KUMITAT PERMANENTI DWAR L-AFFARIJIET SOĊJALI

(Rapport Uffiċjali u Rivedut)

Laqgħa Nru. 3

It-Tlieta, 24 ta' Novembru, 1998

Stampat fl-Uffiċċju ta' l-Iskrivan

Prezz Lm1

Laqgħa Nru. 3

It-Tlieta, 24 ta' Novembru, 1998

Il-Kumitat iltaqa' fil-Palazz, il-Belt Valletta, fis-6.25 p.m.

Il-Minuti tal-Laqgħa Nru. 2 li saret nhar it-Tlieta, 17 ta' Novembru, 1998, ġew konfermati.

IĊ-CHAIRPERSON (Onor. Helen D'Amato): Qabel ma nibdew il-laqgħa nixtieq ninforma lill-Kumitat li hemm talba minn NET Television biex iktar tard waqt is-sessjoni jkunu jistgħu jidħlu u jiġbdu xi filmati.

Kif tafu, l-aħħar darba dan il-Kumitat ta permess lill-PBS, lil NET Television u anke lil ''The Malta Independent" li jidħlu waqt il-laqgħa u għalhekk nassumi li anke llum ma hawnx oġġezzjoni.

Il-Kumitat jaqbel li l-media tidħol u tkun tista' anke tiġbed xi filmati jew ritratti?

(Onor. Membri: Iva) Mela ladarba hawn dan il-qbil, m'hemmx għalfejn noqgħod nitlob permess għal kull stazzjon jew kull gazzetta li tagħmel talba simili.

Niġu issa għall-aġenda tal-lum.

Nhar l-Erbgħa li għadda ma stajtx nattendi għal laqgħa minħabba li kien hemm delay fl-ajruport ta' Gatwick u ma lħaqtx wasalt.

Nixtieq nirringrazzja lill-Kumitat li żamm dik il-laqgħa, għax għalkemm kien importanti għalija li nattendi għal-laqgħa, kien daqstant ieħor importanti għalija li l-laqgħa ssir.

Għalhekk nirringrazzja lill-Onor.

Dolores Cristina li ħadet l-inkarigu li tmexxi dik il-laqgħa u nirringrazzja wkoll lil dawk kollha li attendew, fosthom rappreżentanti ta' NGO's u individwi oħra.

Naf li fil-bidu tal-laqgħa l-Kumitat iddiskuta l-andament tal-laqgħat u fost affarijiet oħra, l-Onor.

Michael Farrugia qal li dawn il-laqgħat ikunu ta' interess nazzjonali.

Intalbet ukoll lista tas-suġġetti li diġa' ġew diskussi mill-Kumitat fil-leġislatura preċedenti biex ma jkunx hemm repetition imma bil-proviso li jekk jinqalgħu ċirkostanzi ġodda fejn ikun tajjeb li dawn jerġgħu jidhru quddiem il-Kumitat, allura dan ikun jista' jsir.

Fil-fatt is-segretarja għandha l-lista tas-suġġetti li ġew diskussi fil-leġislatura l-oħra u din se titqassam lill-membri tal-Kumitat.

Irrid ngħid ukoll li dawn id-debates huma printed, jiġifieri jekk xi ħadd minnkom ikun jixtieq jara xi debate partikolari jista' jitlob għal kopja lis-segretarja.

Rigward kif tiġi determinata l-aġenda, naħseb li lkoll tafu li hemm diversi modi kif aħna niddeċiedu liema suġġetti niddiskutu.

Standing Order 120G, li tirregola l-Kumitat Permanenti dwar l-Affarijiet Soċjali, tgħid li jista' jkun il-Parlament stess li jirrakkmanda x'jiġi diskuss u allura dawk it-temi jieħdu prijorita'.

Barra minn hekk, aħna stess, jiġifieri l-Kumitat, jista', bi qbil, jideċiedi x'suġġetti jiddiskuti, diment li jkunu jaqgħu fil-parametri ta' politika soċjali.

Issa fuq politika soċjali tista' tiftaħ beraħ, u jien stess għandi diversi suġġetti f'moħħi li nixtieq naqbad, fosthom is-suġġett tat-tfal in ġenerali biex forsi nibdew naħsbu anke għal Children's Act u nħarsu lejn aspetti oħra li jirrigwardaw lit-tfal tagħna u kif qed ikunu mħarsa mis-soċjeta' in ġenerali.

Suġġett ieħor huwa dak tad-domestic violence.

L-għadd ta' suġġetti li nistgħu nitkellmu dwarhom huwa interminabbli; naturalment irridu naqbduhom wieħed wieħed.

Jien lesta li nilqa' s-suġġerimenti ta' kull membru tal-Kumitat, kif ukoll tal-pubbliku in ġenerali.

Jekk il-pubbliku jħoss li dan il-Kumitat għandu jiddiskuti xi problema partikolari jista' jiktbilna u aħna nagħtu kas tas-suġġerimenti li jaslulna kemm mingħand għaqdiet kif ukoll mingħand individwi.

Naturalment kollox jieħu l-prijorita' li ħaqqu anke skond iż-żmien li jkollna.

Jekk m'hawnx kummenti fuq dan, ngħaddi biex nilqa' lill-mistednin li ġew hawn illum.

REGOLAMENTI GĦAŻ-ŻAMMA TA' DISCOS U PARTIES

IĊ-CHAIRPERSON: Qabel ma intom il-mistiedena tiġu madwar il-mejda u tgħidu dak li għandkom tgħidu, nixtieq infakkarkom li kulma jingħad qed ikun recorded u mbagħad jidher f'dokument li huwa pubbliku.

Jiġifieri jekk ikun hemm xi ħaġa li ma tixtiequx tarawha iswed fuq l-abjad, nitlobkom biex tirregolaw lilkom infuskom għaliex wara jkun diffiċli li xi ħaġa li tkun intqalet titħassar.

Noqogħdu attenti wkoll meta nsemmu ismijiet ta' individwi biex ma nitfgħux xi allegazzjonijiet fuq xi ħadd billi nirrepetu affarijiet li forsi nkunu smajna.

Wieħed irid ikun sinċier, jagħti l-veduta tiegħu kif inhi, imma jrid iżomm quddiem għajnejh kontinwament li dak li jintqal se jidher f'dokument pubbliku.

Nitlob lill-mistednin biex qabel ma jibdew jitkellmu jgħidu isimhom u isem l-għaqda li jirrappreżentaw, jekk ikun il-każ, għax min se jagħmel it-transcriptions tar-recording, il-vuċi tagħna forsi jagħrafha għax ikun draha, waqt li ta' ħaddieħor ma jkunx jista' jagħrafha.

Għalhekk nitlob il-koperazzjoni ta' kulħadd.

Kif għedt, l-aħħar darba jien ma kontx hawnhekk, pero' tlabt li jkolli l-iscript - li għadu mhux edited u allura ma nixtieqx nikkummenta dwaru - u minnu stajt nislet xi suġġerimenti li diġa' saru minn uħud minnkom li qegħdin hawnhekk anke llum.

Naf li hawn oħrajn li għadhom ma tkellmux u allura llum nixtieq nibda minnhom; ħalli mbagħad jekk ikun hawn xi ħadd li jixtieq jerġa' jitkellem nerġgħu nsejħulu.

Punt importanti li għandna nżommu quddiem għajnejna meta nkunu qed nitkellmu hu li nipprovaw inżommu l-kummenti tagħna fil-qosor kemm jista' jkun ħalli nipprovaw nagħtu spazju lil kulħadd.

Nixtieq ukoll li jkun hemm ċerta prattiċita' u mhux retorika fid-diskors, jiġifieri jsiru suġġerimenti konkreti u mhux noqogħdu sempliċement ngħidu kemm huma ħżiena d-drogi.

Nixtiequ nisimgħu x'inhu dak li bħala individwi jew bħala għaqda, qed tipproponu li jiġi ntegrat f'dawn ir-regolamenti.

Jekk forsi xi ħadd ikun ġie hawnhekk mingħajr dokumenti preparati ma jimpurtax; m'huwiex importanti li jkollkom dokument, pero' jekk wara tħossu li tixtiequ tagħmlu s-suġġerimenti tagħkom bil-miktub, allura tkunu tistgħu tgħadduhomlna aktar tard.

Irrid ngħid li llum se nipprova nagħlaq il-public hearing ħalli mbagħad fil-laqgħa tal-ġimgħa d-dieħla, aħna l-membri tal-Kumitat niddiskutu dak li jkun ħareġ mid-diskussjoni kollha u naraw ukoll x'inhuma l-proposals tagħna.

Filwaqt li intom mistednin tattendu għal-laqgħa tal-ġimgħa d-dieħla, dak inhar, id-diskussjoni se tkun riżervata biex fid-dawl ta' dak li smajna, noħorġu s-suġġerimenti tagħna u ngħadduhom lill-Ministru ta' l-Intern u lill-Ministru għall-Politika Soċjali.

Wara din l-introduzzjoni xi ftit twila, nistieden lil Miss Lorraine Napier mill-Kunsill Nazzjonali taż-Żgħażagħ, li għadha ma tatx il-veduti tagħha, biex tiġi madwar din il-mejda u tagħmel il-kummenti tagħha.

LORRAINE NAPIER (President, Kunsill Nazzjonali taż-Żgħażagħ): Ħafna mill-punti ssemmew l-aħħar darba u mhux se nerġa' nirrepetihom, imma nixtieq inżid ma' dak li ntqal.

Il-Kunsill Nazzjonali taż-Żgħażagħ jaqbel mal-punti kollha mressqa mill-Kumitat, ħlief l-ewwel punt, dak dwar il-limitu fuq il-ħin.

Aħna naħsbu li limitu fuq il-ħin ma jsolvix il-problema ta' l-abbuż tad-droga.

Barra minn hekk limitu fuq il-ħin jista' jirriżulta f'sitwazzjoni fejn dawn il-parties jiġu organizzati underground u b'hekk ikun iktar diffiċli li jiġi kkontrollat l-abbuż.

Aħna jidhrilna li għandu jittieħed in konsiderazzjoni jekk il-party ikunx se jsir f'post urban jew le u naħsbu li għandhom jiġu nforzati r-regolamenti eżistenti dwar l-eta' ta' dawk li jattendu l-parties.

Fejn jidħlu parties bħalma huma rave parties, l-eta' minima għandha tkun ta' 18-il sena u mhux 16-il sena bħalma hi għad-dħul fi clubs.

Nipproponu wkoll li jsir obbligatorju li kulħadd jiġi mitlub juri l-karta ta' l-identita' ma' l-entratura u mhux tibqa' tintalab biss meta l-organizzatur ikollu xi dubju dwar l-eta'.

Jiġifieri anke jekk tidher li għandek 80 sena, int u dieħel trid turi l-karta ta' l-identita'.

B'hekk jista' jitnaqqqas il-lok għal abbuż.

Aħna ma naħsbux li l-parties neċessarjament ifissru droga.

Madankollu rridu niġu bi proposti aktar konkreti dwar entertainment differenti minn parties.

Għalhekk, b'koperazzjoni mal-kunsilli lokali, qed nipproponu l-iżvilupp ta' youth centres u faċilitajiet sportivi fil-lokalitajiet biex iż-żgħażagħ ta' bejn l-14 u t-18-il sena, jiġifieri pre-disco and pre-party age, ikollhom fejn jgħaddu l-ħin ħieles tagħhom.

Irrid ngħid li nnotajna li għal-laqgħa ta' dan il-Kumitat ma ġewx mistednin in-nies responsabbli mill-programm ta' studji dwar iż-żgħażagħ li għandha l-Universita' ta' Malta.

Aħna qed nissuġġerixxu li dan il-programm jiġi kkummissjonat u jingħata r-riżorsi biex jagħmel studji xjentifiċi dwar is-sors tal-problema tad-droga, mezzi alternattivi ta' divertiment, u studji simili.

Nemmnu wkoll li l-problema tad-droga m'hijiex l-unika problema li jiffaċċjaw iż-żgħażagħ fis-soċjeta' tagħna.

Iż-żgħażagħ għandhom ikunu empowered biex jagħrfu l-għażliet differenti li jistgħu jagħmlu u fl-aħħar mill-aħħar jaċċettaw il-konsegwenzi ta' l-istess għażliet.

Għaldaqstant għandu jsir a concentrated effort mill-awtoritajiet biex is-sistema edukattiva ta' pajjiżna tkun waħda sħiħa li tagħti liż-żagħżugħ l-għodda biex jagħraf l-għażliet li jista' jagħmel matul ħajtu.

Irridu nwasslu l-messaġġ liż-żgħażagħ li fl-aħħar mill-aħħar l-għażla hija f'idejhom.

Iż-żagħżugħ irid jagħraf li jekk jagħmel l-għażla li jieħu d-droga, dik hija l-għażla tiegħu u kellu għażliet oħra x'jagħmel kieku ried.

Nemmnu li ż-żgħażagħ għandhom ikollhom din l-għodda, u nemmnu wkoll li s-sistema edukattiva kif inhi bħalissa m'hijiex qed tagħti liż-żgħażagħ l-għodda biex jagħmlu l-aħjar għażliet għalihom.

Grazzi.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi tal-kontribuzzjoni tiegħek.

Ma nafx jekk hawx xi ħadd mill-Kummissjoni Djoċesana Żgħażagħ jew mill-Malta Red Cross li jixtieq jikkummenta.

Is-Sur Joe Saliba mill-Malta Red Cross Society.

IS-SUR JOE SALIBA (Soċjeta' tas-Salib l-Aħmar): Xtaqt nikkjarifika punt wieħed biss.

It-team mediku li qed ikun preżenti waqt dawn il-parties meta nkunu mqabbdin mill-organisers, huwa team ta' first aiders u allura ma jkunx hemm tobba magħna sakemm ma jinzertax li forsi wieħed mill-voluntiera jkun tabib.

Bħala prinċipju, is-servizz li noffru aħna huwa ta' first aiders u meta jkollna available nipprovdu ambulanza.

Naturalment, jekk is-Soċjeta' tagħna bħalissa għandha żewġ ambulanzi u hemm erba' attivitajiet għaddejjin, servizz ta' żewġ ambulanzi biss nistgħu nipprovdu.

Forsi jkun tajjeb li l-Kumitat iżomm quddiemu l-fatt li s-servizzi li tista' tipprovdi bħalissa s-Soċjeta' huma limitati.

Tajjeb li dan jittieħed in konsiderazzjoni meta jiġu biex isiru xi regolamenti.

IĊ-CHAIRPERSON: Xtaqt nistaqsi mistoqsija.

Inti għedt "meta nkunu mqabbdin mill-organisers".

Jiġifieri intom ġieli kontu msejħin mill-organisers u ġieli ma kontux?

Meta ma kontux imsejħin, xorta mortu fejn kontu tafu li se jsir party?

Jew inkella tistennew li tkunu msejħin biex tmorru?

IS-SUR JOE SALIBA: Aħna bħala Red Cross, irridu nkunu msejħin mill-organisers biex immorru.

Punt ieħor li wieħed irid jinnota huwa li aħna mhux bilfors inkunu msejħin għall-ħin kollu tal-party.

Jekk il-party, ngħidu aħna, jibda fl-10.00 p.m. u jkun se jispiċċa fis-6.00 a.m., jista' jkun li aħna nkunu msejħin għall-perjodu bejn nofsillejl u l-4.00 a.m., u allura ma nkunux qegħdin inkopru l-ħin kollu tal-party, imma nkunu qegħdin inkopru biss il-ħin li jsejħilna għalih l-organiser.

IĊ-CHAIRPERSON: Intom tħossu li t-team mediku li fid-draft regulations qed jiġi suġġerit li jkun preżenti, għandu jkun hemm mill-bidu sa l-aħħar?

Għalkemm waħda mill-ikbar issues li qegħdin jiġu tackled hija dik tad-droga, il-problema li teżisti mhijiex biss tad-droga.

Fil-fatt jiġru diversi tipi ta' accidents, per eżempju xi ħadd jiżloq, jaħbat rasu u jispiċċa mitluf minn sensih.

Għalhekk aħna nħossu li l-preżenza ta' trained staff in first aid fejn ikun hemm massa ta' nies, hija bżonnjuża biex ikunu jistgħu jagħtu l-assistenza jekk tinqala' l-ħtieġa għax ħafna drabi assistenza immedjata tista' tevita ċirkostanzi aktar gravi.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

Hawn xi ħadd li jixtieq jagħmel xi mistoqsija lis-Sur Saliba jew lil Ms. Napier?

L-Onor.

FRANCIS AGIUS: Sur Saliba, inti għedt li t-team mediku li jkun hemm huwa fuq bażi volontarja.

Jiġifieri ma jsirx ħlas għal dan is-servizz?

IS-SUR JOE SALIBA: Meta l-organisers jitolbuna biex nagħtu s-servizz tagħna, is-Soċjeta' bilfors titlob xi forma ta' ħlas għax ovvjament ir-running costs tas-Soċjeta' rridu nkopruhom b'xi mod.

Fosthom hemm l-ispejjeż tal-fuel, insurance u maintenance ta' l-ambulanzi, u first aid equipment.

Għalhekk meta niġu msejħin waqt attivita' li tkun qed issir bi profitt, is-Soċjeta' titlob li jkun hemm ħlas, imma meta noffru s-servizzi tagħna f'sitwazzjoni ta' emerġenza nazzjonali, dawn noffruhom volontarjament u nżommu mal-prinċipju tagħna.

FRANCIS AGIUS: Inti għedt li biex ikun hemm tabib fost it-team mediku jrid jinzerta li xi ħadd mill-voluntiera jkun tabib; jiġifieri ġieli jkun hemm tabib u ġieli ma jkunx hemm.

Nimmaġina li għandkom numru ta' voluntiera li mbagħad numru minnhom jintgħażlu, jew they volunteer, biex imorru għal dawn l-attivitajiet.

IS-SUR JOE SALIBA: Il-voluntiera membri tas-Soċjeta' ġejjin mill-oqsma kollha tal-ħajja.

Jista' jkun li meta nagħmlu sejħa għal voluntiera biex jattendu dawn il-parties, ikun hemm tabib li jagħżel li jkun preżenti.

Ovvjament jista' ma jkunx hemm tabib għax forsi jkollu xi attivita' oħra personali.

Għas-Soċjeta' l-importanti huwa li jkun hemm a team of qualified first aiders preżenti għall-attivita', nies li mhux sempliċement ikunu membri tas-Soċjeta' imma jkunu qualified first aiders, li jkunu għamlu t-taħriġ tagħna.

FRANCIS AGIUS: In vista tal-fatt li intom tiġu msejħa anke f'attivitajiet oħra fejn, safejn naf jien, ma kienx hemm inċidenti li fihom miet xi ħadd, l-għaqda ħadet xi passi għall-quddiem biex meta tiġi msejħa għal dawn il-parties tara li jkun hemm tabib fit-team mediku li tibgħat?

Iddiskutejtu fuq livell ta' għaqda x'tip ta' coverage tistgħu tagħtu?

Naf li n-nies tagħkom huma kollha trained first aiders, imma ddiskutejtu tistgħux tieħdu xi miżuri differenti f'dan it-tip ta' emerġenzi li jistgħu jinqalgħu?

IS-SUR JOE SALIBA: F'dawk iċ-ċirkostanzi, anke jekk ikun hemm tabib u jkun l-aqwa wieħed li jkun hawn available, jekk ma jkunx hemm clinic u ma jkollux ċertu equipment miegħu biex ikun jista' jaħdem, bilfors li jkollu jieħu lill-persuna konċernata fil-Casualty Department.

Kieku dak inhar li nqala' l-każ kellna tabib fuq il-post, xorta ma seta' jsir xejn ħlief dak li għamilna, fejn tajna CPR lill-persuna.

Jiġifieri anke kieku kien hemm tabib, ma kien jitbiddel xejn minn dak li ġara dak inhar.

Ovvjament kien neċessarju li dik il-persuna tittieħed to the professional staff at St. Luke's Hospital.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

L-Onor.

