Laqgħa Nru 4

It-Tnejn, 3 ta' Ġunju 2013

Stampat fl-Uffiċċju tal-Iskrivan

Prezz €2.50

Laqgħa Nru 4

It-Tnejn, 3 ta' Ġunju 2013

Il-Kumitat iltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fl-4.15 p.m.

MR SPEAKER (Onor. Anġlu Farrugia): Il-Minuti jistgħu jiġu kkonfermati?

L-Onor.

David Agius u talabni biex il-Minuti tal-aħħar laqgħa jiġu kkonfermati iktar tard.

MR SPEAKER: Hemm ftehim li nagħmlu hekk?

(Onor. Membri: Iva) Mela ngħaddu mill-ewwel għall-aġenda.

MR SPEAKER: Illum se niddiskutu l-Ombudsplan 2013.

Fl-aħħar laqgħa li kellna ġejna informati li f'din id-diskussjoni se jipparteċipaw l-Onor.

Deborah Schembri u l-Onor.

Carmelo Abela għan-naħa tal-Gvern u l-Onor.

Claudio Grech għan-naħ tal-Oppożizzjoni.

Insejjaħ lill-Ombudsman biex jingħaqad magħna madwar il-mejda biex jagħmel il-preżentazzjoni tiegħu tal-Ombudsplan 2013.

DR JOSEPH SAID PULLICINO (Ombudsman): Sur President, l-ewwel nett nirringrazzja lilek u lill-Kamra tal-istedina annwali biex niddiskutu l-Ombudsplan.

Din is-sena se niddiskutu l-Ombudsplan wara li kważi għadda żmienu, jiġifieri strettament qed nittrattaw xi ħaġa li bħala finanzi diġà mxiet pro-rata mill-Parlament u mexjin skont dan il-pjan.

Però tajjeb niltaqgħu għax allavolja għadda ż-żmien, tajjeb li wieħed jallaċċja mas-sistema, speċjalment issa li hemm amministrazzjoni ġdida.

Essenzjalment l-iskop tal-Ombudsplan huwa li jivvota għall-finanzi, u nista' ngħid minn issa li qatt ma kellna problema dwar dawk.

Aħna konna niġu hawnhekk nittrattaw l-ammonti li għandna bżonn, kważi kważi jeħduhom as read u jiġu approvati.

Minn dak il-lat l-Uffiċċju ma jista' qatt jilmenta li kellu xi nuqqas daparti tal-amministrazzjoni f'dak li huwa finanzjament, anke meta kien hemm, kif hawn bħalissa, bżonn ta' spiża ikbar minħabba ċertu żvilupp li qed isir fl-Uffiċċju.

F'ċertu sens dan huwa ombudsplan ta' transizzjoni għax laqatna mhux biss fi żmien ta' bdil ta' amministrazzjoni, imma wkoll fi żmien ta' żvilupp f'dak li huwa l-funzjonament tal-Uffiċċju.

Kif jiftakru wħud minn dawk li hawn preżenti, saru emendi għall-Att dwar l-Ombudsman li taw il-fakultà lill-Ombudsman li jappunta kummissarji għall-investigazzjoni tal-aġir amministrattiv f'diversi oqsma partikolari.

F'Awwissu tas-sena l-oħra konna qbilna mal-Gvern u anke mal-Oppożizzjoni li jkun hemm Kummissarju għas-Saħħa, Kummissarju għall-Ambjent u l-Ippjanar u li jkun hemm ukoll Kummissarju għall-Edukazzjoni.

Fil-verità l-ewwel tnejn ġew maħtura skont dak li hemm fl-Att, imma fir-rigward tal-edukazzjoni, peress li t-term tas-Sur Farrugia għadu għaddej - jispiċċa f'Novembru ta' din is-sena - iddeċidejna li nħallu lilu jagħmel ix-xogħol ta' Ombudsman tal-Università.

Però jien kont estendejtlu, permezz ta' delega, dawk l-ilmenti fir-rigward ta' entitajiet edukattivi terzjarji, bħall- MCAST u l-ITS.

Dik is-sistema bdiet taħdem minn Awwissu u llum dawn ġew insedjati u integraw b'mod tajjeb fl-Uffiċċju.

Qegħdin jaħdmu bħala entijiet awtonomi imma serviced għal kollox mill-Uffiċċju tagħna.

Qegħdin ukoll f'kollaborazzjoni sħiħa mal-Ombudsman u nista' ngħid li their first impact was positive.

Għad hemm ħafna xi jsir f'dak li huwa outreach tal-Kummissarji mas-sezzjonijiet partikolari tal-oqsma tagħhom.

Jien ngħid li x-xogħol prinċipali li għandu jsir, kemm fil-kumplament ta' din is-sena u anke 'l quddiem, huwa li l-preżenza ta' dawn il-Kummissarji fl-oqsma partikolari tagħhom, jiġifieri s-saħħa, l-ambjent u l-ippjanar u l-edukazzjoni, tkun ferm iktar ħajja.

F'dan ir-rigward aħna għandna impenn li dan it-tip ta' outreaching nagħmluh din is-sena u 'l quddiem.

Fil-fatt in-nies li ġew appuntati huma nies kompetentissimi fl-oqsma tagħhom u allura jafu sewwa l-areas tagħhom, igawdu rispett u ċert li mhux se jkun hemm diffikultajiet.

Naturalment it-twaqqif ta' dawn il-kummissarji jġib miegħu l-bżonn ta' aktar faċilitajiet u l-Gvern ta' qabel kien ipprovdielna spazju billi tana dar oħra li tinsab immedjatament maġenb l-Uffiċċju tagħna u qed inniffduhom.

Hemm ippjanat xogħol ta' ristrutturar, li fil-fatt qed isir bħalissa, biex ikollna spazju adegwat għalihom.

Għal dan hemm il-finanzjament li l-biċċa l-kbira minnu qiegħed fl-Ombudsplan li qed niddiskutu llum.

Effettivament dan iġib miegħu wkoll żieda fis-servizzi amministrattivi.

Qed nipprovaw inżommu dak l-ammont limitat kemm jista' jkun, anke biex ma nkabbrux l-ispiża, u s'issa rnexxielna nimxu b'li kellna, bejn wieħed u ieħor.

Din is-sena kkummissjonajna eżami minn Pricewaterhouse Coopers fuq il-mod kif qed jaħdem l-Uffiċċju tagħna.

Dawn għamlulna rapport fuq is-sistemi interni tagħna, identifikaw ċerti difetti u preġji u ssuġġerew ċerti affarijiet li għandhom isiru biex ix-xogħol amministrattiv ikun aħjar.

Effettivament bdejna nimplimentaw parti minn dak ir-rapport u naħseb li jkun ta' ġid jekk 'il quddiem ikun hemm struttura iktar permanenti u iktar pożittiva tal-mod kif l-Uffiċċju jiġi amministrat internament.

Kollox ma' kollox naħseb li f'dik li hija amministrazzjoni u f'dak li huwa ristrutturar qegħdin f'postna.

L-ammont ta' ilmenti baqa' ftit jew wisq fejn kien is-sena ta' qabel.

Però jien nixtieq nattira l-attenzjoni tal-Kamra li x-xogħol tal-Uffiċċju tagħna ma tistax tikkalkolah biss skont l-ilmenti, għax ħafna mix-xogħol tagħna mhuwiex ilmenti.

Aħna, pereżempju, nidentifikaw areas fejn jeħtieġ isir tibdil fl-amministrazzjoni pubblika, nissuġġerixxu rimedji u l-Gvern imbagħad jeħodhom u jara x'jista' jwettaq minnhom.

Fil-fatt hemm ħafna areas fejn tajna kontribuzzjoni diretta biex ċerti nuqqasijiet jiġu rranġati.

Jiġifieri aħna minn ilment partikolari ħafna drabi mmorru għall-general picture u ngħidu: Hawnhekk hawn problema u se nissuġġerixxu tali soluzzjoni.

Jiġifieri bħala Uffiċċju għandna a dual function, u naħseb li dan esplorajnieh u estendejnieh f'dawn l-aħħar ħames snin fejn l-Uffiċċju attivament ikkontribwixxa lejn amministrazzjoni aħjar.

Fil-fatt jien ilni żmien twil nadvoka li d-dritt għall-amministrazzjoni pubblika għandu jkun dritt irrikonoxxut fil-Kostituzzjoni u tajjeb li wieħed jara jekk dan jistax isir fil-qafas ta' reviżjoni tal-Kostituzzjoni.

Diversi drabi pproponejt ukoll li l-Kostituzzjoni as such għandha tinkorpora fiha l-Uffiċċju tal-Awditur Ġenerali u l-Uffiċċju tal-Ombudsman mhux biss bħala żewġ entitajiet li qegħdin hemmhekk biex jassiguraw amministrazzjoni nadifa, imma li statutorjament ikunu magħmula b'mod li jkunu qegħdin jagħmlu an auditing exercise; l-Awditur Ġenerali għall-finanzi u l-Ombudsman għall-azzjonijiet amministrattivi l-oħra.

B'dak il-mod ikun hemm struttura Kostituzzjonali li tingħata saħħa għax, kif tafu intom, illum l-Ombudsman huwa inkorporat fil-Kostituzzjoni, però mhux inkorporat b'mod dettaljat, sempliċement jingħad li għandu jkun hemm Ombudsman – u fil-fatt hemm, u ma jistax jitneħħa jekk mhux b'maġġoranza ta' żewġ terzi tal-Kamra – imma mbagħad il-mod kif jaħdem mhuwiex indikat bħala struttura biex tgħin liċ-ċittadin fl-ilmenti partikolari jew individwali tiegħu.

Iktar qiegħed hemm biex jassigura li l-amministrazzjoni tkun nadifa.

Dik mhux l-istess ħaġa, hemm ċerta distinzjoni.

(Interruzzjonijiet) Imbagħad hemm regolat bil-liġi.

Imma fil-pajjiżi kollha mbagħad jibqa' regolat bil-liġi.

Però kostituzzjonalment għandu jkun hemm żewġ … Dik hi l-idea tiegħi.

Ipproponejt ħaġa oħra li nispera li din l-amministrazzjoni tara jekk hux possibbli li ssir.

F'ħafna pajjiżi l-Ombudsman huwa a national human rights institution.

Kull darba li nsiefer għal xi konferenza jistaqsuni jekk għandniex NHRI u jien ngħidilhom li strettament aħna m'għandniex, għalkemm inqisu lilna nfusna li aħna.

Imma kif tafu intom, internazzjonalment il-United Nations u l-Unjoni Ewropea, li huma istituzzjonijiet li jeżistu bħala entità awtonoma to oversee the level of … Jien kont issuġġerejt u nerġa' nissuġġerixxi formalment lil dan il-Gvern li, mingħajr ma tinħoloq awtorità oħra - għax jien ma nemminx f'ħafna awtoritajiet; għandna nipprovaw nikkonverġu l-ftit riżorsi li għandna iktar milli nimmultiplikaw l-awtoritajiet - l-Uffiċċju tal-Ombudsman isir ċentru fejn dawk li għandhom awtorità, setgħa, jew funzjoni fil-qasam tad-drittijiet fundamentali jidħlu taħt l-umbrella tal-Ombudsman u kull tant żmien ikun hemm overseeing tal-livell tal-human rights fil-pajjiż, u fejn ikun hemm bżonn jintervjenu.

Din hija deċiżjoni politika imma l-idea dik hi.

Din hija proposta li kont għamilt u qed nerġa' nagħmilha issa formalment lil dan il-Gvern ħalli jara jekk taqax fil-viżjoni tiegħu ta' kif jixtieq li l-pajjiż jitmexxa.

Essenzjalment dan li nixtieq ngħid għax id-dettalji tal-Ombudsplan illum huma sorpassati, meta fil-prattika kważi tliet kwarti minnu ġà twettaq.

Però tajjeb li dawn l-ideat bażiċi li mexjin fuqhom fl-Uffiċċju nġibuhom a konjizzjoni tal-Kamra.

MR SPEAKER: Grazzi.

Ovvjament id-dokument li għamilt referenza għalih huwa dak li tqassam, jiġifieri l-Ombudsplan.

Nixtieqek tispjega aktar ir-referenza li għamilt fis-sens li l-Uffiċċju jagħmel supervision tad-drittijiet tal-bniedem.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Il-ħsieb tagħna hu li iktar milli jkun hemm awtorità ġdida - li naħseb li m'hemmx bżonnha għax hawn diversi awtoritajiet li b'xi mod jew ieħor jidħlu fihom id-drittijiet fundamentali - l-NHRI fil-pajjiż tkun l-Uffiċċju tal-Ombudsman.

Però dan ma jaħdimx waħdu bħala Ombudsman, jaħdem in conjunction mal-Kummissarju għall-Ugwaljanza, mal-Kummissarju għat-Tfal u d-diversi kummissarji li għandna.

Dawn jiġu identifikati f'liġi u flimkien ikollhom il-funzjoni li jżommu taħt għajnejhom il-livell ta' osservanza tad-drittijiet fundamentali f'Malta.

Illum suppost li jkun hemm rikonoxximent ta' din l-istituzzjoni mal-United Nations li għandha struttura sħiħa għal dan il-għan; int suppost li tapplika u jiġi approvat il-fatt li għandek din l-istituzzjoni.

F'pajjiżna m'għandniex problemi kbar ta' human rights tant li tgħid li għandna bżonn nagħmlu xi ħaġa.

Huwa importanti li jkun hemm osservanza kontinwa u jkun hemm ukoll il-funzjoni li tista' tintervjeni f'każ partikolari li mhux fis-servizz pubbliku.

Aħna, bħala Uffiċċju tal-Ombudsman, nidħlu biss – s'issa almenu – fl-amministrazzjoni pubblika.

Id-drittijiet fundamentali jmorru lil hinn minn hemm, ikopru l-pajjiż u s-soċjetà kollha.

Allura din l-awtorità, biex insejħilha hekk, ikollha wkoll din il-funzjoni li tara l-livell tad-drittijiet fundamentali fil-pajjiż kollu, pereżempju jekk hemm problema ta' chaos f'nightclub jew inkella m'hemmx livell xieraq ta' ħarsien għall-immigranti irregolari f'ċerti setturi tal-ekonomija.

Fejn ikun hemm nuqqasijiet bħal dawn ikollha dritt tindaħal, tgħid fejn hemm problema u tagħmel anke rakkomandazzjonijiet; għax dejjem jibqa' l-element ta' rakkmandazzjoni.

Jiġifieri l-awtoritajiet li llum diġà għandhom interess f'dan il-qasam ikollhom sfond minn fejn jaħdmu.

Din l-awtorità, jew xi tkun, tkun serviced mill-Uffiċċju tal-Ombudsman, kif ikollna oħrajn, u jkollha sede hemm.

Jiġifieri m'hemmx problema ta' spiża żejda.

Però jkun hemm din ir-rabta li jridu jiltaqgħu bilfors u jirrakkomandaw … Din hija ħaġa li tagħmel sens, imma naturalment id-deċiżjoni hija f'idejn il-Gvern.

MR SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

LOUIS GRECH (Deputat Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Ewropej u Twettiq tal-Manifest Elettorali): Ġie mħejji xi abbozz ta' leġiżlazzjoni fuq dan?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Qabel l-elezzjoni konna qegħdin inħejju abbozz fuq din, imbagħad waqafna.

Chris Said u kienet ġiet aċċettata fil-prinċipju.

Kien qalilna biex inlestulu abbozz ħalli jarah, imbagħad it was overtaken by events.

LOUIS GRECH: Jiġifieri kien hemm proposta bil-miktub?

Jekk trid nista' ngħaddilek il-korrispondenza li kellna u jekk niġu mitluba li nħejju abbozz, nagħmluh.

Diġà kellna draft lest.

Aħna konna qed nimxu fuq mudelli li hemm f'ħafna pajjiżi oħrajn.

