KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AFFARIJIET SOĊJALI

(Rapport Uffiċjali u Rivedut)

Laqgħa Nru. 5

It-Tlieta, 19 ta' Jannar, 1999

Stampat fl-Uffiċċju ta' l-Iskrivan

Prezz Lm1

Laqgħa Nru. 5

It-Tlieta, 19 ta' Jannar, 1999

Il-Kumitat iltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6.40 p.m.

Il-Minuti tal-laqgħa Nru. 4 li saret fid-9 ta' Diċembru 1998, ġew konfermati.

IĊ-CHAIRPERSON (Onor. Helen D'Amato): Huwa ta' pjaċir għalija li nilqagħkom għal din l-ewwel laqgħa minn serje ta' laqgħat fuq is-suġġett children at risk.

Żgur li l-intenzjoni m'hijiex li llum neżawrixxu s-suġġett imma li nitfgħu l-attenzjoni tagħna fuq it-tfal.

Iktar milli nħarsu lejn is-servizzi li qed nagħtu f'dan il-qasam fih innifsu, l-għan tagħa huwa li niffokaw fuq kif dan is-servizz qed jolqot lit-tfal.

Irridu nagħtu wkoll ħarsa wiesgħa fuq il-ħarsien tat-tfal u biex nagħtu ħarsa wiesgħa lejn il-ħarsien tat-tfal, iddeċidejna li nistiednu firxa wiesgħa ta' nies.

Intom il-mistiedna hawn preżenti tafu lil xulxin u tafu li ġejjin minn oqsma differenti.

Ma ħadniex biss il-Ministeru għall-Politika Soċjali li forsi aktar huwa assoċjat mal-ħarsien tat-tfal fil-mod dejjaq tiegħu, imma ħadna numru ta' oqsma diversi għax ridna li jkun hawn diversi oqsma rappreżentati.

Fil-fatt nista' nagħtikom idea mil-liema oqsma ġejjin il-mistiedna tagħna; għandna min hu ġej mill-qasam tal-politika soċjali, bid-dipartimenti u aġenziji li jaqgħu fi ħdanu, għandna mill-oqsma ta' l-edukazzjoni, bid-diversi dipartimenti li jaħdmu mat-tfal, għandna mill-oqsma tas-saħħa li wkoll għandhom x'jaqsmu mat-tfal, għandna wkoll lil min hu responsabbli mid-djar tal-Knisja u minn St. Patrick's, apparti milli għandna wkoll individwi, bħalma huwa l-Imħallef David Scicluna li kien għamel żmien maġistrat fil-juvenile court, u Dr. Ruth Farrugia li wkoll tat sehem f'dan il-qasam.

Il-ħsieb tagħna huwa li din il-firxa wiesgħa ta' nies jagħtu l-input tagħhom biex flimkien niddiskutu l-ħarsien tat-tfal u finalment naslu biex nagħmlu xi ħaġa li ilha ġejja - m'hijiex xi ħaġa li ħlomna biha llum - u qed nirriferi għal children act.

Ħafna minna ilna niltaqgħu waqt seminars u ilna nitkellmu bejnietna, anke meta niltaqgħu b'mod soċjali, kemm huwa importanti li jkollna children act, pero' qabel ma naslu għaċ-children act, għaliex liġi fiha nfisha m'hija se toħloqlok xejn, nixtieq li nagħtu ħarsa lejn is-servizzi eżistenti li għandna biex naraw kif qegħdin jilħqu lil dawn it-tfal li forsi huma at risk.

Qed isir duplication of work mid-diversi aġenziji jew dipartimenti?

Forsi jekk ningħaqdu flimkien, ikollna iktar riżultat?

X'irridu għall-futur?

X'se jkun il-pass li jmiss?

Fejn għandna lakuna, jekk għandna?

Hemm servizzi li s'issa għadhom ma jeżistux u nixtiequhom li jkunu parti mis-sistema tagħna?

Per eżempju, filwaqt li għandna s-servizz ta' "Fejda", m'għandniex xi ħaġa simili għas-subien.

Fejn se niġbdu l-linja, aħna li għandna tfal żgħar u addoloxxenti?

Fejn huwa l-fine line?

Meta mbagħad niġu għal-liġi, jekk naslu li nipproduċu liġi, x'inhuma l-kriterji li se nadottaw meta tiġi mfassla din il-liġi?

Kemm se nagħmluha liġi dommatika?

Forsi għax jien m'iniex avukat għandi ċerta perspettiva ta' liġi, imma kemm se tkun umana din il-liġi?

Dawn huma kollha affarijiet li rridu nħarsu lejhom.

Nafu li matul is-snin saru diversi liġijiet imma l-impressjoni hija li qisna pezzi bukkuni, nagħmlu liġi in isolation, jew inkella nibdlu xi parti minn xi liġi biex inġibuha iktar taqbel max-xewqat tagħna f'dak il-mument.

U fil-verita', għandna bżonn iċ-children act?

F'Ottubru li għadda, id-Dipartiment tal-Ħarsien tal-Familja organizza seminar, iċ-Child Care Seminar, u fl-aħħar tas-seminar kienu ħarġu diversi rakkmandazzjonijiet.

Ħaġa li laqtitni ħafna f'dak is-seminar kien li qtajna r-retorika u ħriġna b'concrete proposals.

Nixtieq nadotta din l-istess sistema għal dawn il-laqgħat, naqtgħu l-paroli żejda, biex ngħid hekk, and we come out with concrete proposals.

Matul is-seminar, il-Ministru Lawrence Gonzi għamel ftit mistoqsijiet u se nissellifhomlu biex anke nifflowtjaw l-ideat tagħna.

Per eżempju, xi strutturi huma neċessarji biex verament ikollna l-protezzjoni tat-tfal?

Kemm huma adegwati l-inter-agencies and inter-departmental arrangements li għandna fil-preżent biex jagħtu protection services lit-tfal?

X'se nagħmlu biex il-foster care jidħol fis-sistema tagħna?

Kif se nagħtu support lill-familji biex huma wkoll ikunu jistgħu jaqdu d-doveri tagħhom b'mod konkret u b'mod effettiv fil-familja tagħhom ma' uliedhom?

Kif se ngħinu lit-tfal u lill-familji għal meta l-familja ssib ruħha fi kriżi?

X'mekkaniżmu se nagħmlu li verament iħares lejn id-drittijiet tat-tfal?

Wasal iż-żmien li jkollna ombudsman biex iħares lejn il-konvenzjoni tad-drittijiet tat-tfal?

Veru li din il-konvenzjoni ġiet maqluba għall-Malti, u dan hu tajjeb, pero' kemm tiftiehem?

Għandna bżonn nagħmlu xi ħaġa biex din tiftiehem aħjar u tkun iktar ''user friendly''?

U meta qed ngħid user friendly, m'iniex ngħid biss user friendly għalina l-kbar, imma user friendly għat-tfal għax wara kollox din tolqot lilhom direttament.

Kemm għandhom say it-tfal fis-servizzi li nagħtuhom?

Dawn huma mistoqsijiet li partijiet minnhom jista' jkollna risposta għalihom, pero' partijiet oħra rridu naħsbu iktar fuqhom.

Dawn huma kollha mistoqsijiet li qed nitfgħalkom f'ħoġorkom u li nixtieq nisma' mingħandkom dwarhom.

Qabel xejn nixtieq nitlob il-permess ta' sħabi l-membri tal-kumitat sabiex PBS u Net Television ikunu jistgħu jieħdu filmat ta' din is-sessjoni.

Hemm xi oġġezzjoni?

(Onor. Membri: Le) Grazzi.

Naturalment intom il-mistiedna tirrealizzaw li mhux kulħadd se jirnexxielu jitkellem f'din is-sessjoni, pero' jien se nipprova nieħu interventi minn dipartimenti u aġenziji differenti u f'laqgħat oħra tingħata l-ewwel preferenza lil min ikun għadu ma tkellimx.

Biex jagħti bidu għad-diskussjoni u forsi anke jpoġġilna l-ħsebijiet tiegħu vis-a-vis il-mistoqsijiet li għadni kemm għamilt, nixtieq nistieden lil Dr. Zammit, Direttur tad-Dipartiment għall-Assistenza Soċjali u tal-Familja.

Nixtieq ngħidilkom li kulma tgħidu hawnhekk qed jiġi recorded, kull kelma li tgħidu hija pubblika u wara jiġi ppubblikat it-transcript tal-laqgħat.

Għaldaqstant nappellalkom li jekk tkunu se tgħidu xi ħaġa li tikkonċerna individwi, toqogħdu attenti li dawn l-individwi ma jkunux identifikati Dawn il-laqgħat huma pubbliċi, bħalma qed taraw hawn il-press preżenti, u dak li tgħidu jista' jiġi rapportat allura wieħed għandu joqgħod attent kif jesprimi ruħu.

Meta tiġu biex tagħmlu l-intervent tagħkom jew turu x-xewqa li tixtiequ tagħmlu intervent, importanti li titkellmu fil-microphone u tidentifikaw lilkom infuskom u tgħidu mil-liema qasam ġejjin.

Nirringrazzjakom għal darb'oħra ta' l-interess li wrejtu u nispera li jkollna diskussjoni utli mhux għal kull wieħed u waħda minnha li hawn hawn ġew, imma għall-ħarsien tat-tfal tagħna.

Grazzi.

DR. VICTOR ZAMMIT (Direttur, Dipartiment Assistenza Soċjali u tal-Familja): Xi ftit tax-xhur ilu kien hawn dibattitu fuq l-aspett ta' ħarsien soċjali imma n-numru ta' nies preżenti kien terz ta' dak tal-lum.

Illum hawn miġemgħa kbira u dan proprju juri l-interess li hawn fuq dan is-suġġett għax bħalma kulħadd jaqbel, qegħdin nitkellmu fuq ġenerazzjoni futura u m'hemmx dubju li l-ewwel prijorita' trid tkun l-investiment li rridu nagħmlu fil-persuna umana.

Tajjeb naraw ukoll x'qed isir fl-Ewropa, per eżempju, fil-Kunsill ta' l-Ewropa, dwar dan il-qasam.

Jien nattendi l-Kumitat ta' l-Iżvilupp Soċjali fil-Kunsill ta' l-Ewropa li għandu fi ħdanu programmi fuq it-tfal u mill-iskeda wieħed jista' jara li s-suġġetti huma varji.

Dawn jinkludu residential care, fostering, family problems, eċċ. u dan iġibni proprju għall-mistoqsija ta' x'nifhmu eżattament meta ngħidu servizzi lill-minuri.

X'hemm bżonn isir?

X'qed isir u x'jonqos li jsir?

Għalija hemm żewġ punti importanti u wieħed minnhom huwa l-kunċett ta' oġġettivita'.

Kull meta nitkellmu, irridu nkunu oġġettivi.

Kultant huwa diffiċli li tkun oġġettiv, imma 'l hemm irridu naħdmu.

Aktar kmieni int semmejt is-seminar li ġie organizzat ftit ilu u minnu ħareġ li għalkemm m'aħniex f'ġenna ta' l-art għax għandna l-problemi tagħna, min-naħa l-oħra m'aħniex fl-estrem l-ieħor, per' meta niffokaw fuq problemi, irridu npoġġuhom fil-kontest Malti u nkunu realistiċi ħalli l-messaġġ joħroġ ċar.

Punt ieħor importanti huwa l-ħtieġa li jkollok l-istrumenti neċessarji.

L-istrumenti huma importanti, imma daqstant ieħor huwa importanti l-personnel.

Jekk qed nitkellmu fuq il-qasam tas-saħħa u pazjenti, tenħtieġ it-tobba, jekk qed nitkellmu fuq sigurta' ta' nazzjon, tenħtieġ il-pulizija u s-suldati u jekk qed nitkellmu fuq edukazzjoni, tenħtieġ it-teachers.

F'dan il-qasam, il-persuna li hija l-iktar strument importanti, hija s-social worker.

Diġa' għandna numru ta' social workers u hemm oħrajn li qed jiġu trained l-Universita' u dawn kollha qegħdin jagħtu s-servizz tagħhom, imma rridu naraw ukoll jekk in-numru ta' social workers li għandna huwiex adegwat għall-bżonnijiet tagħna u jekk m'huwiex adegwat, kif jista' jsir adegwat.

Irridu naraw f'liema oqsma hemm bżonn ta' social workers u x'koordinament irid isir.

Kif għedt, iż-żewġ punti li għalija huma importanti huma l-oġġettivita' tal-kwestjoni, ma ngħidx ''problema'', u l-personnel.

Ix-xogħol tas-social worker huwa li l-ewwel jidentifika s-servizz li jrid jingħata lil pazjent u mbagħad jara min jista' jagħtih dak is-servizz għax is-servizz mhux neċessarjament jingħata minn dik il-persuna li tidentifika s-servizz meħtieġ, imma jista' jiġi mgħoddi lil ħaddieħor.

Imbagħad il-multi-disciplinary teams jindirizzaw dik il-problema partikolari.

U l-istatistika li hija ferm importanti, tinġabar minn dawk in-nies li qed jagħtu s-servizz.

Jien niftakar meta riċentement ħarġet statistika ta' kemm għandna family break-ups f'Malta u kienet qamet il-kwestjoni li koppja li tagħmel rikors għal separazzjoni fil-Qorti fis-Sekond'Awla, tista' tagħmel ħames rikorsi fuq l-istess każ, pero' dan ma jfissirx li hemm ħames każi ta' separazzjoni imma separazzjoni waħda.

Allura jekk trid figura li tapprossima s-sitwazzjoni reali, trid tmur fir-Reġistru tal-Qorti, tara r-rikorsi li saru għas-separazzjoni, m'hemmx għalfejn bl-alimenti, u mbagħad tara s-sentenzi deċiżi li qed jagħtu separazzjoni.

Ma tridx tara biss il-proċeduri mibdija għaliex jista' jagħti l-każ li jkun hemm rikonċiljazzjoni.

Dak aspett wieħed.

L-istess ħaġa dwar children at risk.

L-akbar inċidenza ta' riskju hija neglect.

IĊ-CHAIRPERSON: Meta tgħid ''neglect'', qed tgħid neglect fis-sens li l-ġenituri huma incompetent jew neglect minn aspetti oħra?

Liema hi l-ikbar l-inċidenza ta' neglect?

Bil-mod ta' kif il-ġenituri jaġixxu, forsi mingħajr ma jkun tort tagħhom sa barra, iġibu neglect fit-tfal, jew tkun xi ħaġa intenzjonata?

DR. VICTOR ZAMMIT: Wieħed irid jirrispondi din il-mistoqsija b'ċerta eżitazzjoni.

Jekk tara, per eżempju, il-kawżi li jagħtu skop għall-care orders - illum stess kont qed nara waħda - tara dan l-aspett ta' neglect kif qed tgħid inti.

Jista' jkun li tfal ikunu inkontrollabbli, pero' kull każ għandu l-aspetti u ċ-ċirkostanzi tiegħu.

Jiġifieri wieħed irid jara l-aspetti kollha u ċertament li hawnhekk hawn nies kompetenti ħafna biex jitkellmu dwar dan.

MICHAEL FARRUGIA: Inti għedt li ''neglect'' huwa l-akbar inċidenza.

Tista' tgħidilna, bejn wieħed u ieħor, x'inhu l-persentaġġ ta' każi ta' neglect?

X'inhuwa l-persentaġġ tal-kawżi l-oħra li jġibu t-tfal f'riskju?

DR. VICTOR ZAMMIT: F'dak is-seminar li għada kemm semmiet iċ-Chairperson kien hemm paper minn wieħed mill-ispeakers - forsi jkollna ċans naraw din il-paper 'l quddiem - fejn ingħataw ċertu figuri.

Pero' frankament ngħidlek li ma nafx kemm hu l-persentaġġ ta' każi ta' neglect u għedt li l-inċidenza hija kbira għax imbagħad taħt "neglect" jaqgħu r-riskji li nitkellmu fuqhom.

U mbagħad wieħed forsi jrid jagħmel id-distinzjoni, "children at risk" jew "neglected children"?

Niġi issa għall-abbuż.

Wieħed irid jara jekk l-abbuż huwiex sesswali, fiżiku, psikoloġiku jew wieħed ta' pressure.

