(Rapport Uffiċjali u Rivedut)

Laqgħa Nru 2

L-Erbgħa, 22 ta' Mejju 2013

Stampat fl-Uffiċċju tal-Iskrivan

Prezz €2.50

Laqgħa Nru 2

L-Erbgħa, 22 ta' Mejju, 2013

Il-Kumitat iltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6.05 p.m.

Il-Minuti tal-Laqgħa Nru 1, li saret nhar it-Tnejn, 6 ta' Mejju 2013, ġew ikkonfermati.

AFFARIJIET AMMINISTRATTIVI

THE CHAIRMAN (Onor. Chris Fearne): Ngħarraf lill-Membri li l-Kumitat irċieva din il-korrispondenza, li kopja tagħha diġà ġiet iċċirkolata lill-Membri:

Il-Quito Comuniqué, datat is-27 ta' Marzu 2013, maħruġ mill-Inter Parliamentary Union dwar is-suġġett 'Post-2015 development agenda and the new Sustainable Development Goals', li l-iSpeaker għadda għall-attenzjoni tal-Kumitat;

Ir-rapport li l-Kunsill għadda lill-Parlament Ewropew u lill-Parlamenti Nazzjonali dwar ix-xogħol tal-Kumitat Permanenti dwar kooperazzjoni f'operazzjonijiet ta' sigurtà interna għall-perijodu Lulju 2011 u Diċembru 2012, li ntbagħat skont Artiklu 71 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea u Artiklu 6 (2) tad-Deċiżjoni tal-Kunsill li waqqfet dan l-Kumitat Permanenti; u

Talba għal laqgħa mad-Deputat Prim Ministru u Ministru għall-Affarijiet Barranin tal-Montenegro, Igor Luksic, li se jżur Malta bejn l-4 u s-6 ta' Ġunju 2013.

Rigward il-Working Groups, irridu nikkonfermaw xi membri ta' Working Group 1 li diġà twaqqaf fl-ewwel laqgħa.

Diġà konna appuntajna ċ-Chairman ta' Working Group 1, li huwa ċ-Chairperson ta' dan il-Kumitat, kif ukoll kellna n-nomini tal-Onor.

Jason Azzopardi u tal-Onor.

Francis Zammit Dimech min-naħa tal-Oppożizzjoni, filwaqt li aktar tard irċevejna n-nomini tal-Onor.

Deo Debattista u tal-Onor.

Marlene Farrugia min-naħa tal-Gvern.

Fil-fatt, l-ewwel laqgħa ta' Working Group 1 saret din il-ġimgħa, fejn għamilna ħafna xogħol u jidhirli li mxejna tajjeb.

Issa rridu nappuntaw il-Membri fuq Working Group 2 u Working Group 3 li, bħala chairpersons tagħhom, se jkunu l-Onor.

Jonqos żewġ Membri fuq kull wieħed, wieħed min-naħa tal-Gvern u l-ieħor min-naħa tal-Oppożizzjoni, u għal dan il-għan jiena se nipproponi lill-Whips taż-żewġ naħat biex jagħmlu n-nomini tagħhom.

It-tielet ħaġa li xtaqt insemmi hija l-invit biex nattendu għal laqgħa f'Pariġi fit-18 u 19 ta' Lulju, liema invit huwa għaċ-Chairperson ta' dan il-Kumitat.

Imma, peress li jien kont għarraftkom li ma nistax nattendi fl-ewwel laqgħa, kont tlabt jekk hemmx Membri interessati li jattendu.

Il-Membri li esprimew interess huma l-Onor.

Issa rridu naraw min se jkunu dawk it-tnejn.

L-Onor.

Luciano Busuttil qalilna li jkunx jista' jattendi jew le jiddependi mill-kondizzjoni tas-saħħa tal-mara tiegħu.

Se nistaqsu lill-Onor.

Luciano Busuttil jekk huwiex se jmur, u jekk ir-risposta tkun fin-negattiv, allura mbagħad ngħidu lill-Onor.

Min-naħa tal-Oppożizzjoni jridu jiddeċiedu bejniethom l-Onor.

Azzopardi u l-Onor.

Hemm xi rimarki oħra fuq affarijiet amministrattivi?

L-Onor.

SILVIO SCHEMBRI: Mr Chairman, kelli laqgħa tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomici u Finanzjarji, u hemmhekk issemma l-fatt li se tibdew tirreferu d-dokumenti li għandhom x'jaqsmu mal-ekonomija u l-finanzi fuq livell Ewropew direttament lil dak il-Kumitat, u fil-fatt xtaqt ngħid li kien hemm qbil fuq dan.

DISKUSSJONI DWAR MOZZJONI NRU 36, IPPREŻENTATA MILL-PRIM MINISTRU, DWAR IR-RATIFIKA TA' PROTOKOLL FUQ IT-TĦASSIB TAL-POPLU IRLANDIŻ DWAR IT-TRATTAT TA' LISBONA LI JINHEMEŻ MAT-TRATTAT DWAR L-UNJONI EWROPEA U MAT-TRATTAT DWAR IL-FUNZJONAMENT TAL-UNJONI EWROPEA, SKONT IL-PROVVEDIMENTI TAS-SUB-ARTIKLU (2) TAL-ARTIKLU 2 TAL-ATT DWAR L-UNJONI EWROPEA

THE CHAIRMAN: Qabel ma niftaħ id-diskussjoni, xtaqt nagħmel introduzzjoni żgħira dwar is-suġġett.

Dan il-Protokoll dwar it-Tħassib tal-Poplu Irlandiż fuq it-Trattat ta' Lisbona għandu storja li bdiet mill-bidu ta' dan is-seklu.

Bħalma lkoll tafu, it-trattati tal-Unjoni Ewropea huma trattati fejn wieħed jibni fuq l-ieħor, tarġa fuq oħra, u fil-bidu ta' dan is-seklu kien hemm moviment biex isir Trattat dwar il-Kostituzzjoni tal-Ewropa.

Fil-fatt, dan it-Trattat kien ġie ffirmat fid-29 ta' Ottubru tal-2004, imma kellu bżonn ratifika mill-parlamenti u/jew mill-popli tal-Istati Membri.

Il-Parlament Franċiż kien iddeċieda li jagħmel referendum dwaru f'Mejju tal-2005, imma dan ir-referendum ma kienx għadda.

L-istess kien ġara fl-Olanda f'Ġunju tal-2005, fejn ir-referendum dwar it-Trattat tal-Kostituzzjoni Ewropea ma kienx għadda.

L-Irlanda wkoll kien beħsiebha tagħmel referendum fuq dan it-Trattat, imma peress li t-Trattat kien diġà m'għaddiex f'ċerti pajjiżi, ir-referendum tal-Irlandiżi ma sarx.

L-Unjoni Ewropea, min-naħa tagħha, meta rat li dan it-Trattat kien pjuttost mejjet, iddeċidiet li tbiddel ftit l-istrateġija u, minflok tagħmel trattat ġdid, tagħmel amending treaty ieħor, li huwa t-Trattat ta' Lisbona li, bejn wieħed u ieħor, żamm l-istess affarijiet, imma f'kuntest differenti.

Meta dan it-Trattat reġa' ġie biex jiġi ratifikat, l-Irlanda – li kienet wiegħdet lill-poplu tagħha li se jsir referendum – fil-fatt għamlet referendum fuq it-tieni trattat, jiġifieri t-Trattat ta' Lisbona.

Dan ir-referendum Irlandiż kien sar fit-12 ta' Ġunju 2008, u m'għaddiex b'53.4% kontra u 46% favur, u allura l-Unjoni Ewropea kienet se tiġi fis-sitwazzjoni fejn għat-tieni darba kien se jkollha trattat li ma jkunx ratifikat.

Għalhekk, biex tevita din il-problema, l-Unjoni Ewropea ftiehmet mal-Gvern Irlandiż u mal-Istati Membri l-oħra biex dawk il-klawsoli jew dawk il-problemi li l-poplu Irlandiż kellu issue fuqhom, jagħmluhom bħala concerns speċifiċi għall-Irlanda.

Wara li sar hekk, reġa' sar referendum ieħor fl-Irlanda fit-2 ta' Ottubru tal-2009, u din id-darba, bil-pakkett li ta serħan tal-moħħ lill-Irlandiżi, dan it-trattat għadda b'aktar minn żewġ terzi.

Bħala parlament ta' stat membru fl-Unjoni Ewropea, aħna issa rridu nirratifikaw l-emendi li qegħdin isiru minħabba din il-kwestjoni tal-Irlanda.

Għalhekk, għandna quddiemna dan il-Protokoll dwar it-Tħassib tal-Poplu Irlandiż, u fil-fatt, il-mozzjoni tirreferi għall-Protocol of the concerns of the Irish people on the Treaty of Lisbon.

Bażikament, għandu tliet affarijiet importanti.

L-ewwel waħda hija l-kwestjoni tar-right of life, family and education, li hemm xi artikli minnhom fil-Kostituzzjoni Irlandiża, u allura l-poplu Irlandiż irid li dawn ikunu mħarsa.