Għax din mhix kwestjoni ta' Malta biss; li hemm oriġinali f'Malta hi l-istruttura.

M'aħniex kbar biżżejjed biex nagħmlu struttura ġdida għal hekk, bħalma hemm f'pajjiżi oħrajn.

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Hekk hu.

M'għandniex għalfejn.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Jien dejjem nemmen li, fejn tista', għandek tinqeda bl-expertise li jkollok.

Naqbel li kemm jista' jkun ikun hemm konverġenza.

Jiġifieri aħna nistgħu nippreparaw draft u mbagħad nippreżentawha.

MR SPEAKER: Naħseb li l-Onor.

Grech ried jgħid ukoll li ta' min jara li ma jkunx hemm overlapping, peress li qed nitkellmu wkoll fuq deċiżjonijiet mill-Prim Awla jew mill-Qorti tal-Appell fuq kwestjoni ta' ksur tad-drittijiet tal-bniedem.

Ovvjament hemm jidħol l-enforcement mill-awtoritajiet.

Issa jekk se ngħidu li l-United Nations ikollha l-body tagħha biex jissorvelja dan li qed issemmi inti, li huwa importanti ħafna, jiġifieri non-observance ta' deċiżjoni jew non-enforceability … Jekk, pereżempju, il-qorti tirreferi kawża lill-iSpeaker, kif fil-fatt irċevejt tnejn illum, fejn il-Parlament ikun mitlub jaġixxi dwar artikli partikolari tal-liġi ċivili - huma liema huma - l-Ombudsman jidħol hemmhekk?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Din hija parallel proprju mal-Uffiċċju tal-Ombudsman.

Aħna, bħala uffiċċju, qatt ma niddeċiedu xejn, anzi malli każ imur il-Qorti nieqfu.

Jiġifieri l-funzjoni tal-Uffiċċju hija biex jipprevjeni.

Kultant ikun hemm min jgħid: Għalfejn kien hemm bżonn ta' ombudsman?

M'hemmx il-Qorti?

L-Ombudsman qiegħed hemm biex kemm jista' jkun jiġi evitat li wieħed jiftaħ kawża l-Qorti kontra l-Gvern.

U din hi l-istess ħaġa.

L-idea hi li jkollok qafas biex tipprevjeni li jsiru ċerti affarijiet u biex l-amministrazzjoni, jew il-kumpanija li tkun, tieħu azzjoni immedjata u ma tħallix li l-affarijiet imorru l-Qorti.

Min-naħa l-oħra, malli każ jidħol il-Qorti, aħna nieqfu nittrattawh.

MR SPEAKER: Aħna li naħdmu ta' avukati din nifhmuha, imma xtaqtek tiċċaraha għall-fini tad-dibattitu.

Hawn iktar kummenti?

L-Onor.

DEBORAH SCHEMBRI: Rigward l-abbozz li qed tgħid li ppreparajtu bbażat fuq dak li hemm f'pajjiżi oħrajn, hemm xi pajjiżi partikolari li wżajtu bħala mudell?

Għax hemm postijiet fejn l-Ombudsman ilu mwaqqaf iktar minn 100 sena u hemm postijiet fejn ilu ħafna inqas.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Fil-verità qed nitkellem fuq abbozz fir-rigward ta' leġiżlazzjoni dwar l-NHRI, mhux dwar l-Ombudsman.

Kif qed tgħid int, hemm pajjiżi fejn l-Ombudsman ilu mwaqqaf 150 jew 200 sena.

Però l-NHRI hija pjuttost riċenti u hija żvilupp li jeżisti fil-pajjiżi Afrikani kollha at a certain level.

Dawn inħolqu proprju minħabba li kien hemm ammont kbir ta' ksur tad-drittijiet tal-bniedem u ħafna drabi ssibhom minflok l-istituzzjoni tal-ombudsman.

F'ċerti pajjiżi lanqas jeżisti ombudsman, jeżisti l-NHRI biss, u f'ċerti pajjiżi hemm it-tnejn.

Imxejna l-iktar fuq pajjiżi bħall-Irlanda u l-Kanada.

Però hemm kemm trid leġiżlazzjonijiet u kollha jagħtu soluzzjonijiet differenti, skont il-bżonnijiet tal-pajjiż tagħhom, imma essenzjalment jibqgħu xorta istituzzjonijiet skont il-Paris principles, jiġifieri għandhom awtonomija mill-amministrazzjoni pubblika, li jaġixxu awtonomament u jirrispondu u jirreferu ġeneralment jew lill-parlament u kultant lil xi ministeru.

Imma ultimately l-iskop hu li jkollok kopertura tal-mod kif jiġu amministrati d-drittijiet fundamentali.

MR SPEAKER: L-Onor.

DEBORAH SCHEMBRI: Għandi mistoqsija oħra li mhix relatata ma' din imma abbinata mal-fatt li, kif għedtilna inti, dan mhuwiex qorti.

Dejjem nisimgħuhom jgħidu li l-ombudsperson m'għandux snien, għax jagħmel rakkomandazzjonijiet imma ma jeħux deċiżjonijiet.

Kif tħoss li dan il-kumment għandu jiġi indirizzat?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Dan huwa punt li nista' nibqa' sejjer s'għada fuqu, u huwa suġġett li dħalna fih kull meta ddiskutejna l-Ombudsplan.

Aħna ma rridux inkunu qorti u ma rridux inkunu ministri.

Aħna rridu nkunu biss kif aħna llum, jiġifieri li nagħmlu rakkomandazzjonijiet li jiġu aċċettati jew mhux aċċettati mill-amministrazzjoni.

Is-success rate tagħna hija għolja ħafna.

Jien nista' ngħid li fl-amministrazzjoni ta' qabel kellna success rate ta' 90% f'dawk il-każijiet fejn identifikajna li kien hemm inġustizzja.

Ikun hemm dawk il-ftit każijiet fejn il-Gvern, għal raġuni jew oħra, jew minħabba li jkun hemm commitment finanzjarju qawwi jew għaliex ma jkunux jaqblu mal-prinċipju, ma jimplimentax ir-rakkomandazzjonijiet tagħna.

Din hija xi ħaġa li ma nistax naċċettaha.

Jien għedt li dan jista' jiġi ventilat biss permezz tal-Kamra tad-Deputati.

Aħna uffiċċju tal-Parlament u allura r-rapport tagħna għandu jmur il-Parlament u hemmhekk jieħu d-dimensjoni meħtieġa.

Jekk rapport ma jiġix aċċettat u ma titteħidx deċiżjoni fuqu - għax fl-aħħar mill-aħħar il-Gvern huwa l-amministratur - almenu għandu jiġi diskuss f'kumitat bħal dan.

B'hekk tingħata pubbliċità u wieħed ikun jista' jgħid jekk każ ħaqqux jew le li jiġi diskuss.

Imma nemmen li almenu għandna naslu s'hemmhekk; s'issa għanda ma wasalniex.

Is-sena l-oħra konna għamilna żewġ rapporti fuq żewġ affarijiet li, fl-opinjoni tagħna, kienu importanti.

Fihom konna daħħalna wkoll xi stampi biex forsi ninkoraġġixxu lill-membri biex jarawhom u forsi xi ħadd minnhom jgħid: L-Ombudsman qal "hekk", issa x'se nagħmlu?

Iżda jiddispjaċini ngħid li ma kienx il-każ.

Madankollu se nkomplu f'din it-triq.

Fil-fatt lestejna żewġ rapporti oħra u din is-sena se nippubblikawhom u se nibagħtuhom lill-Parlament ħalli naraw x'se jiġri.

Il-ħsieb tiegħi hu li jekk is-suġġett ta' dawn ir-rapporti jkun jimmerita allura l-Parlament għandu jieħu azzjoni dwaru u jipprova jara jekk hemmx inġustizzja jew le, jekk dak il-proxxmu għandux raġun jew le.

B'hekk l-individwu jkollu s-sodisfazzjon li r-rapport wasal fejn kellu jasal.

Ħafna drabi għaċ-ċittadin dan ikun biżżejjed.

Ovvjament dan jiġri biss fil-każ li rapport ikun jimmerita l-attenzjoni tal-Parlament għax jekk ma jimmeritahiex allura ma jimmeritahiex.

Aħna mhux qed ngħidu li dak li jgħid l-Ombudsman huwa dejjem tajjeb.

Wieħed minn dawk ir-rapporti kien fuq id-dritt li jkun hemm spiżerija f'ċerti postijiet fejn ikun hemm kumitat amministrattiv, bħal Burmarrad pereżempju.

Dan kien suġġett li jinteressa lil madwar 18-il distrett differenti imma bqajna bla sodisfazzjon.

Ma nafux kif spiċċa dan ir-rapport; lanqas nafu jekk marx il-Qorti.

Aħna nixtiequ li għallinqas dak li jkun ikun jaf li xi ħadd rah ir-rapport.

Ir-rapport l-ieħor kien fuq l-aċċess taċ-ċittadin għall-primary healthcare.

Dan ukoll huwa suġġett importanti għaċ-ċittadini.

Jekk dawn ir-rapporti ma jiġux ikkunsidrati, bilfors li tonqos il-fiduċja taċ-ċittadin anke fl-istituzzjoni tal-Ombudsman.

Jien li nixtieq hu li npoġġu bilqiegħda flimkien u naraw hekk hux dan l-aħjar mod ta' kif ir-rapporti tal-Ombudsman jingħataw is-saħħa.

Jista' jkun li dan huwa l-aħjar mod imma jekk hemm modi oħra jien lest li nikkunsidrahom għax għalija l-importanti hu li x-xogħol tagħna jiġi evalwat u apprezzat biex iċ-ċittadin ikun jaf li hekk irid isir biex jara jekk hemmx inġustizzja jew le.

Kemm ilni Ombudsman il-kelma 'konfrontazzjoni' m'għadhiex tintuża fl-uffiċċju tal-Ombudsman.

Aħna ma nikkonfrontawx lid-dipartimenti jew l-amministrazzjoni.

Aħna qegħdin hemm l-ewwel nett biex nassistu liċ-ċittadin u mbagħad lill-amministrazzjoni, jekk ikun hemm bżonn.

LOUISE GRECH: Fil-każ tal-ispiżerija ta' Burmarrad kienet l-awtorità li kienet irrifjutat il-liċenzja, hux hekk?

Jidhirli li kienet baqgħet issostni din id-deċiżjoni.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Iva, u aħna fir-rapport dan il-punt ittrattajnieh u kkritikajna d-deċiżjoni tal-awtorità.

Għax din mhix qorti, l-awtorità hija enti li ddeċidiet hekk.

Għalhekk aħna ħassejna li wieħed għandu jipprova jara jekk l-awtorità kenitx qed tinterpreta tajjeb dan il-każ.

Jien mhux qed ngħid li kienet qed tinterpretah ħażin, imma jekk kienet qed tinterpretah ħażin forsi nistgħu nirranġawh.

Il-ħsieb tiegħi huwa biss li l-affarijiet jaslu u tittieħed deċiżjoni dwarhom.

Jista' jkun li għandu raġun l-Onor.

Grech dwar il-fatt li kienet l-awtorità li baqgħet issostni li l-interpretazzjoni tagħha hija tajba u m'għandux ikun hemm din l-ispiżerija.

MR SPEAKER: Il-punt tiegħek dwar il-każ li rrefera għalih l-Onor.

Grech huwa dwar l-interpretazzjoni, jekk kienx hemm amministrazzjoni ħażina jew le.

Dak huwa r-rwol tal-Ombudsman.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Dan ma japplikax biss għal dan il-każ, japplika għal kulħadd.

MR SPEAKER: L-Onor.

CLAUDETTE BUTTIGIEG: F'Baħar iċ-Ċagħaq ukoll hemm sitwazzjoni simili però r-residenti qaluli li meta ndagaw sabu li kummerċjalment m'hemmx biżżejjed residenti biex spiżerija tibqa' għaddejja u allura forsi din hija xi ħaġa li wieħed għandu jaraha.

Ħalli mmur lura għal xi ħaġa li qal l-Ombudsman fil-bidu dwar l-outreach li jrid ikun hemm speċjalment minħabba l-kummissarji l-ġodda dwar is-saħħa, l-edukazzjoni u l-ippjanar.

Din hija xi ħaġa li kienet laqtitni anke meta qrajt id-dokument.

Nixtieq inkun naf jekk l-Ombudsman jaħsibx li wasal iż-żmien li l-Uffiċċju tiegħu jagħmel kampanja biex jipprova jeduka lin-nies dwar il-fatt li għal ċerti affarijiet wieħed m'għandux għalfejn imur il-qorti għax jista' jirrikorri għall-Uffiċċju tal-Ombudsman.

Qed nistaqsi għax fil-baġit m'hemmx flus iddedikati għal hekk.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Aħna ta' kull xahar noħorġu statement dwar id-diversi voti tal-baġit u dejjem nagħtu publicity, eċċ. Però li qed tgħid l-Onor.

Buttigieg huwa korrett.

Fil-fatt aħna qegħdin fil-proċess li nagħmlu pjan biex iċ-ċittadin jiġi edukat mhux biss permezz tal-media, minkejja li din tilħaq ħafna nies, iżda wkoll billi nagħtu pubbliċità f'ċerti postijiet.

Pereżempju fl-Isptar Mater Dei se nwaħħlu posters li juru li jekk wieħed ma jinqediex mill-customer care tal-isptar allura jista' jmur post ieħor.

Aħna ma nidħlux fuq l-amministrazzjoni; kull każ l-ewwel irid jgħaddi through the normal channels.

Madankollu huwa importanti ħafna li wieħed ikun jaf fejn għandu jmur.

Sfortunatament hawn Malta jew nagħmlu tliet xhur ngħidu u ngħidu u anke jsiru xi żewġ programmi dwar xi ħaġa, jew inkella ma ngħidu xejn.

Pereżempju f'dawn l-aħħar tliet xhur l-ammont ta' lmenti li resqu quddiemna naqas għax kulħadd qed iħabbat bibien oħra.

Ilbiraħtlula kelli laqgħa Kastilja mal-Prim Ministru u għedtlu li għalissa aħna mhux qed nikkritikawhom għax għadhom fil-honeymoon u hu weġibni li jekk il-honeymoons kollha jkunu hekk, kieku qatt ma żżewweġ!

Din hija fażi inevitabbli u jien bħala Ombudsman ma neħux gost li wieħed imur iħabbat il-bibien għax dak ifisser li qed jinstabu soluzzjonijiet… però naf li eventwalment kulħadd isib il-livell tiegħu.

CLAUDETTE BUTTIGIEG: Il-ħidma dejjem tibda minn ilment?

Dik hi l-impressjoni li ħadt mir-rapport.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Il-ħidma tagħna jew tibda minn ilment - u ġeneralment hekk jiġri - jew inkella naħdem on my own initiative, jiġifieri nara li hemm problema xi mkien u nipprova nara x'jista' jsir dwarha.

Ġeneralment aħna complaint driven però l-ħidma ex officio dan l-aħħar qed tiżdied.

Pereżempju l-Kummissarju għas-Saħħa, is-Sur Charles Messina, qiegħed jindirizza oqsma partikolari li huwa common knowledge li hemm problema fihom u dan qed jagħmlu mingħajr ma rċieva lmenti.

Jiġifieri qiegħed jippreżumi li lmenti hemm iżda ma waslux għandna.

DEBORAH SCHEMBRI: L-ewwel nett irrid ngħid li l-fatt li fir-rapporti tiegħu l-Ombudsman daħħal l-istampi huwa tajjeb għax forsi hekk in-nies jarawhom aktar!

It-tieni nett nixtieq nistaqsi jekk hemmx xi suġġetti partikolari li huma rikorrenti, jiġifieri li jaslu quddiemkom aktar minn oħrajn.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Iva, ilmenti dwar atti regolari tal-amministrazzjoni dejjem ikollna.

Pereżempju lmenti dwar promozzjonijiet u xi eżerċizzji simili tal-Forzi Armati ta' Malta, dejjem ikollna.

