MALTA DIBATTITI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Uffiċjali u Rivedut) L-GĦAXAR PARLAMENT Seduta Nru. 369 L-Erbgħa, 22 ta' Marzu 2006 Stampat fl-Uffiċċju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 L-GĦAXAR PARLAMENT Seduta Nru. 369

L-Erbgħa, 22 ta' Marzu 2006

Il-Kamra tad-Deputati ltaqgħet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6.03 p.m.

Talba

Seduta Nru. 369

L-Erbgħa, 22 ta' Marzu 2006

WERREJ

MINUTI 211

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI 211

TQEGĦID TA' KARTI 216

KSUR TA' PRIVILEĠĠ 217

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA 218

ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-LIĠIJIET DWAR IL-PROTEZZJONI

TAL-KONSUMATUR (IT-TIENI QARI) 218

CONSUMER PROTECTION LAWS (AMENDMENT) BILL (SECOND READING) 218

AĠĠORNAMENT 233

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB 237

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET BIL-MIKTUB 249

MINUTI

Il-Minuti tas-Seduta Nru 368 li saret fil-21 ta' Marzu, 2006 ġew konfermati.

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI

SEA MALTA

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 15370 u jinforma lill-Kamra dwar l- aħħar żviluppi fejn tidħol il-qagħda tal-ħaddiema tas-Sea Malta?

Kemm huwa minnu li dawn il-ħaddiema huma miżmuma milli jmorru ma' xi dipartiment governattiv?

ONOR.

AUSTIN GATT (Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni): Ninsab informat li ħadd mill-ħaddiema tas-Sea Malta ma kien miżmum milli japplika għal xi xogħol alternattiv mas-settur pubbliku.

MR SPEAKER (Onor. Anton Tabone): L-Onor.

Farrugia, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Dawn il-kondizzjonijiet japplikaw ukoll għall- ħaddiema tal-Crowne Plaza Holiday Inn?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Ma nafx għal liema kondizzjonijiet qiegħed jirriferi l- Onor. Membru, Sur President.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Li dawn il-ħaddiema jingħataw l-opportunita' li japplikaw ma' xi ente li fiha l-gvern għandu sehem.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Bir-rispett kollu, naħseb li l-Onor.

Interpellant qabadha mit-tarf ħażin għax jekk persuna tikkwalifikax jew le biex timla' post vakanti ma' xi ente, dak jiġi determinat mill-istess applikazzjoni.

Ejja ngħidu li joħorġu applikazzjonijiet biex jimtlew postijiet ta' clerk jew supervisor mas-servizz pubbliku, dawk il-postijiet joħorġu b'ċerti kondizzjonijiet.

Jekk joħorġu applikazzjonijiet għall-mili ta' postijiet ma' l-Enemalta, dawk joħorġu b'kondizzjonijiet differenti.

Jiġifieri l- argument mhux fejn ikun hemm vacancy imma x'ikunu l-kondizzjonijiet partikolari ma' kull sejħa.

MR SPEAKER: L-Onor.

Joe Mizzi, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' il-Ministru jgħid fiex waslet l-investigazzjoni jew inkjesta dwar il-prezz stmat għall-bejgħ tal-bastimenti tas-Sea Malta?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Biex jagħmel din l-investigazzjoni ġie appuntat l- Imħallef Manche' u peress li r-rapport ta' l-imħalllef irid jintbgħat lill- prim ministru, ikun aħjar jekk l-Onor.

Interpellant jindirizza l-mistoqsija tiegħu lill-prim ministru, Sur President.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' il-Prim Ministru jinformana f'liema stadju waslet din l-inkjesta u meta se jkun finalizzat ir-rapport?

MR SPEAKER: Il-Prim Ministru.

ONOR.

LAWRENCE GONZI (Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi): Li nista' ngħidlu hu li l-Imħallef Manche' għadu għaddej bil-proċess ta' l-inkjesta u meta r-rapport ikun lest, naturalment jgħaddihuli.

Żgur li bl-ebda mod ma nixtieq nagħmillu xi tip ta' pressjoni, pero' se nipprova nindaga u nara f'liema stadju waslu l-affarijiet.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President, ippermettili mmur lura għall-kwestjoni tal-ħaddiema tal-Crowne Plaza Holiday Inn.

Filwaqt li nafu li l-Air Malta hi responsabbli għas-sostenn ta' l-impjieg ta' dawn il-ħaddiema, jekk min jieħu over ma jerġax jiftaħ il-lukanda fi żmien sitt xhur, dawn kif se jingħataw l-opportunita' li japplikaw għal xi vacancy li jista' ikun hemm ma' dipartiment jew ente oħra tal-gvern?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Sur President, ma nafx għal liema perijodu ta' sitt xhur qed jirriferi l-Onor.

Farrugia għax safejn naf jien m'hemm xejn minn dan.

Nerġa' ngħid li l-vacancies mal-gvern huma determinati, jekk qed nitkellmu fuq is-civil service, bil-kondizzjonijiet tal-Kostituzzjoni dwar min jista' japplika u kif isiru u kif jiġu regolamentati.

Il-kondizzjonijiet fil-public sector, b'differenza għas-civil service, parti minnhom huma regolati mill-Kostituzzjoni li tgħidlek min jista' japplika u kif u meta għandu japplika u parti minnhom le.

Fit-tieni każ jiġu determinati ċerti proċeduri li huma applikabbli anke taħt l-ETC għal min jista' japplika jew le.

Jekk jaqgħu taħthom jaqgħu taħthom, jekk ma jaqgħux taħthom ma jaqgħux taħthom.

Qatt ma kienu taħt ebda gvern u qatt ma jistgħu jkunu speċifiċi għal kumpanniji.

Fil-fatt lanqas fil-każ tas- Sea Malta ma kienu hekk.

Fil-każ tas-Sea Malta kien hemm numru ta' vacancies li ħarġu pero' ma' kenux japplikaw għall-ħaddiema tas-Sea Malta.

Ma kienx hemm il-kwalifika li trid tkun ħaddiem tas-Sea Malta, daqskemm ma kienx hemm il-kwalifika li tkun ħaddiem ta' x'imkien ieħor.

Sempliċi daqshekk!

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Peress li l-każ tal-ħaddiema tal-Holiday Inn huwa differenti mill-każ tal-ħaddiema tas-Sea Malta għax din azjenda li trendi u peress ukoll li fl-1 ta' April il-lukanda se tagħlaq il-bibien tagħha, kemm huwa minnu li l-impjiegi tal-ħaddiema huma garantiti għal sitt xhur mill- Air Malta?

Jekk kemm-il darba ma jkunx hemm impjieg alternattiv, dawn il- ħaddiema se jintbagħtu jirreġistraw?

Jaħseb il-Ministru li f'dan il- perijodu għandu jsir kull sforz biex lil dawn il-ħaddiema, il-gvern isibilhom impjieg alternattiv ladarba m'huwiex tort tagħhom li l-lukanda se jkollha tagħlaq?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Sur President, il-ħabib tiegħi qiegħed jgħaġġel.

Is- sitwazzjoni hija sempliċi għax grazzi għal dan il-gvern u għal ebda ħaddieħor, waħda mill-kondizzjonijiet tal-bejgħ tal-kumpannija hi kawża ta' preferenza għal min jittenderja li jżomm il-ħaddiema u jagħti garanzija li ma jiddikjarax redundancies għal perijodu determinat, possibbilment ta' tliet snin.

Issa jien m'iniex qiegħed hawn biex nispekula u meta jagħlqu t-tenders naraw fiex inkunu u mbagħad nagħmlu l-għażliet tagħna, Sur President.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Jiġifieri jekk qed nifhem sew il-kondizzjonijiet li qed jinnegozja l-gvern huma li l-impjiegi tal-ħaddiema tal-Holiday Inn mhux talli se jkunu garantiti għal sitt xhur imma saħansitra għal tliet snin, hux hekk?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Sur President, jew l-Onor.

Interpellant qiegħed jagħmel apposta biex jifhem ħażin jew ma nafx.

Waħda mill-kawżi ta' preferenza tat- tender qiegħda pubblika u ma nafx jekk għandix għalfejn nirrepetiha hawnhekk.

Kulma jrid jagħmel l-Onor.

Farrugia hu li jmur jaqra t-tender, li hi xi ħaġa pubblika.

Waħda mill-kawżi ta' preferenza hi fid-determinazzjoni tat-tenderer jekk jagħtix garanzija għal perijodu ta' żmien, li possibbilment ikun ta' tliet snin, li fih ma jiddikjarax redundancies tal-ħaddiema preżenti tal-Holiday Inn.

Din miktuba abjad fuq l-iswed.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Jiġifieri jekk kemm-il darba t-tenderer jew l- entrepreneur ma jaċċettax il-kondizzjoni li jżomm il-ħaddiema miegħu għal tliet snin, l-offerta tiegħu ma tiġix milqugħa?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Jiddispjaċini imma jkolli nerġa' nikkoreġih.

M'għedtx li din hija kondizzjoni tat-tender imma għedt li hija kawża ta' preferenza.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Peress li qed nitkellem għal numru ta' ħaddiema u l- familjari tagħhom li jinsabu konfużi dwar il-futur tagħhom, jista' il- Ministru jgħid x'se tkun il-pożizzjoni jekk kemm il-darba din il- kondizzjoni ma tiġix aċċettata?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Sur President, naħseb li l-ħaddiema tal-Holiday Inn u l- familjari tagħhom iktar għandhom ċans jitħawdu jekk l-Onor.

Interpellant joqgħod jindaħal fejn ma jesaħx.

Jien nista' ngħidlu li madwar ġimgħatejn jew tliet ġimgħat ilu ltqajt ma' Joe Bugeja tal-GWU u mal-kumitat tiegħu u ftehemna preċiż kif kellha tkun il-kondizzjoni.

Huma kienu sodisfatti immens u rringrazzjawni għax iċċarajna l-ħafna għajdut li kienu bdew jinħolqu hemm ġew minn ċerti nies b'motivi differenti.

Aħna mxejna mal-GWU kif ftehemna li se nagħmlu, mingħajr konfużjoni ta' xejn u ta' ħadd.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Sur President, jiena m'iniex qed nindaħal imma qiegħed nistaqsi kif jien fid-dmir li nagħmel - u nitlob anke lis-Sedja biex tieħu nota ta' dan - dwar grupp ta' ħaddiema li għandhom l-impjieg tagħhom mhedded.

Jikkonferma l-Ministru li dawn il-ħaddiema la jafu jekk humiex se jaħdmu wara sitt xhur, la jafu jekk humiex se jaħdmu wara sena u lanqas jafu jekk hijiex se tiġi aċċettata l-klawsola li qed jirriferi għaliha l-Ministru?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Il-ħabib tiegħi bħali m'għandu l-ebda garanzija li se jkun hawn meta ssir elezzjoni ġenerali oħra.

Ħaddiema oħra regolari f'kull kumpannija tal-gvern jew mhux fil-gvern, m'għandhomx garanzija li għada m'humiex se jitkeċċew mix-xogħol.

Din hija r-realta' għax ħadd ma jagħti garanzija għall-ħajja ta' ħadd.

Aħna għandna kawża ta' preferenza maqbula mal-GWU u maqbula mas-section committee tal-Crowne Plaza Holiday Inn, li hija magħmula minn sitt ħaddiema fi gradi u sezzjonijiet differenti, dwar x'għandna nagħmlu.

Issa jekk dan il-qbil jissodisfa lill-union li tirrappreżenta lil dawn il-ħaddiema u jissodisfa lill-ħaddiema nfushom, nippreferi nissodisfa lilhom milli nissodisfa lill-Onor.

Farrugia.

MOBILE PHONES

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA (f'isem l-Onor.

Leo Brincat) staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid kemm hi l- ispiża totali li l-ministeru tiegħu, inkluż l-enti kollha li jaqgħu taħtu, għamel fuq mobile phones matul is-sena 2005?

ONOR.

ANTHONY ABELA (Segretarju Parlamentari) (f'isem il-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi): Qiegħed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra tabella "A" li turi l-informazzjoni mitluba għar-rigward l-uffiċċju tal-prim ministru u tabella "B" li turi l-informazzjoni mitluba għar-rigward il-ministeru tal- finanzi.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Jista' is-Segretarju Parlamentari jaġġornana dwar każ li ressaqtlu l-bieraħ?

MR SPEAKER: Is-Segretarju Parlamentari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, il-bieraħ l-Onor.

Farrugia staqsieni jekk l-istocks tal-gvern humiex se jinbigħu at par, kif hemm miktub fuq quddiem nett ta' l-applikazzjoni, jew jekk humiex se jinbigħu at a premium u għal kull Lm100 ix-xerrej ikun irid joħroġ Lm104, kif hemm miktub f'section 6 fit-tieni paġna ta' l-applikazzjoni.

Dalgħodu ċċekkjajt mal-finanzi u rriżulta li kien hemm misprint u li effettivament kellha tiġi li min jixtri jkun irid iħallas Lm104 għal kull Lm100 stock.

Dan bħal meta sar il-bejgħ tax-shares ta' l-MIA u għal share ta' 25c tħallset is-somma ta' 90c.

Ix-xogħol hekk isir b'mod regolari imma, kif għedt anke l-bieraħ, wara li jiġu sodisfatti t-talbiet tal- persuni individwali, jista' ikun hemm auction ta' parti mill-istess stocks jekk ma jkunx hemm bejgħ biżżejjed.

MR SPEAKER: L-Onor.

Farrugia.

ONOR.

NOEL FARRUGIA: Peress li s-Segretarju Parlamentari qed jirriferi għal dak li ntqal il-bieraħ u anke peress li l-bieraħ qal li l-bejgħ ta' l- istocks kien at par għall-Maltin imma at a premium għall-barranin, dan ifisser li dak li qal il-bieraħ m'għadux jgħodd?

MR SPEAKER: Is-Segretarju Parlamentari.

ONOR.

ANTHONY ABELA: Sur President, diġa' għedt li hemm misprint għax il- prezz huwa Lm104, imbagħad ikun hemm prezz ogħla għal dawk il-partijiet li jiġu auctioned off.

Jiġifieri għal persuni li jinvestu b'mod individwali, kemm lokali kif ukoll barranin, il-prezz huwa Lm104 u mbagħad wara li naraw kemm nies ikunu applikaw, ikun hemm auction għall-parti l-oħra kif isir is- soltu fil-bejgħ ta' l-istocks.

ĦADDIEMA MAL-GVERN

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA (f'isem L-Onor.

Chris Agius) staqsa lill- Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm impjegati ġodda kien hemm tul l-2005 mad- dipartimenti u enti li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu?

ONOR.

AUSTIN GATT: Qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra l-informazzjoni mitluba.

RANDOM INSPECTIONS

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA (f'isem l-Onor.

Justyne Caruana) staqsa lill- Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid jekk l-Enemalta u d-WSC jagħmlux random inspections fuq il-ħaddiema tagħhom?

Kemm inspections saru fl-aħħar tliet xhur?

Meta saru u fejn saru?

ONOR.

AUSTIN GATT: Il-korporazzjoni Enemalta tikkonferma li ġieli saru random inspections għal serq ta' l-elettriku jew serq ta' l-ilma fuq il- ħaddiema tagħha.

Nikkonferma li f'dawn l-aħħar tliet xhur saru żewġ random inspections.

Il-korporazzjoni għas-servizzi ta' l-ilma għandha sistema ta' spezzjonijiet fuq bażi regolari.

Dawn jintużaw speċjalment fejn hemm pumping stations, booster stations u boreholes.

Dawn l-istations jistgħu jkunu awtomatizzati jew bil-ħaddiema.

L-ispezzjoni issir kemm sabiex ikun hemm kontroll fuq l-attendenza ta' l- operators kif ukoll biex fejn ma hemmx operators, il-korporazzjoni għas- servizzi ta' l-ilma tassigura li kollox qed jaħdem sew.

Fl-aħħar tliet xhur dawn l-ispezzjonijiet baqgħu isiru regolarment.

Ma nħossx li għandi nagħti dettalji ta' fejn saru dawn l-ispezzjonijiet.

MR SPEAKER: L-Onor.

Joe Mizzi, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Wara l-aħħar mistoqsija supplimentari li kont għamilt madwar erba' ġimgħat ilu fuq l-avviż legali dwar serq ta' dawl, jista' il- Ministru jgħidli jekk minn dakinhar 'il hawn ħariġx xi avviż legali ieħor?

U nistaqsih ukoll, peress li hemm servizz fejn il-konsumatur iċempel lid- WSC biex ikunu jistgħu jaqrawlu l-meter, jekk jistax jgħidli x'inhi r- raġuni li meta r-readings ikunu għoljin, dawn minn jeddhom ma jaqblux mar- reading li jkun għoli u jagħmlu reading aktar baxx?

X'inhi r-raġuni għal dan?

Għandi l-provi f'idejja u jekk irid il-Ministru ngħaddihomlu.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Safejn naf jien ma ħarġitx legal notice oħra, pero' subject to correction.

Dwar it-tieni parti tal-mistoqsija aħjar jispjegali b'mod aktar sempliċi l-problema x'inhi, Sur President.

MR SPEAKER L-Onor.

Mizzi.

ONOR JOE MIZZI: Il-Ministru jaf li hemm il-faċilita' fejn wieħed iċempel biex jagħti r-reading tal-meter u kultant jiġri li l-iskrivan jew l- operator li jkun qed jieħu t-telefonata min-naħa tal-korporazzjoni, lill- klijent li jkun qed iċempel jirrimarkalu huwa stess fuq l-għoli tar- reading.

Issa jien qed ngħid li rimarka bħal dik mhux biss bil-fomm imissha ssir imma għandha tinżel fir-records tal-korporazzjoni.

Għax x'jiġri mbagħad?

Tibqa' tinsisti magħhom li r-reading hu għoli u minn jeddhom ibaxxuh kemm jidhrilhom huma – naturalment ibaxxuh bi ftit – u meta finalment jiġu biex jaqrawlek l-arloġġ ikunu laħqu għaddew ix-xhur, b'konsegwenza li tidħol fi problema minn meta se jiċċarġjawk is-surcharge.

Mhux qed ngħid li l-problema ma ssolvix ruħha, imma nistaqsi jien għalfejn noħolqu problemi bla bżonn, Sur President.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR AUSTIN GATT: Waqt li nifhem x'qed jgħid l-Onor.

Mizzi, ċertament dan ma jagħmilx sens min-naħa tad-WSC għal dak li huwa cashflow għax jekk l- arloġġ ikun jimmarka 200 minflok 100 u min-naħa tad-WSC iniżżlu r-reading għal 150, żgur li l-korporazzjoni jkun jaqblilha li titħallas bil-quddiem.

Filwaqt li se niġbed l-attenzjoni tad-WSC dwar dan il-fatt, nitlob lill- Onor. Interpellant biex jekk jaf b'xi każi partikolari jagħtini d-dettalji tagħhom, anke b'mod konfidenzjali, biex inkun nista' nagħmel riferenza għalihom.

MR SPEAKER: L-Onor.

Marie Louise Coleiro, mistoqsija supplimentari.

ONOR.

MARIE LOUISE COLEIRO: Sur President, l-ewwelnett ħafna nies jinsabu nkwetati għax ma jafux b'liema rata qegħdin iżommulhom tas-surcharge, peress li f'ċertu perijodu il-kont jaqleb minn rata għal oħra.

U barra minn hekk, xtaqt inkun naf jekk hux qed isir kordinament mal-ministeru tal- familja u solidarjeta' soċjali, bit-tama li jiġu indirizzati dawk il-każi soċjali li m'humiex parti mit-13,000 familja li huma eżenti mis-surcharge.

Meta se jkun hemm deċiżjoni dwar dan?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Ħalli nibda biex inwieġeb għall-ewwel parti tad- domanda, Sur President.

Il-kont tad-dawl u l-ilma jinħadem bi proporzjon, jiġifieri n-numru ta' ġranet li jidhru fil-kont, diviż bin-numru ta' ġranet li hemm bis-surcharge partikolari miegħu.

Din m'hijiex xjentifikament eżatta u naturalment daqqa jmur minn taħt il-konsumatur u daqqa tmur minn taħt il-korporazzjoni, pero' fuq perijodu ta' sitt xhur imbagħad jiġi aġġustat kollox.

Dwar it-tieni parti tad-domanda, il-water services corporation ma tiddeċidix hi x'każi soċjali għandhom igawdu mill-eżenzjoni li jħallsu s- surcharge.

Il-korporazzjoni timxi fuq il-lista ta' persuni indikati minn ministeru ieħor.

Fil-fatt jekk wieħed jara l-estimi li l-bieraħ poġġejt fuq il-mejda tal-Kamra jsib li hemm vot speċifiku għal dan il-għan.

Dan se jibda jitħaddem mill-1 ta' April għalkemm is-sistema ilha li ddaħħlet diversi xhur.

MR SPEAKER: L-Onor.

Coleiro.

ONOR.

MARIE LOUISE COLEIRO: Bir-rispett kollu, il-Ministru ma tanix tweġiba adegwata.

Dwar l-ewwel risposta nemmen li m'huwiex ġust il-mod kif jinħadem il-kont għax f'ċerti xhur tikkonsma ħafna u f'ċertu xhur tikkonsma anqas u allura l-proporzjon qatt ma tista' ġġibu sew billi taħdmu fuq bażi ta' sitt xhur jew sena.

Fit-tieni parti tad-domanda xtaqt inkun naf jekk humiex se jkunu catered for dawk il-każi soċjali li minkejja li m'humiex eżenti minħabba ċerti regolamenti, huma verament każi soċjali.

Naturalment mhux il-korporazzjoni tiddetermina liema hu każ soċjali u liema mhux, imma d-dipartiment tas- sigurta' soċjali u għalhekk nippretendi risposta.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

DOLORES CRISTINA (Ministru tal-Familja u Solidarjeta` Soċjali): Dawn il-każi partikolari se jiġu catered for u n-numru ta' talbiet li daħlu se jiġu evalwati għax nemmnu li ħafna minnhom verament jistħoqqilhom li jiġu eżentati.

Fil-fatt qed tinħadem formola biex nindirizzaw dawk il-każi li m'humiex daqshekk speċifiċi imma jistħoqqilhom li jiġu eżentati.

Nittama li din is-sistema tibda taħdem minn hawn u ftit ġimgħat oħra u b'hekk nikkejterjaw għal ħafna każi oħra li apparti dawk it-13,000 familja li jaqgħu taħt ir-regime tal-benefiċċju soċjali, ukoll jistħoqqilhom li jiġu eżentati.

Madankollu ma jistax ikun li kulmin jaħseb li l-każ tiegħu huwa ġenwin jiddeċiedi hu li għandu jiġi catered for.

SAFAR UFFIĊJALI

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA (f'isem l-Onor.

Chris Agius ) staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid min huma l- uffiċjali mid-dipartimenti li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu li siefru fuq xogħol matul l-2005?

Fejn marru u x'kienet ir-raġuni?

Kemm kienet l- ispiża?

ONOR.

ANTHONY ABELA (f'isem il-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi): Qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra l-informazzjoni mitluba.

ĦADDIEM TAL-BANK ĊENTRALI

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA (f'isem l-Onor.