Karl Chircop jixtieq jagħmel kumment.

KARL CHIRCOP: Jien nixtieq nikkummenta, aktar milli nistaqsi, fuq dak li qalet Ms. Napier.

Intqal li l-problema tad-droga m'hijiex l-unika problema li qed jiffaċċjaw iż-żgħażagħ.

Forsi tajjeb li wieħed jiftaħ ftit fuq dan il-punt.

Jien naħseb li l-problema tad-droga effettivament m'hijiex problema primarja fiha nnifisha, imma wieħed iktar jista' jħares lejha bħala sintomu ta' problema akbar li hawn fis-soċjeta', il-problema li ż-żgħażagħ tagħna għandhom ħafna stress fuqhom.

Iż-żgħażagħ qegħdin jiġu ffaċċjati minn ħafna peer pressures u naħseb li d-droga qegħdin iħarsu lejha bħala means of escapism.

Għalhekk naħseb li anke meta wieħed jiġi biex ifassal dokument bħal dan li qed niddiskutu llum, li naqblu miegħu, ikun qed jonqos jekk wieħed ma jipprovax iħares lejn din il-problema minn sfera aktar wiesgħa, fis-sens li rridu nużaw għodod aktar importanti, għodod li wħud minnhom huma forthcoming, bħal per eżempju, l-Caritas li pprovdewna b'tool importanti ħafna fis-second prevention, tool li tgħinna biex anke nidentifikaw high risk groups u allura awtomatikament inkunu nistgħu anke, biex ngħid hekk, niffokaw il-ġlieda tagħna kontra l-vizzju tad-droga b'mod aktar effiċjenti u b'mod li jkun aktar cost effective.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

Jekk hawn xi ħadd mill-party organisers li ma tkellimx id-darba l-oħra u jixtieq jikkummenta, nistiednu biex jekk jogħġbu, jersaq hawnhekk u jgħid ismu; m'hemmx għalfejn jgħid liema hi l-organisation tiegħu.

IS-SUR SILVIO BARTOLO (Exit Promotions): Fuq il-punti li rċevejna mingħand il-Kumitat, nixtieq ngħid li hemm fejn naqblu u hemm fejn ma naqblux.

Fuq l-ewwel punt, jiġifieri dwar il-ħin, definittivament ma naqblux għaliex naħsbu li billi twaqqaf event fis-2.00 a.m. ma tkun qed twaqqaf l-ebda abbuż, imma tkun qed tagħti vantaġġ lil ħaddieħor li qiegħed fl-istess business; m'hemmx għalfejn noqogħdu nsemmu lil min u fejn.

Jiġifieri jekk inti twaqqaf event fis-2.00 a.m. mhux se ssolvi l-problema għaliex min ikun fil-party, imur fi groups żgħar, fi flats jew farmhouses u jagħmlu ħafna agħar milli kieku jagħmlu f'event organizzata sew fejn ikun hemm il-pulizija u fejn ikunu ttieħdu ċertu miżuri oħra.

It-tielet punt kien jispeċifika li għal kull persuna għandu jkun hemm spazju ta' 0.5 square metres.

Tant hawn domanda għal dan it-tip ta' events li naħseb li m'hawn l-ebda post fil-magħluq li jesa' n-numru ta' nies li jkunu jixtiequ jattendu.

Għalhekk aħna qed nissuġġerixxu li joħorġu permessi għal attivitajiet fil-miftuħ f'postjiet li jkunu 'l bogħod mill-abitant ħalli l-ewwelnett ma jdejqux lin-nies ta' l-inħawi bl-istorbju, u fl-istess ħin min jattendi jkun iktar safe għax ikun hemm ħafna iktar spazju.

Fuq ir-raba' punt fejn qed jiġi propost li jsir depożitu ta' somma ta' flus jew garanzija bankarja, nixtiequ nafu x'qed taħsbu fejn jidħlu ammonti ta' flus u anke, x'se niggarantixxu.

Aħna nistgħu niggarantixxu, per eżempju, li ndaħħlu ċertu numru ta' nies jew li jkollna ċerti affarijiet fil-post, imma ma nistgħux niggarantixxu li m'hu se jiġri xejn lil ħadd.

Ma nistgħux nagħtu garanzija li ħadd m'hu se jweġġa' jew li ħadd m'hu se jiġrilu xi ħaġa.

Fuq il-ħames u s-sitt punti, jiġifieri li l-prezzijiet tax-xorb għandhom ikunu fissi u riklamati u li l-applikazzjoni għandha ssir direttament lill-pulizija, naqblu perfettament.

Rigward is-seba' punt, irrid ngħid li fl-event li organizzajna fl-24 ta' Ottubru li għadda, aħna segwejna ħafna mill-ħames items imsemmija.

Per eżempju aħna qabbadna pulizija bl-uniformi li ġibniehom mill-għassa tal-lokal, plus li ħallasna pulizija oħra mid-Drug Squad.

Ġibna wkoll nies tar-Red Cross Society u anke ħallasniehom.

Niskuża ruħi talli ġibniehom biss għal ċertu ħin, imma din kienet l-ewwel esperjenza tagħna.

Fil-fatt aħna konna ġibniehom mill-10.00 p.m. sa l-4.00 a.m. Jekk intom tixtiequ li dawn ikunu hemm sa l-aħħar, sakemm tispiċċa l-event, aħna ma nsibu l-ebda oġġezzjoni li darba oħra nagħmlu hekk.

Saru wkoll checks on site qabel ma bdiet l-event billi l-pulizija għamlet search permezz tal-klieb biex jaċċertaw li m'hemmx xi drogi.

Nista' ngħid ukoll li kien hemm water fountains u mobile toilets.

F'wieħed mill-punti proposti hemm li għandu jkun hemm kamra air-conditioned, chill-out room.

F'ċerti każi, air-conditioner ma jistax isir għax s'issa, safejn naf jien, m'hawn l-ebda mobile air-conditioner.

F'post li huwa miftuħ, tista' tagħmel chill-out room, iżda air-conditioner, s'issa, bil-mezzi li għandna llum, ma jistax isir.

Rigward tagħmir ta' fire-fighting fil-post u li jkun hemm sinjali ta' ħruġ ta' emerġenza, naqblu perfettament.

Fuq l-aħħar punt, punt numru tmienja, li l-pulizija tirriżerva li tirrifjuta kull permess meta l-karattru ta' l-organizzatur ma jkunx jogħġobha, naqblu wkoll.

Basically, dak hu li xtaqt ngħid.

IĊ-CHAIRPERSON: Inti għedt li meta l-attivita' tkun barra tistgħu tagħmlu chill-out rooms fejn ikun hemm tip differenti ta' mużika biex wieħed ikun jista' jikkalma.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Nistgħu nagħmlu, imma l-problema hi li qatt ma tista' tagħmel air-condition.

S'issa ma naf bl-ebda air-conditioner li jkopri dak it-tip ta' area bħalma hi kamra jew tinda kbira meta l-attivita' tkun barra.

IĊ-CHAIRPERSON: Nixtieq nistaqsi xi ħaġa dwar il-water fountains.

Illum jien u l-Onor.

Marie Louise Coleiro konna qed nitkellmu ma' grupp ta' żgħażagħ li qalulna li waħda mill-affarijiet li kienu urtawhom hi li għalkemm kien hemm water fountains, dawn kont trid tftittixhom b'nemes biex issibhom.

Jiġifieri jekk ikollok bżonnhom, ma kontx issibhom jekk ma tkunx taf fejn qegħdin.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Jien nista' nitkellem biss fuq l-event li organizzajna aħna; fuq ta' ħaddieħor ma nistax nitkellem.

Fl-event tagħha kien hemm waħda mal-bieb, hekk kif tidħol, kważi taqa' fiha kif tinżel mit-taraġ, u l-oħra ħdejn il-mobile toilets.

Jiġifieri kienu jidhru; ma naħsibx li kienu moħrija fl-event tagħna.

IĊ-CHAIRPERSON: Kellkom tnejn.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Iva, kellna tnejn u l-ilma kien kiesaħ, mhux sempliċement ilma ħiereġ mill-vit.

Dawn il-water fountains inxtraw apposta mill-proprjetarju tal-post.

IĊ-CHAIRPERSON: Xi kemm kien hemm nies?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Kien hemm tmien mija jew disa' mija.

IĊ-CHAIRPERSON: U taħseb li żewġ water fountains huma biżżejjed għal dak l-ammont ta' nies?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Naħseb li jista' jkun hemm iktar, iżda s'issa m'hemm l-ebda regolament li jgħid li għal elf ruħ trid tant numru ta' water fountains.

IĊ-CHAIRPERSON: Dik hija xi ħaġa li rridu nagħtu kasha.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Hekk hu.

Aħna ħadna l-precautions allavolja għad m'hemmx liġijiet.

Sal-ġurnata tal-lum, għad m'hemm l-ebda liġi imma aħna minn jeddna għamilna dawn l-affarijiet.

IĊ-CHAIRPERSON: Hawn xi ħaddieħor li jixtieq jagħmel xi mistoqsijiet?

L-Onor.

MARIE LOUISE COLEIRO: Xtaqt nistaqsi lis-Sur Bartolo dwar x'tip ta' checking isir.

Isir checking għall-age group ta' żgħażagħ li jattendu biex jiġi assigurat li jidħlu biss dawk li għandhom minn sittax-il sena 'l fuq?

Isir checking għal droga fuq il-persuna?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Ladarba qed nitkellmu fuq dan il-punt, nixtieq l-ewwelnett nirringrazzja lill-pulizija li kienu useful ħafna fl-aħħar event li għamilna.

Kien hemm queues twal ta' nies iridu jidħlu, imma l-pulizija żammew l-ordni.

Fil-fatt kien hemm pulizija biex iżommu l-ordni u pulizija oħra biex ifittxu fuq in-nies.

Nista' ngħid li saret tfittxija mill-pulizija tad-Drug Squad fuq kull persuna li daħlet hemmhekk.

Rigward l-eta' ta' dawk li jidħlu, s'issa għadna qatt ma ċċekkjajna lin-nies wieħed wieħed, l-ID card nitolbuha biss fejn ikollna xi suspett.

Loġistikament huwa ftit diffiċli li tiċċekkja lil kulħadd, wieħed wieħed, jekk ikollok 'il fuq minn 1,000 ruħ li jridu jidħlu għal attivita'.

Iżda jekk intom tesiġu li jsir dan, aħna ma nsibu l-ebda diffikulta' biex fil-bieb, lin-nies nitolbuhom juru l-ID card.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

MARIE LOUISE COLEIRO: Sibna li żgħażagħ stess ta' 18-il sena u aktar, jilmentaw ħafna li jkollhom jattendu attivitajiet fejn ikunu mħalltin mat-tfal.

Meta jgħidu "tfal" ikunu qed jirriferu għal żgħażagħ taħt is-16-il sena għax donnu - almenu hekk nifhem - li għalihom ma' l-eta' ta' 16-il sena jkunu saru żgħażagħ u minn 16-il sena 'l isfel, ikunu għadhom tfal.

Wieħed mill-ilmenti li ġie ripetut diversi drabi kien il-fatt li din il-craze għar-rave parties, din il-moda - għax kontinwament bdew isemmu l-moda, qisu xi status symbol fost iż-żgħażagħ - ...

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Kultura, iktar minn moda.

MARIE LOUISE COLEIRO: Huma "moda" bdew jgħidulna.

Pero' din il-craze donnha ġejja wkoll mill-fatt li f'ċerti attivitajiet ta' divertiment normali li jsiru fil-weekends, ma jkunux xi party partikolari, ikun hemm wisq tfal.

Qalulna wkoll li ċ-checking għall-eta' jsir skond l-istatura ta' dak li jkun se jidħol.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Hekk hu.

IĊ-CHAIRPERSON: Fil-fatt jien u l-Onor.

Marie Louise Coleiro konna qegħdin nitkellmu ma' tfal li huma taħt is-16-il sena u dawn qalulna li jattendu kemm discos kif ukoll rave parties.

Dawn iż-żgħażagħ li kienu sempliċement qed jitkellmu magħna - ma ridniex nakkużawhom iżda konna biss qed nieħdu feedback - bdew jagħmlu distinzjoni bejn a normal disco and a rave party.

Meta staqsejniehom jekk qabel jidħlu jitolbuhomx l-identity card, qalulna li kieku jistaqsuhom għall-identity card, huma jkunu l-ewwel nies li ma jidħlux.

Huma konxji ta' l-eta' ta' 16-il sena.

Jiġifieri jekk xi ħadd ta' 18-il sena, fl-istatura jkun daqsxejn imkittef, jitolbuh l-identity card waqt li xi ħadd li jkun fih persuna, ma jintalabx juri l-identity card.

Ma taħsbux li din hija ...?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Sfortunatament s'issa hekk isir.

Jekk bil-liġi aħna jkollna niċċekkjaw l-ID card ta' kull min ikun se jidħol, aħna ma nsibu l-ebda oġġezzjoni.

MARIE LOUISE COLEIRO: Iċ-checking għad-dħul - mhux qed ngħid għat-ticket, imma għaċ-checking tal-persuna jekk hijiex imkittfa jew ġabitx ruħha, biex nitkellmu bit-termoloġija li wżaw iż-żgħażagħ stess - min jagħmlu, il-pulizija jew inkella l-organizzatur?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Il-pulizija.

Meta l-pulizija jkollhom xi suspett li persuna hija taħt l-eta', jitolbuha l-ID card.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri mhux l-organiser jitlobhielha.

MARIE LOUISE COLEIRO: Il-pulizija jaraw jekk persuna għandhiex tidħol jew le?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: S'issa hekk isir.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

JEAN PIERRE FARRUGIA: L-organizzazzjoni tiegħek organizzat ir-rave party ...

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Mhux fejn mietet dik il-persuna, biex inkunu ċari.

JEAN PIERRE FARRUGIA: L-organizzazzjoni tiegħek kienet torganizza parties oħra qabel, apparti rave parties?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Sfortunatament huwa mill-media li l-kelma "rave" ħadet tifsira qisha xi ħaġa tal-biża', xi ħaġa tal-ġenn.

Din hija kultura ta' mużika, tip ta' mużika rave.

Illum hawn techno music, hard house music, minimal music u tipi oħra ta' mużika.

Il-kelma "rave" kienet tintuża meta bdew fis-snin tmenin; illum, barra minn Malta, u anke hawn Malta, m'għadniex insejħulhom "rave" imma "dance events".

Aħna dejjem organizzajna events li għandhom x'jaqsmu ma' mużika dance.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Imma f'dawn l-events ikun hemm iktar mużika rave milli f'parties oħra?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: L-organizzazzjoni tagħna tikkonċentra ħafna fuq il-mużika techno u l-mużika hard house.

Hemm ħafna organisers oħra li flok techno music jagħżlu house music.

Dawn ma tistax taqbadhom kollha f'daqqa ġo borma waħda u ssejħilhom rave ....

JEAN PIERRE FARRUGIA: Se nikkwota paragrafu żgħir minn artiklu li deher fil-US Policy Drug Control li huwa overview ta' l-1997 u l-1998, fejn fost affarijiet oħra, tissemma l-MDMA ecstasy:

Din it-trend hija worldwide spread, imma l-organizzazzjoni tiegħek tikkonsidra li tibda torganizza parties b'mużika differenti?

Veru li kif għedt, din hija trend internazzjonali, imma jekk qed naraw li l-użu ta' l-ecstasy hija assoċjata ħafna ma' dan it-tip ta' parties, jistgħu l-organizzaturi jipprovaw jorganizzaw attivitajiet differenti?

Jien m'għandix dubju li l-biċċa kbira taż-żgħażagħ huma kontra din il-kultura.

Forsi jista' jkun hemm alternattiva u l-alternattiva tkun xorta ta' kwalita' tajba.

Qed ngħid hekk għax ir-regolamenti li ġew proposti mill-Ministru ta' l-Intern u mill-Ministru għall-Politika Soċjali, kollha ġew osservati f'dak ir-rave party u allura ma naħsibx li dawk ir-regolamenti fihom infushom huma garanzija biżżejjed.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Xejn m'hu foolproof.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Jekk se nibqgħu għaddejjin b'din il-kultura ta' rave jew techno, il-ballun qiegħed ukoll f'saqajn l-organizzaturi.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Ma tistax taqbad u tgħid li ċertu tip ta' mużika bilfors tfisser droga, għax jekk immorru lura, per eżempju, għas-snin sittin, insibu li l-mużika tas-sixties kienu jassoċjawha mad-droga LSD, waqt li l-miużika rock kienu jassoċjawha ma' l-ismoke u l-eroina.

Kull tip ta' mużika li tindaqq tista' tiġi assoċjata ma' ċertu tip ta' droga.

Sfortunatament il-mużika dance hija assoċjata ma' l-ecstasy, pero' jien nista' nassigurak li mhux fil-parties biss ikun hemm l-ecstasy.

Bħalma għedt diversi drabi, kien hawn każijiet ta' użu ta' l-ecstasy anke fit-toroq; per eżempju f'meetings li saru dan l-aħħar in konnessjoni ma' l-elezzjonijiet, kien hemm nies li kienu taħt l-effett ta' din id-droga.

Anke fil-marċi tal-festi li jsiru filgħodu ġieli kien hemm nies li wżaw l-ecstasy.

Il-ħażin f'dan il-pajjiż huwa li naqbdu ma' ħaġa waħda; f'dan il-każ qed jingħad li l-parties qed isiru biex tinxtered u tikber din id-diżgrazzja ta' l-abbuż mill-ecstasy.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Ħmistax jew għoxrin sena ilu, meta jien kont żagħżugħ, kont nattendi discos, imma kien hemm alternattiva għad-discos.

Illum donnu m'hawnx alternattiva; jew tmur għal dawn ir-rave parties jew ma ssibx fejn tmur.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Hawn alternattiva; fil-fatt jekk tibda ddur ma' Malta bħalissa tibda tara ħafna posters jirreklamaw open bar parties għall-prezz ta' Lm20.

Jien dak narah sfruttament, li tħallas Lm20 u tista' tixrob sakemm ...

JEAN PIERRE FARRUGIA: Jien mhux qed ngħid alternattiva ta' divertiment, imma alternattiva ta' żfin.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Hawn alternattiva, per eżempju, il-mużika rock u dik pop għadhom jeżistu, pero' t-trend hija aktar favur il-mużika dance, kif jidher anke miċ-charts.

Bħalissa hawn massa akbar ta' nies li tiffavorixxi d-dance music.

Jista' jkun li jgħaddu tlett snin oħra u nerġgħu naqilbu għall-mużika rock.

Jien ma nistax nikkontrolla x'tip ta' mużika tinbiegħ fir-record shops u x'jisimgħu n-nies fuq ir-radios.

Jekk l-istazzjonijiet tar-radio jiddeċiedu li se jdoqqu rock music biss, allura n-nies awtomatikament jiġu nfluwenzati mill-mużika rock.

Bħalissa t-trend hija lejn il-mużika dance.

Jekk għada pitgħada l-mużika rock issir aktar popolari, allura jien nibda norganizza rock parties għax ovvjament aħna naraw xi tkun id-domanda tal-massa.

Jien ma nistax inbiddel it-trend, niddeċiedi li mmur kontra riefnu u nibda norganizza rock parties.

Per eżempju, l-aħħar rock concerts li saru f'Ta' Qali, forsi kien hemm tnejn li kienu suċċess, mill-bqija, l-oħrajn kienu flop.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Il-fatt li minkejja dak li għedt int - u nifhem li jista' jkun hekk - li anke f'attivitajiet bħalma huma marċi tal-festi jew mass meetings jista' jkun hemm ukoll min qed jieħu l-ecstasy, minkejja li effettivament qatt ma kien hemm imwiet jew każijiet ta' overdose li tressqu l-isptar, ifisser jew li f'dawn il-parties ħafna iktar żgħażagħ qegħdin jabbużaw minn din id-droga, jew inkella li l-ammont ta' sustanza li qed jieħdu hija ikbar.