Per eżempju, għall-konferenza ministerjali tal-Kunsill ta' l-Ewropa li se ssir f'Ġunju li ġej fi Stockholm, l-isteering committee kien qed jitlob rapport minn kull pajjiż, inkluż Malta, u wieħed mid-delegati għamel questionnaire sempliċi; infatti kont qed naħdem fuqu llum.

Ma nistax ngħid li dan huwa sample imma I was intrigued by the replies u għedt li jekk illum f'din il-laqgħa jkolli l-okkażjoni, nagħti xi informazzjoni dwaru.

Per eżempju, għar-rigward ta' user friendliness, meta staqsew lil 40 tifel u tifla li l-eta' tagħhom tvarja minn tmien snin għal ħdax-il sena, jekk is-soċjeta' hijiex inqas user friendly, iktar, jew baqgħet l-istess, minn 40 persuna, 28 qalu li baqgħet l-istess, tlieta qalu li saret inqas user friendly u 10 qalu li saret iktar user friendly.

Imbagħad meta tara t-tliet ostakoli kbar illi jagħmlu s-soċjeta' inqas friendly, tara li l-aktar li tispikka - ma ngħidx li dan hu indikattiv imma jista' jkun fattur li jwassal għall-problemi f'minorenni u forsi anke għal neglect - hija illi t-tfal għandhom ħafna xogħol fl-iskola.

46% qalu hekk.

Fattur ieħor jirrigwarda l-leisure, per eżempju, il-logħob fit-triq.

Veru li xi ħadd jista' jgħid that you are a street kid jekk tilgħab barra fit-triq, pero' fil-passat konna nibagħbu fit-triq u hawn min jgħid li l-isbaħ żmien ta' ħajtu kien 20 jew 30 sena ilu meta kienu jilgħabu ma' oħrajn fit-triq, meta kien hawn inqas traffiku, u kienu jilgħabu "ħarba" jew bil-ballun taċ-ċarruta .… Mir-rapport li qed insemmi tara li 82% tat-tfal iħossu l-problema ta' "too much traffic" u "too dangerous to go out".

Per eżempju, 36% tat-tfal iħossu l-problema li l-ġenituri tagħhom jgħaddu sigħat twal ix-xogħol, waqt li 31% iħossu l-problema li meta jmorru d-dar wara l-iskola ma jsibu lil ħadd id-dar.

Mill-aspett legali, f'Malta għandna s-civil code u liġijiet oħra li fihom hemm protezzjonijiet tajbin pero' ovvjament, bħal kull ħaġa oħra, il-liġi trid tiġi emendata biex tirrifletti ċ-ċirkostanzi tal-pajjiż u tal-ħajja.

Fis-Civil Code hemm section waħda, section 149, li tipproteġi mhux biss lill-persuna imma anke l-proprjeta' tal-minuri.

Imbagħad għandek ukoll iċ-Children and Young Persons (Care Orders) Act li jekk nużawha b'ċertu delikatezza u b'attenzjoni kbira, hija liġi tajba.

Naħseb li wieħed irid jara x'nistgħu nżidu ma' dak li diġa' hemm u x'liġijiet oħra nistgħu namalgamaw biex noħorġu b'children act.

Naraw nistgħux noħorġu b'enabling law li taħtha joħorġu ħafna regolamenti.

Per eżempju, għandna l-Avviż Legali Nru. 13 ta' l-1962 li joħroġ taħt ir-regolamenti ta' l-addozzjoni.

Issa jien qrajt dan l-avviż legali and I stand to be corrected and I need an opinion, imma dan donnu qiegħed għal dawk il-minuri li jkunu f'dak il-perijodu bejn meta jibda l-proċess għall-adozzjoni u sakemm jiġu adottati.

F'dak l-istadju jridu jkunu protetti.

Il-liġi ta' l-adozzjoni titkellem fuq care and possession u mhux fuq care and custody.

Donnu dan l-avviż legali qiegħed for protected minors qabel ma jiġu adottati.

Irridu naraw jekk dan l-avviż legali jistax jiġi utilizzat u kif nistgħu nirreveduh.

Jiġifieri hemm ħafna x'wieħed jgħid fuq children act u fuq liġijiet oħra eżistenti.

'Il quddiem, forsi għaxar, għoxrin sena oħra, irridu naraw kif se namalgamaw dawn il-liġijiet biex forsi jkollna liġi li mhux biss tirrigwarda lit-tfal, imma anke l-familja.

Grazzi.

IĊ-CHAIRPERSON: Dr. Farrugia.

MICHAEL FARRUGIA: Dr. Zammit, il-United Nations through UNICEF u l-Kunsill ta' l-Ewropa - fil-fatt fil-bidu ta' l-1996 il-Kunsill ta' l-Ewropa kien għadda riżoluzzjoni fuq il-European Charter for the rights of the child - tkellmu ħafna fuq the rights of the child.

Meta wieħed jara s-suġġerimenti kollha li saru kemm mill-UNICEF kif ukoll mill-Kunsill ta' l-Ewropa, kif tikkompara l-liġijiet eżistenti Maltin ma' dawk ta' barra?

Fejn jidħlu d-drittijiet tat-tfal, tara l-bżonn li l-liġijiet tagħna jkunu konformi?

Ovvjament jinħoloq ukoll dibattitu jekk għandekx ikollok ombudsman għat-tfal bħalma hemm fl-Isvezja, jew inkella jkollokx xi ħaġa differenti inkorporata f'liġijiet oħrajn, barra l-bżonn li r-rakkmandazzjonijiet internazzjonali jiġu upgraded.

Naf illi xi sena u nofs ilu kien hemm diskussjoni, anke interna fid-dipartiment, dwar il-possibbilta' li naraw dawn il-liġijiet kollha f'daqqa u nagħmlu upgrading tagħhom fejn jidħlu r-rights of the child, imma llum, f'liema stadju qegħdin?

Id-drittijiet huma marbuta mad-dmirijiet.

Jekk aħna se nitkellmu fuq children at risk, ma rridux biss nelenkawhom, imma rridu naraw li jkollna wkoll il-mezzi.

Issa ħalli mmur oltre mid-drittijiet tat-tfal u mmur fuq setturi oħrajn li rridu nirranġawhom fl-istess ħin illi qed nitkellmu fuq children at risk.

Jien inħoss li għandu jkun hemm statistika li tkun tqarreb aktar lejn ir-realta'.

Nafu li ħafna minn dawn il-każijiet ikunu moħbija jew minħabba taboo, jew minħabba biża', jew minħabba diversi fatturi oħra, imma għallinqas kemm jista' jkun għandna nippruvaw nersqu lejn estimu ta' x'inhija l-problema.

U jidher li m'għandniex statistika li hija daqshekk reliable, barra l-fatt li jekk ikollok statistika, xorta waħda din ma tkunx reliable għall-aħħar minħabba diversi fatturi estranei għaliha.

Punt ieħor li nixtieq nagħmel huwa dwar is-social workers.

Din il-problema ilha hemmhekk u għadha teżisti sal-lum.

Il-problema hija fejn qegħdin is-social workers.

Jekk is-social worker qiegħed fis-settur governattiv, huwa mħallas tant u jekk qiegħed fl-SWDP, huwa mħallas b'rata differenti u din toħloqlok ċertu konflitt.

U toħloqlok konflitt għax id-dipartimenti tal-gvern huma marbuta bil-pagi skond l-iskali differenti u fil-każ tas-social workers, l-iskali qatt ma ġew mgħollija 'l fuq.

Allura jekk, per eżempju, xi sptar tal-gvern jipprova jdaħħal social workers, ikollu l-problemi għaliex fid-dipartimenti tal-gvern m'hemmx x'jattirahom, waqt li l-SWDP għandu speċi ta' fond ta' social workers li għandhom paga iktar minn dawk li huma fid-dipartimenti tal-gvern u allura s-social workers dejjem jistennew li jkunu hemmhekk u jistennew li d-dipartimenti jużaw l-SWDP ħalli huma jiġu mpjegati fid-dipartimenti nfushom.

Kif taħseb li din il-problema tas-social workers tista' tiġi solvuta?

Ovvjament, wieħed jista' dejjem jibda billi jgħolli l-iskali tal-gradi ta' social workers.

IĊ-CHAIRPERSON: Dr. Zammit.

DR. VICTOR ZAMMIT: Wieħed irid jara x'inhi eżatt il-funzjoni tas-social worker fl-organu ta' l-Istat.

Kif qed jgħid l-Onor.

Farrugia, din il-klassi ta' ħaddiema tagħmel xogħol utili ħafna imma fl-istess waqt qisha it has yet to come into its own, anke f'dik li hi leġislazzjoni.

Infatti konna qegħdin nitkellmu għandniex nagħtu warrant lis-social worker, u kif għandna nagħtuha.

Kemm inġinier, kemm awditur u kemm tabib għandhom warrant, issa aħna rridu niddiskutu bl-opinjonijiet diversi li hemm, jekk social worker għandux jingħata warrant.

Jien ngħid li għandu jingħata warrant.

Is-social workers qegħdin fis-servizz statali, fis-servizz parastatali u fis-servizz volontarju u hemm diverġenzi u livelli differenti ta' dan il-grad.

Barra minn hekk, toħroġ ukoll il-problema bejn dawk in-nies li qed jagħtu servizz u dawk in-nies li qed jagħmlu l-monitoring ta' dak is-servizz.

Din il-kwestjoni dwar il-konflitt qajjimtha m'ilux f'sotto-kumitat tal-Kunsill ta' l-Ewropa ħalli nara l-opinjoni ta' persuni barranin.

Per eżempju, min jimpjega s-social workers fl-Ewropa?

U niftakar li delegat Belġjan qalli that the problem should not arise; jiddependi kif issir ix-scelta ta' min qed jagħti s-servizz u ta' min qed jagħmel il-monitoring.

Ovvjament tidħol ukoll il-kwestjoni tar-remunerazzjoni.

F'ċerti affarijiet ma tistax tkun kategoriku u dommatiku u tieħu across the board, imma trid tistudja l-pożizzjoni.

Pero' jien ngħid li anke bħala grad, jista' jkun hemm aġġustament fil-pożizzjoni tas-social workers mal-Gvern biex almenu jiġu pari ma' klassi ta' ħaddiema simili.

IĊ-CHAIRPERSON: Jien inħoss li aktar milli nindirizzaw il-problema ta' social workers bħala grupp ta' ħaddiema, aktar għandna niffokaw fuq id-diversi aġenziji li għandna vis-a-vis is-servizz li qed jagħtu lit-tfal.

Aktar milli nidħlu fi problema partikolari ta' settur, mhux qed ngħid li għandna nitfgħuha taħt it-tapit u ninsewha, naħseb li at this stage aktar għandna niffokaw fuq aspetti oħra.

Fil-bidu għedt li jiena nixtieq li l-focus tagħna ma jkunx fuq xi grupp ta' ħaddiema partikolari jew fuq id-dipartimenti bil-problemi ta' organizzazzjoni li jista' jkollhom, imma jkun fuq it-tfal u kif is-servizzi li nagħtu se nagħmluhom verament utli għalihom.

Għaldaqstant nixtieq li nibbażaw il-mistoqsijiet u l-interventi tagħna f'dik id-direzzjoni.

Forsi huwa iktar utli li nitkellmu kif is-social workers, fid-diversi oqsma, jistgħu jikkoordinaw bejniethom biex jagħtu servizz aħjar lil dawn it-tfal.

L-Onor.

LOUIS GALEA (Ministru ta' l-Edukazzjoni): Sinjura President, naħseb li huwa importanti li jkollna definizzjoni ċara fuq min qed nitkellmu.

Is-suġġett li għandu quddiemu dan il-kumitat huwa t-tfal f'riskju, children at risk, u allura huwa importanti għalina l-Membri Parlamentari li l-ewwelnett niddefinixxu x'qegħdin nifhmu bi ''tfal'', jiġifieri sa liema eta' qegħdin nitkellmu, għaliex inkella x-xogħol tal-kumitat tant isir ġeneralizzat li ma jippermettix analisi tajba tal-problema li trid tiġi tackled.

It-tieni ħaġa li rridu niddefinixxu hija x'qegħdin nifhmu b'''riskju''.

Naħseb li dawn huma żewġ punti li tajjeb li l-kapijiet ta' dipartimenti u ta' aġenziji u esperti li hawn preżenti, jgħidulna għaliex il-frażi ''children at risk'' hija frażi li għandha tifsira partikolari.

Tajjeb li l-kumitat ikollu wkoll informazzjoni dwar liema huma l-kategoriji differenti ta' children at risk li jeżistu f'pajjiżna u kif dawn il-kategoriji nqisuhom.

It-tielet ħaġa li naħseb ukoll għandna bżonn informazzjoni dwarha qabel nibdew ngħidu kif ċerti problemi jistgħu jiġu tackled jew kif wieħed jipprospetta ċerti soluzzjonijiet, hija liema huma l-istituzzjonijiet eżistenti li jittrattaw tfal li huma f'riskju.

X'tip ta' istituzzjonijiet għandna?

X'tip ta' aġenziji għandna?

Kemm minnhom huma sempliċement aġenziji li jagħtu servizz?

Kemm minnhom huma istituzzjonijiet?

Naħseb li din l-informazzjoni trid toħroġ ħalli jkollna stampa ċara tas-sitwazzjoni u nkunu nafu fuqxiex qed nitkellmu.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

MARIE LOUISE COLEIRO: Fil-fatt jiena se norbot ftit ma' dak li qal kemm l-Onor.

L-Onor.

Farrugia semma l-UN Convention imma jien naħseb li aħna għadna daqsxejn 'il bogħod u qed nitlaq minn dan il-punt għaliex minkejja li fuq l-agenda għandna ''children at risk'' issemmiet ukoll children act, pero' ovvjament children act ma tħarisx biss lejn id-diffikultajiet tat-tfal u tagħmel safeguards għat-tfal li qegħdin f'riskju, imma tħares ukoll lejn tfal li m'humiex f'riskju, jiġifieri trid tkopri wkoll id-drittijiet tat-tfal.

Naħseb li hemm bżonn niddeċiedu fuq il-linja li se nieħdu; jekk aħniex se niffokaw - u hawnhekk ngħaqqad ma' dak li kien qed jgħid l-Onor.

Galea - fuq it-tfal f'riskju, jew inkella aħniex se nitkellmu b'mod aktar miftuħ dwar children act.

Jekk se nitkellmu dwar children act, irridu nħarsu wkoll lejn konvenzjonijiet internazzjonali li rridu nikkonformaw magħhom.

U jekk se nitkellmu fuq children act li hija ferm iktar wiesa', irridu nitkellmu wkoll fuq gruppi ta' tfal differenti, per eżempju, tfal imwielda barra ż-żwieġ li f'dan il-pajjiż assolutament m'għandhomx drittijiet ugwali daqs tfal imwielda fiż-żwieġ.

Irridu naraw gruppi oħra ta' tfal li mhux neċessarjament qegħdin f'riskju imma huma neqsin minn drittijiet bażiċi.

Huwa importanti ħafna li niggwidaw lilna nfusna.

Hawn ħafna nies li jistgħu jagħtuna informazzjoni utli imma huwa importanti ħafna li niddiskutu ċerti prijoritajiet.

Grazzi.

IĊ-CHAIRPERSON: Dr. Zammit, trid tikkonkludi?

DR. VICTOR ZAMMIT: M'għandix aktar x'inżid.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

Nixtieq li issa nisma' lir-rappreżentanti tal-guidance and counselling services tad-Dipartiment ta' l-Edukazzjoni u tajjeb li l-kelliema jżommu f'moħħhom dan li għadu kif intqal.

Qabel inkomplu nixtieq nagħmilha ċara lid-diversi dipartimenti u aġenziji li aħna m'aħniex qegħdin hawnhekk biex nagħmlu skrutinju tax-xogħol tagħhom jew biex nikkritikaw dak li qegħdin jagħmlu, imma biex nisimgħu l-veduti tagħhom b'mod mill-aktar miftuħ u apert.

MONA VELLA (Guidance and Counselling Services, Dipartiment ta' l-Edukazzjoni): Xi tridni ngħidilkom?

IĊ-CHAIRPERSON: Aħna nixtiequ nisimgħu l-esperjenza tiegħek meta tiġi biex tesegwixxi x-xogħol tiegħek.