It-tieni kwestjoni hija dwar it-tassazzjoni li tgħid li kemm l-Irlanda, kif ukoll Stati Membri oħra, għandhom iżommu fil-kompetenza tagħhom dwar x'tip ta' tassazzjoni ssir f'pajjiżhom.

It-tielet kwestjoni hija dwar is-sigurtà u d-difiża, fejn qed jingħad li kemm l-Irlanda, kif ukoll Stati Membri oħra, għandhom veto fuq ċerti deċiżjonijiet li għandhom x'jaqsmu ma' difiża, l-aktar fuq parteċipazzjoni f'inizjattivi ta' difiża bejn l-Istati Membri.

Dik hija s-sitwazzjoni li wasslitna biex nirratifikaw dan il-Protokoll dwar it-Tħassib tal-Poplu Irlandiż.

Issa xtaqt nisma' l-kummenti tagħkom qabel ma niddeċiedu dwaru.

GEORGE VELLA (Ministru għall-Affarijiet Barranin): Mr Chairman, l-ewwel nett, nirringrazzjakom talli stedintuni għal din il-laqgħa ta' dan il-Kumitat, u nixtieq kull suċċess għax-xogħol li tagħmlu.

Jalla tibqgħu timxu b'mod li l-affarijiet tagħmluhom b'consensus għax dak ikun aħjar milli toqogħdu tagħmlu l-votazzjonijiet.

Irrid nagħmel rimarka żgħira dwar għaliex ġiet din il-mozzjoni tal-lum.

Inti korrettement għedt li l-Irlandiżi m'aċċettawx it-Trattat ta' Lisbona u għamlu dawn ir-riservi.

L-Unjoni Ewropea minflok aċċettahom mill-ewwel, u allura kien ikollha terġa' tibda tagħmel round ieħor ta' ratifikazzjoni mal-pajjiżi kollha, kien jaqbel li l-Unjoni Ewropea tagħti garanzija lill-Irlandiżi sabiex jiġi rratifikat it-Trattat kif kien, bil-wegħda li dan il-Protokoll li l-Irlandiżi għamlu biex jissalvagwardjaw ċerti drittijiet isir parti mit-Trattat mal-ewwel ftuħ mill-ġdid tat-Trattat li kien se jerġa' jkun hemm.

La x-xahar id-dieħel il-Kroazja se ssir membru, allura t-Trattat irid jinfetaħ bilfors għar-ratifika ta' dan minn kull pajjiż membru u, fl-istess waqt, kif kien imwiegħed, se tiġi inkluża r-ratifika tal-protokoll dwar ir-riservi tal-Irlanda.

Hawnhekk hemm ukoll l-aspett lokali dwar kif żviluppa dan il-proċess.

Il-proċess qabel kien li, skont il-liġi tat-Trattat tal-Adeżjoni, jekk ikun hemm deċiżjoni tal-Unjoni Ewropea, allura l-Prim Ministru kellu dritt li joħroġ ordni, u dik issir parti mit-Trattat b'mod awtomatiku.

Aħna konna ddiskutejna dan il-proċess, u konna qbilna li deċiżjoni ssir parti mit-Trattat wara li toħroġ l-ordni mill-Prim Ministru, u wara li jkun hemm diskussjoni dwar dik id-deċiżjoni fil-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Barranin u Ewropej.

Fi kliem ieħor, b'diskussjoni fil-Kamra, aħna konna biddilna l-proċedura sabiex dik id-deċiżjoni tal-Unjoni Ewropea tiġi diskussa fil-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Barranin u Ewropej u, jekk ikun hemm bżonn, anke titressaq għad-diskussjoni fil-Kamra u, wara li tiġi approvata, l-Prim Ministru jkollu l-fakultà li joħroġ l-ordni – kif hawn annessa ma' din l-emenda – ħalli ssir awtomatikament parti mit-Trattat ta' Sħubija ta' Malta fl-Unjoni Ewropea.

Dik saret tapplika għal kull tibdil, żgħir jew kbir, li jkun hemm fit-Trattat minn dakinhar li qbilna fuqu.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Onor. Ryan Callus, qegħdin niddiskutu l-mozzjoni tal-Prim Ministru dwar ir-ratifika tal-Protokoll dwar it-Tħassib tal-Poplu Irlandiż fuq it-Trattat ta' Lisbona.

Personalment, naħseb li huwa fl-interess tagħna wkoll li dan jiġi rratifikat.

Milli nista' nara, mhemmx xi tibdil kbir fis-sustanza tat-Trattat innifsu u, barra minn hekk, il-klawsoli li qegħdin jenfasizzaw l-Irlandiżi sa ċertu punt jipproteġu anke Stati Membri oħra.

Min-naħa tiegħi, inħoss li bħala Kumitat għandna nirrakkomandaw li dan it-Trattat jiġi rratifikat.

GEORGE VELLA: Wieħed irid jifhem li l-Irlandiżi ma riedux joqogħdu fuq il-kliem li kien hemm fit-Trattat ta' Lisbona, imma riedu assigurazzjoni.

Dawn m'għamlux bħalna, għax aħna kulma għandna huwa Protokoll u mhux dikjarazzjoni bilaterali annessa mat-Trattat; jiġifieri, strettament, fir-rigward ta' newtralità, abort u l-affarijiet l-oħra, mhumiex binding on both sides.

L-Irlandiżi riedu li dan ikun parti mit-Trattat.

Hawnhekk wieħed jista' jinnota li l-kwestjonijiet tal-familja, l-edukazzjoni u l-abort ikunu koperti biex ma jkunx hemm iċ-ċans li l-Unjoni Ewropea b'xi mod tiddetta dwarhom.

Imbagħad, hemm ukoll il-kwestjoni tat-tassazzjoni li trid tibqa' b'vot unanimu, u allura ma jkollokx iċ-ċans li ssib imposta fuqek tassazzjoni li inti ma tkunx ivvotajt għaliha.

Fl-istess ħin, tistgħu tinnotaw li ħafna pajjiżi fl-Unjoni Ewropea qegħdin jimbuttaw biex, kemm jista' jkun, ikun hemm tax harmonization.

Naħseb ikun għaqli li wieħed jibqa' jżomm id-dritt, kif għamlu l-Irlandiżi, li t-tassazzjoni tkun unanima, ħalli ma jkun hemm sorpriżi għal ħadd.

Imbagħad, kien hemm il-kwestjoni tas-sigurtà u d-difiża.

Ma rridux ninsew li l-Irlanda hija pajjiż newtrali, fis-sens li hija non-military.

Dawn qed jgħidu li deċiżjonijiet fuq Common Foreign and Security Policy (CFSP) huma ħaġa, imma mbagħad hemm il-Common Defence and Security Policy (CSDP), li eventwalment taf twassal għal common defence.

Hemm min qed jimbotta biex ikun hemm difiża komuni, bħalma hemm fl-Artiklu 6 tan-NATO.

Meta l-Irlandiżi kienu mistennija li jipparteċipaw, huma kienu qalu ċar u tond li dawn id-deċiżjonijiet għandhom jagħmluhom il-Parlament u l-poplu Irlandiż.

Dawn ma huma se jkunu marbutin bl-ebda deċiżjoni li tittieħed, jew inkella mill-imbuttar li jsir mill-Unjoni Ewropea biex tinvolvihom f'dik li hija sigurtà u difiża komuni – anzi, iktar id-difiża milli s-sigurtà, għax is-sigurtà hija a very wide ranging concept.

Mr Chairman, kif qed tgħid inti, il-Protokoll fih innifsu jirreferi wkoll għal pajjiżi oħra, u dan ifisser li sa ċertu punt wieħed huwa kopert ukoll.

B'din, anke aħna se nkunu koperti, u f'ħafna mill-affarijiet nemmnu bħalhom, pereżempju, rigward l-abort u d-difiża.

Din hija deċiżjoni li, kważi kważi, trid tiġi adottata awtomatikament, għax kien hemm commitment mal-poplu Irlandiż li trid tgħaddi.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Jekk mhemmx kummenti oħra, jien qed neħodha li mid-diskussjoni li kellna qegħdin naqblu li nirrakkomandaw lill-Parlament li jikkonsidra din il-mozzjoni b'mod favorevoli.

Nirringrazzjakom.

DISKUSSJONI MAL-MINISTRU GĦALL-AFFARIJIET BARRANIN DWAR L-AĠENDA TAL-KUNSILL TAL-MINISTRI GĦALL-AFFARIJIET BARRANIN, LI SE JINŻAMM FI BRUSSELL FIS-27 U T-28 TA' MEJJU 2013

THE CHAIRMAN: Ngħaddu għall-item li jmiss li huwa d-diskussjoni mal-Ministru għall-Affarijiet Barranin dwar l-aġenda tal-Kunsill tal-Ministri tal-Affarijiet Barranin, li se jinżamm fi Brussell il-ġimgħa d-dieħla.

Qabel ma nagħti l-kelma lill-Ministru, rrid nerġa' nirringrazzjah tal-okkażjoni li qed jagħtina li mhux biss jirrapporta lilna dak li jkun intqal fil-Kunsill, imma li jiltaqa' ma' dan il-Kumitat qabel il-laqgħa tal-Kunsill biex inkunu nistgħu niddiskutu l-policies tal-gvern f'dan il-qasam.