Għax donnu hemm rabta bejn dawn il-parties ....

IS-SUR SILVIO BARTOLO: M'iniex qed neskludi li jista' jkun hemm rabta bejn l-użu ta' ecstasy u d-dance music, iżda ċ-checks, l-aktar li jsiru huma f'dan it-tip ta' parties.

Kieku jsiru checks anke f'postjiet oħra, u mhux f'dawn il-parties biss, nassigurak li tinqabad droga ecstasy wkoll.

Veru li meta jkun hemm party ikun hemm anke iktar konċentrazzjoni ta' nies.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Jien għal każijiet ta' overdose qed ngħid.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Veru li kien hemm każijiet ta' overdose waqt parties, imma anke fit-toroq kien hemm każijiet ta' overdose.

Safejn naf jien, forsi dan jista' jikkonfermah xi ħadd ieħor, kien hemm każijiet ta' overdose ta' ecstasy mhux waqt party.

Jien ma nixtieqx insemmi postijiet speċifiċi,

imma smajt b'każi fejn xi ħadd kien qiegħed taħt l-effett ta' l-ecstasy u l-bouncers qabdu u tefgħuh 'il barra ħalli jekk jiġrilu xi ħaġa jkunu jistgħu jgħidu li l-każ ġara fit-triq u b'hekk ma jsirx isem ħażin lill-post.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

MARIE LOUISE COLEIRO: Barra minn hekk donnu kien hemm quite an opinion li f'dawn il-parties ikun hemm numru sostanzjali ta' żgħażagħ taħt l-influwenza ta' droga, bażikament ecstasy, pero' biex nagħti l-istampa kollha, tajjeb li ngħid li kien hemm ukoll numru sostanzjali ta' żgħażagħ li qalu li jekk inti trid tmur hemmhekk biex … Mid-diversi esperjenzi li smajna jidher li r-rave parties huma l-moda, pero' din tiddependi wkoll mill-klikka li tkun qed tagħmilha magħha u hija mis-self-esteem tal-persuna.

Xi ħaġa li ntqalet lili in confidence kienet dwar is-supply, kemm hija kbira s-supply ta' din id-droga.

Jidher li minbarra li s-supply ta' din id-droga hija kbira ħafna, huwa wkoll faċli ħafna biex takkwistaha.

Jidher ukoll li s-supply tikber proprju meta jkun hemm xi party riesaq, allura l-opportunita' biex iż-żgħażagħ jakkwistawha .… Qisha l-istorja tas-sales din, jagħmlu s-sale biex ibigħu iktar.

Nixtieq nagħmel mistoqsija, mhux eżattament indirizzata lis-Sur Bartolo, imma mistoqsija b'mod ġenerali.

Illi jinkwetani ħafna l-fatt li jekk is-supply hija qawwija, ifisser li din is-supply ġejja minn x'imkien u jekk illum hemm party, b'xi mod din is-supply se tmur ġol-party, imma jekk għas-sitt xhur li ġejjin mhux se jkun hemm parties u din is-supply qiegħda hawnhekk, fejn se tmur?

Xtaqt nagħmel din il-mistoqsija għaliex jien inħoss li dak li ġara fir-rave parties ġabuna aktar konxji, qisna għandna kuxjenza ġdida, ta' l-abbuż tad-droga u tal-bżonn li rridu mmorru ħafna iktar fil-fond tal-kwestjoni tar-rave parties.

Irridu mmorru fir-root tal-problema proprju kif qal Dr Chircop aktar kmieni f'din il-laqgħa.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Pero' ara ma taħsbux li meta ma jkunx hemm xi party ta' dan it-tip, id-droga ecstasy tinħeba.

L-ecstasy ma toħroġx biss għall-parties.

Inneħħuha minn moħħna li din id-droga hija assoċjata ma' dawn it-tip ta' parties biss.

MARIE LOUISE COLEIRO: Ma' liema events oħrajn jassoċjawha l-ecstasy?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: It-tip ta' nies li jieħdu din id-droga, kull weekend joħorġu.

M'hemmx għalfejn tkun bravu biex tkun taf fejn imorru.

Ma tantx hawn postijiet fejn tista' tmur f'Malta, imma ma nixtieqx insemmi postijiet biex ma nitfax dell ikrah fuq xi ħadd.

Jekk din id-droga m'hijiex se tkun f'dawn it-tip ta' events, se tkun f'postijiet oħra ta' divertiment ma' Malta u Għawdex kollu.

Jiġifieri ma tistax taqbad u taqta' linja u tgħid: Mela jekk iwaqqfu dawn it-tip ta' parties, se neħilsu mid-droga.

Nassigurakom li żgur mhux hekk.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjawk.

Nixtieq issa nsejjaħ lill-koppja Borg biex jiġu hawnhekk mal-mejda.

Is-Sinjur u s-Sinjura Borg huma ġenituri u għandhom tfajla li riesqa lejn l-adoloxxenza u allura xtaqu li huma wkoll jitkellmu dwar il-preokkupazzjonijiet tagħhom u x'jixtiequ jaraw li jsir u x'regolamenti huma importanti għalihom.

IS-SUR JOHN BORG: Jien nixtieq nistaqsi xi mistoqsijiet lil Mr Bartolo.

Ma nixtieqx inneħħi l-enfasi minn fuq id-droga, pero' fl-opinjoni tiegħi, hemm affarijiet oħra iktar bażiċi li ta' min wieħed jieħu ħsiebhom.

Sur Bartolo, inti għdit li kien hemm bejn 800 u 900 persuna fil-party li organizzajt, tista' tgħidli x'kienet l-area tal-post u kemm kienet għolja l-kamra fejn saret l-attivita'?

IĊ-CHAIRPERSON: Is-Sur Bartolo.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Wara li l-pulizija ġew ikejlu l-post, kienu qalulna li l-post jesa 1,500 ruħ.

Il-permess joħroġ skond l-area li jkollok u f'dan il-post partikolari, il-pulizija assigurawna li stajna ndaħħlu 1,500 ruħ.

IĊ-CHAIRPERSON: Is-Sur Borg.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Le, ma nafhiex, pero' naf li konna covered b'dan ir-regolament ta' 0.5 square metres għal kull persuna.

IS-SUR JOHN BORG: Wieħed kien hemm?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: U kien hemm exit kbir ħafna.

Naħseb m'hawn l-ebda post li għandu exit ikbar minn ta' dak il-post.

IS-SUR JOHN BORG: Imma wieħed biss kien hemm.

Wieħed minnhom huwa bieb li jgħaddi trakk minnu.

IS-SUR JOHN BORG: Nifhem li l-fire extinguishers kienu mal-ħajt.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Kienu mwaħħlin bħalma jkunu mwaħħlin f'kull post ieħor.

IS-SUR JOHN BORG: Kien hemm ventilazzjoni f'dan il-post?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: L-attivita' saret outdoors, fi ġnien imsaqqaf bit-tined, u parti mill-post kien miftuħ.

IS-SUR JOHN BORG: Jiġifieri kien barra l-party?

Kien ġo ġnien imsaqqaf bit-tined biex ma joħroġx is-sound u parti minnu kien miftuħ biex ikun hemm il-ventilazzjoni ta' l-arja.

Naturalment dejjem qed nitkellem fuq il-party tagħna, ma nistax nitkellem fuq affarijiet ta' ħaddieħor.

IS-SUR JOHN BORG: Jiġifieri r-regolamenti huma li għandu jkun hemm 0.5 square metres għal kull bniedem.

IĊ-CHAIRPERSON: Qed jiġi suġġerit hekk fir-regolamenti l-ġodda.

IS-SUR JOHN BORG: Fil-fatt bħala ġenitur li rrid ngħid huwa, mhux li ma nibżax mid-droga, assolutament li mhux hekk, pero' aktar nibża' mill-fatt li jkun hemm numru daqstant kbir ta' nies flimkien, 800 jew 900 ruħ, u minkejja li jkollok exit li jgħaddi trakk minnu, jekk jinqala' xi inċident, mhux se joħorġu malajr biżżejjed.

M'ilux smajna bl-inċident ta' nar li kien hemm f'post fi Skandinavja u kien hemm każ ieħor ftit qabel.

Jiġifieri pjuttost jien nibża' aktar li jekk jinqala' xi ħaġa ma jkunx hemm nies li jiddireġu lil dawn iż-żgħażagħ lejn l-exits u forsi minħabba li tkun tinda or whatever, ma jkunx hemm il-fire exits .… Naħseb li f'dawn il-postijiet ikun hemm tipjip.

Dawn l-events ma jkunux non-smoking.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Tipjip isir bħalma jsir fid-diskoteki u fil-bars kollha li għandna f'Malta.

IS-SUR JOHN BORG: Waħda mill-biżgħat tiegħi hija li jekk jinqala' xi ħaġa, dawn iż-żgħażagħ, ikunux ta' erbatax jew tmintax-il sena m'għandux x'jaqsam, jinqabdu f'rush u naħseb li iktar ikun hemm imwiet hemmhekk milli jkun hemm imwiet minn ...

Ħaġa oħra li bħala ġenitur lili tinkwetani, huwa l-ħoss.

Nixtieq nagħmel appell biex forsi jsir studju dwar l-effett tal-ħoss fuq iż-żgħażagħ.

Naħseb li m'aħniex nieħdu into consideration il-ħsara fuq iż-żgħażagħ mil-livell tal-ħoss f'post fejn ikun hemm ħafna nies.

L-effett tas-sound m'huwiex biss ta' issa, imma huwa wieħed permanenti.

Jien naħseb li m'għandniex naraw biss l-affarijiet mill-aspett ekonomiku, imma għandna narawhom ukoll mill-aspett ta' saħħa, aspett ta' karattru, eċċ. Forsi tgħiduli din hija moda, veru li hija moda, pero' ma naħsibx li hija skuża biex inħallu kollox għaddej.

Jien naħseb li barra d-droga hemm bżonn naraw ukoll il-kwestjoni tal-ħoss u tal-ventilazzjoni li hija wkoll importanti ħafna, barra l-fire hazards li jeżistu.

IĊ-CHAIRPERSON: Mrs Borg, tixtieq tgħaddi xi kummenti?

IS-SINJURA ANNA BORG: Jien se nitkellem bħala omm li tħoss għal uliedha, li ġabithom fid-dinja u tħobbhom u allura tixtieq li fostna jkun hawn kultura tal-ħajja u mhux kultura tal-mewt, kultura ta' għejja li filgħodu lanqas tkun tiflaħ tqum.

Jien nitkellem ma' ommijiet, forsi m'humiex xi nisa importanti, li uliedhom qed imorru fil-parties tagħkom.

Dawn in-nisa huma preokkupati ħafna għax meta jiġu biex iqajmu liż-żgħażagħ tagħhom għax-xogħol jew għall-istudju, uliedhom ma jkunux jifilħu jqumu.

Aħna m'għandna xejn kontra li ż-żgħażagħ tagħna jkunu jistgħu jiddevertu b'mod nadif f'ambjent li m'huwiex conducive għal ċerti drogi jew għal ċertu għejja.

Għalfejn tfal għandhom jitgħerrew b'ċertu żfin?

Mela biex tieħu gost hemm bżonn sigħat twal ta' żfin?

Hemm bżonn ċertu mużika u ħsejjes?

Jien qed nitkellem minn qalbi; m'iniex qed nitkellem minn xi aspett tekniku, bħalma hu l-ispazju li għandu jkun hemm, imma qed nitkellem b'mod li jien inħoss li huwa raġonevoli.

Jien mill-esperjenza tiegħi personali nista' ngħid li s-sena l-oħra qattajt sena nagħmel l-aerobics u wara siegħa aerobics, ma tkunx tiflaħ wisq iktar.

Jiġifieri huwa ta' stress.

Huwa healthy li tħaddem ġismek u qalbek b'dak il-mod, pero' biex tibqa' sejra għal ċertu sigħat, huwa impossibbli.

Allura mingħajr ma trid, liż-żgħażagħ inti qed tikkonduċihom biex jieħdu ċerti affarijiet sabiex ikunu jifilħu għal dak iż-żfin u għal dik il-mużika.

Ovvjament li jien nixtieq nara lit-tfal tiegħi igawdu għaliex hija xi ħaġa sabiħa u hija parti miż-żgħożija li wieħed iħoss dik l-enerġija u jrid jiżfoga.

Nammetti li uliedna għandhom sigħat ta' studju u ta' stress, pero' li noħolqu postijiet fejn uliedna jitgħerrew u jħossuhom li biex ilaħħqu ma' sħabhom jew biex juru kemm huma kapaċi jridu jqattgħu dawk is-sigħat kollha jiżfnu u jissaportu, ma naqbilx.

Ma naħsibx li huwa naturali li l-ġisem ta' bniedem jiflaħ għal dak kollu.

IĊ-CHAIRPERSON: Mr Bartolo.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Neħħieħha minn rasek li kull min imur f'party se joqgħod jiżfen mill-bidu sa l-aħħar fuq id-dance floor.

Anke meta tmur ġo disco, inti mhux il-ħin kollu se toqgħod tiżfen, hemm id-dance floor u meta tħossok li trid tiżfen, tiżfen.

Allaħares kull min jidħol hemmhekk jiżfen mill-bidu sa l-aħħar.

Għandek nies li they socialise, jitkellmu ma' xulxin u jieħdu drink mal-bar.

Mhux bilfors li mill-bidu sa l-aħħar se joqogħdu jiżfnu.

Neħħuha minn raskom li jagħmlu tmien sigħat jiżfnu straight.

IS-SINJURA ANNA BORG: Pero' tista' tissaporti dik il-mużika għolja għal tul ta' ħin?

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Ma tissaportix; fil-fatt aħna nagħmlu ċ-chill out rooms biex jekk trid, tmur tistrieħ fihom.

IS-SINJURA ANNA BORG: Ma nafx; personalment m'hemm xejn li lili se jikkonvinċini ...

Ngħidlek x'ngħidlek, l-istess ħaġa se tibqa' tgħid!

IS-SINJURA ANNA BORG: Jien qed nitkellem bħala omm ta' tfal li qegħdin on the threshold ta' dawn l-affarijiet.

Jien personalment qed ngħallem lill-uliedi li ċerti affarijiet jieħdu gost bihom għaliex huma tajbin, huma tajbin għalik, għalija u għaż-żgħażagħ tagħna, pero' hemm affarijiet oħra li wieħed irid jgħid "le" għalihom.

Jien qed nipprova ngħallimhom dawn l-affarijiet, ngħallimhom jagħżlu bejn dak li huwa raġonevoli u dak li m'huwiex.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Pero' taħseb li jekk inwaqqfu dawn il-parties, se tieqaf il-problema tad-droga?

IS-SINJURA ANNA BORG: Jien mhux id-droga biss tikkonċernani, imma l-well being tal-bniedem.

Aħna m'aħniex biss ġisem, il-bniedem trid tħares lejh b'mod holistic.

IS-SUR SILVIO BARTOLO: Allura inti qed tgħid li d-diskoteki huma ħżiena wkoll.

Aħna more or less l-istess ħaġa li jkun hemm ġod-diskoteki jkollna.

Li huwa differenti huwa li aħna nagħmlu promotions aħjar, nonfqu aktar f'advertising u nġibu DJs aktar popolari.

Jiġifieri inti qed tgħid li ma taqbilx li kull weekend, iż-żgħażagħ imorru ġo klabb jew bar.

IĊ-CHAIRPERSON: Jekk jogħġobkom, għaliex jekk nibqgħu sejrin, m'aħna se nieqfu qatt.

L-Onor.

Karl Chircop jixtieq jagħmel kumment.

KARL CHIRCOP: Anke jien se nitkellem bħala ġenitur, bħalek, Mrs Borg.

Ara taħseb li jien ma ninkwetax ukoll li jkun hawn dawn it-tip ta' attivitajiet għaddejjin f'pajjiżna, pero' m'huwiex is-Sur Bartolo li qed jikkrea d-domanda.

Fl-opinjoni tiegħi, id-domanda għal dawn ir-rave parties, qed tiġi kkreata mis-soċjeta' tagħna.

Jekk aħna lill-uliedna, liż-żgħażagħ tagħna, m'aħniex se nipprovdulhom alternattivi fejn imorru, mhux se naslu.

U dan irridu nagħmluh mhux meta jilħqu sittax-il sena, iżda minn mindu jkunu għadhom żgħar.

Jekk ma jkollhomx fejn jisfugaw, jekk ma jkollhomx il-ħin tal-mistrieħ tagħhom, jekk ma jkollhomx iċ-ċans li jgħidu kelma u jiftħu qalbhom mal-ġenituri tagħhom u ma' sħabhom, awtomatikament se jfittxu dawn il-postijiet biex litteralment jaħarbu mir-realtajiet tal-ħajja, imqar għal ftit sigħat.

Jiġifieri jekk bil-mod il-mod - din trid issir bil-mod u mhux mil-lum għal għada - inbiddlu l-kultura tagħna, jien naħseb li mbagħad l-inkwiet jibda jonqos awtomatikament.

Pero' nerġa' ngħidlek li jien nemmen li d-domanda għar-rave parties mhux qed tiġi maħluqa mis-Sur Bartolo jew minn sħabu, iżda mis-soċjeta' tagħna, mill-mod kif qegħdin ngħixu llum il-ġurnata.

Hemm bżonn li ninvestu aktar f'education programmes, fi programmi iktar bis-sens.

Hemm bżonn, per eżempju, li l-Gvern jipprovdi aktar postijiet, forsi anke b'koperazzjoni ma' entitajiet privati, fejn it-tfal tagħna jkunu jistgħu jistrieħu.

Jien naħseb li jekk flimkien jirnexxielna naħdmu fuq dawn il-linji, awtomatikament parti minn din il-problema se tissolva, ovvjament mhux se tissolva kompletament għax il-problema tibqa' hemmhekk, pero' naħseb li qed infettqu wisq f'dan l-eżerċizzju li qed nagħmlu.

Importanti li jsiru regolamenti, pero' fl-istess ħin irridu wkoll nattakkaw din il-problema minn kmieni.

Donnu dawn se joqogħdu jiġġieldu bejniethom hawnhekk!

IĊ-CHAIRPERSON: Fil-fatt għalhekk waqqafthom Onor. Chircop għaliex inkella ma konna se nispiċċaw qatt.

Biex inkompli ma' dak li diġa' intqal, jien u l-Onor.

Marie Louise Coleiro qed nagħmlu informal meetings fi skejjel ma' żgħażagħ biex ikollna ftit ta' feedback.

Diġa' morna ġo skola tas-subien, illum morna l-Junior College u ppjanati li mmorru wkoll fi skola tal-bniet biex naraw iż-żgħażagħ tal-Form V x'jidhrilhom.

Waqt dawn iż-żjarat l-Onor.

Coleiro staqsiet lil dawn is-subien jekk kieku jkollhom xi ħaġa oħra x'jagħmlu s-Sibt filgħaxija, per eżempju, iktar sports activities, flok imorru discos f'Paceville u f'parties, jagħżlux li jattendu għal dawn l-attivitajiet sportivi u r-risposta tagħhom kienet: "Aħna nilagħbu l-football kuljum, mit-Tnejn sal-Ġimgħa, allura se nilagħbu l-football s-Sibt ukoll?

Le, is-Sibt għall-mużika rriduh".

Għal dan il-grupp ta' tfal li kienu articulate ħafna - jiġifieri ma kenux tfal li ma jafux jesprimu ruħhom, jew li baqgħu lura milli jesprimu ċerti ideat - f'moħħhom għandhom li s-Sibt filgħaxija huma għandhom jiddevertu bil-mużika.

Kien hemm wieħed biss li wasal biex semma ċ-ċinema.

Dik kienet il-feel li ħadna minn dawn il-ħamsin żagħżugħ li ltqajna magħhom.

Naturalment jista' jkun li kien hemm xi ħadd minnhom li ma esprimiex opinjoni, pero' din kienet il-general feeling.

L-Onor.

