiex jagħmlu din il-bidla, u aħna se ngħinuhom sabiex jagħmlu din il- bidla u jtejbu l-istabbilimenti tagħhom ħalli jiġu konformi ma' dak li qed titlob l-Unjoni Ewropea.

Fil-fatt hemm stabbilimenti serji li diġa' għamlu t-titjib tagħhom u diġa' kellhom t-timbru ta' l-aċċettazzjoni u anke tajna wkoll il-ħin sabiex l-oħrajn ibiddlu wkoll.

Ġieli smajt diskorsi min-naħa ta' l-Oppożizzjoni sabiex ngħaġġlu lil dawn in-nies, u aħna nistgħu nagħmlu hekk, pero' jekk naf li hemm xi ħadd li jinsab għaddej fil-proċess ta' titjib għandi nagħtih iċ-ċans!

Min-naħa l-oħra ma rridx infisser li rrid inkun aktar nisrani mill-Papa!

Issa jekk jien naf li f'pajjiżna hemm xi ħadd li jrid jikkompeti ma' prodott barrani li ilu żmien twil fl-Unjoni Ewropea, se nagħlaq għajn waħda għal min jinsab miexi f'dan il-proċess.

Fil-fatt, hemm min se jasal f'dan il-proċess, u dan għaliex aħna qed nimxu b'responsabbilta' ħalli ma nbeżżgħux u ma naqtgħux il-pipe tan-nifs ta' dawn il-produtturi.

Għalhekk għedna li min jinsab għaddej fil-proċess ta' titjib se nħalluh ikompli, iżda għal min m'huwiex serju ħadna l-passi neċessarji flimkien mad- dipartiment tas-saħħa!

U dan qed nagħmluh għaliex għandna għal qalbna il- konsumatur, u huwa hawnhekk fejn toħroġ falsita' oħra minn ta' din ir- riżoluzzjoni li ressqet l-Oppożizzjoni!

Fejn qiegħed jiffaċċja l-problemi l-konsumatur Malti?

Qiegħed jiffaċċja l-problemi dak il-konsumatur li neħħejnilu minn fuq is-suq lokali prodott li kien qed jiġi mmanifatturat u pproċessat fi stabbilimenti li setgħu jikkawżaw mard lil min jikkonsmah?

Gvern Nazzjonalista mexa bl-iebes ma' min ma riedx jaġixxi.

Aktar 'il quddiem nixtieq inpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra ittra li rċevejt mingħand produttur tat-tiġieġ f'pajjiżna.

Hawnhekk qiegħed nirreferi għas-sur Edward Borg tal-Buxom Poultry, fejn f'din l-ittra mibgħuta lill-media qed jgħid hekk;

"I wish to inform the general public of our appreciation of the fact that the ministry for Rural Affairs and Environment has taken the necessary action to stabilise the local poultry industry by adopting and applying the official regulations, thus ensuring the consumer rights.".

Jien ma naħsibx li s-sur Edward Borg huwa xi persuna li jxejjer il-bandiera tal-partit Nazzjonalista, u li forsi għalhekk kiteb din l-ittra.

Għandu kull dritt li jżomm ma' dak il-partit li jidhirlu hu, u jien inkun l-ewwel wieħed li niddefendih li jxejjer il-bandiera tan-naħa l-oħra.

Pero' din l- ittra mibgħuta lill-media lokali ġiet mibgħuta wkoll lill-media tas-Super One, u għalhekk naħseb li l-Onor.

Farrugia għandu kopja tagħha.

Għaldaqstant, aħna ħadna l-miżuri fuq min m'huwiex serju u fuq min lanqas biss beda sabiex itejjeb l-ipproċessar tiegħu.

Sur President, kif għedt il-ġimgħa l-oħra, aħna ninsabu attenti f'dan il- qasam għaliex nafu li hawn kumpanniji li jipproduċu u oħrajn li jimportaw il-laħam.

Qabel dħalna fl-Unjoni Ewropea ġieli kienu jiġu ċerti nies jistaqsuni fuq kif kienet se taħdem din is-sistema.

Min-naħa tiegħi kont nistaqsihom jekk humiex qed jagħmlu dan taħt il-kappell ta' produttur jew inkella taħt il-kappell ta' importatur.

Li kieku huma produtturi, kont lest li nagħtihom l-informazzjoni meħtieġa, pero' jekk huma importaturi, bħala Ministru responsabbli mill-Agrikoltura u mis-Sajd, għandi kull interess li ma nurihomx minn fejn għandhom jgħaddu!

Għalhekk, jekk inti produttur irrid inwieżnek u ngħinek ħalli tkun tista' tagħmel it-tibdil meħtieġ.

Dan hu dak li qed nagħmlu, u dan huwa l-impenn tal-gvern.

L-għajnuna li ngħatat dan il-qasam f'dawn l-aħħar tliet snin qatt ma ngħatat bħalha.

Madankollu, kif qal tajjeb il-kollega tiegħi, l-Onor.

Francis Agius, dan ma jfissirx li m'hemmx problemi, għaliex aħna nafu li hemm il-problemi u kien proprju għalhekk li nnegozjana dawk l-għajnuniet ma' l-Unjoni Eworpea.

Dan għamilnih għaliex konna nafu li l-mument ta' tranżizzjoni kien se jkun biċċa wġigħ ta' ras, u għalhekk ma pprovajniex nitmejlu bil-bdiewa u bir-raħħala tagħna.

Għednielhom li jridu jagħmlu dan it-tibdil u għednielhom ukoll li nnegozjajna pakkett ta' għajnuna mill- Unjoni Ewropea, pakkett ta' għajnuna fejn il-bidwi u r-raħħal iridu jagħmlu l-parti tagħhom ukoll!

Illum il-Kap ta' l-Oppożizzjoni għamel konferenza ma' żewġ bdiewa ġewwa r- Rabat, u f'din il-konferenza appella sabiex il-gvern Nazzjonalista jżomm il- wegħdiet tiegħu.

Għalhekk, nixtieq ngħid lill-kap ta' l-Oppożizzjoni li aħna mhux talli żammejna l-wegħdiet li għamilna, iżda talli sarrafnihom f'għajnuniet diretti!

Din hija xi ħaġa li kieku l-kap ta' l-Oppożizzjoni llum qiegħed fuq din in-naħa tal-Kamra, ma kienx ikollu cheque wieħed ta' għajnuna x'jagħti lill-bdiewa u lir-raħħala tagħna!

Jew inkella sabiex ikun jista' jagħtihom dawk is-Lm7 miljuni u Lm1 miljun ieħor li tajnihom aħna, kien ikollu jintaxxa aktar lil kulħadd u jisloħhom minn fuq dahar il- poplu!

Dalgħodu l-Onor.

Alfred Sant qal lil dawn il-bdiewa li:

"Il-bidwi qed jispiċċa mgħobbi b'aktar xogħol għaliex faċilitajiet fost l-oħrajn għat-tindif tal-kaxxi u għal grading li sa ftit żmien ilu kellu l-gvern, illum m'għadhomx hemm u x-xogħol qed ikollu jsir mill-bdiewa nfushom!".

Sur President, din ħadt kopja tagħha minn fuq il-website tal-partit Laburista.

Issa jien ma naħsibx li l-Onor.

Alfred Sant huwa xi persuna li jidħol daqstant fil-pitkalija u allura jkun jaf x'hemm ġo fiha, u għalhekk qagħad fuq dak li qalulu!

Pero' l-ħasil tal-kaxxi qed isir, u l-grading station tinsab kważi lesta.

Il-partit Laburista qalulna li hemm kriżi, iżda sadanittant dawn iż-żewġ bdiewa li mar iżur l-Onor.

Sant bdew juruh li nvestew ħalli jkunu jistgħu jnaddfu l-karrotti!

Issa li kieku dawn il- bdiewa kellhom qalbhom maqtugħa mill-qasam tal-biedja kienu se jinvestu?!

Imbagħad fl-istqarrija jkomplu jgħidu li dawn l-imsieken bdiewa daħlu għall- ispejjeż għaliex, skond huma, se tinfetaħ xi triq.

Jekk din it-triq li qed jirreferu għaliha hija dik li qed naħseb jien, nista' ngħidilhom li m'hu xejn ġdid iżda huwa riallinjament tat-triq li l- partit Laburista kien għamel fis-snin tmenin, u li kellha kurva perikoluża!

Fil-fatt jekk inhi l-istess wħada li qed nimmaġina jien, kienet saret applikazzjoni sabiex dik il-kurva perikoluża titneħħa, u issa se jerġa' jkun hemm dan ir-riallinjament ta' dik it-triq!

Għalhekk fil-ħin li għandu disponibbli nixtieq li l-Onor.

Farrugia jirrispondina fuq din ukoll.

Ħaġa oħra li ma semmew xejn fuqha, kemm l-Onor.

Farrugia u kemm l-Onor.

Alfred Sant hija fuq il-wegħda ta' 3% withholding tax!

Din hija xi ħaġa li min jaf kemm-il darba qalu li ma konniex żammejna kelmitna fuqha!

Aktar 'il quddiem nixtieq inpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra l-avviżi li ntbagħtu lill- bdiewa part-timers u full-timers fuq il-wegħda li għamilna ta' 3% withholding tax.

Nixtieq nagħlaq id-diskors tiegħi billi ngħid li dan il-gvern se jkompli jsostni lil dan il-qasam.

Tant se nsostnuh li fuq il-miżura ta' 3.2% bħala għajnuna fuq il-marketing se nagħtu miljun Euro lil tliet proċessuri tat- tiġieġ, proċessur tal-majjali, proċessur tat-tadam, wieħed li ppreżenta programm fil-qasam ta' l-inbid, tnejn tal-patata, wieħed tal-fniek u ieħor fil-qasam taż-żebbuġ.

Barra dan, qed issir kampanja ta' marketing li tlaħħaq is-somma ta' Lm130,000 sabiex il-poplu Malti jirrealizza li jekk jixtri prodott frisk ikun qiegħed jixtri prodott aħjar u prodott itjeb!

Issa nistenna li meta jqum jitkellem l-Onor.

Noel Farrugia, jgħidlilna x'beħsiebu jagħmel il-partit Laburista jekk għada pitgħada jkun fil-gvern.

Sur President, nitlob il-permess sabiex inqiegħed xi dokumenti fuq il-mejda tal-Kamra.

MR SPEAKER: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata.

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Żewġ fuljetti maħruġa mid-Dipartiment tat-Taxxi Interni ta' Malta bħala avviżi għall-full-timers u għall-part-timers dwar bejgħ ta' prodotti tal-biedja; u

Kopja ta' korrispondenza datata Marzu u April 2005 li għaddiet bejn il- Ministeru għall-Affarijiet Rurali u l-Ambjent u Borg Group of Companies, kif ukoll ittra mibgħuta lill-media mill-istess kumpannija dwar miżuri sabiex tiġi stabbilizzata l-industrija tat-tjur.

