MALTA DEBATES TAL-KAMRA TAD-DEPUTATI (Rapport Ufficjali u Rivedut) ID-DISA' PARLAMENT Seduta Nru. 467 It-Tnejn, 15 ta' Jannar, 2001 Stampat fl-Ufficcju ta' l-Iskrivan Kamra tad-Deputati MALTA Prezz Lm1 ID-DISA' PARLAMENT Seduta Nru. 467

It-Tnejn, 15 ta' Jannar, 2001

Il-Kamra tad-Deputati ltaqgħet fil-Kamra tal-Parlament, il-Palazz, il-Belt Valletta, fid-6.09 p.m.

Talba

SEDUTA NRU.

It-Tnejn, 15 ta' Jannar, 2001

WERREJ

MINUTI 227

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI 227

TQEGĦID TA' KARTI 232

KONDOLJANZI 232

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR IL-PROĊEDURI LEGALI (IT-TIENI QARI)

LEGAL PROCEDURES BILL (SECOND READING) 234

ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-ORDINANZA TAD-DWANA (IT-TIENI QARI)

CUSTOMS ORDINANCE (AMENDMENT) BILL (SECOND READING) 243

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR SELF LOKALI (IT-TIENI QARI)

LOCAL LOANS BILL (SECOND READING) 256

AĠĠORNAMENT 259

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB 264

MINUTI

Il-Minuti tas-Seduta Nru 466 li saret fit-12 ta' Jannar, 2001 ġew konfermati.

MISTOQSIJIET - TWEĠIBIET ORALI

SKEJJEL - PERIPATETIC TEACHERS

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Marie Louise Coleiro) staqsa lill- Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid kemm hemm peripatetic teachers fl-iskejjel tal-gvern, tal-knisja u tal-privat?

F'liema skejjel jattendu?

Għalkemm ħin?

Kemm hemm studenti fl-iskejjel tal-gvern, tal- knisja u tal-privat li jeħtieġu s-servizz ta' dawn l-għalliema?

ONOR.

LOUIS GALEA (Ministru ta' l-Edukazzjoni): Informat li minn Settembru 2000 in-numru ta' peripatetic teachers fl-iskejjel ta' l-Istat laħaq il-170.

Dawn jattendu fl-iskejjel primarji kollha u uħud, speċjalment dawk li jgħallmu l-PSE, il-home economics u d-drama jattendu fl- iskejjel sekondarji wkoll.

Il-ħin tas-servizz ta' dawn l-għalliema huwa preċiż bħal dak ta' għalliema oħra u jinżamm l-istess record statutorju ta' l-attendenza tagħhom fl-iskejjel jew ċentri fejn jagħtu servizz.

Fil-każ tal-peripatetic service kollu, barra dawk tal-complementary education, l-istudenti kollha jistgħu u għandhom dritt igawdu mis-servizz ta' dawn l-għalliema, filwaqt li bħalissa hawn mat-800 tifla u tifel li ġew identifikati mill-iskejjel tagħhom li għandhom bżonn is-servizz tal- peripatetic teachers tal-complementary education.

MR SPEAKER (Onor. Anton Tabone): L-Onor.

Dolores Cristina, domanda supplimentari.

ONOR.

DOLORES CRISTINA: Dawn il-170 għalliem qegħdin ilaħħqu mal- ħteġijiet kollha li għandna?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS GALEA: Is-servizz li qed nagħtu bħalissa qiegħed ilaħħaq mas- sistema kif nafuha llum, pero' żgur li m'huwiex adegwat biex ngħinu lil dawk it-tfal li għandhom bżonn dawn il-ħafna servizzi.

L-ewwelnett xogħol il-peripatetic teachers hu li jagħtu appoġġ regolari ta' darba jew darbtejn f'ġimgħa lil dawk it-tfal b'diffikultajiet f'ċerti suġġetti.

Hemm uħud minnhom li l-iskola m'hijiex bażi tas-servizz li joffru - qed nirriferi għas-suġġetti bħall-art, il-crafts, l-isports u d-drama - u jmorru minn skola għal oħra.

Is-suġġett kollu qiegħed jiġi bħalissa rikonsidrat fid-dawl tal-programm illi nixtiequ noffru wara l-ħin ta' l-iskola għat-tfal li għandhom ċertu diffikultajiet.

Dejjem se jibqa' l-bżonn tas-servizz li aħna nagħtu fl- oqsma tad-drama, ta' l-isports u dawn it-tip ta' suġġetti, pero' irridu nżiduhom billi ntejbu l-konsistenza illi kemm jista' jkun noqorbu lejn li dan is-servizz ikun ibbażat fl-iskejjel u mhux jibqa' peripatetiku b'mod li jkun xi ftit frammentat, b'mod li ma jkollux ċerta kontinwita' u ċerta konsistenza imma li kemm jista' jkun nieqfu mat-tfal f'ambjent li joffri ċerta stabilita' u ċerta kontinwita'.

Jiena nemmen illi hekk kif inkunu fil-qagħda li nibdew nagħtu servizz lil dawn il-kwalita' ta' tfal, permezz ta' l-istitut ta' l-appoġġ għal tagħlim lit-tfal u lill-ġenituri f'dan il-programm ta' wara l-ħin ta' l-iskola, naħseb li għandna nibdew nirreġistraw progress f'dak li huwa żvilupp tal- personalita' tat-tfal, f'dak li huwa żvilupp edukattiv u anke fir-rata tal- kwalita' ta' litteriżmu.

QRATI - ĠURIJIET PENDENTI

L-ONOR.

JOE MIZZI (f'isem l-Onor.

Evarist Bartolo) staqsa lill- Ministru tal-Ġustizzja u Gvern Lokali: Jista' l-Ministru jgħid bħalissa kemm hemm ġurijiet pendenti?

Kemm-il persuna akkużata u li se tgħaddi ġuri għadha miżmuma fil-faċilita korrettiva ta' Kordin?

Kemm huma dawk li qegħdin barra bi pleġġ?

X'inhu ż-żmien li ilhom taħt arrest preventiv u fuq liema akkużi?

X'inhu ż-żmien li ilhom jistennew dawk li qegħdin bi pleġġ?

F'dawn il-każi kollha, kemm huma l-barranin u ta' liema nazzjonalita' huma?

ONOR.

AUSTIN GATT (Ministru tal-Ġustizzja u Gvern Lokali): Bħalissa hemm 42 att ta` akkuza pendenti kontra 55 persuna differenti.

Hemm 19-il persuna li qegħdin mizmumin fil-facilita` korrettiva ta` Kordin li qed jistennew li jgħaddu ġuri u 36 persuna li qegħdin barra bi pleġġ.

Persuna minnhom qed tinzamm arrestata in konnessjoni ma` ġuri u ngħatat il-pleġġ f'ġuri iehor.

L-informazzjoni għal din id-domanda tista` tinġabar mill- facilita` korrettiva ta` Kordin, liema entita' taqa` taħt id-dekasteru tal- ministeru ta` l-intern.

Fil-każi hawn fuq imsemmija hemm żewg Libjani, tliet Olandizi u Tuneżin li ngħata ċ-ċittadinanza Maltija.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi, domanda supplimentari.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' l-Ministru jgħidilna x'inhi s-sitwazzjoni rigward l-istrajk tal-ġuħ li qed jagħmlu l-priġunieri ġewwa l-ħabs ta' Kordin u x'passi qed jittieħdu?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

TONIO BORG (Ministru ta' l-Intern): Mr Speaker, hemm grupp ta' priġunieri ta' nazzjonalita' Għarbija li m'humiex qed jaċċettaw l-ikel li qed jiġi offrut lilhom.

Is-sitwazzjoni qed tiġi monitored, ġew ikkuntattjati wkoll rappreżentanti mill-ambaxxata u anke mill-MAM illi kellmuhom, u qed nistennew aktar żviluppi.

S'issa ma kienx hemm sblokk ta' din is-sitwazzjoni.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Jista' l-Ministru jgħid kemm ilhom f'din is- sitwazzjoni, x'inhuma l-ilmenti tagħhom, iltaqax xi ħadd magħhom u x'irriżulta s'issa?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

TONIO BORG: Din is-sitwazzjoni ilha għaddejja mis-Sibt li għadda.

Ma' dawn il-priġunieri ltaqgħu n-nies li semmejt u anke d-direttur tal- ħabs.

M'huwiex eskluż li fil-futur isiru laqgħat oħrajn.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: X'inhu l-punt prinċipali li għalih il-priġunieri qegħdin jagħmlu din il-protesta?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

TONIO BORG: Huma qegħdin isostnu li qegħdin jiġu ddiskriminati barra l-ħabs - voldieri mill-qrati - kif ukoll ġewwa l-ħabs.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Allura filwaqt li hemm din l-akkuża – jiena m'iniex qed ngħid jekk hijiex ibbażata fuq il-fatti jew le – qed issir xi inkjesta mill- uffiċjali tal-ħabs biex jaraw jirriżultawx xi nuqqasijiet jew jekk dak li qed jiġi allegat huwiex minnu?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

TONIO BORG: Dawn il-priġunieri ntalbu, anke permezz tal-bord tal- viżitaturi, biex bil-miktub jgħidu fiex jikkonsistu dawn l- allegazzjonijiet biex imbagħad jittieħdu l-passi.

Pero' naturalment x'jiġri barra l-ħabs m'hijiex responsabbilta' la tiegħi u lanqas ta' xi ministru ieħor.

Is-sentenzi huma dawk li huma u taqtagħhom il-Qorti.

MR SPEAKER: L-Onor.

George Vella, domanda supplimentari.

ONOR.

GEORGE VELLA: Jista' l-Ministru jiċħad jew jikkonferma illi qabel ma seħħet din is-sitwazzjoni, kien hemm approach minn ambaxxati ta' xi pajjiżi Għarab biex it-trattament li jingħataw il-priġunieri jkun aħjar?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

TONIO BORG: Dwar il-ħabs le.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

GEORGE VELLA: Jiena mhux qed nirriferi għall-ħabs imma għat- trattament li qed jirċievu nies ta' nazzjonalita' Għarbija, kemm meta jaslu fil-portijiet tagħna u anke mbagħad sussegwentement meta jiġu akkużati quddiem il-qorti.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

TONIO BORG: Mr Speaker, veru li kien hemm rappreżentazzjonijiet dwar il-fatt li jiġu rrifjutati persuni ta' nazzjonalita' Għarbija at the point of entry - fil-fatt anke kien hemm ambaxxata li ħarġet stqarrija f'dan is-sens - u dawn ġew diskussi mal-foreign affairs, biex anke nuru lill-ambaxxati l-kriterji li jintużaw dwar min jiġi aċċettat u min ma jiġix aċċettat.

Pero' għad ma kellix ilmenti oħra ħlief li persuni ta' nazzjonalita' Għarbija ma jitħallewx jidħlu Malta at the point of entry.

Jiena kont tajt iċ-ċifri tagħhom dawn u kont anke esebejthom fuq il-Mejda tal-Kamra.

Din il-laqgħa kienet saret, ġie spjegat lilhom x'inhuma dawn l-ilmenti u huma sostnew li l-pulizija mhux dejjem ikollha kriterji ċari għala ma tkunx aċċettathom.

Aħna spjegajnilhom x'inhuma dawn il-kriterji, pero' fl-aħħar mill-aħħar trid tħalli fid-diskrezzjoni tal-immigration officer li jagħmel dan u meta jkollu d-dubji jirriferi lill-ispettur ta' l-immigration office li jkun on duty.

MR SPEAKER: L-Onor.

Vella.

ONOR.

GEORGE VELLA: Jiġifieri l-Ministru allura qed jgħid li ma ġie approached minn ħadd u mill-ebda ambaxxata rigward il-mod ta' kif qed jiġu ttrattati dawn il-priġunieri fil-ħabs?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

TONIO BORG: Fil-ħabs la qabel u lanqas wara.

XGĦAJRA - FORTIZZA DELLA GRAZIA

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni: B'riferenza għar-risposta għal mistoqsija parlamentari nru.

2352 u dawk sussegwenti, jista' l-Ministru jinforma lill-Kamra x'progress sar għar-rigward l-fortizza della Grazia ġewwa x-Xgħajra, billi din għandha bżonn ta' restawr tajjeb u immedjat?

ONOR.

LOUIS GALEA: Kif kien imfisser fir-risposta għal mistoqsija parlamentari nru.

11844, l-isem korrett ta' l-hekk imsejħa fortizza della Grazia huwa fil-fatt it-torri ta' triq il-wiesgħa u dan jinsab fil-limiti tal-kunsill lokali ta' Marsaskala.

It-torri tat-triq il-wiesgħa - li ta' spiss jissejjaħ bi żball bħala della Grazia - huwa fortifikazzjoni ta' żmien l-Ordni ta' San Ġwann, li matul iż-żmenijiet sofra ħafna ħsarat, kif rapportat f'risposta partalmentari nru.

Fil-fatt fil-11 ta' Ottubru 2000 il-kunsill ta' Marsascala kiteb lid-diviżjoni tax-xogħlijiet sabiex jinbeda x-xogħol ta' restawr fuq dan il-bini storiku.

Informat ukoll li d-diviżjoni tax-xogħlijiet, l-enti responsabbli għar- restawr tal-monumenti arkitettoniċi fil-propjeta` tal-gvern, ħa nota ta' din ir-rikjesta u daħħal dan il-monument fil-programm tiegħu għal fortifikazzjonijiet li jeħtieġu xogħol ta' restawr.

Jidher ukoll li enti privata qed tieħu interess fir-restawr ta' dan il-bini, għalkemm s'issa ma ntlaħaq ebda arranġament.

Ta' min jinnota li l-fortizza della Grazia kienet teżisti fil-limiti tax-Xgħajra, imma din m'għadhiex teżisti billi ġiet imwaqqa fiż-żmien l-Ingliżi.

Fix-Xgħajra teżisti wkoll 'l hekk imsejħa batterija della Grazia, li huwa bini ta' żmien l-Ingliżi.

Ninsab informat illi d-dipartiment tax- xogħlijiet ma rċieva ebda rikjesta jew proposta għar-restawr ta' din il- batterija.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mifsud Bonnici, domanda supplimentari.

ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Waqt li nieħu pjaċir bl-informazzjoni storika illi qed jagħtina d-dipartiment, pero' lill-Ministru xtaqt nirriferih għal domanda parlamentari oħra li wieġeb illum stess fuq il- batterija della Grazia.

Minn hemm jirriżulta li saret talba lill-awtorita' ta' l-ippjanar sabiex il-batterija tiġi rranġata.

Jiġifieri kuntrarjament għal dak li hemm fl-ewwel domanda, hemm proposta u rikjesta biex din il- fortizza tiġi rranġata.

Nista' nkun naf f'liema stadju preċiż waslu l- affarijiet?

Għax din hija waħda mill-ftit batteriji illi għadha fi stat tajjeb u tista' tiġi ppreservata.

Fiha għamilna l-kunsill lokali tax- Xgħajra u b'naqra attenzjoni naħseb li nistgħu nsalvawha kompletament u nkunu nistgħu niftħuħ bħala bini storiku.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS GALEA: Jiena ma nkunx informat f'liema stat tkun waslet it- talba lill-awtorita' ta' l-ippjanar dwar it-tiswijiet ta' din il-batterija.

Nerġa' ngħid li fl-aħħar mill-aħħar ir-responsabbilta' ta' l-eżekuzzjoni tar-restawr hija f'idejn id-diviżjoni tax-xogħlijiet.

Ix-xogħol tad- dipartiment tal-mużewijiet huwa li jikkollabora biex jassigura li r-restawr ikun ta' livell professjonali il suppost ikun.

Pero' l-aħjar ħaġa hi li nimpenja ruħi ma' l-Onor.

Membru li nitlob briefing u rapport dwar fiex waslet din l-applikazzjoni li hemm quddiem l- awtorita' ta' l-ippjanar u nassigurah li nsegwiha attivament biex l-iskop tiegħu li dan il-post storiku jkun restawrat tajjeb nilħquh.

MR SPEAKER: L-Onor.

Mifsud Bonnici.

ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI: Mr Speaker, jiena ili sentejn nagħmel domandi fuq il-fortizza della Grazia.

Jista' l-Ministru jindaga jekk mill- ewwel domanda li saret, intalabx mid-dipartiment tax-xogħlijiet jew minn x'imkien ieħor rapport fuqha, jew inkella ġietx shelved u mwarrba 'l hemm u 'l hawn, daqslikieku kienet xi dubbiena fitta?

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS GALEA: Sur President, meta xi Onor. Membru ta' din il-Kamra jagħmel xi mistoqsija parlamentari, anke fis-sens li qed jagħmel l-Onor.

Carmelo Mifsud Bonnici, ninsisti mal-kapijiet tad-dipartiment li jidħlu fil- qalba tal-kwestjoni u mhux sempliċement jagħtu l-informazzjoni burokratika.

Jien ngħid li barra li jagħtu dik l-informazzjoni, għandhom ipoġġu fuq l- aġenda tagħhom l-ilment li jkun qed jitqanqal.

Naf li d-direttur tal-mużewijiet ħa din is-sitwazzjoni bis-serjeta' u t- tingiż pjaċevoli ta' l-Onor. kollega jkompli jispinġini biex inkompli nnigges lid-direttur tal-mużewijiet b'mod pjaċevoli wkoll!

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni, domanda supplimentari.

ONOR.

ALFRED SANT: Jista' jekk jogħġbu l-Ministru jinforma ftit lil din il-Kamra x'inhija l-qagħda eżatta fir-rigward ta' l-azzjonijiet li qegħdin jittieħdu mill-union tat-teachers vis-à-vis l-implimentazzjoni tal- kurrikulu minimu nazzjonali?

X'inhi eżattament il-qagħda bħalissa min-naħa tal-gvern?

Nisimgħu ċerti stqarrijiet li jsiru min-naħa ta' l-union of teachers u m'aħniex daqstant informati dwar il-perspettiva li qed jara quddiemu l-gvern u x'inhuma l-proposti li qegħdin isiru biex din il-qagħda, li tista' twassal għal ċerti problemi fix-xhur li ġejjin, tkun b'xi mod jew ieħor imtaffija.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS GALEA: Il-pożizzjoni hija illi hemm kuntatti u taħditiet li huma viġenti bejn il-gvern u l-MUT.

Fl-opinjoni tiegħi m'huwiex ta' ġid li f'dan l-istadju wieħed jiżvela x'inhu l-istat tan-negozjati.

Nittama li fi żmien mhux inbiegħed inkunu f'pożizzjoni li s-sitwazzjoni tkun tista' tiġi kkjarifikata bl-informazzjoni kollha u mbagħad tkun tista' tingħata lil din il-Kamra.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: F'dan il-kuntest nixtieq inkun naf jekk għallinqas il- Ministru għandux xi ftit ta' dawl x'jagħti lil dawk il-ħafna ġenituri li jinsabu nkwetati dwar x'jista' jiġri fil-kuntest ta' l-eżamijiet li qed jitħejjew, anke f'ċerti affarijiet li għadhom pendenti fl-edukazzjoni tat- tfal tagħhom?

Jista' jagħtihom għallinqas xi ftit kliem ta' konfort, aktar u aktar fid-dawl tal-mistoqsija li saret meta l-istqarrija li saret mill-kapijiet ta' l-iskejjel tal-knisja li jinsabu lkoll milquta bl- azzjonijiet li qed jittieħdu fir-rigward tal-kurrikulu nazzjonali.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS GALEA: Mr Speaker, jiena nittama li f'qasir żmien tinstab soluzzjoni għas-sitwazzjoni kritika preżenti u f'dan il-każ wieħed ikun fetaħ it-triq biex isiru l-eżamijiet b'mod normali u anke nkunu nistgħu ngħaddu għall-implimentazzjoni ta' miżuri oħra fil-kamp ta' l-edukazzjoni.

MR SPEAKER: Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Waqt li nifhem dak li għadu kemm qal il-Ministru li ma jagħmilx stqarrijiet f'dan il-kuntest, imma fil-kuntest ukoll ta' dak li għadu kemm qal li s-sitwazzjoni hija kritika – fil-fatt l-ewwel darba li qed nisma' dan l-appellattiv għal din is-sitwazzjoni li hija kritika - jista' jikkonsidra l-possibbilta' li jekk sa ġimgħa oħra ma jkunx hemm żviluppi għallinqas jagħmel stqarrija quddiem din il-Kamra dwar is- sitwazzjoni li qed tiżviluppa.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

LOUIS GALEA: Naħseb li meta nkun qiegħed ngħid li s-sitwazzjoni hija kritika nkun qiegħed niddeskriviha oġġettivament, fis-sens li l-fatt illi ma jsirux l-eżamijiet ta' nofs is-sena hija minnha nnifisha ħaġa gravi, ħaġa illi l-gvern diġa' wera biċ-ċar li m'hijiex aċċettabbli għalih.

Imma nerġa' ngħid li jiena għandi tama li nkunu nistgħu naslu f'sitwazzjoni li nneħħu l-ostakoli ta' diffikultajiet li għandna u nkunu sitwazzjoni normali għal darb'oħra.

Bla dubju ta' xejn is-sitwazzjoni ma tistax ittul u llum is-sitwazzjoni hija illi d-diffikultajiet, id-diskussjonijiet u t-taħditiet qed jiġu sorveljati minn ġurnata għal oħra.

Il-kuntatti kollha qed isiru sew fuq in- naħa tal-gvern u anke fuq in-naħa tal-union u kulħadd huwa konxju ta' l- urġenza li tinstab soluzzjoni.

Inħoss illi hemm il-possibbilta' tagħha din u naħseb li l-Kamra tikkonċedili li nistqarr l-opinjoni tiegħi illi f'dan l- istadju wieħed ikun aktar prudenti li ma jidħolx f'aktar dettalji.

Jekk naturalment ma jeħdux l-isvolta li jiena qed nistenna li jieħdu, allura naqbel ħafna mal-Kap ta' l-Oppożizzjoni li mbagħad is-sitwazzjoni trid tinġieb għad-dawl ta' din il-Kamra u anke ta' l-opinjoni pubblika.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-ħin tal-mistoqsijiet għadda.

Ngħaddu għal Tqegħid ta' Karti.

Il-Viċi Prim Ministru.

TQEGĦID TA' KARTI

ONOR.

LAWRENCE GONZI (Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali): Mr Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar applikanti li offrew proprjeta' a bażi ta' skema 8 ta' l- awtorita' tad-djar, bi tweġiba għal mistoqsija parlamentari nru.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Louis Galea.

ONOR.

LOUIS GALEA: Mr Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Tagħrif dwar żjarat uffiċjali tal-prim ministru matul l-1999 u l-2000 li fihom kien akkumpanjat minn ġurnalisti tal-PBS, , bi tweġiba għal mistoqsija parlamentari nru.

Lista tal-membri fuq il-bordijiet li jaqgħu taħt ir-responsabbilta' tal- ministeru ta' l-edukazzjoni, bi tweġiba għal mistoqsija parlamentari nru.

21316; u

Tagħrif dwar l-impjegati fl-Universita' ta' Malta li qabżu l-eta' ta' irtirar u li ngħataw estensjoni matul l-1999 u l-2000, bi tweġiba għal mistoqsija parlamentari nru.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Ministru Zammit Dimech.

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH (Ministru għall-Ambjent): Mr Speaker, inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra:

Riżultati ta' eżerċizzju ta' monitoring tal-kwalita' ta' l-arja, bi tweġiba għal mistoqsija parlamentari nru.

MR SPEAKER: Grazzi.

Ngħaddu għal Kondoljanzi.

Il-Viċi Prim Ministru.

KONDOLJANZI

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Mr Speaker, nhar is-Sibt, 13 ta' Jannar, 2001 tħabbret il-mewt tal-Perit Piju Busuttil fl-eta' relattivament żgħira ta' 53 sena.

Għal min jiftakar l-istorja parlamentari ta' dawn l-aħħar 20 sena, il-Perit Busuttil kien okkupa siġġu parlamentari fl-1982.

Kienet saret elezzjoni każwali u b'riżultat ta' dik l-elezzjoni, Piju Busuttil kien ġie elett f'din il-Kamra fuq in-naħa tal-Partit Laburista, tal-gvern ta' dak iż-żmien, u okkupa siġġu parlamentari fil-leġislatura li mbagħad baqgħet sejra sa l-1987.

Jiġifieri l-Perit Busuttil okkupa l-kariga ta' deputat parlamentari prattikament għal ħames snin.

Jiena lil Piju Busuttil ma kontx nafu dak iż-żmien imma sirt nafu tista' tgħid f'dawn l-aħħar snin u sirt nafu bħala bniedem dħuli, b'dik it- tbissima fuq fommu u stajt nara fih il-personalita' ta' individwu li l- ħajja jeħodha b'ċerta dedikazzjoni, mhux biss fil-vokazzjoni tiegħu bħala perit imma m'għandix dubju wkoll fil-qasam politiku.