Silvio Parnis) staqsa lill- Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 17060, jista' il-Prim Ministru jgħid fiex wasal il-każ ta' ħaddiem li dettalji dwaru qed jintbagħtu separatament li ilu ma jieħu paga għal dan l-aħħar xahar u qiegħed jistenna li jgħaddi board?

Jista' dan il- każ jitmexxa 'l quddiem?

ONOR.

ANTHONY ABELA (f'isem il-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi): Ngħarraf lill-Onor Interpellant illi l-impjegat imsemmi ma jaqax taħt id- dekasteru tal-ministeru tal-finanzi, pero' għandi informazzjoni li l-każ qiegħed jiġi trattat skond il-proċeduri fis-seħħ fl-ente fejn hu mpjegat.

INCOME TAX REFUND

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA (f'isem l-Onor.

Charles Buhagiar) staqsa lill- Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid meta ċerta persuna li dettalji dwarha qed jintbagħtu separatament, se tieħu l- income tax refund dovut lilha għas-sena 1998?

ONOR.

ANTHONY ABELA (f'isem il-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi): Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li minħabba d-dispożizzjonijiet ta' segretezza fl-atti dwar it-taxxa fuq id-dħul, id-dipartiment tat-taxxi interni m'huwiex f'pożizzjoni li jiżvela informazzjoni personali.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-ħin tal-Mistoqsijiet għadda.

Ngħaddu għal Tqegħid ta' Karti.

Il-Prim Ministru.

TQEGĦID TA' KARTI

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar karozzi mixtrija, mikrija jew leased mill-uffiċċju tal- prim ministru u mill-ministeru tal-finanzi bejn Ottubru 2005 u Frar 2006, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 17476;

Estratt mill-public service management code dwar ir-responsibility leave, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 17676;

Tabella li turi l-għadd ta' turisti li qagħdu Għawdex u Kemmuna bejn l- 2002 u l-2005, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 17820;

Kjarifika għall-mistoqsija parlamentari 15886 dwar ħlas ta' sisa, dazju u VAT fuq l-importazzjoni ta' fuel.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Louis Galea.

ONOR.

LOUIS GALEA (Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi): Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar l-għadd ta' kandidati li se joqogħdu għall-eżamijiet tal- Matsec fis-sessjoni ta' Mejju 2006, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 17720;

Kopja ta' letter circular dwar l-UEFA jubilee mini-pitches project, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 17723; u

f'isem il-Ministru għat-Turiżmu u Kultura nqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar l-għoti ta' rigali, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 17606.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Austin Gatt.

ONOR.

AUSTIN GATT: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar programmi u proġetti li se jitwettqu f'Għawdex, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 17303.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Dolores Cristina

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Sur President, inqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra:

Rapport ta' ħidma għas-sena 2005 tal-kummissarju għat-tfal; u

Tagħrif dwar l-għadd ta' każi fejn twaqqaf il-benefiċċju b'riżultat ta' abbuż, bi tweġiba għall-mistoqsija parlamentari 14321.

MR SPEAKER: Grazzi.

Stqarrijiet Ministerjali?

Mozzjonijiet?

L-Onor.

Mizzi.

KSUR TA' PRIVILEĠĠ

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, qed inressaq każ ta' ksur ta' privileġġ kontra s-Sur Michael Caruana li kiteb artiklu datat 23 ta' Marzu, 2006 abbażi ta' l-Ordinanza dwar il-Privileġġi u s-Setgħat tal-Kamra tad- Deputati, b'mod partikolari paragrafu (d) subinċiż (4) ta' artiklu 11.

Qed inressaq każ ta' ksur ta' privileġġ kontra min hu responsabbli għal dan, jiġifieri l-website "maltarightnow" u anke kontra l-Onor.

Mario Galea minħabba dak li qed jiġi rrapportat li qal u dan dejjem abbażi ta' l- Ordinanza dwar il-Privileġġi u s-Setgħat tal-Kamra tad-Deputati, b'mod partikolari paragrafu (d) subinċiż (4) ta' artiklu 11.

MR SPEAKER: Is-Sedja tieħu nota u aktar tard tikkomunika d-deċiżjoni tagħha.

Ngħaddu issa għall-Ordnijiet tal-Ġurnata.

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-LIĠIJIET DWAR IL-PROTEZZJONI TAL-KONSUMATUR

CONSUMER PROTECTION LAWS (AMENDMENT) BILL

L-ordni għat-Tieni Qari ġie moqri Ikompli mill-21 ta' Marzu, 2006 Il-mistoqsija reġgħet tqiegħdet

MR SPEAKER: Il-Ministru qiegħed in possession.

ONOR.

ĊENSU GALEA (Ministru għall-Kompetittivita` u Komunikazzjoni): Kif għedt il-bieraħ filgħaxija llum se nipprova nitkellem dwar l-aspetti l- oħra tal-liġi li qegħdin niddiskutu għaliex il-bieraħ iffokajt fuq l-operat tal-Malta standards authority u nsistejt li kollha kemm aħna għandna nagħrfu r-rwol importanti li għandha din l-awtorita` proprju bħala garanzija li l-prodotti li għandna fis-suq Malti, kemm dawk magħmulin lokalment u kemm dawk importanti, ikunu ta' l-ogħla kwalita` u ma jkunux ta' dannu għal min jużahom.

Wieħed jifhem ir-responsabbilita` li għandha l- MSA biex tiggarantixxi l-ogħla kwalita` skond standards internazzjonali biex dak kollu li nipproduċu – kemm għal użu lokali u kemm għal esportazzjoni – jew nimportaw ikun ta' kwalita` u fl-ebda ħin ma jwassal għal dannu tal-persuni.

Naturalment għad irridu nipprovaw inkomplu nsaħħu l-informazzjoni dwar ir- rwol ta' din l-awtorita` mhux biss fost il-persuni li huma direttament involuti fil-manifattura jew fis-settur tas-servizzi imma wkoll – u forsi aktar importanti – lill-konsumatur.

Aħna nafu li tneħħew numru ta' prodotti mis-suq għax wara li saret l-analiżi tagħhom, ġie konkluż li dawn m'humiex ta' kwalita` tajba u dan jagħti lilna l-konsumaturi l-garanzija meħtieġa li l-prodott li jkun offrut ikun ta' l-ogħla kwalita`.

Dan jgħodd ukoll għal dawk li huma ċertifikazzjoni ta' CE marks u ċertifikazzjonijiet internazzjonali oħrajn u huwa importanti li dan inkomplu ninsistu fuqu fiż- żmien li ġej.

Dan huwa aspett wieħed ta' din il-liġi pero` kif għedt fl-introduzzjoni hemm aspetti oħrajn marbuta ma' l-implimentazzjoni ta' regolamenti u emendi ta' l-Unjoni Ewropea, b'mod partikolari ma' l-EC 2006/2004 tal-parlament Ewropew u wkoll tal-kunsill tas-27 ta' Ottubru ta' l-2004.

Dawn huma regolamenti li l-ewwelnett jispeċifikaw liema awtorita` hija responsabbli fid-diversi pajjiżi fuq dan il-qasam.

MR SPEAKER: L-Onor.

Joe Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, niġbidlek l-attenzjoni li m'hawnx quorum.

MR SPEAKER: Is-Seduta hija sospiża għal ħames minuti.

Fis-6.40 p.m. is-Seduta ġiet sospiża u rriżumiet ħames minuti wara.

MR SPEAKER: Is-Seduta tkompli.

Il-Ministru.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Sur President, ippermettili nżomm minuta silenzju sakemm il-membri ta' l-oppożizzjoni jidħlu fil-Kamra.

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom, inżommu l-ordni u kulħadd jieħu postu.

Il- Ministru jista' ikompli bid-diskors tiegħu.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Fadal 20 sekonda għall-minuta silenzju li qed nagħmel!

Tajjeb ngħid li hija inkredibbli kif min-naħa ta' l-oppożizzjoni hawn 29 membru neqsin, pero` naturalment kulħadd jagħmel kif jaħseb li għandu jagħmel.

Sur President, f'dan l-abbozz ta' liġi hemm il-ħsieb ukoll li jiddaħħlu fis- seħħ regolamenti li huma marbutin ma' l-EC2006/2004 tal-Parlament Ewropew u wkoll tal-kunsill tas-27 ta' Ottubru, 2004.

Huwa importanti li dan jidħol fis-seħħ għaliex irridu kontinwament niggarantixxu li r-regolamenti li jagħtuna ċertu livell fil-prodotti u servizzi jiġu rispettati.

MR SPEAKER: L-Onor.

Joe Mizzi.

ONOR.

Fis-6.46 p.m. is-Seduta ġiet sospiża u rriżumiet ħames minuti wara.

MR SPEAKER: Is-Seduta tkompli.

Il-Ministru.

ONOR.

ĊENSU GALEA: Sur President, għat-tielet darba kont qed nipprova ngħid li f'dan l-abbozz ta' liġi partikolari, minbarra dak li hemm marbut mal-MSA, hemm il-ħsieb li jiddaħħlu fis-seħħ regolamenti li huma marbutin ma' l-EC2006/2004 tal-Parlament Ewropew u wkoll tal-kunsill tas-27 ta' Ottubru, 2004.

L-intenzjoni ta' dawn ir-regolamenti hija li jkun hemm il- kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet nazzjonali li huma responsabbli mill- protezzjoni tal-konsumatur.

Allura l-idea prinċipali hija li jkun hemm il- koordinament neċessarju bejn il-pajjiżi ta' l-Unjoni Ewropea sabiex dawn jimxu ma' dawn id-direttivi partikolari u li jkun hemm uffiċċju li jkun qed jimplimenta din il-leġislazzjoni marbuta mal-protezzjoni tal-konsumatur.

B'riżultat ta' din id-direttiva hemm 14-il parti differenti ta' leġislazzjoni li b'xi mod jew ieħor riedu jidħlu fis-seħħ.

Partijiet minn dik il-leġislazzjoni diġa` kienu in line mar-regolamenti filwaqt li partijiet oħrajn riedu jiġu emendati.

Fil-fatt jirriżulta li minn dawn l-14- il regolament differenti, tmienja minnhom huma marbutin b'mod dirett mad- dipartiment tal-consumer affairs li huwa parti mid-diviżjoni tal-konsumatur u kompetizzjoni u mbagħad hemm emendi oħrajn marbutin mal-broadcasting authority, mal-financial services authority, mad-dipartiment ta' l- avjazzjoni ċivili u anke mal-communications authority pero` dwar dan m'hemmx ħtieġa ta' emendi legali fil-parlament.

Sur President, hemm ukoll regolamenti li huma marbutin mat-tourism authority pero` f'dan il-każ, l- emendi li jridu jsiru mhux qegħdin isiru bħala parti minn din il-liġi għax se jsiru taħt abbozzi ta' liġi oħrajn li jikkonċernaw direttament il-qasam tat-turiżmu.

F'din il-liġi li għandna quddiemna qegħdin nipproponu li nġibu in line numru ta' regolamenti li se jkomplu jassiguraw li l-konsumatur f'pajjiżna jingħata l-istess tip ta' protezzjoni, għajnuna u support li jkun qed jingħata fl-24 stat ieħor ta' l-Unjoni Ewropea.

Wieħed jista' jgħid ukoll li minħabba li tmienja minn dawn l-14-il regolament li qegħdin jidħlu fis- seħħ, huma regolamenti li jaqgħu direttament taħt id-diviżjoni tal- konsumatur, kien deċiż li dawn ir-regolamenti kollha jkunu koordinati mid- diviżjoni tal-konsumatur biex nassiguraw li jkun hemm alignment f'dan ir- rigward.

Sur President, kif diġa` għedt, id-dipartiment tal-konsumatur ġie meqjus bħala s-single liaison office f'Malta u bħala l-awtorita` kompetenti f'dan il-pajjiż u b'hekk qegħdin inkomplu nżidu s-saħħa tal-konsumaturi.

Jien se nagħmel riferenza għat-tmien direttivi li huma direttament marbutin mad-diviżjoni tal-konsumatur u 'l quddiem inkun f'qagħda li nagħti iktar informazzjoni dwar aspetti oħrajn ta' dan l-istess abbozz ta' liġi biex kulħadd ikun konxju tal-proposti li għandna quddiemna.

L-ewwel direttiva li se nitkellem fuqha hija l-84/450/EC ta' l-10 ta' Settembru ta' l-1984 li tirrigwarda l-mod ta' kif wieħed jista' jpoġġi fis-seħħ proċeduri u għodda li permezz tagħhom il-konsumatur ikun f'qagħda li jista' jieħu passi jekk l- informazzjoni li tingħata dwar prodott jew servizz tkun misleading.

Direttiva oħra li se nimplimentaw – mhux se noqgħod insemmi n-numru tad- direttiva għax ma naħsibx li hemm bżonn – hija dik li tirrigwarda l-mod ta' kif il-konsumatur jiġi protett minn dawk il-kuntratti li jiġu negozjati u li ma jsirux fil-premises ta' xi negozju.

Hawnhekk qegħdin nassiguraw li r- regolamenti marbutin ma' kuntratti li jsiru 'l bogħod mill-premises ikunu in line mad-direttivi u b'hekk il-konsumatur igawdi l-protezzjoni.

Permezz ta' l-emendi li għandna quddiemna qed nirregolaw ukoll x'jiġri meta persuna tingħata consumer credit b'mod li nkunu ċerti li l-kreditu li jingħata, jingħata abbażi ta' regolamenti li huma ċari u b'hekk jitnaqqas sostanzjalment ir-riskju li konsumatur ibati l-konsegwenzi tal-credit terms negattivi li jkun daħal fihom u li jista' finalment jingidem minnhom.

Emenda oħra li qegħdin nitkellmu dwarha tirrigwarda l-unfair terms fuq il- consumer contracts u għal darb'oħra l-idea prinċipali għal emenda bħal din hija li twassal biex il-konsumatur ikun f'qagħda aħjar li jħares id- drittijiet tiegħu jekk kemm-il darba jħoss li l-kuntratt ikollu terms li ma jkunux fair.

Apparti minn dan, hemm il-protezzjoni meħtieġa lill- konsumatur meta l-kuntratt ta' xirja jew ta' għoti ta' servizz ma jkunx qed isir b'mod dirett, mhux biss 'il bogħod mill-premises imma anke b'mod li jissejjaħ distance contract.

Allura hawnhekk qegħdin inpoġġu fis-seħħ direttiva partikolari li tikkonċerna l-mod ta' kif wieħed iħares id-dritt ta' protezzjoni li għandu l-konsumatur f'dawn iċ-ċirkostanzi.

Sur President, qegħdin indaħħlu fis-seħħ ukoll id-direttiva dwar il- misleading advertising u hawnhekk qegħdin ngħidu li dak li huwa reklamar li jagħmel paragun bejn prodott u ieħor jew bejn servizz u ieħor għandu jiġi regolat u qed ngħidu wkoll kif dan għandu jsir.

Hemm regolamenti oħrajn li jikkonċernaw il-protezzjoni tal-konsumatur bħal, per eżempju, preżentazzjoni ċara tal-prezzijiet tal-prodotti offruti imma hemm aspetti oħrajn li huma marbutin mal-garanziji fuq bejgħ ta' consumer goods li sikwit ikunu assoċjati ma' xiri ta' dan it-tip ta' prodotti.

Kif għedt, il- bażi ta' dawn ir-regolamenti huma t-tmien direttivi li huma direttament marbuta mad-dipartiment tal-konsumatur sabiex f'pajjiżna jkollna livell ta' protezzjoni tal-konsumatur kif jixraq u li wieħed jistenna f'pajjiż fejn in- negozju jsir b'mod liberu.

Qed ngħidu wkoll li aħna se nagħtu lid-direttur responsabbli mill-consumer affairs, il-poter li jkun jista' mhux biss jinvestiga dak li jkun qed jiġri f'servizz partikolari f'pajjiżna imma anke li jinvestiga bejgħ li jkun qed isir lil hinn mill-fruntiera tagħna sabiex ikun f'pożizzjoni b'saħħitha li jaqbad l-abbuż u dawk li jiksru r- regolamenti.

Barra minn hekk qegħdin inżidu ċerti poteri ta' inforzar għax bil-leġislazzjoni li għandna llum, hemm ċerti diffikultajiet kif tinforza ċerti sitwazzjonijiet u allura b'riżultat ta' dan, qegħdin inpoġġu fis-seħħ aktar saħħa f'idejn il-konsumatur.

Sur President, hemm emenda oħra li ma tikkonċernax direttament lid- dipartiment tal-konsumatur imma tikkonċerna iżjed lill-broadcasting authority.

Fil-fatt qegħdin ngħidu li b'riferenza għad-direttivi tal- kunsill 89/552/EEC tat-3 ta' Ottubru ta' l- 1989, dak li huwa koordinament ta' ċerti proviżjonijiet li tipprovdi l-liġi fuq attivitajiet ta' broadcasting isiru b'mod tajjeb.

Hawnhekk qegħdin nagħmlu emenda għall- artiklu 37 tal-broadcasting Act biex inkunu f'qagħda li nimplimentaw dan l- istess regolament li jikkonċerna l-awtorita` tax-xandir.

Hemm emendi oħrajn li huma marbutin mad-dipartiment ta' l-avjazzjoni ċivili.

Id-dipartiment ta' l-avjazzjoni ċivili jservi bħala regolatur responsabbli mill-ħarsien tal-konsumatur f'servizzi ta' ġarr ta' passiġġieri minn pajjiż għall-ieħor u hawnhekk qegħdin inpoġġu fis-seħħ bl- aktar mod ċar dawn ir-regoli ta' kumpens u ta' assistenza għal każijiet ta' denied boarding.

Mhux l-ewwel darba li jkollna diffikulta` fejn passiġġieri jitwaqqfu milli jirkbu fuq ajruplan minħabba li jkun hemm overbooking ta' xi flight partikolari u allura hawnhekk qed jingħata l- poter b'mod mill-iktar ċar kif il-passiġġieri li jiġrilhom hekk, jingħataw kumpens.

L-istess jgħodd għal dak li jirrigwarda l-kanċellazzjoni ta' xi flight partikolari jew inkella delays twal.

Sur President, għamilt riferenza wkoll għall-financial services authority fejn ma kienx hemm bżonn ta' tibdil fil-leġislazzjoni Maltija u lanqas m'hemm bżonn ta' bdil f'dak li jirrigwarda l-licencing authority li hija l- awtorita` kompetenti fit-tħaris tad-direttiva 2001/83/EC tal-parlament Ewropew li tirrigwarda l-prodotti mediċinali li jintużaw mill-bnedmin.

Dawn ir-regolamenti daħlu fis-seħħ mingħajr emendi partikolari.

Hemm ukoll bidliet marbutin mal-communications authority, partikolarment f'dak li jirrigwarda l-kummerċ elettroniku fis-suq intern.

Anke hawnhekk ma kienx hemm bżonn ta' emenda fil-liġi prinċipali pero` kien hemm ħtieġa ta' xi emendi fir-regolamenti marbutin ma' dan is-suġġett.

Dan it-tibdil fir- regolamenti seħħ fl-avviżi legali li jiġu ppubblikati minn żmien għall- ieħor.

Huwa importanti li nifhmu dan kollu biex inkunu f'qagħda li nifhmu kif jaħdmu r-regolamenti ta' l-Unjoni Ewropea li finalment qegħdin hemm biex il-leġislazzjoni tagħna tkompli tiġi mħarsa aktar u jkollna aktar garanziji.

Naturalment wieħed jista' jidħol f'aktar dettall għax hemm diversi aspetti li jagħtu lok għal diskussjoni pjuttost wiesgħa pero` l-għan aħħari dejjem għandu jkun dak li nsaħħu l-liġijiet marbutin mal-konsumatur u meta nagħmlu dan, jeħtieġ li mmorru lil hinn mill-aspetti tradizzjonali.

Qegħdin immorru lil hinn minn dak li huwa marbut mal-ħarsien tal-konsumatur fil- ħajja ta' kuljum, Sur President, anke jekk diġa` hemm protezzjoni għal dan fil-leġislazzjoni ta' pajjiżna u għalhekk f'dak li jirrigwarda dawn ir- regolamenti, ma kienx hemm il-ħtieġa li jkun hemm emendi biex jidħlu fis- seħħ.

Bħalma ġara diversi drabi matul is-snin li għaddew, il-ħarsien tal- konsumatur fis-sens aktar wiesa' jibqa' responsabbilta` tagħna wkoll u għalhekk aħna komplejna nibnu u niggarantixxu li l-liġijiet li joriġinaw minn Malta l-protezzjoni meħtieġa.

Pero` wieħed irid jenfasizza l-fatt li lil hinn mir-responsabbilta` li biha l-gvern u l-awtoritajiet governattivi jridu jiggarantixxu li l-konsumatur ikun qed jingħata dak li jkun imwiegħed, dawn iridu wkoll jaraw li minkejja aspetti marbutin mat- trattazzjoni ta' agreements, mal-mod ta' kif isiru ċerti kuntratti u mal- mod ta' kif isir ċertu negozju b'kuntratt jew mingħajru, kollox isir b'mod li d-drittijiet tal-konsumatur ikunu l-ħin kollu mħarsa.

Jien ipprovajt nagħmel riferenza għall-fatt li hemm numru ta' punti legali li jridu jkunu miftiehma aħjar min-naħa tad-diviżjoni tal-konsumatur u min-naħa ta' awtoritajiet oħrajn ukoll għax dawn għandhom obbligi partikolari marbutin ma' din il-leġislazzjoni.

Sur President, id-dipartiment tal-konsumatur jaħdem ħafna biex kull ilment li jitressaq quddiemu jiġi investigat u huwa tajjeb li ngħid li jiġu investigati eluf ta' ilmenti fis-sena.

Barra minn dan, hemm ukoll it- tribunal dwar il-konsumatur li naturalment m'huwiex parti minn din il-liġi li għandna quddiemna llum pero` dan għandu funzjoni qawwija x'jaqdi biex aħna l-konsumaturi mhux biss ikollna leġislazzjoni li tipproteġina fuq il- karta imma li din tkun tipproteġina fir-realta` wkoll.

Hemm numru sostanzjali ta' sitwazzjonijiet fejn aħna bħala konsumaturi nistgħu nħossuna dgħajfa u mhux f'pożizzjoni li nimxu 'l quddiem pero` issa nafu li t-tribunal dwar il-konsumatur fil-fatt ħaffef il-proċedura ta' kif konsumatur jista' jmexxi kontra xi ħadd li jkun biegħlu prodott jew servizzi.

Apparti minn hekk tnaqqsu sostanzjalment ukoll l-ispejjeż li attwalment iridu jsiru biex bniedem jagħmel dik l-investigazzjoni neċessarja u għalhekk tjiebet is-sitwazzjoni ta' dawk il-konsumaturi li jħossu li d-drittijiet tagħhom ma ġewx rispettati.

S'intendi t-tribunal ma jagħtix raġun lil kull konsumatur li jmur quddiemu pero` dan se jkun qed jaqdi l-funzjoni tiegħu l-ħin kollu b'sens ta' ġustizzja.

Ġieli jkun hemm okkażjonijiet fejn il-konsumaturi jħossu li t-tribunal ma tahomx dik il- ġustizzja li huma ħasbu li se jieħdu mingħandu pero` dan huwa bilanċ legali li ried jintlaħaq - fil-fatt intlaħaq numru ta' snin ilu - u m'għandix dubju li din hija għodda effettiva li permezz tagħha se nkomplu nagħtu dawk il-garanziji u l-protezzjoni legali meħtieġa lill-konsumatur fis-servizz li jingħata.