MR SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

Noel Farrugia jista' jagħlaq id-dibattitu.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President, nixtieq nibda mill-ewwel biex nikkjarifka u ngħid kemm il-Ministru kien żbaljat meta rrifera għad- dikjarazzjonijiet li għamel dalgħodu l-kap ta' l-Oppożizzjoni.

Qabel l- elezzjoni li għaddiet, gvern Nazzjonalista kien iddikjara b'dokument lill- bdiewa fejn qalilhom li - li ngħata lilna dalgħodu u li ma kienx għand dawn il-bdiewa li tkellem magħhom il-kap ta' l-Oppożizzjoni - li se jibda jagħti 5c sussidju fuq kull kilo ta' ħaxix li jipproduċu.

Madankollu dan il-gvern kien u għadu jagħmel dikjarazzjonijiet foloz għaliex lil dawn il-bdiewa mhux 5c qed jagħtihom fuq kull kilo ta' ħaxix li jipproduċu iżda 1c biss!

Dalgħodu l-kap ta' l-Oppożizzjoni sema lment ieħor mingħand il-bdiewa kif il-gvern wiegħed li se jagħti 9c u 10c sussidju fuq il-frott frisk, iżda għal raġunijiet mhux magħrufa ma żammx din il-wegħda magħhom!

Il-kap ta' l- Oppożizzjoni ġie mgħarraf ukoll mingħand ħafna bdiewa oħra kif il-kaxxi tad- dugħ m'humiex qed jinħaslu fil-pitkalija.

Din il-problema nħolqot minħabba li l-istorage facilities li kien hemm ittieħdu sabiex isir impjant.

Din hija konferma oħra ta' kif is-settur tal-biedja se jibqa' dieħel fil-ħajt jekk se jibqa' f'idejn - qed ngħidha bl-akbar onesta' u mhux xi ħaġa personali – is-segretarju parlamentari u f'idejn il-Ministru Pullicino!

Se npoġġi wkoll kopja ta' dawn il-fatti fuq il-Mejda tal-Kamra ħalli nikkonferma d-dikjarazzjonijiet foloz li kien qed jagħmel gvern Nazzjonalista – u mhux gvern Laburista - qabel l-elezzjoni u r-referendum li għaddew.

MR SPEAKER: Is-Segretarju Parlamentari.

ONOR.

FRANCIS AGIUS: Sur President, tlajt personalment sal-pitkalija u l- kaxxi tad-dugħ rajthom b'għajnejja jinħaslu.

MR SPEAKER: Jista' ikompli l-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Jekk inti għandek għaxar kaxxi u tkun qed taħsel tnejn biss minnhom, ma jfissirx li qed taħsel il-kaxxi kollha!

Trid tara kemm qed jinħaslu kaxxi!

Il-bdiewa qed ikollhom jaħslu l-kaxxi personalment, u għalhekk mhux sew li tkompli tiddefendi nuqqasijiet bħal dawn.

Issa ħalli nkompli nsemmi l-punti li jikkonfermaw il-kriżi li teżisti f'dan il-qasam.

MR SPEAKER: Ippermettili ftit Onor. Farrugia.

Insejjaħ lill-Ministru George Pullicino.

ONOR GEORGE PULLICINO: Sur President, l-Onor.

Farrugia għadu kemm ikkwota minn ittra u jien qiegħed nisfidah sabiex ikompli jaqra l- kumplament tagħha!

Dan għaliex dawk il-kalkolazzjonijiet li rrefera għalihom huma kalkolazzjonijiet li ġaladarba jkun hemm il-producer organisations li jiġu stabbiliti, u meta wieħed iqis ukoll l-għajnuna li tieħu din il-producer organisation, allura jinduna li dawn huma kalkolazzjonijiet korretti!

Għalhekk nisfidah sabiex ikompli jaqra l-ittra kollha u mhux jagħmel jagħmel kif inhuma kapaċi jagħmlu dawn in-nies, fejn jaqbdu u jikkwotaw biss parti mill-ittra!

M'aħniex aħna li qed nisfidaw, iżda huwa hu li qiegħed jisfida lil din il-Kamra!

MR SPEAKER: Tista' tkompli, Onor. Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Xorta waħda jibqa' l-fatt li l-bdiewa ġew mwiegħda 5c bħala sussidju fuq kull kilo ta' ħaxix u l-Ministru qed jagħtihom 1c biss! (interuzzjonijiet) Tant hu hekk li meta issa niġu fuq il-producer organisations, nitkellmu wkoll fuq il-producer organisation ta' Għawdex!

Pero' id-diskussjoni tagħna llum hija dwar il-mozzjoni li qed issostni l- Oppożizzjoni, jiġifieri l-kriżi li hemm fl-industrija lokali tat-trobbija tat-tjur u l-bhejjem.

Sur President, ħalli niċċara ftit dwar kemm jinsew tal-partit Nazzjonalista.

L-Onor.

Francis Agius semma l-abbużi, u għalhekk minn hawnhekk ngħidlu sabiex imur jistaqsi lill-ispetturi tas-sanita' ħalli jgħidulu kemm inqabdu tjur trasportati f'non-refrigerated containers!

B'hekk ikun jaf f'liema livelli tinsab din il-kriżi!

Nixtieq ngħid ukoll lill-Onor.

Francis Agius li l-koperattiva tat-tjur falliet is-sena l-oħra minħabba l-kriżi kbira li kienet qed taħkem lil pajjiżna fil-każ tal-qasam tat-trobbija tat-tjur!

U intom bqajtu naive fuq ħaġa bħal din!

Falliet koperattiva li għandha tagħti l-eluf ta' liri lill-membri tagħha!

Kien ilna s-snin sħaħ ma naqbdu każi ta' tjur li jinġarru f'containers li m'humiex refrigerated, pero' dan qiegħed jerġa' iseħħ għax il-flus qed jinxfu u l-cost of production qiegħed dejjem jogħla.

Għalhekk kulħadd jipprova jara kif se jagħmel sabiex jiffranka dik ix-xi ħaġa tal-flus!

Il-Ministru George Pullicino beda jgħid li aħna ngħoddu l-flieles qabel ifaqqsu.

Issa jien hawnhekk mhux se noqgħod insemmi l-ismijiet, dawk inħallihom għalih sabiex joqgħod isemmi n-nies personalment!

(Interruzzjonijiet) Lis-sur Edward Borg ma semmejtux jien f'din il-Kamra, iżda jien ġejt hawnhekk sabiex insemmi l-kriżi li teżisti f'dan il-qasam u nuri verament min qiegħed jgħodd il-flieles qabel ifaqqsu!

Meta l-Onor.

Pullicino laħaq ministru ta' dan is-settur, kellna s-sistema fejn f'pajjiżna s-sussidju kien jingħata fuq 10,000 tunnellata ta' tiġieġ ħajjin.

Pero' imbagħad il-Ministru dawwar din is-sistema u beda jagħti sussidju fuq 7,000 tunnellata ta' tiġieġ ħajjin!

Dan għamlu għaliex ma fehemx li meta għandek 10,000 tunnellata ta' tjur ħajjin, dawn se jinżlu għal 7,000 tunnellata ladarba tipproċessahom.

Allura beda jqis li s-sussidju jagħtih fuq 7,000 tunnellata ta' tjur ħajjin, li mbagħad meta taqta' 30% ta' dead wastes, jifdallek 4,500 tunnellata ta' laħam ipproċessat!

Għalhekk b'mod awtomatiku l-ewwel daqqa li ħa l-produttur tat-tjur – dan serq u mhux sussidju - kien meta l- industrija lokali kienet qed tipproduċi 7,000 tunnellata ta' laħam ipproċessat u l-Ministru beda jagħti s-sussidju fuq 4,500 tunnellata!

Dawn huma n-nies li jgħoddu l-flieles qabel ifaqqsu!

Sur President, spjegajt ukoll il-kriżi li teżisti fuq il-laħam taċ-ċanga, u jien kont qed naħseb li l-Ministru se jagħti r-raġunijiet għalfejn ir- raħħal qed jaqbad ħafna inqas minn Lm80 għal kull qantar laħam taċ-ċanga li jniżżel fil-Biċċerija.

Fil-fatt qed jaqbad Lm40!

Għaliex ir-raħħal qed iġib prezz ta' Lm110 u Lm90 il-qantar għal-laħam taċ-ċanga friska meta kien iġib Lm125?

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom, inżommu l-ordni.

Onor. Farrugia, tista' tkompli bl-intervent tiegħek.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President, il-gvern mhux l-istatistika għandu jara, iżda għandu jmur jaqbad u jkellem lir-raħħala!

Ir-raġuni vera hija li l-gvern Nazzjonalista ma jafx x'qed jiġri madwaru!

Il-Ministru mhux qed jaċċetta li hawn kriżi meta l-laħam taċ-ċanga minn Lm80 għal kull qantar niżel għal Lm40-il qantar!

Madankollu l-partit Laburista xorta waħda jibqa' jsostni li hawn kriżi f'dan il-qasam.

Ħsibt li l-Ministru se jgħidilna li f'Mejju ta' din is-sena kien se jkollna l-linja taċ-ċanga up to EU standards, pero' ma semma xejn.

Għaliex din għada m'hijiex up to EU standards?

Kemm sar investiment s'issa?

Ħsibtu se jgħidilna wkoll li sa Ottubru li ġej se jsir l-impjant meħtieġ sabiex id-demm ġewwa l-biċċerija ma jibqax jintrema fid-drenaġġ iżda jiġi trattat b'tali mod li jiġi mħares l-ambjent u dak kollu li ġġib magħha din is-sitwazzjoni!

Minn dan kollu ma smajna xejn!

Il-Ministru għamel riferenza wkoll għaż-żieda fuq il-pitrolju, u rrid ngħid li l-partit Laburista għollih b'żewġ ċenteżmi mentri l-partit Nazzjonalista għollih bi 17-il ċenteżmu!

Allura min qiegħed jgħodd il-flieles qabel ifaqqsu?

Qiegħed jgħodd il-flieles qabel ifaqqsu min mhux kapaċi jifhem li minn 2c il-gallun, il-pitrolju għola għal 17c.

Min mhux kapaċi jgħid li l- ewwel għola d-diesel, imbagħad għola l-pitrolju u issa darba oħra jogħla l- gass!

Allura min ħoloq kriżi?

Il-kriżi ħoloqha min ġie f'dan il-parlament u qagħad jiftaħar bis-sussidji li qed jagħti, iżda mbagħad ma kienx kapaċi jissussidja 7,000 tunnellata ta' tjur proċessati u beda jissussidja 4,500 tunnellata!

U dan għamlu għaliex ma kienx kapaċi jifhem li bejn tiġieġa ħajja u waħda pproċessata hemm telf ta' 30%!

Sur President, dan kienu kapaċi jagħmlu s-segretarju parlamentari u l- Ministru li għandna llum!