Jien informat li Piju Busuttil fil-fatt kien ilu għal ċertu numru ta' snin juri l-impenn politiku tiegħu fuq livell nazzjonali - fil-fatt ikkontesta l-elezzjonijiet kważi kollha li seħħew mill-1981 sa l-1992 - u naħseb li huwa xieraq li f'din il- Kamra aħna kollha bħala deputati nirrikonoxxu l-kontribut li persuna tkun tat f'ħajjitha lill-istituzzjoni parlamentari u allura lill-pajjiż kollu kemm hu.

F'dan il-kuntest, f'isem il-kollegi sħabi ta' din in-naħa - u m'għandix dubju wkoll f'isem id-deputati taż-żewġ naħat tal-Kamra - ningħaqad f'espressjoni ta' sogħba f'dan il-mument ta' niket u nieħu l-opportunita' biex inwassal il-kondoljanzi lill-familjari ta' Piju Busuttil.

MR SPEAKER: L-Onor.

George Vella.

ONOR.

GEORGE VELLA: Mr Speaker, għan-nom ta' din in-naħa nixtieq jien ukoll nassoċja ruħi ma' dak kollu li qal il-kollega tiegħi rigward Piju Busuttil, li kuntrarju għal ċerti drabi meta nqumu biex nagħtu l- kondoljanzi, din id-darba nista' ngħid li kien bniedem li nafu ħafna, nafu jitrabba, nafu jikber, bniedem miż-Żejtun, li eventwalment imbagħad kiber ġo Bormla, pero' bniedem li nista' ngħid li kemm fuq livell professjonali kif ukoll fuq livell personali, dejjem bħalma qal l-Onor.

Gonzi, kien b'dik it-tbissima, kalm, jieħu l-affarijiet bil-kwiet u qatt ma tarah jitlef il- boxxla.

Jien naf lill-familja ta' Piju Busuttil, naf lil ħutu kollha, nafu jitrabba u mbagħad meta eventwalment minn Bormla marru joqogħdu San Tumas, għamilna snin twal anke ħbieb intimi flimkien, niġru flimkien - għalkemm kien iċken minni - konna ħbieb ħafna, imma aktar u aktar imbagħad meta daħal fil-kamp politiku.

Fil-kamp politiku Piju Busuttil qatt ma kellu pretenzjonijiet kbar, qatt ma telagħlu għal rasu.

Kien bniedem umli, bniedem approachable ħafna u nista' ngħid li anke mil-lat professjonali min jaf kemm ġieli rriferejtlu nies li kien jittrattahom bl-ikbar karita', bl-ikbar modrija u anke bl- ikbar professjonalita'.

L-aħħar li niftakar li kelli kuntatt fit-tul ma' Piju kien proprju meta kont ministru, fejn kien jiġi jirrappreżenta lill- kamra tal-periti, meta konna qed nagħmlu dawk l-emendi illi eventwalment ressaqna quddiem din il-Kamra għar-regoli tal-planning authority.

Jiena m'għandix dubju li l-mewt ta' Piju ħarbtet ħafna nies u meta ċemplitli oħtu Juliette kmieni filgħodu biex tgħidli x'ġara, xi ħaġa li wieħed ma stennihiex, pero' ovvjament din hija l-ħajja u wieħed irid assolutament jiffaċċja dak li jiġri.

Għalhekk f'isem din in-naħa u flimkien mal-kondoljanzi li għadda l-kollega tiegħi, nixtieq li f'ismi, f'isem ukoll il-familja tiegħi u l-oppożizzjoni kollha, inwassal is-sogħba tagħna lill-familja kollha ta' Piju, lil martu, liż-żewġt itfal li għandu, lil ħutu u anke l-qraba li għandu, li ovvjament nafhom kollha personalment.

MR SPEAKER: Is-Sedja tingħaqad mas-sentimenti ta' sogħba murija għall- mewt ta' l-ex-kollega tagħna, il-Perit Piju Busuttil, u titlob lill- Iskrivan tal-Kamra jwassal il-kondoljanzi lill-familjari tiegħu.

Grazzi.

Stqarrijiet Ministerjali?

Mozzjonijiet?

Ordnijiet tal-Ġurnata.

ORDNIJIET TAL-ĠURNATA

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR IL-PROĊEDURI LEGALI

LEGAL PROCEDURES BILL

L-Ordni għat-Tieni Qari ġie moqri

Ikompli mit-12 ta' Jannar 2001

Il-mistoqsija reġgħet tqiegħdet

MR SPEAKER: Rimarki?

Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

ONOR.

ALFRED SANT: Mr Speaker, xtaqt nagħmel tliet rimarki fuq din il- liġi.

Nistqarr li m'inix daqstant midħla tal-qasam legali ġudizzjarju b'mod li nkun nista' nagħti veduti li jkunu b'xi mod jew ieħor analitiċi.

Min-naħa l-oħra, l-esperjenza tiegħi kemm ili mdaħħal fil-politika wasslitni biex nifhem kemm dan il-qasam jiġbed interess u kemm għandu ċerta importanza fil-ħajja taċ-ċittadini.

Għalhekk naħseb li għandna nħarsu lejn dan is-suġġett kollu, preċiżament billi naraw x'inhu l-interess taċ- ċittadini.

Is-sistema ġudizzjarja, il-proċess ġudizzjarju u legali, u l-proċeduri legali qegħdin hemm fl-aħħar mill-aħħar mhux fl-interess tal-ġudikatura jew ta' l-avukati iżda fl-interess tas-soċjeta', taċ-ċittadini.

Ikolli nammetti li f'dawn l-aħħar żmenijiet - hawn m'inix qed nitkellem f'sens politiku ta' elezzonijiet u mhux elezzjonijiet – laqtuni ċerti każi li għalija jillustraw bil-kbir il-problema li qegħdin iħossu ċ-ċittadini meta jiġu wiċċ imb'wiċċ ma' kif tiġi amministrata l-ġustizzja.

Jidher li teżisti frustrazzjoni kbira fost numru kbir ta' ċittadini dwar il-fatt li l- proċessi legali jew aħjar is-sistema ġudizzjarja ma tilqax l- aspirazzjonijiet u t-talbiet tagħhom biex il-problemi li jinqalgħulhom ikunu jistgħu jiffaċċjawhom bis-serjeta'.

Jiena wieħed minn dawk li naħseb li sitwazzjoni bħal din għandha tiġi ffaċjata b'mod maniġerjali u f'dan il- kuntest inħossni naqbel mal-pożizzjoni li spjega l-Ministru Gatt meta kien qed jiftaħ dan id-dibattitu fis-sens li r-riżorsi li għandna rridu nimmaniġġjawhom aħjar.

Bħalma l-operating theatres ta' l-isptar ma jistgħux jagħmlu numru ta' sigħat vojta jekk ikun hemm programmar serju, anke l-awli tal-qorti ma jistgħux jitħallew vojta għal ċertu ammont ta' sigħat.

L-użu tagħhom għandu jiġi massimizzat u jekk hemm bżonn ikun hemm iktar ġudikanti dejjem skond il-pożizzjonijiet kif spjega l-ħabib tiegħi l-Onor.

Anġlu Farrugia.

Huwa importanti li jkun hemm attitudni maniġerjali ċara u skjetta f'dawn l- affarijiet basta din tkun indirrizzata l-ewwel u qabel kollox biex tilqa' għall-aspirazzjonijiet u għall-bżonnijiet taċ-ċittadini komuni.

Fl-istess ħin, nemmen li din l-approach maniġerjali, din l-attitudni hekk imsejħa teknokratika ma tridx tkun ibbażata biss fuq element ta' suq u fuq analiżi tal-problema li tħares lejn is-sistema ġudizzjarja bħallikieku din tkun f'ambjent ta' market, fejn hemm prezz għall-affarijiet u allura jekk jitħallas dak il-prezz tieħu s-servizz, u jekk m'intix lest li tħallas il- prezz mitlub allura dak is-servizz ma tiħdux.

Jiena nemmen li l- kwestjoni tat-tariffi b'mod ġenerali, li tqajmet tajjeb matul dan id- dibattitu, kif ġiet imposta mill-gvern fejn jidħlu servizzi tal-qrati, qiegħda tkun arbitrarja żżejjed.

Jidher li dan sar bil-għan biex awtomatikament tneħħi min-nofs ċerti talbiet u ċerti bżonnijiet li jitqiesu żejda.

Jiena ma naħsibx li din hija s-soluzzjoni ideali, għalhekk nittama li 'l quddiem din il-liġi tiġi riveduta.

Veru li iktar ma jgħaddi ż-żmien donnu qiegħed ikun hawn iktar konsensus li s-soċjeta' f'pajjiżna għandha titmexxa ekonomikament skond il-prinċipji tas-suq, imma mbagħad m'huwiex aċċettabbli li bżonnijiet soċjali u ċivili bħalma huma dawk li jitressqu quddiem il-qrati jiġu assessjati u maħduma skond prinċipji tas-suq ċertament.

Dan ifakkarni f'dak li qal Jospin, li għandna naqblu ma' l-ekonomija tas-suq imma m'għandniex naqblu mas-soċjeta' tas-suq.

Huwa veru li jeżistu problemi dwar ammont ta' kawżi, li minħabba l- proċeduri eżistenti jibqgħu fl-ajru, jibqgħu jitwalu u jibqgħu ma jiġux tackled pero' wieħed għandu jifhem li problemi bħal dawn ma ssolvihomx billi ddaħħal il-mekkaniżmu tas-suq għax inkella tkun qiegħed tgħid li min jiflaħ iħallas m'għandux problema u jibqa' għaddej imma min ma jiflaħx iħallas - bħal numru sostanzjali ta' ħaddiema, nies tax-xogħol, anzjani u pensjonanti, kif urew sħabi minn din in-naħa tal-Kamra - jiġi f'pożizzjoni li jkun imċaħħad mill-ġustizzja.

Ħaġa bħal din turi li qegħda tittieħed linja anti-soċjali.

Naħseb li f'dan il-qafas is-soluzzjonijiet li qegħdin jiġu proposti m'humiex tajbin, m'humiex validi, u għalhekk għandhom jerġgħu jiġu konsidrati.

Nerġa' ngħid, jiena naqbel li l-problema ta' kif taħdem is-sistema legali f'pajjiżna għandha bżonn soluzzjonijiet li jridu jitħaddmu b'mod maniġerjali.

Ir-riżorsi kollha li huma available għandhom jintużaw bl-aħjar mod possibbli b'danakollu, min-naħa l-oħra rridu nagħmlu limitu li meta jinqala' xi bżonn ċivili, xi bżonn soċjali, bħal meta ċittadin jersaq lejn il-qrati biex il-problemi tal-familja tiegħu jiġu riżolti m'għandniex nipprovaw li minflok ngħinuh jieħu s-sodisfazzjon għall-aspirazzjonijiet tiegħu, sempliċement indaħħlu l-mekkaniżmu tas-suq biex min jiflaħ iħallas jimxi 'l quddiem u min ma jiflaħx ikollu jaqa' lura u joħroġ barra mis- sistema, ħalli b'hekk il-caseload tonqos awtomatikament.

Din is-soluzzjoni m'għandha qatt tkun aċċettabbli.

Nemmen ukoll li hemm bżonn li dawk li jifhmu f'dan il-qasam jirriflettu aktar fuq ċerti problemi umani li qegħdin jinqalgħu lil hinn mill-konsiderazzjonjiet maniġerjali u lil hinn mill- konsiderazzjonijiet ta' kif nistgħu mmexxu aħjar ir-riżorsi li hemm.

Il- problemi umani huma problemi li jridu jiġu realizzati bħala tali.

Veru li dawn ma joħolqux problemi ta' statistika, imma joħolqu problemi ta' kif f'pajjiżna tinħass li l-ġustizzja qiegħda titmexxa fl-interess taċ- ċittadini.

Bħalissa qed niftakar każ li ma jirrigwardax xi query bejn tnejn min-nies imma juri kif is-sistema tal-qrati tagħna tiddilja ma' bżonnijiet li jinqalgħu meta per eżempju jkun hemm xi disgrazzja fil-familja.

Waħda mill- iktar esperjenzi li qanqluni f'din l-aħħar sena u nofs kienet dik ta' mara ftit anzjana li t-tifla tagħha ta' 22 sena mietet zobtu wara li kienet kielet ikel li allegatament ittieħed minn ċertu fast food store.

Saret inkjesta ġudizzjarja li l-outcome tagħha baqa' mistur minn din l-omm.

Sadanittant, din l-imsejkna mara, xahar wara l-ieħor għal diversi xhur - issa għaddew kważi sena u nofs - għadha tipprova tara kif tista' ġġib l- inkartamenti kollha relatati mal-każ tat-tifla tagħha, peress li hi ssostni li l-mewt ta' bintha ġiet ikkaġunata b'nuqqas kriminali jew whatever it is, min-naħa tal-lokal fejn marret tiekol flimkien ma' l-għarus tagħha.

Din issa saret taf li hi ma tistax tieħu, tara jew ikollha aċċess għal dawn l-inkartamenti.

L-avukat tagħha pprova jimmaniġġja minn hemm u minn hawn biex ikollu r-rapporti kollha ta' l-esperti miġbura mill- awtoritajiet tal-pulizija, anke fil-kuntest tad-dokument finali tal- maġistrat inkwerenti, imma kulma setgħet taċċedi din il-mara kien sempliċement għal xi ħaġa abridged.

Hi ssostni li dan mhux sew, u naħseb li għandha raġun.

Issa din m'hijiex xi ħaġa li tinvolvi flejjes, m'hijiex kwestjoni ta' riżorsi, m'hijiex kwestjoni ta' iktar riżorsi jew maniġġjar aħjar tar-riżorsi, imma hi xi ħaġa li tinvolvi biss id-dritt taċ-ċittadin li f'affarijiet li huma intimament konnessi miegħu - bħal f'dan il-każ li għadni kemm semmejt - joħroġ sodisfatt u mhux isib il-bibien magħluqin f'wiċċu.

Is-sistema ġudizzjarja tagħna jrid ikollha trasparenza sħiħa u sal-lum għadni ma nistax nifhem x'inhija r-raġuni li inkartamenti bħal dawn jiġu mċaħħda, b'xi skuża jew oħra, liċ-ċittadini li għandhom dritt għalihom.

Dan m'huwiex servizz ekonomiku, lanqas huwa servizz soċjali imma huwa sempliċement servizz ċivili għax meta s-soċjeta' torganizza inkjesti ta' dan it-tip fuq diżgrazzji li jiġru, kull ċittadin jistenna li s-soċjeta' tipprovdilu l-eżitu ta' l-inkjesti li jkunu saru.

B'dan il-mod inżommu s- soċjeta' ċivili għaddejja.

Naħseb li hi parti mill-obbligu li għandu jkollna aħna lkoll li qegħdin nissorveljaw - f'dan il-każ tal-ministru li qed jamministra jew jassigura l-amministrazzjoni tal-ġustizzja - li l- proċeduri legali f'kontesti u f'investigazzjonijiet bħal dawn ikunu għal kollox trasparenti.

M'aħniex qegħdin nitkellmu fuq xi kwerela, anqas dwar fatt li xi ħadd jersaq biex jagħmel xi mandat jew xi ħaġa oħra simili, imma qegħdin nitkellmu fuq sempliċement servizz li s-soċjeta' għandha tagħti lill-familji tagħna.

Bl-istess mod u fuq l-istess wavelength wieħed għandu jifli kif ċerti investigazzjonijiet ġudizzjarji fejn hemm input mis-sistema ġudizzjarja jitwalu żżejjed, għax dan jista' jagħti spazju għal manipulazzjoni ta' dak il-proċess partikolari, li donnu jitwal b'tali mod biex ċerti affarijiet jinħbew jew jitwittew inkella biex jintesew għal kollox.

F'din l-aħħar sena, per eżempju, kellna l-każ ta' dak iż-żagħżugħ li waqa' minn fuq l-irdum ta' wara l-Għadira.

Jien informat li l-familja - u anke jien - staqsiet lill-ministru konċernat x'ġara mill-investigazzjoni biex dak li allegatament seħħ fil-mument tad-diżgrazzja jiġi investigat u jiġi mifli kif imiss.

Ir-risposta kienet li qabel ma jkun finalizzat il- proċess ta' l-inkjesta legali u maġisterjali l-affarijiet ma jistgħux jimxu 'l quddiem.

X'jiġri f'ħaġa bħal din?

Jiġri li titwal l-analiżi tal- kwestjoni u mhux talli dak li jkun ma jħossux sodisfatt, imma talli l- affarijiet fil-moħħ ta' min ikun involut anke b'mod ġenwin jintesew u jiżżelġu.

Imbagħad justice delayed is justice denied.

Wieħed irid jifhem ukoll li hawn m'aħniex nitkellmu fuq ġustizzja fejn xi ħadd qiegħed jagħmel claim għal xi ħaġa kontra xi ħaddieħor, iżda qegħdin nitkellmu dwar każi umani li ma tistax tkejjilhom la bil-flus u lanqas b'riżors, imma li għallinqas il-familja jkollha rasha mistrieħa li tkun taf il-fatti kollha.

Għalhekk għedt – u nibqa' ninsisti – li hemm bżonn li s-sistema ġudizzjarja tagħna tkun aktar trasparenti u hu dmir tagħna lkoll li naraw li din tkun hekk.

Din m'hijiex xi ħaġa li tqum il-flus, m'hijiex xi ħaġa li tiddependi mir-riżorsi jew allokazzjoni tar-riżorsi, imma xi ħaġa li suppost teżisti.

Naħseb li hu importanti li nifhmu li dan huwa settur fejn ir-riżorsi jridu jintużaw bl-aħjar mod u m'għandniex noqogħdu niddependu minn tradizzjonijiet jew nistrieħu fuqhom biex l-affarijiet nagħmluhom kif għandna nagħmluhom.

Mhux sew li meta niġu biex nagħtu sodisfazzjon lill- familji, liċ-ċittadini, nitilquhom għal għonq it-triq iżda għandna nimpenjaw ruħna 100% biex dak is-sodisfazzjon nagħtuh, għax b'hekk inkunu qegħdin immissu affarijiet mill-iktar umani, li jolqtu fil-laħam il-ħaj il- mod kif tgħix familja u kif tiżvilupa soċjeta'.

L-aħħar punt li xtaqt nagħmel għandu x'jaqsam mal-pożizzjoni tal- ġudikatura.

Jiena smajt li l-ministru wasal appik li jkollu xi forma ta' konklużjoni dwar ir-rati tal-pagi tal-ġudikanti, kemm bħala imħallfin kif ukoll bħala maġistrati u li hawn se jkun hemm qabża sostanzjali.

Safejn naf jien l-iskali l-ġodda ta' l-imħallfin u tal-maġistrati għadhom ma tħabbrux.

Jiena naqbel ma' dak li qal il-ministru meta kien qiegħed jintroduċi dan il-Bill li m'għandux ikun hemm cross appointments min-naħa tal-ġudikatura li b'xi mod jew ieħor jingħataw appointments li jkunu rappreżentattivi ta' l-eżekuttiv.

Infakkar iżda li kien fi żmien gvern Nazzjonalista mmexxi minn Dr Fenech Adami li kien appuntat bħala ambaxxatur il-maġistrat Borg Olivier de Puget.

Din hi xi ħaġa li it flies in the face ta' dak li qal il-ministru nnifsu li stqarr li ma jridx li jkun hemm cross appointments f'dawn l-affarijiet għax ma jreġux.

Min-naħa l-oħra, m'inix se ngħid jekk l-onorarja li qed jagħti l-gvern jew l-eżekuttiv lill- ġudikatura hijiex ta' livell tajjeb jew le.

Il-punt li nixtieq nagħmel huwa li s-soċjeta' tagħna, bħal soċjetajiet oħra, qiegħda ssir iktar u iktar dipendenti fuq konsiderazzjoniiet tas-suq, ta' flus, ta' interessi u ta' kummerċ; u din l-attitudni tas-suq qiegħda tippernja kważi l-oqsma kollha tal-pajjiż, kif qiegħda tippernja l-oqsma kollha ta' ħafna pajjiżi oħra.

Jiena nemmen li kif il-poplu jippretendi trasparenza sħiħa mill-politiċi, ħaġa li to be fair ma nafx kemm wasalna għaliha, donnu li wasal iż-żmien ukoll li l-poplu jistenna l-istess mill-membri tal-ġudikatura.

Jingħad li fl-imgħoddi din kienet ħaġa assjomatika, li min kien ikun membru fil- ġudikatura ma kien ikollu l-ebda interess kummerċjali personali jew professjonali ieħor.

Għallinqas hekk dejjem qaluli.

Nerġa' ngħid, jien m'inix midħla daqstant ta' dawn l-oqsma, imma jassigurawni li 30, 40, u forsi 60 sena ilu, meta kont tkun membru tal-ġudikatura ma kontx tista' tmiss mad-dinja tal-kummerċ.

Anzi, jgħidu wkoll, li ċerti imħallfin - jekk mhux l-imħallfin u l-maġistrati kollha - kienu jagħmluha a point li ma jidhrux f'okkażjonijiet fejn kienu jidhru wkoll membri tal-kummerċ.

Ma nafx jekk dan hux veru jew le, għax din tista' wkoll tkun waħda mill- ħrejjef tradizzjonali li ngħidu dwar kif il-ġenna li ntilfet f'dawn l-aħħar 60, 70 sena, imma apparti minn hekk naħseb li wasal iż-żmien li nirriflettu fuq il-possibilitajiet, iva jew le, li membri tal-ġudikatura jkollhom interessi kummerċjali personali.

L-istess kif għall-membri tal-klassi politika, speċjalment dawk fil- parlament, daħħalna l-konċett ta' reġistri ta' interessi kummerċjali, naħseb li wasal iż-żmien ukoll li l-istess ħaġa tapplika anke għall- membri tal-ġudikatura li jkun hemm reġistru ta' interessi kummerċjali.

Din tkun xi ħaġa trasparenti, xi ħaġa li tkun available biex kulħadd ikun jista' jikkonsultaha.

Naf li se jkun hemm min jgħid li jien qed nerġa' nipprova nnassas personalment kontra n-nies u qed nipprova nerġa' ndaħħal konċetti ta' suspett.

Drajthom dawn l-akkużi imma qegħdin nitkellmu fuq xi ħaġa li għalkemm hija delikata hija wkoll importanti u nemmen li fil- kontest fejn tabilħaqq irridu li s-sistema ġudizzjarja, is-sistema legali taħdem dejjem fl-aħjar interess taċ-ċittadin, tal-persuni, tal-familji, allura anke hawnhekk għandu jkollna t-trasparenza li sħaqna fuqha fil- kontest politiku.

Iva, din għandha tapplika wkoll għall-membri tal- ġudikatura.

Jiena naħseb li wasal iż-żmien biex ħaġa bħal din tiġi konsidrata fl-aħjar interess ta' kif din is-sistema 'l quddiem tista' titmexxa bi trasparenza u b'effiċjenza.

Nerġa' nisħaq dwar dawn iż-żewġ punti u nieqaf hawn; il-punt li kull bidla fil-proċedura, kull titjib fil-proċedura jrid ikun maħsub fl- interess tal-familji u taċ-ċittadini u mhux fl-interess tal-ġudikanti u ta' l-avukati, bir-rispett kollu lejhom.

Nibqa' ninsisti wkoll li dan it- titjib ma jridx isir biss f'konċett teknokratiku marbut sempliċement ma' l- idea tas-suq imma li jmur lil hinn minn hemm.

Irid ikun hemm anke ħidma maħsuba li waqt li tassigura li r-riżorsi kollha available jintużaw bl- aħjar mod min-naħa tagħna għandna nżommu f'moħħna d-dimensjoni umana li qiegħda hemm biex tagħti ġustizzja.

Din ma titkejjilx fuq kemm għandek flus fil-but, anqas skond kemm issib imħallef jew maġistrat dedikat li lest li jagħtik dak li ħaqqek, imma permezz ta' regoli li jassiguraw li jkun hemm trasparenza fl-amminsitrazzjoni tal-ġustizzja u li l-proċeduri jassiguraw ukoll li l-ġustizzja tingħata dejjem fi żmien raġjonevoli, ħaġa li skond il-każi li sirt naf bihom f'dawn l-aħħar sena u nofs, mhijiex qiegħda sseħħ.

Il-punt l-ieħor huwa li f'sitwazzjoni fejn l-ekonomija u s-soċjeta' tagħna qegħdin dejjem jirrispondu aktar għall-pressjonijiet tas-suq, jiena nemmen li wasal iż-żmien li nikkonsidraw jekk membri tal-ġudikatura għandhomx jiddikjaraw x'inhuma l-interessi - jekk għandhom - kummerċjali u professjonali tagħhom.

