KUMITATI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI

KUMITAT PERMANENTI DWAR IS-SAĦĦA

AVVIŻ

Laqgħa Nru 15

It-Tlieta, 15 ta' Diċembru 2020 fl-4:30 p.m.

L-Onor.

Silvio Grixti, President tal-Kumitat Permanenti dwar is-Saħħa, javża li l-Kumitat se jiltaqa' nhar it-Tlieta, 15 ta' Diċembru 2020 fl-4:30 p.m. filKamra tal-Kumitati fil-Parlament il-Belt Valletta, b'din l-aġenda:

Konferma tal-Minuti.

Programm Nazzjonali ta' Tilqim kontra l-COVID-19.

Affarijiet oħra.

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees health


KUMITAT PERMANENTI DWAR IS-SAĦĦA

(Rapport Uffiċjali u Rivedut)

Laqgħa Nru 15

It-Tlieta, 15 ta' Diċembru 2020

Stampat fl-Uffiċċju tal-Iskrivan

Prezz €2.50

KUMITAT PERMANENTI DWAR IS-SAĦĦA

Laqgħa Nru 15

It-Tlieta, 15 ta' Diċembru 2020

Il-Kumitat iltaqa' fil-Parlament, il-Belt Valletta, fil-4.54 p.m.

Il-Minuti tal-Laqgħa Nru 14 li saret fl-24 ta' Novembru 2020 ġew konfermati.

PROGRAMM NAZZJONALI TA' TILQIM KONTRA L-COVID-19

IĊ-CHAIRPERSON (Onor. Silvio Grixti): Id-diskussjoni tal-lum se tkun fuq il-programm nazzjonali ta' tilqim kontra l-COVID-19.

Kif jaf kulħadd id-dinja kollha tinsab għaddejja minn din il-pandemija li ġabet magħha ħafna problemi li ma konniex qegħdin nistennewhom u kellhom jittieħdu ħafna deċiżjonijiet mill-gvernijiet u minn kull qasam.

Minn hawnhekk, u naħseb il-kollegi kollha jaqblu miegħi, xtaqt nirringrazzja personalment lil kull wieħed u waħda minnkom, fosthom lilek Professur Gauci, lilek Dr Barbara u lill-frontliners l-oħrajn kollha li jaħdmu fil-laboratorji u li jikkuraw lill-pazjenti ġewwa l-isptarijiet tagħna.

Din hija strateġija li qed tgħin sabiex innaqqsu l-infettività ta' dan il-virus.

Mela ngħaddu mill-ewwel għal din il-preżentazzjoni u nsejjaħ lill-Professur Gauci.

IL-PROFESSUR CHARMAINE GAUCI (Supretendent tas-Saħħa Pubblika): Nirringrazzjakom ta' din l-istendina sabiex niddiskutu din l-istrateġija tat-tilqim kontra l-COVID-19 għaliex bħalissa tajjeb li nifhmu eżatt x'qiegħed isir u li l-pubbliku jiġi informat b'dak kollu li għaddej bħala preparazzjonijiet min-naħa tagħna.

Xtaqt nibda din id-diskuzzjoni billi l-ewwel nett nagħtikom ftit background dwar dak kollu li seħħ mill-bidu ta' din il-pandemija.

Bħalma qegħdin taraw f'din l-islide aħna kellna l-ewwel wave fejn kellna numru ta' każijiet u mbagħad kellna t-tieni wave, bħal f'ħafna pajjiżi oħra Ewropej, fejn in-numru ta' każijiet kien ħafna iktar ogħla.

Din hija xi ħaġa li jekk tħares lejn pandemiji oħrajn tara li dejjem kellek it-tieni wave u li ġeneralment din tkun iktar intensa mill-ewwel waħda.

Ġeneralment din tiġri għal diversi raġunijiet, fosthom mhux l-inqas minħabba dik li ħafna qegħdin jiddeskrivuha bħala l-pandemic fatigue.

Fil-bidu ta' pandemija n-nies jobdu iktar ir-restrizzjonijiet li jkun hemm.

Fil-fatt aħna kellna ħafna iktar restrizzjonijiet fl-ewwel wave u allura bilfors li n-numri baqgħu żgħar.

Fit-tieni wave bdejna naraw numri aktar qawwija, però l-għan tagħna kien dejjem li kemm nistgħu nillimitaw it-trasmissjoni u li kemm nistgħu nnaqqsu n-numru ta' persuni li jkollhom bżonn jidħlu l-isptar u li jitilfu ħajjithom.

Li qegħdin naraw issa f'din il-wave hi li kellna ġimgħat fejn in-numri ta' każijiet kienu qegħdin stabbli, u anke dan l-aħħar qegħdin naraw li qed ikollna tnaqqis fil-każijiet ukoll.

Kif nafu l-popolazzjoni ta' Malta hija żgħira meta tqabbilha ma' pajjiżi oħrajn u allura n-numri jkunu pjuttost żgħar.

B'hekk aħna nieħdu dak li ngħidulu s-seven day moving average ħalli naraw eżatt x'qed jiġri.

Fil-fatt bħalissa n-numri qegħdin ikunu ftit taħt il-mija u allura hemmhekk qegħdin naraw li iżjed ma jkollok sitwazzjoni ta' każijiet li huma stabbli, aktar importanti li inti dejjem tkun qiegħed tipproteġi l-aktar lil dawk li jekk jaqbadhom il-COVID-19 aktar jista' jkollhom chances ta' komplikazzjonijiet u mwiet.

Area partikolari hija x-xenarju li rajna fid-djar tal-anzjani u hawnhekk se nagħmel daqsxejn ta' enfasi fuqha din għaliex huwa importanti għal x'ħin niġu biex nitkellmu fuq it-tilqim.

Mela filwaqt li fl-ewwel wave kellna protezzjoni sħiħa tal-homes u ma kellna l-ebda tifqigħat, fit-tieni wave sfortuntament kellna riflessjoni ta' dak li kien qed jiġri fil-komunità, fejn kien hemm rata iktar għolja ta' każijiet u proprju fid-djar tal-anzjani kien hemm dawn it-tifqigħat u kellna wkoll diversi każijiet ta' imwiet.

Dan l-aħħar, bħalma qed naraw proprju minn din it-tabella, irnexxielna nnaqqsu l-ammont ta' każijiet li qed ikollna minn dawn il-homes u qegħdin nieħdu prekawzjonijiet speċjali f'dawn il-homes biex kemm nistgħu nnaqqsu t-tifqigħat li qed ikun hemm u n-nies li qed jiġu affettwati.

Punt ieħor importanti li rridu nifhmu tajjeb huwa fuq il-mortalità li kellna minn din il-pandemija.

Fit-tieni wave kellna numru ta' każijiet ta' imwiet u hawnhekk qed naraw b'mod ċar li kienu l-anzjani l-aktar li tilfu ħajjithom minħabba din il-pandemija u allura dawn huma grupp li rridu nipproteġuhom.

L-irġiel ukoll huma l-iktar li qegħdin jiġu affettwati.

Fil-fatt bħalissa għaddejjin bi studju biex naraw x'kienu l-kondizzjonijiet mediċi li kellhom dawn il-pazjenti li mietu ħalli naraw x'jista' jkun li wassal għal dawn l-imwiet meta tqabbilhom ma' nies oħrajn.

Dejjem infakkru li issa li għandna l-vaċċin li huwa qrib ħafna xorta waħda importanti li nżommu l-metodi ta' prevenzjoni li nafu bihom u ċjoè il-ħasil tal-idejn, li nużaw il-maskri u li nżommu d-distanza soċjali.

Dawn il-miżuri għandhom jibqgħu hemmhekk u huwa importanti ħafna li nifhmu li ladarba nibdew bil-proċess tat-tilqim nibqgħu nisħqu xorta waħda fuq dawn il-mezzi ta' prevenzjoni prinċipali biex aħna, sakemm ikun irnexxielna nnaqqsu t-trasmissjoni fil-komunità, inkomplu nikkontrollaw kemm nistgħu.

Dan huwa punt importanti ħafna.

F'dak li għandu x'jaqsam mat-tilqim nistgħu ngħidu li l-Unjoni Ewropea, sa mill-bidu nett, ħadet ħsieb biex ikun hemm dak li ngħidulu l-joint procurement, fejn il-pajjiżi membri tal-Unjoni Ewropea ngħaqdu flimkien biex ikunu jistgħu jixtru l-vaċċini ħalli b'hekk aħna jkollna aċċessibilità għalihom u l-prezz tagħhom ikun wieħed tajjeb.

Jekk niftakru fil-pandemija tal-2009 kull pajjiż kien qiegħed jinnegozja għal rasu mal-kumpaniji farmaċewtiċi u allura hemmhekk kellek pajjiżi li ma kienx qed ikollhom is-supply tal-vaccines kollha flimkien u l-prezzijiet kienu wkoll kollha differenti.

Tgħallimna minn dak iż-żmien u għalhekk l-Unjoni Ewropea mill-bidu daħlet biex tagħmel dawn il-kuntratti.

Bħalissa hemm dawn is-sitt kuntratti ma' dawn il-kumpaniji farmaċewtiċi li qegħdin fi stadju avvanzat biex ikunu jistgħu jipprovdu l-vaċċini fis-suq.

L-iktar vaċċin li huwa fil-qrib li jiġi liċenzjat mill-EMA huwa dak tal-Pfizer/BioNTech u mbagħad warajh hemm tal-Moderna.

Aktar 'il quddiem Dr Chris Barbara jkun jista' jagħtikom spjegazzjoni aktar dettaljata fuq il-vaċċini.

Tajjeb li nsemmi wkoll li bħalma rajna diġà hemm pajjiżi oħrajn li diġà bdew ilaqqmu lin-nies tagħhom, fosthom l-Ingilterra.

Issa l-Ingilterra għandha l-MHRA li hija r-regulatory authority li tilliċenzja l-vaċċini tagħha, l-istess bħalma Malta, bħala member state tal-UE noqogħdu fuq l-authorisation tal-European Medicine Agency.

Il-member states ingħaqdu flimkien u qbilna li nistennew l-authorisation tal-EMA biex proprju la jkun hemm din l-authorisation inkunu nistgħu nibdew inlaqqmu lin-nies tagħna.

B'hekk il-pajjiżi membri fl-Unjoni Ewropea jkunu jistgħu jibdew ilaqqmu lin-nies kollha f'daqqa.

Tajjeb ukoll li nifhmu x'inhu l-iskop tat-tilqim.

Min għandu t-tfal jifhem sew fuq it-tilqim għaliex għandna programm ta' tilqim għat-tfal.

Nafu kif bit-tilqim irnexxielna neliminaw ċertu mard infettiv, bħal pereżempju s-small pox.

Iż-żgħar ma jiftakruhiex l-ismall pox però uħud minna li qegħdin madwar din il-mejda konna ħadna t-tilqima tagħha meta konna żgħar u llum m'għadniex nagħtuha għax proprju ġiet eliminata mid-dinja.

L-iskop tat-tilqim tal-COVID-19 huwa wieħed partikolari għaliex il-produzzjoni ta' din it-tilqima se jkun qiegħed isir f'fażijiet.

Dan għaliex il-pajjiżi kollha tad-dinja jridu dan it-tilqim għall-popolazzjoni tagħhom.

Għalhekk se jibda jkun hemm l-ammonti tal-vaċċin li se jibdew jitqassmu f'kull pajjiż.

L-ewwel skop għalina ta' dan it-tilqim huwa li aħna nnaqqsu l-ammont ta' nies li jkunu qegħdin jidħlu l-isptar għall-kura u anke li jmutu.

Allura għandek protezzjoni ta' dawk in-nies li huma l-iktar vulnerabbli u fl-istess ħin, meta inti qed tnaqqas dan il-mard fost dawk li għandhom kumplikazzjonijiet mediċi, tkun qiegħed tipproteġi wkoll is-sistema tal-healthcare għax ikollok inqas nies li jkollhom bżonn jidħlu l-isptar biex jiġu kkurati għall-COVID-19.

Dak huwa l-għan prinċipali u issa se naraw ukoll il-prioritisation ta' min huma n-nies li se jibdew jiġu mlaqqma l-ewwel u li se jkun ibbażat fuq dan il-prinċipju.

