(Rapport Uffiċjali u Rivedut)

Laqgħa Nru 35

L-Erbgħa, 4 ta' Frar, 2015

Stampat fl-Uffiċċju tal-Iskrivan

Prezz €2.50

Laqgħa Nru 35

L-Erbgħa, 4 ta' Frar, 2015

Il-Kumitat iltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6.56 p.m.

Il-Minuti ta' Laqgħa Nru 34 li saret nhar l-Erbgħa, 28 ta' Jannar 2015 ġew konfermati.

PREŻENTAZZJONI MILL-ANTI POVERTY FORUM MALTA DWAR STUDJU LI GĦAMLU FUQ IL-EUROPEAN MINIMUM INCOME NETWORK

THE CHAIRPERSON (Onor. Deborah Schembri): Ngħaddu mill-ewwel għas-suġġett tal-lum fejn se jkollna preżentazzjoni min-naħa tal-Anti Poverty Forum Malta u nsejjaħ lil Father Saviour Grima.

FR SAVIOR GRIMA (APF Malta President): L-ewwel nett nixtieq nirringrazzjakom ta' din l-opportunità li tajtuna.

Jiena se nintroduċi daqsxejn lill-membri tagħna u se ngħid x'kien l-iskop ta' dan il-proġett, minn fejn ġej, kemm-il pajjiż ħadu sehem fih u mbagħad se nħalli lis-Sur Leonid McKay sabiex iressaq il-preżentazzjoni fuq l-istudju li ħejja.

Bħala forum niltaqgħu bejn wieħed u ieħor darba fix-xahar u flimkien niddiskutu diversi temi li jinqalgħu kemm minn pajjiżna u kemm min-naħa tal-Ewropa mill-Anti Poverty Network.

Il-European Anti Poverty Network magħmul minn 30 pajjiż ġewwa l-Ewropa u qisu kull xahrejn jew tliet xhur jitla' xi membru minn tagħna sabiex jirrappreżenta lil pajjiżna f'diversi attivitajiet li jittellgħu fuq il-faqar u fuq studji oħra jew riċerka li tkun qiegħda ssir.

Jien nirrappreżenta lil Malta fuq l-ExCo, fejn kull pajjiż għandu persuna li tirrappreżentah b'mod legali ġewwa Brussell u hemmhekk niddiskutu diversi temi u jsir lobbying mal-Kummissjoni fuq diversi strutturi fuq liema tema se naħdmu fuqha flimkien.

Fr Vince Magri huwa rappreżentant fuq il-European Social Groups u għada se jitlaq Ruma biex jiddiskutu l-NRPs u s-CSRs ta' kull pajjiż membru.

Isiru wkoll capacity building għal kull pajjiż membru u se jkun hemm seminar intitolat "Knowledge from Experience" u fih se jkun hemm ukoll nies li esperjenzaw il-faqar.

Dan se jsir għall-ħabta ta' Settembru u se jitilgħu għaliha tliet persuni minn Malta li qegħdin fir-riskju tal-faqar jew li għaddew mill-faqar.

Din is-sena tiela' wkoll Fr Vince Magri li se jitkellem fuq il-proġett tiegħu "Iċ-ċavetta".

Telgħu wkoll tliet żgħażagħ flimkien ma' Cynthia Zerafa li hija sekondata mill-Gvern sabiex jitkellmu fuq il-proġetti Ewropej.

Is-Sur Godwin Callus huwa s-segretarju tal-APF u ġej miċ-Ċentru Fidi u Ġustizzja.

Fr Carmelo Aquilina ġej minn Suret il-Bniedem, Fr Vince Magri minn Paulo Freire Institute u Miss Cynthia Zerafa li hija administrative office tal-APF u hija sekondata mill-Gvern.

Fil-fatt diġà qiegħda fit-tieni sena tagħha magħna u permezz tagħha qegħdin norganizzaw translations ta' dokumenti li jiġu min-naħa tal-EAPN u żżomm ukoll il-korrispondenza għaddejja man-network tagħna.

Is-Sur Leonid McKay Leonid ġej mill-Caritas u għamel dan l-istudju fuq l-income minimum network.

Is-Sur Carmel Callus ġej min-National Pensioners' Association u Fr Manwel Cordina ġej mill-Fondazzjoni OASI.

F'dan il-forum qegħdin b'kollox 13-il ruħ li ġejjin minn NGOs differenti.

F'Novembru li għadda għamilna konferenza dwar l-istudju li sibna fuq l-income minimum wage li persuna ddaħħal mid-dħul tagħha, liema studju sar fuq madwar 30 pajjiż tal-Ewropa.

U bħas-snin ta' qabel, f'Novembru li għadda bdiet it-tħejjija biex jinħema dan id-dokument, fejn kull membru fl-organizzazzjoni kellu l-possibilità li jaħtar persuna biex tagħmel studju dwar diversi regolamenti min-naħa tal-anti poverty network.

F'Novembru li għadda kellna l-opportunità li noħorġu dan l-istudju tagħna fuq il-European Minimum Wage u f'Diċembru li għadda saret konferenza fejn l-istudji kollha tal-Ewropa nġabru f'dokument wieħed li ġie ppreżentat lill-Kummissjoni.

Issa se nħalli f'idejn is-Sur McKay sabiex iressaq il-preżentazzjoni tiegħu.

IS-SUR LEONID MCKAY (Caritas): Nixtieq nibda billi nirringrazzja lil dan il-Kumitat talli lqajtu t-talba tagħna.

Il-focus ta' dan l-istudju huwa fuq il-minimum income schemes, li t-terminoloġija għalihom f'pajjiżna hija għall-benefiċċji mhux kontributorji, jiġifieri dawk il-benefiċċji li ħafna drabi nirriferu għalihom bħala dawk tar-relief.

Kif għedt il-focus ta' dan l-istudju huwa fuq dawn il-benefiċċji mhux kontributorji u l-iskop tagħna kien biex naraw kemm dawn il-benefiċċji huma adegwati għall-familji li qed jibbenefikaw minnhom.

L-iskop prinċipali tal-istudju tagħna kien biex naraw jekk dawn il-benefiċċji humiex biżżejjed biex dawn il-benefiċċjarji jgħixu ħajja deċenti.

Il-perċezzjoni tan-nies fuq il-benefiċċji soċjali huma varji; għal ħafna jgħidu li l-benefiċċji soċjali huma ftit wisq, hemm oħrajn li għalihom il-benefiċċji soċjali jikkreaw dipendenza, hemm oħrajn li jgħidu li l-benefiċċji soċjali jikkreaw lok għal ħafna abbużi u hemm oħrajn li jgħidu li allaħares ma jkunux il-benefiċċji soċjali għalihom.

U għalhekk hemm bżonn li jkun hemm studji bħal dan biex nikkjarifikaw l-adegwatezza ta' dawn il-benefiċċji soċjali.

Nerġa' ngħid li l-iskop tagħna kien biex naraw jekk il-benefiċċji soċjali hux verament hemm bżonnhom, u jekk hemm bżonnhom kemm huma.

L-istudju qiegħed isir madwar il-pajjiżi tal-Unjoni Ewropea kollha u l-focus tagħna huwa fuq wieħed mill-benefiċċji li huwa l-aktar prevalenti, u ċjoè fuq l-assistenza soċjali.

Il-filosofija tagħna bħala Anti Poverty Forum huwa li aħna nemmnu li l-benefiċċji soċjali għandhom jiggarantixxu dħul xieraq u deċenti għall-familji kollha.

Dak huwa l-punt tat-tluq tagħna.

Aħna nemmnu li l-benefiċċji soċjali għandhom ikunu biżżejjed biex il-familji Maltin li qed jgħixu minn fuqhom jgħixu ħajja deċenti.

Dan l-istudju sar fis-sajf tal-2014 u ffokajna biss fuq il-working age population għax hekk ġejna mitlubin li nagħmlu.

Mela allura ma stajnix ninkludu lill-anzjani f'dan l-istudju għax kif għedt iffokajna fuq il-popolazzjoni ta' bejn it-18 u l-61 sena.

L-informazzjoni ġbarniha minn diversi sorsi, fosthom minn social workers, nies li jaħdmu direttament ma' persuni li qegħdin f'riskju ta' faqar jew li qed jesperjenzaw il-faqar, kif ukoll involvejna ħafna lid-district officers tad-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali għaliex dawn ikunu f'kuntatt dirett man-nies li qegħdin jibbenefikaw minn dawn il-benefiċċji.

Il-kuntest politiku li bħalissa qegħdin noperaw fih huwa - anke l-amministrazzjoni preżenti qiegħda tiffoka fuqha din – fuq il-ġlieda kontra d-dipendenza.

Fil-fatt qegħdin niffokaw fuq kif ix-xogħol għandu jkun iċ-ċavetta sabiex dawk il-persuni li mhux qegħdin jaħdmu jsibu mpjieg.

L-idea ta' making work pay naqblu ħafna magħha u nemmnu li hemm bżonn li jkollna din il-filosofija anke ma' dawk li qegħdin fuq il-benefiċċji soċjali.

Nemmnu wkoll li għandek faxxa ta' nies li irrispettivament minn kemm tagħmel miżuri fil-politika soċjali, xorta waħda qatt m'inti se tarahom fis-suq tax-xogħol u allura, il-benefiċċji soċjali se jibqgħu l-unika sors ta' dħul għal dawn il-familji.

Aħna nemmnu li wieħed irid ikun sensittiv lejn ir-realtajiet ta' dawn il-familji li ma jistgħu qatt jidħlu fis-suq tax-xogħol u għalhekk l-Istat għandu jiggarantixxi dħul diċenti għalihom.

Bħalma tafu dawn il-minimum income schemes jingħataw lill-head of households li ma jaħdmux, lil dawk li qed ifittxu xogħol jew li għandhom xi mard li jimpedihom milli jaħdmu jew inkella lil dawk li r-riżorsi tagħhom huma taħt ċertu livell.

Fuq l-iscreen tistgħu taraw kif inhuma mqassmin il-benefiċċji soċjali mhux kontributorji, fejn għandek 4 pilastri; in-non contributory pensions, is-social assistance, il-medical assistance u l-family benefits.

Aħna għażilna li niffokaw fuq l-assistenza soċjali għax huma l-aktar benefiċċji li huma prevalenti u għalhekk ridna niffokaw fuqhom minħabba l-limitazzjonijiet tar-riżorsi f'dak is-settur.

THE CHAIRPERSON: Hemm xi ħsieb li jkun hemm studji oħra fuq il-partijiet l-oħra f'dan l-istadju?

IS-SUR LEONID MCKAY: Min-naħa tagħna m'hemmx il-ħsieb għax bħala Anti Poverty Forum iffokajna fuq l-assistenza soċjali.

Dawn huma l-erba' pilastri li qed naraw hemmhekk.

Issa fl-islide li jmiss qassamna kif inhuma dawn il-pensjonijiet imma se ngħaddi mill-ewwel għall-aħħar wieħed li huwa l-assistenza soċjali.

Fil-fatt hemmhekk għandek numru ta' benefiċċji differenti fosthom social assistance carers, social assistance li huwa l-aktar wieħed famuż għax l-aktar li jirriferu għalih in-nies, is-single unmarried person, is-social assistance board, ir-rent element, l-unemployment assistance u d-drug addicts.

Meta għamilna dan l-istudju kellna madwar 5,800 persuna li qegħdin jieħdu l-unemployment assistance, madwar 8,200 persuna li qed jieħdu s-social assistance u madwar 3,000 persuna li qed jieħdu s-single unmarried person benefit.

It-total kien ta' 17,400 benefiċċjarju li jtellgħu l-ispiża għal madwar €68 miljun f'sena fuq dawn il-benefiċċji biss.

THE CHAIRPERSON: Dawn iċ-ċifri li qed issemmi huma tal-cohort ta' nies li intom ħadtu fl-istudju?

IS-SUR LEONID MCKAY: Eżattament.

Hawnhekk se nagħti ftit indikazzjoni ta' kemm jirċievu l-familji li qegħdin fuq dawn il-benefiċċji soċjali u ċjoè li qegħdin fuq l-unemployment assistance u s-social assistance.

Mela persuna waħedha tirċievi €100 fil-ġimgħa u żewġ persuni jieħdu €108 fil-ġimgħa.

Fil-fatt inti għandek €100 fuq l-ewwel persuna u mbagħad dejjem iżżid €8 fuq dik il-€100 li hija l-bażika.

Tliet persuni jirċievu €116 fil-ġimgħa, erba' persuni jirċievu €124 u ħames persuni jirċievu €133 fil-ġimgħa.

Hawnhekk mhux qed ninkludi l-bonuses u ċ-children's allowance.

Aktar tard se nuri kemm jieħdu dħul b'kollox fil-ġimgħa u fix-xahar meta ninkludu dawn il-benefiċċji wkoll.

Ma' dawk il-benefiċċji għandek ukoll iċ-children's allowance.

Flimkien magħhom imbagħad għandek il-medical assistance, l-energy benefit u mbagħad għandek lil dawk li huma intitolati għall-kartuna r-roża, ir-rent allowance u bonuses oħrajn.

Dawk huma l-benefiċċji soċjali li l-pajjiż jagħti u issa se ngħaqqduhom flimkien biex naraw kemm jiġi bħala ammont.

L-iskop tagħna kien li naraw kemm dawn il-benefiċċji huma adegwati.

U hemmhekk fejn bħala network, flimkien mal-kumplament tal-pajjiżi li qed jagħmlu dan ix-xogħol, ridna naraw kemm hu d-dħul ta' dawn il-familji u kemm hi l-ispiża li għandhom bżonn għall-ħajja tagħhom ta' kuljum.

Li għamilna fl-ewwel kolonna hu li kkalkulajna d-dħul għal dawn is-seba' xenarji differenti.

Hemmhekk fil-fatt għandek seba' familji differenti, l-ewwel erba' huma familji komposti minn żewġ adulti u żewġt itfal, il-5 u s-6 huma persuni li mhumiex miżżewġa u 7A u 7B huma familji li huma separati.

Għal dawk is-seba' xenarji differenti kkalkolajna kemm hu d-dħul tagħhom, fejn l-ewwel familja komposta minn żewġ adulti u żewġt itfal li qegħdin fuq is-social assistance u li qegħdin jgħixu f'dar mikrija b'renta kummerċjali, għandhom dħul annwali ta' €9,300.

Aħna ridna nkunu nafu jekk din is-somma hijiex biżżejjed biex din il-familja tkun tista' tgħix.

U hemmhekk fejn ikkalkulajna - ma' studju ieħor li kienet għamlet il-Caritas sentejn ilu - baskett ta' oġġetti essenzjali għall-familja Maltija.

Mela fl-ewwel kolonna qed naraw id-dħul ta' din il-familja u fit-tieni kolonna qegħdin naraw kemm hi l-ispiża li din il-familja għandha bżonn.

THE CHAIRPERSON: Meta pereżempju tkunu qegħdin tieħdu l-kalkolu tal-housing ta' dawn in-nies, dan jiġi kkalkulat bil-benefiċċju li jkunu qegħdin jieħdu fuq il-kera?

U meta qed titkellmu fuq single persons, qed tinkludu wkoll single persons li huma separati?

IS-SUR LEONID MCKAY: Iva, imdaħħlin hemmhekk ukoll.

ROBERT CUTAJAR: U l-persuni b'diżabilità jidħlu hawnhekk ukoll?

IS-SUR LEONID MCKAY: Persuni b'diżabilità ma jidħlux hawnhekk sakemm mhumiex intitolati għas-social assistance.

Jista' ikollok persuni b'diżabilità li għandhom xi forma oħra ta' benefiċċju u allura ma jidħlux taħt il-kategorija tas-social assistance.

Jekk huma intitolati għas-social assistance jidħlu hawnhekk.

ROBERT CUTAJAR: Ovvjament jeżistu familji li għandhom xi wild jew xi membru ieħor li huwa b'diżabilità u dan se jkun ta' piż akbar fuq dawn il-familji.

Jiġifieri dawn ma jidħlux hawnhekk?