GEORGE VELLA: Mr Chairman, ħalli nibda billi nagħmel spjega qasira.

Għalkemm il-Kunsill tal-Ministri għall-Affarijiet Barranin jiltaqa' t-Tnejn u t-Tlieta, teħduhiex bħala stramba li sal-lum, anke sa nhar is-Sibt u l-Ħadd qabel ma mmorru, hemm il-possibilità li l-opinjonijiet tal-pajjiżi jkunu għadhom deħlin, u allura wieħed ikun għadu qed jiġbor il-materjal kollu biex imbagħad minnu jifforma opinjoni.

Għalhekk fuq ċerti affarijiet ma nkunx nista' ngħid il-linja li se nieħdu, għax tkun għadha dieħla l-informazzjoni.

Dawn huma affarijiet ħajjin li kultant l-opinjonijiet jibqgħu jitbiddlu sal-aħħar ħinijiet.

Ikollok options fejn tgħid li biex nimxu se jkollok iċċedi din il-biċċa jew dik il-biċċa.

Nibda mill-aġenda, u ngħid li anke din taf titbiddel billi r-raba' item jitfgħuh l-ewwel item.

Kif qegħdin bħalissa, l-ewwel kwestjoni għad-diskussjoni hija is-Southern Neighbourhood.

Bħalma tafu, bħalissa l-aktar kwestjoni taħraq fis-Southern Neighbourhood tal-Unjoni Ewropea hija s-Sirja.

Il-pożizzjoni bħalissa hija kważi staġnata fis-sens li la tidher li qed tirbaħ naħa, u lanqas l-oħra.

Tafu li l-aħħar move bejn l-Amerika u r-Russja kienet li f'Ġunju jagħmlu konferenza internazzjonali – qegħdin jgħidulha Geneva 2 – ħalli b'xi mod jipprovaw iċaqilqu xi ħaġa.

Kulħadd qed jilmenta dwar in-numru ta' nies li qegħdin imutu, u dwar in-numru ta' refuġjati li qed ikollhom impatt negattiv fuq pajjiżi bħall-Ġordan, il-Libanu u t-Turkija.

Nafu li hemm elementi tas-Syrian Oppposition Coalition li qegħdin jiltaqgħu ma' ċerti ministri ħalli jipprovaw jieħdu appoġġ mingħandhom.

Hawnhekk qegħdin nibżgħu li s-Syrian Opposition Coalition qed titħallat ma' elementi ta' Al-Qaeda u ma' elementi tal- al-Nusra Front – jiġifieri ma' estremisti – u allura qed isir l-argument dwar jekk għandniex jew le ngħinu lill-oppożizzjoni b'mod militari ħalli, skont il-fehma ta' ċerti nies, nagħtuhom iċ-ċans jegħlbu lill-President Assad.

Dak huwa l-argument prinċipali li għaddej bħalissa.

Hemm arms embargo li se jispiċċa fl-1 ta' Ġunju, u hemm moviment, immexxi mill-Ingilterra u Franza, li qed jimbotta bis-sħiħ biex dan l-arms embargo jitneħħa ħalli l-Ewropa tkun tista' tagħti armamenti lill-oppożizzjoni.

Nista' ngħid li s'issa, ħlief Franza u l-Ingilterra, kulħadd jinsab kontra din il-possibilità għal ħafna raġunijiet li m'għandix iċ-ċans nidħol fihom hawnhekk.

Allura, hemm argumenti favur li tarmahom u hemm argumenti kontra li tarmahom, u s'issa qed tirbaħ l-opinjoni li ma nagħtux iktar armamenti, għax kulħadd qed isemmi x'ġara ġewwa l-Libja bl-armamenti li kien hemm fl-idejn wara li waqa' Ghaddafi billi marru bihom ġol-Mali u ħolqu dawk il-problemi kollha.

Fis-Sirja jkun agħar għax dik qegħda f'reġjun iktar sensittiv, fejn għandek it-Turkija, l-Iżrael taħthom, il-Libanu u l-Ġordan.

Jekk ċerti elementi fl-oppożizzjoni jkollhom l-armi f'idejhom, ma tkunx taf x'se jiġri bihom.

Fil-Libja llum hemm dawn ix-shoulder-to-air missiles li jistgħu jisparawhom minn fuq l-ispallejn u li jistgħu iwaqqgħu ajruplan ċivili f'radda ta' salib.

Jiġifieri hemm din il-biża'!

Bħalissa, wieħed diġà ċeda dwar id-dħul ta' dak li jgħidulu military non-lethal, jiġifieri affarijiet li jkunu military imma mhux lethal, pereżempju, bulletproof jackets, helmets, night vision goggles u affarijiet oħra li jistgħu jgħinu lill-oppożizzjoni biex forsi jkunu iktar effettivi kontra t-truppi ta' Assad.

Però, li wieħed jiftaħ għall-armamenti hija diskussjoni wiesgħa ħafna.

Din tqum kull darba li niltaqgħu – anke x-xahar l-ieħor kienet fuq nett tal-aġenda – u l-pożizzjonijiet huma diffiċli.

Tgħidli: Malta x'pożizzjoni qed tieħu?

S'issa, ħadna l-pożizzjoni li nirrikonoxxu 'l-oppożizzjoni bħala the sole legitimate representative tal-poplu Sirjan; imma s'issa żammejna li ma naċċettawx li jitneħħa l-arms embargo, jekk xejn, pereżempju, bħala pajjiż aħna għandna l-Freeport u jkollna problemi kbar ta' transhipment billi nkunu mistennija li nagħmlu l-kontrolli fuq dak li jkun għaddej, u allura hija xi ħaġa li wieħed irid joqgħod attent minnha.

Din id-diskussjoni mbagħad tinfirex billi jidħlu l-kwestjonijiet tal-Eġittu u tal-Libja, paraguni, tagħlimiet li tieħu minnhom u affarijiet bħal dawn.

Hawnhekk, issir diskussjoni pjuttost wiesgħa ħalli wieħed ikun jaf fejn aħna mexjin.

Mhix xi ħaġa kbira biex jissemma il-Protokoll tal-Irlandiżi, imma ma jidhirx li hemm affarijiet kbar.

Il-Kumitat tal-Affarijiet Barranin ikollu parti wkoll meta nitkellmu fuq id-difiża, dak li jgħidulu d-defence segment.

Mhemm xejn importanti fuq l-aġenda, u probabbilment Catherine Ashton issemmi xi affarijiet li jkunu għaddew, imma mbagħad tieqaf hemm.

It-topic l-ieħor li mistenni jkollu tour de table, u li kważi kulħadd jitkellem fuqu, huwa l-Middle East Peace Process.

Dan mhux se noqgħod niftaħ fuqu hawnhekk, għax inkella ma nispiċċaw qatt.

Nafu li l-Proċess ta' Paċi huwa staġnat.

Nafu min huma ż-żewġ naħat u x'qegħdin jagħmlu.

Nafu l-problema tas-settlements fejn għandek il-gvern ta' Netanyahu jibni fuq art okkupata kontra l-liġi internazzjonali.

Il-Palestinjani maqsumin bejniethom fejn għandek il-Fatah u l-Hamas.

Dawn issa ftiehmu li jagħmlu elezzjonijiet wara li l-Eġittu ħadem ħafna biex iġibhom flimkien.

Imma s'issa s-sitwazzjoni hija li, waqt li għaddej dan il-proċess kollu, l-Iżrael qed ikompli jisfida bil-bini, u l-iktar ħaġa gravi li għaddejja bħalissa hija l-area magħrufa bħala E1 fin-naħa tal-Lvant ta' Ġerusalemm li, jekk tinbena, t-territorju okkupat jinqasam f'biċċtejn.

Diġà għandna Gaza li parti maqtugħa għaliha, u allura, jekk it-territorju l-ieħor taqsmu f'biċċtejn oħra, se jkollok frammentazzjoni tat-territorju.

Il-biża' hija li l-famuża objective ta' Two States solution, fejn ikollok Stat Palestinjan u Stat Iżraeljan, ma tibqax fattibbli.

Dan l-aħħar, John Kerry, is-Segretarju tal-Istat Amerikan, se jieħu xi inizjattivi ħalli jipprova jara kif jagħmel u jlaqqa' ż-żewġ naħat flimkien biex forsi jimxu.

Il-President Obama, minkejja d-diskors li għamel fil-Kajr hekk kif sar President, iddiżappunta ħafna nies għax, għal dawn l-erba' snin sħaħ, ma sar xejn, knowing full well il-hard headedness li hemm fuq iż-żewġ naħat fejn wieħed irid ikompli jibni, u l-ieħor – il-President Abbas – ma jridx imur għad-diskussjonijiet qabel jieqaf il-bini ta' aktar settlements.

Filwaqt li ninsabu f'din is-sitwazzjoni, kulħadd jirrealizza li, fl-aħħar mill-aħħar, wieħed irid isib soluzzjoni għaliha għax din hija l-qalba ta' ħafna mill-problemi li hemm fir-reġjun.

Topic ieħor jista' jkun – għax, kif għedtilkom, it-topics jafu jitbiddlu – il-Mali u s-Sahel.