F'dan ix-xenarju se jkollna availability ta' vaċċini li se jibdew ġejjin bil-mod il-mod matul numru ta' xhur, u mbagħad eventwalment, meta tagħmel ir-roll out tiegħu lill-popolazzjoni kollha u jkollok in-nies li huma protetti, inkunu nistgħu nibdew naraw l-effett u l-impatt fuq it-trasmissjoni.

Huwa għalhekk li għamilt enfasi qawwija fuq li l-metodi l-oħra ta' prevenzjoni - tal-maskri, tad-distanza soċjali, tal-ħasil tal-idejn u li ma noqogħdux fi gruppi kbar - xorta jridu jibqgħu hemmhekk sabiex aħna naraw li jkollna t-trasmissjoni tal-pandemija taħt kontroll.

Abbażi ta' dan kollu u anke f'dik l-epidomoloġija li aħna qegħdin naraw proprju fil-pajjiż tagħna, li huwa simili għal ta' pajjiżi oħrajn, fejn qegħdin naraw li l-aktar nies vulnerabbli huma l-anzjani u dawk in-nies li għandhom mard kroniku, u f'xenarju fejn qegħdin naraw li l-iktar impatt li kellna kien fid-djar tal-anzjani, fejn kien hemm numru ta' tifqigħat u anke ta' imwiet hemmhekk, rajna li dik kienet il-bażi tal-prioritisation li għandna nibdew inlaqqmu.

Għaldaqstant l-ewwel cohort li se nimmiraw għalih huma l-healthcare workers li jaħdmu f'entitajiet kliniċi, kemm dawk tal-Gvern kif ukoll dawk privati kif ukoll dawk in-nies li jaħdmu fid-djar tal-anzjani biex b'hekk nipproteġu lill-anzjani tagħna minn dawn il-healthcare workers li jkunu fil-komunità u li allura jistgħu jgħadduha lill-anzjani f'dawn id-djar.

Imbagħad focus importanti ħafna huma l-anzjani stess li jgħixu f'dawn id-djar tal-anzjani, kemm tal-privat kif ukoll tal-Gvern, u dawk li qegħdin fil-mental health institutions, jiġifieri fejn għandna dawn il-long term facilities.

Imbagħad bħala etajiet se nibdew minn dawk li huma l-iktar vulnerabbli għal dawk in-nies li għandhom 'il fuq minn 85 sena.

Dan il-grupp se jibda jitlaqqam skont l-ammonti ta' vaċċini li jkollna għad-dispożizzjoni tagħna.

It-tieni cohort huma l-frontliners l-oħrajn, jiġifieri dawk il-healthcare workers u nies oħrajn li ma jaħdmux fl-entitajiet kliniċi u l-frontliners l-oħrajn li rajna kemm kienu qed jagħtu kontribut f'din il-pandemija kif ukoll lil dawk li huma meqjusa bħala essential workers.

Imbagħad għandek dawk il-gruppi ta' bejn it-80 u l-85 sena.

It-tielet cohort huma dawk in-nies li għandhom mard kroniku u li allura l-kondizzjoni kronika tagħhom tkun qiegħda tpoġġihom aktar f'riskju li jkollhom kumplikazzjonijiet u aktar riskju li jitilfu ħajjithom.

Ħafna minn dawn in-nies kienu diġà ġew identifikati fl-ewwel wave, fejn aħna konna informajniehom li jkun aħjar li jkunu protetti fid-dar tagħhom.

U ħafna minn dawn in-nies kienu rċevew proprju ittra biex tinfurmahom b'din il-kondizzjoni.

Min-naħa tagħna bqajna nagħmlu update ta' dawk in-nies minn din il-lista.

Imbagħad għandek dawk in-nies li għandhom bejn 70 u 80 sena.

Għandna wkoll l-istaff tal-iskejjel u taċ-childcare centres.

L-UNICEF ħarġet ukoll rakkmandazzjoni fejn qalet li wara li tipproteġi lill-healthcare workers u l-istaff, l-anzjani u dawk li għandhom mard kroniku, qabel ma tmur għall-popolazzjoni kollha you have to target l-iskejjel u ċ-childcare centres staff.

Imbagħad immorru għal dawk li jkun jonqos u ċjoè għal dawk in-nies li għandhom bejn 55 u 70 sena.

Wara dawn, kif ikollna biżżejjed vaċċini, inlaqqmu l-kumplament tal-popolazzjoni.

Nifhmu li bħala roll out ta' din it-tilqima se tkun speċifika skont in-numru ta' vaċċini li jkollna f'idejna.

Allura se nibdew b'kull cohort li semmejt u mbagħad skont l-ammonti li jiġu se nkunu qegħdin nerġgħu nagħmlu prioritisation għal liema gruppi within that grupp għandhom jibdew jitlaqqmu.

Irridu niftakru wkoll fil-pjanijiet li għandna; importanti ħafna nifhmu li l-ewwel vaċċin li se jkollna huwa dak tal-Pfizer u li dan qiegħed f'żewġ dożi.

Mela rridu nkunu ħsibna għalihom ukoll u rridu naraw li l-ammont li jkollna jkunu biżżejjed għall-persuni li jkollhom l-ewwel dose u t-tieni dose.

Importanti wkoll l-istorage facilities u dan kollu ħsibna għalih ukoll, speċjalment għall-ewwel tilqima li għandha tasal, dik tal-Pfizer, li trid tinżamm fi storages ta' minus 70 degrees.

Imbagħad għandek l-ispeċifikazzjonijiet ukoll ladarba tħallatha kemm tista' ddewwimha barra u dan kollu.

Allura bħalissa għaddejjin minn dan kollu biex ikun hemm il-preparamenti kollha meħtieġa kif ukoll it-taħriġ għal dawk in-nies li se jkunu qegħdin jagħmlu d-distribuzzjoni kif ukoll l-amministrazzjoni ta' dan il-vaċċin.

Tajjeb ngħidu li aħna għandna staff li diġà għandu esperjenza tajba fit-tilqim għax ilna nagħtu t-tilqim kemm tat-tfal kif ukoll tal-influwenza għal bosta snin.

U allura l-esperjenza diġà qiegħda hemmhekk.

Irridu nassiguraw li jkollna r-records ta' kulħadd available biex b'hekk ikollna r-records ta' min tlaqqam u anke biex inkunu nistgħu nagħmlu follow up għat-tieni doża u anke biex nieħdu n-noti dwar x'ikun għaddej bħala riċerka fuq dawk il-pazjenti li qegħdin jieħdu proprju din it-tilqima.

Dak kollu li se jkun qiegħed jiġri huwa abbażi ta' dak li nafu dwar dawn il-vaċċini, liema dettalji qegħdin jagħtuhomlna l-manifatturi biex proprju aħna nkunu nistgħu nilħqu l-iktar nies li huma vulnerabbli u lill-healthcare workers tagħna biex nibqgħu nipproteġu l-healthcare system tagħna.

Nappella biex lil dawk kollha li se nibagħtulhom biex jiġu jieħdu dan il-vaċċin jilqgħu din l-offerta għax aktar ma jkollna nies imlaqqma, iżjed se jkollna l-kontroll ta' din il-pandemija u iktar se jkollna protezzjoni tan-nies li huma l-aktar vulnerabbli.

Issa nixtieq ngħaddi l-kelma lill-kollega tiegħi, Dr Barbara, sabiex jispjegalna daqsxejn iktar fuq il-vaċċin.

IĊ-CHAIRPERSON: Insejjaħ lil Dr Chris Barbara.

DR CHRIS BARBARA (Clinical Chairperson for the Pathology Department): Nitlobkom biex ma tiħdux qatgħa għax se nurikom ix-xjenza u r-replication tal-virus għax mhux se nidħol f'dettalji kbar.

Mela kif qed taraw dak huwa l-virus li qiegħed in-naħa ta' fuq tal-iscreen u, kif tafu, il-ġenetika tiegħu hija l-RNA f'dan il-każ.

Qiegħed nidħol f'dan id-dettall biex imbagħad kulħadd jifhem it-tilqim u t-tip ta' tilqim differenti li għandna u dwar kif saru l-clinical trials u kif nistgħu ninterpretawhom.

Fil-fatt meta nifhmu x-xjenza li tmur wara t-tilqima nkunu nistgħu nserrħu ħafna aktar moħħna fuq kif qegħdin jevolvu l-affarijiet bix-xjenza.

Hawnhekk qed naraw li l-iktar ħaġa li l-ġisem tagħna jagħraf f'dan il-virus hija dik li ngħidulha l-ispike protein, li qed tarawha bħala S. Dik li qed taraw in-naħa t'isfel tal-iscreen u li tidher kbira hija ċ-ċellola umana, f'dan il-każ iċ-ċellola respiratorja.

Kif qed taraw biċ-ċelesti hemmhekk għandek ir-recepter li huwa l-ace 2 recepter, li qisha ċ-ċavetta.

Mela l-S se tidħol fl-ace 2 recepter u l-virus se jixħet ġewwa l-RNA.

L-RNA kif qed taraw se jibqa' fis-cytoplasm u mhux se jidħol fin-nukleu tal-virus, u dan huwa importanti li nifhmuh f'dan il-każ għax ħafna nies kienu qed jinkwetaw li l-ġenetika se titħallat mal-ġenetika tagħna, u hemmhekk il-virus se jibda jikkrea dak l-RNA strands u l-RNA polymerase, dik l-enzyme, u jirreplika u jagħmel eluf u eluf ta' strands ġodda.

Issa qed taraw iċ-ċellola fuq barra kif tiġi infettata tibda tipproduċi dik l-ispike fuq il-membrane tagħha.

Dik l-ispike qed tagħmilha ċ-ċellola tagħna stess u bil-proċess ta' budding iċ-ċellola tipproduċi ħafna iktar mill-building blocks ta' dan il-virus u se toħroġ bis-cytoplasimic, bil-membrane taċ-ċellola tal-bniedem, bl-ispike protein l-envelope tal-virus il-ġdid.

Jiġifieri l-ispike protein se tiġi minn ċellola infettata tal-bniedem.

Naħseb li dik hija importanti li nifhmuha.

Issa kif taraw hemm diversi proteini oħra fuq barra tal-virus; hemm l-M virus, hemm l-M protein, hemm l-E protein, eċċ., però l-iktar waħda imunoġenika, jiġifieri l-iktar waħda li tiftaħ l-aptit għall-immunità tagħna biex nifformaw dawk is-suldati fid-demm, l-antibodies, hija l-ispike protein.

U għalhekk hija r-raġuni li l-kumpaniji kważi kollha jmorru għall-ispike protein biex aħna nifformaw l-antibodies u l-protezzjoni u l-immunità kontra l-virus.

Ħalli ngħaddu għall-islide li jmiss.

Intom kollha tobba u speċjalisti hawnhekk u qed nieħu pjaċir nispjegalkom dawn l-affarijiet għax minbarra l-B lymphocytes, li hija l-antibody response li qed ikollna, qegdħin nindunaw li mhux biss qed jistimula lil din il-parti tal-immunità imma huma t-T lymphocytes, through the spike, through this S, li qed jistimula parti oħra mill-immunità li għandna fil-ġisem tagħna.

Mela dan ma jfissirx li jekk jien ħadt id-demm lil xi ħadd li kellu l-COVID-19 u dan m'għandux antibodies ifisser li mhuwiex protett.

Jista' jkun li dan għandu l-parti l-oħra tal-immunità u xorta qed jipproteġi lilu nnifsu.

Jiġifieri mhuwiex daqshekk sempliċi biex naraw li dak li jkun huwiex protett.

U għalhekk poġġejt din is-scientific paper hawnhekk.

Prof. Gauci diġà semmiet xi ftit tilqim li se jkollna għad-dispożizzjoni tagħna.

Li xtaqt inżid hawnhekk hu li kollha trid tagħti żewġ dożi bl-eċċezzjoni tal-Janssen Johnson & Johnson li minnha trid tagħti doża waħda biss.

Hemm mijiet ta' kumpaniji u istituzzjonijiet li jinsabu għaddejjin f'fażijiet differenti tat-trials tagħhom.