Għalik, xi tfisser ''child at risk''?

Għalissa insa ċ-children act għaliex bħalma qalet l-Onor.

Coleiro dik tinvolvi t-tfal kollha u mhux biss it-tfal f'riskju, pero' inti, fix-xogħol tiegħek, fiex jikkostitwixxi child at risk?

Kif issiru tafu b'dawn it-tfal?

X'diffikultajiet issibu meta intom tippruvaw tagħmlu xi ħaġa u ssibu li għandkom bieb magħluq quddiemkom, jew inkella ssiru tafu bil-każijiet u ma tistgħux issegwuhom?

X'diffikultajiet issibu meta bħala dipartiment tirrelataw ma' dipartiment ieħor li jaqa' f'ministeru differenti?

X'koordinazzjoni teżisti bejnkom li taqgħu taħt id-dipartiment ta' l-edukazzjoni, ma' aġenziji u dipartimenti li jaqgħu taħt il-Ministeru għall-Politika Soċjali, jew taħt il-Ministeru tas-Saħħa?

Dawn huma t-tip ta' mistoqsijiet li nixtiequ tweġiba għalihom.

MONA VELLA: Aħna għandna network ta' guidance teachers li qegħdin proprju fl-iskejjel.

Ħalli ngħid xi ħaġa dwar l-istruttura li naħdmu fiha ħalli kulħadd ikun jista' jifhem kif naħdmu.

Kull guidance teacher li hemm fi skola għandha half load apposta biex tkun tista' tagħmel ix-xogħol ta' guidance.

Imbagħad għandna wkoll - mhux f'kull skola imma f'numru ta' skejjel - counsellors u jiena l-education officer li nikkordina x-xogħol kollu.

Jiena ili fil-guidance section kważi 20 sena, jiġifieri għandi esperjenza ta' dan il-qasam, u sas-sena l-oħra stess, kont għadni proprju fir-roots.

Ix-xogħol tal-guidance teachers huwa li jkunu ħbieb mat-tfal u għalhekk għandhom half load biex ikollhom ħin għal dan.

Ix-xogħol tagħhom m'huwiex biss li jagħtu lezzjonijet, imma li jsiru jafu t-tfal li hemm fl-iskola fejn qegħdin.

Once li inti tibni relazzjoni mat-tfal - u trid tagħmel ħiltek kollha biex tibniha - it-tfal se jibdew jafdawk ftit iktar u se jibdew jafdawk anke bil-problemi tagħhom.

Pero' m'humiex dejjem il-guidance teachers li jidentifikaw il-bżonnijiet tat-tfal.

Tista' tkun teacher oħra li tidentifika l-bżonnijiet ta' xi tifel jew tifla, jew jistgħu jkunu wkoll nies minn barra.

Il-każ jista' jkun ġie riferut jew mid-dipartiment, jew mill-ministeru, jew minn x'imkien ieħor, imma d-dover tal-guidance teacher huwa li tara l-bżonnijiet ta' dik it-tifla jew tifel u taħdem skond il-każ.

Aħna naħdmu mat-tfal kollha kemm huma u mhux biss ma' min ikun at risk f'dak il-mument, għax minkejja li llum xi ħadd jista' ma jkunx at risk, jekk ma taħdimx miegħu, għada pitgħada jista' jkun at risk.

Allura dak huwa l-ewwel riskju.

Jiġifieri aħna naħdmu ma' kulħadd u meta qed ngħid li naħdmu ma' kulħadd, irrid infisser li naħdmu mat-tfal fuq il-bżonnijiet normali tagħhom u skond l-eta' li jkollhom.

Kulħadd jgħaddi mill-istadju ta' żvilupp, imma mhux kulħadd għandu l-istess bżonnijiet.

Aħna naħdmu wkoll fuq il-binarju l-ieħor ta' crisis intervention.

F'dan il-każ l-iktar fejn ikollok tfal at risk.

Ħafna drabi jidentifikaw ruħhom it-tfal stess jew inkella jgħaddilek il-messaġġ xi ħadd ieħor.

Inti trid tara kull każ individwali biex tara kif se taħdem għax il-każijiet huma diversi, jista' jkun hemm kriżi fil-familja, il-problema tista' tkun minħabba li t-tfal ikunu ġejjin minn area partikolari, eċċ. Imbagħad aħna nerġgħu naħdmu fuq żewġ livelli; nagħtuhom is-support u l-għajnuna li jkollhom bżonn u nidentifikaw il-bżonn li għandhom.

Il-każijiet li jkollna jkunu jew ta' welfare, jew ta' child abuse.

Il-każijiet ta' child abuse ngħadduhom mill-ewwel u ma noqogħdux nistennew mentri f'każijiet oħrajn, forsi nistennew ċertu ġranet ħalli naċċertaw ruħna dwar dak li nkunu qed naraw.

Il-każ ngħadduh lill-awtoritajiet kompetenti, jew within our services fid-Dipartiment ta' l-Edukazzjoni, jew f'xi aġenzija, per eżempju, l-SWDP, jew inkella liċ-Ċentru Ħidma Soċjali.

Dwar koordinament bejn aġenziji, nista' ngħid li aħna nikkoordinaw ma' aġenziji oħra.

Ġieli kellna xi problemi għax forsi ma niftehmux, pero' naħseb li l-problema ewlennija hija dik li qal Dr. Zammit, li ma jkollokx personnel biżżejjed biex taħdem.

Hemm lok fejn nistgħu nikkoordinaw ftit aktar, imma għax il-ħin huwa dejjem kontra tagħna, ma tantx nieqfu biex naraw kif nistgħu niltaqgħu biex nippjanaw xi ħaġa flimkien.

Ma' l-Aġenzija sedqa għandna relazzjonijiet tajbin ħafna imma bħalma għedt, huwa ftit diffiċli ssib il-ħin.

IĊ-CHAIRPERSON: Meta għandna daqstant dipartimenti jaqgħu taħt ministeri differenti, tħossu l-bżonn li tiltaqgħu bejnietkom?

IĊ-CHAIRPERSON: Imma kemm fil-fatt tiltaqgħu?

Jiġifieri tħossu l-bżonn li min jaħdem f'dan il-livell fid-dipartiment ta' l-edukazzjoni jiltaqa', per eżempju, ma' min qed jaħdem fil-ministeru għall-ħarsien soċjali?

U kemm tiġri din, jekk tiġri?

Kemm taħseb li huwa bżonnjuż li dawn il-laqgħat isiru?

MONA VELLA: Ħalli ngħidu hekk, at managerial level, ma tantx ikollna laqgħat, pero' ikollna laqgħat, even at managerial level, ma' l-Aġenzija sedqa.

U dawn il-laqgħat isiru għax nieħdu l-inizjattiva aħna bejnietna biex niddiskutu prevential programmes, x'hemm bżonn isir, kif nistgħu naħdmu iżjed, eċċ.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri minkejja li tħoss il-bżonn li s-sezzjonijiet differenti li jaħdmu f'dan il-qasam, jiġifieri fl-SWDP, fid-Dipartiment ta' l-Edukazzjoni u fid-Dipartiment għall-Politika Soċjali, jiltaqgħu flimkien, donnu li din l-opportunita' ma tantx isseħħ.

MONA VELLA: At managerial level, ma tantx ikollna dawn it-tip ta' laqgħat, imma għall-bżonnijiet tat-tfal, iva, we are only a telephone call away.

Jekk ikun hemm bżonn, inċemplu lill-SWDP, jew nibgħatulhom fax, jew immorru għandhom u ngħidulhom dwar il-każ li jkollna f'idejna u nieħdu azzjoni flimkien.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Fil-ħin tal-mistoqsijiet tas-seduta tal-lum kellna mistoqsija parlamentari dwar l-assentejiżmu ta' tfal fl-iskejjel u l-Ministru ta' l-Edukazzjoni, l-Onor.

Louis Galea, semma l-fattur li l-mod kif inhi l-liġi llum fejn jiġu mħarka l-ġenituri meta ma jipprovdux raġuni valida għall-assentejiżmu ta' wliedhom, tista' tkun waħda mir-raġunijiet li kulħadd iħossu li qed jagħmel il-biċċa tiegħu meta fil-verita' l-problema m'hijiex qed tiġi tackled biżżejjed.

F'rivisti barranin ġieli taqra li ħafna drabi l-assentejiżmu ta' tfal fl-iskejjel ikun marbut ma' problemi bħalma huma drug abuse, early pregnancies, eċċ. Jirriżulta hekk fil-każ tagħkom?

Meta jkun hemm tfal li jkollhom repeated absenteism mill-iskejjel, tqishom bħala children at risk?

Ovvjament meta jkun jidher ċar li l-każ ma jkunx minħabba mard kroniku imma minħabba problemi psikoloġiċi jew problemi marbutin mal-fatt li t-tfal ma jixtiequx jattendu l-iskola.

MONA VELLA: Tfal li ma jmorrux skola huma dejjem high risk.

High risk għaliex huma se jitilfu l-iskills akkademiċi tagħhom u high risk għaliex meta huma qegħdin id-dar, jew iktar agħar ikunu barra minn ġod-dar, jew jiġru fit-triq, inti ma tafx x'inhuma jagħmlu u jistgħu jiltaqgħu ma' ħafna affarijiet.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Fiex jikkonsisti x-xogħol tal-guidance and counselling services biex jersqu lejn dawn it-tfal?

MONA VELLA: Aħna l-guidance teachers nikkoordinaw ħafna mal-welfare section u naħseb li s-Sur Francis Chircop minn din is-sezzjoni, u li qiegħed hawnhekk, jista' jgħinkom aktar minni.

L-aħjar li tagħmel huwa li taqbad it-tfal qabel ma jibdew jinżlu f'reapted absenteism.

Normalment il-guidance teachers jiċċekkjaw kemm ilhom ma jiġu t-tfal l-iskola billi jduru r-reġistri ta' l-attendenza u jistaqsu lit-teachers l-oħra meta jkunu flimkien fl-istaff rooms.

Jekk ikun hemm tifla li tkun ilha ma tiġi l-iskola għal numru ta' jiem, aħna ngħidulhom il-famużi ħamest ijiem, l-aħjar li l-ewwel iċċemplilha d-dar u tistaqsiha kif inhi.

Aħjar tagħmel hekk milli tħalli ċ-ċertifikat isir xahar wara l-ieħor.

Jiġifieri kif għedt fil-bidu, l-aħjar huwa that you befriend them biex jafdawk u meta t-tifel jgħidlek li ma jridx jiġi l-iskola għax m'għandux aptit, jew għax ma jistax jiġi, jew għax jiddejjaq u affarijiet bħal dawn, inti tgħidlu biex l-ewwel jiġi mbagħad flimkien taraw x'hemm bżonn li jsir.

Ġieli nirranġaw mal-head ta' l-iskola biex dak it-tifel li assolutament ma jridx jiġi skola, jibda jiġi għal xi sagħtejn biss u wara dawk is-sagħtejn imur lura d-dar, jew jekk ikun għadu żgħir, tiġi ommu għalih.

Jiġifieri inti trid tibdielu ftit ftit.

Dawn huma każijiet li ħafna drabi jkollna l-assessment tas- psychologist, Mr Zammit, dwarhom u wieħed irid jimxi skond dak li jkun qed jgħid s-psychologist.

Għall-mistoqsija jekk aħna naħdmux bejnieta, iva, aħna mis-support services section, ikollna regular meetings flimkien u nikkordinaw bejnietna, pero' bħalma diġa' għedt, il-problema hija ta' nuqqas ta' nies.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak Miss Vella.

La semmietu Miss Vella, nixtieq issa nistieden lil Mr Francis Chircop biex jgħidilna kelmtejn hu u warajh nistieden lil Fr Zammit McKeon li huwa d-Direttur tad-Djar tat-Tfal biex anke hu jagħti l-esperjenza tiegħu.

IS-SUR FRANCIS CHIRCOP (Education Welfare Unit, Dipartiment ta' l-Edukazzjoni): Jien social worker mad-Dipartiment ta' l-Edukazzjoni u xogħli, flimkien ma' social workers oħra, huwa li nagħmlu monitoring ta' l-assentejiżmu ta' tfal ta' l-iskola.

Ix-xogħol tagħna huwa li naraw ir-raġuni għala dawn it-tfal mhux qed imorru l-iskola.

Aħna nibdew billi l-ewwel mmorru l-iskola u nitkellmu mal-guidance teachers ta' dik l-iskola u mas-surmast li jagħtina l-attendance register biex naraw kemm-il darba it-tifel jew tifla ikun qed ifalli, u mbagħad minn hemmhekk naraw x'intervent se nagħmlu.

Aħna nagħmlu wkoll home visits.

Waħda mill-ikbar problemi li qed niltaqgħu magħha, hija ...…

IĊ-CHAIRPERSON: Dak li nixtieq nisma' Sur Chircop, x'inhuma l-problemi li qegħdin tiffaċċjaw.

IS-SUR FRANCIS CHIRCOP: Tajjeb li ngħidu li t-tfal li jfallu l-iskola huma kollha at risk u l-ikbar problema li qed niltaqgħu magħha hija li t-tfal li jfallu għal iktar minn tliet ijiem, ħafna drabi qed ikunu covered by medical certificates.

Xi kultant ir-raġunijiet ta' l-assentejiżmu jkunu validi imma xi kultant ma jkunux daqstant validi.

Ikollna wkoll ċertifikati li jkunu tailor made u din lilna tinkwetana ħafna.

Ġieli jkollna każijiet oħra fejn il-ġenituri jkunu jaħdmu t-tnejn, it-tfal ikunu waħidhom id-dar, u allura ma jkun hemm kontroll u dixxiplina ta' xejn, u mbagħad meta t-tfal ikollhom tnax, tlettax jew erbatax-il sena, meta jkunu fl-eta' where they rebel against authority, isibu ċ-ċans tagħhom u jkunu ta' uġigħ ta' ras għall-ġenituri tagħhom.

F'dawn il-każijiet aħna nħeġġu lill-ġenituri biex jattendu għall-korsijiet ta' parental skills li jorganizzaw diversi aġenziji.

Problemi oħra jirrigwardjaw dawk it-tfal li fl-iskola jkunu telgħu minn sena għal oħra mingħajr ma jkunu tgħallmu jaqraw u jiktbu.

Meta dawn it-tfal ikollhom l-eta' li jmorru fl-opportunity centres, jew fl-iskejjel sekondarji jew fi skejjel oħra, dawn iħossuhom qishom qegħdin jitgħallmu l-ġermaniż, ma jifhmu xejn, u allura jirraġunaw li fl-iskola jaħlu l-ħin u jaqbżu 'l barra.

Ikollna każi oħra ta' tfal li jkunu qegħdin jitgħallmu, imma fl-istess waqt ikunu qegħdin jagħmluha ta' bullies u jipprovaw ikissru s-sistema.

Aħna dejjem nipprovaw nagħmlu l-intervent tagħna ma' dawn it-tfal, pero' jiddispjaċini ngħid li aħna qegħdin biss seba' social workers u rridu nlaħħqu ma' l-iskejjel kollha ta' Malta u Għawdex.

Ix-xogħol tagħna jinkludi wkoll li skond il-liġi, xi kultant ikollna ntellgħu l-ġenituri l-qorti.

Issa bil-liġi m'humiex it-tfal li qed jittellgħu l-qorti imma l-ġenituri biss u allura għat-tfal il-punishment għal xi ħaġa li jagħmlu huma, qed jeħduh il-ġenituri.

Aħna nħossu li din is-sistema m'hijiex qiegħda taħdem kif suppost u l-pieni tal-qorti m'humiex adegwati biżżejjed.

Ix-xogħol tagħna huwa mġebbed ħafna.

Kulħadd irid is-social workers biex imur jagħmel il-home visits, pero' aħna għandna l-limitazzjonijiet tagħna wkoll.

Xi ħaġa oħra li nixtieq insemmi hija li biex insolvu ftit mill-problemi li għandna, hemm bżonn li l-koppji li jiżżewġu u jkollhom l-ewwel tarbija, jingħataw parental skills mill-bidu biex ikunu jistgħu jrabbu lit-tfal kif għandhom irabbuhom.

