KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AMBJENT U L-IPPJANAR TAL-IŻVILUPP

(Rapport Uffiċjali u Rivedut)

Laqgħa Nru. 19

It-Tnejn, 15 ta' Ġunju, 2015

Stampat fl-Uffiċċju tal-Iskrivan

Prezz €2.50

Laqgħa Nru. 19

It-Tnejn, 15 ta' Ġunju, 2015

Il-Kumitat iltaqa' fil-Parlament, il-Belt Valletta, fis-6:45p.m.

MADAM CHAIR (Onor. Marlene Farrugia): Nibdew l-ewwel bl-approvazzjoni tal-Minuti.

Peress li l-Minuti huma daqsxejn twal, se nagħtikom ftit ħin sabiex tilħqu tarawhom.

Sadanittant, nistieden lis-Segretarja tal-Kumitat sabiex, jekk jogħġobha, taqralna l-korrispondenza li kellna.

L-ISKRIVANA TAL-KUMITAT: Għandna e-mail mibgħuta mis-Sur Martin Scicluna lill-Iskrivan tal-Kamra fid-9 ta' Ġunju 2015, li tgħid hekk:

L-Iskrivan tal-Kamra kitiblu lura fejn issuġġerixxa li dan ir-rapport jiġi diskuss f'dan il-Kumitat sakemm il-Kumitat ma jsib ebda oġġezzjoni.

MADAM CHAIR: Biex infiehem lil min hawn preżenti, dan il-Kumitat oriġinarjament ġie mwaqqaf sabiex jiddiskuti policies li kienu jkunu riferuti lilu mill-Ministru jew Segretarju Parlamentari.

Fil-bidu ta' din il-Leġiżlatura, aħna ħadna l-intrigu li ppruvajna nwessgħu d-doveri u l-abbiltajiet ta' dan il-Kumitat, u fil-fatt kellna żewġ rulings tal-iSpeaker li tawna raġun, fis-sens li għandna nużaw il-poteri ta' dan il-Kumitat b'mod aktar wiesa' kif inhu l-ispirtu tal-ħolqien tiegħu – fil-fatt aħna hekk għamilna – u għalhekk illum qed ikollna diversi talbiet, inkluż din tal-lum, sabiex niddiskutu materja oħra li ma tkunx riferuta lilna mill-Ministru jew mis-Segretarju Parlamentari.

Hawn xi oġġezzjoni mill-Membri tal-Kumitat sabiex dan ir-rapport jiġi diskuss f'dan il-Kumitat?

Ma jidhirx li hawn, u għalhekk nistgħu niktbu lis-Sur Scicluna u nistednuh jibagħtilna r-rapport sabiex imbagħad ikun jista' jiġi diskuss.

Nistgħu ngħaddu għall-konferma tal-Minuti tal-Laqgħa Nru. 18?

L-Onor.

MARTHESE PORTELLI: Aħna nipproponu li fl-aħħar tal-paragrafu li jibda bil-kliem "L-Onor.

Marthese Portelli qalet" li hemm f'paġna 5, jidħlu l-kliem "fost l-oħrajn" ħalli jkun qed jirrifletti dak li fil-fatt sar.

MADAM CHAIR: Hawn qbil?

CHARLES BUHAGIAR: Madam Chair, fit-tieni paġna fil-paragrafu li jibda bil-kliem "Waqt id-diskussjoni", nipproponi li jidħol ukoll ismi għaliex jien ukoll ipproponejt emenda.

MADAM CHAIR: Hekk hu fil-fatt.

Hawn qbil?

(Onor. Membri: Iva) Il-Minuti, kif emendati, jistgħu jiġu konfermati issa?

Il-Minuti emendati tal-Laqgħa Nru. 17, li saret fit-2 ta' Ġunju 2015, ġew ikkonfermati.

MADAM CHAIR: Nistgħu issa nagħtu bidu għad-diskussjoni tal-lejla.

DISKUSSJONI DWAR IL-PJAN STRATEĠIKU GĦALL-AMBJENT U L-IPPJANAR MAĦRUĠ MILL-AWTORITÀ MALTIJA GĦALL-AMBJENT U L-IPPJANAR, U L-EMENDI PROPOSTI GĦALIH (KONT.)

MADAM CHAIR: Naħseb li kulħadd għandu kopja tar-rapport, u għalhekk nistieden mal-ewwel liċ-Chief Executive Officer (CEO) tal-Malta Environment and Planning Authority (MEPA) sabiex jispjegalna ftit b'mod verbali is-sequence of events: imbagħad, dawk kollha li jixtiequ jersqu mal-Mejda biex jagħmlu l-preżentazzjoni tagħhom, nisimgħuhom wieħed wara l-ieħor.

Dak li ma nlaħħqux nagħmlu llum se nkompluh f'laqgħa oħra; iżda nippruvaw nagħmlu kemm jista' ikun xogħol illum.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG (CEO, MEPA): Il-Gvern is-sena l-oħra talabna sabiex naraw għal żewġ sites jew iktar li jistgħu jkunu idonei għal università ġewwa s-southeast ta' Malta.

Aħna tlabna lill-Government Property Division (GPD) sabiex jagħtuna x'sites għandhom available li jaqbżu l-50,000 metru kwadru, u tawna tliet sites b'kollox.

Site minnhom kienet adjaċenti eżatt mal-impjant tar-riċiklaġġ f'Ta' Barkat, u ż-żewġ sites l-oħra kienu dawk ta' San Leonardu u Ta' Żonqor.

Ovvjament, is-site Ta' Barkat mill-ewwel ġiet awtomatikament waived out, l-ewwel nett għaliex jekk għada pitgħada l-impjant Ta' Barkat ikollu bżonn jikber ma jkollux fejn jikber, u t-tieni minħabba li ma tagħmilx sens li se tmur tagħmel xi ħaġa hekk eżatt ma' dak l-impjant.

Imbagħad, għamilna comparison bejn iż-żewġ sites l-oħrajn, jiġifieri bejn is-site Ta' San Leonardu u s-site Ta' Żonqor, u fir-rapport għandkom il-konklużjonijiet tagħna bbażati fuq dak li rajna.

MADAM CHAIR: Grazzi.

Nistgħu nistiednu issa lill-ewwel mistednin tagħna, li huma l-Perit Carmel Cacopardo u l-Prof.

Arnold Cassola mill-Alternattiva Demokratika.

Nagħtikom merħba fil-Kumitat tagħna peress li din hija l-ewwel darba li qegħdin tattendu għal dan il-Kumitat.

Jien naħseb li jmisskom tiġu dejjem hawnhekk, għax ikun hawn ħafna diskussjonijiet interessanti li nisperaw li minnhom joħroġ il-frott.

IL-PERIT CARMEL CACOPARDO (Viċi Chairman, Alternattiva Demokratika): Ir-reazzjoni tagħna għal dan ir-rapport hija fis-sens li dan ir-rapport ma jeżaminax x'possibilitajiet hemm fin-Nofsinhar ta' Malta għall-proposta taħt konsiderazzjoni, iżda pjuttost ittieħdet deċiżjoni preliminari u ġiet analizzata.

Meta inti tibda b'żewġ sites biss – ninsew għal mument it-tielet waħda għar-raġunijiet li spjega s-Sur Buttigieg – u telimina kompletament il-possibilitajiet l-oħrajn kollha bil-vantaġġi u l-iżvantaġġi li fihom kull waħda minnhom … Kull site li ssemmiet, inkluż il-bini storiku li ssemma minn diversi persuni u organizzazzjoni, fiha vantaġġi u żvantaġġi; imma l-ebda waħda minnhom ma ġiet eżaminata.

Is-serjetà titlob li dawn l-affarijiet ikunu kkunsidrati fl-istadju tad-drawing board, jiġifieri meta tkun għadek taħseb preliminarjament fuq dawn l-affarijiet.

Apparti dan, jekk jiena rajt ir-rapport sew, hemm xi ħaġa importanti ħafna nieqsa li jien naħseb li tqarreb lejn id-diżonestà, fis-sens li r-rapport ma jagħmel l-ebda riferenza għall-fatt li l-Pjan Lokali diġà jiddetermina nature park area li hija sostanzjali, u li hija overlapping mal-area li hija taħt konsiderazzjoni bħala waħda mis-sites għall-iżvilupp tal-proposta.

Qed ngħid dan minħabba li din hija rabta u, sakemm ma jiġux segwiti l-proċeduri legali neċessarji, inkluż il-proċeduri ta' konsultazzjoni, ir-rabta li hemm s'issa ta' nature park – qed nirreferi għall-pjanta MS1, Marsascala North Policy Map, fil-Pjan Lokali tan-Nofsinhar li ma jidhirlix li qegħda hemm, hemm ħafna pjanti oħrajn li kollha huma validi u kollha huma meħudin mill-Pjan Lokali, però kumbinazzjoni din mhijiex hemm, u jien din naraha bħala diżonestà fir-rapport għaliex, mill-pjanti li ġew ippubblikati, kull waħda minnhom tagħmel overlapping b'mod sostanzjali fuq din in-nature park area – … Ovvjament, qed isiru proposti li n-nature park għandu jkun ta' ċertu daqs, u r-rapport ma jgħidilniex li l-Pjan Lokali diġà jiddetermina n-nature park sostanzjalment ikbar minn dak li qed jiġi propost.

Naturalment wieħed jista', jekk irid, jgħid li l-proposta hi li n-nature park li hemm fil-Pjan Lokali jonqos; imma l-proposta qiegħda tiġi ppreżentata fil-media minn kelliema għan-nom tal-Gvern bħala li se jingħatalna rigal ta' nature park, meta n-nature park diġà hu propost ferm ikbar – jiena ngħid viċin id-doppju – ta' dak li huwa propost fil-proposta li qed issir dwar din l-università.

Allura l-pożizzjoni tagħna hi li, l-ewwel nett, għandu jsir site selection exercise suret in-nies, u s-site selection exercise suret in-nies irid isir billi jiġu kkunsidrati fi stadju ta' drawing board is-siti kollha.

Fl-ewwel partijiet tar-rapport, proprjament fl-iscope, jingħad li two general areas have been presented for assessment, jiġifieri xi ħadd diġà għamel dan l-eżerċizzju.

Issa, jekk dan l-eżerċizzju sarx bl-addoċċ, jew jekk sarx b'mod studjat u dettaljat, jiena ma nafx.

Jekk dan l-eżerċizzju sar diġà minn min għadda l-proposta lill-MEPA biex sar dan ir-rapport, ikun tajjeb li dan ir-rapport addizzjonali jiġi ppreżentat.

Irrid inżid ngħid ukoll li hemm ħafna raġunijiet għalfejn m'għandux isir żvilupp fl-ODZ.

L-ewwel raġuni hija li, matul is-snin, iċ-ċaqliq li kien hemm fil-linji tal-iżvilupp, dejjem kull waħda minnhom tat daqqa ta' ħarta lis-settur tal-biedja.

Li lill-bidwi tgħidlu: "Tħabbilx rasek, minflok din l-art li qed taħdem se nagħtik oħra", mhijiex soluzzjoni, għax għall-bidwi l-għalqa mhijiex għodda li meta tispiċċa tibdilha b'għodda oħra.

Il-bidwi għandu rabta emotiva mal-art, u kull bidwi jgħidlek il-vantaġġi u l-iżvantaġġi ta' kull biċċa art.

Din hija xi ħaġa li ssibha fi studji dwar l-agrikoltura indiġena tad-diversi pajjiżi, affarijiet li nsegwuhom fil-bidu nett tal-istudji ambjentali.

Il-ħtieġa li nipproteġu r-raba' tmur lil hinn mill-ħtieġa li wieħed jipproteġi l-ispazji miftuħa.

Meta nitkellmu fuq il-ħtieġa li nipproteġu l-ispazji miftuħa, ħafna drabi r-riferenza tkun għall-pjazez u għall-ġonna pubbliċi f'areas urbani.

Il-ħtieġa tal-protezzjoni, kemm tar-raba' kif ukoll tax-xagħri, hija neċessità minħabba li l-bniedem għandu ħtieġa li jirriskopri l-konnessjoni tiegħu man-natura, li bl-urbanizzazzjoni tul is-snin inqatgħet.

Jeżistu studji – u ħafna minnkom dawn segwewhom – minn għaqdiet ambjentali, fosthom fir-Renju Unit, li jassoċjaw il-ħtieġa ta' iżjed konnessjoni man-natura bħala anke mezz ta' fejqan għall-mard mentali.

Pereżempju, waħda min-non-governmental organisations (NGOs) ewlenin fir-Renju Unit dwar is-saħħa mentali xi snin ilu ppubblikat rapport intitolat "Ecotherapy – A Green Agenda for Mental Health", fejn tispjega anke l-istudji li huma għamlu fuq il-konnessjoni tal-bniedem man-natura, u kif huwa ppruvat – kif anke ppruvaw f'pajjiżi oħrajn fi studji oħrajn – kif persuni, b'mod partikolari dawk li jkunu maqtugħin mill-konnessjoni diretta man-natura, bħal pereżempju, ħabsin u nies li jkunu ilhom għal żmien twil rikoverati ġewwa l-isptar, permezz ta' roof garden – esperiment li sar fil-Messiku – kapaċi jkollhom fejqan aktar malajr.

Allura, l-argument favur il-ħarsien tal-ODZ mhuwiex biss wieħed favur il-biedja, jew favur il-containment tal-iżvilupp urban, iżda huwa wkoll argument favur li r-rabta u l-għeruq tal-bniedem man-natura ma jkomplux jinqatgħu iżjed milli nqatgħu bl-urbanizzazzjoni sfrenata li kellna tul is-snin.

Dak li għandi xi ngħid f'dan l-istadju.

MADAM CHAIR: Grazzi.

Sur Buttigieg, tixtieq tagħmel xi osservazzjonijiet?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Xtaqt inwieġeb għal xi kummenti li saru.

L-ewwel nett, mhux is-soltu li nisma' lill-Perit Cacopardo jitkellem b'dak il-mod, għax ġeneralment ikun għamel ir-riċerka tiegħu ben tajjeb.

Naħseb li din id-darba jew ma qarax ir-rapport, jew ma nafx, għax li jiġi jgħidli li qed nimxu b'mod żleali hija mill-inqas inkorretta, għaliex paragrafu 4.15 li hemm f'paġna 8 jagħmel riferenza ċara li fis-site hemm designation għal nature park, u fl-aħħar paġna hemm proprju l-pjanta tal-MS1.

Jiġifieri, li b'xi mod l-Awtorità ippruvat tiżgwida lil xi ħadd, naħseb li it's far from reality.

Ir-rapport kien intenzjonat biex il-Gvern ikollu idea dwar jekk jistax jikkunsidra jew le site fis-southeast ta' Malta.

MADAM CHAIR: By the time li waslet għandkom il-konverġenza tas-site selection, jidher li kien hemm stadju ta' qabel fejn intgħażlu dawk it-tliet siti, inkluż dik Ta' Barkat.

At that stage, intom ġejtu ffaċċjati b'xi rapport?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Le, anzi l-Gvern talabni nħares lejn is-southeast ta' Malta u ngħid x'jirriżultali minnhom, basta jkunu 'l fuq minn 50,000 metru kwadru.

Bħalissa qegħdin naraw sites alternattivi fis-south ta' Malta li huma 'l fuq minn 25,000 metru kwadru biex inkabbru l-firxa ta' sites li jistgħu jkunu kkunsidrati.

Dawn għalissa għadna qed narawhom; fil-fatt, bħalissa għandna 'l fuq minn 100 site li għadna qed narawhom.

MADAM CHAIR: Jiġifieri, bħalissa you went back to the drawing board, qed terġgħu taraw sites iżgħar ...

Dan huwa proċess li normalment isir f'kull applikazzjoni u f'kull proċess ta' environmental impact assessment (EIA).

Qabel ma inti tasal biex tgħid li se tmur tara fid-dettall jekk hux "dan" is-sit jew "dan" is-sit, l-ewwel trid tibda mill-EIA.

Però, l-problema kbira li nqalgħet mas-soċjetà ċivili hija għax ġejna ffaċċjati b'90,000 metru kwadru li qisha fait accompli li se ssir.

Għalhekk qam dak kollu.

Aħna ma ġejniex iffaċċjati bl-istudji, bl-EIAs u bil-progression normali ta' kif isiru dan it-tip ta' investimenti.