Hawnhekk irridu nkomplu nżidu l-awareness fid-diversi aspetti ta' dawn l- ilmenti li jsiru.

Jien għamilt riferenza għall-fatt li kull sena jkun hemm numru kbir ta' ilmenti fil-konfront ta' negozjanti differenti.

Pero` meta wieħed jara n-numru ta' transazzjonijiet li jsiru u jara wkoll in-numru ta' ilmenti li jaslu għand id-dipartiment tal-konsumatur, dan jista' jgħid bil- liberta' kollha li n-numru ta' ilmenti huwa relattivament żgħir.

Naturalment jekk xi ħadd minn dawn li qed jisimgħuni kellu xi każ serju u ressqu quddiem id-dipartiment, u wara li saret l-investigazzjoni neċessarja ma ngħatax raġun, kif xtaq hu, dik il-persuna tgħidli li ma nafx x'qiegħed ngħid u tgħidli: Inti ma tafx minn liema problemi kelli ngħaddi biex wara li ħadt diversi miżuri legali fil-fatt ingħatajt raġun.

Pero` li huwa żgur hu li l-għodda neċessarja biex tiggarantixxi li l-konsumatur ikollu l- protezzjoni legali meħtieġa qiegħda hemmhekk u matul iż-żmien irridu nkomplu nsaħħu dik l-għodda li diġa` teżisti.

Dawn il-proposti li għandna f'din il-liġi se jkomplu jsaħħu idejn il-persuna li tkun responsabbli mid- dipartiment tal-konsumatur biex jiggarantixxi li l-konsumatur ikun f'qagħda li jressaq l-ilmenti tiegħu b'mod faċli kemm jista' jkun.

Sur President, irrid ngħid ukoll li proprju ftit tax-xhur ilu twaqqaf il- European consumer centre.

Dan iċ-ċentru huwa għodda oħra li għandu l- konsumatur Malti biex jekk kemm-il darba jkun xtara xi ħaġa minn barra l- pajjiż u meta jirritorna lejn Malta jsib li dak il-prodott li xtara huwa difettuż ma jkollux għalfejn joqgħod jerġa` jmur barra minn Malta, kif ġieli kien isir qabel, għand il-persuna li tkun biegħetlu l-prodott u jipprova jieħu raġun minn hemmhekk.

Illum permezz ta' l-European consumer centre li huwa stabbilit hawn Malta u fil-pajjiżi l-oħrajn ta' l-Unjoni Ewropea, il-konsumatur jista` jagħmel il-kuntatti neċessarji biex jieħu sodisfazzjon li l-prodott li xtara jkun jirrifletti l-valur li veru jkun ħallas għalih.

Din hija għodda - għalkemm ma nistax ngħid li hija ġdida - maħsuba biex tkompli ssaħħaħ l-għodda li diġa` teżisti f'pajjiżna.

Sur President, l-impenn tal-gvern tal-ġurnata huwa li jkompli jagħti garanziji u jipprovdi l-għodda neċessarja biex il-ħarsien tagħna bħala konsumaturi jkun iktar imsaħħaħ u biex insiru aware mid-drittijiet li għandna.

Jien nemmen li d-dipartiment tal-konsumatur se jkompli jwassal il- messaġġ tiegħu b'mod iktar qawwi.

Qegħdin ukoll noħolqu għodda biex jekk persuna li tkun għamlet negozju partikolari tinstab ħatja li għal xi raġuni jew oħra ma tatx is-servizz kif kien meħtieġ, ma taħrabx mir- responsabbiltajiet li għandha lejn il-konsumatur, u dan biex proprju nsaħħu d-drittijiet tal-konsumatur.

Fl-aħħar mill-aħħar aħna l-persuni li nimbottaw in-negozju u allura l-gvern qiegħed ikompli jagħti iktar għodda li permezz tagħha, aħna, bħala konsumaturi inkomplu mexjin 'il quddiem u inżidu l-protezzjoni fuq dawk li huma d-drittijiet tagħna.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Marie Louise Coleiro.

ONOR.

MARIE LOUISE COLEIRO: Sur President, jien smajt b'interess dak li kellu xi jgħid il-Ministru Ċensu Galea, u fil-fehma tiegħi, minkejja l- ħafna premessi sbieħ li kien qiegħed jitkellem dwarhom he falls short minn dak li fil-fatt qiegħed jiġri f'pajjiżna.

Qegħdin nitkellmu dwar abbozz ta' liġi li mhux se jdaħħal regolament, għax regolament ta' l-Unjoni Ewropea jidħol b'mod immedjat illum li aħna membri sħaħ, imma qiegħed suppost jidentifika struttura biex naqdu l-oġġettiv ta' dan ir-regolament.

Huwa tajjeb li ngħidu li dan huwa regolament li fih madwar 22 artiklu.

Naturalment din m'hijiex l-unika għodda li għandna biex nipproteġu lill- konsumatur, la fuq livell ta' Unjoni Ewropea u lanqas fuq livell tal- liġijiet nazzjonali.

F'mument minnhom il-ministru għamel enfasi fuq l-importanza ta' l- informazzjoni lill-konsumatur.

Dan huwa wieħed mid-drittijiet l-aktar bażiċi tal-konsumaturi li daħal permezz ta' l-artiklu 153 tat-trattat ta' l- economic community ta' dak iż-żmien.

Il-konsumatur ma jistax ikun protett billi jkollu liġijiet jew regolamenti fuq il-karta imma jrid ikun informat li għandu dawk il-liġijiet.

Il-ministru qal li l-proposti li hemm f'dan l- abbozz ta' liġi huma għodda oħra f'idejn il-konsumatur.

Liġi tista' tkun għodda f'idejn il-konsumatur jekk il-konsumatur ikun konxju li għandu dik l- għodda, ikun jaf jużaha u jkollu l-mezzi, l-aċċess u anke l-garanzija li jista' jużaha.

Irrid ngħid li li fil-fehma tiegħi dan ir-regolament dieħel tard għax huwa tajjeb li ngħidu li dan beda jiġi msawwar mill-Unjoni Ewropea sa mis-sena 2001 meta dak iż-żmien ħarġet green paper biex bdiet id- diskussjoni.

Imbagħad kien hemm follow-up għal din il-green paper fl-2002 bir-riżultat li fit-18 ta' Lulju ta' l-2003 il-kummissjoni kienet addottat il-proposta għal dan ir-regolament.

Imbagħad fis-27 ta' Ottubru l-kunsill kien qabel u suppost li dan ir-regolament daħal fis-seħħ fid-29 ta' Diċembru ta' l-2005, apparti artiklu 2 u artiklu 3 li se jidħlu fis-seħħ fid-29 ta' Diċembru ta' din is-sena.

Jiġifieri wara l-intervent tal-ministru tajjeb li ngħidu li aħna diġa` qegħdin naħdmu bi kważi tliet xhur b'lura, Sur President.

Mela dan ir-regolament ta' l-Unjoni Ewropea diġa` daħal fis-seħħ u biex aħna biex niġu konformi mija fil-mija qegħdin indaħħlu dik il-parti li hemm bżonn tliet xhur wara.

Issa aħna għadna qegħdin fl-istadju tat-Tieni Qari, ma nafx kemm se ndumu sakemm dan l-abbozz jgħaddi mill-istadji kollha tiegħu biex imbagħad jiġi ppubblikat u ssir il-liġi per se.

Wara l-ħafna affarijiet li semma l-ministru u l-enfasi li għamel fuq kemm għandu għodda l-konsumatur Malti f'idejh permezz tal-liġijiet, kont nippretendi li kellu jagħti aktar spjegazzjoni fuq ir-regolament innifsu.

Kif għedt, dan huwa regolament li fih 22 artiklu u jorbot ma' diversi regolamenti u direttivi oħrajn li għandha l-Unjoni Ewropea biex tipproteġi lill-konsumatur u allura kont nistenna li l-ministru dan jispejgah aħjar.

Ma naħsibx li huwa biżżejjed li ngħidu li dan ir-regolament qiegħed jagħti protezzjoni lill-konsumatur fuq dak li huwa xiri across borders, jiġifieri minn pajjiż għall-ieħor eċċ. Dan huwa pożittiv ħafna għax aħna diġa` għandna sitwazzjoni f'Malta fejn nies li mhux neċessarjament xtraw prodott, imma ma jkunu xtraw xejn, jiġu ngannati.

Per eżempju, għandna sitwazzjoni fejn nies qegħdin jirċievi ittri li fihom igħidulhom: Int irbaħt tant flus, issa ibgħat it-tali flus fit-tali bank.

Ikun hemm nies li jaqbdu u jqattgħu l-ittri li jirċievu u jwaddbuhom fil-landa taż-żibel imma hemm oħrajn li ġieli ġew ingannati.

Dan l-aħħar ġie każ f'idejja ta' xi ħadd li għandu negozju żgħir li ntbagħtitlu ittra b'theddida ta' proċeduri legali għax qalulu li hu kkommetta ruħu biex jagħmel xi avviżi u ma ħallasx u għaldaqstant se jipproċedu legalment kontrih.

Sal-lum fl-istruttura tagħna m'għandna mkien fejn xi ħadd bħal dan jista' jirriferi lid-dipartiment tal-konsumatur u jitolbu l-għajnuna biex ifittex lill-kumpannija, jara jekk din il- kumpannija teżistix, eċċ. Dan l-individwu li naf jien inkwieta - u nkwetat il-familja kollha - għax ma setax jifhem x'seta` ġara.

Beda kważi kważi jħabbel rasu biex jara jekk għamilx xi commitment ma' xi ħadd u ma kienx jaf.

Insomma, fl-aħħar mill-aħħar, dan sab ruħu waħdu bħala konsumatur.

Issa b'dan ir-regolament anke f'din it-tip ta' sitwazzjoni wieħed ikun jista' jaċċessa għalih.

Imma m'huwiex biżżejjed li jkollna l- liġijiet fuq il-karta, Sur President.

Hawn hu d-diżappunt tiegħi fl- intervent tal-ministru.

Fil-fehma tiegħi jew ma jafx bl-istampa eżatta ta' x'qed jiġri fil-qasam tal-konsumatur f'pajjiżna jew inkella pprefera jitkellem b'mod pożittiv u jħalli lura l-affarijiet negattivi li hemm.

Qiegħed ngħid dan għax aħna rridu nitilqu mill-punt li konsumatur mhux protett ifisser serħan tal-moħħ għan-negozjant li jrid jabbuża.

Allura dan ifisser ukoll tkissir totali anke tal-politika tal-kompetizzjoni.

Nitkellmu ħafna fuq liberalizzazzjoni u fuq kompetizzjoni u rarament tisma` lil xi ħadd jgħid li flimkien ma' politika ta' kompetizzjoni u ta' liberalizzazzjoni, paripassu u bl-istess saħħa jekk mhux iktar, irid ikollok politika favur id-drittijiet tal-konsumaturi li tkun waħda effettiva.

M'huwiex biżżejjed li jkollna l-liġijiet għax bil-liġijiet biss il-konsumatur ma jistax jasal biex ikollu drittijiet effettivi.

Sur President, irridu nfakkru wkoll li l-liġijiet favur il-konsumatur ma bdewx illum, kemm ilna membri ta' l-Unjoni Ewropea.

Dawn imorru lura sas-snin tmenin, sa żmien il-gvern Laburista li kien l-pijunier għall-ewwel leġislazzjonijiet favur il-konsumatur.

Imbagħad, over the years, leġislazzjoni wara l-oħra kompliet ittejjeb dan.

Naturalment imbagħad fil- perijodu fejn konna qegħdin naġġustaw għall-acquis ta' l-Unjoni Ewropea kellna nikkonformaw ruħna ma' numru ta' regolamenti u direttivi li jsostnu l-ħtieġa li jkun hemm protezzjoni tal-konsumatur.

Jien naħseb li dan ir-regolament jagħtina l-opportunita` li nagħmlu evalwazzjoni ta' fejn qegħdin.

Minkejja li llum għandna liġi intensiva li tipproteġi lill-konsumatur, jien naħseb li għandna nagħmlu evalwazzjoni sħiħa ta' l-istrutturi li għandna.

L-istruttura li għandna llum hija l- uffiċċju tal-kompetizzjoni ġusta, li flimkien jiġbor dak li kien l-unfair competition office u d-dipartiment tal-consumer affairs.

Dik hija l- istruttura ewlenija li għandna li tagħti l-protezzjoni lill-konsumatur u li suppost tassigura li d-drittijiet tal-konsumatur ma jkunux mittiefsa.

Imma fejn qegħdin illum, Sur President?

Illum għandna struttura li qiegħda tkun effettiva biżżejjed għall-konsumatur Malti u Għawdxi?

Jien ngħid li m'għandniex.

Issa m'iniex se noqgħod nipponta subgħajja 'l hemm u 'l hawn.

Jien m'iniex nitkellem fuq xi struttura li suppost tipproteġi lill- konsumatur bil-mod tradizzjonali, kif irrifera għaliha l-ministru.

Anke dik irridu nagħtu kas.

Fl-intervent tiegħu l-ministru qal li l-protezzjoni li qegħdin nagħtu lill-konsumatur m'hijiex protezzjoni li tingħata b'mod tradizzjonali, kif nifhmu l-kwestjoni tal-prezzijiet.

Iva, mela le, anke dik irridu nagħtu kas.

Id-drittijiet internazzjonali jmorru lil hinn minn dik li hija Unjoni Ewropea, Sur President.

Illum hemm tmienja minnhom stabbiliti bil-Ġnus Magħquda.

Wieħed minnhom huwa the right to basic needs, id-dritt għall-bżonnijiet bażiċi.

Jekk inti għandek min qiegħed jabbuża mill-prezzijiet u allura l-purchasing power tal- konsumatur qiegħed jonqos, dak ifisser li int qiegħed tagħlaqlu l-aċċess biex jeżerċita d-dritt għal dawk li huma bżonnijiet bażiċi.

Jien lill- ministru ngħidlu li dawk ma ngħidilhomx tradizzjonali.

Dawk ngħidilhom parti mid-drittijiet tal-konsumatur.

Issa malajr ikun hemm xi ħadd min- naħa l-oħra tal-Kamra li jgħidli li jien qed nitkellem fuq il-protezzjoni l- antika, fejn tikkontrolla.

Illum dan ma ngħidulux kontroll imma bil- leġislazzjonijiet li għandna, u li ġew grazzi għall-Unjoni Ewropea għax ma nafx jekk konniex niċċaqilqu, suppost li nagħtu protezzjoni fuq dawk li huma price indications.

Fil-fatt hemm direttiva sħiħa ta' l-Unjoni Ewropea fuq price indications.

Meta ngħidu price indications ifisser li l-konsumatur imur f'ħanut tal- merċa, hu x'inhu, u suppost fuq l-ixkaffa jara l-oġġett immarkat bil-prezz tiegħu.

Issa ħalliha li jekk mar f'supermarket, għas-saħħa ta' l-argument, ma jkunx hemm il-prezz fuq kull bott, imma suppost ikun hemm indikazzjoni ċara tal-prezz ta' dak il-prodott partikolari.

Imma dan irid ikun ċar.

Jien ġieli mort f'supermarkets u tant ikun hemm tabelli ġo xulxin li sakemm tara x'ditta hu u kemm jiswa l-prodott tispiċċa titwerreċ u ma tiskopri xejn.

Jiġifieri l-price indication irid ikun b'mod ċar.

Jien nixtieq nistaqsi kemm l-uffiċċju tal-kompetizzjoni ġusta kellu rapporti dwar price indications, skond id-direttiva ta' l-Unjoni Ewropea li llum hija parti mil- liġi domestika tagħna, u kemm-il darba ttieħdu passi, għax skond l- informazzjoni li għandi qatt ma ġie mħarrek ħadd, Sur President.

Mela l-ewwelnett ma kienx eżatt il-ministru meta qal li l-kwestjoni tal- prezzijiet hija xi ħaġa tradizzjonali.

Din m'hi tradizzjonali xejn, anzi hemm direttiva li titkellem fuq l-indikazzjoni tal-prezz, għax il- konsumatur jista' mbagħad iqabbel prezz ma' ieħor u b'mod suppost informat ikun jista' jagħmel l-għażla tiegħu.

Hekk taħdem suppost il-kompetizzjoni.

Inti ma tistax tħaddem politika ta' kompetizzjoni jekk il-konsumatur ikun qiegħed jara ħafna prodotti l-istess u ma jkunx jaf liema wieħed ikun aħjar mill-ieħor.

Dan irid ikollu dik l-informazzjoni.

U parti mill- informazzjoni li suppost tingħata hija proprju din ta' l-indikazzjoni tal- prezz.

Sur President, x'qed isir min-naħa tad-dipartiment tal-konsumatur jew inkella mill-uffiċċju għal kompetizzjoni ġusta?

Huwa żgur li m'għandniex strutturi ta' inforzar effettivi.

Għalhekk jien xtaqt li l-ministru jieħu din l-opportunita`, kif se nagħmel jien, ħalli nitkellmu fuq l-attwalita` li qegħdin ngħixu.

Inutli ngħidu lill-konsumatur ara kemm għandek drittijiet bis-saħħa tal-liġi, meta mbagħad id-drittijiet tiegħu jkunu qegħdin jinkisru.

L-aspett ta' l-inforzar tad-direttivi u r-regolamenti ta' l-Unjoni Ewropea huwa xi ħaġa mill-aktar importanti.

Għaliex dan ir- regolament li qegħdin nitkellmu fuqu qiegħed jgħid li jrid ikun hemm koordinament u networking bejn in-national authorities fuq abbużi jew ksur ta' drittijiet tal-konsumatur?

Biex ikun hemm koordinament ukoll fuq dak li huwa inforzar.

Mela allura dan ir-regolament li qiegħed jidħol issa fil- liġi tagħna qiegħed ikompli jwaddab piż fuqna, fuq livell domestiku u livell nazzjonali, li m'aħniex kapaċi nġorruh.

Sur President, jien naħseb li minn diskussjonijiet bħal dawn irridu naraw kif noħorġu dawk l-aspetti ta' kif irridu nimxu iktar 'il quddiem.

Inutli nifirħu u ngħidu li issa għandna regolament li qiegħed jagħti ċertu ammont ta' drittijiet u protezzjoni lill-konsumatur u mbagħad xi jkun qiegħed jiġri attwalment fil-ħajja ta' kuljum ma jinteressaniex.

Dan m'huwiex mod responsabbli kif għandna nagħmlu l-affarijiet.

Jien ngħid li meta l-gvern jiġi biex idaħħal liġi biex jikkonforma ruħu ma' xi regolamenti jew direttivi ta' l-Unjoni Ewropea għandu jkollu minn qabel il-viżjoni ta' kif dak li jkun qiegħed jagħmel fil-liġi se jkun qiegħed iħalli effett.

Għalhekk fil-winding up nippretendi li l-ministru jgħidilna, per eżempju, kemm l-uffiċċju għal kompetizzjoni ġusta kellu rapporti u kemm attwalment ħarrek nies biex ikun hemm compliance mal-liġijiet li għandna.

Sur President, issemmiet id-direttiva ta' l-unfair terms f'dawk li huma consumer contracts.

Din id-direttiva m'hijiex qiegħda tidħol permezz ta' dan ir-regolament għax diġa` tagħmel parti mil-liġi tagħna.

Jiġifieri qed nitkellmu fuq xi ħaġa li suppost diġa` kellha t-test of time, għadda ż- żmien minn fuqha u nistgħu ngħidu jekk ħadmitx jew le.

Se nagħti eżempju konkret, biex ma nibqgħux fuq termini li huma tekniċi u l-poplu Malti u Għawdxi lanqas ikun jaf fuq xiex qegħdin nitkellmu, jekk ma jkunx iddeċieda li joqgħod jagħmel bħalna u jidħol fid-dettall ta' ċerti affarijiet.

X'inhuma l-unfair terms f'kuntratti?

Per eżempju, inti tmur

tixtri prodott u fil-garanzija jkollok klawsola li tgħidlek li l-bejjiegħ ma jidħolx garanti għall-ħsarat li jistgħu jinqalgħu wara.

Issa aħna nafu li llum b'dik li hija liġi tal-garanzija, meta inti tixtri oġġett u jiġrilu xi ħsara, il-bejjiegħ irid jew jirranġalek xi ħaġa biex inti tkun moqdi sakemm jissewwa l-prodott jew inkella jibdilulek u jagħtik wieħed ġdid.

Dawn il-klawsoli inġusti fil-kuntratti ta' xiri għadhom jeżistu.

Nerġa' nirrepeti li din m'hijiex direttiva li dieħla fil-liġijiet tagħna llum.

Din daħlet, u daħlet numru ta' snin ilu.

Pero` sal-lum għadu jsir xiri ta' prodotti b'kuntratti bejn il-konsumatur u min qiegħed ibigħ b'dawn it-tip ta' klawsoli inġusti, li definittivament ineżżgħu lill-konsumaturi minn kull dritt, mhux biss ta' rimedju, imma minn kull dritt għal dak li huwa valur ta' flusu fil-prodott li jkun qiegħed jixtri.

Jien naf b'każijiet ta' klijenti ta' banek li marru biex sempliċiment jagħmlu arranġamenti biex ikollhom transazzjoni minn savings account għal current account, ħaġa li tista` ssir b'mod awtomatiku meta fil-current account ma jkunx hemm fondi.

Per eżempju, ftit ilu ċemplitli ħabiba tiegħi u qaltli li marret biex tagħmel dan it-tip ta' arranġament mal-BOV.

Din l-ewwel kitbet ittra biex tawtorizza li tista' ssir din it-tip ta' transazzjoni fuq il-kontijiet tagħha, imma min-naħa tal-bank tawha formola bl-Ingliż u qalulha li trid timliha.

Din iddeċidiet li taqra x'kien fiha din il-formola u fost il-klawsoli li kien hemm, kien hemm waħda li tgħid li meta tiffirma din il-formola you waive all legal rights.

Jiġifieri din tkun qiegħda tneħħi kull dritt legali li għandha vis-à-vis ir-relazzjoni tagħha mal-bank.

Din marret fuq l-iskrivana li kienet qed taqdiha u talbitha tfehemha xi tfisser "you waive all legal rights".

Din qaltilha li ma tafx u marret tistaqsi lill-branch manager.

Meta ġie l-manager qalilha li din it-tip ta' informazzjoni jkun jista' jagħtihielha l-legal office tagħhom.

Mela din il-mara li marret il-bank biex tirranġa fuq servizz ma ġietx mogħtija l-informazzjoni.

Issa din inzertat li kienet informata u allura setgħet tieħu l-istand tagħha u m'aċċettatx li tiffirma.

Pero` dan juri li f'dan il-każ l-aċċess għad-dritt ta' l-informazzjoni lill-konsumatur huwa aktar diffiċli.

Jekk l-impjegati tal-bank li jkunu qegħdin iservu lin-nies ma jafux x'inhi din it-tip ta' klawsola, għallinqas għandhom jagħtuha l-informazzjoni permezz tal-

legal office.