Inutli li jien nipprova nrabbi lit-tifel tiegħi tajjeb biex imbagħad kif joħroġ barra se jsib sistema differenti.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

LOUIS GALEA: Jien għadni qed naħseb li m'aħniex qed nittrattaw is-suġġett li għalih dan il-kumitat qed jiltaqa'.

U nerġa' nitlob li nġibu lil xi ħadd, hawnhekk qed nara nies mit-Taqsima Ħarsien tat-Tfal tas-Social Welfare Development Programme, l-SWDP, biex jiddefinielna x'qed nifhmu bil-kelma ''tfal'' u x'qed nifhmu bil-kliem ''tfal f'riskju''.

Jien inħoss li dak li qed jgħidilna s-Sur Chircop huwa ftit imbiegħed, huwa pjuttost at the tail-end tal-problema.

Jista' jkun li finalment jagħtuna parir li m'għandniex nintilfu dwar dak is-suġġett issa, għaliex assentejiżmu fl-iskejjel jista' jkun suġġett li l-kumitat jittratta.

Naħseb li aħjar niddefenixxu x'irridu niddiskutu għaliex inkella se nibqgħu nittrattaw jew il-problemi tas-social workers, jew il-problemi ta' l-unmarried mothers, jew inkella l-problemi taż-żgħażagħ li ma jmorrux skola.

Dawn kollha għandhom rabtiet bejniethom, eventwalment tista' ssib li għandhom l-għerq, imma jien nippreferi li jkollna spjega ċara ta' fuq xiex qed nitkellmu.

IĊ-CHAIRPERSON: Dr. Farrugia, nixtieqek tkun ftit fil-qosor.

MICHAEL FARRUGIA: Se nkun konċiż ħafna.

Naħseb li hemm żewġ punti li ta' min wieħed iħares lejhom u wieħed minnhom huwa l-bullying.

Mil-lat ta' social workers fl-iskejjel, kif qed tiġi tackled din il-problema?

Issa meta qed nitkellem fuq bullying, qed nitkellem kemm dwar bullying fiżiku u kemm dwar bullying psikoloġiku.

Per eżempju, nafu li s-subien għandhom aktar tendenza għal bullying fiżiku milli l-bniet li għandhom aktar tendenza għal bullying psikoloġiku.

Min-naħa tagħkom, kif qed tiġi tackled din il-problema u fejn tirreferuhom każijiet simili?

Il-punt l-ieħor li nixtieq nagħmel huwa dwar l-assentejiżmu.

Qatt għamiltu surveys biex taraw x'inhu jwassal għall-assentejiżmu?

IS-SUR FRANCIS CHIRCOP: Ħalli nirrispondi l-ewwel mistoqsija.

Meta aħna naraw li għandna tfal li qegħdin jagħmlu bullying, psychologically, physically jew emotionally, hu x'inhu hu, niddiskutu mal-guidance teacher biex naraw fejn nistgħu nirriferu lil dan it-tifel u x'terapija għandu bżonn.

Ikollna anke każijiet fejn it-tfal jiġu riferuti lis-psychologist biex naraw għaliex dan it-tifel qed jagħmel hekk.

Għat-tieni mistoqsija tiegħek dwar ir-raġuni għaliex it-tfal qed ifallu mill-iskola, tajjeb ngħid li xi sena u nofs ilu għamilna survey fuq 729 tifel u tifla li kienu fallew iktar minn xahar matul is-sena u issa r-rapport wasal fl-istadju finali tiegħu u dalwaqt se nkunu nistgħu nippreżentawh.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak.

Nixtieqek tiżkużani ftit Fr Zammit McKeon, għax qabel insejjaħlek se nistieden lil Dr. Tony Macelli biex jagħtina definition ta' ''children at risk''.

DR. TONY MACELLI (Kap Eżekuttiv, Social Welfare Development Programme): Sinjura President, miegħi għandi lil Miss Yvonne Mallia li hija l-koordinatriċi tat-Taqsima Ħarsien tat-Tfal, Child Protective Services Unit, is-CPSU, ta' l-SWDP.

Dwar definizzjoni, Yvonne tista' tgħidilna t-Taqsima tal-Ħarsien tat-Tfal x'jifhmu b'''children at risk''.

Iżda din hija d-definizzjoni tat-taqsima tagħhom, li naħseb hija iżgħar mid-definizzjoni li tkunu tridu tagħmlu intkom għaliex huma qed jaħdmu ma' tfal li huma f'riskju ta' abbuż u ma nafx intom intomx ristretti għal dan is-suġġett.

IĊ-CHAIRPERSON: Aħna m'aħniex qegħdin ngħidu abbuż fis-sens dejjaq jew wiesa' tal-kelma, imma rridu naraw x'jikkonstitwixxi risk.

Jiġifieri tifel li qiegħed, per eżempju, ġo familja fejn l-omm għandha problemi ta' saħħa mentali, huwa considered as a child at risk?

(Interruzzjonijiet) Irridu nkunu nafu x'jikkonstitwixxi risk u min huma dawk it-tfal li huma at risk.

Intom x'tikkonsidraw bħala risk?

L-Onor.

LOUIS GALEA: Jien naħseb li dan il-kumitat għall-affarijiet soċjali beda tradizzjoni li hija tajba ħafna, li jagħmel public meetings, li jeżamina bil-kalma u b'mod oġġettiv u li jidħol fid-dettall, imma jekk ma nkunux speċifiċi f'dak li qegħdin niddiskutu, nibża' li f'kull laqgħa, jew taħt suġġetti differenti .… Ftit ilu kien hawn suġġett li minn dak li smajt f'xi interventi li saru, kien repetizzjoni ta' dak li kien qed jintqal qabel.

Jien personalment, pero' naturalment hawnhekk hawn sħabi l-oħra li għandhom l-opinjoni tagħhom, nippreferi li jekk qed nitkellmu fuq children at risk, nitkellmu fuq id-definizzjoni preċiża tal-kliem ''children at risk''.

Kulħadd jista' jkun f'riskju, anke aħna nistgħu nkunu qegħdin f'riskju bħalissa, pero' ma naħsibx li qed nitkellmu fuq ir-riskji li jeżistu jekk jimirdu l-ġenituri, jew jekk taqsam it-triq, jew jekk tħalli lit-tfal jilagħbu barra.

Jekk qed niddiskutu children at risk, nixtieq l-ewwelnett nisma' opinjoni fuq liema eta' qed nitkellmu, u meta qed ngħidu ''at risk'' irridu nkunu nafu - mhux aħna, at this stage mhux x'inhi l-opinjoni tiegħi jinteressani - x'jifhmu b''risk'' the expert agency in the field.

DR. TONY MACELLI: Bir-rispett kollu, jien fhimt dan li għadkom kif għedtu u għalhekk għedt li d-definizzjoni li se nagħtukom mit-Taqsima Ħarsien tat-Tfal m'hijiex l-istess definizzjoni li nagħtukom minn taqsimiet oħra u forsi lanqas ma hija d-definizzjoni li tridu tagħmlu intom.

Bħala kumitat intom tridu tiddefinixxu.

LOUIS GALEA: Eżatt.

DR. TONY MACELLI: Se nibda b'riflessjoni fuq children at risk fis-sens l-iktar wiesa'.

Jien naħseb li children at risk huma dawk it-tfal minorenni, taħt it-18-il sena, li relattivament għandhom iktar possibbilta', iktar ċans, li jkollhom ħsara.

Issa affari tagħkom jekk tinkludux l-aspetti wiesgħin kollha, bħalma huma l-aspett ta' saħħa, l-aspett edukattiv, inkluż il-bullying u affarijiet li għandhom x'jaqsmsu ma' tagħlim li ssemmew diġa', riskju ta' abbuż, riskju ta' vjolenza, anke fit-triqat jew inċidenti tat-traffiku, u riskju minħabba problemi jew diffikultajiet kbar psikoloġiċi jew emozzjonali li għandhom.

Aspett ieħor ta' riskju jista' jkun minħabba n-natura tal-familja li qegħdin fiha jew inkella n-nuqqas ta' familja, jiġifieri tfal li qegħdin f'residential care, tfal li għandhonm bżonn fostering.

Dan li għedt m'huwiex definition imma huma riflessjonijiet dwar id-definition li wieħed jista' jagħmel f'sens l-iktar wiesa'.

Il-punt l-ieħor huwa jekk intoom bħala kumitat tridux tħarsu mhux biss lejn children at risk f'dan is-sens li qed ngħid jien, imma lejn tfal li diġa' għandhom ħsara, tfal li mhux qegħdin f'periklu li jkollhom il-ħsara, imma li diġa' qegħdin isofru tbatija, ħsara u diffikultajiet kbar.

U dawn jinkludu wkoll nies li naħdmu magħhom aħna, per eżempju, nies li huma abbużati, nies li huma morda, jew nies li għandhom diffikultajiet psikoloġiċi kbar.

Kif għedtilkom, Yvonne Mallia se tagħti definizzjoni ta' ''children at risk'' li jużaw iċ-Child Protective Services Unit.

Nixtieq ngħid li din hija waħda mis-sitt forom, biex ngħidu hekk, ta' abbuż, għaliex li tkun imqiegħed f'riskju ta' abbuż, huwa diġa' abbuż.

Jiġifieri qed nabbużaw b'ċerti tfal li nħalluhom f'sitwazzjonijiet li jkunu fil-periklu, allavolja l-periklu għadu ma wassalx għall-ħsara.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

MARIE LOUISE COLEIRO: Xtaqt nistaqsi x'inhija l-inċidenza, forsi bħala aġenzija din tqisuha, ta' tfal f'riskju of their own parents.

X'inhi l-inċidenza ta' tfal f'riskju li l-familji tagħhom ikunu finanzjarjament fi problemi?

DR. TONY MACELLI: Jiddispjaċini ma nistax inwieġeb din il-mistoqsija kwantitattivament, forsi l-planner tkun tista' tagħmel xi kummenti dwar dan iktar tard.

Hawnhekk għandna rappreżentanti mhux biss tat-taqsima taċ-child protection imma xi erba' jew ħames taqsimiet oħra li għandhom x'jaqsmu ma' tfal f'riskju u nixtieq nippreżenta lill-kumitat account kwantitattiv tax-xogħol li dawn qed jagħmlu mat-tfal f'riskju.

Nippreżenta:

YVONNE MALLIA (Koordinatriċi tat-Taqsima Ħarsien tat-Tfal, Social Welfare Development Programme): Naħseb li waħda mill-ikbar problemi li kellna bħala taqsima kienet biex niddefinixxu ''tfal f'riskju'' u ħadna ħafna żmien biex wasalna għal definizzjoni.

Nixtieq nenfasizza dak li qal Dr. Macelli, jiġifieri li aħna dejjaqnieha ħafna d-definizzjoni.

Bdejna minn xi ħaġa wiesgħa u meta ħarisna lejha b'mod wiesa', id-definizzjoni li stajna naslu għaliha kienet ta' tfal taħt it-18-il sena li minħabba ċ-ċirkostanzi li kienu fihom, ma setgħux jiżviluppaw il-potenzjal tagħhom, potenzjal fejn tidħol l-edukazzjoni, fejn tidħol is-soċjeta', fejn tidħol il-psikoloġija u l-aspett emozzjonali.

Jiġifieri tlaqna minn hemmhekk, bħala area wiesgħa ħafna.

Li bdejna niskopru matul iż-żmien kien li iktar ma jkunu żgħar it-tfal, iktar ikunu f'riskju b'mod speċjali fejn tidħol l-area ta' abbuż.

Aħna dejjaqna d-definizzjoni għal dawk it-tfal li huma f'riskju għal abbuż, abbuż fiżiku, abbuż sesswali, abbuż emozzjonali u abbuż fejn tidħol traskuraġni ta' tfal.

Allura meta aħna nitkellmu fuq tfal f'riskju, inkunu qed inħarsu lejn dawn l-oqsma.

Xtaqna nidentifikaw x'inhu dak li jpoġġi lit-tfal f'riskju għal wieħed minn dawn l-abbużi, jiġifieri mhux li fil-fatt qegħdin jiġu abbużati, imma hemm ċerti fatturi li jpoġġuhom f'dan ir-riskju.

Per eżempju tfal li jgħixu fl-istess dar ma' persuna li hija abuser, huma potenzjalment f'riskju li jiġu abbużati.

Dik hija waħda mill-affarijiet li nħarsu lejha.

Eżempju ieħor huwa ta' meta f'dar ikun hemm tifel jew tifla li tkun diġa' ġiet abbużata, allura l-aħwa l-oħra, minkejja li m'humiex abbużati, huma potenzjalment f'riskju.

Meta aħna niltaqgħu ma' ċerti każijiet nagħmlu risk assessment u nimxu b'formola li biha naslu biex naraw x'inhuwa r-riskju.

Aħna nħarsu lejn fatturi li jikkonċernaw il-ġenituri, per eżempju, l-eta' żgħira tal-ġenituri jew history ta' kriminalita'.

Dawn huma fatturi li jesponu lit-tfal għal ċerti riskji.

Hemm lista ta' fatturi diversi; hemm xi 20 punt differenti li jikkonċernaw lill-ġenituri, pero' jiddispjaċini li ma ġibthiex miegħi din il-lista.

Imbagħad hemm dawk il-fatturi li jikkonċernaw lit-tfal stess.

Sibna, anke minn litteratura li qrajna, li ċerti tfal, per eżempju, tfal li huma hyperactive, huma iktar disposti li jiġu abbużati minn tfal oħra.

M'huwiex biss dak il-fattur waħdu li jpoġġi lit-tfal f'riskju, imma dak il-fattur in conjunction ma' fatturi oħra, ikun qed jesponi aktar lit-tfal għal riskju.

Wieħed irid iħares ukoll lejn l-ambitu soċjali li jgħixu fih it-tfal.

Dawn għandhom support?

Hemm min jgħinhom lil dawn it-tfal?

Fl-ambjent tagħhom, il-vjolenza hija tollerata?

Jekk qegħdin f'ċertu ambjent fejn wieħed jargumenta li ''iva, jien nista' nsawwathom lit-tfal għax b'hekk jitgħallmu'', allura hemmhekk hemm iktar riskju li dawk it-tfal jiġu abbużati minn dawk it-tfal li jgħixu f'ambjent fejn wieħed jargumenta li ''le, kemm jista' jkun jien nipprova ma nsawwathomx lit-tfal''.

Allura diġa' hemm differenza bejn dawk li jgħixu f'ambjent mod u dawk li jgħixu f'ambjent differenti.

Meta tikkombina dawn il-fatturi flimkien, inti tibda tieħu ċertu idea u tistaqsi jekk dawn it-tfal humiex qegħdin potenzjalment f'riskju.

Huwa għoli dan ir-riskju, jew m'huwiex għoli dan ir-riskju?

X'tip ta' intervent hemm bżonn li jittieħed biex f'dan il-każ nippreveni milli jsir l-abbuż - għaliex qed ngħidu li l-abbuż għadu ma bediex isir?

Hemm bżonn li jien nagħti support lill-ġenituri jew hemm bżonn li nara biss il-bżonnijiet ta' dan it-tifel jew tifla partikolari?

Hemm bżonn li noħloq network biex din il-familja jkollha fuq min iddur?

Hija diffiċli tiddefinixxi l-kliem ''tfal f'riskju''.

Id-definizzjoni hija wiesgħa pero' huwa importanti li tħares lejn l-oqsma differenti, per eżempju, il-qasam edukattiv u l-qasam tas-saħħa.

Meta t-tfal ikollhom problema medika, qed ifittxu l-għajnuna medika għal dawn it-tfal?

Dak huwa wkoll riskju fejn it-tfal ma jkunux jistgħu jikbru b'mod tajjeb għaliex mhux qed jirċievu l-kura neċessarja.

Dik hija d-definizzjoni li aħna bħala taqsima nimxu fuqha.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Dwar l-eta', inti wkoll qed tgħid għal min huwa taħt it-18-il sena, jew hemm eta' iktar ristretta?

YVONNE MALLIA: Ir-range ta' l-eta' tkopri minn qabel ma t-tfal jitwieldu sa meta jagħlqu t-18-il sena.

Dik hija l-eta' definita bil-liġi.

Ovvjament ma jfissirx li lit-tfal nistmawhom bl-istess mod.