Jien kont se nikkonċentra fuq l-ewwel tlieta għax huma l-ewwel tlieta li se jkollna għad-dispożizzjoni tagħna.

Ħalli nibdew b'dik tal-AstraZeneca, li qiegħda tuża s-sistema ta' tilqim permezz tal-plasmi, fejn qed nużaw vector li huwa l-adenovirus.

Issa kif tafu intom ħafna mill-mard respiratorju li jkollu l-bniedem huwa permezz ta' dan il-virus, l-adenovirus, però din il-kumpanija ma wżatx adenovirus tal-bniedem imma wżat adenovirus taċ-chimpanzee għax aħna se nimirdu b'din l-infezzjoni.

Jiġifieri dejjem ikun hemm raġuni għaliex tkun qed tiġri din il-biċċa xogħol.

Din se tingħata fil-muskolu bħala injezzjoni u hemmhekk qed taraw li l-ġenetika li hemm ġo dan l-adenovirus, fejn għandek dak il-vjola u mbagħad fit-truf għandek żewġ biċċiet li huma roża.

Il-parti l-vjola qiegħda tagħti l-messaġġ ta' coding għall-ispike protein għax kif għedna l-ispike protein hija l-iktar waħda immunoloġika imma dik ir-roża hija importanti ħafna għax tgħidlek li mhux tibqa' tirreplika għal dejjem imma tagħmel replikazzjoni u tieqaf.

Għaliex?

Għax jekk se tibqa' għaddejja r-replikazzjoni għal dejjem aħna se jkollna kwantità enormi ta' spike protein fil-ġisem tagħna li imbagħad l-immunità tagħna se tiġi qisha allerġija u f'dak il-każ se jkollok hypersensitivity.

U hemm irridu nilħqu l-bilanċ ta' kemm se jkollna immunità u protezzjoni.

Irridu nagħtu protezzjoni biżżejjed li inti m'intix se taqbdek il-marda imma mhux se nagħtuk l-immunità stimulata żżejjed li inti tispiċċa jkollok reazzjoni qawwija.

U naħseb dawk ir-roża li qegħdin naraw fit-truf huma t-trick biex tikkontrolla din l-immunità kif se tirrispondi.

U hemm se jkollok l-immunological response għax dak li qegħdin naraw bħala oranġjo huwa l-ispike protein.

Mela se tipproduċi ċertu ammont moderat ta' spike protein li jkun biżżejjed biex inti tieħu l-protezzjoni mingħajr ma jkollok hypersensitivity reaction.

Naħseb li qiegħda maħduma tajjeb ħafna.

Kif semmejna fil-bidu l-AstraZeneca tal-Università ta' Oxford tingħata f'żewġ tilqimiet.

Din hija DNA virus, jiġifieri proprju d-DNA dieħel direttament fiċ-ċellola tal-bniedem.

Saru diversi clinical trials tagħha, fosthom fil-Brażil, fl-Ingilterra u fl-Amerika.

Issa inti meta tieħu ż-żewġ dożi, bejn l-ewwel u t-tieni waħda trid tħalli 28 ġurnata.

Jekk tagħti l-ewwel doża u mbagħad t-tieni doża teħodha wara xahar, inti se ttella' l-antibodies tan-nies li jkunu ħadu t-tilqima b'62%.

Għalkemm din hija xi ħaġa tajba għax ħafna mit-tilqim li nieħdu jkun inqas minn hekk, l-Ingilterra, b'ċertu mod, meta għamlu l-istess clinical trials, liema trials saru fuq 3000 ruħ fl-ewwel darba, ma nafux għaliex ġrat imma minflok taw doża waħda taw nofs id-doża.

Jiġifieri l-immunità stimulawha b'ċertu mod inqas però imbagħad, meta wara 28 ġurnata taw it-tieni doża, ir-rispons kien ħafna iktar milli meta taw doża sħiħa l-ewwel darba.

U hemmhekk insibu li 90% tan-nies li ħadu dik it-tilqima kienu protetti.

Fl-Amerika, li għadha għaddejja bit-trials tagħha bħalissa qiegħda tagħmel cohort bin-nies li qed jieħdu 1 full doze vaccine u oħrajn li qed jieħdu nofs id-doża.

U se jikkonfermaw liema hu l-aħjar metodu biex la tistimula ħafna u lanqas tistimula ftit.

Ħaġa importanti li rridu naraw hu d-differenza li qed tagħmel l-AstraZeneca mill-kumpaniji l-oħra tal-Pfizer u l-Moderna, fejn dawn tal-aħħar mhux qed jiċċekkjaw jekk dak li jkun għandux is-sintomi wara li jgħaddu t-28 ġurnata billi jagħmlu swab test u jiċċekkjaw il-PCR.

Mela jekk xi ħadd wara li ħa t-tilqima jibqa' asymptomatic carrier, jiġifieri qiegħed iġorr il-virus u jista' potenzjalment jgħaddiha lil ħaddieħor, l-AstraZeneca qiegħda tagħmel dan mentri l-Pfizer BioNTech u l-Moderna mhumiex jagħmluha imma qed jaraw biss jekk dak li jkun għandux sintomi jew le.

Issa kif semmejna qabel is-sabiħ ta' din it-tilqima hu li tista' tinżamm fil-fridge f'temperatura ta' 2 gradi celcius jew 8 gradi celcius, ħafna drabi jkunu 6 gradi celcius.

Bħala prezz veru hija rħisa għax tiswa bejn 3 u 5 dollari.

Irrid ngħid li n-nies mhux se jħallsu għal din it-tilqima għax se tinxtara mill-gvernijiet.

Il-kumpanija qed tipproduċi –din hija sempliċi biex tipproduċiha għax bil-vector - 3 biljun doża u jekk se naraw li l-ewwel doża se tkun nofs minflok waħda sħiħa, allura se tipproduċi ħafna iktar u se tagħmel 4.5 biljun tilqima.

Minn dawn it-trials kollha ta' dawn l-eluf kollha ta' nies li għamluha ma kien hemm l-ebda każ serju ta' side effect.

Jiġifieri minn hawnhekk irrid ngħid li f'dan iż-żmien li fih l-AstraZeneca għamlet dawn it-trials ma kien hemm l-ebda side effects koroh li għandu jbeżża' lil dak li jkun.

Fl-istess ħin minn dawk li ħadu t-tilqima – tinsiex li ċerti persuni ħadu placebo u oħrajn ħadu t-tilqima - ma kien hemm ħadd li kellu l-COVID-19 li kien sever.

Anke minn dawk l-10% li ma ħadmitx daqshekk it-tilqima fuqhom, il-COVID-19 ma kenitx serja fuqhom.

GODFREY FARRUGIA: Kien hemm mument minnhom fejn waqqfuha.

X'kienet ir-raġuni?

DR CHRIS BARBARA: Hekk hu.

Aħna ma nkunux nafu d-dettalji kollha imma kien hemm xi tip ta' myositis, infjamazzjoni fil-muskolu, li ħafna drabi tiġri mhux min-naħa tat-tilqima imma għax dak li jkun ikun espost għal xi virus.

Ma jidhirx li dawn il-każi kienu minħabba l-adenovirus għax l-adenovirus bl-ebda mod m'għamel reazzjoni f'din il-persuna.

U sirna nafu li kien hemm min kellu din ir-reazzjoni li kien fil-placebo group.

Tinsiex li dawn il-myositis infections ikollna wkoll f'persuni li ma jkunux ħadu t-tilqima.

GODFREY FARRUGIA: Għedt ukoll li ntuża l-vector adenovirus, allura għalfejn semmejt id-DNA?

DR CHRIS BARBARA: Għaliex importanti li nifhmu li kull tilqima hija differenti.

Dan huwa DNA proprju li se jidħol fiċ-ċelloli tagħna però għandek l-istopping codes fit-tarf.

Issa dawn li se nsemmu li huma tal-Pfizer, huma RNA, jiġifieri negattiva tal-oħrajn.

Din hija l-famuża spike protein kif tidher taħt l-electron microscope u li fl-opinjoni tiegħi se ssalva lil kulħadd.

Li naraw fuq il-ġenetika u li kulħadd qed jiffoka fuq dik il-biċċa blu li qed tipproduċi l-ispike protein, però l-codons fit-truf huma affarijiet importanti immens biex inti tara kif tirregola r-rispons tal-immunità.

Kulħadd jitkellem fuq l-ispike imma fiha ħafna iktar din it-tilqima u għalhekk ridt nurikom din l-istampa.

Fl-islide li jmiss għandna scientific papers minn ħafna xjentisti.

Huwa importanti li jagħmlu ħafna riċerka u dawn qed jgħidu żewġ affarijiet li aħna qegħdin nagħtuhom l-iktar importanza, kemm jien, kemm Prof. Gauci u kemm il-grupp kollu tiegħi tal-Advisory Committee on Immunisation Practise.

L-ewwel ħaġa hija s-safety.

Bħala tobba aħna ħadna l-ġurament primum non nocere u ma rridu nagħmlu ħsara lil ħadd.

U hawnhekk għandna l-evidenza li dawn il-vaċċini huma safe u huma immunogenic, jiġifieri inti wara li ħadt it-tilqima għandek chances kbar li se tkun protett.

Ovvjament ma tridx tieħu t-tilqima u tibqa' fejn kont!

Meta wasalna għal phase 3 study fil-cohort li għamilna aħna konna qed nistennew li naslu bħal tal-AstraZeneca u nilħqu s-60% eċċ., imma mbagħad rajna l-BioNTech joħorġu press release fejn qalulna li bit-tilqima tagħhom se jkollna aktar minn 90% li se jkunu protetti.

U hawnhekk aħna ġiet it-tbissima fuq wiċċna għaliex konna ċerti li allura se jkollna immunity fin-nies li jkunu ħadu din it-tilqima.

Issa hawnhekk qed naraw meta saret fil-phase one.

Il-phase one ma ssirx fuq il-bniedem imma ssir fuq l-annimali, u fil-phase one trial qed naraw li l-RNA vaccine - tal-Pfizer u tal-Moderna - tat immunità kbira fil-primates, jiġifieri fl-annimali bħaċ-chimpanze u x-xadini.

Jekk naraw line 47 fl-islide li jmiss qed jgħidlek li COV-2 neutralising geometrice mean titers to - kemm int kapaċi tinnewtralizza dan il-virus - 10 to 18 times that of SARS-COV-2.

Mela li kieku kellek a natural infection bil-COVID-19, jekk tieħu t-tilqima inti se jkollok ċans ta' protezzjoni ta' bejn 10 u 18-il darba iktar milli kieku kellek infezzjoni naturali.

Din hija xi ħaġa sabiħa immens għax nafu li jekk tieħu l-infezzjoni naturali tal-ħożba, tal-hepatitis A, inti għandek a life long immunity imma t-tilqima tagħha ma tkunx dejjem garantita.

Mentri hawnhekk qed ngħidu bil-maqlub u ċjoè jekk tieħu t-tilqima għandek ħafna iktar immunità milli kieku kellek immunizzjoni naturali.

Mela hawnhekk għamilna l-istudji tagħna u aħna minn hawn qed ngħidu li min ħa l-infezzjoni naturali xorta nirrakkomandawlu li jieħu t-tilqima.

(Interruzzjonijiet)

Issa ngħidilkom.

Min ħa s-SARS-COV-1 … Din għadha qiegħda tiġi studjata però hemm papers - u nista' ngħidha pubblikament – li juru li hemm min sabulu neutralizing antibodies – dawn sabuhom f'dawn l-istudji tal-clinical trials – imma xorta qabditu l-COVID-19 iżda kien asymptomatic carrier kważi fil-każijiet kollha.

Jiġifieri hawn għandek cross reaction bejn id-different coronaviruses, fejn kellek ċerti neutralizing antibodies imma ma kienx biżżejjed biex inti ma tinfettax lil ħaddieħor imma kien biżżejjed biex inti ma joħorġulekx is-sintomi li tidħol l-isptar però xorta tista' tgħaddiha lil ħaddieħor.

Din li qed ngħidilkom għadha mhijiex ippruvata imma x-xjenza qed turina li din hija possibiltà kbira.

STEPHEN SPITERI: Imma dawn ma jkunux tellgħu biżżejjed antibodies ...