Franza għandha ħafna interess li ttella' l-item tal-Mali minħabba dak li ġara wara r-rivoluzzjoni Libjana, anke minħabba l-intervent tal-Franċiżi – li kien intervent f'waqtu – u ngħid li hemmhekk kieku ma kenux il-Franċiżi fi żmien il-President Sarkozy, kieku Benghazi llum spiċċat kompletament.

Għamlu l-istess ħaġa ġewwa l-Mali b'intervent f'ħinu – dan il-punt il-Franċiżi qajmuh fil-5+5 – u naħseb li se jerġgħu jqajmuh għax hija xi ħaġa li they are proud of u jriduha tibqa' fuq l-aġenda.

Barra minn hekk, fi Brussell saret il-laqgħa tad-donaturi għas-sitwazzjoni li hemm fil-Mali, fosthom il-faqar li hemm.

Aħna, bħala pajjiż żgħir, offrejna €25,000.

Tgħiduli, ħdejn il-miljuni ta' ħaddieħor dawn ma huma xejn, imma dan huwa iktar bħala token pledge biex nuru li nixtiequ ngħinu lil dan il-poplu.

Il-kwestjonijiet li jistgħu jqumu taħt Other items s'issa għadhom mhux deċiżi.

Hemm possibilità ta' tlieta.

L-Ingilterra, l-Isvezja u l-Portugall, li qajmu l-konferenza tas-Somalja f'Londra, probabbilment jirrapportaw dwarha, għax m'għandna l-ebda informazzjoni partikolari fuqha.

Għandna l-kwestjoni dwar l-Arctic Circle Ministerial Meeting.

Tafu li bħalissa hemm żvilupp enor.mi fuq dan l-imbierek Arctic Circle, fejn kulħadd qed jgħid li għandu say fih, u dwar ir-riżorsi li jista' jkun hemm fih.

S'issa, dan il-Kunsill dwar l-Arctic Circle huwa magħmul minn xi tmien jew disa' membri, hemm ruxxmata osservaturi u l-Unjoni Ewropea talbet biex ikollha observer status.

Il-laqgħa se ssir dalwaqt ġewwa Kiruna, fl-Isvezja.

Jista' jkun hemm ukoll il-priorities tal-Presidenza Portugiża tal-5+5.

Wara l-laqgħa tal-Mawritanja, il-co-presidency tal-Italja għaddiet għal għand il-Portugall u, jekk kemm-il darba din l-item titla' fuq l-aġenda, allura jingħata ċ-ċans li l-Portugall jispjega x'inhuma s-suġġetti li jrid jaċċenna fuqhom waqt il-presidenza tiegħu.

Mal-laqgħat ikun hemm ukoll dinners u lunches fejn kulħadd jiddiskuti.

Darba kellna lunch fuq l-enerġija; imma, din id-darba, Catherine Ashton qed tgħid li tixtiequ jkun fuq Stability in the Neighbourhood.

Kif tafu, dan jikkonċerna s-Southern neighbourhood, bl-Afrika ta' Fuq, l-Iżrael u l-Middle East, kif ukoll l-Eastern neighbourhood, b'pajjiżi bħall-Ukrajna, l-Armenja u l-Ġorġja, li qegħdin jagħtuhom attenzjoni partikolari għar-raġuni li dawn qed jiġu mħajjrin mir-Russja biex jerġgħu jaqgħu fl-isfera tal-influwenza tagħha billi toffrilhom customs union ħalli jkunu jistgħu jagħmlu iktar kummerċ magħha; min-naħa l-oħra, l-Unjoni Ewropea biex tiġbidhom lejha billi toffrilhom free trade area u l-prospett li għada pitgħada jissieħbu ġaladarba jilħqu il-kondizzjonijiet mixtieqa.

F'dan il-lunch, se jkun hemm mistednin il-Foreign Ministers ta' candidate countries bħat-Turkija, il-Montenegro, is-Serbja u l-Iżlandja, u hemmhekk ikollhom iċ-ċans jitkellmu.

Din strettament hija l-aġenda tal-Kumitat tal-Affarijiet Barranin.

Imbagħad – għal dnubieti! – se jkolli noqgħod hemmhekk ukoll għal dak li jgħidulu d-Development Committee.

Strettament, dan mhux Foreign Affairs, imma tant hemm overlapping li ħafna drabi jieħu din il-formazzjoni wkoll.

Mhux se nidħol fid-dettall, imma se nsemmi biss it-topics li se jiġu diskussi.

Dawn huma suġġetti li jolqtu ħafna ministeri u policies, u l-Kumitat tal-Affarijiet Barranin jeħodhom on board kultant żmien.

Pereżempju, hawnhekk għandek l-11th European Development Fund dwar kif jiġu amministrati il-fondi għal iżvilupp, fosthom it-targets li jridu jintlaħqu u l-kondizzjonijiet marbuta mal-għajnuna għall-iżvilupp li wieħed jirċievi, u affarijiet bħal dawn.

Jerġa' jiġi revisited il dak li ngħidulu l-Cotonou Agreement, fejn l-Unjoni Ewropea tagħti għajnuna marbuta ma' żvilupp.

Hemm ukoll il-Food and Nutrition Security, li għandha a foreign affairs' dimension.

Meta titkellem fuq sigurtà fil-provvista tal-ikel u nutrizzjoni, tkun qed titkellem fuq agrikoltura, l-effetti tal-klima, il-prezzijiet spekulattivi u dumping ta' prodotti fil-pajjiżi.

Din hija xi ħaġa li tikkonċerna foreign affairs għax toħloqlok instabbilità u inkwiet.

Topic ieħor huwa l-Official Development Assistance, dik li konna nafuha bħala ODA.

Hemmhekk, aħna nikkontribwixxu bis-sehem tagħna li, sas-sena 2015, suppost jilħaq it-target ta' 0.33% tal-GNI (Gross National Income), meta s'issa qegħdin, bejn wieħed u ieħor, 0.23%.

Fil-fatt, it-target tal-pajjiżi tal-Unjoni Ewropea huwa 0.7%, imma aħna għandna speċi ta' deroga li naslu san-nofs, jiġifieri 0.33%.

Hemm il-Policy Coherence for Development li huwa attwazzjoni tal-Politika ta' Koerenza ħalli wieħed jgħin l-iżvilupp.

Imbagħad, għandek il-Local Authorities in Development fejn qegħdin ninżlu fil-livell ta' awtoritajiet lokali għall-iżvilupp ta' policies, strateġiji u programmi ta' azzjoni, anke f'pajjiżi bħat-Tuneżija u l-Eastern countries.

Nista' ngħidilkom li dawn mhux kollha se jiġu diskussi, għax tkun twila wisq; imma dawn jitfgħuhom hemm, imbagħad wieħed jara.

Ħafna drabi, fl-introduzzjoni tagħha, Catherine Ashton tagħmel referenza għal xi wħud minnhom, u tagħmel ċerti commitments fuqhom, u tibqa' għaddejja.

Għandek il-post-2015 Millennium Development Goals u l-Millennium Declaration marbuta mal-edukazzjoni, il-faqar u l-promozzjoni ta' żvilupp sostenibbli.

Għal dawk li huma purament foreign affairs, għandek l-Afganistan, li llum qed jibki biex jiġi stabbilizzat u biex wieħed jgħinhom ħalli jkun hemm l-iżvilupp meħtieġ.

Hemmhekk, se tidħol il-kwestjoni ta' kemm miljuni ta' ewro jridu jiġu vvotati ħalli wieħed jgħin fil-protezzjoni tan-nies spustati, tan-nies fil-ħabsijiet u tar-refuġati, meta għandek post-conflict scenario.

L-aħħar issue hija l-kwestjoni tal-Myanmar, fejn il-gvern li tela' fl-2010 jidher li qaleb xi ftit lejn aktar demokrazija u rispett tad-drittijiet umani.

F'każi bħal dawn, l-Unjoni Ewropea għandha policy li tgħin ħalli jitħaffef il-pass lejn aktar demokrazija.

Biżżejjed ngħid li fis-sena 2012 l-Unjoni Ewropea tat €150 miljun għall-proġetti ta' żvilupp, bħalma huma s-saħħa, l-edukazzjoni, l-agrikoltura, u sabiex isiru r-riformi ħalli titjieb il-governabilità.

Din is-sena, l-ammont ta' din l-għajnuna mistenni jilħaq madwar €200 miljun.

Bejn wieħed u ieħor, dawk huma l-punti.

Issa, jekk hemm xi punti partikolari li tixtiequ tistaqsu fuqhom, jien lest nirrispondi.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

L-Onor.

SILVIO SCHEMBRI: Mr Chairman, jien nixtieq nirringrazzja lill-Ministru li, minkejja t-timetable xejn faċli li għandu, sab il-ħin biex jinforma lill-Membri ta' dan il-Kumitat qabel ma jmur għal-laqgħa tal-Kunsill tal-Ministri tal-Affarijiet Barranin.

Naħseb li huwa importanti għal dan il-Kumitat li nkunu nafu minn qabel il-laqgħa x'se jiġi diskuss, u mhux insiru nafu wara.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

L-Onor.

RYAN CALLUS: Mr Chairman, l-ewwel nett, niskuża ruħi tad-dewmien tiegħi biex wasalt għal din il-laqgħa, filwaqt li nirringrazzja lill-Ministru.