Aħna nifhmu li jekk għandek persuna ta' tliet snin u persuna ta' 15-il sena, wieħed jista' jkun f'riskju aktar mill-ieħor.

Pero' trid tħares mhux biss lejn l-eta', iżda wkoll lejn fatturi oħra.

Trid tara x'tip ta' abbuż qed nitkellmu fuqu u x'inhi l-gravita' ta' dak l-abbuż.

M'hijiex biss l-eta', imma l-eta' hija waħda mill-affarijiet li nikkonsidraw meta nkunu qed naraw x'riskju qegħdin fih it-tfal.

JEAN PIERRE FARRUGIA: F'gazzetta lokali, riċentement kien hemm statistika maħruġa minnkom fejn minnha rriżulta li f'kull tip ta' abbuż - mhux biss dak sesswali imma kull tip ta' abbuż ieħor - il-bniet jintlaqtu aktar mis-subien.

Kif tispjega dan il-fatt?

Hemm xi raġuni għala huwa hekk?

YVONNE MALLIA: B'mod xjentifiku, le, għadna ma wasalniex għal raġuni, għalkemm anke jekk tħares lejn pajjiżi barra minn Malta, issib din it-trend.

Hemm iktar bniet minn subien li jiġu abbużati, pero' r-raġuni xjentifika għala huwa hekk, għad ma wasalniex għaliha.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Il-fatt li kemm Malta kif ukoll barra minn Malta rriżulta li n-numru ta' każijiet ta' abbuż irdoppja - in-numru ta' abbuż sesswali s-sena li għaddiet kien id-doppju ta' dak li kien fl-ewwel sena tal-ħidma tagħkom, tattribuh biss għall-fatt li llum il-każijiet iktar qed jiġu rapportati, jew għaliex fil-fatt kien hemm żieda ta' każijiet?

Jekk m'iniex sejjer żball, hemm xi 300 każ fis-sena?

YVONNE MALLIA: Pero' l-persentaġġ baqa' pjuttost l-istess.

Jekk per eżempju tħares lejn il-każijiet ta' abbuż sesswali, tara li l-persentaġġ baqa' pjuttost stabbli, varja xi ftit minn sena għall-oħra, pero' safejn naf jien in-numru ma rdoppjax.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Is-sena l-oħra kien hemm 81 każ, waqt li fl-ewwel sena kien hemm xi 40 każ.

YVONNE MALLIA: Pero' trid tara l-persentaġġ.

Barra minn hekk, l-ewwel sena ma kenitx full year għax bdejna minn Awissu.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Per eżempju fl-Amerika, bejn l-1986 u l-1993, irdoppja n-numru ta' każijiet.

Intom taħsbu li dan huwa biss minħabba l-fatt li aktar nies saru jafu bikom u allura aktar każijiet qed jiġu rapportati, jew għaliex fil-verita' l-problema qed tiggrava?

YVONNE MALLIA: Ma naħsibx li tista' tgħid li r-raġuni hija waħda.

Fl-opinjoni tiegħi, nattribwixxi ħafna għall-fatt li hawn iktar awareness u l-awareness żdiedet permezz ta' programmi fuq il-media u artikli fil-gazzetti, u permezz ta' programmi edukattivi, bħal PSE, li jsiru fl-iskejjel u anke permezz is-servizz ta' guidance li jingħata lit-tfal fl-iskejjel.

Illum it-tfal huma aktar aware li jistgħu jieħdu azzjoni.

Jafu li anke huma stess jistgħu jċemplu għall-għajnuna u din hija xi ħaġa li sa ftit taż-żmien ilu ma kenux jafu biha.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

MARIE LOUISE COLEIRO: Minn dak li qed nifhem, il-unit tagħkom taħdem meta xi ħadd jgħaddilha każ.

Ma naħsibx li intom tistgħu tweġbuni għall-mistoqsija li se nagħmel, pero' se nagħmilha xorta waħda biex meta l-awtorita' kompetenti tkun qed tagħmel espożizzjoni, forsi tkun tista' tagħtini tweġiba.

Personalment ma nafx kemm qed naħdmu b'mod pro-attiv.

Għadna kemm smajna d-definizzjoni ta' ''children at risk'' u skond it-taqsima tagħkom liema huma l-gruppi differenti ta' tfal f'riskju, imma kemm qed nilqgħu minn qabel?

Veru li issa hemm iktar aċċess għat-tfal fejn huma stess jistgħu jċemplu għall-għajnuna, imma mil-lat ta' prevenzjoni, x'inhu jsir?

Kemm jeżisti koordinament biex meta wieħed jistabbilixxi li hemm familja fejn fiha jista' jkun hemm perikli għat-tfal - kif kienet qed issemmi s-Sinjorina, forsi hemm ġenitur li kien abuser u allura hemmhekk wieħed jista' jidentifika li jista' jkun hemm riskju - tittieħed xi azzjoni qabel ma jiġri xi ħaġa?

Kemm aħna organizzati biex nidentifikaw ħalli mill-bidu nett - u hawn tidħol l-iskola wkoll - wieħed joqgħod ftit iktar attenti u jagħti dak is-support li bdejt issemmi inti fil-bidu?

YVONNE MALLIA: Bħala taqsima, aħna reattivi, jiġifieri jidħol każ u nirreaġixxu għalih, ħlief meta niġu mistiedna biex nagħtu talks.

Pero' anke dawn, lanqas ma nfittxuhom aħna attivament u dan proprju minħabba problema ta' ħin.

MARIE LOUISE COLEIRO: Jiġifieri m'hemmx programmi fl-iskejjel?

YVONNE MALLIA: Naħseb li l-Aġenzija sedqa tista' tagħti aktar informazzjoni dwar dan għax huma jagħmlu programmi fl-iskejjel u safejn naf jien jittekiljaw ukoll l-issue ta' abbuż.

Jien naħseb li ta' min wieħed jidħol fl-area ta' prevenzjoni u xi programmi edukattivi jistgħu jsiru fl-iskejjel biex nilqgħu minn qabel għall-problema ta' l-abbuż u biex it-tfal jitgħallmu kif huma stess jistgħu jwaqqfu l-abbuż qabel ma jiġri, li huma jistgħu jgħidlu ''le'' u li hemm mezzi kif tista' twaqqfu l-abbuż.

MARIE LOUISE COLEIRO: Madam Chairperson, jien naħseb li wara li nkunu smajna u għarbilna dak li smajna, għandna niffokaw kif nistgħu nkunu pro-attivi u noħolqu sistema ta' prevenzjoni biex ma nibqgħux pajjiż li dejjem jaħdem b'reazzjoni għal dak li jkun diġa' ġara.

Dan hu l-mod ta' kif inċekknu l-problemi tagħna.

IĊ-CHAIRPERSON: Naħseb li fl-introduzzjoni tiegħi kont ċara meta għedt li nixtieq li naraw x'aħna nagħmlu llum u kif se nħarsu għal quddiem.

Naħseb kont ċara dwar dak li xtaqt inkun naf u kif nistgħu nikkoordinaw ix-xogħol.

DR. TONY MACELLI: Jien naqbel ħafna li hawn nuqqas kbir ta' xogħol ta' prevenzjoni.

Xogħol ta' prevenzjoni 'l hawn u 'l hemm, qiegħed isir, imma fil-fehma tiegħi u fil-fehma tagħna, l-SWDP, naħsbu li mhux qiegħed isir biżżejjed, we are just scratching the surface.

U għal dan ix-xogħol trid nies, trid ħsieb u trid ċerti faċilitajiet għaliex anke reklam fuq it-television jiswa' l-flus.

Biex isiru talks, support groups u skill learning sessions għall-ġenituri, jenħtieġu riżorsi.

Napprezza ħafna li qed tagħmlu sforz f'din id-direzzjoni u bil-permezz tiegħek, nixtieq naqbad xi trufijiet żgħar minn dak li ntqal f'dawn l-aħħar ftit minuti dwar l-etajiet.

Fis-session li jmiss ta' dan il-kumitat, jekk tridu, nistgħu nġibulkom account ta' child abuse cases skond l-eta'.

IĊ-CHAIRPERSON: Napprezzaw jekk tagħmel hekk.

DR. TONY MACELLI: Dwar in-numru ta' child abuse cases li ħadet din it-taqsima, safejn naf jien, f'dawn l-aħħar sentejn jew tlieta, ir-rata kienet ta' kważi każ wieħed kuljum u f'dawn l-aħħar tliet snin, in-numru ta' każi ma tantx inbidel.

JEAN PIERRE FARRUGIA: 300 każ fis-sena.

DR. TONY MACELLI: Anzi 360 każ fis-sena.

Fil-fatt fl-1998 kien hemm 361 każ.

MARIE LOUISE COLEIRO: Qed tirreferi għalkażijiet rapportati?

MARIE LOUISE COLEIRO: Taħsbu li hemm każijiet li ma jkunux rapportati?

Forsi każijiet li ġraw and which were overcome, b'liema mod il-Bambin waħdu jaf.

Taħsbu li jeżistu każi bħal dawn?

YVONNE MALLIA: Fil-fatt hemm każijiet li ma jiġux rapportati, jew għaliex il-problema tkun ġiet megħlba minnhom stess, jew inkella għax ikunu għadhom ma tkellmux fuqha.

Barra minn hekk, hemm ukoll dawk il-każijiet li jiġu rapportati iżda li meta nagħmlu l-investigazzjonijiet tagħna, insibu li r-rapport ma kienx vera.

Jiġifieri persentaġġ minn dawn il-każijiet ma jkunux vera.

MARIE LOUISE COLEIRO: Jista' jkun hemm ukoll każijiet fejn ma tkunx intalbet l-għajnuna ta' xi aġenzija tal-Gvern, imma ta' xi ħadd privat, per eżempju, ta' psikologu.

Allura għall-iskopijiet ta' statistika dawk il-każijiet ma jingħaddux għax ma jkunux ġew għall-konoxxenza tagħkom.

DR. TONY MACELLI: Li tajt hija biss l-istatistika tat-Taqsima Ħarsien tat-Tfal.

Ma jinkludux dawk il-każijiet li marru d-dipartiment tas-social welfare jew dawk li marru għand l-education welfare unit, jew dawk li marru l-CDAU u postijiet oħra iktar speċjalizzati.

Il-każijiet li semmejna, jiġifieri t-361 każ li kellna s-sena li għaddiet u numru simili s-sentejn ta' qabel, huma każijiet ġodda li ġew għall-attenzjoni tat-Taqsima Ħarsien tat-Tfal.

Bħala każijiet differenti, fit-Taqsima Ħarsien tat-Tfal - mhux qed insemmu t-Taqsima Vjolenza Domestika - kemm ilna li bdejna 52 xahar ilu, s'issa kellna 1,437 referrals ta' tfal abbużati, li jfisser medja ta' 28 każ fix-xahar.

U meta aħna qed ngħidu abbuż, dejjem fil-kontest tat-Taqsima Ħarsien tat-Tfal, inkunu qed nirreferu għal sitt kategoriji ta' abbuż, abbuż psikoloġiku u emozzjonali, abbuż fiżiku, jiġifieri swat jew ħruq bis-sigaretti, abbuż sesswali ...

JEAN PIERRE FARRUGIA: Meta qed tgħid "swat", qed tirreferi għal kull tip ta' swat?

DR. TONY MACELLI: Naħseb li aħjar nħalli lil Yvonne twieġeb din il-mistoqsija.

Aħna qed ngħidu "swat abbużiv", jiġifieri mhux xi daqqa waħda kultant.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Naħseb li importanti tkun ċar, b'mod partikolari minħabba l-media.

DR. TONY MACELLI: It-taqsima tagħna għandha definizzjoni ta' ''swat'' imma ma ġibnihiex magħna hawnhekk.

YVONNE MALLIA: Aħna qed nitkellmu fuq abbuż.

Naturalment bħala taqsima ma niġġustifikaw l-ebda tip ta' swat fuq it-tfal; jekk tfal qalgħu daqqa, mhux se niġġustifikawha, pero' ma nistax ngħid li daqqa fuq sieq hija abbuż.

F'dan il-każ it-taqsima se tintervjeni u se tipprova taħdem mal-familja biex turihom modi kif tista' tiddixxiplina lit-tfal mingħajr ma tuża swat fuqhom.

Imma meta qed nitkellmu fuq swat fiżiku, qed nitkellmu fuq dak li huwa abbużiv, jiġifieri dak li qed jikkawża ħsara lit-tfal, jew ħsara fiżika jew ħsara fl-iżvilupp tagħhom.

DR. TONY MACELLI: Ħalli nkompli nagħti l-lista ta' kategoriji ta' abbuż bid-definitions li qegħdin fil-manwal operazzjonali tagħna.

L-abbuż jista' jkun psikoloġiku, emozzjonali, fiżiku, sesswali, traskuraġni abbużiva, pre-natal abuse, l-aktar minħabba drogi u pilloli żejda, u l-kategorija li semmitilkom Miss Yvonne Mallia qabel, at risk of abuse, jiġifieri, at risk li jkollhom wieħed minn dawn l-abbużi li semmejna.

Hawnhekk preżenti hawn ukoll rappreżentanti mit-Taqsima Vjolenza Domestika ..…

IĊ-CHAIRPERSON: Konna se nisimgħuhom aktar tard.

DR. TONY MACELLI: Fil-qosor ngħid li kien hemm 300 tifel u tifla li kienu nvoluti f'domestic violence u li kienu affettwati biha.

Dawn it-300 każ huma l-każijiet kurrenti biss, il-każijiet li qed naħdmu fuqhom.

Il-Family Therapy Unit, minn Jannar 1996 sa Diċembru 1998, taw servizz terapewtiku lil 550 tifel u tifla li qegħdin ġo familji mħawdin.

IĊ-CHAIRPERSON: U qed isemmi biss il-każijiet li jiġu għand l-SWDP.

DR. TONY MACELLI: Hekk hu.

IĊ-CHAIRPERSON: Jien persważa li li kieku kellhom joħorġu hawnhekk nies li qegħdin fil-ħidma soċjali, jgħidulna li dawn in-numri jikbru ħafna iżjed, pero' ma naħsibx li għandna noqogħdu ninħlew fuq in-numri għaliex anke jekk hemm persuna waħda, irridu nipprevenu għaliha.

In-numru mhux se jimpressjonana biex iġiegħlna nagħmlu xi ħaġa.

L-Onor.

FRANCIS AGIUS: Nixtieq nagħmel mistoqsija żgħira.

Dawn il-każijiet huma kollha ta' persuni differenti, jew jista' jagħti l-każ li l-istess persuna jkollha iktar minn każ ta' abbuż wieħed?

Huma events, jew huma persuni?

DR. TONY MACELLI: Il-każijiet li semmejna taċ-child protection, huma kollha ta' tfal differenti.

Kull tifel huwa meqjus bħala każ u tfal ta' l-istess familja, qed ngħodduhom bħala każijiet differenti.

YVONNE MALLIA: Jekk hemm tliet itfal fl-istess familja li huma abbużati, dawk huma meqjusa bħala tliet każijiet.

Imma jekk l-istess tifel ġie rapportat tliet darbiet, dak jiġi meqjus bħala każ wieħed.

FRANCIS AGIUS: Allura fil-fatt, bħala numru ta' events, in-numru huwa iktar.

DR. TONY MACELLI: Iva, dażgur.

FRANCIS AGIUS: Sinjura President, fid-definizzjoni lilna tinteressana wkoll il-kobor ta' din il-problema u se jkollna problema bid-definizzjoni.

Pero' tista' ma tkunx problema jekk aħna naċċettaw li rridu nagħmlu ċerti prijoritajiet għaliex issa qegħdin nisimgħu fuq abbuż fiżiku, abbuż sesswali, abbuż psikoloġiku, eċċ., imbagħad se nitkellmu skond l-area li se nisimgħu.

Jiġifieri rridu nkunu aware - qed ngħid dan anke għalija nnifsi - li din id-definizzjoni hija speċifika u fl-istess ħin forsi anke frammentarja.

Diġa' qed nara frammentazzjoni kbira meta qed nitkellmu dwar children at risk.

Hemm bżonn li ninżlu fl-ispeċifiku biex imbagħad minn dawn id-definizzjonijiet noħorġu lejn sitwazzjoni fejn nistgħu nikkontribwixxu permezz ta' koordinazzjoni.