IS-SUR LEONID MCKAY: Le, għax hemmhekk l-ispiża li kienet għamlet il-Caritas ma kenitx inkorporat dawk l-ispejjeż li huma extra-addizzjonali.

SILVIO PARNIS: Dan huwa suġġett interessanti ħafna għal din in-naħa tal-Kamra u għalikom ukoll.

Jien niltaqa' magħhom ta' kuljum dawn in-nies.

Issa meta naraw dawn il-benefiċċji kollha, taħseb li n-nies ma jħossuhomx foqra b'dawn il-benefiċċji?

Semmejna l-kartuna r-roża li hija tajba imma tiltaqà ma' familji li jkollhom it-tfal u jmorru biex iġibulhom il-pilloli li jorndalhom it-tabib u jsibu li dawn ma jistgħux iġibuhom bil-kartuna r-roża.

Huwa minnu li dawn il-koppji jew single parents ikollhom dak l-ammont ta' benefiċċju soċjali, u jkunu lesti li jħallsu għall-mediċini tat-tfal tagħhom, imma ovvjament din l-ispiża se tnaqqsilhom drastikament l-income tagħhom.

Jekk tara ħafna mit-tfal li qegħdin jitilgħu llum issib li ħafna qegħdin ibatu bl-ażma.

L-ewwel ħaġa għandek il-martirju għax nerġa' ngħid li kull ġenitur ikun irid jgħin u jagħti l-aħjar lit-tfal tiegħu imma sakemm jaslu għall-appuntament l-isptar jilħqu jgħaddu l-ġimgħat jekk mhux ix-xhur.

Imbagħad wara li jiddeċiedu x'se jieħdu bħala inhalers jerġgħu jgħaddu aktar ġimgħat sakemm din il-familja tkun intitolata għalihom.

U nerġgħu nieħdu fit-tul u din l-omm ikollha tixtri minn dak il-pakkett ta' flus li l-gvern ikun ipprovdilha.

Jiena nemmen li hemm min verament ħaqqu li jieħu dawn il-benefiċċji imma hemm oħrajn li jgħallmuna kif tisraq il-benefiċċji!

Jien naħseb li ilna nitkellmu u nisimgħu u f'dan l-aħħar Baġit ipprovajna naraw li ma jkunx hemm abbużi, imma x'qegħdin ikunu verament ir-riżultati?

Dan id-dokument huwa interessanti u f'dawn il-jumejn se nipprova nsib ftit tal-ħin għal-kwiet biex noqgħod naqrah għax huwa dokument tajjeb.

Imma qegħdin verament naslu biex neqirdu l-faqar?

X'qegħdin nagħmlu?

Ħafna minnkom nafkom fil-ħidma tagħkom kontra l-faqar imma x'qegħdin nagħmlu eżattament f'dan ir-rigward?

Qegħdin verament naqbdu l-barri minn qrunu u qegħdin verament nifhmu dawn il-problemi kollha?

Semmejna l-kartuna r-roża, fejn qabel min kien diabetiku kien jieħu awtomatikament din il-kartuna.

Imma issa mill-2011 lil hawn m'għadekx teħodha awtomatikament u hemm min ilu 10 snin fuq is-servizzi soċjali u x'ħin imur bil-kartuna r-roża fl-uffiċċju tagħhom dawn jaqbdu u jqattgħuha u jgħidulu li din issa spiċċat!

Imbagħad ovvjament jiġu jfittxu lilna d-deputati biex jistaqsuna x'inhu jiġri.

Kemm qegħdin noħolqu awareness fuq dan kollu?

Ilkoll kemm aħna dejjem ħdimna biex neqirdu l-faqar imma dejjem jinbtu dawn in-nies li forsi jgħidulek li min jieħu l-benefiċċji jkun qiegħed jisraqhom jew qiegħed jabbuża minnhom!

Irridu nifhmu li mhux kulħadd hekk u allura rridu verament nibnu kampanja sabiex nuru li hemm nies li qegħdin ibatu u li dawn qed jitpoġġew fl-istess keffa ma' dawk il-ftit li qegħdin jabbużaw mis-sistema.

Jien minn din il-laqgħa nixtieq li verament naslu biex nagħmlu xi ħaġa tajba għal dawn in-nies.

PAULA MIFSUD BONNICI: Ħalli nibqa' fuq il-case scenarios li kont qiegħed tispjegalna aktar qabel.

Pereżempju bejn il-1 u t-2 l-income huwa ħarira żgħira differenti għax qiegħed f'social housing u l-ieħor qiegħed iħallas b'rata kummerċjali.

Imma mbagħad qed nara differenza kbira li hemm fl-ispiża.

Tista' tgħidilna ftit għalfejn hemm din id-differenza daqshekk qawwija fl-ispiża?

IS-SUR LEONID MCKAY: Hemmhekk għandek familji li qegħdin bil-kera tad-dar tagħhom bir-rata kummerċjali u għandek familji oħra li qegħdin jgħixu fis-social housing u allura għandek dik il-qabża.

Fil-fatt meta qed ngħidu kera bir-rata kummerċjali għandek spiża li titla' għal €300 jew €350 fix-xahar.

U aħna ħadna l-average li huwa ta' madwar €300 fix-xahar.

PAULA MIFSUD BONNICI: Imma hemm diskrepanza enormi fl-ispiża tagħhom.

IS-SUR LEONID MCKAY: Il-minimum essential budget jirrapreżenta l-ispiża li dik il-familja jkollha u d-differenza li qed naraw hija proprja marbuta mal-kera kummerċjali u dawk li qegħdin fis-social housing.

Il-kera kummerċjali ħadniha skond kif kienet fl-2014 u ħadna l-medja ta' €300 fix-xahar għal dik li hija kera kummerċjali.

Dawn huma l-kirjiet li n-nies normalment jikru bihom il-Qawra, Buġibba, eċċ. Anke l-basket tax-xirja huwa kkalkulat fuq l-2014.

Ix-xirja li kienet għamlet il-Caritas kien ikkalkulat fl-2012 imma din żidniha bi 3% biex tirrifletti r-rata tal-inflazzjoni.

THE CHAIRPERSON: Irrid nagħmel punt żgħir fuq meta l-Gvern jagħti lura perċentwal minn din il-kera għax irridu noqogħdu attenti għax hemm ħafna nies li għandhom dritt għal dan ir-rebate imma jispiċċaw ma jeħduh qatt.

Li jiġri hu li min jikrilhom ma jkunx irid juri li qed jikri u għalhekk jagħmlilhom kondizzjoni li jikrilhom sakemm ma jurux li qegħdin fil-kera.

Mela dawn in-nies ikunu qegħdin f'kera b'rata kummerċjali imma ma jistgħux jitolbu għar-rebate u b'hekk it-total income tagħhom se jerġa' jonqos.

FATHER SAVIOUR GRIMA: Illum qiegħed jidħol fenomenu ġdid fejn post jikruh tliet familji.

Qabel kienu jagħmlu hekk l-immigranti irregolari fejn jidħlu jgħixu ġol-istess dar tliet familji imma issa dan il-fenomenu qiegħed jidħol fost il-Maltin ukoll.

Din hija xi ħaġa li aħna kkonsidrajniha meta dħalna fuq l-aspett edukattiv.

U hija l-aħħar kategorija – case scenario 7b – li ma taqax taħt it-threshold tal-faqar.

Mill-bqija l-kategoriji kollha jaqgħu taħt ir-riskju tal-faqar.

IS-SUR LEONID MCKAY: Mela aktar ma jkollok spiża fil-housing, inqas se jkollok purchasing power u waħda mir-rakkmandazzjonijiet li qed nagħmlu f'dan l-istudju hu li l-Istat irid jara min qiegħed jikri bir-rata kummerċjali.

Dawn in-nies li qegħdin fuq il-benefiċċji soċjali u qed iħallsu €300 fix-xahar għall-kera tad-dar tagħhom se jkollhom il-maġġoranza tal-benefiċċji tagħhom li se jmorru biex iħallsu l-kera.

Għandek ukoll issues ta' edukazzjoni.

Wieħed irid jara li jekk għandek familji li ġenwinament huma fuq il-benefiċċji soċjali u qegħdin jikru mingħand il-privat, hemmhekk żgur li għandek sitwazzjoni ta' faqar

SILVIO PARNIS: Jien dejjem rajtu bħala misteru kif min għandu €500 fix-xahar jirnexxielu jħallas €300 għall-kera tad-dar tiegħu u mbagħad ikollu wkoll l-internet, il-mobile u l-bżonnijiet l-oħra!

Kif jgħixu b'€500?!

X'jagħmlu?

FATHER MANWEL CORDINA (OASI Foundation): Ħafna drabi aħna ngħinu lil dawn in-nies in kind u ċjoè billi nagħtuhom xi kamra tas-sodda, xi washing machine, xi fridge jew xi cooker.

SILVIO PARNIS: Kif jirnexxielkom iġġibuhom?

FATHER MANWEL CORDINA: Dik tiġi mill-kariżma tal-persuna, fejn aħna nagħmlu kuntatt ma' nies li jkunu jafdawk u li allura jagħtuk dawn l-affarijiet biex tqassamhom lil min verament għandu bżonn.

Barra minn hekk ħafna nies jagħtuna l-affarijiet għall-bazaars u allura jien ikolli l-aċċess għal dawn l-affarijiet.

Issa rigward il-problema tat-trasport naħseb għal kollox jien.

Pereżempju għandi n-neputi tiegħi li nitolbu t-trakk tiegħu u dan jieħu paċenzja bija biex inġorr l-affarijiet.

Illum hawn ċertu klassi ta' nies li kull ħames snin ibiddlu l-għamara tad-dar tagħhom!

U Malta ma jeħodhom ħadd dawn l-affarijiet.

Jien qatt ma rrifjutajthom dawn l-oġġetti, l-unika problema li għandi hu li m'għandix garaxx biex inqiegħed kollox ġo fih.

Imbagħad għandek il-Kurja li tagħti l-għajnuna u għandek ukoll il-parroċċa.

Issa jien qiegħed nitkellem fuq Għawdex, fejn għandna l-fond tal-parroċċa u l-fond tad-Djoċesi, u li allura bniedem imur jitlob għall-għajnuna hemmhekk u mbagħad jiġi skrutinat u jingħata l-għajnuna meħtieġa.

Għandi wkoll ċerti nies barranin li fl-Għid, fil-Milied u f'dati partikolari oħra jagħtuni l-hampers biex inqassamhom lil dawk li l-aktar ikunu fir-riskju tal-faqar.

Is-sistema qiegħda b'tali mod li min hu tallab jibqà tallab u min jaħli dejjem għandu x'jaħli.

It-triq tan-nofs qiegħda dejjem tonqos.

Pereżempju l-Italja għandek nies ta' intrapriża li spiċċaw fit-triq imma hawn Malta għadna mhux ħażin bħala pajjiż avolja għandna nies li qegħdin f'sitwazzjoni verament ħażina.

Għawdex ma tantx hemm nies hekk imma f'Malta jekk tidħol f'ċerti djar trid toqgħod attent għax iż-żarbun jibda jeħel mal-art!

U din is-sitwazzjoni ilha hekk u mhux issa bdiet.

Irridu nisħqu fuq l-edukazzjoni għax is-sistema edukattiva mhijiex qiegħda tilħaq lil dawn in-nies.

Qisna rrassenjajna ruħna li dawn in-nies għal xejn se tgħinhom u allura wasalna biex tajnihom timbru u ma tajnix kashom!

Issa llum qed inbatu l-konsegwenzi għax dan il-faqar qiegħed jintiret mentalment.

Dan l-aħħar il-Ministru Evarist Bartolo tkellem fuq hekk u fuq kif trid tkun id-direzzjoni l-ġdida.

Irid ikun hemm koordinament bejn il-Ministeri kollha għax inkella l-finanzi ta' Malta se jikkrollaw mil-lum għal għada.

FATHER VINCE MAGRI (Paulo Freire Institute): Kif qed taraw aħna qed nitkellmu fuq l-assistenza immedjata, jiġifieri fuq dak li wieħed għandu bżonn biex jgħix; biex ikollu saqaf fuq rasu, biex jixtri l-ikel u biex jixtri x'jilbes.

Imma l-bniedem għandu ħafna bżonnijiet oħra.

Jiena naħdem ukoll mat-tfal.

U għandna tfal li għandhom problemi ta' skola u problemi emozzjonali, bħalma jkollhom nies kbar fuq kollox.

Imma normalment persuna li jkollha problema tista' tmur għand il-counsellors imma ovvjament trid tħallas.

It-tfal li qegħdin fl-iskola suppost li għandhom is-servizzi li toffri l-iskola stess, għalkemm nafu li dawn huma limitati.

Pereżempju nafu li jekk it-tfal iridu jaraw psychologist hemm waiting list twila ħafna.

Apparti minn hekk psychologist mhux darba jrid jarah lil dak it-tifel jew tifla imma jkollu bżonn jagħmel diversi follow ups.

Bħala Paulo Freire Institute jiena limitat ħafna imma bħalissa qiegħed naħdem ma' numru żgħir ta' tfal li vera għandhom problemi emozzjonali u qegħdin f'familji problematiċi.

Lil dawn qiegħed nipprova nagħtihom drama therapy imma ovvjament irrid inħallas għalihom jien.

Għandi fond biex naħdem bih imma dan huwa limitat.

Din l-ispiża li qed insemmu hija sempliċement biex jgħixu biha.

Issa jekk irridu naraw li jkollhom qabża ta' kwalità fil-ħajja tagħhom, irridu nindirizzaw dawn it-tip ta' problemi.

Għandek pereżempju dan l-esperiment li qed isir tal-LEAP.

Bħala NGO jien qisni family resource centre u qiegħed parti mis-south east u naħdmu ħafna.

U hawnhekk naħseb li jista' ikun hemm verament qabża fil-mod tas-servizz li noffru.

Handouts bħal dawn dejjem se jibqgħu bżonnjużi imma l-kwalità fis-servizz li jrid jingħata nistgħu ntejbuh b'din l-idea tan-networking tar-riżorsi kollha li joffri r-reġjun, inkluż il-paroċċi, il-kunsilli lokali u l-NGOs li jaħdmu f'dan il-qasam.

Hemm bżonn li dawn jersqu flimkien u joħorġu bi pjan.

Għandek dan l-esperiment li bħalissa qiegħed jaħdem u naf li għandu sa Settembru li ġej u qed jaħdem permess tal-ESF funds.

Nittama li l-Ministeru għall-Familja u Solidarjetà Soċjali verament jaħdmu fuqha din għax naħseb li jistgħu jagħmlu ħafna ġid.

IS-SUR GODWIN CALLUS (APF Malta Secretary/Ċentru Fidi u Ġustizzja): Pereżempju aħna dejjem konna nieħdu ħsieb biex inqassmu l-ikel tal-Unjoni Ewropea imma issa dak il-proġett spiċċa fi Frar 2014.

Issa qed nistennew li joħroġ il-proġett il-ġdid imma dan se jkun differenti.

Fil-fatt l-ikel issa se jibda jitqassam lil dawk li għandhom tlett itfal u aktar, jiġifieri mhux se jkun qed jikkonċentra fuq familji li għandhom inqas minn tlett itfal.

Dan se jkun selezjonat min-naħa tad-Dipartiment fuq kriterji … U dawn se jkunu pakketti lesti.

SILVIO PARNIS: Imma allura min għandu żewġt itfal u għandu l-problemi ma jingħatax?!

FATHER SAVIOUR GRIMA: Qed jiddiskutuha fil-Ministeru …

THE CHAIRPERSON: Din kienet deċiżjoni lokali jew deċiżjoni minn barra?

FATHER SAVIOUR GRIMA: Jien kont fil-bidunett tal-operating project u suppost li mexjin 'il quddiem.

Suppost li l-proġett se jiġi varat fil-jiem li ġejjin.

IS-SUR LEONID MCKAY: Xtaqt li niffokaw ftit fuq ċerti ostakli li bħalissa qed naraw aħna bħala Anti Poverty Forum li jekk neliminawhom ikollna benefiċċji soċjali aktar b'saħħithom.