L-istess dwar dawk li huma permessi tal-MEPA u affarijiet li għandhom x'jaqsmu mas-sanità u t-trasport.

Illum ikollna problemi minn persuna li tifqa' t-tyre tal-karozza tagħha fit-triq sa persuna li jkunu qatgħulha l-elettriku!

Jiġifieri l-ilmenti huma varjati ħafna.

U forsi dak huwa s-sabiħ tax-xogħol tal-Ombudsman; tant hu varjat li ma tiddejjaq qatt.

Kultant tkun tista' tagħmel eżerċizzju li bis-saħħa tiegħu tevita li s-sena ta' wara jkollok ħafna lmenti.

Pereżempju fl-Armata fl-1996 kien sar eżerċizzju li apparentement kien massakru għax kellna madwar 200 ilment fuqu.

Solvejniehom wieħed wieħed imma mbagħad għamilna eżerċizzju biex naraw eżattament x'kienet il-problema.

Fil-fatt konna ħriġna ċerti regoli li ġew adottati mill-FAM, li mbagħad ħarġet dokument ta' ordni dwar kif isiru l-promozzjonijiet.

Għalkemm l-abbuż dejjem se jibqa', għallinqas wieħed jaf li kull sena jew kull sentejn se joħorġu xi promozzjonijiet, jekk ovvjament ikun hemm vacancies.

Minn dak iż-żmien 'l hawn in-numru ta' lmenti mill-FAM naqas drastikament.

Dan ma jfissirx li ma jsirux inġustizzji imma l-mod kif inti tindirizza l-kwestjoni jagħmel differenza.

CLAUDIO GRECH: Il-Kummissarji issa ilhom joperaw għal madwar għaxar xhur u għaldaqstant nistaqsi: X'kienet l-esperjenza f'dak li għandu x'jaqsam mal-kunċett tas-sussidjarjetà fuq dawn it-temi prinċipali?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Għalija kienet esperjenza pożittiva ħafna għal diversi raġunijiet.

Waħda mir-raġunijiet prinċipali hija li f'kull qasam minn dawn hemm persuna li hija kważi teknika.

Pereżempju l-Kummissarju għall-Ambjent u l-Ippjanar, is-Sur David Pace, kważi qatta' ħajtu kollha fil-qasam tal-ippjanar, filwaqt li l-Kummissarju għas-Saħħa, is-Sur Charles Messina, qatta' ħajtu fil-qasam tas-saħħa.

Allura dawn in-nies iħossu l-problemi ferm aktar milli nħosshom jien.

Meta kien jiġi xi ħadd b'każ konness mas-saħħa xorta kont nieħu ħsiebu bl-assistenza mill-uffiċċju tagħna.

Imma l-Kummissarju Messina mhux biss jista' japprezza iżjed it-tbatija tal-persuna imma anke l-kumplikazzjonijiet.

Irrid ngħid ukoll li l-fatt li aħna tim wieħed jgħin għax jekk, pereżempju, kummissarju jkollu problema dwar kif jinterpreta l-Att dwar l-Ombudsman jew dwar kif wieħed jaġixxi fuq xi liġi oħra, jista' jikkonsulta miegħi.

Għandna konsultazzjoni għaddejja l-ħin kollu u din issolvi ħafna affarijiet.

Apparti dan, ir-rapporti jsiru kollha bl-istess mod għax is-support services huma l-istess, l-investigation officers huma l-istess u l-approach ta' kif isiru r-rakkomandazzjonijiet huwa l-istess ukoll.

Jiġifieri hemm ċerta uniformità u allura naħseb li on paper ħadmet.

Bażikament issa li rridu huwa li nħaddmuha qalb in-nies.

CLAUDIO GRECH: Mil-lat ta' ippjanar hemm koperazzjoni bejn il-MEPA u l-Kummissarju għall-Ambjent u l-Ippjanar?

U l-aċċess għall-informazzjoni qiegħed jingħata?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: L-aċċess għall-informazzjoni huwa statutorjament obbligatorju, m'għandniex problema.

Fir-rigward tal-ippjanar irrid ngħid li t-tranżizzjoni bejn l-Awditur tal-MEPA li kien hemm qabel u l-Kummissarju għall-Ambjent u l-Ippjanar kienet waħda extremely smooth.

Fil-fatt we took over his cases, kellna abbokamenti miegħu dwar f'liema stat kienu u fejn kien hemm bżonn li nkomplu komplejna.

Kellna wkoll koperazzjoni sħiħa mal-MEPA.

Biex inserraħ l-imħuħ ngħid li la fil-MEPA u lanqas f'xi dipartiment ieħor ma sibna xi ostaklu aħna u niġbru l-informazzjoni.

Kultant ikun hemm daqsxejn riluttanza biex jirrisponduna malajr imma mill-bqija qatt ma kien hemm xi diffikultà.

Dan mhux għax jafu li għandi s-saħħa imma għax hemm il-koperazzjoni.

L-istess mat-taqsima tal-ippjanar, dejjem morna tajjeb.

Kulħadd ikollu stili differenti.

L-Awditur tal-MEPA ta' qabel kellu ċertu stil ta' kif jindirizza l-affarijiet filwaqt li l-Kummissarju Pace għandu stil differenti, imma fl-aħħar mill-aħħar kollha japplikaw l-istess prinċipji u jaslu għall-istess konklużjonijiet.

CLAUDIO GRECH: F'paġna 25 tar-rapport hemm punt interessanti ħafna fuq il-kunċett ta' medjazzjoni dwar l-ippjanar.

Dan daħal fis-seħħ?

Qiegħed jiġi eżerċitat?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Dan il-kunċett japplika għall-ippjanar u għal kollox.

Peress li aħna m'aħniex konfrontazzjonali u lanqas oltre, parti mix-xogħol tagħna hija li nipprovaw inġibu ż-żewġ naħat flimkien.

Fil-fatt kellna ħafna kwestjonijet fejn ġibna 'l-amministrazzjoni u lil min kien qiegħed iressaq l-ilment flimkien u sibna soluzzjoni.

Xi kultant wieħed isib li lment dam sentejn biex jiġi deċiż għaliex ikunu għaddejjin dawn it-tip ta' negozjati.

Aħna m'għandniex saħħa fin-negozjati imma għandna l-awtorità li meta nlaqqgħu ż-żewġ partijiet flimkien inkunu nistgħu naraw xi tkun il-problema u jekk nistgħux insolvu xi ħaġa fiha.

U kien hemm ħafna okkażjonijiet simili.

L-ewwel semmejt il-każ tal-FAM li ġie riżolt frott ta' konsultazzjoni bħal din, però kellna wkoll diversi każijiet oħrajn li fihom indaħal l-Uffiċċju tiegħi.

Fost dawn kien hemm każi li kellhom x'jaqsmu mal-WasteServ u mal-GreenPak.

Ikollna ħafna okkażjonijiet fejn inlaqqgħu liż-żewġ partijiet flimkien, naraw xi tkun il-problema u nipprovaw insolvuha.

Jekk jirnexxilna, mhux biss inkunu solvejna dik il-problema imma anke l-problemi ta' ħafna oħrajn għax ħafna nies ikollhom l-istess problema.

Jiġifieri f'dan is-sens medjazzjoni teżisti.

Din mhix medjazzjoni formali tal-qorti imma huwa intervent għax dak huwa x-xogħol tal-Ombudsman, li jiddefendi liċ-ċittadin kontra l-amministrazzjoni.

Nistgħu niddefenduh a spada tratta u nistgħu niddefenduh bil-medjazzjoni.

Wieħed jaġixxi skont il-bżonn.

CARMELO ABELA: Ftit ilu l-Ombudsman wieġeb mistoqsija tal-Onor.

Claudio Grech dwar il-MEPA u fl-opinjoni tiegħi dak li qal jikkuntrasta mar-rapport tas-sena li għaddiet.

L-Ombudsman dak iż-żmien kien qal li ma kienx kuntent bir-response time tal-MEPA.

Jista' għaldaqstant jgħid jekk wara li kien għamel dak il-kumment kienx hemm titjib vis-à-vis il-MEPA?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Jiġu żmenijiet fejn ikollok diffikultà ta' komunikazzjoni, mhux biss fil-MEPA.

Ġieli jkun hemm permanent secretary li għalih ma jkunx daqshekk importanti li l-affarijiet tal-Ombudsman jimxu malajr u allura ma jkunx hemm response mingħandu.

Tant hu hekk li ta' kull sena l-Principal Permanent Secretary jitlobna nagħtu l-opinjoni tagħna fuq is-segretarji permanenti għall-fini ta' performance bonus u ġieli jkun il-każ li ngħidulu, pereżempju, li minn 15-il Permanent Secretary, għaxra huma tajbin imma tnejn mhumiex daqstant tajbin għax ma jikkoperawx.

Fil-każ tal-MEPA kien hemm żmien, speċjalment qabel ma ġie nominat Dr Ian Stafrace bħala CEO, fejn kien hemm diffikultà.

Tinsewx li dak iż-żmien aħna ma kellniex awtorità fuq il-MEPA.

Għalkemm kellna awtorità ġenerali, ix-xogħol kien qed isir mill-Awditur tal-MEPA, is-Sur Joe Falzon, li kellna relazzjonijiet tajbin ħafna miegħu.

Ma nistax niftakar eżattament x'kien hemm miktub fl-Ombudsplan tas-sena l-oħra, però 99% tal-kuntrast li hemm ġej minn hemm.

Jien qatt ma niftakar żmien fejn għedna li għandna bżonn niġbdulhom widnejhom bl-ikrah.

Dik it-tip ta' ħidma qatt ma kellna.

CARMELO ABELA: Bejn wieħed u ieħor, l-Uffiċċju tal-Ombudsman kemm idum biex jaqta' lment?

Kemm hu r-response time tal-Uffiċċju tiegħek?

Ikun hemm ċirkostanzi fejn inti, jew il-Kummissarji, tħossu li tridu tipposponu d-deċiżjoni tagħkom?

U jekk iva, xi tkun ir-raġuni?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Il-ħajja tal-ilmenti tvarja ħafna.

The average wouldn't be more than nine months imma mbagħad ikun hemm ilmenti li jdumu sentejn u anke iżjed.

Ir-raġuni ġeneralment tkun li jkun hemm xi ħaġa li minħabba fiha ma tkunx tista' taħdem.

Pereżempju kellna lmenti minn uffiċjali tal-FAM però l-Armata opponiet li dawn jitressqu quddiemna għax, skont il-liġijiet tal-Armata, uffiċjal bilfors irid imur għand il-President tar-Repubblika.

Aħna għedna li għalina din ma tagħmilx sens u li ma naqblux, tant li spiċċajna domna sentejn u nofs - jekk mhux tliet snin - niddiskutu fuq jekk għandhomx dritt jew le li jressqu l-ilment quddiemna.

Aħna argumentajna li jekk bilfors iridu jmorru għand il-President allura qed jiġu mċaħħda mid-dritt li jersqu għand l-Ombudsman, għax jien mhux se mmur kontra dak li jgħid il-President.

CARMELO ABELA: Skużani se ninterrompik, però int qed tgħid li l-Armata bdiet issostni li skont il-liġi tal-Armata uffiċjal l-ewwel irid imur għand il-President u mbagħad imur għand l-Ombudsman?

(Interruzzjonijiet) Ladarba l-liġi tgħid hekk, l-Armata ma kenitx qed tmur kontra l-liġi.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Però mbagħad fl-Att dwar l-Ombudsman hemm miktub li l-uffiċjali tal-FAM għandhom id-dritt imorru għand l-Ombudsman.

Għalhekk hemm kunflitt bejn dak li tgħid il-liġi tagħna u dak li tgħid il-liġi tal-Armata li saret qabel.

Għalhekk konna domna b'dak il-każ.

MR SPEAKER: Imma nifhem li dik kienet ġie riżolta.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Konna domna apposta għax qamet il-kwestjoni dwar jekk hemmx bżonn li titbiddel il-liġi.

Konna għedna li m'hemm bżonn inbiddlu xejn, kemm niftiehmu mal-President li l-ewwel jiġu għandna u jekk wieħed ma joħroġx sodisfatt mingħandna mbagħad jista' jmur għandu, però sakemm wasalna għal din il-konklużjoni laħqu għaddew kważi tliet snin.

Fil-fatt il-każi spiċċajniehom sitt xhur ilu.

Ikun hemm ħafna ċirkostanzi bħal dawn fejn inti teħel u ma tkunx tista' timxi.

Jekk inti tipprova tinnegozja biex tirranġa l-affarijiet trid toqgħod tistaqsi lil dak u lill-ieħor, toqgħod tistenna risposta u ż-żmien jgħaddi.

U din hija xi ħaġa faċli ħafna li tiġri.

Madankollu on the whole ma naħsibx li hija kwestjoni ta' ineffiċjenza tas-sistema.

Is-sistema taħdem imma dan bħall-qorti.

Jekk ikollok kawża fuq diviżjoni mhux se tispiċċaha f'sitt xhur imma huwa d-dover tagħna li dawn ngħaġġluhom.

MR SPEAKER: L-Onor.

CARMELO ABELA: Nixtieq nistaqsi ftit dwar il-finanzi li naf li huma approvati mill-Parlament.

Inti għedt li din is-sena kien hemm bżonn spiża addizzjonali minħabba li l-Uffiċċju kiber, eċċ. Però qed ninnota li taħt "special expenditure", l-"improvements to property" naqsu fuq is-sena ta' qabel filwaqt li żdied l-"equipment".

Tista' tispjega ftit dwar din iż-żieda?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Fid-dinja dejjem hemm raġuni għal kollox.

Fi żmien is-Sur Sammut, l-Uffiċċju tagħna kien wieħed xħiħ, jiġifieri kien jibża' għall-flus, u allura ġemmajna ftit flus.

Meta għamilna l-projections tagħna tal-flus li għandna bżonn biex nespandu, il-capital expenditure, sibna li hemm bżonn €0.5 miljun u l-Parlament approva n-€0.5 miljun.

Meta ġejna biex nattwaw il-proġett, min-naħa tal-Ministeru għall-Finanzi qalulna: Għandkom dawk il-flus kollha!

Ħudu minn hemm.

Allura ħadu milli kellna, jiġifieri ftaqarna aħna u naqas il-vot.

Fil-fatt naqas il-vot mhux għax mhux qed isir żvilupp imma għax qed isir b'fondi li hemm internament.

Aħna ma oġġezzjonajniex; veru li batejna għax konna bil-għaqal, imma ma jimpurtax.

MR SPEAKER: Xi ħaġa li ssir dik!

L-Onor.

CLAUDIO GRECH: Jien naħseb li waħda mill-aktar għodod b'saħħithom li għandek huma l-own initiative investigations.

Allura issa tista' tinformanana x'inhu għaddej u xi pjan hemm għall-bqija ta' din is-sena?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Li nista' ngħidlek żgur huwa li bħalissa qed isiru tnejn, u kważi huma lesti, fuq il-qasam tas-saħħa.

Waħda hija fuq il-waiting lists u d-Dipartiment tal-Emerġenza u l-oħra fuq ix-shortages tal-mediċini.

Hemm tnejn oħra li qed isiru fuq l-ambjent; waħda fuq l-edukazzjoni in konnessjoni mal-ambjent u l-oħra fuq noise pollution jew xi ħaġa simili.

Ovvjament dawn ma jkunux ipprogrammati, fis-sens li mal-ewwel tas-sena ngħidu li se nagħmlu hekk.

Li jiġri hu li inti u għaddej tiltaqa' ma' dawn l-affarijiet u wieħed kważi tiġih l-ispirazzjoni.

Niftakar li s-sena l-oħra kien hawn l-Onor.

Dalli hawnhekk u ġustament kienet ilmentat li ma kienx hemm biżżejjed minn dawn l-own initiatives.