MARIE LOUISE COLEIRO: Fil-fatt jien irrid nallaċja ma' dan li għadha kemm qalet iċ-Chairperson.

Din hija konferma ta' dak li qal Dr Chircop.

Jekk aħna m'aħniex se mmorru għall-għeruq tal-kwestjoni u nibdew miċ-ċokon .… Fl-aħħar laqgħa li kellna jien għamilt enfasi li mid-dar trid tibda l-komunikazzjoni u d-direzzjoni ta' x'inhu tajjeb ħalli meta ż-żgħażagħ tagħna jaslu biex jagħmlu l-għażliet tagħhom, ikunu jafu x'inhuma l-għażliet sani għall-ħajjiethom.

Mill-iskejjel tagħna trid tibda d-direzzjoni, mill-kindergarten.

U qed ngħid dan għaliex jien għandi l-esperjenza personali mat-tifla tiegħi.

Jien irnexxieli ndaħħlilha f'rasha ċerti affarijiet minn ċkunita'.

It-tifla tiegħi għandha biss sitt snin, imma malli stajt nikkomunika magħha, mill-ewwel bdejt inwassalha biex tifhem ċerti affarijiet.

Il-punt tiegħi hu li jekk m'aħniex se naħdmu minn eta' żgħira, se nibqgħu bid-diffikultajiet.

Jumejn oħra tispiċċa din il-moda - biex insejħilha kif sejħulha ż-żgħażagħ - tar-rave parties u se jitfaċċa xi tip ta' event, xi party ieħor, b'xi isem ieħor u jerġa' jkollna l-istess ħaġa.

Jiġifieri jekk ma tkunx l-ecstasy biex joqomsu iktar minn normali, tkun xi ħaġa oħra.

Il-punt kollu hu li l-edukazzjoni trid tkun il-pern biex insolvu l-problema.

M'iniex qed ngħid li l-problema se tissolva mija fil-mija, imma definittivament tonqos.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak.

Hawn min jixtieq jagħmel xi mistoqsijiet?

Nipprovaw inżommu kemm jista' jkun fil-qosor għaliex baqagħlna xi speakers oħra u rridu nagħtuhom ċans jagħmlu l-intervent tagħhom ukoll.

Imbagħad forsi Mr Borg jagħmel kumment ta' l-aħħar.

L-Onor.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Kif qed jgħidu l-kollegi tiegħi, jekk wieħed jipprova jaqbad kategorija ta' żgħażagħ qabel ma dawn jiġu biex jibdew imorru f'dawn it-tip ta' postijiet, jien naħseb li l-iktar ħaġa li hija komuni għalihom ilkoll huma dawn il-games, ma rridx insemmi ditta, imma qed nirreferi għall-playstations.

Ħaġa li jien nosserva hi li minkejja li fuq dawn il-games ikun hemm indikat l-age group ta' min jista' jużahom, per eżempju from 8 to 12 years, jew over 16 years ġeneralment minħabba l-vjolenza li jkun hemm iktar minn affarijiet oħra - minħabba peer pressure, tfal żgħar diġa' m'humiex qed iqisuhom dawn il-kriterji ta' eta'.

Dan iġibni biex nasal għal diversi konklużjonijiet, l-ewwel waħda hi li l-peer pressure taffettwa wkoll tfal ta' eta' żgħira u allura anke f'affarijiet li m'għandhomx x'jaqsmu as such ma' rave parties, il-ġenituri huma importanti ħafna.

Tajjeb jingħad li dawn it-tip ta' games jiswew il-flus, allura huwa impossibbli li tfal żgħar jaqbdu Lm30 u jmorru jixtru games mingħajr ma jkunu jafu l-ġenituri tagħhom.

Mela tista' tgħid li bil-barka tagħhom inxtraw dawn il-games.

Nemmen li fil-ħwienet tal-games, per eżempju, għandu jkun hemm ċertu law enforcement.

Jekk għandek tifel ta' disa' snin quddiemek, kif tbigħlu logħba li suppost jilagħbuha tfal ta' iktar minn 16-il sena?

Jien wisq nibża' li jekk mhux se nibdew neżerċitaw enforcement minn eta' żgħira, kif qed jgħid l-Onor.

Chircop, meta naslu għal dan it-tip ta' affarijiet bħalma huma parties, se jkun diġa' tard wisq biex nikkonvinċuhom that they should abide by the law.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

Francis Agius, kemm jista' jkun inżommu fil-qosor għax inkella ma nilħqux nisimgħu lil kulħadd.

FRANCIS AGIUS: Din id-diskussjoni hija healthy u hija diskussjoni fejn wieħed jisma' veduti differenti u jitgħallem għax ovvjament kulħadd għandu x'jitgħallem mill-esperjenzi ta' ħaddieħor.

Aħna m'aħniex qed ngħixu l-ħajja li qed jgħixu ż-żgħażagħ tal-lum.

Huwa diffiċli biex tifhem eżattament il-peer pressure li għandhom iż-żgħażagħ tal-lum peress li l-ħajja tagħhom hija differenti minn dik li kellna aħna jew li kellhom ta' qabilna, pero' naħseb li jekk irridu naslu għal konklużjoni effettiva, irridu bilfors naraw li r-regolamenti li hawn proposti quddiemna jiġbru l-ħsieb ta' kulħadd, jiġifieri li jkunu jirrappreżentaw ix-xewqat ta' kulħadd.

Tajjeb li nitkellmu fuq il-bżonn ta' edukazzjoni u żgur li lkoll kemm aħna naqblu li għandna nagħmlu enfasi fuq il-bżonn ta' l-edukazzjoni, u edukazzjoni miċ-ċokon, pero' irridu nammettu li għandna problema on our hands dwar il-perikli li qegħdin jaffaċċjaw iż-żgħażagħ tal-lum.

Qegħdin naraw li iktar ma nħaffru f'din il-ħofra, iktar qed nindunaw illi din hija ħofra li kważi ma tispiċċa qatt.

Il-problemi m'humiex biss dwar dawn it-tip ta' parties, imma ta' x'inhuwa l-entertainment tat-tfal tagħna kif ukoll tat-tfal ta' għada.

Irridu nippruvaw li waqt li naħsbu f'soluzzjonijiet għal-lum, naraw ukoll xi pjanijiet in the long term irridu nwettqu.

Naħseb li punt importanti huwa li naraw li f'dan il-pajjiż għandna liġi li tgħid li żgħażagħ taħt is-16-il sena ma jistgħux jidħlu f'dawn il-postijiet, hemm bżonn li din ninfurzawha.

Hemm bżonn li jkun hemm ċertu dixxiplina.

L-Onor.

Jean Pierre Farrugia għadu kemm irrefera għal games, jekk aħna m'aħniex dixxiplinati f'affarijiet żgħar, mhux se nkunu dixxiplinati f'affarijiet oħra.

Naħseb li dan il-kumitat irid jara li dawn il-passi jittieħdu.

Punt ieħor li rrid nagħmel huwa dwar il-ħin.

Naħseb li m'huwiex soċjalment aċċettabbli f'dan il-pajjiż li wieħed jibqa' għaddej il-lejl kollu.

Aħna, bħala tobba, immorru naraw il-ħaddiema tagħna, u għaliex dawn ifallu mix-xogħol ħafna drabi?

Dawn ifallu mix-xogħol għaliex bil-lejl ma joqogħdux jistrieħu iżda jattendu dawn l-attivitajjiet.

Jekk inti sejjer għax-xogħol, il-lejl ta' qabel għandek bżonn tistrieħ.

Hija rikonoxxuta li jekk inti tagħmel self-inflicted wound, u ma tmurx għax-xogħol, ma titħallasx ta' dik il-ġurnata.

Jekk inti tmur ġurnata tixxemmex u taf li x-xemx tagħmillek il-ħsara, jekk l-għada inti m'intix se tmur għax-xogħol, m'intix se titħallas ta' dik il-ġurnata.

Jekk inti tagħmel lejl sħiħ barra meta suppost qed tistrieħ u mbagħad l-għada tmur għax-xogħol, naħseb li l-Istat jew l-employer tiegħek m'għandux iħallsek.

Jiena nħoss li anke fuq dan il-punt għandna nieħdu stand soda.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak Onor. Agius.

Nitlob lis-Sur Borg jagħmel l-aħħar kumment tiegħu fil-qosor.

IS-SUR JOHN BORG: Nixtieq nagħmel kumment żgħir.

Aħna l-ġenituri qed nippruvaw ħafna nedukaw lill-uliedna.

Naħseb kulħadd jaċċetta kemm hi importanti l-familja bħala nukleju tas-soċjeta', speċjalment dik ċivili.

Aħna qed nitolbu b'ħerqa kollha biex tagħtuna s-support tagħkom.

L-Onor Jean Pierre Farrugia semma l-logħob, nafu li f'parties ikun hemm tfal taħt l-eta' u nafu li l-ħajja hija mgħaġġla ħafna, pero' ħafna ġenituri m'humiex attrezzati biex jgħinu lill-uliedhom.

Aħna bħala ġenituri qed nitolbu s-support biex liż-żgħażagħ tagħna nippruvaw nagħtuhom futur aħjar, u mhux futur agħar għax jien naf li meta tispiċċa din il-moda tar-rave parties ġejja xi ħaġa agħar.

Naf li mhux se tkun xi ħaġa aħjar għax dejjem qed immorru għall-estrem u aktar estrem.

Grazzi.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak.

Nixtieq issa nsejjaħ lir-rappreżentanti tal-Kummissjoni Djoċesana Żgħażagħ.

IS-SUR SANDRO SOLER (Kummissjoni Djoċesana Żgħażagħ): Il-kummissjoni temmen, bħal kulħadd, li d-divertiment għaż-żgħażagħ huwa essenzjali, pero' temmen ukoll illi l-ġid taż-żgħażagħ irid jieħu prijorita' u jiġi qabel l-interessi kummerċjali.

Aħna hekk narawha, narawha ċarissima minn dan il-lat.

Jekk se nibdlu l-punto di partenza nista' ngħid li kollox ikun differenti.

Per eżempju l-punto di vista ta' Mrs. Borg, huwa differenti.

Ovvjament wieħed jista' jara l-ġid taż-żgħażagħ minn aspetti differenti.

Bħal dejjem, illum għandna żgħażagħ immaturi, probabbli anke jiena kont immatur f'ċertu oqsma meta kont iżgħar u forsi llum, għalkemm m'għadniex wisq żagħżugħ, xorta immatur f'oqsma oħra, pero' aħna lkoll bnedmin u hawn neżistu.

Kif għedt, għandna żgħażagħ immaturi li qed ifittxu d-droga u qed ifittxuha għal diversi raġunijiet, raġunijiet ta' self-esteem, peer pressure, eċċ, imma min-naħa l-oħra, għandna żgħażagħ oħra jew adulti, illi qed jisfruttaw din is-sitwazzjoni.

Mela jiena rrid indaħħal xi ħaġa fil-but u ngħidlu: Ħu din.

Aħna ma nistgħux sempliċement ngħidu: Isma' dawn iridu jitgħallmu, issa kibru u allura jridu jieħdu stand weħidhom.

Kieku nistgħu ngħidu hekk, naħseb li fid-dinja lanqas pulizija ma kien ikollna bżonn, imma aħna bnedmin u allura għandna bżonn il-pulizija.

Jiena ngħid li għandna bżonn il-kontroll; kontroll fuq il-ħin, kontroll fuq l-alkoħol, jekk ikunx hemm alkoħol jew le, jew forsi anke liema tip ta' alkoħol għandu jkun hemm , kontroll fuq in-numru ta' kemm persuni jistgħu jidħlu f'post. Dawn il-kontrolli jkollna noħolquhom.

Jien hekk inħoss, jekk mhux se nikkontrollaw lilna nfusna hemm bżonn li noħolqu sistemi għax aħna umani.

Ma rridux li l-ewwel isiru l-inċidenti u l-imwiet, imbagħad inħarsu lejhom bħala numri.

Kulħadd jaf li meta tmiss lilu, ma jibqax biss numru.

Ħalli issa niġi għall-punt dwar l-ispazju.

Xi ħadd - mhux hawnhekk - kien semma li sar rave party jew dance party, f'għalqa, jiġifieri ma sarx f'post magħluq.

Din smajtha b'widnejja, imma x'tip ta' għalqa hi?

Safejn naf jien, l-għelieqi qegħdin hemm biex niżirgħu l-ħxejjex fihom, jew biex inżommu l-annimali, jew anke biex nagħmlu picnic.

Irridu noqogħdu attenti.

Jekk m'iniex sejjer żball, kienu qalu li marru xi 4,000 jew iktar persuna għal dak il-party.

Kif se nikkontrollaw lil dawn in-nies kollha jekk jinqala' xi ħaġa?

Aħna mdaħħlin f'organizzazzjonijiet fejn ikun hemm ċertu numru ta' nies u wieħed irid joqgħod attent ħafna anke għal x'tip ta' nies ikun hemm biex wieħed ikun jista' jikkontrolla.

Wieħed mir-regolamenti proposti jsemmi li għandu jkun hemm 0.5 square metres per person.

Veru li probabli l-area tad-dance floor xi ħaġa hekk tkun pero' ma rridux ninsew l-areas l-oħra li hemm bżonn biex jiġi provdut servizz, per eżempju il-bar jenħtieġ ċertu spazju.

Ma jistax ikun li jkollna kullimkien qisu dance floor!

Jiena perit u allura nista' nimmaġina kif wieħed iqassam l-areas.

Nieħdu bħala eżempju restaurant.

Wieħed ma jgħidx li se jimla' r-restaurant kollu mwejjed biex ikun jista' jdaħħal ħafna nies.

Probabbli jiġu ħafna nies u probabbli s-sid idaħħal iktar flus - kultant ikun hemm min iħares minn dak il-lat, biss - pero' wieħed irid jieħu ħsieb ukoll minn fejn se jgħaddi servizz, eċċ.

Ħa nidħol ftit fid-dettall dwar dan il-punt.

Nafu x'jiġifieri "emergency exit"?

Bir-respett kollu lejn is-Sur Bartolo, jekk ikolli bieb daqs hawn, ma jfissirx li nista' niftħu f'kemm trodd salib; veru li jekk ikun bil-push bar, jew bil-panic bolts, kif ikun hemm rassa ta' nies jinfetaħ, pero' irridu noqogħdu attenti xi tfisser eżatt emergency exit.

Anke min se jiċċertifika li hemm emergency exit, jenħtieġ li jkun xi ħadd illi jifhem.

Mhux qed ngħid li l-pulizija ma tifhimx pero' irid ikun hemm xi ħadd speċjalizzat f'dan l-aspett.

Ġieli smajna lil xi ħadd jgħid li pprova jgħaddi minn emergency exit u sabu mbarrat bil-kaxxi tal-minerali.

Jiġifieri minkejja li r-regolamenti jkunu hemm, jenħtieġ li jiġu osservati.

Dak li jkun se jipprova jokkupa kull spazju li għandu.

Fuq checks diġa' smajna, kemm checks li jsiru qabel l-event u kemm dawk li jsiru waqt l-event.

Jiena nieħu gost nisma' lis-Sur Bartolo qisu jaċċetta li jkun hemm checks, probabbli anke l-oħrajn illi jorganizzaw dawn l-affarijiet jaċċettaw miżura bħal din, pero' ma nasħbux li din hija l-garanzija għax kif qal tajjeb xi ħadd, m'hemmx garanzija.

Il-garanzija bankarja, jew somma għad-depożitu.

Jekk jiena se norganizza party, se nwiegħed b'garanzija li jekk jinqala' xi ħaġa jiena se nitlef dawk il-flus.

Irid ikun hemm ċertu accountability u mhux sempliċement wieħed jgħid: Mhux tort tiegħi, mhux hu ħadha!

Issemma wkoll is-sound.

Kemm smajna garr dwar is-sound?!

L-ilmenti saru mhux biss minn residenti f'Paceville imma wkoll minn nies li joqogħdu l-Belt.

Irridu naraw x'sound qed nitkellmu fuqu.

Huwa mod meta qed titkellem fuq 50 decibels u huwa mod ieħor meta qed titkellem fuq 90 decibels.

Xi ħadd qal - m'għandix provi - li jkun hemm tnejn jew tlieta min-nies iduru qabel fil-post biex imexxu d-droga, ecstasy or whatever.

Jiena naħseb li dawn l-affarijiet ikun hemm min jafhom.

Veru jiena ma nafhomx imma jekk titkellem, anke kif qalet l-Onor.

Coleiro, ma' xi ħadd li verament jibża' għall-ħajja, jitkellem fuq kollox u jekk hemm bżonn jgħid min huma dawn in-nies.

Dwar l-edukazzjoni ntqal ħafna u ma rridx naħli ħin nirrepeti, pero' bla dubju l-edukazzjoni hija importanti ħafna.

L-edukazzjoni rridu naħdmu fuqha b'mod kontinwu u hemm diversi oqsma fejn wieħed qed jaħdem permezz ta' l-edukazzjoni, bħalma hija l-awareness tad-droga u kif il-ġenituri jindunaw li uliedhom qed jieħdu d-droga.

Sfortunatament l-edukazzjoni li tkun qed issir qatt m'hi biżżejjed.

Jiena naħseb li meta għedt li aħna żgħażagħ immaturi - biex ninkludi lili nnifsi wkoll, ma jimpurtax - irridu niġbdu linja.

Irridu noqogħdu attenti wkoll mill-media.

Mid-diversi programmi li nara fuq it-television, għalkemm ma narax wisq, qisu f'kollox hemm speċi ta' bilanċ.

Min jgħidlek li għamel survey u sab li d-droga hija ħażina, għandha effetti negattivi, u min jgħid li minn surveys li saru fl-Isvizzera, fir-Renju Unit, jew x'imkien ieħor, jirriżulta li d-droga ma tagħmilx ħsara jew ma tagħmilx din it-tip ta' ħsara.

Mela t-tfal tagħna qed jisimgħu dan is-speċi ta' bilanċ li kultant ikun żbilanċ ukoll.

Irridu noqogħdu attenti x'tip ta' edukazzjoni tingħata.

Jiena kważi kważi nasal biex ngħid "formazzjoni" aktar milli "edukazzjoni".

Issemma wkoll id-divertiment alternattiv.

Jiena m'għandix suġġerimenti dwar dan imma napprezza li ż-żgħażagħ ifittxu l-mużika.

Personalment din ma nifhimhiex, qisni qatt m'għaddejt minn din l-esperjenza, imma huwa veru li ż-żgħażagħ ifittxu l-mużika.

Jiena naħseb li rridu nagħmlu sforzi biex b'xi mod jinstabu alternattivi u naħseb li dan il-kumitat għalhekk jeżisti.

Xi ħadd qal li d-domanda - nifhem li qed jirreferi għad-domanda għall-ecstasy - m'hijiex qed tinħoloq mill-organisers tal-parties, pero' qed nirrispondu għad-domanda taż-żgħażagħ illi tista' tfisser illi f'dak il-post tista' ssibha.

Kieku jien noqgħod attent u ma nirrispondix għal dik id-domanda b'xi mod li tista' twassal biex xi ħadd jieħu d-droga.

Qabel nagħlaq nixtieq nippreżenta kopja tal-memorandum dwar ir-regolamenti ta' discos u parties li ħejjiet il-Kummissjoni Djoċesana Żgħażagħ.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak Sur Soler.

Nixtieq issa nsejjaħ żewġ żgħażagħ li qegħdin f'din il-Kamra fil-kapaċita' tagħhom personali.

Nista' ngħid li dalgħodu morna fl-iskola tagħhom u meta għedtilhom li jekk iridu jgħidu xi ħaġa jistgħu jiġu llejla għal din il-laqgħa ta' dan il-kumitat, huma ferħu qisni għedtilhom biex imorru rave party, tant kienu entużjasti biex jiġu.

Nistiedinhom jiġu hawnhekk mal-mejda.

Tistaqsunix x'jisimhom għax sinċerament ma nafx.

Ma kenitx daqstant importanti li nkun naf x'jisimhom.