Sur President, jien nistaqsi: Minn meta daħlet din id-direttiva fuq dawk li huma unfair terms fil-kuntratti, jiġifieri ta' klawsoli inġusti fil- kuntratti, id-dipartiment tal-konsumaturi ma messux qabbad grupp ta' avukati - illum għandna ħafna avukati żgħażagħ - iduru dawra dawn il- kuntratti ħalli nassiguraw li ma jkunx hemm iktar unfair terms fihom?

Jien nistaqsi: Id-dipartiment tal-konsumatur ma jmissux għamel kampanja sħiħa biex il-konsumaturi Maltin u Għawdxin, qabel jiffirmaw il-garanziji u jidħlu f'xi tip ta' kuntratt fuq xiri ta' prodotti jew servizzi, jaqraw tajjeb il-kondizzjonijiet, ħalli jifhmu l-affarijiet u jekk ma jifhmux dawn il-kondizzjonijiet, ikollhom dritt li jistaqsu għal iktar informazzjoni u dik l-informazzjoni jeħduha?

Kemm hawn konsumaturi Maltin u Għawdxin li jafu li teżisti din il-liġi?

Sur President, minkejja li għandna qafas legali b'saħħtu u li suppost qiegħed jagħti l-għodda lill-konsumaturi biex jipproteġu d-drittijiet tagħhom, minħabba l-fatt li m'għandniex l- istrutturi ta' implimentazzjoni u inforzar, dan xorta mhux qed ikun effettiv.

Allura aħna qegħdin nonqsu minn wieħed mill-prinċipji fundamentali li fuqhom huma msejsin id-direttivi ta' l-Unjoni Ewropea għax lill-konsumaturi aħna qegħdin nagħtuhom karti biss mimlijin b'ħafna kliem li ma jiggarantixxux li d-drittijiet tagħhom ikunu mħarsa.

Issemmiet ukoll id-direttiva tal-misleading advertising.

Hawn ngħid li fil- green paper ta' l-2001, meta beda jinħema dan ir-regolament mill-Unjoni Ewropea, dawn id-direttivi kollha kienu msemmijin.

Jien nistaqsi: X'inhi din tal-misleading advertising?

Din hija meta inti jkollok reklami u l- informazzjoni li tingħata fihom dwar il-prodotti u servizzi riklamati ma tkunx korretta jew tkun tqarraq.

Dan huwa importanti li n-nies ikunu jafu bih għax illum in-nies qegħdin taħt bumbardament ta' reklami minn kullimkien.

Jista' jkun li xi ħadd, per eżempju, jirreklama prodott b'mod li juri li għandu sett ta' features, jien nixtrih u meta nipprovah niskopri li hemm features nieqsa.

Dak ikun każ ta' misleading advertisment u jiena għandi dritt nieħu passi kontra min biegħli dak il-prodott.

Pero` jien nistaqsi: X'qed isir min-naħa tad-dipartiment tal-konsumatur dwar dan?

Qed nistaqsi dan għax jien nixba' niltaqa' ma' konsumaturi li jgħiduli li ħasbu li t-tali oġġett li xtraw kellu jagħmel hekk għax hekk tawhom l- impressjoni, imbagħad meta jixtruh jiskopru li dak li xtraw m'huwiex preċiż dak li ġie rreklamat.

Jista' l-ministru jgħid kemm kellu rapporti ta' din ix-xorta d-dipartiment tal-konsumatur u x'sar dwar dan?

Jien għandi informazzjoni li s'issa ma kien hemm ħadd imħarrek fuq misleading advertising u dan meta l-poplu jinsab għaddej minn bumbardament ta' reklami mill-media.

Ovvjament m'iniex qiegħda ngħid li dawk li jirreklamaw fuq il-media biss jistgħu jabbużaw għax dan tista' tmur anke f'ħanut, il-bejjiegħ jgħidlek mod imbagħad tiskopri mod ieħor pero` hawnhekk qed nitkellmu fuq ir-riklami aktar minn ħaġa oħra.

Teknikament bil-liġi li għandna - mhux din li għandna quddiemna – dwar il-protezzjoni tal-konsumatur, wieħed jista' jħarrek jew anke jieħu passi kriminali kontra dak li jabbuża pero` fir-realta` dan qed jiġri jew le għax jiena ma naf lil ħadd li ġie mħarrek fuq dan it-tip ta' reat?

Possibbli li għandna daqshekk qaddisin f'pajjiżna meta mbagħad tisma b'tant nies li ġew imqarrqa minn reklam?

Per eżempju, hemm direttiva oħra ta' l-Unjoni Ewropea li tesiġi li l- prodott ikun safe.

Kemm-il każ ta' prodott li mhux safe ġie investigat mid- dipartiment tal-konsumatur?

X'każijiet tressqu fuq min abbuża minn product safety u x'rimedji ingħataw lil min bata minħabba dan l-abbuż?

Jien stennejt li l-ministru jiġi hawnhekk mhux biss b'abbozz ta' liġi fejn jidentifika l-awtorita` nazzjonali ħalli dan ir-regolament ikun jista' jiġi implimentat, imma stennejt ukoll li jippreżenta emendi għall-qafas legali li diġa` jeżisti sabiex jitneħħew il-grey areas għax min jaħdem f'dan il- qasam jaf li hemm ħafna minn dawn.

L-ewwelnett għandna mekkaniżmu ta' l- inforzar fil-consumers Act li mhux ċar biżżejjed għax m'għandniex enabling clause b'saħħitha biżżejjed li tħarrek lill-offenders b'ċertu mod għax din hija vaga.

Allura din tagħmilha aktar diffiċli lid-direttur biex jieħu ċertu tip ta' passi.

Fejn imbagħad għandna l-kwestjoni tal-fair competition Act, l- abbużi huma meqjusin bħala atti kriminali u allura għandna problema ta' kif inti tista' tipprovahom fil-qorti għax il-burden of proof fil-proċeduri kriminali huma tassattivi ħafna u wieħed irid jipprova xi ħaġa beyond reasonable doubt.

Fil-qafas legali tal-lum, m'hemm xejn fuq dawk li huma multi amministrattivi u allura wieħed ma jistax jinforza malajr u jġib rimedju għall-konsumatur b'konsegwenza li dan anke jservi ta' deterrent għal min irid jabbuża.

Per eżempju, m'hemmx proċedura ċara dwar jekk għandux iħarrek id-direttur jew inkella għandhomx ikunu l-pulizija li jħarrku u mbagħad id-direttur jassisti lill-pulizija.

Hemm ħafna grey areas fil-liġi tal-konsumatur u għalhekk din trid tiġi rfinuta sabiex tkun aktar effettiva u nkunu nistgħu ninforzawha għall-ġid tal-konsumaturi Maltin u Għawdxin.

Ikun inutli li jkollna r-regolamenti ta' l-Unjoni Ewropea meta mbagħad fuq livell nazzjonali lanqas għadna qegħdin ninforzaw kif suppost u b'mod effettiv il- liġijiet li diġa` għandna.

Jekk nagħmlu dan, inkunu qegħdin nidħku bin- nies.

Sur President, il-punt tiegħi huwa dwar il-bżonn li nħarsu bis- serjeta` lejn dawn l-aspetti li semmejt.

Sfortunatament f'dan il-parlament nitkellmu ħafna fuq negozju u fuq il-liberalizzazzjoni imma imbagħad, l- okkażjonijiet li fihom nitkellmu fuq il-konsumaturi huma verament rari.

Il- qasam tal-konsumaturi qisu s-Cinderella ta' dan il-parlament, forsi mhux to that extent, imma m'aħniex 'il bogħod wisq.

Għalhekk la għandna din l- opportunita` b'din il-liġi, jeħtieġ li naraw x'inhu jiġri u ngħidu li l- liġijiet li għandna għandhom bżonn upgrade għax issa għadda ż-żmien minn fuqhom u qed toħroġ trend li rridu naħdmu fuqha biex jinforzaw il-liġijiet li jipproteġu lill-konsumaturi.

Il-ministru semma lit-tribunal tal-konsumaturi pero` ma qalx li l- ġurisdizzjoni tiegħu tispiċċa ma' każijiet ta' Lm1,500 jew aktar.

Jiġifieri jekk inti xtrajt karozza u sibt difett, ma tistax tmur għand it-tribunal tal-konsumaturi imma trid tfittex rimedji legali oħra bħal proċeduri kriminali u hawn irridu nagħmluha ċara.

Fi proċeduri kriminali mhux biss huwa diffiċli li inti tipprova fil-qorti dak l-att kriminali minħabba l- konċett li inti trid tipprova l-każ tiegħek mingħajr l-iċken dubju imma trid ukoll tistenna ċertu tul ta' żmien biex l-affarijiet jimxu.

Id- dipartiment irid imur għand l-avukat ġenerali biex jippreżentalu l-każ, imbagħad dan wara li jistudja l-każ, jara jekk hemmx lok ta' akkuża u l- proċeduri dejjem jitwalu.

F'dan it-tip ta' xogħol huwa importanti li l-azzjoni tittieħed fil-pront u allura hemm bżonn li nduru dawra tajba dawn il-liġijiet.

Kif diġa` għedt, it-tribunal tal-konsumatur għandu ġurisdizzjoni ta' mhux aktar minn Lm1,500 u għalhekk konsumatur b'każ ta' aktar minn Lm1,500 irid jipprova jfittex ir- rimedju mill-qorti u dan ifisser konsegwenzi finanzjarji.

Dan jista' jwaqqaf lill-konsumatur milli jikseb ġustizzja għax għandna konsumaturi li għandhom mezzi finanzjarji limitati u jaqtgħu qalbhom malli jaraw it- tariffi biex tiftaħ kawża l-qorti.

Issa jkun hawn min igħidli: Mela konsumatur li l-mezzi finanzjarji tiegħu huma limitati jista' jkollu kwestjoni ta' aktar minn Lm1,500?

Mela le, hawn mhux qegħdin nitkellmu fuq affarijiet ta' barra minn hawn.

Sur President, l-uniku mezz biex wieħed jikseb ġustizzja hu li ma jkollux mezzi tant li jaqa' wkoll taħt il- kriterji li huma stabbiliti għal għajnuna legali b'xejn imma sfortunatament din l-istituzzjoni hija fost l-aktar istituzzjonijiet ineffiċjenti li għandna f'pajjiżna u mhux veru tagħti l-aċċess lil min m'għandux mezzi.

Jien m'iniex qiegħda ngħid dak li smajt ħaddieħor jgħid għax jien ġieli ħadt personalment nies fl-uffiċini tal-legal aid biex nipprova nagħtihom aċċess għall-ġustizzja.

Għalhekk jien nixtieq li d-diskussjoni dwar dan l-abbozz ta' liġi tkun aktar wiesgħa għax huwa inutli li nkomplu ngħabbu – m'iniex qiegħda ngħid biex ma nagħmluhomx il-liġijiet – l-qafas legali meta dan għandu ħafna toqob ġo fih u mhux qiegħed ikun effettiv biżżejjed.

Aħna għandna struttura ta' l-uffiċċju għall-kompetizzjoni ġusta li m'hijiex effettiva biżżejjed u trid tissaħħaħ bis-serjeta` u ma nistgħux nibqgħu ngħidu lill- konsumaturi li qegħdin nagħtuhom aktar drittijiet għax inkella ma nkunux qed ngħidu l-verita` lin-nies.

Għalhekk huwa importanti li meta jkollna opportunitajiet bħal dawn, nagħmlu evalwazzjoni ta' fejn qegħdin u nirranġaw l-affarijiet.

Għaliex m'għandux ikun hemm emendi fil-liġi li għandna - jiġifieri fl-Att dwar il-konsumaturi - fejn ikollna tribunal b'maġistrat li jkollu s-saħħa li jagħti multi amministrattivi lil min jabbuża mill-konsumatur.

Ovvjament irid ikollna struttura u proċedura li tkun ċara u anke li jkollna l-appell pero` din trid tkun xi ħaġa effiċjenti li tinqala' minn ċerta proċedura top-heavy li diġa` teżisti u li twassal biex il-konsumatur jingħata ġustizzja kemm jista' jkun malajr.

Sur President, il-gvern għandu rieda politika li jmexxi 'l quddiem id- drittijiet tal-konsumaturi f'pajjiżna?

Qed nistaqsi dan għax kultant jien xettika dwar dan u se ngħid għaliex.

Mela llum għandna sitwazzjoni fejn għandna dipartiment li b'dan l-abbozz ta' liġi se nkomplu ngħabbulu r- responsabbiltajiet u dan meta għadu ma nħatarx direttur.

Għandna l- permanent secretary li għandu r-rwol li jammistra l-policy u proċedura amministrattiva u jrid ukoll jaqdi l-funzjoni ta' direttur li l-funzjoni tiegħu hija ta' inforzar.

Issa hawnhekk għandek ukoll kwestjoni ta' konflitt ta' interess għax inti tista' tiġi f'qagħda fejn biex tħares id- drittijiet tal-konsumatur trid tenforza kontra policy tal-gvern.

Allura meta nara dawn l-affarijiet, bilfors nistaqsi jekk hemmx rieda politika jew le min-naħa tal-gvern fuq dawn l-affarijiet.

Hawnhekk kulma jrid isir huwa appointment għax bħalissa hemm persuna waħda fuq żewġ pożizzjonijiet u dan, fil-fehma tiegħi, huwa konflitt ta' interess kbir.

Dan qed iwassal biex din l-istruttura, li suppost qiegħda tħares id-drittijiet tal-konsumaturi u tenforza sabiex ma jkunx hemm abbuż kontra d-drittijiet tagħhom, mhux qed taħdem kif suppost.

Sur President, nixtieq li l-ministru fil-winding up tiegħu jgħidilna l- cartels legali li għandna.

Mela jekk hawn xi ħaġa li tmur lil hinn mill- protezzjoni tal-konsumatur u tkisser b'mod komplet il-politika ta' kompetizzjoni li suppost tħaddimha biex tagħti l-aqwa u l-aħjar lill- konsumatur, hija sitwazzjoni ta' cartel jew inkella sitwazzjoni fejn xi ħadd ikollu pożizzjoni dominanti, xi ħaġa li hija sagrileġġ għall-politika tas-suq intern ta' l-Unjoni Ewropea li tant hija tassattiva fuqu.

Per eżempju, aħna llum għandna s-sitwazzjoni tal-banek.

Illum dawn il-banek saru cartels legali li għas-servizzi żgħar jgħollu ċ-charges u lanqas biss jinformaw lil ħadd.

Wasalna anke f'sitwazzjoni ta' konflitt fejn min-naħa d-dipartiment tas-sigurta` soċjali qed igħid lil kulmin jirċievi benefiċċji soċjali biex jiftaħ kont fil-bank ħalli jaħdmu bid-direct credit u mbagħad min-naħa l-oħra l-bank jgħidilhom li jekk m'għandhomx Lm100 biex ipoġġu ġo fih, ma jistgħux jiftħuh dan il-kont.

Jien ġieli ġew nisa jibku għandi u jgħiduli li kieku kellhom Lm100 tgħidx kemm iħossuhom aħjar!

Sur President, għandna din is-sitwazzjoni u dawn fuqhom m'hemm ħadd.

Per eżempju, x'qed jagħmel l-uffiċċju tal-kompetizzjoni ġusta fuq il-cartels legali?

X'qed jagħmel?

X'tip ta' investigazzjoni u stħarriġ għamel?

X'tip ta' konklużjonijiet wasal għalihom?

Dawn għandhom sitwazzjoni ta' pożizzjoni dominanti.

Hemm ukoll l-edukazzjoni li hija fundament ieħor tad-drittijiet tal- konsumaturi u li kienet waħda mill-ewwel drittijiet fundamentali li l- Unjoni Ewropea - dak iż-żmien il-komunita` ekonomika Ewropea - daħħlet fit-trattat tagħha artiklu 153 li semmejt aktar qabel.

Issa jien nixtieq nistaqsi: Bin-national minimum curriculum li issa suppost ilu jitħaddem għal xi ħames snin, aħna qegħdin nedukaw lit-tfal tagħna biex jagħrfu x'inhuma d-drittijiet u d-dmirijiet tagħhom.

Iżda x'tip ta' programmi qegħdin isiru biex dak li hemm stabbilit fin-national minimum curriculum iseħħ fl-iskejjel tagħna?

B'liema mod qiegħed imexxi dawn il-programmi d- dipartiment tal-konsumatur li fuqu taqa' din ir-responsabbilta`?

X'tip ta' taħriġ qegħdin jingħataw l-għalliema tagħna biex ikunu jistgħu jkomplu jgħaddu lit-tfal u liż-żgħażagħ tagħna dan it-tip ta' għarfien?

Per eżempju, qaluli li l-fakulta` ta' l-edukazzjoni għandha optional credit għall-għalliema studenti imma la dan huwa optional credit, dan wieħed jieħdu jekk irid u hawn qegħdin nitkellmu fuq xi ħaġa importanti ħafna għax meta għandek konsumatur informat u edukat, dan ma jaqax f'ċerti sitwazzjonijiet ta' faqar ekonomiku u soċjali.

Sur President, dan huwa qasam importanti ħafna li sfortunatament f'pajjiżna m'aħniex qegħdin nagħtuh dak l-għarfien li hemm bżonn.

Huwa veru li għandna leġislazzjonijiet imma dawn għandhom bżonn trim tajba biex ikunu aktar effettivi għax m'għandniex l-istrutturi biex dawk il-leġislazzjonijiet ikunu għodda verament effettiva f'idejn iċ-ċittadini Maltin u Għawdxin.

Sur President, aħna ilna membri ta' l-European competition network kemm ilna li dħalna fl-Unjoni Ewropea.

Permezz tagħha, il-kummissjoni ta' l- Unjoni Ewropea tista' titlob lin-national authority biex tiġbor informazzjoni fuq kumpannija imma aħna m'għandniex l-istruttura biex inwettqu dawn it-tip ta' rikjesti li jiġu għandna.

Ma nafx jekk il- kummissjoni ta' l-Unjoni Ewropea tafx b'din is-sitwazzjoni imma ma naħsibx li taf għax kieku żgur li niżlet fuqna, kif igħidu l-Ingliżi, like a ton of bricks.

Dan m'huwiex qasam f'idejn il-gvernijiet nazzjonali imma huwa qasam tassattiv u regolat bl-aktar mod qawwi min-naħa ta' l-Unjoni Ewropea.

Saħansitra aħna m'għandniex l-istruttura biex nagħmlu dawk li jgħidulhom Don Ray's, jiġifieri d-dipartiment tal-kompetizzjoni ġusta m'għandux l- istruttura biex l-uffiċjali tiegħu jkunu jistgħu jmorru f'uffiċini ta' kumpannija u jaraw il-kotba tagħha ħalli jistabbilixxu jekk hemmx, per eżempju, abbuż ta' kompetizzjoni inġusta jew kwestjoni ta' pożizzjoni dominanti eċċ. Allura aħna kif nistgħu nwettqu ċerti affarijiet?

Jien din hi l-biża' tiegħi.

Għandna sitwazzjoni f'pajjiżna fejn minkejja li l-konsumaturi Maltin u Għawdxin għandhom leġislazzjoni wiesgħa li suppost qiegħda tħares id-drittijiet tagħhom, il-leġislazzjoni li għandna m'hijiex catered biex ikollna inforzar effettiv.

M'għandniex lanqas l-istrutturi meħtieġa biex ikollna l-implimentazzjoni u l-inforzar effettiv u qed nassumi li l-kummissjoni ta' l-Unjoni Ewropea qed toqgħod fuq rapporti biss.

Imma naħseb li xi darba, il-kummissjoni ta' l-Unjoni Ewropea se tiġi fuqna u tgħidilna: Dan kif wara tant snin li ilkom b'dawn il-liġijiet, ma ħadtu lil ħadd fil-qorti?

Kif qatt ma mmultajtu lil ħadd?

Irridu din it- tip ta' sitwazzjoni?

Jien ma rridx is-sitwazzjoni fejn lill-konsumatur suppost qegħdin nagħtuh ħafna affarijiet biex id-drittijiet tiegħu jiġu mħarsa imma r-realta` tkun differenti.

Ħafna konsumaturi Maltin lanqas biss jafu x'inhuma d-drittijiet tagħhom, imma anke kieku jafu, illum il- ġurnata - forsi għalhekk allura mhux jinformawhom - m'għandniex l- istrutturi u r-rimedji effettivi fil-liġi biex konsumatur jiġi protett.

Jien nixtieq nagħmel xi mistoqsijiet oħra lill-ministru sabiex dan jirrispondihom fil-winding up.

Se nipprova nidħol ftit aktar f'xi artikli fejn aħna qegħdin nistabbilixxu l-awtorita` nazzjonali ħalli nkunu nistgħu nimplimentaw dak li qed titlobna l-Unjoni Ewropea.

L-ewwelnett nerġa' ntenni li qegħdin nitkellmu fuq regolament li jiġbor fih numru sostanzjali ta' drittijiet imma dan l-abbozz ta' liġi qiegħed jitlob biex jiġi stabbilit network ta' awtorita` nazzjonali u dan għax ir-regolament qiegħed jitlob proprju t-twaqqif ta' network ta' public enforcement authorities.

Dan ifisser li kull membru ta' l-Unjoni Ewropea għandu n-national authority tiegħu u aħna wkoll irid ikollna n-national authority tagħna.

Issa l-ministru qiegħed jgħidilna li l-liason officer ta' din in-national authority se jkun id-dipartiment tal-konsumaturi.

Nerġa' nagħmel l-enfasi li huwa inutli li jkollna national authority magħrufa għall-fini ta' dan ir- regolament jekk din in-national authority m'għandhiex is-snien u l- kapaċita` biżżejjed biex tkun tista' twettaq l-affarijiet għax inkella ma nkunux qegħdin inkunu konformi ma' dak li fil-fatt qiegħda tgħid il-liġi.

Dan ir-regolament isemmi wkoll li l-informazzjoni bejn l-awtoritajiet kompetenti jrid ikollha garanzija ta' kunfidenzjalita` u segretezza professjonali biex ikun hemm assigurazzjoni li l-investigazzjonijiet ma jkunux compromised jew inkella biex ma tagħmilx ħsara lil dawn il- bejjiegħa.

Naturalment dan isir għax sakemm il-bejjiegħ jinstab ħati, dan irid ikun meqjus innoċenti.

Hawnhekk nistaqsi b'liema mod dan ix-xogħol se jsir għax aħna suppost qegħdin inħaddmu d-data protection Act, Sur President.

Ftit ilu kont qiegħda f'seminar u smajt xi professjonisti jitkellmu dwar dan id-data protection Act – u jien anke minn esperjenza ta' komunikazzjonijiet ma' dipartimenti tal-gvern rajtu dan - u nista' ngħid li qegħdin naqgħu fl-assurd fil-mod kif qed ninterpretawh.

Jiġifieri filwaqt li rridu nassiguraw il-konfidenzjalita` u s-segretezza, imma mbagħad jeħtieġ li nsibu l-bilanċ ta' l-interpretazzjonijiet għax inkella ma nkunux qegħdin inkunu effettivi u espedjenti biżżejjed.

Għalhekk nixtieq li jkollna ftit iktar informazzjoni min-naħa tal-ministru dwar kif se nassiguraw, on one hand, li jkollna l-konfidenzjalita` garantita u dik li hija professional secrecy u on the other hand li ma naqgħux f'ċerti assurditajiet.