Grazzi.

Mr Speaker.

MR SPEAKER: Grazzi.

Aktar rimarki?

Jekk m'hawnx aktar rimarki, nitlob lill-Ministru biex jekk jogħġbu jagħmel il-winding-up.

ONOR.

AUSTIN GATT(Ministru tal-Ġustizzja u Gvern Lokali): Mr Speaker, l- ewwelnett nixtieq nibda billi nirringrazzja lil kulmin intervjena f'dan id- dibattitu b'rimarki li fil-maġġoranza tagħhom żgur kienu maħsuba biex jikkontribwixxu biex inkomplu niżviluppaw dan il-qasam, li ċertament m'huwiex daqstant faċli.

Irrid nagħmel reazzjoni immedjata għal dak li qal il-Kap ta' l- Oppożizzjoni, dwar l-għanijiet li poġġa bi skop ta' riforma f'dan il-qasam.

Wieħed jinduna li dawn l-għanijiet huma simili ħafna għal dawk li għandu l- gvern.

L-istess Kap ta' l-Oppożizzjoni stqarr ċar u tond li hu m'huwiex midħla ta' dan is-suġġett u allura bilfors ikollu joqgħod fuq dak li jinstema', pero' din l-iskuża ma tapplikax għal xi kelliema oħra, speċjalment għal dawk li għandhom background legali, li kienu skorretti meta rreferew għall-kwestjoni tat-tariffi tal-qorti.

Nikkwota x'qal il-Kap ta' l-Oppożizzjoni: "Naqblu ma' l-ekonomija tas-suq imma ma naqblux ma' soċjeta' tas-suq."

Jiena niżgura lil kulħadd li meta ġejna biex nagħmlu t- tariffi, aħna mxejna fuq dan il-prinċipju.

Lill-Kap ta' l-Oppożizzjoni u lil kulmin tkellem dwar iż-żieda tat-tariffi tal-qorti li seħħet mill-1 ta' Ottubru infakkru li dan il-gvern naqqas it-tariffi tal-kawżi li huma b'valur sa Lm1,500 u 60% tal-kawżi tagħna huma ta' dan it-tip.

Għalhekk, dawn il-kawżi, darba tiġi approvata din il-liġi li għandna quddiemna, se jorħsu sa massimu ta' 40%.

Mela f'dawk il-kawżi żgħar li l-iktar huma nvoluti fihom ikunu nies komuni se jkollna traħħis sostanzjali fit-tariffi li jiċċarġja l-gvern.

It-tieni punt li konvenjentement dejjem qed jintesa huwa li fit-tariffi l- ġodda l-gvern għamel eċċezzjoni qawwija favur l-iktar kawżi soċjali bħal separazzjonijiet, annullamenti, manteniment, korrimenti, kawżi li jitolbu rifużjoni ta' paga, ta' tkeċċija mix-xogħol u oħrajn simili.

Dawn kollha għandhom tariffa ridotta ħafna u llum iħallsu inqas milli kienu jħallsu qabel.

Barra minn hekk, fi ftit żmien għandha toħroġ emenda oħra għal dawn it-tariffi fejn qegħdin nestendu din l-eċċezzjoni ta' social cases għat- tariffi kollha li hemm fil-qrati u dawn is-social cases se jħallsu tariffa ridotta b'50%, mhux biss fil-kawżi imma f'kull att ieħor li jista' jsir fil- qorti.

Jien ma nħobbx nitkellem fl-ajru, inħobb nitkellem bil-fatti u dawn huma l-fatti veri.

It-tariffi għolew fejn kienu baxxi, u dak l-għoli għamilnieh b'ġustizzja soċjali għall-aħħar tant hu hekk li għamilna eċċezzjonijiet qawwijin għal każi li għandhom b'xi mod jew ieħor taqsima soċjali.

Irrid nirrispondi wkoll lil min għamel riferenza għal-legal aid.

Tajjeb li min jitkellem ikun jaf il-fatti u allura jmissu jaf li min qiegħed fuq ir-relief u min jieħu s-social assistance jikkwalifika għal-legal aid, u min jikkwalifika għal-legal aid ma jħallasx ċenteżmu fi spejjeż.

Għalhekk, jiena nsostni kif sostnejt qabel, li dak li qal il-Kap ta' l-Oppożizzjoni - li apparentement ġie żgwidat fuq dan il-punt - dan il-gvern veru biddel it- tariffi, iżda l-ebda tibdila fit-tariffi ma qatt irriduċiet in-numru ta' kawżi, u naħseb li lanqas dawn it-tibdiliet li għamilna m'huma se jirriduċu in the long term in-numru ta' kawżi li għandna.

Aħna żidnihom għax kien hemm bżonn li jiżdiedu, pero' dejjem żammejna għajnejna miftuħin għall- bżonnijiet soċjali ta' pajjiżna, fattur li ħadna ħsiebu bil-kbir.

Il-Kap ta' l-Oppożizzjoni tkellem ukoll dwar l-inkjesti.

Għamel riferenza għal każ ta' waħda omm li mititilha t-tifla wara li marret f'xi fast food outlet u l-każ l-ieħor sfortunat ta' persuna li waqgħet minn x'imkien.

Il- Kap ta' l-Oppożizzjoni missu għamel distinzjoni bejn inkjesta u proċedura legali.

Fil-fażi ta' l-inkjesta bilfors irid ikun hemm is-sigriet sakemm tingħalaq, għax din hija l-fażi ta' l-investigazzjoni li ssir mill- maġistrat u darba tingħalaq dik il-fażi, l-eredi jew f'dan il-każ huma min huma, ikollhom aċċess għad-dokumentazzjoni kollha.

M'huwiex sew li waqt li l-maġistrat qed jirreaġixxi bħala maġistrat inkwerenti jkun hemm l-aċċess għal dawn id-dokumenti.

Min-naħa l-oħra, naqsam l-istess ħsieb mal-Kap ta' l-Oppożizzjoni dwar il-preokkupazzjoni li kultant f'każi bħal dawn ikun hemm ċertu dewmien li f'għajnejna jista' jidher dewmien żejjed.

Jien ħadt gost nisma' lill-Kap ta' l-Oppożizzjoni jgħid li rridu nattakkaw din il- problema, jew parti minnha, mil-lat maniġerjali.

Huwa propju dan li qegħdin nipprovaw nagħmlu f'din il-liġi.

Għalhekk hija liġi importanti għax hija l-ewwel pass fl-istrateġija li trid twassal għal-inqas backlog, speċjalment fil-qorti tal-Prim Awla.

Ma nemminx li r-riforma tal-qorti għandha xi soluzzuoni maġika, lanqas nemmen li din għandha xi soluzzjoni immedjata jew li nistgħu nisperaw li bit-tibdil li se jsir b'din il-liġi jew inkella b'liġijiet oħra li jiġu iktar 'il quddiem, f'daqqa waħda kollox se jiġi f'postu.

Jekk irridu soluzzjoni, irridu nitilqu bil-premessa li din almenu tkun in the medium- term, li se tibda tirrealizza ruħha mhux qabel tlieta, erba', ħames snin, aktar probabbli f'ħamsa milli tlieta.

Mhux biss, imma tirrealizza ruħha biss jekk nifhmu li llum qed ngħixu f'dinja li hi differenti minn dik ta' 20 jew 30 sena ilu.

Kulħadd għandu jifhem li l-qorti u l-professjoni legali fil-preżent għandhom jaħdmu b'mod differenti minn kif kienu jaħdmu 20 jew 30 sena ilu.

Dan huwa essenzjali.

Din il-liġi, per eżempju, qiegħda tipproponi li n-numru ta' appelli li llum isiru minn ċerti bordijiet u li jinstemgħu quddiem il-qorti ta' l- appell superjuri jiġu trasferiti għall-qorti ta' l-appell inferjuri.

Ir- raġuni hi li l-qorti ta' l-appell inferjuri għandha inqas backlog milli għandha l-qorti ta' l-appell superjuri.

Fil-fatt, sa l-aħħar ta' Diċembru, fil-qorti ta' l-appell superjuri kellna 1,032 appell pendenti filwaqt li fil-qorti ta' l-appell inferjuri kellna pendenti 166 appell.

Dan minħabba li l-kompożizzjoni hija differenti.

Fl-appell superjuri jpoġġu tliet imħallfin flimkien filwaqt li fl-appell inferjuri hemm tliet imħallfin separati, kulħadd ipoġġi għal rasu u allura d-disposal rate fl- inferjuri hija naturalment iktar qawwija minn dik fis-superjuri.

Rajna l- liġijiet li jeżistu u fejn dehrilna li kien hemm appelli ta' importanza minuri, ittrasferejnihom għall-qorti ta' l-appell inferjuri.

Per eżempju l- appelli mill-planning authority, li dejjem qegħdin jiżdiedu, joħolqu backlog fil-qorti ta' l-appell superjuri għax dawn jinstemgħu minn tliet imħallfin.

Aħna dehrilna li dawn huma tip ta' appelli fejn hemm bżonn jinstemgħu minn tliet imħallfin, imma la huwa appell li jkun diġa' nstema' minn board kostitwit mil-layman, dawn jistgħu jiġu ttrasferiti għall-qorti inferjuri.

Fis-superjuri żammejna l-iktar appelli importanti bħal dawk li għandhom xi konnessjoni kostituzzjonali, bħall-appelli fuq id-dritt tal-vot u numru ta' appelli oħra li huma ta' importanza kbira u li jeħtieġu tliet imħallfin u mhux imħallef wieħed.

Dan li nfissru meta aħna ngħidu li l- istatistika hija importanti daqskemm hu importanti li nfittxu soluzzjonijiet ġodda.

It-tieni punt li qegħdin nagħmlu f'din il-liġi huwa - u kien hemm riferenza għalih mill-Kap ta' l-Oppożizzjoni - li konsonanti mal-policy ta' dan il-gvern, qegħdin ngħidu li l-imħallfin u l-maġistrati m'għandhomx ipoġġu fuq kummissjonijiet u bordijiet ta' natura eżekuttiva.

Il-gvern jemmen fermament li d-distinzjoni bejn gvern, eżekuttiv u ġudizzjarju għandha tkun ċara u netta, mhux biss biex ikun hemm trasparenza, imma għax hekk tesiġi l-Kostituzzjoni tagħna.

Naf li din m'hijiex pożizzjoni popolari ma' xi membri tal-ġudikatura pero' nieħu gost nara li fil-kodiċi ta' etika li ġie propost mill-ġudikatura stess - u bħalissa qiegħed jiġi diskuss mill-kummissjoni għall-amministrazzjoni tal-ġustizzja - hemm ukoll proposta f'dan is-sens.

Nikkonferma dak li qal il-Kap ta' l-Oppożizzjoni fuq x'jgħidu dwar l-imħallfin kif kienu jġibu ruħhom 20 jew 30 sena ilu.

Nikkonfermah għax ili avukat 25 sena u naf diversi imħallfin, fosthom Sir Luiġi Camilleri, li għex iktar minn 90 sena u baqa' luċidu sa l-aħħar.

Jekk m'inix sejjer żball dan kien jgħidlek ċar u tond li eżatt wara l- gwerra l-imħallfin lanqas party ma kienu jattendu biex żgur ma jiġux akkużati li qegħdin jiltaqgħu ma' dak jew ma' l-ieħor.

Illum forsi dik il- pożizzjoni tidher esaġerata, b'danakollu jiena nemmen li l-gvern m'għandux jappunta 'l xi ħadd biex jirrappreżentah fuq xi kummissjoni, xi board, jew iktar u iktar barra minn Malta.

Mr. Speaker, ma naqbilx ma' l-eżempju li ġab il-Kap ta' l-Oppożizzjoni, u ma naħsibx li huwa eżempju tajjeb meta kkritika lill-gvern għax kien appunta ambaxxatur lil Dr. Borg Olivier de Puget.

Hawn ta' min ifakkar li Dr. Borg Olivier de Puget ma kienx baqa' jipprattika bħala maġistrat, imma kien ħalla għal kollox dik il-kariga biex mar ambaxxatur.

Hawnhekk qed ngħid li l-policy tal-gvern hi u ser tibqa' li mhux se jappoġġja aktar nomini ta' imħallfin sedenti biex jitpoġġew f'kummissjonijiet, f'bordijiet eżekuttivi jew b'xi mod jirrappreżentawh f'xi fora lokali jew nazzjonali.

Il-gvern hu determinat li jappoġġja biss nomini ta' imħallfin fuq kummissjonijiet, bordijiet jew fora strettament ġudizzjarji u li jkollhom x'jaqsmu max-xogħol tagħhom.

Hawn emenda oħra importanti f'din il-liġi li tolqot il-qorti ta' Għawdex.

Ilqajna t-talbiet ta' l-avukati li jipprattikaw f'Għawdex u se nagħmlu numru ta' emendi bl-iskop li jiffaċilitawlhom xogħlhom.

Per eżempju għamilna reġistri ta' ċerti qrati fil-qorti ta' Għawdex biex l-avukat ma jkollux għalfejn jiġi hawn Malta bilfors biex jippreżenta applikazzjoanijiet u rikorsi.

L-iktar emenda importanti hija dik li tbiddel il-ġurisdizzjoni tal-qrati tagħna.

Illum kawża sa Lm250 tmur quddiem it-tribunal għat-talbiet iż- żgħar; kawża bejn Lm250 u Lm1,000 tmur quddiem il-qorti tal-maġistrati; u kawża 'l fuq minn Lm1,000 tmur quddiem il-qorti tal-prim awla fejn hemm imħallef.

Qed jiġi propost li dawn iċ-ċifri jitbiddlu, u sa Lm1,500 jmorru quddiem it-tribunal għat-talbiet iż-żgħar, bejn Lm1,500 u Lm5,000 jmorru fil-qrati tal-maġistrati u 'l fuq minn Lm5,000 quddiem il-qorti tal-prim awla.

Qed nagħmluh għax iċ-ċifri juru biċ-ċar li jekk irridu nsolvu l- problema tal-backlog li preżentement teżisti l-iktar fil-qorti tal-prim awla ma nistgħux nibqgħu marbutin ma' l-istess proċeduri li kellna fil- passat.

Ir-realta' u l-prattika juru - u dan jikkonvidih kull avukat - li kawża li kienet Lm500 u li sa sentejn ilu kienet tinstema' mill-prim awla, minn mindu dik l-istess kawża marret quddiem il-qorti tal-maġistrati, bdiet tinqata' ħafna iktar malajr milli kienet tinqata' quddiem il-prim awla tal- qorti ċivili.

Ir-raġuni hija waħda u sempliċi.

Il-proċedura u l-prattika fil-qrati superjuri huma itwal u jiswew iktar milli quddiem il-qrati inferjuri.

Mela s-s-soluzzjoni għal backlog li għandna m'hijiex li nżidu iktar imħallfin kif jgħidu xi wħud, inkluża l-kummissjoni għall-amministrazzjoni tal-ġustizzja, imma li nbiddlu l-post fejn deħlin il-kawżi u nilliberaw il- ħin lill-imħallfin biex ikollhom il-possibilita' li jaqbdu mal-backlog, xi ħaġa li llum m'għandhomx.

Insemmi ċifra waħda għalissa.

Is-sena l-oħra daħlu fil-prim awla tal-qorti ċivili 2,991 kawża.

L-imħallfin tal- Prim'Awla qatgħu - u ta' dan irrid infaħħarhom kif se ngħid iktar 'il quddiem, infaħħar kemm lilhom kif ukoll il-maġistrati imma hawnhekk qed nitkellem fuq il-prim awla - 3,393 kawża.

Dan ifisser li qatgħu mhux biss daqskemm daħlu imma 13% iktar milli daħlu.

Huwa diffiċli li jaqtgħu iktar, hawn wasalna sal-limiti.

Forsi nistgħu nitilgħu għal 3,500, pero' ma nistgħux u m'għandniex nippretendu żżejjed mill-imħallfin tagħna.

Għalhekk tajjeb li nifhmu li nżidu kemm inżidu mħallfin in-numru ta' kawżi li se jidħlu se jkun tali, dejjem jekk nibqgħu bl-istess sistema, li nlaħħqu biss ma' dak li huwa dieħel.

Din hija l-esperjenza minn 1967 'l hawn u ma naħsibx li għax qlibna l-millennium se nbiddluha.

Mr. Speaker, kien hawn preokkupazzjonijiet dwar jekk dawn l-emendi hux se jfissru li se ngħabbu iktar kemm lill-maġistrati kif ukoll lit-tribunal għat-talbiet iż-żgħar.

Qabel ma pproponejt lill-kabinett dawn l-emendi, saru l-istudji kollha neċesarji.

It-tibdila ibbażajniha fuq l-istatistika li kellna fl-1999, pero' hija kkonfermata bl-istatistika li għandna għas- sena 2000.

Li se jiġri huwa li t-tribunal għat-talbiet iż-żgħar mill-2,000 kawża li daħlu s-sena l-oħra, bejn wieħed u ieħor se jżid 2,000 kawża oħra.

Se jżid 1,800 li llum qegħdin quddiem il-qrati tal-maġistrati u madwar 300 oħra li hemm fil-prim awla u li jidħlu fil-kompetenza ta' dan it-tribunal.

Għalkemm se nirduppjawlu l-load, irridu nifhmu li minn dawn l-2,000 kawża li daħlu fis-sena 2000, is-sena l-oħra nqatgħu 1,800 mit-tribunal għat- talbiet iż-żgħar.

Minn dawn l-1,800 madwar 1,500 fil-fatt ġew ċeduti u allura t-tliet aġġudikaturi li għandna llum, fil-fatt kulma taw kienu bejn wieħed u ieħor 300 deċiżjoni.

Dan ifisser li r-riforma se tirdoppja, se żżid ma' dawn il-300 deċiżjoni probbabilment 2,000 deċiżjoni oħra u biex nilqgħu għal dan, hija l-policy dikjarata ta' dan il-gvern li sejrin mill- inqas nirduppjaw in-numru ta' aġġudikaturi minn tlieta għal sitta.

Mhux biss se nagħmlu dan, imma se nagħtuhom ukoll staff kull wieħed biex ikunu jistgħu jaħdmu aħjar u allura jkollhom il-faċilitajiet kollha neċessarji biex ikunu jistgħu jlaħħqu ma' din il-load ġdida.

Min-naħa ta' l-oppożizzjoni ntweriet anke preokkupazzjoni dwar l- indipendenza ta' l-aġġudikanti peress li dawn huma part-time, u kkomparawhom mal-justice of the peace ta' l-Ingilterra jew mal-giudice di pace ta' l-Italja.

Saru xi suġġerimenti biex lil dawn nagħmluhom full-time bis-salvagwardji kollha li għandhom il-ġudikaturi l-oħra.

Jien ngħid ċar u tond li l-gvern ma jaqbilx ma' dan.

Naf li hemm forsi minn fost il- aġġudikaturi preżenti li jawspika dan, iżda ma naħsibx li għandna nagħmlu t- tielet tier ta' ġudikatura.

Aħna nippreferu nibqgħu bis-sistema preżenti għax inkella nispiċċaw niżnaturaw għal kollox it-tribunal tat-talbiet iż- żgħar.

Mill-banda l-oħra naqblu li jista' jkun hemm lok li jsiru emendi biex l-indipendenza li jiena ngħid li diġa' teżisti, tkun iktar trasparenti, iktar ċara u iktar garantita.

Fil-fatt fl-istadju ta' Kumitat se nressaq numru ta' emendi li diġa' tajt kopja tagħhom lill-kelliem ta' l- oppożizzjoni biex dan jiġi garantit u b'dan il-mod naħseb nistgħu nneħħu d- dubji kollha li jista' jkun hemm.

Xi kelliema qalu wkoll li b'din it-tibdila se nżidu n-numru tal-kawżi fit- tribunal tat-talbiet iż-żgħar.

Iva, dan huwa veru pero' se nżidu wkoll l- aġġudikanti biex niżguraw li bejn wieħed u ieħor il-load fuq kull aġġudikant qatt ma teċċedi s-600 kawża.

Min-naħa l-oħra, qegħdin jgħidulna li il-qrati tal-maġistrati se ngħollulhom il-kompetenza sa Lm5,000 u se nżidulholm il-load.

Mill-istudju li għamilna dan ma jirriżultax.

Irrid ngħid li l-qrati tal-maġistrati s-sena l-oħra rċevew 1,780 kawża.

Wara li ssir din l-emenda jidher li dan l-ammont se jonqos b'mod sostanzjali u fil- fatt il-kawżi ċivili quddiem il-qrati tal-maġistrati huwa previst li jitnaqqas kważi bin-nofs, b'hekk il-maġistrati se jkollhom iktar ċans jittrattaw il-kawżi kriminali li għandna, għalkemm hawnhekk il-backlog m'huwiex għoli wisq.

Din hija emenda bbażata fuq numri ċari u fuq il-premessa sempliċi ħafna li l-unika riforma li verament ħadmet fis-snin li għaddew - mhux qed ngħid l-aħħar sentejn jew tliet snin, imma fl-aħħar 30 sena - kienet ir-riforma meta għollejna l-ġurisdizzjoni.

Din m'hijiex l-esperjenza ta' Malta biss imma hija esperjenza komuni għall-Ewropa kollha u għal kull pajjiż li pprova jirriforma s-sistema ġuridika tiegħu.

Hawn wieħed għandu jifhem li din ir-riforma m'hijiex xi waħda maġika imma hija biss l-ewwel pass fit- triq twila li rridu nagħmlu.

Jiena nieħu gost ninforma lill-Kamra li bħalissa l-ministeru tiegħi għaddej b'laqgħat regolari, prattikament kull tliet ġimgħat, ma grupp żgħir imma rappreżentattiv ħafna tal-players kollha li hemm involuti f'dan il-qasam.

F'dan il-grupp hemm rappreżentanti tal- ġudikatura, maġistrat u mħallef, rappreżentanti tal-kamra ta' l-avukati, tal-kamra tal-prokuraturi legali kif ukoll numru ta' avukati li ma jirrappreżentaw lil ħadd għax nominati minni pero' li għandhom esperjenza twila fil-qrati tagħna.

Dan il-grupp qiegħed jiltaqa' b'mod regolari u qiegħed ifassal proposti speċifiċi ħafna mhux tant għat-tibdil kbir ta' liġijiet iżda b'danakollu huma proposti speċifiċi li jridu jolqtu fil- laħam il-ħaj il-proċeduri kultant ta' għanqbud li għandna f'xi oqsma tal- ġustizzja tagħna.

Fix-xhur li ġejjin nittama li nippreżenta lil dan il-parlament emendi, l- ewwelnett biex niżguraw li l-enforcement tas-sentenzi jibda jsir bis- serjeta', u bis-serjeta' wkoll nagħmlu l-bejgħ bl-irkanti ta' l-affarijiet li jinqatgħu.

Emendi oħra li beħsiebna nressqu huma marbutin mal-metodu kif isiru n-notifiki, filwaqt li bi qbil mal-ġudikatura għandna wkoll il-ħsieb li nbiddlu s-sistema tal-master.

Kif dejjem għedt, dan huwa qasam fejn il- gvern waħdu ma jistax jiddeliverja, bilfors irridu naħdmu flimkien gvern, professjoni legali, amministrazzjoni ċivili u ġudikatura.

B'dan il-mod biss nistgħu nimxu 'l quddiem u niksbu r-riżultati mixtieqa.

Tajjeb ngħidu, li dawn ir-riżultati bil-mod il-mod diġa' jidher li qegħdin jinkisbu.

Xaqq dawl beda jidher diġa'!

Mr Speaker, quddiemi għandi ċ-ċifri għall-qrati kollha tal-kawżi deċiżi fis-sena 2000 u nieħu gost nara li per eżempju - kif diġa' għedt - fil-prim awla tal-qorti ċivili mhux biss inqata' l-istess numru ta' kawżi li daħlu, pero' nqatgħu 13% iktar.

Il-maġistrati fl-aspett ċivili qatgħu 118% tan- numru ta' kawżi li daħlu, jiġifieri 18% iktar.

Dan ifisser li kemm fil-prim awla kif ukoll quddiem il-maġistrati rajna tnaqqis fil-backlog.

Hawn inħoss li għandi nfaħħar il-maġistrati kollha li meta tara wkoll l-ammont ta' kawżi kriminali pendenti quddiemhom għat-tielet sena konsekuttiva ssib li l-backlog ta' kawżi li hemm bejniethom qiegħed dejjem jonqos.

Għandi analiżi ta' ħames snin u tara li filwaqt li fl-aħħar ta' 1996 kien hemm 13,475 kawża kriminali pendenti quddiem il-maġistrati, illum dan in-numru niżel għal 7,554.