DR CHRIS BARBARA: Le, ma jkunux tellgħu IGG imma tinsiex għandek it-T u l-B cell immunity u għalhekk ix-xjenza hija daqshekk sabiħa.

Għandek it-T cell reaction u qed naħsbu li dik hija r-raġuni għaliex ġrat.

Kollha covid grouped qed jiġu.

Issa ħalli ngħaddu għat-tilqima tal-Pfizer bioNTech and its affectiveness at preventing COVID-19.

Kif għedtilkom aktar qabel dawn mhux qed jiċċekkjaw permezz ta' swab.

Mela jagħtu l-ewwel doża u mbagħad wara 21 ġurnata - għandek daqsxejn differenza fiż-żmien meta tagħti l-ewwel u t-tieni doża – jistaqsuhom jekk kellhomx xi sintomi.

Jiġifieri kif staqsa l-Onor.

Debattista u l-kollegi tiegħu, jekk ikun hemm xi ħadd li baqa' asymptomatic carrier, b'dan il-clincial trial mhux se taqbdu.

Però nafu li din it-tilqima hija immunogenic ħafma u qed tagħti over 90% protection.

Hawnhekk qed jgħidulna li se jagħtuna 50 miljun doża sal-aħħar tas-sena u 1.3 biljun doża sas-sena d-dieħla.

Bħala tilqima hija daqsxejn aktar għalja għax tiswa $19.50 però kif diġà għedna ħadd mhu se jħallas għaliha din it-tilqima.

Issa ħalli nikkomparaw il-Pfizer BioNTech mal-Moderna.

Kif semmiet il-Prof.

Gauci l-loġistika fejn naħżnu l-Pfizer irid ikun 70 grad taħt iż-żero mentri tal-Moderna trid tkun 20 grad taħt iż-żero u tista' żżommha għal xahar.

Il-loġistika kif terġa' tagħmel reconstitution hija aktar ikkumplikata tal-Pfizer BioNTech filwaqt li tal-Moderna hija daqsxejn iktar tajba.

Kif għedna l-Pfizer u l-Moderna, wara li għamlu l-clinical trial, m'għamlux il-PCR imma staqsew biss lill-pazjenti jekk kellhomx sintomi jew le.

Però li nafu hu li dawn qasmu l-gruppi tagħhom tal-clinical trials f'ċerti cohorts differenti.

Pereżempju 30,000 għamlu t-testijiet; 11,000 kienu nies ta' kulur, 7,000 bejn il-65 sena 'l isfel u 5,000 li kellhom 'il fuq minn 65 sena.

Dawn kellhom riżultati tajbin ħafna; min ħa l-placebo kien hemm numru ta' każijiet u min ħa t-tilqima kellhom 5 każijiet biss.

Il-każijiet severi bil-COVID-19 kienu biss dawn in-nies li ma ħadux it-tilqima u dik hija aħbar vera tajba.

Irrid infakkar li din trid tingħata intramuscular.

Il-messenger RNA qiegħed impinġi sabiħ il-ġenetika tiegħu u t-trufijiet tiegħu, jiġifieri we are still in control hawnhekk.

Qiegħed ngħid hekk għax illum fuq l-internet taqra ħafna affarijiet li jbeżżgħu għax qed indaħħlu l-ġenetika, eċċ., imma t-trufijiet tal-ġenetika li se ndaħħlu huma proprju l-kontroll tal-bniedem fuqha.

Mhux se nħallu l-immunità taħrab bina imma sintendi mhux kulħadd jirreaġixxi l-istess għal kull proteina.

Nafu li hawn nies li anke jekk tigdimhom naħla jew xi ħaġa oħra jkollhom anaphylaxis, u dawn in-nies li jkollhom anaphylaxis qawwija aħna qed nagħtuhom parir li aħjar ma jeħdux it-tilqima.

Dawn mhumiex live vaccines, jiġifieri n-nies li huma immuno suppressed eċċ., aħna qed ngħidulhom li xorta jistgħu jeħduha.

(Interuzzjonijiet) Reaction se jkun hemm f'kulħadd għax if you are immunogenic … Diġà qed naraw x'qed jiġri fl-Ingilterra, jiġifieri għandek persentaġġ ta' persuni li qed jieħdu t-tilqima u jkollhom xi ftit tal-ħmura jew daqsxejn uġigħ ...

DR CHRIS BARBARA: Dik għad irridu naraw fuqha għax mill-clinical trials li rajna ma pprovaw fuq ħadd li kien immuno suppressed.

Ħsara mhux se tagħmillu lil dak li jkun però il-problema hi kemm se jkun protett.

Dik hija mistoqsija valida oħra u rridu naraw issa l-effectiveness ta' din it-tilqima fuq xi ħadd li għandu immune suppression.

Però jekk nipproteġu lil ħafna nies ta' madwaru diġà jkun biżżejjed.

GODFREY FARRUGIA: Huwa tajjeb dak li qed tgħid inti fuq il-herd immunity imma bħalma għedt inti wkoll fuq l-immuno suppressed patients, jiġifieri dawk li jirċievu chemotherapy, radiotherapy jew inkella dawk li huma diabetics, li qegħdin fuq steroids jew mediċini oħra għadhom ma sarux testijiet fuqhom.

L-istess fuq nisa tqal jew li qed ireddgħu jew fuq tfal taħt is-16-il sena.

Dawn m'hemmx studju fuqhom.

Naf li min-naħa tal-Ingilterra tas-sanità ħarġu paper bħala struzzjonijiet għat-tobba fuq il-mod ta' kif għandhom jiggwidaw lill-pazjenti tagħhom.

Min-naħa tal-Ministeru tas-Saħħa intom se toħorġu xi ħaġa simili fuq kull brand jew inkella b'mod ġenerali biex aħna t-tobba nkunu nistgħu niggwidaw lill-pazjenti tagħna dwar min jaqbillu jeħodha u min ma jaqbillux jeħodha?

Pereżempju, pazjenti li ħadu trapjanti tiġi bejn ħaltejn jekk tgħidlux jeħodha jew le!

Issa jien il-mistoqsija tiegħi, bħala tabib, meta qed nitkellmu fuq dawn il-pazjenti qegħdin nitkellmu fuq l-iktar nies vulnerabbli, u qegħdin ngħidulhom biex ma jeħdux it-tilqima!

U allura hawnhekk qegħdin nitkellmu fuq l-iktar pazjenti li huma vulnerabbli u fuq a good portion of our population which is at risk.

Allura bħalma semmejt tant tajjeb inti, in-nies li huma b'saħħithom u fil-cohorts kienu kollha nies b'saħħithom, ħadd ma kien hemm minn dawn il-pazjenti li qed insemmu, se jkunu proprju dawn in-nies li se joħolqu herd immunity biex jissalvagwardaw lil min hu l-iktar vulnerabbli.

Sewwa qiegħed nifhem?

DR CHRIS BARBARA: Qiegħed tifhem tajjeb però hemm ċerti limiti.

L-ewwel ħaġa fuq l-education campaigns naqbel miegħek mija fil-mija u fil-fatt il-Prof.

Charmaine Gauci diġà poġġietna fi gruppi fejn qed inwieġbu frequently asked questions għall-popolazzjoni inġenerali.

Se nagħmlu wkoll seminars edukattivi li huma iktar fuq xejra xjentifika bħall-preżentazzjoni li għamiltilkom illum, u se jkunu mmirati għal dawk it-tobba li jafu x-xjenza.

Dawn se nagħmluhom online biex nistudjaw is-scientific papers kollha.

Diġà kitbuli s-Celiac Association u associations oħra ta' nies li huma vulnerabbli … Min-naħa tiegħi qiegħed nikteb ukoll lill-kumpaniji li jagħmlu dawn it-trials ħalli mmorru mill-ewwel f'ras il-għajn għaliex ma nħobbux nieħdu riskji u nkunu nistgħu nirrispondu l-mistoqsijiet tat-tobba tal-familja.

Ma ninsewx li t-tabib tal-familja huwa l-focal point, il-messaġġier, u bħalma għandna l-messenger RNA, għandna wkoll it-tobba tal-familja li huma l-esperti fil-linja.

Issa aħna se nikkomunikaw mat-tobba tal-familja biex huma jkunu jistgħu jagħtu l-parir fuq dawn il-każijiet li jistgħu jkunu ħafna individwali.

MARIA DEGUARA: Biex inkompli ma' dak li qal l-Onor.

Godfrey Farrugia, il-fatt li għandna popolazzjoni anzjana kbira, bi chronic diseases u b'morbidities kbar u ħafna nies oħra vulnerabbli, inkluż dawk li huma cancer patients u oħrajn, u dawn għadna with a big question mark għandniex nagħtuhom il-vaċċin jew le.

Għaliex aħna qisna qed neħduha forgranted li l-popolazzjoni kollha għandha tiġi vaċċinata u anke l-ordnijiet li saru, as far as I know kien hemm madwar 1.7 million, when our population hija ta' madwar 500,000 u if we take the two dozes we will need about 1 million doses.

Hemm xi ħaġa li dawn il-kumpaniji qegħdin jgħidulna li these vaccines can cover us for three months, for five months, for six months, etc?

L-istess bħall-vaċċin tal-influwenza, xejn ġdid.

DR CHRIS BARBARA: Ir-risposta tiegħi hija waħda xjentifika u aħna diġà qed ngħidu li mhux se nieħdu riskju fuq il-pazjent.

Jekk għandek xi ħadd li l-immunità tiegħu mhux se tirreaġixxi u tirrispondi tajjeb, l-aktar ħsara li tista' tagħmel hu li dak il-pazjent se jkun parti minn dawk il-5% jew 10% li l-vaċċin ma jirrispondix fuqhom.

L-aktar ħaġa importanti hi li jien ma rridx nagħtik xi ħaġa li tikkawżalek an anaphylatic reaction.

U allura dawn in-nies għidnielhom li huma żgur mhux se jeħduha.

Sintendi aħna se nkomplu nistudjaw u naraw x'qiegħed jiġri fil-pajjiżi l-oħra.

Ma ninsewx li għandek il-pajjiżi kollha, mhux biss tal-Ewropa, li qegħdin fl-istess sitwazzjoni.

Kollha kemm aħna qegħdin ġon-networks u diġà qegħdin niftehemu flimkien biex nibqgħu nagħmlu surveillance tan-nies li qed jieħdu dawn it-tilqim u naraw jekk b'dawn il-metodi n-nies ġewx protetti jew le.

Issa se jkollna numri kbar fejn se naraw jekk dawn in-nies, li l-immunità tagħhom hija daqsxejn iktar baxxa, ħarġitilhomx protezzjoni jew le.

Huwa importanti li dak li jkun ikun jaf jekk huwiex protett jew le.

U hemmhekk, iva rridu nagħtu risposti aktar tard.

Kemm-il darba rridux nieħdu booster għaliex nafu li ħafna mit-tilqim li nieħdu jkollok bżonn tieħu booster tiegħu, dik ir-risposta ma nistax nagħtihilkom illum għax xjentifikament għadna ma nafux.

Però wara li jkollna iktar data xjentifika nkunu nistgħu nagħtukom risposta.

Dawk li jsegwu l-gazzetti Ingliżi u barranin jafu li qed jitkellmu fuq din is-super vaccine, li mhi xejn ħlief combined vaccine, li jista' jkollna 'l quddiem.

Fil-fatt qed jgħidu li l-vaċċin tal-influwenza se jiġi combined mal-vaċċin tal-COVID-19.

MARIA DEGUARA: Naqbel miegħek.

Mela l-iktar importanti, jekk qed nantiċipaw li it could be only for a short period of time bħall-influwenza normali li nagħtu ta' kull sena … X'inhi l-expiry date ta' dawn il-vaċċini?

Kif tafu intom il-vaċċin tal-influwenza narmuh għal ħabta ta' Ġunju.

Qegħdin naħsbu fuq din il-possibilità b'dan il-vaċċin?

IL-PROFESSUR CHARMAINE GAUCI: Bażikament aħna rajna li jkollna biżżejjed vaċċini biex inkunu nistgħu nkopru l-popolazzjoni kollha.