Punt żgħir ħafna dwar l-ODA.

Ma nafx jekk id-diskussjoni li se ssir fuq l-ODA hijiex fuq il-commitments nazzjonali, jew aktar fuq qafas ġenerali Ewropew?

Jekk m'għandux din l-informazzjoni, inkun kuntent jekk forsi jindikalna darb'oħra.

GEORGE VELLA: Id-diskussjoni mhijiex fuq l-ODA li tagħti Malta, għax dak huwa qatra f'oċean, imma d-diskussjoni hija fuq l-Official Development Assistance b'mod ġenerali.

Hemm jiġi diskuss x'qed isir mill-fondi, jekk hux qegħdin jintlaħqu l-miri, liema pajjiżi mhux qegħdin jagħtu sehemhom, u affarijiet bħal dawn.

Pereżempju, ma niskantax li jkollok pajjiżi, bħall-Greċja, li għalissa qegħdin lura milli jagħtu l-ammont mistenni minnhom.

Kif semmejt, nor.malment pajjiż għandu jagħti 0.7% tal-GNI sas-sena 2015, imma fil-każ tagħna hemm concession li nistgħu ninżlu għal nofs, jiġifieri 0.33% sas-sena 2015.

Preżentement, qegħdin madwar 0.23%, jiġifieri rridu nagħtu iktar.

Lokalment, għandna problema fis-sens li hemm min qiegħed jiddubita ODA x'ifisser.

Hemm min ma jaqbilx mal-Gvern, u fil-fatt riċentement kien hemm editorjal ta' "The Times" li qal li jrid ikun hemm trasparenza fl-area tal-iżvilupp.

Hemm min qed jgħid li qed nagħmlu ħażin li dak li nonfqu biex niġġestixxu l-immigranti illegali mhux suppost ngħodduh bħala kontribut tagħna għall-ODA.

Hawnhekk, aħna qegħdin korretti meta dak li nonfqu biex nospitaw, nitimgħu u nżommu l-immigranti illegali ngħodduh bħala parti mill-ODA.

Hemm min jgħidlek: bħala pajjiż intkom ma tirċevux għajnuna mill-Unjoni Eworpea għar-refuġjati?

Huwa veru li Malta tirċievi ċertu ammont – hawnhekk jien għandi l-figuri, imma mhux se noqgħod nidħol fid-dettall – imma, fil-prinċipju, dak li qegħdin nirċievu għall-immigranti illegali, jiġifieri mill-European Borders Fund, mill-European Refugee Fund, mill-European Return Fund u mill-European Integration Fund, mhux ikkalkolat bħala ODA.

Dak li jien qed ngħid li jiġi kkalkolat bħala parti mill-ODA huwa dak li aħna noħorġu minn butna.

Hemm kwestjoni oħra fuq l-ODA, dik ta' trasparenza fis-sens li hemm ċerti ammonti li mhumiex spjegati għand min marru.

Ir-raġuni hija li hemm ċerti NGOs u ċerti organizzazzjonijiet tal-Knisja – dawn insemmihom b'rispett – li mhumiex lesti li jirreġistraw bħala NGOs.

Dan l-aħħar anke smajt lill-Kummissarju tal-NGOs, il-Prof.

Wain, jgħid li dan m'għandux ikun.

Ir-raġuni hija li ma jkunx hemm trasparenza mija fil-mija għax, jekk se tħalli fid-diskrezzjoni tal-Kummissarju u tal-ministru kif se jitqassmu ċerti ammonti, allura se jkollok il-missjonijiet fil-Brażil u missjonijiet oħra li, għalkemm tagħtihom ammonti żgħar, meta tgħoddhom issib min jgħidlek: għaliex lil dak tajtuh €30,000, u għaliex tajtu lil dak u mhux lill-ieħor?

Dik għadha axi ħaġa mdendla li qed tiġi diskussa rigward l-ODA.

Naqbel mija fil-mija mal-fatt li għandna nkunu trasparenti kemm jista' jkun sa l-anqas ewro; pero', bl-ebda mod mhu qed nallega li dawk li mhux spjegati eżatt ma marrux fejn kellhom imorru.

Imma, rridu nimxu lejn sistema fejn kulħadd ikun irreġistrat, kemm tal-Knisja kif ukoll mhux tal-Knisja, ħalli kull ewro li joħroġ f'għajnuna ta' żvilupp ikun accounted for.

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Fuq tas-Sirja xtaqt nagħmel punt żgħir għax, waqt li wieħed iħoss għall-poplu Sirjan, qed jiġri li jekk noqogħdu fuq dak li nirċievu minn ċerti sorsi jidher li r-régime ta' Assad huwa brutali ħafna; imma, jekk imbagħad naraw dak li ġej mill-media Russa, l-istampa tkun kompletament differenti, jiġifieri aħna esposti għal dawn it-tipi ta' media.

Bħala pajjiż, m'aħniex ġirien eżatt; imma lanqas aħna 'l bogħod, u allura kull żieda fl-armamenti tista' tkun ta' periklu għalina wkoll.

Nemmen li, bħala prinċipju, il-pożizzjoni tagħna għandha tkun li nagħfsu kemm jista' jkun għal soluzzjoni diskussa u negozjata iktar milli għal soluzzjoni li wieħed jirbaħ lill-ieħor bl-armamenti.

Naħseb li dan il-Kumitat għandu jsostni l-pożizzjoni fuq l-ODA; imma, rigward is-Sirja, kemm jista' jkun ma nżidux armamenti iktar milli diġà hemm.

Bħalma semma l-Ministru, il-Gvern Amerikan diġà beda bl-iskuża li jagħti non-lethal equipment.

Issa wieħed jistaqsi: x'inhi d-definizzjoni ta' non-lethal?

Naħseb li għandna nibqgħu nsostnu fuq soluzzjoni madwar mejda iktar milli fil-kamp tal-battalja.

GEORGE VELLA: Inħoss li jkun ġust li nagħmlu ftit ħin fuq waħda mid-deċiżjonijiet li jridu jittieħdu, fejn qed ikun hemm argumenti favur u kontra.

Meta tisma' l-argumenti tibda tgħid li kulħadd għandu raġun.

Kieku naf li narma r-ribelli u nirbaħ lir-régime ta' Assad mill-għada, allura jien ngħid li għall-inqas salvajt l-imwiet u s-sofforenza.

Imma x'garanzija għandek?

Aħna ħriġna Press Release fl-10 ta' Mejju, fejn għedna hekk:

X'qed ngħidu hawnhekk?

Qegħdin ngħidu li naqblu mal-proposta tar-Russja u l-Amerika flimkien li jżommu konferenza, u allura jidher li qed nimxu għal soluzzjoni diplomatika.

Inti għedt tajjeb li jekk tisma' l-media Russa tieħu verżjoni mod, imma kemm Lavrov u kemm Kerry iċċaqalqu biex issir din il-konferenza.

Ir-Russja qed tiddejjaq bil-ħsara li qed issir u bin-natura esplussiva tar-reġjun.

Hekk, kemm-il darba l-gwerra ċivili li hemm fis-Sirja overspills the borders, allura dak ir-reġjun jista' jisplodi f'sekonda.

Ma ninsewx li hemm ukoll il-kwestjoni tar-reliġjon f'din l-istorja, fejn illum diġà għandek l-involviment tal-Hizbollah li mil-Libanu qegħdin jgħinu lil Assad, li huwa mill-branka tax-Xiti, meta l-oħrajn huma kollha mill-branka tas-Sunni.

L-Iżrael, li għandu armamenti nukleari, qed jibża' li jaf ikollu theddida mil-Libanu jekk kemm-il darba jieħdu over ċerti elementi li hemm fis-Syrian coalition.

Min-naħa l-oħra, smajna wkoll li l-Iran b'xi mod qiegħed iwassal l-armamenti lill-Hizbollah biex dawn jgħinu 'l-Assad.

Jiġifieri din hija sitwazzjoni kkumplikata immens.

Dalgħodu, kelli l-Ambaxxatriċi tat-Turkija u jien staqsejtha x'effett din qed ikollha fuq it-Turkija, u għax dawn ir-refuġjati kollha qegħdin joħolqu diżastru ġewwa l-konfini tat-Turkija.

Hemmhekk għandek kwesjtoni umanitarja bħalma għandek ġewwa l-Libanu u l-Ġordan li se jisplodu.

Il-pożizzjoni tagħna għalissa kienet biex nimbuttaw kemm nistgħu ħalli, jekk inhu possibbli, tinstab soluzzjoni diplomatika.

Madankollu, mhemmx dubju li trid tittieħed pożizzjoni proprju din il-ġimgħa rigward x'se jsir b'mod imminenti jekk l-arms embargo se jitneħħa mill-1 ta' Ġunju.

Hemmhekk, wieħed se jkollu ċerti għażliet quddiemu.

Pereżempju, għażla waħda tkun jekk kemm-il darba nivvotawx li nġeddu l-istatus quo għal tliet xhur, jew għal sitt xhur, jew għal sena oħra.