Irrid infaħħar bilfors il-ġudikatura, u kif kont kritiku tagħha - u għadni kritiku sal-lum f'diversi aspetti - huwa doveruż min-naħa tiegħi li ngħid li fis-sena 2000 ksibna riżultati pożittivi mmens.

Jekk tgħaqqad flimkien il-kawżi ċivili kollha, is-sena l-oħra daħħlu 7,651 kawża u nqatgħu 8,076.

Għall-ewwel darba f'dawn il-ħames snin inqatgħu iktar kawżi milli daħlu.

Fil-kamp kriminali, jekk tgħodd il-kawżi kollha inferjuri u superjuri inqatgħu 105% tal-kawżi.

Prattikament daħlu 12,190 kawża u nqatgħu 12,800.

Dan ċertament huwa sinjal pożittiv u nawgura li jitkompla matul din is-sena.

Ovvjament, mhux il-qrati kollha individwali qed jimxu bl-istess ritmu.

Hemm uħud li huma mixjin tajjeb ħafna u hemm oħrajn li qegħdin ifallu, pero' l-fatt li qed nilħqu dawn in-numri għall- ewwel darba f'dawn l-aħħar snin jindika li hemm ir-rieda tajba min-naħa tal- ġudikatura.

Nagħlaq billi nassigura l-ewwel u qabel kollox lill-pubbliku Malti, lill- ġudikatura, u lill-ħaddiema kollha tal-qorti li dan il-gvern beħsiebu jkompli bil-politika tiegħu li jsaħħaħ l-amministrazzjoni tal-qorti, billi jipprovdi n-nies u r-riżorsi finanzjarji kollha neċessarji biex il- ġudikatura tkompli taħdem b'mod seren, b'mod effiċjenti u tkompli taqdi l- bżonnijiet li għandha s-soċjeta' Maltija u fuq kollox li tilħaq l- aspettattivi tal-poplu Malti u Għawdxi kollu.

Grazzi.

Mr Speaker.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-mistoqsija hi li l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex jemenda diversi liġijiet dwar il-Kompożizzjoni ta' diversi bordijiet u dwar il-Kompetenza ta' diversi Qrati u Tribunali u Appelli minn Deċiżjonijiet Tagħhom, u l-għemil ta' provvedimenti inċidentali jew konsegwenzjali għalihom" ikun moqri t-Tieni Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con. u l-Abbozz ta' Liġi nqara t-Tieni Darba.

MR SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

AUSTIN GATT: Mr Speaker, nipproponi li l-Att dwar il-Proċeduri legali jgħaddi fl-istadju ta' Kumitat quddiem il-Kumitat Permanenti għal Konsiderazzjoni ta' l-Abbozzi ta' Liġi.

MR SPEAKER: Min jissekonda?

ONOR.

MICHAEL BONNICI: Nissekonda.

MR SPEAKER: Il-mistoqsija hi li l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex jemenda diversi liġijiet dwar il-Kompożizzjoni ta' diversi bordijiet u dwar il-Kompetenza ta' diversi Qrati u Tribunali u Appelli minn Deċiżjonijiet Tagħhom, u l-għemil ta' provvedimenti inċidentali jew konsegwenzjali għalihom" jiġi riferut lill-Kumitat Permanenti għal Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġi.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con.

ABBOZZ TA' LIĠI LI JEMENDA L-ORDINANZA TAD-DWANA

CUSTOMS ORDINANCE (AMENDMENT) BILL

L-ordni għat-Tieni qari ġie moqri.

Ikompli mis-7 ta' Novembru, 2000.

Il-mistoqsija reġgħet tqiegħdet

MR SPEAKER: Aktar rimarki?

L-Onor.

Joe Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Mr Speaker, jekk wieħed iħares lejn l-għanijiet ta' dan l-abbozz isib li l-għan ewlieni tiegħu huwa li jdaħħal dispożizzjonijiet ġodda biex jirregolaw it-tneħħija taħt ċerti kondizzjonijiet ta' oġġetti konfiskati waqt li jkunu għadhom għaddejjin il- proċedimenti biex jagħti seħħ lill-arranġamenti reċiproċi ma' servizz ta' dwana oħrajn u biex jipprovdi għall-infurzar aħjar tal-liġi.

Issa għalkemm l-iskop tal-klawsoli l-ġodda hu biex titjieb il-liġi u biex forsi wieħed jista' jsolvi problemi li tiffaċċja d-dwana, pero' wieħed ma jistax ma jħossux preokkupat b'ċerti klawsoli, l-aktar wara li l-poplu Malti u Għawdxi jkun għadda minn esperjenzi ta' ċerti każi.

Hawn nixtieq nirriferi għall-klawsola 6 fejn f'paragrafu 5 (a) se tidħol klawsola ġdida li tgħid hekk.

Se naqra kelma b'kelma biex ma nigix misinterpretat li qed ngħid affarijiet mhux korretti u mhux eżatti:

"(5) (a) Minkejja kull dispożizzjoni li hemm f'dan l-artiklu, il- Kontrollur jista' jagħżel li jagħti lura l-oġġetti kkonfiskati lill- importatur meta dan jaqbel li jħallas dak id-depożitu jew dawk id- depożiti lil, u kif ikun determinat mill-Kontrollur, sakemm il- Kontrollur jikkalkula l-prezz attwali li jrid iħallas l-importatur għall-oġġetti u f'dan il-każ il-prezz li jrid jitħallas għal dawn l- oġġetti ma jistax jaqbeż is-somma totali ddepożitata mill-importatur."

Hawnhekk wieħed bilfors iħossu ppreokkupat meta jara ċerti każi li jseħħu f'dan il-pajjiż.

Minkejja li forsi jibdew il-proċedimenti legali, kultant naraw li wieħed jista' jasal f'arranġamenti u nispiċċaw biex anke nevitawlu milli jeħel il-ħabs avolja forsi jkollu diġa' xi sentenzi pendenti.

F'każi bħal dawn bilfors li wieħed irid jistenna biex jara kif se jiżvolġu l- affarijiet.

Jien inħossni ppreokkupat għax donnu li f'dan il-pajjiż meta jkun hemm xi ħadd imsemmi li jkollu parantela ma' xi ras kbira, jew li jkollu xi hold fuq ċerti politiċi u dan jiġi akkużat b'reat jew bi frodi, inkella li pprova jevita d-dwana jew ikun daħħal affarijiet oħra minflok dawk li kienu ddikjarati, arah jispiċċa biex joħroġ scot-free.

Meta wieħed jara dan kollu, bilfors li jitħasseb.

Għax jekk jinqabad xi ħadd żgħir indendluh u Malta kollha tkun taf bih u nressquh il-qorti u nsibuh ħati, imma meta jkun hemm xi ħadd li jkollu xi qaddis, l-affarijiet donnhom li jiżvintaw.

Insemmi, per eżempju, il-każ ta' meta l-ilma sar whisky.

X'ġara?

Dak l- istorbju kollu li kien hemm, dawk l-evidenzi kollha li nġabru spiċċajna biex xorta waħda ma nafux eżattament x'ġara.

Ħadd donnu ma nstab ħati, ħadd m'għamel xejn u sadanittant l-ilma sar whisky!

Dawn huma affarijiet li fil-pajjiż żgur inisslu ċerti dubji u jġiegħlu lill-poplu jibda jistaqsi dwar jekk dan huwiex verament pajjiż serju fejn tirrenja l-ġustizzja.

Il- poplu jistaqsi jekk dan huwiex pajjiż fejn min hu b'saħħtu u min għandu l- qaddisin jista' jibqa' għaddej scot-free.

Ara aħna ċ-ċittadini ż-żgħar, kif nagħmlu xi ħaġa mill-ewwel naqilgħuha fuq rasna.

Mhux biss, imma ċ- ċittadin iż-żgħir somehow dejjem ilaqqatha għax jew togħla t-taxxa fuq l- affarijiet, inkella jkollu jħallas għal dak li jagħmel il-kontrabandu u għal dak li jiffroda l-pajjiż.

Għalhekk inħossni persważ li l-poplu Malti u Għawdxi huwa preokkupat ħafna b'din is-sitwazzjoni.

Ilkoll smajna b'każi ta' nies li għax jagħmluha ta' bullies jiżgiċċaw mil- liġi u għalhekk inħossni ppreokkupat b'din il-klawsola speċjalment meta niftakar b'każi li ġraw fil-passat u oħrajn li għadhom jiġru.

Dan kollu qed ngħidu għax jekk m'aħniex se nbiddlu din is-sistema ma nistgħux nistennew li l-poplu jkollu fiduċja f'dan il-pajjiż.

Smajna dan l-aħħar li fuq vapur tas-Sea Malta kien hemm skoss xorb pero' ħadd ma kien jaf ta' min hu.

Ħaġa ta' l-iskantament, dan ġie mill-Italja u ħadd ma jaf xejn dwaru.

Dan ix- xorb instab fuq il-bastiment iżda dwar min ġabu, min għabbieh u kif tela' ħadd ma jaf xejn.

Għadda ftit ta' żmien ieħor u erġajna, vapur ieħor tas- Sea Malta li kien ġej mill-Italja, instab li kellu fuqu madwar 4,800 flixkun xorb.

Kien hemm madwar 400 kaxxa fuq sitt pallets, u fost ix- xorb kien hemm whisky bl-isem Famous Grouse, tip ieħor ta' whisky li qatt qabel ma kien daħal f'pajjiżna u kien hemm ukoll vodka mħallta.

Is-sabiħa hija din.

Veru li hemm proċedura kif wieħed jikklerja ċerti affarijiet u dokumenti mid-dwana, pero' hemm ukoll gwidi meta wieħed għandu jagħti jew ma jagħtix quick release.

Int qatt m'għandek tafda, imma għandek dejjem tiċċekkja u mhux tagħmel quick release.

U min hu responsabbli jafhom dawn il-proċeduri tad-dwana!

Jiena, per eżempju, naf li fuq ċerti oġġetti qatt ma jagħtuk quick release.

Għallinqas meta kont immur nagħmel dak ix-xogħol qatt ma naf li kelli quick release, dejjem jiftħulek il-kaxxi u jarawlek kollox.

Kienu jagħmlu hekk mhux għax ikunu jissuspettaw imma għax ikun hemm ċerti items.

Imbagħad meta kienu jissuspettaw fuq xi ħadd, dan ix-xogħol kien isir aktar bir-reqqa.

Għalhekk ma nistax nifhem kif ċerti affarijiet ma jindunawx bihom.

Irrid ngħid ukoll li fuq ċerti affarijiet ilna nisimgħu ċ-ċuqlajta ċċaqċaq pero' madankollu ma jinqabad ħadd.

Per eżempju jiena ma nistax nifhem kif kulħadd isemmi s-sigaretti tal- kuntrabandu u sadanittant ma jinqabad ħadd!

Jien ma nixtrix sigaretti għax ma npejjipx, imma nismagħhom jgħidu dwar dan il-kontrabandu.

Dawn minn fejn qegħdin jiġu?

Jien nħoss li meta l-awtorita' tisma' dawn l-affarijiet għandha tinvestiga bl-akbar serjeta' għax xi ħaġa ħażina jkun hemm.

Inkompli fuq dak il-każ.

Xi ħadd mar biex joħroġ kaxxa b'affarijiet ta' l- istainless steel, u magħha ħarġu dawn is-sitt pallets bl-400 kaxxa xorb.

Veru li wara l-pulizija marret tinterċetta għax kien hemm min kellu common sense u nduna li kien hemm xi ħaġa mhux normali...

(Interruzzjonijiet) Dażgur, jekk inti se toħroġ mill-bonded store, ngħidu aħna li hemm Ħal Far, fejn fl-istores ta' hemmhekk hemm l-affarijiet tad-dwana; jekk skond il- karta suppost li għandek kaxxa, allura fit-truck għandu jkun hemm kaxxa u mhux affarijiet oħra wkoll.

Jiena persważ li fost l-uffiċjali hemm min hu ta' l-affari tiegħu, bħalma jagħmlu xogħlhom sew ir-revenue security corps.

Dawn tant kienu jagħmlu xogħol siewi f'dan il-qasam li kienu jibżgħu minnhom ħwejjeġ bħal dawn u kienu jiċċekkjaw kemm-il kaxxa toħroġ.

Iżda donnu li f'daqqa waħda dawn l-affarijiet irrilaxxaw.

Ir-raġuni għaliex ma nafuhiex.

Donnha trid tkun b'kumbinazzjoni biex affarijiet simili jindunaw bihom.

Fil-fatt, minflok kaxxa ta' l-istainless steel waħda, ħarġu dawk il- kaxxi kollha.

B'danakollu l-kontrollur tad-dwana ma ħax passi malajr billi jibgħat il-letter to prosecute ħalli l-affarijiet jimxu bla dewmien.

(Interruzzjonijiet) Nibża' li dan il-kas se jtawwal, imbagħad nispiċċaw li jgħaddi ż-żmien, jintilfu xi karti jew ma jinstabux ċerti karti u ma jifdalx evidenza.

Jien informat li se jitressqu madwar seba' min-nies il-qorti, fosthom Joseph Fenech, burdnar, u uffiċċjal tad-dwana.

Joseph Fenech magħruf bħala Żeppi l-Ħafi, ħareġ Lm6,000 u l-ieħor Roderick Tanti ħareġ Lm6,000.

Jiġifieri dawn l-affarijiet premeditati u maħdumin juru ċar li kien hemm min ħema kollox minn qabel.

Dan m'inix qed nivvintah.

Kienu huma li ddikjaraw u ammettew li ħarġu dawn il-flus biex daħħlu dan ix-xogħol hawn Malta b'kuntrabandu.

Sadanttant, Joseph Fenech ammetta vilment li wettaq dan għax qal li ried jagħmel ftit flus fi ftit żmien.

Dawn huma affarijiet li ma jitwemmnux imma huma ħwejjeġ tal-biki li qegħdin jiġru f'pajjiżna.

Barra minn hekk jidher ċar li hemm imdaħħal ukoll xi ħut kbir mhux ħażin.

Għaliex qed ngħid li jidher li hemm xi protezzjoni għal ċerti nies f'dan il-pajjiż?

Anke meta jissemma xi ħadd li jkun wettaq reat, il-mezzi tax- xandir, qabel jaraw min ikun.

Jekk inti tkun raġel ta' l-affari tiegħek u tkun wettaqt xi reat żgħir jew kont involut f'inċident ċkejken forsi wkoll kien l-ewwel żball żgħir f'ħajtek, dawn ma joqogħdux jaħsbuha darbtejn biex iġibuk front page fil-gazzetta jew ixandruk fir-radios imma jekk tkun Żeppi l-Ħafi ċerti gazzetti u ċerti mezzi tax-xandir ma jsemmux ħlief Joseph Fenech.

Meta xi ħadd isemmi fuq il-mezzi tax-xandir, li Joseph Fenech ikun seraq jew daħħal kuntrabandu, ħadd ma jagħti kas, imma kieku jispeċifikaw li dan hu Żeppi l-Ħafi wieħed malajr jikkonkludi min hu.

Hawnhekk irrid ngħid li f'dan il-pajjiż bilfors li l-poplu qiegħed jitlef il-fiduċja f'min hu responsabbli, saħansitra fl-ogħla istituzzjoni tal-pajjiż.

Il-vilta' hi li l-mezzi tax-xandir jipprovaw jiddefendu kriminali bħal dak b'mod li lanqas biss jindikaw min hu.

Imbagħad meta ċittadin onest jagħmel żball żgħir joqogħdu jsemmuh u jġibu ismu u salt dettalji dwaru.

Hawn qiegħed nalludi b'mod partikolari għall-media tal-Partit Nazzjonlaista u se nsaħħaħ dan b'esperjenza li għaddejt minnha jiena stess.

Mela darba minnhom it-tifel tiegħi kellu inċident tat-traffiku.

Kienet qiegħda tiġi rmunkata karozza li kienu se jarmuha għall-iscrapyard tal- Kalkara.

It-tifel tiegħi ma kienx in-naħa tad-driver, kien in-naħa l-oħra f'dik il-karozza li kienet qiegħda tiġi rmunkata.

Insomma, ġara li nqata' l-ħabel u dik il-karozza li kien fiha t-tifel baqgħet dieħla ġo trakk.

Sfortunatament f'dak l-inċident it-tifel safa weġġa' gravi u miegħu weġġa' ieħor ukoll.

Jien ġejt informat li t-tifel kien weġġa' erba' minuti bogħod mill-uffiċċju fejn kont.

Sadattant, dak il-ħin kont qed nisma' r-radju 101 tal-Partit Nazzjonalista fejn intqal li Matthew Mizzi, iben Joe Mizzi tal- Malta Labour Party, kien weġġa' gravi u fuq il-post kienet sejra wkoll l- ambulanza.

Ara dakinhar, lit-tifel semmew ismu u iben min hu.

Ma qagħdux jaħsbuha.

Ara ma' Żeppi l-Ħafi jimxu mod ieħor; ma jgħidux li Joseph Fenech hu Żeppi l-Ħafi.

Dan biex nuri l-ħneżrija tal-Partit Naazzjonalista u kemm verament dawn tipproteġu l-kriminali meta lil ħaddieħor, għax ikun politikament oppost tagħkom jipprovaw ikissruh anke f'sitwazzjonijiet diffiċli.

Radio 101 kompla jgħid li t-tifel, li għad m'għandux 18-il sena, kien qiegħed isuq bi speed eċċessiv.

Fi kliem ieħor ġabuh li kien qiegħed isur bla liċenzja u b'mod eċċessiv.

Semmew ukoll li ta' l-SAG marru biex joħorġuh mill-karozza meta t-tifel tiegħi kien minxur ma' l-art!

Araw xi ħneżrijiet!

Ta' dan għandi recording u cutting tal-gazzetta tal-Partit Nazzjonalista.

Anqas ġabu quddiem għajnejhom lilna, tal-familja.

Imbagħad tan-naħa l-oħra jilmentaw minn dak li jġibu l-gazzetti tagħna!

Fil-każ tat-tifel xejn ma ġabu quddiem għajnejhom xi stajna ġarrabna aħna.

It-tifel f'qagħda gravi u l-ambulanza ma marritx.

Għalihom l-importanti kien li jpoġġu lili f'dell ikrah ma' kulmin semagħhom.

Dwar it-tifel taw id- dettalji kollha u preċiżi, imma fil-każ ta' Joseph Fenech ma jgħidux li dan hu Żeppi l-Ħafi biex ma jagħtux indikazzjoni li dan huwa dak il-bniedem li għandu kwalitajiet tajba u kwalitajiet daqsxejn inqas tajba.

Din hija s-sitwazzjoni f'dan il-pajjiż.

(Interruzzjonijiet) Probabbilment kien qed iżżomm lill-Prim Ministru fuq spalltu!

Forsi għalhekk l-Prim Ministru tagħkom qallu li għandu kwalitajiet tajba u kwalitajiet daqsxejn inqas tajba.

Għalhekk tah l-amnestija (Interruzzjonijiet)....

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom, inżommu l-ordni u anke nżommu mal-liġi li għandna quddiemna.

ONOR.

JOE MIZZI: Jien qed nurikom hawnhekk il-ħneżrijiet tagħkom.

Meta aħna konna fil-gvern ipprovajna nagħmlu l-affarijiet bis-serjeta'.

(Interruzzjonijiet) Dażgur li pprovajna naħdmu bis-serjeta'!

Ara issa l- affarijiet m'humiex isiru bis-serjeta'.

Għandna bħala eżempju l-każ tad- Daewoo.

(Interruzzjonijiet) Għaliex ma ħadtx passi?

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom, no cross debate.

ONOR.

JOHN DALLI (Ministru tal-Finanzi): Nitolbok tgħidli fuqiex jien stajt nieħu passi fil-każ tad-Daewoo u ma ħadtx.

(Interruzzjonijiet)

ONOR.

JOE MIZZI: Mirakli mill-ilma għal whisky ma nagħmilx!

ONOR.

JOHN DALLI: Nitolbu jgħidli liema akkużi saru lili u li jiena stajt nieħu passi dwarhom, Mr Speaker.

ONOR.

JOE MIZZI: Min qallek li saru lilek?

ONOR.

JOHN DALLI: Mhux hekk qed tgħidli, biex nieħu passi!

ONOR.

JOE MIZZI: Inti taf bihom u taf kollox.

ONOR.

JOHN DALLI: Jiġifieri lili ma sarulix akkużi, hux hekk?

ONOR.

JOE MIZZI: Jekk int kont imdaħħal f'tad-Daewoo...

(Interruzzjonijiet) Sinjal li int kont wieħed minnhom!

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom, Onor. Membri.

No cross debate.

ONOR.

JOHN DALLI: Jien ma kontx imdaħħal f'tad-Daewoo.

Int qed tgħid li jien kont imdaħħal u notolbok spjegazzjoni.

ONOR.

JOE MIZZI: Qabel int kont taħdem mad-Daewoo.

ONOR.

JOHN DALLI: Iva, diġa' għedtu dan.

Domt sitt xhur naħdem hemm.

ONOR.

JOE MIZZI: Ara daqsxejn l-affarijiet!

ONOR.

JOHN DALLI: X'affarijiet huma?

Aħjar ma tibqax tħawwad u tkun serju.

ONOR.

JOE MIZZI: Ara daqsxejn x'intqal, anke barra mill-parlament, b'konnessjoni miegħek u mad-Daewoo.

Int m'għedtx li mhux veru u lanqas ma ħadt passi.

ONOR.

JOHN DALLI: Nerġa' ngħidlek li miegħi ma ntqal xejn fuq tad-Daewoo.

(Interruzzjonijiet) U sadanittant għadek m'għedtlix fuqhiex.

ONOR.

JOE MIZZI: Meta l-ilma sar whisky baqa' ħadd ma nstab ħati.

Tista' tgħid li dan mhux veru?

ONOR.

JOHN DALLI: Jien x'għandi x'naqsam!

Li naf huwa li dan il-każ qiegħed il-qorti.

MR SPEAKER: Onor. Membri, dan m'għandu x'jaqsam xejn mas-suġġett tal- liġi li għandna quddiemna.

ONOR.

JOE MIZZI: Kemm ilu l-qorti?

(Interruzzjonijiet)

ONOR.

JOHN DALLI: Inti taf għax int rajt il-files li hemm għand il- pulizija.

ONOR.

JOE MIZZI: Hekk se tagħmlu fuq Żeppi l-Ħafi?

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom.

ONOR.

JOHN DALLI: Int qed tgħid li jien jew xi membru ta' din in-naħa għandna xi dritt nindaħlu lill-qorti?

ONOR.

JOE MIZZI: Jekk il-qorti qiegħda ttawwal, iva, għandek dritt tiġbdilha l-attenzjoni.

ONOR.

JOHN DALLI: Jaqaw tridna nbagħbsu fil-files tal-pulizija, kif kont tagħmel int?

ONOR.

JOE MIZZI: Jien ma bagħbastx fil-files tal-pulizija.

Ħalli nisjpjegalu x'tip ta' ħmieġ jien ma rridx inħalli jsir, Mr Speaker.

MR SPEAKER: Ippermettili, Onor. Mizzi.

Irridu noqogħdu mas-suġġett tal- liġi li għandna quddiemna.

L-aġenda hija dik li hi u rridu nitkellmu fuq il- liġi li għandna quddiemna.

ONOR.

JOE MIZZI: L-ewwelnett meta jien rajt il-file b'konnessjoni ma' Żeppi l-Ħafi kelli kull dritt li nagħmel dan.

(Interruzzjonijiet)

ONOR.

JOHN DALLI: Jien għandi d-dubji tiegħi kemm kellek dritt tara l- files tal-pulizija.

ONOR.

JOE MIZZI: Iddaħħakx nies!

ONOR.

JOHN DALLI: Mr Speaker, hawn għandna ammissjoni mill-Onor.

Mizzi li meta kien ministru kien jara l-files tal-pulizija.

Jien qatt ma rajt files tal-pulizija.

Qatt ma tlabt lill-pulizja jagħtuni l-ebda file fuq xejn u fuq ħadd.

Ma naħsibx li ministru għandu dritt imur għand il- pulizija u jara l-files.

ONOR.

JOE MIZZI: Mr Speaker, mhux sew tħallih jinterrompini.

MR SPEAKER: Niġbed l-attenzjoni ta' l-Onor.

Membri li jridu joqogħdu għas-suġġett li għandna quddiemna.

ONOR.

JOE MIZZI: Jien kont responsabbli għall-korp tal-pulizija u allura files b'konessjoni mal-pulizija stajt nara.

Li ma stajtx nara kienu l- files tad-Daewoo!

Stajt nara l-file fejn l-ilma sar whisky u stajt nara files oħra wkoll!

(Interruzzjonijiet) Iva, kont bgħatt għall-file – u dan iddikjarajtu kemm-il darba għax kelli dritt li narah – b'konnessjoni ma' Żeppi l-Ħafi u Richard Cachia Caruana.