U bħal kwalunkwe ħaġa oħra, meta jkollna l-manifattura ma nkunux nafu eżatt x'qed jiġri u allura ħsibna li jkun hemm l-arranġamenti kollha ma' dawk l-available companies li kienu qegħdin jimmanifatturaw ħalli nkunu żguri li jkollna available.

Il-vaċċini li jkunu qegħdin joħorġu, kif jiġu liċenzjati, magħhom qiegħda toħroġ is-summary of product characteristics (SPC) u fiha għandek l-informazzjoni għall-pubbliku inġenerali kif ukoll informazzjoni għall-professjonisti tal-kura tas-saħħa.

Quddiemi għandi l-SPC tal-Ingliżi li fiha għandek l-informazzjoni dwar il-vaċċin tal-Pfizer.

Hawnhekk qed jgħidlek li dawk in-nisa tqal ma tagħtihomx il-vaċċin mentri dawk li għandhom ippjanat li joħorġu tqal fi żmien xahrejn oħra, jew joqogħdu lura milli jagħmlu hekk jew inkella ma jiħdux dan il-vaċċin għaliex ma ġietx studjata f'dan il-grupp.

Noqogħdu attenti u nifhmu li fuq dan il-vaċċin għadhom għaddejjin il-clinical trials fuqu.

Fuq biċċiet minnhom aħna se nkunu qegħdin nagħtu dan il-viċċin fejn ikun diġà ġie stabbilit li dak il-grupp ta' nies huwa sigur.

Fil-fatt it-trials li saru kienu fuq persuni li għandhom 'il fuq minn 16-il sena.

U issa bdew jagħmlu xi trials fuq l-adoloxxenti.

Allura aħna qegħdin noffruha bħalissa lil min se jkollu 'l fuq minn 16-il sena.

Allura sakemm ikollna iktar vaċċini, aktar se nkunu nafu u aktar se jkollna safety assurances, li joħorġu wkoll mill-EMA.

Allura dak li forsi llum qed ngħidu li jkun aħjar li nlaqqmu lil dawk li għandhom 'il fuq minn 16-il sena, aktar ma jgħaddu x-xhur, aktar jista' jkun hemm assigurazzjoni għalihom ukoll.

Allura dejjem nimxu mal-informazzjoni li jkollna dak iż-żmien, però għalina dejjem inġibu safety first.

B'dak li taf tkun tista' tgħid li se tagħti lil dak il-grupp għax għandek il-clinical trials kollha lesti fuqu.

Il-professjonisti tal-kura tas-saħħa se jingħataw l-informazzjoni kollha li għandna f'idejna.

Hemm ippjanata wkoll kampanja għall-pubbliku biex ikunu jistgħu jifhmu l-informazzjoni kollha li għandna u sabiex jifhmu wkoll il-proċessi kollha ta' minn xiex għadda dan il-vaċċin, sabiex nassigurawhom dwar is-sigurtà tiegħu; sabiex jifhmu l-importanza tal-vaċċin biex tikkontrolla l-pandemija u anke individwalment kemm se tgħin lil dak li jkun sabiex tipprevjeni milli jkollu mard, komplikazzjonijiet u anke mwiet, kif ukoll dwar l-importanza inġenerali sabiex tkun tista' tikkontrolla din il-pandemija f'Malta ġaladarba mbagħad tibda trażżan dan in-numru ta' każijiet li qiegħed ikollna.

MARIA DEGUARA: Rigward l-expiry date tal-vaċċin għandkom idea bejn wieħed u ieħor kemm hi?

IL-PROFESSUR CHARMAINE GAUCI: Sitt xhur.

MARIA DEGUARA: Jiġifieri l-vaċċini kollha li ġew ordnati would have to be issued within six months?

IL-PROFESSUR CHARMAINE GAUCI: Id-data ta' skadenza hija ta' sitt xhur.

Issa aħna ninkwetaw jekk ma jkollniex biżżejjed.

IL-PROFESSUR CHARMAINE GAUCI: Għalina aħjar ikollna ż-żejjed u jkollna disponibbli milli jkollna n-nieqes.

Issa jekk ikollna ż-żejjed ħalli nagħtuhom bħala donazzjoni lill-pajjiżi tat-tielet dinja li ma jifilħux iħallsu għaliha jew li ma kellhomx aċċessibilità għaliha.

Aħjar ikollna ż-żejjed biex inkunu żguri li nipproteġu lill-popolazzjoni kollha.

Nifhmu li bit-trażmissjoni li tara ma tistax taffordja li jkollok nies li ma tistax toffrilhom il-vaċċin.

MARIA DEGUARA: Grazzi.

STEPHEN SPITERI: Xtaqt inressaq punt li naħseb huwa importanti.

Meta l-istudji għadhom mhux jindikaw li f'paediatric population se jkunu limitati; meta nafu li t-tfal ħafna drabi jistgħu jkunu asymptomatic carriers; u meta nafu li għandna l-iskejjel u ċ-childcare centres miftuħin, ma taħsbux li għandha tkun ta' prijorità li l-istaff fl-iskejjel u fiċ-childcare centres ikunu iktar minn ta' quddiem li jitlaqqmu ħalli kemm jista' jkun it-trasmissjoni tonqos mit-tfal għall-istaff u mill-istaff għall-familji?

IL-PROFESSUR CHARMAINE GAUCI: Din importanti ħafna u hija xi ħaġa li ġiet diskussa kemm f'Malta kif ukoll f'fora internazzjonali.

Ejjew inħarsu daqsxejn lejn x'qed jiġri għaliex tgħallimna ħafna minn dak li qed jiġri bħalissa.

Aħna kellna xenarju fejn fl-ewwel mewġa l-iskejjel għalqu u allura ma kellniex esperjenza.

Però rajna ftit esperjenzi ta' pajjiżi barranin li żammew l-iskejjel tagħhom miftuħin.

Anke issa li ninsabu għaddejjin b'dan it-term tal-iskola ma rajniex tifqigħat kbar fl-iskejjel tagħna.

L-iktar li rajna trasmissjonijiet kienu bejn tnejn u tlett itfal.

Il-każijiet li kien hemm kienu fl-adulti stess, li huwa post tax-xogħol normali bħal kwalunkwe post tax-xogħol ieħor.

Tifhmu li l-workforce tal-għalliema u tal-edukaturi huwa kbir ħafna u allura huwa ovvju li se jkollok numru ta' nies li huma pożittivi.

Però, minkejja li kien hemm dak l-ammont ta' għalliema li kienu pożittivi, xorta ma kellniex tifqigħat kbar fl-iskejjel.

Dan qed ikun minħabba diversi raġunijiet.

L-ewwel nett aħna ħadna l-mezzi ta' mitigazzjoni fl-iskejjel infushom.

Żammejna l-bubbles tat-tfal, żammejna d-distanza, rajna li tittieħed it-temperatura tat-tfal qabel jidħlu fl-iskejjel, li jkun hemm is-sanitisation meħtieġa, eċċ. Però nafu wkoll mill-ftit informazzjoni li għandna li ma jkunx hemm daqshekk trasmissjoni bejn it-tfal infushom daqskemm għandek bejn l-adulti.

Allura meta tħares lejn dan kollu u tiġi biex tipprijoritizza bl-ammont ta' vaċċini li qed ikollna, lil min għandek tagħti l-ewwel?

Bħalma rajna, konna qegħdin naraw li l-maġġorparti tal-imwiet kienu qegħdin ikunu fl-anzjani.

U allura nerġa' mmur lura għall-għan prinċipali tagħna li huwa dak li nnaqqsu l-morbidità u l-mortalità.

Kieku għandna biżżejjed vaċċini għall-popolazzjoni kollha kien ikun tajjeb għax konna nlaqqmu lil kulħadd.

Fil-fatt l-UNICEF ħarġet ukoll ir-rakkomandazzjoni tagħha li l-ewwel għandek tlaqqam lil dawk li huma l-iktar vulnerabbli biex tipproteġi wkoll is-sistema tas-saħħa u mbagħad tmur għall-istaff tal-iskejjel biex tkun tista' tnaqqas l-ammont ta' każijiet li jkollok fihom.

Dan mhux biss biex tikkontrolla li ma jkunx hemm outbreaks imma biex inti jkollok l-istaff disponibbli, biex ma jimirdux u biex l-iskejjel jibqgħu għaddejjin.

STEPHEN SPITERI: Qed nifhem sew li aħna qed nassumu, b'mod xjentifiku, li bejn tfal u tfal l-infettività hija inqas minn bejn l-adulti ma' xulxin?

Grazzi.

GODFREY FARRUGIA: Jien qiegħed nifhem li min-naħa tad-Dipartiment se jagħti għażla lil dak li jkun dwar jekk iridx jitlaqqam jew le.

Min-naħa tad-Dipartiment tas-Saħħa se jiggwida lit-tobba kollha inġenerali biex huma jkunu jistgħu jagħtu parir informattiv lill-pazjenti tagħhom dwar l-għażla tagħhom.

Nifhem ukoll li dawn il-kumpaniji li qegħdin jipproduċu dan il-vaċċin għadhom għaddejjin bit-trials tagħhom filwaqt li aħna se nibdew inlaqqmu.

Dan mhux is-soltu.

Pereżempju naf li fl-Ingilterra l-Pfizer hija legalment protetta jekk ikun hemm xi effetti kollaterali.

Mela jekk ikun hemm effetti kollaterali fuq is-saħħa ta' persuna li tkun ġiet imlaqqma, u l-indikazzjonijiet juru li l-persuna tista' teħodha għax mhijiex fil-lista ta' dawk li għandhom jieħdu l- prekawzjonijiet, dik il-persuna ma tistax tfittex lill-Pfizer.

Nifhem ukoll li l-EMA aċċettat il-clinical trials li saru biex b'hekk ikunu jistgħu jingħataw fil-membri stati tal-Ewropa.

(Interruzzjonijiet) Qed tgħiduli li għadha ma ħarġitx imma se toħroġ f'Diċembru.

Imma naħseb li la kulħadd qiegħed in progress kulħadd jaf li r-risposta se tkun iva milli le.

Jien għalija l-messaġġ hawnhekk huwa importanti aktar mit-tilqima tal-influwenza u għalhekk irridu nkunu ċari dwar it-tilqima; meta niġu għall-persuni vulnerabbli rridu noqogħdu daqsxejn iktar b'seba' għajnejn.

Forsi s-sena d-dieħla mhux se jkun daqshekk daqs kemm hu din is-sena.

Allura rajtha stramba Dr Barbara x'ħin inti semmejt li se jkun hemm dan is-super vaccine li fih se jiġu kkumbinati l-vaċċin tal-influwenza u l-vaċċin tal-COVID-19 għax huma totalment differenti minn xulxin.

Issa hawnhekk mhux qed insemmu wkoll it-tibdil fil-mutations tagħhom, eċċ., imma ejja nħalluha għalissa dik.

Issa l-influwenza diġà tagħmlek immuno supressed u qed tnaqqaslek ir-reżistenza tiegħek.

U meta inti għandek persuna li diġà hija mtektka minn saħħitha, u din narawha fl-anzjani meta kellna l-influwenza biss, kien ikollna ċerta mortalità u morbidità.

X'ħin se tibda tagħti l-injezzjoni tal-COVID-19 ma taħsibx li se tkun wisq fuq is-sistema tal-immunità ta' persuna vulnerabbli għax tkun immuno suppressed?

Naħseb li din hija iktar indikata għal persuna li hija b'saħħitha totalment milli għal persuna li diġà hija immuno compromised.

DR CHRIS BARBARA: Naħseb importanti li noqogħdu attenti hawnhekk għax aħna m'għedniex li dan il-combination vaccine żgur se jsir.

Aħna qed ngħidu x'intqal fil-gazzetti, fejn qed jgħidu li tkun xi ħaġa sabiħa li jkollna xi ħaġa simili ħalli mhux kull sena noqogħdu nieħdu ħafna tingiż differenti.

U allura qed jaraw jekk huwiex possibbli li ssir din il-combination vaccine.

Jien naħseb li qabel ma nkunu ċerti b'mod xjentifiku li mhu se nagħmlu ħsara lil ħadd ma nistgħux nieħdu din id-deċiżjoni fuq jekk għandhiex tidħol il-combination vaccine.