Inkella, jekk hux se nġeddu għal tliet xhur possibilment b'dikjarazzjoni mill-Kunsill li jikkonsidra d-deċiżjoni skont l-outcome tal-inizjattiva li se jagħmlu r-Russja u l-Amerika.

Dawn huma tliet opzjonijiet: però, għandek opzjonijiet oħrajn, fosthom, li tgħidilhom: ħa naqblu li tneħħu l-arms embargo, u mbagħad inħallu free for all.

Jien s'issa se nipprova nżommu l-pożizzjoni tagħna kif inhi.

Forsi wieħed jista' jgħid li nġeddu l-arms embargo imqar għal tliet xhur oħra ħalli naraw x'se jirriżulta mill-konferenza li se jagħmlu l-Amerikani u r-Russi f'Ġinevra.

Hemm pressjoni enor.mi minħabba n-numru ta' nies li qegħdin imutu u n-numru ta' refuġjati.

Nerġa' ngħidilkom, mhux biss it-traġedja ġol-pajjiż, imma wkoll il-biża' tal-overspill tat-tensjoni u l-instabbiltà fil-pajjiżi tal-madwar li qed tinkwieta lil ħafna pajjiżi.

Hawnhekk, għandna kważi kważi seba' opzjonijiet li qegħdin jiġu diskussi.

L-aktar waħda li wieħed forsi jista' jmur għaliha hija li tiġġedded l-exemption għal dawk li huma military non-lethal.

Ma ninsewx li dawn huma sanzjonijiet tal-UE għax, fil-fatt, l-Amerika diġà qegħda tipprovdi military non-lethal.

Qed jipprovaw jilħqu kompromess fuq il-pożizzjoni tagħna.

Il-Ġermanja qed tagħmel enfasi enor.mi li assolutament m'għandu jkun hemm l-ebda xkiel jew kontroll fuq id-dħul ta' dak kollu li huwa umanitarju, bħall-ikel, mediċini, tobba u affarijiet bħal dawn.

Però, imbagħad hemm il-pożizzjoni li wieħed irid jieħu dwar x'se jiġri minn hemm 'il quddiem.

Wieħed irid jifhem li din id-deċiżjoni trid tkun unanima għax, jekk ma tkunx unanima, l-affarijiet ma jitbiddlux.

MARLENE FARRUGIA: Se ngħaddi żewġ kummenti żgħar.

Filwaqt li qed nikkondividi magħkom li jekk hemm xi ċans li tinstab soluzzjoni diplomatika, wieħed għandu jmur għal din is-soluzzjoni; però, ġaladarba l-maġġoranza assoluta – jekk mhux kollha – tal-pajjiżi tal-Unjoni Ewropea rrikonoxxew l-Oppożizzjoni Sirjana bħala t-tmexxija leġittima, u meta wieħed jaf li, min-naħa tal-Iran u ta' postijiet oħra, xorta waħda deħlin l-armamenti, allura dan ma jfissirx li r-régime ta' Assad qed ikompli jarma ruħu, filwaqt li l-oppożizzjoni tinsab fi żvantaġġ?

Jien nemmen li l-istraġi umanitarja li diġà saret se tkompli ssir u se tikber jekk din is-sitwazzjoni se tkompli titwal.

Il-fatt li l-pożizzjoni tagħna, bħala Malta, hija li forsi ntawlu dan l-embargo, allura ma nkunux qisna kompliċi sabiex din is-sitwazzjoni titwal?

Ovvjament, kulħadd jixtieq li jkun hemm sitwazzjoni diplomatika, imma ara din is-sitwazzjoni kemm ilha għaddejja.

Il-ġimgħa l-oħra, jew ta' qabel, l-Iżrael spiċċa involva ruħu b'mod dirett, u din ma tantx hija sitwazzjoni feliċi, għalkemm dan qatt ma ammetta.

Għaldaqstant, naqbel mal-Ministru li aktar ma ddum din is-sitwazzjoni aktar jista' jkun hemm spillover, u d-diżastru jsir ferm u ferm akbar minn dak li diġà esperjenzaw.

Il-fatt li d-deċiżjoni li se tittieħed trid tkun unanima, jekk Malta tiġi daharha mal-ħajt, x'se jkun il-vot tagħha?

GEORGE VELLA: Bħalma għedtlek, issa trid tara daqsxejn kif se tiżviluppa l-kwestjoni kollha.

Meta qegħdin ngħidu li jiġi mneħħi l-embargo, imma x'armamenti huma dawn?

Żgur li dawn mhux se jissostitwixxu l-ajruplani u l-air force li għandu Assad.

Jiġifieri, il-pajjiżi l-kbar iridu jgħidu li either we go for it or not.

Fil-Libja, kellek no fly zone, imma s-sitwazzjoni hemmhekk kienet kompletament differenti, għax dik kellha ftit ajruplani u allura wieħed seta' jieħu l-kontroll malajr, mentri Assad għandu air force b'saħħitha, u b'saħħitha sew.

Jekk inneħħu l-arms embargo, rridu noqogħdu attenti għax l-ebda pajjiż ma jrid jiċċappas jew jidħol hemmhekk.

L-Amerika ma tixtieqx tiftaħ front ieħor, u r-Russja żgur mhux se tħalli lill-Amerika jkollha saqajha ġewwa s-Sirja li tinsab tefgħa ta' ġebla bogħod minnha, u allura huwa interessanti kif dawn se jsibu soluzzjoni bejniethom.

Ma ninsewx li, fil-ftehim biex jagħmlu din il-konferenza, mhux eskluż li jieħu parti r-régime ta' Assad.

Ovvjament, mhux Assad innifsu, għax id-diskussjonijiet jistgħu jwasslu li dan jitneħħa b'mod protett minn ġewwa s-Sirja, jew jista' jkun ukoll li elementi mir-régime tal-lum ikunu inklużi fit-tmexxija ta' għada.

Ħadd minnhom ma ried ideffes subgħajh fl-istorja għaliex, jekk inti se tgħid li nneħħu l-embargo fuq l-armamenti, però x'armamenti?

Jekk mhux se ddaħħal ajruplani, allura biex se tiġġieled l-ajruplani, għax kontra l-ajruplani mhux se tuża l-Kalashnikovs!

MARLENE FARRUGIA: Hekk hu.

GEORGE VELLA: Kollox sew, ineħħu l-embargo, imma kemm se nagħti armi f'idejn in-nies meta l-ħsara li qed issir ġejja mill-bombi mitfugħa mill-ajruplani?

Tinsewx li hemm min għandu interess fl-armamenti, hemm min għandu interess li jara li l-counterpart tiegħu ma jkollux potenza oħra qribu, u allura wieħed irid joqgħod attent.

Ħafna qegħdin jgħidu li, jekk mhux se jkun hemm impożizzjoni ta' no fly zone, allura diffiċli ssib s-soluzzjoni.

MARLENE FARRUGIA: Il-Franċiżi u l-Ingliżi qed jissemmew to bell the cat, għax kieku ma daħlux huma fil-Libja, kieku għadna għaddejjin bl-istess problema!

GEORGE VELLA: Hekk hu; però, tinsiex li meta l-Franċiżi daħlu fil-Libja, kellhom is-sistema ta' koordinazzjoni kkollegata ma' dik Amerikana, għax l-Amerikani, għalkemm ma kenux on the ground, kienu qegħdin jikkoordinaw kollox minn fuq il-vapuri fil-Mediterran.

Għalhekk, inti ma tridx iċċedi for an easy solution.

Veru li, in the meantime, ma' kull sekonda qed imutu u jbatu n-nies; però, sfortunatament, f'dawn is-sitwazzjonijiet ma tistax timxi bl-emozzjoni biss, imma trid tipprova tara x'se jiġri għada u pitgħada.

Jekk mhux se jkun hemm deċiżjoni mill-Kunsill tas-Sigurtà, li allura jinvolvi pajjiżi li huma permanent members – bħar-Russja u ċ-Ċina – u fejn wieħed, jekk irid, jista' juża l-veto, ma tagħmel xejn ta' xi jrid isir, u allura se jkun diffiċli biex wieħed jgħid.

DEO DEBATTISTA: Jien ma nemminx li qatt għandu jitneħħa l-embargo, u r-raġuni hi li, ladarba inti tiddeċiedi li tneħħi l-embargo, tkun qed tħares lejn sitwazzjoni li jitneħħa Assad.

Tgħid allura Assad se jibqa' hemm?

Kollox sew, diġà hija open war; imma, ladarba jitneħħa l-embargo, m'hemmx limitu.

Kif qal tajjeb il-Ministru Vella, hemm ħafna interessi fir-reġjun.

Dalgħodu stess, Iżrael wera tħassib li ħafna mill-armamenti ta' Assad qed jaqgħu f'idejn ir-ribelli, u jidher li Iżrael aktar qed jibża' mir-ribelli after Assad, milli minn Assad innifsu.

Għalhekk, jien nemmen li l-embargo għandu jibqa'.

MARLENE PULLICINO: Il-punt tiegħi huwa li, minkejja li hemm l-embargo, xorta waħda deħlin l-armi mill-fruntieri, tista' tgħid bla kontroll.

DEO DEBATTISTA: Aħseb u ara jekk tiftaħ, kif qed jgħid il-Ministru!