Sa ċertu punt huwa veru għax hemm il-biża' li jekk tibda tagħmel own initiative fuq "X" jiġi xi ħadd ieħor u jgħidlek: Għax m'għamiltx hekk fuq "Y"?

Għax in-nies jippretendu li inti tieħu ownership ta' kollox.

Imma ma tistax taħdem hekk.

Allura you have to be focused u tagħżel dawk l-areas li f'dak il-mument … Però din hija għodda b'saħħitha u naturalment aktar ma tużaha aktar ikun aħjar.

Jekk tużaha ħafna mbagħad trid toqgħod attent mill-whiplash ta' wara.

MR SPEAKER: L-Onor.

CARMELO ABELA: L-Ombudsman qed jitkellem fuq l-own initiative reports imma aħna nafu li anke l-Awditur Ġenerali jagħmel dan it-tip ta' rapporti.

Qed ikun hemm diskussjonijiet, forsi f'każijiet bħal dawn, biex wieħed jara li l-ewwel nett ma jiġix iddupplikat ix-xogħol li forsi jkun sar mill-Awditur Ġenerali, li wkoll huwa uffiċjal ta' dan il-Parlament kif inhu l-Ombudsman, u wkoll biex ikun hemm kollaborazzjoni bejn iż-żewġ istituzzjonijiet, li nerġa' ngħid, huma uffiċjali tal-Parlament?

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Din hija osservazzjoni ġusta ħafna.

Fil-fatt l-Awditur Ġenerali jagħmel rapporti tajbin ħafna u jien mhux sorpriż li jirnexxielu joħroġhom, meta għandu staff ta' 90 ruħ jew 100 ruħ u aħna għandna 18-il ruħ.

Imma l-livell tar-rapporti tal-Awditur huwa livell għoli ħafna.

Huwa kapaċi jagħmel rapporti anke f'areas li jien kważi lanqas inqishom li huma strettament tiegħu.

Veru li fl-aħħar mill-aħħar kollox huwa flus imma hemm areas li mhumiex eżattament ta' flus u hu jidħol fihom u jagħmel rapport dwarhom.

Li qed tgħid int qatt ma dħalna fih, imma lili okkorrieli dan il-punt.

Forsi huwa l-każ li meta wieħed jiġi biex jagħmel ċerti eżerċizzji li ma jkunux strettament biss fuq finanzi u forsi jkun hemm daqsxejn overlapping, jara jekk dawk l-eżerċizzji jistgħux isiru flimkien.

Din ġieli għaddietli minn rasi imma qatt ma indirizzajtha u naħseb li hemm lok li wieħed jaraha.

Però bħala livell ta' rapporti jien għandi ammirazzjoni lejn il-mod kif l-Awditur Ġenerali joħroġ ir-rapport tiegħu.

Dan apparti l-kontenut.

Imma dik hija xi ħaġa oħra.

L-Onor.

CLAUDIO GRECH: Punt li semmietu wkoll l-Onor.

Buttigieg huwa dak marbut mal-externalization ta' dak li tagħmel inti.

Jien naħseb li hemm ħafna valur fil-fatt li dan isir.

Hemm barra hemm garr u aħna nafu għax il-kostitwenti tagħna jiġu għandna bil-garr tagħhom.

Imma naħseb li l-ewwel nett m'hemmx għarfien biżżejjed ta' x'inhu r-rwol tal-Ombudsman u fejn jidħol l-Ombudsman.

Barra minn hekk, hemm min jaf x'inhu l-Ombudsman imma mhux familjari ma' dak li jrid jagħmel biex jasal għandu.

U n-numru ta' lmenti li jaslu għandna individwalment żgur li jistgħu jaslu għandek għax aħna ma nkunux nistgħu nwassluhomlhom imma inti mil-lat amministrattiv forsi tkun tista' twassalhom aħjar.

X'se jagħmel din is-sena l-Uffiċċju biex itejjeb din is-sitwazzjoni?

Barra minn hekk, l-Uffiċċju kif qed juża l-għodda tat-teknoloġija li għandna llum?

Nafu li llum aktar minn 70% tad-djar għandhom aċċess għat-teknoloġija u allura inti qisek għandek a captive population li lilha tista' twassal kemm dak li tkun qed tagħmel inti, kif ukoll il-€1 miljun li qed jiġu vvotati.

B'dan il-mod fil-verità l-ħidma tal-Uffiċċju tiegħek tkun qed tissarraf f'ħafna aktar minn sempliċement dawk it-300 każ li jkollkom quddiemkom kull sena.

Aktar minn hekk nixtieq nistaqsi kif in-nies ikunu jafu x'inhuma d-drittijiet tagħhom vis-à-vis l-Ombudsman u kif jistgħu jużaw is-servizzi tiegħek.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Onor. Grech, hawn Malta ma tantx aħna mdorrijin … Fl-Ingilterra, biex tmur tmur għand l-Ombudsman Parlamentari, trid tgħaddi through your MP, inkella ma tistax taqdih.

Fil-fatt din id-direct action se jdaħħluha din is-sena.

Aħna għandna sistema aħjar imma fil-verità, kemm ilni Ombudsman jien, jiġifieri tmien snin, nista' ngħid li rċevejt ilment wieħed biss through an MP, li kien tal-Onor.

Evarist Bartolo, u xejn iżjed.

Għalhekk jien naħseb li parti mix-xogħol tal-outreaching huwa wkoll ta' interess għall-membri tal-Parlament.

It-tieni ħaġa li rrid ngħid hija li aħna Uffiċċju żgħir ħafna, jiġifieri r-riżorsi tagħna, at this stage, mhumiex kbar.

Bir-riforma interna li qed nagħmlu l-unika persuna ġdida li daħħalna kienet Director General to head the administration u ħloqna l-post ta' research and communications officer.

Fil-fatt illum dan ix-xogħol jagħmlu, imma issa se jiffoka biss fuqu.

Kif taf inti, aħna noħorġu case notes kull tliet xhur, noħorġu l-annual report, noħorġu rapporti oħra u għandna l-website.

Jiġifieri ġà hemm ċerti mezzi, imma dawn mhux bilfors li jilħqu biżżejjed nies.

Il-website qiegħda hemm imma kemm iħarsu lejha nies?

Jekk iħarsu lejha 3,000 ruħ, it-300,000 ruħ l-oħra ma jħarsux.

Jiġifieri hemmhekk għad hemm ħafna xogħol xi jsir u hija intenzjoni tagħna li nagħmlu dan it-tip ta' outreaching għax naħseb li bażikament huwa fl-interess taċ-ċittadin.

Din wieħed irid jara kif jaħdimha.

MR SPEAKER: L-Onor.

CARMELO ABELA: Nixtieq ngħaddi kumment anke għall-konsiderazzjoni tal-Ombudsman.

L-ewwel nett naħseb li b'mod ġenerali n-nies jafu bl-Uffiċċju tal-Ombudsman.

Li forsi ma jafux hija l-proċedura ta' kif jersqu lejn l-Ombudsman u hemmhekk naqbel mal-kollega tiegħi.

Mill-banda l-oħra ma rridux nagħtu l-impressjoni li t-300,000 ruħ jew l-400,000 ruħ l-oħrajn li ma jħarsux lejn il-website kollha għandhom xi ilment.

Hemm ilmenti li huma personali u naħseb li dawk, more or less, jersqu għand l-Ombudsman, għax jafu bih.

Mhux kulħadd jersaq għandu għax ikun hemm min jgħid li mhux bilfors se jkollu redress peress li l-Ombudsman jista' jagħmel biss rakkmandazzjoni.

U fl-opinjoni tiegħi, hekk għandu jkun, li l-Ombudsman jagħmel biss rakkmandazzjoni.

Min-naħa l-oħra naħseb illi li jkun hemm aktar awareness huwa importanti.

Jiġifieri għandu jkun hemm an ongoing effort biex wieħed jeduka aktar fis-sens li l-istituzzjoni tal-Ombudsman qiegħda hemmhekk għaċ-ċittadini.

Però mbagħad hemm tip ta' lmenti oħrajn li huma personali imma .… Għalhekk naħseb li tajjeb li jsiru rapporti fuq suġġett partikolari.

Pereżempju f'dawn l-aħħar snin naħseb li l-qasam tas-saħħa kien fuq fomm kulħadd, speċjalment il-waiting lists.

Jista' jkollok mijiet, biex ma nesaġerax, li jdumu jistennew erbgħa, ħamsa jew sitt snin għal xi operazzjoni jew oħra.

Ma jistax ikun li l-Ombudsman joqgħod jidħol f'dawn il-problemi personali u allura jagħmel sens li naraw x'inhi s-soluzzjoni b'mod ġenerali.

Naturalment il-Gvern tal-ġurnata jkun qed jaħdem fuq dawn l-issues.

Naħseb li l-ebda Gvern ma jieħu gost li jkollu dawn il-listi, hu min hu l-Gvern, però finalment dan huwa stat ta' fatt. Filwaqt li huwa tajjeb li wieħed jirreklama l-funzjoni tal-Ombudsman li jidħol f'każijiet individwali, naħseb li lkoll naqblu li jekk ikun hemm 3,000 ruħ – dan qed insemmih bħala eżempju – jistennew xi tip ta' operazzjoni, ma jistax ikun li dawn kollha jmorru quddiem l-Ombudsman!

Għax imbagħad dan lil min se jqabbeż?!

Għalhekk naħseb li jagħmel sens li din l-issue tiġi indirizzata b'mod ġenerali.

Wieħed irid jirrikonoxxi li kull Gvern ikun qed jipprova jagħmel dak li jista' biex is-sitwazzjoni tiġi indirizzata.

Però nemmen li li huwa importanti li l-funzjoni tal-Ombudsman tiġi reklamata.

MR SPEAKER: Jien mhux se ninterrompi lill-Onor.

Abela imma bħalissa din il-laqgħa qed tiġi live steamed u jkun hawn min qed isegwi.

Carmelo Abela, juri li dan il-Parlament qed jagħmel minn kollox biex jersaq lejn in-nies.

Kif għedt, bħalissa hawn il-live streaming u forsi 'l quddiem ikollna servizz aħjar ukoll.

DR JOSEPH SAID PULLICINO: Kumment li kien għamel l-Ombudsman ta' New Zealand li kien ifformola l-liġi ta' Malta kien li the main job of the Ombudsman is to find himself out of a job u sa ċertu punt għandu raġun.

Bażikament ix-xogħol tagħna huwa li kemm jista' jkun innaqqsu l-ilmenti, u jekk tindirizza l-problemi endemiċi inti tkun qed toqtol ħafna mir-raġunijiet għalfejn in-nies għandhom jiġu għandek.

Però lmenti se jkun hemm dejjem fil-pajjiż.

Aħna nispeċjalizzaw fl-ilmenti imma huwa inevitabbli li jkollok l-ilmenti, li kultant ikunu ġustifikati u l-ġustizzja tkun tirrikjedi intervent.

Però ħafna drabi s-sodisfazzjon taċ-ċittadin mhuwiex li jsib rimedju.

Fil-fatt meta bniedem wara li jkun ġie għandek, turih il-file u tgħidlu: "Hawnhekk "hekk", "hekk" u "hekk", u ma tawkx dak li kont qed tippretendi għax dak mhux suppost ħadtu", jifhimha u meta jifhimha tkun naqqastlu nofs l-inkwiet għax ikun jaf fejn qiegħed.

Din hija xi ħaġa importanti ħafna.

Nista' ngħid, pereżempju, li aħna nirċievu wkoll eluf ta' telefonati.

Għalhekk qed ngħid li kultant l-istatistika tqarraq bik għax ma jfissirx li x-xogħol li nagħmlu huwa biss dak li jidher fl-istatistika.

MR SPEAKER: Grazzi.

(Onor. Membri: No) Il-mistoqsija hi li l-Kumitat jaqbel li jirrikkmanda lill-Kamra li l-Ombudsplan għas-sena 2013 jiġi approvat mill-Kamra.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con.

MR SPEAKER: Jien nirringrazzja lill-Ombudsman talli bil-preżenza u bil-preżentazzjoni tiegħu approvajna dan l-Ombudsplan.

Issa nixtieq ninforma lill-Kumitat li fi ftit ġranet oħra ngħaddulkom it-traskrizzjoni ta' dak kollu li ntqal f'din il-laqgħa ħalli mbagħad inkunu nistgħu nressqu fil-Kamra l-mozzjoni għall-approvazzjoni tal-Ombudsplan 2013.

Nirringrazzja lill-Ombudsman, Dr Joseph Said Pullicino, u nagħtih il-bqija tal-ġurnata t-tajba.

XOGĦOL TAL-KAMRA

MR SPEAKER: L-Onor.

Carmelo Abela jista' jagħtina indikazzjoni dwar kif se nkunu mexjin fix-xogħol tal-Kamra għal din il-ġimgħa u l-ġimgħa d-dieħla?

CARMELO ABELA: Grazzi, Mr Speaker.

Fil-fatt fis-seduta tal-lejla se nikkonkludu d-dibatittu dwar il-mozzjoni ta' ringrazzjament għad-Diskors tal-President, kif diġà ftehemna f'seduta preċedenti.

Fadal jitkellmu biss il-Kap tal-Oppożizzjoni u l-Prim Ministru.

Wara li jagħlaq dak id-dibattitu, se nkomplu bid-diskussjoni fuq it-Tieni Qari tal-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kodiċi Ċivili, Abbozz Nru 5.

Għada nkomplu b'dan l-Abbozz ta' Liġi.

Min-naħa tal-Gvern fadal xi kelliema.

Ma nafx jekk l-Oppożizzjoni fadlilhiex iktar kelliema fuq dan l-Abbozz ta' Liġi.

MR SPEAKER: L-Onor.

Ma jidhirlix li fadlilna iktar.

Jekk ikun hemm ninfurmak illejla.

Però, s'issa jidher li min-naħa tagħna m'hemmx aktar kelliema fuq dan l-Abbozz.

CARMELO ABELA: Kif għedt, min-naħa tal-Gvern fadal numru ta' kelliema li se jkomplu jitkellmu llum u fis-seduta ta' għada.

MR SPEAKER: Mela wara li tintemm id-diskussjoni fuq id-Diskors tal-President, inkomplu bid-diskussjoni fuq l-Abbozz ta' Liġi li semmejt u jitkellmu l-kelliema tal-Gvern.

Għada nkomplu bl-istess diskussjoni.

CARMELO ABELA: Hekk hu.

Imbagħad hemm Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Self tal-Gvern u l-Għoti ta' Self lir-Repubblika Ellenika – Abbozz Nru. 7 - u l-mozzjoni tal-ANFA, Mozzjoni Nru 35 dwar ir-Ratifika tat-Trattat dwar Stabilità, Koordinazzjoni u Governanza, li jidhirli li se jiġu ttrattati mill-Kumitat Permanenti għall-Affarijiet Ekonomiċi u Finanzjarji nhar l-Erbgħa li ġej.

Dawn jirrigwardaw ftehim fuq attiv finanzjarju nett u bonds tal-Gven Grieg.

Malli l-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Finanzjarji jikkonkludi d-diskussjoni dwarhom, jersqu għall-approvazzjoni tal-Kamra.

Hemm imbagħad Abbozz ta' Liġi, li ġà sar l-Ewwel Qari tiegħu, li jemenda diversi liġijiet dwar il-funzjonijiet tal-membri parlamentari.

Jien infurmat li se jiġi ppubblikat għada, però, naf li kopja ta' dan l-Abbozz ta' Liġi għaddiet għand l-Oppożizzjoni through is-Segretarju Parlamentari l-Onor.

Owen Bonnici madwar għaxart ijiem ilu.

Nixtieq nistaqsi jekk l-Oppożizzjoni hijiex lesta li nibdew niddiskutuh fis-seduta ta' għada filgħaxija jew ta' nhar l-Erbgħa.