Ma kenux kapaċi jifhmu li bejn piż ta' tiġieġa ħajja u tiġieġa pproċessata hemm differenza ta' 30%.

Kawża ta' dan tkissret il-koperattiva tat-tjur!

Kienu huma li kissruha l-koperattiva tat-tjur għaliex nixfu fil-mument tal-bidla u llum imisshom jistħu talli ma jarawx kif jistgħu janalizzaw din il-problema u jgħinu lil dawk il- produtturi tat-tjur li qed isofru t-telf jew li m'għadhomx ikabbru aktar tjur, ħalli forsi jerġa' jibda jkollna dik il-kwantita' ta' produzzjoni li kien ikollna qabel!

Għalhekk nisfida lill-Ministru sabiex ikun prattiku u jgħidilna kemm kienet il-produzzjoni lokali tat-tjur tas-simna matul is- sena 2002, 2003, 2004, u mbagħad jgħidilna kemm qiegħda llum ħalli nkunu nistgħu nistabilixxu l-persentaġġi!

L-Onor.

Pullicino għandu jmur quddiem il-Prim Ministru tiegħu u jgħidlu li hu laħaq Ministru responsabbli mill- biedja, iżda ma kienx kapaċi jifhem x'qed jiġri f'dan is-settur!

Il-fatti jkomplu jikkonfermaw li l-Ministru ma ċaħadx li se jkomplu jiżdiedu t-taxxi indiretti fuq il-produtturi tat-tjur.

M'huwiex veru li dawn it-taxxi indiretti se jkunu suġġetti għal kontroll fuq l-importazzjoni ta' mediċini!

Meta inti għandek pajjiż fi ħdan l-Unjoni Ewropa li mhux se jiġu aċċettati mediċini minn għandhom - bħalma hija Spanja, Franza jew il- Ġermanja – għaliex ma jkollhomx l-istruzzjonijiet tradotti bl-Ingliż, x'kontroll hu dan?

X' logħob bil-bżallu hu?

Fil-fatt, jien poġġejt kopja ta' dan li qed ngħid fuq il-Mejda tal-Kamra.

Issa jekk il-Ministru ma fehemhomx, mhux tort tiegħi!

F'Marzu ta' l-2002 il-gvern ħareġ dikjarazzjoni falza, u mbagħad sabiex il- Ministru jibla' dak kollu li kien gideb fuqu l-gvern tiegħu, reġa' bagħatilhom ittra f'Diċembru ta' l-2004 fejn qalilhom li se jibda jintaxxahom Euro65 fuq kull prodott mediċinali u Euro65 fuq l-istess prodott jekk ikun b'dożi varjati.

M'hemmx dubju li bħalma l-konsumatur Malti u Għawdxi qed jiffaċċja nuqqas ta' mediċini fl-isptarijiet tagħna, se jiġri l-istess ħaġa jekk ma noqogħdux attenti minn dawn il-miżuri li qed jagħmel il-gvern fuq il-mediċini li jintużaw mill-industrija tat-tjur u l- bhejjem!

Sur President, illum kont nistenna li jew is-segretarju parlamentari jew inkella l-ministru jagħtuna t-timeframe ta' meta se nilħqu l-livell ta' 3.5% fat content.

Meta se nilħquha din?

Din is-sena jew is-sena d-dieħla?

Dwar dan ma smajna xejn.

Smajna biss paroli fil-vojt u kritika partiġġjana, li fl-aħħar mill-aħħar ma jwasslu mkien!

Illum kont nistenna wkoll li xi ħadd minnhom jgħidilna għalfejn f'dawn l-aħħar xhur waqa' l- prezz taċ-ċanga friska, kemm dak tal-baqra u kemm dak tal-barri.

U kont nistenna li jgħidulna meta din se terġa' titla' għan-normal ħalli l- produtturi tagħna jerġa' jibda jkollhom id-dħul xieraq li jistħoqqilhom.

Kont nistenna li meta l-Ministru qalilna li l-industrija tal-ħalib sejra tajjeb jgħidilna wkoll timeframe ta' meta l-koperattiva se tkun kapaċi tagħti lura t-32c għal kull gallun ħalib li jipproduċu fuq il-kwota minflok it-18c li qed jingħataw illum.

Dawn huma l-motivi li qed inixxfu d-dħul tal-produtturi u tal-familji tagħhom.

Pero', bħas-soltu qed jinħmew ħafna affarijiet sabiex jippruvaw jaljenaw lil din il-Kamra mir-realtajiet li għandhom jiġu ndirizzati!

Illum ħsibt ukoll li l-Ministru se jgħidilna meta l-industrija tal-majjal se terġa' titla' għal-livelli ta' qatla ta' 2,300 ras.

Jaf il-Ministru li llum qed jinqatlu mat-800 jew ma' l-1,000 majjal anqas fil-ġimgħa?

Allura dan mhux kollu telf ta' flus għall-produtturi lokali?

Pero' ma smajna litteralment xejn dwar dawn it-targets.

Minflok smajna biss ftaħir fuq is- sussidji li qed jingħataw!

Jien naqbel ukoll ma' dawn is-sussidji, pero' tajjeb li naraw ukoll kif qed jitqassmu dawn is-sussidji u naraw ukoll li dawn ikunu marbuta mal-mekkaniżmi tal-produzzjoni!

Nixtieq li l-Ministru jgħidilna min huma dawk ir-raħħala li għamlu t-tieġ tat-tifla tagħhom jew li nkella xtraw xi karrozza bis-sussidji li tahom il-gvern!

Dan li ġie jgħid il-Ministru!

Sur President, dan x'diskors hu?!

Ir-raħħal għandu responsabbilta' ta' 24 siegħa kuljum sabiex jieħu ħsieb ir-razzett tiegħu minħabba l-problemi li l- bhejjem iġibu magħhom.

Għalhekk għandna nifhmu u nirrispettaw il- kapaċitajiet tar-raħħal u nindirizzaw id-diffikultajiet li qed iġibu fix- xejn ix-xogħol iebes u s-sigħat twal li jaħdmu dawn ir-raħħala.

Nerġa' ngħid li jien kont qed nistenna li l-Ministru jassigurana fuq dawn l- affarijiet li semmejt u mhux joqgħod jistaqsi lili x'se nagħmlu jekk għada pitgħada nkunu fil-gvern!

Jien lest ukoll sabiex ngħidlu x'lest li jagħmel gvern Laburista ladarba jkun fil-gvern, pero' l-ewwel irid jagħmel mozzjoni bħalma għamilna aħna!

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Onor. Farrugia, jekk jogħġbok indirizza lis-Sedja.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President, lill-Ministru ngħidlu kemm kien ipokrita, għaliex ma kienx kapaċi jgħidilna li dan is-settur qiegħed fi kriżi!

Ma kienx kapaċi jissodisfa lin-naħa tiegħu u jgħidilhom li bil- politika Nazzjonalista taħt il-Prim Ministru Gonzi kien se jerġa' jilħaq l- prezz ta' Lm80-il-qantar għal-laħam tal-baqra fi żmien tliet xhur jew erba' xhur oħra u li l-qatla tal-majjal se terġa' tilħaq il-qatla ta' 2,300 majjal fi żmien tmien xhur oħra!

Dan ix-xogħol ma kenux kapaċi jagħmluh għax m'humiex hands on fuq il-kriżi li għandna f'pajjiżna!

Kienu kapaċi biss sabiex ipaċpċu fil-vojt u jagħmlu d-dikjarazzjonijiet foloz!

Il-Ministru lanqas kien kapaċi jgħidilna kif se jibda jitħaddem l- inċeniratur.

Jiġi jitkellem fuq l-inċeniratur meta vvota għalih is-somma ta' Lm18,000 u meta bħala spejjeż u għal wear and tear għandu bżonn is- somma ta' madwar Lm150,000!

U jekk qal li se jġib il-flus minn xi vot ieħor, mhux xorta se joħloq problema lil xi dipartiment ieħor?

Mhux xorta se joħloq problema lill-ħaddiema għaliex ma jibqax jingħatalhom aktar overtime?

Mhux xorta se joħloq problema jekk se jkompli jakkumula d-djun fid-dawl u l-ilma, fit-telefon u f'servizzi oħra?

Meta inti m'għandekx budget ifisser li m'għandekx kontroll fuq il-politika tiegħek, u proprju dan li m'għandux il-ministru.

Il-Ministru Pullicino m'għandux kontroll tal-politika tiegħu!

Għalhekk nappellalu sabiex joqgħod aktar attent, għaliex il-kriżi li qed issofri l-industrija tat-tjur ħoloqha hu stess meta ma kienx kapaċi jifhem id-differenza li teżisti bejn piż ħaj u piż proċessat!

Ħoloqha hu stess għaliex ma kienx responsabbli biżżejjed li jmur jgħid lill-gvern tiegħu li kien żbalja!

Ma kienx kapaċi jgħid lill- gvern tiegħu li kellhom il-kalkoli żbaljati, għaliex ma jistax ikun li tagħti sussidju fuq produzzjoni ta' 7,000 tunnellata ta' tjur ħajjin ġaladarba dawn meta jiġu pproċessati jiġu 4.500 tunnellata ta' laħam!

Jekk dan mhux minnu, jista' jistaqsi lill-uffiċjali li hemm jitbissmu warajh u jkunu jistgħu jgħidulu huma!

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Jekk jogħġbok, Onor. Farrugia, indirizza lis-Sedja.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President, il-ministru għandu l-uffiċjali hawnhekk li qed jiddieħku b'dak li qed ngħid jien, u għalhekk nistenna li tiġbdilhom l-attenzjoni għaliex huma wkoll civil servants!

(Interruzzjonijiet) Jien qed ngħid li kien il-gvern li kisser din l- industrija, u dan sar fuq l-inizjattiva tal-Ministru Pullicino, li qatt ma mar lura lejn l-uffiċjali tiegħu sabiex jikkoreġi l-ħniżrijiet ta' żbalji li għamel!

Min se jmur jinvesti f'din l-industrija meta għandek ministru li m'huwiex kapaċi jifhem id-differenza bejn tajra ħajja u tajra proċessata?!

MR SPEAKER: Ippermettili ftit, Onor. Farrugia.

Insejjaħ lill-Ministru Pullicino, on a point of order

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Sur President, l-Onor.

Farrugia qiegħed jiżgwida lill-Kamra għaliex mhux qed jgħid li dak is-sussidju kien marbut ma' kwota.

Għalhekk nitolbu sabiex ikun korrett f'dak li jgħid!

MR SPEAKER: Grazzi.

Ikompli l-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Jien qiegħed ngħid lill-ministru sabiex ikun responsabbli u jammetti min verament qiegħed jgħodd il-flieles qabel ifaqqsu.

Il-ministru għandu jgħidilna kemm ċaħħadhom lir-raħħala mis- sussidju ta' nofs il-bolla u jgħidilna kemm ġiet tiswa lir-raħħal din il- mossa.