Għalhekk aħna llum kollha qegħdin hawnhekk, u kulħadd jixtieq jagħmel l-almu tiegħu biex kemm jista' jkun ma jkollniex aktar ODZ jittiekel.

ASTRID VELLA (Flimkien għal Ambjent Aħjar): Is-Sur Buttigieg għadu kif qal li din il-proċedura li ġiet segwita hija waħda ġdida.

Jien nixtieq nistaqsi jekk qattx kien hemm każ fejn il-MEPA għażlet sit hi għal żviluppatur.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Kien hemm diversi drabi fejn saru site selection exercises: jekk tidħol fil-website tal-MEPA, tara li hemm site selection exercises li ġew approvati.

Ma ninsewx li dan l-eżerċizzju ma sarx għal żviluppatur, imma sar għall-Gvern.

ASTRID VELLA: Dment li l-MEPA hija r-regolatur, u kwalunkwe progress fuq dan is-sit irid jiġi aġġudikat mill-MEPA, inkluż – wieħed jispera – EIA jidħol proprju fil-mertu tas-site selection, il-MEPA kif tista' tippreżenta ruħha bħala impartial adjudicator?

Dan bħal meta imħallef ikun ikkummenta fuq każ u kkommetta ruħu fuqu, imbagħad irid jiġġudika.

Fl-opinjoni tagħna, huwa conflict of interest meta tkun diġà ikkommettejt ruħek fuq każ li inti stess qed tiġġudika.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: L-Awtorità hija magħmula minn direttorati u mill-Awtorità.

Dan il-Bord ma telax quddiem l-Awtorità għal deċiżjoni.

Huwa d-Direttorat, li huwa t-technical arm tal-Awtorità, li ta parir lill-Gvern.

Jiġifieri l-Awtorità fl-ebda ħin u fl-ebda mument b'xi mod m'għandha l-pożizzjoni tagħha mittiefsa.

MADAM CHAIR: Ħalli nistaqsi xi ħaġa biex inkompli ma' dak li qalet is-Sinj.

Huwa minnu li t-talba għas-site selection saret mill-Gvern; però dan mhuwiex proġett tal-Gvern, imma huwa proġett ta' investitur barrani – seta' kien Malti – privat.

Qatt kellkom sitwazzjoni fejn intom tintalbu mill-Gvern biex tissuġġerixxu għal investitur privat?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ħalli nagħtik eżempju.

Is-site selection exercises tal-iSmall and Medium sized Enterprises (SMEs) sar kollu għall-privat.

MADAM CHAIR: Kollox sew, imma l-Gvern qatt talabkom ...?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Mhux il-Gvern talab li s-site selection isir?

Fejn saru site selections fil-pjanijiet lokali, anke ta' skejjel, saru għall-privat ukoll.

Jekk, pereżempju, nieħdu s-St.

MADAM CHAIR: Imma talabkom il-Gvern biex issibulhom site?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ma nafx ngħidlek jekk fil-każ ta' St. Michael's Foundation talabx il-Gvern, imma fil-każ tal-SMEs, talab il-Gvern.

MADAM CHAIR: Meta tgħid SMEs, mhux SME wieħed: jiġifieri għandek location fejn għandek ħafna SMEs?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Le, għandek ħafna locations fejn għandek SMEs.

MADAM CHAIR: Imma dik hija policy tal-Gvern, mentri hawnhekk m'aħniex qed nitkellmu dwar policy tal-Gvern.

Hawnhekk qed nitkellmu fuq li ġie investitur privat – kien min kien – u għall-ewwel darba – kif diġà donni qed nifhimha jien – il-Gvern talab lilkom biex intom issibulu post biex jinvesti.

Ikkorreġini jekk qed ngħid xi ħaġa ħażina, però donnha hekk qed tinstema'.

Jekk trid, id-darba li ġejja nagħtik lista tas-site selection exercises li għamlet l-Awtorità.

MADAM CHAIR: Nirringrazzjak.

Nixtieqha dik il-lista.

Iktar osservazzjonijiet?

ASTRID VELLA: Sur Buttigieg, fid-diskussjonijiet li saru bejn l-Awtorità, il-Gvern u l-NGOs, inti kont preżenti, u għad-diversi suġġerimenti għal siti differenti li saru minn NGO partikolari li studjat il-proġett, inti kont kritiku u ppruvajt twarrabhom.

Aħna nħossu li dan huwa predisposition għal dak li kkonkludiet il-MEPA, u nuqqas ta' openness għall-possibilità ta' siti oħrajn.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Nixtieq nikkorreġik li l-uniku sit li ma qbiltx miegħu kien dak ta' Ricasoli, u r-raġuni hija li llum din tintuża mill-film industry, u hemm ukoll l-impjant ta' fejn imur il-waste oils tal-vapuri, u għalissa m'għandniex site alternattiva fejn jista' jsir dan.

Inti ma tistax titfa' università ma' faċilità industrijali, u għalhekk jien ikkritikajt is-suġġeriment li sar.

Ngħidlek ukoll li dak il-meeting sar madwar xahar ilu, mentri dan ir-rapport sar f'Novembru 2014.

ASTRID VELLA: Meta sar ma tantx għandu rilevanza għax għadu jseħħ.

Però, rrid ngħidlek li anke meta semmejna s-site ta' San Salvatur, ukoll ikkritikajt l-għażla u l-possibilità.

Imma ħalli nkompli, u se nikkwota mill-istudju fejn jgħid:

Naħseb li se tgħidli li ma kienx ir-remit ta' dan l-istudju li jidħol fil-planning context; imma fir-rapport qed tgħid li, jekk saret xi ħaġa ħażina fil-passat, wieħed huwa ġustifikat li jkompli fuq dik it-trend minflok isib soluzzjonijiet aħjar għall-komunitajiet Maltin.

Aħna noġġezzjonaw bis-sħiħ għal dak il-paragrafu, għax nippretendu ferm ferm aħjar mill-MEPA milli tikkwota żbalji tal-passat.

Il-paragrafu ta' wara mbagħad jgħid hekk:

Infakkrek li meta fil-bordijiet tal-MEPA aħna semmejna każijiet li jmorru kontra l-ispirtu tal-iStrategic Plan for the Environment and Development (SPED), aħna ġejna mfakkra li l-iSPED għadu mhuwiex applikabbli, u għal dik ir-raġuni ma jistax jiġi kkwotat.

Issa, f'daqqa waħda, l-iSPED jista' jiġi kkwotat, għalkemm m'għandux il-Parliamentary endorsement u allura ma daħalx fis-seħħ.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Lanqas xejn.

Li qed ngħidu hu li d-dokument sar mal-Pjan ta' Struttura, u kull ma qed nagħmlu huwa li niġbdu l-attenzjoni li, anke jekk jiġi approvat l-iSPED kif inhu – għax jaf jiġi emendat – xorta huwa in line miegħu.

ASTRID VELLA: Allura kif tista' tispjega li meta aħna nikkwotaw l-iSPED we are invariably dismissed?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Għidli fejn.

ASTRID VELLA: Meta nkunu quddiem il-Bord tal-MEPA.

ASTRID VELLA: M'iniex qed ngħid minnek, imma inti tirrappreżenta lill-MEPA.

Ir-rapport ikompli jgħid li:

Jien nixtieq nistaqsi jekk sarx xi studju, anke superfiċjali – m'iniex qed nippretendi xi studju in-depth – ta' kemm se jinħolqu mpjiegi, u jekk dawn l-impjiegi humiex se jkunu għall-Maltin – jiġifieri mhux ikunu lecturers barranin – u jekk dawn l-impjiegi humiex se jmorru għan-nies taż-żona.

Jien, pereżempju, nista' ngħidlek li l-Birgu Waterfront mhu qed jimpjega lil ħadd mill-Birgu.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Dak il-paragrafu huwa parti mill-oġġettivi li aħna rċevejna mingħand il-Gvern, li this project will create a number of jobs, li żgur ma jistgħux ikunu biss għan-nies li joqogħdu fin-naħa t'isfel ta' Malta, għax ċerti lecturers ma jgħixux fin-naħa t'isfel ta' Malta.

Però imbagħad għandek servizzi oħrajn relatati mas-servizz edukattiv, li jinkludu ġardinara, cleaners, servizzi ta' librara, eċċ. Jiġifieri hemm numru ta' jobs li llum anke fl-Università jeżistu.

MADAM CHAIR: Imma studju ma sarx, in-depth study ma sarx?

ASTRID VELLA: Voldieri intom m'għamiltu l-ebda sforz biex tkunu tafu kemm se jinħolqu mpjiegi għall-Maltin, u jekk dak jiġġustifikax, b'mod jew ieħor, l-użu ta' art fl-ODZ?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Dak mhuwiex ir-remit ta' dan ir-rapport.

Intom tgħidu li dan sar bħala desktop study.

Issa jien nisfida l-fatt li wieħed jipproduċi rapport ta' serjetà, anke bażika, sempliċement minn fuq desktop study mingħajr ma jmur fuq is-sit, u se nuri ritratt li ma nistax nifhem kif intuża hawnhekk.

Dan huwa ritratt meħud fis-sajf, għax juri l-għelieqi kollha nexfin u kannella, u juri wkoll li minn kwart tal-art mhijiex raba' fabbrikata.

Dan ir-rapport sar f'Novembru, meta l-art ma tkunx kannella u niexfa, u allura jien nistgħaġeb kif intom, bil-limitazzjonijiet ta' desktop study, lanqas użajtu ritratti jekk mhux tas-sena kollha, almenu tal-istaġun meta tlesta r-rapport.

Hawnhekk qed nuri ritratt iżjed staġjonali li juri kemm hemm art fabbrikata fiż-żona, u fid-dettalji x'imkien jgħid kemm hu l-persentaġġ ta' art fabbrikabbli.

Fil-fatt, hawn li agricultural land (grasses) jammonta għal 30%, filwaqt li agricultural land with no annual activity – li jien nifhem li hija art abbandunata – tammonta għal 50%.

Issa, dan ir-ritratt juri ċar ħafna li hemm almenu żewġ terzi tal-art agrikola li hija fabbrikata.

Jiġifieri, din il-classification tidher żbilanċjata immens, u jien nistgħaġeb kif m'użajtux iżjed il-mezzi li għandkom ta' aerial photography biex tieħdu idea iżjed ċara tal-użu tal-art hemmhekk.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ovvjament intużat l-aerial photography għax aħna dak nużaw għar-ritratti uffiċjali, u d-data li inti qed tikkwota ġibniha mingħand id-Dipartiment tal-Agrikoltura skont kif inhi rreġistrata mad-Dipartiment tal-Agrikoltura.

ASTRID VELLA: Għal dak li jirrigwarda aerial photography, dan jista' jiġi aġġornat regolarment, voldieri billi tużaw aerial photography li mhuwiex staġjonali … L-aerial photography inzerta wera l-agħar staġun li seta' jintwera.

Fejn jidħol reġistrazzjoni agrikola, jista' jkun – u ġie ppruvat kemm-il darba – li tkun inaccurate.

Meta d-data tal-Ministeru tal-Agrikoltura qalet li ma kien hemm l-ebda użu agrikolu tal-għalqa Tal-Papa, u lanqas kien hemm siġra waħda f'għalqa fejn kien hemm 80 siġra, il-MEPA kienet konxja ta' dawn ix-shortcomings.

Allura jien kont nippretendi li, għal rapport daqshekk importanti li l-kwalità tal-ħajja ta' komunità sħiħa tiddependi minnu, wieħed imur fuq il-post u bis-serjetà tiddetermina li mhux tiddependi minn desktop study u minn informazzjoni li fil-passat intwera li kien żbaljat.

Grazzi.

MADAM CHAIR: L-Onor.

CHARLES BUHAGIAR: Madam Chair, għall-kumment li għamlet is-Sinj.

Vella nixtieq ngħid li fil-Parlament ġie ppreżentat preliminary study magħmul minn Gordon Cordina – u li anke ġie mqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra – dwar kemm se jkun hemm impjiegi u income ġenerati.

MARTHESE PORTELLI: Madam Chair, jekk tippermettili, nixtieq nikkjarifika punt fuq ir-rapport ta' Gordon Cordina.

Gordon Cordina qal ċar u tond li l-istudju li għamel hu għamlu mil-lenti ekonomika biss.

Huwa qal kategorikament li jsir f'Żonqor jew isir x'imkien ieħor, xorta l-istess effett ekonomiku se jkun hemm.

CHARLES BUHAGIAR: Xtaqt nistaqsi lis-Sur Buttigieg jekk fhimtux tajjeb li qal li, fil-każ ta' educational institutions, il-Pjan ta' Struttura jippermetti li jsir f'ODZ, u l-iSPED jippermetti wkoll li jsir f'ODZ.

U l-iSPED kif inhu bħalissa jippermettih ukoll.

MADAM CHAIR: Dejjem jekk ma jkunx hemm siti alternattivi li jistgħu jintużaw.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ovvjament.

MARTHESE PORTELLI: Le, l-emendat mhux hekk ġie.

Dik hija l-proposta kif xtaqniha aħna, liema proposta ma kenitx ġiet aċċettata.

MADAM CHAIR: Imma konna żidniha.

MADAM CHAIR: Imma hemm il-kwestjoni ta' kif wieħed jinterpreta l-kelma "feasible".

Sur Buttigieg, jiena ma kontx preżenti hemm meta l-NGOs staqsewk fuq Fort Ricasoli.

Huwa veru li l-industrija tal-films qed tagħmel użu minn din il-forti; però huwa minnu wkoll li din il-forti is crumbling into the sea, qed titħalla titmermer.

Bħala awtorità li suppost tħarsu l-wirt storiku u arkitettoniku tagħna, ma jidhrilkomx li mhijiex assolutament raġuni valida li ċċaħdu ċ-ċans li din il-fortifikazzjoni tiġi restawrata u tintuża bħala university campus, minflok ma qtajtulha rasha mill-ewwel li mhijiex addattata u adegwata?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ir-raġuni mhijiex minħabba l-industrija tal-films, imma hija minħabba l-industrija li hemm taż-żejt ...

MADAM CHAIR: Li qegħdin parti minnha.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Huma parti minnha; imma, minħabba ċ-ċmieni li għandha, ħadd mhu se jitfa' università hemmhekk biż-żjut u l-irwejjaħ li joħorġu minn hemm.

Aħna bħala awtorità għandna problemi kbar bl-uffiċini li għandna Hexagon House minħabba f'hekk.

MADAM CHAIR: Imma bħala awtorità ma jidhrilkomx li wasalna fi stadju li tkunu proattivi u tissuġġerixxu li dik it-tip ta' industrija għandna niffukawha f'post li hu diġà mimsus, u jekk hemm iċ-ċans li aħna nissuġġerixxu din il-fortifikazzjoni lil dan l-investitur, nagħmlu minn kollox biex forsi anke jsir ir-restawr tagħhom?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Madam Chair, ir-relocation tal-waste oils naħseb hija waħda mill-iktar uġigħ ta' ras li kellu kemm dan il-Gvern, kif ukoll il-Gvern preċedenti.

S'issa, għadu ma nstabx sit alternattiv.

Ir-raġuni li, għal dawn l-aħħar erba', ħames snin, dan għadu qed jaħdem with a temporary permit li jiġġedded kull sitt xhur … Li kieku sibna sit alternattiv, żgur li konna nagħmlu l-mezz kollu possibbli biex jiġi rilokat.

MADAM CHAIR: Imma saru studji biex jinstabu siti alternattivi?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Li nista' ngħidlek hu li l-persuna għandha kuntratt f'idejha biex tibqa' tuża s-site għal 30 sena oħra.

MADAM CHAIR: M'għadekx kif għedtli li jiġi mġedded kull sitt xhur?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: L-environmenal permit jiġi mġedded.

MADAM CHAIR: Imma jekk ma ġġeddidlux il-permess ikun inutli li jkollu kuntratt għal 30 sena oħra!

Mela l-MEPA hija responsabbli!

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jekk nagħlqu lilu, mbagħad niġu in breach tal-Marpol Convention, u ngħidu li l-portijiet tagħna m'għandhomx faċilità.

MADAM CHAIR: Imma jiena naħseb – u qed nagħmillek dan is-suġġeriment bħala Chairperson ta' dan il-Kumitat – li wasal iż-żmien li intom tkunu proattivi u tieħdu l-inizjattiva biex din il-problema tiġi riżolta.