U kont rajtu l-ewwelnett għax l- attorney general kien qal li l-Ħafi huwa xhud importanti fil-każ ta' Meinrad Calleja.

(Interruzzjonijiet) Kien ċempel lill-kummissarju - u se naqraha - dwar it-tneħħija tal-protezzjoni ta' Żeppi l-Ħafi.

U rrid nagħmilha ċara li d-deċiżjoni ttieħdet mill-pulizija u mhux minni.

Dwar dan kien ipprotesta l-AG.

MR SPEAKER: Dan m'għandu x'jaqsam xejn mas-suġġett tal-liġi, Onor. Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Dażgur li għandu x'jaqsam!

Ħalli nispjegalek kif għandu x'jaqsam.

MR SPEAKER: Bħalissa suppost qegħdin niddiskutu l-liġi dwar id-dwana.

ONOR.

JOHN DALLI: Allura barra li ra l-files tal-pulizija ħa photocopies tagħhom ukoll, Mr Speaker?

Għax dawn huma affarijiet serji.

(Interruzzjonijiet) Jiġifieri dan għandu f'idejh kopja tal-file?

(Interruzzjonijiet) Nerġa' nistaqsi, Mr Speaker.

L-Onor.

Mizzi, barra li ra l-files tal-pulizija għandu wkoll f'idejh photocopy ta' dawk il-files?

Irridu nkunu nafu issa.

(Interruzzjonijiet)

ONOR.

JOE MIZZI: Iva, ħalli tkun taf.

Mr Speaker, kieku ra l-karti ta' l-ombudsman li tpoġġew kien isib tweġiba għal dan.

Ħalli jkun jaf li ntbagħtu.

(Interruzzjonijiet) Mela Richard Cachia Caruana minn fejn ġabhom?

Tajthomlu inti dawn?

(Interruzzjonijiet) Dak għandu dritt?

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: No cross debate, jekk jogħġobkom.

Onor. Mizzi, indirizza ruħek lejn is-Sedja u kompli fuq il-liġi li għandna quddiemna.

ONOR.

JOE MIZZI: Għaliex għandu x'jaqsam Żeppi l-Ħafi ma' din il-liġi tad-dwana?

Jien semmejt diġa' dik il-klawsola partikolari filwaqt li rriferejt għall-każ li għadu kemm seħħ u li fih hemm imdaħħal Żeppi l- Ħafi.

Dan juri ċar għaliex jien qed ngħid li l-poplu għandu jkun preokkupat dwar dawn l-emendi li qegħdin isiru.

Għalhekk għandna noqogħdu attenti għalihom.

Għaliex meta jkollok persuna bħal Żeppi l-Ħafi, li ngħata amnestija, li ngħata maħfra fuq diversi każi u issa nerġgħu nsibu dan il- każ, ikun xieraq li wieħed jispjega l-affarijiet.

Ħalli nkompli nispjega.

MR SPEAKER: Imma dejjem skond il-liġi li għandna quddiemna, Onor. Mizzi.

Aħna rridu nirrispettaw dak li għandna quddiemna u noqogħdu fuq il- liġi.

ONOR.

JOE MIZZI: Se nerġa' naqrahielek għax forsi nsejtha.

Il-klawsola tgħid li:

Issa jien qed nurik li din tista' tintuża ħażin u għalhekk intenni li wieħed irid joqgħod attent fi ħwejjeġ bħal dawn.

Mela, l-AG ċanfar lill-kummissarju u qallu li l-protezzjoni kienet miftiehma u li ma kellux ineħħiha.

Qallu wkoll li ma kellux id-diċenza li jinformah.

Sostna li Joseph Fenech jista' jkun xhud ewlieni u importanti f'każ ieħor iżda minkejja dan kollu u minkejja l-protesta li saret minn ħu Meinrad Calleja, li pprotesta talli kienu neħħew il-pulizija minn ma' Fenech u sostna li seta' kien hemm xi frame-up, hu fakkar li jekk joqtlu lil Żeppi l-Ħafi tibqa' ma toħroġx il-verita'.

Dik l-ittra jien għaddejtha lill-kummissarju biex jiddeċiedi hu x'għandu jagħmel.

Imma jidher li l- kummissarju, li kien responsabbli, ma reġax għamel is-sigurta' ma' Żeppi l- Ħafi.

Dawn l-affarijiet ma jitwemmnux.

X'ġara iktar?

Għaliex skond il- Ministru Dalli, jien ma kellix dritt għal ċerti affarijiet.

Irrid ngħid li s-sigurta' ma' Richard Cachia Caruana kienet tnaqqset ukoll fuq rakkmandazzjoni tal-kummissjarju.

U nirriferi għall-ittra li ntbagħtet fit-3 ta' Jannar 1998 li fost ħwejjeġ oħra kienet tgħid li mar- residenza ta' Richard Cachia Caruana kellha titnaqqas is-sigurta' b'terz.

Mela kien il-kummissarju li rrakkmanda li titnaqqas is-sigurta'.

Hawn jien ħassejt li fl-interess ta' pajjiżna kelli nara b'għajnejja kif tabilħaqq kienu l-affarijiet, u mhux nieħu deċiżjoni bl-amment.

Fi kliem ieħor ridt inkun responsabbli.

U x'għamilt ħażin allura billi rajt l-affarijiet bis- serjeta'?

U kif stajt nagħmel dan ħlief billi nara l-file fejn kienu mniżżlin dawn l-affarijiet?

U hekk għamilt.

Imma rrid ngħid ukoll li ġo dak il-file rajt anke ċerti ħniżrijiet kbar.

Per eżempju, kif jista' jkun li kien hemm xhieda oħrajn li ma ġewx imsejħa?

Kif jista' jkun li seta' kien hemm evidenza mill-irmied tas-sigaretti li setgħu jaqbdu minn kien hemmhekk, u dan ma tteħidx biex jaraw id-DNA?

Sadattant, sikkina ttieħdet l- Iżrael biex isiru jafu jekk dik kinetx magħmula f'Hong Kong jew Taiwan.

Dawn x'affarijiet huma?

Din serjeta'?

Mhux bilfors li wieħed jibda jissuspetta dwar kif sejrin l-affarijiet!

Dan juri li bilfors hemm xi ras kbira mdaħħla fin-nofs.

Mhux hekk biss, imbagħad issib li jiġu għandek xi nies b'akkużi li hemm files oħra mitlufin - u se nsemmi l-każ ta' Sant Cassia - u jgħidulek li każ bħal dan....

(Interruzzjonijiet) X'jiġifieri x'għandha x'taqsam?

U żgur li din għandha x'taqsam!

MR SPEAKER: Onor. Mizzi, jekk jogħġbok, nerġa' niġbidlek l-attenzjoni għall-għanijiet u r-raġunijiet ta' din il-liġi qegħdin hawn quddiemna.

L- għan ta' dan l-abbozz huwa li jdaħħal dispożizzjonijiet ġodda biex jirregolaw it-tneħħija taħt ċerti kondizzjonijiet ta' oġġetti konfiskati waqt li jkunu għadhom għaddejjin il-proċedimenti biex jagħti seħħ lill- arranġamenti reċiproċi ma' servizzi tad-dwana oħrajn u biex jipprovdi għall- enforzar aħjar tal-liġi.

Dawn huma l-objects and reasons ta' din il-liġi.

ONOR.

JOE MIZZI: Proprju dan li għandi f'moħħi, għaliex jista' jagħti l- każ li waqt li jkun hemm proċeduri għaddejjin kontra ċerti individwu, sadattant jistgħu jirranġawlu biex dawk il-proċeduri jieqfu ħalli forsi ma jitlifx amnestija.

B'hekk jibqa' ma jinstabx ħati ta' reati oħra li jkun wettaq u allura ma jiħux il-kastig li jkun ħaqqu.

Dan mhux sewwa.

M'hijiex ġustizzja li kriminal tikklerjah minn ħtija li jkun wettaq.

Jiena wieħed minn dawk li ma naqbilx li għax kriminal ikun protett mill-irjus kbar għandu jibqa' għaddej lixx.

U ħafna jaqblu miegħi meta ngħid li l-poplu hu preokkupat bis-sitwazzjoni li Żeppi l-Ħafi dejjem jiskappa minn hawn u jiskappa minn hemm.

Issa nispera li b'din il-liġi dan ma jibqax isir, u għalhekk qed nagħmilha ċara minn issa, biex imbagħad ma nsibux l-iskuża.

Jien b'dan il-għan qed nitkellem.

Meta għandna dan quddiem għajnejna, iżjed u iżjed għandna noqogħdu attenti meta niġu biex nagħmlu liġi bħal din.

Għax bniedem bħal dak, b'kondotta kriminali, m'għandux jiġi definit bħala bniedem ta' kwalita' tajba u ta' kwalita' inqas tajba.

Hawn nirriferi għal dak li qal l-Onor.

Dalli, li lill-qorti ma jindaħlilhiex.

Meta dan l-aħħar il-qorti sabet lil persuna innoċenti min- naħa l-oħra kien hemm min ikkummenta dwar is-sentenza tal-qorti u dwar il- ġurati u wasal biex qal li dawn kienu influwenzati u li l-affarijiet ma sarux sew.

Kemm intqal diskors bħal dan!

Mela fejn jaqbel biss ma nindaħlulhiex lill-qorti!

Ara dakinhar m'aċċejtajtuhx il-verdett tal- qorti.

Sadanittant meta nara bniedem li donnu jagħmel li jrid għax hu protett minn kollox, nasal biex ma ninteressax aktar ruħi dwar min hu tassew ħati jekk hux Calleja jew l-ieħor.

Għalija min żbalja ħaqqu jinstab ħati.

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Ippermettili ftit, Onor. Mizzi.

L-Onor.

Jean Pierre Farrugia, on a point of order.

ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Mhux għal xi ħaġa, imma jiena membru f'din il- Kamra u qed inħossni nitħawwad.

(Interruzzjonijiet) Jimporta li meta hawnhekk isiru ċerti statements jinġiebu l-fatti?

Qiegħed jgħid li aħna nindaħlu fil-qrati u dawn l-affarijiet kollha.

Jista' jikkonferma dan li qiegħed jgħid bil-fatti, jekk jogħġbu?

ONOR.

JOE MIZZI: Dan hu fatt. Intom m'aċċettajtuhx dak il-verdett.

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Onor. Mizzi, nerġa' niġbed l-attenzjoni biex wieħed ikun meqjus f'diskorsu.

Għandna wkoll noqogħdu għall-prinċipji tal-liġi li għandna quddiemna, Onor. Mizzi.

ONOR.

JOE MIZZI: Iva, u jien nerġa' nirriferi għal dik il-klawsola u nibqa' nsostni li ninsab preokkupat minħabba individwu bħal dan.

Hemm bżonn noqogħdu attenti għal dak li nagħmlu.

MR SPEAKER: Jekk tippermettili, hemm l-istadju ta' kumitat fejn wieħed jista' jitkellem dwar xi klawsola partikolari.

(Interruzzjonijiet) Issa qegħdin nitkellmu fuq il-priċinpji.

ONOR.

JOE MIZZI: Naħseb li nafhom ir-regolamenti, Mr Speaker.

Fit-Tieni Qari għandi d-dritt nirriferi għall-klawsoli kollha, u għandi dritt nispjegahom, filwaqt li nuri l-preokkupazzjoni tiegħi fuq klawsoli partikolari.

Għandi dritt ukoll nispjega każi li jistgħu jiġu influwenzati mill-klawsoli.

Għandi dritt ukoll insib l-għajnuna u mhux it-tfixkil ta' l- iSpeaker!

MR SPEAKER: Jekk jogħġbok, Onor. Mizzi, din ma naċċettahiex.

(Interruzzjonijiet) Qiegħed niġbed l-attenzjoni tiegħek għall-fatt li fis- Second Reading wieħed irid jitkellem fuq il-prinċipju tal-liġi.

Jekk wieħed irid jitkellem fuq il-klawsoli u jrid jagħmel emenda għal xi klawsola naturalment, hemm stadju ieħor li huwa l-istadju tal-kumitat biex jagħmel hekk.

L-objects and reasons diġa' qrajthomlok u qed niġbidlek l-attenzjoni biex titkellem fuqhom.

ONOR.

JOE MIZZI: Iva, jien qed ngħid li l-prinċipju tal-liġi m'għandux jinbidel biex nipproteġu lil xi ħadd.

Dan hu ċar biżżejjed.

Pero' fit-Tieni Qari tista' titkellem fuq il-klawsoli, u naf x'jien ngħid.

Iva, fis-Second Reading għandi dritt nitkellem fuq il-klawsoli wkoll.

Naf ukoll li emenda għandi nagħmilha fl-istadju tal-kumitat u mhux fis-Second Reading.

Naħseb li tgħallimt ċerti regolamenti kemm ili f'dan iI-parlament.

Mr Speaker, l-iskop tiegħi hu li nfisser li l-poplu ma jistax ikollu fiduċja fl-ogħla istituzzjoni tal-pajjiż meta jiġru każi bħal dawn.

Ma nistgħux nibqgħu niddefendu individwu li għandu kwalitajiet tajba u kwalitajiet daqsxejn inqas tajba billi saħansitra anke fil-mezzi tax-xandir ...

(Interruzzjonijiet) U żgur li jien għandi kwalitajiet tajbin u kwalitajiet inqas tajba....

(Interruzzjonijiet) Mela le, imma tiegħi żgur li m'humiex bħal ta' Żeppi l-Ħafi!

(Interruzzjonijiet) Issa jekk tiegħek huma bħal ta' Żeppi l-Ħafi ma nafx!

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Onor. Farrugia, jekk jogħġbok.

ONOR.

JOE MIZZI: Jien Żeppi Mizzi u mhux Żeppi l-Ħafi!

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Ikompli l-Onor.

Mizzi u jindirizza lis-Sedja, jekk jogħġbu.

ONOR.

JOE MIZZI: Lili żgur li ħadd qatt ma tani amnestija għaliex ittraffikajt id-drogi, għax sraqt, għax sawwatt jew għax ipprovajt noqtol.

Jien m'għandix minnhom dawk il-kwalitajiet.

Jekk inti għandek dawk il- kwalitajiet tajba żommhom, imma jien m'għandix!

Meta tibda tara li ċerti nies ta' fama kriminali bħal dak x'saħħa għandhom, tant li dejjem iġibuha żewġ, bilfors tkun preokkupat.

Dan jappilka wkoll għall-abbozz li qegħdin niddiskutu.

Issa nispera li ma ndumux intawlu żżejjed ħalli fejn irridu naslu, naslu bla dewmien biex issir ġustizzja ma' min għandha ssir.

Barra minn hekk, ma ntawlux iżżejjed anqas għax jista' jgħaddi ż-żmien u mbagħad nipprovaw nirranġaw billi l- ħatjin sempliċiment jeħlu l-multa, u dawn l-affarijiet.

Jista' jkun hemm nies oħra minn dawk is-sebgħa li semmejt li wkoll għandhom parantela ma' xi ħuta kbira.

Jista' wkoll, per eżempju, ikun hemm min ikollu parentela ma' xi ħadd imdaħħal f'korpi li suppost qegħdin hemm biex iżommu l-ġustizzja allura jispiċċaw jeħilsuha ħafif qisu ma ġara xejn.

Għalhekk qed ngħidhom hawnhekk dawn l-affarijiet.

Għax il-poplu Malti u Għawdxi hu preokkupat dwarhom.

Preokkupat, ngħidu aħna, dwar il-miraklu li l-ilma jsir whisky u l-miraklu ta' l-istainless steel.

ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA: Semmi l-frame-ups!

MR SPEAKER: Jekk jogħġobkom, dan m'għandu x'jaqsam xejn.

(Interruzzjonijiet) Onor. Mizzi, indirizza lis-Sedja, jekk jogħġbok.

ONOR.

JOE MIZZI: Il-frame-ups huma kienu jagħmluhom, biex iwaħħluhom fuqna, bħalma għamlu tal-Pupa.

Dan kien inqabad jisraq, waqa' u pprovaw jagħmlu frame-up billi qalu li kienu ppruvaw joqtluh il-pulizija, iżda ma rnexxilhomx.

U hemm file għal dawn l-affarijiet.

Għedtilkom kemm-il darba biex toħorġuh dak il-file.

(Interruzzjonijiet) Inkjesta indipendenti saret bin-nies li għażiltu intom.

Ngħid lil kulħadd għaliex ma kien hemm xejn.

Imma pprovajtu tagħmlu frame-up u ma rnexxilkomx.

Intom professjonali għal daqshekk, biex dak li hu iswed tipprovaw tikkonvinċu li hu abjad u dak li huwa abjad tipprovaw iġġiegħlu lil ħaddieħor jemmen li hu iswed.

Għal dan inneħħilkom il-kappell għax tassew tafu tingannaw lill- poplu.

Nerġa' ngħid, intom kapaċissimi għal dawn l-affarijiet.

Dan bħalma rnexxielkom tagħmlu fl-elezzjoni li għaddiet.

Irnexxielkom iddawru kollox għall-iskopijiet ta' moħħkom.

Ikkritikajtu ħafna l-affarijiet li għamel il- Partit Laburista biex meta mbagħad tlajtu fil-gvern għamiltu agħar minnu.

Issa qegħdin tgħidu li dan qegħdin tagħmluh fl-interess tal-pajjiż.

Dik hija s-sistema tagħkom.

Sistema li bniedem kriminali b'xi seba' offiżi tgħidulu li għandu kwalitajiet tajba u kwalitajiet inqas tajba.

(Interruzzjonijiet) Kapaċissimi biex bniedem li jkun imdaħħal f'każi bħal dawn iġġibuh qisu xi martri.

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Ikkonkludejt, Onor. Mizzi?

ONOR.

JOE MIZZI: Le, ma kkonkludejtx.

MR SPEAKER: Mela biex tkompli titkellem għandek bżonn extension.

ONOR.

JOE MIZZI: M'hawnx quorum, Mr Speaker.

(Interruzzjonijiet)

MR SPEAKER: Hawn talba għal quorum.

(Interruzzjonijiet) Is-Seduta hija sospiża għal ħames minuti.

Is-seduta kienet sospiża fit-8.10 p.m. u rriżumiet ħames minuti wara.

MR.

SPEAKER: Is-seduta tista' tkompli.

Aktar rimarki?

(Onor. Membri: No) Jekk ma hawnx aktar rimarki, il-Ministru jista' jgħaddi għall-winding- up.

ONOR.

JOHN DALLI: Mr Speaker, l-ewwelnett irrid ngħid li din il-liġi ilna ħafna li bdejna niddiskutuha u illum qegħdin nagħlqu d-diskussjoni fuqha.

Jiddispjaċini li kellna nagħlqu b'dan it-tip ta' diskors li għadna kif smajna.

Dan kien diskors ippermjat fuq tbażwira nobis ta' kif jiġu miftiehma dawn l-emendi li qegħdin nagħmlu.

Bażikament l-Onor.

Mizzi għamel 40 minuta jkellimna fuq Żeppi l-Ħafi.

Jidher li dik hija l-aġenda tiegħu u tal-magna tal-ħmieġ tal-Partit Laburista.

Dawn jippruvaw idaħħlu l- affarijiet li l-aġenda tagħhom tiddettalhom fuq kwalunkwe suġġett li nitkellmu dwaru.

Il-kelliem għamel dan bl-iskuża tal-klawsola 5 li għandna f'din il-liġi li se nispjega l-iskop tagħha.

Mr. Speaker, meta ħafna drabi jkun hemm żbalji fid-dikjarazzjonijiet ta' kontenut.

Dan jiġri kontinwament.

Ħafna drabi wieħed ikun bagħat affarijiet li jew dak li jkun ma jkunx ordnahom, jew inkella jkun ordna inqas jew iktar, allura dan jiddikjara skond l-informazzjoni li jkollu bil- miktub.

Ma ninsewx, Mr Speaker, li meta ssir dikjarazzjoni ta' x'ikun fih container, l-importatur ma jmurx jiċċekkja x'ikun fih u wara jagħmel id- dikjarazzjoni.

Id-dikjarazzjoni ssir fuq l-ammonti li jiġu b'invoice, u żbalji, kif nafu, isiru kullimkien.

S'issa l-liġi kienet tgħid li jekk ikun hemm xi żball fid-dikjarazzjoni, ikun xi jkun, l-affarijiet iridu jiġu konfiskati.

Issa kulma qegħda tagħmel din l-emenda prattikament hu, li tpoġġi in vigore prassi, xi ħaġa li ilha s-snin issir jiġifieri li l- kontrollur tad-dwana jippermetti lill-importatur li jieħu l-affarijiet basta jħallas id-dazju fuqhom u jħallas ukoll multa talli sar l-iżball.

U dan jagħmel ħafna sens.

Skond il-liġi tad-dwana kif inhi llum meta jkun hemm dawn it-tipi ta' żbalji trid issir konfiska ta' l-affarijiet pero' qegħdin ngħidu wkoll li l-kontrollur fejn jidhirlu li hu żball ġenwin jista' ma jenforzax din il-konfiska.

Aħna kulma qegħdin nagħmlu hu biss li niċċaraw l-affarijiet u minħabba f'hekk smajna dak id-diskors fl-opinjoni tiegħi vili mingħand l-Onor.

Joe Mizzi.

L-Onor.

Mizzi semma l-każ ta' meta l-ilma sar whisky.

Iva, kien hemm każ fejn container whisky ġie rrapportat bħala ilma.

Dan il-każ jinsab quddiem il-qorti.

Issa s-Sur Mizzi ġie jakkużani li lil dan it-tali xi ħadd irranġalu biex ma jitteħdux proċeduri kontrieh.

L-Onor.

Mizzi qisu qal li xi ħadd mar jgħid li billi dan jiġi ħu l-ministru wieħed m'għandux jipproċedi kontrieh.

Fil-fatt dan ma sarx.

Bħallikieku jien xi darba, f'xi ħin b'xi mod, ippruvajt nintervjeni ħalli jew inwaqqaf il-proċeduri jew indewwimhom inkella nħaffifhom biex nagħmilhom eħfef mit-toqol tagħhom.

Mr Speaker, jien minn dawn l-affarijiet la qatt għamilt u lanqas qatt nagħmel.

Dwar dan il-każ, hu min hu involut, bħal f'każi l-oħra, jien ma nindaħal f'xejn.

Fil-fatt jien qatt ma kellimt lil ħadd, la pulizija u la avukati tal-kuruna, lil ħadd biex dawn b'xi mod jieħdu xi direzzjoni li ma tkunx dik li jagħżlu huma fl-aħjar interess ta' l-istituzzjonijiet ta' pajjiżna.

Mr Speaker, kien ikollhom kull dritt jakkużawni kemm hu kif ukoll il- magna tal-ħmieġ tal-Partit Laburista kieku jien għamilt bħalu u mort inqalleb fil-files tal-pulizija għal skopijiet differenti milli qal.

Ara meta għedtlu llum ipprova jaqleb kollox u qal li mar iqalleb fil-każ ta' Żeppi l-Ħafi u ta' Richard Cachia Caruana għaliex kien irċieva xi ittra.

Imma għalfejn mar iqalleb, bħalma ammetta li għamel ftit ġimgħat ilu qabel ir-recess f'dan il-parlament, f'dan il-file partikolari?

Mhux għax ipprova juża dik l-informazzjoni kunfidenzjali għall-pulizija għal skopijiet politiċi?

Hawn fejn dawk il-ħafna edituri ta' gazzetti, nies ta' opinjonijiet pubbliċi u nies li tant jippriedkaw id-demokrazija u d-dritt ta' l-individwu għandhom jieħdu l-affarijiet bis-serjeta'!

Għandhom jieħdu l-affarijiet bis-serjeta' meta bniedem bħall-Onor.

Mizzi jmur iqalleb fil- files tal-pulizija biex jara kif jista' jieħu gwadann politiku.

Dan hu ħmieġ.

U Alla jħares il-politiċi jkollhom il-fakulta' li jagħmlu dawn l- affarijiet.

Għalkemm m'inix avukat pero' jien ngħid li l-Onor.

Mizzi ma kienx qed jimxi skond il-liġi meta għamel dawn l-affarijiet, bħalma kien kodard dak il-pulizija li beża' minnu għaliex kien ministru u tah il-files meta mhux suppost tahomlu.

Dan m'għandu jsir qatt, ikun xi jkun il-file.

Alla jħares jien jew xi politiku ieħor fostna, ikun min ikun, ikollu għal xi ħadd u jmur joqgħod iqalleb fil-files tal-pulizija fuq dik il-persuna partikolari!

Alla jħares ikollna l-prassi f'dan il-pajjiż li nħallu lill- politiku li jagħmilha tal-milord li jmur u mingħajr ma jimpurtah minn kwalunkwe etika jaqbad u jbagħbas f'dawn il-files bħalma għamel is-Sur Mizzi.