Min-naħa tat-tilqima tal-influwenza, kif diġà nafu, għadna ma sibniex antigen komuni biex nagħtu tilqima waħda kull sena għax ikollok l-antigenic shift u l-antigenic drift.

F'dan il-każ ikun l-antigenic drift.

U allura se tkun iktar diffiċli biex nagħmlu din il-combination vaccine.

Nixtieq ngħid li b'din tal-messenger RNA li qed naraw issa, tal-Pfizer, eċċ, li fil-bidu bdejna ngħidu li hija xi ħaġa ġdida u li jien xtaqt li napplikawha għall-influwenza għaliex dejjem ngħidu li nixtiequ li jkollna tilqima aħjar għall-influwenza … U forsi dan id-dwejjaq kollu li għamlitilna l-COVID-19 se tiftħilna xaqq ta' dawl biex ikollna tilqima ġdida 'l quddiem.

Però fl-istess ħin irridu niftakru li t-tilqima tal-influwenza fadlilha ħafna x'nirranġaw fiha.

U li ngħidu li t-tilqima tal-influwenza se tagħmillek l-immunità baxxa ħafna ma naħsibx li dak huwa totalment korrett.

Inti se jkollok ħafna antigens li jistgħu jistimulaw kontinwament bħal pereżempju t-trab, il-pollen, eċċ. Dak l-istimolu ma jfissirx li inti f'daqqa waħda se ssir immuno suppressed.

Kif semmejt qabel, l-aktar ħaġa importanti li għandna dejjem inżommu f'moħħna hu li ma nagħmlux ħsara lill-pazjent.

Naħseb li għandna dejjem nibqgħu mixjin fuq dak il-prinċipju.

Għalhekk qegħdin bħala kumitat sħiħ ta' speċjalisti, pedjatri u infectious desease physicians, nagħtu r-rakkmandazzjonijiet tagħna lill-Prof.

Gauci, li qabel tidħol kwalunkwe ħaġa li tista' tingħata bħala injezzjoni, bħala tilqima, dejjem inkunu studjajnieha kollha f'daqqa.

Barra minn hekk għandek dawn l-awtoritajiet, eċċ, li qed jiggwidawna fuqha.

GODFREY FARRUGIA: Dr Barbara, kemm huwa ta' min joqgħod fuq il-PCR test?

Taqra ħafna u tara ċerti nies akkademiċi ta' ċerta livell li jgħidulek li dan mhux effettiv.

Fil-Portugall dan l-aħħar il-qorti qalet li l-PCR test mhuwiex effettiv.

Fil-fatt aħna qegħdin nibbażaw ix-xjenza kollha fuqu!

Hawn min qal ukoll fil-facebook li l-laboratorju ta' Mater Dei n-number of revs li qegħdin tagħmlu fil-PCR test huwa ogħla minn dak rakkomandat mill-UN.

GODFREY FARRUGIA: X'inhi l-idea dwar dawn il-fehmiet diversi li aħna naqraw dwarhom?

DR CHRIS BARBARA: Il-PCR test huwa wieħed mill-iktar testijiet sensittivi u kapaċi jiddistingwi jew jaqbadlek virus wieħed li jkollok fis-sistema.

Apparti minn hekk, jekk ikollok virus li jkun biss spike, jiġifieri jkun biċċa minn virus, se jaqbadulek ukoll.

Dak li ngħidulu l-false positive.

Ħafna mill-problemi li jkollok fil-PCR huwa … Nafu kif f'daqqa waħda d-dinja kollha mtliet bil-PCR laboratories.

Niftakar fi żmien meta bdejna bl-iswine flu u - dak iż-żmien kien l-Onor.

Mario Galea qed jieħu ħsieb - ftaħna l-ewwel laboratorju.

Għandna esperjenza kbira ta' kif nagħmlu dawn it-testijiet.

Waħda mill-ewwel affarijiet li għamilna - għaliex nafu li jista' jkollok problemi u għandna r-responsabilità li nagħtu riżultati korretti lill-pazjenti – hu li ma nagħmlux l-extraction tal-RNA b'mod manwali imma nagħmluh b'mod awtomatiku permezz tar-robotronics.

U allura inti ma jistax ikollok carry over minn kampjun għal ieħor b'din is-sistema.

Huwa minnu li jekk inti mhux qed issuq b'mod professjonali, is-sensittività tiegħek tista' tinżillek minn 90% għal 20%!

U għalhekk li aħna nżommu l-istess nies.

Pereżempju jien ma naqbadx kwalunkwe xjenzat biex jagħmel it-testijiet imma nħalli biss lil dawk li għandhom l-esperjenza f'dan il-qasam biex b'hekk jibqgħu dejjem l-istess par idejn li jagħmlu l-istess affarijiet.

Allura b'dak il-metodu inti tista' tkompli żżid is-cycle threshold values biex iżżid is-sensittività tiegħek.

Min m'għandux dik l-esperjenza ma jistax itella' daqshekk is-cycle threshold values.

L-importanti għalina huma l-controls; li l-positive u n-negative qed jaħdmulna tajjeb u li allura moħħi mistrieħ li …

GODFREY FARRUGIA: X'inhuwa l-istandard tagħkom?

DR CHRIS BARBARA: Dan ivarja u dejjem ivarja skont il-kit li qed tuża.

Ma nistax ngħidlek li dan huwa għal kollox.

Allura għandek kits li għandhom ċerta cycle threshold values u għandek oħrajn b'CT values differenti.

L-importanti li jien għandi dak il-cut off li huwa aċċettat b'mod regolari.

MARIA DEGUARA: Jiġifieri hemm il-ħsieb li tibqgħu tvarjawhom skont il-kits li tkunu qed taħdmu fuqhom?

DR CHRIS BARBARA: Preċiż.

GODFREY FARRUGIA: Il-kit stess jindikalek kemm għandek tagħmel revs?

DR CHRIS BARBARA: Ħafna drabi l-manifattur jindikalek x'għandek tagħmel però aħna qatt ma noqogħdu fuq dak li jgħid il-manifattur imma nagħmlu l-validation u l-verificition tagħna.

Naraw jekk aħniex naqblu u jekk ma naqblux niktbu lill-manifattur.

GODFREY FARRUGIA: Importanti li tgħidha din il-biċċa.

DR CHRIS BARBARA: Iva, importanti ħafna.

Aħna nagħmlu validation ma' batch u ma' kull kit nagħmlu verification ta' kull waħda.

Ma' kull run nagħmlu waħda wkoll għax għandek il-control.

STEPHEN SPITERI: Kontu bdejtuh l-antibody testing tal-popolazzjoni hux hekk?

DR CHRIS BARBARA: Hekk hu.

Kif tafu dan ix-xahar ninsabu b'ilsienna barra biex nipprovaw inrażżnu l-imxija.

U bħalissa biex intellgħu 3,000 swab kuljum u naħdmuhom, bl-istess nies ta' esperjenza, hija diffiċli ħafna.

Però oltre minn hekk nixtieq li qabel ma nibdew nagħtu t-tilqima jkollna sero-epidemology study … (Interruzzjonijiet) Nista' ngħid li l-kits diġà qegħdin f'idejna u l-protokoll diġà qiegħed hemm.

Irrid ngħaddih lill-Prof.

Gauci ħalli tagħmlilna l-aħħar finishing touches fih.

Diġà għamilna testijiet mill-biochemistry, mill-blood banking u mill-ħaddiem tal-kura tas-saħħa imma xtaqna nagħmlu cohort ta' nies at random, li jkunu age stratified, biex naraw a naive population qabel ma tkun ħadet it-tilqima … Il-proposal diġà qiegħed hemm.

Kemm ngħaddi l-protokoll lill-Prof.

Min-naħa tas-saħħa primarja dejjem ikollna l-għajnuna għax aċċettaw biex min jirċievi l-invit imur fiċ-ċentru tas-saħħa ħalli jeħdulu sample tad-demm u mbagħad naħdmuh min-naħa tagħna.

STEPHEN SPITERI: B'hekk inkunu nistgħu nanalizzaw l-effikaċja tal-vaċċin wara li jingħata.

DR CHRIS BARBARA: Hekk hu.

Dik hija l-idea wara dan it-test.

Nixtieq biss li kelli iktar minn par idejn!

IL-PROFESSUR CHARMAINE GAUCI: B'hekk fid-database tagħna jkollna records ta' dawk kollha li tlaqqmu.

Eventwalment se nagħmlu link biex naraw x'impatt kien hemm fuq il-marda.

MARIA DEGUARA: Tistgħu titraċċaw ukoll kemm il-xahar se jdum l-effett tal-vaċċin?

IL-PROFESSUR CHARMAINE GAUCI: Kull pajjiż se jibda jgħaddi d-data tiegħu.

Ovvjament il-kontribut ta' Malta huwa wieħed żgħir, però meta tħares lejn il-pajjiżi kollha u tkun id-data ta' kulħadd flimkien, se jkollok ħafna iktar numri.

U naturalment meta jkollok numri kbar se tkun iktar reliable.

MARIA DEGUARA: Grazzi ħafna u prosit ta' xogħolkom.

GODFREY FARRUGIA: Taqra wkoll fuq il-geo modified RNA u nano cells.

Jgħidulek li ċerti ditti, forsi mhux dawk li semmejtu hawnhekk, trid toqgħod attent minnhom għax jistgħu jużaw dik it-tip ta' teknoloġija fit-tilqim tagħhom.

X'tista' tgħidilna dwarhom dawn?

DR CHRIS BARBARA: S'intendi jien diġà qiegħed f'kuntatt ma' ħafna minn dawn il-kumpaniji li jużaw in-nano technology, eċċ. Ix-xjenza nħobbha ħafna u nħobb il-gadgets kollha.

Kollha nħobb nistudjahom, però qatt mhu se nasal biex nuża xi ħaġa fuq xi pazjent jekk ma nkunx 100% ċert li taħdem.

GODFREY FARRUGIA: Jiġifieri t-tilqim li se nagħtu lill-pazjenti Maltin mhux se jkollhom din it-tip ta' teknoloġija?

DR CHRIS BARBARA: Sakemm ma jkollniex assigurazzjoni li din hija korretta u tajba, aħna assolutament li mhux se nużawha.

GODFREY FARRUGIA: Din importanti li tingħad.

DR CHRIS BARBARA: Importanti ħafna.

GODFREY FARRUGIA: Għax inkella l-healthy population mhux se teħodha.

DR CHRIS BARBARA: Ma jfissirx li jien ma nibqax inħares lejn x'qiegħed jiġri x'imkien ieħor u nistudjaha.

Però mhux se nużaha qabel inkun ċert li din hija effettiva, u qabel minn effettiva, inkun ċert li hija sigura għal dak li jkun biex jeħodha.

DR CHRIS BARBARA: L-istess ukoll.

GODFREY FARRUGIA: Grazzi.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjakom ta' din il-preżentazzjoni tassew dettaljata li tajtuna llejla.

U minn hawnhekk nixtieq nirringrazzja lilkom, lit-tim kollu tagħkom u lil dawk kollha li b'xi mod jew ieħor qegħdin jgħinu f'din l-istrateġija sabiex negħlbu l-pandemija tal-COVID-19.

AFFARIJIET OĦRA

IĊ-CHAIRPERSON: Ngħaddi issa l-kelma lill-Onor.

Godfrey Farrugia sabiex jikkonkludi fuq is-suġġett li ddiskutejna fl-aħħar laqgħa.

GODFREY FARRUGIA: Sur President, l-aħħar darba ċċirkolajt preżentazzjoni imma mhux se nidħol fiha hawnhekk.

Għaldaqstant se nipproponi dan l-istatement:

It-tieni prinċipju nixtieq li naddottawh l-aktar għat-tfal u mhux għall-popolazzjoni kollha.

Għaldaqstant qiegħed nipproponi li dan il-Kumitat jissuġġerixxi li kemm jista' jkun, meta niġu għall-free zones, ikun hemm protezzjoni fl-iskejjel, fil-playgrounds u fejn huwa possibbli fl-isptarijiet.