Jekk jiġri hekk, din il-forti jkollha ċans tiġi restawrata u wżata b'mod sostenibbli.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Madam Chair, nassigurak li qegħdin nippruvaw insibu siti alternattivi.

MADAM CHAIR: Tajjeb ħafna, għallinqas bdejna minn x'imkien.

L-Onor.

MARTHESE PORTELLI: Jiena nixtieq nagħmel żewġ punti, u se nibda bl-ewwel wieħed fuq Ricasoli.

Ftit tal-ġranet ilu, l-Prim Ministru qal li s-sit ta' Ricasoli qiegħed jiġi kkunsidrat u studjat.

Jiġifieri, jien illum nixtieq li jkolli kjarifika bejn dak li qed jgħid il-Prim Ministru u l-pożizzjoni tal-MEPA.

It-tieni punt, se nerġa' immur lura back to basic fuq is-site selection exercise.

Inkun qed ngħid sew meta ngħid li dan mhuwiex a site selection exercise, imma huma an imposed site selection exercise.

Qed ngħid hekk għax il-MEPA ingħatat is-siti li riedet tevalwa.

It-talba inħarġet mill-Uffiċċju tal-Prim Ministru?

MARTHESE PORTELLI: Meta saret it-talba mill-Uffiċċju tal-Prim Ministru?

MARTHESE PORTELLI: Jiġifieri intom kemm ingħatajtu, bejn wieħed u ieħor, żmien biex tagħmlu r-rapport?

F'xahar ridtu tagħmlu r-rapport?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ma kellniex timeframe ta' meta kellu jkun lest ir-rapport.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Għax daqshekk domna biex nagħmluh.

MARTHESE PORTELLI: Jiġifieri domtu xahar biss.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Il-brief li aħna ngħatajna hi biex naraw jekk hemmx artijiet fis-southeast ta' Malta li huma publicly …

MADAM CHAIR: Artijiet, mhux siti, li jistgħu jospitaw università?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Art li tista' tkun tajba biex tinbena università fiha b'minimu ta' 50,000 metru kwadru, u li l-maġġorparti tagħha hija government owned.

Dawk kienu l-parametri li aħna rċevejna mingħand il-Gvern, u fuq dawk il-parametri aħna bdejna dan ir-rapport.

MARTHESE PORTELLI: U t-talba saret mill-Uffiċċju tal-Prim Ministru?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Iva, it-talba saret mill-Uffiċċju tal-Prim Ministru.

MARTHESE PORTELLI: Għax hemm differenza bejn gvern, dipartiment, u ieħor.

It-talba saret mill-Uffiċċju tal-Prim Ministru?

MARTHESE PORTELLI: Intom, bħala MEPA, mortu għand il-Land Department biex dawn jidentifikawlkom l-art li intom tistgħu tevalwaw?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Biex tagħtina l-artijiet kollha li għandha fis-southeast ta' Malta li huma 'l fuq minn 50,000 metru kwadru.

MARTHESE PORTELLI: Min kien qiegħed jaħdem fuq dan ir-rapport fi ħdan il-MEPA?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: L-uffiċċju tiegħi.

MARTHESE PORTELLI: Hawnhekk hawn dilemma kbira u naħseb, qabel ma nsolvu din il-problema, kulħadd se jibqa' shrouded in a cloud of mystery.

Ftit tal-ġimgħat ilu, saret Press Conference on site mill-Ministru Leo Brincat, mill-Ministru Evarist Bartolo u mill-Ministru Chris Cardona fejn il-media staqsiethom point blank min għażel is-sit.

Dakinhar, il-Ministru Chris Cardona qal li s-sit għażlu l-investitur.

Mela llum għandna jkollna ddikjarat bl-iktar mod ċar min għażel is-sit, jekk hux il-GPD, jekk hux Kastilja, jew inkella jekk hux l-investitur, għax xi ħadd qiegħed igerfex il-fatti.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jiena ma nafx min għażel is-site.

Li nista' ngħidlek jien hu li l-ordnijiet li rċevejna kienu biex naraw liema artijiet hemm fis-southeast ta' Malta li jistgħu jkunu tajbin għall-bini ta' università.

Aħna ppreparajna dan ir-rapport fejn ikkomparajna ż-żewġ siti – għax mit-tlieta, għalina tnejn kienu fattibbli – u rajna liema minnhom kellha l-inqas impatt.

Kif diġà għedt, issa l-Gvern tana remit ieħor, dak li naqbdu s-sites kollha li hemm fis-south ta' Malta li huma ikbar minn 25,000 metru kwadru – allura l-parametru issa kiber – u aħna qegħdin naraw dawk is-sites kollha.

MADAM CHAIR: Jiġifieri, s-site selection issa qed terġa' tiġi studjata?

MARTHESE PORTELLI: Jiġifieri, t-talba oriġinali saret mill-Uffiċċju tal-Prim Ministru f'Kastilja lilek.

Nassumi li saret bil-miktub.

Jew saret bil-fomm biss?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Bil-fomm.

MARTHESE PORTELLI: Minn hemmhekk, nies mid-dipartiment tiegħek marru l-GPD?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Aħna ktibna lill-GPD, u l-GPD għaddewlna l-informazzjoni.

MARTHESE PORTELLI: Tista' tqiegħed fuq din il-Mejda kopja tal-korrispondenza li għaddiet bejnkom u bejn il-GPD?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: E-mail kien hemm; m'għandix problema li ngħaddihielkom.

MARTHESE PORTELLI: Tista' tgħidilna wkoll min kien qiegħed jaħdem mid-dipartiment tiegħek fuq dan ir-rapport?

MARTHESE PORTELLI: Imma min?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Naħseb li m'għandix għalfejn noqgħod insemmi nies hawnhekk.

MARTHESE PORTELLI: Dan ir-rapport lanqas biss hu ffirmat.

Lanqas biss hemm l-isem ta' min għamlu.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Qed nerfa' r-responsabilità tiegħu jiena.

MARTHESE PORTELLI: U l-Environmental Protection Department f'xi ħin kien involut?

MARTHESE PORTELLI: Għaliex ma kienx involut?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Għax fl-uffiċċju tiegħi għandi persuna li tirrappreżenta l-Environmental Protection Department.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Għedtlek l-uffiċċju tiegħi.

MARTHESE PORTELLI: Ma tridx tgħidilna min hi?

MARTHESE PORTELLI: Ġew ikkonsultati terzi persuni li forsi huma esperti f'dan il-qasam?

Iva jew le?

MARTHESE PORTELLI: Jiġifieri ma kienx hemm għalfejn.

Xi kuntatt mal-iżviluppatur jew ma' xi rappreżentant tiegħu kien hemm f'xi ħin?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Min-naħa tagħna, le.

MARTHESE PORTELLI: Kemm-il darba ltqajt mal-uffiċjali tal-Uffiċċju tal-Prim Ministru, mas-Segretarjat tiegħu?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ikollna meetings darba kull 15-il ġurnata.

MARTHESE PORTELLI: U x'kontu tiddiskutu waqt dawn il-meetings?

Żgur mhux ir-rapport, għax ir-rapport f'temp ta' xahar kien lest.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: L-affarijiet kollha li għandhom x'jaqsmu mal-università.

MARTHESE PORTELLI: Pereżempju?

MARTHESE PORTELLI: Għaliex il-MEPA għandha tidħol fil-heads of agreement?

MARTHESE PORTELLI: Sur Buttigieg, qed tgħidli li kont qed tiddiskutih mal-OPM.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jiena kont qiegħed hemmhekk biex jekk ikun xi issue fuq kwestjoni ta' art, jiena niggwida lill-Gvern dwar x'għandu jdaħħal bħala klawsoli ta' safeguarding għall-Gvern.

MARTHESE PORTELLI: Jiġifieri, fil-heads of agreement il-Gvern kien ukoll qiegħed jiddiskuti l-art li se tingħata lill-kuntrattur?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ovvjament.

MADAM CHAIR: Min jixtieq jikkontribwixxi għad-diskussjoni jiġi madwar il-Mejda ħalli titkellmu wieħed wara l-ieħor.

L-oħrajn joqogħdu as close as possible.

Kulħadd se jkollu ċans jitkellem, u din il-laqgħa mhux bilfors tispiċċa llum; jiġifieri, jekk ma nlestux illum, nistgħu nkomplu darb'oħra.

Se nisimgħu lil kulħadd, u se nisimgħu t-tweġibiet ta' kulħadd.

Nisperaw li minn din il-laqgħa joħroġ il-frott li l-poplu Malti jixtieq.

Vella, tista' tkompli.

ASTRID VELLA: Jekk tippermettuli, nixtieq immur lura għall-kwestjoni tal-użu ta' Ricasoli.

Issemmew li hemm dawk it-tankijiet barra l-forti, u li ma jistax jiġi kkunsidrat bħala sit għall-università minħabba dħaħen taż-żejt.

Imma, milli jidher, il-biċċa l-kbira ta' dawk it-tankijiet huma mimlijin bl-ilma li jitbattal minn fuq il-vapuri u mhux żejt.

Il-persentaġġ ta' żejt li jkun hemm huwa żgħir.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Le, dak hu ilma mħallat maż-żejt.

ASTRID VELLA: Eżattament.

Il-kuntrattur preżenti qed jerġa' jibni dawn it-tankijiet b'sistema l-iżjed moderna biex ma jagħtu lok għal ebda fumes u rwejjaħ.

MADAM CHAIR: Ħalli nistaqsi ħaġa oħra.

Fejn hemm dawn it-tankijiet f'Ricasoli huwa qrib ħafna tar-residenzi, bieb għal għatba.

Allura, kif qed toħorġu environmental permit jekk qed tgħiduli … Jekk dan id-duħħan mhux tajjeb għall-Ġordanjani, aħseb u ara kemm hu tajjeb għall-Maltin!

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Imma hemm differenza li tkun eżatt taħtu, u tkun 200 jew 300 metru 'l bogħod.

MADAM CHAIR: Eżatt taħtu qegħdin.

MADAM CHAIR: U Fort Ricasoli, bħala footprint, jidher li toqrob ħafna lejn dak li hemm bżonn.

Huwa importanti ħafna li nifhmu li aħna hawnhekk qed niddiskutu biex noħorġu b'xi ħaġa tajba.

MADAM CHAIR: L-Onor.

CHARLES BUHAGIAR: Jekk fhimt tajjeb dak li qal is-Sur Buttigieg, il-Gvern preċedenti kien ta Fort Ricasoli lill-operatur li hemm illum biex jużaha għal 30 sena biex jagħmel dan ix-xogħol tal-waste.

Jiena naħseb li mhux ġust li nitkellmu fuq restawr tal-forti mal-MEPA, għax dak huwa xogħol ta' Heritage Malta mhux tal-MEPA.

ASTRID VELLA: Imma l-MEPA oġġezzjonat għall-użu tiegħu minħabba t-tankijiet fuq kriterji – jiena ngħid – żbaljati.

CHARLES BUHAGIAR: Jiena ma nafx kif oġġezzjonat il-MEPA; imma, jekk hemm kuntratt ma' individwu għal 30 sena li jużaha għall-waste li ngħata mill-Gvern preċedenti, kif se taqilgħu minn hemm?

ASTRID VELLA: Aħna m'aħniex qegħdin ngħidu li għandu jinqala' minn hemm, imma jistgħu jiġu camouflaged u jkomplu jintużaw.

Dawn mhumiex ġewwa l-Forti ...

CHARLES BUHAGIAR: Iva, fil-Forti qegħdin.

ASTRID VELLA: Imma fid-ditch.

MADAM CHAIR: Sakemm l-environmental permit jiddependi fuq il-MEPA biex joħroġ, tiddeċiedi l-MEPA.

Onor. Buhagiar, ma naqbel miegħek xejn li l-MEPA m'għandhiex tieħu l-intrigu li jkollha the over-arching responsibility għal dan kollu.

ASTRID VELLA: Fil-fatt, il-MEPA ikkummentat ...

MADAM CHAIR: Hija tal-poplu Malti u Għawdxi kollu, imma l-MEPA hija l-awtorità li għandha tippjanta kif aħna lkoll, jekk hemm bżonn, nagħmlu użu minn dawn il-binjiet u mhux minn art verġni, u mhux lanqas tagħti direzzjoni.

Ipprova jagħti direzzjoni skont il-brief li kellu.

Is-Sur Buttigieg mexa skont il-brief li tawh.

Mill-OPM dirett lis-CEO, nothing in between, qalulu biex isib artijiet.

Hu ħareġ bil-brief li kellu, u lanqas biss għadda minn ras xi ħadd li jikkunsidraw forti qadim.

Jekk hemm kuntratt għal 30 sena ma' ħaddieħor!

ASTRID VELLA: Imma dak ma jeskludix ir-restawr u l-użu tal-Forti.

Hija l-MEPA li oġġezzjonat l-ewwel darba meta konna l-OPM, u reġgħet oġġezzjonat hawnhekk għar-restawr tal-forti minħabba t-tankijiet, liema oġġezzjoni kienet kompletament żgwidata.

CHARLES BUHAGIAR: Imma din il-fortizza mhijiex tal-pubbliku għax hija mogħtija b'ċens lil ħaddieħor.

Din hi l-issue kollha.

MADAM CHAIR: Imma mogħtija b'ċens taħt kundizzjonijiet.

ASTRID VELLA: Imma t-tankijiet jistgħu jiġu koperti u jkunu aesthetically non-objectionable, għax qegħdin f'parti li mhijiex neċessarja għall-użu tal-università.

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI (Kandidat, Partit Nazzjonalista): Onor. Buhagiar, just għall-korrettezza, Heritage Malta hija aġenzija tal-Gvern, u f'dak kollu li jkunu se jagħmlu, kemm jekk se jħaffru, kemm jekk se jirrestawraw, u anke jekk se jagħmlu proġett, iridu jgħaddu through MEPA.

CHARLES BUHAGIAR: Imma l-funds huma ta' Heritage Malta, u allura l-prijoritajiet ta' x'għandu jiġi rrestawrat jagħmluhom huma, mhux il-MEPA.

MADAM CHAIR: Imma dak huwa proġett nazzjonali.

L-investitur seta' ġie muri dik it-tip ta' fortifikazzjoni, u nħeġġuh sabiex jagħmel ir-restawr neċessarju.

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Ma rridux nagħtu l-impressjoni żbaljata li Heritage Malta hija xi awtorità tal-Gvern li taqbeż kwalunkwe awtorità oħra, u ma tgħaddix mill-proċess tal-MEPA.

CHARLES BUHAGIAR: Perit, naqbel miegħek.

Li qed ngħid jien hu li you are addressing the issue to the wrong person, għax il-prijorità ta' x'jiġi restawrat f'pajjiżna ma jsirx mill-MEPA, imma minn Heritage Malta.

ASTRID VELLA: Is-suġġeriment tagħna m'għandux x'jaqsam ma' Heritage Malta, imma li nużaw din l-opportunità biex l-università Amerikana tuża u tirrestawra l-forti mill-fondi ...

MADAM CHAIR: Ħalli nagħmel osservazzjoni oħra.

Onor. Buhagiar, aħna qed nindirizzaw lis-CEO tal-MEPA għaliex l-OPM ħassu li għandhom jindirizzaw brief lis-CEO tal-MEPA and to no other institution in the country biex tittieħed deċiżjoni fuq dan is-sit.

Għalhekk aħna qegħdin navviċinaw lis-CEO tal-MEPA ħalli jkun jista' jispjegalna għaliex, wara li ngħata dak il-brief, mexa b'din id-direzzjoni.

U peress li bħalissa qed jagħmlu studji ta' iktar siti potenzjalment alternattivi, aħna qegħdin nuruh il-ħeġġa tagħna sabiex siti alternattivi, bħalma hi Forti Ricasoli, jiġu kkunsidrati.

ASTRID VELLA: Aħna nħossu li Forti Ricasoli ġiet dismissed out of hand għal raġunijiet żbaljati għall-aħħar.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO (Front Ħarsien ODZ): Grazzi, Madam Chair.

Għal min ma jafx, il-Front huwa moviment taċ-ċittadini li bħalissa għandu l-appoġġ ta' madwar 30 NGO, ta' numru ta' politiċi u ta' nies komuni.

Il-ġimgħa l-oħra, ktibna lill-Membri tal-Parlament kollha, u tajnihom ġimgħa sabiex jgħidulna l-pożizzjoni tagħhom dwar iż-Żonqor u dwar l-ODZ.