GEORGE VELLA: Tinsewx li, biex jiġġeddu s-sanzjonijiet, irid ikun hemm unanimità.

Issa, jekk Franza u l-Ingilterra, li qegħdin jitħabtu daqshekk biex ineħħu s-sanzjonijiet, ma jaqblux li nerġgħu nagħmlu s-sanzjonijiet, allura effettivament jiġi kif iridu huma li ma jkunx hemm embargo fuq l-armamenti.

Dawn huma kollha sfumaturi ta' kif jistgħu jiżviluppaw l-affarijiet.

Issa, wieħed jipprova kemm jista' jkun isib kompromess f'dawn il-pożizzjonijiet; jiġifieri, ma tistax tgħaddi tal-Ingilterra u ta' Franza.

Huma qed jirraġunaw hekk: jekk aħna nibqgħu ma naċċettawx li nġedduhom, effettivament se jiġri dak li rridu aħna.

Din hija kkomplikata tant li meta tisma' s-27 Stat Membru jitkellem, bħalma għamilna f'Dublin u fil-Lussemburgu, kull wieħed kważi jikkonvinċik li għandu raġun: però mbagħad you have to draw a line, you have to take a decision.

X'se jiġri fl-aħħar mill-aħħar?

CARMELO MIFSUD BONNICI: Sur President, naħseb li l-linja li qed jieħu il-Ministru …

THE CHAIRMAN: Kemm niċċara li inti qiegħed hawnhekk mhux bħala Membru tal-Kumitat, hux hekk?

CARMELO MIFSUD BONNICI: Iva, imma se nsir Membru tal-Kumitat.

THE CHAIRMAN: Imma r-riżoluzzjoni fil-Parlament għadha ma saritx.

GEORGE VELLA: Skont il-proċedura, l-Onor.

Mifsud Bonnici, bħala Membru Parlamentari, għandu d-dritt li jitkellem, però bil-permess tal-President tal-Kumitat.

GEORGE VELLA: Qed ngħid dan biex jiġi rrekordjat.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Sur President, nitlob il-permess biex nitkellem.

THE CHAIRMAN: L-Onor.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Insostni li l-linja tal-Ministru hija tajba, u allura f'din il-ħaġa se nsostni lill-Ministru.

Għaldaqstant, naħseb li waqt li tkun qiegħed hemmhekk, Ministru, trid tara x'se tkun l-atmosfera, x'se jingħad u ma jingħadx, imbagħad wieħed tieħu d-deċiżjoni għaliha, sakemm inti mhux diġà għandek xi pożizzjoni li biħsiebek tieħu.

GEORGE VELLA: Strettament, il-pożizzjoni li ttieħdet s'issa hija li nirrikonoxxu l-koalizzjoni, u fuq din qegħdin attenti għal minn min qed tkun komposta l-koalizzjoni, għaliex hemm ċerti elementi li huma undesirable, bħal Al-Qaeda u l-al-Nusra, kif semmejt diġà.

Imbagħad, irid ikollok aċċertament li, jekk inti se tħalli l-armi jidħlu, se jkollok mezzi kif tkun taf li se jmorru għand dawk l-elementi li hemm fil-koalizzjoni li huma reliable u mhux f'idejn l-oħrajn għax, appena jaqa' r-régime ta' Assad, dawn lejn min se jdawru l-armamenti tagħhom?

Minn ġol-Libja marru l-Mali, splodew l-ambaxxata Franċiża biex ipattulhom talli kienu huma li daħlu ġol-Mali.

Ilkoll nafu x'qed jiġri.

Fis-sitwazzjoni tas-Sirja għandek il-Libanu, l-Iżrael, it-Turkija, il-Ġordan u anke l-Iran, li qed jistenna qisu seqer.

Għalhekk, wieħed irid isib dak il-bilanċ; però, fl-istess ħin irid jgħin biex kemm jista' jkun inaqqas l-imwiet u t-tbatija li hemm.

Kif qegħdin ngħidu, din hija delikata immens, u l-ewwel nett wieħed irid jara x'se tkun id-direzzjoni ta' Catherine Ashton għax, ħafna drabi, dik tkun skandaljat l-opinjonijiet, u tkun taf fejn trid timxi.

Min-naħa l-oħra, aħna ma nistgħux ngħidu li għalissa ma jimpurtax li nħallu l-armamenti jidħlu, u mbagħad come what come may!

Nerġa' ngħidilkom, meta tisma' l-argumenti, kulħadd jasal biex jikkonvinċik għax, daqskemm żamm l-argument favur li tneħħi l-embargo, daqshekk ieħor żamm l-argument kontra li tneħħi l-embargo, u dan jagħmilha diffiċli ħafna.

KWESTJONARJU TAL-COSAC

THE CHAIRMAN: Grazzi.

Jekk m'hawnx kummenti oħra fuq dan l-item, xtaqt ngħaddi temporanjament għal item 6 tal-aġenda, jiġifieri l-kwestjonarju tal-COSAC.

Dan il-kwestjonarju suppost kellna nippreżentawh f'Marzu; imma, peress li la l-Parlament u lanqas dan il-Kumitat ma kienu kostitwiti, tlabna extension taż-żmien.

Peress li l-plenarja tal-COSAC se ssir ix-xahar li ġej, aħjar dan neħilsuh llum.

Fl-ewwel laqgħa ta' dan il-Kumitat, konna diġà ppreżentajna kwestjonarju, flimkien mal-abbozz ta' xi risposti li l-Membri kellhom iċ-ċans li jiflu, u allura nixtieq li, jekk hemm xi emendi għal dawn ir-risposti, niddiskutuhom issa.

Min-naħa l-oħra, jekk taqblu kif inhuma abbozzati r-risposti, allura nibagħtu l-kwestjonarju kif inhu lill-COSAC.

Hawn xi kummenti mill-Membri?

CARMELO MIFSUD BONNICI: Mr Chairman, fejn qegħdin ir-risposti?

THE CHAIRMAN: Ir-risposti tajnihom lill-Membri l-ġimgħa li għaddiet.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Qegħdin fl-inkartament?

THE CHAIRMAN: Fl-ewwel laqgħa, konna ddeċidejna li, biex ma naħlux ħafna ħin niddiskutu, l-istaff tagħna għamlilna draft tar-risposti, kellna ċans ħmistax biex nifluhom, u allura llum għandna ċans biex, jekk irridu, niddiskutu jew nemendaw xi ħaġa.

Min-naħa l-oħra, jekk taqblu kif inhuma drafted, immexxu kif inhuma.

Għall-korrettezza, nerġa' ngħid li kellna ħmistax ċans biex narawhom, jiġifieri llum jien mhux qed nipprova ngħaġġel biex ma nagħtix ċans lill-Membri jarawhom.

RYAN CALLUS: Mr Chairman, ir-risposti ġew iġġenerati mill-Uffiċċju tal-Parlament jew min-naħa tal-Gvern?

THE CHAIRMAN: Mill-istaff ta' dan il-Kumitat, jiġifieri mhux mill-Gvern, imma mill-Parlament.

Bħalma taf, dan il-Kumitat għandu l-istaff tiegħu, u b'diskussjoni miegħi bħala Chairperson ġew drafted dawn ir-risposti.

Jekk mhawnx kummenti, se nipproċedi.

DISKUSSJONI DWAR IR-RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUMITAT GĦALL-AFFARIJIET BARRANIN TAL-PARLAMENT EWROPEW DWAR REVIŻJONI FL-ORGANIZZAZZJONI U L-FUNZJONAMENT TAL-EUROPEAN EXTERNAL ACTION SERVICE (EEAS)

THE CHAIRMAN: Issa nistgħu mmorru għall-item 5 tal-aġenda, li hija d-diskussjoni dwar ir-rakkomandazzjoni tal-Kumitat għall-Affarijeit Barranin tal-Parlament Ewropew dwar ir-reviżjoni fl-organizzazzjoni u funzjoni tal-European External Action Service (EEAS).

Il-EEAS ilu sentejn jiffunzjona, u l-Kumitat għall-Affarijiet Barranin tal-Parlament Ewropew għamel xi rakkomandazzjonijiet fuq l-operat tal-EEAS u l-parlamenti nazzjonali – fil-każ tagħna, dan il-Kumitat – ġew mitluba jiflu dawn ir-rakkomandazzjonijiet.

Jiena, flimkien mal-istaff tal-Parlament, ħadt l-inizjattiva u għamilt draft ta' proposti li nistgħu nagħmlu lill-Parlament Ewropew dwar l-EEAS, u dan għamiltu kemm biex inħaffu d-diskussjoni, u kemm biex ikollna bażi ta' diskussjoni.

Dawn qegħdin bl-Ingliż, għax ir-risposta trid tkun bl-Ingliż.

Nitlobkom tagħtuhom daqqa t'għajn …

CARMELO MIFSUD BONNICI: Għandna xi deadline għaliha?

Id-deadline li hemm hija li jidhirli li dawn se jiġu diskussi f'Settembru fil-Litwanja, imma dawn iridu jiġu adottati f'Ġunju mill-Plenarja tal-Parlament Ewropew; jiġifieri, għalkemm mhemmx deadline, jekk irridu li jeħduna bis-serjetà, allura rridu nibagħtuhielhom dan ix-xahar.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Mr Chairman, nistgħu ningħataw ċans narawhom?