Għandu jgħidilna wkoll kemm ir-raħħal qed jaqbad prezzijiet anqas min-normal għall-ħxejjex u għall-frott li jipproduċi, u jgħidilna wkoll kif se jirrimedja għal dan in-nuqqas.

Sur President, għalfejn ma semmew xejn fuq dan kollu?

Għalfejn m'hemmx pjan, m'hemmx determinazzjoni u m'hemmx ħeġġa?

Hemm biss kliem fieragħ u li permezz tiegħu dan is-settur se jkompli jitlef l-ispazju fis-suq lokali.

Dan kollu ġej minħabba li l-gvern mhux qed jipprova jindirizza l-piż li jeżisti llum fuq il-produtturi lokali sabiex jippruvaw jibbriġġjaw il- marġini tal-kompetittivita' tagħhom vis-a-vis l-investiment li jridu jagħmlu!

Immaġinaw raħħal li jonfoq Lm50,000 f'razzett meta minflok Lm80 għal kull qantar ta' laħam jibda jġib Lm40!

Immaġinaw raħħal li jagħmel investiment ta' Lm50,000 f'razzett meta l-ħalib li jipproduċi fuq il-kwota qed iġib 18c minflok 32c!

Immaġinaw bidwi li qed jinvesti fir-raba' tiegħu meta l-istess gvern fuq l-iskeda ta' sussidju li qed jagħti fuq il- produzzjoni tal-ħaxix minn 5c għal kull kilo spiċċa jagħtih 1c biss!

Din hija r-realita' li qed tkompli toħloq kriżi f'dan il-qasam, u sakemm il- Ministru Pullicino u s-segretarju parlamentari m'humiex se janalizzaw bir- reqqa u jmorru quddiem il-kabinett ħalli jirrapportaw dawn il-problemi kardinali, bħal per eżempju, is-sussidju fuq it-tiġieġ proċessati, allura se nibqgħu f'din il-kriżi!

Dan huwa li qed ixekkel kull investiment f'pajjiżna, għaliex jekk inti qed tgħidli li se tagħtini 5c bħala sussidju fuq 7,000 tunnella mod, u jekk inti qed tgħidli li se tagħtini 5c fuq 4,500 tunnellata, ħaġa oħra!

Din hija l-kriżi li hawn fl-industrija tat-tjur.

Barra minn hekk il-kriżi fl-industrija tal-majjal qiegħda kulma tmur tispikka wkoll!

Meta inti għandek industrija li issa ilha fuq bażi ta' sena bl-irziezet tagħha maħkumin bi kwantita' ta' majjal, bilfors ikollok tgħid li hawn kriżi.

Huwa minnu li hemm inizjattiva tal-koperattiva fejn din esportat madwar 40 majjal lejn Ragusa.

Jien ma nafx kif il-ministru ma semma xejn dwarha, u għalhekk qed insemmiha ħalli nurih kemm mhux attent fuq l-affarijiet tiegħu!

Naf ukoll li għalissa l-kwalita' ta' dawn il- majjali ma kenitx waħda sodisfaċenti għal dawn l-imprendituri li xtrawhom.

Pero', il-fatt huwa li diment li l-gvern mhux se jkompli jinvestiga u janalizza ħalli jara kif is-suq Malti qed ikun iddominat minn dak barrani, u jara kif jista' jikkontrolla din is-sitwazzjoni, allura ngħid li din il- kriżi se tkompli tiskala bil-kbir!

Sur President, x'għedna aħna fil-kwestjoni taċ-ċanga?

Il-partit Laburista ma rabatx lil ħanut tal-laħam sabiex jixtri bilfors iċ-ċanga friska, iżda għednielu li għandu jkollu ċertifikat fejn juri li verament dak il-laħam huwa frisk, u juri wkoll jekk dan il-laħam huwiex tal-barri, tal-baqra jew inkella ta' l-għoġol.

Dan minħabba li ġenetikament baqra tipproduċi l- erieħ, tipproduċi l-ħalib u tipproduċi l-laħam ukoll, allura l-laħam tagħha ma' jkunx ta' l-istess kwalita' bħal dak ta' l-għoġol li jipproduċi laħam biss.

Allura, l-imprendituri mhux qed jimpurtaw laħam tal-barri għaliex dan huwa ogħla mil-laħam tal-baqra.

Per eżempju, qabel konna nimportaw partijiet taċ-ċanga mill-Unjoni Ewropea u konna nħallsu Euro2,250 għal kull tunnellata, mentri llum din l-istess ċanga qed tinxtara għall-prezz ta' Euro7,000 kull tunnellata.

Allura, fil- mument fejn suppost għandha tittieħed l-inizjattiva sabiex isir riklamar favur iċ-ċanga friska mhux qiegħda ssir!

Nerġa' ngħid li għandna ħafna produtturi tal-baqar madwar Malta u Għawdex li qed jaqbdu Lm40 minflok Lm80 għal kull qantar ta' laħam tal-baqra li jbiegħu u qed jaqbdu Lm90 minflok Lm125 għal kull qantar ta' laħam tal-barri.

Għalhekk nikkonkludi billi ngħid li huwa importanti li l-gvern jagħti każ dwar il-mod ta' kif qiegħed jevapora d-dħul u l-kompetittivita' tar- raħħala.

Importanti wkoll li jagħti każ tad-differenza li hemm bejn il- cost għoli tal-produzzjoni u bejn il-prezz li qed iġib fis-suq il-laħam li jbiegħu l-istess produtturi!

Jekk dan ma jsirx, il-kriżi se tkompli tiskala u jkun hawn ħafna telf ta' impjiegi kif ukoll diffikultajiet kbar għall-familji tagħhom, li matul dawn l-aħħar 30 sena dejjem iddependew minn din l-industrija li ddiskutejna llum!

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-mistoqsija hija l-mozzjoni kif imressqa mill- Onor. Noel Farrugia.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Negatived.

ONOR.

MEMBRU: Division.

MR SPEAKER: Din id-division tittieħed minn hawn u 20 minuta oħra.

Billi fid-9.00 p.m intalbet votazzjoni l-Kamra ġiet sospiża u rriżumiet 20 minuta wara.

MR SPEAKER: Se nerġa' nqiegħed il-mistoqsija.

Il-mistoqsija hija l- mozzjoni kif imressqa mill-Onor.

Noel Farrugia.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Negatived.

ONOR.

MEMBRU: Division.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mario Galea.

ONOR.

MARIO GALEA: Sur President, għan-naħa tal-gvern se jiġu paired l- Onor. Michael Asciak, l-Onor.

Jason Azzopardi, l-Onor.

Tonio Borg, l-Onor.

Louis Galea, l-Onor.

Mario deMarco, l-Onor.

Ċensu Galea, l-Onor.

Jesmond Mugliett, l-Onor.

Clyde Puli u l-Onor.

Francis Zammit Dimech.

MR SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

Joe Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, għan-naħa ta' l-oppożizzjoni se jiġu paired l-Onor.

Joe Abela, l-Onor.

Evarist Bartolo, l-Onor.

Leo Brincat, l- Onor. Stefan Bountempo, l-Onor.

Helena Dalli, l-Onor.

Joe Debono Grech, l- Onor. Jose' Herrera, l-Onor.

Alfred Sant u l-Onor.

Karmenu Vella.

VOTAZZJONI NRU.

93 FAVUR: 18

L-Onor. | | | |Abela Carmelo |Farrugia Noel | |Agius Chris |Galdes Roderick | |Brincat Joseph |Gulia Gavin | |Buhagiar Charles |Mangion Charles | |Cardona Chris |Mizzi Joe | |Caruana Justyne |Parnis Silvio | |Chircop Karl |Refalo Anton | |Farrugia Angelo |Sammut Joseph | |Farrugia Michael |Vella George |

KONTRA: 24

L-Onor.

|Abela Anthony |Frendo Michael | |Agius David |Galea Franco | |Agius Francis |Galea Mario | |Arrigo Robert |Gatt Austin | |Azzopardi |Gonzi Lawrence | |Frederick | | |Cassar Joseph |Gonzi Michael | |Cristina Dolores |Mifsud Bonnici | | |Antoine | |D'Amato Helen |Mifsud Bonnici | | |Carmelo | |Debono Giovanna |Pullicino George| |Deguara Louis |Pullicino | | |Orlando Jeffrey | |Falzon Joseph |Vassallo Edwin | |Fenech Antonio |Zammit Ninu |

Il-mozzjoni m'għaddietx.

MR SPEAKER: Il-Ministru George Pullicino, jekk jogħġbu, jipproponi l- Aġġornament tal-Kamra.

AĠĠORNAMENT

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Mr Speaker, nipproponi l-Aġġornament tal-Kamra għal nhar it-Tnejn, 25 ta' April 2005 fis-6.00 p.m. b'din l-aġenda:

Ordnijiet tal-Ġurnata

Abbozz ta' Liġi dwar Arkivji Nazzjonali – Kumitat (Kont.);

Abbozz ta' Liġi dwar il-Kummissjoni Ċinematografika ta' Malta - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar is-Sħubija ta' Malta fil-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Bank Ċentrali ta' Malta - Tieni Qari; u

Xi aġenda oħra li tista' tiġi komunikata aktar tard.

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi Kriminali - Kumitat Permanenti.

Abbozz ta' Liġi dwar ir-Reġistru Ċentrali - Kumitat Permanenti.

MR SPEAKER: Grazzi.

Rimarki?

L-Onor.

Joseph Brincat.

ONOR.

JOSEPH BRINCAT: Il-bieraħ tajt eżempju aċċidentali fuq l- interpretazzjoni tar-regolamenti għall-protezzjoni ta' siġar – kont qed nitkellem fuq siġar tar-rand - u ċertament ma kienx il-waqt li noqgħod nispjega li huwa ta' diżinċentiv li nies iħawlu ċerti siġar li nixtiequ lkoll li nipproteġu.

Għaliex?

Għax ladarba tkun ħawwilthom, minflok ma qed ngħidu biex nibżgħu għalihom u jekk ikun hemm il-possibbilta' li nżiduhom inżiduhom, ir-regolamenti tant huma stifling li se jkollhom l- effett oppost.

F'Għawdex min jaf kemm hemm familji li fil-ġnien tagħhom żergħu siġar tar-rand u dan ċertament mhux biex jagħmlu kuruni tal-poeti fuq rashom, allavolja Għawdex għandhom ħafna poeti.

Biex inkun qed nitkellem fl-ilsien tal-lum, ngħid li qed niġu f'pożizzjoni fejn qed nippruvaw inkunu kattoliċi iktar mill-Papa u allura qed nispiċċaw biex l-effett finali jkun agħar.

Għax x'sens jagħmel, ngħid jien, li xi ħadd li jkollu biċċa ġnejna jħawwel fiha siġra tar-rand, jekk meta mbagħad jinbidlu ċ-ċirkostanzi u jiddeċiedi li jiżviluppa dik il-biċċa art, l- awtoritajiet jgħidulu li dak l-iżvilupp ma jistax jagħmlu għax se jaqla' siġra tar-rand.