Hawnhekk smajna jitkellmu fost oħrajn, il-pulizija, l-Aġenzija sedqa, għaqdiet taż-żgħażagħ, għaqdiet politiċi u l-Kummissjoni Nazzjonali taż-Żgħażagħ, u nħoss li għandna wkoll nisimgħu liż-żgħażagħ infushom li jħobbu dawn il-parties ħalli naraw x'diffikultajiet isibu u għaliex fil-fatt iħobbu jmorru f'dawn il-parties.

Inħalli f'idejkom biex tgħidulna intom xi tħossu.

Dalgħodu tkellimtu ħafna u ma naħsibx li issa għandkom issibu xi diffikulta' biex titkellmu.

Jekk tridu, introduċu lilkom infuskom, pero' jekk ma tridux tgħidu isimkom, indirizzaw ruħkom bħala żgħażagħ.

Dawn iż-żgħażagħ qegħdin hawn fil-kapaċita' tagħhom personali u aħna nirrispettaw l-opinjoni tagħhom.

Nixtieq inkun naf għaliex id-droga ecstasy hija assoċjata biss ma' dawn il-parties.

Ma nistax nifhem kif qisha daħlet fil-mentalita' tan-nies adulti li parties equals ecstasy.

Qisu kulħadd jaħseb li l-parties ifissru ecstasy.

Hawn maġġoranza ta' żgħażagħ, jiena wieħed minnhom, li jmorru f'dawn il-parties jieħdu gost mingħajr ma jibilgħu - għax dik hija l-espressjoni.

Mhux fair illi għax ikun hemm xi grupp ta' nies li jesaġeraw teħel komunita' sħiħa.

Rave party ma jfissirx biss li taqbad u tmur f'party, iżda għal ħafna din hija kultura.

Jekk twaqqaf ir-rave parties, jiġri li minflok ma wieħed iġġemma biex imur il-parties - għax biex tmur party hija daqsxejn għolja meta trid tixtri biljett u lbies, meta anke biċċa qmis tqum Lm25 - jaqbad u jgħid li se jinżel Paceville u jinħaraq f'Paceville.

Joqgħod jitkisser u jibla' f'Paceville.

Jiġifieri dan lanqas m'hu sew.

IĊ-CHAIRPERSON: David, tixtieq iżżid xi ħaġa oħra?

IS-SUR DAVID ABELA: Jiena mmur parties u hemmhekk nara diversi tipi ta' nies; ikun hemm dawk in-nies li jmorru l-party biex jisimgħu l-mużika għax verament iħobbuha u speċi jieħdu buzz jisimgħu l-mużika u jkun hemm tip ta' nies oħra li litteralment jesaġeraw.

Imorru biex jieħdu d-droga u wara li jgħaddi l-party, lanqas ikunu jafu x'ġara u lanqas biss ikunu jafu fejn kienu.

Ikun hemm min jispiċċa mħawwad u minħabba dawn in-nies, qed jeħlu nies oħra li huma innoċenti.

Dwar il-ħin ta' kemm idum party, jieħdu pjaċir ma nistax nifhem x'differenza tagħmel jekk idumx sas-2.00 a.m. jew sa filgħodu.

Għal ħafna min-nies li jieħdu gost ġo party, jieħdu pjaċir jarawh jisbaħ filgħodu.

Jekk party jispiċċa fis-2.00 a.m., dawn se joħorġu minn hemm u jgħidu: Fejn se mmorru?

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri ma tiġikx f'rasek li tmur id-dar?

IS-SUR DAVID ABELA: Le, għax ikun għadu kmieni wisq.

Biex tkun ħallast Lm7 u mbagħad tmur id-dar fis-2.00 a.m., mhux worth it!.

IĊ-CHAIRPERSON: Mill-mod kif qed titkellmu intom, qed ninduna li dawn ir-rave parties iqumu bagatella flus.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Għal xi wħud, iva, pero' ssib min jinżel u jieħu gost xorta waħda mingħajr ma jonfoq ħafna flus.

IĊ-CHAIRPERSON: Hemm xi affarijiet li forsi jdejqukom waqt ir-rave parties, jew li tixtiequ taraw f'dawn il-parties?

Aħna qed nitkellmu fuq regolamenti u forsi għalikom il-kelma "regolamenti" tfisser "restrizzjoni", pero' regolamenti jistgħu jfissru wkoll ta' protezzjoni għalikom, per eżempju l-water fountains.

Ejja ngħidu li dawn il-parties se jibqgħu għaddejjin, x'tixtiequ taraw intom waqt li qegħdin tiddevertu biex ikollkom anke biċċa serħan - biċċa għax ma jistax ikollkom serħan proprju - tal-moħħ?

IS-SUR MARTIN CASSAR: Per eżempju li ma jkunx hemm numru esaġerat ta' nies.

Ikun post li jesa' tant nies imma mbagħad iħallu jidħlu iktar nies ħalli l-promoters jaqilgħu aktar flus.

Nixtieq nifraħ lil Desmond u l-Exit Promotions għax

il-party tagħhom veru kien sabiħ.

Kien hemm numru ta' nies iżda ma kienx hemm dik ir-rassa żejda bħal meta miet il-miskin Sammy.

F'dak il-party ma stajtx timxi.

Naħseb li tajjeb li ma jkunx hemm wisq nies.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri tħoss li huwa importanti li n-numru ta' nies ikun regolat.

Dwar l-ilma, x'għandek xi tgħid?

IS-SUR DAVID ABELA: Mhux partikolarment fuq l-ilma rrid ngħid, imma fuq id-drinks.

Ngħid għalija, id-drinks veru jkunu għoljin.

Fejn grokk li f'Paceville jiswa 80c diġa' huwa għoli, minn hemmhekk, issibu Lm1.50c, per eżempju.

Meta qed ngħid "grokk", qed nirriferi għal whisky, vodka, anything, ma tagħmilx differenza.

IĊ-CHAIRPERSON: Imma l-ilma u s-soft drinks, issibuhom?

IS-SUR DAVID ABELA: Dażgur li ssibhom.

Imma once li bniedem sejjer rave party, jaf għal xiex dieħel.

Jekk jaf li l-prezzijiet ta' l-alkoħol huma daqstant, jaf għal xiex dieħel, u jekk irid ma jixtrix, ma jixtrix, imma xorta huma għoljin.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Kemm huma s-soft drinks?

IS-SUR DAVID ABELA: Qatt ma xtrajt soft drink, m'għandix idea.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Intom ġieli rajtu lil sħabkom jieħdu dawn il-pilloli ta' l-ecstasy?

IS-SUR DAVID ABELA: Mhux sħabna as such.

Naf nies li jieħdu u rajthom b'għajnejja.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Normalment jiftaħru li jeħduhom?

IS-SUR DAVID ABELA: Lanqas xejn.

Insomma, skond, għax hemm żewġ tipi ta' nies li jużaw id-droga biex jieħdu gost.

Hemm tip ta' nies li huma kontrollati ħafna u hemm tip ta' nies li jħassruh party.

Imorru f'party biex litteralment jibilgħu kemm jifilħu, kompetizzjoni bejniethom min jieħu l-iktar.

Per eżempju, l-aħħar party li mort, kif dħalt ġibt għajnejja wara widnejja.

Kien hemm nies mgħawġin, koroh .… Iddejjaqt minn x'ħin dħalt, għamilt party sħiħ bil-qiegħda u veru ma ħadtx gost.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri ma ħadtx gost u bqajt hemm.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Tibqa' hemm minħabba l-flus li tkun ħallast biex dħalt u minħabba id-deejay.

Meta jsibu deejay tajjeb u jkun veru jaf idoqq, tieħu pjaċir tisimgħu.

IS-SUR DAVID ABELA: Fil-fatt ħafna drabi wieħed jirreferi għall-party bl-isem tad-deejay għax in-nies imorru biex jisimgħu id-deejay jekk ikun tajjeb.

Huma dawk it-tip ta' nies li ma japprezzawx rave party li jħassruh.

Allura seta' kien deejay Malti jekk marru u ma jafux x'ġara.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Naqbel eżattament ma' dak li qal David; issib min imur biex jibla' biss.

IS-SUR DAVID ABELA: Hemm ħaġa oħra li ddejjaqni ħafna.

Mhux dejjem ikun hekk imma fl-aħħar party li sar, ġewwa kien mimli bil-pulizija u C.I.D.'s u kulħadd iħarislek bl-ikrah, qisek għamilt xi ħaġa.

Per eżempju ħadna ritratt lil sħabna stess u fuq wara ġie jidher pulizija jħares … Fiha nnifisha ma fiha xejn ħażin u mhux qed ngħid kontra l-pulizija, anzi sewwa jagħmlu, imma m'hemmx għalfejn ikun hemm iżżejjed.

Ma tistax tieħu gost u kull pass li tagħmel … Naf ħafna minn sħabi stess li fl-aħħar party spiċċaw barra għal xejn.

Waqt li kienu qed jiżfnu, pulizija qabadhom, telaq 'il barra bihom u spiċċaw xi nofs siegħa jew tliet kwarti fil-kesħa għal xejn.

Dan il-bniedem nefaq xebgħa flus biex mar hemm u ma tgħidx kien jidher .… Naf nies li lanqas biss kienu fis-sakra u l-pulizija tefgħuhom 'il barra għal xejn.

Min jaf dan x'ħass, għax minbarra l-flus li tilef, spiċċa fil-kesħa hemm barra.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Nixtieq inkun naf għaliex jgħidu daqshekk kontra r-rave parties meta wieħed jista' jara kemm nies mietu bi drogi oħra, per eżempju, b'overdose ta' eroina.

Smajt li kien hemm anke min jittaqqab wara xi knisja antika.

Joqogħdu jgħidu bi drogi fil-parties … Qisu hemmhekk biss jieħdu d-drogi u allura kulħadd jiffoka fuq il-parties u fuq affarijiet oħra ma jiffokawx.

Imisshom jieħdu ħsieb li l-ewwelnett ma jkunx hemm ħafna nies ...

IĊ-CHAIRPERSON: Inti qed tgħid li qed tintefa' ħafna attenzjoni fuq il-parties u qisek qed timplika li m'hu qed isir xejn f'affarijiet oħra.

Ma naħsibx li qed tkun ġust ħafna għax naħseb li organizzazzjonijiet bħalma huma l-Aġenzija sedqa u l-Caritas qed jagħmlu ħafna xogħol siewi f'dan ir-rigward.

Nixtieqkom tkunu wkoll konxji ta' dan li qed iseħħ għax ħafna drabi naqbdu nitfgħu l-kliem "m'hu jsir xejn" u nkunu kategoriċi ħafna meta naħseb li m'huwiex ġust li nagħmlu hekk.

L-Onor.

FRANCIS AGIUS: Kemm ħallastu biex tidħlu f'dan il-party?

Dik hija l-average ta' dħul għal parties.

FRANCIS AGIUS: U xi kemm tonfoq hemm ġew, bejn wieħed u ieħor?

IS-SUR DAVID ABELA: Ngħid għalija, fl-aħħar party ma nfaqt xejn.

Dak jiġi mill-individwu kemm jonfoq.

M'hijiex kwestjoni ta' kemm tonfoq hemm ġew, tista' ma tonfoq xejn u tista' tonfoq sa Lm30 jew Lm40.

Ma tagħmilx differenza.

FRANCIS AGIUS: Skond intom, jekk il-party ma jibqax sejjer sa filgħodu, se titilfu mill-gost.

IS-SUR DAVID ABELA: Nagħmlu mod il-party jispiċċa fis-2.00 a.m. u jibda aktar kmieni, milli normalment jibda, inti se tmur mid-9.00 p.m. sas-2.00 a.m. Jekk jibda tard, inti se tmur mis-2.00 a.m. sas-6.00 a.m., jew mis-2.00 a.m. sas-7.00 a.m. Il-fatt hu li min se jieħu d-droga, il-ħin ta' meta jibda jew jispiċċa l-party mhux se jagħmillu differenza u xorta se jeħodha d-droga.

FRANCIS AGIUS: Jiena f'dan il-mument mhux qed naħseb fuq id-droga imma qed naħseb fuq il-konsegwenzi mil-lat ta' saħħa tal-bniedem.

Per eżempju, jekk l-għada wieħed irid imur għax-xogħol ...

IS-SUR DAVID ABELA: Ġeneralment party isir qabel festa pubblika, meta l-għada wieħed ma jkunx xogħol.

Ma naħsibx li min ikun xogħol se jmur party il-ġurnata ta' qabel.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

MICHAEL ASCIAK: Intom taħsbu li meta sħabkom jieħdu l-ecstasy jeħduha għax ikunu mdejqin, jew inkella jeħduha sempliċement għax l-oħrajn qed jagħmlu hekk u jridu jimxu mat-trend?

Taħsbu li qed jużawha biex ineħħu l-piż tal-problemi li għandhom, jew qed jeħduha għax hi moda?

IS-SUR DAVID ABELA: Il-qagħda familjari taffettwa wkoll dawn l-affarijiet.

Naf min hu ġej minn familja mkissra u ma jkollu xejn f'ħajtu u jippruvaha darba, tgħoġbu u jibqa' jeħodha f'kull party.

MICHAEL ASCIAK: Jiġifieri hemm min jeħodha biex jinsa d-dwejjaq.

IS-SUR DAVID ABELA: Iva, biex jinsa d-dwejjaq għal dak il-ħin u biex isib xi ħaġa li tista' timlhielu ħajtu.

MICHAEL ASCIAK: Taħseb li l-ġenituri ta' sħabkom huma konxji biżżejjed mill-problema u li t-tfal tagħhom ikellmuhom fuq din il-problema?

IS-SUR DAVID ABELA: Ħadd ma jitkellem mal-ġenituri fuq dawn l-affarijiet.

MICHAEL ASCIAK: Taħseb li fl-iskola fejn tmorru intom u fl-iskejjel li kontu tmorru fihom qabel, kellkom preparamenti u informazzjoni biżżejjed biex tkunu tistgħu tieħdu deċiżjonijiet?

IS-SUR DAVID ABELA: Naħseb li iva.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Jiena ma ngħidx li jippreparawna biżżejjed.

IĊ-CHAIRPERSON: Mingħajr ma nsemmu l-iskola partikolari, kontu tattendu skola ta' l-Istat, skola tal-knisja, jew skola privata?

IS-SUR MARTIN CASSAR: Jien kont immur ġo skola tal-knisja qabel is-sixth form.

DAVID ABELA: Jiena kont immur fi skola tal-Gvern.

IĊ-CHAIRPERSON: U t-tnejn li intom taqblu fuqha din?

IS-SUR MARTIN CASSAR: Fejn kont jien, tagħlim dwar id-drogi ma kien hemm xejn.

IS-SUR DAVID ABELA: Jien ngħid li kien hemm preparamenti.

Il-problema hi li mbagħad once li qed tikber, se tiltaqa' ma' nies differenti b'ideat differenti.

Jekk se tiltaqa' ma' bniedem li ġej minn familja mkissra - jiena ma rrid ngħid xejn kontra tagħhom - u inti tkun dgħajjef, mingħajr ma trid se jdaħħallek ideat ġodda ġo rasek u taqa'.

Jekk per eżempju jgħidlek li għandu problemi u solvihom b'dan il-mod, se tagħmel bħalu jekk inti wkoll ikollok ċertu problemi.

Mhux qed ngħid li kulħadd jagħmel hekk imma naħseb li l-maġġoranza tan-nies li jużaw id-drogi jagħmlu hekk għax ikollhom il-problemi u mhux bilfors biex jieħdu gost.

IĊ-CHAIRPERSON: Biex jinsew.

IS-SUR DAVID ABELA: Eżatt.

Jisfogaw f'xi ħaġa imqar għal ftit ħin.

IĊ-CHAIRPERSON: Hemm xi ħaġa oħra li tixtiequ żżidu ma' dak li għedtu?

IS-SUR DAVID ABELA: Veru li l-ecstasy hija assoċjata mal-parties, pero' jiena naħseb li l-ecstasy ma jeħduhiex biss fil-parties imma f'ħafna u ħafna postijiet oħra.

Veru, fil-parties l-ecstasy tkun konċentrata iktar, forsi għax jgħidu li hemmhekk l-aħjar li tużaha għax ikun hemm il-mużika techno.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri qed tgħid li waħda tmur ma' l-oħra?

Li rrid ngħid hu li jekk se jinqatgħu dawn il-parties, ma jfissirx li se tinqata' d-droga, żgur.

IĊ-CHAIRPERSON: Granted, hemmhekk qed naqblu.

Imma inti qed tgħid li t-techno music u d-designer drug ecstasy imorru flimkien.

Peress li hemmhekk tkun naqra iktar konċentrata, qishom jgħidu li la hemm party, hemm id-droga, meta fil-fatt mhux hekk.

M'hijiex kwestjoni li jekk jinqatgħu l-parties se tinqata' d-droga.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Anke jekk inaqqsu l-ħin tal-parties, jekk jagħmluhom erba' sigħat, xorta waħda se jkun hemm min se jiblagħhom f'dawk l-erba' sigħat.

Jekk itawlu l-ħin, aħjar għax jekk party jaqtgħuh f'daqqa jkun hemm iktar nies li jistgħu jmutu għax jekk il-mużika tieqaf f'daqqa, min jibla' jista' jaqa' overdose għax iġġennen moħħu.

IĊ-CHAIRPERSON: Kif inhi din?

IS-SUR MARTIN CASSAR: Illum għadni kemm smajtha din.

Per eżempju kif spiċċa l-aħħar party, kien hemm dawk li jgħidulhom after hours, fejn il-mużika tad-disco tkompli sejra ħalli min ikun għadu taħt l-effett ta' l-ecstasy ikun jista' jinżel, jikkalma ...

IĊ-CHAIRPERSON: U dak huwa l-uniku mezz biex tikkalma.

Jiġifieri billi tkompli tisma' l-istess mużika, jew trid tkun mużika differenti?

IS-SUR MARTIN CASSAR: Le, hemm anke mezzi oħrajn b'mużika iktar rilassanti imma jekk ma jkunx hemm chill out rooms, u jinqata' kollox f'daqqa, qaluli li wieħed jaqa' paranoid, jibda jiġġennen.

IS-SUR DAVID ABELA: Dan deher ċar f'party li kien sar id-Dragonara fl-Indipendenza.

IĊ-CHAIRPERSON: Dak li kien sar fl-inħawi ta' Paceville.

Għad irrid nisma' aktar dwar din il-ħaġa u forsi xi ħadd jispjegahieli.

L-Onor.

Gonzi jixtieq jagħmel xi kumment?

LAWRENCE GONZI (Ministru għall-Politika Soċjali): Dejjem bil-permess tal-kumitat kollu għax ir-rwol tagħna l-Ministri huwa li nisimgħu mhux li nipparteċipaw.

Xtaqt li l-ewwelnett nirringrazzja lil dawn iż-żewġ żgħażagħ li ġew hawnhekk biex jagħtuna l-opinjoni tagħhom għax naħseb li huwa importanti għal dan il-kumitat li jkollu quddiemu l-opinjonijiet ta' kulħadd, f'dan il-każ anke ta' min imur u jattendi dawn it-tip ta' attivitajiet biex jiddeverti ruħu.

Pero' jiena xtaqt nindirizzalhom mistoqsija waħda.

Dan il-Parlament qed ikollu l-okkażjoni li jiddiskuti problema.

Għaliex problema?

Għax il-fatti ma nistgħux naħarbu minnhom.

Qegħdin imutu żgħażagħ ta' l-etajiet tagħkom fir-rave parties, mhux biss fit-toroq, mhux fid-discos imma fir-rave parties.

Dawn huma fatti u ma nistgħux naħarbu minnhom inkella nkunu qed nidħqu bina nfusna u anke bikom.

Naħseb li lanqas intom ma triduna nidħqu bikom.