L-aħħar darba qalilna li kien hemm jew ma kienx hemm il-karti nieqsa.

Min jaf x'kien hemm?

F'idejh kien il-file, kif għedtlu jien.

Issa jien naf x'għamel fil-file?

Xi ħadd jista' jgħid x'għamel fil-file la kien f'idejh?

Sfortunatament, Mr Speaker, affarijiet serji bħal dawn f'Malta jittieħdu b'mod leġġer.

Kieku qegħdin f'pajjiżi oħra, dawn l-affarijiet żgur jittieħdu b'serjeta' kbira għaliex din hija kwestjoni ta' abbuż mill- integrita' ta' l-individwi u taċ-ċittadini f'pajjiżna.

Dan huwa l-abbuż tal-poter b'danakollu qisu ma sar xejn.

L-istess bħal meta kellna l- ammissjoni tat-tbagħbis fl-elezzjoni tal-Kap ta' l-Oppożizzjoni.

Hemm ukoll qisu ma sar xejn!

Mhux sewwa li affarijiet simili neħduhom b'mod leġġer, tant li ma nagħtux kashom u nibqgħu għaddejjin.

Donnu li nagħtu kas biss meta f'pajjiżna jkollna lil xi appostlu tal-mibegħda u joqgħod jirrepeti u jirrepeti l-istess insinwazzjonijiet fuq in-nies biex bħallikieku jitwemmen f'dak li jgħid.

Ħwejjeġ bħal dawn nieħdu bis- serjeta' f'pajjiżna.

Bla ma noqgħod nagħmel priedki rrid ngħid li proprju f'każi bħal dawn għandna nagħmlu ħilitna biex nelevaw lil pajjiżna.

Mr Speaker, hu ħażin ħafna li nagħmlu dawn it-tipi ta' insinwazzjonijiet u dawn it-tipi ta' statements sempliċement biex inħammġu lin-nies.

Bħalissa qed niftakar f'dik il-famuża parliamentary question li kien għamilli l-Onor Brincat.

L-Onor.

Brincat kien allega li kien daħal container dikjarat bħala mimli ħaxix u fil-fatt kien mimli laħam taċ-ċanga ġej minn Franza.

Irrid ngħid, li dwar dan qegħdin nagħmlu l- investigazzjonijiet kollha possibbli fid-dwana.

Dawn huma l-abbużi li rridu naqtgħu.

Huwa fl-interess ta' kulħadd li dawn l-abbużi ma jsirux.

Naħseb li l-Onor.

Brincat ma jissuspettax li hemm xi protezzjoni għal dawn in-nies minn xi ħadd.

(Interruzzjonijiet) Qed ngħid li ma jissuspettax.

Jiġifieri m'inix qed ngħid u kien għalhekk jien tlabt lill-Onor Brincat jgħidli bil-miktub.

L-Onor Brincat qiegħed jgħid li m'għandux iktar informazzjoni.

(Interruzzjonijiet)

Jien tlabt lill-Onor Brincat jagħtini l-informazzjoni kollha tal-każ ħalli min għamel dan l-abbuż jinqabad u jħallas ta' dak li għamel.

Hekk isiru b'mod serju l-affarijiet.

Mhux li nitkellmu biss fuq il-kuntrabandu imma anke fuq ħwejjeġ li jistgħu jagħmlu ħsara lis-saħħa tan-nies.

Fil-fatt dwar dan il-kas inħoloq il-paniku fost il-poplu tagħna.

Għalhekk jiena tlabt u nibqa' nitlob lill-Onor Brrincat biex jgħidilna eżattament x'ġara u x'ma ġarax.

(Interruzzjoinijiet) Kollox sew.

THE DEPUTY SPEAKER (Onor Michael Bonnici): L-Onor.

Leo Brincat, bil- permess tal-Ministru.

ONOR.

LEO BRINCAT: Sur President, fl-14 ta' Diċembru meta l-parlament kien in recess, kien hemm persuna li ġieli informatni fuq affarijiet oħra li m'għandhomx x'jaqsmu mad-dwana - u l-informazzjoni li tatni dejjem kienet korretta - u din tatni ċerta informazzjoni.

Jien għamilt forma ta' mistoqsija fuq din l-informazzjoni, jiġifieri ma ħadtiex bħala stat ta' fatt. Nerġa' ngħid, li jien kulma għamilt kienet parliamentary question u xejn aktar.

Kieku kien fatt kompjut jien kont noħroġ statement, kif nagħmel diversi drabi bħala kelliemi dwar il-finanzi.

Jien qgħadt attent ħafna dwar dak li għamilt.

Għalhekk għażilt mistoqsija parlamentari u mhux forma ta' statement.

It-tieni nett kien hemm min qalli: Għaliex dan it-tagħrif m'għaddejtux lill-pulizija minflok għaddejtu lill-ministru?

Jien ma ħassejtx li kelli nagħmel dan, qisni qiegħed nugża lill-ministru.

Bħala membru parlamentari ħassejtni aktar fid-dmir li ngħaddi l-informazzjoni li kelli lill-ministru konċernat, tramite l-parlament innifsu, fejn għandi dmir naqdi l-funzjoni tiegħi biex isiru l-investigazzjonijiet neċessarji.

Fit-tweġiba parlamentari li tani l-ministru - u anke l-kontrollur tad- dwana - stedinni biex jekk għandi iktar informazzjoni ngħaddihielhom.

Kieku kelli iktar tagħrif żgur li kont ngħaddih lilhom direttament għaliex jien inħoss li fuq oġġett delikat bħal dan, meta hemm fin-nofs is-saħħa tal- bniedem u mhux biss sempliċement affarijiet tad-dwana, bħal evażjoni ta' dazju jew affarijiet simili, naħseb li tkun irresponsabbilta' kbira jekk xi ħadd minna - jiġifieri jien f'dan il-każ - joqgħod jilagħab noli biex jieħu xi gwadann politiku.

Għaldaqstant nerġa nikkonferma li kulma għamilt għamiltu bħala forma ta' mistoqsija fil-parliamentary questions u f'dan l- istadju m'għandix xi nżid.

Jekk 'il quddiem nakkwista xi informazzjoni addizjonali jien ngħaddiha direttament lill-ministru konċernat ħalli jkun jista' jagħmel l-investigazzjonijiet tiegħu.

L-unika ħaġa li nixtieq inkun naf hija għaliex il-parliamentary question ġiet tabled fl-14 Diċembru u ma resqitx hawnhekk qabel nhar it-Tnejn fid-9 ta' Jannar.

Naf li dan mhux tort tal-ministru imma għaliex konna bir- recess, iżda naħseb li huwa fl-interess pubbliku li wieħed ikun jaf meta bdew l-investigazzjonijiet min-naħa tad-dwana. .

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOHN DALLI: Mr Speaker, jien nista' ngħidlu issa stess li l- mistoqsija parlamentari waslet minn hawnhekk fid-dipartiment tad-dwana fl- ewwel ġimgħa ta' Jannar.

Fl-14 ta' Diċembru naħseb li konna diġa' għalaqna mill-parlament.

Barra dan, wieħed irid jirrealizza l-backlog kollu li għandhom l-uffiċjali ta' dan il-parlament biex ilaħħqu ma' l-affarijiet tagħhom.

Nerġa' ngħid din waslet għandna fl-ewwel ġimgħa ta' Jannar.

Jien irrispondejtha dakinhar stess li ġiet għandi għall-approvazzjoni tiegħi.

U biddiltha r-risposta jien.

Dik ir-risposta ktibtha jiena, għaliex min-naħa ta' l-uffiċjali tad-dwana kienu qegħdin jgħidu li: "M'għandna l-ebda inkling li ġraw dawn l-affarijiet".

Jien għedt li din hija ħaġa serja u allura mhux biżżejjed li tgħid li m'għandna l-ebda ħjiel li saru l-allegazzjonijiet imsemmija.

Jien ħassejt li dik kienet ħaġa serja ħafna u minnufih tajt ordni biex jibdew isiru l- investigazzjonijiet.

Għax importanti li wieħed jifhem li min mar jinforma lill-Onor.

Brincat, almenu għandu b'dettall il-container partikolari li qiegħed jitkellem fuqu.

Issa jekk jista' l-Onor.

Brincat ....

(Interruzzjonijiet) Insomma jiena nitlob lill-Onor, Brincat biex filwaqt li jżomm il-kunfidenzjalita' tas-sors tiegħu - jien ma jimpurtanix is-sors min hu u ma rridx inkun naf - pero' jipprova jindaga u jagħmilli pjaċir jgħaddili l-informazzjoni eżatta ta' x'inhuma l-fatti ħalli aħna nkunu nistgħu mmorru f'ras il-għajn u mhux bħalissa qegħdin nagħmlu scanning ta' dak kollu li daħal mid-dwana fl-aħħar erba' xhur, biex nippruvaw insibu x'jista' jkun ħażin u x'jista' jqanqlilna suspett.

Bħalissa hemm ħafna użu ta' riżorsi biex nipprovaw nidentifikaw containers partikolari li jistgħu jkunu suspettati.

Hemm containers, per eżempju, li kienu mkessħin sa ċertu livell, li mhux suppost kellhom dik il-kesħa skond il-kontenut li kellhom.

Pero', morna niċċekkjaw fil-warehouse u veru kien hemm il-kontenut ta' l-affarijiet li kien hemm.

Jiġifieri bħalissa għaddejjin minn dan l-eżerċizzju ta' investigazzjoni.

Kieku l-Onor Brincat jgħaddilna almenu t-tagħrif li għandna bżonn marbut ma' l-informazzjoni li għandu, jgħinna ħafna fl-investigazzjoni tagħna.

Jien għalhekk weġibtu kif weġibtu.

Kulma qed ngħid lill-Onor Brincat hu biex jagħtini l-informazzjoni li għandu ħalli nkun nista' ninvestiga.

M'inix qed ngħidlu li qed jgħid il- ħmerijiet, xejn minn dan.

Kont proattiv kemm jista' jkun għaliex jinteressani li nikkontrollaw kemm nistgħu dawn l-affarijiet.

B'hekk l- Onor. Brincat ikun qiegħed jagħti servizz lil pajjiżna.

Lanqas jinteressani, kif diġa' għedtlu, min għaddielu din l-informazzjoni.

Il- kunfidenzjalita' tas-sors tiegħu jista' jżommha pero' almenu jagħtini indikazzjoni speċifika - jekk għandu - ta' meta, per eżempju, daħlu dawn il- containers.

Min tah l-informazzjoni għandu xi ħaġa konkreta fuqiex ibbaża l- allegazzjoni tiegħu.

Jista' jgħaddilna din l-informazzjoni konkreta jekk jistaqsih?

M'inix nistenna li dan għandu jagħmlu llum, imma jista' jistaqsi lil min tah l-informazzjoni konkreta il-permess biex jgħaddihielna ħalli aħna nkunu nistgħu ninvestigaw b'aktar attivita' u neħilsu minn din il- biċċa xogħol?

Dan hu kulma qiegħed nitolbu jagħmel jiena.

THE DEPUTY SPEAKER: L-Onor.

Brincat.

ONOR.

LEO BRINCAT: Mr Speaker, jien diġa' għamiltha ċara li kull informazzjoni li kelli għamiltha fil-parliamentary question innifisha.

U diġa' għamilt statement f'din il-Kamra li jekk ikolli informazzjoni addizjonali, ngħaddiha fejn għandi ngħaddiha.

Nerġa' ngħid li m'hijiex l- intenzjoni tiegħi li nipprova nilgħab xi noli politiku f'dan ir-rigward, iżjed u iżjed meta naf li dan huwa suġġett li mhux marbut biss forsi ma' evażjoni ta' xi dazju, imma qegħdin nitkellmu fuq xi ħaġa li tolqot direttament is-saħħa tal-bniedem.

Irrid nagħmilha ċara li l-partit ma kellu x'jaqsam xejn ma' dan, fil-fatt jien hawn nerfa' ir-responsabbilta' sħiħa.

Jiena ċert, li f'każ bħal dan ebda partit politiku would stoop so low biex jagħmel xi gwadann politiku.

Għalhekk nerġa' nsostni li jekk jirriżultali li mis-sorsi tiegħi jkolli informazzjoni addizjonali, iva, ngħaddiha fejn għandi ngħaddiha.

Wieħed jifhem li jien ma nistax nisforza l-id ta' ħaddieħor.

Min-naħa l-oħra ma rridx li niġi li qisu l-onus min-naħa tal-gvern se jintefa' kompletament fuqi wara li jien għamilt qisu tipping-off bħallikieku l-investigazzjoni trid issir min-naħa tiegħi.

Jien nista' nipprova nikseb informazzjoni addizjonali imma bid- diffikultajiet kollha li jista' jkun hemm min-naħa tad-dwana - mhux diffikultajiet ta' ndħil politiku biex ħadd ma jifhimni ħażin - biex isiru l-investigazzjonijiet, dawn iridu jsiru min-naħa tagħha.

M'għandniex niġu f'pożizzjoni li l-onus of responsibility ta' l-investigation tintefa' fuqi sempliċement għax għamilt query parlamentari.

Nerġa' ngħid li jiena għamilt query u mhux statement parlamentari.

Dan ifisser li rridu nkunu ċari anke dwar il-kronoloġija ta' l-affarijiet kif żvolġew u kif se jiżvolġu.

Jiena naħseb li l-isfortuna marbuta ma' dan kollu hi r-recess tal- parlament.

Dan ħadem kontra t-time factor.

Fil-fatt issa, bir-rispett kollu ngħid li l-għasfur seta' faċilment tar għaliex jekk kien hemm abbuż ma naħsibx li dan se jirriżulta mid- documentation, speċjalment jekk kien hemm abbuż fid-documentation innifisha, għalkemm ma nafx kif jaħdmu sew dawn l-affarijiet, peress li aħna qatt ma għamilna dawn it-tipi ta' abbużi.

Ma naħsibx li jekk ikun hemm xi ħadd li jagħmel dan it-tip ta' abbuż qabel l-14 ta' Diċembru, he is going to sit on the merchandise proprju sal-lum, 15 ta' Jannar, xahar u ġurnata wara.

Jekk nipprova naħseb b'moħħ kriminali, li m'għandix, naħseb li kieku nipprova niddisponi mill-oġġett immedjatament u mhux inħalli xahar u ġimgħa jgħaddu.

Mela jekk marru biex jagħmlu investigazzjonijiet f'xi stores u f'xi postijiet oħra, jekk effettivament sar hekk, ma nafx illum, xahar u ġimgħa wara, kemm jista' jirriżulta li wieħed jasal biex jikkonkludi l-affarijiet kif tabilħaqq saru.

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOHN DALLI: Naturalment, jien m'inix ngħid li l-onus ta' l- investigazzjoni qed ngħabbiha lill-Onor.

Brincat.

Kulma qed ngħidlu huwa li jekk hemm bażi fuq xiex saru dawk l-allegazzjonijiet jgħidilna x'inhi, b'mod kunfidenzjali u jiena nżomm din il-kunfidenzjalita'.

Jiġi jgħidha lili, jekk hemm bżonn b'mod kunfidenzjali u jien ngħaddiha lid-dwana ħalli jkunu jistgħu jinvestigaw b'mod aktar effiċjenti.

Barra minn hekk huwa importanti li nkunu ttippjati dwar dawn l-affarijiet għall-futur.

L- interess tagħna huwa li kemm jista' jkun dawn l-affarijiet ma jsirux.

U anke l-emendi li qegħdin nagħmlu issa - biex ngħaddi l-ftit tal-ħin li baqa' fuq dawn l-affarijiet ukoll - dawn qegħdin ngħadduhom bil-għan li l- organizzazzjoni tad-dwana tkun tista' ssir ħafna aktar effiċjenti milli hi.

Mr Speaker, fid-dwana għandna bżonn inkunu aktar effiċjenti.

Jiena konxju li fid-dwana m'aħniex perfetti, anzi naħseb li hemm ħafna xogħol xi rridu nagħmlu, hemm ħafna iktar kontrolli li jridu jsiru, hemm ħafna sistemi oħra li rridu nibdew indaħħlu u jekk il-Bambin irid naħseb li dalwaqt inkunu f'pożizzjoni li nibdew indaħħlu kontrolli li s'issa ma kellniex.

Xi ġimgħat ilu, jekk m'inix sejjer żball, l-Onor.

Brincat kien ikkritikana li fis-settur ta' l-iskwadra kontra d-drogi konna għamilna ħafna trasferimenti.

Jien għandi nota li turi iswed fuq l-abjad li kienu ġew trasferiti biss tlieta min-nies mill-kompliment ta' 45.

Jekk hemm xi ħaġa li dejjem jien ninsisti u nibqa' ninsisti dwarha mal-kontrollur tad- dwana hija l-bżonn li jkun hemm rotazzjoni tan-nies f'funzjonijiet fiduċjarji ta' dan it-tip.

Hemm bżonn li f'dawn it-tipi ta' funzjonijiet ma jkollniex min irabbi l-egħruq, imma għandna bżonn li b'mod ordinat u organizzat minn żmien għal żmien isir it-taqlib tan-nies.

Ma jistax ikun li d-dipartiment jiġi kkritikat għaliex qed ibiddel in-nies minn funzjoni għal oħra.

Mr Speaker, akkużawna li ma nagħtux training pero' t-taħriġ isir u se jkompli jsir.

Dan it-taħriġ isir fuq bażi kontinwa fid-dipartiment tad- dwana, dwar proċeduri moderni li qegħdin jidħlu bħal risk assessment u kontrolli fuq ngħidu aħna l-intellectual property u kif jistgħu jindunaw li affarijiet li qegħdin jiġu impurtati jistgħu ma jkunux oriġinali imma jkunu kkuppjati.

Isir ħafna training ukoll dwar is-sistema ta' volutazzjoni u kellna esperti mill-world customs organization u mid-WTO li ħadmu man-nies tad-dwana tagħna ħalli jħarrġuhom.

Dan biex ma nsemmix aspetti diversi dwar kif għandu jsir l-invoicing kontra commercial fraud.

Irrid ngħid li titħarreġ kemm titħarreġ donnu li qatt m'hu biżżejjed.

Id- dwana hija l-għassies tal-bieb ta' pajjiżna.

Jekk dan ikun mgħasses bin- nies li ħafna drabi jkollhom a fresh look lejn l-affarijiet li jkunu qegħdin jiġu impurtati u lejn il-proċeduri li jridu jħaddnu, allura nimxu 'l quddiem.

Irridu noqogħdu attenti iżda, li f'dan il-pajjiż żgħir tagħna, ma jkunx hemm ċerti ħbiberiji, għax dawn jistgħu jkunu perikolużi ħafna.

Mr Speaker, mhux se ntawwal bil-winding-up ta' din il-liġi imma ngħid biss li din il-liġi għandha bżonn ta' din ir-riforma u naħseb li hija xi ħaġa li jaqbel fuqha kulħadd.

Fl-opinjoni tiegħi, dawn l-emendi qegħdin streamlining tajjeb dak li qed isir fid-dwana.

Grazzi ħafna.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Se npoġġi issa l-mistoqsija.

Il-mistoqsija hija l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex jemenda l-Ordinanza tad-Dwana" Kap. 37 ikun moqri t-Tieni Darba.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

(Onor. Membri: No) Carried.

Il-mozzjoni għaddiet u l-Abbozz ta' Liġi ġie moqri t-Tieni Darba.

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOHN DALLI: Sur President, nipproponi li dan l-Abbozz ta' Liġi jiġi ttrattat mill-Kumitat Permanenti għall-Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġijiet.

THE DEPUTY SPEAKER: Min jissekonda?

ONOR.

FREDERICK AZZOPARDI: Nissekonda.

THE DEPUTY SPEAKER: Il-mistoqsija hija li l-Abbozz ta' Liġi msejjaħ "Att biex jemenda l-Ordinanza tad-Dwana" Kap. 37 jiġi riferut għall-Kumitat Permanenti għall-Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġijiet.

Dawk favur?

(Onor. Membri: Aye) Dawk kontra?

Agreed.

Il-mozzjoni għaddiet nem. con.

ABBOZZ TA' LIĠI DWAR SELF LOKALI

LOCAL LOANS BILL

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOHN DALLI: Sur President, għandi messaġġ mingħand il-President ta' Malta.

THE DEPUTY SPEAKER: Se naqra l-messaġġ tal-President.

GUIDO DE MARCO PRESIDENT

Il-President wara li kien informat dwar is-suġġett ta' l-Abbozz ta' Liġi "biex jawtorizza li somma ta' mhux iżjed minn mitt miljun lira Maltija tinġabar b'self f'Malta sabiex tkopri nefqa akbar mid-dħul fil- Fond Konsolidat matul is-snin 1999 u 2000 u n-nefqa li hi mistennija sseħħ matul is-sena 2001", jirrakomandah għall-konsiderazzjoni tal- Kamra tad-Deputati.

18 ta' Diċembru 2000.

Il-Ministru, jekk jogħġbu, iressaq it-Tieni Qari.

ONOR.

JOHN DALLI: Mr Speaker, nipproponi t-Tieni Qari ta' l-Abbozz ta' Liġi dwar Self Lokali.

THE DEPUTY SPEAKER: Min jissekonda?

ONOR.

VICTOR GALEA PACE: Nissekonda.

THE DEPUTY SPEAKER: Il-Ministru.

ONOR.

JOHN DALLI: Mr Speaker, fl-aħħar tas-sena għaddejna minn dibattitu dwar il-budget f'pajjiżna fejn stajna naraw li matul din is-sena rnexxielna nrażżnu l-iżbilanċ ta' pajjiżna għal livell anqas minn dak li konna qegħdin nimmiraw għalih.

Għalkemm konna qegħdin naħsbu li kellna nispiċċaw is-sena bi żbilanċ ta' Lm109 miljun, fil-fatt spiċċajniha bi żbilanċ ta' Lm95 miljun.

Mhux biss, imma qegħdin nipproġettaw li s-sena d-dieħla se nispiċċaw bi żbilanċ ta' Lm85 miljun.

Bħalma soltu jsir, kif sar ħafna drabi matul is-snin li għaddew, dan l- iżbilanċ irid jiġi finanzjat; u hemm mod differenti biex nagħmlu dan.

Tiffinanzjah, per eżempju, bil-bejgħ ta' assi tal-gvern.

Hawn, kif kulħadd jaf, għalkemm konna pproġettajna li nbiegħu ċerti assi tal-gvern matul is-sena li għaddiet, minħabba problemi li nqalgħu l-iktar fil- privatizzazzjoni tal-freeport, il-bejgħ ta' dawn l-assi ma ġiex konkluż u allura ma daħlux il-flus fil-cash flow tal-gvern biex ikun jista' jagħmel tajjeb għal dan l-iżbilanċ.

L-iżbilanċ tagħmel tajjeb għalih ukoll billi tissellef fuq ix-short term billi toħroġ treasury bills.

Matul is-sena li għaddiet il-gvern uża dan l-istrument tat-treasury bills biex jiffinanzja l- operat tiegħu.

Pero' issa qegħdin niġu quddiem dan il-parlament kif niġu s- soltu biex dan l-istess parlament jagħti l-awtorizzazzjoni tiegħu ħalli l- gvern ikun jista' jissellef sa Lm100 miljun permezz ta' ħruġ ta' stocks tal- gvern.

M'aħniex ngħidu tassattivament li se nisselfu Lm100 miljun imma din hija faċilita' li nitolbu lill-parlament biex jekk ikun meħtieġ jagħti l- awtorita' lill-gvern biex skond il-bżonn tal-cash flow tiegħu ikun jista' jagħmel dan is-self.

Nerġa' ngħid, m'aħniex se nisselfu daqshekk.

Qed ngħid hekk, Mr Speaker, għaliex kif għedna fil-pubbliku, għal din is- sena għandna pjan aggressiv ta' privatizzazzjoni għal pajjiżna, li jekk jirnexxielna nwettquh - kif fl-opinjoni tiegħi għandna nwettquh - jista' jkun li ma jkollniex bżonn nisselfu dan l-ammont kollu li qegħdin nitolbu.

Aħna qegħdin ngħidu li l-budget ġie ppreżentat, ġie approvat minn dan il- parlament wara li saru d-diskussjonijiet kollha fuqu mill-aspetti kollha li wieħed seta' jarah mid-dipartimenti u mill-ministeri kollha.

Konsegwenzjali tal-budget huwa l-finanzjament tad-deficit li jirriżulta u għalhekk qegħdin ngħidu li l-gvern għandu bżonn dan il-permess biex jissellef.

Jien m'inix se ntawwal iktar.

Mr Speaker, nerġa' ngħid li din hija liġi konsegwenzjali għall-budget li għamilna u għandha tittieħed bħala tali.