DAVID AGIUS: Dan l-Abbozz ta' Liġi għad irridu niddiskutuh fil-Grupp Parlamentari, u peress li jidher li għandna xi diffikultajiet dwaru, naħseb li jkun prematur li ngħid li nistgħu niddiskutuh nhar l-Erbgħa.

MR SPEAKER: Allura qed ngħidu li jekk ikun hemm qbil, fis-seduta tal-Erbgħa tibda d-diskussjoni dwar l-Abbozz ta' Liġi li jemenda diversi liġijiet dwar il-funzjonijiet ta' membri parlamentari?

Dik hija x-xewqa min-naħa tal-Gvern, imma naturalment subject li jkun hemm qbil mill-Oppożizzjoni.

Xi ħaġa oħra li nixtieq insemmi hija li llejla se nitolbu l-permess tal-Kamra biex inressqu mozzjoni għas-sostituzzjoni ta' membru fil-Kumitat għall-Affarijiet Soċjali.

Il-ħsieb huwa li l-Onor.

Joseph Sammut, li kien inħatar membru fuq dan il-kumitat, jiġi sostitut mill-Onor.

Dejjem jekk l-Oppożizzjoni taqbel.

MR SPEAKER: Ma naħsibx li hemm diffikultà, hux hekk?

DAVID AGIUS: M'hemmx oġġezzjoni.

MR SPEAKER: Mela dik il-mozzjoni titressaq fil-ħin tal-mozzjonijiet.

CARMELO ABELA: Tajjeb ukoll li ninforma lill-Kumitat li fil-preżent qed infasslu mozzjoni biex temenda l-Ordnijiet Permanenti.

Malli jkun finalizzata ngħaddu kopja immedjatament lin-naħa tal-Oppożizzjoni imma għalissa ma nistax nagħti d-dettalji għax irridu niffinalizzaw xi punti.

MR SPEAKER: Jien irrid infakkarkom li qed nistennew li jsiru xi emendi qabel ma nippubblikaw l-Ordnijiet Permanenti mill-ġdid.

CARMELO ABELA: Uħud mill-emendi huma dawk li konna semmejna xi żewġ laqgħat ilu.

MR SPEAKER: Ħalli nfakkar ftit lill-Kumitat.

Bejn l-1995 u llum, fl-iStanding Orders saru diversi emendi żgħar.

Xi tliet seduti ilu kont ippreżentajt abbozz ta' mozzjoni biex dawn l-emendi jiġu inkorporati u kien jidher li ma kienx hemm problemi.

Carmelo Abela xtaq aktar żmien għax ried jara jekk jistgħux jidħlu xi emendi oħra, kif jidher li se jkun hemm.

Jien nixtieq li nlestu din il-mozzjoni malajr kemm jista' jkun għax kellna nwaqqfu l-istampar.

CARMELO ABELA: Il-ħsieb huwa li din il-ġimgħa stess - nittamaw li bejn għada u pitgħada - ngħaddu l-emendi li qed nipproponu lill-Membri tal-Oppożizzjoni.

Il-mozzjoni b'dawn l-emendi mbagħad tidħol fil-Motion Book u minn hemm tgħaddi għall-approvazzjoni tal-Kamra.

Inklużi f'dawk l-emendi hemm dawk li għaddewlna s-Sedja u l-Iskrivan tal-Kamra.

MR SPEAKER: L-Onor.

DAVID AGIUS: Aħna ma nsibu l-ebda diffikultà biex napprovaw dawk l-emendi li diġà ġew għall-attenzjoni tagħna, imma jekk se jidħlu emendi oħrajn inkun irrid nirriferihom lill-Grupp Parlamentari tiegħi.

F'dak il-każ allura l-affari ttul aktar.

MR SPEAKER: Jien nifhem li tkun trid tikkonsulta mal-Grupp Parlamentari, imma peress li għandna l-proċess tal-pubblikazzjoni wieqaf nixtieq il-permess ta' dan il-Kumitat biex fuq dawk l-affarijiet li qegħdin naqblu ...

DAVID AGIUS: Jien ma nafx x'emendi se jiġu proposti, Sur President.

Fir-rigward ta' dawk l-emendi li diġà ġew imressqa, tista' tmexxi.

Imma jekk se jitressqu emendi kontroversjali jew oħrajn li nkunu għad irridu narawhom, il-proċess se jitwal.

MR SPEAKER: Jien ma nixtieqx intawwal, anke għaliex mhux ġust għall-Membri Parlamentari l-ġodda li tajthom il-kelma li se nagħtihom il-pubblikazzjoni bl-emendi up to date.

Ovvjament għalissa din ma nistax ngħaddiha lill-Istamperija tal-Gvern.

Forsi allura l-emendi li għad iridu jiġu proposti jistgħu jitressqu taħt mozzjoni separata.

Tista' titressaq u tiġi approvata l-mozzjoni li għaddejtilkom jien u mbagħad l-emendi li għad iridu jitressqu min-naħa tal-Gvern, jitressqu taħt mozzjoni separata?

L-Onor.

CARMELO ABELA: Kif tlabna dakinhar, Mr Speaker, aħna nixtiequ nagħmlu mozzjoni waħda li fiha jkun hemm dawk l-emendi li għaddiet is-Sedja kif ukoll xi ftit emendi oħrajn li ovvjament se ngħaddu minn qabel lill-Membri tal-Oppożizzjoni.

Imbagħad meta l-Oppożizzjoni tiddiskuti dawn l-emendi ...

DAVID AGIUS: Allura nistgħu nistennew li dawn l-emendi jaslu għandna bejn illum u għada?

MR SPEAKER: L-Onor.

DAVID AGIUS: L-emendi għall-iStanding Orders li ppreżentatilna s-Sedja min-naħa tagħna huma cleared.

Jekk issa se jitressqu oħrajn ġodda, inkunu nistgħu niddiskutuhom l-Erbgħa u mmexxu.

Jekk jitressqu emendi oħrajn li jkunu run of the mill, min-naħa tagħna se ngħidulkom li tistgħu tmexxu.

Imma jekk se jkun hemm emendi li dwarhom ikollna xi problema, allura mbagħad inkunu rridu niddiskutuhom bejnietna.

Rigward il-proposta li dawn l-emendi li għad iridu jitressqu niddiskutuhom nhar l-Erbgħa, ovvjament jien irrid inkellem ftit lill-Grupp ħalli naraw jekk nistgħux ngħaġġlu biex niddiskutu dawn l-emendi fil-grupp parlamentari.

Jekk le, fil-każ aħna se nikkomunikaw mal-Gvern u naraw x'nistgħu nagħmlu għal nhar l-Erbgħa.

MR SPEAKER: Għall-ġimgħa d-dieħla nistgħu naraw x'xogħol hemm ippjanat?

Qed nistaqsi għax il-ġimgħa d-dieħla jien se nkun imsiefer fuq delegazzjoni parlamentari u għalhekk nixtieq inkun naf x'xogħol se jkun hemm quddiem il-Kamra.

Irrid ninformakom ukoll li għalkemm konna ftehemna li se nagħmlu laqgħa oħra tal-Kumitat fit-12 ta' Ġunju fis-6.30 p.m., se jkollna niftiehmu għal data oħra għax mill-Alġerija naslu Malta għal xi t-8.30 p.m. Il-connection flights mill-Alġerija huma terribbli!

Jiġifieri aħjar niftiehmu għal ġurnata oħra.

L-Onor.

CARMELO ABELA: Nittamaw li sal-ġimgħa d-ddieħla l-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Ekonomiċi u Finanzjarji jkun lesta d-diskussjoni fuq l-Abbozz ta' Liġi kif ukoll il-mozzjoni ħalli nimxu minn hemm.

Sadanittant hemm ukoll Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Bank Ċentrali ta' Malta, li qed nittamaw li ma jdumx ma jkun finalizzat.

Ovvjament irridu nimxu mal-prassi ta' sebat ijiem notice jew inkella ftehim mal-Oppożizzjoni biex Abbozz jitressaq qabel.

Però aħna qed nittamaw li din il-ġimgħa l-emendi għall-Att dwar il-Bank Ċentrali ta' Malta jkunu lesti.

Kif għadni kemm għedt, jekk ma jkunux għadhom għaddew is-sebat ijiem mill-pubblikazzjoni, ikun hemm ftehim mal-Oppożizzjoni biex jitressaq qabel.

MR SPEAKER: L-Onor.

DAVID AGIUS: Din il-ġimgħa aħna nerġgħu niltaqgħu, mhux bħala Parlament imma fil-laqgħa li jkollna għall-okkażjoni tas-Sette Giugno.

Nixtieq nistaqsikom ukoll jekk intomx se tinformaw lill-Kamra dwar ix-xogħol li sar fil-Kumitat għall-Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġi fir-rigward tal-emendi għall-Kodiċi Kriminali.

CARMELO ABELA: Fil-fatt, Sur President, dan għandu jsir illum fis-6.30 p.m. miċ-Chairman ta' dak il-Kumitat, l-Onor.

Fearne, li huwa ċ-Chairman tal-Kumitati Permanenti dwar l-Affarijiet Barranin u Ewropej, kellu numru ta' dokumenti xi jqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra.

XOGĦOL IEĦOR

MR SPEAKER: Fl-aħħar laqgħa ta' dan il-Kumitat jien tajt il-kelma li ngħaddi xi dokumenti lill-Membri tal-Kumitat in konnessjoni mal-wirja li hemm propost li ssir fil-bini tal-Parlament il-ġdid.

Dawn huma kopja tal-att konsultattiv li bis-saħħa tiegħu twaqqfet il-Fondazzjoni Parlament ta' Malta flimkien mal-istatut tal-istess fondazzjoni, kopja taċ-ċertifikat li jagħti l-identità legali ta' din il-Fondazzjoni kif ukoll kopja tal-awtorizzazzjoni tal-amministraturi tal-Fondazzjoni ffirmata f'Marzu ta' din is-sena.

Hawnhekk ta' min jgħid li sa dak iż-żmien l-amministraturi kienu l-membri li kienu jifformaw il-kumitat matul il-leġiżlatura li għaddiet.

Tajt il-kelma li nagħti wkoll kopja tal-ftehim bejn il-Fondazzjoni Parlament ta' Malta u l-Bank of Valletta p.l.c. in its capacity as Trustee of the BOV Cultural Heritage Trust kif ukoll kopja tat-terms of reference tal-kumitat eżekuttiv li waqqaf dan il-ftehim.

Dan il-kumitat eżekuttiv huwa inkarigat mill-manteniment u mill-aġġornament ta' din l-esebizzjoni.

Qed ngħaddilkom ukoll, kif tajt il-kelma li se nagħmel, id-dokument informattiv dwar il-proposta ta' Network Publications għall-esebizzjoni dwar il-Parlament Malti.

Dawn id-dokumentazzjonijiet li semmejt qegħdin kollha għad-dispożizzjoni tal-Membri.

Issa nixtieq ninforma lill-Kumitat ukoll li wara li f'seduta numru 4 tad-9 t'April ta' din is-sena l-Onor.

Albert Fenech, f'isem il-Malta Heart Foundation, kien ta defibrillator b'donazzjoni lill-Kamra - u din hija xi ħaġa li jkun tajjeb jekk il-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra jkun jafha - illum kellna laqgħa mar-rappreżentanti ta' Technoline Ltd. li taw dan l-apparat u li se jipprovdu taħriġ dwar l-użu ta' dan l-apparat.

Dan l-apparat issa se jiġi installat u s-sessjonijiet ta' taħriġ dwar l-użu tiegħu se jsiru filgħodu, il-Ġimgħa, 5, 12 u 19 ta' Lulju.

Nixtieq nieħu l-okkażjoni biex f'isem il-Kamra u f'isem dan il-Kumitat nirringrazzja lill-Onor.

Albert Fenech għal dan il-ġest nobbli li wera.

MR SPEAKER: Nistgħu, qabel ma nagħlqu, nikkonfermaw il-Minuti ta' Laqgħa numru 3?

L-Onor.

DAVID AGIUS: F'paġna 4 tal-Minuti hemm miktub dan il-kliem:

"Id-Deputat Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Ewropej u t-Twettiq tal-Manifest Elettorali qajjem il-punt dwar il-mod kif tiġi reġistrata fil-Minuti l-assenza ta' Membri Parlamentari mis-seduti parlamentari.

Il-Kumitat qabel li din il-materja kellha tiġi diskussa aktar 'il quddiem.".

Issa jien fhimt li kellna nagħmlu working paper fuq din il-ħaġa.

MR SPEAKER: Hekk hu.

Fil-fatt imbagħad hemm dan il-kliem:

"Fuq proposta tal-Onor.

Għax din hija xi ħaġa li qajjimtha inti u jidher li l-Kumitat kien qed jaqbel dwarha.

DAVID AGIUS: Mela allura jien għandi kopja tal-Minuti kif kienu drafted qabel!

MR SPEAKER: Ħalli naqrahielek:

"Fuq proposta tal-Onor.

David Agius, il-Kumitat qabel li kellha titħejja working paper fuq is-suġġett li tkun tista' tiġi diskussa mill-Kumitat aktar 'il quddiem.".

MR SPEAKER: Allura l-Minuti jistgħu jiġu approvati?

Il-Minuti ta' Laqgħa numru 3 li saret fis-27 ta' Mejju 2013, ġew ikkonfermati.

MR SPEAKR: Sar il-ħin.

Peress li, kif diġà informajt lill-Kumitat, ma nistgħux niltaqgħu fit-12 ta' Ġunju, il-laqgħa li jmiss se ssir f'data li tiġi kkomunikata aktar tard.

Grazzi.

Fil-5.25 pm il-Kumitat aġġorna.

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees hbc


KUMITAT PERMANENTI DWAR IX-XOGĦOL TAL-KAMRA

LAQGĦA NRU.

It-Tnejn, 3 ta' Ġunju 2013

Il-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra ltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta,

Mr Speaker, l-Onor Anġlu Farrugia, ippresieda.

PREŻENTI

L-Onor Louis Grech, Deputat Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Ewropej u t-Twettiq tal-Manifest Elettorali, l-Onor Carmelo Abela, l-Onor David Agius, l-Onor Mario de Marco u l-Onor Deborah Schembri.

Kienu preżenti wkoll l-Onor Claudette Buttigieg u l-Onor Claudio Grech.

Il-Kumitat qabel li l-minuti tal-laqgħa Nru 3 li saret fis-27 ta' Mejju, 2013 kellhom jiġu konfermati aktar tard matul il-laqgħa tal-Kumitat.

Il-Kumitat stieden lill-Imħallef Emeritus Dr Joseph Said Pullicino, Ombudsman, sabiex jieħu parti fil-Kumitat ħalli jikkummenta b'mod ġenerali kif ukoll iwieġeb għal xi mistoqsijiet jew osservazzjonijiet li jistgħu jsirulu fuq l-Ombudsplan 2013 li tpoġġa fuq il-Mejda tal-Kamra tad-Deputati fl-1 ta' Ottubru 2012.

Saret diskussjoni dwar l-Ombudsplan 2013 li fiha ħadu sehem il-Membri kollha preżenti.

Wara d-diskussjoni, il-Kumitat qabel li jirrakkomanda lill-Parlament l-approvazzjoni tal-Ombudsplan 2013.

Għaldaqstant it-transcript ta' din il-laqgħa kellu jiġi ċirkolat lill-Membri Parlamentari sabiex sussegwentement titressaq fil-Kamra l-mozzjoni għall-approvazzjoni tal-Ombudsplan 2013.