Xi ħaġa li hija worth noting u fil-fehma tiegħi xi ħaġa pożittiva huwa l-bżonn ta' l-international agreements ma' third parties, jiġifieri ma' pajjiżi oħra barra mill-Unjoni Ewropea.

Fil-fehma tiegħi, din hija xi ħaġa pożittiva għaliex b'dan il-mod tkun qiegħda twessa' n- network u l-effettivita` ta' dan ir-regolament kif ukoll il-protezzjoni tal- konsumatur.

Hawnhekk nixtieq nagħmel parentesi żgħira fuq il-kwestjoni tal-consumer organisations.

F'dan ir-regolament, kif ħafna drabi ssib f'regolamenti ta' l-Unjoni Ewropea, l-għaqdiet tal-konsumaturi qegħdin jiġu mogħtija importanza u saħħa kbira.

Artiklu 14 ta' dan ir-regolament jitkellem speċifikament fuq kif "consumer organisations should be encouraged to co- operate with competent authorities to enhance the application of this regulation".

Dan ir-regolament qiegħed jgħid li l-għaqdiet tal-konsumaturi għandhom ikunu inkoraġġiti sabiex jikkooperaw ma' l-awtoritajiet ħalli jiġu applikati dawn id-direttivi.

Pero` qabel ma tinkoraġġixxi l- organizzazzjonijiet tal-konsumaturi trid tassigura li l-għaqdiet tal- konsumaturi qegħdin jingħataw l-importanza u l-għajnuna meħtieġa.

Fortunatament f'pajjiżna għandna għaqda tal-konsumaturi, li issa għandha numru ta' snin warajha.

Madankollu li kieku jkollna aktar għaqdiet tal- konsumaturi ħalli jkunu jistgħu jagħmlu ċertu tip ta' pressjoni f'pajjiżna, il-qagħda tagħna bħala konsumaturi - f'dik li hija protezzjoni u drittijiet - tkun ħafna aħjar milli hi.

Min-naħa l-oħra rrid ngħid li l-unika għaqda li għandna qatt ma kellha l- għajnuna u l-appoġġ li suppost ikollha.

Dan qiegħda ngħidu għaliex l- għaqdiet tal-konsumaturi ma jistgħux jgħixu biss mill-fondi li jingħataw minn sponsorships ta' ditti jew minn donazzjonijiet kbar li jagħtu xi konsumaturi.

Dawn jistgħu jgħixu biss mill-appoġġ u s-sostenn finanzjarju li jingħata mill-Istat.

Fi żmien gvern Laburista ta' bejn l-1996 u l-1998 konna diġa` dħalna f'arranġamenti sabiex l-għaqda tal-konsumaturi f'pajjiżna tingħata l-fondi meħtieġa skond proġetti li hi stess tkun stabbilixxiet jingħataw l-għarfien mill-gvern.

Hija ħasra li l-gvern preżenti ma baqax miexi fuq dan il-pass għaliex jekk illum qegħdin nippretendu li l-għaqda tal-konsumaturi tagħti ċerta pressjoni permezz ta' informazzjoni u programmi edukattivi, allura bilfors irid ikollha l-mezzi finanzjarji ħalli tkun tista' tiffunzjona.

Kif għedt din m'hijiex xi organizzazzjoni bħall-organizzazzjonijiet l-oħra, anke dawk tal-partiti politiċi, li jistgħu jduru fuq ċertu tip ta' nies għas-sostenn finanzarju tagħhom.

L-għaqda tal-konsumaturi trid tkun appoġġjata mill-awtorita` konċernata.

Għaldaqstant nappella lill-gvern sabiex jekk verament irid iħares u jipproteġi d-drittijiet tal-konsumaturi, għandu jagħti l-għajnuna u s-saħħa meħtieġa lill-għaqda tal-konsumaturi.

Nappella wkoll lill-konsumaturi Maltin u Għawdxin sabiex is-sostenn morali u s-saħħa li jisgħtu jagħtu lil numru ta' msieħba jwettquh billi jersqu 'l quddiem u jidħlu huma wkoll fl- għaqdiet tal-konsumaturi.

B'hekk inkunu nistgħu nippretendu ċerta ħidma li fuq livelli internazzjonali l-għaqdiet tal-konsumaturi barra minn xtutna jkunu jistgħu jitwettqu mill-għaqda tal-konsumaturi f'pajjiżna.

Sur President, fl-artiklu 16 qiegħed jingħad li:

"The effective monitoring of the application of this regulation and the effectiveness of consumer protection requires regular reports from the member states".

Illum għandna ħafna obbligi ta' rapporti imma mhux l-ewwel darba li jiġu rapporti f'idejja fejn nibda nistaqsi lili nnifsi jekk huwiex veru li qed jitkellmu fuq Malta.

Irridu nkunu fattwali fuq dak li ngħidu u nħoss li hemm bżonn ta' proċess kontinwu ta' evalwazzjoni fuq l-affarijiet li nkunu qegħdin inwettqu, speċjalment fuq l-istrutturi ġodda li nkunu qed indaħħlu u li nkunu rridu nagħtuhom the test of time.

Hemm bżonn il-kultura fejn mhux biex naqdu obbligazzjoni ta' rapport naqbdu u niktbu bl-addoċċ.

Hemm bżonn li jkollna kultura ta' evalwazzjoni kontinwa ħalli

nkunu effiċjenti fl-oġġettivi li rridu nilħqu.

Irridu nkunu ta' suċċess fl- oġġettivi tagħna imma rridu nkunu wkoll effiċjenti finanzjarjament.

Jekk nilħqu dan l-għan inkunu qegħdin verament nagħtu l-money's worth tat-taxxi li jħallas il-poplu.

U lill-poplu rridu nagħtuh lura servizzi effettivi.

F'dan l-artiklu hemm l-enfasi fuq effective monitoring u allura qiegħda nappella lill-gvern sabiex l-effective monitoring of the application of this regulation ikun verament wieħed effettiv billi nevalwaw kontinwament il-proċess tax-xogħol li jkun qiegħed isir għall-implimentazzjoni ta' din il-liġi.

L-artiklu 18 jitkellem fuq il-cooperation between national authorities responsible for the enforcement of consumer protection law.

Għalhekk nixtieq nisma' mill-ministru b'liema mod effettiv din it-tip ta' kooperazzjoni se ssir min-naħa tagħna fuq l-inforzar meta aħna qegħdin nonqsu milli ninfurzaw liġijiet u abbużi fuq livell nazzjonali.

B'liema mod se nkunu attrezzati sabiex inkunu nistgħu naqdu dan ir-regolament?

In- national authority tagħna toffri l-kooperazzjoni f'dak li jkun hemm bżonn pero` kif se tiġi nforzata l-consumer protection law?

Għal-lum se nieqaf hawnhekk.

Madankollu nixtieq nerġa' nappella lill-gvern sabiex meta nerġgħu niġu niddiskutu din il-liġi, ma naħlux l-okkażjoni li jkollna.

M'hemmx għalfejn noqgħodu strettament mal-parametri ta' dak li qed jgħid l- abbozz ta' liġi imma għandna nitfgħu taħt il-lenti dan il-qasam hekk importanti għalina.

Sur President, iI-konsumatur Malti jeħtieġ protezzjoni effettiva u ħarsien bis-serjeta`.

Dan ma jistax isir biss b'dan l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna imma jista' jsir billi jkollna l-qafas legali ta' l-Att ta' l- 2000 fuq il-consumer protection Act.

Barra minn hekk, irridu naraw fejn hemm it-toqob fl-inforzar u nsewwuhom.

Irridu naraw li l-rimedji jkunu aktar expedient ħalli l-azzjonjiet meħtieġa jittieħdu kemm jista' jkun fi żmien propizju.

U fl-aħħar nett irid ikollna l-istrutturi li jkollhom il- kapaċita` li jagħmlu dak li qiegħda titlob minnhom din il-liġi.

Sakemm ma jkollniex dan, il-konsumatur Malti u Għawdxi se jibqa' mneżża mid- drittijiet tiegħu.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

Joe Mizzi on a point of order.

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, qiegħed nitlob quorum għar-raġunijiet li semmejt qabel.

MR SPEAKER: Is-Seduta hija sospiża għal ħames minuti.

Fit-8.30 p.m. is-Seduta ġiet sospiza u rriżumiet ħames minuti wara.

MR SPEAKER: Id-diskussjoni tkompli.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Roderick Galdes.

ONOR.

RODERICK GALDES: Sur President, jien ukoll xtaqt nagħmel ftit tal- kummenti fuq l-emendi li għandna f'dan l-abbozz ta' liġi.

Ovvjament din il- liġi tittratta l-protezzjoni tal-konsumatur u fil-fatt qiegħda tinforza l- poteri tal-protezzjoni tal-konsumatur.

Madankollu problema ewlenija li għandu pajjiżna tirrigwarda kif se nagħmlu dawn il-liġijiet aktar effettivi sabiex ikunu jistgħu jindirizzaw il-problemi li qed iħabbtu wiċċhom magħhom bħalissa l-konsumaturi.

Aktar ma jgħaddi ż-żmien aktar qegħdin ninnotaw li l-issues ewlenin li qed jitqajmu fir-rigward ta' prezzijiet ta' prodotti u servizzi huma relatati mal-bżonn li jkun hemm aktar miżuri ta' inforzar effettiv fir-rigward tal-liġijiet eżistenti li għandna f'pajjiżna.

Dawn il- liġijiet ilhom jeżistu fis-sistema tagħna sa mis-snin ħamsin.

Fil-fatt għad għandna liġijiet li ilhom hemmhekk għal dawn is-snin kollha u sal-lum, il-gvern naqqas mir-rieda tiegħu sabiex ikompli jattwa l-liġijiet eżistenti tal-konsumatur.

Per eżempju, qiegħda tinħass ħafna l-problema fir-rigward tas- sorveljanza b'mod kontinwu fuq il-prezzijiet ta' prodotti.

Għad hemm sal-lum stess ċerti ħwienet li ma jurux il-prezzijiet tal- prodotti tagħhom.

Fl-opinjoni tiegħi dan jindika biċ-ċar kemm għad għandna nuqqas ta' inforzar fil-liġi eżistenti ta' dan il-qasam.

Waħda mill- problemi li qed iħabbtu wiċċhom magħha l-konsumaturi dan l-aħħar - u smajt anke ħafna ilmenti fuqha - hija dwar id-deċiżjonijiet li qed jieħu t- tribunal f'dak li għandu x'jaqsam mal-kontestazzjoni li jkunu għamlu l- konsumaturi dwar xi prodotti li jkunu xtraw.

Waħda mill-problemi li teżisti hija dik li tiġi attwata d-deċiżjoni li tittieħed mit-tribunal.

Bażikament qed ikun hemm ħafna deċiżjoniijet li jiffavorixxu lill-konsumatur imma finalment, dawn id-deċiżjonijiet m'humiex qed jiġu attwati.

Għaldaqstant mhux qed issir ġustizzja mal-konsumatur fir- rigward tal-kontestazzjoni li jkun għamel.

Dan juri n-nuqqas ta' liġijiet eżistenti u l-gvern, min-naħa tiegħu, mhux qed jagħmel l-almu tiegħu sabiex l-awtoritajiet inkarigati mill-oqsma tal-konsumaturi jieħdu l-miżuri effettivi ħalli l-inforzar meħtieġ iseħħ.

Hemm każijiet partikolari fejn persuni jkunu xtraw ċerti prodotti li jiswew ammonti kbar ta' liri jew inkella jkunu ngħataw servizz ħażin u allura jħossuhom ingannati.

B'hekk iressqu l-kontestazzjoni tagħhom quddiem it-tribunal u jingħataw ir-raġun.

Madankollu tal-ħanut ma jeħux ir-rimedju neċessarju għaliex jaf li l- problema hija fl-implikazzjoni tal-liġi.

Min-naħa tiegħu l-konsumatur isibha diffiċli li jonfoq aktar flejjes ħalli jkompli jieħu l-mezzi neċessarji sabiex ikun jista' jieħu lura dak li ħaqqu.

Sur President, bħalissa l-unika rimedju li hemm huwa dak fejn wara d- deċiżjonijiet li jittieħdu min-naħa tat-tribunal, il-konsumatur imur fil- qorti u jiftaħ il-proċedura neċessarja sabiex ikun jista' jiġġieled il- kawża tiegħu.

Għalkemm id-deċiżjoni min-naħa tat-tribunal għandha ċerta saħħa, xorta waħda hemm il-problema li l-konsumatur qiegħed jaqta' qalbu milli jidħol fis-sistema tal-qrati ħalli jiftaħ il-kawżi neċessarji kontra min ikun ingannah fil-bejgħ ta' dak il-prodott jew fis-servizz ħażin li jkun ingħata.

Waħda minn dawn il-problemi ġejja mill-fatt li m'hemmx sistema effettiva li biha nkunu nistgħu niggarantixxu li l-konsumatur jieħu rimedju permezz tal-qrati nfushom.

Kien hemm persuni midħla tal- konsumaturi li ssuġġerixxew li jkun hemm speċi ta' revolving fund sabiex jagħmel tajjeb għall-konsumaturi li jkunu jixtiequ jmexxu 'l quddiem il- kawżi tagħhom.

Permezz tal-qrati nistgħu wkoll nagħtu lill-marixxalli s-setgħa neċessarja sabiex ikunu jistgħu jieħdu ċerti deċiżjonijiet fuq il-bejjiegħ ħalli b'hekk jingħata r-rimedju lura lill-konsumatur.

Ladarba t-tribunal ikun ħa deċiżjoni favur il-konsumatur, liema deċiżjoni għandha ċerta saħħa, il- konsumatur m'għandux għalfejn jidħol fi spejjeż oħra sabiex jieħu dak li ħaqqu.

Naħseb li din hija xi ħaġa importanti u għaldaqstant jeħtieġ li nkomplu naħdmu fuqha għaliex il-konsumaturi jinsabu nieqsa mid-drittijiet tagħhom meta jkun hemm problemi bħal dawn.

Sfortunatament għalkemm il-liġi qiegħda tirrikonoxxi l-bżonn ta' inforzar, is-sistema effettiva m'hijiex qiegħda tkun applikata skond ma tesiġi l-liġi stess.

Għaldaqstant m'hemmx sistema li tista' tiggarantixxi li jkun hemm l-implimentazzjoni tal- liġijiet eżistenti ta' pajjiżna.

Sur President, xtaqt nikkummenta wkoll fuq diskussjoni li għaddejja bħalissa f'pajjiżna.

Din għandha x'taqsam mal-logħob tat-tazza tad-dinja u mas-servizz tal-cable li qiegħed jiġi pprovdut lill-klijenti tagħha.

Din il-kumpannija xtrat id-drittijiet tal-logħob tat-tazza tad-dinja u għalhekk ċerti konsumaturi li kienu xtraw il-pakketti ta' l-istazzjonijiet televiżivi minn qabel, illum il-ġurnata m'humiex qed jingħataw il-pakkett li kienu abbonaw għalih.

Kif inhu stipulat mil-liġi stess hawnhekk għandna an unfair firm mal-konsumaturi li qegħdin iħallsu għal dan is-servizz meta l-kontenut tas-servizz qiegħed jinbidel.

Ma jistax ikun li l-kumpannija li qed tipprovdi s-servizz tal-cable tibda tagħlaq ċerti stazzjonijiet tat- television meta l-ftehim ma kienx hekk.

F'dan ir-rigward qed naraw li d- diviżjoni nkarigata mill-kompetizzjoni ġusta u mill-protezzjoni fuq il- konsumatur mhux qed tieħu l-miżuri effettivi li hemm bżonn sabiex dawn in- nuqqasijiet ma jseħħux.

Waħda mill-problemi eżistenti li għandna f'pajjiżna hija l-monopolju li tajna lil min jipprovdi s-servizz tal-cable.

Fil-fatt minn dan il- parlament stess tajniha l-fakulta` sabiex tkun tista' tibni l- infrastruttura tagħha.

Għalhekk illum il-ġurnata sabiex jidħol service provider ġdid se jħabbat wiċċu ma' ħafna diffikultajiet minħabba dan il- monopolju.

Barra minn hekk tajniha s-saħħa li tibni l-infrastruttura tagħha anke billi tidħol fil-proprjeta` tan-nies u li tieħu dak li hemm bżonn sabiex ikollha network tajjeb.

Allura ġaladarba għandek dan il- monopolju, qiegħed ikollok il-problemi fejn il-konsumatur jistgħu jitnaqqsulu d-drittijiet tiegħu ladarba ma jkollux alternattiva oħra fejn jirrikorri.

Kif għedt, waħda mill-problemi li qiegħed ikun hemm f'dan ir- rigward hija li l-konsumatur ikun xtara tali prodott li llum qiegħed jinbidillu l-kontenut tiegħu.

Fl-opinjoni tiegħi din jeħtieġ li nindirizzawha kemm jista' jkun malajr.

Illum nafu li anke kien hemm min intlaqat ħażin għaliex għamel ċertu investiment sabiex ikun jista' jara ċerti stazzjonijiet televiżivi mentri llum il-ġurnata qiegħed isib li ma jistax jarahom.

Dan ma jfisser xejn ħlief li l-konsumatur mhux qed jingħata s-servizz li ħallas għalih.

Sur President, xtaqt insemmi punt ieħor li diġa` ssemma fid-diskussjoni tal- lejla.

Dan il-punt għandu x'jaqsam mal-finanzjament ta' l-għaqdiet u l- organizzazzjonijiet involuti fil-ħidma favur il-konsumatur.

Dan il-qasam sejjer lura bħall-granċ għaliex il-finanzjament neċessarju lill-għaqdiet qiegħed kulma jmur jisparixxi.

Fil-fatt waħda mill-problemi li qed iħabbtu wiċċhom magħha l-għaqdiet tal-konsumaturi hija proprju dik li mhux qed isibu s-sapport finanzjarju meħtieġ sabiex jiddefendu lill-konsumaturi tagħhom.

Waħda mill-problemi li qiegħed jiffaċċja pajjiżna hija n-nuqqas ta' kompetizzjoni.

Per eżempju, m'ilux xtrajt prodott mill-Ingliterra li kien jiswa Lm150.

L-istess prodott wara ġimgħatejn niżel għal madwar Lm80.

Xi ħaġa bħal din ma tistax isseħħ f'pajjiżna għaliex m'għandniex kompetizzjoni.

Għaldaqstant ċerti prodotti jibqgħu stabbli fis-suq tagħna u jżommu prezz fiss.

Il-problema hija li l-konsumatur mhux qed ikollu din il-fakulta` fir-roħs tal-prezzijiet minħabba li l-kompetizzjoni ma teżistix f'pajjiżna.

Aktar minn hekk l-awtoritajiet neċessarji li suppost qegħdin hemm sabiex jistimulaw il-kompetizzjoni m'humiex qegħdin jieħdu d-deċiżjonijiet li hemm bżonn jittieħdu ħalli jistimulaw aktar il-kompetizzjoni f'pajjiżna.

Il- gvern stess għandu rwol importanti f'pajjiżna sabiex jistimula l- kompetizzjoni u fl-istess ħin jiggarantixxi li jkun hemm aktar prezzijiet li jvarjaw bejniethom.

Dan għandu jseħħ għall-benefiċċju tal-konsumatur.

Hawnhekk xtaqt insemmi wkoll in-nuqqas ta' sorveljanza f'dak li għandu x'jaqsam mal-prezzijiet.

Din tista' tkun daqqa fatali speċjalment meta Malta qiegħda fil-proċess li ddaħħal il-munita ta' l-euro fil-futur qarib.

Nafu x'ġara f'pajjiżi oħra li ma kellhomx sorveljanza adegwata.

Dawn spiċċaw b'inflazzjoni qawwija għaliex il-prezzijiet tagħhom bdew jisparaw 'il fuq.

U jekk m'aħniex se nilqgħu minn issa għal din il-problema, jista' jkun li 'l quddiem, meta niġu sabiex ikollna l-bidla mil-lira Maltija għall- euro, nispiċċaw aħna wkoll bi splużjoni fil-prezzijiet tal-prodotti tagħna.

Sur President, illum qbadt l-aktar ma' dawn il-punti għaliex nemmen li huma l-aktar problemi li qegħdin iħabbtu wiċċhom magħhom il-konsumaturi bħalissa.

Aħna nemmnu li l-miżuri li qed jagħtu l-liġijiet eżistenti ta' pajjiżna mhux qed ikunu effettivi biżżejjed.

Dan minħabba li m'hemmx l- organi neċessarji li bihom il-gvern jista' jikkumplimenta din il-liġi u liġijiet oħrajn li għandhom x'jaqsmu mal-konsumatur f'pajjiżna.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

Joe Mizzi on a point of order.

ONOR.

JOE MIZZI: Sur President, qiegħed nitlob quorum għar-raġunijiet li semmejt qabel.

MR SPEAKER: Is-Seduta hija sospiża għal ħames minuti.

Fit-8.50 p.m. is-Seduta ġiet sospiża u rriżumiet ħames minuti wara.

MR SPEAKER: Aktar rimarki?

L-Onor.

Joseph Brincat.

ONOR.

JOSEPH BRINCAT: Sur President, mhux biex niftaħar imma din il- kwestjoni tal-konsumatur hija suġġett għal qalbi u r-raġuni hija li l-ewwel liġi li għamilna għall-konsumatur kienet fl-1980 u kont ħdimt fuqha jiena.

Kont sibt mudell barrani u ħadt kwantita` kbira minnu tant li d-draft kienet kważi ktieb sħiħ.

Meta mort quddiem il-Kabinett bih, rawh twil wisq u qaluli: Se noqogħdu nagħmlu dawn id-dettalji kollha!

U għalhekk spiċċajna għamilna xi ħaġa ferm iżgħar.

Waħda minnhom kienet li jkun hawn l-għaqdiet tal-konsumatur, it-tieni kienet li dawn, waqt il-qadi tal- funzjonijiet tagħhom, jiġu protetti u ma jaqgħux taħt il-liġi ta' l- istampa, għaliex dawn se jxellfu difrejhom ma' xi ħadd u t-tielet li jekk tkun consumer association u trid lok fejn toqgħod biex tkun tista' tiffunzjona, allura l-gvern kien ikun lest li jgħinha billi jagħtiha post.

Sur President, huwa veru li llum nitkellmu fuq is-suq liberu imma l- problema kbira hi - u din mhux f'pajjiżna biss anzi f'pajjiżi oħrajn din hija problema kbira wkoll u llum infirxet iżjed għaliex spiċċajna wkoll bl- internet fejn il-konsumatur jiġi mnittef minn kull sufa li għandu, kif igħid il-Malti - ...

Per eżempju, jien ma nistax nifhem għalfejn f'dan l- abbozz ta' liġi li għandna quddiemna qegħdin indaħħlu emendi fuq is-Civil Aviation Act, fuq il-Broadcasting Act u fuq il-Metrology Act.

Forsi kien ikun aktar għaqli kieku din il-liġi nsemmuha "An Act to amend various laws for the enforcement of consumer protection powers".

It-titlu ta' dan l- abbozz ta' liġi huwa misleading għax jekk nitkellmu fuq il-metroloġija xi nkunu qed infissru?

Li l-konsumatur li jilbes ir-raincoat u jixtri l- umbrelel iħoss li tal-metroloġija jkunu ngannawh għax ikunu qalulu li ġejja x-xita u mbagħad toħroġ ix-xemx?!