Nirringrazzjak.

THE DEPUTY SPEAKER: Grazzi.

Iktar rimarki?

L-Onor.

Leo Brincat.

ONOR.

LEO BRINCAT: Sur President, jien segwejt b'attenzjoni l- introduzzjoni pjuttost telegrafika li għamel il-ministru biss naħseb li ma nistgħux ma nħarsux lejn l-abbozz ta' liġi li għandna quddiemna anke f'kuntest politiku.

Għaliex qed ngħid hekk?

Għaliex bil-modestja kollha nħoss li l-liġi li għandna quddiemna llum hija l-pern ta' ċerta inkonsistenza min-naħa ta' l-amministrazzjoni preżenti.

Sa inqas minn sena ilu l-gvern kien qed jgħid li fis-sena li ntemmet ġimgħatejn ilu, is- sena 2000, ma kienx beħsiebu joħroġ stocks ġodda, ma kienx beħsiebu jissellef għat-tul ħlief biex jagħmel rolling-over ta' dawk li jimmaturaw.

Hawn ta' min jara x'kienet il-konsegwenza netta ta' dan kollu.

Il-gvern straħ fuq it-treasury bills b'mod sostanzjali għaliex ikkonsla lilu nnifsu li l-piż ta' l-imgħaxijiet tagħhom kien se jkun iċken milli kieku ssellef għat-tul.

Iżda tajjeb ngħidu, kif u b'kemm straħ fuq it-treasury bills.

Biżżejjed wieħed isemmi li fl-1998 il-livell ta' self ta' treasury bills kien ta' Lm66 miljun, bejn Jannar u Novembru tas-sena li għaddiet dan is- self permezz ta' treasury bills tela' għal Lm159 miljun.

Imma mbagħad hemm l-aspett tad-dejn innifsu.

Dan qed insemmih għaliex fil-manifest elettorali tal-Partit Nazzjonalista hemm imniżżel li dawn m'humiex se jisselfu aktar, jew li jissellfu mill-inqas, għaliex effettivament id-dejn se jċekknuh u jrażnuh.

Għalhekk huma x'inhuma ċ-ċirkostanzi li għandna quddiemna llum, huma x'inhuma ċ-ċirkostanzi li qegħdin iwasslu lill-gvern jitlob il-Kamra tad-Deputati biex ikun jista' jissellef sa massimu ta' Lm100 miljun, ċertament dan juri ċerta inkonsistenza politika.

Iżjed u iżjed meta wieħed jara anke l-kuntest tad-dejn innifsu fiex jinsab illum.

Jekk nagħmlu paragun bejn id-dejn fl-1997 u fl-aħħar tas-sena li għaddiet - f'Novembru - wieħed isib li dan effettivament kiber b'34.4%, għaliex minn Lm679 miljun fl-1997 tela' għal aktar minn Lm900 miljun.

L-aħħar figura - jekk m'inix sejjer żball - hija ta' Lm913 miljun.

Inkwetanti huwa l-fatt li anke l-piż tad-dejn innifsu żdied bi 8.8% fuq is-sena ta' qabel.

Dan ifisser li f'sena waħda biss kellna żieda sostanzjali ta' 73.6%.

Niddejjaq noqgħod nagħti ħafna figuri għaliex il-figuri kultant iħawdu l- imħuħ imma naħseb li ma tistax tispjega l-andament ta' dawn l-affarijiet mingħajr ma tikkwota ċ-ċifri u l-figuri.

Iżda jien nippreokkupa ruħi l- aktar meta waqt li nħares lejn il-qagħda finanzjarja preżenti nara l-famuża gap qiegħda dejjem tikber.

Għaliex qed ngħid hekk?

X'joħroġ ċar jekk wieħed jagħmel ċerti kalkoli u mhux jaċċetta biss il-figuri ppubblikati mill-gvern at face value?

Ħalli nispjega ruħi daqsxejn aħjar.

Mela fis-sena 1999 il-gvern qal li kellu Lm533 miljun dħul ordinarju.

Issa jekk innaqqsu minnu s-Lm37 miljun li daħħal dakinhar mill-bejgħ ta' l- ishma dan iġibna għal Lm496.

Jiġifieri, jekk aħna minn Lm533 innaqqsu Lm37 miljun tal-privatisation li l-gvern daħħal dakinhar, iġibna għal bilanċ ta' Lm496 miljun.

Jekk imbagħad innaqqsu minn dan il-Lm465 miljun bħala spiża rikorrenti li l-gvern kellu f'dik is-sena, insibu li l-gap effettivament kienet ta' Lm31 miljun.

Jekk niġu imma għall-ewwel 11-il xahar tas-sena 2000, jiġifieri s-sena li għadha kif intemmet, hemmhekk insibu dawn il-figuri.

Importanti li dawn wieħed iżommhom f'moħħu.

Insibu, per eżempju, li d-dħul ordinarju s-sena li għaddiet kien ta' Lm549 miljun.

Jekk innaqqsu minnu kulma daħħal il-gvern f'bejgħ ta' ishma, u l-ftit leftovers minn tas-sena ta' qabel tal-bank kummerċjali li kien inbiegħ, u nnaqqsu minnu Lm12-il miljun, allura naraw li nibqgħu b'Lm537 miljun.

Jekk imbagħad innaqqsu minn din il-figura l-ispiża rikorrenti ta' Lm492 miljun niġu b'gap ta' Lm45 miljun.

Jiġifieri l-gap ta' Lm31 miljun li kien jeżisti fl-1999 issa kibret u telgħet għal Lm45 miljun.

Jiġifieri s-sitwazzjoni mhux veru qiegħda tirranġa f'termini effettivi għax wieħed isib li l-gap attwali qiegħda tikber u mhux tiċkien.

Għandna wkoll bosta indikaturi li jinkwetawna.

Fil-budget, per eżempju, il-ministru kien qalilna li m'hemmx problemi ta' riżervi.

Issa joħorġu l-iktar figuri reċenti tal-Bank Ċentrali u x'insibu?

Insibu li r-riżervi barranin f'sena, bejn Novembru 1999 u s-sena 2000 naqsu b'10.5%.

Meta ngħidu li r-riżervi naqsu b'10.5% tajjeb nikkwantifikaw kemm hija l-figura ħalli l-poplu jkun jaf fuq xiex qegħdin nitkellmu.

Mhux qegħdin nitkellmu fuq Lm5 miljuni jew Lm10 miljun hawnhekk, imma qegħdin ngħidu li r-riżervi naqsu b'Lm77.7 miljun f'temp ta' sena waħda biss.

Inkonsistenza oħra hija l-pjan tal-gvern dwar il-privatizzazzjoni.

Naħseb jekk hemm pjan tal-gvern li sar suf dan huwa l-pjan tal- privatizzazzjoni kif evolva ruħu tul is-sena 2000.

Qed ngħid hekk għax skond diversi dikjarazzjonijiet li saru min-naħa tal-gvern, is-sena 2000 kellha tkun is-sena tal-privatizzazzjoni meta fil-fatt ma ġie pprivatizzat xejn u l-gvern ma daħħal xejn li tista' tgħidlu ġdid minn dan is-sors.

Mela hawnhekk qegħdin naraw li l-gap kibret, ir-riżervi naqsu u l- privatisation plan marret haywire.

Qegħdin naraw diversi fatturi li juru li l-affarijiet marru żmerċ.

La għadna fuq il-privatizzazjoni tajjeb li wieħed jgħid li tant għadna lura - u dan skond il-pjani tal-gvern tal-ġurnata kif iddikjarati fil- budget ta' qabel dan u anke matul is-sena finanzjarja li ntemmet ftit ilu - li l-gvern saħansitra kellu jerġa' jagħmel sejħa għall-konsulenti, għad- ditti interessati biex jgħinu fil-privatisation.

Dan għamlu għax fi kliemu stess, kien għadda ħafna żmien minn mindu saret l-ewwel sejħa...(Interruzzjonijiet) Dażgur, ovvjament ikun hemm xi ilsna ħżiena li jgħidu li din għamluha biex iwessgħuha iżjed ħalli forsi jagħtu ċans lil xi ħadd li ma kienx applika oriġinarjament imma li xtaq japplika, imma l-fatt huwa li anke l-gvern stess b'din is-sejħa mill-ġdid wera li tant kien waqa' lura, li kellu jerġa' jagħmel sejħa oħra għax għal dik oriġinali t- tweġiba kważi kważi skadiet daqskemm għadda żmien minn mindu saret.

Hemm ukoll il-kwestjoni ta' l-income tax, b'sitwazzjoni fejn mhux biss qed ikollna ruxxmata taxxi fuq il-poplu, imma fejn il-gvern qiegħed jipprova jqaxxar ħajjin lil ċerti nies meta mbagħad insibu li hu għandu jagħti Lm1.63 miljun lis-self employed, Lm6.08 miljun il-kumpanniji mingħajr ma nispeċifika f'liema settur, u Lm5 miljuni jew iktar lill- ħaddiema bil-paga.

Dan qed ngħidu mhux biex niġġustifika jew ngħid jew nimplika li l-gvern m'għandux jiġbor it-taxxa dovuta, far from it, anzi l- kritika tagħna hija, kif nuri iktar 'il quddiem, li minkejja l-exaltations li jsiru min-naħa tal-gvern, minkejja ċerti statements li saru f'dawn l- aħħar snin, għal dak li huwa tax compliance xorta għadna 'l bogħod minkejja li għandna t-tax compliance unit li suppost hi alive and kicking.

Jibqa' l- fatt li għandna pajjiż ironiku fejn min-naħa għandek l-evażjoni tat-taxxa għadha lampanti u min-naħa l-oħra għandek tassazzjoni qawwija ħafna fuq dawk li qegħdin jimxu mal-liġi.

Għandna gvern li żied il-piż tat-taxxi b'Lm120 miljun fl-ewwel tliet budgets tiegħu - biex ma nsemmix ukoll id- diversi taxxi li daħħal bejn budget u ieħor – u dan meta skond il-manifesti tiegħu, il-Partit Nazzjonalsita fil-gvern effettivament kellu jnaqqas il- piż tat-taxxi u mhux iżidhom.

Jekk wieħed jifli, per eżempju, l-manifest elettorali ta' l-elezzjoni ta' l-1996 tal-Partit Nazzjonalista, meta rebaħ il-Partit Laburista, isib li dakinhar kienu saħansitra wegħdu mhux li ma jagħmlux taxxi ġodda, imma li jbaxxu l-income tax mill-ġdid għall-ħaddiem iż-żgħir minkejja l-piż u l- kobor tal-ħofra finanzjarja li kienu wikkewna biha.

Kulħadd jaf li l-1996 kienet il-colmo ta' dan il-piż tal-ħofra finanzjarja, u minkejja dan kollu kienu wiegħdu fil-programmi elettorali tagħhom li jekk iċ-ċirkostanzi jippermettu, jbaxxu l-income tax mill-ġdid għall-ħaddiema ż-żgħar.

Meta wieħed jgħodd dan kollu ...

MR SPEAKER: Ippermettili, Onor. Brincat ikolli nwaqqfek għax sar il- ħin.

Tibqa' in possession?

ONOR.

LEO BRINCAT: Iva, nibqa' in possession.

Grazzi.

Fid-9.00 p.m. id-diskussjoni kienet interrotta u baqgħet aġġornata.

MR SPEAKER: Grazzi.

L-Onor.

Tony Abela.

KUMITATI PERMANENTI

ONOR.

TONY ABELA (Chairman tal-Kumitat għall-Konsiderazzjoni ta' Abbozzi ta' Liġi): Mr Speaker, bil-permess tal-Kamra nixtieq nirrapporta dwar il- progress li għamilna fl-istadju tal-Kumitat b'diversi emendi fl-Abbozz ta' Liġi dwar il-Kwalita' tal-Prodotti.

MR SPEAKER: Grazzi.

Il-Viċi Prim Ministru, jekk jogħġbu jressaq l- aġġornament.

AĠĠORNAMENT

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Mr Speaker, nipproponi l-Aġġornament tal-Kamra għal għada t-Tlieta, 16 ta' Jannar 2001, fid-9.00 a.m. b'din l-agenda:

Abbozz ta' Liġi dwar Self Lokali - Tieni Qari (Kont.);

Abbozz ta' Liġi li Jimplimenta Miżuri ta' l-Estimi - Tieni Qari:

Abbozz ta' Liġi dwar it-Ratifika ta' Trattati (Sant' Anġlu) - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar l-Ippjanar ta' l-Iżvilupp - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar Dazji ta' Importazzjoni - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar il-Kontroll tal-Pestiċidi - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Kostituzzjoni ta' Malta (Emenda Nru 2) - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi dwar l-Amministrazzjoni ta' Art tal-Gvern - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Condominia - Tieni Qari;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar il-Protezzjoni ta' l-Erarju – Tieni Qari (Kont.);

Riżoluzzjoni tal-Prim Ministru dwar il-qagħda fil-pajjiż – Kontinwazzjoni;

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Att dwar l-Iżvilupp Industrijali - Tielet Qari; u

Abbozz ta' Liġi dwar is-Sigurezza Ġenerali u Kwalita' tal-Prodotti - Tielet Qari.

Abbozz ta' Liġi dwar il-Protezzjoni u l-Privatezza tad-Data – Kumitat Permanenti;

Abozz ta' Liġi dwar il-Proċeduri Legali - Kumitat Permanenti; u

Abbozz ta' Liġi li jemenda l-Ordinanza tad-Dwana – Kumitat Permanenti.

MR SPEAKER: Grazzi.

Rimarki?

L-Onor.

Michael Farrugia.

ONOR.

MICHAEL FARRUGIA: Mr Speaker, jien m'inix tip ta' persuna li s- soltu noqgħod inħabbel moħħi dwar xi jħarbxu l-gazzetti.

Ħafna drabi jien neħodhom with a pinch of salt għax nifhem li jkunu jimlew ċertu spazju fil- gazzetta u jibdew jaraw x'jivvintaw.

Biss ma stajtx ma nagħtix kas artiklu li deher il-bieraħ li l-ebda persuna ma ħadet ir-responsabbilta' tiegħu, fejn qed jiġi nsinwat li jien għedt ċerti affarijiet f'dan il-parlament meta jien ma għidthomx.

Ma kellix il-ħsieb li noqgħod ninħela u noqgħod niġi hawnhekk u nressaq ksur ta' privileġġ.

Jien ħafna drabi ċerti bużullotti ma noqgħodx nagħti kashom daqshekk bis-serjeta', imma dan kien kumment li ma stajtx inħallih għaddej għax fih hemm insinwazzjoni li hija 'l bogħod mill-verita'.

U qed ngħid 'il bogħod mill-verita' minħabba l- etika parlamentari biex ma ngħidx gideb.

F'dan il-ġurnal hemm miktub li jien għedt li l-gvern Nazzjonalista introduċa - u hawnhekk hawn quote - "ħlas għal servizzi tas-saħħa tal- gvern".

Dan l-artiklu ta l-impressjoni li kulmin se jiġi bżonn ċerti servizzi mill-isptar se jibda jħallas għalihom.

Qal ukoll, b'riferenza għalija naturalment, li: Tkellem ukoll f'dan is-sens fl-aġġornament tal- parlament.

Jekk infittxu daqsxejn ir-records naraw kemm dan l-artiklu huwa żbaljat, kemm dan l-artiklu huwa malinn u kemm dan l-artiklu ma jagħmilx ġieħ la lil min kitbu u lanqas lil min ħallieh jiġi ppubblikat.

Meta inti tippubblika xi ħaġa li m'hijiex vera, allura tasal sal-punt li wieħed iqis u jikkalkula lil dawn il-persuni talli huma.

Irrid nagħmilha ċara, Mr Speaker, li dawn jafu li m'hijiex vera.

Dan huwa ġurnaliżmu li wieħed lanqas jibqa' jagħti kasu għaliex jista' jgħidlu ġurnaliżmu tal-ħabbagozz.

Għaliex qed ngħid hekk?

Għaliex jekk wieħed jara jien x'għedt f'dan il-parlament fl-aġġornament tal-ġimgħa li għaddiet, isib li jiena elenkajt b'mod ċar għal xiex kienu qegħdin jirriferu r- regolamenti li jistgħu jiġu esegwiti bis-saħħa ta' l-Ordinanza dwar id- Drittijiet, ir-regolamenti msejħin ta' l-2001 dwar servizzi mediċi mogħtija mit-taqsima tas-saħħa okkupazzjonali.

Jien anzi mort oltre minn hekk fl- aġġornament ta' dan il-parlament billi kelli ċ-ċans ukoll nidħol f'ċerti dettalji dwar it-taqsima tas-saħħa okkupazzjonali u dwar x'tagħmel u x'ma tagħmilx.

Waħda mill-affarijiet li nnotajt ukoll matul il-ġimgħa hija li "in- nazzjon" ppruvaw jagħtu wkoll l-istess impressjoni.

Għalfejn ippruvaw jagħtu l-istess impressjoni?

Għax il-verita' tweġġa' u jidher li l- orkestrazzjoni mill-ministeru tas-saħħa, l-orkestrazzjoni anke fuq il-media Nazzjonalista, kif ukoll anke mill-ġurnali Nazzjonalisti kienet immexxija b'tali mod li tipprova tiskredita l-persuna u mhux tiskredita l-fatt.

Issa l-persuna m'għandhomx għalfejn jiskreditawha u l-fatt lanqas għandhom għalfejn jiddiskreditawh lanqas.

Għaliex?

Għaliex il-fatti jibqgħu fatti.

Jien se nerġa' nagħmilha hawnhekk ukoll biex anke fil-parlament inkun għamiltha.

Għamiltha fuq ir-radju, għamiltha fi stqarrija li ħriġt nhar il-Ġimgħa, fejn sfidajt l-editur ta' "in-nazzjon" li jġib l-istqarrijiet tiegħi kelma b'kelma ħalli b'hekk inkunu nistgħu naraw jekk verament hemmx fl-istqarrijiet li għamilt jien li dejjem kont qiegħed nirriferi għat- taqsima tas-saħħa okkupazzjonali.

Tajjeb li ngħid li ovvjament l-istqarrijiet tiegħi kelma b'kelma ma ġabuhomx.

Tajthom tlett ijiem ċans.

Waħda mill-isfidi għamiltha l-Hamis filgħaxija u kien hemm ċans il-Ġimgħa, kien hemm is-Sibt, il-Ħadd u kien hemm it-Tnejn.

L-isfida li għamilt kienet biex l-istqarrijiet tiegħi jġibuhom kelma b'kelma ħalli l-qarrejja fidili ta' "in-nazzjon" ikollhom ċans jaraw min qed jgħid il-verita', jekk hux min qiegħed iħarbex dawn l- artikli u mhux qed juri ismu - u nista' nimmaġina min hu - u dak li fil- fatt għedt jien.

Ovvjament m'għandix dubju - u ħadd m'għandu jkollu dubju - li ma jazzardawx iġibu l-istqarrijiet tiegħi kelma b'kelma għaliex allura jkun jidher b'mod ċar min hu l-malinn u min jasal biex jigdeb fuq persuna basta l-froġa li tkun saret ma tingħatax aktar importanza.

Jien nista' nagħmilha ċara li t-tmiem politiku tiegħi jasal meta jien immut għaliex affarijiet bħal dawn iktar ikomplu jsaħħuni u iktar nikkonsolida l- pożizzjoni tiegħi li nibqa' naħdem fi ħdan il-Partit Laburista.

Jiena nkompli nsostni l-verita' għaliex ovvjament il-giddieb huwa għomru qasir.

Issa ejjew nerġgħu naraw daqsxejn il-fatti, Sur President.

Ir-regolamenti ta' l-2001 dwar servizzi mediċi mogħtija mit-taqsima tas- saħħa okkupazzjonali jikxfu beraħ il-ħrafa li smajna xi seba' ġimgħat jew tmien ġimgħat ilu f'dan il-parlament li fil-fatt il-budget li tressaq għal din is-sena kien wieħed li ma fihx taxxi.

Issa ta' min jgħid li jekk wieħed jaqra x'inhu jingħad isib li d-dipartiment u l-ministeru tas-saħħa kkonfermaw għal aktar minn darba li din hija taxxa ġdida.

Issa huwa immaterjali jekk hijiex taxxa biex tagħmel il-qligħ, jekk hijiex taxxa biex tagħmel tajjeb għall-ispejjeż jew jekk hijiex taxxa biex tirkupra biss parti mill-ispejjeż.

Il-fatt jibqa' li din hija taxxa.

Mela dak hu l-ewwel fatt sagrosant.

Issa biex niċċaraw punt ieħor, fl-ebda parti tar-regolamenti m'hemm imniżżel dwar ta' min hi r-responsabbilta' li jħallas id-drittijiet mitluba skond ir-regolamenti u se nagħti eżempju.

Supermarket partikolari qed jibgħat lil min japplika biex jidħol jaħdem miegħu, inkluż dawk part-time, u jitlobhom ċertifikat mingħand it-tabib privat tagħhom.

Mhux is- supermarket iħallas għall-pre-employment certificate, imma jitħallas minn dak li jkun qed jaspira li jidħol għax-xogħol.

M'hemm xejn f'dawn ir- regolamenti li jobbliga lill-employer li jħallas hu f'każ li jitlob dan iċ- ċertifikat.

M'hemm xejn li jikkontrolla.

Daqskemm f'dawn ir-regolamenti m'għandekx x'jikkontrolla li dipartimenti tal-gvern ma jħallsux.

Nisfida - u din sfida oħra - lill-ministru tas-saħħa biex jgħid fejn f'dawn ir- regolamenti hemm imniżżel iswed fuq l-abjad li d-dipartimenti tal-gvern ma jħallsux.

M'hemm imkien.

Hawn hu l-qerq.

Il-qerq jiġi wkoll li allura nippruvaw indaħħlu f'moħħ in-nies li se jibda jħallas min jimpjega, Mr Speaker, issa se nispjega daqsxejn din ta' min jimpjega, apparti li ma tidher imkien.

Waħda mill-affarijiet li min jimpjega jagħmel huwa li ħafna drabi jara l- ispejjeż ta' matul is-sena u allura jekk jintbagħtu xi ħaddiema f'din it- taqsima jdaħħalhom bħala parti mill-ispejjeż.

Imbagħad jara li l-profitti ma jkunux inqas mis-sena ta' qabel - jekk jista' jkun ikunu daqsxejn iktar - u jaħdem fuq dawn il-figuri biex joħroġ il-prezz tal-prodott tiegħu.

Mela l-ispiża li se jkun qed jagħmel biex dawn il-ħaddiema jintbagħtu f'din it-taqsima tas-saħħa okkupazzjonali ħalli jingħataw servizz mediku se jgħaddiha fuq il-konsumatur.

Żgur li m'hawn ħadd miġnun li se joqgħod jerfa' l-piż hu, u nafuha din.

Inkunu boloh jekk nippruvaw ningannaw lil dak li jkun billi nippruvaw nuru xi stampa differenti.

Kulħadd jaħdem għall-qliegħ u jekk jista' jkun il-qliegħ ta' din is-sena jkun aktar minn tas-sena li għaddiet, u allura dawn żgur li mhux se jerfgħu l-ispejjeż.

Mr. Speaker, agħar minn hekk il-ħaddiem iħallas wieħed minn kull għaxra tal-bolla u wieħed minn kull għaxra tal-paga bħala kontribuzzjonijiet għas- sigurta' soċjali.

Anke l-employer iħallas wieħed minn kull għaxra f'kontribuzzjonijiet għas-sigurta' soċjali f'isem l-impjegat li jkollu miegħu.

Nafu wkoll li d-dħul li jkun hemm mill-kontribuzzjonijiet li jkunu ttieħdu lill-ħaddiema, lil min jimpjega u lill-gvern - jiġi topped up anke mill-Kaxxa ta' Malta, li jfisser li allura jkunu flus li jkunu ttieħdu mingħand kulħadd b'taxxi diretti u anke indiretti - jintuża għas-servizzi soċjali li jingħataw fil-pajjiż u li joħorġu mill-fond tas-sigurta' soċjali.

Huwa l-fond li għandu x'jaqsam mal-benefiċċji soċjali kollha li jieħdu l-ħaddiema, il-pensjonanti, ir-romol, it-tfal - dawk li jieħdu ċ- children allowance għaliex illum ħolqu bgħula oħra li ma jeħduhomx - u anke l-anzjani.

Dan joħroġ kollu minn fond wieħed li kkontribwew għalih kemm l-employers, il-ħaddiema, il-gvern u l-poplu in ġenerali.

Mela l-employers diġa' qed jagħmlu l-kontribuzzjonijet tagħhom lejn is-servizzi soċjali u allura anke jekk immorru bl-argument li min jimpjega jrid jerfa' l-piż kollu ta' din it- taxxa ukoll tinħass ċerta inġustizzja.