Pero', fl-intervall bejn dawn iż-żewġ affarijiet, għandna bżonn immensament l-informazzjoni.

Issa fil-każ ta' prevenzjoni, il-problema hija min se jidħol għar-responsabbilta' speċifika f'kull funzjoni.

Kull settur għandu parti minn din il-funzjoni.

Per eżempju, intom qed tiġbru u tagħtuna l-istatistika li minnha aħna nistgħu nieħdu deċiżjonijiet, jew napplikaw deċiżjonijiet li huma tajbin, pero', postijiet oħra qegħdin jiġbru dik l-istatistika bl-istess mod?

Din l-istatistika qiegħda tiġi shared?

Huwa importanti ferm li aħna naqsmu l-istatistika.

L-informazzjoni hija l-akbar arma li għandna biex niġġieldu l-problema u anke biex nikkwantifikawha.

Importanti li nikkwantifikaw.

Per eżempju l-media li hawn preżenti tista' forsi taqbad każ wieħed u ġġibu fl-ewwel faċċata għax forsi jkun fih ċertu interess, pero' l-importanti huma dawk it-tfal, the silent majority, biex ngħid hekk, li qegħdin ibatu.

Tfal, li aħna interessati fihom.

Jien nixtieq nitlobkom per eżempju, tesploraw il-possibbilta' li taħdmu mat-tobba tal-familja kif isir fl-Ingilterra.

Jien ma nħossx li hawn awareness biżżejjed ta' ċerti problemi.

It-tobba huma nies li jaħdmu kontiwament u direttament mal-familji tagħna u huma nies li żgur għandhom il-fiduċja tal-komunita'.

Qed nara wkoll daqsxejn ta' periklu fis-sens li s-servizzi li qed nagħtu m'humiex daqshekk holistic.

Mhux qed nagħmel dan il-kumment b'sens kritiku, pero' naħseb li jekk tmur għand social worker se taqdik ta' social worker ..… Fl-opinjoni tiegħi qegħdin inkunu frammentarji wisq u m'aħniex nilqgħu l-bżonn tal-persuna b'mod ħolistiku li fuq kollox hija persuna taħt l-eta' u allura għadha m'hijiex matura biżżejjed.

YVONNE MALLIA: Jien naħseb li waħda mill-affarijiet li nħossu l-bżonn tagħha hija l-bżonn ta' proċedura nazzjonali ta' kif għandhom jitmexxew dawn it-tip ta' … Qed nitkellmu fuq tfal f'riskju.

Kif se nħarsu b'mod nazzjonali lejn tfal f'riskju?

Nistgħu nilħqu definizzjoni waħda biex kulħadd iħares lejn l-istess definizzjoni?

Għaliex għandna aġenzija li tħares lejn definizzjoni mod u aġenzija oħra li tħares lejn definizzjoni differenti?

Jekk se niġbru statistika, hemm bżonn li jkun hemm uniformita' fil-mod kif tinġabar l-istatistika u mhux aħna niġbruha mod u dipartiment ieħor jiġborha b'mod ieħor.

Anke l-mod ta' kif se nintervjenu f'dawn il-każijiet, hemm bżonn li jkun hemm qbil fuq il-proċedura li tintuża mill-aġenziji kollha li huma involuti.

Ħalli nitkellem fuq it-taqsima tagħna; aħna għandna l-proċeduri tagħna, bħalma oħrajn għandhom il-proċeduri tagħhom, u nimxu mal-proċeduri tagħna, imma l-professjonisti l-oħra jaċċettawha din il-proċedura li għandna?

Irid ikun hemm qbil fuq il-proċedura li tintuża u nħoss li hawnhekk trid tidħol il-koordinazzjoni tas-servizzi u hawnhekk hemm bżonn li at a managerial level niltaqgħu biex niddiskutu x'għandha tkun dik il-proċedura.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

L-Onor.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Għalikom, tifel li jassentejixxi ruħu mill-iskola b'mod esaġerat, huwa meqjuż bħala child at risk?

YVONNE MALLIA: Jekk se nħares lejn riskju mil-lat wiesa', iva, imma mit-Taqsima tal-Ħarsien tat-Tfal ma nikkonsidrahx bħala każ li jaqa' fil-kategorija tagħna għax m'huwiex f'riskju ta' abbuż.

B'danakollu ma jfissirx li t-tfal li jassentejixxu ruħhom mill-iskola m'humiex f'riskju.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Li tifla toħroġ tqila ta' 13-il sena, huwa meqjus bħala child at risk?

YVONNE MALLIA: Naħseb li dak il-fattur waħdu m'huwiex neċessarjament fattur illi huwa ta' riskju.

Kif għedt l-ewwel, irrid inħares lejn iċ-ċirkostanzi kollha, lejn il-familja, lejn il-persuna ...

JEAN PIERRE FARRUGIA: Kieku kellkom tingħataw lista, per eżempju, mid-Dipartiment ta' l-Edukazzjoni, ta' bniet li ħarġu pregnant meta kienu taħt is-16-il sena, kif ukoll lista ta' regular absentees mill-iskola, ma taħsbux li forsi tkunu tistgħu tolqtu każijiet qabel ma dawn jiġu huma għandkom, speċi taħdem mill-aspett ta' prevenzjoni?

YVONNE MALLIA: Bħalma għedt, aħna aktar reattivi għall-każijiet u dan minħabba l-ammont kbir ta' każijiet li jkollna.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Forsi tajjeb li jkun hemm aktar koordinazzjoni bejn dipartiment u ieħor.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

MICHAEL FARRUGIA: Ma taħsibx li jekk wieħed m'huwiex aware ta' ċertu riskju li wieħed jista' jsib ruħu fih, per eżempju ssemmew tfal ta' 13-il sena li jinqabdu tqal għax forsi ma jkunux ġew mgħallma sex education, jista' jwasslu biex ikun f'riskju?

Fid-definizzjoni tagħkom, tqisuhom lil dawn il-persuni bħala children at risk?

Safejn għandha tasal l-istruttura edukattiva?

Nħallu lit-tfal jaqgħu għal peer pressure?

Nħalluhom jiġbru l-informazzjoni minn sħabhom?

Għandna nħallu biss f'idejn il-ġenituri, jew għandna mmorru wkoll għal edukazzjoni iktar wiesgħa?

DR. TONY MACELLI: Mhux tweġiba kompleta se nagħtik imma riflessjoni.

Dawn id-definizzjonijiet li tajna aħna huma definizzjonijiet li jintużaw għal dik it-taqsima biss, it-taqsima li għandha x'taqsam ma' abbuż.

Għall-iskopijiet tagħkom, fuq perspettiva nazzjonali, żgur illi d-definizzjoni trid tinkludi affarijiet bħalma qed tgħidu intom.

Huwa tajjeb li wieħed jiftakar li hemm ċerti approaches u servizzi li diġa' qed jaħdmu fuq dawk il-problemi pero' ma nafx kemm għandhom ċans jagħmlu prevention.

Anke aħna, minħabba riżorsi limitati, sibniha diffiċli ħafna fil-passat biex nagħmlu prevention ta' dak illi huwa strettament abbuż, imma jeżistu servizzi, per eżempju, fil-kuntest ta' edukazzjoni u fil-kuntest ta' saħħa.

Aħna nafu illi bħalma qed tgħid inti, hemm kategorija ta' nies ħafna u ħafna usa', imma ma nistgħux narawhom individwalment għax m'għandniex ħin.

Aħna għandna backlog ta' mijiet ta' każijiet li ma nistgħux nittrattaw magħhom sew.

Il-kategorija hija wiesgħa u jenħtieġu approaches nazzjonali, u jekk jista' jkun, koordinati minn ħafna u ħafna istituzzjonijiet.

Hemm bżonn ta' ċerti affarijiet ċentrali wkoll, per eżempju, definizzjoni ta' x'inhu meqjus bħala at risk, hemm bżonn ta' proċeduri nazzjonali, u anke ta' "at risk register'' li fil-fatt qed tipproponi t-taqsima tagħna.

Hemm bżonn ukoll ta' proċeduri legali u obbligi fuq l-Istat li għandhom x'jaqsmu ma' l-"at risk register".

Per eżempju fl-Ingilterra mhux at risk register biss għandhom, imma obbligazzjonijiet fuq is-social worker, fuq il-familji u fuq l-Istat, dwar in-nies li qegħdin fuq l-at risk register.

Biex tara kemm hija wiesgħa l-kategorija ta' nies li qed issemmi inti, ngħidlek biex tara daqsxejn l-opportunity centres, l-iskejjel illi llum qed jissejħu boys schools u girls schools.

Aħna morna f'sitta minnhom, jekk m'iniex sejjer żball hemm sebgħa b'kollox, inkluża dik f'Għawdex, u meta tkellimna mal-headteachers u ma' l-assistant heads, rajna illi ħafna mit-tfal għandhom problemi serji u allura huma at risk.

Ma jistax ikun li t-Taqsima tal-Ħarsien tat-Tfal tittratta magħhom kollha.

Dak m'huwiex kamp tagħna imma huwa kamp nazzjonali, importanti u urġenti, u urġenti għaliex minn hawn u ftit ieħor, dawn se jkollhom it-tfal tagħhom u kif nafu anke mill-istatistika, dawn se jkunu l-problemi ta' ġenerazzjoni oħra.

Tfal li jkunu ġejjin minn familji disturbati, tfal li jkunu abbużati u tfal illi jkunu f'familja ta' vjolenza, x'aktarx li t-tfal tagħhom ikollhom problemi serji.

MARIE LOUISE COLEIRO: X'koordinament jeżisti ma' l-istituzzjonijiet tal-Knisja li għandha istituti li jieħdu ħsieb it-tfal?

Naħseb li meta nitkellmu fuq koordinament, u qed nieħu gost li ħarġet b'enfasi l-ħtieġa ta' koordinament nazzjonali, m'għandniex nissegragaw istituzzjonijet u aġenziji li għandu l-Gvern minn dawk li għandha l-Knisja.

Kultant inħoss li minkejja diġa' jkun hemm xi ħaġa għaddejja b'ċerta tradizzjoni - jiena nħoss li l-Knisja għamlet ċerti xogħol f'dan is-sens - nerġgħu nibdew l-istess ħaġa mill-ġdid.

Hemm bżonn li jkun hemm tisħiħ u koordinament ma' dak illi diġa' jeżisti.

F'dan il-kamp il-Knisja tgawdi ċerta fiduċja min-nies u allura l-esperjenzi li jgħaddu minnhom dawk li jaħdmu f'dan il-qasam jistgħu jservu biex jittieħdu ċertu prevenzjonijiet ħalli forsi naqbdu minn qabel ċertu tip ta' problemi.

Ma nafx jekk dan il-koordinament huwiex diġa' qed isir.

DR. TONY MACELLI: Il-koordinament nistgħu naqsmuh f'żewġ kategoriji; koordinament f'referrals ta' każijiet, jiġifieri każ li jkun f'istituzzjoni tal-Knisja u li jrid jgħaddi jew għand iċ-Child Protective Services Unit, jew għand entita' oħra tal-Gvern, jew inkella entita' parastatali, liema koordinament qiegħed isir, u koordinament ieħor li huwa fuq livell proattiv, per eżempju, strateġiji nazzjonali ta' prevenzjoni u ta' innovazzjoni.

Dan, ma tantx qed isir.

Fil-każ ta' fostering, isir koordinament bejn l-interagency fostering team li hemm fi ħdan il-Knisja, bejn id-dipartiment tal-family welfare u l-SWDP.

Qabel, fil-preparament ta' ċerti pjanijiet kien hemm anke iktar aġenziji mdaħħlin, pero' dawn it-tliet istituzzjonijiet li semmejt, għadhom qed jaħdmu id f'id fuq każijiet li għandhom bżonn fostering u fuq potential foster parents.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjakom.

Nixtieq issa nistieden lil Fr. Zammit McKeon li huwa d-direttur taċ-children's homes li naturalment għandha x'taqsam magħhom il-Knisja.

VICTOR ZAMMT McKEON: L-ewwelnett nixtieq nirringrazzjakom ta' din l-istedina.

Naħseb li minn din l-udjenza, l-inqas wieħed li għandu jitkellem huwa jien.

Intom għedtuli biex nagħtikom l-esperjenza tiegħi, pero' l-esperjenza tiegħi hija miżera ħafna għaliex għadni kemm għalaqt 13-il xahar f'dan ix-xogħol.

Biex ma jġeldunix mat-tfal, billi jiena direttur tad-djar ta' l-anzjani, 13-il xahar ilu tawni wkoll il-qasam tat-tfal!

Biex inkompli ma' dak li kien qed jgħid Dr. Macelli, nista' nserrħilkom raskom u ngħilkom li hemm quite a good working relationship bejn l-uffiċċju ċentrali Djar tat-Tfal u l-aġenziji statali u parastatali u nirringrazzjahom ħafna u ħafna ta' l-appoġġ u l-inkoraġġiment li jagħtuna u anke ta' l-għajnuna fil-qsim fil-problemi tat-tfal.

Il-Ministru Galea tkellem u għamel enfasi fuq is-suġġett tal-lum, children at risk, u nittama li ma niftehimx ħażin f'dak li se ngħid, pero' minn parliamentary question li kien hemm mingħalija l-ġimgħa l-oħra, ħareġ li fid-djar residenzjali tat-tfal immexxija mill-Knisja, hemm 282 tifel u tifla li umilment ngħid li huma at risk.

Filwaqt li nirringrazzja ħafna lis-sorijiet u lill-patrijiet Sależjani u l-Patrijiet tas-Soċjeta' ta' San Pawl għas-sagrifiċċji kbar u għall-għoti tal-ħajja tagħhom lil dawn it-tfal fit-trobbija diffiċli tagħhom, nistgħu ngħidu li dawn it-tfal huma at risk għaliex li jdumi żmien twil f'dawn id-djar - u se nuża kelma iebsa - hija inġustizzja.

Li tfal idumu iktar minn sentejn ġo istituzzjoni, għalija - qed nesprimi opinjoni personali - hija inġustizzja.

Id-djar residenzjali se jibqa' jkollna bżonnhom.

Dawn m'humiex se jagħlqu għaliex dejjem se jibqa' jkollna bżonn din it-tip ta' kura kemm short-term kif ukoll long-term, pero' inħoss li rridu nagħmlu l-isforzi tagħna lkoll, Knisja u Stat, biex inniedu fuq livell aktar professjonali l-programm tal-fostering.

Dr. Macelli qal sew meta qal li qegħdin naħdmu flimkien.

Qed ikollna monthly meetings, li aħna nsejħulhom interagency fostering team - heads meeting, biex nipproponu strateġija.

Nixtieq ngħid li għandna - Dr. Macelli jew Mr John Role' forsi jikkoreġini fil-figuri - xi 30 jew 50 tifel u tifla li huma fostered u hemm xi 20 oħra li huma fil-queue, pero' għandna bżonn malajr li l-pajjiż, fil-livelli kollha tiegħu, jieħu deċiżjoni li jkollna aktar social workers so that we launch dak li ngħidulu "shared responsibility" fejn social worker isegwi lit-tifel jew tifla fil-fostering programme, kemm mal-foster parents kif ukoll man-natural mother, jew man-natural father, jew man-natural parents.

Dan huwa xogħol delikat ħafna u l-koppji li jidħlu għalih huma koppji with a mission.

Jiena nsejħilhom "imġienen" għax kultant jgħaddu minn ċertu problemi kbar.

Naf dan għaliex insegwi, kultant minn distanza, tifel partikolari.

Bilfors tingħafas qalbek meta tara li minkejja li diġa' għandna koppji trained ma nistgħux nafdawlhom tfal għaliex inħossuna irresponsabbli jekk nagħmlu hekk peress li m'għandniex dan il-backup force ta' social workers.

Nixtieq li dan il-punt jiġi reġistrat sew għax hemm bżonn li nagħmlu xi ħaġa.

Ma nistgħux nibqgħu nistudjaw, nistudjaw u nistudjaw għax inkella nkunu qegħdin nagħmlu inġustizzja, għalkemm innoċentement, ma' dawn it-tfal.

Għandna koppji preparati, trained minna, mit-team ta' John Role', u għandna wkoll tfal, pero' inkunu irresponsabbli li nagħtuhom dawn it-tfal jekk ma jkunx hemm is-social workers li jagħtuhom il-backup neċessarju.