Dan meta f'pajjiżi oħrajn, per eżempju, is-siġra tal- ħarrub f'Ċipru jkabbruha u jagħmlu użu industrijali minnha.

M'iniex ngħid li jagħmlu l-injam, imma mill-miżwed tagħha jagħmlu dak li huwa cocoa substitute, għal min iħobb il-ħlewwiet u ma jistax jieħu ċikkulata.

Anke f'Malta għandna l-carob powder li huwa substitute diċenti għaċ-ċikkulata.

Qed ngħid dan għax huwa inutli li nersqu b'partita liġijiet u mbagħad jiġi xi ħadd li bit-tornavit tant jagħfas il-vit, li dak il-vit jitqaċċat għax imbagħad minflok ma nkunu qed nagħmlu l-ġid lill-ambjent inkunu qed nagħmlulu l-ħsara.

Jien il-bieraħ tajt xi eżempji ta' dawn il-każi imma wara li spiċċajt nitkellem hawnhekk għidt: Jien ma tkellimtx fuq id-diżinċentiva li qed ikun hemm b'dawn ir-regolamenti għax bilfors se nispiċċaw li ħadd ma jħawwel dawn it-tip ta' siġar.

Jien niftakar li qabel konna għamilna siġar tal-ficus miż-żgħar fit-toroq u peress li għamilnihom ħdejn id-djar u bdew iqallgħu l-pedamenti kellna nneħħuhom.

Imma hemm siġar oħrajn li huma Mediterranji u li huma tajbin għal pajjiżna u huwa tajjeb li nieħdu ħsiebhom, pero' mbagħad ma nistgħux niġu fis-sitwazzjoni li r-regolamenti jiġu tant sagrosanti li tgħid: Aħjar ma nmissx magħhom għax inkella se nkun dendilt ġebla ma' għonqi!

Imma nixtieq issa nitkellem fuq qasam ta' l- amministrazzjoni tal-ġustizzja li aktar ma jgħaddi żmien iktar qegħdin jidhru d-defiċjenzi tiegħu – qed ngħid għall-qasam preliminari tal-qorti tal-familja li kilt ilsienu fuqu, Sur President.

Dan l-aħħar dħalt quddiem maġistrat li minn fuq it-tribuna kien qiegħed jirrakkonta kif tnejn min-nies waslu fi ftehim bejniethom iżda meta ġew biex jidhru quddiem medjatur dan ħassrilhom il-ftehim ta' bejniethom.

Jiġifieri r-riżultat kien bil-maqlub.

Issa hemm ċerti aspetti oħrajn.

Peress li m'iniex kattiv illum xtaqt li kieku rajt lill-Ministru Tonio Borg - pero' jidher li huwa msiefer - ħalli ngħidlu b'ċerti fatti li kelli niġbed l-attenzjoni għalihom jien.

Ma nistgħux insiru aġenziji tan-nutara minn hemmhekk.

Ma jistax ikun hemm affarijiet oħrajn li ma jdoqqux jew inkella jekk inti tħallas biex tmur privat għall-medjazzjoni tgħaġġel iżda jekk tagħżel li tmur fis-sistema trid tistenna.

Allura din hija s-sistema tal-ġustizzja?

Issa peress li dan huwa settur li jien ninsab involut fih ukoll, dejjem noqgħod pass lura għax meta spiċċajt minn ministru tal-ġustizzja kont ħlift li dan il-qasam ma nagħmilx aktar shadowing tiegħu.

Imma dawn huma fatti li jien insemmi by name and surname, date and occasion, inkluż il-fatt li qed ngħid u fatti oħrajn.

Kemm huwa sew li avukati oħrajn jgħidulek: Isma', jekk trid ngħaġġlu aħjar immorru għal medjazzjoni privata meta suppost daħħalna l-medjazzjoni ta' l-istat!

Din il-ħaġa ma tagħmilx sens assolutament, Mr Speaker.

Aspett ieħor f'dan il-qasam - hawnhekk m'iniex ngħid li għandu responsabbilta' l-ministru attwali jew is-segretarju parlamentari attwali - hija l-eċċezzjonalita' ta' l-ispejjeż li qegħdin iqumu meta kwestjoni tmur quddiem l-appell.

Huwa veru li lin-nies qed jibagħtulhom l-ittra minn kmieni imma tant ir-reġistru sar esorbitanti li jkun hemm min jgħidlek: Jien x'interess għandi li nirbaħ il-punt legali meta biex nibda kawża fl- appell se tqumli ċertu ammont!

Jien minn hawn nagħmilha ċara li ma' l- ewwel opportunita' serja li jkolli, beħsiebni niġġelidha din bħala human rights case, bħalma kien hemm il-każ tal-Polonja ...

Il-qorti qaltlu li jista' jmur, imma l-fees tant huma esorbitanti li ma setax imur.

Il-qorti kostituzzjonali tagħna diġa' annullat il-poter tal-kummissarju tal- pulizija li ma jismax appell għax jgħidlu li jrid iqiegħed one-third ta' somma li jgħidlu hu – jiġifieri jien nagħmillek ex officio u ngħidlek li issa għandek one-third li trid tħallsu bilfors u jekk ma tħallsux m'għandekx dritt tappella – u l-qorti qalet li ma nistgħux niġu għal din is- sitwazzjoni u dik il-liġi spiċċat.

Pero' daqstant ieħor dawk ir-regolamenti li jagħmluha assolutament impossibli li persuna tlaħħaq ma' dawk l- ispejjeż.

Mhux imbilli ngħidu: Imma tista' tmur tissellef mill-bank!

X'garanzija għandha l-qorti li dik il-persuna tista' tissellef mill-bank?

Safejn naf jien il-qorti m'hijiex bankier.

Biex inti tissellef mill-bank trid tagħti collateral għax dawn m'humiex istituti tal-karita'.

Tissellef mingħand in-nies ma tistax għax illum huwa projbit bil-liġi u allura tkun qed tagħmel reat.

Mela l-bank ma jagħtikx, l-istat jagħmilhielek kondizzjoni u jekk tazzarda tissellef mill-privat tkun qed tagħmel reat u dak li jkun jista' jkollu kemm ikollu dritt għax ma jistax jappella.

Din ukoll qed tiġri fi kwestjonijiet ta' separazzjoni għax il-fees huma enormi – koppja għandhom dar bejniethom u l-unika ordni hi li tinbiegħ id- dar u jaqsmu nofs bin-nofs - u l-kawżi qed jiġu ntaxxati ad valorem u jitilgħu mijiet kbar ta' liri.

Għaliex?

Għax il-gvern deherlu li għandu jbiddel il-ministru u issa qed jidhru l-effetti – m'iniex ngħid għal dan imma għal ta' qablu – li fuq sempliċi kawża ta' dar li jkunu bnewha bl- għaraq ta' xbinhom, hemm dritt ta' reġistru li jaf ilaħħaq l-Lm2,000.

Irmewhom hekk!

Għaliex?

Għax għandhom dar.

Jekk tilħaq tibda l-kawża u jbiegħu d-dar, xorta waħda jeħluhom.

Naturalment jien m'iniex ngħid li nagħmlu ħażin li nilleġislaw u li nagħmlu ċerti affarijiet, Sur President.

Jekk qed nagħmlu hekk biex in-nies jaqtgħu qalbhom minn ċerti affarijiet ejja ngħiduha, pero' ejja mbagħad ngħidu wkoll li qegħdin niċħdu dak li għandna fil-kostituzzjoni tagħna, dak li għandna fil-konvenzjoni Ewropea tad-dritt ta' aċċess lejn il-qorti li wieħed jgħid: Ma marx il-qorti?

Għandu dritt ukoll li jagħmel l-appell?

Fil-każ inneħħu l-appell.

Imma żgur li mhux sew li nagħmlu l-appell biss għas-sinjur.

Mela jien ċittadin privat, ikolli kawża mal-bank u nappella jien u nissallab għax ma nistax inħallas id-depożitu.

Il-bank jekk ikun tellief jista' jappella hu.

Hu jappella u jien m'għandix dritt nappella.

Għaliex?

Għax tiġi kwestjoni ta' flus u dawn huma affarijiet li ma jgħamlulniex ġieħ.

Qed ngħidhom hawnhekk forsi jkun hemm xi tama li xi qalb tajba tirrealizza u ma tibqax twebbes rasha għaliex kulħadd huwa uman u kulħadd jista' jiżbalja.

Il-leġislatur jista' jkollu l-intenzjonijiet tajbin kollha iżda mbagħad meta niġu għall-istadju tat-twettiq, dak li jkun għamel il- leġislatur ħaddieħor kapaċi jdawwarulu u jdawwarulu anke għall-profitt tiegħu.

Jiddispjaċini meta nara dawn l-affarijiet għax hemm ċerti sistemi oħrajn li aħjar tużahom u nevitaw balbuljati bla bżonn, Sur President.

Grazzi.

MR SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Michael Farrugia.

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Mr Speaker, innutajt li bix-xogħol li sar f'dawn l-aħħar ġimgħat fi Triq Sant'Anna fil-Floriana, il-parti tat-triq ta' ħdejn l-iljun ġiet ixxaqleb bil-kontra u dan meta r-raġuni prinċipali għalfejn ġiet irranġata t-triq hi preċiżament minħabba l-mod kif kienet ixxaqleb it- triq u hemm mhux l-ewwel darba li seħħew inċidenti koroh tat-traffiku.

M'iniex perit imma nafu li fejn jidħol il-bini ta' toroq hemm dik li nsejħulha banking, jiġifieri l-kurvatura fejn ix-xaqliba tkun b'tali mod li n-naħa tad-driver tkun ogħla min-naħa l-oħra, bl-iskop li karozza ma tiskidjax.

Jekk iddur diversi pajjiżi, anke pajjiżi hekk imsejħin lura, issib li dan il-banking fid-dawrien tat-toroq jeżisti kullimkien, imma donnu li f'Malta din is-sistema għadna ma smajniex biha għax mit-toroq kollha għandek xorti jekk issib 5% minnhom li għandhom dawrien kif suppost.

Mhux ta' b'xejn meta tagħmel daqsxejn xita jkollna biżibilju ta' ħabtiet minħabba l-mod kif tkun imżerżqa t-triq fid-dawra, għalkemm dawn l-inċidenti narawhom iseħħu anke fi ġranet normali.

Mhux l-ewwel darba li tara karozzi quddiemek litteralment imorru n-naħa l-oħra tat-triq għax it-triq tkun magħmula b'tali mod li xxaqleb bil-kontra.

Ma nafx għaliex li f'Malta donnu li hawn bħal idea misħuta ta' kif isiru t-toroq u għalhekk ħadt pjaċir li dan l- aħħar Triq Sant'Anna ġiet irranġata, għalkemm il-mod kif inhi mżerżqa fil- kurvatura m'hiijex imżerżqa biżżejjed.