Qed imutu żgħażagħ bħalkom, ta' l-etajiet tagħkom, bl-ecstasy fir-rave parties, mhux fil-birthday parties, mhux fil-parties tal-karnival, mhux fil-parties ta' l-aħħar tas-sena, imma fir-rave parties.

Dan huwa fatt.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Allura għal erba' ħnieżer li jħanżruha, se neħlu aħna?

LAWRENCE GONZI: Intom għamiltu punt tajjeb ħafna.

Intom għedtu li tmorru hemm u tieħdu pjaċir mingħajr ma tmissu din l-ecstasy, pero' hemm min imur hemmhekk u jibla' l-ecstasy left, right and centre.

Issa għinuna intom.

X'passi taħsbu jistgħu jittieħdu biex intom tkunu tistgħu tiddevertu ruħkom b'ċertu sens, b'ċertu limitazzjonijiet, mingħajr esaġerazzjonjiet, ħalli f'dawn il-parties inkunu nistgħu nikkontrollaw is-sitwazzjoni ta' l-ecstasy?

Għax jekk m'aħniex kapaċi nsibu s-soluzzjonijiet, bilfors ikollok toħroġ bir-regolamenti kif qed noħorġu.

Bilfors; ma nistgħux noqogħdu bil-qiegħda, b'idejna fuq żaqna u ngħidu: Jaħasra, minħabba tnejn jew tlieta m'għandhomx jeħlu l-oħrajn.

Pero' lili, dawk it-tnejn jew tlieta, jinkwetawni.

Jiena ma nixtieqx nara żgħażagħ oħra ta' etajiet daqshekk żgħar, imutu, żgħażagħ li għad għandhom ħajjithom quddiemhom.

Donnu qisu għal xi raġuni jew oħra ċertu żgħażagħ - mhux kulħadd - qegħdin bilfors jassoċjaw dan it-tip ta' divertiment ma' l-użu tad-droga li hija l-ecstasy u donnu qisu hawn din l-idea li d-droga ecstasy m'hijiex droga.

Donnu qisha l-ecstasy m'hi xejn ħlief parti mill-akkumpanjament tal-mużika.

Issa jiena li qed ngħid huwa dan, u din hija l-mistoqsija tiegħi.

Intom żgħażagħ li titħaltu ma' żgħażagħ oħrajn u tgħaddu minn din l-esperjenza b'mod regolari - huwa ovvju li intom tieħdu pjaċir tmorru għal dawn il-parties, iġġemmgħu l-flus u tħallsu l-flus biex tmorru għalihom - allura x'taħsbu li nistgħu nagħmlu?

Is-soċjeta' tagħna x'tista' tagħmel biex ma nibqgħux naraw żgħażagħ oħrajn imutu b'riżultat ta' din il-prolema?

X'jista' jsir?

Dan li qed nippruvaw nagħmlu hawnhekk aħna.

Qed nippruvaw insibu soluzzjoni għax is-sitwazzjoni twaħħaxna.

Aħna tlabna illi jsir dan id-dibattitu f'dan il-kumitat qabel ma miet l-aħħar żagħżugħ.

Jiġifieri fformolajna r-regolamenti u tlabna biex jiġu diskussi f'dan il-kumitat qabel ma kellna l-aħħar inċident.

Issa żviluppa dan l-inċident l-ieħor.

X'nistgħu nagħmlu u x'ideat għandkom intom li jistgħu jgħinuna lkoll kemm aħna biex dawn l-affarijiet ma nħalluhomx ikomplu għaddejjin?

Forsi din hija mistoqsija daqsxejn diffiċli biex tweġbuha imma jekk intom m'intomx kapaċi tweġbuha, allura tifhmu għaliex huwa importanti li aħna b'xi mod jew ieħor ikollna xi forma ta' regolamenti biex nikkontrollaw is-sitwazzjoni.

Ma nistgħux inħalluha għaddejja qisu qatt ma ġara xejn.

IS-SUR MARTIN CASSAR: L-ewwelnett nixtieq nifraħ lil tar-Red Cross Society li joqogħdu jduru fil-parties.

Huwa tajjeb li jkunu hemm ħalli jekk ikun hemm xi ħadd li qed jaqa' ħażin, jew ikun jidher li hu ħażin ħafna, ikunu jistgħu jieħdu ħsiebu.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri intom qed tissuġġerixxu li jkun hemm a medical team.

IS-SUR DAVID ABELA: Naħseb dik hija l-aktar ħaġa importanti.

IS-SUR MARTIN CASSAR: It-tieni punt li nixtieq ngħid forsi m'intomx se tifhmuh sewwa.

Ikun hemm min se jitla' b'għaxar pilloli ecstasy u fit-triq ikun hemm numru ta' road blocks.

Issa kulħadd jaħseb li r-road blocks huma tajbin.

Sa ċertu punt, iva, imma jekk dan jinqabad f'road block, jaqbdu paniku meta jwaqqfulu l-karozza u allura jaqbad u dawn l-għaxar pilloli … Issa jekk ikunx se jeħodhom hu kollha matul il-party jew inkella ikunx se jbigħhom ħalliha barra, imma dan kif jaqbduh se jgħid: Żgur mhux se narmihom għax dawk jiswew ħafna flus, allura aħjar niblagħhom milli mmur il-ħabs u mbagħad naraw x'jiġri.

U jiblagħhom hu.

IĊ-CHAIRPERSON: U jmur il-qabar minflok.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Jekk irid jista' jerġa' jirremettihom.

Imma ngħidu aħna jkun naqra miskin u jaħseb li jiflaħ għalihom, imbagħd veru jmur il-qabar.

Li nissuġġerixxi jien hu li jagħmlu searches fil-bibien, u jagħmluhom sewwa, imma mhux fir-road blocks għax ħafna nies jista' jaqbadhom paniku meta jaraw road block.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri inti qed tgħid - ma jfissirx li qed naqbel ma' dak li qed tgħid inti - li r-road blocks jistgħu jkunu iktar ta' deterrent milli ta' għajnuna għax jista' jkun li jinqabad xi ħadd f'panic u jiblagħhom pero' mbagħad mill-banda l-oħra qed tgħid li għandu jkun hemm sigurta' stretta fil-bibien tad-dħul.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Stretta, imma mhux body searches.

Il-body searches ma naqbel magħhom xejn.

Ġieli anke smajt bi tfajliet li għamlulhom body search u anke internal search.

Dik ma naqbel magħha xejn għax it-tfajliet jiddejqu u mhux sew li jagħmlu body search.

Fuq ħadd m'hu sew li jsir body search.

IĊ-CHAIRPERSON: Imma jekk inti jkollok pillola, per eżempju, moħbija ġol- ħwejjeġ ta' taħt, bilfors body search irid isir biex din tinstab.

IS-SUR MARTIN CASSAR: S'hemmhekk iva, imma mhux internal search.

M'hemmx għalfejn insemmi affarijiet ...

IĊ-CHAIRPERSON: Pero' ma nafx kemm din issir.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Jiena smajt li ssir.

IĊ-CHAIRPERSON: Qed nara lis-Sur Cassar li huwa l-Assistent Kummissarju tal-Pulizija li qed jgħid li m'huwiex veru.

Sur Cassar, jekk forsi trid tiġi tikkummenta hawnhekk …

IS-SUR MICHAEL CASSAR (Assistent Kummissarju tal-Pulizija): Li qed jgħid dan iż-żagħżugħ assolutament m'huwiex veru.

Li jsiru body searches fuq il-ħwejjeġ, iva jsiru.

Strip searches fejn inneżżgħu lil dak li jkun biex infittxu taħt il-ħwejjeġ, m'għandniex faċilitajiet li nagħmluhom.

Jekk insibu xi kamra li tkun adattata, iva, jista' jkun li jsiru.

Jista' jkun hemm eċċezzjonijiet fejn ikollna suspett f'persuna - mara jew raġel - illi għandha taħt il-ħwejjeġ u jekk tkun mara jeħduha l-pulizija nisa u jekk ikun raġel jeħduh il-pulizija rġiel, idaħħluhom fit-toilet, jiżguraw li m'hemm ħadd u f'dan il-każ tista' ssir strip search hemmhekk.

Dawn huma eċċezzjonijiet li jsiru fejn ikun hemm suspett raġonevoli.

Rigward internal searches li qed jgħid, voldieri nfittxu fil-kavitajiet, assolutament m'hijiex vera, hija gidba .…

IS-SUR MARTIN CASSAR: Dak li smajt jien.

IS-SUR MICHAEL CASSAR: Mhux li smajt; hawnhekk tiġi bil-fatti.

Barra minn hekk hija illegali li tagħmilha wkoll.

Meta jkollna xi dubju u nkunu rridu nagħmlu hekk, il-proċedura nagħmluha kollha, ċioe' jew nitolbuh jagħmilha volontarjament jew inkella ninfurmaw lill-maġistrat u mmorru l-isptar għand tabib.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri hemm proċedura stretta li trid tiġi followed biex isir hekk.

Jiġifieri mhux sempliċement se tkun f'party … Nirringrazzjak tal-kjarifika.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Nixtieq nistaqsi lis-Sur Cassar jekk hux sew li jaqbdu numru ta' nies kif għamlu fl-aħħar party, joħorġuhom mill-party mingħajr ebda spjegazzjoni, jagħmlulhom search, iħalluhom fil-kesħa għal tliet kwarti, biex imbagħad joqogħdu jsaqsuhom qabda mistoqsijiet banali.

Meta wara li kienu ilhom barra fil-kesħa staqsewhom għaliex kienu hemmhekk, ma ngħataw l-ebda risposta.

Biex ngħidha straight, il-pulizija ġew jaqgħu u jqumu minnhom.

IS-SUR MICHAEL CASSAR: Għandek żball li l-pulizija, kif għedt inti, ġew jaqgħu w jqumu minn dawk iż-żgħażagħ.

Ħadd minn dawk iż-żgħażagħ li ġew imwaqqfa m'għamel complaint.

Kien hemm raġunijiet aktar minn validi għaliex il-pulizija għamlet hekk.

Dak il-ħin il-pulizija kienet qed tinvestiga mewt ta' żagħżugħ u ħadd minn dawk preżenti, kien hemm 1,200 persuna preżenti, ma ġie 'l quddiem biex jagħti xi informazzjoni u jgħid: Iva, jien jimpurtani mill-mewt ta' dak iż-żagħżugħ.

Ejja nwaqqfu li jista' jmut ħaddieħor u nsibu min kien li qassam id-droga.

Int kont hemm, rajt ħafna affarijiet, għaliex ma ġejtx tagħti informazzjoni?

IĊ-CHAIRPERSON: Mr Cassar, naħseb li hawnhekk mhux il-post li ninterrogaw lil dan iż-żagħżugħ.

Forsi jien ma nifhimx daqstant fil-proċedura tal-liġi, pero' ma naħsibx li dawn iż-żewġ żgħażagħ ġew hawnhekk biex jiġu interrogati mill-pulizija dwar dak il-party partikolari.

Dawn iż-żewġ żgħażagħ ġew hawn bil-buona volonta' tagħhom.

Fil-fatt jien għedtilhom ukoll li jekk iridu, lanqas biss juru isimhom.

Dawn iż-żewġ żgħażagħ li wrew kuraġġ ġew f'dan il-bini li naħseb li qatt ma daħlu fih qabel, biex jesprimu s-sentimenti u l-opinjoni tagħhom lil din l-udjenza.

Ma naħsibx li għandna ninterrogawhom u lanqas għandu jkun hemm follow up ta' dan iktar tard, għaliex inkella f'okkażjonijiet oħra fejn inkunu nixtiequ nistiednu nies oħra biex jagħtu l-opinjoni tagħhom, se jħossuhom qishom soġġetti għal xi hearing partikolari.

IS-SUR MICHAEL CASSAR: Ma kienx dan il-ħsieb tiegħi.

Ħalli niċċara l-punt għax forsi ġejt miftiehem ħażin.

Veru dehret hekk, imma li rrid ngħid jien huwa li kien hemm ħafna ineżattezzi f'dak li beda jingħad, dwar il-pulizija, dwar ir-road blocks u dwar dawk iż-żgħażagħ li ta x'wieħed jifhem li qishom ġew mitfugħin hemmhekk mill-pulizija mingħajr ħadd ma ta kashom.

Dawn l-affarijiet huma totalment mhux veru, allura kien statement li jikkumplimenta dak ...

IĊ-CHAIRPERSON: Hawnhekk kulħadd qiegħed on the same footing u għandna żewġ opinjonijiet iktar milli verita' jew le.

Tajjeb li din nagħmluha ċara.

MICHAEL FARRUGIA: Xtaqt nagħmel żewġ punti.

L-ewwelnett niskuża ruħi li wasalt tard għax kont qiegħed nitkellem fil-Kamra, pero' ippikjajt żewġ punti li fil-fatt inkwetawni daqsxejn u inkwetawni minħabba li għar-risposta ta' l-Onor.

Gonzi, ġie suġġerit li għandu jkun hemm medical team.

Is-suġġeriment li għandu jkun hemm medical team għal dawn l-attivitajiet, juri li qegħdin nirrikonoxxu l-fatt li jeżisti periklu, għax jekk ma jeżistix periklu, għaliex għandu jkun hemm a medical team jew preżenza paramedika matul dawn l-attivitajiet?

Għaliex qed nitolbu li jkun hemm medical team?

Għax jeżisti periklu?

Mela qed nirrikonoxxu li l-ecstasy - skond ma jgħiduli żgħażagħ - tintuża b'mod iktar liberali fir-rave parties milli tintuża fid-discos, u allura għalhekk qed nesiġu li jkun hemm dan il-medical team.

X'inhu l-kumment tagħkom dwar dan?

IS-SUR DAVID ABELA: Kulħadd jaf li hawn nies li meta jmorru f'rave parties se jużaw l-ecstasy.

Allura jekk dawn in-nies se jiġrilhom xi ħaġa u mhux se jkun hemm min jgħinhom, dawn x'se jagħmlu?

Fejn se jkun hemm parties, tista' tgħid li żgur se tidħol xi droga, issa jekk titteħidtx barra jew ġewwa … Jekk dawn se jiġrilhom xi ħaġa, x'se jagħmlu jekk ma jkunx hemm min jgħinhom?

MICHAEL FARRUGIA: Mela ħa nkompli fuq l-istess punt.

Semmejtu li jekk persuna tinqabad f'road block jew inkella tara li se ssir xi tfittxija fil-bieb, hemm it-tendenza li biex dik il-persuna ma tinqabadx bil-pilloli fuqha, taqbad u tiblagħhom kollha f'daqqa.

Intom qegħdin tgħidu li dan jista' jikkawża periklu lill-individwi.

Naħseb li fil-fatt qegħdin naħarbu mill-punt mediku.

Issa dan la huwa punt legali u lanqas huwa punt ta' diskussjoni li għandu x'jaqsam ma' dan il-kumitat as such, imma huwa punt purament mediku.

Hawn persuni, u dan ġara anke barra minn Malta, li ma mietux għax inqabdu f'road block u ħadu għaxar pilloli ecstasy f'daqqa, imma mietu wara li ħadu pillola ecstasy waħda.

Mela ejja ma naħarbux mill-punt u ma nwasslux il-messaġġ żbaljat li sfortunatament qiegħed jiġri fost iż-żgħażagħ li l-persuni mietu għax inqabdu f'ċirkostanzi li ġegħluhom jieħdu ċertu ammont f'daqqa, hu kemm hu, ta' pilloli ecstasy.

Ħadd ma jkun jaf jekk il-persuna tiflaħx għal pillola ecstasy waħda jew inkella tiflaħx għal iktar minn waħda.

Barra minn hekk, jista' jkun li llum ħadet waħda u ma għamlitilhiex effett drammatiku, imbagħad l-għada ħadet oħra u kellha effett drammatiku fuqha, saħansitra li tista' twassal għall-mewt ukoll.

Ma rridux nitilqu mill-punt - u din smajtha kemm-il darba fost iż-żgħażagħ - li l-ecstasy toqtol mhux għax tieħu waħda imma għax tieħu ħafna jew għax tħallat ma' xi ħaġa oħra.

Tafu li ecstasy, anke waħda, toqtol?

X'messaġġ tissuġġerixxu intom li għandna nwasslu, jew inkella għandu jagħmel il-pajjiż, biex inkomplu nesiġu fuq dan il-punt partikolari?

IĊ-CHAIRPERSON: David Abela.

IS-SUR DAVID ABELA: Naħseb li l-messaġġ diġa' qiegħed jasal għax jien sirt naf li anke pillola waħda tista' toqtol bniedem, mill-gazzetti.

Jiġifieri min jaqra l-gazzetti, jafha din.

Jien naħseb li dawn iż-żewġ każi ta' mwiet li kellna, ma sarux għax belgħu l-pilloli fir-road blocks, għax dawn mietu ħin sew wara li beda l-party, jiġifieri l-persuni involuti kienu ilhom numru ta' sigħat il-party, imma saru … Ir-road blocks issemmew bħala raġuni għaliex bniedem jista' jmut, fis-sens li dawn jistgħu jwasslu għal mewt.

Issa tiġi mill-individwu li jagħraf li l-ecstasy hija ħażina.

Jekk bniedem m'għandux lanqas valur tiegħu nnifsu u se jieħu d-droga, hija għażla tiegħu.

Jekk lil dan it-tip ta' bniedem ma tagħtihx tagħlim u tipprova ddaħħalu f'rasu li qiegħed jagħmel ħażin u jista' jispiċċa ħażin jekk jieħu d-droga, mhux se jirraġuna.

Jekk dara jieħu gost bl-ecstasy, mhux bilfors se jeħodha f'party, iżda se jeħodha fejn irid, l-aqwa li jkun ħadha.

IĊ-CHAIRPERSON: Martin Cassar.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Nixtieq ngħid ukoll li għandha ssir edukazzjoni fl-iskejjel u mhux kif tidħol is-sixth form kulħadd jibda jgħidlek kontra d-drogi.

Anke meta wieħed ikun għadu żgħir għandu jingħata ċertu edukazzjoni dwar id-droga.

Jien kont fi skola tal-Knisja u tista' tgħid li qatt ma qalulna xejn dwar id-drogi.

Biex ngħid hekk, wieħed lanqas biss ikun jaf x'inhuma.

IĊ-CHAIRPERSON: Personalment, din li qed tgħid qed naraha ftit stramba, imma dan huwa li qed tgħid inti.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Dwar drogi, ftit ħafna kienu jgħidulna.

Niftakar li darba kellna laqgħa, pero' barra minn dik il-laqgħa, xejn aktar.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiena naf li l-Aġenzija sedqa u l-Caritas jagħmlu anke live-ins u weekends għal żgħażagħ li qegħdin fil-Form IV.

Dawn huma programmi li jsiru b'mod regolari.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Jien qed ngħid għal meta kont l-iskola sekondarja jien.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

Michael Asciak xtaq jgħid xi ħaġa, pero' qabel xejn nitlobkom tkunu fil-qosor ħafna għax għad baqgħalna nisimgħu lir-rappreżentanti tal-Malta Hotels and Restaurants Association, l-Alternattiva Żgħażagħ u lil Dr John Cachia u Dr Malcolm Micallef.

Nixtieq li llum nisimgħu lil kulħadd.

MICHAEL ASCIAK: Fl-isfera li kien qiegħed ikellimkom il-Ministru Gonzi fejn staqsiekom x'miżuri tixtiequ taraw fil-postijiet fejn qed isiru d-discos, kieku intom kontu ministri ta' l-edukazzjoni u ta' l-affarijiet soċjali, f'dak li għandu x'jaqsam ma' l-edukazzjoni fl-iskejjel u f'dak li għandu x'jaqsam ma' l-edukazzjoni tal-ġenituri tagħkom, x'miżuri kontu ddaħħlu?

X'miżuri tixtiequ taraw li jidħlu fis-syllabus nazzjonali tagħkom, bħala extracurricular activities fl-iskejjel, u bħala attivitajiet għall-ġenituri tagħkom?