Id-deadline għadda, u dalwaqt se nħabbru kemm ir-risposti, kif ukoll in-nuqqas ta' risposti, li tawna l-Membri tal-Parlament.

Għal min ma jafx – għalkemm naħseb li kulħadd jaf – nhar is-Sibt beħsiebna nimmobilizzaw l-ikbar protesta ambjentali li qatt kien hawn fil-pajjiż.

Jien nixtieq nistaqsi lis-Sur Johann Buttigieg, bħala rappreżentant tal-MEPA, li hija r-regolatur tal-ambjent, kif iħossu li mar kontra l-fatt li Żonqor huwa nature park u ODZ u, minflok li lill-Gvern qallu thank you but no thank you, għamillu pjaċir u studja l-possibilità ta' università fiż-Żonqor.

Nixtieq nistaqsih ukoll jekk il-MEPA hijiex awtonoma, jew jekk hijiex sempliċement dipartiment ta' xi ministru.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Il-MEPA ma rrakkomandatx li l-Gvern imur fiż-Żonqor.

Li għamlet il-MEPA hu li rat liema għandu l-inqas impatt bejn is-site taż-Żonqor u s-site ta' San Leonardu.

Jekk issibli x'imkien fid-dokument fejn aħna rrakkomandajna, għidli.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Fir-rapport imkien m'għedtu li m'għandux isir hemmhekk.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jiena lill-Gvern ngħidlu x'hemm bħala constraints fuq is-site, u l-Gvern jaf jaqra r-rapport bħalma jaf jaqrah kulħadd.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Aktar qabel saru xi mistoqsijiet mill-Onor.

Marthese Portelli, u jiena nixtieq inżid fuqhom.

Meta għamiltu l-istudji dwar is-site selection, fl-uffiċċju tiegħek kellek periti li kienu nvoluti?

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Tista' tgħidilna min huma?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Diġà għedtlek li nerfa' ir-responsabilità ta' dan ir-rapport jiena.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Mela kellek periti, u ma tridx tgħidilna min huma.

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Ma naħsibx li kien hemm tweġiba għall-mistoqsija dwar l-indipendenza.

MADAM CHAIR: Tista' terġa' tagħmel il-mistoqsija?

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Għamilha Dr. Briguglio.

MADAM CHAIR: L-Onor.

MARTHESE PORTELLI: Sur Buttigieg, l-aħħar darba li kellna laqgħa hawnhekk, meta staqsejnik point blank min tak l-instructions, għedtilna li l-instructions ħarġu mill-OPM, il-MEPA hija mħallsa mill-OPM, u allura inti taf lilhom.

U għalhekk qiegħda tqum l-issue tal-imparzjalità.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Bir-rispett kollu, jekk il-Gvern jikkummissjonani nagħmel rapport, jiena nagħmilulu.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Imma kif, fir-rapport, inti għedt li ż-Żonqor huwa acceptable?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Għidli fejn għedt dan.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: M'għandix kopja tar-rapport hawnhekk.

MADAM CHAIR: Nistgħu ngħaddulek kopja.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Grazzi.

Issa nsibuha; però, sadanittant se nistaqsik xi mistoqsijiet oħrajn.

Jiġifieri, kellek periti li ma tridx tgħidilna min huma?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Diġà għedtlek li nerfa' r-responsabilità jiena.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Perit wieħed jew iktar kellek?

Kellek soċjologi?

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Ma kellek l-ebda soċjologu.

Mela periti ma tridx tgħidilna kemm kellek, jiġifieri "X", u soċjologi xejn.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Tista' tgħidilna min huma?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Diġà għedtlek li nerfa' r-responsabilità tar-rapport jiena.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Tista' tgħidilna kemm kellek planners?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Għedtlek nerfa' r-responsabilità jiena.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Jiġifieri dan kien studju serju!

Dawk l-affarijiet li qed titlob inti huma issue li jaraw meta jsir l-EIA.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Jiġifieri dan ir-rapport sar minn perit u planner fantażma li ma nafux min huma, f'pajjiż li suppost huwa tagħna lkoll u trasparenti.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Qed ngħidlek li qed nerfa' r-responsabilità tiegħu jiena.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Ftit tal-minuti ilu għedtilna li bħalissa qed tagħmlu site selection exercise.

Tista' tgħidilna liema huma s-sites li qegħdin tevalwaw?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Hemm 'il fuq minn 100.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Tista' tgħidilna liema huma, jekk jogħġbok?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ma nistax ngħidhomlok hawnhekk għax ...

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Tista' almenu tgħidilna ħamsa minnhom?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Hemm is-sites li ġew irrakkomandati min-National Independent Forum for Sustainability (NIFS) li jinkludu Ricasoli u San Salvatore, hemm l-artijiet kollha li għandu l-Gvern u l-Joint Office, u l-artijiet kollha li n-nies irrakkomandaw fil-proċess li għamel il-Gvern fejn ta ċans lin-nies jagħmlu r-rakkomandazzjonijiet.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Bħala bniedem li qed terfa' r-responsabilità kollha ta' dawn l-istudji, tista' ssemmilna ħames postijiet li rrakkomandaw in-nies?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jekk trid, darba oħra nista' inġiblek il-lista sħiħa tas-sites kollha.

M'għandi l-ebda problema.

MADAM CHAIR: Issa jġibilna l-lista sħiħa.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Sadanittant, sibna paragrafu 6.2 tar-rapport fejn qed jingħad li s-sit ta' Żonqor jista' jiġi kkunsidrat.

Issa jiena naħseb li bħala Awtorità ...

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ħu paċenzja, aqra x'hemm miktub.

Kif jista' jkun?

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Naħseb li l-grammatika kollha nafuha.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Kif jista' jkun li awtorità awtonoma f'pajjiż li għandu Gvern li tela' fuq l-għajta li huwa trasparenti, f'pajjiż Ewropew, u f'pajjiż li jrid jieħu lilu nnifsu bis-serjetà, minflok lill-Gvern tgħidlu thank you but no thank you, qed tgħidlu li taqbel miegħu and it merits further consideration?

Allura ma niskantawx li daqshekk nies se joħorġu fit-toroq nhar is-Sibt meta hawn daqshekk dwejjaq fuq l-ambjent, u meta l-MEPA, li hija l-custodian tal-ambjent, minflok tgħid lill-Gvern thanks but no thanks, qed tgħidlu this area merits further consideration!

IS-SUR JAMES DEBONO (Front Ħarsien ODZ): L-ewwel nett, fuq li s-sit huwa aċċettabbli, għandi kopja tat-tweġiba tal-MEPA lill-Malta Today fejn huwa ċar li s-sit taż-Żonqor huwa deskritt bħala aċċettabbli.

Jekk tridu, jiena nista' nibgħat kopja ta' din l-e-mail lill-Kumitat.

MADAM CHAIR: Iva, jekk jogħġbok.

IS-SUR JAMES DEBONO: Qed jissemma eżerċizzju ieħor ta' alternative sites, u jien xtaqt nistaqsi x'inhuma t-terms of reference ta' dan l-istudju għax, qabel jibda kull studju, suppost li joħorġu terms of reference li, skont il-Liġi tal-Ippjanar, iridu jkunu pubbliċi.

Fejn ġew ippubblikati t-terms of reference ta' dan l-istudju?

Barra minn hekk, dan huwa – u nesiġi risposta ċara għal dan – biex insibu sit żgħir ieħor biex jikkomplementa s-sit taż-Żonqor, li jiġi mċekken, jew biex insibu alternattiva għaż-Żonqor ġewwa ż-żona ta' żvilupp?

Għax, jekk huwa sempliċement li nilagħbu l-logħba l-antika li l-ewwel ngħidu 90,000 metru kwadru, imbagħad inċekknuha u noqogħdu nilagħbu bil-poplu … Din hija awtorità pubblika, mhijiex partit politiku, u trid tirrispondi b'mod ċar.

Iż-Żonqor se jiġi eskluż, se jiġi mċekken, se nsibu sit ieħor iżgħar?

Qed jintalbu siti ta' 25,000 metru kwadru biex iż-Żonqor jiġi 45,000 metru kwadru?

Is-sidien tal-università b'mod ċar qalu li huma kontra li tinqasam l-università.

Il-heads of agreement intom tafu x'fih għax inti, Sur Buttigieg, illum iddikjarajt li ddiskutejtu mal-OPM.

Dan l-agreement iħallikom taqsmu s-sit tal-università?

Sur Buttigieg, inti kkonfermajt li l-università se ssir fuq sit li, skont il-local plan, huwa earmarked għal nature park.

Min għamel il-boundaries imserrpin u jevitaw ċerti artijiet tan-nature park b'mod arbitrarju?

Hemm kuridur bejn iż-żona identifikata għall-università, li kien fis-site earmarked għan-nature park, u li issa la huwa fis-sit tal-università u lanqas f'dak għan-nature park.

In-nature park mhux talli naqqastuh għall-università, talli naqqastuh ukoll għal xi konvenjenza oħra li ma nafx x'inhi.

Nitlob risposta ċara fuq min għamel il-konfini ta' dan in-nature park.

Dawk huma d-domandi.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ħalli nibda waħda waħda.

Għar-rigward il-25,000 metru kwadru, dawn ġew biex inkunu nistgħu nikkunsidraw ħafna iktar artijiet, u mhux biex, kif għedt inti, tinqabad xi biċċa żgħira.

Biex tagħmel università hemm bżonn ta' art ta' ċertu daqs, u safejn naf jien kien hemm commitment li qalu li se tinqasam f'iktar minn biċċa waħda.

Jien ma niddeċidix jekk għandhiex tinqasam f'biċċa, f'biċċtejn, fi tlieta, f'ħamsa, f'għaxra jew f'għoxrin, għax mhijiex il-kompetenza tiegħi.

MADAM CHAIR: Imma hemm konsiderazzjoni li tinqasam issa, għax għall-bidu kien jidher li rieduha f'post wieħed.

Aħna ma nafu xejn; jiena Membru Parlamentari u l-heads of agreement ma rajtux.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Madam Chair, min-naħa tagħna qegħdin nikkunsidraw is-sites kollha li huma iktar minn 25,000 metru kwadru.

IS-SUR JAMES DEBONO: Biex jikkomplementaw is-sit taż-Żonqor jew biex jeskludu s-sit taż-Żonqor?

Mistoqsija sempliċi ħafna din.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Bir-rispett kollu, din mhijiex fil-kompetenza tiegħi f'dan l-istadju, u naħseb lanqas hija fil-kompetenza ta' ħadd.

Bħalissa għaddej site selection exercise preliminari … (Interruzzjonijiet) Issa jew tagħtini ċans inwieġbek, jew inkella oqgħod inti minfloki!

Aħna stajna naraw is-sites kollha preliminari, imbagħad l-EIA jieħu post ulterjuri u jistudja fid-dettall kull waħda minnhom, jew inkella stajna m'għamilna xejn minn dan, il-Gvern ħareġ bis-site, imbagħad noqogħdu nilagħbu.

MADAM CHAIR: Tista' isserraħ ras dan il-Kumitat li hemm uħud mis-sites alternattivi li qed jiġu kkunsidrati li jeskludu l-użu taż-Żonqor?

Jew huma kollha kkonċentrati f'biċċa miż-Żonqor u biċċa 'l hawn u biċċa 'l hemm?

Neskluduh iż-Żonqor jew any ODZ site?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Madam Chair, hemm sites li huma 70,000 metru kwadru, u hemm sites li huma 23,000 metru kwadru, jiġifieri …

MADAM CHAIR: Jeskludu l-art protetta taż-Żonqor?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Madam Chair, aħna bħalissa qegħdin fl-istadju li nikkomparaw kull site waħda mal-oħra, jiġifieri naraw jekk "din" hijiex aħjar minn "din", u jekk "din" hijiex aħjar minn "din", biex fl-aħħar naslu għal 10 sites.

Meta naslu għal dawk l-10 sites, imbagħad l-EIA irid jgħid liema hi l-aħjar.

MADAM CHAIR: U fl-istadju tal-EIA, se tagħmlu dak kollu li semma Dr. Briguglio?

Għar-rigward it-terms of reference ...

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Meta toħroġ policy, it-terms of reference ikunu pubbliċi; però, meta l-Gvern jitlob xi ħaġa lid-Direttorat, dawk ma jkunux pubbliċi.

Fil-bidu tar-rapport, hemm imniżżel fuqhiex saret l-assessment criteria, u dak ma nbidilx.

MADAM CHAIR: Jiġifieri, l-assessment criteria għas-second site selection ma nbidilx?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Il-criteria baqgħu l-istess.

F'paragrafu 2.2 tar-rapport hawn hekk:

– li ma nbidilx –

– dan ma nbidilx lanqas, però ovvjament id-daqs niżel għal 25,000 metru kwadru, u allura jidħlu ħafna iktar sites –

MADAM CHAIR: Imma ż-Żonqor ma kienx protected area?

Kif xorta ġie kkunsidrat?

MADAM CHAIR: Mela, recommended to be scheduled ma jfissirx li, biex wasalna sa dak l-istadju, hemm raġunijiet validissimi għalfejn aħna għandna nsalvawh?

Imma nirringrazzjak għax weġibtni.

Il-Kap tal-Oppożizzjoni.

SIMON BUSUTTIL (Kap tal-Oppożizzjoni): Grazzi, Sinjura President.

Se nagħmel kumment wieħed għax nippreferi nħalli lill-għaqdiet tas-soċjetà ċivili jagħmlu d-domandi huma.

Se nagħmel dan il-punt għax inħoss li huwa veru importanti.

Hawnhekk, is-CEO tal-MEPA qal għal iktar minn darba li mhux il-MEPA irrakkomandat iż-Żonqor.

Sur Buttigieg, dan mhuwiex korrett.

Din mhijiex informazzjoni korretta, jiġifieri inti, quddiem din il-Kamra u quddiem in-nies li qegħdin jarawna gdibt, għax ir-rapport li qegħdin niddiskutu hawnhekk jagħmilha ċara li intom bħala MEPA għażiltu ż-Żonqor.

Jekk tħares lejn it-tliet konklużjonijiet li hemm fir-rakkomandazzjonijiet tagħkom, tara li l-ewwel waħda teskludi kompletament is-sit ta' San Leonardu.

Allura, jekk għandek żewġ siti u eskludejt wieħed, bilfors li baqagħlek l-ieħor, li huwa ż-Żonqor.

It-tieni rakkomandazzjoni titkellem favur iż-Żonqor, u allura huwa inaċċettabbli li jiġi hawn l-ogħla uffiċjal tal-MEPA li huwa mħallas mit-taxxi tagħna lkoll, jagħti informazzjoni skorretta u qisu xejn mhu xejn.

Jiena jidhirli li f'dan il-Kumitat għandu jiġi rreġistrat li hawnhekk għandna persuna li mhijiex qiegħda tagħti l-informazzjoni korretta għax dan huwa punt ta' tluq bażiku.

Hija l-MEPA, huwa int, Sur Buttigieg, li permezz ta' dan ir-rapport għedt li dan l-iżvilupp għandu jsir fiż-Żonqor, u dan illum inti ċħadtu.

Dik l-informazzjoni mhijiex korretta, u l-poplu għandu dritt ikun jaf il-verità, u inti llum m'għedthiex il-verità.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Onorevoli, tista' tgħidli fejn jien ktibt li dik għandha tkun is-site magħżula?

SIMON BUSUTTIL: F'paġna 10.

Nistgħu naqrawha wkoll għall-informazzjoni ta' kulħadd.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Mela, jekk ma jimpurtax, se naqra r-recommendations:

MADAM CHAIR: Inti qatt mort Forti San Leonardu, Sur Buttigieg?

MADAM CHAIR: Qatt imxejt madwarha?

MADAM CHAIR: Hemm toroq madwarha?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Hemm toroq madwarha, imma mhumiex wesgħin biżżejjed.

MADAM CHAIR: Madwarha hemm infrastruttura, u hemm toroq li jwasslu dritt għall-Forti San Leonardu.

Biex ikollna campus ta' università, m'hemmx għalfejn ikollna highways; jiġifieri dak li qed jintqal fir-rapport huwa skorrett.

It-tieni, id-ditch ta' madwar Forti San Leonardu jintuża bħala miżbla.

MADAM CHAIR: Dan huwa wirt storiku Malti, u wieħed jistenna li, anke kieku ma qamitx din il-kwestjoni, intom bħala MEPA tieħdu passi, għax the least we can do is protect it.