L-ewwel ħaġa hi li ftit għandna riċerka fuq dan is-settur u li ħafna drabi niddependu biss fuq dak li naħsbu u fuq dak li nisimgħu.

Ir-riċerka li teżisti hija ftit u għadha fil-bidu u żgur li ma nistgħux ngħidu li hija riċerka komprensiva biżżejjed biex iddawwal il-politika soċjali.

Aħna nirrakkmandaw li jkun hemm riċerka aktar komprensiva u li fiha tiġbor mhux biss settur wieħed tal-benefiċċji soċjali imma tiġbor setturi oħra.

Ħaġa oħra hi li f'Malta għandna ċerti pockets u ċerti areas li fihom jattiraw aktar lil dawn it-tip ta' familji li għandhom din il-kultura ta' dipendenza.

Jekk irridu nkunu serji fil-ġlieda kontra l-faqar irridu nidentifikaw dawn il-pockets għaliex dawn huma realtaijiet li qegħdin jikkreaw din il-kultura ta' dipendenza, dik li nsejħulha l-intergenerational poverty, li tintiret minn ġenerazzjoni għal oħra.

Għandna nies li qed jgħixu f'ambjent li jrendi dak l-istil ta' ħajja.

Jiena ltqajt ma' familji li ilhom 10 jew 15-il sena fuq il-benefiċċji soċjali u dawn ma jmorrux jaħdmu mhux għax ma jridux jew għax ma jifilħux imma għax il-kultura rendithom hekk!

Għandek familji li ilhom jieħdu din id-dipendenza minn ġenerazzjoni għal oħra.

Ħaġa oħra hi li l-politika preżenti qiegħda tinkoraġġixxi li niġġieldu din id-dipendenza, u aħna naqblu li m'għandniex inħallu nies dipendenti imma nifhmu wkoll li għandek faxxa ta' nies li l-benefiċċji soċjali se jibqa' l-unika sors ta' dħul għalihom u allura huwa importanti li nsaħħuh.

Irridu wkoll ninkoraġġixxu l-ġlieda kontra l-abbużi.

Nisimgħu ħafna li qed isiru l-abbużi imma ejjew nifhmu li l-abbużi, ħafna drabi jiġu mwettqa minn grupp żgħir ta' nies u li x'aktarx aktar nisimgħu fuqhom milli fuq dawk in-nies li verament huma fil-bżonn.

Min jaħdem f'dan is-settur jaf li l-inqas nies li jitolbu l-għajnuna huma proprju dawk li l-aktar għandhom bżonn.

Ħafna drabi nisimgħu bi stejjer ta' nies li jabbużaw mis-sistema u bi stejjer ta' nies li, kif qalilna l-Onor.

Parnis, jgħallmuna kif induru mas-sistema.

Imma għandek ħafna nies li ma jitkellmux u dawn huma dawk li l-aktar għandhom bżonn.

Aħna rridu niffokaw u naraw li l-benefiċċji soċjali jkunu adegwati għal kulħadd u mhux niffokaw fuq l-abbużi biss.

Nirrakkmandaw li l-amministrazzjoni preżenti tkompli tiġġieled il-ġlieda kontra l-evażjoni tat-taxxa għax nemmnu li dik hija sors importanti ħafna sabiex insaħħu l-benefiċċji soċjali.

Iktar ma niġġieldu l-evażjoni tat-taxxa, aktar se jkun hemm flus li bihom inkunu nistgħu nsaħħu din is-sistema.

Ħaġa oħra hija li rridu niġġieldu l-benefit trap.

Interessanti ħafna li wieħed jagħmel differenza bejn il-benefiċċji soċjali u l-paga minima għaliex jidher li s'issa din għadha trappola u n-nies ħafna drabi qed jagħmlu għażla intenzjonata li jmorru għall-benefiċċji soċjali u mbagħad forsi jsibu xi sors ta' dħul minn x'imkien ieħor aktar milli jmorru jaħdmu bil-paga minima.

THE CHAIRPERSON: M'inix ċerta jekk dawn l-inizjattivi li ħa l-Gvern, tipo l-€400 li ta għat-tfal, ħadtuhomx in konsiderazzjoni fl-istudju tagħkom.

Jew inkella dawn ġew wara?

IS-SUR LEONID MCKAY: Le, ma ħadnihomx in konsiderazzjoni u hawnhekk, anke bħala Anti Poverty Forum konna għamilna stqarrija pubblika sabiex nuru li qed naqblu ma' dawk il-miżuri għaliex kienu ta' għajnuna kbira, speċjalment għal dawk it-tip ta' familji.

IS-SUR GODWIN CALLUS: Jekk inti tieħu l-miżuri tal-aħħar Baġit, is-single parents żdiditilhom sostanzjalment l-għajnuna, anke meta żżid dak t-tapering li se jibqgħu jieħdu r-relief għal ċertu ammont ta' żmien jekk dawn isibu mpjieg.

IS-SUR LEONID MCKAY: It-tapering naqblu miegħu għaliex huwa mod ta' kif in-nies qed tpoġġihom fis-suq tax-xogħol u qiegħed tibqa' tgħinhom …

THE CHAIRPERSON: Ma nafx jekk hux il-ġimgħa l-oħra jew ta' qabel attendejt għal konferenza dwar studju fuq is-single parents li sar mid-Dipartiment tal-Familja.

U waħda mill-iktar affarijiet li lili laqtitni kienet dik li meta ġew mistoqsijin min jaf bit-tapering tal-benefiċċju soċjali, kienu biss 50% tas-single parents li kienu jafu bih.

U allura l-aktar nies li għandhom bżonnha u l-iktar nies li din il-miżura ġiet intenzjonata għalihom ma jafux biha!

Jiġifieri jekk ma jkunux jafu biha se jintilef l-iskop tagħha.

Ma nafx jekk dan l-istudju jirriflettix fuq il-fatt ta' kemm in-nies huma konxji tal-eżistenza ta' dawn il-benefiċċji, li qegħdin hemm proprju biex naqilgħuhom mill-faqar.

Jien mhux l-ewwel darba li niltaqa' man-nies - kemm fil-professjoni tiegħi ta' avukata u kemm fil-politika – u nistaqsihom jekk jafux li jeżisti t-tali inċentiv li jista' jgħinhom u dawn ma jkunux jafu li jeżisti.

U dawn ikunu l-iktar nies li għandhom bżonn dik l-għajnuna!

Imbagħad issib lil min vera m'għandux bżonn l-għajnuna u jkun jaf b'kull għajnuna li teżisti.

Issib minn kollox imma meta f'dan l-istudju ħadu sehem numru konsiderevoli ta' single parents impressjonajt ruħi kif nofshom ma kienux jafu b'dawn il-benefiċċji!

IS-SUR GODWIN CALLUS: Il-problema hi l-komunikazzjoni bejn l-uffiċjali u l-benefiċċjarji u l-mod ta' kif jitwassal il-messaġġ.

Jien bħalissa qiegħed naħdem fuq il-proġett tal-LEAP li semma Fr Vince Magri u veru li għandek nies li jkunu jafu b'kull benefiċċju soċjali li jeżisti.

(Interruzzjonijiet) Jekk inqabblu l-benefiċċji soċjali li jieħdu l-Maltin ma' pajjiżi oħra naraw li pereżempju f'Denmark single mother tirċievi €1,400 fix-xahar mentri fir-Rumanija single mother tirċievi €30 fix-xahar!

F'Malta l-benefiċċji soċjali qed jitilgħu ħafna.

Il-problema li dejjem nistaqsu hi kif persuna jirnexxilha tgħix b'dawk il-500 fix-xahar.

It-tieni problema hi li ħafna drabi m'aħniex nikkonsidraw it-tibdil li qed naraw.

Pereżempju fid-dokumenti li ppreżentajnilkom hemm mappa ta' Malta li turi l-aktar postijiet li jirċievu l-benefiċċji soċjali.

Fil-fatt nistgħu naraw li qed ikun hemm shift għax fejn qabel kellek konċentrazzjoni ta' kważi 50% li kienu qegħdin in-naħa t'isfel ta' Malta, illum dawn bdew telgħin ukoll lejn il-Qawra u ż-Żebbuġ Għawdex.

Għandek ukoll Marsaskala f'Malta.

ROBERT CUTAJAR: Jiena u ċ-Chairperson ġejjin proprju minn dak id-distrett, u fil-fatt meta tagħmel il-house visits tinduna bil-mod ta' kif ikunu qed jgħixu f'dawn iż-żoni.

FATHER SAVIOUR GRIMA: Xi ħaġa li tinkwetani ħafna lili hija l-apatija li għandhom dawn in-nies.

Sa ftit tas-snin ilu persuna fqira kienet tagħmel moviment biex toħroġ mis-sitwazzjoni tagħha imma llum hemm dik l-apatija qawwija ta' rassenjazzjoni.

Min ikun qiegħed f'din is-sitwazzjoni jgħidlek issa nipprova nittallab u issa nipprova nħabbat it-tali bieb u din hija waħda mill-affarijiet li lili tinkwetani.

Din il-ġimgħa stess kien hemm xi mistoqsijiet fuq iċ-childcare centres, fejn għedna li dawn in-nies li huma unemployed u li qegħdin fir-riskju tal-faqar ma noqogħdux nistennew tliet snin biex nibagħtuhom fiċ-childcare imma nobbligawhom għax b'dak il-mod tista' tolqothom.

Fil-proġett tal-LEAP qed naraw nies li qatt ma ħarġu jaħdmu!

Bniedem li qiegħed id-dar ma jagħmel xejn trid tagħtih stimolu u tgħidlu li għada filgħodu jrid imur fit-8.00 a.m biex jirreġistra ma' dik l-NGO, ma' dak il-kunsill lokali jew ma' dik l-entità tal-Gvern.

Mela dan x'ħin iqum filgħodu għandu skop fil-ħajja.

Fil-fatt għandek ħafna minn dawn il-persuni li m'għandhomx skop fil-ħajja tagħhom.

U din hija waħda mill-problemi taċ-ċirku vizzjuż li qed naraw ukoll fl-istudji li għamilna.

Aħna intervistajna diversi familji u sibna li hemm familji li qegħdin f'riskju ta' vjolenza.

Din il-ġimgħa mort Dar Merħba Bik għax naraw każ ta' persuna li qiegħda tagħmel parti mill-proġett LEAP.

U waqt li kont qiegħed nitkellem mal-persuna responsabbli ħareġ il-punt li ħafna drabi aħna nduru mill-ewwel għat-trattament imma huwa proprju x-xogħol li joħroġ lill-persuna mir-riskju tal-faqar.

Ix-xogħol u l-edukazzjoni.

Issa mhux kulħadd jiflaħ għal 40 siegħa jew għal 20 siegħa xogħol imma lil dawn in-nies għandek trawwimhom bil-mod il-mod biex tagħtihom stimolu f'ħajjithom u b'hekk jirnexxilhom joħorġu mid-djar tagħhom.

IS-SUR GODWIN CALLUS: Hemm żewġ aspetti fuq il-faqar.

Il-handouts huma essenzjali però bihom m'intix se tindirizza l-faqar għax il-faqar huwa xi ħaġa long term.

Din taċ-childcare aħna qegħdin ninsistu ħafna fuqha u fil-fatt anke l-Ministru Bartolo tkellem ħafna fuq il-bżonn li jsir studju.

Hemm bżonn li t-tfal li qegħdin f'kultura ta' faqar nipprovaw noħorġuhom minn dik is-sitwazzjoni – għax bħalissa dawn il-ġenituri ma jistgħux jibagħtuhom iċ-childcare għax la jaħdmu u lanqas qegħdin jistudjaw – billi neħduhom f'ambjent differenti biex ikollhom stimoli differenti meta għadhom fl-aħjar età biex tistimulalhom il-multi-sensorial development tagħhom.

Dak huwa mod ta' kif inti tista' tgħin lil dawn in-nies jibdew bil-mod il-mod joħorġu minn din il-kultura ta' faqar.

THE CHAIRPERSON: Kumbinazzjoni kont qiegħda nagħmel speech proprju fuq id-differenza bejn the unemployed and the unemployable li kien qed jagħmel riferenza għaliha s-Sur McKay, fis-sens li rridu noqogħdu attenti għax għalkemm għandna faxxa ta' nies li qegħdin fuq is-social benefits biss, dawn mhux kollha l-istess.

Dawk li huma unemployable huma aktar gravi mentri dawk li huma unemployed b'xi mod tista' tagħmel xi ħaġa fuqhom.

Jekk tnaqqas minn dak is-settur li qiegħed jiffroda l-benefiċċji inti se jkollok aktar xi tqassam u ssir aktar ġustizzja soċjali ma' min verament huwa batut.

Jekk inti tnaqqas l-abbużi tkun qed tgħin mhux biex ikollok aktar flus fil-coffers tal-Gvern imma biex ikollok aktar xi tqassam.

Naħseb l-abbuż trid tnaqqsu u tneħħiħ biex proprju tgħin lil min verament ma jistax jinqala' mill-problema.

FATHER MANWEL CORDINA: Il-policy hemm qiegħda u naħseb li ħadd ma jgħaddina bħala pajjiż fuq il-policies li nagħmlu.

Il-kwestjoni hi fuq x'ħin tiġi għall-applikazzjonijiet ta' dawn il-miżuri!

Jien ilni f'dan il-qasam 30 sena u dejjem niftakarni niddiskutu l-istess issue.

Għandna vantaġġ fis-sistema tagħna għax għandna l-kunsilli lokali.

Iċ-ċentralizzazzjoni qatt mhi effiċjenti.

Hija effiċjenti biss fit-teorija u fil-burokrazija.

Issa aħna għandna vantaġġ għax pajjiż żgħir u għandna l-kunsilli lokali fl-irħula tagħna.

U għalhekk irridu nużaw din il-faċilità tal-kunsilli għax dawn huma l-aktar fil-qrib ta' dawn il-familji u jistgħu jidentifikaw kif inhi s-sitwazzjoni, bħat-tabib tar-raħal.

Inutli toħroġ il-brochures lin-nies li ma jaqrawx għax dawn mhux se jinfurmaw lilhom infushom b'dan il-mod għax diġà jafu minn se jġibuha l-karità.

Imma jekk għandek social worker li forsi jmur idur dawn il-familji … Jekk mhu se nagħmlu xejn se nibqgħu dejjem fl-arja u l-abbużi se jsiru iktar faċli biex dak li jkun japprofitta ruħu u l-flus li jiġu vvotati ma jkun qed jeħodhom ħadd ħlief dawk li m'għandhomx bżonnhom.

FATHER SAVIOUR GRIMA: Hemm problema oħra għax f'Malta nafu lil xulxin u f'Għawdex din tinħass aktar, u allura dak li jkun ma jkunx irid imur jinqeda mir-raħal tiegħu għax jibża' mill-istigma.

Xi ħaġa oħra li tinkwetani hija l-assentejiżmu u l-faqar f'dan il-qasam.

Fil-fatt għandna ħafna internal migration ta' tfal li jgħixu tliet xhur, tliet xhur minn raħal għal ieħor!

FATHER MANWEL CORDINA: Għandna ħafna nies tal-periferija li mhuma jintlaqtu minn ħadd u dawn jinsabu waħedhom.

ROBERT CUTAJAR: Jien nibqa' nemmen li l-punt tat-tluq għandha tkun l-edukazzjoni.

Anke mill-istatistika li ġiet ippreżentata f'dan l-istudju jidher li għandna ninvestu l-ewwel u qabel kollox fl-edukazzjoni.

Issa hawnhekk ridt nagħmel din il-mistoqsija lil xi ħadd minnkom; dan l-istudju jista' jiġi pparagunat ma' xi studju ieħor li sar fil-passat?

Qed nagħmel din il-mistoqsija għax aħna qegħdin nitkellmu fuq kif we need to make work pay u semmejna wkoll il-frodi.