MR SPEAKER: Il-Viċi Prim Ministru, bil-permess ta' l-Onor.

Brincat.

ONOR.

TONIO BORG (Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern): "Metrology" tfisser qisien u mhux tbassir tat-temp u din ikollha x'taqsam mal-konsumatur ħafna aktar mit-tbassir tat-temp!

ONOR.

JOSEPH BRINCAT: Għandek raġun.

Meta tajt daqqa ta' għajn u rajt l- istandards authority u l-broadcasting authority, jien għedt: Dawn x'għandhom x'jaqsmu?

(Interruzzjonijiet) Mhux se nieħu għalija għax qed tidħak għax jien għandi biex nidħak bija nnifsi.

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Onor. Brincat, niġbidlek l-attenzjoni li sar il-ħin.

ONOR.

JOSEPH BRINCAT: Sur President, bħala konsumatur għandi dritt li nasserixxi l-ħin tiegħi għax kif kont se nitkellem jien, inti qbadt u tlaqt 'il barra għal ħames minuti u lest li nieħdok għand l-għaqda tal- konsumatur talli mhux qed tagħtini d-drittijiet kollha tiegħi!

MR SPEAKER: Onor. Brincat, se tibqa' in possession?

ONOR.

JOSEPH BRINCAT: Iva, se nibqa' in possession.

Grazzi.

Fid-9.00 p.m. id-diskussjoni ġiet interrotta u baqgħet aġġornata.

MR SPEAKER: L-Onor.

David Agius.

ONOR.

DAVID AGIUS (President tal-Kumitat Permanenti għall-Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġi): Sur President, nitlob il-permess tal-Kamra biex nirrapporta progress.

MR SPEAKER: Hawn permess?

(Onor. Membri: Iva)

Il-permess ingħata.

ONOR.

DAVID AGIUS: Sur President, nirrapporta li l-Abbozz ta' Liġi dwar id-Demm Uman u t-Trapjanti għadda mill-istadju ta' Kumitat mingħajr emendi.

Nixtieq nirrapporta wkoll li l-Abbozz ta' Liġi li Jirratifika l-Konvenzjoni ta' Ruma fuq l-Obbligazzjonijiet Kuntrattwali għadda mill-istadju ta' Kumitat b'emendi inkluż klawsoli ġodda li għaddew bi qbil bejn iż-żewġ naħat.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

Sar il-ħin.

Il-Viċi Prim Ministru, jekk jogħġbu, iressaq l-aġġornament.

AĠĠORNAMENT

ONOR.

TONIO BORG: Sur President, nipproponi l-aġġornament tal-Kamra għal nhar it-Tnejn, 27 ta' Marzu 2006, fis-6.00 p.m. b'din l-aġenda:

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar is-Servizzi ta' Impieg u Taħriġ - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Liġijiet dwar il-Protezzjoni tal-Konsumatur - Tieni Qari (Kont);

Abbozz ta' Liġi dwar l-Intermedjarji fl-Assigurazzjoni - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar id-Demm Uman u t-Trapjanti - Tielet Qari.

Abbozz ta' Liġi li Jirratifika l-Konvenzjoni ta' Ruma fuq l- Obbligazzjonijiet Kuntrattwali - Tielet Qari; u

xi aġenda oħra li tista' tiġi komunikata aktar tard.

Abbozz ta' Liġi dwar is-Securitisation – Kumitat Permanenti;

Abbozz ta' Liġi dwar ir-Reġistru Ċentrali - Kumitat Permanenti;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar is-Sigurta` Soċjali - Kumitat Permanenti; u

Abbozz ta' Liġi biex jemenda l-Kodiċi ta' Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili - Kumitat Permanenti.

MR SPEAKER: Grazzi.

Rimarki?

L-Onor.

Michael Asciak.

ONOR.

MICHAEL ASCIAK: Sur President, jien se nieħu ftit ħin minn dan l- aġġornament biex nitkellem fuq dak li qalet il-bieraħ l-Onor.

Justyne Caruana għax naħseb li qajmet punt interessanti.

Sfortunatament l-Onor.

Caruana għaddiet mill-esperjenza kerha li jgħaddu minnha ħafna nies f'Malta u f'Għawdex, u nixtieq nuri s-solidarjeta` magħhom.

Jidher li hemm l- użanza li f'każ ta' miscarriage, bħalma ġara, il-fetu ma jingħatax lill- ġenituri biex dawn jidfnuh kif, meta u fejn iħossu huma.

Medikament nafu li t-tqala ddum xi 38 ġimgħa u skond il-konvenzjoni neħduha li ddum 40 ġimgħa għax fl-ewwel ġimgħatejn tat-tqala ħafna drabi l-mara ma tkunx taf li hija tqila minħabba li tinduna li hija tqila meta taqbeż l-ewwel cycle tagħha.

Għalhekk normalment trid iżżid ġimgħatejn ma' dawk it-38 ġimgħa.

Fil-mediċina niddistingwu bejn miscarriage li jkun fl-ewwel nofs tat-tqala - normalment miscarriage jiġri fl-ewwel nofs tat-tqala - u dik li ngħidulha premature labour fejn it-tarbija titwieled qabel iż-żmien.

Issa x'inhi d- differenza bejn dak li jissejjaħ spontaneous abortion u dak li huwa premature labour?

Id-differenza m'hijiex waħda li hija fissa u lanqas hija waħda faċli.

Meta kont student tal-mediċina madwar 25 sena ilu konna nieħdu din id-dikotomija bħala l-punt fejn it-tarbija, għalkemm titwieled kmieni, tkun tista' tgħix jew b'mod naturali jew bil-mezzi mediċi li jeżistu llum, fosthom fl-inkubatur eċċ. Niftakar li dak iż-żmien kien ikun diffiċli ħafna li nżommu ħajja tarbija li titwieled iżgħar minn 28 ġimgħa.

Allura dik kient il-cut-off point bejn miscarriage u premature labour.

Is-sitwazzjoni hija fluwida.

Illum, 25 sena wara, dan il-livell waqa' għax it-trabi li jitwieldu premature nagħtuhom is-surfactant.

Ix-xjenza medika mxiet 'il quddiem bir-riżultat li llum tarbija li titwieled taħt is-26 ġimgħa, 25 ġimgħa u anke 24 ġimgħa ħafna drabi kapaċi ngħajxuha.

Illum il- cut-off point hija ħafna aktar baxxa u allura meta mara twelled tarbija qabel il-25 ġimgħa jew l-24 ġimgħa ngħidu li kellha miscarriage jew spontaneous abortion u jekk twelled tarbija wara l-24 jew il-25 ġimgħa ngħidu li kellha premature labour.

Kif qed taraw aktar ma jgħaddi ż-żmien iktar ix-xjenza se timxi 'l quddiem u iktar se jinżel dan il-livell.

Għad niġu fi żmien - u diġa` qed isiru l-esperimenti f'dan ir-rigward – li lanqas ikun hemm bżonn li tarbija tiġi impjantata fil-ġuf.

Hawnhekk m'iniex qed nidħol fil-kwestjoni morali, jiġifieri jien ma naqbilx li tarbija m'għandhiex tkun impjantata fil-ġuf.

Pero` għad naslu għal dak li ngħidulu artificial womb, artificial uterus jew impjantazzjoni fl-utru ta' annimali li qed issir ħafna esperimentazzjoni barra minn Malta fuqhom.

Ma rridx noqgħod nidħol f'dak ir-rigward, imma għad jiġi żmien li l- fertilizzazzjoni tibda ssir in vitro fil-laboratorju.

It-tarbija lanqas biss tiġi impjantata fl-utru pero` titpoġġa f'dak li jgħidulu artificial womb.

Hawnhekk qed niġi għall-punt li d-dikotomija bejn premature labour u spontaneous abortion se tibqa' nieżla u allura mhux se jkun faċli li wieħed iżomm il-pożizzjoni bejn premature labour u spontaneous abortion.

Qed ngħid dan kollu għax naħseb li wasal iż-żmien li tinbidel il-liġi jew tinbidel il-prassi tad-dipartiment biex fejn ikollok fetu li huwa fformat - il-fetu tal-bniedem tista' tarah sħiħ bil-qalb taħdem, bil-pulmun, bis- saqajn u bl-idejn madwar tmienja jew għaxar ġimgħat

wara l-bidu tat-tqala, minn dak il-punt lil hinn hija kwestjoni ta' kobor - li jkun jidher għax ovvjament meta jkun żgħir ħafna ma tistax tarah, ma tistax issibu u meta jkollok miscarriage joħroġ ħafna demm u ma tarahx, għandu jingħata lill-ġenituri biex huma jagħmlu kif iħossu fid-difna ta' dik it-tarbija.

Aħna nemmnu li hemmhekk għandek ħlejqa umana u, għalkemm jista' jkun hemm bżonn xi testijiet fil-laboratorju tal-patoloġija, dawn jistgħu jsiru u wara li jsiru tingħata bħalma jsir fl-awtopsji.

Hawnhekk forsi wieħed jistaqsi: Dan huwa proprjeta` tal-ġenituri?

Il-ġisem huwa proprjeta` ta' l-individwu pero` wara l-mewt l-individwu ma jibqax fil- ġisem u allura l-prassi llum hi li l-ġisem ta' xi ħadd mejjet tagħtih lir- relatives immedjati tiegħu biex jagħmlu d-difna kif iħossu huma.

Ma nafx x'tgħid eżattament il-liġi ta' Malta, probabbilment hija fluwida wkoll, imma qed inqajjem dan il-punt sempliċement għax naħseb li dak li semmiet l-Onor.

Caruana l-bieraħ huwa biss prassi tad-dipartiment tas-saħħa pubblika f'Malta.

Naħseb li fiċ-ċirkostanzi tal-lum wieħed għandu jilqa' t- talba li għamlet l-Onor.

Caruana, li fejn hemm forma viżibbli ta' tarbija din għandha tingħata lill-ġenituri bħalma jiġri wara d-data li l- miscarriage isir premature labour.

Milli jidher wara dik id-data dejjem tingħata lill-ġenituri biex jidfnuha għax tkun premature labour.

Pero` billi din id-data hija fluwida u dejjem nieżla jagħmel sens li wieħed iħares lejn il-prassi – qed ngħid dan għax ikolli ħafna minn dawn it- talbiet minn pazjenti – biex fejn hu possibbli t-tarbija tingħata lill- ġenituri biex jagħmlu d-difna kif iħossu huma.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

L-Onor.

Franco Galea.

ONOR.

FRANCO GALEA: Sur President, irrid ngħid li naqbel ma' l-Onor.

Asciak b'riflessjoni għad-diskors li għamlet il-bieraħ l-Onor.

Caruana u jien ukoll irrid nuri s-solidarjeta` tiegħi lilha u lill-familja tagħha.

Id-diskors tiegħi se jikkonċentra fuq żewġ punti importanti.

L-ewwel wieħed huwa dwar l-ogħla istituzzjoni tal-pajjiż u t-tieni huwa dwar is- sitwazzjoni preokkupanti fil-qasam daqstant vitali ta' l-edukazzjoni.

Nixtieq nibda billi minn hawnhekk nistqarr li kull membru ta' din il-Kamra għandu dritt li jgħajjat għal quorum meta jkun meħtieġ, imma ma' dan id- dritt għandu jiġi s-sens ta' responsabilita`.

Per eżempju, illum issejjaħ quorum meta persuna waħda biss mill-oppożizzjoni kienet preżenti.

Jien inħoss li meta l-Kamra ma tkunx fi quorum ifisser li l-Kamra kollha indistintament tkun qed tonqos mhux biss lejn il-poplu, iżda lejha nnifisha bħala istituzzjoni.

Iżda llum qiegħda ssir one-sided.

Dan qed ngħidu minħabba dak li ġara l-bieraħ u f'okkażjonijiet oħra riċenti inkluż illum.

Inħoss li sitwazzjoni bħal din tindika li hemm bżonn ta' aktar riforma mhux biss fl-istanding orders iżda anke fl-imġiba.

Nixtieq nirrimarka wkoll li jeħtieġ li anke l-media tieħu nota tal-fatt li meta jissejjaħ quorum mill-oppożizzjoni f'xi okkażjonijiet, bħalma ġara llum, ma jkun hawn ħadd mill-membri ta' l-oppożizzjoni stess u jkun hawn mhux inqas minn 15-il membru min-naħa tal-gvern.

Hawnhekk nistaqsi: Min qiegħed ibati tassew meta jissejjaħ quorum u x'eżempju qed jingħata lill- poplu tagħna hemm barra?

Inħoss li wasal iż-żmien li l-kriterju ta' meta jissejjaħ quorum m'għandux ikun ibbażat biss fuq l-attendenza tal-membri min-naħa tal-gvern iżda fuq l-attendenza tal-membri kollha.

Iktar 'il quddiem se ngħid xi ħsebijiet għandi fuq riformi oħra li jistgħu jsiru relatati ma' din il-Kamra.

Sur President, jien inħoss li hemm ħafna x'wieħed jirrifletti u jaġixxi fuq kif qed tiġi applikata l-ġustizzja f'ċerti każi.

Kemm ilni li dħalt membru f'din il-Kamra u saħansitra sa nhar it-Tnejn tal-ġimgħa li għaddiet, lissint l-inkwiet tiegħi għal ċerti sentenzi li qed jingħataw u kif dawn mhux qegħdin jagħmlu ġieħ lill-vittmi u lis-soċjeta` tagħna.

Nagħmilha ċara li jien ma nemminx fit-tpattija iżda nemmen li għandu jitħallas prezz lejn is-soċjeta` għal kull att li jikser ir-regoli bażiċi ta' l-għajxien ċivili.

Eżempju ċar huwa l-mod kif jingħataw is-sentenzi sospiżi u l-fatt li min jirċievi dawn is-sentenzi ħafna drabi qed jerġa' jikser il-liġi.

Din il-ġimgħa stess kellna każ ta' wieħed li ammetta li kkorrompa żewġ tfajliet ta' 17-il sena, jidhirli barranin, u dan l-att wettqu waqt perijodu ta' sentenza sospiża.

Iktar gravi minn hekk huma l-każi fejn isiru abbużi serjissimi kontra t-tfal.

Każ fuq fomm kulħadd huwa ta' raġel li adotta żewġt ibniet ta' ħames snin u seba' snin mir-Rumanija, li l- Bambin biss jaf kemm sofrew tul il-ħajja tenera qasira tagħhom, sabiex b'mod annimalesk u barbaru stuprahom għal seba' snin sħaħ.

Wara seba' snin oħra r-raġel ittella' l-qorti sabiex jirrispondi għal għemilu u fl-opinjoni tiegħi l-ġustizzja falliet.

Mhux talli l-każ dam seba' snin sħaħ sakemm ġie deċiż - dejjem jekk jien korrett fuqha - żmien li l-Bambin biss jaf minn xiex għaddew dawn l-imsejkna vittmi, iżda meta ġejna għaż-żmien tal- prova nstab li kien hemm nuqqasijiet tekniċi serji min-naħa ta' l-avukat ġenerali fit-twassil ta' l-att ta' l-akkuża tant li l-ġudikant ma kellux għażla ħlief li jibgħat lill-akkużat il-ħabs għal seba' snin.

Inħoss li sentenza ta' seba' snin ħabs għal att infami bħal dan hija insult lejn is-soċjeta` u vjolenza oħra lejn dawn iż-żewġ vittmi li ħajjithom ġiet imħarbta.

L-insult jkber meta wieħed iqis il-perijodu ta' stennija tal- ġustizzja, li l-att ġie ripetut għal seba' snin kontinwi u meta dan kollu sar taħt il-maskra ta' adozzjoni fil-preżenza passiva ta' l-omm adottiva.

Din hija mistħija li m'għandhiex kejl!

Wasalna fl-estremita` li tingħata sentenza ta' tliet snin u nofs ħabs għal att ta' vjolenza bħal dan fuq tifla.

Fil-verita` huma ferm inqas jekk tiġi applikata s-sistema ta' good behaviour u aġevolazzjonijiet oħra fil-ħabs.

Nerġa' ntenni li l-ġustizzja tirrikjedi sentenzi ekwi u relatati mas- severita` ta' l-att.

Stupri, vjolenza fuq it-tfal u atti kriminali oħra għandhom jissarrfu f'sentenzi tali li jirriflettu l-att innifsu, għax atti ta' din ix-xorta għandhom impatt profond fuq il-persuna.

Fl-opinjoni tiegħi, fil-każ ta' ġenituri adottivi sentenza iżjed ekwa kellha tkun xejn inqas minn għomor ħabs.

Problema serja oħra hija l-għoti indiskriminat ta' sentenzi sospiżi.

Inħoss li dan mhux qed ikun ta' deterrent u nħeġġeġ biex wieħed jagħlaq xi toqob li hemm jew jista' jkun hemm fil-liġi f'dan ir- rigward.

Li hu ċert f'moħħi huwa li f'każi fejn barranin jinstabu ħatja li jiksru l-liġi, dawn għandhom jiġu mkeċċija mill-pajjiż wara sentenza ta' ħabs.

Fl-istess waqt irid jiġi żgurat li każi ta' din ix-xorta jinstemgħu malajr għax id-dewmien dejjem jaħdem kontra l-vittmi u l-ġustizzja nnifisha.

M'huwiex aċċettabbli li każ ta' vjolenza fuq it-tfal idum seba' snin biex jinstema'.

Suġġeriment ieħor li naħseb li huwa importanti huwa li jrid jinħoloq sex offenders register, sakemm ma jeżistix diġa`, li għandu jinżamm sew.

L- iskop ta' reġistru simili huwa biex jiġi żgurat li min jinstab ħati ma jkunx jista' jiġi f'pożizzjoni li jikkommetti atti kriminali simili oħra.

Apparti dan kollu rridu noqogħdu attenti kif tingħata l-liberta` proviżorja meta bniedem jappella minn sentenza ta' stupru jew vjolenza fuq it-tfal.

Din hija sitwazzjoni perikoluża.

Hawnhekk nistaqsi: Kemm hawn nies li nstabu ħatja ta' atti kriminali ta' din ix-xorta li qegħdin fil-liberta` minħabba li appellaw mis-sentenza?

Dan kollu jwassalni għal din ir-riflessjoni.

Din il-forma ta' ġustizzja li qed tingħata qed tgħin biex iċ-ċittadin ikollu rispett lejn l-istituzzjoni?

Dawn is-sentenzi qed ikunu ta' deterrent?

X'messaġġ qed jingħata liż- żgħażagħ u lit-tfal tagħna?

Jien inħoss li hemm xi ħaġa ħażina fil- mekkaniżmu tal-ġustizzja u nistaqsi: Kemm minn dawn is-sitwazzjonijiet qed ikunu ta' effett negattiv u kemm qed jagħtu ħabel sabiex tinżamm id- dixxiplina f'pajjiżna?

Inċidenti kundannabbli bħall-każijiet ta' bullying fl-iskejjel, vjolenza fuq l-għalliema minn ġenituri u mit-tfal, vandaliżmu fl-iskejjel u każi oħra bħalma kienu l-ħruq tal-karozzi tal-Ġiżwiti – jidhirli li dan huwa t-tieni każ ta' reat li sar fuq xi istituzzjoni tal- knisja – huma kollha sintomi serji ta' soċjeta` li fiha ċerti valuri huma nieqsa.

Kollha niżbaljaw iżda rridu nirreparaw għall-ħsara li tkun saret.

Fost il-valuri ewlenin irridu nerġgħu nkattru r-rispett lejn il-ġustizzja, il-ħarsien tal-liġi, l-integrita` tal-parlament u l-ħtieġa ta' edukazzjoni sana u kompluta.

Dwar l-aħħar punt diġa` semmejt l-inkwiet tiegħi meta nisma' każijiet ta' vjolenza lejn għalliema u nissimpatizza ħafna magħhom u ma' dawk il-familji kollha li tassew isegwu b'interess u sagrifiċċju l- formazzjoni ta' wliedhom.

Jien inħoss li wasal iż-żmien li nieħdu pożizzjoni ċara dwar dawk it-tfal li dejjem huma kawża ta' inkwiet fl-iskejjel.

Inħoss li rridu nieħdu passi drastiċi biex dawn jiġu meħuda f'ambjent fejn mhux biss jirċievu l- edukazzjoni iżda jitgħallmu r-rispett.

Ġenituri li jaggredixxu lill- għalliema mhux posthom fis-soċjeta` u nħoss li l-liġi għandha tipproteġi lill-għalliema bħalma tipproteġi lil kull uffiċjal pubbliku ieħor u mhux billi nittrasformaw l-iskejjel tagħna f'tipi ta' ħabsijiet bil-gwardjani.

Irridu naraw x'ġara u għalfejn saret il-vjolenza fuq l-għalliema u għandu jsir assessment dwar minn fejn ġejjin il-familji ta' dawn it-tfal.

Irridu naraw x'qed jiġri u għaliex hemm numru ta' żgħażagħ li qed joħorġu mill- iskejjel mingħajr ebda ċertifikat.

Fid-dinja komplessa tal-lum żgħażagħ mingħajr kwalifiki jsiru piż fuq is-servizzi soċjali u jsiru suġġett li jirċievu attenzjoni mid-dinja kriminali.

It-tentazzjoni għal ħafna minn dawn li jsibu ruħhom emarġinati minħabba l-istat tagħhom hija li jiksbu b'mod illegali dak kollu li ma jistgħux jiksbu bil-frott ta' xogħol dinjituż.

Dan jiġri, kif semmejt qabel, minħabba fis-sentenzi ħfief li jingħataw.

Nixtieq nagħlaq billi ntenni t-twemmin tiegħi li wasal iż-żmien li f'dan il- pajjiż ma narmux taħt it-tapit sitwazzjonijiet u inġustizzji li ilhom is- snin twal jakkumulaw.

Inħeġġeġ biex b'rieda tajba nibdew minn din il-Kamra nirranġaw il-qagħda li fiha jinsabu ċerti istituzzjonijiet tal-pajjiż.

Dawk li semmejt illum kienu biss ftit eżempji u nittama li jkollna opportunita` li nimxu 'l quddiem b'mod immedjat.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Kamra hija aġġornata għal nhar it-Tnejn, 27 ta' Marzu, 2006 fis-6.00 p.m. bl-aġenda kif komunikata mill-Viċi Prim Ministru.

Fid-9.30 p.m. il-Kamra aġġornat mingħajr ma saret il-mistoqsija.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB

MANIFATTURA F'GĦAWDEX

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: B'riferenza għar-risposta ta' mistoqsija parlamentari 15342, jista' il-Prim Ministru jgħid kemm kien il-bejgħ medju fil-ġimgħa għal kull ħaddiem fid-diversi setturi ta' l-industrija tal-manifattura f'Għawdex mill-1998 'il hawn fi prezzijiet tas-suq u fi prezzijiet kostanti ta' l- 1998 u ta' l-2000?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ngħarraf l-Onor.

Interpellant li mhux possibbli li tingħata informazzjoni dettaljata tas-setturi ta' l-industrija tal- manifattura f'Għawdex, peress li f'diversi setturi hemm kumpannija waħda jew tnejn biss u allura tkun qed tingħata informazzjoni konfidenzjali.