Forti San Leonardu kellha ċans, u għad għandha ċ-ċans – u għalhekk qed nagħmel dan il-punt – li tiġi rrestawrata u tiġi mogħtija lura lill-poplu f'użu sostenibbli li jrendi lill-poplu, ingawdu l-wirt storiku tagħna u ndawru x-xogħol għan-nies tagħna.

Kif intom toħorġu hemmhekk u, from the outset, tgħidu li għax m'hemmx infrastruttura – li mhuwiex veru – you rule it out?

Dak hu l-punt tiegħi.

Il-punt li għamel il-Kap tal-Oppożizzjoni huwa importanti, imma din hija l-iktar ħaġa li jien ma nistax nifhem.

SIMON BUSUTTIL: Sur Buttigieg, minn dawn iż-żewġ paragrafi li qrajt, kull min jaf jaqra u jifhem bl-Ingliż il-konklużjoni li jista' jasal għaliha hija waħda biss, illi inti għażilt iż-Żonqor.

Jekk jogħġbok, tinsultax l-intelliġenza tagħna u tal-poplu li qiegħed isegwina.

Inti qrajt paragrafi li għal kull min jifhem bl-Ingliż ifissru li int għażilt iż-Żonqor, u allura tiġix hawnhekk u tgħidilna li int ma rrakkomandajtx iż-Żonqor.

Dak huwa l-uniku punt li xtaqt nagħmel, għax minn dan il-punt isegwi kollox.

MADAM CHAIR: Onor. Kap tal-Oppożizzjoni, jiena se nitkellem f'isem ħaddiem tal-Gvern, ma jien qed niddefendi lil ħadd.

Is-Sur Johann Buttigieg ingħata brief ċarissimu mill-Gvern, u qiegħed hawnhekk jirrispondi għad-direzzjoni li ngħata mill-OPM.

Qed ngħid hekk biex nitkellem għall-ħaddiem għax, hu min hu, ix-xogħol tiegħu jiddependi fuq il-Gvern.

SIMON BUSUTTIL: Madam Chair, naqbel miegħek li s-Sur Johann Buttigieg ingħata brief.

MADAM CHAIR: Il-Perit Spiteri Staines.

IL-PERIT JOANNA SPITERI STAINES (Din l-Art Ħelwa): Jien jiddispjaċini li d-diskussjoni madwar din il-mejda hija "us and you"; nies li qegħdin jipproteġu l-ambjent, u l-MEPA li qed tipprova tipproteġi r-rapport.

Nixtieq infakkarkom, kemm bħala MEPA, kif ukoll bħala politikanti madwar din il-Mejda, li għandkom il-futur ta' dan il-pajjiż f'idejkom, li l-mission statement tal-MEPA jgħid hekk:

Jien nixtieqkom dejjem tiftakru f'dan il-mission statement u nixtieq li lili – jien bħala perit u bħala persuna li naħdem għall-għaqda 'Din l-Art Ħelwa' pro bono – u lin-nies l-oħra li qegħdin jirrappreżentaw lill-NGOs u li ma niggwadanjaw xejn, anzi nitilfu sigħat biex niġu hawnhekk, tagħtuna l-assigurazzjoni tagħkom, kemm bħala politikanti, kif ukoll bħala CEO tal-MEPA, li se tagħmlu ħilitkom kollha biex tipproteġu l-ambjent tagħna.

Dik hija xi ħaġa li nixtieqkom tiftakru.

It-tieni punt li xtaqt nagħmel huwa dwar proċedura.

L-affarijiet qegħdin isiru bil-maqlub.

Dan il-pajjiż mhux suppost jagħmel knee jerk reaction għax jiġi żviluppatur li togħġbu l-art verġni tagħna u jrid jagħmel universtà bil-campus, bħallikieku qisna qegħdin f'North America fejn hemm kilometri kbar ta' kampanja vojta.

Pajjiżna huwa żgħir fejn, jekk isir campus, irid isir fil-qalba ta' villaġġ fejn hemm potenzjal ta' regeneration suret in-nies.

U jekk in-nies tal-campus se jmorru jixtru drink, se jmorru jużaw xi ħaġa, huma proprju n-nies ta' dak il-villaġġ jew post li se jieħdu benefiċċju ekonomiku.

Meta jsir campus f'ODZ, 'il bogħod minn nies, huwa biss l-iżviluppatur u l-governing body ta' dak il-post li se jgawdi l-benefiċċji.

Suppost li l-Gvern qed jitlob lill-MEPA sabiex tagħmel analiżi tas-siti kollha li hemm fin-Nofsinhar ta' Malta, li huma brownfield sites u historic sites li jinsabu fi stat ta' abbandun, u li għandna bżonn inħarsu lejhom u nagħmlu xi ħalli nipproteġu l-wirt ambjentali mibni li għandna.

Minflok, hawnhekk għandna knee jerk reaction bl-oppost.

Il-Land Department, li għamel is-site selection process, suppost li ħares lejn is-sites kollha.

Jien nixtieq li jkolli rasi mistrieħa li l-GPD hemm nies li għandhom ċertu professjonaliżmu f'dan il-qasam, li huma planners, periti u nies esperti fir-regeneration, mhux sempliċement nagħmlu site selection.

Meta nara site selection bejn żewġ sites, jien ngħid li hija daħka fil-wiċċ.

Site selection bejn żewġ sites!

Ninkwieta ħafna wkoll meta nara li fir-rapport – u dan intqal ukoll meta konna madwar din il-Mejda niddiskutu l-iSPED – li l-iStructure Plan tħalli istituzzjonijiet li għandhom x'jaqsmu ma' edukazzjoni u saħħa jsiru fl-ODZ.

Jiena flejt l-iStructure Plan u ma sibt xejn minn dan fih.

L-unika ħaġa li sibt hi li, meta jkun hemm xi ħaġa ta' importanza nazzjonali, bħal power station jew bħal impjant ta' riċiklaġġ, ovvjament wieħed irid iħares lejn il-pajjiż kollu, imma m'hemm xejn li jgħid li educational and health institutions jistgħu jsiru fl-ODZ.

U jiena minn hawnhekk, f'isem 'Din l-Art Ħelwa', nixtieq nagħmel talba formali lill-Kurja sabiex terġa' tagħmel good governance tal-proprjetà tagħha wkoll, u l-iskejjel li huma fl-ODZ jerġgħu jmorru f'bini li huwa battal.

L-iSPED, li lkoll madwar din il-Mejda qegħdin nippruvaw naraw li jkun dokument għall-ġid ta' pajjiżna, jgħid li educational institutions jistgħu jsiru fl-ODZ as a last resort.

Jiġifieri, li jiġi żviluppatur ifittex art ngħidu li huwa a last resort, allura jien se nħalli x-xogħol tiegħi, insir żviluppatur u nitlob lill-Gvern biex isibli art, għax ovvjament inkun qed ingawdi minn ħafna benefiċċji jekk nagħmel hekk.

Dak l-istatement per se ma jinkwetanix, anzi nirringrazzjakom talli għamiltu din l-osservazzjoni.

Però ninkwieta meta nibda nisma' li, għax post ikun mitluq jew ikun hemm dumping fih, qisu qegħdin nagħmlu rubber stamp li jista' isir żvilupp fuqu.

Mhux talli m'għandux ikun hekk, talli għandna naraw li min iħalli post hekk jeħel multi kbar biex nagħmlu mezz li l-kampanja tagħna tkun fl-aħjar stat possibbli.

Jekk inħarsu lura naraw li, meta l-Gvern preċedenti kien ħareġ bil-proposta ta' golf course fil-Majjistral ta' Malta, 'Din l-Art Ħelwa' u NGOs oħra oġġezzjonaw, il-golf course ma sarx, u llum minfloku għandna park naturali.

Allura jien, f'isem 'Din l-Art Ħelwa', nixtieq li nagħmel proposta.

Aħna nixtiequ naraw brief suret in-nies ta' din l-università – jien jiddispjaċini li l-MEPA taċċetta briefs ta' din il-manjiera – li tinkludi kemm għandhom bżonn faculties, x'hemm fil-faculties, u kemm għandha bżonn outdoor area.

Din il-brief li tawkom mhijiex magħmula b'mod serju.

Nixtieq nara wkoll li s-siti proposti huma brownfield sites u li mhumiex ODZ, u anke li jkun hemm objective planning group – mhux il-MEPA, għax il-MEPA hija r-regolatur –esperti f'dan il-qasam, u jekk m'għandniex Malta – li ma nemminx li m'għandniex, anzi għandna ħafna planners li lanqas jistgħu jsibu xogħol bħalissa – inġibu planning group minn barra minn Malta li jkunu kapaċi jagħmlu comparison ta' sites suret in-nies, a rigorous technical basis u mhux dokument li huwa desktop study, biex nuru li aħna veru rridu nħarsu l-ambjent tagħna, u li rridu nieħdu ħsieb brownfield historic sites u nagħmlu regeneration tagħhom, u ma mmissux ODZ.

MADAM CHAIR: Nirringrazzjak.

L-Onor.

RYAN CALLUS: Madam Chair, għandi erba' domandi għall-Kap Eżekuttiv tal-MEPA.

Irċevejt xi telefonata, minn mindu faqqgħet din l-istorja sal-lum, mingħand il-Prim Ministru biex jgħidlek tiskarta s-sit taż-Żonqor?

Iva jew le?

RYAN CALLUS: Inti kont konxju tal-ownership tal-partijiet privati tas-siti nvoluti?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Meta konna qegħdin nagħmlu s-site selection exercise ma kontx naf, ħlief għall-biċċa li kont naf li kienet tal-Laj Laj, għax kont involut fit-twaqqigħ tal-bini per se.

Però wara sirt naf ta' min huma.

RYAN CALLUS: Jiġifieri dik kont taf ta' min hi?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Meta aħna għamilna dan ir-rapport, ma kienx għadu ġie identifikat liema eżatti hija l-area.

Jiġifieri at this stage aħna rajna l-art tal-gvern.

MADAM CHAIR: Jiġifieri hemmhekk kien hemm bini llegali u waqqajtuh.

RYAN CALLUS: Saret domanda mill-ġurnalist James Debono, u rrid nagħmilha jiena għax innutajtha wkoll.

Però mbagħad – ħaġa tal-iskantament li ma nistax nifhimha – fil-konklużjoni 5.2 li hemm f'paġna 9 hemm li "no other government land of such substantial size is available in the southeast of Malta for comparative evaluation."

Kif mis-south spiċċajna għas-southeast?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: It-talba li kellna kienet għas-southeast mhux għas-south.

RYAN CALLUS: Imma fil-bidu tar-rapport ...

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Iva, jiġifieri nista' ngħidlek li huwa …

RYAN CALLUS: Jiġifieri għandek żball fil-bidu tar-rapport.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jista' jkun li …

MADAM CHAIR: U issa twessgħet?

Għax fis-southeast xorta l-art li kien hemm qabel għad hemm available.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Issa rċevejna s-south kollu.

RYAN CALLUS: Jiġifieri, bħala talba rċevejtu s-south kollu?

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Safejn jasal is-southeast?

RYAN CALLUS: Jiġifieri, kif weġibt lill-kollega tiegħi, l-Onor.

Marthese Portelli, kien il-Gvern li talbek, b'telefonata minn Kastilja, biex tħares lejn is-south.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Lejn is-southeast ta' Malta.

Issa talabna biex inħarsu lejn is-south.

RYAN CALLUS: Imma jien qed nistaqsi x'kien hemm fit-talba oriġinali.

RYAN CALLUS: Jiġifieri qegħdin naqblu li fil-parti tal-bidu tar-rapport għandek żball għax minflok south suppost li hija southeast.

Qed nagħmel din id-domanda għax, kif qed tirrimarkali tajjeb l-Onor.

Portelli, safejn naf jien fil-media kullimkien smajna lill-Prim Ministru jgħid li t-talba kellha ssir fis-south.

Jiġifieri llum, għall-ewwel darba, għandi ammissjoni mingħandek bħala MEPA li, fil-verità, xi ħadd, x'imkien, qed ikun żleali għax aħna tlaqna mis-south fid-dikjarazzjonijiet pubbliċi, u llum inti, bħala uffiċjal pubbliku ta' awtorità, qed tgħidilna li huma interessati biss fis-southeast.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: It-talba li rċevejt kienet biex inħares lejn is-southeast ta' Malta.

MADAM CHAIR: Li rridu ninnutaw huwa li hija ħaġa stramba li m'hawn ħadd min-naħa tal-Gvern biex iwieġeb: hawn uffiċjal ta' istituzzjoni, imma mill-Gvern, li ta l-brief lill-istituzzjoni, m'hawn ħadd min iwieġeb.

Is-Sur Buttigieg qiegħed hawnhekk waħdu jwieġeb għal brief li ngħata hu, liema brief kien ristrett għas-southeast, u issa nfetaħ għas-south.

Mill-bqija, risposti oħra li għandna bżonn biex inkunu nistgħu niċċaraw l-via li nistgħu nieħdu bħala Kumitat, flimkien mal-NGOs, dwar kif nistgħu nagħmlu iktar pressjoni pożittiva fuq il-Gvern biex noħorġu bl-aħjar sit, m'hawn ħadd min-naħa tal-Gvern ma' min niddiskutu.

RYAN CALLUS: Jien se nagħmel l-aħħar domanda, għax wegħedt li se nagħmel erba' u daqshekk.

Is-site assessment criteria għamiltuha intom, jew parti intom u parti l-Gvern?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Li l-art trid tkun fis-southeast ta' Malta u li trid tkun government-owned, għamilhom il-Gvern.

Imbagħad, aħna żidna li ma tridx tkun fi protected area u li trid tkun serviced well bl-infrastruttura ta' toroq, drenaġġ, ilma u dawl, u li ma jistax ikollha adverse impact fuq special areas of conservation (SAC), special protection areas, scheduled areas or scheduled areas of high landscape value.

RYAN CALLUS: Fuq dan tal-aħħar xtaqt li nagħmel domanda.

Inti, bħala s-CEO responsabbli minn din l-awtorità – li suppost hija tal-ambjent u l-ippjanar, għax għadha ma nqasmitx – ma ħassejtx li, minbarra dawn l-erba kriterji, kellek tinkludi wkoll "designation of natural parks", jiġifieri li proġett bħal dan m'għandux isir f'area li hija designated għal natural park?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Aħna ġbidna l-attenzjoni li hemmhekk huwa parti min-natural park.

RYAN CALLUS: Mhux hekk qed nistaqsik.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ma ħassejniex li għandha tkun an excluding …

RYAN CALLUS: Ma ħassejtx inti li proġett bħal dan ...?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ħu paċenzja, staqsejtni domanda u se nwieġbek.

Aħna ma ħassejniex li from the outset għadha tkun tkun an excluding remark.

RYAN CALLUS: Jiġifieri seta' jkun aċċettabbli.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Onorevoli, m'għedtlekx aċċettabbli.

RYAN CALLUS: Inti qed tgħid li mhux exclusive.

MADAM CHAIR: Sur Buttigieg, iċċara d-diskors ħalli jiġi rreġistrat tajjeb.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Li qed ngħid hu li dawn huma l-kriterji li mill-ewwel qed jeskludu l-affarijiet.

RYAN CALLUS: Mela ejjew nagħmlu xi ħaġa bażika matematikament.

Jien nifhem li dawk il-criteria li mhumiex qed jiġu esklużi can all be considered.

Mhux sewwa qed ngħid?

Mela, by elimination, skont dawn il-kriterji, għall-MEPA jista' jinbena natural park.

Naħseb li għar-raġuni ma tantx trid forza.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Mhux qed ngħidu li jista' jinbena, imma qed ngħidu li once li inti għandek sit, hu fejn hu, f'SAC, barra mill-SAC, f'designated area, f'area of high landscape value, f'natural area, f'nature park, f'fortizza, eċċ., qed ngħidu le, għax jekk naslu biex neskludu … Pereżempju, għaliex ma eskludejniex listed buildings?

Għax ma ħassejniex li għandna neskluduhom at that stage.

Jekk neskludu dak kollu li hu protett, allura tista' ma tara xejn!

RYAN CALLUS: Imma trid tifhem li fil-każ ta' listed buildings inkunu qegħdin nagħmlu regeneration ta' użu, mentri park naturali …

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Le, bir-rispett kollu …

RYAN CALLUS: Bir-rispett kollu jiena wkoll.