Issa s-sezzjoni tal-frodi fi ħdan id-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali ilha li twaqqfet aktar minn għaxar snin ilu.

Allura nistgħu nipparagunaw minn fejn tlaqna ma' fejn qegħdin illum?

IS-SUR LEONID MCKAY: Mhuwiex l-iskop tagħna li nidentifikaw kemm hemm frodi, però riċentement kien hemm statistika li ħareġ is-Sur Mark Musu u jidher li din tlaħħaq mal-€1 miljun!

ROBERT CUTAJAR: Imma dak x'kien jiġri qabel.

Meta tqabbel il-benefiċċji soċjali ...

THE CHAIRPERSON: Jiena naħseb li l-problema hi li ma kienx hemm studju ma' xiex tqabbel.

FATHER MANWEL CORDINA: Pereżempju l-Gvern jaf kemm qed joħroġ flus u allura minn hemmhekk wieħed jista' jimmaġina imma l-problema proprja hi kif għal xi raġuni jew oħra din sgiċċat minn taħt l-idejn … U allura aħna niġu nitkellmu hawnhekk u mbagħad jgħaddu tliet snin u nerġgħu niltaqgħu biex niddiskutu imma sadanittant hemm isfel in-nies se jibqgħu fil-faqar, bla skola, bla edukazzjoni …

THE CHAIRPERSON: Jiena persuna li nemmen ħafna fir-riċerka.

Inħoss li għal ħafna snin - inkluż illum, jiġifieri mhijiex kwestjoni ta' gvernijiet partikolari - drajna nagħmlu liġijiet li ma jkunux ibbażati fuq riċerka profonda fil-qasam soċjali.

Allura meta nara r-riċerka nieħu r-ruħ għax ngħid li b'hekk il-policies u l-liġijiet jew xi ħaġa oħra li nixtiequ nagħmlu fil-baġit, din inkunu qed nagħmluha mhux fuq x'naħsbu imma fuq statistiċi u fuq studji.

B'hekk verament tkun qiegħed tolqot l-aktar lil min verament hemm bżonn li tolqot.

FATHER MANWEL CORDINA: Pereżempju meta jsir iċ-ċensiment isir studju fuqu bir-reġjuni ħalli naraw x'inhi d-differenza?

Ir-riċerka ssir imma mbagħad tibqa' hemmhekk bħala dokument.

Jiena nemmen li l-kunsilli lokali għandu jkollhom il-potenzjal biex ikunu jistgħu jagħtu din l-għajnuna għax dawn ikunu jafu x'faqar jeżisti fir-raħal tagħhom u mbagħad il-Gvern ċentrali jkun jaf xi flus se jinvesti f'dik il-lokalità.

THE CHAIRPERSON: Jien naħseb li jekk għandna ngħaddu messaġġ bħala Kumitat għandna ngħidu li hemm bżonn li meta jsiru policies u liġijiet biex jibdlu l-affarijiet li għandhom x'jaqsmu mas-soċjal, - peress li dan il-qasam huwa wieħed volatili ħafna u huwa qasam fejn inti jista' ikollok preġudizzju – dawn għandhom ikunu bbażati fuq ir-riċerka ħalli l-policies ikunu jirriflettu dik ir-riċerka.

Dik hija importanti ħafna.

Imbagħad għandu jkun hemm follow up ta' dik ir-riċerka meta tinbidel il-policy biex naraw jekk fil-fatt kienx hemm għajnuna.

FATHER MANWEL CORDINA: Il-policies jeżistu imma m'għandniex dawk il-miżuri li jinżlu fl-għeruq tal-problema.

Flus hemm ivvotati, bħalma għandna diġà il-policies u r-riċerka.

Pereżempju għandek iċ-ċensiment li jsir kultant żmien.

Issa li kieku kull kunsill jingħata l-possibiltà li jara miċ-ċensiment x'inhuma l-bilanċi tal-livell tal-ħajja tan-nies fir-raħal tiegħu, l-għajnuna tkun tista' tingħata ħafna aħjar.

Imbagħad aħna kollha nafu lil xulxin u allura …

THE CHAIRPERSON: Jiena naħseb li hemm data pockets li huma neqsin.

Veru li biċ-ċensiment għandek studju tad-demografija u għandek snapshot tar-realtà tal-pajjiż imma meta mbagħad tiġi biex tara kif se tindirizza l-problemi f'pockets differenti ta' xi settur speċifiku, aħna ma tantx imdorrijin nagħmlu dik ir-riċerka profonda.

Is-sena l-oħra jew ta' qabel kont qiegħda nieħu kors fuq is-social policy u l-law making minn persuni Ingliżi u dawn kienu qegħdin juru kif anke fl-Ingilterra u fl-Istati Uniti għamlu policies fuq affarijiet li meta nitkellmu bejnietna nassumu li għandna raġun li hemm problema fuqhom u fuq kif l-aħjar li tissolva dik il-problema partikolari.

Imbagħad meta saru l-istudji ndunaw li they were addressing the wrong issue proprju għax ma kienx hemm riċerka ffokata kif suppost.

IS-SUR LEONID MCKAY: Sinjura President, naqbel miegħek perfettament għax jekk wieħed jitkellem fuq il-faqar, ħafna drabi l-ewwel reazzjoni tan-nies se tkun waħda negattiva.

U se tisma' lil min jgħidlek li dik tmur tagħmel xagħarha jew dik tmur tagħmel id-dwiefer!

Imma fir-realtà sentejn ilu bħala Caritas għamilna riċerka żgħira billi qbadna basket ta' oġġetti li huma verament essenzjali u pprezzajnihom fis-suq u sibna li mhuwiex minnu li n-nies qed jonfqu fuq affarijiet frivoli u fuq affarijiet li m'għandhomx bżonn.

Fil-fatt jekk taqbad dan il-basket u tara x'inhu l-prezz tiegħu ssib li dan huwa relattivament ogħla mill-paga minima u ogħla mill-benefiċċji soċjali.

Mela ħafna drabi dak li jgħidu n-nies jkun ibbażat fuq il-perċezzjonijiet għax meta mbagħad tagħmel ir-riċerka tinduna li ċerti perċezzjonijiet huma żbaljati.

L-istess hawnhekk.

Meta tisma' lin-nies jgħidu għax dawk jabbużaw u għax dawk xorta qed jaħdmu minn taħt, dawn ikunu qed jirreferu għal pakkett żgħir ta' individwi.

Imma ovvjament dawn l-aktar li se jagħmlu ħoss.

Min-naħa l-oħra ħafna drabi ma nitkellmux fuq dawk li huma unemployable.

THE CHAIRPERSON: L-aktar li se tidher hija l-perċezzjoni tan-nies, u nħoss li ħafna drabi r-riċerka kienet nieqsa u konna nagħmlu perception based policy, li mhux neċessarjament tirrifletti r-realtà - tista' tkun qed issir illum ukoll għax ir-riċerka nieqsa - u allura xi kultant inkunu qegħdin nonfqu l-flus imma ma nkunux qegħdin nindirizzaw il-problema.

FATHER MANWEL CORDINA: Aħna nieħdu mill-policies imma jien hawnhekk qed nitkellem fuq miżuri diretti, fejn jekk dawn il-policies ma jiġux imsarrfin f'miżuri konkreti, se nkunu qegħdin narmu l-flus …

SILVIO PARNIS: Jien naħseb li nagħmlu ħafna laqgħat fuq dan is-suġġett partikolari imma s'issa qisu għadna ma identifikajnix min hu verament il-fqir!

IS-SUR LEONID MCKAY: Persuni li għandhom problemi ta' mard, persuni li għaddew minn separazzjonijiet, persuni li huma bla xogħol …

SILVIO PARNIS: Imma li qed jiġri hu li lkoll qed naqblu li hemm il-benefiċċji soċjali imma hemm ukoll il-burokrazija.

F'pajjiżna teżisti burokrazija kbira!

Xi kultant anke tibgħat sempliċi email lil xi ħadd, qisek ma tkun bgħatt xejn.

U tista' mhux tkun deputat għax xorta tibqa' bla risposta.

Jiena ngħid li ladarba qegħdin hawnhekk, aħna rridu nagħmlu l-bidliet meħtieġa għax mhux qegħdin hawn biex naqilgħu l-prosit.

Hemm burokrazija kbira u hemm problemi kbar ta' housing illum.

U fuq din il-problema kbira tal-housing għadna b'idejna marbutin.

Sadanittant qegħdin jistagħnew dawk li jikru għax qed jikru l-postijiet tagħhom bi €350 u b'€400 fix-xahar mingħajr ma jiddikjaraw xejn.

Illum għandek ukoll dawn l-immigranti irregolari li filwaqt li kulħadd jgħajjarhom allaħares ma kenux huma għal dawn in-nies li jikru!

Jien naf b'postijiet f'Raħal Ġdid fejn ġo dar waħda jgħixu 12-il persuna u dawn qed iħallsu €100 kull wieħed fix-xahar.

Mela ta' dar waħda s-sid qed idaħħal €1,200 fix-xahar!

Hawnhekk hawn xi ħadd magħna li jaħdem fil-Faċilità Korrettiva ta' Kordin u naħseb bħali jaf li n-nies li joħorġu minn hemm kulħadd iħarsilhom b'ċerta mod.

Kemm minnhom isibu mpjieg dawn in-nies?

Kulħadd jgħidlek għax it-tali kien il-ħabs u allura ma jafdahx.

Hawn ħafna nies li għandhom problemi soċjali u jiena ngħid li għadna m'aħniex immissu r-realtà.

Ikolli nammetti li twaħħaxt x'ħin smajt b'din il-proposta fuq l-ikel tal-Ewropa.

L-ewwel nett jien qatt ma' qbilt miegħu dan l-ikel għax lin-nies qed tagħmilhom tallaba, jiġru bil-basktijiet wara l-kappillan, u ġieli jkollok xi kappillan li lanqas ikun irid idaħħalhom fil-parroċċa tiegħu!

Mela kif se tfiehem lil dawn in-nies li dan l-ikel se jingħata issa lil min għandu tlett itfal jew iktar?!

Mela l-foqra dawk biss huma?!

U min għandu żewġt itfal jew inkella għandu wieħed biss imma għandu diżabilità?

U min jgħix waħdu u ma jaħdimx għax iddeċieda li jibqa' idur bil-ġenituri anzjani tiegħu u llum spiċċa b'pensjoni ta' €450 fix-xahar?

Dawn in-nies meta tispiċċalhom il-washing machine jew xi ħaġa oħra allaħares ma jkunux l-għaqdiet filantropiċi għalihom għax kieku jispiċċaw b'xejn.

Jiena ngħid li hemm bżonn ta' riforma kbira u riforma li trid issir bis-serjetà min-nies li jmissu ta' kuljum ma' min qed jgħix fil-faqar u min-nies li jafu x'inhu l-faqar.

Nafu x'inhu l-faqar?

Il-miżuri min irid jagħmilhom?

Se nagħmluhom aħna l-politiċi waħedna jew inkella jridu jgħinuna dawn in-nies ta' esperjenza?

FATHER MANWEL CORDINA: Il-pajjiż illum għandu l-istrutturi meħtieġa, fosthom għandu l-komunitajiet.

Jiena ngħid li hija kwestjoni ta' jekk il-liġi tagħtix id-devoluzzjoni u r-riżorsi lil dawn in-nies biex il-kunsilli lokali jikkuraw il-komunità tagħhom.

SILVIO PARNIS: Għandek kunsilli li jaħdmu u għandek kunsilli li ma jaħdmux.

Dawn jekk tistaqsihom min huma l-foqra fil-lokalità ma jkunux jafu.

Min jgħidlek li huwa avukat u allura m'għandux ċans għal dawn l-affarijiet.

Min jgħidlek li huwa perit u m'għandux ċans …

FATHER MANWEL CORDINA: Imma għandek l-istruttura.

Issa jistgħu jkunu l-kunsilli lokali, tista' teħodha l-Knisja, eċċ, imma inti trid lil xi ħadd li qiegħed fil-post biex jara li l-affarijiet qegħdin jitmexxew sewwa.

PAULA MIFSUD BONNICI: Bażikament jiena qiegħda nara tliet sfidi f'dan l-istudju.

Is-sur McKay semma ċ-ċifra ta' dawk li qegħdin jieħdu l-benefiċċji u nqabbilha mal-perception li għandhom ħafna nies hemm barra.

Fil-fatt dawn għandhom il-perċezzjoni li dawk li qegħdin jieħdu l-benefiċċji, qegħdin jeħduhom għal xejn.

Issa jekk immorru għat-tabella li konna qed naraw, insibu li mill-2008 sal-2012 - sakemm intom kontu qegħdin tagħmlu dan l-istudju - ma kienx hemm xi ammonti akbar ta' persuni li qed jieħdu l-benefiċċji.

Ejjew nieħdu l-kolonna tas-single parents; fl-2008 kellek 2,678 persuna u dawn telgħu għal 3,302 fl-2012.

Il-perception hemm barra sfortunatament hija differenti.

Pereżempju fl-aħħar Baġit kien hemm il-misconception fejn il-Ministru qal li għandna 7,000 single parents.

Jien hawnhekk qed nara li fl-2012 kellek 3,302.

Anke hawnhekk għandek il-perċezzjoni li kulħadd single mothers, li kulħadd single parents u li dawn kollha qed jabbużaw.

It-tliet sfidi li qiegħda nara jien huma dawn; l-ewwel li rridu naraw li min qed jieħu l-benefiċċji huwiex verament intitolat għalihom u mbagħad indaħħlu l-miżuri l-oħra kollha ta' kif nistgħu naqtgħu l-abbużi.

IS-SUR LEONID MCKAY: Inti għandek single parents li qed jieħdu l-benefiċċji imma għandek oħrajn li mhumiex qed jieħdu l-benefiċċji.

PAULA MIFSUD BONNICI: L-ewwel sfida hija dik li naraw li min qed jieħu l-benefiċċju huwa verament intitolat għal dak il-benefiċċju.

It-tieni sfida hija li naraw li dak – u din għamiltuha intom ukoll - il-benefiċċju li qed jingħata, huwiex wieħed adegwat u bilanċjat.

It-tielet sfida, li naħseb hija l-iktar waħda diffiċli, hija dik li naraw min huma dawk in-nies li mhuma jieħdu ebda benefiċċju imma li fil-fatt huma fil-faqar.

Prattikament l-isfidi kollha nistgħu naqsmuhom f'dawn it-tlieta.

Kif qal il-Father stess, hemm barra għandek nies li ma jieħdux benefiċċji jew għax ma jafux bihom jew inkella għax jibqgħu b'ħalqhom magħluq fuq is-sitwazzjoni li jkunu fiha.

Il-focus tagħna għandu jibqa' dejjem fuq dawk in-nies li verament qed jgħixu fil-faqar u li m'aħniex qegħdin ngħinuhom biżżejjed.

THE CHAIRPERSON: Dan l-istudju ffoka fuq il-working age population, jiġifieri inkluda nies li għandhom bejn it-18 to l-64 sena.

Għalhekk naħseb li jkopri ammont kbir mhux ħażin tal-poplu tagħna.

IS-SUR GODWIN CALLUS: Jekk nieħdu l-kategorija tal-pensjonanti naraw li hemm ħafna minnhom li qed ibatu ħafna għax m'għandhomx pensjoni adegwata wkoll.

THE CHAIRPERSON: Jien xi kultant insib li għandna settur ta' nies, li primarjament huma n-nanniet, li qed jaqgħu fil-faqar għax bil-pensjonijiet tagħhom qed jipprovaw jgħinu lit-tfal tat-tfal tagħhom, kemm billi jżommuhom f'darhom stess u anke billi jagħtuhom il-flus biex jixtru dak li jkollhom bżonn.

Li kieku dawn in-nanniet qed jgħixu waħedhom ma jkollhomx daqshekk problema, anke għaliex forsi jkunu akkumulaw xi ftit tal-ġid matul ħajjithom, imma f'daqqa waħda qed ikollhom iġorru l-piż tat-tfal tagħhom u allura qed ikollhom problema.