THE CHAIRMAN: Għalkemm dawn qed noħroġhom illum, id-dokument kien ilu għand il-Membri għax tqassam mal-aġenda, u allura kulħadd kellu ċans jarah.

Jiena ħadt l-inizjattiva biex niffaċilita l-affarijiet, u mhux noqogħdu naqraw dan id-dokument kollu llum.

Jekk tridu, nistgħu naqraw din ir-rakkomandazzjoni min-naħa tagħna, mbagħad forsi niddiskutuha.

Ma tridux forsi ngħadduhom ...

RYAN CALLUS: Jiena qrajtha, imma ma nafx x'għamlu l-Membri l-oħra.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Jekk mhux daqshekk importanti li tgħaddiha fis-seduta tal-lum, tista' tagħtina ftit iktar ħin biex narawhom, imbagħad terġa' tidher fuq l-aġenda tas-seduta li jmiss?

THE CHAIRMAN: Żewġ affarijiet: id-dokument tqassam mal-aġenda l-ġimgħa li għaddiet u, it-tieni, biex nagħmlu hekk irridu nerġgħu niltaqgħu fil-bidu tal-ġimgħa d-dieħla, għax inkella mhux se nilħqu.

Nistaqsi jekk il-Membri jaħsbux li hekk hu l-aħjar mod kif nimxu.

LUCIANO BUSUTTIL: Mr Chairman, nifhem li kulħadd jixtieq jaqra dak id-dokument li huwa ftit voluminuż.

Hemm xi problema min-naħa tal-Oppożizzjoni li r-risposta kif ġiet drafted titressaq kif inhi?

CARMELO MIFSUD BONNICI: Aħna rridu naraw l-affarijiet sewwa biex, jekk kemm-il darba qegħdin nikkommettu ruħna fuq xi ħaġa, allura nkunu nafu x'pożizzjoni qegħdin nieħdu għall-ġid tal-Parlament Malti.

Jien issa għadni kif dħalt f'dan il-Kumitat, imma naħseb li jekk intom magħfusin bil-ħin … Il-Membri kollha qrawh dan id-dokument?

THE CHAIRMAN: Onor. Mifsud Bonnici, proprjament għadek ma dħaltx fil-Kumitat.

Jekk inti, u forsi xi Membri oħra, qed tħossu li l-ħin li kellkom għad-dispożizzjoni tagħkom biex taqraw dan id-dokument mhuwiex biżżejjed, allura forsi nistgħu nipposponu d-diskussjoni fuqu għal-laqgħa li jmiss.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Grazzi ħafna.

THE CHAIRMAN: Dan se jiġi dibattut fis-sessjoni tal-Plenarja tal-Parlament Ewropew f'Ġunju, jiġifieri l-ġimgħa d-dieħla rridu nibagħtuh, inkella nkunu għamilna x-xogħol għalxejn.

MARLENE FARRUGIA: Sur President, jien naħseb li b'din id-deċiżjoni jkun qed jinħoloq preċedent.

Jien il-prokrastinazzjoni ma togħġobni xejn.

Jekk id-dokument ingħata qabel u kellu jinqara, nemmen li ma nistgħux nieħdu din l-istance u nibdew kull darba nipposponu xi rispons li suppost inkunu tajna għal darb'oħra għax, sa bħal-lum ġimgħa, jew meta se nerġgħu niltaqgħu, se jkun hemm pataflun dokumenti oħra u materji oħra li aħna rridu niddiskutu u nieħdu deċiżjoni dwarhom.

Għaldaqstant, jien ma naqbilx.

Jaqrah u nieħdu deċiżjoni fuq dak li ssottomettejt inti llum, ovvjament jekk jaqbel il-kumplament tal-Kumitat.

THE CHAIRMAN: Naħseb li aħjar nieħu deċiżjoni bħala Chairman.

Milli nista' nifhem hija tradizzjoni f'dan il-Kumitat li, kemm jista' jkun, naħdmu b'consensus, aktar milli bħala Gvern u Oppożizzjoni.

Nifhem li jekk intom ma ssibux oġġezzjoni li nerġgħu niltaqgħu l-ġimgħa d-dieħla … (Interruzzjonijiet) Onor. Farrugia, il-punt tiegħek neħduh, but having said that, meta niġu għall-item li jmiss, jien stess mhux se nħalli posponiment.

Jekk taqblu lkoll, dan l-item niddiskutuh fil-laqgħa li nagħmlu l-ġimgħa d-dieħla.

LUCIANO BUSUTTIL: Jiġifieri, dan id-dokument huwa l-pożizzjoni li bħalissa qiegħed jieħu l-Kumitat għall-Affarijiet Barranin u Ewropej?

THE CHAIRMAN: Jien naf li dan huwa dokument twil u, biex noqogħdu niddiskutuh item item, ma naslu qatt: allura, ħadt l-inkarigu li nagħmel dan l-abbozz ta' kummenti min-naħa tagħna.

Ovvjament, dawn qegħdin għad-diskussjoni u nistgħu naqblu, inbiddlu, naċċettaw, ma naċċettawx, jew anke ma nirrispondu xejn.

Jien ħassejt li din għandha tkun a starting point.

Jekk naqblu, dan l-item niddiskutuh fil-laqgħa li jmiss il-ġimgħa d-dieħla.

DISKUSSJONI FUQ MOZZJONI NRU.

35 IPPREŻENTATA MILL-MINISTRU GĦALL-FINANZI DWAR IR-RATIFIKA TAT-TRATTAT DWAR STABBILITÀ, KOORDINAZZJONI U GOVERNANZA, MAGĦMUL FI BRUSSELL FIT-2 TA' MARZU 2012

THE CHAIRMAN: Item 7 għamiltu fuq l-aġenda għax xtaqt li uffiċjalment inkunu bdejna d-diskussjoni tiegħu llum, peress li din il-mozzjoni ġiet ippreżentata fil-Parlament u statutorjament hemm ċertu żmien biex nikkonsidrawh.

Item 7 huwa d-diskussjoni tal-mozzjoni numru 35 ippreżentata mill-Ministru għall-Finanzi dwar ir-Ratifika tat-Trattat ta' Stabbilità, Koordinazzjoni u Governanza.

Jien iddiskutejt dan mal-Ministru tal-Finanzi, u stedintu biex jiġi jagħmel preżentazzjoni u jwieġeb għall-mistoqsijiet tagħna; però, ħassejtha li mgħandniex inġibuh u nħalluh sagħtejn jistenna hawnhekk, imbagħad niddiskutu l-item fl-aħħar, u allura, bil-permess tagħkom, dan nagħmluh wieħed mill-ewwel items fuq l-aġenda tal-laqgħa li jmiss.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Jien naf li aħna se jkollna ftit ta' problema rigward l-aġenda parlamentari.

Aħna m'għandniex diffikultà li napprovaw dan fil-Kumitat mingħajr ma jkollna l-preżentazzjoni tal-Ministru tal-Finanzi, għax dan kien diġà beda jiġi diskuss fil-Plenarja, imma kien waqaf.

Li rrid ngħid hu li, min-naħa tagħna, tista' taqbdu u tqiegħduh fuq l-aġenda parlamentari ħalli jiġi diskuss mingħajr il-bżonn li ġġib il-Ministru tal-Finanzi hawnhekk.

THE CHAIRMAN: Naqbel miegħek.

Però, skont il-European Union Act, huwa obbligu ta' dan il-Kumitat li jiddiskutih hawnhekk.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Imma biex niddiskutuh għandna bżonn il-Ministru għall-Finanzi, jew nistgħu niddiskutuh mingħajr il-Ministru għall-Finanzi?

THE CHAIRMAN: Nistgħu niddiskutuh mingħajr il-Ministru għall-Finanzi; però, jien inħoss li jekk il-Ministru tal-Finanzi lest li jiġi ...

CARMELO MIFSUD BONNICI: Mela nagħmluh għall-ġimgħa li ġejja, flimkien mal-item l-ieħor.

THE CHAIRMAN: Mela se nitlob il-Ministru għall-Finanzi meta għandu ħin biex jiġi quddiem dan il-Kumitat.

Taħt l-item 'Affarijiet oħra' jidher li m'hemm xejn, u allura nirringrazzjakom tal-attendenza tagħkom.

Il-Kumitat huwa aġġornat għal data oħra li tiġi kkomunikata aktar tard, b'din l-aġenda:

Affarijiet Amministrattivi;

Diskussjoni fuq Mozzjoni Nru. 35 ippreżentata mill-Ministru għall-Finanzi dwar ir-Ratifika tat-Trattat dwar Stabbilita', Koordinazzjoni u Governanza, magħmul fi Brussell fit-2 ta' Marzu 2012;

Diskussjoni dwar ir-Rakkomandazzjoni tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin tal-Parlament Ewropew dwar reviżjoni fl-organizzazzjoni u l-funzjonament tal-European External Action Service (EEAS); u

Xi aġenda oħra li tista' tiġi kkomunikata aktar tard.

Fis-7.38 pm, il-Kumitat aġġorna għal data oħra li kellha tiġi kkomunikata aktar tard.