Park naturali teqirdu darba, u jekk hawn xi ħadd li għandu …

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jekk irridu nispiċċaw bħal Fort Chambray, ejjew ngħidu hekk, imma allaħares!

RYAN CALLUS: Jien naħseb li tapprezza u tifhem li, ġaladarba n-nature park ta' Żonqor jinbena, there is no way – minkejja li nużaw il-kliem return to its original pristine state – li jista' jerġa' jiġi rritornat lura għall-istat oriġinali tiegħu.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Onorevoli, li nista' ngħidlek huwa li fuq dan il-każ tas-site taż-Żonqor, meta tikkunsidra, kif għamilna f'dan id-dokument, bejn iż-żewġ siti …

MADAM CHAIR: Grazzi.

Iktar mistoqsijiet?

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Madam Chair, nirringrazzjak talli qed tagħtini din l-opportunità tad-deheb li nista' nagħmel xi mistoqsijiet lill-Kap Eżekuttiv tal-MEPA.

Sur Buttigieg, ma taħsibx li, minflok tajtna preliminary desktop study, kien ikun iktar għaqli kieku llejla ġejt b'baseline study li tistudja s-sit, tara x'hemm bħala attivitajiet – għandek l-agrikoltura, l-ekoloġija, iż-żona xjentifika ta' ċerta importanza, u żona fejn hemm dumping li jrid jiġi riġenerat – tara kemm jiflaħ l-ambjent fuq dik l-ispot, u minn hemmhekk tkun tista' tasal għall-konklużjoni li tista' ssir università?

Apparti minn hekk, parti mill-brief jidher li kienet għal ten hectares of land – kif jgħid paragrafu 1.1 tar-rapport – li, jekk taqlibhom, jiġu jammontaw għal 100,000 metri kwadri, jiġifieri 90 tomna art.

Issa hawnhekk jidher li qegħdin naqblu li ż-żona tal-università qiegħda fiż-żona skedata bħala national park, jiġifieri la hija tan-nies tas-south, la hija tan-nies tan-north, u lanqas ta' ħadd, imma hija taċ-ċittadin Malti kollu.

Allura, meta tikkonsidra li 500 hectares huma bejn wieħed u ieħor one-fifth ta' dak li qed jiġi propost, ma taħsibx li hija xi ħaġa goffa bħala żvilupp?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: One-fifth ta' xiex?

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Għax inti għandek 500 hectares li huma n-national park, u ż-żona li qed tiġi kkunsidrata hija ta' 80 tomna art li, bejn wieħed u ieħor, hija 20%, mhux 2% jew 4%.

Għalhekk jien qed nesiġi li għandu jsir baseline study, u minn hemmhekk joħroġ jekk il-bini tal-università huwiex ġustifikat jew le, u jekk huwiex kompatibbli mal-ambjent.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Bir-rispett kollu, dak huwa l-proċess tal-ippjanar.

Meta jkollna d-dettalji, nkunu nistgħu ngħidu jekk huwiex lok li l-proġett isirx hemmhekk jew le.

Dan ma kienx l-iskop ta' dan ir-rapport.

L-iskop ta' dan ir-rapport kien li jikkompara s-siti li kien hemm available.

MADAM CHAIR: Imma hu qed jgħidlek ukoll li, għalkemm dak ma kienx l-iskop tal-ippjanar finali, il-baseline studies ma sarux.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: L-Awtorità għandha l-baseline studies, għandha l-ecological u l-archaeological surveys, u għandha s-surveys ...

MADAM CHAIR: U ġew ikkonsultati?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Mhux ovvju li ġew ikkonsultati!

Kieku kif ħriġna liema huma l-ispeċi li hemm?

MADAM CHAIR: Hekk hu.

In vista ta' dak kollu li hemm fuq dik l-art, anke mill-punt arkeoloġiku, mill-punt ta' biodiversità, eċċ. bħala MEPA xorta ħassejtu li għandkom tagħtuha merit for consideration?

MADAM CHAIR: Għaliex?

Kif din l-art għandha dawk il-kwalitajiet kollha, u intom, bħala MEPA, ma ppruvajtux li you channel lil min avviċinakom min-naħa tal-Gvern – għadna ma nafux min.

Nafu li l-Prim Ministru ...

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Le, jien qatt m'għedt li kien il-Prim Ministru, imma l-Uffiċċju tal-Prim Ministru.

MADAM CHAIR: Mela mhux il-Prim Ministru, imma l-Uffiċċju tal-Prim Ministru.

Min kienu dawk in-nies mill-Uffiċċju tal-Prim Ministru li avviċinawk u kważi they channelled you biex inti bilfors telenka dik l-art fis-southeast, li nifhem – minn dan li qed nisma' llum – li kienet donnha diġà f'moħħ dawk li avviċinawk biex tintgħażel għax poġġewlek il-parametri li stajt topera fihom ristretti ħafna?

Fil-fatt, issa nfetħet għas-south, qabel kienet għas-southeast, jiġifieri hemmhekk jidħol dak is-suspett li ċ-channeling tiegħek kien diġà ċar.

Jien nixtieqek tikkonvinċina li ma kienx il-każ.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jien ma nafx jekk huma kenux diġà għamlu talba lill-GPD biex jaraw liema artijiet għandha.

Jien fuq x'għamilt jien nista' nitkellem.

Jiena tlabt lill-GPD biex jagħtuna lista tal-artijiet li kellhom available.

MARTHESE PORTELLI: U kemm damu l-GPD biex tawk risposta?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Madwar tlett ijiem.

MADAM CHAIR: Naħseb li ta' min nitolbu lill-GPD sabiex jattendu għal-laqgħa li jmiss.

Il-Perit Schembri, agħmel l-aħħar osservazzjoni tiegħek.

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Jiena bħala perit rajt x'art tokkupa l-Università ta' Malta, u sibt li din qiegħda fuq 120 tomna art.

U dan għal 10,000 student.

Mela, għaliex hemm bżonn, minn art verġni, bejn 80 u 90 tomna art għal 4,000 student?

Kieku ssir applikazzjoni llum, skont mappa 11 tas-South of Malta Local Plan, il-MEPA tgħidlek … Jien f'idejja għandi din il-mappa, u wieħed jista' jara li ħafna mix-shaded area – qegħdin nitkellmu fuq Żonqor Point – hija agricultural, u strettament jgħid "protection of agricultural land from further intrusion by urban development".

Tfisser li l-MEPA tajtu l-go ahead jew qegħdin tistudjaw iktar … Imma fil-fatt m'hemmx x'tistudja, għax hawnhekk qed jgħid li ma tistax tibni hemmhekk.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Perit, suppost għandek esperjenza biżżejjed biex tkun taf li l-Awtorità, tul dawn l-aħħar snin, tat l-approvazzjoni tagħha mhux biss fuq areas li huma agrikoli …

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Jiġifieri sar tajjeb.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: M'iniex qed ngħidlek li sar tajjeb, imma qed ngħid li aħna fil-proċess tal-ippjanar irridu nikkunsidraw kollox.

U l-intenzjoni ta' dan ir-rapport kienet preliminari.

Minn hemmhekk imbagħad nimxu għal dak li huwa iktar fid-dettall.

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Madam Chair, jien nista' nħallilek din il-mappa biex, jekk tridu, tarawha.

MADAM CHAIR: Grazzi.

L-Onor.

GODFREY FARRUGIA: Madam Chair, qabel xejn jien qiegħed hawnhekk fil-kariga tiegħi ta' Whip, għalkemm attendejt għal diversi laqgħat ta' dan il-Kumitat bħala Membru Parlamentari, u fehmti għedtha wkoll.

Nixtieq li nagħmel żewġ punti ta' informazzjoni, waħda diretta lejn Michael Briguglio fejn, bħala punt ta' informazzjoni, nixtieq ngħid li bħala grupp parlamentari aħna ddiskutejna l-komunikat li għamel Front Ħarsien ODZ u ħriġna b'deċiżjoni komuni.

Hemm xi Membri Parlamentari li diġà kkomunikaw dik id-deċiżjoni, jiena uffiċjalment ikkomunikajtha llum, u d-deċiżjoni tgħid hekk:

Il-punt ta' informazzjoni l-ieħor li xtaqt nagħmel ukoll huwa li l-Ministru Leo Brincat bħalissa jinsab Brussell fuq xogħol tal-Gvern, u s-Segretarju Parlamentari Michael Falzon bħalissa huwa impenjat fuq xogħol ieħor, u xtaq jiskuża ruħu li ma setax ikun hawnhekk biex jisma' l-veduti ta' dawk preżenti.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Mhux li naf.

MADAM CHAIR: Grazzi.

GODFREY FARRUGIA: Għedt dan biex kulħadd ikun jaf għalfejn mhumiex preżenti għal din il-laqgħa.

MADAM CHAIR: Grazzi.

Il-Prof.

ARNOLD CASSOLA (Chairman, Alternattiva Demokratika): Madam Chair, l-ewwel nett nibda biex ngħid li, wara li smajt id-dikjarazzjoni tal-Whip tal-Grupp Parlamentari Laburista, naħseb li solvejna l-problema għax, milli jidher, allura se jkun eskluż għal kollox is-sit taż-Żonqor.

La l-Grupp Parlamentari Laburista b'39 Deputat qed jeskludi għal kollox il-possibilità li wieħed jibni f'ODZ, u li minflok għandu jirriżviluppa dak kollu li diġà huwa wżat eċċ., naħseb li nistgħu nifirħu lkoll u nixorbu x-xampanja għax dan ifisser li għandna dikjarazzjoni solenni li l-grupp mhux se jaċċetta bini fl-ODZ.

Imbagħad wara mmorru għall-ODZ.

ARNOLD CASSOLA: Allura l-problema hija solvuta għax għandna ħafna minn dawn li ssemmew.

F'dan il-Kumitat aħna, bħala r-rappreżentanti tal-Gvern, ivvutajna favur rakkomandazzjoni għal tibdil tal-iSPED, filwaqt li l-Membri tal-Oppożizzjoni astjenew.

MADAM CHAIR: Ivvutajna favur ir-rakkomandazzjonijiet fl-ispirtu tal-manifest elettorali tagħna fejn aħna wegħedna solennement lill-poplu Malti u Għawdxi li se nħarsu l-ambjent u se mmorru biss għal żvilupp ekonomiku sostenibbli.

Jekk il-Gvern, minkejja li aħna approvajna dak l-iSPED, jagħmel kapital mil-loopholes li jistgħu jeżistu f'kull dokument, u li tista' ssibhom f'kull dokument, allura ma jkunx qed imur pari passu ma' dak li wiegħed lill-poplu.

Jiġifieri, mhux imbilli aħna approvajna l-iSPED.

L-ewwel nett, se jiġi diskuss anke fil-Plenarja, u fejn aħna niġu mogħtija struzzjonijiet, informazzjoni, jew suġġerimenti li bihom nistgħu ntejbu, aħna se ntejbu; u t-tieni, provided li l-Gvern juża dak id-dokument fl-ispirtu ta' dak li hemm imwiegħed fil-manifest elettorali; tista' tikteb ħafna affarijiet, imma imbagħad jiddependi mill-interpretazzjoni.

L-Onor.

Rigward l-iSPED, dan jagħti d-direzzjoni, jiġifieri jekk inqabblu mal-mod kif jimxu l-affarijiet fil-Parlament, nistgħu ngħidu li l-iSPED qisu l-Kostituzzjoni ta' Malta u n-national policies qishom il-liġijiet li jidħlu fil-Parlament.

Fl-aħħar mill-aħħar, huwa l-operat tal-Gvern li jrid jimplimenta dak li hemm miktub.

Jiġifieri, l-intenzjoni hawnhekk hija tajba, hija ġenwina.

We have to make sure li l-intenzjoni mhux tibqa' intenzjoni, imma ssir implimentazzjoni tajba u leali lejn il-manifest elettorali tagħna.

ARNOLD CASSOLA: Sfortunatament, naħseb li din il-laqgħa – almenu għalija – kienet deprimenti ħafna, għax jien jidhirli li meta tagħmel rapport f'temp ta' erba' ġimgħat fuq proġett ta' din l-entità enormi għal pajjiż żgħir bħal Malta, turi superfiċjalità enormi.

Issa, suppost se jerġa' jsir, u allura dak kollu li sar, qisu ma sar xejn.

Tant kien falliment dan ir-rapport li għaddejna minn żewġ siti għal mija – dalle stelle alle stalle.

U jien xtaqt nistaqsi jekk dan ir-rapport li se jsir huwiex se jerġa' jsir b'din is-superfiċjalità, f'erba' ġimgħat, fejn imbagħad insibu li tista' tibni fuq art agrikola, li l-park lanqas biss indaħlu kemm hu kbir, eċċ.

It-tieni punt li xtaqt nagħmel huwa dwar it-trasparenza.

Hawnhekk skoprejna li t-terms of reference ma nistgħux inkunu nafuhom, skoprejna li l-periti u l-esperti li għamlu l-evalwazzjoni ma nistgħux inkunu nafu min huma, il-heads of agreement ma nistgħux nafu x'inhuma, eċċ. Skoprejna wkoll li ilna xahar u nofs niddiskutu għalxejn, għax il-brief kien għas-southeast ta' Malta mhux għas-south.

Irridu noqogħdu f'kollox fuq il-kelma tas-Sur Buttigieg.

Aħna m'aħniex f'khalifat fejn irridu noqogħdu fuq il-kelma tal-Khalif, u nittama li fil-futur almenu nkunu iktar trasparenti ħalli nkunu nafu fuq xiex qegħdin nitkellmu.

MADAM CHAIR: Dak huwa l-għan ta' dan il-Kumitat.

IS-SUR MARK ANTHONY SAMMUT: L-ewwel ħaġa li xtaqt nistaqsi lill-MEPA hija fuq l-issue tas-south u southeast.

Jien nixtieq li l-MEPA tippreżenta mappa ta' x'ikkunsidrat hi bħala bħala southeast meta ġiet biex tara s-siti, għax jien ma nafx il-Belt, il-Kottonera, il-Marsa u Ħal Għaxaq humiex southeast jew le.

U issa li t-terminu nbidel u sar is-south kollu ta' Malta, tajjeb li nkunu nafu għall-MEPA u għall-Gvern safejn jasal is-south ta' Malta, ħalli nkunu nafu jekk l-Imqabba u Ħal Qormi humiex fis-south, u jekk jistgħux jiġu kkunsidrati bħala siti tajbin għal dan il-proġett.

Is-CEO tal-MEPA ftit ilu qal li r-rapport jgħid li, b'dan il-proġett, il-Pjan Lokali ma jinkisirx għax il-Pjan Lokali jippermetti – u fil-fatt ġieli saru – faċilitajiet edukattivi barra ż-żoni tal-iżvilupp.

Sewwa qed ngħid?

Mhux ġieli saru, imma ħafna drabi saru.

IS-SUR MARK ANTHONY SAMMUT: Allura intom qed tgħidu li dan ma jiksirx il-Pjan Lokali?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: L-educational facilities kollha li nbnew f'dawn l-aħħar 10 snin saru barra miż-żona tal-iżvilupp.

IS-SUR MARK ANTHONY SAMMUT: U allura qegħdin ngħidu li dan il-proġett ma jmurx kontra l-Pjan Lokali?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: M'iniex qed ngħidlek li ma jmurx kontra il-Pjan Lokali.

IS-SUR MARK ANTHONY SAMMUT: Għax huwa proġett edukattiv.

Fil-prinċipju, proġetti edukattivi jistgħu jsiru barra ż-żona tal-iżvilupp.

IS-SUR MARK ANTHONY SAMMUT: Però tajjeb tkun taf, jekk forsi ma tafux – u jien niskanta li l-MEPA, li hija r-regolatur li suppost qed timplimenta u tissalvagwardja l-pjani lokali, ma tafx b'dan – li veru li faċilitajiet edukattivi huma permessi barra miż-żoni tal-iżvilupp fil-Pjan Lokali, però jridu jobdu numru ta' kundizzjonijiet, fosthom li "the site is not located on a scheduled designated or protected area".

Allura jien nistaqsi lill-MEPA jekk designation ta' nature park għaliha tiswiex xi ħaġa.

Għax jekk dik l-area hija designated għal nature park, allura dan qed imur kontra l-Pjan Lokali anke dwar dak.

Hemm iżjed affarijiet, fost l-oħrajn, li ma tkunx lanqas high quality agricultural land.