IS-SUR LEONID MCKAY: Din hija parti mir-risposta li kont qed naqsam mal-Onor.

Parnis aktar qabel dwar minn fejn qed iġibu l-flus.

Wieħed mis-sorsi prinċipali minn fejn iġibu l-flus huma l-familji stess.

Il-unit tal-familja fortunament huwa b'saħħtu ħafna f'pajjiżna.

Imbagħad għandek sorsi oħra wkoll, fosthom il-karità u anke sorsi oħra li ma jkunux dikjarati.

Imma naħseb li l-familja għadha istituzzjoni li qiegħda tgħin ħafna lill-familji.

Li kieku m'għandniex familji b'saħħithom f'Malta ngħidlek li l-problema tkun xi ftit akbar.

FATHER SAVIOUR GRIMA: Fuq dak li qed isemmi Leonid dwar l-għajnuna li tingħata mill-familji stess irrid ngħid li mir-riċerka li għamilt ma' dawn il-familji li kienu qed jieħdu dan l-ikel jidher li dawn kienu qed isibu sostenn min-naħa tal-familjari tagħhom.

Xi ħaġa li aħna, bħala team, dejjem ninsistu fuqha mal-policy makers, hi li jekk ma nisimgħux l-esperjenzi ta' dawn in-nies, ħafna drabi ma naslux fejn irridu naslu.

Jiena naħseb li hemm nies hemm barra li jistgħu jgħinuna ħafna.

Jiena ġieli tkellimt fuq kif dawn in-nies huma survivors biex jirnexxilhom ifendu f'ħajjithom.

Illum għandek nies li qed jgħixu f'garaxxijiet!

Kif jista' ikun li familja magħmula minn tliet persuni tgħix f'garaxx żgħir?!

Dik hija xi ħaġa li tinkwetani ftit, l-aktar meta għandek tfal li qed jgħixu f'dawk il-kondizzjonijiet.

Aħna forsi qed naraw biss l-aspett tal-faqar u r-ripple effect li dan iħalli u ma nħarsux lejn il-persuna b'mod ħolistiku.

M'ilux kont qiegħed f'laqgħa u għedt li hemm bżonn li nagħmlu screening soċjali u tas-saħħa psikoloġika tat-tfal.

Għandna l-problema tal-obesità fit-tfal tagħna imma ħafna drabi dawn in-nies jagħtuhom jieklu l-għaġin jew il-ħobż għax dak huwa l-irħas.

Imbagħad jekk immorru sal-pitkalija naraw kemm jintrema' ħaxix kuljum!

Nistgħu nagħmlu riċerka fuq kemm għandna tfal f'diversi skejjel li jmorru l-iskola mingħajr lunch jew inkella – u dawn narawhom speċjalment f'San Pawl il-Baħar – l-ġenituri tagħhom iwassluhom l-iskola fis-6.00 a.m. u qabel is-7.00 p.m. ma jmorrux għalihom.

Din hija negliġenza?

Hija nuqqas ta' mħabba lejn it-tfal?

Dan kollu jwassal għal ribelljoni fit-tfal.

Għalfejn illum għandna ħafna mit-tfal li għaddejjin minn problemi soċjali u li jirribellew kontra s-soċjetà?

Din il-ġimgħa kont fuq ir-radju nitkellem fuq in-nies li m'għandhomx saqaf fuq rashom għax ikollhom kondotta mċappsa, jew għax ikunu bla xogħol, jew għax ikunu serqu jew minħabba xi ħaġa oħra u jkunu għadhom kemm ħarġu mill-ħabs.

F'dan l-istudju li għamilna qed ngħidu li rridu nħarsu 'l quddiem mhux biss billi naraw il-benefiċċji imma billi anke nipprovaw insibulhom ix-xogħol.

Dan mhux imbilli persuna tagħtiha l-benefiċċji u daqshekk.

Ħafna drabi lil dawn in-nies ngħadduhom minn ħafna burokrazija.

Jekk dan m'għandux social worker jew social mentor li qed jara x'għandu bżonn, xorta waħda se jibqa' lura.

Anke s-servizzi li jingħataw minn diversi NGOs, ħafna drabi naraw li hemm waiting lists kbar għalihom.

U lanqas għandna database komuni biex inkunu nistgħu ngħinu lil xulxin.

THE CHAIRPERSON: Nitlobkom biex tagħmlu l-aħħar punti tagħkom għax qiegħed isir il-ħin u għandna item ieħor fuq l-aġenda.

IS-SUR LEONID MCKAY: Ir-riċerka wriet li l-benefiċċji soċjali huma għodda effettiva ħafna kontra l-ġlieda tal-faqar assolut.

Il-benefiċċji soċjali huma effettivi ħafna f'dan il-qasam imma jekk rridu niġġieldu l-faqar relattiv u d-depravazzjoni materjali, il-benefiċċji għadhom mhumiex daqshekk effettivi.

Min-naħa tagħna nsostnu li l-benefiċċji soċjali huma importanti u altru milli nnaqqsuhom, għandna naraw li nsaħħuhom.

THE CHAIRPERSON: Jiena dejjem inħobb ngħid li m'għandniex nagħtu l-ħuta imma għandna ngħallmu lin-nies kif jistadu.

Jiena nħoss li x-xogħol iġib miegħu dinjità u li min ma jkollux xogħol se jintelaq f'din in-nassa tal-faqar.

B'dak li qed jipprova jagħmel dan il-Gvern permezz ta' ċerti inizjattivi li qed jieħu hu li jħajjar lin-nies sabiex joħorġu jaħdmu ħalli jkollhom ċerta dinjità.

Issa dan l-istudju jagħmel dawn ir-rakkmandazzjonijiet?

IS-SUR LEONID MCKAY: Jagħmel dawn ir-rakkmandazzjonijiet, però jagħmel rakkmandazzjoni oħra; li għandek ċerti persuni li ma jistgħux joħorġu jaħdmu u li wieħed għandu jħares lejhom ukoll.

Min-naħa tal-Anti Poverty Forum nemmnu ħafna bil-community development u bil-community courses.

Naf li bħalissa għadu kif ġie mniedi kors fil-komunità dwar il-budgeting u l-management.

Dawn kollha huma miżuri li aħna nagħtuhom is-sapport tagħna.

THE CHAIRPERSON: Dan l-istudju se jibda jsir kultant żmien biex inkunu nistgħu nqabblu?

FATHER SAVIOUR GRIMA: Il-proġett li jmiss min-naħa tal-EU huwa fuq ir-reference budgets.

Jiġifieri se jsir studju biex naraw f'kull pajjiż x'għandha bżonn persuna biex tgħix ħajja dinjituża.

IS-SUR CARMEL CALLUS (National Pensioners' Association): Xtaqt nistaqsi xi ħaġa fuq the national strategic policy for poverty reduction and social inclusion fejn qed jingħad li dan ġie launched mill-Ministeru.

Issa jiena pprovajt infittex dan ir-rapport imma jidher li s'issa għadu ma ħariġx.

Hemm xi ħsieb meta dan se jinħareġ?

THE CHAIRPERSON: Jiena mhux daqshekk up to date ma' dak kollu li jkun ħareġ mill-Ministeru però nistgħu nistaqsu lill-Ministru fuq dan ir-rapport u ngħaddulek kopja tiegħu.

Qabel ma nagħlaq din il-parti tal-laqgħa tagħna nixtieq nirringrazzjakom ħafna talli ġejtu tagħtuna din il-preżentazzjoni.

Huwa interessanti li jsiru studji bħal dawn u li jiġu ppreżentati lilna għax kulħadd jaħseb li għax tkun Membru Parlamentari tkun taf kollox imma mhijiex daqshekk sempliċi.

Tant hawn affarijiet li għandna bżonn inkunu nafu bihom li sakemm ma nagħmlux ir-riċerka fuqhom aħna jew inkella min ikun għamel riċerka jiġi jippreżentahielna hawnhekk, mhijiex daqshekk faċli biex tifrex fuq l-affarijiet kollha.

Grazzi tar-riċerka li tagħmlu, tax-xogħol u tal-impenn tagħkom f'isem in-nies li qed ibatu mill-faqar u f'isem in-nies li għandhom bżonn ta' ħafna għajnuna minn ħafna entitajiet differenti.

Nispera li flimkien inkunu nistgħu naħdmu sabiex inwettqu policies li huma iktar research based.

Fid-dinja ideali tiegħi dejjem teżisti fiha r-research based policy u l-legislation.

U minflok dejjem naħsbu fuq metodi ta' kif nagħtu aktar social benefits u daqshekk, għandna nagħtu aktar inċentivi biex in-nies ma jkollhomx bżonn tas-social benefits ħalli b'hekk dawk li huma verament unemployable jkunu jistgħu jingħataw aktar għax ikun hemm aktar minn fejn nagħtu.

Għalhekk irridu nagħtu dinjità lil min jista' jagħmel xi ħaġa billi tgħallmu jinqala' mill-faqar u nagħtu aktar dinjità lil min qiegħed fil-faqar u ma jistax jinqala' minnha billi t-tip ta' għixien tiegħu jkun wieħed aħjar.

Nitlobkom biex meta jkollkom studji oħra bħal dawn tinformawna bihom.

Nirringrazzjakom.

Preżentazzjoni tar-rapport annwali 2013 maħruġ mill-Uffiċċju tal-Kummissarju għall-Organizzazzjonijiet Volontarji

THE CHAIRPERSON: Nistgħu ngħaddu mill-ewwel għat-tielet item fuq l-aġenda tagħna u ċjoè il-preżentazzjoni tar-rapport annwali 2013 maħruġ mill-Uffiċċju tal-Kummissarju għall-Organizzazzjonijiet Volontarji.

Għaldaqstant insejjaħ lill-Prof.

Kenneth Wain sabiex jingħaqad magħna.

L-ewwelnett nirringrazzjak ħafna talli lqajt l-istedina tagħna.

Aħna rċevejna r-rapport annwali tal-2013 li ħareġ l-uffiċċju tiegħek, u mill-ftit li rajtu jidher li għandkom xi nuqqas ta' staff u kien għalhekk li dan ir-rapport ħareġ xi ftit tard.

Issa se nagħtik il-kelma ħalli tagħtina ftit overview tax-xogħol li qegħdin tagħmlu bħala kummissjoni.

KENNETH WAIN (Kummissarju għall-Għaqdiet Volontarji): Sinjura President, bħalissa wasalt biex nippreżenta r-rapport tal-2014 għax skond il-liġi suppost li nkun għaddejtu lill-Ministru sa nofs Frar biex imbagħad il-Ministru tkun tista' tpoġġih fuq il-Mejda tal-Kamra.

Għaldaqstant hemm xi affarijiet f'dan ir-rapport tal-2013 li ġew sorpassati bir-rapport li ħiereġ issa.

Ovvjament hemm affarijiet li jibqgħu hemm.

Pereżempju l-aktar affarijiet importanti huma l-emendi li jridu jsiru għal-liġi, liema emendi huma komprensivi ħafna u kważi kważi se jkollha terġa' tiġi miktuba liġi ġdida.

Dawn l-emendi għandhom elementi importanti ħafna għall-futur tas-settur u anke għall-Uffiċċju tal-Kummissarju.

Emenda minnhom hija dwar il-formazzjoni tal-Kunsill Malti għas-Settur tal-Volontarjat fejn l-idea hi li l-għażla tal-membri f'dak il-kunsill tkun aktar demokratizzata.

Bħalissa l-Kunsill jiġi maħtur mill-Ministru wara li l-nomini tal-Ministru jiġu quddiem dan il-Kumitat.

Fil-fatt il-proċess kollu jikkonsisti filli jsiru n-nominazzjonijiet, il-Ministru tevalwahom u tgħaddihom lill-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Soċjali.

L-idea hi li l-mod ta' kif jinħatar il-Kunsill ikun wieħed differenti, billi jkun hemm aktar rappreżentanza diretta mis-settur innifsu u b'hekk ikollok aktar bilanċ fil-Kunsill.

Naħseb li dak huwa l-ewwel pass biex niddemokratizzaw lill-Kunsill.

Matul din l-aħħar sena l-Kunsill Malti għas-Settur tal-Volontarjat ħa profil akbar.

Fil-fatt fl-aħħar tas-sena li għaddiet ġie mħabbar li nfetaħ ċentru ġdid fil-Belt li qed jieħu ħsiebu l-Kunsill.

Dan kien ifisser li l-Kunsill ħareġ minn fejn kien qabel, jiġifieri fl-uffiċċju tiegħi.

Waħda mill-iktar affarijiet importanti li saru hi li fir-rapport tiegħi kont irrapportajt li fl-2013 kien hemm bidla fil-gvern u ovvjament kien hemm ministru ġdid.

Jien lill-Ministru tajtha brief fuq ix-xogħol tiegħi u mbagħad ġejt avviċinat mill-Ministeru biex nibdew naħdmu fuq il-programm tal-Gvern dwar l-għaqdiet volontarji.

Jien poġġejthom mill-ewwel f'kuntatt mal-Kunsill għax dan huwa l-aktar organu well placed sabiex ikun jista' jaħdem mal-Gvern fit-tfassil u fl-implimentazzjoni tal-policy.

Fil-fatt ħadt gost nara li dik it-tip ta' kollaborazzjoni żviluppat u ħadmet.

Tajjeb ngħid ukoll li issa nfetaħ ċentru ieħor għall-għaqdiet volontarji fil-Qawra u hemm il-ħsieb li jinfetaħ ieħor fin-naħa t'isfel ta' Malta.

Apparti minn hekk għandna ċentru ieħor f'Għawdex.

Ftit ilu tlajt Għawdex u ltqajt mal-Ministru ta' Għawdex kif ukoll mal-assoċċjazzjoni tal-NGOs ta' Għawdex sabiex nara kif dan jista' jitħaddem b'mod iktar effiċjenti u biex nara kif jista' jitjieb il-livell ta' konsultazzjoni bejn l-assoċjazzjoni u l-Ministeru.

Naħseb li l-aktar ħaġa sinifikanti li toħroġ mill-emendi għal-liġi hija s-separazzjoni netta bejn il-Kunsill Malti għas-Settur tal-Volontarjat u l-Kummissarju għall-Għaqdiet Volontarji.

Pereżempju waħda mit-tibdiliet se tkun fil-formazzjoni tal-Kunsill fejn il-ħsieb hu li dan irid jiġi approvat mill-Kabinett u jrid jgħaddi mill-Parlament.

Il-ħsieb hu li titneħħa l-funzjoni tal-Kummissarju bħala ex-officio Vice-Chairperson tal-Kunsill.

Din kienet rakkmandazzjoni tiegħi.

THE CHAIRPERSON: Naħseb li din se tgħin għal aktar checks and balances.

KENNETH WAIN: Fl-opinjoni tiegħi l-Kummissarju m'għandux ikun parti mill-Kunsill, wisq inqas m'għandux ikun fil-kariga ta' Viċi President.

Jiena nħoss li meta l-Kummissarju jkun parti mill-Kunsill isir diffiċli ħafna biex il-Kunsill jiddiskuti l-Kummissarju.

THE CHAIRPERSON: Għalhekk għedt li jista' jagħti lok għal aktar checks and balances.

KENNETH WAIN: Eżattament.

Naħseb li ċerta konfużjoni li ħafna drabi ssib fost l-imħuħ tan-nies dwar kif jiffunzjona l-Kummissarju u kif jiffunzjona l-Kunsill issa se titneħħa għax il-Kummissarju mhux se jibqa' bħala membru fil-Kunsill.

Issa naħseb li d-distinzjoni se tkun waħda netta peress li l-Kunsill se jkollu x-xogħol li jagħti l-għajnuna lis-settur dirett, kemm bħala training, kemm bħala capacity building u kemm f'affarijiet oħra.

U l-Kummissarju se jkun bħala regolatur.

Se jkun hemm ukoll l-obbligu fil-liġi fejn il-Kummissarju u l-Kunsill iridu jiltaqgħu b'mod regolari ħalli jżommu lil xulxin informati dwar dak li jkun għaddej.

Il-Kummissarju xorta se jkollu ċerta obbligazzjonijiet li jrid isegwi biex jieħu ċerti passi.

Pereżempju biex jiċħad talba għal reġistrazzjoni minn xi għaqda volontarja jrid jikkonsulta mas-sotto-kumitat tal-Kunsill.

L-idea hi li jkun hemm ukoll ċerta accountability min-naħa tal-Kummissarju.

THE CHAIRPERSON: L-aħħar darba li tkellimna jidhirli li kien hemm problema fuq dawn l-għaqdiet volontarji li mhumiex reġistrati magħkom dwar kif wieħed jista' jżomm rendikont tal-flus tagħhom.

Ġiet solvuta b'xi mod din il-problema?

KENNETH WAIN: L-ewwel ħaġa li rrid ngħid hu li r-rapporti annwali tiegħi dejjem kienu skjetti u l-affarijiet ngħidhom kif ikunu.

Jien kont irrakkmandajt għal aktar minn darba li għandha titneħħa s-sitwazzjoni preżenti fejn ir-reġistrazzjoni mal-Kummissarju tkun b'għażla u mhux mandatorja.

Jien fl-opinjoni tiegħi din għandha tkun mandatorja.

Il-Ministru qablet mal-argumenti tiegħi u fil-fatt parti mill-emendi għal-liġi se tkun li l-għaqdiet kollha li jikkwalifikaw bħala għaqdiet volontarji, skont id-definizzjoni tal-liġi, iridu jirreġistraw bilfors mal-Kummissarju.

THE CHAIRPERSON: Niftakar li kont għedtli wkoll li hemm il-problema ta' min jista' jieħu mill-fondi li jkunu nġabru .…

KENNETH WAIN: Jien għalija waħda mill-problemi kbar li għandna - u se nkun frank hawnhekk - hija dik li minkejja l-fatt li l-liġi preżenti tgħid li biex inti tkun tista' tgawdi minn ċerti privileġġi, bħal kuntratti mal-Gvern u fondi mingħand il-Gvern fost affarijiet oħra, trid tkun enrolled mal-Kummissarju.

Fil-liġi għandek ukoll li l-Ministru tista' tagħti l-eżenzjonijiet mil-liġi imma sfortunatament din saret ir-regola!

Fil-fatt b'rakkmandazzjoni tiegħi dik l-eżenzjoni se tispiċċa mil-liġi u naħseb li l-Ministru ħadet ir-ruħ meta pproponejt dik ir-rakkmandazzjoni.

PAULA MIFSUD BONNICI: L-organizzazzjonijiet se jkollhom aktar burden fuqhom ladarba jkunu reġistrati?

Jiġifieri dawn se jkun hemm xi impożizzjonijiet ta' ċerti regolamenti u kondizzjonijiet li jridu jaderixxu magħhom?

U inti, bħala l-Kummissarju, se tkun il-persuna li tara li dawn l-organizzazzjonijiet volontarji jkunu qegħdin jaderixxu ma' dawk il-kondizzjonijiet?

L-uniku burden - jien ma ngħidx li huwa burden - li hemm fuq l-għaqdiet volontarji huwa dak li ladarba jirreġistraw u jiġu enrolled, iridu jippreżentaw kull sena l-annual returns tagħhom, jiġifieri r-rapport amministrattiv, l-accounts tagħhom, dejjem skont il-kategorija li jaqgħu taħtha għax hemm tliet kategoriji ta' għaqdiet volontarji skont kemm jiġġeneraw flus fis-sena, kif ukoll iridu jinformawni jekk ikun hemm xi tibdil fl-amministrazzjoni tal-għaqda volontarja jew inkella jekk ikun hemm xi tibdil fl-istatut tagħhom.

Nerġa' ngħid li jien dawn l-affarijiet ma narahomx bħala burden imma narahom bħala affarijiet neċessarji.

Dawn hemm legal notice li tirregolahom u mingħajr dawn l-affarijiet aħna ma nistgħux inkunu nafu kif dawn l-għaqdiet volontarji qegħdin joperaw u lanqas ikollna accountability tagħhom.

Ta' xejn li jkollok xi ħadd li jirreġistra ruħu u mbagħad jagħmel li jrid.

Jien nemmen li huwa fl-interess tal-għaqdiet volontarji stess li dan isir għax dan se jfisser li huma jridu jtejbu l-management tal-għaqda volontarja tagħhom u jridu jiddixxiplinaw lilhom infushom, b'hekk nemmen li l-effiċjenza tagħhom se tikber.

Fl-istess ħin il-viżibilità tagħhom tikber u allura l-accountability u t-trasparenza se tikber ukoll.

Dawn l-emendi jfissru wkoll piżijiet akbar fuq il-Kummissarju.

Pereżempju fejn ikun hemm xi xamma ta' money laundering irrid ninforma l-awtoritajiet konċernati.

Fil-fatt jien naħdem mal-FIU.

Il-Kummissarju għandu responsabiltajiet ġodda biex jara li l-finanzi tal-għaqdiet volontarji jitmexxew sew u b'mod trasparenti.

Dan għaliex illum għandna għaqdiet volontarji li għandhom sħubija ma' għaqdiet barranin ukoll u għandek nies ta' nazzjonalità barranija li qed iwaqqfu għaqdiet volontarji f'Malta.

Għandna wkoll international organisations magħna.

Illum in-numru ta' għaqdiet volontarji li huma reġistrati mal-Kummissarju għall-Għaqdiet Volontarji qed joqrob lejn l-1,200.

THE CHAIRPERSON: Kont se nistaqsik fuq l-ammont ta' għaqdiet reġistrati magħkom.

Kemm taħseb li se jikber dan in-numru?

KENNETH WAIN: Iva, qegħdin naħsbu li dan in-numru se jkompli jikber u kien għalhekk li jien qed nagħmel ċertu talbiet lill-Gvern għax għandna bżonn ta' aktar staff.

Jien diġà għandi drafted żewġ legal notices.

L-ewwel waħda hija fuq kif isiru l-public collections għax bħalissa m'għandna l-ebda regolamenti fuqhom.

U t-tieni waħda hija fuq iċ-charity shops għax dawn qegħdin ifaqqsu ma' Malta kollha u m'għandna xejn fil-liġi tagħna li tkopri dawn it-tip ta' ħwienet.

Huwa fenomenu li qed jikber f'pajjiżna u għalhekk irridu narawhom.

Proġett kbir li għandi s-support tal-Ministeru fuqu u nispera li nirċievu l-fondi għalih jikkonċerna l-website tagħna.

Dan ilni naħdem fuqu għal aktar minn sentejn għax nixtiequ li kollox imur online, voldieri l-applikazzjonijiet, l-annual returns, eċċ.

THE CHAIRPERSON: Hemm ħafna affarijiet online għax dħalt fil-website tagħkom.

KENNETH WAIN: Għandna website imma kulma fiha hija l-lista tal-għaqdiet volontarji reġistrati, ċerti regolamenti u r-rapporti li noħorġu.

Issa l-idea hi li nagħmluha aktar sofistikata u waħda mir-raġunijiet hi li daqs tliet snin ilu kont qiegħed quddiem kumitat … u staqsewni li jekk xi ħadd ikun irid xi informazzjoni fuq għaqda volontarja partikolari jkollu joqgħod jinżel Malta biex jiġi l-uffiċċji tiegħi u jien noqgħod infittixlu l-file ta' dik l-għaqda?

Il-kritika kienet li fil-kontest li qegħdin ngħixu fih illum, għandu jkun hemm trasparenza mhux biss fuq livell lokali imma anke fuq livell Ewropew.

U allura r-rekords tiegħi għandhom bżonn li jkunu aċċessibbli għal Malta u lil hinn minnha.

Apparti minn hekk b'hekk niffranka ħafna xogħol fl-uffiċċju.

THE CHAIRPERSON: Pereżempju jien illum ġie xi ħadd fuqi biex nixtri ktieb żgħir u li minnu jiġbru xi ħaġa tal-flus għal ħaġa jew għal oħra.

U jiena xtrajtu dan il-ktieb.

Imma dawn li jbiegħu dawn l-affarijiet huma regolati?

KENNETH WAIN: Hemm min ibiegħ dak il-magazine ħdejn il-vapur ta' Għawdex.

THE CHAIRPERSON: Lili ħadd ma tani rċevuta, jiġifieri ma nafx dawn il-flus li tajt fejn marru!

Biex inkun onesta ħarist lejn il-ktieb u fuq wara kien hemm miktub li min ibiegħ suppost li jkollu badge u mingħand min xtrajt dan il-ktieb kellu badge.

Imma nerġa' ngħid li l-flus ma nafx fejn marru.

KENNETH WAIN: Kulħadd jista' jagħmel badge!

Waħda mill-affarijiet li jgħidulek fuq dawn il-magazines hi li qed ibiegħuhom għad-dar tal-Ursolini mentri fil-verità huwa persentaġġ żgħir ħafna li qed imur għand l-Ursolini.

Dawn qegħdin jużaw lill-Ursolini, lill-SOS Malta u lill-Inspire bħala pretest għall-attività tagħhom li hija purament kummerċjali.

Ħafna drabi jispiċċaw jaqilgħulhom fwiedhom biex jagħtuhom dak il-persentaġġ u dik hija deception.

Hemm bżonn li fil-magazine jkun hemm indikat x'inhu l-persentaġġ tal-qligħ li qed imorru fejn qegħdin jgħidu li se jmorru.

THE CHAIRPERSON: Xi ħadd li jkollu dawn il-mistoqsijiet fuq xi għaqda partikolari jista' b'xi mod jirrikorri għand l-uffiċċju tiegħek biex jistaqsihom dawn il-mistoqsijiet?

Jew inkella jista' isib din l-informazzjoni x'imkien?

Tagħmlu xi tip ta' advertising?

Pereżempju tinformaw lin-nies dwar x'għandhom jistennew mingħand xi ħadd li qed jipprova jbiegħ lilhom xi magazine?

Għandhom jistennew xi tip ta' irċevuta?

Naf li ċerti affarijiet huma sempliċi imma naħseb li dawn jirnexxilhom jiġbru ħafna flus.

Dak li jkun mhux se jiddejjaq jixtri ktieb għal €3.50 jew għal €2 meta qed tgħidlu li l-flus se jmorru għall-fqar.

Allura kif qed jiġi edukat il-poplu dwar x'għandu jfittex biex ma jiġix tradut u l-flus li qed jagħti verament qed imorru fejn għandhom imorru?

KENNETH WAIN: Inħoss li waħda min-nuqqasijiet li għandna hija proprju fuq il-livell ta' informazzjoni u hemm bżonn li ntejbuha.

S'issa sfortunatament kont stretched iż-żejjed bl-istaff tiegħi u ma stajt nagħmel xejn fuqha.

Issa kif tgħaddi l-liġi l-ġdida se jkun hemm bżonn ta' ħafna informazzjoni u edukazzjoni għall-pubbliku.

Anke meta noħorġu l-legal notice fuq kif isiru l-public collections mill-għaqdiet volontarji se jkun hemm bżonn li nedukaw lill-pubbliku.

Il-proċess kollu huwa ta' edukazzjoni għall-pubbliku u għall-għaqdiet volontarji nfushom.

THE CHAIRPERSON: Xi kultant nipprovaw insolvu l-problemi l-kbar imma fil-verità fejn jidħol il-ġbir ta' dawn il-flejjes, li jidhru ammonti żgħar ħafna imma li qed jiġbru mingħand il-ħafna.

U allura l-poplu speċi ma jagħtix kas għax qed jagħti xi ħaġa żgħira u anke jekk jaf li din hemm ċans li ma tmurx fejn għandha tmur, jaf li xorta ma tilifx ħafna.

KENNETH WAIN: Fejn inkun nista' dejjem nipprova ngħaddih dak il-messaġġ, ġieli billi nikteb xi ħaġa fil-gazzetti u ġieli fuq xi programm tar-radju jew televiżjoni.

L-unika għaqdiet volontarji li jeżistu li tista' tkun 100% ċert minnhom, sa ċertu punt ovvjament, huma proprju dawk l-għaqdiet volontarji li huma reġistrati miegħi għax dawk għandhom l-accounts tagħhom li jiġu ppreżentati lili u tista' tara fejn qed imorru l-flus li jiġbru.

B'hekk jekk ikun hemm xi xamma li l-affarijiet mhumiex qegħdin sew, jien nagħmel l-investigazzjonijiet tiegħi.

Malta għandna kultura kbira ta' għaqdiet volontarji imma mbagħad kulħadd qisu jrid jagħmel li jrid.

Anke lill-uffiċjali tiegħi ngħidilhom li meta jesiġu ċerti affarijiet iridu dejjem iżommu quddiem għajnejhom minn fejn tlaqna.

Ħafna drabi dawn ikunu ilhom is-snin joperaw b'sistema li mhijiex aċċettabbli għax ma jkollhom accountability ta' xejn.

U allura ma nistgħux f'daqqa waħda nippretendu li dawn se jibdlu l-mod kif joperaw hekk!

Għalhekk hemm bżonn l-edukazzjoni.

Hemm għaqdiet volontarji li għandhom statuti li jgħidu li jridu jagħmlu l-annual general meetings imma dawn ma jagħmlu xejn!

Hemm oħrajn li ma jżommux Minuti tal-laqgħat tagħhom.

Dawn huma l-affarijiet li rridu ngħallmu fuqhom lill-għaqdiet volontarji.

Jien kont ħriġt code of etics u code of practise għall-amministraturi tal-għaqdiet.

Dawn qegħdin fuq il-website tagħna però mhumiex mandatorji imma sempliċement rakkomandazzjonijiet fuq kif għaqda għandha titmexxa biex tkun immexxija b'mod sew u b'mod etiku.

Ir-rakkmandazzjoni tiegħi hi li l-għaqdiet volontarji jsegwuhom u fil-fatt, biex nagħmlilhom ftit aktar kuraġġ ħalli jimxu magħhom kont qiegħed naħseb li noħloq ċertifikat, li permezz tiegħu, min jaċċetta li joqgħod ma' dawn ir-regoli, wara numru ta' snin noħroġilhom ċertifikat li jirrikonoxxi li dawn l-għaqdiet volontarji għandhom standards ta' tmexxija tajbin.

Dik hija xi ħaġa li qiegħda fil-pipeline tagħna u rridu naslu għaliha.

THE CHAIRPERSON: Qiegħda nassumi li l-problemi li forsi kont issib bil-liġi kif inhi, u bil-mod ta' kif qiegħda titħaddem, dawn issa se jiġu indirizzati permezz tal-liġi l-ġdida.

Imma hemm xi affarijiet li qegħdin teħlu fuqhom u li inti tixtieq li tinkludihom imma mhumiex se jsiru?

Min-naħa tiegħek l-affarijiet li tixtieq li tara bidla fihom, hemm reception tajba min-naħa tal-Ministeru u li dawn se jdaħħlu dawn il-bidliet?

KENNETH WAIN: Minn mindu sirt Kummissarju kelli madwar erba' jew ħames ministri differenti taħt iż-żewġ amministrazzjonjiet.

U l-ewwel ħaġa li dejjem għamilt hi li nagħti briefing lill-Ministru konċernat u nagħti l-pariri tiegħi.

Fejn ħassejt li kelli nkun kritiku fuq ċerti affarijiet, il-kritika tiegħi għamiltha.

U l-kritika tiegħi mhux lill-Ministru tiegħi biss għamiltha imma anke lil Ministri oħra, speċjalment fuq tqassim ta' flus lil għaqdiet volontarji meta nara li l-affarijiet, fl-opinjoni tiegħi mhux qed isiru b'mod trasparenti biżżejjed.

Issa mal-Ministru Dalli bdejt nitkellem magħha s-sena l-oħra u tajtha l-briefing tiegħi, bħalma għamel Dr Max Ganado li kien qed jaħdem fuq l-emendi għal-liġi.

Nista' ngħid li għandi s-support tal-Ministru.

Naħseb li qegħdin naqblu u se naslu wkoll għal soluzzjoni fuq il-kwestjoni li kellna mal-għaqdiet tal-Knisja.

Jien dejjem għedt ċar u tond li biex soluzzjoni tkun aċċettabbli, din trid tkun fair għal kulħadd.

Għamilna improvement bl-istaff ukoll.

Fil-fatt għandi lil xi ħadd bħalissa li qiegħed speċifikament fuq l-annual returns biex jagħmel il-vetting tagħhom.

Issa meta jkollna enrollment akbar se jikbru l-problemi minħabba li jkunu jridu jsiru ċerti investigazzjonijiet fuq l-accounts u l-officer li għandi bħalissa m'għandux kompetenza fihom.

Għalhekk qegħdin nipprovaw naħdmu mal-Income Tax Department u qiegħed nirrakkmanda lill-Ministeru ħalli noħorġu kuntratt għal żewġ audit firms ħalli fejn ikollna bżonn nagħmlu approfondiment, inkunu nistgħu nagħmluhom.

THE CHAIRPERSON: X'inhi l-proċedura li timxu magħha jekk ikun hemm xi għaqda volontarja li jkun hemm xi suspetti fuqha?

Inti semmejt il-money laundering.

Imma anke jekk tara li l-flus ta' din l-għaqda mhux qed imorru fejn suppost li jmorru, x'tagħmlu b'mod ġenerali?

Tinħatar xi inkjesta?

KENNETH WAIN: Fejn jidher li hemm bad management u fejn qed iżommu l-accounts tagħhom b'mod li mhuwiex ċar, aħna nibagħtu għalihom u nitolbuhom spjegazzjoni.

Nitolbuhom biex jissottomettu d-dikjarazzjonijiet u d-dokumenti meħtieġa.

Jekk imbagħad ikolli xamma ta' xi frodi jew xamma ta' money laundering u affarijiet bħal dawn, jien immur dritt għand il-Pulizija biex jagħmlu l-investigazzjonijiet tagħhom.

Jien m'għandix il-poteri li għandha l-Pulizija biex tinvestiga.

THE CHAIRPERSON: Issa ilek daqsxejn fil-pożizzjoni ta' Kummissarju, tista' tgħidilna jekk kellekx ħafna minn dawn il-każijiet?

Li qed jinkwetani ħafna hu li hemm ħafna għaqdiet volontarji li mhumiex compliant, fis-sens li mhumiex up to date fl-accounts tagħhom.

Għandi għaqdiet volontarji li r-reġistrazzjoni tagħhom tmur lura għall-2010 imma lili qatt ma ppreżentawli l-accounts tagħhom.

THE CHAIRPERSON: Dawn ikollhom xi forma ta' penali meta ma jippreżentawx id-dokumenti meħtieġa?

X'inhi l-inċentiva biex dawn ikunu compliant sena wara sena?

KENNETH WAIN: Bħalissa jekk jien niddeċiedi li nieħu xi passi kontra għaqda volontarja – u din hemm bżonn li nemendaw għaliha - biex inneħħiha minn fuq ir-reġistru jkolli mmur quddiem it-tribunal amministrattiv.

Dan it-tribunal amministrattiv jagħtini l-poter biex inkun nista' immexxi u mbagħad hemm il-proċess tal-appell.

Issa din hija xi ħaġa li teħodli ħafna żmien u hija very expensive financially għax kull darba trid toqgħod tiftaħ kawża.

THE CHAIRPERSON: Qiegħda ngħid tajjeb li jekk inti tneħħi lil xi ħadd minn fuq ir-reġistru tiegħek, dan xorta jibqa' għaddej bħala għaqda reġistrata imma ma jkunx reġistrat?

KENNETH WAIN: Bħalissa meta jkolli għaqda volontarja li b'xi mod jew ieħor nagħmlilha xi pressure fuqha, dawn se jgħiduli li ma jridux jibqgħu reġistrati u l-unika piena li hemm bħalissa fil-liġi hi li jekk ma jkunux enrolled mal-Kummissarju ma jkollhomx aċċess għall-fondi tal-Gvern u tal-Unjoni Ewropea.

THE CHAIRPERSON: Hemm xi forma ta' black listing ta' dawn l-għaqdiet?

Jekk pereżempju jkun hemm xi għaqda li tiġi mneħħiha minn fuq ir-reġistru, jinħareġ xi forma ta' public statement biex almenu dawn ma jkunx hemm xi exemptions fuqhom?

KENNETH WAIN: Hopefully ikun hemm xi ħaġa simili.

Issa bil-bidla li se jkollna jien se nkun nista' nieħu ċerti deċiżjonijiet u mbagħad jekk ikun il-każ immorru għall-appell.

PAULA MIFSUD BONNICI: Dan minħabba li issa se jkun hemm il-qasma bejn il-Kunsill u l-Kummissarju?

U allura, ġaladarba se jkun hemm din il-qasma u inti mhux se tkun tifforma parti mill-Kunsill, se tkun tista' mill-ewwel tieħu ċerta azzjoni?

KENNETH WAIN: Le, dik xorta se tibqa' hemm għal ċerti affarijiet.

Biex nirrifjuta l-applikazzjoni ta' xi ħadd xorta se jkolli mmur għand il-Kunsill.

Dik qiegħda tipproteġi lis-settur għax kif inhi kkontemplata l-liġi, se jkun importanti ħafna li inti tkun enrolled mal-Kummissarju għax jekk ma tkunx enrolled ma tistax tapplika biex tieħu ċerta fondi.

THE CHAIRPERSON: Jekk ma tkunx enrolled ma tistax tingħata ċertu exemptions u inti fl-istess ħin jonqsulek l-ispejjeż għax id-deċiżjoni tkun ħadtha.

U allura jekk dik l-għaqda partikolari trid tappella, se jkollha tappella hi u l-ispejjeż toħroġhom hi.

KENNETH WAIN: Meta se tidħol fl-appell l-affarijiet idumu u jistgħu jkaxkru sena, sentejn imma sadanittant dik l-għaqda volontarja tkompli għaddejja.

THE CHAIRPERSON: Essenzjalment din il-bidla se ġġib magħha l-kondizzjoni li jekk inti ma tkunx compliant u ma tkunx qed timxi kif suppost mar-regoli, se tispiċċa ma tkunx tista' topera.

KENNETH WAIN: Issa l-Gvern qiegħed jaħdem ukoll b'mod u manjiera li qed jitlob compliance.

Pereżempju ġieli nirċievi mingħand ministeri differenti jew kummissjonijiet differenti li se jagħtu xi fondi lil dawn l-għaqdiet partikolari u lili jistaqsuni jekk humiex enrolled u jekk humiex compliant.

Jekk ma jkunux compliant ikollhom il-problemi.

Meta fl-aħħar tas-sena li għaddiet kont qiegħed nitkellem mal-Ministru tal-Finanzi fuq il-possibiltà ta' income tax exemption għall-għaqdiet volontarji, id-dipartiment tat-taxxi nnifsu beda jinsisti li l-għaqdiet iridu jkunu compliant biex jibbenefikaw.

Jiġifieri l-pressure biex l-għaqdiet volontarji jkunu compliant qiegħda tikber min-naħa tal-liġi, qiegħda tikber min-naħa tiegħi u qiegħda tikber min-naħa tal-Gvern ukoll.

THE CHAIRPERSON: Xtaqt nagħmillek l-aħħar mistoqsija min-naħa tiegħi fuq il-liġi l-ġdida li qegħdin tippreparaw.

Jekk għaqda partikolari ma tkunx tista' topera aktar bħala għaqda volontarja għax se tkun imneħħiha minn fuq ir-reġistru, din tista' toħloq isem ġdid u tibda topera xorta waħda u terġa' tipprova tidħol fis-sistema mit-tieqa minflok mill-bieb.

Għaqda volontarja tista' tinbidel f'għaqda volontarja oħra biex minflok tgħaddi mill-bieb tgħaddi mit-tieqa.

Issa din xorta jkollha tiġi quddiemek imma ġaladarba se tiġi striken off se jkun hemm xi ħaġa li tipproteġi għal din l-eventwalità?

KENNETH WAIN: Meta għaqda tiġi striken off se tkun problema għall-amministraturi wkoll għax jekk jiġu quddiemi l-istess amministraturi … Imma naħseb li għamilt punt tajjeb u se nieħu nota tiegħu.

Bħalissa qegħdin fl-aħħar irtokki tal-liġi għax l-avukati lestew kważi kollox.

THE CHAIRPERSON: Meta jkollok għaqdiet jew kumpaniji u affarijiet bħal dawn, li jkunu magħmulin minn nies differenti u allura l-legal person hija għaqda ta' nies, naħseb li tista' tipprova tagħmel dan is-suġġeriment li qiegħda nsemmi.

U naħseb li din għandha tidħol ukoll fil-liġi l-ġdida.

PAULA MIFSUD BONNICI: Kumment żgħir, fis-sens li milli qed tgħid inti se jikbru ħafna l-obbligi tiegħek u allura se jkollok bżonn ta' baġit akbar u se jkollok bżonn ukoll ta' aktar manpower.

Nispera li fin-negozjati li qed tagħmel biex tibdel il-liġi qiegħed tipprovdi biex ikollok baġit akbar.

Anke bħalissa qiegħed nagħmel il-każ tiegħi u ppreżentajt it-talbiet tiegħi.

Ovvjament jien qed naħdem viċin ħafna mal-Permanent Secretary tal-Ministeru biex nagħmlu t-talba tagħna għal aktar staff.

Ovvjament dan se jfisser li se jkollna bżonn ta' baġit akbar.

Il-ħaġa l-oħra li għandi f'moħħi - u din diġà tkellimt magħha mal-Permanent Secretary u fil-fatt kien ħasibha hu wkoll – hija l-awtonomija tal-uffiċċju tiegħi.

Fil-fatt il-liġi tesiġi li l-Kummissarju jkun awtonomu, fis-sens li ma jista' jiġi influwenzat minn ħadd u minn xejn.

Dan irid ikun kapaċi jieħu d-deċiżjonijiet b'mod indipendenti.

Issa jien għandi awtonomija fis-sens politiku imma m'għandix l-awtomomija fis-sens ekonomiku.

U bħalissa qiegħed nitkellem mal-Permanent Secretary ħalli nibdew naċċelleraw il-pass biex il-Kummissarju u l-Uffiċċju tal-Kummissarju jkollu baġit indipendenti mill-Ministeru.

Bħalissa l-baġit tiegħi jaqa' fil-Ministeru u allura qiegħed f'sitwazzjoni fejn għal kull ħaġa li rrid nixtri, anke sal-iċken ħmerija, irrid il-permess tal-Permanent Secretary.

Għalija l-awtonomija vera tfisser li inti tkun finanzjarjament indipendenti.

Fil-fatt il-liġi taħseb sabiex il-Kummissarju jippreżenta kull sena l-annual report u l-financial report bl-accounts tiegħu ħalli dawn jiġu audited, eċċ. U nispera li nimxu f'dik id-direzzjoni.

Bħalma tafu t-tieni term tiegħi għalaq is-sena li għaddiet u issa reġa' ġie rinovat għal tliet snin oħra.

Ir-raġuni għalfejn kont interessat li nagħmel tliet snin oħra fil-pożizzjoni ta' Kummissarju – dawn l-affarijiet spjegajthom lill-Ministru fl-ittra li bgħattilha – għaliex xtaqt li nippilota dawn l-affarijiet qabel ma jispiċċa t-terminu tiegħi.

Jiena nixtieq nara li l-Uffiċċju jkun attrezzat sew u nixtieq li nippilota din il-liġi li qed naħdmu fuqha.

THE CHAIRPERSON: Hija xi ħaġa tajba għax inti għandek l-esperjenza ta' dan l-Uffiċċju għal dawn l-aħħar snin u allura tista' iktar tagħraf x'inhuma l-bżonnijiet tiegħu.

KENNETH WAIN: Eżattament.

Apparti minn hekk nixtieq nara wkoll li tiġi fis-seħħ il-website tagħna.

Jidher li fuq din wasalna wkoll.

L-ewwel kien hemm il-biżgħa li ma kienx hemm biżżejjed flus ivvotati għaliha imma mbagħad il-Ministeru tal-Finanzi għadda l-flus lill-Ministeru biex ikun jista' jagħmel upgrade tal-IT system u waħda mill-affarijiet li bbenefikaw minn dawn il-flus kienet il-website tagħna.

Għandna wkoll diġà persuna li qiegħda tamministra l-website and she is very good at it.

Fil-fatt qiegħda tgħini ħafna għax hemm bżonn ta' ħafna riċerka fuq is-settur għaliex pajjiżna sajjem ħafna minn din it-tip ta' riċerka.

Is-sena li għaddiet kont ftiehemt man-National Statistics Office ħalli din is-sena jsir survey apposta biex ikollna stampa akkurata.

Konna diġà ħdimna u lestejnih dan il-proġett imma l-NSO qalulna li kellhom xi ħaġa oħra x'jagħmlu and so they had to put it on the back burner.

Sfortuntament ma nistgħux nagħmluh din is-sena u nittamaw li nkunu nistgħu nagħmluh is-sena d-dieħla.

Ħadd ma jista' jiġbor l-informazzjoni bħall-NSO u jien nixtieq li għal darba jkollna a really accurate picture.

U forsi meta jgħaddu l-emendi tal-liġi dik l-informazzjoni tkun aktar meħtieġa.

THE CHAIRPERSON: Prof. Kenneth Wain, nirringrazzjak tax-xogħol li qed tagħmel u nistennew bi ħrara r-rapport annwali tal-2014.

Nawguralkom ukoll għal-liġi l-ġdida.

KENNETH WAIN: Grazzi.

Nittama li sal-ġimgħa d-dieħla jew ta' wara ngħaddi dan ir-rapport lill-Ministru biex tkun tista' tpoġġih fuq il-Mejda tal-Kamra.

THE CHAIRPERSON: Min-naħa tagħna nistgħu nieqfu hawnhekk u nerġgħu niltaqgħu bħal-lum ġimgħa fl-istess ħin u b'aġenda li tiġi mħabbra aktar tard.

Nirringrazzjakom.

Fid-9:10 p.m. il-Kumitat aġġorna għal data u b'aġenda li kellhom jiġu komunikati aktar tard.

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees soc


KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AFFARIJIET SOĊJALI

LAQGĦA NRU 35

L-Erbgħa, 4 ta' Frar 2015

Il-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Soċjali ltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6:57 p.m.

L-Onor.

Deborah Schembri, President tal-Kumitat, ippresediet.

Dr Elaine Burmingham, Research Analyst mal-Kumitat kienet preżenti għal-laqgħa.

PREŻENTI: L-Onor.

Il-President tal-Kamra qalet it-talba.

Il-Minuti ta' Laqgħa Nru 34 li saret nhar l-Erbgħa, 28 ta' Jannar 2015 ġew konfermati.

PREŻENTAZZJONI MILL-ANTI-POVERTY FORUM MALTA DWAR STUDJU LI GĦAMLU FUQ IL-EUROPEAN MINIMUM INCOME NETWORK

Għal din il-laqgħa kienu preżenti Father Saviour Grima President tal-APF Malta, Is-Sur Godwin Callus Segretarju tal-APF Malta kif ukoll involut fiċ-Ċentru Fidi u Ġustizzja, is-Sur Carmel Callus min-National Pensioners' Association, Father Vince Magri mill-Paulo Freire Institute, is-Sur Leonid McKay mill-Caritas, Father Manwel Cordina mill-OASI Foundation, Father Carmelo Aquilina minn Suret il-Bniedem u s-Sinj.

Is-Sur Leonid McKay ippreżenta lill-Kumitat l-istudju intitolat:

Is-Sur McKay spjega kif dan l-istudju ffoka fuq il-Minimum Income Schemes, li bil-Malti nafuhom bħala l-benefiċċji soċjali li jagħti l-Istat.

L-iskop ta' dan l-istudju kien biex jara jekk dawn il-benefiċċji humiex adegwati jew le għall-familji li qed jibbenefikaw minnhom.

Dan l-istudju qiegħed isir madwar il-pajjiżi kollha tal-Unjoni Ewropea.

Il-filosofija tal-Anti-Poverty Forum hija li l-benefiċċji għandhom jiggarantixxu dħul xieraq u diċenti għall-familji kollha.

Din ir-riċerka nġabret bejn il-bidu ta' April u nofs Lulju tal-2014 u ġiet iffokata fuq il- working age population.

L-informazzjoni nġabret minn diversi sorsi, fosthom mingħand social workers, nies li jaħdmu direttament ma' dawk li qed jesperjenzaw il-faqar kif ukoll mingħand district officers tad-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali li jkollhom kuntatt dirett mal-benefiċċarji.

Wara kien hemm diskussjoni fejn il-Membri preżenti staqsew diversi mistoqsijiet.

PREŻENTAZZJONI TAR-RAPPORT ANNWALI 2013 MAĦRUĠ MILL-UFFIĊĊJU TAL-KUMMISSARJU GĦALL-ORGANIZZAZZJONIJIET VOLONTARJI

Il-Professur Kenneth Wain, Kummissarju għall-Għaqdiet Volontarji, ġie mistieden sabiex jagħti l-kummenti tiegħu fuq ir-rapport annwali tal-2013 li ħareġ mill-Uffiċċju tiegħu.

Prof. Wain informa lill-Kumitat li fi ftit tal-jiem oħra kien se joħroġ ukoll ir-rapport annwali tal-2014, li wara li jingħata lill-Ministru konċernat, dan jitpoġġa fuq il-Mejda tal-Kamra.

Spjega kif f'dan ir-rapport hemm diversi emendi li jridu jsiru għal-liġi, fejn kważi kważi l-liġi se terġa' tiġi miktuba mill-ġdid.

Emenda minnhom hija dwar il-formazzjoni tal-Kunsill Malti tal-Volontarjat, fejn l-għażla f'dan il-Kunsill se tkun aktar demokratizzata.

Fil-fatt matul din is-sena l-Kunsill ħa profil aktar importanti.

Infetaħ ċentru ġdid fil-Belt Valletta li qed jieħu ħsiebu l-Kunsill.

Infetaħ ċentru ieħor għall-Għaqdiet Volontarji fil-Qawra u hemm il-ħsieb li jinfetaħ ieħor fin-naħa t'isfel ta' Malta.

U hemm ieħor f'Għawdex.

Fl-opinjoni ta' Prof. Wain l-aktar ħaġa importanti – u din toħroġ mill-emendi għal-liġi – hija s-separazzjoni netta bejn il-Kunsill Malti tal-Volontarjat u l-Kummissarju għall-Għaqdiet Volontarji.

Fil-fatt hemm il-ħsieb li titneħħa l-funzjoni ex-ufficio tal-Kummissarju bħala Viċi-President tal-Kunsill.

Madankollu l-liġi se tobbliga lill-Kunsill u lill-Kummissarju sabiex jiltaqgħu b'mod regolari ħalli jżommu lil xulxin informati b'dak kollu li jkun qed iseħħ.

Fir-rigward ta' dawk l-għaqdiet li għadhom mhumiex enrolled mal-Kummissarju, Prof. Wain spjega li min-naħa tiegħu rrakkomanda kemm 'il darba sabiex ir-reġistrazzjoni tal-għaqdiet issir waħda mandatorja.

Fil-fatt il-Ministru laqgħet din it-talba u għalhekk parti mill-emendi għal-liġi se jagħmluha obbligatorja għal dawk l-għaqdiet li jikkwalifikaw bħala għaqdiet volontarji, sabiex jirreġistraw ruħhom mal-Kummissarju.

Fid-9:10 p.m. il-Kumitat aġġorna għal data u b'aġenda li kellhom jiġu komunikati aktar tard.

SKRIVAN TAL-KUMITAT

PRESIDENT TAL-KUMITAT


KUMITATI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI

KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AFFARIJIET SOĊJALI

AVVIŻ

Laqgħa Nru 36

It-Tnejn, 9 ta' Frar, 2015

L-Onor.

Deborah Schembri, President tal-Kumitat dwar l-Affarijiet Soċjali tavża li l-Kumitat se jiltaqa' nhar it-Tnejn, 9 ta' Frar, 2015 fis-6.30 p.m. fil-Kamra tal-Kumitati fil-Palazz il-Belt b'din l-aġenda:-

Preżentazzjoni mis-Sur Jon Hoisaeter (United Nations High Commissioner for Refugees Malta Office).

Diskussjoni ma' immigranti irregolari residenti fl-open u fil-closed centres dwar l-esperjenza tagħhom f'dawn iċ-ċentri.

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees docx


(Rapport Uffiċjali u Rivedut)

Laqgħa Nru 36

It-Tnejn, 9 ta' Frar, 2015

Stampat fl-Uffiċċju tal-Iskrivan

Prezz €2.50

Laqgħa Nru 36

It-Tnejn, 9 ta' Frar, 2015

Il-Kumitat iltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6.43 p.m.

Il-Minuti tal-Laqgħa Nru 29 li saret nhar it-Tlieta, 4 ta' Novembru 2014 ġew konfermati.

Preżentazzjoni mis-Sur Jon Hoisaeter (United Nations High Commissioner for Refugees Malta Office)

THE CHAIRPERSON (Onor. Deborah Schembri): Issa għandna preżentazzjoni mis-Sur Jon Hoisaeter, li huwa l-United Nations High Commissioner for Refugees Malta Officer.

Diskussjoni ma' immigranti irregolari residenti fl-open centres dwar l-esperjenza tagħhom f'dawn iċ-ċentri

THE CHAIRPERSON: Issa nistgħu ngħaddu għat-tielet item fuq l-aġenda tagħna li hija diskussjoni ma' immigranti irregolari residenti fl-open centres.

Inizjalment konna se nistiednu wkoll immigranti mill-closed centres imma din issa se nħalluha għal darb'oħra għax importanti li jkollna ż-żewġ perspettivi.

Kienet verament laqgħa emozzjonali.

Naħseb li parti mir-raġuni għalfejn affarijiet bħal dawn huma importanti għax tibda tara l-affarijiet mil-lenti ta' ħaddieħor u allura tibda tinduna aktar li dak li nisimgħu mingħand ħafna nies li jgħidu affarijiet negattivi jkunu qed jgħidu dan il-kliem mingħajr lanqas biss ma jirrealizzaw minn xiex ikunu għaddejjin dawn il-persuni.

Kulħadd qisu jitfa' lil kulħadd f'keffa waħda u ma nirrealizzawx il-problemi li jkunu għaddejjin minnhom dawn il-persuni!

Qabel ma tibda l-ġurnata, minbarra l-problemi kollha li jkollu kulħadd, dawn għandhom il-problema li qegħdin jgħixu f'pajjiż barrani at that country's mercy.

Nistgħu ngħinuhom ukoll billi nagħtu dimensjoni iktar umana lil sitwazzjoni li xi kultant, sfortunatament, inkejluha biss bin-numri.

Naħseb li huwa importanti li naraw ukoll dan l-aspett u nisperaw li meta nagħmlu r-rapport tagħna dan l-aspett joħroġ ukoll biex inkunu nistgħu nagħmlu bidliet li jirriflettu l-bżonnijiet ta' dawn in-nies.

Nirringrazzjakom.

Fit-8:20 p.m. il-Kumitat aġġorna għal data u b'aġenda li kellhom jiġu komunikati aktar tard.


KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AFFARIJIET SOĊJALI – IMMIGRAZZJONI IRREGOLARI

LAQGĦA NRU 36

It-Tnejn, 9 ta' Frar 2015

Il-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Soċjali ltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6:43 p.m.

L-Onor.

Deborah Schembri, President tal-Kumitat, ippresediet.

PREŻENTI: L-Onor.

Il-President tal-Kumitat qalet it-talba.

Il-Minuti tal-Laqgħa Nru 29 li saret nhar it-Tlieta, 4 ta' Novembru ġew konfermati.

Is-Sur Jon Hoisaeter ippreżenta lill-Kumitat:

Dok 38 – Ġabra ta' dokumenti intitolata "UNHCR The UN Refugee Agency".

Is-Sur Hoisaeter ressaq il-preżentazzjoni tiegħu lill-Membri tal-Kumitat, fejn spjega x'inhi s-sitwazzjoni ta' pajjiżna fir-rigward tal-immigrazzjoni irregolari u x'inhi l-proċedura li tittieħed meta xi grupp ta' immigranti irregolari jiddaħħlu f'pajjiżna.

Wara kien hemm diskussjoni.

DISKUSSJONI MA' IMMIGRANTI IRREGOLARI RESIDENTI FL-OPEN CENTRES DWAR L-ESPERJENZA TAGĦHOM F'DAWN IĊ-ĊENTRI

Il-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Soċjali stieden numru ta' immigranti irregolari li jinsabu jgħixu fl-open centres sabiex jitkellmu dwar l-esperjenza tagħhom f'pajjiżna u kif qed jiġu trattati b'mod ġenerali fil-ħajja tagħhom ta' kuljum.

SKRIVAN TAL-KUMITAT

PRESIDENT TAL-KUMITAT


KUMITAT PERMANENTI DWAR ILPRIVILEĠĠI

LAQGĦA NRU 9

L-Erbgħa, 11 ta' Frar 2015

IlKumitat Permanenti dwar ilPrivileġġi ltaqa' filPalazz, ilBelt Valletta, fis-1.35 p.m.

Anġlu Farrugia, ippresieda.

PREŻENTI

IdDeputat Prim Ministru u Ministru għallAffarijiet Ewropej u tTwettiq talManifest Elettorali lOnor.

Louis Grech, il-Ministru għat-Turiżmu lOnor.

Għallaqgħa kienu preżenti wkoll il-Whip tal-Gvern, l-Onor.

Godfrey Farrugia u lkonsulent legali talPrim Ministru, Dr Paul Lia.

IlMinuti talLaqgħa Nru 8 li saret fl-14 ta' Jannar 2015 kienu kkonfermati.

LIspeaker informa lillKumitat li hemm talba mingħand il-mezzi talmedia biex jingħataw permess jieħdu filmati u ritratti għall-ewwel ftit minuti tallaqgħa talKumitat.

Ilpermess ingħata.

KAŻ TA' KSUR TA' PRIVILEĠĠ IMRESSAQ MILLPRIM MINISTRU LONOR.

JOSEPH MUSCAT FILKONFRONT TALKAP TALOPPOŻIZZJONI LONOR.

SIMON BUSUTTIL (KONT.)

Skont kif indikat mill-Onor.

Chris Said fil-laqgħa tal-Kumitat Permanenti dwar il-Privileġġi tal-14 ta' Jannar 2015 għal din il-laqgħa ġew mgħajta l-Avukat Ġenerali, Dr Peter Grech u d-Deputat Avukat Ġenerali, Dr Donatella Frendo Dimech sabiex jagħtu x-xhieda tagħhom quddiem dan l-istess Kumitat.

Dr Peter Grech ġie msejjaħ fil-kamra sabiex jagħti x-xhieda tiegħu.

L-Onor.

Edward Zammit Lewis informa lill-Kumitat illi l-pożizzjoni tan-naħa tal-Gvern rigward dawn iż-żewġ xhieda hija dik kif riflessa fil-Minuti tal-laqgħa preċedenti u ċjoè "illi dawn l-uffiċjali ma jistgħux jiġu mgħajta mill-Kumitat bħala xhieda minħabba l-aspett ta' kunfidenzjalità bejn l-Avukat Ġenerali u l-Gvern".

L-Ispeaker ġibed l-attenzjoni ta' Dr Peter Grech għal-linji gwida applikabbli għax-xhieda quddiem il-Kumitat, u infurmah ukoll illi kellu d-dritt jagħżel li x-xhieda tiegħu ma tkunx video-streamed.

Dr Grech ma kellux oġġezzjoni li x-xhieda tiegħu tkun video-streamed.

Dr Peter Grech qajjem il-punt li in vista tar-ruling tas-Sedja tal-11 ta' Marzu 2014, tal-artikolu 257 tal-Kodiċi Kriminali u tal-Kodiċi ta' Etika tal-Avukati, sakemm ma jkollux eżenzjoni mis-sigriet professjonali mill-klijent, ma seta jgħid xejn fuq ir-relazzjoni ta' bejnu u tal-klijent.

Huwa talab lill-iSpeaker għal direzzjoni fuq dan il-punt.

L-iSpeaker informa lill-Avukat Ġenerali li ma setax jilqa' t-talba tiegħu f'dan l-istadju fejn ma kienx għadu jaf x'mistoqsijiet se jsiru.

Il-Kumitat iddiskuta diversi punti mqajma mill-Onorevoli Membri dwar jekk l-Avukat Ġenerali kellux jixhed quddiem il-Kumitat.

Fis-1.49 p.m. l-Avukat Ġenerali Dr Peter Grech ġie mitlub jirtira mill-kamra tal-Kumitat.

Wara li l-Onor.

Chris Said indika x'mistoqsijiet kien beħsiebu jagħmel lix-xhud, id-Deputat Prim Ministru l-Onor Louis Grech esprima oġġezzjoni u tenna l-pożizzjoni tal-Gvern dwar il-materja inkwistjoni.

Fis-1.52 p.m. l-Avukat Ġenerali Dr Peter Grech reġa' ġie msejjaħ fil-kamra tal-Kumitat.

Wara li s-Sedja semgħet is-sottomissjonijiet taż-żewġ naħat tal-Kamra iddeċidiet li lill-Avukat Ġenerali tagħtih il-ġurament u tħalli f'idejn l-istess Avukat Ġenerali li jagħżel jekk iweġibx il-mistoqsijiet li jsirulu.

L-Avukat Ġenerali Dr Peter Grech ingħata l-ġurament.

Waqt ix-xhieda tiegħu l-Avukat Ġenerali ntalab mill-Onor.

Chris Said sabiex jippreżenta kopja ta' ittra li huwa għadda lill-Kummissarju tal-Pulizija dwar ir-rapport tal-OLAF.

Dr Peter Grech informa lill-Kumitat li kien qed jara problema li jippreżenta dan id-dokument minħabba l-fatt li dan kien komunikazzjoni interna bejn l-Uffiċċju tiegħu u l-Pulizija.

L-Avukat Ġenerali talab direzzjoni mis-Sedja dwar dan il-punt.

L-iSpeaker ħa nota ta' din it-talba.

Għall-mistoqsijiet ulterjuri magħmula mill-Onor.

Said, Dr Peter Grech wieġeb li l-materja kienet qiegħda tersaq lejn is-sigriet professjonali u li biex iwieġeb kien itendi jgħid li ried ikun eżentat mill-Kummissarju tal-Pulizija u mill-ministru inkarigat mill-Pulizija.

L-Onor.

Said talab ruling mingħand l-iSpeaker dwar id-dual role tal-Avukat Ġenerali u dwar min jista' jeżenta lill-Avukat Ġenerali mis-sigriet professjonali,

Fis-2.10 p.m. l-Avukat Ġenerali Dr Peter Grech ġie mitlub jirtira mill-kamra tal-Kumitat.

L-Onor.

Said informa lill-Kumitat li kien ser jistenna d-deċiżjonijiet tas-Sedja mitluba matul il-laqgħa tal-Kumitat u li wara kien se jindika min huma x-xhieda li għandu fil-laqgħa li jmiss.

Il-Kumitat qabel li fil-laqgħa li jmiss ukoll għandu jibda jittratta l-każ ta' prima facie ksur ta' privileġġ mill-Ministru għall-Enerġija u s-Saħħa, l-Onor.

Konrad Mizzi, fil-konfront tal-Onor.

George Pullicino, li ġie riferut lill-Kumitat dwar il-Priveleġġi skont ruling tas-Sedja li ngħata fis-Seduta 190 tat-22 ta' Ottubru 2014.

Fis-2.15 p.m. ilKumitat aġġorna għal nhar it-Tlieta, 17 ta' Marzu 2015 fis-1.30 p.m.

ANĠLU FARRUGIA