IS-SUR DAVID ABELA: Miżura li tista' tgħin din il-problema hija li tgħallem lill-ġenituri kf jistgħu jindunaw jekk it-tfal tagħhom humiex qegħdin jieħdu d-droga.

Wieħed jinduna li bniedem qed jieħu d-droga, kemm dak il-ħin li jkun ħadha, kif ukoll wara.

Trid tgħallem lill-ġenituri taż-żgħażagħ kif jindunaw li uliedhom qed jieħdu d-droga u jekk ikun hemm bżonn anke jiċċekkjawlhom u jagħmlulhom xi testijiet.

Żgur li kif il-ġenituri se jkollhom l-inqas ħjiel li t-tfal tagħhom qed jieħdu d-droga, se jagħmlu minn kollox biex ma jħalluhomx ikomplu sejrin f'dik it-triq.

Jiġifieri jekk il-ġenituri jkunu jistgħu jgħarfu x'inhuma jagħmlu eżatt iż-żgħażagħ tagħhom u mhux sempliċement ħarġu għal party u ġew lura u ma tawx kas aktar, żgur li mhux se jħalluhom jimxu f'dik it-triq.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Naħseb li miżura oħra tajba hi li fil-party stess jitwaħħlu ċertu posters.

Per eżempju meta l-programm ''Xarabank'' kien dwar dan is-suġġett, kien hemm xi ħadd li semma li għandhom jitwaħħlu posters li jgħidu: ''Rave yes, drugs no''.

Fl-opinjoni tiegħi din hija wkoll ħaġa sabiħa.

Dan huwa pass 'l quddiem.

Hawn Malta kulħadd għadu bil-mentalita' magħluqa li kif wieħed isemmi d-drogi, jibdew iħarsu lejh bl-ikrah.

L-istess jiġri dwar is-sess.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri inti taħseb li l-fatt li jeħel poster mal-ħajt li jgħidlek: ''Rave yes, drugs no,'' lilek se jinfluwenzak?

Taħseb li poster bħal dan se jinfluwenza liż-żgħażagħ biex ma jeħdux drogi?

IS-SUR DAVID ABELA: Dan l-istess bħal fil-każ tar-reklami.

Ir-reklami mhux bilfors jinfluwenzaw lil kulħadd imma lil ċertu nies se jinfluwenzahom żgur.

Trid tibda bil-mod.

IĊ-CHAIRPERSON: Dr Francis Agius, xtaqt tagħmel l-aħħar kumment?

FRANCIS AGIUS: Taħsbu li dawn is-suġġerimenti li qegħdin tagħmlu se jiġu aċċettati mill-komunita' li jiffrekwentaw dawn il-postijiet?

Għaliex inkella inutli nagħmlu regolamenti jekk mhux se jiġu aċċettati b'mod li jistgħu jiġu mħarsa.

Taħsbu li dak li qed tgħidu intom jirrappreżenta dak li jixtiequ li jsir min imur fir-rave parties?

Intom kontu kapaċi titkellmu fuq dawn l-affarijiet imma jien ċert li hemm ħafna li jattendu dawn il-parties li m'humiex aware ta' ħafna mill-affarijiet li qegħdin ngħidu hawnhekk.

IS-SUR MARTIN CASSAR: Sakemm l-affarijiet isiru kif għandhom isiru u mhux b'ħafna esaġerazzjonijiet, bħal ngħidu aħna internal searches li mn'Alla ma jsirux, … Jien naħseb li ċertu affarijiet għandhom isiru imma jsiru b'mod tajjeb.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri intom tapprezzaw li jkun hemm numru ta' regolamenti.

IS-SUR DAVID ABELA: Iva, tajjeb li jkun hemm regolamenti.

Jien naħseb li ħafna min-nies li jieħdu d-droga ma jafux x'inhuma l-konsegwenzi ta' wara u dan minħabba nuqqas ta' tagħlim.

FRANCIS AGIUS: Qed nipprova nqabbel is-sitwazzjoni mal-football fejn għandna l-hooliganism.

Ovvjament ma nneħħux il-football, imma nneħħu l-hooligans.

Intom qed tagħtuna messaġġ biex ma nneħħux ir-rave parties imma nneħħu lil min qiegħed iħammeġ ir-rave parties, allura t-task tagħna hu li nagħmlu r-rave parties aktar indaf.

Sadanittant għandna l-Assistent Kummissarju li qiegħed jgħidilna li minkejja li kellna mewt, ħadd ma jikkopera biex nagħrfu min huma dawn il-''hooligans'', biex insejħilhom hekk.

Jien naħseb li a point to ponder upon huwa li jekk mhux se jkun hemm kif se nagħrfu dan il-high risk group m'aħniex se naslu.

Naħseb li aħna rridu nagħrfu u napprezzaw li veru hawn min imur f'dawn il-parties biex ġenwinament jieħu pjaċir, pero' jekk ma nagħrfux dan il-high risk group mhux se jirnexxielna .… Kif qal l-Onor.

Gonzi, fir-rave parties mietu n-nies; mhux eżattament hemm biss imma l-użu ta' l-ecstasy huwa assoċjat ma' dawn il-parties.

Biex imut bniedem sinjal li jkun hemm abbuż enormi.

Din tirrifletti ruħha f'kull sitwazzjoni.

Per eżempju, l-mewt ta' bniedem f'inċident tat-traffiku tirrifletti f'ħafna inċidenti li ma jwasslux għal mewt imma jwasslu għal korrimenti li ma tantx nitkellmu fuqhom.

Qed nitkellmu fuq imwiet u għadna ma nafux in the long term x'effetti t-teħid ta' l-ecstasy se jkollu fuq is-soċjeta' Maltija.

IĊ-CHAIRPERSON: Nerġa' nitlob lill-kelliema jżommu fil-qosor ħafna għax inkella ma nilħqux nisimgħu lil kulħadd.

Diġa' talbitni tintervjeni l-Onor.

Rita Law, talabni l-Onor.

Mario Galea u issa qiegħed jitlobni wkoll l-Onor.

Jiddispjaċini li jkolli ngħid "le" lil kulħadd għaliex aħna l-membri parlamentari għandna mezz kif nerġgħu niltaqgħu.

Nhar it-Tlieta se jkun hawn laqgħa oħra ta' dan il-grupp, u allura llum se nħallu l-ispazju għall-mistiedna.

Nirringrazzjakhom.

L-Onor.

MARIE LOUISE COLEIRO: Nixtieq nagħmel mistoqsija lil dawn iż-żgħażagħ li mhux se jkunu magħna l-ġimgħa d-dieħla.

Jien ma nafx kemm ilkom is-sixth form, imma matul dan iż-żmien - qed tgħidu li ilkom sentejn - x'tip ta' laqgħat kellkom fuq awareness dwar l-abbuż tad-droga?

IS-SUR MARTIN CASSAR: Jiena ilni l-Junior College tliet snin u din is-sena l-ewwel darba li bdew jgħidulna xi ħaġa fuq id-droga.

L-ewwel darba li kellna xi ħaġa konkreta dwar id-droga.

IĊ-CHAIRPERSON: David, inti qed tgħid li ssemmiet is-sena l-oħra wkoll?

IS-SUR DAVID ABELA: Le, l-ewwel darba li smajna dwarha kienet din is-sena.

IĊ-CHAIRPERSON: U b'liema mod issemmiet din is-sena?

IS-SUR MARTIN CASSAR: Illum.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri meta ġejna aħna?

IS-SUR DAVID ABELA: Eżatt.

Meta ġejtu intom.

MARIE LOUISE COLEIRO: Jiġifieri fis-sixth form qatt ma kien hemm programm b'sensiela ta' exchanges formali fuq dan is-suġġett?

Naħseb li dan huwa punt importanti li tajjeb li jagħtu kasu l-Caritas u l-Aġenzija sedqa.

Hawnhekk issemmiet ħafna drabi l-ħtieġa ta' edukazzjoni u ta' tkabbir ta' kuxjenza fuq dawn l-affarijiet fost iż-żgħażagħ u m'hemmx dubju li dan huwa livell li rridu nikkonċentraw fuqu.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjakhom.

Nixtieq issa nsejjaħ lir-rappreżentant tal-Malta Hotels and Restaurants Association.

Jidher li mhux qiegħed hawn u allura nistieden lil Dr John Cachia u lil Dr Malcolm Micallef jingħaqdu magħna.

Dawn stedinnihom wara li fis-sessjoni l-oħra Dr Farrugia kien qal liċ-Chairperson li kienet hawn dakinhar, l-Onor.

Dolores Cristina, li dawn iż-żewġ tobba jista' jkun li kellhom xi informazzjoni li setgħu b'xi mod jgħadduha lil dan il-Kumitat.

IT-TABIB JOHN CACHIA (Aġent Tabib Ewlieni tal-Gvern) L-ewwel punt li xtaqt nagħmel huwa li ladarba qed nitkellmu fuq regolamenti ta' dan it-tip ifisser li diġa' qegħdin fl-area ta' harm reduction, u rridu nkunu konxji li qegħdin nitkellmu f'dan l-ambitu.

Ħa niġi għall-punti li ġew offruti għar-riflessjoni tagħna u naraw x'jolqotna min-naħa ta' saħħa pubblika.

Dwar il-premises, naħseb li rridu niffokaw ftit aħjar fuq il-postijiet fejn isiru dawn l-attivitajiet, irridu naraw il-kobor ta' dawn il-postijiet, il-ventilazzjoni reali, reali mhux apparenti, li hemm u t-temperatura interna f'dawn l-ambjenti.

M'għandniex biss nikkonsidraw it-terminu ta' persuna għal kull 0.5 metru kwadru, għax persuna għal kull 0.5 metru kwadru tista' tkun tajba for a fully air conditioned environment, waqt li f'environment b'inqas ventilazzjoni, naħseb li l-measure irid ikun differenti.

Jien m'iniex awtorita' biex nitkellem fuq dawn l-affarijiet, hawn periti u nies li jifhmu ferm aktar minni fuq dawn l-affarijiet, pero' ċertament irridu nħarsu lejn dan il-qies mhux biss bħala regolament fiss imma li jiddependi ħafna mil-livell ta' umdita', ventilazzjoni, eċċ, li jkun hemm fil-post.

Nixtieq nagħmel punt importanti fuq il-kwestjoni ta' temperature control.

Waħda mill-problemi li għandek bl-ecstasy u ż-żfin, hija l-body temperature, jiġifieri t-temperatura attwali tal-ġisem li togħla.

Il-kwestjoni tat-temperature control huwa l-iktar aspett importanti f'dak kollu li qegħdin ngħidu.

Din tiddependi mit-temperatura ta' l-ambjent, minn kemm għandek fluwidu fil-ġisem u mill-ventilazzjoni tal-post.

Jiġifieri rridu niffokaw fuq dawn l-affarijiet kollha biex l-ambjent innifsu fejn isiru dawn l-attivitajiet ikun wieħed safe.

Punt ieħor li nixtieq nagħmel huwa dwar il-fresh water fountains.

Il-Kunsill tas-Saħħa kien ħa pożizzjoni dwar din il-kwestjoni u għamel rappreżentazzjoni ma' l-awtorita' tal-Pulizija.

Iva, din hija kwestjoni ta' enforcement.

Aħna rridu naraw li l-fresh water fountains ikunu hemm f'numru adegwat, qegħdin jaħdmu u huma readily available u mhux qegħdin fit-toilets fejn ikun hemm queue sħiħ għalihom.

Nixtieq nagħti ftit figuri bħala indikazzjoni.

Ġo fabbrika, Dr Micallef, ikkorreġini jekk żbaljat, nesiġu li jkun hemm toilet u fresh water supply, vit, għal kull 30 ħaddiem.

M'aħniex qed nesiġu dawn it-tip ta' livelli imma jeżistu guidelines.

M'hemmx għalfejn nagħmlu water fountain for every 30 persons li jmorru ġo rave party, imma li kif smajna hawn ġew ikun hemm żewġ water fountains għal 1,100 ruħ … Allura dawn baqgħu għaddejjin right through, l-erba' sigħat tal-party kollu?

Ġew replenished tul il-party?

IĊ-CHAIRPERSON: Iktar minn erba' sigħat!

Xtaqt ngħid xi ħaġa wkoll dwar il-medical team.

Medical teams jiswew, pero' la qed nitkellmu fuq medical teams naħseb li l-problema rridu naffrontawha minn punto di vista differenti.

Smajna li d-Dipartiment tas-Saħħa, jew xi ħadd min-naħa tagħna, għandu jipprovdi dan it-tip ta' servizz.

Ma jistax ikun li dawn it-tip ta' l-affarijiet jiġu mitfugħa fuq id-Dipartiment tas-Saħħa.

Għandu jkun hemm first aid teams, pero' d-Dipartiment tas-Saħħa ma jistax jerfa' responsabbilta' li jagħmel manning u jattrezza rave parties bl-istaff tiegħu, la bil-ħlas u lanqas mingħajr ħlas.

Naħseb li nkunu qegħdin nitfgħu onus fuq id-dipartiment li għandu affarijiet ħafna iktar importanti x'jagħmel f'dan it-tip ta' xogħol.

IĊ-CHAIRPERSON: Hawn xi ħadd li jixtieq jagħmel xi mistoqsija?

MICHAEL FARRUGIA: Punt li ssemma hawnhekk kien dwar is-sound.

Jiena naħseb li in the long term, il-fatt li wieħed jisma' sound għoli ġimgħa wara ġimgħa, jista' jkollu effett fuq is-smiegħ ta' l-individwu.

Jien naf illi kull post huwa differenti mill-ieħor, fis-sens li s-sound ivarja skond l-ispazju u l-kobor li hemm, pero' huwa fatt ukoll li m'hijiex l-ewwel darba li diversi żgħażagħ, kważi bħala pika bejniethom, jersqu ħafna viċin l-ispeakers li jkun hemm.

Hemm xi livell ta' decibels per square metre li għandu jiġi rakkmandat min-naħa tad-Dipartiment tas-Saħħa?

IĊ-CHAIRPERSON: Nixtieq ngħaqqad ukoll, ma nafx jekk kenitx l-effett tas-sound jew l-effett tal-mużika, ma' dak li qal wieħed miż-żgħażagħ meta qal li jekk twaqqaf il-ħoss b'mod ħesrem, dawn jitħawwdu.

IT-TABIB JOHN CACHIA: Aħna nafu li sound għoli ħafna u psychedelic lights żgur li jaffettwaw l-elettriku tal-moħħ u nafu li jista' jkollok epileptic fits f'dawn it-tip ta' ambjenti.

Issa jista' jkun hemm nies li jkunu suxxettibbli għal dawn l-affarijiet, allura a sudden deceleration, bħalma hija sudden deceleration of sound tista' tipproduċi dawn it-tip ta' effetti fuq il-moħħ.

Il-kwestjoni ta' noise pollution hija kwestjoni diffiċli għaliex it-tolleranza għas-sound hija soġġettiva, m'hijiex l-istess għal kull persuna.

L-istess bħalma kien qed jissemma ftit ilu li pillola waħda tista' toqtol bniedem, waqt li ħaddieħor jista' jieħu għaxar pilloli u ma joqtluhx.

Qabel xejn, tajjeb li ngħid li pillola għal xejn hija dejjem ħażina.

Personalment, li tieħu pillola biex tieħu gost, jien ma nifhimiex.

Nixtieq inżid xi ħaġa ma' dak li għedt fuq harm reduction għax naħseb li l-punt importanti li rridu nitkellmu fuqu huwa l-promozzjoni tas-saħħa.

Qed nitkellmu fuq kultura ta' rave nadif, jew kultura ta' rave aċċettabbli, pero' hemm kulturi differenti li jistgħu jinħolqu fil-pajjiż.

Fejn huma, u x'ġara mill-kultura tat-teatru, taċ-ċinema, tal-palk, ta' l-isport u tal-youth centres li huma assoċjati biss mal-Knisja?

X'ġara mill-kultura tal-baned tal-festa u l-kultura ta' l-organizzazzjoni ta' attivitajiet soċjali fl-irħula u fl-ibliet tagħna?

X'ġara mill-kultura tal-partiti politiċi li għandhom sezzjonijiet fid-diversi lokalitajiet ta' Malta u Għawdex?

Dawn fejn qegħdin biex jipprovaw joħolqu kultura differenti u alternattivi differenti ta' divertimenti għaż-żgħażagħ tagħna?

Jien mhux qed neskludi rave parties nodfa, imma ejja nibdew nitkellemu fuq kultura differenti.

IĊ-CHAIRPERSON: L-Onor.

MARIE LOUISE COLEIRO: Il-clubs u d-discos huma b'xi mod klassifikati?

Inti staqsejt kif jista' jkun hemm żewġ water fountains biss għal 1,200 ruħ u semmejt anke l-ispazju, il-ventilazzjoni eċċ, issa d-Dipartiment tas-Saħħa jikklassifikawhom id-discos u clubs?

MARIE LOUISE COLEIRO: Jiġifieri lanqas il-clubs.

Aħna qed nitkellmu fuq parties |i normalment ma jsirux fin-normal discotheques, fil-clubs stabbiliti, iżda li jużaw stabbilimenti oħra.

IT-TABIB JOHN CACHIA: Il-kwestjoni kollha hija li rridu nippruvaw naslu flimkien ma' min hu responsabbli biex joħroġ il-permessi għal dawn it-tip ta' attivitajiet, għal-linji gwida ta' x'għandu jkun hemm.

Jiena semmejt l-eżempju tal-fabbriki li jrid ikollhom toilet u vit għal kull 30 ħaddiem, issa jekk dan il-kumitat jew il-Ministru ta' l-Intern, jew ministru ieħor għandux jirrakkmanda li għal kull 30 persuna jkun hemm water fountain … M'iniex qed nesiġi hekk, pero' naħseb li numru iktar adegwat minn tnejn għal kull elf persuna, is more than reasonable.

MARIE LOUISE COLEIRO: Ma taħsibx li anke d-diskoteki għandhom ikunu regolati bi standards?

IT-TABIB JOHN CACHIA: Jiena naħseb li dawn it-tip ta' standards għandhom japplikaw għall-postijiet ta' divertiment kollha bħalma japplikaw il-fire fighting measures.

IĊ-CHAIRPERSON: Mr Philip Fenech, donnok tixtieq tgħid xi ħaġa.

Jimporta tiġi hawnhekk għaliex inkella dak li tkun qed tgħid tkun qed tgħidu għalxejn.

IS-SUR PHILIP FENECH (President, Hospitality and Leisure Division, General Retailers and Traders Union): Xtaqt nirrispondi għal dak li għadha kemm staqsiet l-Onor.

Iva, hemm kondizzjonijiet għal postijiet ta' divertiment.

Per eżempju, biex ikun hemm amplified music, il-post irid ikun airconditioned u sound proof u jrid ikollok extraction.

Jiġifieri dawn il-kondizzjonijiet kollha qegħdin hemm.

Fejn se jkollok ċertu mużika li se tiġġenera ċertu enerġija, dawn il-kondizzjonijiet iridu jkunu mħarsa inkella ma jinħariġx il-permess.

IS-SUR PHILIP FENECH: Hemm kondizzjonijiet fuq sanitary facilities imma mhux fuq water fountains.

Dik hija kondizzjoni ġdida.

Sinjura President, għandi paper maħruġa mil-London Drug Policy Forum li jisimha ''Dance till Dawn Safely'' li tindirizza dawn l-argumenti kollha from A to Z u jekk darb'oħra jkolli ċans, nerġa' nagħmel preżentazzjoni għaliex l-aħħar darba għamilt preżentazzjoni pjuttost ta' malajr.

Naħseb li qed induru u nduru u għalkemm qed nagħmlu punti validi, finalment it is a managerial decision.

Jien naħseb li rridu nagħmlu bħal barra minn Malta fejn waslu biex għamlu dawn il-kondizzjonijiet u ħarġu sistema ta' regolamenti li jħarsu lejn dawn il-problemi ta' safety u li m'humiex ideat arkajiċi imma huma ideat prattiċi ħafna.