Apparti minn hekk, irrid niġbed l-attenzjoni għall-mod kif qed jiġu ppjantati t-toroq li anke fejn ikollok area wiesgħa, qed nispiċċaw b'toroq single-lane.

Xbajna naraw każi fejn ikun hemm ħabta u l-karozzi kollha jkollhom jieqfu fi kju wieħed li ma jispiċċa qatt għax ħadd m'għandu minn fejn joħroġ.

Issa peress li hawn biżibilju ta' toroq mibnijin b'dan il- mod, speċjalment in-naħa ta' fuq ta' Malta, mhux l-ewwel darba li tinzerta wara xi ħadd li jkun qed isuq żiemel jew tinzerta wara xi trakk mimli terrapien jew ġebel, miexi bit-tlikki tlikki u kulħadd ikollu joqgħod in fila għax ħadd ma jista' jaqbeż lil ħadd, dejjem sakemm ma jkunx hemm xi ħadd bravu li jaqbeż il-kju u minħabba li t-toroq huma kollha kurvaturi, qed ikollna head-on collisions kontinwament.

Jien nixtieq inkun naf l-esperti qed iħallu dan it-tip ta' toroq jinbnew, għax dan la huwa tort tal-kuntrattur u lanqas tort tal-perit imma huma l- awtoritajiet li qed jinsistu li jsiru dawn il-tip ta' toroq one-lane, bil- konsegwenza li qed jinħolqu konġestjonijiet kbar tat-traffiku u f'każ ta' ħabta, it-traffiku qed jiġġamja ma' kullimkien.

Bit-tip ta' toroq li qed jitfasslu qed noħolqu sistema fejn minbarra l-maximum speed ta' kemm wieħed jista' jsuq, se jkollna nibdew nagħmlu a minimum speed ukoll ħalli ħadd ma jinnervja lis-sewwieq li jkollu warajh.

Imma issa ħalli nsemmi xi ħaġa oħra konnessa mat-traffiku, Sur President.

Qed jitwaħħlu speed cameras u f'dan ma nara xejn ħażin, imma li jkollok speed camera f'telgħa li tixgħel f'wiċċek għax tkun qbiżt l-ispeed limit huwa ħażin.

Diġa' huwa ħażin li l-flash tixgħel f'wiċċek għax għal ftit sekondi tista' tara bħal dalma b'riżultat tal-flash, bil-konsegwenzi kollha li jistgħu jinqalgħu.

S'issa għall-grazzja t'Alla għadu ma' nqala' xejn, imma nispera li ma nsirux għorrief, kif jiġri ħafna drabi, wara xi inċident ikrah tat-traffiku.

Apparti minn hekk wieħed irid jgħid li f'diversi pajjiżi barra minn Malta, il-qrati ddeċidew li meta jitwaħħlu cameras li jieħdu ritratti minn quddiem tal-karozza, tkun qed titwettaq invażjoni tal- privatezza taċ-ċittadin.

Fil-fatt ma nsibu l-ebda pajjiż fejn speed camera teħodlok ritratt minn quddiem, imma hawn Malta donnu li aħna eċċezzjoni għax fit-telgħa tax- Xemxija twaħħlet speed camera li apparti li hi perikoluża għax bil-lejl jixgħel il-flash f'wiċċek, qed titwettaq invażjoni tal-privatezza taċ- ċittadin.

Din id-deċiżjoni s'issa hawn Malta għadha ma ġietx challenged imma barra minn Malta dawn kollha ġew challenged.

Hawn m'iniex qed nirriferi għal Timbuctoo imma għal pajjiżi bħall-Ingilterra, l-Awstralja u l-Amerika u dawn kellhom ineħħu l-ispeed cameras li jieħdu r-ritratti minn quddiem.

Għalhekk nispera li l-awtoritajiet jiftħu għajnejhom u ma jikkostrinġu lil ħadd jidħol fi spiża żejda biex jiċċalinġja il-legalita' o meno ta' deċiżjoni bħal din.

Imma ħalli għall-mument ninsa t-toroq għax irrid insemmi xi ħaġa oħra li tolqot liċ-ċittadini b'mod ġenerali, kemm fis- settur governattiv kif ukoll fis-settur privat u rrid nitkellem fuq il- mediċini.

Sa ftit taż-żmien ilu, jekk xi mediċina kienet tkun out of stock għax l- aġent ma jkollux, wara ftit ġimgħat kienet terġa' tiġi importata.

Iżda f'dawn l-aħħar ftit xhur bdejt ninnota - se nitkellem anke bħala tabib li nirċievi ċerta korrespondenza – li diversi aġenti bdew jinformawna li ċerti mediċini mhux se jibqgħu jkunu available mill-ispiżeriji.

Issa interessanti kif lil diversi spiżjara, l-aġenti minflok ma jgħidulhom li dik il-mediċina m'għadhomx jimportawha qed jgħidulhom li ġiet discontinued, fi kliem ieħor li m'għadhiex tiġi immanifatturata.

Allura jiena bdejt nistaqsi lili nnifsi: Imma kif mediċina li kienet dejjem fis-suq u qatt ma kien hemm problemi fuqha, ma baqgħetx tiġi manifatturata?

U meta ċċekkjajt barra sibt li dawn il-mediċini ssibhom fil- pajjiżi kollha minbarra f'pajjiżna.

Allura għidt: Mela għal liema raġuni qed jgħidulna li huma discontinued?

U hawn sibt li m'huma discontinued xejn għax il-problema hi li l-gvern Nazzjonalista, minkejja li minn din in- naħa tal-Kamra kemm-il darba ġbidnilu l-attenzjoni biex jara x'se jagħmel, ma ħax il-passi kollha neċessarji biex ikun hemm salvagwardja biżżejjed għal meta jiġu rreġistrati l-mediċini fil-każ tas-settur privat.

Jien naqbel mar-reġistrazzjoni u ma rrid lil ħadd jaħseb li jien kontra, Sur President.

Jien kont l-ewwel ministru li introduċejt diskussjoni dwar ir-reġistrar ta' mediċini hawn Malta u konna anke ġibna espert tad-WHO biex jibda jagħtina l- ewwel pariri dwar kif għandha ssir ir-reġistrazzjoni.

Naturalment dan l- espert tad-WHO jgħidilna kif għandha ssir iżda fl-aħħar mill-aħħar aħna nimplimentawha skond iċ-ċirkostanzi ta' pajjiżna.

U ċ-ċirkostanzi ta' Malta jitolbu li minħabba li aħna ċkejknin u s-suq tagħna huwa żgħir, apparti l-problemi loġistiċi l-oħrajn kollha, għandna problema li jekk inti se jkollok tħallas ċerta tariffa, l-ebda kumpannija m'hi se tħallas għal pajjiż b'popolazzjoni ta' 400,000 ruħ – f'każ ta' pajjiż ikbar dan faċilment isir, imma mhux f'każ ta' suq żgħir bħalma huwa dak Malti - u r- riżultat hu li billi dawn il-mediċini ma ġewx reġistrati, m'aħniex se nibqgħu nsibuhom fis-suq.

Tiftakru meta l-partit Nazzjonalista kien jgħajjar lill-partit Laburista li biex tixtri biċċa ċikkulata jkollok tmur Sqallija, biex issa spiċċajna li biex tixtri ċerta mediċina trid taqsam il- baħar!

Ċerti drabi t-tabib jagħmillek riċetta u l-ispiżjar jgħidlek li m'għandux minn dik il-mediċina, imbagħad tmur biex tixtriha mill-ispiżerija tal-gvern u mhux l-ewwel darba li jgħidulek li m'għandhomx għax out of stock.

U għiduli x'se jagħmel il-pazjent.

Issa li se jiġri hu li l-gvern se jkollu jagħmilha ta' importatur għal diversi mediċini u tilqim normali ta' kuljum li nagħtu lit-tfal u lil dawk li jkunu se jsiefru.

Dawn illum il-ġurnata ma ssibhomx fis-suq privat imma trid tmur tixtrihom mingħand il-gvern, għalkemm nafu li l-gvern ma jbiegħx lit-tobba fis-settur privat.

Il-gvern qed jispiċċa jkollu jonfoq iktar biex jixtri mediċini għalih peress li dawn il-mediċini m'humiex reġistrati u allura qed ikollu jixtrihom direttament hu minn barra, bit-tobba jkollhom problema ta' x'se jaqbdu jippreskrivu għax il-mediċini l-ħin kollu jinbidlu.

Dak ma jġibuhx, l-oħra ma jġibuhiex, bil-konsegwenza li qed ikollna ħafna problemi psikoloġiċi u psikjatriċi għax ċerti mediċini li l-pazjenti kienu fuqhom tneħħew u biex taqleb pazjent minn mediċina għal oħra m'huwiex daqshekk faċli.

Għalhekk qed nitlob lill-gvern sabiex mill-aktar fis jieħu l-passi meħtieġa ħalli jsolvi din il-problema, jekk mhux għall-ġid ta' ħadd għall- ġid tal-pazjenti u ċ-ċittadini Maltin u Għawdxin.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Kamra hija aġġornata għal nhar it-Tnejn, 25 ta' April 2005 fis-6.00 p.m. bl-aġenda kif komunikata mill-Ministru.

Fid-9.50 p.m. il-Kamra aġġornat mingħajr ma saret il-mistoqsija.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB

UŻU TA' L-ENERĠIJA

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 11199 u jgħid jekk il-gvern għandux xi forma ta' politika dwar l-użu ta' l- enerġija?

Jista' jagħti rendikont tal-politika tal-gvern dwar l-użu ta' l- enerġija?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Nitlob lill-Onor.

Interpellant jirriferi l- mistoqsija tiegħu lill-ministru konċernat.

QTUGĦ FIL-PROVVISTA TA' L-ELETTRIKU

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 11206 u jgħid liema huma l-ibliet u rħula li sofrew minn qtugħ fil-provvista ta' l-elettriku matul ix-xahar ta' Ottubru?

X'kienet ir-raġuni u kemm dam dan il-qtugħ?

ONOR.

AUSTIN GATT: L-informazzjoni mitluba qed titpoġġa fuq il-mejda tal- Kamra.

ENERĠIJA ELETTRIKA

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 11208 u jgħid kemm tiġi wżata enerġija elettrika mill-impjanti tar-reverse osmosis?

Xi proporzjon jittieħed mit- total ta' enerġija ġġenerata mill-power stations?

ONOR.

AUSTIN GATT: II-konsum ta' elettriku utilizzat mill-impjanti tar- reverse osmosis bejn Ottubru 2003 u Settembru 2004 hu ta' 111,059,771 units, jiġifieri 5.32% tat-total energy output.

PRODUZZJONI TA' L-ILMA

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 11209 u jgħid kif u minn liema sors ġejja l-produzzjoni ta' l-ilma?