Il-kura tat-tfal fir-residenzi kienet il-pastorali tradizzjonali tal-Knisja f'Malta, pero' intom tafu li f'dawn l-aħħar snin il-Knisja daħlet fi kriżi ta' vokazzjonijiet.

Għandna kriżi ta' vokazzjonijiet reliġjużi u jiena, qed nitkellm b'mod uman, qed nibża' għall-futur, qed nibża' li se neħlu, fis-sens li ħlief is-sorijiet Ursolini u f'ċertu sens il-patrijiet Sależjani, m'għandniex young blood li jistgħu jifilħu għal tmint itfal jew għaxart itfal, in residential care.

Għandna reliġjużi li għandhom aktar minn 50 sena u resqin lejn is-60 sena u ma nistax nifhem kif reliġjuża ta' 60 sena tista' tieħu ħsieb tmient itfal jew għaxart itfal li jgħixu flimkien ġo flat.

Il-patrijiet Sależjani u l-patrijiet ta' l-SSP daru lejn care workers pero' naturalment din iġġib magħha wkoll problemi finanzjarji.

Din xtaqt inġibha quddiemkom biex tirriflettu ftit fuqha.

Per eżempju fil-home li nsejħulha "Dar Qalb ta' Ġesu'", li qabel kienet Cini Home ġo Santa Venera - L-Onor.

D'Amato u mingħalija anke l-Onor.

Law marru hemmhekk, ma nafx jekk l-Onor.

Coleiro marritx ukoll - għandna koppja li bit-tfal tagħhom ittrasferew ruħhom f'dan l-istitut enormi u issa bil-permess ta' Monsinjur Arċisqof qegħdin proprju fit-tmiem ta' l-ewwel fażi biex nittrasformaw spazju li hemm fi flatlets għal nisa msawta bit-tfal.

Pero' anke hawnhekk tingħafas qalbi għax minkejja li għandna l-ispazju, għandna persuni fil-managerial level li lesti li jmexxu din id-dar, nies b'vokazzjoni li ġejjin mill-kamp tal-Moviment Karismatiku, u għandna erba' ommijiet imsawta bi tfal, jiena, bħala direttur, ħadt ir-responsabbilta' kollha fuqi - kważi kważi poġġejt is-social worker involuta fil-ġenb biex ma ngħabbihiex bir-responsabbilta' - u ċħadt li jidħlu iktar nisa msawta bit-tfal f'din id-dar għaliex inħoss li inkella nkun qed ngħabbi wisq lill-koppja Camilleri b'din ir-responsabbilta'.

Fil-fatt bħalissa qed nagħmel business plan għall-Monsinjur Arċisqof biex nagħmlu wkoll aware minn din il-ħaġa.

Għandna wkoll xi ftit sussidju min-naħa tal-programm ta' NGOs, imma naħseb li tajjeb li bħala leaders politiċi ta' pajjiżna tkunu tafu li għalkemm għandna l-ispazju u għandna wkoll in-know-how għax naħdmu ħafna flimkien ma' aġenziji statali u parastatali, qed neħlu.

Naħseb li għalissa għedt biżżejjed u nista' nieqaf hawn.

IĊ-CHAIRPERSON: Hawn min jixtieq jagħmel xi domanda?

MICHAEL FARRUGIA: Rigward il-fostering, taħseb li l-liġi kif inhi llum tista' tiġi mtejba biex min qiegħed jagħmel il-fostering ikun sa ċertu punt protett iktar mill-ġenituri naturali tal-fostered children?

VICTOR ZAMMIT McKEON: Forsi se ngħid ħmerija, imma jidhirli li m'hemmx liġi dwar il-fostering.

Rigward protezzjoni, dawk it-tfal li għall-fostering jiddependu mill-aġenziji statali jew parastatali, għandhom ċertu protezzjoni imma aħna m'għandniex.

U hawnhekk nieħu l-okkażjoni biex nirringrazzja lill-Dr.

Zammit li bl-esperjenza tiegħu u bil-background legali tiegħu, daħal għalina f'każ delikat li kellna u proprju tana pariri tajbin ħafna u skappajna minn din il-ħaġa.

Aħna bħala Knisja nixtiequ li jkollna l-fostering agency wkoll, pero' waqt li dejjem naħdmu u nikkoordinaw flimkien, min-naħa l-oħra nibżgħu, għax la m'għandniex protezzjoni, nibżgħu.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

MICHAEL ASCIAK: Int semmejt l-NGOs li nassumi huma separati mill-Knisja, allura tista' tgħidilna liema huma dawn l-NGOs u x'kontribut qed jagħtu u jekk hemmx mezz kif dawn l-NGOs jiġu stimulati biex jipproduċu iżjed?

VICTOR ZAMMIT McKEON: Jiena naħseb li ma kontx biżżejjed ċar meta rreferejt għal NGOs.

Meta semmejt il-kelma NGO ridt infiehem li d-dar "Qalb ta' Ġesu'" għandha sussidju min-naħa ta' l-Istat għaliex użat il-faċilita' li through an NGO document titlob lid-dipartiment għal għajnuna.

Fil-fatt kienu ġew il-persuni responsabbli biex jaraw l-ambjent li qegħdin inbiddlu u kkonċedew għajnuna finanzjarja lil din id-dar.

Pero' din l-għajnuna m'hijiex biżżejjed għaliex fl-opinjoni tiegħi, mill-inqas, għandna bżonn a full-time care worker and a part-time care worker biex almenu mmexxu l-ewwel fażi tal-proġett.

Aħna mbagħad nixtiequ li d-dar tgħaddi għat-tieni fażi fejn tagħti refuġju lil battered women mingħajr tfal u mbagħad ngħaddu għall-aħħar fażi li hija l-ħolma tagħna, li nagħtu kenn anke lill-irġiel imsawta.

Dik hi l-ħolma tagħna, li nittrasformaw il-kumpless kollu f'dawn it-tliet units.

MICHAEL ASCIAK: Jiġifieri meta inti semmejt NGO, kont qed tinkludi x-xogħol li qed tagħmlu intom, bħala Knisja.

M'hemmx NGOs sekolari li qegħdin jgħinu f'dan ix-xogħol.

VICTOR ZAMMIT McKEON: M'iniex kompetenti biex nirrispondi din il-mistoqsija.

MICHAEL ASCIAK: Hemm xi NGOs sekolari li qegħdin jgħinukom?

VICTOR ZAMMIT McKEON: Le, ma jidhirlix.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak.

L-Onor.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Inti semmejt li hemm madwar 300 tifel u tifla fid-djar tat-tfal.

Hemm domanda biex aktar tfal jidħlu f'dawn id-djar?

Jiġifieri fil-każ tat-tfal, il-problema hija bħal dik fil-qasam ta' l-anzjani fejn hemm domanda kbira minn anzjani biex jidħlu fid-djar tal-Knisja u l-Knisja m'hijiex f'pożizzjoni li tista' tilqa' għaliha?

Hawn biżżejjed djar għat-tfal?

Dawn it-300 tifel u tifla huma komdi, almenu fl-ambjent fiżiku?

L-aħħar punt huwa dwar is-social workers.

Inti qed tgħid li hemm nuqqas ta' social workers u għandkom bżonnhom minħabba x-shared responsibility għar-rigward ta' fostering, eċċ. Kemm għandkom social workers u kemm taħseb li hemm bżonn ta' social workers?

Kemm hija kbira f'pajjiżna l-problema ta' social workers?

VICTOR ZAMMIT McKEON: Rigward it-tielet mistoqsija, naħseb li s-Sur Role' jista' jirrispondi aħjar minni dwar il-bżonn ta' social workers, mhux bħala knisja imma bħala pajjiż.

Rigward il-mistoqsija l-oħra dwar jekk it-tfal fiċ-children's homes humiex komdi, naħseb li kieku jitkellmu s-social workers ta' l-aġenziji tal-Gvern, jirrispondu li t-tfal huma pjuttost komdi, ovvjament dejjem nistgħu ntejbu dak li hemm imma naħseb - allavolja forsi se nidher naqra stramb - li wasal iż-żmien li l-Istat joħloq inspection teams biex bħalma jibgħat inspection teams fid-djar ta' l-anzjani jibgħathom ukoll fid-djar tat-tfal.

Għaliex le?

Qed ngħid dan proprju bil-għan li nemeljoraw is-servizz li qed nagħtu u għal ebda raġuni oħra, pero' rigward set-up, jiena m'iniex inkwetat.

Mons. Maurice Grech, Fr. Arthur Barbara u Fr. Noel Vassallo flimkien mas-sorijiet, imxew ħafna biex dawn it-tfal jingħataw trobbija fuq linji moderni.

Dwar cramming, ġieli kellna sitwazzjoni ta' cramming.

It-tfal ġieli jibqgħu fid-djar għal perijodu twil u ġieli jkunu għal perijodu qasir, allura kultant nippruvaw inrassuhom xi ftit, imma m'iniex daqshekk inkwetat li hemm cramming fid-djar tat-tfal.

Forsi f'dar waħda partikolari fejn anke hemm unmarried mothers with children u battered wives with children, hemm ftit ta' cramming imma din hija aktar kwestjoni ta' ċirkostanzi.

MICHAEL FARRUGIA: Hemm waiting list ta' tfal biex jidħlu f'dawn id-djar tat-tfal?

VICTOR ZAMMIT McKEON: Le, fir-rigward tat-tfal m'hemmx, imma biex jidħlu battered wives with children, iva.

MICHAEL FARRUGIA: Mhux l-ewwel darba illi l-ministru responsabbli mid-dipartment tal-familja jkollu joħroġ care order fuq xi tifel jew tifla imma kultant dawn it-tfal tant ikunu problematiċi illi filwaqt li tittieħed azzjoni biex tipproteġihom u ddaħħalhom f'istituzzjoni, fl-istess ħin ikunu ta' periklu għat-tfal l-oħra li jkunu fl-istess istituzzjoni.

Nafu li dawn il-każi jeżistu u anke jiena darba kont iffaċċjat bi problema simili, imma kemm hija reali u kbira din il-problema li jkollok persuni li biex jiġu protetti ddaħħalhom f'istituzzjoni u mbagħad fl-istess ħin ikunu ta' periklu għat-tfal l-oħra?

Mela qed tipprova tgħin liċ-child at risk u fl-istess waqt qed tpoġġi tfal oħra at risk proprju minħabba dik il-persuna.

VICTOR ZAMMIT McKEON: Il-Knisja tiddikjara umilment li ma tistax tagħmel kollox, ma tistax tagħti kura lil kull każ li jiġi quddiemha.

Anke f'dawn it-13-il xahar kemm ili responsabbli mill-uffiċċju ċentrali kelli żewġ każijiet fejn is-sorijiet qaluli speċifikament li dawk il-każijiet ma kenux ta' idejhom.

U ma kenux ta' idejhom proprju għar-raġuni li qed issemmi inti, għax kienu se jkunu ta' riskju għall-oħrajn.

F'dan il-każ we teamed ma' l-aġenziji tal-Gvern u sibna soluzzjoni.

Veru li qalbek tingħafas meta tisma' tfajla ħierġa mid-dar tgħidlek li almenu dawk it-tlett ijiem tkun għexithom fil-paċi.

Naturalment aħna ninkwetaw għal dawn it-tfal imma la aħna wkoll limitati fin-numru ta' personnel, ikollna ngħidu "le".

Nittamaw li dik il-"le" tkun kemm jista' jkun mill-inqas, imma xi kultant ikollna ngħiduha wkoll.

F'dawn it-13-il xahar, żewġ każijiet kelli, almenu li naf bihom jien, li ma stajniex nagħtuhom ir-refuġju.

IĊ-CHAIRPERSON: Pero' mbagħad tinqala' l-problema fejn se jmorru dawn it-tfal u naf li dawk li jaħdmu fis-sezzjoni tal-care orders jiltaqgħu ma' din il-problema.

Nirringrazzjak Fr. McKeon.

DR. RUTH FARRUGIA: Sinċerament nirringrazzjakom ħafna li stedintuni u fraħt l-iktar, forsi għal xejn, għax fhimt li se titkellmu dwar children act pero' milli jidher erġajna morna lura għal children at risk.

IĊ-CHAIRPERSON: Pero' taqtagħx qalbek Dr. Farrugia.

DR. RUTH FARRUGIA: Nifhem dak li qal l-Onor.

Louis Galea dwar il-ħtieġa ta' definizzjoni ta' dak li rridu niddiskutu.

Jekk se titkellem dwar xi ħaġa trid tkun taf fuqiex se titkellem.

Ovvjament l-SWDP iridu jagħtu definition biex jaħdmu biha, pero' naħseb li legalment, jekk dan se jkollu xi qafas legali, irridu niddifenixxu l-kelma "child".

Bħalissa ngħidu li min għandu inqas minn 18-il sena huwa minuri, pero' min għadu ma twelidx, se jiġi offrut protezzjoni?

Din tridu taħsbu dwarha, intom.

Iċ-Children and Young Persons (Care Orders) Act, sa persuna ta' 16-il sena tħares.

Per eżempju, tfal jinstemgħu l-qorti jekk ikollhom 14-il sena.

Jiġifieri t-taħwid ta' l-etajiet b'xi mod trid tiġi ndirizzata.

Irridu naraw ukoll id-definition ta' ''riskju''.

Dr. Macelli tana breakdown kompensiva ħafna ta' l-areas kollha li huma jittrattaw.

Pero' naħseb li wieħed irid ukoll jara "risk" mil-lat legali.

Din il-kwestjoni ta' x'inhu riskju hija relattiva u semmiha Dr. Zammit meta kien qed jitkellem dwar l-importanza li wieħed ikun oġġettiv fid-definitions tiegħu.

Ħalli nieħdu bħala eżempju l-prostituzzjoni f'Malta.

Bħalissa kien hemm xi ħaġa dwar dan fil-gazzetti u b'kumbinazzjoni jiena qed naħdem fuq xi ħaġa relatata, imma m'għandniex statistika definita biex inkunu nistgħu nitkellmu dwarha, minkejja li dejjem ngħidu dwar il-bżonn li wieħed jiġbor l-istatistika.

Ir-riskju qiegħed hemm mhux biss għall-minuri imma wkoll għal kull min huwa madwar il-minuri.

Naħseb li rridu niddefinixxu eżattament safejn irridu nilħqu bil-kelma "at risk".

Per eżempju, mara li hija tqila u għandha 16-il sena, hija minuri, u barra minn Malta hija ovvja li la hija taħt l-eta', dak it-tifel li se jkollha huwa potentially at risk ladarba l-omm m'hijiex adulta.

Jista' jkun li l-omm se tmexxi, pero' legalment żgur li se jkun hemm problemi.

Allura wieħed mhux biss il-lat prattiku jrid jara, imma anke l-lat legali.

Fr. Zammit McKeon għadu kif irrisponda lill-Onor.

Farrugia dwar il-problema ta' x'jiġri meta jkun hemm tfal li ma tistax tqegħdhom x'imkien.

Jekk l-Istat se jieħu l-briga biex jgħid li hu responsabbli li jagħti ċertu tip ta' kura lit-tfal kollha, li t-tfal ħaqqhom ċerta tip ta' kura, allura jekk m'hemmx fejn tqegħdhom lil dawn it-tfal, l-Istat irid jidħol responsabbli għalihom u joffri alternative care.

Intom tridu tagħmlu hekk?

Ma nafx, imma din trid taħseb dwarha.

Jekk se tgħid: "Iva, se nidħol għaliha għax id-definition tiegħi tinkludi dawn", trid toffri l-alternattivi.

Jista' jkun li tiddeċiedu li ma tagħtux definition.

Il-liġi tagħmilha din ħafna drabi.

Xi kultant hija ferm iktar faċli li tkun vaga milli tagħti definition ċara u mbagħad ikollok ċertu constraints.

Jista' jkun li tgħid tinkludi ċerti affarijiet u mabgħad tħalliha għad-diskrezzjoni tal-ġudikant li jinkludi definitions ta' x'inhu "at risk".

Barra żgur jeżistu problemi dwar jekk tfal li għadhom ma twieldux għandhomx ċerti drittijiet.

Hawn Malta s-sitwazzjoni m'hijiex trattata legalment.