Qed ngħid fejn huwa possibbli fl-isptarijiet għax xorta jista' jkollok il-5G, bħalma ssemma hawnhekk, imma jkun wired minflok wireless.

La għandna a golden standard bħala membru stat tal-Ewropa - kieku kienet il-Ġermanja konna nsemmu lilha u kieku kienet l-Ingilterra konna nitkellmu fuq l-Ingilterra – li hija Franza, għandna naraw x'għamel dan il-pajjiż.

Hemm il-French legislation tal-2018 u nixtieq li b'xi mod dan il-mudell jiġi studjat, b'referenza dejjem għat-tfal, biex dawk il-miżuri li jistgħu jiġu addottati f'Malta, naddottawhom permezz ta' tibdil fil-liġi tagħna.

Dan dejjem biex nipproteġu lit-tfal.

Qed nitkellem fuq it-tfal għax jidher biċ-ċar minn dak li smajna li t-tfal huma esklużi mill-mod ta' kif il-linja gwida tittieħed bħala test.

L-ewwel nett fit-tfal għandek moħħ li għadu qiegħed jiżviluppa, għandek a thin skull u nafu wkoll li l-intensity of use fit-tfal żdiedet minħabba attitudni.

Allura, billi ma nafux eżatt x'jista' jiġri 'l quddiem, it-tfal għandu jkollhom ċerta protezzjoni u limitu ta' użu.

Jien hawnhekk mhux qed ngħid li ma jużawhomx imma li jkun hemm limitu fl-użu.

Għalhekk għandha ssir kampanja edukattiva.

Għaldaqstant, jekk qed naqblu fuq dawn iż-żewġ prinċipji; the right to know principle u the principle of caution, jiena nemmen li dan l-istatement, bil-qbil tal-Kumitat, għandna nirrakkomandawh lill-Malta Communications Authority u lis-Supretendent tas-Saħħa Pubblika, biex jaraw huma kif għandhom jimxu.

Imma almenu bħala Kumitat inkunu għamilna pass għaqli u nkunu irrakkomandajna b'mod edukat fejn għandna naslu.

Huwa aħjar milli nħallu vacuum kif għandna bħalissa.

Ma jistax ikun li nibqgħu f'din is-sitwazzjoni u xi ħaġa trid issir.

Għalhekk qiegħed nissuġġerixxi li jkollna dawn ir-rakkomandazzjonijiet min-naħa tal-Kumitat.

IĊ-CHAIRPERSON: Onor. Farrugia, nirringrazzjak.

Jiena nilqa' din il-proposta u għalhekk se ngħaddu dawn ir-rakkomandazzjonijiet li qiegħed tissuġġerixxi lill-Parlament.

GODFREY FARRUGIA: Sur President, se nagħmluhom tal-Kumitat u mhux tiegħi.

IĊ-CHAIRPERSON: Hekk hu.

Nirringrazzjakom.

Minn hawnhekk nixtieq nawguralkom għall-festi li ġejjin.

Grazzi.

Fis-6.11 p.m. il-laqgħa ġiet fi tmiemha u l-Kumitat aġġorna għal data u b'aġenda li jiġu komunikati iktar tard.


KUMITAT PERMANENTI DWAR IS-SAĦĦA

LAQGĦA NRU 15

It-Tlieta, 15 ta' Diċembru 2020

Il-Kumitat Permanenti dwar is-Saħħa ltaqa' fil-Parlament, il-Belt Valletta, fil-4.54 p.m.

L-Onor.

Silvio Grixti, President tal-Kumitat ippresieda.

PREŻENTI

Is-Segretarju Parlamentari għall-Protezzjoni tal-Konsumatur u l-Indafa Pubblika l-Onor.

Kien hemm preżenti wkoll l-Onor.

Il-President tal-Kumitat qal it-talba.

Il-Minuti tal-Laqgħa Nru 15 li saret fil-15 ta' Diċembru 2020 ġew konfermati.

"Programm Nazzjonali ta' Tilqim kontra l-COVID-19"

Il-Kumitat stieden lill-Professur Charmaine Gauci u lil Dr Chris Barbara sabiex jagħtu preżentazzjoni fuq is-suġġett.

Bil-permess tal-Kumitat, Prof. Gauci u Dr Barbara ppreżentaw Powerpoint Presentation intitolata:

Wara kien hemm diskussjoni fejn il-membri preżenti staqsew diversi mistoqsijiet lill-mistednin.

AFFARIJIET OĦRA

L-Onor.

Godfrey Farrugia ppreżenta rakkomandazzjonijiet dwar il-5G:

Il-President tal-Kumitat, f'isem il-Kumitat laqa' r-rakkomandazzjonijiet kif ippreżentati u li kien se jgħaddihom lill-Kamra.

Fis-6.11 pm il-Kumitat aġġorna għal data u b'aġenda li kellhom jiġu kkomunikati iktar tard.

SKRIVANA TAL-KUMITAT

PRESIDENT TAL-KUMITAT


KUMITATI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI

KUMITAT PERMANENTI GĦALL-KONSIDERAZZJONI TA' ABBOZZI TA' LIĠI AĠĠUNT

AVVIŻ LILL-

Onor. Clyde Caruana, Ministru għall-Finanzi u x-Xogħol

Onor. Silvio Schembri, Ministru għall-Ekonomija u l-Industrija

Onor. Clayton Bartolo, Ministru għat-Turiżmu u l-Protezzjoni tal-Konsumatur

Laqgħa Nru 38

It-Tlieta, 15 ta' Diċembru 2020, fl-4.30 p.m.

L-Onor.

Anthony Agius Decelis, President tal-Kumitat għall-Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġi Aġġunt, javża li l-Kumitat se jiltaqa' nhar it- Tlieta, 15 ta' Diċembru 2020, fl-4.30 p.m. fil-Kamra tal-Kumitati fil-Parlament b'din l-aġenda:-

Konferma tal-Minuti;

Abbozz Nru 151 – Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar is-Servizzi Finanzjarji - Ministru għall-Finanzi u x-Xogħol.

14 ta' Diċembru 2020 SKRIVAN TAL-KAMRA

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees kuna


KUMITAT PERMANENTI GĦALL-KONSIDERAZZJONI

TA' ABBOZZI TA' LIĠI AĠĠUNT

(Rapport Uffiċjali u Rivedut)

Laqgħa Nru 37

It-Tnejn, 14 ta' Diċembru, 2020

Stampat fl-Uffiċċju tal-Iskrivan

Prezz €2.50

TA' ABBOZZI TA' LIĠI AĠĠUNT

Laqgħa Nru 37

It-Tnejn, 14 ta' Diċembru, 2020

Il-Kumitat iltaqa' fil-Parlament, il-Belt Valletta, fis-2:58 p.m.

Il-Minuti tal-Laqgħa Nru 37 li saret fl-14 ta' Diċembru, 2020 ġew ikkonfermati.

ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-ATT DWAR IS-SERVIZZI FINANZJARJI TA' MALTA

Skont riżoluzzjoni fis-Seduta Nru 409 tal-Erbgħa, 9 ta' Diċembru 2020, il-Kumitat iltaqa' biex jikkonsidra dan l-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 2 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata ssir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

PERMESS TAL-KUMITAT

CLYDE CARUANA (Ministru għall-Finanzi u x-Xogħol): Sur President, nitlob il-permess biex inressaq klawsola ġdida f'dan l-istadju tal-Kumitat.

IĊ-CHAIRPERSON: Hawn permess?

Il-permess ingħata.

Fuq mozzjoni tal-Ministru għall-Finanzi u x-Xogħol il-Kumitat qabel li titressaq klawsola ġdida f'dan l-istadju tal-Kumitat.

KLAWSOLA ĠDIDA 2A

CLYDE CARUANA: Sur President, nitlob il-permess sabiex inressaq Klawsola Ġdida 2A għall-Ewwel Qari.

L-Iskrivana tal-Kumitat qrat in-nota marġinali u l-klawsola tqieset li nqrat l-Ewwel Darba skont l-Ordni Permanenti Nru 101.

CLYDE CARUANA: Sur President, nipproponi t-Tieni Qari ta' Klawsola Ġdida 2A:

"A" Minnufih wara l-klawsola 2 għandha tidħol din il-klawsola ġdida li ġejja:

"Emenda tal-artikolu 11 tal-Att prinċipali.

Fis-subartikolu (4) tal-artikolu 11 tal-Att pinċipali, minflok il-kliem "minn erba' (4) membri oħra" għandhom jidħlu l-kliem "minn żewġ (2) membri oħra".

IĊ-CHAIRPERSON: Hawn rimarki?

L-Onor.

MARIO DE MARCO: B'din l-emenda effettivament qegħdin inċekknu l-Kumitat dwar Deċiżjonijiet tal-Infurzar hux hekk?

CLYDE CARUANA: Iva, biex ikun jista' jaħdem b'aktar effiċjenza.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija li Klawsola Ġdida 2A tiġi moqrija t-Tieni Darba.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con. u Klawsola Ġdida 2A ġiet moqrija t-Tieni Darba.

CLYDE CARUANA: Sur President, nipproponi li Klawsola Ġdida 2A tkun tifforma parti mill-Abbozz ta' Liġi.

IĊ-CHAIRPERSON: Hawn rimarki?

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija li Klawsola Ġdida 2A tkun tifforma parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola Ġdida 2A għaddiet nem. con. u ġiet ordnata ssir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 3 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata ssir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 4 – Emenda tal-artikolu 21 tal-Att prinċipali.

IĊ-CHAIRPERSON: Rimarki?

L-Onor.

MARIO DE MARCO: Sur President, bis-subklawsola (b) tal-klawsola 4 qegħdin inżidu s-subartikolu (9A) ġdid mal-artikolu 21 tal-Att dwar is-Servizzi Finanzjarji ta' Malta.

L-ewwel proviso għal dan is-subartikolu se jkun jaqra hekk:

"Iżda dwar appell minn deċiżjoni tal-Kumitat ta' Riżoluzzjoni li jieħu xi miżura ta' maniġġar ta' kriżi, it-Tribunal għandu juża l-valutazzjonijiet ekonomiċi komplessi tal-fatti mwettqin mill-Kumitat ta' Riżoluzzjoni bħala bażi għall-valutazzjoni tiegħu nnifsu ta' dik id-deċiżjoni:".

Essenzjalment qed issir referenza għall-valutazzjonijiet ekonomiċi komplessi tal-fatti u nixtieq li l-Ministru jamplifika daqsxejn aktar fuq dan il-proviso.

CLYDE CARUANA: Sur President, nitlob l-intervent tal-esperti.

IĊ-CHAIRPERSON: Nistieden lil Dr Lynn Spiteri Dalmas biex tintervjeni.

Il-permess ingħata.

DR LYNN SPITERI DALMAS (Senior Legal Officer, MFSA): F'dan il-proviso qed ngħidu li jekk se jkun hemm appell minn deċiżjoni tal-Kumitat ta' Riżoluzzjoni, f'każ illi dik id-deċiżjoni tkun tirrigwarda miżura ta' maniġġar ta' kriżi, it-Tribunal għandu juża valutazzjonijiet ekonomiċi.

Dan mhux għax b'xi mod id-deċiżjoni tal-Kumitat ta' Riżoluzzjoni jista' jagħti l-każ li jkollha impatt negattiv fuq is-sistema ekonomika iżda minħabba l-implikazzjonijiet li jista' jkun hemm.

Normalment hawnhekk inkunu qed nitkellmu fuq każijiet fejn, pereżempju, il-Kumitat ikun iddeċieda li fond se jiġi riżolt u allura jista' jkun hemm implikazzjonijiet.

Għalhekk, ikun tajjeb u għaqli li t-Tribunal juża valutazzjonijiet ekonomiċi biex jasal għad-deċiżjoni tiegħu.

MARIO DE MARCO: Qed nifhem sew li fil-każ ta' issues ta' interpretazzjoni tal-Att ma jistax isir appell imma jista' jsir appell biss rigward issues jew ta' applikazzjoni ħażina ta' xi dispożizzjoni tal-Att, jew ta' deċiżjonijiet li jinvolvu abbuż ta' diskrezzjoni.

Jiġifieri fil-każ ta' wrong interpretation as opposed to worng application m'hemmx dritt ta' appell.