Issa hemmhekk qed nitkellmu fuq bdiewa li jkabbru l-patata, u allura nistaqsi lill-MEPA jekk art agrikola li fiha tista' titkabbar il-patata għaliha hijiex ikkunsidrata bħala high quality agricultural land jew le, għax milli jidher mhijiex.

Kundizzjoni oħra hija li the siting has no significant adverse impact on adjacent protected areas.

Biex issir università hemmhekk, iridu jinfetħu t-toroq u tinbidel l-infrastruttura, tibdiliet li żgur se jkollhom effett fuq din l-areas.

U allura l-konklużjoni tiegħi hija li, anke kieku kellha ssir skola pubblika b'xejn għat-tfal Maltin mill-Gvern, imur kontra l-Pjan Lokali, u l-MEPA, bħala regolatur, għandha twaqqaf lill-Gvern, aħseb u ara proġett tal-privat għall-profitt.

Il-mistoqsija li qed tqum hija kemm il-MEPA hija verament indipendenti.

U bilfors li tqum din il-mistoqsija għax is-CEO tal-MEPA, quddiem dan l-istess Kumitat ammetta li hu qiegħed hemm għas-servizz tal-Gvern.

Jien nixtiequ jikkjarifika dan il-punt, għax jekk verament qed ngħixu f'demokrazija fejn tikkmanda s-saltna tad-dritt, allura r-regolatur ikun awtorità indipendenti li tkun lesta tirregola u twaqqaf anke lill-gvern meta proġett li jkun se jagħmel ikun imur kontra l-pjanijiet lokali u l-liġi.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Nibda mill-aħħar kumment li għamel is-Sur Sammut rigward l-awtonomija tal-Awtorità u s-servizz li aħna nagħtu lill-Gvern.

Jien kemm-il darba għedt li l-Gvern jagħti baġit lill-Awtorità biex din tagħti servizz lill-Gvern f'diversi oqsma, li jinkludu wkoll t-tfassil ta' diversi rapporti.

Hemm distinzjoni skjetta bejn ix-xogħol li jagħmel id-Direttorat u x-xogħol li tagħmel l-Awtorità.

L-Awtorità qiegħda hemm biex tieħu deċiżjoni fuq applikazzjonijiet, wara li jkollha l-fatti kollha quddiemha, filwaqt li d-Direttorat qiegħed hemm bħala l-arm teknika tal-Awtorità.

Allura, l-irwoli huma totalment differenti u, fil-fatt, kien hemm diversi drabi fejn id-Direttorat u l-Awtorità ma jaqblux.

Jekk inħarsu lejn kemm-il darba nkunu rrakkomandajna refusal jew approval, u dawn jiġu overturned, naraw li n-numru huwa konsiderevoli.

Forsi jkun hawn min jistaqsini: Allura mhux it-tnejn jaqraw l-istess policy?

Hija kwestjoni ta' interpretazzjoni.

U għalhekk, meta aħna ħadna dawn, ħadnihom biex ma nkunux restrittivi wisq, u kemm jista' jkun inħallu … Aħna nistgħu ngħidu li f'scheduled areas, fi protected areas u f'listed buildings ma nistgħu nagħmlu xejn.

Dawn il-kriterji nistgħu nkabbruhom kemm irridu, u litteralment wieħed ma jkollux x'jikkunsidra.

Il-proċess tal-ippjanar huwa li inti titfa' fil-miżien il-bilanċ bejn dak ekonomiku, dak soċjali, u dak ambjentali.

U hemm trid tittieħed id-deċiżjoni.

Ġieli kellna EIA jgħidilna li "dan" is-sit huwa aħjar minn "dak", u l-Awtorità xorta ddeċidiet li tmur fl-inqas post li huwa adattat f'termini ambjentali għax qalet li l-impatt fuq is-soċjetà f'dak il-każ huwa iktar importanti.

IS-SUR MARK ANTHONY SAMMUT: Però, kif tasal li meta għandek il-Pjan Lokali li huwa kontra li ssir faċilità edukattiva f'dak il-post, inti bħala awtorità regolatorja ma ttellax din il-costraint fir-rapport?

MADAM CHAIR: Direttorati hemm iktar minn wieħed?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Direttorati hemm erbgħa.

MADAM CHAIR: U liema direttorat ħa l-intrigu biex jagħmel dan ir-rapport?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: L-uffiċċju tiegħi li, ovvjament, qiegħed jikkoordina kollox.

MADAM CHAIR: Kemm l-Awtorità, kif ukoll id-Direttorat?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Ovvjament, fl-uffiċċju tiegħi għandi nies mill-Environmental Protection Directorate, għandi nies mill-Planning Directorate, għandi nies ...

MADAM CHAIR: Fuq talba li saritlek mill-OPM.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: U jien ħdimt b'nies li għażilt jien.

RYAN CALLUS: Però, l-uffiċċju tiegħek mhuwiex direttorat, u inti qed tgħid li din ir-rakkomandazzjoni hija tad-direttorat.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jien il-kap tad-direttorati.

Il-fondi jingħataw lid-direttorati, u jien, bħala kap tad-direttorati, nieħu parti minn dawk il-fondi.

MARTHESE PORTELLI: Jiġifieri mhux direttorat partikolari, imma mill-uffiċċju tas-CEO.

RYAN CALLUS: Imma allura dan huwa rapport tal-uffiċċju tiegħek, mhux tad-Direttorat tal-Ippjanar.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jien naħseb li fl-ewwel paragrafu hemm ċar ...

RYAN CALLUS: Imkien m'għandi min għamlu.

Lanqas firma ta' min għamel ir-rapport m'hawn.

Fantażma għamlu dan ir-rapport!

RYAN CALLUS: Għadni qatt ma rajt rapport bla firma f'din id-dinja.

MARTHESE PORTELLI: Imma ma jfissirx li għamiltu int.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Kemm inwieġeb lill-Onor.

Godfrey Farrugia u ngħid li Front Ħarsien ODZ għadna ma rċevejna l-ebda risposta mill-Grupp Parlamentari Laburista, minkejja li d-deadline li tajna ta' ġimgħa għalaq il-bieraħ.

Nittama li nirċevuha llum.

GODFREY FARRUGIA: Intbagħtet diġà.

DR. MICHAEL BRIGUGLIO: Aħna għadna ma rċevejnihiex, imma noqgħod fuq il-kelma tiegħek.

Però, iktar importanti minn hekk, aħna ma tlabniex għal replika tal-iSPED – bħalma nafu l-NGOs qegħdin jgħidu li l-iSPED se jiffaċilita iktar żvilupp minħabba l-wording li għandu – imma tlabna point blank għall-pożizzjoni ta' kull Membru fil-Parlament dwar l-iżvilupp fiż-Żonqor; jekk humiex favur, kontra jew mingħajr opinjoni.

Dak hu li tlabna.

MADAM CHAIR: Nirringrazzjak.

IS-SUR ALFRED E. BALDACCHINO: Jien għamilt seba' snin bħala Assistent Direttur fid-Direttorat għall-Ħarsien tal-Ambjent, li kien u għadu jagħmel parti mill-MEPA, u għal 10 snin qabel kont involut fid-Dipartiment għall-Ħarsien tal-Ambjent.

Jiġifieri, jien qed nitkellem minn din l-esperjenza li għandi vis-à-vis l-ambjent.

Il-kummenti tiegħi huma biss b'riferenza għal dan ir-rapport.

Qabel xejn, jiddispjaċini ngħid li dan ir-rapport ma jixraq lill-ebda awtorità li tippretendi li hija awtorità responsabbli mill-ambjent u mill-ippjanar.

Kif qalilna anke l-kelliemi tal-MEPA, id-Direttorat tal-Ambjent ġie eskluż kompletament milli jagħmel dawn ir-rapporti, imma minflok ġie mqabbad xi ħadd tal-kunfidenza tiegħu biex jagħmel il-kummenti.

Jidher ovvju mir-rapport li min għamel dan ir-rapport qabad biċċiet – kif qal ukoll il-kelliemi tal-MEPA – ipprova jgħaqqadhom ma' xulxin, u spiċċajna b'rapport li –jiddispjaċini ngħid – huwa fqir, misleading u jista' jiżvija lil ħafna nies, inkluż lill-Gvern, biex jieħu deċiżjoni fuq dan is-suġġett.

Jien ma nafx għaliex, meta hemm direttorat li għandu daqstant esperjenza, dan ġie kompletament injorat.

Forsi għalhekk id-Direttorat tal-Ambjent baqa' fil-limbu għal dawn l-aħħar sentejn biex jipproduċi rapporti ta' din ix-xorta.

Ħalli niġi għall-kummenti fuq dan ir-rapport mill-aspett tal-esperjenza tiegħi.

F'dan ir-rapport – li huwa desktop study, u r-rapport li għamilt jien ukoll ukoll desktop, mill-esperjenza tiegħi – m'hemm xejn imsemmi kif dan il-proġett se jaffetwa l-wesgħa tal-inħawi – l-open space kollu li se jittieħed, direttament u indirettament; kemm fejn se jinbena, kif ukoll il-parti li tibqa' – l-impatt li dan se jkollu fuq is-saħħa tal-populazzjoni, kemm tal-madwar kif ukoll tal-pajjiż in ġenerali – ma tistax telimina kif din iċ-chunk ta' art se teffetwa l-ambjent tal-pajjiż sħiħ – l-aspett fiżiku tan-nies u anke l-aspett psikoloġiku tan-nies.

Qegħdin nippruvaw li tazza li tesa' litru, nitfgħulha ħames litri!

Ħela ta' riżorsi, b'impatt negattiv li jkollu jħallas għalih il-poplu u l-ambjent.

Fir-rapport m'hemmx xejn minn dan, la mill-aspett rikreattiv, la mill-aspett xjentifiku, u lanqas mill-aspett edukattiv.

Fir-rapport ittieħed biss l-aspett kummerċjali, li jispikka u li jingħad li huwa tajjeb.

Kif wieġeb is-CEO tal-MEPA għad-domanda ta' Dr. Briguglio, ma kien hemm ebda espert f'dawn l-oqsma li seta' jagħti l-impatt tiegħu.

Fid-desktop study li għamilt jien, dawn huma elenkati, u hemm ukoll li dawn jistgħu jwasslu għal ħsara lill-pajjiż jekk tittieħed deċiżjoni ħażina.

Ma ssemma xejn lanqas fuq l-impatt tat-traffiku fuq ir-residenti tal-post u tal-madwar.

Issemma li l-infrastruttura tat-toroq li hemm madwar il-Forti San Leonardo mhijiex biżżejjed għal proġett daqshekk kbir, u f'Ta' Żonqor, fejn intqal li hemm triq waħda, m'hemm l-ebda indikazzjoni kemm se jkun hemm iktar teħid ta' art u x'se jkunu l-impatti psikoloġiċi fuq in-nies.

M'hemm xejn minn dan.

Il-parti tar-rapport fuq l-ekosistema nsejħilha miskina.

U bir-raġun li żżommu lil min għamlu anonimu, għax min hu m'għandu l-ebda viżjoni ta' immaniġġjar u prinċipji ekoloġiċi.

Qabad il-biċċiet, ipprova jgħaqqadhom f'możajk, u għamel qassata.

Bħal meta wieħed jiġbor ħafna biċċiet ħaxix u jitfagħhom flimkien jagħmel kawlata.

Hekk hu dan ir-rapport.

M'hemm l-ebda viżjoni ta' ekosistema u biodiversità f'dan ir-rapport.

Ħalli nsemmi eżempju żgħir.

Possibbli li fiż-żona ma teżistix fawna?!

Is-CEO qal li ġabu d-dokumenti, tant li fir-rapport hemm lista tal-ispeċi kollha.

Imma fil-lista m'hemm l-ebda tip ta' fawna msemmija.

Min għamel dan ma jagħmilx distinzjoni bejn fawna u flora, għax bl-ismijiet bil-Latin ma jafx jekk hux iljunfant, nemusa jew qarabagħli.

MARTHESE PORTELLI: Is-sors tal-informazzjoni hija l-1989.

IS-SUR ALFRED BALDACCHINO: Hemm fawna fiha?

IS-SUR ALFRED BALDACCHINO: Jien m'iniex qed nidħol fis-sena, imma qed nidħol fil-kunċett.

Jiġifieri fiż-Żonqor ma teżistix fawna, ma jeżistux molluski, ma jeżistux insetti, ma jeżistux invertebrati, ma jeżistux għasafar, ma jeżistux mammiferi, ma jeżisti xejn!

Mhux importanti dan għall-MEPA!

Jekk tħalli lid-Direttorat għall-Ambjent fil-limbu, ma jistax ikollok dan it-tagħrif fuq xiex tibni deċiżjoni, u se tittieħed deċiżjoni li tiżvija.

Kieku dawn l-affarijiet huma importanti għall-MEPA, kieku jiġi kkonsultat id-direttorat li għandu f'idejh dawn l-affarijiet, u mhux iġġib biċċa minn hawn u biċċa minn hemm u tipprova traqqagħhom biex toħroġ rapport.

MADAM CHAIR: Ħa nwaqqfek ftit.

Sur Buttigieg, inti ngħatajt deadline biex toħroġ dak ir-rapport?

X'kien ma' kkonsultajtux mad-Direttorat tal-Ambjent?

IS-SUR ALFRED BALDACCHINO: Madam Chair, jien xtaqt nistaqsi lis-CEO tal-MEPA jekk id-deċiżjoni li jitħalla d-Direttorat tal-Ambjent barra kenitx tiegħu personali jew jekk hix waħda politika.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: L-istruzzjoni hija li għalissa r-rapport għandu jibqa' miżmum kunfidenzjali.

IS-SUR ALFRED BALDACCHINO: Minn min ingħatat l-istruzzjoni?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Mill-uffiċċju tal-OPM.

IS-SUR ALFRED BALDACCHINO: Biex iġġib informazzjoni pubblika li qiegħda fuq is-siti tal-Unjoni Ewropea ...

MADAM CHAIR: Ippermettili ftit għax din hija importanti.

Hawnhekk għandna persuna li qed tirrappreżenta lill-uffiċċju tas-CEO, jiġifieri l-persuna m'għandhiex x'taqsam.

Dawn kellhom brief li l-informazzjoni kellha tibqa' kunfidenzjali, u allura ma nħassx il-bżonn – m'aħniex qed ngħidu jekk hux tajjeb jew ħażin – li d-Direttorat tal-Ambjent jittieħed on board biex jiggwida din id-deċiżjoni.

(Interruzzjonijiet) Is-Sur Buttigieg għamilha ċara li hu ntalab biex iżomm il-brief kunfidenzjali.

MARTHESE PORTELLI: Imma mad-direttorati l-oħrajn le.

MADAM CHAIR: In not so many words qed jgħid li iva.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Iva, anke mad-direttorati l-oħrajn.

In-nies li huma parti mill-uffiċċju tiegħi jikkonsistu f'persuna min-naħa tal-Planning u żewġ persuni min-naħa tal-Ambjent.

RYAN CALLUS: Min huma dawn?

MADAM CHAIR: Ħalli nerġgħu niċċarawha daqsxejn din.

Jiġifieri kien hemm rappreżentanti tal-Ambjent, imma kienu parti mill-uffiċċju tiegħek.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Imma ma nistax ngħid li dik hija l-pożizzjoni tal-EPD.

MARTHESE PORTELLI: Jiġifieri mhux id-direttorati ħadu d-deċiżjonijiet.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Jien m'għedtx li d-direttorati ħadu d-deċiżjonijiet.

Jien dejjem għedt ...

MARTHESE PORTELLI: Inti bdejt kontinwament tirreferi għad-direttorat ...

MARTHESE PORTELLI: … imbagħad, x'ħin staqsejnik, ikkjarifikajt li huwa l-uffiċċju tiegħek għax jinkorpora kollox.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Bir-rispett kollu, jien dejjem għedt ...

MARTHESE PORTELLI: Madam Chair, hekk qal.

Qal li l-uffiċċju tiegħu jinkorpora d-direttorati kollha.

Ma niżgwidawx, jekk jogħġobkom.

Jien dejjem għedt li l-uffiċċju tiegħi, u dejjem ħadt ir-responsabilità tar-rapport.

MARTHESE PORTELLI: Inti għedt li jinkorpora d-direttorati kollha.

MADAM CHAIR: Hawnhekk joħroġ ċar il-fatt li l-uffiċċju tas-CEO huwa trusted, u d-Direttorat tal-Ambjent per se mhuwiex trusted, għax tħalla barra.