Madankollu qed nagħti stima tal-medja fis-sena għal kull ħaddiem tal-valur miżjud gross ta' l-industrija tal-manifattura f'Għawdex:

|2001 |Lm10,258 | |2002 | | | |10,429 | |2003 | | | |11,442 |

Ma jeżistix tagħrif għas-snin 1998, 1999 u 2000 filwaqt li t-tagħrif għas- sena 2004 ikun lest lejn nofs din is-sena.

Din l-informazzjoni hi disponibbli biss fi prezzijiet tas-suq.

PROĠETTI F'GĦAWDEX

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid x'inhuma l-programmi, inizjattivi, skemi, proġetti u xogħlijiet oħra li dipartimenti tal-gvern, awtoritajiet, organizzazzjonijiet u enti oħra li jaqgħu taħtu se jkunu qed iwettqu f'Għawdex minn din is-sena sa l-2008?

ONOR.

AUSTIN GATT: L-informazzjoni mitluba qed titpoġġa fuq il-mejda tal- Kamra.

POMPI TAL-PETROL

L-ONOR.

MICHAEL ASCIAK staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Billi fl-1997 kien sar ftehim mas-sidien tal-pompi tal-petrol dwar bejgħ ta' ċnus, jista' il-Ministru jgħid x'sar f'dan ir-rigward?

ONOR.

AUSTIN GATT: L-offerta ta' bejgħ kienet saret fil-21 ta' April, 1998 pero' din qatt ma ġiet konkluża.

Fid-dawl tal-liberalizzazzjoni tas- suq ta' l-inland fuel market, il-korporazzjoni Enemalta qed terġa' tieħu l- inzjattiva biex tara għadx hemm interess.

METER READERS

L-ONOR.

RODERICK GALDES staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid għaliex f'xi każi, il-meter readers tal-water services corporation mhux jagħtu riċevuta meta jmorru jaqraw l-arloġġ?

Jista' jara li din il- problema tissolva?

ONOR.

AUSTIN GATT: Uħud mill-meter readers ma kenux qed jagħtu riċevuta għax kien hemm ħsara teknika fil-hand-held computers, liema problema issa ġiet solvuta.

PROVVISTA TA' ELETTRIKU

L-ONOR.

JOSEPH M. SAMMUT staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jara li jittieħdu l-miżuri neċessarji sabiex Triq il-Militar, f'Ħal Kirkop tkun provduta bi provvista ta' elettriku stabbli u kostanti?

ONOR.

AUSTIN GATT: Ix-xogħol meħtieġ hu lest u fi ftit ġranet oħra għandu jibda juri l-effetti tiegħu.

BUS STOP F'ĦAL KIRKOP

L-ONOR.

JOSEPH M. SAMMUT staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq: Jista' il-Ministru jintervjeni sabiex isir bus stop fi Triq San Pietru, f'Ħal Kirkop?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Fl-10 ta' Marzu, 2006 id-direttorat dwar it- trasport pubbliku kellu laqgħa mal-kunsill lokali ta' Ħal Kirkop, fejn saru diversi talbiet f'dan ir-rigward u fil-futur immedjat l-awtorita' se tkun qed twettaq din ir-rikjesta.

AVVIŻ LEGALI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid meta ġie fis-seħħ avviż legali 463 tas-sena 2004?

Meta ħareġ fil-gazzetta tal-gvern dan l-avviż legali sabiex ir-regolamenti jiġu fis-seħħ?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Avviż legali 463 daħal fis-seħħ fl-1 ta' Jannar, 2005 permezz ta' Avviż Legali 531 ta' l-2004 ippubblikat fil-gazzetta tal- gvern tal-31 ta' Diċembru, 2004.

KAROZZI TAL-GVERN

L-ONOR.

JOSEPH DEBONO GRECH staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid kemm karozzi nxtraw, inkrew jew ġew leased fil-ministeru u l-enti li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu bejn Ottubru u Diċembru 2005 u mill-1 ta' Jannar sal-lum?

Ta' liema ċilindrata huma u x'tip ta' fuel jużaw dawn il-karozzi?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Tabella 'A' li qed titpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra turi l-informazzjoni għar-rigward ta' l-uffiċċju tal-prim ministru, filwaqt li tabella 'B' li wkoll qed titpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra turi l- informazzjoni dwar il-ministeru tal-finanzi.

PREZZ TAŻ-ŻEJT

L-ONOR.

ROBERT ARRIGO staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jinformana kemm hu l-prezz ta' barmil żejt bil-forwarding buying rate?

X'inhu l-prezz li bih qed jinxtara barmil żejt?

ONOR.

AUSTIN GATT: Apparti l-fatt li l-Enemalta ma tixtrix barmil żejt, dawk li nsibuhom bħala swap rates u mhux forwarding buying rates jinbidlu kontinwament u skond iż-żejt użat u s-suq kwotat.

B'konsegwenza t'hekk ma nistax nirrispondi d-domanda ta' l-Onor.

Interpellant, iżda nista' nissuġġerilu diversi websites minfejn jista' jara dawn is-swieq differenti.

RESPONSIBILITY LEAVE

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid jekk teżistix xi skema biex ġuvni ħaddiem mal-gvern li jgħix ma' mara anzjana, jingħata special unpaid leave sabiex ikun jista' idur b'ommu?

Jista' japplika għal xi tip ta' benefiċċju?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninsab informat li teżisti skema sabiex ħaddiem tal- gvern li jgħix ma' ommu anzjana, jingħata special leave on no pay sabiex ikun jista' idur biha.

Dan l-ispecial leave on no pay jissejjaħ responsibility leave u qed jitpoġġew fuq il-mejda tal-Kamra l-parametri u l- kondizzjonijiet tar-responsibility leave li jinsabu f'sezzjoni 4.8.5 tal- public service management code.

Dwar it-tieni parti tal-mistoqsija, irrid ngħid li persuna li tkun fuq special unpaid leave biex iddur b'ommha tista' tkun intitolata għall- pensjoni tal-wens imħallsa taħt l-Att dwar is-Sigurta' Soċjali kemm il- darba:

*Dik il-persuna tissodisfa t-test tal-mezzi; *L-omm tkun ċertifikata minn bord mediku maħtur taħt l-imsemmi Att li hi bedridden jew wheelchair-bound; u *Ikun hemm rapport minn social worker li jikkonferma li l-applikant ikun qed jieħu ħsieb l-omm waħdu.

Dwar it-test tal-mezzi, ninsab informat li l-ammont kapitali ma jridx jaqbeż is-Lm6,000 u d-dħul massimu ma jridx jaqbeż il-Lm35.38 fil-ġimgħa, ikkalkolat skond ir-raba' taqsima tas-sitt skeda ta' l-Att dwar is-Sigurta' Socjali.

DAWL U ILMA

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm persuni nqatgħalhom is-servizz tad-dawl u l-ilma din is-sena s'issa?

ONOR.

AUSTIN GATT: Mill-ewwel ta' din is-sena sas-7 ta' Marzu, il- korporazzjoni għas-servizzi ta' l-ilma qatgħet 160 servizz ta' ilma u 147 servizz tad-dawl, filwaqt li l-korporazzjoni Enemalta ssospendiet 123 servizz ta' l-elettriku bejn l-1 ta' Jannar u t-8 ta' Marzu, 2006 minħabba nuqqas ta' ħlas.

DAWL U ILMA

L-ONOR.

SILVIO PARNIS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm persuni lmentaw mal-customer care dwar kontijiet esaġerati tad-dawl u l- ilma?

ONOR.

AUSTIN GATT: Mill-1 ta' Jannar sat-28 ta' Frar, 2006 fl-uffiċċju tal- customer care tal-korporazzjoni għas-servizzi ta' l-ilma fil-Belt Valletta u Ħal-Luqa saru 7,609 talbiet għal spjegazzjoni ta' kont.

Dawn it-talbiet mhux bilfors li kienu kollha lmenti dwar kontijiet għoljin.

Fl-istess perijodu ntbagħtu 224,926 kont.

Fir-rigward ta' l-Enemalta, irrid ngħid li filwaqt li ma tinżammx statistika kif mitlub mill-Onor.

Interpellant, jien informat li mill-ħafna telefonati li tirċievi l-Enemalta dwar kontijiet tad-dawl, persentaġġ żgħir jirrigwarda lmenti dwar kontijiet għoljin.

VALUR TAL-EURO

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: Il-Prim Ministru kif jispjega l-fatt li filwaqt li imprenditur għal kull Lm100 kien jakkwista euro 242 f'Ottubru ta' l-2003, illum fl-2006 irid joħroġ Lm109 sabiex jakkwista l-istess ammont ta' euros u dan meta llum il-baskett tal-muniti huwa 100% fl-euro u mhux 60% kif kien fl-2003?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi għat- tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 17179.

BENEFIĊĊJI SOĊJALI

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' il-Ministru tgħid kemm persuni nqatgħalhom xi benefiċċju soċjali minħabba li nqabdu jabbużaw mis-sistema fis-snin 2003, 2004 u 2005?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Waqt li t-tagħrif mitlub qed jitpoġġa fuq il- mejda tal-Kamra, irrid nikkoreġi ruħi u ngħid li n-numru ta' każi għas-sena 2003 kif mogħti fis-seduta tat-8 ta' Novembru, 2004 bi tweġiba għall- mistoqsija parlamentari 7131, kellu jaqra 346.

SERVIZZ PUBBLIKU

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' il-Ministru jgħid kemm talbiet saru għall- impjieg mis-servizz pubbliku minn enti statutorji u mis-settur privat matul l-2004 u l-2005?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-informazzjoni hi kif ġejja:

|Talbiet |Enti |Serv |Sett | | |Statutorj|Pubbliku |Privat | | |i | | | |Jan/Diċ |1,040 |29 |6,470 | |2004 | | | | |Jan/Diċ | 881 |81 |7,007 | |2005 | | | |

KUNSILLI LOKALI

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid kemm ħaddiema tal-gvern hemm attached ma' kull kunsill lokali?

Hemm talbiet pendenti minn xi kunsilli lokali għall-ħaddiema tal-gvern?

ONOR.

TONIO BORG: Fil-preżent hemm 40 ħaddiem tad-diviżjoni tax-xogħlijiet assenjati mal-kunsilli lokali.

Saret talba mill-assoċjazzjoni tal-kunsilli lokali sabiex dawk il-45 ħaddiem li

ssejħu lura mill-ministeru għar-riżorsi u infrastruttura, jerġgħu jiġu assenjati mal-kunsilli lokali malli jtemmu l-proġett li għalih ġew imsejħa lura.

IMMIGRAZZJONI ILLEGALI

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Wara ż-żjara ta' Franco Frattini, jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid x'inhuma l-proġetti li Malta ssottomettiet - jew għada se tissottometti - lill-Kummissjoni Ewropea għall-għajnuna?

ONOR.

TONIO BORG: Minn wara ż-żjara ta' Franco Frattini, Malta ssottomettiet numru ta' proġetti għall-għajnuna mill-Unjoni Ewropea taħt il- programmi RETURN – preparatory actions, u cioe':

*Malta għamlet talba għall-fondi biex jitħallsu 80% tan-nefqa għar- ripatriju ta' 185 immigrant illegali li ġew mill-Afrika ta' Fuq;

*Malta, flimkien ma' l-Italja u l-international organisation for migration, issottomettiet proġett li jindirizza b'mod partikolari r-ripatriju ta' immigranti illegali lejn l-Eġittu, il-Libja u n-Niġerja;

*Flimkien mal-Belġju, Franza u l-Ġermanja, Malta ssottomettiet proġett sabiex tkun stabilita koperazzjoni mar-Repubblika Demokratika tal-Congo, bil-għan li jitwaqqaf proċess effiċjenti ta' identifikazzjoni u ripatriju ta' immigranti illegali mir-Repubblika Demokratika tal-Congo; u

*Mal-Ġermanja, Malta ssottomettiet proġett għall-finanzjament ta' titjiriet, magħrufa aħjar bħala joint flights, li permezz tagħhom jiġi iffaċilitat ir-ripatriju ta' immigranti illegali li joriġinaw mill-Punent ta' l-Afrika.

Taħr il-programm ARGO:

*Malta ssottomettiet proġett sabiex jitħallsu 80% tan-nefqa fuq il-bini u xogħol ta' manutenzjoni f'ċentri ta' akkomodazzjoni, partikolarment f'Lyster barracks u Safi barracks.

*Flimkien ma' l-Olanda, Malta ssottomettiet proġett li jkopri t-taħriġ għall-uffiċjali nkarigati miċ-ċentri ta' akkomodazzjoni, proġett li jaħseb ukoll għar-re-settlement fl-Olanda ta' numru ta' refuġjati minn Malta.

ANZJANI U TFAL GĦAL XULXIN

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' il-Ministru jgħid kemm tfal ħadu sehem fil- proġett "anzjani u tfal għal xulxin"?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: In-numru ta' tfal li ħadu sehem fil-proġett "anzjani u tfal għal xulxin" hu 130.

AKKOMODAZZJONI SOĊJALI

L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' il-Ministru tgħid kemm djar alloka d- dipartiment għall-akkomodazzjoni soċjali fl-aħħar tas-snin 2003, 2004 u 2005?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Id-dipartiment għall-akkomodazzjoni soċjali alloka 218 post fl-2003, 155 post fl-2004 u 145 post fl-2005.

SERVIZZ PUBBLIKU

L-ONOR.

JOSEPH DEBONO GRECH staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid kemm persuni ġew ingaġġati fis- servizz pubbliku fuq bażi full-time b'sempliċi interview fi kwalunkwe skala fis-snin 2001-2005?

Xi skala huma dawn l-uffiċjali u xi grad għandhom illum?

Fejn ġew posted?

X'isimihom u x'inhu n-numru ta' l-ID card tagħhom?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: L-informazzjoni li qed tintalab tkopri medda ta' ħames snin u trid ħafna żmien biex tinġabar u naħseb li l-ħin ta' l- uffiċjali li jridu jitqabbdu biex jiġbruha jista' jintuża aħjar.

Jekk l- Onor. Interpellant jixtieq xi informazzjoni fuq xi każ jew ingaġġ partikolari, inkun lest li nagħtih l-informazzjoni meħtieġa.

SKAMBJU TA' RIGALI

L-ONOR.

JOSEPH DEBONO GRECH staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal-Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid kemm kienet in-nefqa f'rigali li ngħataw minnu jew mill-istaff privat tiegħu, kemm f'Malta kif ukoll barra minn Malta, mill-2003 sa l-2005 u minn Jannar 2006 sal-lum?

Lil min ingħataw?

Fiex kien jikkonsisti r-rigal u kemm flus qam?

Minfejn inxtara u min approva x-xiri tiegħu?

Jista' jgħid x'rigal ingħata hu bħala prim ministru b'reċiproċita'?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Risposta tingħata f'xi seduta oħra.

SKAMBJU TA' RIGALI

L-ONOR.

JOSEPH DEBONO GRECH staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal-Ġustizzja u Intern: Jista' il-Viċi Prim Ministru jgħid kemm kienet in-nefqa f'rigali li ngħataw minnu jew mill-istaff privat tiegħu, kemm f'Malta kif ukoll barra minn Malta, mill-2003 sa l-2005 u minn Jannar 2006 sal-lum?

Lil min ingħataw?

Fiex kien jikkonsisti r-rigal u kemm fus qam?

Jista' jgħid x'rigal ingħata hu bħala ministru b'reċiproċita'?

ONOR.

TONIO BORG: L-istaff privat tiegħi ma ta l-ebda rigali la f'Malta u lanqas barra minn Malta.

L-uniċi rigali li ngħataw kienu minni bħala viċi prim ministru u ministru tal-ġustizzja u intern u mis-segretarju parlamentari fil-ministeru tiegħi.

Kien hemm drabi fejn għamilt dan anke bħala aġent prim ministru.

In-nefqa kienet hekk:

|2003 |Lm494.15| |2004 | | | |806.30 | |2005 | | | |812.18 | |2006 | | | |155.51 |

Ir-rigali ngħataw lil diversi persuni bħal kapijiet ta' stat, prim ministri, ministri u membri għolja ta' delegazzjonijiet li kellna laqgħat magħhom fil-perijodu msemmi, kemm f'Malta kif ukoll barra minn Malta.

Dawn ir-rigali nxtraw minn 14-il ħanut/aġent differenti u kienu jikkonsistu f'oġġetti ta' artiġjanat Malti, kotba u affarijiet oħra.

Ta' spiss f'dawn l-istess laqgħat saru skambji ta' rigali li ħafna drabi kienu jikkonsistu f'rigali ta' l-istess ġeneru.

SKAMBJU TA' RIGALI

L-ONOR.

JOSEPH DEBONO GRECH staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' il-Ministru jgħid kemm kienet in-nefqa f'rigali li ngħataw minnu jew mill-istaff privat tiegħu, kemm f'Malta kif ukoll barra minn Malta, mill-2003 sa l-2005 u minn Jannar 2006 sal-lum?

Lil min ingħataw?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li n-nefqa hi kif ġej:

|2003 |Lm805.18 | |2004 | | | |800.92 | |2005 | | | |936.25 | |2006 | | | |Xejn |

Ir-rigali kienu jikkonsistu f'kotba, ċeramika, oġġetti tal-fidda li jirrappreżentaw id-dgħajsa Maltija jew is-salib tal-Kavallieri, bizzilla, muniti kommemorattivi tal-Bank Ċentrali ta' Malta u Mdina Glass.

L-okkażjonijiet jinkludu l-irtirar ta' uffiċjali għolja, prize days u żjajjar ta' personalitajiet barranin.

Mhux kull okkażjoni ġiet reċiprokata.

Fejn kien hemm reċiproċita', l- oġġetti kienu jikkonsistu f'kotba u oġġetti tal-kristall, taċ-ċeramika u tal-fidda.

SKAMBJU TA' RIGALI

L-ONOR.

JOSEPH DEBONO GRECH staqsa lill-Ministru għat-Turiżmu u Kultura: Jista' il-Ministru jgħid kemm kienet in-nefqa f'rigali li ngħataw minnu jew mill-istaff privat tiegħu, kemm f'Malta kif ukoll barra minn Malta, mill-2003 sa l-2005 u minn Jannar 2006 sal-lum?

Lil min ingħataw?

Fiex kien jikkonsisti r-rigal u kemm flus qam?

Minfejn inxtara u min approva x-xiri tiegħu?

Jista' jgħid x'rigal ingħata hu bħala ministru b'reċiproċita'?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Lista ta' rigali li xtara l-ministeru u li turi l-prezz u minn fejn inxtraw mill-2003 sa l-2006, qed titqiegħed fuq il-mejda tal-Kamra.

Ma jagħmilx sens li jingħataw id-dettalji l-oħra mitluba, anke mil-lat ta' dinjita' ta' pajjiżna, dejjem sakemm l-Onor.

Interpellant m'għandux xi mistoqsija speċifika li jixtieq jagħmel.

SKAMBJU TA' RIGALI

L-ONOR.

JOSEPH DEBONO GRECH staqsa lill-Ministru għall- Kompetittivita' u Komunikazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm kienet in- nefqa f'rigali li ngħataw minnu jew mill-istaff privat tiegħu, kemm f'Malta kif ukoll barra minn Malta, mill-2003 sa l-2005 u minn Jannar 2006 sal-lum?

Lil min ingħataw?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Risposta tingħata f'xi seduta oħra.

EŻAMIJIET TAL-MATSEC

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 16715 u jgħid x'inhu n-numru ta' studenti, bniet u subien, li se joqogħdu għall-eżamijiet tal-Matsec f'Mejju/Ġunju li ġej?

Kemm minnhom huma minn skejjel ta' l-istat, tal-knisja u indipendenti?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-informazzjoni mitluba hi skond it-tliet tabelli li qed inpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra, bl-ewwel tabella turi n-numru ta' kandidati mill-iskejjel ta' l-istat, li jinkludu l-iskejjel post-sekondarji tal-gvern, l-MCAST u l-junior college; it-tieni tabella turi n-numru ta' kandidati mill-iskejjel tal-knisja u dawk indipendenti; u t-tielet tabella turi n-numru ta' kandidati privati.

TUCKSHOPS FL-ISKEJJEL

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Għalkemm jeżistu xi regolamenti dwar dak li għandu jinbiegħ u dak li m'għandux jinbiegħ fit-tuckshops u l-canteens ta' l- iskejjel, jista' il-Ministru jgħid kif isir l-enforcement biex jiġi żgurat li r-regolamenti qed jiġu osservati u b'hekk jiġu protetti t-tfal?

ONOR.

LOUIS GALEA: Fil-kuntratt li jsir għall-kiri ta' tuckshop fi skola statali, hemm sensiela ta' kondizzjonijiet li jinkludu x'għandu u x'ma għandux jinbiegħ mit-tuckshop.

L-ewwel enforcement isir mill-istess skola billi tissorvelja dak li jkun qed jinbiegħ.

Jekk ikun hemm ksur ta' regolamenti, tiġi avżata d-diviżjoni ta' l-edukazzjoni u jittieħdu l-passi skond il-ftehim tal-kuntratt.

TUCKSHOPS FL-ISKEJJEL

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' il-Ministru jgħid jekk ir-regolamenti dwar dak li għandu jinbiegħ fit-tuckshops u l-canteens ta' l-iskejjel, japplikax biss għall-iskejjel ta' l-istat jew anke għall-iskejjel tal-knisja u dawk indipendenti?

Kemm saru żjajjar minn uffiċjali tad-diviżjoni matul din is- sena skolastika biex jiġi żgurat li dawn ir-regolamenti qed jiġu osservati?

F'liema skejjel saru?

Kemm instab li kien qed isir bejgħ mhux skond ir-regolamenti?

X'passi ttieħdu?

ONOR.

LOUIS GALEA: Il-kondizzjonijiet tal-kuntratt għall-kiri ta' tuckshop japplikaw għall-iskejjel statali.

Bejn Ottubru u Diċembru ta' din is-sena skolastika saru tliet żjarat fl- iskejjel.

Ma kien hemm l-ebda rapport minn uffiċjali sanitarji dwar xi nuqqasijiet.

Lanqas ma kien hemm rapporti minn uffiċjali tat-taqsima tal- kontroll tal-prezzijiet tad-dipartiment tal-kummerċ.

SKOLA TA' ĦAL-LIJA

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' il-Ministru jgħid x'inhu jżomm milli jsir mini- pitch fl-iskola ta' Ħal-Lija?

F'liema skejjel saru diġa' dawn il-pitches u fejn se jsiru aktar?

Min qed jiffinanzja dawn il-pitches?

ONOR.

LOUIS GALEA: Id-dewmien fil-kostruzzjoni ta' mini-pitch fl-iskola primarja ta' Ħal-Lija hu dovut għal raġunijiet ta' natura legali li għandhom x'jaqsmu mal-kuntratt relattiv.

Il-kapijiet ta' l-iskejjel kienu ġew imħeġġa b'letter circular Ops/92/2004 tad-9 ta' Novembru, 2004, taħt it-titlu UEFA Jubilee mini-pitches project, li kopja tagħha qed titpoġġa fuq il-mejda tal-Kamra.

Informat ukoll li s'issa ma ġie finalizzat l-ebda ftehim ieħor.