XOGĦOL TAL-KAMRA

L-Onor Carmelo Abela informa lill-Kumitat li l-ħsieb tal-Gvern kien li:-

1. kif kien ġie miftiehem fil-laqgħa preċedenti tal-Kumitat, fis-seduta ta' dakinhar, it-Tnejn, 3 ta' Ġunju 2013, kellha tintemm id-diskussjoni fuq l-Indirizz b'risposta għad-Diskors tal-President ta' Malta, bl-aħħar żewġ kelliema jkunu l-Kap tal-Oppożizzjoni u l-Prim Ministru;

2. il-Kamra mbagħad kellha tgħaddi biex tkompli bid-diskussjoni fuq it-Tieni Qari tal-Abbozz ta' Liġi biex jemenda l-Kodiċi Ċivili – Abbozz Nru. 5 – bid-diskussjoni titkompla fis-seduti ta' wara;

3. malli tintemm id-diskussjoni fil-Kumitat Permanenti għall-Affarijiet Ekonomiċi u Finanzjarji dwar l-Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Self tal-Gvern u l-Għoti ta' Self lir-Repubblika Ellenika – Abbozz Nru. 7 – il-Kamra kellha tgħaddi biex tiddiskuti dan l-Abbozz ta' Liġi fi stadju tat-Tieni Qari;

4. malli tintemm id-diskussjoni fil-Kumitat Permanenti għall-Affarijiet Barranin u Ewropej dwar il-Mozzjoni Nru 35 dwar ir-Ratifika tat-Trattat dwar Stabilità, Koordinazzjoni u Governanza, il-Kamra kellha tgħaddi biex tapprova din il-mozzjoni;

5. fis-seduta tat-Tnejn, 3 ta' Ġunju 2013, kellha titressaq mozzjoni mingħajr avviż sabiex l-Onor Anthony Agius Decelis jinħatar membru fil-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Soċjali minflok l-Onor Joseph Sammut;

6. it-Tlieta, 4 ta' Ġunju 2013, kellu jiġi ppubblikat l-Abbozz ta' Liġi li jemenda diversi liġijiet dwar il-funzjonijiet tal-Membri Parlamentari – Abbozz Nru. 9 – li kopja tiegħu kienet diġà għaddiet għand il-grupp parlamentari tal-Oppożizzjoni; u li fi ftit jiem oħra kellu jiġi ppubblikat ukoll Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Bank Ċentrali;

7. il-mozzjoni biex jiġu emendati l-Ordnijiet Permanenti tal-Kamra kellha tkun finalizzata fi żmien qasir, liema mozzjoni kellha tgħaddi għand il-grupp parlamentari tal-Oppożizzjoni qabel titressaq fil-Kamra.

Fuq dan il-punt l-iSpeaker ħeġġeġ liż-żewġ naħat sabiex iħaffu l-proċess ħalli l-Ordnijiet Permanenti emendati jkunu jistgħu jiġu ppubblikati fl-aqsar żmien possibbli.

L-Onor David Agius informa lill-Kumitat li min-naħa tal-Oppożizzjoni ma kienx hemm oġġezzjoni għal dan il-pjan tax-xogħol.

AFFARIJIET OĦRA

L-iSpeaker informa lill-Kumitat li l-laqgħa li kien imiss ma setgħetx issir l-Erbgħa, 12 ta' Ġunju, 2013, kif miftiehem fil-laqgħa preċedenti tal-Kumitat, peress li hu kien se jkun qed imexxi delegazzjoni parlamentari fl-Alġerija.

L-iSpeaker informa lill-Kumitat ukoll li wara d-diskussjoni li saret fl-aħħar laqgħa tal-Kumitat fuq l-esibizzjoni permanenti dwar il-Parlament ta' Malta, kien se jgħaddi lill-membri kopja ta' dawn id-dokumenti –

6 - Kopja tal-att kostituttiv li bis-saħħa tiegħu twaqqfet il-Fondazzjoni Parlament ta' Malta flimkien mal-istatut tal-istess Fondazzjoni;

7 - Kopja taċ-ċertifikat li jagħti identità legali lill-Fondazzjoni Parlament ta' Malta;

8 - Kopja tal-awtorizzazzjoni tal-amministraturi tal-Fondazzjoni Parlament ta' Malta ffirmata f'Marzu 2013;

9 - Kopja tal-ftehim li sar bejn il-Fondazzjoni Parlament ta' Malta u l-Bank of Valletta p.l.c. fil-kapaċità tiegħu ta' Trustee of the BOV Cultural Heritage Trust, dwar l-esibizzjoni tal-Parlament Malti flimkien mat-terms of reference tal-kumitat eżekuttiv imwaqqaf bl-istess ftehim, li huwa nkarigat mill-manteniment tal-esibizzjoni ; u

10 - Dokument informattiv dwar il-proposta ta' Network Publications għall-esibizzjoni dwar il-Parlament Malti.

L-iSpeaker informa lill-Kumitat li wara li f'seduta Nru 4 tad-9 ta' April 2013, l-Onor.

Albert Fenech, f'isem il-Malta Heart Foundation, kien offra lill-Parlament defibrillator, kienet saret laqgħa mal-kumpannija li kienet se tagħti dan l-apparat, Technoline Ltd, fejn ġie miftiehem li wara li tistalla l-apparat, toffri wkoll taħriġ dwar l-użu tiegħu.

Il-laqgħat ta' taħriġ kienu se jsiru fil-5, fit-12 u fid-19 ta' Lulju 2013.

L-iSpeaker, f'isem il-Kumitat u f'isem il-Kamra kollha, irringrazzja lill-Onor Albert Fenech għal dan il-ġest nobbli.

Il-Minuti tal-laqgħa Nru 3 li saret fis-27 ta' Mejju, 2013, kienu konfermati.

Fis-5.25 pm il-Kumitat aġġorna għal data li kellha tkun komunikata aktar tard.

SKRIVAN TAL-KAMRA

ANĠLU FARRUGIA

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees docx


KUMITATI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI

KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AFFARIJIET BARRANIN U EWROPEJ

AVVIŻ

Laqgħa Nru. 3

L-Erbgħa, 5 ta' Ġunju 2013 fis-6.30 pm

L-Onor.

Christopher Fearne, President tal-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Barranin u Ewropej, javża li l-Kumitat se jiltaqa' nhar l-Erbgħa, 5 ta' Ġunju 2013 fis-6.30 pm fil-Kamra tal-Kumitati fil-Palazz il-Belt b'din l-aġenda:-

Affarijiet amministrattivi.

Laqgħa mad-Deputat Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Barranin tal-Montenegro, s-Sur Igor Luksic.

Diskussjoni dwar ir-Rakkomandazzjoni tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin tal-Parlament Ewropew dwar reviżjoni fl-organizzazzjoni u l-funzjonament tal-European External Action Service (EEAS).

Diskussjoni fuq Mozzjoni Nru. 35 ippreżentata mill-Ministru għall-Finanzi dwar ir-Ratifika tat-Trattat dwar Stabbilita', Koordinazzjoni u Governanza magħmul fi Brussell fit-2 ta' Marzu 2012.

Affarijiet oħra.

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees bar


KUMITATI TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI

KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AFFARIJIET tal-familja

AVVIŻ

Laqgħa Nru 1

L-Erbgħa, 05 ta' Ġunju 2013 fis-7.30 p.m.

L-Onor.

Anthony Agius Decelis, President tal-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet tal-Familja, javża li l-Kumitat se jiltaqa' nhar l-Erbgħa, 05 ta' Ġunju, 2013 fis-7:30 p.m. fil-Kamra tal-Kumitati fil-Palazz il-Belt b'din l-aġenda:-

Introduzzjoni dwar il-Politika tal-Gvern fuq il-Familja.

Preżentazzjoni mill-Ministru Għall-Familja u Solidarjetà Soċjali.

Affarijiet oħra.


KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AFFARIJIET TAL-FAMILJA

(Rapport Uffiċjali u Rivedut)

Laqgħa Nru 1

L-Erbgħa, 5 ta' Ġunju, 2013

Stampat fl-Uffiċċju tal-Iskrivan

Prezz €2.50

Laqgħa Nru 1

L-Erbgħa, 5 ta' Ġunju, 2013

Il-Kumitat iltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-7.34 p.m.

INTRODUZZJONI DWAR IL-POLITIKA TAL-gVERN FUQ IL-fAMILJA

THE CHAIRMAN (Onor. Anthony Agius Decelis): L-ewwel ħaġa nixtieq niġbed l-attenzjoni tagħkom li dan il-Kumitat se jkun qiegħed jiġi rekordjat kemm bħala audio kif ukoll bħala video permezz tal-internet.

L-aġenda tal-lum tikkonsisti fi tliet punti prinċipali.

Se nibda billi nagħmel introduzzjoni qasira bħala Chairman ta' dan il-Kumitat u mbagħad se nitlob lill-Ministru sabiex tagħtina l-preżentazzjoni tagħha fuq il-politika tal-Gvern preżenti dwar il-familja.

Wara nkunu nistgħu niddiskutu xi affarijiet oħra, fosthom l-aġenda tal-laqgħa li jmiss biex niftiehmu meta se nerġgħu niltaqgħu u biex naraw x'se niddiskutu fil-laqgħat li ġejjin.

Kollegi nixtieq nibda billi nirringrazzjakom tal-preżenza tagħkom u talli qegħdin tipparteċipaw f'dan il-Kumitat.

Permezz tal-esperjenza vasta li kull wieħed u waħda minna għandu, ninsab ċert li se noffru opportunitajiet, ħsebijiet, ħidma u riżultati għall-ġid ta' dan il-Parlament u għas-soċjetà Maltija u Għawdxija b'mod ġenerali.

Il-familja hija importanti fis-soċjetà tagħna u ħafna jgħidu u jemmnu li l-familja hija s-sisien tas-soċjetà Maltija u Għawdxija.

Jiena naħseb li min ikun qed jgħid hekk ma jkunx sejjer żbaljat!

U għalkemm illum għandna ħafna forom differenti ta' familji, dawn kollha huma importanti u rridu naraw li nagħtuhom l-ispazju li jixraqilhom, bid-drittijiet u bid-dmirijiet li kull tip ta' familja għandu jkollha fis-soċjetà tagħna.

Huwa importanti li jkollna familji stabbiliti għax il-familja hija waħda mill-istrutturi li tgħallimna n-normi u allura l-familja hija dak is-sors li minnu nitgħallmu x'suppost nagħmlu u x'mhux suppost nagħmlu fis-soċjetà.

U dan huwa importanti biex ikollna l-aħjar ċittadini possibbli.

Id-dieta, id-drawwiet, il-vizzjijiet u l-istil ta' ħajja kollha jiġu regolarizzati minn kif wieħed jiġi soċjalizzat fil-familja tiegħu.

Nistgħu ngħidu li l-familja tinfluwenza dan kollu u għalhekk nistgħu ninnotaw kemm il-familja għandha rwol importanti biex tkompli ssostni dawk id-drawwiet li aħna, tradizzjonalment għandna għeżież għalina, kif ukoll bidliet ġodda li s-soċjetà tagħna qiegħda tgħaddi minnhom.

Żgur li bil-parteċipazzjoni ta' kull wieħed u waħda minna se joħorġu ħafna iktar ideat u ħafna iktar sitwazzjonijiet u ħsebijiet differenti li rridu niżviluppaw matul din il-leġiżlatura vis-à-vis il-familja.

It-tfal, iż-żgħażagħ, il-ġenituri u n-nanniet kollha għandhom rwol differenti u importanti fil-familja; kollha għandhom il-bżonnijiet u d-diffikultajiet tagħhom.

Aħna nistgħu ntejbu u nagħtu s-suġġerimenti ta' kif jistgħu jitjiebu l-bżonnijiet ta' kull grupp u ta' kull membru.

Irridu wkoll li jsir apprezzament siewi tal-irwol li jagħti kull membru fl-istess familja.

Naħseb li l-familji għandhom ħafna sfidi u opportunitajiet.

Issa aħna rridu nkunu kapaċi biex flimkien nidentifikaw dawn l-isfidi u l-opportunitajiet u nagħtu l-aħjar gwida lil dawk li jkunu qegħdin isegwuna.

L-irwol tan-nanniet fil-familja u fis-soċjetà tagħna għandu jkun apprezzat u studjat.

Huwa fatt li l-average life expectancy qiegħda tiżdied.

Naturalment ilkoll kemm aħna nixtiequ li l-poplu tagħna jgħix iktar fit-tul u li jkun aktar b'saħħtu u li jgħix aktar komdu.

Żgur li dan il-fatt se joffri opportunitajiet, bżonnijiet u sfidi ġodda.

Għandek il-baby boom u l-fatt li llum qegħdin ngħixu fi żmien imsejjaħ "the age of the aging", li se jpoġġi quddiemna sfidi u opportunitajiet ġodda.

Irridu li l-workforce tagħna tkun b'saħħitha u li tiggarantixxi x-xogħol lil dawk li diġà qegħdin jaħdmu kif ukoll li toffri opportunitajiet ta' xogħol lil dawk il-ħaddiema ġodda biex b'hekk ikollna work force mobility u dak li jkun ikun jista' jaspira biex ikollu paga u kondizzjonijiet ta' xogħol aħjar.

Iż-żgħażagħ tagħna, li wkoll huma membri importanti fil-familja tagħna, għandu jkollhom l-aħjar edukazzjoni possibbli ħalli huma wkoll isiru l-aħjar ċittadini possibbli.

B'hekk ikunu jistgħu jsiru l-mexxejja tal-lum u l-mexxejja ta' għada.

Permezz tal-edukazzjoni tagħhom ikunu jistgħu jagħmlu futur għalihom u għall-maħbubin tagħhom.

Aħna rridu li ż-żgħażagħ ikollhom l-aħjar spazju possibbli biex javvanzaw fil-karrieri tagħhom.

Lil ħafna żgħażagħ irridu nagħtuhom ukoll is-sapport tagħna biex meta jkunu għaddejjin minn żmien diffiċli, ikunu jistgħu jsibu s-sapport tal-istituzzjonijiet kollha.

It-tfal huma innoċenti u vulnerabbli u għalhekk irridu nagħtuhom l-aħjar trobbija u naraw li dawn ma jiġux abbużati, injorati jew inkella b'xi mod jew ieħor diskriminati.

Ovvjament it-tfal huma importanti wkoll fil-familji tagħna u aħna rriduhom jikbru fl-iktar mod fejn l-imħabba għalihom tifjorixxi u f'ambjent fejn ikunu jistgħu jieħdu l-ikbar imħabba possibbli.

Naħseb li dawn huma l-membri kollha li jifformaw parti mill-familja tagħna.

Naħeb li fix-xhur li ġejjin għandu jkollna ħafna suġġetti marbutin mal-familja li nistgħu niddiskutu bejnietna, fosthom in-nuqqas ta' xogħol, il-faqar relattiv u reali, in-nuqqas ta' edukazzjoni, l-irwoli importanti li kull membru tal-familji tagħna għandu, il-forom differenti ta' familji li għandna llum, il-ħajja twila u b'saħħitha, l-istili ta' ħajja differenti u ħafna u ħafna suġġetti oħra li lkoll flimkien nistgħu nippromwovu.

U għalhekk għandna noħolqu l-aġenda tagħna biex inkunu ta' servizz mhux biss għall-Parlament imma għall-poplu in ġenerali.

PREŻENTAZZJONI MILL-MINISTRU GĦALL-FAMILJA U SOLIDARJETÀ SOĊJALI

THE CHAIRMAN: Bi pjaċir kbir illum nilqa' magħna lill-Ministru Marie Louise Coleiro Preca, li fuq dan is-suġġett naħseb li dejjem tat l-input tagħha, u li llum qiegħda magħna biex tispjegalna l-politika tal-Gvern vis-à-vis il-familja Maltija.

Għal-laqgħa tal-lum jien kelli nistabilixxi l-aġenda imma nixtieq li għal-laqgħat futuri l-aġenda tkun xi ħaġa li lkoll kemm aħna nagħtu l-input tagħna għaliha.

Għalhekk, filwaqt li nirringrazzjakom talli qegħdin hawnhekk, nitlob lill-Ministru sabiex tibda l-preżentazzjoni tagħha.