Hija ċara.

IS-SUR ALFRED E. BALDACCHINO: Hawnhekk joħroġ ċar li d-data xjentifika u teknika li hija importanti għal deċiżjoni fuq dan il-proġett la ġiet tapped u lanqas ġiet ikkonsultata, imma ġew ikkonsultati persuna jew tnejn ...

RYAN CALLUS: Li ma nafux min huma.

IS-SUR ALFRED BALDACCHINO: … li għas-CEO għandhom l-esperjenza fuq is-suġġett, u hu qagħad fuqhom.

Din ġiet deċiża.

Issa xtaqt nagħti eżempju żgħir tan-nuqqas ta' min għamel id-draft jew ġabar dawn il-biċċiet u għamilhom flimkien.

F'paragrafu 4.7 tar-rapport hemm riferenza għall-kaċċa u l-insib b'mod dispreġjattiv, u jingħad li l-kaċċa u l-insib iddegradaw iktar dan il-post.

Mingħajr ma nidħlu fil-mertu ta' jekk iddegradawhx jew le, il-fatt li dawn isemmu l-kaċċa u l-insib ifisser li l-post huwa tajjeb għall avifauna.

F'Misraħ San Ġorg m'hemmx duri għax mhux tajjeb għall-għasafar; imma ż-Żonqor huwa tajjeb għax hemm il-kaċċa u l-insib.

Jekk nafu li hemm kaċċa u nsib, nafu li hemm l-għasafar, u l-għasafar huma għasafar li jpassu fir-rebbiegħa, fil-ħarifa, li jqattgħu x-xitwa hawnhekk, u li jbejtu.

U jekk hemm l-għasafar f'dan il-post, allura l-ekosistema hija rikka biex dawn jieklu.

U dwar dan m'hemm l-ebda riferenza fir-rapport għax, għal min għamel ir-rapport, dan m'għandux valur kummerċjali u soċjali.

L-importanti huwa li l-post ġie ddegradat mill-kaċċa u l-insib, u allura dan qisu jiġġustifika li jista' jinbena.

Jien hekk nieħdu l-messaġġ.

In-nuqqas ta' professjonalità toħroġ ukoll mil-lista li ppubblikaw hawnhekk.

Kif għedt jien, il-lista hija kollha ismijiet tekniċi, u min għamel ir-rapport ma jagħmilx distinzjoni.

Fl-aħħar tal-lista hemm il-ħaxixa Ingliża, li hija invażiva u tikber kullimkien, anke fis-swar li jirrestawraw, u li wara tliet xhur taraha terġa' tikber.

Imma, fil-Forti San Anard ma tikbirx, tikber biss fiż-Żonqor.

Mela la tikber hemm u hija invażiva, allura nistgħu niżviluppawh hemmhekk!

Dan ir-rapport ma jagħmel ebda ġieħ la lil min għamlu u lanqas lill-MEPA, jekk il-MEPA tgħid li hija awtorità li fuq id-deċiżjonijiet u l-pariri li tagħti jridu jittieħdu deċiżjonijiet fl-interess tal-pajjiż, tas-soċjetà u tal-ambjent.

Hawnhekk tara l-faqar ta' dan ir-rapport.

In-nuqqas ta' għarfien tal-importanza dwar il-biodiversità toħroġ ukoll mit-tabella numru 1, stampa 2, fejn din turi klassifikazzjoni tal-art, jiġifieri fejn hemm agrikultura u fejn hija mitluqa.

Din ġiet inkluża biex turi l-faqar tal-post; mentri fil-fatt din turi biċ-ċar l-importanza tal-biodiversità tal-post, sintendi jekk wieħed jifhem xi tfisser biodiversità u l-importanza li din għandha.

Nerġa' ngħid li din ġiet użata biex turi l-faqar tal-post, meta wieħed li jifhem u li kapaċi jevalwa rapport jara li din turi rikkezza tal-post mill-aspett ta' biodiversità.

Jien ma nafx għalfejn il-MEPA qiegħda miexja fuq dawn meta għandha l-krema ta' nies akkademiċi fil-middle management li ma ġewx ikkonsultati fuq dan is-suġġett, imma kkonsultat xi ħadd anonimu.

U aħjar jibqa' anonimu għax, fl-opinjoni tiegħi, ma tagħmillux ġid jekk issemmih!

Il-MEPA ssemmi wkoll passaġġi fiż-Żonqor li huma mimlija skart u materjal.

Jekk tħallih waħdu, dan kapaċi jirrenova ruħu waħdu, u la hemm bżonn spejjeż mill-MEPA, la hemm bżonn deċiżjonijiet mill-MEPA, u lanqas hemm bżonn żvilupp.

Imma dan intuża biex juri li l-post huwa ddegradat, u allura jkun tajjeb li jinbena.

Ir-rapport tant huwa miktub b'mod dillettantesk li jiżvija d-deċiżjoni politika tal-Gvern, ipoġġi f'pożizzjoni imbarazzanti jekk il-MEPA tiġi biex tagħmel EIA b'mod professjonali, għax se jkollha tiffaċċja l-fatt li ppruvat tilħaq deċiżjoni nazzjonali billi għamlet rapport fażull u dilettantesk, kif ukoll żvijjat lil dawk li għandhom għal qalbhom l-interess nazzjonali, ekoloġiku, soċjali u kummerċjali tal-pajjiż.

Kif tista' tipproduċi rapport bħal dan mimli faqar li fuqu wieħed irid jieħu deċiżjoni li se taffetwa lill-pajjiż in toto?

Jien jiddispjaċini li se ngħid dan li se ngħid, imma nkun aktar iddispjaċut jekk ma ngħidux.

Huwa ċar li r-rapport iktar sar biex iġib il-boċċa qrib il-likk.

Dan huwa indikat ċar f'paragrafu 1.3 fejn jgħid li, minkejja kollox, l-iSPED issa jagħti l-permess li nistgħu nibnu, u allura nużaw l-iSPED.

Fl-aħħar nett, nixtieq niġbed l-attenzjoni tal-MEPA – forsi bħalissa hija mħabbta ħafna bil-permessi tal-iżvilupp – għall-programm elettorali tal-Gvern fuq l-ambjent.

Taqsima 9 f'paġna 93, fost oħrajn hemm direttiva politika tal-Gvern li tgħid hekk:

"Il-mira tagħna hija ċara: irridu nkunu ma' ta' quddiem nett għax hekk jixirqilna.

Irridu nħallu wirt san lil ta' warajna biex huma jkunu aħjar minna."

Imbagħad, f'paġna 100 jkompli jgħid hekk, dejjem fuq l-ambjent:

"Nimplimentaw strateġija ċara bbażata fuq best practices Ewropej li tpoġġi l-ambjent fil-qalba tad-deċiżjonijiet ...",

– u l-MEPA ħalliet id-Direttorat tal-Ambjent milli jinvolvi ruħu f'dan! –

"… filwaqt li nimmiraw biex it-tkabbir ekonomiku jagħti konsiderazzjonijiet xierqa lill-iżvilupp sostenibbli u ambjentali."

Dan ir-rapport li pproduċiet il-MEPA imur kontra din il-wegħda.

Huwa rapport kompletament fqir, u ma jixraqx lil awtorità li hija fdata biex tħares l-interessi soċjali u ambjentali tal-poplu.

Għalkemm, jiddispjaċini ngħid, li dan nistennih mill-MEPA.

Nirringrazzjak.

MADAM CHAIR: Grazzi.

IL-PERIT JOANNA SPITERI STAINES: Madam Chair, jien għandi erba' domandi li mhumiex kollha għas-Sur Buttigieg.

Sur Buttigieg, fejn fl-iStructure Plan jingħad li istituzzjonijiet edukattivi u tas-saħħa jistgħu jsiru f'ODZ?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Policy 11, set 11 u set 12.

IL-PERIT JOANNA SPITERI STAINES: Nistgħu narawha din il-policy?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: M'għandix hawnhekk, imma nistgħu nġibuha.

Fil-fatt, ġibniha kemm-il darba.

MADAM CHAIR: Fil-laqgħa li jmiss, dawn id-dokumenti kollha li ntalbu se jkunu kollha ppreżentati lill-Kumitat.

IL-PERIT JOANNA SPITERI STAINES: Fil-passat, rajna ħafna binjiet li ġew diskussi mill-MEPA u mill-Gvern preċedenti, bħall-Imġarr Bay Hotel, Mistra Village, u siti oħra li kienu importanti li jsiru għall-futur ekonomiku tal-pajjiż.

Illum, kemm il-Mistra, kif ukoll l-Imġarr Bay Hotel huma postijiet spekulattivi.

Jien nixtieq nara lista ta' postijiet li saru f'ODZ – ma nafx min jista' jagħmilha – li bdew bħala ta' importanza nazzjonali, u li llum huma spekulattivi.

Nixtieq ukoll li jkun hawn madwar din il-Mejda nies mill-GPD li huma kapaċi jħarsu u jsibu siti, u li għandhom ċertu esperjenza u expertise fir-riġenerazzjoni.

Jien jiddispjaċini għall-Kap Eżekuttiv tal-MEPA, għax suppost hawn nies mill-GPD li suppost qegħdin jieħdu ħsieb l-art pubblika li hija tagħna.

L-aħħar domanda li xtaqt nagħmel lis-Sur Buttigieg hija din: Kieku ma kellekx telefonata mill-OPM, u kieku ma kienx hawn din id-domanda minn investitur privat, u xi ħadd ġie jistaqsik, fil-kapaċità professjonali tiegħek ta' Kap Eżekuttiv, jekk iż-żona taż-Żonqor tistax tiddaħħal fil-pjanijiet lokali, inti kont iddaħħalha?

Jew kont tħalliha bil-protezzjoni li għandha bżonn?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Għar-rigward iż-żewġ proġetti li semmejt, il-Mistra Village u l-Imġarr Hotel, it-tnejn li huma mhumiex f'ODZ.

IL-PERIT JOANNA SPITERI STAINES: Il-Mistra kien f'ODZ.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Le, il-Mistra hija żona għal dak l-iżvilupp.

IL-PERIT JOANNA SPITERI STAINES: Fl-1992 kien ODZ.

IL-PERIT JOANNA SPITERI STAINES: Iva, imma aħna qegħdin inħarsu lejn il-futur tal-pajjiż.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Bir-rispett kollu, meta aħna ngħidu ODZ … Dak iż-żmien, kullimkien kien ODZ.

MADAM CHAIR: Imma l-ispirtu tal-mistoqsija tal-Perit Spiteri Staines: Dan il-proġett se jkun vijabbli li jibqa' proġett edukattiv, jew issa se nużawh biex nagħmluh appartamenti?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Bir-rispett kollu, jien nifhem l-ispirtu tad-domanda, imma mhijiex domanda li għandha tagħmilha lili.

Rigward id-domanda ta' jekk għandniex nikkunsidraw li ndaħħlu dan is-sit fiż-żona ta' żvilupp, kieku kont qed nirrakkomanda jien personalment kont ngħid li ż-żona tal-iżvilupp m'għandhiex tikber biex inkomplu nżidu ż-żoni residenzjali.

Kieku tistaqsini jekk naħsibx li kellux jidħol dak l-ammont kollu ta' art fiż-żona tal-iżvilupp li daħal fl-2006, kont ngħidlek li, fl-opinjoni tiegħi, ma kellux jidħol.

Imma inutli li nżomm l-artijiet għal proġetti li s-soċjetà tista' tgawdi minnhom.

(Interruzzjonijiet) Aħna dejjem ngħidu – u anke fl-iSPED hija ċara – li inti l-ewwel dejjem għandek tmur on a base approach ...

MADAM CHAIR: Sur Buttigieg, imma inti ma tafx intix se tgawdi minnhom.

Inti qed taħseb li forsi se tgawdi kummerċjalment; imma mil-lat ta' saħħa, mil-lat ta' ambjent u wirt naturali … Dak ma nistgħux nikkwantifikawh finanzjarjament.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Imma, Madam Chair, nerġa' ngħidlek li issa, bl-informazzjoni li għandi, ma nistax ngħidlek li dan il-proġett partikolari huwiex … Ladarba jkollna l-informazzjoni kollha, wieħed ikun jista' jevalwa l-affarijiet.

MADAM CHAIR: Imma l-problema hija li l-Gvern qiegħed jistenna d-direzzjoni tiegħek – la ngaġġa lilek – biex jew tagħtih direzzjoni oltre, u tidderiġih fid-direzzjoni t-tajba u tgħidlu li Żonqor Point out of the question, inkella tgħidlu li it merits further consideration.

Jien nappellalek biex, bħala uffiċjal tal-Gvern, fit-taqsima li jmiss ta' din l-evalwazzjoni ta' siti ġodda, inti tagħmel dak li jistenna minnek il-poplu Malti u Għawdxi kollu, u lill-Gvern tagħtih inti direzzjoni fejn għandu jikkunsidra għal żvilupp ta' università, li tista' tkun campus mifrux, tista' tkun university city, u tista' tkun ħafna ħwejjeġ oħra li f'dak ir-rapport jidhru li ma ġewx ikkunsidrati.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Madam Chair, aħna mxejna skont brief ...

MADAM CHAIR: Nifhmek u nagħdrek: però issa ħu l-intrigu … Inti mxejt skont brief, u llum hawnhekk qiegħed tirrispondi waħdek.

M'hemmx x'tagħmel.

MADAM CHAIR: Issa ifhem li inti, bħala CEO tal-MEPA, id-doveri tiegħek huma lejn il-poplu Malti u Għawdxi kollu, mhux lejn il-Gvern.

MADAM CHAIR: Mela, meta l-Gvern jerġa' jiġi fuqek biex tgħid l-aħħar kelma dwar is-siti alternattivi, kun raġel mal-poplu Malti u Għawdxi kollu li qed iħallas il-paga tiegħek mit-taxxi tiegħu, u lill-Gvern għidlu li ODZ huwa out of bounds; għandu alternattivi oħra u juża lilhom.

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Sur Buttigieg, nixtieq nistaqsik jekk f'dan ir-rapport dħaltux fl-issue ta' min hi l-art.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Safejn naf jien din id-domanda diġà weġibniha.

Ir-rapport jgħid li l-maġġoranza tal-art għandha tkun tal-Gvern.

Tista' tgħidilna din minn fejn ħarġet?

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Mil-lista tal-artijiet li tana l-GPD.

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Il-GPD tawna l-artijiet li kellhom available.

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Tistgħu tippreżentawhom darb'oħra dawn?

MADAM CHAIR: Darb'oħra, jkun tajjeb li nistiednu lill-GPD sabiex jiġu hawnhekk, u nkunu nistgħu nagħmlulhom id-domandi b'mod dirett.

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Jien wisq nibża' li dan qed jgħid "hemmhekk jew imkien".

Dan qed jgħidlek b'mod kategoriku mhux "may" or "may not", imma …

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Fir-rapport li se nkunu qed nippreżentaw skont il-brief li issa sar 25,000 metru kwadru u jinkludi s-south kollu ta' Malta, se tara li fis-southeast ta' Malta m'hemmx artijiet tal-Gvern.

MADAM CHAIR: Hekk hu.

Fil-fatt issa dik diġà mwarrba, għax minn southeast se mmorru south.

IL-PERIT GIORGIO SCHEMBRI: Hawnhekk qed jingħad li "no other Government land ..."

Jiġifieri jew hemmhekk jew imkien.

MADAM CHAIR: Imma issa morna għas-south kollu.

Fil-laqgħa li jmiss, jien nistenna li jiġi defined is-south ħalli aħna nkunu nafu ...

IS-SUR JOHANN BUTTIGIEG: Madam Chair, m'għandix problema nagħtik kopja tal-pjanta li fuqha qegħdin nikkunsidraw is-site.

MADAM CHAIR: Sur Buttigieg, issa tiktiblek l-Iskrivana tal-Kumitat biex tgħidlek liema huma dawk ir-rapporti li ntalbu llum sabiex tkun tista' tippreżentahom.

Din il-laqgħa mhijiex mitmuma, imma hija aġġornata għal data oħra.

Sadanittant, aħna nistennew li jekk alla jrid nisimgħu l-aħbar tajba, dik li tagħti lura lill-poplu Malti u Għawdxi kollu dak l-ODZ li qiegħed taħt il-mannara.

Nirringrazzjakom.

Fid-9:10 p.m., il-Kumitat aġġorna.

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees dev