IĊ-CHAIRPERSON: Mr Fenech, ma naħsibx li se jkollna ċans nerġgħu niltaqgħu darba oħra, pero' jekk tista' tibgħatilna xi ħaġa bil-miktub sa nhar it-Tlieta, aħna nikkonsidrawha.

L-ewwel se nsejjaħ lil Dr Michael Asciak u mbagħad lil Dr Jean Pierre Farrugia.

Nerġa' nitlobkom iżżommu fil-qosor kemm jista' jkun għaliex għad irridu nisimgħu lill-Għaqda Alternattiva Żgħażagħ.

MICHAEL ASCIAK: Dr Cachia, hawnhekk issemmew kemm first aid group u kemm grupp mediku li m'humiex l-istess.

Fl-opinjoni tiegħek, taħseb li l-mortalita' tista' tonqos jekk f'dawn il-parties ikun hemm grupp mediku?

Jien m'iniex qed ngħid grupp mediku provdut mid-Dipartiment tas-Saħħa, pero' persuna kwalifikata li tista' tagħmel interventi fuq individwi.

Taħseb li bil-preżenza kontinwa ta' grupp mediku, jiġifieri tabib u nurse, il-mortalita' tonqos?

IT-TABIB JOHN CACHIA: Din hija domanda ftit diffiċli biex tirrispondiha.

Jekk il-problema hija kwestjoni ta' temperature control u temperature tollerance, ikollok kemm ikollok tobba, diffiċli biex tagħmel azzjoni.

Il-kwestjoni jekk għandux ikun tabib jew first aider, naħseb li iva, jekk ikun hemm medical team, hemm ċans aħjar, pero' ma nistgħux ninħbew wara a medically led team or a first aid team biex naħarbu mir-responsabbilta' li jkollna a safe environment.

M'hijiex kwestjoni li għax għandek tabib tista' sserraħ moħħok u tista' tagħmel li trid.

L-ambjent irid ikun conducive biex l-affarijiet isiru kif għandhom isiru.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Dr Cachia, jekk fid-Dipartiment ta' l-Emerġenza jidħol żagħżugħ li jkollu sintomi li b'xi mod jistgħu jkunu relatati ma' l-użu ta' l-ecstasy … L-aħħar darba min-naħa tal-Pulizija smajna li għad m'għandniex ċertu testijiet, imma min-naħa tad-Dipartiment tas-Saħħa, hemm testijiet biex wieħed ikun jista' jsir jaf ...?

IT-TABIB JOHN CACHIA: Le, id-diffikulta' hija li dawn id-designer drugs u mediċinali ta' dan it-tip … Jien qed nisma' li hawn xi ħaġa, flat liners, li huma 50 darba iktar qawwija.

Din m'hijiex ċajta.

IT-TABIB JOHN CACHIA: Allura jiena naħseb li l-kultura alternattiva, il-kultura taż-żgħażagħ u ż-żgħar tagħna li jgħidu ''le'' u ''le'' u jibqgħu jgħidu ''le'' u ''le'' għal dawn it-tip ta' affarijiet ma nistgħux ma nisħqux fuqha.

Aħna lkoll għandna tfal bejn wieħed u ieħor fl-eta' ta' l-adoloxxenza jew ta' eta' żgħira u l-kultura li ngħidu ''le'' u ''le'' u li dawn iż-żgħażagħ jibqgħu jgħidu ''le'', ''le'' u ''le'' u nibqgħu nenforzaw dik il-''le'' fiż-żgħar tagħna, ma nistgħux nieqfu nisħqu fuqha.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Il-punt l-ieħor li xtaqt nagħmel huwa li anke t-tobba tal-familja għandhom jiġu alerted iktar, fis-sens li hemm ċertu sintomi li jindikaw li seta' kien hemm abbuż għal din it-tip ta' droga.

Naħseb li t-tobba fid-Dipartiment ta' l-Emerġenza huma alerted, hux hekk?

IT-TABIB JOHN CACHIA: Ħafna, u nieħu l-punt tiegħek biex naraw jekk forsi ma l-Aġenzija sedqa nistgħux nippreparaw leaflet ...

IĊ-CHAIRPERSON: L-Aġenzija sedqa qed jgħidu li diġa' bdew jaħdmu dwar dan, pero' jiena naħseb li m'hijiex biss is-sezzjoni medika li għandha tiġi alerted imma huma l-għalliema, il-ġenituri u kull min b'mod dirett jew aċċidentali jaħbat ma' żgħażagħ li jistgħu jkunu fir-riskju.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Il-problema hi li meta t-tabib jeżamina pazjent, jistrieħ ħafna fuq l-istorja u jekk wieħed jiġi quddiemu b'deni, faċilment jista' jaħseb li huwa virus.

IĊ-CHAIRPERSON: Nifhmek Onor. Farrugia, pero' jekk verament irridu nħallu effett fuq iż-żgħażagħ tagħna, naħseb li kulħadd għandu jiġi alerted.

Nirringrazzjakom u issa nsejjaħ lir-rappreżentant ta' l-GĦaqda Alternattiva Żgħażagħ.

IS-SUR BRIAN HORN (GĦaqda Alternattiva Żgħażagħ): Xtaqt nagħmel żewġ punti qosra.

Malta hija gżira u allura żewġ rotot biss hemm biex id-droga tkun tista' tidħol f'pajjiżna, jew mill-baħar jew mill-ajru.

Aħna nemmnu li jrid ikun hemm enfasi biex in the first place id-droga ma tidħolx u allura wieħed ma jkunx jista' jiġri biha f'Malta.

It-tieni punt li xtaqt nagħmel huwa dwar spazju.

It-tabib ta' qabli qal li hu ma jħossux kwalifikat biex jitkellem fuq dan l-aspett, lanqas jien ma jien kwalifikat, pero' aħna ż-żgħażagħ inħossu li l-0.5 square metres per person, anke jekk tiġi rispettata, f'sitwazzjonijiet normali diġa' huwa ftit.

Ikun hemm wisq affollament, anke jekk ma tikkonsidrax l-alkoħol u l-possibbilta' ta' droga.

Aħna nħossu li din l-area per person, żgur li ma tgħinx is-sitwazzjoni, anzi tagħmel is-sitwazzjoni ħafna agħar.

Barra minn hekk għandna dubji serji kemm wara kollox l-organizzaturi ġenwinament jirrispettaw dan il-punt għax normalment in-numru ta' persuni f'dik l-area jkun aktar minn hekk.

Tifhimha li l-organizzaturi jridu jagħmlu l-flus imma mhux akkost li jagħmlu l-flus ibati l-individwu.

Kif diġa' għedt, għandna dubji serji kemm dan il-punt qed jiġi rispettat imma anke kieku kellu jiġi rispettat, aħna xorta waħda naħsbu li żewġ persuni f'kull metru kwadru, f'dawk il-kondizzjonijiet, hija ħażina fiha nnifisha.

Bniedem taħt l-effett ta' alkoħol jew tad-droga, żgur m'intix qed tgħinu f'dik is-sitwazzjoni.

Aħna nixtiequ naraw li jkun hemm kontroll sabiex ma titħallix daqstant densita' ta' nies f'dawn il-postijiet.

Veru li se jbatu l-organisers minn din il-miżura, pero' se jiggwadanja l-individwu u għalina l-individwu huwa kollox.

Dawn kienu ż-żewġ punti li xtaqt nagħmel, Sinjura President.

IĊ-CHAIRPERSON: Grazzi.

Hawn xi ħadd li jixtieq jagħmel xi mistoqsija?

L-Onor.

MICHAEL FARRUGIA: Waqt id-diskussjoni qam punt, forsi pjuttost punt tekniku, u naħseb li biex il-Kumitat ikun iggwidat aħjar, darb'oħra tajjeb li jkollna opinjoni ta' perit dwar il-kwestjoni ta' spazju relatata ma' 0.5 square metres per person.

Naħseb li għandna nidentifikawlu minn qabel x'inhija l-problema li qamet hawnhekk ħalli mbagħad inkunu nistgħu neżawraw dan il-punt.

Nitlob lil dik il-persuna li qed tagħmel sinjal li tixtieq titkellem tingħaqad magħna mal-mejda.

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI (Deejay): Jiena deejay u llum il-ġurnata qed nipproduċi din it-tip ta' mużika u se nibda wkoll norganizza parties.

Jien mhux se nitkellem min-naħa ta' organizzazzjoni għaliex għadni qatt ma organizzajt party, pero'

hawnhekk kulħadd qiegħed jgħid li r-rave music għandha x'taqsam mad-droga, u għalhekk nixtieq nistaqsi għal liema raġuni qegħdin ngħidu hekk.

Jiġifieri qegħdin ngħidu li t-teknika ta' kif inhi magħmula l-mużika ġġiegħlek tieħu d-droga?

IĊ-CHAIRPERSON: Ma nafx; pero' ħalli nikkwotalek xi ħaġa.

Aktar kmieni l-Onor.

Jean Pierre Farrugia ikkwota xi ħaġa li nkitbek l-Amerka, issa jiena ħa nikkwota xi ħaġa li ġiet ippreżentata lil dan il-kumitat il-ġimgħa l-oħra.

Il-kitba li se nikkwota minnha ħarġet mill-Universita' ta' Manchester u tgħid hekk:

Dan huwa studju li sar minn senior research fellow fid-Department of Social Policy and Social Work ta' l-Universita' ta' Manchester.

Jiġifieri dan ma sarx minn xi ħadd kwalunkwe imma minn xi ħadd illi huwa konxju ta' l-affarijiet.

Hawn artiklu sħiħ dwar dan, pero' I highlighted certain parts waqt li kont qed naqrah.

Din hija l-interpretazzjoni ta' fellow minn Manchester University.

Issa fellow m'huwiex xi ħadd kwalunkwe u dan qed jagħti din id-definizzjoni ta' x'jiddistingwi rave party minn kull party jew attivita' oħra.

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Pero' qed isemmiehomlok waħda waħda.

Mhux qed jgħidlek illi l-mużika hija dik ix-xi ħaġa li ġġiegħlek tieħu dik id-droga.

IĊ-CHAIRPERSON: Jien qed nikkwota.

L-ewwel qrajtha bl-Ingliż biex żgur ħadd ma jgħid illi qed ngħawweġ il-fatti, u issa se ngħidha bil-Malti.

Dawn il-parties jistgħu jiġu distinti mit-tip ta' mużika li tindaqq, mid-droga li tittieħed u jsemmi b'isimha l-ecstasy, u mill-mod kif iġibu ruħhom min imur dawn il-parties, li hawnhekk qed isejħilhom ravegoers.

Imbagħad iktar 'l isfel jgħidlek x'inhi din il-behaviour tar-ravegoers.

Dan jgħid li minħabba li n-nies ikunu tant f'xulxin - donnu huwa neċessarju li jkun hemm din il-prossimita' fejn in-nies ikunu jmissu ma' xulxin - u minħabba din it-tip ta' mużika, l-apparenza tista' taraha minħabba li dawn tant ikunu viċin xulxin illi l-għaraq, il-mod kif jgħawwġu wiċċhom - u hawnhekk iż-żagħżagħ esprimew ukoll illi raw ħafna uċuħ koroh .… L-uċuħ koroh huwa l-effett tad-droga.

Dan kollu qed jiġi esperjenzat waqt ir-rave parties.

Naturalment tistgħu ma taqblux miegħi, imma ...

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Jiena l-ewwel wieħed li ma naqbilx.

Barra li jien indoqq f'dawn illi qed tgħidilhom rave parties, indoqq ukoll fil-clubs u nqis lili nnifsi bħala wieħed illi ndoqq it-techno.

Issa jekk se mmur indoqq fi club, mhux se ndoqq mużika kummerċjali, kif tissejjaħ il-mużika l-oħra.

Jiġifieri fi club u f'party, l-istess mużika se ndoqq.

Jiena għandi sett u ndoqq dak is-sett kull fejn immur.

L-istess bħal m'hu kantant.

Meta kantant se jmur ikanta, mhux se jkanta d-diski ta' ħaddieħor, imma se juri l-abilita' tiegħu .…

IĊ-CHAIRPERSON: Okay, fine.

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Jiġifieri l-parties u d-discos huma l-istess ħaġa.

IĊ-CHAIRPERSON: Aħna m'aħniex qegħdin ngħidu … Allura flok insejħulu disco, insejħulu rave disco, jekk tindaqq dik it-tip ta' mużika u jsiru l-istess affarijiet.

Flok noqogħdu ngħidu jekk hux party jew disco, nużaw il-kelma rave, jekk dik it-tip ta' mużika tipproduċi dak it-tip ta' effett.

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Jiena qiegħed nagħmel din il-mużika u għal din il-mużika jintużaw l-istess strumenti li jintużaw għal mużika oħra.

Biex taħdem il-mużika, għandek bżonn baseline, drum beat u ħafna affarijiet oħra biex timla', u biex nagħmlu din il-mużika, aħna nużaw l-istess affarijiet bħal ma tintuża għall-mużika oħra.

Jiena ilni għaxar snin indoqq, minn mindu beda l-house fl-aħħar tas-snin tmenin, u jiena ndoqq din il-mużika kuljum għax biex iżżomm xogħlok trid tittrenja.

Allura jiena bniedem illi qiegħed overdosed?

Jiena naħseb illi hawn nies bħali li verament iħobbu l-mużika u minħabba ħaddieħor illi qiegħed jiġi...

IĊ-CHAIRPERSON: Xi ħadd miż-żgħażagħ illi ltqajna magħhom semma proprju l-baseline.

Dan qal li jħoss li l-istess ritmu, il-baseline, jaffettwalu l-widna.

Dan qalu żagħżugħ illi jieħu pjaċir jisma' din it-tip ta' mużika, jiġifieri ma kienx xi ħadd illi bħali jiddejjaq jisma' din it-tip ta' mużika.

Issa inti semmejt illi jintużaw l-istess strumenti.

Naturalment hawn diversi tip ta' strumenti u jekk tużahom f'diversi modi - jien ma nifhem assolutament xejn dwar dan - jagħtuk ħoss differenti.

U r-rhythm, il-beat, jagħmel xi effett, jagħmel xi differenza?

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Għalina jagħmel effett, jagħti effett li d-diska hija sabiħa.

Għalhekk inti għandek tipi ta' mużika differenti.

Kieku ma jsirux dawn l-affarijiet, kieku hawn tip ta' mużika waħda.

IĊ-CHAIRPERSON: Jiġifieri inti taħseb illi din it-tip ta' mużika ma tħallix effett.

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Fl-opinjoni tiegħi, ma tħallix effett.

Aktar kmieni xi ħadd semma l-ambulanza u qal li għax ikun hemm ambulanza waqt il-party forsi qed tistieden xi ħaġa.

Allura bl-istess argument, waqt logħba football qegħdin jistiednu l-periklu għax dejjem ikun hemm ambulanza?

IĊ-CHAIRPERSON: Pero' r-rappreżentant tar-Red Cross qal illi huma ma jkunux hemm biss minħabba d-drogi imma għaliex bħal f'kull attivita' ta' massa jista' jkun hemm diversi inċidenti, per eżempju, xi ħadd iħossu ħażin minħabba għejja fiżika, jew xi ħadd jiżloq jew jaqsam idejh fuq ħġieġa ta' xi flixkun imkisser.

Jiġifieri t-team mediku mhux qiegħed hemm biss minħabba l-ecstasy imma anke minħabba inċidenti oħra li jistgħu jinqalgħu fejn jinġabru ħafna nies.

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Hawn min jgħidlek li aħjar jinqatgħu dawn ir-rave parties, pero' l-argument huwa li minkejja li hawn ħafna serq, ma nagħlqux il-ħwienet imma nippruvaw nedukaw lin-nies.

Jiena nista' ngħid illi naf nies illi għamlu l-programm tal-Caritas u wara jgħidulek kemm hi sabiħa l-ħajja.

Jien naħseb li aħjar mill-edukazzjoni m'hawn xejn.

Grazzi.

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzjak.

L-Onor.

Jean Pierre Farrugia, u mbagħad nagħlqu d-diskussjoni għax sar il-ħin.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Nhar l-Erbgħa inzertajt kont qed insegwi programm fuq stazzjon tat-television fejn kien hemm intervista miegħek u inti għedt li kont l-Olanda.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Staqsewk attendejtx xi rave party hemmhekk, hux hekk?

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Jiena dak inhar ma attendejtx rave party, pero' daqqejt barra minn Malta.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Qed ikun hawn ħafna Maltin illi jmorru l-Olanda fejn huwa magħruf li tiġi manifatturata ħafna l-ecstasy underground?

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Jien naħseb li n-nies ma jmorrux l-Olanda minħabba r-rave parties.

Min imur barra minn Malta għar-rave parties, imur il-Ġermanja jew l-Ingilterra għax dawk huma l-iżjed żewġ pajjiżi magħrufa għar-rave parties.

Per eżempju fil-Ġermanja isir l-ikbar love parade party, fejn kontra dak li konna qegħdin ngħidu aktar kmieni, dan ma jsirx fil-magħluq iżda jsir fil-miftuħ.

JEAN PIERRE FARRUGIA: U qed ikun hemm ħafna Maltin għalihom?

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Iva, jitilgħu ħafna u kull sena jiżdiedu.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Mill-esperjenza tiegħek, barra minn Malta, qegħdin jittieħdu xi miżuri kontra t-traffikar ta' l-ecstasy illi jistgħu wkoll jittieħdu hawn Malta iżda li mhux qed jittieħdu?

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Personalment jien rajt li jitqassmu hand-outs dwar dan is-suġġett u jien naqbel ma' dan.

Naf illi jekk teħodhom wieħed jista' jidher ikrah, pero' jiena nemmen illi kulħadd jista' jiżbalja.

Forsi bniedem kien hemm u ħa minħabba ħabib tiegħu li qallu biex jeħodha, u wara xtaq illi joħroġ minn dak l-effett.

Barra minn Malta kienu qed jagħtu hand-out kif dak li jkun jista' joħroġ minn a state of ecstasy.

Naħseb li dawn il-hand-outs huma siewja għax forsi jista' jkun hemm xi ħadd li ħadha l-ewwel darba u ma jafx kif jista' joħroġ minnha u naħseb li lil dawn in-nies għandna ngħinuhom.

IS-SUR BRIAN SCHEMBRI: Imma kulħadd għandu l-internet?

Mhux aħjar li tolqot lil dak il-bniedem illi dieħel f'dik l-event?

IĊ-CHAIRPERSON: Nirringrazzja lil kull min qiegħed hawn.

Napprezza ħafna li ġejtu hawnhekk darbtejn għal iktar minn tliet sigħat u żgur li l-kontribut tagħkom ser ikun siewi ħafna.

Jiena nixtieq ninfurmakom illi għal-laqgħa li jmiss intom m'intomx se tirċievu invit, pero' … (Interruzzjonijiet) Bil-permess tal-Kumitat naħseb li l-laqgħa li jmiss għandna nagħmluha t-Tnejn.

Naf illi aħna konna ftehmna li jekk fil-Kamra jkun qed jiġi diskuss xi ħaġa dwar social policy, kemm jista' jkun nagħtuha prijorita', pero' ma nistgħux nibqgħu nkarkru fuq dan is-suġġett.

MARIE LOUISE COLEIRO: If I may suggest, għaliex minflok ma niddeċiedu issa meta se nerġgħu niltaqgħu l-ewwel tikkonsulta mal-Leader of the House biex tara x'se jkollna fuq l-aġenda, imbagħad tinfurmana?

IĊ-CHAIRPERSON: Hekk hu.

Kif għedt, mhux se tkunu mistiedna għal din il-laqgħa peress illi l-laqgħa se tkun għall-membri tal-Kumitat li se jiġbor l-informazzjoni kollha li ħarġet matul dawn l-aħħar żewġ laqgħat.

Nirringrazzja lil kulħadd.

Il-lejl it-tajjeb.

Fid-9.00 p.m. id-diskussjoni ġiet interrotta u l-Kumitat aġġorna għal data li kellha tiġi komunikata aktar tard.