GĦARGĦAR FIL-GŻIRA

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t-Toroq: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 17531 u jgħid x'passi se jittieħdu biex il-wied li jinżel bix-xita, ma jibqax joħloq għargħar u problemi għal ċerti nħawi fil-Gżira?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: Tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

INSTITUTE FOR TOURISM STUDIES

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jistgħu jittieħdu l-passi biex żewġ studenti - waħda minnhom qed jintbagħtu dettalji dwarha - li ggradwaw mill-institute for tourism studies u qed ikomplu l-universita' fit-tielet sena, jibdew jieħdu l-maintenance grant u l-ismart card daqs l-istudenti l-oħra tat-tielet sena flok daqs ta' l-ewwel sena?

ONOR.

LOUIS GALEA: M'hemm l-ebda differenza fl-għotja ta' manteniment lill- istudenti fl-ewwel, it-tieni, it-tielet, ir-raba' u l-ħames sena ta' l- universita', ħlief li l-istudenti ta' l-ewwel sena jingħataw għotja addizzjonali darba biss.

Jekk l-istudenti konċernati għandhom xi diffikulta', jistgħu jmorru fl- uffiċċju ta' l-istipendji ta' l-universita' jew jiktbu lill-bord biex jikkjarifikaw is-sitwazzjoni.

OVERSEAS DEVELOPMENT FUND

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministru jgħid kemm nefaq il-gvern fuq boroż ta' studju u għotjiet lill-istudenti li tqies bħala overseas development fund fis- snin 2004 u 2005?

ONOR.

MICHAEL FRENDO: L-Universita` ta` Malta eżentat numru ta` studenti minn pajjiżi eliġibbli għall-overseas development assistance milli jħallsu għall-edukazzjoni terzjarja tagħhom.

Dan l-ammont għas-sena skolastika 2004-2005 hu ta' Lm54,600.

BEJGĦ TAT-TIMESHARE

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid jekk l-outside promotion contacts li qegħdin ibigħu t-timeshare f'Buġibba humiex iħallsu t-taxxa dovuta?

Kemm ħallsu b'kollox fis-snin 2004 u 2005?

Kif tiġi kkalkolata r-rata tat-taxxa tagħhom?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Minħabba d-dispożizzjonijiet ta' segretezza fl-atti dwar it-taxxa fuq id-dħul, id-dipartiment tat-taxxi interni mhuwiex f'pożizzjoni li jiżvela informazzjoni personali.

BEJGĦ TAT-TIMESHARE

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' il-Ministru jgħid jekk l-outside promotion contacts li qegħdin ibigħu t-timeshare f'Buġibba għandhomx il-permessi kollha meħtieġa biex jaħdmu f'pajjiżna?

Kemm hawn OPCs li għandhom il- permess meħtieġ u x'nazzjonalita' huma?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jagħmel il-mistoqsija tiegħu lill-ministru konċernat.

BEJGĦ TAT-TIMESHARE

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru għat-Turiżmu u Kultura: Jista' il-Ministru jgħid x'passi se jittieħdu biex jinqatgħu l- abbużi ta' l-outside promotion contacts li jbigħu t-timeshare f'Buġibba - peress li sempliċi spezzjoni u elevar ta' identification tags mhux qed tkun biżżejjed – ġaladarba dawn in-nies qed ikomplu jdejqu lit-turisti apparti li jagħtu isem ħażin lil pajjiżna?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Il-gvern se jieħu l-passi kollha meħtieġa biex jikkontrolla din is-sitwazzjoni ta' abbuż sfrenat minn nies irresponsabbli.

KAŻ TA' OVERSPEEDING

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru tal- Ġustizzja u Intern: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 17342, tajjeb li l-Viċi Prim Ministru jkun jaf li l-appell skond artiklu 11(1) ta' Kap 291 tal-Liġijiet ta' Malta sar quddiem il-Qorti tal-Maġistrati, peress li s- sentenza tat-tribunal ingħatat mit-tribunal ta' Tas-Sliema.

ONOR.

TONIO BORG: Wara li ġie vverifikat li daħal appell fil-Qorti tal- Maġistrati u kif ukoll li sad-data tal-mistoqsija parlamentari kien għadu ma ntalabx l-inkartament mingħand l-uffiċjal awtorizzat tat-tribunal lokali, ittieħdu l-miżuri sabiex it-tiġdid ta' l-imsemmija vettura jkun jista' isir.

ILJIELI F'GĦAWDEX

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: B'riferenza għat-tweġiba ta' mistoqsija parlamentari 17293 u peress li news release 131/2003 ma tagħtix data kompluta ta' kemm iljieli t- turisti qattgħu f'Għawdex, jista' jgħid xahar b'xahar għal kull sena mill- 2001 'il hawn kemm turisti qagħdu f'kull tip ta' akkomodazzjoni, jiġifieri lukandi five-star, four-star, eċċ, aparthotels, guesthouses, furnished premises - bħalma huma farmhouses, vilel, apartments, kull tip għalih - residenzi privati u anke tipi oħra ta' akkomodazzjoni?

Kemm iljieli qattgħu f'kull tip ta' akkomodazzjoni?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Żewġ tabelli bi stimi li jinkludu biss l-iljieli tat- turisti barranin - għax l-informazzjoni tinġabar minn stħarriġ kontinwu msejjaħ 'Tourstat' li jsir lill-passiġġieri meta jkunu se jitilqu minn pajjiżna - qed jitpoġġew fuq il-mejda tal-Kamra.

L-istimi ta' Għawdex ma jistgħux jiġu ppubblikati xahar b'xahar fid-dettal kif mitlub għaliex l-ammont ta' sondaġġ dwar it-turisti li raqdu Għawdex huwa wieħed relattivament limitat meta mqabbel mat-total biex jipprovdi bażi soda biżżejjed għal analisi dettaljata.

GOZO CHANNEL

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jgħid kemm inbiegħu biljetti mill-Gozo Channel, xahar b'xahar u sena b'sena mill-1992 'il hawn, lil passiġġieri bla vettura residenti f'Għawdex, passiġġieri bil- vettura residenti f'Għawdex, passiġġieri bla vettura residenti Malta, għas- snin meta t-tariffa kienet differenti mit-tariffa tal-passiġġieri barranin; passiġġieri bil-vettura residenti Malta, għas-snin meta t-tariffa kienet differenti mit-tariffa tal-passiġġieri barranin; passiġġieri barranin bla vettura għas-snin meta t-tariffa kienet differenti mit-tariffa tal- passiġġieri residenti Malta; passiġġieri barranin bil-vettura għas-snin li t-tariffa kienet differenti mit-tariffa tal-passiġġieri residenti Malta, u passiġġieri residenti Malta u passiġġieri barranin għas-snin li t-tariffa kienet l-istess?

ONOR.

AUSTIN GATT: Risposta tingħata f'xi seduta oħra

PJAN TA' ŻVILUPP GĦAL GĦAWDEX

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Ministru għal Għawdex: B'riferenza għas-sintesi ta' abbozz ta' pjan ta' żvilupp għal Għawdex li dehret fil- ħarġa ta' "The Gozo Observer" ta' Diċembru 2005 fejn ingħad, fost l-oħrajn, li l-issues ta' governanza pubblika "jenħtieġu miżuri mmirati lejn governanza pubblika iktar effiċjenza u effettivita'", bil-pjan jenfasizza li fil-qalba ta' governanza f'Għawdex għandu jkun hemm id-dimensjoni reġjonali, għax permezz t'hekk ikunu stabiliti u implimentati prioritajiet u miżuri li jirrikonoxxu l-karatteristiċi, il-kapaċitajiet u l-bżonnijiet distinti ta' Għawdex, tista' il-Ministru tgħid x'inhuma l-miżuri konkreti u implimentabbli proposti fil-pjan f'dan ir-rigward?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li peress li r- ristrutturazzjoni tal-ministeru sabiex tissodisfa l-bżonnijiet distinti ta' Għawdex skond il-pjan imsemmi qed tiġi mfassla, fil-preżent m'iniex f'pożizzjoni li nagħti l-informazzjoni mitluba.

ITS F'GĦAWDEX

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Ministru għal Għawdex: Tista' il- Ministru tgħid x'korsijiet ġodda se jinbdew fl-istitut għall-istudji turistiċi tal-Qala iktar tard din is-sena u s-sena d-dieħla?

Kif jinħatru l-lecturers għal dawn il-korsijiet?

Min jaħtarhom u min jimpjegahom?

Minfejn jitħallsu l-ispejjeż?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Il-pjan għal din is-sena u għas-sena d-dieħla hu li nkomplu bl-istess korsijiet li għaddejjin bihom f'din is-sena akkademika.

Barra l-korsijiet li s-soltu joffri l-ITS t'Għawdex, bħalissa għaddejjin ukoll dawk offruti taħt l-iskema tal-European social fund.

Dawn huma organizzati mill-ETC, b'kollaborazzjoni ma' l-ITS Għawdex u l-ministeru għal Għawdex.

Il-lecturers li jmexxu l-korsijiet taħt l-iskema ta' l-ITS jiġu maħtura mill-ITS Malta skond il-kriterji tagħhom.

L-istess lecturers huma mpjegati mill-ITS Malta.

L-ispejjeż ta' dawn il-lecturers jitħallsu mill-fondi allokati għall-korsijiet li jsiru fiċ-centru ta' Għawdex ta' l-ITS taħt il- voti tal-ministeru għal Għawdex.

Il-lecturers li jmexxu l-korsijiet taħt il-proġett tal-European social fund jiġu mpjegati u mħallsa taħt kriterji stabiliti mill-offerta ta' l- istess proġett, kif approvat mid-dipartiment tal-kuntratti.

DAWL U ILMA

L-ONOR.

ANTON REFALO staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' il-Ministru tgħid x'inhi r-raġuni li koppja miżżewġa, ċittadini ta' Malta, li l-income tagħhom ġej permezz ta' pensjoni mill-Awstralja u l-bonus ta' nofs is-sena u xejn aktar, mhumiex jirċievu d-Lm39 sussidju tad-dawl u l-ilma?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Ninsab informata li ma jeżistix sussidju ta' Lm39 għad-dawl u l-ilma.

Jekk l-Onor.

Interpellant qed jirriferi għas-sussidju ta' Lm39 li kien tħallas darba fuq il-pitrolju s-sena l-oħra, dan huwa dovut biss lil dawk li fl-1 ta' Marzu, 2005 kienu qed jirċievu l-benefiċċji speċifiċi mħallsa taħt l-Att dwar is-Sigurta' Soċjali.

Persuna li ma kenitx qed tirċievi xi wieħed minn dawn il-benefiċċji, kif jidher li hu l-każ tal- koppja indikata, mhix eliġibbli li tirċievi dan is-sussidju.

SPORT GĦAL KULĦADD

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' il-Ministru jgħid x'qed isir biex jiġi żviluppat l-isport għal kulħadd?

Malta se tkun rappreżentata fil-laqgħa dinjija li se ssir fCuba aktar tard din is-sena?

ONOR.

LOUIS GALEA: Il-kunsill għall-isports jorganizza diversi attivitajiet direttament ma' l-iskejjel u indirettament ma' enti oħra li minn żmien għal żmien jorganizzaw attivitajiet ta' sports for all.

Il-ministeru u l-kunsill għall-isports jirċievu ħafna inviti għal konferenzi fuq temi diversi, pero' f'dan il-każ ma nħassx il-bżonn ta' delegazzjoni Maltija.

INSTITUTE FOR TOURISM STUDIES

L-ONOR.

CARMELO ABELA staqsa lill-Ministru għal Għawdex: Tista' il- Ministru tgħid meta se jibda x-xogħol infrastrutturali għall-proġett ta' faċilita' ġdida għal taħriġ fl-istudji turistiċi fil-Qala?

Min rebaħ il- kuntratt għal dan ix-xogħol?

Meta hu stmat li se jitlesta x-xogħol?

Kemm offerti ntefgħu għall-bini ta' din il-faċilita' ġdida?

Min tefa' offerta u x'kienu l-offerti?

ONOR.

GIOVANNA DEBONO: Ix-xogħol infrastrutturali fuq il-proġett beda fit- 18 ta' Marzu, 2006 u għandu jkun komplut sa Marzu 2007.

Il-kuntratt intrebaħ mill-konsorzju Kerc JV.

AMBAXXATA F'GINEVRA

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Kemm huwa minnu li persuna li la hi esperta tal-Ġnus Magħquda jew tad-WTO u lanqas hi membru tal-korp diplomatiku, se tintbagħat Ginevra?

ONOR.

MICHAEL FRENDO: L-Onor.

Interpellant qed jassumi affarijiet li mhumiex minnhom.

Persuna speċjalizzata qed tintbagħat fil-Missjoni ta' Malta f'Ġinevra fuq assignment ta' sena dwar materji li jikkonċernaw il- kummerċ dinji u d-WTO.

L-istess persuna ilha żmien twil responsabbli mis-suġġett fi ħdan il- ministeru għall-affarijiet barranin.

Din il-persuna kkordinat il- pożizzjoni ta' Malta fuq diversi suġġetti b'rabta mad-WTO u aspetti ta' kummerċ internazzjonali.

GRADING STATION

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 17702, jista' il- Ministru jinformana f'liema mħażen ġie stallat l-impjant tal-grading tal- ħaxix u frott frisk jekk mhux fl-imħażen in kwestjoni?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Il-grading station tpoġġa f'maħżen ġdid mibni appoġġ fejn hemm l-apparat tal-ħasil tal-kaxxi.

Qed jiġi kkonsidrat li titkabbar il-faċilità fejn jinħaslu l-kaxex sabiex jikber l-istorage space.

XOGĦLIJIET FIL-BIĊĊERIJA

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 17643, jista' il- Ministru jgħid meta hu maħsub li jitlestew ix-xogħlijiet?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Huwa ppjanat li x-xogħlijiet jitlestew sa Ġunju, 2006.

INĊINERATUR TAL-BIĊĊERIJA

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Rurali u Ambjent: B'riferenza għall-mistoqsija parlamentari 17642, jista' il- Ministru jgħid għaliex meta kienet għadha ma tteħditx deċiżjoni finali, il- gvern ħabbar li l-inċineratur kellu jibda jitħaddem f'Ottubru 2005?

ONOR.

GEORGE PULLICINO: Id-deċiżjoni dwar kif se jitħaddem l-inċineratur m'għandha x'taqsam xejn mad-data ta' meta se jibda jaħdem l-impjant.

Kif weġibt diġa' f'mistoqsija parlamentari 7642, il-gvern qed jeżamina kif inhu l-aħjar li jopera l-inċineratur biex filwaqt li jwieġeb għall-ħteġijiet nazzjonali, dan ix-xogħol isir ukoll bl-inqas spiża possibbli.

ĊENTRU TAS-SAĦĦA

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' il-Ministru jgħid kemm persuni talbu s-servizz tat-tabib fiċ-ċentru tas-saħħa tar-Rabat matul dawn l-aħħar snin?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: L-istatistika mitluba hi kif ġej:

|Sena |Pazjenti | |2005 |30723 | |2004 |31208 | |2003 |29782 | |2002 |28391 | |2001 |28517 | |2000 |34744 | |1999 |43336 | |1998 |40977 |

PRIVATIZZAZZJONI TAL-MALTACOM

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Fid-dawl tar-rapport dettaljat li deher fil-business supplement ta' "The Times" tal-Ħamis 9 ta' Marzu, 2006 dwar kumpanniji involuti fil-privatizzazzjoni tal-Maltacom, u filwaqt li wieħed jilqa' b'mod pożittiv l-interess ta' investituri prospettivi mill-Golf Għarbi, xi ħaġa li l-Malta Labour Party jaqbel magħha fil-prinċipju, u filwaqt li ma rrid nuri l-ebda dubju fil-mezzi finanzjarji ta' dawn l-interessi privati, jista' il-Ministru fl-interess nazzjonali u fid-dawl tad-dikjarazzjonijiet tiegħu stess li naqbel magħhom, li trid issib strategic partner għax-xiri tal-Maltacom kif ukol li trid iżżid il- value added ta' l-intrapriża, jgħid:

*Kemm esperjenza għandhom fit-telefonija mobile u fixed l-investituri minn Dubai u mis-Saudi?

*X'inhu l-billing turnover tagħhom fit-telefonija, kemm fixed kif ukoll mobile?

*F'liema pajjiżi oħra joperaw f'dawn l-oqsma?

*Kemm ilhom joperaw f'dawn l-oqsma f'pajjiżhom u lil hinn minnu?

*Kemm għandhom subscriber base u klijenti tagħhom?

*Jekk hux minnu li wieħed mill-investituri prospettivi għadu qed jibni l- ewwel network tiegħu tal-mobile f'pajjiżu stess u sal-lum m'għandux networks f'pajjiżi oħrajn?

*Jekk Telecom Italia qattx uriet interess li tinvesti hi direttament fil- Maltacom minflok tidħol f'sempliċi management agreement li seta faċilment intlaħaq ma' investituri oħrajn, inkluż investituri Maltin u

*Kemm kien hemm kumpanniji oħra li għamlu bid għall-Maltacom sakemm skadiet id-data għall-binding bids?

ONOR.

AUSTIN GATT: Risposta tingħata f'xi seduta oħra.

TAL-ĦEMSIJA

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Iżvilupp Urban u t- Toroq: Jista' il-Ministru jpoġġi fuq il-mejda tal-Kamra rapporti li saru mill-esperti dwar il-problemi li nħolqu f'Tal-Ħemsija?

ONOR.

JESMOND MUGLIETT: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi għat- tweġiba ta' mistoqsija parlamentarti 17922.

KIRI TA' KAROZZI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 17628 u jgħid kemm karozzi nkrew mill- ministeru, dipartimenti u enti oħra taħt il-ministeru tiegħu?

Kemm kienet l-ispiża għal dawn il-kirjiet matul l-2005?

ONOR.

KAŻI TA' OVERDOSE

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa, Anzjani u Kura fil-Komunita': Jista' il-Ministru jgħid kemm hu n-numru ta' persuni li ddaħħlu l-isptar kawża ta' overdose u avvelenamenti oħra matul l-2005?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Bit-terminu "overdose" jinkludi dawn it-tliet kateġorji li ġejjin:

*Kategorija A: Avvelenament inċidentali kkawżat minn drogi, mediċinali jew sustanzi bioloġiċi (ICD-9 codes E850 - E858; ICD- 10 codes X40 -X44);

*Kategorija B: Attentat ta' suwiċidju kkawżat minn avvelenament b'sustanzi solidi jew likwidi (ICD-9 codes E950.0 - E950.4; ICD-10 codes X60-X64); u

*Kategorija C: Avvelenament minn drogi, mediċinali jew sustanzi bioloġiċi, fejn mhux magħruf jekk l-avvelenament ikunx inċidentali jew premeditat (ICD- 9 codes E980.1 - E980.5; ICD-10 codes Y10-Y14);

Nista' ngħid li t-total għal kull kategorija għas-sena 2005 huwa ta' 18 f'kategorija A, xejn f'kategorija B u 125 f'kategorija C, liema tagħrif jinġabar permezz tas-sistema tal-hospital activity analysis.

KIRI TA' KAROZZI

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' il-Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari 17624 u jgħid kemm karozzi nkrew mill-ministeru, dipartimenti u enti oħra taħt il-ministeru tiegħu?

Kemm kienet l-ispiża totali għal dawn il-kirjiet matul l-2005?

ONOR.

MICHAEL FRENDO: Matul l-2005 il-ministeru, l-ambaxxati u l-enti li jaqgħu taħtu krew 16-il karozza, bi spiża totali ta' Lm13,424.

HEALTH AND SAFETY OFFICERS

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tal-Familja u Solidarjeta' Soċjali: Tista' il-Ministru tgħid kemm persuni hawn kwalifikati bħala health and safety officers?

Ma' liema dipartiment jew ente pubblika jaħdmu?

Kemm hemm minnhom li mhumiex jagħmlu xogħol ta' health and safety officers?

ONOR.

DOLORES CRISTINA: L-Onor.

Interpellant huwa mitlub jirriferi l- mistoqsija tiegħu lill-ministru konċernat.

HEALTH AND SAFETY OFFICERS

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni, Żgħażagħ u Impjiegi: Jista' il-Ministru jgħid kemm persuni hawn kwalifikati bħala health and safety officers?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-awtorita' għas-saħħa u sigurta' fuq il-post tax- xogħol għandha għaxar uffiċjali kwalifikati biex jaħdmu ta' health and safety officers.

MRIEĦEL INDUSTRIAL SPACE

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jagħti tagħrif dwar proprjeta' li għandha mikrija bħala industrial space il-Malta Enterprise u l-Malta Industrial Parks fl-Imrieħel?

Xi spazju hu okkupat għall-industrija?

Xi kwalita' ta' xogħol jagħmlu u x'inhi l-kera fis-sena għal kull waħda?

ONOR.

AUSTIN GATT: Risposta tingħata f'xi seduta oħra.

STA VENERA INDUSTRIAL SPACE

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jagħti tagħrif dwar proprjeta' li għandha mikrija bħala industrial space il-Malta Enterprise u l-Malta Industrial Parks f'Sta Venera?

Xi spazju hu okkupat għall-industrija?

ONOR.

MARSA INDUSTRIAL SPACE

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jagħti tagħrif dwar proprjeta' li għandha mikrija bħala industrial space il-Malta Enterprise u l-Malta Industrial Parks fil-Marsa?

Xi spazju hu okkupat għall- industrija?

ONOR.

BULEBEL INDUSTRIAL SPACE

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Investiment, Industrija u Teknoloġija ta' l-Informazzjoni: Jista' il-Ministru jagħti tagħrif dwar proprjeta' li għandha mikrija bħala industrial space il-Malta Enterprise u l-Malta Industrial Parks f'Bulebel?

Xi spazju hu okkupat għall- industrija?

ONOR.

AUSTIN GATT: Risposa tingħata f'xi seduta oħra.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET BIL-MIKTUB

N.I. ARREARS

W217 L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: Jista' il-Prim Ministru jgħid jekk korporazzjonijiet jew kumpanniji li l-gvern għandu sehem fihom, għandhomx arretrati fil-ħlas ta' l-N.I.?

Kemm huma l-arretrati għal kull ente?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li l-ammont totali ta' Lm188,392 hu dovut minn 12-il korporazzjoni jew kumpannija li l-gvern għandu sehem fihom bħala arretrati tal-kontibuzzjonijiet tas-sigurta' soċjali.

Iżda minħabba dispożizzjonijiet ta' segretezza mhux jingħataw dettalji ta' l-enti rispettivi.

INCOME TAX MANAGEMENT ACT

W218 L-ONOR.

JASON AZZOPARDI staqsa lill-Prim Ministru u Ministru tal- Finanzi: Fil-kuntest ta' l-Income Tax Management Act, jista' il-Prim Ministru jgħid jekk xi korporazzjoni jew kumpannija li l-gvern għandu sehem fihom għandhomx arretrati fil-ħlas tal-PAYE?

Kemm huma l-arretrati għal kull ente?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: L-ammont totali ta' Lm29,054 hu dovut minn 14-il korporazzjoni jew kumpannija li l-gvern għandu sehem fihom bħala arretrati fil-ħlas tal-PAYE/FSS, iżda minħabba dispożizzjonijiet ta' segretezza, mhux jingħataw dettalji ta' l-enti rispettivi.