Lil dik l-omm tqila li għandha substance abuse problem, awtomatikament tista' tgħidilha li l-baby li se jitwieled se jkollu problema, mela hija trid tittieħed into care ukoll?

Jekk se testendiha għall-estrem, allura tista' tgħid li mara li qed tpejjep se twaqqafha mit-tipjip għax it-tipjip se jkollu effetti negattivi fuq it-tarbija li se jkollha?

Dawn m'humiex argumenti ġodda imma huma argumenti antiki, pero' naħseb li tridu titkellmu dwarhom fil-kuntest ta' x'inhu "at risk".

Naħseb li kulħadd jaqbel li t-tfal ikunu jafu x'inhuma d-drittijiet tagħhom taħt il-Konvenzjoni tad-Drittijiet tat-Tfal, pero' kif se ssir, biex huma stess ikunu jafu x'jiġifieri riskju?

Kif se jkunu jafu xi dritt għandhom għal sigurta'?

Il-liġi tagħi d-drittijiet ta' ikel, abitazzjoni, saħħa, edukazzjoni … (Interruzzjonijiet) Not only, much wider.

Il-liġi titkellem dwar maintenance u tinkludi dawn l-affarijiet speċifiċi.

(Interruzzjonijiet)

IĊ-CHAIRPERSON: Irridu noqogħdu attenti dwar l-aspett tad-dmirijiet u l-ewwel kont se noqmos, Onor. Farrugia meta semmejt id-dmirijiet tat-tfal.

Fil-każ tat-tfal you cannot equate id-drittijiet mad-dmirijiet in equal balance, għax trid tieħu into consideration l-eta' tagħhom.

DR. RUTH FARRUGIA: Bir-rispett kollu, mhux biex inkun legalistika, ma tistax titkellem eżattament dwar id-drittijiet tat-tfal.

Fil-fatt hemm dibattitu kbir għaddej dwar jekk għandekx titkellem biss dwar interessi tat-tfal, għax kif qed tgħid int, malli tgħid "dritt" tassumi li hemm obbligu wkoll, the obverse of the coin, imma ma tistax tgħid li t-tfal għandhom dmirijiet.

Il-liġi tgħid li t-tfal għandhom id-dmir li jobdu lill-missierhom u lill-ommhom u din iġġibna għall-kwestjoni tas-swat.

Barra minn Malta hemm ħafna pajjiżi, fosthom Ċipru li huwa l-iktar wieħed viċin tagħna, li hija kontra l-liġi li tgħolli jdejk fuq it-tfal.

Imma aħna s'hemm irridu naslu?

Issa jien qed ngħid għal meta wieħed imiss ftit lit-tfal.

(Interruzzjonijiet) Pero' l-problema hija li jekk ħadd ma jagħmel xejn dwarha, ma tkunx taf.

Jista' jkollok ħafna liġijiet imma jekk ħadd ma jagħmel kawża, qatt ma tippruvaha l-ħaġa.

Kien hemm xi ħaġa żgħira oħra li xtaqt insemmi li hija l-kwestjoni tal-best interest of the child.

Dr. Zammit semma l-artiklu 149 tal-Kodiċi Ċivili, il-famuża blanket section fejn il-qorti dejjem tħares l-aħjar interessi tat-tfal, pero' forsi tajjeb li wieħed jagħmel definition ta' x'inhuma l-aħjar interessi tat-tfal u min jiddeċiedihom in kwantu ta' risk.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak Dr. Farrugia.

Qabel nagħlqu xtaqt nisma' lil xi ħadd mill-health division u nistieden lil Dr. Stephen Attard mill-Butterfly Centre.

Jidher li m'huwiex qiegħed hawn, mela nistieden lil Dr. Joe Saliba miċ-Child Guidance Unit.

B'hekk inkunu missejna s-settur ta' l-edukazzjoni, is-settur tal-qasam soċjali u s-settur tas-saħħa.

DR. JOE SALIBA (Child Guidance Clinic, Sptar San Luqa): Apparti li jien id-direttur tal-psikjatrija, jiena wkoll il-konsulent inkarigat mis-servizzi psikjatriċi għat-tfal, jiġifieri dawk is-servizzi li jingħataw miċ-Child Guidance Clinic li qiegħda fuq ir-raba' sular taċ-Child Development Assessment Unit fl-Isptar San Luqa u mill-Young People's Unit li qiegħda barra l-grada ta' l-Isptar Monte Carmeli.

Huwa f'dan l-ambitu li noffru servizz multi-dixxiplinarju għat-tfal, tista' tgħid mit-twelid sa l-eta' ta' 16 jew 18-il sena.

Sa ċertu punt tista' tgħid that we do not deal with children at risk, fis-sens li t-tfal li jiġu għandna qegħdin f'sitwazzjoni iżjed gravi minn hekk.

Il-maġġoranza tagħhom diġa' għandhom problemi pero' imbagħad tista' targumenta wkoll li qegħdin at risk fis-sens li hemm riskju ta' kroniċita' fil-problemi tagħhom u hemm ukoll riskju ta' secondary complications.

Li rrid nenfasizza huwa li għal xejn nitkellmu fuq identifikazzjoni ta' tfal at risk jekk imbagħad ma jkollniex network of services li se jkunu kapaċi jirrispondu għal dawn il-problemi.

Aħna pjuttost insibu rwieħna f'dik is-sitwazzjoni ta' servizzi li suppost jirrispondu għal tfal li mhux talli huma at risk, imma talli l-problemi tagħhom diġa' żviluppaw.

Għandna problemi interni fis-sens li minkejja l-isforzi tagħna, ir-riżorsi huma limitati.

Kważi kollha kemm aħna naħdmu fuq bażi part-time mentri għall-popolazzjoni ta' Malta, hemm lok illi nkunu full-time fuq dan ix-xogħol.

Jien inħoss li s-servizz li nagħtu fil-Child Guidance Clinic, ma tantx huwa user friendly mil-lat ta' dewmien.

Per eżempju, ġieli jkollok nies li jkunu ilhom jistennew mit-8.00 a.m. u jkollhom jibqgħu hemm sas-2.00 p.m. jew it-3.00 p.m. It is not a user friendly service imma din hija wkoll relatata ma' problemi ta' riżorsi.

Pero' imbagħad hemm problemi oħra li huma relatati ma' network of services.

Aħna nsibu ruħna f'pożizzjoni li wara li nkunu għamilna l-assessment u sibna ma' xiex huma relatati l-problemi, per eżempju, ma' educational problems, social problems, eċċ., m'hemmx network ta' servizzi biex wieħed jindirizza dak li hemm bżonn isir.

Forsi din l-iżjed illi toħloq problemi hija fil-Young People's Unit fejn ikollna tfal, jew żgħażagħ, li daħlu kif suppost … Ma nagħmel ebda apoloġija li dawn iż-żgħażagħ ikunu sabu ruħhom barra l-grada ta' Mount Carmel Hospital fil-unit tagħna għax forsi kieku ma kienx hemm dak il-unit, abbli sabu ruħhom ġewwa l-grada.

Apparti l-fatt li dawn ikunu tfal li verament ikollhom problemi kbar ħafna, meta naslu fl-istadju fejn inkunu wasalna għal-livell li nistgħu magħhom - għandna team multi-dixxiplinarju nkluż a small class b'full-time teacher - u niġu biex nintegrawhom lura, insibu illi l-iskejjel, inklużi l-ispecial schools, qishom qegħdin jagħmlulna xi pjaċir jieħdu t-tfal tagħna lura minflok ma jagħrfu that we are a secondary and tertiary service and we should be having a fast track response għat-tfal li nkunu għenna.

Meta niġu biex napplikaw għal facilitators, insibu li qegħdin nikkompetu ma' ħaddieħor mentri wieħed għandu jieħu l-pożizzjoni li l-ewwelnett we are a very expensive resource, u t-tieni nett, that we are a resource which is dealing with the most in need children.

Għandu jkun hemm response aħjar mis-servizzi relatati.

Din tinqala' wkoll fis-sitwazzjoni ta' tfal li jkollhom bżonn fostering, jew inkella ta' tfal li jirriżulta li hemm bżonn li jkunu f'children's home.

Again, ikollna tfal li jeħlu għandna, u s'intendi jekk tfal jeħlu għandna, tkun traġedja kbira għalihom għax meta jaslu għal 16 jew 18-il sena, fl-ambitu tagħna, f'post wieħed biss jistgħu jmorru, ġewwa Mount Carmel Hospital.

Għal din ir-raġuni nenfasizza magħkom li apparti dak li għandkom bżonn tagħmlu fis-sens ta' at risk register u tidentifikaw b'mod ċar diversi kategoriji ta' at risk, educational, moral, psychological, eċċ, irid ikun hemm network sħiħ ta' servizzi.

Wieħed irid kważi litteralment ipoġġi bil-qiegħda a task force, a working group, biex joħloq organigram, network ta' servizzi li hemm bżonn biex wieħed ikopri l-bżonnijiet kollha li jista' jkollhom it-tfal u ma naqbżux għall-konklużjonijiet li t-tfal kollha jistgħu jiġu integrati ġo foster homes jew ġo skejjel normali.

Hemm bżonn ta' network of services.

Fil-ħafna snin li domt naħdem l-Ingilterra, kulma kelli bżonn nagħmel kien li nitgħallem kif nuża s-servizzi għax bid-defiċjenzi tagħhom, kien hemm ħafna servizzi u ftit hemm minn dawk is-servizzi li m'għandekx bżonn.

Għandek bżonn ta' foster parents għall-maġġoranza ta' tfal, pero' jibqa' dejjem dak ir-residue u allura trid taċċetta li jagħmel ħafna iktar sens that you have a small high quality children's home li jista' jżomm u jgħin lil dak it-tifel waqt l-iżvilupp tiegħu, milli tissottomettih għal sitta, seba', tmien rejections minn foster parents li kollha kemm huma jkollhom intenzjoni tajba imma l-problema tkun ta' natura differenti.

U hija għal din ir-raġuni li hemm bżonn li wieħed ikun jaf x'inhuwa n-network ta' servizzi li hemm bżonn qabel ma wieħed jibda jiżviluppa piecemeal.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

L-Onor.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Bejn wieħed u ieħor, kemm hemm tfal li jattendu s-psychiatric outpatients?

Qed nirreferi għal każijiet differenti.

U hemm tfal li huma in-patients?

IĊ-CHAIRPERSON: Ta' liema eta' tikkonsidrawhom bħala tfal?

DR. JOE SALIBA: Fiċ-Child Guidance Clinic Outpatients, naraw throughput ta' kważi 200 fis-sena, pero' irrid nenfasizza li dawn mhux kollha jkollhom problemi psikjatriċi, forsi ftit iżjed minn nofshom ikollhom problemi psikjatriċi.

Pero' dan ma jfissirx li huma inappropriate referrals għax fost dawn ikun hemm tfal li jew huma at risk, jew inkella hemm problemi ta' natura oħra.

Huwa ċar illi aħna wasalna fejn stajna magħhom u għad għandhom bżonn li jkunu f'ambitu protettiv, pero' m'hux il-każ li għad għandhom bżonn ikunu fl-ambitu ta' sptar mentali.

U meta ngħid f'ambitu ta' sptar mentali, irrid nenfasizza li l-Young Poeple's Unit hija barra l-grada ta' l-isptar u din il-unit hija waħda mid-djar qodma li kienu jintużaw mit-tobba, jiġifieri attwalment dawn iż-żgħażagħ qegħdin f'ambjent ta' dar mhux f'ambjent ta' sala fi sptar.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Jiġifieri huma segregati mill-pazjenti l-oħra.

DR. JOE SALIBA: Dażgur; qegħdin f'dar għalihom barra l-grada mill-isptar.

Għandhom il-bedrooms and it is a nice living unit, pero' suppost ikunu hemmhekk għal perijodu limitat ta' assessment u early intervention u mbagħad suppost ikun hemm network ta' servizzi oħra illi wara perijodu ta' ġimgħat jew xhur, imexxihom f'idejn aġenziji oħra.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Il-biċċa l-kbira tal-200 outpatient fis-sena li semmejt, jiġu referred mis-CDAU stess?

DR. JOE SALIBA: Le, il-maġġoranza jiġu through family practitioners pero' dik tista' tkun, biex ngħid hekk, artefact, ikkreata mill-gate-keeping li hemm bżonn.

Biex aħna nkunu nistgħu nlaħħqu mas-servizz, ma nistgħux noffru self referral, imma jrid ikollna forma ta' gate-keeping allura ninsistu li jkollna referral jew through a medical agency, per eżempju, hospital consultancy, jew inkella from a school psychology service, pero' l-maġġoranza jiġu minn family practitioners.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Is-CDAU tikkoordina ħafna magħkom?

DR. JOE SALIBA: Iva, hemm two-way referral.

Meta aħna nidentifikaw tfal li jkollhom educational problems, we refer them to Dr. Bernadette Spiteri u meta jkun hemm behavioural problems, she refers them to us, hemm koordinazzjoni mhux ħażin.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

Farrugia, pero' jekk jogħġbok kun fil-qosor għax wasalna biex nagħlqu.

MICHAEL FARRUGIA: Punt żgħir se nagħmel.

Ftit ta' żmien ilu kien sar eżerċizzju dwar l-eżamijiet tal-Junior Lyceum.

Kien hemm a coordinated effort bejn diversi dipartimenti dwar l-effett, kemm psikoloġiku kif ukoll mentali, fuq dawk l-istudenti li kienu qed jersqu għal dawn l-eżamijiet.

Apparti dak l-eżerċizzju li kien sar, kemm taħseb hija kbira l-problema tas-sistema edukattiva fuq it-tfal illi twassalhom għal problemi psikoloġiċi, jew psikjatriċi, eċċ.?

IĊ-CHAIRPERSON: Jekk dan huwa punt żgħir, nixtieq inkun naf x'inhuma l-punti l-kbar!

DR. JOE SALIBA: Ħalli nipprova nirrispondik fil-qosor.

Biex bniedem ikun bilanċjat psikoloġikament hemm bżonn li jkun hemm bilanċ bejn il-potenzjal tal-bniedem u dak li tgħallmu u naħseb li hawn Malta we tend to err on the side of getting as much as we can, educationally, out of our children, jiġifieri as such, hemm iżjed riskju ta' problemi psikoloġiċi, pero' imbagħad hemm diversi fatturi korrettivi li bħala soċjeta' naħseb xorta nibqgħu a very caring and supportive society and that I think, more than compensates for perhaps overeducating our youngsters.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak Dr. Saliba.

Għal-lum se nieqfu hawn, pero' dan ma jfissirx li min qiegħed hawn mhux se jkollu ċ-ċans li jagħti l-veduti tiegħu f'laqgħat oħra.

Kif għedtilkom fil-bidu, din hija l-ewwel minn sensiela ta' laqgħat.

Jiena apprezzajt ħafna, u l-kumitat kollu apprezza ħafna, is-sagrifiċċju li għamiltu wara ġurnata xogħol li tiġu hawnhekk biex tkomplu tiddiskutu magħna s-suġġett li tant huwa sensittiv u li tant huwa importanti u għal qalbna.

Nixtieq ngħidilkom li jekk hawn xi ħadd f'din il-Kamra li ġie hawnhekk mingħajr ma kellu invit, biex ngħid hekk, personali u darb'oħra jixtieq jirċievi invit personali, jekk jogħġobu wara l-meeting ikellem lil Miss Abela u jagħtiha d-dettalji tiegħu ħalli jekk ikun sema' b'din il-laqgħa b'kumbinazzjoni, ikun jaf meta se nerġgħu niltaqgħu.

Ma nixtieqx inħallu lil xi ħadd barra.

Illum ippruvajt li nisimgħu interventi mid-diversi oqsma għaliex ma rridx nagħti l-impressjoni li xi sezzjoni qed tagħti input iktar minn ħaddieħor.

Ippruvajt inqassam kemm jista' jkun, pero' nassigurakom li fis-sessions li ġejjin kull wieħed u kull waħda minnkom li tkunu hawn, se jkollkom iċ-ċans li tagħtu l-input tagħkom.

Nirringrazzjakom.

Fid-9.05 p.m. id-diskussjoni kienet interrotta u l-Kumitat aġġorna għal data li kellha tiġi komunikata aktar tard.