Kemm hu l-proporzjon ta' l-ilma li ġej minn sorsi tar-reverse osmosis?

Kemm ġej mit-tliet impjanti rispettivament?

ONOR.

AUSTIN GATT: L-ilma li tipproduċi l-korporazzjoni għas-servizzi ta' l-ilma hu taħlita ta' ilma ppumpjat minn taħt l-art u ilma mill- impjanti tar-reverse osmosis.

Fl-4 ta' Marzu l-ilma distribwit fil-gżira ta' Malta kien hekk: ground water - 33,434 m3 jew 45%; RO Cirkewwa - 6,779 m3 jew 9%; RO Lapsi - 10,336 m3 jew14%; u RO Pembroke - 23,590 m3 jew 32%.

F'Għawdex l-ilma distribwit ġej kollu minn ground water, li parti minnu jkun imsaffi fil-polishing plant - low pressure reverse osmosis.

Ġieli jkun il-każ, speċjalment fis-sajf, li parti mill-ilma distribwit f'Għawdex ikun ġej mir-reverse osmosis taċ-Ċirkewwa.

SKEJJEL - ALLOKAZZJONI TA' FONDI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Wara li bosta skejjel irċevew ittra li għandhom fondi mnaqqsa mill-allokazzjoni li kellhom, jista' il-Ministru jgħid liema huma l- iskejjel li tnaqqsulhom il-flus u xi tnaqqas għal kull skola?

X'inhi r- raġuni għal dan it-tnaqqis?

ONOR.

LOUIS GALEA: Il-vot materials and supplies u repairs and upkeep fl- estimi għall-2005 huwa ta' Lm1,064,000 (jiġifieri Lm8,000 anqas mis-sena 2004) u Lm196,000 (jiġifieri Lm14,000 anqas mis-sena 2004) rispettivament.

Dan it-tnaqqis ġie mifrux proporzjonalment fuq l-iskejjel kollha.

TURIŻMU U KULTURA - FOND

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għat-Turiżmu u Kultura: Jista' il-Ministru jgħid kemm fih flus il-kont tat-turiżmu u kultura, wieħed mill-kontijiet li tħabbar fid-diskors tal-budget 2004?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Sakemm jitwaqqaf il-makkinarju neċessarju biex jinfetaħ dan il-kont, il-fondi meħtieġa qed jinħarġu mill-fond konsolidat.

EŻAMI TA' L-EFL

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' il-Ministru jinvestiga x'ġara biex fl-eżami ta' l-EFL li sar is-Sibt 26 ta' Marzu, 2005 il-karta ta' l-eżami kien fiha ħafna żbalji?

X'se jiġri issa peress li jista' ikun hemm konsegwenzi għal min għamel l-eżami?

Jista' jgħid ukoll x'kien il-ħlas sabiex persuna setgħet tagħmel l-eżami?

ONOR.

LOUIS GALEA: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġibiet ta' mistoqsijiet parlamentari 11625 u 11657.

ANZJANI – SERVIZZ TA' HELPER

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Meta koppja tibqa' mingħajr is-servizz ta' helper għal ġimgħatejn minħabba leave jew għal xi raġuni oħra u ma jintbagħatx reliever, ma jaħsibx il-Ministru li tkun ħaġa sewwa u ġusta li l-koppja tingħata refund għaż-żmien li tkun baqgħet mingħajr servizz?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Nitlob lill-Onor.

Interpellant jerġa' jaqra t- tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 10110.

ŻEJTUN - DAR TA' L-ANZJANI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' il-Ministru jara x'inhi r-raġuni li r-residenti tad-dar ta' l-anzjani taż-Żejtun ġew imċaħħda milli jaraw il-purċissjoni tal-Ġimgħa l-Kbira fuq it-televiżjoni?

Jista' jgħid min hu responsabbli għal dan l-aġir miskin?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Hija l-policy ta' l-imsemmija home li fil-partijiet komuni t-televiżjoni jinżamm fuq l-istazzjon ta' l-istat, jiġifieri l-PBS.

Residenti li jixtiequ jaraw stazzjon ieħor jistgħu jagħmlu dan fil-kumdita' tal-kamra tagħhom.

Tajjeb jingħad li dawk ir-residenti li xtaqu jaraw il-purċissjoni tal- Ġimgħa l-Kbira taż-Żejtun ittieħdu fiżikament ħdejn il-knisja parrokkjali.

TĦAWWIL TA' SIĠAR U PJANTI

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' il-Ministru jwieġeb l-ewwel parti ta' mistoqsija parlamentari 10934 u jgħid kemm tħawlu siġar u pjanti s-sena li għaddiet u ta' liema għamla huma?

Kemm minn dawn tħawlu fl-iskejjel?

Jista' jgħid liema huma dawn l-iskejjel u x'siġar u pjanti tħawlu?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: L-informazzjoni mitluba qed titpoġġa fuq il- mejda tal-Kamra.

MEPA – BINI OGĦLA MINN GĦAXAR SULARI

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' il-Ministru jgħid kemm ġew approvati permessi mill- MEPA biex jinbnew blocks ta' aktar minn għaxar sulari mill-2000 sa l-2005 u f'liema lokalita'?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Il-MEPA approvat tliet applikazzjonijiet għal bini ogħla minn għaxar sulari f'San Pawl il-Baħar, Raħal Ġdid u Marsalforn.

RAPPORTI TA' REATI MINN BARRANIN

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid kemm ġew irrapportati każi li fihom kienu involuti direttament jew indirettament barranin mis-sena 2000 sas-sena 2005?

Minn liema pajjiż ġejjin?

ONOR.

TONIO BORG: In-numru ta' persuni ta' nazzjonalita' barranija li għamlu rapport lill-pulizija dwar xi reat f'dawn l-aħħar sitt snin hu kif muri hawn taħt:

|Sena |2000|2001|2002|2003|2004|2005| | | | | | | |* | |Persu|2,63|2,21|2,45|2,39|2,91| 394| |ni |0 |6 |2 |3 |7 | |

*sal-31 ta' Marzu

AIRGUNS

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid jekk hux permess li persuna jkollha airgun bla liċenzja?

ONOR.

TONIO BORG: Airgun taqa' taħt it-tifsira ta' arma tan-nar skond l- Ordinanza dwar l-Armi u għaldaqstant mhux permess li tinżamm mingħajr il- liċenzja meħtieġa.

XIRI TA' DIRETT DOMINJU

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid għaliex iċ- ċenswalisti tal-fond li dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament, qed jiġu mċaħħda milli jixtru d-dirett dominju?

ONOR.

TONIO BORG: Wieħed miċ-ċenswalisti tal-fond in kwestjoni applika biex jifdi ċ-ċens iżda, peress illi rriżulta li l-fond ma kienx qiegħed jintuża għal skop residenzjali, ma kkwalifikax taħt l-iskema tal-fidi attwali ta' l-uffiċċju konġunt.

Huwa kien informat b'dan u kien informat ukoll li d-dipartiment kien lest joħroġ sejħa għal offerti għall-bejgħ tad- dirett dominju temporanju.

Fis-7 ta' Diċembru, 2004 l-avukat ta' l-istess applikant informa lid- dipartiment li l-klijent tiegħu kien aċċetta li toħroġ sejħa għal offerti, iżda fl-14 ta' Marzu, 2005 l-istess avukat kiteb għan-nom taċ-ċenswalisti kollha li huma kienu rtiraw il-kunsens tagħhom biex toħroġ din is-sejħa.

MEPA - TOWER BLOCKS

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' il-Ministru jgħid xi kriterji tuża l-MEPA biex tapprova permessi għal tower blocks?

Fil-preżent kemm hemm applikazzjonijiet quddiem il-MEPA biex jinbnew tower blocks u f'liema lokalita'?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Il-MEPA tirriferi għall-policy DC2000, sezzjoni 1.7, li tirriferi għal floor area ratio, fl-evalwazzjoni ta' applikazzjonijiet għal bini għoli.

Sadanittant il-MEPA qiegħda tħejji document policy framework for tall buildings biex tingħata gwida aħjar f'każ ta' applikazzjonijiet ta' din ix-xorta.

Fil-preżent hemm 13-il applikazzjoni pendenti għal dan it-tip ta' żvilupp quddiem il-MEPA u cioe':

|Qawra |4 | |Naxxar |2 | |Gzira |5 | |Mosta |1 | |San |1 | |Giljan | |

ŻJARA TA' PRIM MINISTRU INGLIŻ

L-ONOR.

STEFAN BUONTEMPO staqsa lill-Ministru ta' l-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministru jgħid min kien l-aħħar prim ministru ta' l- Ingilterra li żar Malta uffiċjalment u meta?

ONOR.

MICHAEL FRENDO: Hu mistenni li l-ewwel prim ministru Ingliż li se jżur Malta mill-Indipendenza 'l hawn se jkun f'Novembru li ġej fil-laqgħa taċ-CHOGM.

QABDIET TA' DROGA

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid kemm inqabdet droga minn Jannar 2005 sal-lum u x'tip?

ONOR.

TONIO BORG: L-ammont u t-tip ta' droga li nqabdet mill-pulizija bejn l-1 ta' Jannar u l-11 ta' April, 2005 hu kif muri hawn taħt:

|Tip |Janna|Frar |Marzu |April| | |r | | | | |Cocaine |0.3g |45.5g|6.3g |2g | |Heroin |234.6|73.41|2kg367|- | | |g |5g |.45g | | |Cann. |1kg86|- |- |- | |grass |1.3g | | | | |Cann. |16.4g|197.8|3kg264|260.5| |resin | |1g |.8g |g | |Ecstacy |5.5 |5 tab|10345.|2553 | | |tab | |5 tab |tab | |DHC |11 |15 |- |- | | |tab |tab | | | |Valium |- |- |2 tab |- | |Halcion |- |- |4 tab |- |

KAŻI TA' UŻURA

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid kemm persuni tressqu l-qorti fuq każi ta' użura u x'sentenza ngħataw?

ONOR.

TONIO BORG: Fil-qrati tal-maġistrati ta' Malta ġew ippreżentati 18- il każ ta' użura filwaqt li fil-qorti tal-maġistrati f'Għawdex - bħala qorti ta' ġudikatura kriminali jew istruttorja - ma kien hemm ebda każ.

Minn dawn ingħataw tliet sentenzi għax l-oħrajn għadhom pendenti.

MIA - AVVELENAMENT TA' GĦASAFAR

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' il-Ministru jgħid għaliex id-dipartiment ta' l- ambjent mhux iwaqqaf l-awtoritajiet ta' l-airport milli javvelenaw b'mod indiskriminat kull għasfur li jkun fl-airport, meta għal raġunijiet ta' safety jistgħu jintużaw mezzi oħra inqas krudili?

X'passi beħsiebu jieħu d-dipartiment?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Ninsab aċċertat mill-management ta' l-MIA li din l-allegazzjoni li qed jiġu avvelenati xi għasafar fl-ajruport għal raġunijiet ta' safety m'hijiex vera.