MARIE LOUISE COLEIRO PRECA (Ministru għall-Familja u Solidarjetà Soċjali): Sur President, l-ewwel nett nixtieq nagħti ħajr lilek ta' din l-istedina li għamiltli u napprezza ħafna li l-Membri ta' dan il-Kumitat laqgħu din il-proposta sabiex niġi hawnhekk u nindirizza dan il-Kumitat.

Dan il-Kumitat kien twaqqaf lejn l-aħħar tal-leġliżlatura l-oħra proprju fuq mozzjoni li kienet ressqet l-Oppożizzjoni.

Dak iż-żmien jien kont waħda mill-proponenti ta' din il-mozzjoni.

Issa forsi għal ħafna, li jkollok kumitat li jitratta speċifikament il-familja u mbagħad li jkollok ukoll kumitat ieħor li jitratta l-affarijiet soċjali għall-familja jarawh bħala xi ħaġa żejda għax ma jifhmux daqshekk il-ħtieġa li jkollna focus partikolari fuq il-familja.

Ir-raġuni hi li aħna ma nistgħux nibqgħu ma nagħtux każ tal-bidliet li qegħdin iseħħu ta' kuljum fil-familja.

U li jkollna kumitat bħal dan fl-ogħla istituzzjoni tal-pajjiż inkunu nistgħu nagħtu iktar viżibilità u vuċi għall-bżonnijiet tal-familja, kif ukoll li nissensibilizzaw aktar u aktar lill-istess policy makers.

Allura aktar apprezzajt il-fatt li għandi din l-opportunità li nispjega x'inhu jagħmel dan il-Ministeru fir-rigward tal-bżonnijiet tal-familja u l-politika favur il-familja.

Għalhekk se ngħid ftit xi pjanijiet hemm f'dan ir-rigward, anke fil-kuntest tal-mandat elettorali li għandu dan il-Gvern.

Qabel bdejna din il-laqgħa jiena qassamt organigram li juri x'jeżisti diġà f'dan ir-rigward u bażikament għamilna stock tal-istrutturi li kienu diġà jeżistu fil-Ministeru kif ukoll ta' dawk l-istrutturi li aħna rajna li mhumiex qegħdin hemmhekk sabiex fuqhom u permezz tagħhom, mhux biss niżviluppaw l-istrateġiji u l-policies li għandna bżonn, imma sabiex fuq kollox nimplimentaw dawk il-policies li rridu nkunu qegħdin immexxu 'l quddiem.

U allura, forsi qabel nispjega x'inhuma l-għanijiet tal-policies eventwali li se nkunu qegħdin immexxu 'l quddiem, xtaqt nagħti spjegazzjoni ħafifa dwar l-istrutturi li nidejna u ħabbarna madwar għaxart ijiem ilu.

Fuq in-naħa tax-xellug qed taraw struttura li hija maħsuba għall-familja u fuq in-naħa tal-lemin tagħkom qed taraw struttura li hija maħsuba għat-tfal.

Imma kif qed taraw kollox jgħaqqad flimkien.

Mela ħalli nibdew inħarsu lejn dik l-istruttura li għandha x'taqsam mal-familja.

In-National Commission for the Family kienet teżisti bħala struttura imma waħedha rajniha li kienet se tkun ftit wisq biex inkunu nistgħu nibnu dak li għandna nibnu u biex inwassluh għall-implimentazzjoni.

U allura bdejna naraw kif se nsaħħu din il-Kummissjoni Nazzjonali Familja, li r-remit tagħha huwa li tiżviluppa l-policies biex imbagħad tirrikmanda dawn il-policies.

Wieħed mill-impenji elettorali ta' dan il-Gvern huwa t-twaqqif tal-Forum Nazzjonali Familja.

Dan il-forum qed narawh bħala proċess konsultattiv kontinwu tal-familji mill-għeruq.

Dan ifisser li l-konsultazzjoni trid tiġi minn isfel u li mbagħad dik il-konsultazzjoni titwassal għand il-Kummissjoni Nazzjonali Familja, li trid tagħrbel xi jkun ġej minn isfel ħalli tara kif se tieħu postha proprju f'dawk il-policies biex dawn ikunu jistgħu jirriflettu l-aspirazzjonijiet tal-familji tagħna u l-bidliet soċjo-ekonomiċi li jkunu qegħdin jitwettqu, u allura jinfluwenzaw u jagħmlu mpatt fuq il-qagħda soċjali u ekonomika tal-familja tagħna.

Fuq in-naħa tax-xellug ta' din l-istruttura qed taraw tliet kaxxi li huma bir-roża.

Dawk inqisuhom aħna bħala l-imsieħba periferali ta' din l-istruttura.

U allura hemmhekk isib postu wkoll dan il-Kumitat Permanenti dwar il-Familja u l-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Soċjali.

Aħna nixtiequ li nkunu qegħdin nikkonsultawkom u nitolbukom tgħinuna fil-proċess tal-konsultazzjoni, anke billi tistiednu lis-soċjetà ċivili hawnhekk ħalli ġġibuha fl-ogħla istituzzjoni tal-pajjiż.

Nitolbukom tikkonsultaw dwar l-issues li tixtiequ twasslu lill-Kummissjoni Nazzjonali Familja.

B'hekk b'din il-konsultazzjoni li tkun tiela' mill-komunitajiet tagħna, mill-għeruq, kif ukoll bil-konsultazzjoni li intom tkunu qegħdin tmexxu hawnhekk f'dan il-Kumitat u fil-Kumitat dwar l-Affarijiet Soċjali, inkunu nistgħu nġibu stampa aktar ħolistika tal-aspirazzjonijiet li dan il-pajjiż qiegħed jiżviluppa f'dan il-kuntest.

Imbagħad hemm l-Università ta' Malta, fejn għandna diversi fakultajiet u dipartimenti li jagħmlu ħafna riċerka u studju f'dan ir-rigward u hija verament ħasra li ma nikkunsidrawhomx biex b'hekk, anke l-istess policies tagħna, wara li jkunu kkonsultati mill-għeruq mis-soċjetà ċivili, ikunu wkoll research based, ħalli kemm jista' jkun nersqu 'l quddiem b'rakkomandazzjonijiet ta' policies li jkunu jirriflettu r-realtajiet u jkunu bbażati fuq hands on experience.

Meta l-Kummissjoni Nazzjonali Familja tkun ħadmet f'dan il-kuntest, tkun trid tagħmel ir-rakkomandazzjonijiet tagħha lill-Ministeru.

Imbagħad, min-naħa tal-Ministeru jkun lest sabiex jitlob li jsiru diskussjonijiet min-naħa tal-Kunsill Malti għall-Iżvilupp Ekonomiku u Soċjali.

Aħna nemmnu li l-politika soċjali ta' dan il-pajjiż fir-rigward tal-familja mhijiex attribwita għal min jaħdem fil-qasam tal-politika soċjali imma tikkonċerna wkoll lil dawk kollha li jaħdmu fil-qasam ekonomiku.

Nemmnu wkoll li dawk l-interventi li rridu nagħmlu permezz ta' policies f'waqthom, biex intejbu l-kwalità tal-ħajja tal-familji tagħna, jekk ma nagħmluhomx fil-pront jistgħu jħallu mpatt ekonomiku u finanzjarju.

Allura hemmhekk nixtiequ mhux biss li nġibu għall-attenzjoni tal-istake holders fil-livell tal-Kunsill Malti għall-Iżvilupp Ekonomiku u Soċjali imma nixtiequ wkoll nisimgħu lilhom biex naraw x'għandhom xi jgħidulna fil-kuntest ta' dak li nkunu qed niddiskutu.

B'hekk inkunu f'qagħda li nikkunsidraw x'għandhom xi jgħidulna biex fl-aħħar mill-aħħar nersqu 'l quddiem b'policies li jkunu ta' kulħadd.

Aħna nittamaw li l-miri li jkollna nkunu nistgħu nilħquhom ħafna u ħafna aħjar.

Wara dak il-livell naslu mbagħad għal dik li hija l-implimentazzjoni u hawnhekk għandna l-Foundation For Social Welfare Services.

Għandna wkoll the Department for Welfare Standards li bażikament huwa r-regolatur u fejn hemmhekk jiġu żviluppati ċerti standards.

Fuq in-naħa tal-lemin qed taraw il-National Commission for Childrens' Strategy and Policy li hija kummissjoni kompletament ġdida.

Aħna hawnhekk ħsibna li ma kellniex lil min qiegħed jiffoka fuq it-tfal u fuq l-iżvilupp ta' strateġija u politika għat-tfal.

Għaldaqstant ħassejna li din il-Kummissjoni hija importanti ħafna.

Hawnhekk ukoll rajna li rridu nidħlu msieħba ma' strutturi li diġà jeżistu u rajna li jkun importanti li naħdmu bl-istess mod ta' kif qed naħdmu mal-Kummissjoni Nazzjonali Familja.

Bl-istess mod ukoll, meta tirrakkomanda l-Kummissjoni Nazzjonali Familja jerġgħu jitilgħu sa fuq, anke saħansitra għall-konsultazzjoni fuq livell ta' Kunsill Malti għall-Iżvilupp Ekonomiku u Soċjali u naturalment imbagħad jerġa' jinżel għall-implimentazzjoni minn fuq l-entitajiet governattivi li diġà jeżistu.

Dak li se nkunu qegħdin nagħmlu fir-rigward tal-familja u dak li se nkunu qegħdin nagħmlu fir-rigward tat-tfal irid imbagħad jingħaqad kollox f'daqqa.

Aħna qed nitkellmu fuq żvilupp ta' politika soċjali li tkun waħda integrata b'diversi modi għaliex nemmnu li l-peacemeal approach mhux se jwassalna fejn nixtiequ naslu.

Jekk pereżempju nieħdu l-aspett tal-faqar fost it-tfal u fost il-familji nsibu li l-indikaturi qed juruna li dan qed ikompli jikber.

Meta nħarsu lejn l-indikatur tal-faqar fost it-tfal naraw li skont il-Eurostat dan kien fir-rata ta' 25.8% f'Diċembru tal-2012!

Meta nħarsu lejn l-ewwel social statistics li qatt kellna fuq il-faqar fost it-tfal naraw li fis-sena 2000 dan kien ilaħħaq il-21%.

Mela fuq medda ta' 12-il sena dan spara l' fuq u żdied bi kważi 4%.

U allura jidher li l-interventi li saru ma kienux integrati imma kienu qed jittieħdu fuq bażi ta' peacemeal approach.

Mela allura m'aħniex qed nilħqu l-miri tagħna u żgur li rridu naħdmu iktar.

Irridu nużaw is-sevizzi kollha li għandna tal-welfare fil-pajjiż biex naraw li dawn qegħdin jimmiraw lejn l-istess miri.

Jiena nħobb nuża dan l-eżempju tipiku biex infiehem eżattament x'qiegħda ngħid; mela għandek familja li resqet għand il-Housing Authority sabiex tieħu akkomodazzjoni soċjali.

Meta dik il-familja resqet għall-akkomodazzjoni soċjali, aħna qegħdin naraw l-effett u mhux il-kawża.

Sa ftit ilu konna nqisu biss l-eleġġibilità tagħha skont il-mezzi finanzjarji tagħha sabiex naraw jekk għandhiex tingħata saqaf fuq rasha jew le.

U nieqfu hemm għax mhux kull applikazzjoni kienet tiġi socially assessed.

Issa qegħdin nagħmlu ħilitna biex kemm jista' jkun nagħmlu social assessment tat-talbiet li jkollna u nindagaw ukoll.

Għalfejn dik il-familja waslet sal-punt li ġiet titlob l-akkomodazzjoni soċjali?

L-akkomodazzjoni soċjali mhuwiex il-kawża imma huwa l-effett.

Jekk insibu li għandna tfal li waqgħu lura fl-iskola u li qed ikunu assenti, nistgħu niġbdu l-attenzjoni tal-entità li tista' tindirizza dik il-problema.

Jekk għandna problema ta' saħħa mentali f'dik il-familja, nistgħu nressqu 'l quddiem lil min jista' jagħti dik l-għajnuna.

Jekk għandna kwestjoni ta' nuqqas ta' impjieg jew nuqqas ta' empowerment b'xi mod, allura naraw kif nistgħu nintervjenu.

B'dan il-mod inkunu qegħdin nintegraw is-servizzi li għandna mal-miri li jistabilixxu l-policies li għandna.

Naturalment għandna diversi pjani li diġà bdejna naħdmu fuqhom.

Qegħdin naħdmu wkoll fuq proġett importanti ħafna fuq livell ta' komunità, fejn se nġibu lis-soċjetà ċivili fuq livell komunitarju flimkien ma' entitajiet oħra tal-Gvern, fosthom mal-kunsilli lokali, ħalli jkollna networking sħiħ u allura ngħinu fl-iżvilupp tal-capacity building għall-għaqdiet mhux governattivi.

U dan għaliex aħna rridu nġibu lill-għaqdiet mhux governattivi f'dan il-pajjiż tassew bħal ħaddieħor.

Allura dawn se jkunu t-tielet settur mhux biss fl-importanza soċjali li għandhom imma anke fl-aspett ekonomiku, fejn ilkoll flimkien, mal-isforzi kollha tal-Gvern, inkunu qed nintervjenu fil-mument propizju.

Bl-istess mod ukoll qegħdin naħdmu fuq proġett biex l-istess servizzi governattivi li jingħataw ikunu integrati u aċċessibbli fuq livell ta' komunità.

B'hekk mhux biss ikollna l-macro-policies imma jkollna wkoll il-micro-policies fuq livelli ta' komunità.

B'hekk allura l-implimentazzjoni ma tkunx biss fuq livell macro-nazzjonali imma tkun implimentazzjoni li timmira aktar fil-preċiż għax tmur fuq livell ta' komunità.

Aktar 'il quddiem jista' jagħti l-każ li nitlobkom tagħtuni l-opportunità sabiex inkunu nistgħu nispjegaw iktar fil-konkret dak li qegħdin nagħmlu.

Bħalissa qegħdin naħdmu fuq strateġiji kontra l-faqar u l-esklużjoni soċjali.

Dawn huma proċessi fejn tibda taħdem fuq xi ħaġa li teħodlok ċertu ammont ta' żmien imma mbagħad minn dawk l-istrateġiji nkunu nistgħu noħorġu l-indikaturi ta' policies li nkunu rridu nsegwu u nimplimentaw.

Grazzi.

THE CHAIRMAN: Nirringrazzjak Ministru.

L-Onor.

JOSEPH CASSAR: Jiena xtaqt nistaqsi lill-Ministru jekk tistax tgħidilna x'inhi eżattament il-funzjoni tan-National Forum for the Family.

Kif se jaħdem?

U x'se tkun il-funzjoni tiegħu vis-à-vis dak li diġà qiegħda tagħmel il-Kummissjoni Nazzjonali Familja?

Min ġie maħtur fuq dan il-Forum u lejn min se jkunu responsabbli b'mod dirett?

Ladarba se jkun hemm il-Forum Nazzjonali Familja li se jkun qiegħed jagħmel riċerka u xogħol on the ground, ikunx jista' jagħti wkoll informazzjoni lill-Kummissjoni Nazzjonali Familja dwar l-istrateġija u l-politika tat-tfal, iċ-Children's Strategy and Policy Commission?

THE CHAIRMAN: Grazzi.

L-Onor.

PAULA MIFSUD BONNICI: Jien ovvjament ma kontx f'dan il-Parlament fil-leġiżlatura li għaddiet u allura forsi m'iniex daqshekk infurmata fuq ċerti affarijiet.

Imma jidhirli li l-Kumitat preċedenti, fl-aħħar leġiżlatura kien ressaq diversi proposti lil dan il-Parlament fuq dak li għandu x'jaqsam mal-istrateġija kontra l-faqar.

Għaldaqstant jiena xtaqt nistaqsi lill-Ministru sabiex tgħidilna x'inhi l-pożizzjoni tal-Gvern rigward dawk il-miżuri u l-proposti li kien hemm u li forsi għadhom pendenti.