DR LYNN SPITERI DALMAS: Hekk hu.

MARIO DE MARCO: Hemm xi raġuni għal dan?

IĊ-CHAIRPERSON: Nistieden lis-Sur Aldo Giordano biex jintervjeni.

Il-permess ingħata.

IS-SUR ALDO GIORDANO (Head of Resolution Unit, MFSA): Sur President, l-ewwel nett dan l-Abbozz ta' Liġi huwa traspożizzjoni ta' Direttiva tal-Unjoni Ewropea.

It-tieni, minħabba l-fatt li se nkunu qed nirriżolvu bank, ma jistax ikun hemm dewmien biex tirriżolvih.

Għaldaqstant l-appelli li jkun hemm ikunu for value and not to stop the resolution process, inkella jista' jiġri kif kien ġralna fil-passat, ċjoè jkollok destruction of value tal-bank bil-konsegwenza li ma jibqax flus, la għall-kredituri u lanqas għad-depożitanti.

Allura biex jiġi evitat dak it-tip ta' xenarju, il-proċess jibqa' għaddej però l-appell imbagħad isir for value.

Issa hawnhekk qed nużaw il-kliem "applika ħażin xi waħda mid-dispożizzjonijiet tal-Att" u naħseb li dawn qegħdin jintużaw bi skop.

Hawnhekk qed issir distinzjoni bejn applikazzjoni ħażina, fejn essenzjalment il-Kumitat ikun applika jew uża liġi minflok oħra, u interpretazzjoni ħażina tal-liġi.

Qed nipprova nkun ċert li l-kliem li użajtu huwa l-kliem li ridtu tużaw.

IĊ-CHAIRPERSON: Nistieden lil Dr Emilienne Agius biex tintervjeni.

Il-permess ingħata.

DR EMILIENNE AGIUS (Legal and International Relations, MFSA): Qiegħed jintuża dan il-kliem għar-raġuni sempliċi li dak huwa kliem li diġà jintuża meta nitkellmu fuq it-Tribunal għas-Servizzi Finanzjarji, li r-remit tiegħu diġà huwa stabbilit fil-liġi, preċiżmanet fis-subartikolu (9) tal-artikolu 21.

Hemmhekk diġà qiegħed stabbilit ir-remit tat-Tribunal u allura aħna kulma għamilna hawnhekk huwa li rreplikajna dak il-provvediment u qed nestenduh għal deċiżjonijiet li huma relatati m'' resolution.

Jiġifieri aħna ma rridux noħolqu xi ħaġa ġdida imma sempliċement nestenduha għal dawn it-tip ta' deċiżjonijiet.

MARIO DE MARCO: Jiġifieri l-paragrafi (a) u (b) tal-artikolu li se żżidu huma replika ta' dak li diġà jeżisti?

DR EMILIENNE AGIUS: Eżatt.

MARIO DE MARCO: Il-provisos biss li żidtu hux hekk?

DR EMILIENNE AGIUS: Iva, u l-provisos ġejjin mill-Bank Recovery and Resolution Directive (BRRD), jiġifieri mhumiex xi kreazzjoni ġdida lanqas.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija klawsola 4.

Klawsola 4 għaddiet nem. con. u ġiet ordnata ssir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

IĊ-CHAIRPERSON: Ninformakom li fl-Abbozz ta' Liġi kien hemm misprint fit-test Malti u l-klawsola 5 hija nieqsa għaliex hija mmarkata bħala klawsola 6.

Għaldaqstant ngħaddu għall-klawsola 6 kif indikata fuq dan l-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 6 – Emenda tal-Ewwel Skeda li tinsab mal-Att prinċipali.

IĊ-CHAIRPERSON: Rimarki?

CLYDE CARUANA: Sur President, nipproponi din l-emenda:

"B" Klawsola 6 għandha tiġi rinumerata bħala klawsola 5.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija l-emenda għall-klawsola 6 kif imressqa u moqrija mill-Ministru.

L-Emenda "B" għaddiet nem. con.

IĊ-CHAIRPERSON: Il-mistoqsija hija klawsola 5 kif rinumerata.

Klawsola 5, kif rinumerata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata ssir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

Klawsola 1 – Titolu fil-qosor.

IĊ-CHAIRPERSON: Rimarki?

"Ċ" Fi klawsola 1, minflok il-kliem "l-Att tal-2020 li Jemenda l-Att dwar is-Servizzi Finanzjarji ta' Malta" għandhom jidħlu l-kliem "l-Att tal-2020 li jemenda l-Att dwar l-Awtorità għas-Servizzi Finanzjarji ta' Malta".

"C" In the Maltese text of clause 1, for the words "l-Att tal-2020 li Jemenda l-Att dwar is-Servizzi Finanzjarji ta' Malta" there shall be substituted the words "l-Att tal-2020 li jemenda l-Att dwar l-Awtorità għas-Servizzi Finanzjarji ta' Malta".

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hija l-emenda għall-klawsola 1 kif imressqa u moqrija mill-Ministru.

L-Emenda "Ċ" għaddiet nem. con.

IĊ-CHAIRPERSON: Il-mistoqsija hija klawsola 1 kif emendata.

Klawsola 1, kif emendata, għaddiet nem. con. u ġiet ordnata ssir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

It-Titolu għadda nem. con. u ġie ordnat isir parti mill-Abbozz ta' Liġi.

IĊ-CHAIRPERSON: Il-Ministru Clyde Caruana.

CLYDE CARUANA: Sur President, nipproponi li l-Kumitat jawtorizza lill-Iskrivan tal-Kamra biex jikkoreġi xi żbalji tal-ortografija, jagħmel ir-rinumerazzjoni meħtieġa u xi emendi żgħar li jista' jkun hemm bżonn.

IĊ-CHAIRPERSON: Hawn qbil?

Fuq mozzjoni tal-Ministru għall-Finanzi u x-Xogħol il-Kumitat qabel li jawtorizza lill-Iskrivan tal-Kamra biex jikkoreġi xi żbalji tal-ortografija, jagħmel ir-rinumerazzjoni meħtieġa u xi emendi żgħar li jista' jkun hemm bżonn.

Il-Kumitat qabel ukoll li l-President tal-Kumitat għandu jirrapporta lill-Kamra li l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex jemenda l-Att dwar l-Awtorità għas-Servizzi Finanzjarji ta' Malta, Kap. 330" għadda mill-Kumitat b'emendi.

Fl-4.56 p.m. id-diskussjoni fi stadju ta' Kumitat ta' dan l-Abbozz ta' Liġi ġiet konkluża u l-Kumitat aġġorna.


KUMITAT PERMANENTI GĦALL-AFFARIJIET TA' GĦAWDEX

LAQGĦA NRU 3

It-Tnejn, 18 ta' Mejju 2020

Il-Kumitat Permanenti għall-Affarijiet ta' Għawdex iltaqa' fil-Kamra tal-Kumitati fil-Parlament, il-Belt Valletta fl-4.45 p.m.

L-Onor.

Justyne Caruana, President tal-Kumitat, ippresediet.

PREŻENTI

Il-Ministru għal Għawdex l-Onor.

Kevin Cutajar u l-Onor.

Il-President tal-Kumitat qalet it-talba.

Il-Minuti tal-Laqgħa Nru 2, li saret fit-12 ta' Mejju 2020, ġew ikkonfermati.

Il-President tal-Kumitat l-Onor.

Justyne Caruana fetħet it-tielet laqgħa ta' dan il-Kumitat billi rreferiet għall-qbil tal-Kumitat li tiġi fformulata ittra indirizzata lill-awtoritajiet konċernati sabiex jiġu mħarsa l-interessi tal-Gozo Channel.

Il-President tal-Kumitat infurmat lill-Membri illi kkomunikat mas-Sur Joe Cordina, Chairperson tal-Gozo Channel, sabiex jgħaddi lill-Kumitat l-informazzjoni neċessarja ħalli l-Kumitat ikun f'pożizzjoni li jifformula l-ittra msemmija, liema ittra tkun maqbula bejn il-Membri.

B'referenza għall-pjan ta' ħidma, il-President tal-Kumitat qalet illi l-Membri min-naħa tal-Oppożizzjoni għaddewlha lista ta' suġġetti li jixtiequ li jiġu diskussi fil-Kumitat u għaldaqstant talbet lill-Membri min-naħa tal-Gvern jgħaddu wkoll lista sabiex jiġi fformulat il-pjan ta' ħidma.

L-IMPATT TAL-COVID-19 FUQ GĦAWDEX U T-TRIQ 'IL QUDDIEM (KONT.)

Il-Kumitat stieden lis-Sur Noel Xerri, Chief Executive tal-Fondazzjoni OASI, biex jagħti preżentazzjoni fuq is-suġġett.

Is-Sur Noel Xerri ta Powerpoint presentation u ppreżenta lill-Kumitat:

Wara l-preżentazzjoni mis-Sur Xerri, il-Membri għamlulu numru ta' mistoqsijiet.

Il-President tal-Kumitat issuġġeriet li l-Fondazzjoni OASI tiġi megħjuna billi tiskatta diskussjoni ma' entitajiet nazzjonali, pereżempju bħall-Commcare Unit, li jkunu jistgħu jgħinu mil-lat ta' fornitura u amministrazzjoni ta' ċerti mediċini bħall-methadone.

Wara, il-Kumitat stieden lil Dr Anton Grech, Clinical Chairman tad-Dipartiment tal-Psikjatrija ġewwa l-Ministeru tas-Saħħa, u lis-Sinjura Jeanette Falzon, Viċi-President tal-Mental Health Association ġewwa Għawdex, biex jagħtu preżentazzjoni fuq is-suġġett permezz ta' video conferencing.

Dr Anton Grech u s-Sinjura Jeanette Falzon taw Powerpoint presentation u ppreżentaw lill-Kumitat:

Wara l-preżentazzjoni minn Dr Grech u s-Sinjura Falzon, il-Membri għamlu numru ta' mistoqsijiet.

Wara, il-Kumitat stieden lis-Sur Saviour Grech, President tal-Gozo NGOs Association biex jagħti preżentazzjoni fuq is-suġġett permezz ta' video conferencing.

Is-Sur Saviour Grech ta Powerpoint presentation u ppreżenta lill-Kumitat:

Wara l-preżentazzjoni mis-Sur Grech, il-Membri għamlulu numru ta' mistoqsijiet.

AFFARIJIET OĦRA

Il-President tal-Kumitat infurmat lill-Memri li għal-laqgħa li jmiss ser jiġu mistiedna Dr Francis Fabri, Segretarju Permanenti fil-Ministeru ghall-Edukazzjoni u x-Xogħol, il-Gozo University Group (GUG), il-Kunsill Studenti Universitarji (KSU) u MCAST Gozo Campus.

Fis-6.25 p.m. il-Kumitat aġġorna għat-Tlieta, 26 ta' Mejju 2020 fl-4.30 p.m. fejn ser ikompli jiġi diskuss l-Impatt tal-COVID-19 fuq Għawdex u t-triq 'il quddiem.

SKRIVANA TAL-KUMITAT

PRESIDENT TAL-KUMITAT

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees gpc


KUMITATI TALKAMRA TADDEPUTATI

KUMITAT PERMANENTI GĦALLISTANDARDS FILĦAJJA PUBBLIKA

AVVIŻ

Laqgħa Nru 13

It-Tlieta, 5 ta' Jannar 2021 fit-8.30 am

IlPresident talKumitat Permanenti għallIstandards filĦajja Pubblika javża li lKumitat se jiltaqa' nhar it-Tlieta, 5 ta' Jannar 2021 fit-8.30 am filKamra talKumitati filParlament, ilBelt Valletta, b'din laġenda:

Konferma tal-Minuti

Rapport dwar Investigazzjoni mill-Kummissarju għall-Istandards fil-Ħajja Pubblika - Ilment tas-Sur Carmel Cacopado dwar Abbuż ta' Poter fil-Ħatra tal-eks-ministru Konrad Mizzi bħala konsulent mal-Awtorità tat-Turiżmu ta' Malta (Każ K/022) (Kont.)

Xogħol ieħor

2 ta' Jannar 2021 SKRIVAN TALKAMRA

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees spl