Meta jkun hemm raġuni biex jiġu kkontrollati għasafar fl-inħawi ta' l- ajruport minħabba safety, dan isir taħt id-direttiva tal-kumitat ORNIS u s- superviżjoni ta' l-ispettorat għall-ambjent tad-direttorat għall-ħarsien ta' l-ambjent fi ħdan il-MEPA.

MIA - AVVELENAMENT TA' GĦASAFAR

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm- il darba ġew avvelenati għasafar ġewwa l-MIA?

Kemm inġabru għasafar mejta minħabba dan l-avvelenament u x'tip?

Għaliex l-airport mhux juża mezzi oħra ta' kontroll anqas krudili, bħal ħsejjes u għasafar tal-priża mgħallma?

ONOR.

AUSTIN GATT: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

MEDIĊINI OUT OF STOCK

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' il-Ministru jgħid kemm kien hawn mediċini out of stock din is-sena, jiġifieri mediċini li huma intitolati għalihom persuni bil-karta s-safra jew bil-karta r-roża?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Waqt li għax-xhur ta' Jannar u Frar nirriferi lill- Onor. Interpellant għall-mistoqsijiet parlamentari 10732 u 10808, nista' ngħidlu li l-kumplament ta' l-informazzjoni mitluba għadha qed tinġabar.

SPTAR SAN LUQA - OPERAZZJONIJIET

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' il-Ministru jgħid kemm tħassru operazzjonijiet minħabba nuqqas ta' spazju fl-isptar San Luqa din is-sena?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Din is-sena ma tħassret l-ebda operazzjoni għalkemm informat li jsiru medja ta' 12-il major surgery fl-ortopedija fil-ġimgħa li minħabba ffullar kellhom jiġu posposti, posponiment li kien ippjanat minn qabel u beda jseħħ mid-9 ta' Jannar, 2005.

Rigward il-general surgery, paediatrics, ENT, urology, neurosurgery u plastic surgery, l-informazzjoni mitluba hi kif ġej:

| |Janna|Frar|Marzu|Apri| | |r | | |l | |General |41 |24 |24 |14 | |Surgery | | | | | |Paediatrics| 0 | 0 | 0 | 0 | |E.N.T. |49 |24 |25 | 1 | |Urology | 0 | 0 | 0 | 0 | |Neurosurger| 0 | 0 | 0 | 0 | |y | | | | | |Plastic | 4 | 7 | 8 | 0 | |Surgery | | | | |

Dawn kollha ngħataw jew se jingħataw appuntament għal data oħra.

SPTAR SAN LUQA - OPERAZZJONIJIET

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' il-Ministru jgħid kemm hi twila l-waiting list għal operazzjonijiet tal-kataretti, ftuq, hip replacement u knee replacement?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Il-waiting list għal operazzjonijiet mhux urġenti hi kif ġej:

Hip replacement - 354 Knee replacement - 948

Iż-żmien ta' stennija jilħaq madwar sentejn pero' ivarja skond ċirkostanzi mediċi tal-pazjent, bħal piż żejjed u mard ieħor.

Il-waiting list tvarja wkoll skond il-konsulent.

Dwar l-oftalmoloġija, sal-lum hemm jistennew 3,117-il persuna bi żmien ta' stennija li jvarja bejn sena u nofs u sentejn u nofs.

L-informazzjoni dwar ftuq għadha qed tinġabar u tingħata f'xi seduta oħar.

GĦASAFAR MAQTULA

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: Jista' il-Ministru jagħti breakdown ta' l-għasafar li nqabdu u li nqatlu skond il-carnet de chasse li waslu fid-dipartiment għas- sena 2003?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: L-informazzjoni tal-carnet de chasse 2003 qiegħda fil-proċess biex tiddaħħal fis-sistema komputerizzata tal-MEPA u b'hekk tkun tista' tinħareġ l-istatistika meħtieġa.

ADT - KUNTRATT TAD-DIRETTUR TAT-TOROQ

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t- Toroq: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 10648, jista' il-Ministru jgħid meta sar il-kuntratt bejn GT2 u l-ADT?

Kemm-il konsulent ikopri dan il-kuntratt?

X'servizz qed jingħata minn kull konsulent?

X'inhu l-ammont li l-ADT qed tħallas għal dawn il-konsulenti?

X'qed jirċievu direttament mill-ADT dawn il-konsulenti f'benefiċċji jew perks?

X'inhu l-ammont imħallas s'issa għall-użu ta' mobile phone mill-persuna li dettalji dwarha qed jintbagħtu separatament minn meta laħaq f'Awissu 2004 sal-lum?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Tweġiba tingħata f'seduta oħra.

ADT - VETTURI MIKRIJA

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t- Toroq: Jista' il-Ministru jgħid l-awtorita' dwar it-trasport kemm għandha vetturi mikrija llum u kemm kellha f'Jannar tas-sena 2002?

Mingħand min huma mikrija u b'liema prezz kull jum?

Jista' jgħid jekk dawn ġewx mikrija permezz ta' kwotazzjonijiet jew sejħiet għal offerti u f'każ li kienet segwita din il-proċedura, meta nħarġu s-sejħiet għal offerti?

Kemm kien hemm li applikaw u x'kienu l-offerti mitfugħa?

ONOR.

ADT - DIRETTURI U MANAGERS

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t- Toroq: Jista' il-Ministru jgħid min huma d-diretturi u l-managers ta' l- awtorita' dwar it-trasport li għandhom is-servizz tal-mobile phone u/jew tat-telefon tad-dar imħallas mill-awtorita'?

Jista' jgħid ukoll x'kien l- ammont imħallas matul is-sena li għaddiet u fl-ewwel tliet xhur ta' din is- sena?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT:

| |Nefqa 2004 |Nefqa 2005 | |Isem u |Mobil|Telefo|Mobi|Telefo| |Pożizzjon|e |n |le |n | |i | | | | | |Alfred |573.4|238.51|-19.|21.59 | |Magrin – |2 | |65 | | |Planning | | | | | |Manager | | | | | |Audrey |628.7|237.40|-17.|0.00 | |Testaferr|3 | |66 | | |ata de | | | | | |Noto – | | | | | |Dir TMD | | | | | |Daniela |812.8|mhux |35.3|mhux | |Borg |3 |applik|5 |applik| |Mizzi – | |abbli | |abbli | |PR & | | | | | |Marketing| | | | | |Manager | | | | | |David |665.5|539.12|17.6|84.87 | |Sutton – |1 | |0 | | |Deputy | | | | | |CEO | | | | | |David |296.3|mhux |75.9|mhux | |Vassallo |9 |applik|8 |applik| |– Project| |abbli | |abbli | |Manager | | | | | |Felix |73.72|mhux |12.8|mhux | |Gauci – | |applik|8 |applik| |Manager | |abbli | |abbli | |Francis |599.9|224.45|28.1|45.21 | |Cassar – |9 | |6 | | |Financial| | | | | |Controlle| | | | | |r | | | | | |Gilbert |612.0|mhux |-8.0|mhux | |Agius – |0 |applik|8 |applik| |Manager | |abbli | |abbli | |Heinrich |176.9|mhux |117.|mhux | |Semar – |7 |applik|89 |applik| |Dir NID | |abbli | |abbli | |Joseph |402.5|1331.2|37.0|49.55 | |Caruana –|5 |7 |5 | | |Dir PTD | | | | | |John |328.5|mhux |15.2|mhux | |Debono – |2 |applik|1 |applik| |Purchases| |abbli | |abbli | |Manager | | | | | |John |589.0|mhux |2.38|mhux | |Demicoli |0 |applik| |applik| |– Unit | |abbli | |abbli | |Manager | | | | | |Lara |375.1|mhux |22.7|mhux | |Baldacchi|7 |applik|8 |applik| |no – | |abbli | |abbli | |Manager | | | | | |Lino |379.8|mhux |20.9|mhux | |Abela – |3 |applik|1 |applik| |Technical| |abbli | |abbli | |Manager | | | | | |Louis |225.7|mhux |-0,0|mhux | |Cuschieri|2 |applik|1 |applik| |– Manager| |abbli | |abbli | |Maria |399.7|mhux |-9.3|mhux | |Attard – |2 |applik|5 |applik| |Transport| |abbli | |abbli | |, | | | | | |planning,| | | | | |policy, | | | | | |programmi| | | | | |ng & | | | | | |statistic| | | | | |s manager| | | | | |Mario |142.5|mhux |64.6|mhux | |Ellul – |0 |applik|7 |applik| |Project | |abbli | |abbli | |manager | | | | | |Mario |121.6|177.69|13.1|28.21 | |Ellul – |7 | |2 | | |HR | | | | | |Manager | | | | | |Mark |124.1|252.33|21.1|79.00 | |Samut |5 | |9 | | |Tagliafer| | | | | |ro – Dir | | | | | |Ltd | | | | | |Ray West |398.9|181.71|24.3|53.05 | |– Dir CSD|4 | |2 | | |Robert |500.4|mhux |55.1|mhux | |Zerafa – |3 |applik|2 |applik| |Construct| |abbli | |abbli | |ion | | | | | |Manager | | | | | |Stephen |81.60|mhux |32.9|mhux | |Vella – | |applik|6 |applik| |Manager | |abbli | |abbli |

It-total ta' l-2005 ma jinkludix ix-xhur ta' Frar u Marzu.

Kontijiet għal dawn ix-xhur għadhom ma waslux.

ADT - DEPUTY CHIEF EXECUTIVE

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t- Toroq: Jista' il-Ministru jgħid kemm-il darba siefer id-deputy chief executive ta' l-awtorita' dwar it-trasport matul l-2004 u fl-ewwel tliet xhur ta' din is-sena?

Fejn mar u x'kien l-iskop ta' kull żjara?

Kemm damet kull żjara u x'kienet in-nefqa f'titjira ta' l-arju, akkomodazzjoni u allowances?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: L-informazzjoni mitluba qed titpoġġa fuq il- mejda tal-Kamra.

FAMILJA U SOLIDARJETA' SOĊJALI – GĦOTJIET U GĦAJNUNA OĦRA LIL NGOs

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: B'żieda mat-tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 10290, tista' il-Ministru tgħid jekk id-dipartimenti u l-entitajiet fid- dekasteru tagħha jagħtux xi għajnuna lill-għaqdiet volontarji u organizzazzjonijiet mhux governattivi fi kwalunkwe forma, bħalma huma għotjiet ta' flus, materjal, użu ta' proprjeta', self ta' ħaddiema, benefiċċji minn skemi, eżenzjonijiet, eċċ.?

Lil liema għaqdiet u organizzazzjonijiet?

Din kienet għotja ta' darba biss jew tingħata perjodikament?

Kemm hu stmat li tiswa l-għajnuna?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: It-tagħrif mitlub hu kif jidher mit-tabella li qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra.