Laqgħa Nru 15

L-Erbgħa, 19 ta' Frar 2014

Stampat fl-Uffiċċju tal-Iskrivan

Prezz €2.50

Laqgħa Nru 15

L-Erbgħa, 19 ta' Frar 2014

Il-Kumitat iltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-1.07 p.m.

Il-Minuti tal-Laqgħa Nru. 014, li saret nhar it-Tnejn, 27 ta' Jannar 2014, ġew ikkonfermati.

MR SPEAKER (Onor. Anġlu Farrugia): Hawn talba biex il-PBS jieħdu filmat għal ftit minuti.

Il-permess ingħata.

MR SPEAKER: Qabel ma mmur fuq ix-xogħol dwar il-mozzjoni għat-tneħħija tal-imħallef, għandna l-kwestjoni tal-Karnival.

Għandna email, li għandkom kopja tagħha, mibgħuta fit-12 ta' Frar, fejn hemm miktub li t-Tnejn filgħodu fi Pjazza San Ġorġ, għall-ħabta tal-10.15 a.m., ġiet ifformata parata ta' parteċipazzjoni bejn diversi skejjel.

Wara din il-parata, għall-ħabta tan-12.30 p.m., ikun hemm programm ta' żfin li jispiċċa fis-2.00 p.m. Bażikament, qed nitkellmu it-Tnejn u t-Tlieta, 3 u 4 ta' Marzu, jiġifieri ma nafx kemm hu possibbli – fiżikament – li nidħlu fil-Parlament.

Din qajjimtha fl-aħħar Kumitat tal-Kamra.

Nifhem li rridu nieħdu deċiżjoni fuqha, u bdejt biha llum biex nieħdu ħsiebha mill-ewwel.

LOUIS GRECH (Deputat Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Ewropej u t-Twettiq tal-Manifest Elettorali): Konna ħadna deċiżjoni.

Fil-fatt, il-Whips kellhom jiddiskutuha u jiddeċiedu bejniethom.

MR SPEAKER: Ma kellix risposta fuqha, u allura bilfors kelli nqajjimha issa.

L-Onor.

CARMELO ABELA: Sur President, naħseb li mil-lat prattiku se tkun problematika.

MR SPEAKER: Ma tistax tgħaddi mill-bieb.

Bieb wieħed għandna.

Mela, neħduha li t-3 u l-4 ta' Marzu l-Parlament ma jiltaqax?

Jekk fil-każ jinqala' xi ħaġa straordinarja fejn jitħassar kollox min-naħa tal-Karnival, ovvjament wieħed jista' jikkomunika.

Niġu għal xogħol ieħor.

XOGĦOL TAL-KAMRA

LOUIS GRECH: Sur President, ix-xogħol li qegħdin nipproponu huwa li jkun hemm Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar it-Trusts u t-Trustees – Abbozz Nru. 32 – li jappartjeni għall-Ministru għall-Finanzi, u li se jibda llum.

Imbagħad, għandna l-kontinwazzjoni tal-Abbozz ta' Liġi li Jimplimenta Miżuri tal-Estimi – Abbozz Nru. 26 – li huwa wkoll tal-Ministeru għall-Finanzi.

Nistaqsi kemm fadal kelliema min-naħa tal-Oppożizzjoni.

Nistgħu nispiċċawh?

Din se nħalliha f'idejn iż-żewġ Whips biex jiddeċiedu bejniethom.

Imbagħad, għandna Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar l-Elezzjonijiet Ġenerali – Abbozz Nru. 35 – li se jieħu ħsiebu s-Segretarju Parlamentari għall-Kultura u Gvern Lokali.

DAVID AGIUS: X'qed ngħidu li għandna wara l-Abbozz ta' Liġi li Jimplimenta Miżuri tal-Estimi?

LOUIS GRECH: L-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar it-Tfal u Żgħażagħ (Ordnijiet għall-Ħarsien), Abbozz Nru. 24.

Dan jaqa' taħt il-Prim Ministru.

LOUIS GRECH: Imbagħad, hemm l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar l-Elezzjonijiet Ġenerali.

DAVID AGIUS: Dak ma jistax isir il-ġimgħa d-dieħla.

LOUIS GRECH: Mhux għall-ġimgħa d-dieħla, għal wara.

DAVID AGIUS: Il-ġimgħa d-dieħla x'se nagħmlu?

LOUIS GRECH: Aħna qed ngħidu li nkomplu l-Abbozz ta' Liġi li Jimplimenta Miżuri tal-Estimi, u l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar it-Tfal u Żgħażagħ.

DAVID AGIUS: Imbagħad?

Taħseb li dawk se jieħdu tliet seduti?

LOUIS GRECH: Iva, naħseb li jeħduhom tliet seduti.

Biex naqbżuhom dawk it-tnejn fil-każ.

MR SPEAKER: Jekk qed jgħid li x-xogħol tal-ġimgħa d-dieħla bil-kelliema li hemm se nimlew is-seduti kollha, allura mhijiex problema.

CARMELO ABELA: Fuq l-Abbozz ta' Liġi li Jimplimenta Miżuri tal-Estimi nistgħu nagħmlu żewġ seduti mingħajr ma nikkonkluduhom, u fuq tat-Tfal u ż-Żgħażagħ nistgħu nibdewha u naħseb li nikkonkluduha f'seduta waħda.

Ma naħsibx li għandna bżonn iktar minn seduta waħda.

DAVID AGIUS: Ngħidu t-Tnejn u t-Tlieta nagħmlu tal-Miżuri tal-Estimi, u l-Erbgħa tat-Tfal u Żgħażagħ, ħalli ma nibdlux, għax mbagħad ikun iktar problema.

CARMELO ABELA: Hekk hu.

Irrid nikkonferma biss mas-Segretarju Parlamentari Owen Bonnici minħabba tat-Tfal u Żgħażagħ, biex nara jekk hemmx kumitati jew safar ieħor.

Jiġifieri, minflok, pereżempju, tkun l-Erbgħa, tkun it-Tlieta.

MR SPEAKER: Nistgħu niċċekkjaw issa stess.

CARMELO ABELA: Nifhem li fuq tal-Elezzjonijiet Ġenerali u tal-Kunsilli Lokali dak huwa marbut mal-Vot 16, li inti x-Shadow Minister tiegħu, u allura – rightly so – trid tkun hawnhekk inti.

MR SPEAKER: Il-ġimgħa ta' wara għandna t-Tnejn u t-Tlieta mhux se niltaqgħu.

CARMELO ABELA: Qed nitkellmu l-Erbgħa, 5 ta' Marzu.

Hemm il-possibilità li nibdew tal-Elezzjonijiet Ġenerali u tal-Kunsilli Lokali.

LOUIS GRECH: Imbagħad, ngħaddu għax-xogħol li jmiss, li huwa l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Kunsilli Lokali – Abbozz Nru. 36.

Imbagħad, nipproponi wkoll li nikkonsidraw l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Forzi Armati ta' Malta – Abbozz Nru. 37 – li jappartjeni għall-Ministru għall-Intern u Sigurtà Nazjonali.

Imbagħad, ngħaddu għall-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar is-Sigurtà tal-Ajruport u l-Avjazzjoni Ċivili – Abbozz Nru. 38 – li wkoll jappartjeni għall-Ministru għall-Intern u Sigurtà Nazzjonali.

Imbagħad, għandna wkoll l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Periti – Abbozz Nru. 21 – tal-Ministru għat-Trasport u Infrastruttura, u l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar iż-Żwieġ – Abbozz Nru. 39 – li se jieħu ħsiebu s-Segretarju Parlamentari għall-Ġustizzja.

DAVID AGIUS: Aħna għadna intenzjonati li fil-5 ta' Marzu jkollna tal-Ombudsman?

Deċiża?

(Interruzzjonijiet) Fil-11 ta' Marzu?

Fi x'ħin qegħdin ngħidu?

Mill-5 ta' Marzu mxiet għall-11 ta' Marzu.

MR SPEAKER: L-Erbgħa m'hemmx kumitat ieħor.

LOUIS GRECH: Irrid nistaqsi lill-Onor.

DAVID AGIUS: La qegħdin fuq ix-xogħol tal-Kamra, nixtieq nitkellem rigward il-kumitati.

Naħseb li peress li issa għandna numru ta' kumitati mhux ħażin – kif inhu tajjeb, jiġifieri mhemmx problema – importanti li nsibu mezz ta' koordinazzjoni aħjar meta jsiru laqgħat, biex ma jkollniex clashes fejn ikollna tnejn jew tliet membri f'kumitati differenti.

Apparti minn hekk, naħseb importanti wkoll li qabel ma tiġi ffissata data ta' laqgħa, il-membri għall-inqas jiġu informati li se jkun hemm dik id-data, biex ma jiġrilniex bħalma ġralna, jiġifieri toħroġ aġenda u lanqas biss għandna l-Membri tagħha.

Imma dik għaddiet, solvejniha internament.

MR SPEAKER: Wieħed jista' jikkoordina mill-ewwel.

DAVID AGIUS: Irridu nagħmlu naqra struttura li ċ-Chairman jew s-Segretarja tal-kumitat taħseb li b'xi mod nagħmlu link ma' xi ħadd.

Hemm bżonn li s-segretarji jkollhom lill-Clerk of the House bħala link, jew lil xi ħadd li jgħidu: Nhar it-Tlieta jien se nagħmel laqgħa fil-6.30 p.m, għandi clash?

Dawn huma l-Membri ta' dan il-Kumitat.

Irridu nagħmluha uffiċjali ma' kull kumitat, għax inkella jkollna problema.

MR SPEAKER: L-Onor.

CARMELO ABELA: Naqbel mal-Onor.

Agius li huwa tajjeb li għandna numru ta' kumitati, imma tajjeb ukoll li nevitaw il-clashes.

Jekk il-Clerk qed jgħidilna li hemm sistema li għandha track biex naraw li ma jaħbtux, forsi tajjeb jiġu informati l-Whips.

MR SPEAKER: Aħna nipprovaw kemm jista' jkun niffaċilitaw is-sistema biex tkun koordinata ma' kulħadd.

Fejn nistgħu ntejbu, intejbu.

Dik hija l-idea … (Interruzzjonijiet) … kif qed jgħid il-Clerk, tkun available dak il-ħin għaċ-chairmen u għall-Membri.

DAVID AGIUS: Sur President, punt ieħor.

Għandna żewġ liġijiet li ilhom mhux ħażin li għaddew u huma tal-Oppożizzjoni – tal-Kodiċi Kriminali (Emenda Nru. 5) tal-Onor.

Jason Azzopardi, u l-emenda Kostituzzjonali tal-Onor.

Jekk forsi wasalna biex nieħdu vot dalwaqt rigward liġi partikolari – il-Miżuri tal-Estimi – jekk jista' jkun ma nħalluhomx 'l isfel fl-aġenda, imma ntellgħuhom ħalli nkunu nistgħu nieħdu l-vot flimkien.

MR SPEAKER: L-Onor.

CARMELO ABELA: Mela, dwar tal-Kodiċi Kriminali (Emenda Nru. 5) tal-Onor.

Jason Azzopardi, fil-fatt hawnhekk qed nitkellmu fuq kumitati, u mhux fuq it-Tieni Qari.

Dan diġà beda, u l-unika ħaġa li fadal hija klawsola waħda minnu biss, fejn kien hemm qbil fil-Kumitat għall-Konsiderazzjoni tal-Abbozzi li l-Uffiċċju tal-Avukat Ġenerali kellu jħejji xi emendi biex, bi qbil bejn iż-żewġ naħat tal-Kamra, jidħlu f'dan l-Abbozz ta' Liġi.

Ladarba l-Uffiċċju tal-Avukat Ġenerali jkollu din l-emenda lesta, inkunu nistgħu ndaħħluha f'laqgħa li tkun skedata, u li naturalment ikollha l-istess Membri li kienu qed jiddiskutu dak l-Abbozz għax, kif nafu, il-Membri tal-kumitati jvarjaw bejn liġi u oħra, ovvjament bl-eċċezzjoni taċ-chairman.

Dwar l-emenda kostituzzjonali, il-ħsieb hu li kif jitlesta l-Abbozz tal-Unjoni Ċivili – li nifhem li issa hemm it-tielet laqgħa diġà skedata – hemm Abbozz ta' Liġi li huwa daqsxejn urġenti li huwa Abbozz Nru. 34 tas-Segretarju Parlamentari Owen Bonnici, minħabba xi infringements tal-EU.

Fil-fatt, diġà għadda t-Tieni Qari u qiegħed fi stadju ta' kumitat.

Jekk nistgħu, nagħmlu lilu qabel.

Wara, m'hemmx diffikultà li ngħaddu għall-emenda kostituzzjonali kif proposta mill-Onor.

L-Onor.

DAVID AGIUS: Sur President, qed ikun hemm affarijiet f'dan il-Kumitat tal-Abbozzi ta' Liġijiet – speċjalment ilbieraħ – attitudnijiet ta' membri li jipprovaw jiddegradaw membri oħrajn fil-Kumitat, u nixtiqek tinvestiga.

Ilbieraħ, membru ta' dan il-Kumitat, waqt dan l-istess kumitat, bdiet turi kitba, u turiha lin-nies li kienu preżenti, li naħseb, wara li nġibdet l-attenzjoni anke tas-Sedja, ma ttieħed l-ebda pass.

Naħseb li dan mhux xieraq għall-ġieħ ta' dan il-Parlament u għall-ġieħ tal-Kumitat.

Nafu li lbieraħ kienu preżenti numru mhux ħażin ta' nies barra minn dan il-Parlament, u allura iktar u iktar il-Membri għandhom iġibu ruħhom kif għandhom iġibu ruħhom.

Speċjalment li toqgħod turi karti, tgħollihom ,u fuq dawk il-karti jkollok kitba, mhijiex diċenti u mhijiex xierqa, fl-opinjoni tiegħi, għall-Parlament Malti.

MR SPEAKER: Ma nafx hawnx xi kummenti min-naħa tal-Onor.

Dan l-inċident li qed issemmi inti jinvolvi lill-Onor.

DAVID AGIUS: Qed inġibha a konjizzjoni tiegħek f'dan il-Kumitat għax ġibduli l-attenzjoni lili wkoll.

MR SPEAKER: Jiġu one to one u nieħu action; m'hemmx problema għalija.

MR SPEAKER: Ilbieraħ kont konvalexxenti: imma, jekk hemm xi inċident jew xi ħaġa li tixtieq li tiġi riżolta, m'hemm l-ebda problema, javviċinaw lili.

DAVID AGIUS: Nitolbok li tiġbed l-attenzjoni taċ-Chairman, kif ukoll tal-Onor.

Helena Dalli, li dawn l-affarijiet fil-kumitati ma jsirux.

Jekk trid, tista' tara l-filmat ukoll.

MR SPEAKER: Nitlob iktar detttalji fuqha.

L-Onor.

DEBORAH SCHEMBRI: Irrid ngħid li kont qiegħda fil-Kumitat, u dak il-ħin inġibdet l-attenzjoni taċ-Chairman u ġiet ikkjarifikata din il-pożizzjoni.

MR SPEAKER: Iċ-Chairman ħa action?

MR SPEAKER: Ma ħax?

DEBORAH SCHEMBRI: L-Onor.

Agius qed jgħid li ma ħax xi deċiżjoni partikolari dwarha.

Jiena qed ngħid li nġibdet l-attenzjoni taċ-Chairman u ġiet riżolta dak il-ħin.

MR SPEAKER: Onor. David Agius, naċċertak li, min-naħa tiegħi, jekk ikun hemm xi ħaġa, nieħu action mill-ewwel.

Mela, niġu mill-ewwel għall-mozzjoni dwar it-tneħħija tal-Imħallef Farrugia Sacco.

MOZZJONI DWAR IT-TNEĦĦIJA TAL-IMĦALLEF CARMELO FARRUGIA SACCO

Fis-seduti qabel ma kellna l-House Business Committee, ovvjament fl-ewwel opportunità tiegħi, poġġejt fuq il-Mejda tal-Kamra diversi dokumenti, l-aħħar wieħed kien il-korrispondenza li rċevejt mingħand l-imħallef.

Kronoloġikament, kienu kopja tal-korrispondenza li għaddiet bejni u bejn il-Kummissjoni għall-Amminsitrazzjonni tal-Ġustizzja, ovvjament wara r-ruling li tajt u wara l-impeachment motion il-ġdida tal-Prim Ministru.

Għandkom ukoll ir-ruling, għandkom kollox.

Imbagħad, hemm korrispondenza li għaddiet bejn l-Uffiċċju tiegħi u l-avukati tal-Imħallef Farrugia Sacco.

Irrid nagħmel dawn is-sottomissjonijiet, għax imbagħad intom, bħala House Business Committee, tirregolaw il-pożizzjoni tagħkom.

Mela, kif emerġew l-affarijiet, jiena tajt ir-ruling fis-Seduta tat-22 ta' Jannar 2014, fejn ġie deċiż, min-naħa tas-Sedja, li l-mozzjoni dak iż-żmien tal-Prim Ministru Lawrence Gonzi kienet waħda nulla.

Iddeċidejt li hija mejta kompletament, u allura tlabt li ssir il-proċedura li terġa' tiġi intavolata jekk trid tiġi riattivata l-kwestjoni b'mozzjoni ġdida, liema mozzjoni għandha timxi taħt l-istess provvedimenti stabbiliti mil-liġi, inkluż il-Kostituzzjoni ta' pajjiżna.

Fil-fatt, il-mozzjoni saret l-għada stess għax il-mozzjoni daħlet ftit wara li għamilt ir-ruling, u l-għada stess mort għand il-President tar-Repubblika fejn ippreżentajtlu l-mozzjoni biex nimxi skont dik il-proċedura stabbilita taħt l-Att tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja, li huwa Kap. 369, biex issir l-investigazzjoni neċessarja abbażi tal-mozzjoni, u ovvjament isir ir-rapport mill-Kummissjoni skont il-proċedura.

Irċevejt ittra mingħand il-Kummissjoni, u fid-29 ta' Jannar, ktibt lill-President fejn għedtlu:

"Ilbieraħ, 28 ta' Jannar 2014, il-Prim Ministru ppreżenta avviż ta' mozzjoni għall-għemil ta' Indirizz lilll-President skont l-artiklu 97 tal-Kostituzzjoni.

Għalhekk, skont paragrafu (1) tal-artiklu 9 tal-Att dwar il-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja, Kap 369, qiegħed inżomm il-mozzjoni pendenti, u permezz ta' din l-ittra qiegħed niirreferi uffiċjalment lill-Kumissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja, kif presjeduta mill-Eċċellenza Tiegħek, sabiex isiru l-investigazzjonijiet neċessarji u sabiex il-Kummissjoni tagħmel ir-rapport tagħha, skont kif previst fis-subartiklu (4) tal-artiklu 9 tal-imsemmi Kap 369."

Dan kien fid-28 ta' Jannar, jiġifieri l-għada.

Intom għandkom kopja ta' din l-ittra għax poġġejtha fuq il-Mejda tal-Kamra.

Illum hija l-ewwel opportunità tiegħi biex nispjega l-pożizzjoni tiegħi.

Fil-3 ta' Frar 2014, irċevejt ittra mingħand is-segretarju tal-Kummissjoni, li taqra hekk:

"Il-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja tirreferi għall-ittra tiegħek datata 22 ta' Jannar 2014 ..."

Ovvjament qed tirreferi għall-ittra tiegħi li ktibt lill-President fid-29 ta' Jannar.

"Il-Kummissjoni, wara li eżaminat id-dokumenti annessi mal-ittra tiegħek, hija tal-fehma li, a tenut tal-artiklu 9 subinċiż (5) tal-Kap.

369, m'għandha xejn x'iżżid mar-rapport tagħha tas-6 ta' Jannar 2014."

Ovvjament, qed tagħmel referenza għar-rapport dwar il-mozzjoni li jiena ddikjarajt nulla fir-ruling tiegħi.

Permezz tal-Clerk, ktibt fl-4 ta' Frar, jiġifieri l-għada stess, u tlabt kjarifika.

Hawnhekk se nikkwota:

"Inkarigat mill-iSpeaker Anġlu Farrugia ..."

– qed jikteb il-Clerk għan-nom tiegħi –

"… biex nagħmel referenza għall-ittra tiegħek datata 3 ta' Frar 2014.

Naħseb li inti ffraintendejt l-ittra tal-iSpeaker Farrugia lill-Kummissjoni u l-portata tad-deċiżjoni mogħtija minnu fis-Seduta Parlamentari 113 tat-28 ta' Jannar 2014, liema Ruling illum huwa materja definittiva u seta' biss jiġi mpunjat fil-Kamra.

Ir-Ruling mogħti mill-iSpeaker ifisser li l-mozzjoni għal indirizz lill-President għat-tneħħija tal-Imħallef Farrugia Sacco mill-kariga tiegħu kienet mietet definittivament.

Il-mozzjoni preżenti hija mozzjoni ġdida għal indirizz ieħor, u allura hija distakkata u separata mill-mozzjoni preċedenti.

Għalhekk, jenħtieġ li l-Kummissjoni tħejji rapport ġdid fuq din il-mozzjoni."

Dik kienet il-pożizzjoni tiegħi b'referenza għall-ittra li rċevejt mill-Kummissjoni fil-3 ta' Frar.

Fis-7 ta' Frar, irċevejt risposta għall-ittra li ktibt lill-Kummissjoni, li intom għandkom kopja għax poġġejtha fuq il-Mejda tal-Kamra, li taqra hekk:

"Ninsab inkarigata mill-E.T. il-President ta' Malta, f'isem il-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja, biex inwieġeb għall-ittra tal-4 ta' Frar 2014 li bagħat b'inkarigu tiegħek l-Iskrivan tal-Kamra.

Il-Kummissjoni nnotat il-kontenut tal-imsemmija ittra u hi tal-fehma li r-rapport tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja għat-tneħħija tal-Imħallef Carmelo Farrugia Sacco mill-kariga tiegħu ta' imħallef, datat 6 ta' Jannar 2014, skont kif previst fis-subartiklu (4) tal-artiklu 9 tal-Kap.

369, għadu jgħodd u applikabbli għall-mozzjoni ġdida.

Din hija deċiżjoni definittiva tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja."

Dawn huma l-ittri li ntbagħtu u li ġew skambjati.

Imbagħad, l-aħħar korrispondenza kienet fil-13 ta' Frar, meta l-Clerk irċieva ittra – u jien għaddejtilkom kopja – mingħand l-avukati tal-Imħallef Lino Farrugia Sacco, datata 13 ta' Frar 2014, li taqra hekk:

"Qegħdin niktbulek għan-nom tal-Imħallef Lino Farruguia Sacco, a tenur tal-artiklu 175 tal-Ordnijiet Permanenti tal-Kamra.

Ħadna nota tad-dokument imqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra fil-11 ta' Frar 2014."

U hawn elenku ta' dawk li qed nitkellmu fuqhom.

Imbagħad, l-ittra tkompli hekk:

"Hemm numru ta' konsiderazzjonijiet biex, bir-rispett, jiġu sottomessi:

Fit-28 ta' Jannar 2014, l-iSpeaker tal-Kamra tad-Deputati iddeċieda ..."

U hawn qed jikkwotaw parti mir-ruling tiegħi, fejn għedt li s-Sedja qed tiddeċiedi li din il-mozzjoni hija waħda mejta.

"Naturalment, il-Kamra tista', bi qbil, tirriavviva l-mozzjoni, imma tali proċedura tkun ekwivalenti għall-introduzzjoni ta' mozzjoni ġdida, u tkun tirrikjedi l-proċedura kontemplata mil-liġi li terġa' tiġi mill-ġdid segwita."

Imbagħad, l-ittra tkompli hekk:

"Għalhekk, il-pożizzjoni tas-Sedja hija li trid tiġi introdotta mozzjoni ġdida li timxi taħt l-istess provvedimenti tal-artiklu 97 tal-Kostituzzjoni ta' Malta.

Għalhekk, jemerġi li l-mozzjoni tal-15 ta' Diċembru 2012 hija waħda mejta, li ġiet introdotta waħda ġdida, u li din trid timxi taħt l-istess provvedimenti tal-artiklu 97 tal-Kostituzzjoni ta' Malta.

L-imsemmi artiklu tal-Kostituzzjoni, fis-subartiklu (3) tiegħu jipprovdi:

(3) Il-Parlament jista' b'liġi jirregola l-proċedura għall-preżentata ta' indirizz u għall-investigazzjoni u prova dwar il-kapaċità jew imġieba ħażina ta' imħallef tal-Qrati Superjuri skont id-dispożizzjonijiet tal-aħħar sub-artiklu qabel dan.

Il-liġi relevanti hija l-Kap.

369, u l-artikli applikabbli huma l-artikli 8 u 9.

L-iSpeaker, a tenur tal-liġi, rrefera l-mozzjoni lill-Kummissjoni.

Fl-artiklu 9 (3) tal-Kap.

369, jingħad:

Dawk l-akkużi, flimkien ma' dik id-dikjarazzjoni, għandhom jiġu notifikati lill-imħallef jew maġistrat, skont il-każ, u l-istess jingħata opportunità raġonevoli li jippreżenta dikjarazzjoni bil-miktub fiż-żmien li jista' jiġi speċifikat mill-Kummissjoni.

Fl-artiklu 9 (4) jingħad

(4) Il-Kummissjoni għandha tagħmel l-investigazzjoni neċessarja u tagħmel rapport fuq l-istess lill-iSpeaker.

Kuntrarjament għal dak li hemm ipprovdut, l-Imħallef Farrugia Sacco QATT ma ġie notifikat u QATT ma ngħata l-opportunità jippreżenta dikjarazzjoni fuq il-mozzjoni il-ġdida.

Ma saret l-ebda laqgħa.

Ma saret l-ebda investigazzjoni fuq il-mozzjoni l-ġdida.

Dan kien proprju l-kliem ta' Mr Speaker fl-ittra tiegħu lill-Kummissjoni tad-29 ta' Jannar 2014 u, skont l-ittra tal-4 ta' Frar 2014, il-Kummissjoni kellha tħejji rapport "ġdid" fuq din il-mozzjoni (cioè dik tat-28 ta' Jannar 2014).

Huwa ovvju li għalhekk l-ittra tal-iSpeaker ġiet fraintiża, inkluż il-portata tad-deċiżjoni mogħtija minnu stess fis-Seduta Parlamentari 113 tat-28 ta' Jannar 2014, minn fejn jemerġi li l-mozzjoni oriġinali mietet definittavement, u li hemm mozzjoni ġdida, u allura hija distakkata u separata mill-mozzjoni preċedenti, bil-konsegwenza li l-Kummissjoni trid ħejji rapport ġdid fuq din l-aħħar mozzjoni.

B. L-ittra tas-7 ta' Frar 2014 hija stramba f'diversi aspetti tagħha.

Issemmi l-applikabilità tal-artiklu 9 (4) tal-Kap 369, u dan l-artiklu jipprovdi hekk:

(4) Il-Kummissjoni għandha tagħmel l-investigazzjoni neċessarja, u tagħmel rapport fuq l-istess lill-iSpeaker.

Jekk ir-rapport tal-Kummissjoni jkun jgħid li m'hemmx imġieba ħażina jew li l-imħallef jew maġistrat ma jkollu ebda inkapaċità, ma għandha tittieħed ebda azzjoni oħra fil-Kamra dwar dak ir-rapport, u ma għandhom isiru ebda proċeduri oħra dwar il-mozzjoni pendenti quddiem il-Kamra.

Ukoll jingħad li L-Eċċ Tiegħu l-President ta' Malta inkariga lis-Segretarja tal-Kummissjoni, li wara li nnotat l-ittra tal-4 ta' Frar 2014, kienet tal-fehma li r-rapport li kienet għamlet il-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja, datat 6 ta' Jannar 2014, skont kif previst fis-sub-artikolu (4) tal-Artikolu 9 tal-Kap 369, għadu jgħodd u applikabbli għall-mozzjoni l-ġdida.

Għalkemm kien hemm deċiżjoni differenti mill-iSpeaker tal-Kamra tad-Deputati, din kienet deċiżjoni definittiva tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja.

L-Imħallef Farrugia Sacco kien mgħarraf li l-President ta' Malta kien preċedentement astjena fl-ewwel mozzjoni, filwaqt li f'din il-mozzjoni mhux qiegħed jastjeni.

C. Il-mertu tad-deċiżjoni li l-ewwel mozzjoni hija mejta u hija finali.

Infatti dan ir-Ruling seta' biss jiġi impunjat fil-Kamra tad-Deputati, u mhux mill-Kummissjoni.

Għal skop aktar akkademiku, issir referenza għar-rapport tal-Professur Refalo u d-Dekan tal-Fakultà tal-Liġi, l-Professur Kevin Aquilina.

Mir-raġunar ta' dak li kiteb il-Professur Aquilina fil-ħarġa tat-'Times' tas-7 ta' Frar 2014 f'paġna 14, malli l-Parlament jiġi xolt awtomatikament, ix-xogħol u l-mozzjonijiet jaqgħu kollha.

Mela, l-inkarigu tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja awtomatikament spiċċa b'dan, għalhekk li r-rapport tal-Kummissjoni ma baqgħax aktar operattiv u vinkolanti in bażi għall-massima magħrufa illi "quod nullum est, nullum produxit effectum".

Ukoll, l-Ordnijiet Permanenti tal-Kamra jipprovdu li:

L-istess mozzjoni ma tistax terġa' tiġi proposta fl-istess sessjoni

Ebda mozzjoni ma għandha tiġi proposta li tkun l-istess fis-sustanza bħal xi mozzjoni li matul is-sessjoni korrenti tkun ġiet deċiża favur jew kontra.

Għalkemm din kienet Ruling u mhux mozzjoni, l-istess prinċipji huma applikabbli.

Nisperaw li ma jerġax ikollna lil kulħadd isemmi "għax Erskine May jgħid hekk" mingħajr ma jkun hemm indikazzjoni preċiża tal-post fejn jgħid hekk.

D. Osservajna l-attakk sferrat fil-konfront tal-Imħallef Farrugia Sacco minn xi deputati tal-Partit Nazzjonalista.

Nirreferu għall-każ ta' Charles Demicoli fejn il-Qorti Ewropea kienet għamlitha ċara li wieħed ma jistax ikun il-Prosekutur u wara l-Ġudikant.

Kulħadd intitolat għal "a fair hearing by an independent and impartial tribunal" b'dawk li qegħdin jagħmlu l-attakki huma "judex in causa sua".

Illi għalhekk jirriżulta ċar li l-Kummissjoni kienet diġà esprimiet ruħha dwar l-ewwel mozzjoni bil-konsegwenzi loġiċi.

Huwa alkwantu inopportun, jekk mhux ukoll illeġittimu, illi l-materja devoluta mill-iSpeaker għall-istħarriġ terġa' tiġi 'eżaminata' u deċiża mill-istess Kummissjoni li kienet diġà fasslet d-deċiżjoni fuq mozzjoni hekk iddikjarata nulla.

Il-kors magħżula mill-Kummissjoni ma jidhirx li huwa aċċettabbli f'ebda Stat ta' Dritt.

Dik il-mozzjoni (tal-15 ta' Diċembru 2012) illum hija mejta, u wieħed bilfors irid jimxi mad-disposti tal-liġi li jirreferixxu għal mozzjoni ġdida.

Apparti r-Ruling, li huwa ċar ħafna, l-ittra tal-4 ta' Frar 2014 tkompli tikkristallizza l-pożizzjoni.

Jekk wieħed jimxi mod ieħor ikun qiegħed jikser id-drittijiet fundamentali u kostituzzjonali tal-Imħallef Farrugia Sacco.

E. Fl-aħħar nett, ma jistax jonqos li jiġi mfakkar illi d-drittijiet fundamentali stabbiliti fil-Kostituzzjoni u Konvenzjoni huma supremi, u fi Stat ta' Dritt dawn għandhom jiġu tutelati dejjem minn kull min hu fdat bil-poter deċiżorju."

Din hija l-ittra li bagħatu l-avukati tal-Imħallef Farrugia Sacco.

Imbagħad, jien irċevejt protest ġudizzjarju – li nista' nqassam kopja tiegħu – li ġejt notifikat proprju il-bieraħ bħala notifiku ulterjuri.

Ovvjament, il-protest mill-Onor.

Imħallef Farrugia Sacco huwa kontra l-Prim Ministru, l-Avukat Ġenerali, l-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja u l-Kap tal-Oppożizzjoni.

In-notifiki ulterjuri kienu jiena u s-Segretarju Parlamentari għall-Ġustizzja, li nifhem li rċieva nota tiegħu.

Dan huwa protest ġudizzjarju tal-Imħallef Carmelino Farrugia Sacco, li jaqra hekk:

"Jesponi bir-rispett:

Illi fuq mera allegazzjoni ta' ċerti ġurnalisti f'artiklu mibjugħ fil-ġurnal Ingliż "The Times", l-esponenti ġie implikat bejgħ ta' biljetti tal-logħob Olimpiku f'Sochi; illi, għal din l-aħbar, sija l-allura Prim Ministru Dottor Gonzi, u sija allura l-Viċi-Kap tal-Partit Nazzjonalista, Dr Simon Busuttil, il-preżent Kap tal-Oppożizzjoni, spontanjament u mingħajr ebda skrutinju tal-veridiċità tal-allegazzjoni, pubblikament u ripetutament talbu r-riżenja minn ġudikant tal-esponent fil-15 ta' Diċembru 2012.

L-allura Prim Ministru, l-Onorevoli Dottor Lawrence Gonzi, ippreżenta mozzjoni lill-iSpeaker tal-Kamra konsistenti mhux biss minn akkuża bbażata fuq l-imsemmija allegazzjoni, iżda wkoll minn lista oħra ta' akkużi, lkoll konnessi mal-fatt illi l-esponenti ma kienx ottempera ruħu mad-deċiżjoni mogħtija mill-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja fis-sena 2007, liema kienet iċċensurat lill-esponenti bil-ksur ta' Kodiċi ta' Etika talli naqas li jirriżenja minn President tal-Kumitat Olimpiku Malti;

Illi, wara li, fit-28 ta' Jannar 2014, l-iSpeaker tal-Kamra ddikjara li dik il-mozzjoni kienet mejta, fl-istess jum, iktar tard, il-Prim Ministru preżenti ta avviż ta' mozzjoni għall-għemil ta' indirizz lill-President ta' Malta bħala President tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja, skont l-Artiklu 97 tal-Kostituzzjoni kontra r-rikorrent;

Illi din intbagħtet mill-Onor.

Speaker tal-Kamra tad-Deputati lill-Eċċellenza Tiegħu l-President ta' Malta, u cioè riferita lill-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja, a tenur tal-Kap 396, l-Artiklu 9 (1), sabiex issir l-investigazzjoni neċċessarja u sabiex il-Kummissjoni tagħmel ir-rapport tagħha; illi jirriżulta li, fit-28 ta' Jannar 2014, l-iSpeaker tal-Kamra kien iddeċieda li l-mozzjoni tal-15 ta' Diċembru 2012 illum hija waħda mejta … u li waħda ġdida tkun tirrikjedi li l-proċedura kontemplata mil-liġi terġa' tiġi mill-ġdid segwita.

Għalhekk, il-pożizzjoni tas-Sedja kienet li trid tiġi introdotta mozzjoni ġdida li timxi taħt l-istess provvediment tal-Artiklu 97 tal-Kostituzzjoni ta' Malta.

Il-liġi relevanti hija l-Kap 369, u l-Artiklu applikabbli huwa l-Artiklu 8 u 9.

Illi l-Artiklu 9 jimponi li jrid ikun hemm akkużi ċari kontra l-Imħallef, li fuq il-bażi tagħhom ikunu ser jittieħdu u ser isiru l-investigazzjonijiet.

Ukoll, l-Artiklu 9 (3) tal-Kap 369 jimponi li l-akkużi, flimkien ma' dik id-dikjarazzjoni, għandhom jiġu notifikati lill-Imħallef, u l-istess jingħata opportunità raġjonevoli li jippreżenta dikjarazzjoni bil-miktub fi żmien li jista' jiġi speċifikat mill-Kummissjoni.

Illi fit-3 ta' Frar 2014, il-Kummissjoni, komposta mill-istess membri, kitbet lill-iSpeaker fejn iddikjarat li kienet il-fehma tagħha li m'għandha xejn x'iżżid mad-deċiżjoni preċedenti tas-6 ta' Jannar 2014;

Illi fl-4 ta' Frar 2014, l-iSpeaker tal-Kamra, tramite l-Iskrivan tal-Kamra, bagħat jgħarraf lill-Kummissjoni li, skont ir-Ruling tiegħu, il-mozzjoni oriġinali kienet iddikjarata mejta u li issa hemm mozzjoni ġdida li kellha issegwi l-perkors tagħha skont il-preċetti tal-liġi.

Għal din l-ittra, l-Eċċellenza Tiegħu l-President ta' Malta (li ma kienx parti fil-proċedura stante l-astensjoni tiegħu) inkariga lis-Segretarja tal-Kummissjoni twieġeb li d-deċiżjoni preċedenti tagħha għadha tgħodd u reża applikabbli anke għall-mozzjoni l-ġdida.

Ingħad ukoll li din kienet deċiżjoni definittiva tal-Kummissjoni;

Illi l-esponenti jirrileva l-atteġġjament adottat mill-Kummissjoni jinfranġi l-liġijiet statutorji tant għaliex huwa qatt ma ġie notifikat bil-mozzjoni, qatt ma ġiet kondotta ebda investigazzjoni fuq il-mozzjoni l-ġdida tat-28 ta' Jannar 2014, tant għaliex huwa ma ingħatax l-opportunità ta' smigħ u ta' difiża tiegħu, bi ksur flagranti tad-drittijiet inderogabbli tiegħu, tant għaliex ukoll il-kondotta tal-Kummissjoni sfaċċatament injorat id-direzzjoni lilha mogħtija mill-iSpeaker fl-4 ta' Frar 2014, jiġifieri d-debita investigazzjoni u r-redazzjoni ta' rapport "ġdid", u daqstant ieħor għal raġuni ovvja li l-istess Kummissjoni ma setgħetx b'daqqa ta' pinna tirravviva u tirrendi operattiva u vinkolanti deċiżjoni fuq il-mozzjoni l-antika tal-15 ta' Diċembru 2012, hekk iddikjarata "mejta";

Illi wkoll jingħad li l-esponenti ma kien xejn sopriż bl-aġir negattiv u antagonista tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja fil-konfront tiegħu għaliex, għalkemm l-esponenti f'erba' okkażjonijiet, (f'seduta tat-18 ta' Marzu 2013, tad-9 ta' Mejju 2013, tas-17 ta' Ġunju 2013 u tat-30 ta' Settembru 2013) kien attira l-attenzjoni tal-Kummissjoni għall-fatt li, ġaladarba l-Parlament kien xolt u l-movent tal-mozzjoni kif ukoll spiċċa minn membru parlamentari, l-mozzjoni ma kien baqalha l-ebda leġittimità, l-istess Kummissjoni, bi prepotenza, xorta waħda baqgħet issegwi l-perkors imfassal minnha.

Meta l-Parlament ġie xolt awtomatikament, ix-xogħol u l-mozzjonijiet jaqgħu kollha.

Mela, l-inkarigu tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja awtomatikament kien spiċċa, b'dan għalhekk li r-rapport tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja ma baqgħax aktar operattiv u vinkolanti in bażi għall-massima magħrufa li "quod nullum est, nullum produxit effectum".

Kien hemm anke okkażjoni fejn kien hemm dikjarazzjoni uffiċjali li tgħid li, bħala stat ta' fatt, il-mozzjoni de quo mhix attwalment fuq l-Aġenda tal-Kamra tad-Deputati.

Xorta waħda l-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja ma riditx tisma' b'dan.

Ma' dan jista' jiżdied il-mod tat-trattament brusk u irraġjonevoli fil-kors tal-proċeduri quddiemha, u fejn saħansitra l-esponenti ġie imċaħħad milli jipproduċi xhieda;

Illi jirriżulta ċar li l-Kummissjoni kienet diġà esprimiet ruħha dwar l-ewwel mozzjoni bil-konsegwenzi loġiċi.

Huwa alkwantu inopportun, jekk mhux illeġittimu, illi l-materja devoluta mill-iSpeaker għall-istħarriġ terġa' tiġi 'eżaminata' u deċiża mill-istess Kummissjoni li kienet diġà fasslet d-deċiżjoni fuq mozzjoni hekk iddikjarata nulla.

Il-kors magħżul mill-Kummissjoni ma jidhirx li huwa aċċettabbli f'ebda Stat ta' Dritt.

Illi fl-istadju li fih waslet din il-viċenda huwa lampantament ovvju għall-esponenti illi ġew, u għadhom qegħdin jiġu, leżi lilu l-prinċipji fundamentali ta' ġustizzja naturali bi preġudizzju serjissimu għall-jeddijiet kollha tiegħu, anke għaliex, iżda mhux limitatament, ma jista' qatt ikun aċċettabbli fi Stat ta' Dritt illi xi ħadd ikun "judex in causa propria", u minn mument għall-ieħor jibdel il-kappell ta' prosekutur għal dak ta' ġudikant.

Multo magis, imbagħad, meta din l-istess viċenda ġiet daqstant, sa mill-ġenesi tagħha, politiċizzata, u apparentement, bil-konnivenza taż-żewġ naħat tal-Kamra tad-Deputati; fuq quddiem nett fosthom, id-Deputati tal-Oppożizzjoni;

Għar-raġunijiet kollha suesposti, l-esponenti, filwaqt li jġib il-premess a formali konjizzjoni tal-intimati, jipprotesta ruħu kontra tagħhom, jinterpellahom sabiex skrupolosament u ġudizzjożament iħarsu d-dettami tal-liġijiet okkorrenti, primarjament il-Kostituzzjoni u l-Konvenzjoni Ewropeja, u li jittutelaw id-drittijiet fondamentali tiegħu, u għal kull fini u effetti tal-istess liġijiet minn issa jżommhom responsabbli f'dolo, culpa et mora, b'riżerva għal kull dannu lilu talvolta kkaġjonat.

Bl-ispejjeż."

MR SPEAKER: Din hija kopja tal-protest li għaddejtu wkol Jien min-naħa tiegħi hawnhekk elenkajt kronoloġikament x'ġara mir-Ruling tiegħi 'l quddiem.

Ovvjament, ir- Ruling kien ċar.

Id-dikjarazzjoni tiegħi fir-Ruling kienet ċarissima li l-mozzjoni hija mejta.

Jiena tlabt kjarifika lill-Kummissjoni għaliex ovvjament jiena ppreżentajt l-ittra tiegħi biex nara li jkolli rapport ġdid.

Il-konsegwenzi huma dawn li huma.

Id-diskussjoni f'idejkom.

L-Onor.

LOUIS GRECH: Mr Speaker, napprezza l-pożizzjoni tiegħek bħala Speaker.

Nirrispetta wkoll il-validità tal-argumenti tiegħek: però ma naħsibx li hija kompetenza ta' dan il-Kumitat li jiġġudika l-proċess li użat il-Kummissjoni biex waslet għad-deċiżjoni tagħha.

Mill-bidu nett, irrid ngħid ukoll, bħala stat ta' fatt, li llum dan il-Kumitat għandu quddiemu deċiżjoni mill-Kummissjoni fuq il-mozzjoni ta' impeachment li ressaq il-Prim Ministru Joseph Muscat.

Huwa fatt, mingħajr ma ngħaddi ġudizzju, li dan il-każ partikolari qajjem diskussjoni wiesa' mhux biss mil-lat ta' media politiku, iżda wkoll fost l-esperti tal-liġi kostituzzjonali ta' pajjiżna.

Fil-fatt, bħala eżempju, kien hemm kummenti ta' Dr Giovanni Bonello f'"The Times of Malta" ta' nhar is-Sibt, u ta' Dr Kevin Aquilina f'"The Malta Today" tal-lum, li qalu li l-Parlament għandu kull dritt jaqbad u jmexxi f'dan il-każ, iżda li għandu wkoll jeżerċita l-prudenza jekk tinfetaħ kawża kostituzzjonali.

Huwa fatt ukoll li l-Imħallef ressaq protest ġudizzjarju u anke kiteb ittra dwar kif, fil-fehma tiegħu, dan il-proċess jiksirlu d-drittijiet fundamentali tiegħu ta' smigħ xieraq.

Il-Grupp Parlamentari tal-Gvern iddiskuta din il-materja internament, u ħadna żewġ deċiżjonijiet.

L-ewwel deċiżjoni hija li l-Kummissjoni ppronunzjat ruħha, allura aħna rridu nerfgħu l-piż tal-funzjonijiet tagħna.

It-tieni deċiżjoni kienet li aħna ma jidhrilniex li għandna l-kompetenza li nissendikaw jekk, fi stadju ta' Kummissjoni, ġiex miksur xi dritt jew ieħor.

Dak għandha tarah il-Qorti jekk l-Imħallef Farrugia Sacco jemmen li l-proċess kien ivvizzjat, u għalhekk iressaq il-każ tiegħu quddiem il-qorti kompetenti.

Fl-istess waqt, Mr Speaker, nixtieq ngħid li nkunu irresponsabbli, jew inkunu qed nonqsu mir-responsabilità, jekk ninjoraw il-pariri tal-Imħallef Bonello u tal-Professur Aquilina u ma nużawx il-prudenza f'sitwazzjonijiet bħal dawn.

Minbarra l-prudenza, nemmen li għandna nużaw il-buon sens, u l-Parlament m'għandux ipoġġi lilu nnifsu f'pożizzjoni li diffiċli jirrimedja f'każ li l-Qorti tiddeċiedi favur l-Imħallef jekk l-Imħallef Farrugia Sacco jiddeċiedi li jieħu l-każ quddiem il-qorti kompetenti.

Għalhekk, jien nipproponi li, fis-seduta li jmiss, niddedikaw l-aġenda biex infasslu l-proċeduri li għandna naddottaw.

Ovvjament, irridu nistudjaw preċedenti li kien hemm fi proċeduri simili bħal dawn, sabiex ma nkunux aħna li noħolqu preċedenti ħżiena.

Naturalment, fis-seduta li jmiss, irridu nieħdu kull konjizzjoni tas-sitwazzjoni kif tiżviluppa, partikolarment fuq jekk tkunx infetħet kawża kostituzzjonali mill-Imħallef Farrugia Sacco u x'tip ta' kawża tkun.

Mr Speaker, nemmen li l-ebda individwu m'għandu jsofri minn ksur tad-dritt xieraq minħabba proċess li jsir bl-għaġġla.

Għalhekk, nerġa' nappella għall-prudenza f'materja daqstant sensittiva u straordinarja hekk kif qed jappellaw l-esperti kostituzzjonali biex nassiguraw li l-proċess fl-intier tiegħu jkun wieħed ġust u skont il-Kostituzzjoni tagħna.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

MARIO DE MARCO: Min-naħa tagħna, ovvjament naqsmu l-ħsieb tad-Deputat Prim Ministru, li jidher li l-ilment tal-avukati tal-Imħallef Farrugia Sacco huwa fil-konfront tar-rapport tal-Kummissjoni.

Aħna m'aħniex qegħdin hawnhekk biex niġġudikaw ir-rapport tal-Kummissjoni jew is-smigħ kif sar quddiem il-Kummissjoni.

Aħna lkoll, fl-aħħar mill-aħħar ukoll, servi tal-liġi.

Il-liġi, fil-Kapitlu 369 fl-Artiklu 9(5), tgħid li, meta jgħaddi r-rapport tal-Kummissjoni lill-Parlament, il-Parlament għandu jikkonsidra dak ir-rapport.

Jekk tippermettili, naqra t-text Ingliż ta' din il-liġi, li jitkellem dwar il-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja, liema kummissjoni ġiet maħtura permezz tal-Kostituzzjoni ta' Malta.

Dan jgħid hekk:

F'dan l-istadju, ovvjament, mhijiex tassattiva.

LOUIS GRECH: Għall-mozzjoni qed tgħid.

MARIO DE MARCO: Il-mozzjoni u, ovvjament, ir-rapport.

MR SPEAKER: L-ewwel rapport kien fuq il-mozzjoni l-qadima.

MARIO DE MARCO: Kollox sew; però t-tieni rapport mhuwiex biss fuq il-mozzjoni oriġinali.

L-ittra tal-Kummissjoni tgħid ċar li r-rapport tagħha għadu jgħodd, u applikabbli għall-mozzjoni l-ġdida.

MR SPEAKER: Dak x'qalet il-Kummissjoni.

MARIO DE MARCO: Sur President, ma nixtieqx nargumenta fuq dan.

Agħmel il-punt tiegħek.

MARIO DE MARCO: Il-punt tiegħi – u naħseb anke tal-Gvern – hu li hawnhekk għandna rapport li japplika għall-mozzjoni l-ġdida.

(Interruzzjonijiet) Hawnhekk għandna rapport li, skont il-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja, japplika għall-mozzjoni l-ġdida.

Mela, r-rapport għamluh tagħhom ukoll multo magis.

Jiġifieri, kellna rapport għall-mozzjoni l-qadima, il-mozzjoni l-ġdida marret għand il-Kummissjoni, il-Kummissjoni rat il-mozzjoni l-ġdida u qalet li r-rapport tagħha jgħodd għall-mozzjoni l-ġdida wkoll.

Jekk l-Imħallef Farrugia Sacco – bir-rispett kollu lejh – u l-avukati tiegħu għandhom xi lment dwar dak ir-rapport tal-Kummissjoni, ovvjament għandhom jagħmluh lill-Kummissjoni, u mhux lilna.

Aħna llum għandna konferma mill-Kummissjoni li dak li qalu għall-mozzjoni l-antika għadu jgħodd u applikabbli għall-mozzjoni l-ġdida.

Mhux biss, l-istess Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja qalet li din hija deċiżjoni definittiva għaliha.

Ma nixtieqx nidħol fil-mertu tal-ittra tal-Imħallef Farrugia Sacco jew tal-avukati legali tiegħu dwar jekk kellux smigħ xieraq, dwar jekk dan imurx kontra l-proċeduri u affarijiet bħal dawn, għax ma naħsibx li sta għalina biex neżaminaw il-proċedura tal-Kummissjoni: però, li hu żgur hu li hawnhekk għandna l-konklużjoni li waslet għaliha l-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja.

Naħseb li xi ħaġa fil-liġi tifhem għaliex il-Kummissjoni jpoġġu fuqha mħallfin, maġistrati, rappreżentanti tal-Kamra tal-Avukati, kif ukoll il-President tal-Qrati tagħna – jekk m'iniex sejjer żball – jiġifieri element ta' ġudizzju legali naħseb li għandhom.

Fid-dawl ta' din il-konklużjoni, din in-naħa tal-Kamra – u jien fhimt li anke n-naħa tal-Gvern – fehmet li issa għandna ngħaddu biex nibdew nattivaw il-mozzjoni li l-istess Prim Ministru kien għamel.

Allura, f'dan l-istadju naħseb li m'għandniex ngħaddu biex nagħmlu laqgħa oħra tal-House Business Committee biex nikkunsidraw kif se nimxu.

Illum m'hemm l-ebda kawża kostituzzjonali; illum għandna quddiemna rapport li jafferma l-konklużjonijiet preċedenti tiegħu, u li qed jgħid li għadhom japplikaw għall-mozzjoni l-ġdida.

F'dawn iċ-ċirkostanzi, l-unika sitwazzjoni, l-unika deċiżjoni u l-unika diskussjoni li rridu nagħmlu hawnhekk hi kif se nimxu 'l quddiem minn hawn 'il quddiem.

Naħseb ukoll li f'dan l-istadju rridu nibdew niddiskutu l-proċedura tas-smigħ li se jsir, il-lista tax-xhieda min se jismagħhom, u minn hemmhekk irridu nimxu.

Dan irridu niddiskutu llum, u mhux ngħidu li għandna niltaqgħu darb'oħra u niddiskutu l-proċedura darb'oħra.

Illum qegħdin hawnhekk biex niddiskutu dan l-istat ta' fatt.

MR SPEAKER: L-Onor.

LOUIS GRECH: L-Onor. de Marco qed jgħid l-vanġelu skont hu.

Aħna qed ngħidu li llum iltqajna biex niddiskutu.

Ma kellniex l-aġenda li naraw il-proċedura.

Illum qed inqajmu l-punt ta' jekk għandniex niddiskutu l-proċedura ta' kif għandna mmexxu.

Issa li għedt jien preċiżament kien li s'issa aħna qed ngħidu biex immexxu fuq din il-mozzjoni; però, rridu nagħmlu sessjoni oħra biex naraw, irid ikun hemm smigħ ieħor.

Din hija kwestjoni serja, kwestjoni ta' ċerta gravità u sensittiva, u wieħed irid jara li ma noħolqux proċeduri u preċedenti li 'l quddiem jistgħu jiġu wżati b'mod ħażin.

Aħna rridu ż-żmien tagħna biex naraw li l-affarijiet ikunu sewwa.

It-tieni, jien għedt li l-mozzjoni għandha tkompli titmexxa, għandna naraw kif għandna mmexxu l-mozzjoni u kif għandna nħaddmuha u nattivawha.

Però, għedt ukoll li, salv li jekk ikun hemm kawża kostituzzjonali, dan il-Kumitat ikun qed jonqos mir-responsabilità jekk ma jagħtix konjizzjoni ta' x'qalu anke esperti kostituzzjonali u anke l-bonsens.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mingħajr ma nidħol fl-issue ta' x'għandna nagħmlu jekk ikun hemm rikors kostituzzjonali jew le – għax ladarba m'hemmx rikors kostituzzjonali ma jidhirlix li għandna noqogħdu nagħmlu dibattitu dwar x'jiġri jekk ikun hemm rikors kostituzzjonali … F'dan l-istadju m'hemmx rikors kostituzzjonali.

Jiġifieri, aħna nistgħu nitkellmu dwar is-sitwazzjoni llum, u mhux x'jista' jew ma jistax ikun għada.

Mela, fid-dawl taċ-ċirkostanzi li għandna, dan ir-rapport qed naqblu li se nimxu 'l quddiem fis-smigħ ta' din il-mozzjoni, u allura llum nistgħu nibdew niddiskutu l-proċedura li se naddottaw għas-smigħ ta' din il-mozzjoni.

MR SPEAKER: L-unika każ li kien hemm quddiem dan il-Parlament kien l-impeachment motion tal-eks-Imħallef Anton Depasquale.

Naħseb li ż-żewġ naħat għandkom dedotti mill-proċedura li ġiet stabbilita, hux hekk?

Jekk taqblu ma' dik il-proċedura … (Interruzzjonijiet) Onor. Grech, jien qed nistaqsi.

Dik hija proċedura li ġiet imfassla ad hoc għal dik l-impeachment motion.

Dan ma jfissirx li dik hija l-proċedura li għandha tintuża.

Tistgħu taqblu fuq proċedura oħra.

Jekk tibqa' miexja l-mozzjoni, l-Imħallef jista', pereżempju, jiddeċiedi li jiffaċċja l-Plenarja u mhux jiffaċċja l-Kumitat Permanenti dwar il-Privileġġi.

Fil-każ ta' Anton Depasquale, dak iż-żmien imħallef, kien hemm seduta fil-Plenarja, u mbagħad il-proċedura għas-smigħ tiegħu tkompliet bil-provi quddiem il-Kumitat Permanenti dwar il-Privileġġi.

Dak kien format li mxew fuqu meta kien hemm dik il-mozzjoni.

Il-mozzjoni ovvjament hija għad-diskussjoni ta' kif se tagħmlu l-proċedura.

Jidhirli li l-Iskrivan għaddielkom kopja tax-xogħol li sar f'dik l-impeachment motion.

Mhuwiex il-mudell li rridu nimxu bilfors fuqu.

Jista' jkun hemm mudell ieħor, u jien nista' nagħti tliet mudelli issa stess, imma wieħed irid jiddiskuti l-proċedura.

L-Onor.

LOUIS GRECH: Ma naħsibx li l-aġenda tal-lum kienet għal kif aħna se naraw kif se mmexxu l-proċedura ta' kif se mmexxu.

Illum kellna niddiskutu l-każ tal-impeachment tal-Imħallef Farrugia Sacco, u konna għadna ma nafux f'liema stadju ż-żewġ naħat liema pożizzjoni se jieħdu.

Allura, loġikament, ma stajniex ngħidu li l-laqgħa llum kienet proprju biex niddiskutu t-tmexxija tal-proċedura.

Issa ddeċidew li għandna mmexxu ż-żewġ naħat, u għalhekk qed nitolbu li jkollna sessjoni oħra.

Naħseb li jkun bilgħaqal li naraw xi preċedenti kien hemm u liema tip ta' proċedura rridu mmexxu.

Forsi ma naqblux mal-preċedent li kien hemm.

Forsi jidhrilna li għandu jkun hemm proċedura differenti.

It-tieni, is-saying li qal l-Onor. de Marco li taqsam il-bridge meta tiġi għalih m'hemm xejn li jimpedik, minkejja li hemm saying ieħor Ingliż li jgħid li inti tibda tara x'tip ta' bridges se jkollok biex taqsamhom u tantiċipahom.

U rridu ngħidu b'mod ċar – għalhekk ridna nagħmluha – li għalkemm aħna qed naqblu li nkomplu mmexxu, jkun irresponsabbli min-naħa tagħna li aħna ninjoraw il-kawtela u l-prudenza.

Naħseb li, għalkemm fil-preżent m'hemmx każ kostituzzjonali, però nkunu ħżiena jekk aħna ninjoraw il-possibilità li jista' jkun hemm.

MR SPEAKER: L-Onor.

DAVID AGIUS: Sur President, irrid nagħmilha ċara li jien lilek ktibtlek u għedtlek biex fil-laqgħa li jmiss tal-House Business Committee … Anzi għedtlek nagħmlu waħda urġenti.

Tant din imxiet u tant inti wassalt il-kelma li qalulna: Le, ma nagħmluhiex urġenti, nagħmluha llum.

Is-suġġett kien proprju l-way forward, jiġifieri l-proċedura għall-każ tal-impeachment, u allura n-naħa tal-Gvern kienet taf x'se niddiskutu llum.

Tant hu hekk li ħarġet Press Release u qaltilna li l-ewwel trid titkellem mal-Grupp Parlamentari u mbagħad tiġi lura tgħidilna x'inhi l-proċedura.

Jiġifieri, li niġu hawn illum, ħamest ijiem wara li aħna tlabna laqgħa urġenti, u ngħidu li ma konniex nafu llum fuq xiex se niddiskutu, għalija żgur mhuwiex aċċettabbli.

Għalija r-rispett lejn dan il-Kumitat … Fil-Press Release li ħareġ, il-Gvern qal ċar u tond li se jiġi hawn wara li se jitkellem mal-Grupp Parlamentari tiegħu li kien it-Tnejn, jumejn ilu, u jgħidilna l-proċedura 'l quddiem x'se tkun.

Jgħidilna l-way forward x'se tkun fuq dan il-każ.

Jiġifieri d-Deputat Prim Ministru kien jaf li llum se niġu hawn biex naraw x'inhi l-way forward għal dal-każ partikolari.

It-tieni punt, Mr Speaker, huwa li naħseb li anke aħna rridu nużaw il-kawtela u l-prudenza, u għalhekk – u tkellimnieha fil-pubbliku, u għedna x'qed nistennew mingħand il-Gvern – illum kont nistenna li d-Deputat Prim Ministru jiġi f'dan il-House Business Committee b'mozzjoni, kif kien għamel il-kollega ta' qablu, u jgħidilna bil-miktub xi proċedura se juża.

Naħseb li jekk irridu li l-affarijiet verament jimxu 'l quddiem u mhux inwaħħluhom u mhux inkaxkru saqajna mal-art, jekk il-Gvern verament irid li nimxu, allura għandu jikteb il-way forward, jagħmel il-mozzjoni ta' kif se nimxu, u nimxu.

Imma, jekk se noqogħdu nipposponu minn laqgħa għall-oħra, laqgħat ma nagħmluhomx b'urġenza, laqgħat inħalluhom għall-quddiem eċċ., naħseb li nkunu qed nagħtu messaġġ kompletament ħażin li huwa kuntrarju għal dak li qal il-Prim Ministru, jiġifieri li l-affarijiet iridu jiċċaqilqu.

MR SPEAKER: Nikkonferma li tlabt laqgħa urġenti ħamest ijiem ilu.

Illum qegħdin hawnhekk, iddiskutejna l-mozzjoni, il-Gvern ħa l-pożizzjoni li se jiddiskuti din il-mozzjoni ...

LOUIS GRECH: Naħseb li rridu nkunu aktar preċiżi milli qal l-Onor.

L-ewwel nett, aħna mhux qegħdin hawnhekk biex naraw il-proċedura kif se titmexxa.

Konna nafu li se niddiskutu l-każ tal-impeachment tal-Imħallef Farrugia Sacco; però, la l-pożizzjoni tagħhom ma kienet ċara, u lanqas tagħna ma kienet ċara.

Illum għamilnieha ċara.

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Onor. David Agius, jekk jogħġbok, ħadd ma interrompiek.

Ħalli lil kulħadd jitkellem fil-ħin tiegħu.

LOUIS GRECH: Aħna llum ġejna hawnhekk biex niddiskutu l-impeachment tal-Imħallef Farrugia Sacco.

Fil-fatt, la konna nafu l-pożizzjoni tal-Oppożizzjoni, u lanqas tal-Gvern.

Illum l-pożizzjoni tagħna għamilnieha ċara.

Kemm aħna, kif ukoll l-Oppożizzjoni għamlet l-opinjoni tagħha; però, il-proċedura hija xi ħaġa li tqum abbażi li ħadna deċiżjoni llum, u għalhekk aħna rridu li jkun hemm sessjoni oħra.

Aħna ma ġejniex bl-aġenda tal-lum biex ngħidu l-proċedura kif se tkun.

Aħna rridu nkunu ċari li l-proċedura li se naddottaw se tkun waħda soda, se tkun waħda li hija ġusta, u se tkun waħda li ma jkun fiha ebda lakuna ġo fiha.

Għalhekk, irridu sessjoni oħra.

It-tieni punt li nixtieq nagħmel huwa dwar it-tkaxkir tas-saqajn.

L-ewwel ħaġa naħseb li, jekk hemm xi ħadd li m'għandux jitkellem li xi ħadd qed ikaxkar saqajh, hija l-Oppożizzjoni.

Kienet ilha hemm mill-2007 – daqshekk ilu dan il-każ! – u ttieħdet id-deċiżjoni li ssir mozzjoni f'Diċembru tal-2012 meta l-Parlament lanqas kien qed jiffunzjona, u bħala Gvern, aħna – immedjatament wara li l-mozzjoni, kif għedt tajjeb int, Mr Speaker – kienet mejta, dakinhar stess aħna konna ddikjarajna li se nagħmlu mozzjoni.

Għaldtaqstant, mhux ġust li l-Oppożizzjoni tgħid li aħna qed inkaxkru saqajna wara li ttieħed tant żmien min-naħa tal-Gvern ta' dak iż-żmien.

Aħna qed ngħidu li mhux il-każ li l-Oppożizzjoni tgħid li aħna qed inkaxkru saqajna.

Aħna rridu li jkun hemm proċess li jkun ġust u li jkun fair.

Iva, irridu proċess li jkun mgħaġġel, però mhux a skapitu li jkollna proċess li verament ikun ta ġustizzja naturali ġusta.

MR SPEAKER: L-Onor.

MARIO DE MARCO: Ħadd mhu qed jgħid li m'għandniex nirrispettaw id-drittijiet ta' kulħadd, inkluż tal-Imħallef Farrugia Sacco, biex id-diskors ikun ċar għal kulħadd.

Naqblu li għandu jkun hemm smigħ xieraq għal kulħadd.

Madankollu, tant naħseb li kien evidenti li llum konna se niddiskutu l-way forward, inkluż il-proċedura li inti bħala President tal-Kamra, Mr Speaker, ukoll ippreżentajtilna, il-preċedent li jeżisti, li hija l-opinjoni, id-dikjarazzjoni jew ir-rapport li kien għamel dak iż-żmien l-iSpeaker tal-Kamra, l-Onor.

Lawrence Gonzi, fit-22 ta' April 1996, it-titolu tagħha huwa "Proċedura dwar mozzjoni skont l-artiklu 97, subinċiż (2) tal-Kostituzzjoni".

Jiġifieri, jien nimmaġina li inti ppreżentajt dan id-dokument, fost id-dokumenti għall-konsiderazzjoni tagħna llum, preċiżament għaliex l-idea kienet li llum nitkellmu dwar proċedura.

Jien, l-unika ħaġa li forsi niskanta daqsxejn biha llum … Jien, dment li jkun hemm good faith discussions, nisma'.

Mela, qbilna dwar il-way forward li se nibqgħu għaddejjin bil-mozzjoni, u rridu naqblu dwar il-proċedura kif se nimxu fuq din il-mozzjoni.

Fair enough; nirringrazzjaw lill-Bambin, impeachment motions ma jsirux ta' kuljum, imma ma jfissirx li, għax dawn ma jsirux ta' kuljum, m'għandniex nimxu b'mod serju kull darba li jkollna mozzjoni għal impeachment, u ma jfissirx li, għax ma jsirux ta' kuljum, m'hemmx preċedenti għax ir-rapport li ġie mħejji fit-22 ta' April 1996 huwa rapport pjuttost eżawrjenti dwar kif għandna nimxu 'l quddiem biex nittrattaw mozzjoni ta' impeachment.

Jiġifieri, hawnhekk għandek eżami dettaljat dwar kif nistgħu nimxu dwar din il-mozzjoni tal-impeachment.

Però, li jinkwetani hawnhekk huwa li, meta ovvjament il-Viċi Prim Ministru jgħidilna: Isma', jekk jiġi ppreżentat rikors kostituzzjonali, qisek kważi kważi diġà qed tgħid minn issa li kollox se jieqaf … Jista' jkun li qed tinftiehem hekk.

LOUIS GRECH: Ma naħsibx li qed ninftiehem hekk.

Naħseb li hija ċara li ...

MR SPEAKER: Lesti l-argument tiegħek, Onorevoli.

Tagħmilx mistoqsijiet diretti, u mbagħad jirrispondik.

MARIO DE MARCO: L-importanti li kulħadd … Jien għalhekk qabel għedt let's cross the bridge when we come to it.

Il-kawtela hekk tirrikjedi.

Però, l-mod kif tkellimt int qisu kważi kważi diġà ngħata x'wieħed jifhem li, jekk bejn issa u s-seduta li jmiss, ikun hemm rikors kostituzzjonali, aħna nieqfu, ma nagħmlu xejn sakemm tispiċċa dik il-kawża.

Issa forsi fhimtek ħażin jien.

Imma nixtieq nifhem x'inhu l-ħsieb tal-Gvern.

LOUIS GRECH: Bħalma aħna qed nemmnu li intom in good faith, nassumi li intom temmnu li aħna in good faith, u mhux intom biss in good faith, u aħna le.

LOUIS GRECH: Tajjeb.

Issa aħna qed ngħidu li trid tkun daqsxejn tgħix fis-sħab jekk ma tassumix li tant kulħadd tkellem fuq kawża kostituzzjonali u aħna ma nsemmuhiex hawnhekk, qisha ma teżistix.

Ovvjament, kwalunkwe deċiżjoni li aħna għandna nieħdu se tqum.

Aħna qed ngħidu li tajjeb li wieħed jantiċipa, tajjeb li wieħed jagħmel il-pożizzjoni ċara.

Aħna qed ngħidu: Ejja naraw jekk hux se jkun hemm … Qed ngħidu li għandna nipproċedu biex naraw kif nattivaw il-mozzjoni, imma ma nistgħux illum … Naħseb li nkunu qed nidħku ftit bina nfusna jekk ngħidu: Isma', f'dan il-każ mhux se jkun hemm kawża.

Jekk ma jkunx hemm kawża, inkomplu għaddejjin, u jekk ikun hemm kawża, wieħed irid jara x'se jiddeċiedi dan il-Kumitat.

MR SPEAKER: L-Onor.

CARMELO ABELA: Jien nixtieq niċċara punt dwar il-pożizzjoni tal-Grupp Parlamentari.

L-istqarrija li rrefera għaliha l-Onor.

Agius – jekk niftakar tajjeb, ħarġet nhar is-Sibt filgħodu – kienet tirrigwarda talba li l-Onor.

Agius għamel biex niltaqgħu b'urġenza, meta diġà kien hemm laqgħa skedata għal-lum f'nofsinhar, imbagħad għamilnieha fis-1.00 p.m. Dan ifisser li l-laqgħa tal-lum kienet diġà skedata, u allura, minħabba diffikultajiet oħrajn, ma stajniex nagħmlu l-laqgħa qabel.

Però, l-fatt jibqa' dan, li wara l-iżviluppi li kien hemm li inti rreferejt għalihom fil-bidu ta' din il-laqgħa tal-lum fejn, fost l-oħrajn, poġġejt fuq il-Mejda tal-Kamra korrispondenza bejnek u l-Kummissjoni, rightly so l-Grupp Parlamentari tan-naħa tal-Gvern kellu jiddiskuti dawn l-iżviluppi ġodda fejn kellek deċiżjoni tal-Kummissjoni li l-grupp parlamentari sar jaf biha t-Tlieta filgħaxija, meta inti poġġejt dawn id-dokumenti fuq il-Mejda tal-Kamra.

Il-Grupp Parlamentari tan-naħa tal-Oppożizzjoni kellu l-laqgħa skedata tiegħu għall-Erbgħa.

Dan mhuwiex sigriet tal-Istat.

Kulħadd jaf li l-grupp parlamentari tal-Oppożizzjoni jiltaqa' nhar ta' Erbgħa, u li l-grupp parlamentari tal-Gvern jiltaqa' kull nhar ta' Tnejn.

Allura, kien hemm il-lussu min-naħa tal-Oppożizzjoni li nzerta li l-għada kellhom il-laqgħa skedata diġà, u setgħu jitkellmu fuq l-iżvilupp il-ġdid tal-korrispondenza li kien hemm bejnek u l-Kummissjoni, dak li inti poġġejt fuq il-Mejda tal-Kamra.

Il-Grupp Parlamentari tal-Gvern, kif semma d-Deputat Prim Ministru, iddiskuta din l-issue t-Tnejn fil-laqgħa li kellna.

Naturalment, illum huwa l-Erbgħa, jiġifieri qed nitkellmu ġurnata u nofs wara li l-grupp parlamentari tal-Gvern iddiskuta din l-issue biex naraw the way forward.

U l-way forward ġiet spjegata b'mod tajjeb mid-Deputat Prim Ministru li, minkejja l-istorja kollha kif żviluppat, id-deċiżjoni hi li nibqgħu mexjin fuq l-impeachment.

Issa, biex nibqgħu mexjin, din hija deċiżjoni li ħadna llum.

Il-proposta hi li fil-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra li jmiss niddiskutu, wara li naraw, kif diġà ntqal, il-proċedura jew x'tip ta' proċedura se naddottaw.

Infakkar li, fil-każ tal-Imħallef Depasquale, ma kenitx l-ewwel laqgħa tal-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra li ġie deċiż the way forward, imma kienet il-laqgħa suċċessiva.

Jiġifieri, fl-ewwel laqgħa ġie deċiż li se nimxu fuq l-impeachment ta' dak l-Imħallef, u fil-laqgħa ta' wara saret id-diskussjoni dwar il-proċedura.

Likewise, illum ġie deċiż li se nimxu fuq l-impeachment tal-Imħallef wara l-iżviluppi li kien hemm il-ġimgħa li għaddiet, u qed nissuġġerixxu, bl-istess mod li ġara fil-każ tal-Imħallef Depasquale, li fil-laqgħa li jmiss, iż-żewġ naħat se jiġu u niddiskutu l-proċedura li se naddottaw f'dan il-każ.

Naturalment, proviso żgħir li sar li huwa importanti huwa – dak li qal id-Deputat Prim Ministru – li ma nistgħux ninjoraw dak li qed jiġri.

Inti, Mr Speaker, għamilt referenza għall-protest ġudizzjarju li qassamtilna kopja tiegħu.

Jien kont qed narah illum għall-ewwel darba.

Ma nistgħux ninjoraw li jista' jkun hemm żviluppi oħrajn, anke in vista ta' esperti kostituzzjonali, li naħseb li ż-żewġ naħat naqblu li huma esperti kostituzzjonali li wieħed għandu għallinqas jagħti kas dak li qed jgħidu, ħalli mbagħad nibqgħu għaddejjn kif jidhrilna bħala Kumitat.

Imma, dan l-istat ta' fatt irridu nżommuh quddiem għajnejna fl-eventwalità li niġu għal dak il-bridge li mbagħad irridu naqsmu flimkien.

Din hija l-pożizzjoni tagħna.

MR SPEAKER: Jien nixtieq nagħmel il-pożizzjoni tiegħi mill-ewwel.

Mela, abbażi tad-diskussjoni kif żvolġiet naħseb li l-ewwel ħaġa li trid issir hija – naħseb li taqblu – li jien inpoġġi l-mozzjoni fil-Ktieb tal-Mozzjonijiet biex tkun tista' titla' l-mozzjoni, u li l-persuna konċernata trid tiġi informata li l-mozzjoni tpoġġiet hemmhekk għaliex se tibda l-proċedura fil-konfront tagħha – ovvjament il-persuna konċernata hija l-Imħallef Lino Farrugia Sacco – kif inhi l-proċedura.

Dik hija l-ewwel proċedura li trid issir, bħalma kien sar ukoll fil-każ tal-eks- Imħallef Anton Depasquale.

Mela, fil-Motion Book tidħol il-mozzjoni issa, b'mod immedjat, wara dan il-Kumitat, u jien ninforma lill-persuna konċernata li l-mozzjoni daħlet fil-Motion Book u li se tibda l-proċedura.

Naħseb li dak huwa l-ewwel stadju immedjat.

CARMELO ABELA: Jien se nistaqsik din biss, Mr Speaker.

Hemm xi skadenzi?

Jiġifieri, fil-Motion Book se tidħol b'mod immedjat, mhux kwestjoni ...

MR SPEAKER: S'issa l-mozzjoni għadha mhijiex fil-Motion Book għaliex s'issa għadha ma daħlitx.

Allura, qed nitkellmu fuq xi ħaġa li għadha mhijiex qiegħda hemm.

Biex nitkellmu fuq dak li għandu jsir, l-ewwel trid tidħol il-mozzjoni fil-Motion Book.

Mela, dik trid tidħol wara dan il-Kumitat, u intom il-Whips tafu x'jiġifieri.

Il-mozzjoni tidħol fil-Motion Book biex tibda tiskatta l-proċedura.

Ovvjament, peress li hemm mozzjoni ta' impeachment, jien marbut li ninforma lill-persuna jew persuni konċernati.

F'dan il-każ, il-persuna konċernata hija l-Imħallef Lino Farrugia Sacco, biex jipprepara u jkun jaf li issa l-mozzjoni daħlet fil-Motion Book u se tibda l-proċedura fil-konfront tiegħu.

Taqblu ma' dan?

DAVID AGIUS: Jien naħseb li jkun tajjeb li din il-mozzjoni tinqara fil-Plenarja għaliex s'issa ħadd minna suppost ma jaf x'fiha din il-mozzjoni.

MR SPEAKER: S'issa, f'dan l-istadju, Onor. David Agius, kif taf int, motion bħal dik tkun sigrieta.

IS-SUR RAYMOND SCICLUNA (Skrivan tal-Kamra): Imma fil-Ktieb tal-Mozzjonijiet issir pubblika.

MR SPEAKER: Kollox sew, imma għandu raġun l-Onor.

Kif tidħol fil-Motion Book, issir pubblika jiġifieri awtomatikament issir pubblika.

Jien naħseb li għandna nimxu mal-proċedura.

Il-proċedura hija stabbilita.

Mela, l-ewwel tidħol il-mozzjoni fil-Motion Book biex inkunu bdejna l-proċedura.

Ma nistgħux niddiskutu xi ħaġa meta għadha mhijiex imdaħħla.

Ma nistgħux niddiskutu – b'kull rispett – il-proċedura li se ssir meta l-mozzjoni għadha lanqas qiegħda fil-Motion Book.

Mela, the first thing that has to be done, b'mod immedjat, hija li llum stess – jekk, ovvjament, il-partijiet jaqblu – il-mozzjoni tidħol fil-Motion Book, u jien nikteb lill-Imħallef li issa l-pożizzjoni hija li l-impeachment motion daħlet fil-Motion Book, u allura se tibda l-proċedura fil-konfront tiegħu.

(Interruzzjonijiet) Hija proċedura, imma per cortesia, Onor. Grech, nixtieq li … Nifhem li l-Onor.

Agius qal iva, u nifhem li anke l-Onor.

Carmelo Abela … Imbagħad, nagħmlu laqgħa biex, wara li jiġi denunzjat hu – irid ikun uffiċjalment denunzjat u l-mozzjoni tidħol fil-Motion Book – niftehmu fuq il-proċedura.

Din hija l-proċedura li kien għamel dak iż-żmien l-Onor.

Ma jfissirx li għandna nimxu magħha, hija proċedura.

L-Imħallef jista' jikteb lura u jgħid li jrid jiffaċċja l-Plenarja, u ma jridx li jiffaċċja l-Kumitat Permanenti dwar il-Privileġġi.

DAVID AGIUS: Mr Speaker, l-Imħallef ma jistax jiddeċiedi x'se jagħmel, meta aħna għadna lanqas għednielu x'se nagħmlu.

MR SPEAKER: B'kull rispett, l-Imħallef jista' jikteb lura u jgħid li dik il-mozzjoni li se tiġi diskussa jrid jiffaċċjaha fil-Plenarja.

Jista' jagħmilha.

Din hija waħda mill-għażliet tiegħu, imma dik hija xi ħaġa li m'għandniex għalfejn nidħlu fiha aħna.

Aħna nimxu mal-proċedura, tidħol fil-Motion Book, u nikteb lill-Imħallef.

DAVID AGIUS: Mr Speaker, skont il-liġi, aħna ridna neħduha for consideration by the House, jiġifieri, l-ewwel ma rridu nagħmlu hija li ntellgħu din il-mozzjoni fil-Kamra biex nimxu skont il-liġi.

Jiġifieri, jekk aħna hawnhekk qed nimxu mal-liġi, irridu ntellgħu din il-mozzjoni – wara li tkun fil-Motion Book – fil-Kamra.

M'hemm l-ebda proċedura oħra li rridu nimxu magħha, u rridu nobdu l-liġi.

Jien mhux qiegħed hawnhekk biex nikser il-liġi, u ħadd minna mhu qiegħed hawnhekk biex jikser il-liġi.

MR SPEAKER: Ibqa' ċert li mal-liġi se nimxu, tħabbilx rasek.

DAVID AGIUS: Ma naħsibx li għandna bżonn għerf li ntellgħu din il-mozzjoni fil-Plenarja.

Jien naħseb li jekk verament irridu mmexxu l-każ 'il quddiem, nimxu skont il-liġi u ntellgħu din il-mozzjoni, kif sar ukoll fl-impeachment tal-każ tal-Imħallef l-ieħor.

MR SPEAKER: Trid tidħol fil-Motion Book.

DAVID AGIUS: Mela tidħol fil-Motion Book, u ma jżommna xejn milli aħna niddeċiedu li din intellgħuha quddiem il-konsiderazzjoni tal-Kamra kollha.

MR SPEAKER: Onor. David Agius, wara li tidħol fil-Motion Book, il-persuna konċernata – naħseb li taqbel, hux hekk? – ...

MR SPEAKER: Għandu jiġi nformat li daħlet il-mozzjoni biex tibda l-proċedura.

DAVID AGIUS: L-iSpeaker kien kiteb lill-Imħallef wara, jekk tinnota x'kien sar fil-każ ta' qabel.

MR SPEAKER: Imma x'kiteb hu … Jien nimxi skont il-liġi, tħabbilx rasek.

Jien il-proċedura nimxi magħha.

DAVID AGIUS: Jew se niffolowjaw x'ġara fil-każ ta' qabel, jew inkella m'aħniex se niffolowjaw.

MR SPEAKER: Le, se nimxu mal-liġi, tħabbilx rasek.

Ma jfissirx li dak li għamel l-iSpeaker dakinhar se nagħmlu jien.

Jien nagħmel dak li qed tgħid il-liġi.

DAVID AGIUS: Jiġifieri aħna qed naqblu ...

MR SPEAKER: Ikkwotali l-liġi fejn qed tgħid li ...

DAVID AGIUS: Għadu kif qrahielek il-kollega tiegħi.

MR SPEAKER: Le, meta tidħol fil-Motion Book ...

Ma nistgħux niksru dik il-proċedura.

MR SPEAKER: Dik il-proċedura se ssir.

Aħna qed nitkellmu fuq il-proċedura meta tidħol fil-Motion Book.

Mela, tidħol fil-Motion Book ...

MR SPEAKER: Tidħol fil-Motion Book ...

DAVID AGIUS: U aħna ntellgħuha mill-ewwel fil-Kamra.

MR SPEAKER: U jien ninforma lill-persuna konċernata li daħlet fil-Motion Book.

LOUIS GRECH: Mr Speaker, inti agħmel dawk l-affarijiet kollha li tirrikjedi l-liġi, imbagħad immexxu minn hemm.

MR SPEAKER: Serraħ moħħok.

DAVID AGIUS: Irridu naqblu, Mr Speaker, meta allura se tittella' quddiem il-Kamra.

M'aħniex naqblu proċeduralment.

MR SPEAKER: Għadha mhijiex fil-Motion Book.

Trid tidħol fil-Motion Book.

DAVID AGIUS: Mr Speaker, m'għandhiex x'taqsam qed ngħidlek.

Meta jkollok każ ta' impeachment, prima facie, għandek il-liġi, u rridu nimxu fuqha.

Skont il-liġi, irridu ntellgħu dan ir-rapport tal-Kummissjoni to be taken up for consideration by the House.

U hawnhekk qegħdin aħna biex niddeċiedu d-data għall-inqas ta' meta din se ssir.

MR SPEAKER: Id-data mhijiex problema, iddeċiedu intom, imma llum se nimxu mal-liġi.

Tagħmilx referenza li s-Sedja mhux qed timxi mal-liġi, jekk jogħġbok.

L-Onor.

DEBORAH SCHEMBRI: Mr Speaker, naħseb hawnhekk hawn qbil miż-żewġ naħat li din tidħol fil-Motion Book, għax inkella ma tistax tiġi skattata l-proċedura.

Fis-section li qiegħed jitkellem fuqha, u li diġà tkellimna fuqha, li hija section 9(5), veru li hawn illi "the motion referred to in section 97(2) of the Constitution shall, together with the report of the Commission, be taken up for the consideration of the House"; però m'hawnx imniżżel li ma jridx ikun informat il-persuna … Il-biċċa xogħol hi mbagħad jidħlu d-dettami tan-natural justice.

MR SPEAKER: Naħseb li kulħadd jaqbel li l-persuna konċernata għandha tkun informata.

Ma naħsibx li hawn xi oppożizzjoni fuq din.

Issa dwar il-proċedura, dan il-Kumitat jistabbilixxiha.

L-Onor.

CARMELO ABELA: Mr Speaker, jien staqsejt dwar x'time frame għax qed nifhem li llum stess se tidħol il-mozzjoni fil-Motion Book, u allura se tkun pubblika.

Inti – se nuża l-kelma li 'int obbligat' – obbligat tinforma lill-persuna konċernata, li huwa l-imħallef ...

MR SPEAKER: Naħseb li kulħadd qed jaqbel, hux hekk?

Ma naħsibx li hawn xi ħadd li mhux qed jaqbel.

Għax aħjar hekk, ħalli nniżżluha fil-minuti.

Kulħadd qed jaqbel li għandu jiġi informat.

CARMELO ABELA: Naħseb li huwa obbligu tas-Sedja li tagħmel dan ukoll.

Il-mistoqsija tiegħi hija din: Hemm xi skadenza li wieħed irid jistenna feedback, jew inkella nistgħu intellgħuha għad-diskussjoni?

Il-proċedura hija din – trid tidħol fil-Motion Book, se ninforma lill-persuna konċernata, u dan il-Kumitat irid jaqbel fuq proċedura.

MARIO DE MARCO: Naqblu li l-House Business Committee li jmiss se jkun iddedikat biex inkunu qbilna fuq il-proċedura kollha mill-"A" saż-"Z", fuq il-lista tax-xhieda, jekk aħniex se niddelegaw is-smigħ tax-xhieda lill Kumitat Permanenti dwar il-Privileġġi jew xi kumitat ieħor jew fil-Plenarja, it-time frames li rridu naħdmu fihom, eċċ.?

Fil-fatt, Onor. de Marco, il-proċedura, anke fil-każ ta' Anton Depasquale, kienet ġiet deċiża mill-House Business Committee.

Jiġifieri, hija proċedura speċjali li lkoll tridu taqblu, flimkien mas-Sedja, kif se nimxu.

LOUIS GRECH: Aħna qed naqblu li fil-laqgħa li jmiss din għandha tkun iddedikata sempliċement għall-attivazzjoni tal-proċedura kif għandha titħaddem.

MR SPEAKER: Fil-fatt, il-proposta kienet min-naħa tal-Gvern li l-proċedura tiġi maqbula fil-House Business Committee.

L-Onor.

MARIO DE MARCO: Nistgħu naqblu fuq ġurnata?

MR SPEAKER: Qegħdin naqblu li llum se ndaħħalha fil-Motion Book u se tkun pubblika.

DAVID AGIUS: Mr Speaker, nipproponi li niltaqgħu nhar il-Ġimgħa.

MR SPEAKER: Coming Friday, hux hekk?

DAVID AGIUS: Nistgħu niltaqgħu għada.

Għada tajjeb ukoll għalina.

Mr Speaker, m'għandekx diffikultà li niltaqgħu din il-ġimgħa, qabel ma mmorru.

MR SPEAKER: Onor. Agius, ħu paċenzja, kollha rridu niftehmu.

Ġieli domna tliet ġimgħat jew xahar biex laqqgħajna l-kumitat.

Jien nitlob lil kulħadd jikkoopera ħalli naslu.

DAVID AGIUS: Anke nagħmluha għada, Mr Speaker.

MR SPEAKER: Jien dejjem hawn, kif taf int. Mhux jien il-problema.

Il-partijiet iridu jkunu komdi.

CARMELO ABELA: Nissuġġerixxu s-27 ta' Frar, meta niġu lura minn barra.

Qabel is-27 le, għax jien u l-Onor.

MR SPEAKER: Sakemm naqblu fuq data, nistgħu mmorru fuq żewġ affarijiet oħra żgħar?

Nixtieq ninforma lill-Kamra li l-Kumitat kif kostitwit biex jiddiskuti l-Ombudsplan għandu jiltaqa' fil-11 ta' Marzu fis-6.45 p.m. biex ikompli jiddiskuti l-Ombudsplan u nagħlquha.

MR SPEAKER: Imbagħad, hemm item oħra dwar l-esibizzjoni permanenti dwar l-istorja tal-Parlamentari ...

DAVID AGIUS: Mr Speaker, ejja mmorru lura għall-impeachment motion.

Jien naħseb li għandna niltaqgħu din il-ġimgħa u jagħtuna draft ħalli nilħqu narawha għallinqas.

Imbagħad, ġimgħa wara nerġgħu niltaqgħu.

MR SPEAKER: Tridx nagħmlu hekk?

Jien kont se nissuġġerixxi – ħalli nipprova nsib mod kif nimxu – li jekk il-Membri ma jistgħux jiltaqgħu din il-ġimgħa bħala kumitat, imma għallinqas jekk ikun hemm pjan ta' kif taħsbu –bħala grupp min-naħa tal-Gvern – kif għandu jkun l-abbozz, tgħadduh mill-ewwel ħalli dakinhar ikollkom l-abbozz.

DAVID AGIUS: Nistgħu niltaqgħu b'dan l-abbozz.

Għallinqas niltaqgħu fil-House Business Committee nhar il-Ġimgħa, jew nhar is-Sibt, jew nhar il-Ħadd, qabel ma nitilqu.

MR SPEAKER: Skużani, forsi ma kontx ċar, imma naħseb li kont ċar.

Jien sempliċement ninforma lill-persuna konċernata li issa dik il-motion qiegħda fil-Motion Book.

DAVID AGIUS: Li qed nissuġġerixxi, Mr Speaker, huwa 48 siegħa biex il-Gvern jiġi lura għandna b'abbozz, bi draft, ħalli nkun iktar speċifiku; imbagħad, wara dak id-draft, nagħtu ġimgħa ċans għax aħna t-tnejn se nkunu msefrin miegħek fuq xogħol tal-Parlament, u l-ġimgħa ta' wara nerġgħu niltaqgħu hawnhekk u nagħmlu finali.

Tajjeb hekk?

MR SPEAKER: Onor. Carmelo Abela, tistgħu għall-inqas tgħaddu abbozz lill-Oppożizzjoni?

L-Onor.

LOUIS GRECH: Ħalli nkunu ċari.

Aħna nistgħu niddraftjaw forma ta' abbozz – li ma jkunx finali ovvjament – jiġifieri dan se jkun skeletru ta' kif jidhrilna li għandna nimxu.

Imbagħad fis-27 se jkun il-Kumitat proprja li jiddeċiedi.

MR SPEAKER: L-Onor.

MARIO DE MARCO: Ladarba ma nistgħux niltaqgħu l-Ġimgħa – għax kieku ideali li niltaqgħu forsi l-Ġimgħa – però almenu sa Friday jibagħtulna – nikkommunikaw ma' xulxin – l-abbozz ta' proċedura.

Allura, b'hekk qed niftehmu li sa Friday aħna jkollna dan l-abbozz; imbagħad qed naqblu wkoll li aħna se niltaqgħu on the 27th.

Nistgħu niltaqgħu fis-1.00 p.m. on the 27th?

MR SPEAKER: Fis-1.00 p.m. inkunu għadna fl-ajru.

L-iktar kmieni għall-4.30 p.m. jew il-5.00 p.m.

MARIO DE MARCO: Nistgħu nagħmluha l-għada, Friday 28th fis-1.00 p.m.?

Għiduli intom.

MR SPEAKER: Onor. David Agius, inti tajjeb għalik Friday?

DAVID AGIUS: Jien niġi lura l-Ħadd wara nofsinhar.

Nitlaq miegħek u niġi l-Ħadd ta' wara.

LOUIS GRECH: Il-Ġimgħa fis-siegħa.

MARIO DE MARCO: Mela l-Ġimgħa fis-siegħa, jimporta?

LOUIS GRECH: Għalija ma jimpurtax.

DEBORAH SCHEMBRI: Il-Ġimgħa fis-1.00 p.m. tajjeb għalija wkoll.

MR SPEAKER: Mela nagħmluha fit-28 ta' Frar.

Issa rrid ninformakom li għandi korrispondenza għaddejja tan-Network Publications li, kif tafu, huwa l-kuntrattur li ġie mqabbad mill-BOV biex jagħmlu l-esibizzjoni permanenti dwar l-istorja Parlamentari.

Issa qed jistaqsu l-parir tal-House Business Committee – irridu naqblu aħna - dwar il-konsulent jew konsulenti li għandhom jitqabbdu dwar l-istorja biex tkun tista' ssir din il-wirja.

Allura li qed nitlobkom huwa li for the next sitting nissottomettu ismijiet li intom taħsbu li għandhom ikunu.

Tajjeb hekk?

MR SPEAKER: Grazzi.

Fis-2.33 p.m., il-Kumitat aġġorna għat-28 ta' Frar 2014, fis-1.00 p.m.

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees hbc


KUMITAT PERMANENTI DWAR IX-XOGĦOL TAL-KAMRA

LAQGĦA NRU.

L-Erbgħa, 19 ta' Frar 2014

Il-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra ltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta,

fis-1.07 p.m.

L-iSpeaker, l-Onor.

Anġlu Farrugia, ippresieda.

PREŻENTI

Id-Deputat Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Ewropej u t-Twettiq tal-Manifest Elettorali l-Onor.

Il-Minuti tal-laqgħa numru 14 li saret fis-27 ta' Jannar 2014 kienu kkonfermati.

PERMESS LILL-MEDIA

L-iSpeaker informa lill-Kumitat li kien irċieva talba mill-media għall-permess biex jiffilmjaw u jieħdu ritratti tal-ewwel parti tal-laqgħa tal-Kumitat.

Il-permess ingħata.

XOGĦOL TAL-KAMRA

Id-Deputat Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Ewropej u t-Twettiq tal-Manifest Elettorali informa lill-Kumitat li l-ħsieb tal-Gvern kien li:-

dakinhar, l-Erbgħa, 19 ta' Frar 2014 kellha tibda d-diskussjoni dwar l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Trusts u Trustees – Abbozz Nru 32 – Tieni Qari;

matul il-ġimgħa li tibda t-Tnejn, 24 ta' Frar kellha tkompli d-diskussjoni dwar l-Abbozz ta' Liġi li jimplimenta miżuri tal-Estimi – Abbozz Nru 26 – Tieni Qari; u tibda d-diskussjoni dwar l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Tfal u Żgħażagħ (Ordnijiet għall-Ħarsien) – Abbozz Nru 24 – Tieni Qari; u

wara kellhom jibdew id-diskussjonijiet dwar l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar l-Elezzjonijiet Ġenerali – Abbozz Nru 35 – Tieni Qari, l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar l-Kunsilli Lokali – Abbozz Nru 36 – Tieni Qari; l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Forzi Armati ta' Malta – Abbozz Nru 37 – Tieni Qari; l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar is-Sigurtà fl-Ajruport u fl-Avjazzjoni Ċivili – Abbozz Nru 38 – Tieni Qari; l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Periti – Abbozz Nru 21 – Tieni Qari; u l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar iż-Żwieġ – Abbozz Nru 39 – Tieni Qari.

L-Onor.

David Agius staqsa f'liema stadju waslet id-diskussjoni dwar l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi Kriminali (Emenda Nru 5) - Abbozz Nru 25 - imressaq mill-Onor.

Jason Azzopardi; u dwar l-Abbozz ta' Liġi sabiex jemenda l-Kostituzzjoni ta' Malta – Abbozz Nru 18 – imressaq mill-Onor.

L-Onor.

Carmelo Abela fakkar lill-Kumitat li dawn iż-żewġ Abbozzi ta' Liġi kienu qegħdin fi stadju ta' kumitat.

Fir-rigward tal-Abbozz Nru 25, l-Onor.

Abela qal li d-diskussjoni kienet diġà bdiet u kien jonqos biss klawsola waħda li bi ftehim fl-istess Kumitat dwar il-Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġi, l-Uffiċċju tal-Avukat Ġenerali kien qed jipprepara emenda dwarha.

Fir-rigward tal-Abbozz Nru 18, l-Onor.

Abela informa lill-Kumitat li m'għandux ikun hemm diffikultà li l-Kumitat dwar il-Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġi jgħaddi biex jiddiskuti dan l-Abbozz wara li jgħaddu mill-istadju ta' kumitat l-Abbozz ta' Liġi dwar l-Unjonijiet Ċivili – Abbozz Nru 20 – mressaq mill-Ministru għad-Djalogu Soċjali, Affarijiet tal-Konsumatur u Libertajiet Ċivili, u l-Abbozz ta' Liġi li jemenda Diversi Liġijiet li jirrigwardaw Materji Kriminali – Abbozz Nru 34 – imressaq mis-Segretarju Parlamentari għall-Ġustizzja.

MOZZJONI DWAR IT-TNEĦĦIJA TAL-IMĦALLEF CARMELO FARRUGIA SACCO

L-Ispeaker Anġlu Farrugia informa lill-Kumitat li huwa xtaq jagħmel numru ta' sottomissjonijiet ħalli mbagħad iħalli lill-Membri tal-Kumitat dwar ix-Xogħol tal-Kamra biex jesprimu l-pożizzjoni tagħhom.

irrefera għar-ruling li kien ta fis-Seduta tat-22 ta' Jannar 2014 fejn kien ġie deċiż min-naħa tas-Sedja li l-mozzjoni għat-tneħħija tal-Imħallef Carmelo Farrugia Sacco li kienet tressqet fil-11-il leġiżlatura kienet mejta u li biex tiġi riavvivata, kien jeħtieġ li terġa' tiġi intavolta mozzjoni ġdida, liema mozzjoni kellha timxi taħt il-provvedimenti stabbiliti mil-liġi;

irrefera għall-mozzjoni ġdida li ġiet ippreżentata mill-Prim Ministru wara li ngħata r-ruling, liema mozzjoni ġiet mgħoddija lill-President tar-Repubblika bħala President tal-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja skont il-proċedura stabbilita taħt l-Att dwar Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja (Kap 369) biex issir l-investigazzjoni neċessarja;

irrefera għal u qara l-ittra datata 29 ta' Jannar 2014 li huwa kien għadda lill-President tar-Repubblika flimkien mal-mozzjoni ppreżentata mill-Prim Ministru fejn il-Kummissjoni ġiet mitluba tagħmel ir-rapport tagħha skont kif previst fis-subartikolu 9(4) tal-Kap 369;

irrefera għal u qara l-ittra datata 3 ta' Frar 2014 mibgħuta mill-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja fejn is-Sedja ġiet informata li l-Kummissjoni ma kellha xejn x'iżżid mar-rapport tagħha tas-6 ta' Jannar 2014;

irrefera għal u qara l-ittra datata 4 ta' Frar 2014 li ntbagħtet bi tweġiba għall-ittra sovrastanti fejn il-Kummissjoni ntalbet tinnota li l-mozzjoni ppreżentata mill-Prim Ministru kienet mozzjoni ġdida għal indirizz ieħor u allura distakkata u separata mill-mozzjoni preċedenti u li għalhekk kien meħtieġ li l-Kummissjoni tħejji rapport ġdid; u

irrefera għal u qara l-ittra datata 7 ta' Frar 2014 mibgħuta mill-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja fejn is-Sedja ġiet informata li l-Kummissjoni hi tal-fehma li r-rapport tagħha tas-6 ta' Jannar 2014 għadu jgħodd u applikabbli għall-mozzjoni ġdida.

L-Ispeaker irrefera wkoll għal u qara:

ittra datata 13 ta' Frar 2014 mingħand l-avukati tal-Imħallef Carmelo Farrugia Sacco; u

protest ġudizzjarju datat 17 ta' Frar 2014 u ippreżentat mill-Imħallef Farrugia Sacco kontra l-Prim Ministru, l-Avukat Ġenerali, il-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja u l-Kap tal-Oppożizzjoni.

Id-Deputat Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Ewropej u t-Twettiq tal-Manifest Elettorali informa lill-Kumitat li filwaqt li japprezza l-pożizzjoni li ħadet is-Sedja kif ukoll il-validità tal-argumenti tagħha, il-grupp parlamentari tal-Gvern iddiskuta din il-materja u ttieħdu żewġ deċiżjonijiet.

L-ewwel deċiżjoni hija li ġaladarba l-Kummissjoni ppronunzjat ruħha, in-naħa tal-Gvern trid terfa' l-piż tal-funzjonijiet tagħha.

It-tieni deċiżjoni hija li n-naħa tal-Gvern ma jidhrilhiex li hija kompetenza ta' dan il-Kumitat li jissindika jekk fi stadju ta' Kummissjoni ġiex miksur xi dritt għaliex dan għandha tarah il-qorti kompetenti f'każ li tintalab li tagħmel hekk mill-Imħallef Farrugia Sacco.

Id-Deputat Prim Ministru żied jgħid li kienu jkunu irresponsabbli kieku injoraw il-pariri tal-esperti kostituzzjonali bħal dawk espressi mill-Imħallef Giovanni Bonello u mill-Professur Kevin Aquilina fil-media li qalu li l-Parlament għandu kull dritt jaqbad u jmexxi f'dan il-każ iżda li għandu jeżerċita l-prudenza jekk tinfetaħ kawża kostituzzjonali.

Qal ukoll li minbarra l-prudenza huwa jemmen li għandu jiġi wżat il-buon sens u l-Parlament m'għandux ipoġġi lilu nnifsu f'pożizzjoni li diffiċli jirrimedjha f'każ li l-qorti tiddeċiedi favur l-Imħallef jekk l-Imħallef Farrugia Sacco jiddeċiedi li jieħu l-każ quddiem il-qorti kompetenti.

Id-Deputat Prim Ministru ippropona li fil-laqgħa li jmiss tal-Kumitat dwar ix-Xogħol tal-Kamra tiġi diskussa l-proċedura li għandha tiġi adottata filwaqt li tittieħed konjizzjoni tas-sitwazzjoni kif tiżviluppa partikolarment jekk tkun infetħet kawża kostituzzjonali mill-Imħallef Farrugia Sacco.

L-Onor.

Mario De Marco qabel mad-Deputat Prim Ministru li dan il-Kumitat m'għandux jiġġudika r-rapport tal-Kummissjoni jew is-smigħ kif sar quddiem il-Kummissjoni.

Huwa rrefera wkoll għad-deċiżjoni tal-Kummissjoni li qalet li r-rapport tagħha japplika għall-mozzjoni l-ġdida u li kull ilment li l-avukati jixtiequ jagħmlu f'dan ir-rigward għandu jiġi indirizzat lill-Kummissjoni u mhux lil dan il-Kumitat.

L-Onor.

De Marco qal li filwaqt li huwa kien qed jifhem li anke n-naħa tal-Gvern kienet qiegħda taqbel li l-mozzjoni tal-Prim Ministru għandha tiġi attivata, l-Oppożizzjoni ma kenitx qiegħda taqbel li d-diskussjoni dwar il-proċedura li għandha tintuża f'dan ir-rigward titħalla għal laqgħa oħra tal-Kumitat dwar ix-Xogħol tal-Kamra u kienet qed issostni li din il-kwestjoni tiġi kkonsidrata mill-Kumitat minnufih.

L-Onor David Agius għamel referenza għall-korrispondenza li kien bagħat lis-Sedja fejn talab li dan il-Kumitat jiltaqa b'mod urġenti biex jiddiskuti din il-materja, kif ukoll għat-tweġiba li huwa kien irċieva li l-laqgħa tal-Kumitat dwar ix-Xogħol tal-Kamra setgħet issir illum.

Huwa qal li għaldaqstant kien qed jistenna li d-Deputat Prim Ministru kellu dakinhar jinforma lill-Kumitat xi proċedura se tintuża.

Id-Deputat Prim Ministru ġibed l-attenzjoni tal-Kumitat li kien biss illum li l-pożizzjonijiet taż-zewġ naħat fuq din il-materja saru magħrufa u li l-kwestjoni dwar il-proċedura hija xi ħaġa li tqum abbażi ta' tali pożizzjonijiet.

Huwa għalhekk, żied igħid, li n-naħa tal-Gvern ma kenitx ġiet biex titkellem fuq proċedura u li din kienet ir-raġuni għalfejn qed jingħad li jrid ikun hemm sessjoni oħra biex tiġi diskussa xi proċedura għandha tintuża.

L-Onor.

Carmelo Abela irrefera għal dak li qal l-Onor.

David Agius u semma numru ta' raġunijiet għalfejn il-Kumitat ma setax jiltaqa' qabel.

L-Ispeaker Anġlu Farrugia informa lill-Kumitat li abbażi ta' kif żvolġiet id-diskussjoni huwa kien se jara li b'mod immedjat, il-mozzjoni tidħol fil-Ktieb tal-Mozzjonijiet .

Żied igħid li hekk kif isir dan, il-mozzjoni ssir pubblika.

Wara dibattitu, il-Kumitat qabel li fil-laqgħa li jmiss għandha tiġi diskussa xi proċedura għandha tiġi adottata fir-rigward tal-mozzjoni għat-tneħħija tal-Imħallef Carmelo Farrugia Sacco.

XOGĦOL IEĦOR

L-iSpeaker ġibed l-attenzjoni tal-membri tal-Kumitat għal email mibgħuta lill-Iskrivan tal-Kamra mill-Kunsill Malti għall-Kultura u l-Arti dwar attivitajiet konnessi mal-karnival li kienu ippjanati li jsiru fi Pjazza San Ġorġ bejn il-Ġimgħa, 22 ta' Frar u t-Tlieta, l-4 ta' Marzu 2014 u wkoll għaddielhom programm tal-attivitajiet u pjanta ta' fejn se jsiru l-attivitajiet fi Pjazza San Ġorġ.

Il-Kumitat qabel li għal raġunijiet prattiċi u ta' loġistika, il-Parlament ma kellux jiltaqa' nhar it-Tnejn u t-Tlieta, 3 u 4 ta' Marzu 2014.

Fuq mistoqsija tal-Onor.

David Agius, l-Ispeaker informa lill-Kumitat li d-diskussjoni dwar l-Ombudsplan 2014 kellha tkompli nhar it-Tlieta, 11 ta' Marzu 2014 fis-6.45pm.

Fuq proposta tal-Onor.

David Agius, il-Kumitat qabel li għandu jkun hemm sistema ta' koordinament bejn iċ-chairpersons u l-iskrivani tal-kumitati parlamentari biex jiġi evitat li jissejħu laqgħat ta' kumitati li fuqhom ikun hemm l-istess Membri.

L-Onor.

David Agius għamel referenza għal inċident li nqala' waqt laqgħa tal-Kumitat dwar il-Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġi ta' nhar it-Tlieta, 18 ta' Frar 2014 u f'dan ir-rigward talab lill-Ispeaker biex jiġbed l-attenzjoni tal-Onor.

Luciano Busuttil, Chairperson ta' dan l-istess Kumitat, u tal-Onor.

Helena Dalli, Ministru għad-Djalogu Soċjali, Affarijiet tal-Konsumatur u Libertajiet Ċivili.

L-Ispeaker informa lill-Kumitat li kien se jitlob għall-kjarifikazzjonijiet neċessarji u jekk ikun il-każ kien se jieħu azzjoni mill-ewwel.

L-Ispeaker Farrugia irrefera għall-korrispondenza mibgħuta mingħand Network Publications Ltd datata 17 ta' Frar 2014 fejn kienet qed tintalab l-opinjoni tal-Kumitat dwar l-espert li għandu jitqabbad biex iħejji l-materjal għall-esibizzjoni dwar l-istorja parlamentari u kostituzzjonali.

Huwa għalhekk talab lill-Membri sabiex fil-laqgħa li jmiss jagħmlu l-proposti tagħhom.

Fis-2.33 p.m. il-Kumitat aġġorna għal nhar il-Ġimgħa, 28 ta' Frar 2014, fis-1.00 p.m.

SKRIVAN TAL-KAMRA

ANĠLU FARRUGIA