Grazzi.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

L-Onor.

ETIENNE GRECH: L-ewwelnett xtaqt nirringrazzja lill-Ministru Marie Louise Coleiro Preca tal-preżentazzjoni sabiħa li għamlet.

Huwa tajjeb li aħna nħarsu 'l quddiem f'dan il-Kumitat Permanenti dwar il-Familja.

Jiena qiegħed ukoll fil-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Soċjali u nista' nifhem li bejn dawn iż-żewġ kumitati jista' ikun hemm xi suġġetti li jkunu overlapping ma' xulxin.

Fil-fatt dawn iż-żewġ kumitati narawhom imniżżlin f'din il-flowchart li tatna l-Ministru.

Pereżempju wieħed mis-suġġetti li bħalissa qegħdin niddiskutu fil-kumitat l-ieħor hija l-vjolenza domestika; li ovvjament hija xi ħaġa li taqa' taħt id-dominju tal-familja wkoll.

U allura wieħed irid joqgħod attent sabiex nikkomunikaw ma' xulxin ħalli kemm jista' jkun l-affarijiet tal-familja nżommuhom purament għall-familja u l-affarjiet soċjali nżommuhom għal dak il-kumitat.

Tajjeb li nagħtu bidu għal diskussjonijiet u policy making f'dan il-Kumitat għaliex hawn ħafna problemi fil-familja; problemi ta' faqar, problemi ta' unemployment u problemi ta' diżordni mentali.

Jiena tabib u hawnhekk madwar din il-mejda hawn ukoll psikjatra u avukatessa.

Jiġifieri m'għandix dubju li lkoll flimkien nistgħu nagħmlu ħafna ġid u noħolqu ħafna diskussjonijiet li jkunu verament ta' sugu dwar problemi ta' natura mentali fil-familji.

Aħna wkoll hawnhekk irridu nibdew niddiskutu d-diversi tipi ta' familji li għandna fis-soċjetà.

Illum m'għadniex bħal 50 jew 100 sena ilu għax il-familji tal-lum saru differenti fl-istruttura tagħhom.

Veru li aħna dejjem nipprovaw inżommu l-familja tradizzjonali u din hija xi ħaġa li rridu nipprovaw nippreservawha, ngħożżuha u ngħinuha.

Madankollu rridu nifhmu u nagħtu definizzjonijiet ġodda filwaqt li niddiskutu x'inhuma l-prospetti u d-diffikultajiet li qegħdin jiffaċċjaw tipi differenti ta' familji.

Illum nafu li hemm familji komposti minn single parents u familji oħra komposti minn romol għax ikunu tilfu s-sieħeb jew is-sieħba tagħhom b'kawżi naturali.

Aktar 'il quddiem f'din il-leġiżlatura se jkollna wkoll l-unjoni ċivili li se tagħti lok għal tipi oħra ta' familji.

Dawn ukoll huma familji.

Anke persuni li jgħixu totalment waħedhom huma wkoll familja għax dawn ukoll ikollhom il-problemi tagħhom.

Dawn huma affarijiet li 'l quddiem nixtieq li dan il-Kumitat - jekk jippermettilna l-President ta' dan il-Kumitat – jiftiehem fuq xi punti li rridu niddiskutu, speċjalment fid-dinja tal-lum, fejn irridu nkomplu niffokaw fuq affarijiet marbuta mal-familja.

Grazzi.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Issa nitlob lill-Ministru Coleiro Preca sabiex twieġeb għall-kummenti li saru mill-Membri ta' dan il-Kumitat.

MARIE LOUISE COLEIRO PRECA: Mela se nwieġeb għall-mistoqsijiet b'mod kronoloġiku u se nibda proprju bil-mistoqsijiet li għamel l-Onor.

Joe Cassar dwar ir-remit tan-National Forum for the Family; kif se jkun qed jiffunzjona, min se jkunu l-membri tiegħu, eċċ. In-National Forum for the Family is a consultation process u parti minn din il-konsultazzjoni qiegħda ssir fil-komunitajiet.

Bażikament dan se jkun qiegħed jagħmel konsultazzjonijiet fl-ibliet u fl-irħula ta' Malta b'mod regolari permezz ta' fora pubbliċi li jkunu riklamati.

U n-nies jiġu mistiedna jersqu 'l quddiem u jiddiskutu fuq dawk l-affarijiet li huma jħossu li jridu jressqu 'l quddiem għaliex iħossu li qed jaffettwawhom fl-ambjent tagħhom u tal-familja tagħhom.

Bażikament dan huwa x-xogħol li se jkun qed jagħmel.

Attwalment, minn dawn il-fora pubbliċi li se jkunu qed isiru, se jitħejjew rapporti, li mbagħad jgħaddu għand il-Kummissjoni Nazzjonali Familja.

Din il-Kummissjoni se tkun qiegħda tgħarbel dak kollu li jkun se jidħol għandha.

Jiġifieri dak kollu li se jidħol min-National Forum for the Family, mill-kumitati parlamentari tagħna u minn studji li jkunu ġejjin mill-Università, se jingħaqad kollox hemmhekk biex imbagħad joħorġu l-proposti għall-policy.

Din hija l-policy recommender.

Dawn ma jgħixux mingħajr xulxin għax aħna rridu li l-proċess ta' konsultazzjoni jkun wieħed kontinwu u mhux xi ħaġa li ssir darba f'mitt qamar u daqshekk.

Aħna rridu li jkollna konsultazzjoni regolari.

Din se norbotha ma' dak li qalet l-Onor.

Mifsud Bonnici fir-rigward ta' strateġiji jew policies li kien hemm fil-leġiżlatura preċedenti.

Hawnhekk nista' nassigura lill-Onor.

Mifsud Bonnici li sfortunatament ma kien hemm l-ebda strateġiji f'posthom.

Kien hemm biss xi ġimagħtejn, tlieta qabel l-elezzjoni li għaddiet bidu ta' strateġija għall-faqar imma ma kien hemm xejn b'mod konkret!

Li kienu saru - lanqas qed nitkellmu fuq l-aħħar leġiżlatura u bil-kemm niftakarhom jien f'dan il-Parlament mill-1998 lil hawn – żgur huma żewġ national action plans li kienu marbutin ma' dak li huwa faqar u esklużjoni soċjali.

Jien ma ngħidx li dawn l-NAPs kienu qed jilħqu l-miri tagħhom għax kieku kien hekk il-faqar ma kienx jiżdied.

Semmejt iċ-ċifra tal-Eurostat ta' Diċembru 2012 fir-rigward tat-tfal, fejn għandna ċifra ta' 88,000 persuna f'Malta li qegħdin fir-riskju ta' faqar.

Dan ifisser li r-riskju ta' faqar żdied b'16% f'dawn l-aħħar sitt snin!

Mela żgur li konna qed immorru off target x'imkien.

Ħalli norbot dak li qal l-Onor.

Cassar ma' dak li qalet l-Onor.

Paula Mifsud Bonnici u ċioè għaliex huwa importanti li jkollna a National Forum for the Family.

Ħalli nkun konkreta bl-eżempju li se nagħti.

Immaġinaw li kieku kellna n-National Forum for the Family fil-leġiżlatura l-oħra u l-Gvern, meta għolla l-kontijiet tad-dawl u l-ilma dak iż-żmien kienet qiegħda ssir din il-konsultazzjoni.

Kieku żgur li mill-ewwel kien ikollu feedback mill-għeruq li l-kontijiet tad-dawl u l-ilma, bil-mod ta' kif se jogħlew, kienu se jgħaffġu lill-familji.

Allura fil-kuntest ta' dak li qed nitkellmu fuqu llum, tajjeb ngħidu li dan il-Gvern huwa marbut li jagħmel social impact assessment u għalhekk, li kieku dak kien jitla' min-National Forum for the Family, il-Kummissjoni Nazzjonali Familja kienet bilfors tkun trid titlob social impact assessment fuq dik il-miżura ekonomika jew finanzjarja li l-Gvern ikun ħa dak iż-żmien.

Naturalment kien jirriżulta dak li attwalment kienu diġà qed iħossu n-nies fir-realtà u allura l-Kummissjoni Nazzjonali Familja mill-ewwel tirrakkomanda lill-policy maker, jiġifieri lill-Gvern, sabiex iħares sew lejn dak li kien qiegħed imexxi fuqu.

Aħna nafu li dik kienet miżura li għaffġet lin-nies u ġabet lil ħafna nies f'sitwazzjonijiet prekarji fejn dawn ma bdewx ilaħħqu ma' ċerti affarijiet.

U l-iskop ta' dan li qed nagħmlu hu li l-policy maker, jiġifieri l-Gvern, ma jinsa qatt x'inhuma l-miri tiegħu!

Dan billi jkollna vuċi u viżibilità waħda fuq dawn iż-żewġ setturi; il-familja u t-tfal, li jridu jkunu ċentrali.

U għal dan il-Gvern il-familja u t-tfal huma ċentrali fil-politika tiegħu.

Qed nagħmlu minn kollox sabiex nassiguraw li jibqgħu ċentrali, ikunu x'ikunu ċ-ċirkostanzi ta' dan il-pajjiż għax jekk tmur lura l-familja … U hawnhekk nidħol fuq dak li qal l-Onor.

Grech u ċioè li l-familja mhijiex biss dik meqjusa bħala normali imma qed nitkellmu fuq kull forma ta' familja li għandna llum.

Jiġifieri ma nistgħux nagħtu definizzjoni waħda ta' familja għax illum hemm diversi forom li kollha huma importanti.

U dawn aħna rridu niffokaw fuqhom kollha.

Aħna ma rridu li ħadd minn dawn in-nies jaqa' lura.

Fl-aħħar mill-aħħar għandna responsabilità lejn kull persuna u mbagħad għandna responsabilità akbar lejn dawk li huma vulnerabbli.

L-ewwel nett aħna qegħdin niddemokratizzaw l-istrutturi li permezz tagħhom niżviluppaw għax huwa importanti li l-poplu ma jkunx mistieden darba f'ħames snin fil-ħajja demokratika tal-pajjiż imma jkun mistieden sabiex iwassal leħnu kontinwament billi jkun ikkonsultat b'mod regolari, kemm meta mmorru għandu fil-komunità kif ukoll permezz tar-rappreżentanti tiegħu, permezz tal-għaqdiet mhux governattivi u s-soċjetà ċivili, kif ukoll fl-ogħla istituzzjoni tal-pajjiż.

Min-naħa l-oħra qed insaħħu l-istrutturi biex nagħtu vuċi u viżibilità b'saħħitha kemm jista' jkun lil dawn in-nukleji fis-soċjetà tagħna li fuqhom tinbena s-soċjetà kollha kemm hi.

Il-ħatriet tan-National Forum for the Family u tan-National Commission for Children's Strategy and Policy se jsiru l-ġimgħa d-dieħla jekk alla jrid.

Il-Kummissjoni Nazzjonali Familja diġà inħatret u diġà bdiet tiltaqa'.

Iktar tard se nkunu qegħdin niżviluppaw biex nagħtu iktar saħħa lill-istitut tal-Kummissarju għat-Tfal.

Aħna nemmnu li l-Kummissarju għat-Tfal irid isaħħaħ il-vuċi tat-tfal f'pajjiżna u biex ngħid hekk irid ikun l-għassies tad-drittijiet tat-tfal f'pajjiżna.

Allura rridu nagħtu iktar saħħa lil din l-istituzzjoni u se nkunu qegħdin inressqu xi riformi ġodda sabiex nagħtu s-saħħa kif ukoll sens ġdid u sens ta' parteċipazzjoni iktar wiesgħa.

Grazzi.

THE CHAIRMAN: Ministru nirringrazzjak tal-kummenti tiegħek għax għalkemm għandek ħafna xogħol xorta waħda sibt il-ħin sabiex tiġi tindirizza dan il-Kumitat.

Nirringrazzja wkoll lil sħabi kollha li attendew din il-laqgħa.

Sfortunatament illum, minħabba li l-kollegi tagħna għandhom xogħol importanti ieħor fil-Kamra se jkollna nieqfu hawnhekk.

Imma qabel nagħlqu nixtieq ngħidilkom li jekk għandkom xi ħsebijiet li tixtiequ tpoġġu fuq l-aġenda, ibagħtuhomlna ħalli l-aġenda ta' dan il-Kumitat tkun dejjem iffurmata minna lkoll.

U b'hekk inkunu nistgħu niddiskutu dawk is-suġġetti li intom taħsbu li għandna npoġġu fuq l-aġenda u allura nagħtuhom pjattaforma nazzjonali biex in-nies hemm barra jkunu jafu li aħna jinteressana minn oqsma differenti.

Fl-aħħarnett nixtieq navża li l-Onor.

Deborah Schembri ma setgħetx tkun magħna llum għax kellha tagħmel l-intervent tagħha fil-Plenarja.

Nitlobkom biex għal-laqgħa li jmiss iġġibu l-ideat tagħkom fuq diversi suġġetti li nistgħu niddiskutu ħalli nifformaw l-aġenda tagħna.

Il-lejl it-tajjeb lil kulħadd.

Nirringrazzjakom.

Fid-8:15 p.m. il-Kumitat aġġorna għal data li għandha titħabbar iktar tard.

Proceedings, agenda, minutes and transcripts of the parliamentary committees fam


KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AFFARIJIET tal-Familja

LAQGĦA NRU 01

L-Erbgħa, 05 ta' Ġunju 2013

Il-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet tal-Familja ltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-7:34 p.m.

L-Onor.

PREŻENTI: L-Onor.

Joseph Cassar u l-Onor.

L-Onor.

Deborah Schembri kienet skużata peress li kienet qiegħda tagħti speech fil-Plenarja.

Il-President tal-Kumitat qal it-talba.

INTRODUZZJONI DWAR IL-POLITIKA TAL-gVERN FUQ IL-fAMILJA

Iċ-Chairperson tal-Kumitat, l-Onor.

Anthony Agius Decelis, filwaqt li rringrazzja lil dawk preżenti, għamel introduzzjoni qasira dwar ix-xogħol li se jkun qiegħed iħares lejh dan il-Kumitat.

Semma' kif bil-parteċipazzjoni tal-Membri f'dan il-Kumitat se joħorġu ħafna iktar ideat u ħsebijiet differenti li jridu jiġu żviluppati matul din il-leġiżlatura vis-à-vis il-familja.

PREŻENTAZZJONI MIL-MINISTRU GĦALL-FAMILJA U SOLIDARJETÀ SOĊJALI.

Il-Ministru għall-Familja u Solidarjetà Soċjali, l-Onor.

Marie Louise Coleiro Preca, ressqet preżentazzjoni dwar il-politika tal-Gvern vis-à-vis il-familja Maltija.

Il-Ministru spjegat l-importanza ta' dan il-Kumitat għaliex bħala pajjiż ma stajniex nibqgħu għaddejjin ma nagħtux każ tal-bidliet li qed iseħħu ta' kuljum fil-familji tagħna jew li ma nipprevedux ċerta sitwazzjonijiet.

U permezz ta' dan it-tip ta' Kumitat, fl-ogħla istituzzjoni tal-pajjiż, nistgħu nagħtu aktar viżibilità u vuċi għall-bżonnijiet tal-familja u nissensibilizzaw aktar u aktar il-policy makers.

Il-Ministru qassmet organigramma sabiex turi l-istrutturi diġa' eżistenti fil-Ministeru kif ukoll dawk l-istrutturi li mhumiex qegħdin hemmhekk imma li hemm bżonn li jsiru sabiex fuqhom u permezz tagħhom, mhux biss niżviluppaw l-istrateġiji u l-policies li għandna bżonn, imma biex fuq kollox nimplimentaw dawk il-policies li fl-aħħar mill-aħħar irridu nkunu qegħdin immexxu 'l quddiem.

Wara kien hemm diskussjoni

SKRIVANA TAL-KUMITAT

PRESIDENT TAL-KUMITAT