U tinħass ingħustizzja għax l- employers diġa' qed jikkontribwixxu lejn il-fond tas-sigurta' soċjali anke fejn jirrigwarda s-saħħa.

Jien ninkwieta fuq dan il-punt għaliex qed jiġi attakkat il-punt li dak li jkun jikkontribwixxi biex imbagħad ikollu servizz tas-saħħa li jkun b'xejn għal kulħadd.

Dan il-kunċett ġie introdott mill-Partit Laburista fis-sebgħinijiet.

Din hija l-ewwel minn sensiela.

Il- ħsibijiet tal-gvern nafu fejn huma.

U jekk wieħed iħares lejn id-diskors tal-budget mhux ta' din is-sena imma tas-sena li għaddiet wieħed jara fejn il-gvern qiegħed jaspira li jrid jmur fejn jirrigwarda ħlasijiet fis-settur tas-saħħa.

Jiena għedt ukoll li wħud mis-servizzi mediċi li se jkunu qed jingħataw mit-taqsima tas-saħħa okkupazzjonali huma ogħla minn dawk tal-privat.

Il- ministru għoġbu, bil-ġerarkija li kellu miegħu, jagħmel konferenza stampa fejn qal li din m'hijiex vera.

Qal li mhux vera li wħud mit-tariffi huma ogħla mill-privat.

Qal li kollha huma orħos minn tal-privat.

L-għada fuq "in-nazzjon" deher artikolu ntitolat "Michael Farruġia mgiddeb".

Jien iddeċidejt li eżatt wara l-istqarrija li għamel il-ministru mmur niċċekkja daqsxejn ma' laboratorju, mhux taċ-ċekċik imma wieħed mill-laboratorji li l- iktar li għandu xogħol fil-privat hawn Malta, biex nara daqsxejn it-tariffi li jiċċarġjaw.

Fil-privat complete blood count jiswa Lm3.50, filwaqt Ii l- gvern bir-regolamenti li għamel u li se jibdew japplikaw fl-ewwel ta' Marzu ta' din is-sena, dan it-test se jiġi jiswa Lm5.00.

Għal complete blood count bid-differential, li huwa test li jagħtik ċerta informazzjoni dwar infjammazzjonijiet u affarijiet oħrajn, il-gvern se jibda jitlob Lm7.00.

Imbagħad rajt xi testijiet oħrajn u sibt wieħed li huwa kważi pari għaliex il-gvern se jkun qed jiċċarġja Lm11 u fil-privat jiċċarġjaw Lm12 Maltin.

Hawn qed nirriferi għat-test tal-fwied.

Meta ndagajt aktar sibt li fil- privat jagħmlu ħames testijiet tal-fwied waqt li fil-laboratorju tal-gvern isiru erba' testijiet.

Hawnhekk jidher ċar li l-ġurnali tal-Partit Nazzjonalista qed jippruvaw jingannaw biex ma nsemmix il-programm li jkun hemm wara nofs inhar fuq ir-Radju 101, għax ħadd m'hu se joqgħod jaħli l- ħin prezzjuż tiegħu biex joqgħod jisma' min joħroġ id-dwejjaq li jkollu fuq l-istonku.

Tajjeb wieħed jgħid li l-gvern b'dawn ir-regolamenti se jkun qiegħed jitlob Lm5 sabiex jeżaminak tabib fit-taqsima tas-saħħa okkupazzjonali.

Biex inkun preċiż, il-kliem eżatt li hawn fir-regolamenti hu: "Eżami kliniku bażiku inkluż eżami fiżiku u analisi ta' l-urina".

Issa nafu li fil-maġġorparti meta wieħed imur għal check-up fil-klinika tat-tabib privat tiegħu, bħala medja jiġi ċċarġjat bejn Lm1.50 u Lm2.00 u hawn min iżomm iktar u hawn min iżomm daqsxejn inqas.

Hawnhekk jien nidħak jew nibki.

Ir- regolamenti tal-gvern fejn jirrigwardjaw it-tariffi tat-tobba ilhom ma jinbidlu xi 30 jew 40 sena u għadhom biż-żewġ xelini u sitt soldi ta' dawk iż-żminijiet.

Meta wieħed jara dawn ir-regolamenti wieħed jagħmel il- mistoqsija.

Jaqaw dan huwa metodu baxx baxx - mhux kif daħlu r-regolamenti għaliex anke r-regolamenti daħlu baxx baxx - dan huwa gwida baxx baxx ta' kemm it-tobba għandhom jikkalkulaw li għandhom jiċċarġjaw lill-pazjenti tagħhom fil-privat jekk xi ħadd imur għandhom għall-eżami kliniku bażiku inkluż eżami fiżiku u analiżi ta' l-urina?

Xi tfisser din?

Hija xi gwida li bil-mod il-mod qed nippruvaw nitfgħu 'l quddiem?

Meta nara dawn l-affarijiet kollha nibda nirrealizza l-paniku li qabadhom għaliex f'daqqa waħda l-gvern irrealizza li nqabad fuq sieq waħda b'dak li pprova jintroduċi baxx baxx.

Issa tajjeb ukoll li wieħed igħid li kien hemm taxxi oħrajn li żdiedu minn meta tħabbar il-budget 'il hawn.

Kien hemm tip ta' taxxi li wieħed isir jaf bihom meta jmur biex iħallas xi liċenzja u f'daqqa waħda jsib ħlas iktar ma' wiċċu.

Dawn li għandhom x'jaqsmu mas-saħħa m'humiex l-uniċi taxxi li mhux suppost kellhom jiġu introdotti għax hekk konna mwegħdin.

Qed ngħid hekk għax il-leaflet tal- Partit Nazzjonalista "Fid-direzzjoni t-Tajba", jagħmilha b'mod ċar li din is-sena mhux se jkun hemm taxxi ġodda, anzi li se jkun hemm iktar skrutinju ħalli l-gvern idaħħal dak li għandu jdaħħal.

Dment li jdaħħal dak li għandu jdaħħal ikun qed jagħmel sewwa imma min-naħa l-oħra l-impressjoni li ppruvaw jagħtu b'mod propagandistiku hi li l-gvern ma kienx se jagħmel taxxi ġodda biex idaħħal Lm56 miljun oħra.

Issa rridu nħarsu lejn il-punt kardinali.

Il-punt kardinali huwa li anke ħames, sitt snin ilu, il-Partit Nazzjonalista meta kien fil-gvern kien diġa' qiegħed jitkellem fuq struttura ta' cost-sharing.

Dan il-gvern matul is-sena li għaddiet tkellem kemm-il darba fuq li s-settur tas-saħħa m'għadux sostenibbli.

Aktar minn hekk, meta konna qegħdin niddibattu s- suġġett li għandu x'jaqsam mas-saħħa, il-ministru tas-saħħa għamilha ċara u kważi pprova jagħti wieħed x'jifhem - xi ħaġa oħra li jidher li l-ministru tas-saħħa jekk hemm xi ħaġa tajba li jikkwalifika fiha hija din, li jgħawweġ x'wieħed ikun qal - li fejn tidħol is-sostenibilita' donnu jien biss qiegħed ngħid li s-settur tas-saħħa huwa sostenibbli.

Din hija xi ħaġa li jien qatt ma għedt.

Jien dejjem sostnejt li biex inkomplu jkollna s-servizz soċjali tas-saħħa sostenibbli ġewwa pajjiżna ma jistax ikun li pajjiżna nħalluh miexi għal riħu bil-viżjoni waħda biss u unika li hija l- Unjoni Ewropea, imma rridu naraw li l-ekonomija tal-pajjiż tiġi msaħħa b'tali mod li tagħmel tajjeb biex tingħeleb kwalunkwe problema u theddida li jista' jkun hemm.

Mr. Speaker, hi ħaġa tajba li l-Partit Laburista diġa' minn issa, mill- bankijiet ta' l-oppożizzjoni, mhux biss diġa' tkellem fuq il-politika soċjali tiegħu għall-futur imma anke qiegħed ukoll jaħdem fuq politika ekonomika li tipproteġi s-servizzi soċjali ġewwa pajjiżna.

Nirringrazzjak.

MR SPEAKER: Grazzi.

Sar il-ħin.

Il-Kamra hija aġġornata għal għada t-Tlieta, 16 ta' Jannar, 2001 fid-9.00 a.m. bl-aġenda kif komunikata mill-Viċi Prim Ministru.

Fid-9.30 p.m. il-Kamra aġġornat mingħajr ma saret il-mistoqsija.

MISTOQSIJIET GĦAL TWEĠIBIET ORALI MWIEĠBA BIL-MIKTUB

PBS - ĠURNALISTA

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid min kien il-ġurnalist tal-PBS li akkumpanja lill- Prim Mnistru fuq kull safra li għamel f'dawn l-aħħar sentejn?

Għaiex u kif intgħażel?

Kemm u fejn siefer u kemm swiet lil PBS kull safra?

ONOR.

LOUIS GALEA: Lista li turi l-ismijiet tal-ġurnalisti li akkumpanjaw lill-Prim Ministru fuq id-diversi żjarat uffiċjali matul is- snin 1999 u 2000, kif ukoll id-destinazzjoni taż-żjarat u kemm swiet kull żjara tpoġġiet fuq il-Mejda tal-Kamra iktar kmieni f'din is-seduta.

L- għażla ssir mill-PBS.

EDUKAZZJONI - BORDIJIET

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jagħti lista tal-bordijiet li jaqgħu taħt id-dekasteru tiegħu bl-ismijiet tan-nies li jifformaw dawn il-bordijiet?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-informazzjoni mitluba tpoġġiet fuq il-Mejda tal- Kamra iktar kmieni f'din is-seduta.

QRATI - ĊITAZZJONIJIET

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Gvern Lokali: Jista' l-Ministru jgħid kemm ġew preżentati ċitazzjonijiet quddiem il-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili mill-1-10-99 sa l-1-11-99 u mill-1-10-2000 sa l-1-11-2000?

ONOR.

AUSTIN GATT: Fil-perijodu msemmi mill-Onor.

Interpellant gew preżentati 308 fl-1999 u 164 fl-2000.

B`danakollu fix-xahar ta` qabel gew preżentati 207 fl-1999 - 472 fl-2000.

Peress illi t-tariffi tal-kawżi għolew mill-1 ta` Ottubru 2000 hu ovvju li ħafna nies ippreżentaw il-kawżi tagħhom qabel din iż-żieda tant li jekk tgħodd flimkien ix-xahrejn issib li fl-1999 gew preżentati 515 citazzjoni u fl-2000 ġew preżentati 636 - aktar mis-sena ta` qabel.

QRATI - AVVIŻI

L-ONOR.

JOSE' HERRERA staqsa lill-Ministru tal-Ġustizzja u Gvern Lokali: Jista' l-Ministru jgħid kemm ġew preżentati avviżi quddiem il-Qrati tal-Maġistrati mill 1-10-1999 sa l-1-11-1999 u mill-1-10-2000 sa l- 1-11- 2000?

ONOR.

Interpellant ġew preżentati 168 fl-1999 u 67 fl-2000.

B`danakollu fix-xahar ta` qabel ġew preżentati 117 fl-1999 u 307 fl-2000.

Peress illi t-tariffi tal-kawżi għolew mill-1 ta` Ottubru 2000 hu ovvju li ħafna nies ippreżentaw il-kawżi tagħhom qabel din iż-żieda tant li jekk tgħodd flimkien ix-xahrejn issib li fl-1999 ġew preżentati 285 avviż u fl-2000 gew preżentati 374 - aktar mis- sena ta` qabel.

UNIVERSITA

L-ONOR.

JOE MIZZI staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l- Ministru jgħid kemm kien hemm impjegati l-Universita' li qabżu l-eta' ta' rtirar u ngħataw estensjoni fis-sena 1999 u s-sena 2000?

Jista' jgħid min kienu?

Liema grad kienu jokkupaw?

Għal kemm qed tingħata l-estensjoni?

Liema grad qed jokkupaw issa u jekk humiex full-time jew part-time?

ONOR.

Informat li meta l-membri ta' l-academic staff jgħalqu l-61 sena matul is- sena akkademika normalment l-impjieg tagħhom jiġi estiż awtomatikament sa tmiem is-sena akkademika.

Fejn tingħata estensjoni ġeneralment din tingħata għal sena.

Informat li m'hijiex il-prassi li tingħata informazzjoni personali dwar impjegati partikolari.

SKEJJEL - POLICIES

L-ONOR.

LOUIS BUHAGIAR staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx xi policies fuq l-użu ta' l-iskejjel primarji wara l-ħin normali ta' l-iskola minn entitajiet mhux governattivi jew mill-kunsilli lokali?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li l-kunsill ta' l-iskola jikkonsidra talbiet għall-użu ta' skejjel wara l-ħin normali ta' l-iskola u jiddeċiedi l-kundizzjonijiet (inkluż il-ħlas), għall-użu ta' l-iskejjel, u jimxi fuq legal notice dwar il-kunsilli skolastiċi.

Il-policy dwar l-użu ta' l- iskejjel wara l-ħin normali qed tiġi riveduta.

TAXXI - INCOME TAX

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' l- Ministru jgħid kemm tħallset taxxa ta' l-income min-nisa Maltin matul is- snin 1990, 1991, 1992, 1993, 1994, 1995, 1996, 1997, 1998, 1999 u sa l- aħħar ta' Settembru 2000 f'isimhom?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li l-informazzjoni mitluba rigward taxxa mħallsa hija din:

|1990 |Lm1,751,397 | |1991 |Lm2,961,103 | |1992 |Lm6,801,575 | |1993 |Lm8,462,402 | |1994 |Lm10,002,842 | |1995 |Lm11,560,226 | |1996 |Lm9,782,374 | |1997 |Lm8,975,951 | |1998 |Lm11,175,690 | |1999 |Lm13,661,338 |

Billi l-informazzjoni tal-FSS għadha m'hix finalizzata, ċifri għas-sena 2000 ma jistgħux jingħataw.

TAXXI - INCOME TAX

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' l- Ministru jgħid kemm tħallset taxxa ta' l-income minn irġiel Maltin matul is- snin 1990, 1991, 1992, 1993, 1994, 1995, 1996, 1997, 1998, 1999 u sa l- aħħar ta' Settembru 2000 f'isimhom?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interprellant li l-informazzjoni mitluba rigward taxxa mħallsa minn irġiel Maltin hija din:

|1990 |Lm7,498,221 | |1991 |Lm12,082,859 | |1992 |Lm26,766,670 | |1993 |Lm33,408,756 | |1994 |Lm42,443,519 | |1995 |Lm48,318,356 | |1996 |Lm44,257,698 | |1997 |Lm40,371,463 | |1998 |Lm47,978,446 | |1999 |Lm57,806,586 |

PRODUZZJONI TA' AWRAT U SPNOTT

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Peress li matul l-amministrazzjoni preċedenti kien inxtara chillers għall-MAC biex ikessaħ l-ilma u jżomm it-temperatura ideali għall-ispnott u kien wkoll beda jinżamm brood stock ġdida ta' l-ispnott biex nieħdu bajd aħjar, jista' l-Ministru jgħidli x'kienet il-produzzjoni tal-awrat u spnott f'dawn l-aħħar sentejn fl-MAC?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Ninforma lill-Onor.

Interpellant illi c-chiller imsemmi għadu ma jistax jiġi utilizzat sakemm jinbena substation għall-NAC.

Dan għaliex meta nxtara dan ic-chiller, ma kien sar l-ebda provvediment għal provvista tad-dawl.

Barra min dan fil-preżent qiegħed jiġi vverifikat il-kapaċita ta' dan ic-chiller għaliex huwa żgħir wisq biex jaqdi n- neċessitajiet ta' l-NAC.

Dwar it-tieni parti tad-domanda l-informazzjoni mitluba qiegħda tinġabar u tingħata f'xi seduta oħra.

MAC

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid biex inqatlu 80 mill-brood stock ta' l- ispnott li ħalliet warajha l-amministrazjoni preċedenti tal-MAC?

X'investigazzjoni saret u x'passi ttieħdu?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Ninsab informat illi n-numru ta' broodstock ta' l- ispnott miet b'nuqqas ta' ossigenu meta naqas id-dħul ta' l-ilma fit-tank tiegħu.

Dan ġara għaliex inbeda esperiment ieħor fuq tankijiet oħra li kien jieħu l-ilma mill-istess sistema u nfetħu il-vitien ta' dawn it- tankijiet li naqqsu d-dħul fl-oħrajn ta' l-ispnott.

Twaqqaf board biex jistudja id-dikjarazjonijiet kollha miġbura u jagħmel is-suġġerimenti fuq l- azzjoni li għandha tittieħed.

DJAR - BINI PERIKOLUŻ

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm mill-każi rrapportati li għandhom bini perikoluż, ġew offruti akkomodazzjoni alternattiva matul din is-sena?

Kemm minnhom ġew rimedjati u cioe' aċċettaw il-proprjeta' li offrewlhom l- awtoritajiet konċernati?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Jien informat illi mill-1 ta' Jannar 2000, ġew offruti 35 post lill-familji li kienu rrapportati li joqogħdu f'bini perikoluż.

Minn dawn, 33 aċċettaw il-proprjeta' li ġiet offruta lilhom.

DJAR - BINI PERIKOLUŻ

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid kemm kien in- numru ta' każi rapportat lid-direttur ta' l-akkomodazzjoni soċjali fejn hemm bini perikoluż u joqogħdu r-residenti fih u wara l-investigazzjoni li saret instab li l-bini mhux f'kondizzjoni perikoluża għall-istess abitanti?

X'inhija l-pożizzjoni ta' dawk li l-bini fejn joqogħdu nstab li huwa perikoluż?

Meta se jiġu offruti akkomodazzjoni alternattiva sabiex ma jibgħux jgħixu fil-periklu?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninsab informat li l-eżerċizzju ta' spezzjonijiet għadu mhux finalizzat.

Dawk li jinstabu li joqogħdu fil-periklu jintalbu japplikaw taħt l-iskema relevanti ta' l-awtorita' tad-djar jew jitpoġġew fuq il-lista għal akkomodazzjoni alternattiva tad-dipartiment għall- akkomodazzjoni soċjali.

MTARFA - ĊENTRU TAL-ANZJANI

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' l-Viċi Prim Ministru jara li jiġi ranġat il- buzzer taċ-ċentru ta' l-anzjani fl-Imtarfa peress li dan ilu ma jaħdem għal dawn l-aħħar xahrejn?

Peress li l-kmamar ta' l-anzjani kollha taċ-ċentru ta' l-Imtarfa huma bla buzzer, jista' jara li l-ħsara tiġi rimedjata mill-aktar fis possibbli?

X'ikkawża l-ħsara u għaliex ilha pendenti għal aktar minn xahrejn?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninforma lill-Onor.

Interpellant li wara maltemp qawwi fit-30 t'Ottubru li għadda kien hemm ħsara kbira fis-sistema ta' l- elettriku fid-dar ta' l-anzjani ta' l-Imtarfa, liema ħsara affettwat is- sistema tan-nurse call system.

Wara diversi interventi mill-kuntrattur, din is-sistema ġiet irranġata.

CHILDREN ALLOWANCE

L-ONOR.

NOEL FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Peress li mill-1985 'l hawn 'il fuq minn 11,000 familja tilfu l-benefiċċju tac-children allowance, jista' l-Viċi Prim Ministru jinformani kemm huwa n-numru ta' familji li bil-miżuri tal-Budget 2001 se jiġrilhom l-istess?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għar-risposta għal mistoqsija parlamentari nru.

SAĦĦA - PAZJENTI BARRA MINN MALTA

L-ONOR.

MICHAEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid kemm intbagħtu pazjenti għal kura barra minn Malta fis-sena 1999?

F'liema pajjiż intbagħtu?

Kemm kienet in-nefqa tal-Gvern Malti f'kull pajjiż, pajjiż pajjiż, għal din il-kura?

Hemm ħlasijiet jew talbiet pendenti?

Kemm hu dan il-valur?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Nirriferi l-Onor.

Interpellant għar-risposta nru.

SAĦĦA - PAZJENTI BARRA MINN MALTA

L-ONOR.

MICHAEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid kemm intbagħtu pazjenti għal kura barra minn Malta fis-sena 2000?

F'liema pajjiż intbagħtu?

Hemm ħlasijiet jew talbiet pendenti?

Kemm hu dan il-valur?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Nirriferi l-Onor.

Interpellant għar-risposta nru.

NURSING SERVICES - KONTIJIET

L-ONOR.

MICHAEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid kemm kien il-valur tal-kontijiet pendenti u/jew mhux imħallsa taħt item 17 (nursing services) fl-1 ta' Jannar, 2001?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: L-informazzjoni mitluba mill-Onor.

Interpellant qed tinġabar u tingħata risposta f'xi seduta oħra.

SAĦĦA - VOT ITEM (1) MINISTRY

L-ONOR.

MICHAEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid kemm kien il-valur tal-kontijiet pendenti u/jew m'għadhomx imħallsa taħt Item 1 (Ministry) fl-1 ta' Jannar 2001?

ONOR.

PERMANENT SECRETARY OFFICE ITEM 2

L-ONOR.

MICHAEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid kemm kien il-valur tal-kontijiet pendenti u/jew m'għadhomx imħallsa taħt Item 2 (Permanent Secretary's Office) fl-1 ta' Jannar 2001?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Ninforma lill-Onor.

Interpellant, li l- informazzjoni mitluba qiegħda tinġabar u risposta tingħata f'xi seduta oħra.

GOVERNMENT PHARMACEUTICAL SERVICE - ITEM 3

L-ONOR.

MICHAEL FARRUGIA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid kemm kien il-valur tal-kontijiet pendenti u/jew m'għadhomx imħallsa taħt Item 3 (Government Pharmaceutical Services) fl-1 ta' Jannar 2001?

ONOR.

DISTRETT NRU.

2 - XOGĦLIJIET

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Ambjent: Jista' l- Ministru jgħid liema kienu dawk ix-xogħlijiet li saru matul is-sena 2000 fil-lokalitajiet tat-tieni distrett minn ħaddiema li jaqgħu taħt il- Ministeru tiegħu u li ma tħallsux mill-kunsill lokali?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Ninsab informat li x-xogħlijiet li saru fil- lokalitajiet tat-2 distrett mill-ħaddiema tad-dipartiment tad-distretti u li għadhom ma tħallsux mill-kunsilli lokali huma:

|Job |Lokalita'|Sit |Xogħol| |No. | | | | |23106 |Wied |Ġnien - |Tisbie| | |il-Għajn |Bajja ta'|ħ | | | |San Tumas| | |23513 |Kalkara |Bajja |Tisbie| | | |tar-Rinel|ħ | | | |la | | |24355 |L-Isla |Toroq |Irranġ| | | |different|ar | | | |i | |

PULIZIJA - ABBUŻ MID-DROGA

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l- Ministru jgħid kemm kienu dawk il-persuni li nqabdu jabbużaw mid-droga tul Diċembru 2000?

X'eta' kellha kull persuna li nqabdet tabbuża u x'tip u x'ammont ta' droga kellha?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi matul ix-xahar ta` Diċembru 2000, kien hemm 23 persuna li l-eta` tagħhom kienet ta` bejn is-16 u 45 sena li nqabdu jabbużaw mid-droga.

L-ammont ta` droga maqbuda kien kif ġej:

|Cannabis |2.5 grms | |Ecstacy |980 tablets | |Heroin |407 grms | |Cocaine & Heroin|24 sachets |

HEALTH CENTRES - SIRINGI

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid kemm tqassmu siringi b'xejn fix-xahar ta' Diċembru 2000 mill- health centres separatament?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Informat li t-total ta' siringi li tqassmu b'xejn miċ-ċentri tas-saħħa lil dawk il-persuni li jsofru mill-vizzju tad-droga fix-xahar ta' Diċembru 2000 huwa dan:

|Floriana |1900 | |Qormi | 841 | |Gzira |3483 | |Paola |4000 | |Cospicua | 800 | |Mosta |1742 | |Rabat | 770 |

FGURA - ASFALTAR

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid jekk hemmx il-possibbilta' li din is-sena Triq Ġdida fi Triq tal-Karmnu, Fgura tingħata kisja tarmak minħabba l-inkonvenjent li qed tikkaġuna lir-residenti?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li d-dipartiment tat-toroq qed jieħu passi mall-joint office sabiex l-art meħtieġa biex it-triq tinfetaħ kollha tiġi mgħoddija lid-dipartiment, u hekk ikun jista' jsir ix-xogħol meħtieġ.

BORMLA - PJAZZA STA.

MARGERITA

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għall-Ambjent: Jista' l- Ministru jgħid x'tip ta' xogħlijiet se jsiru din is-sena fuq il-proġett ta' Pjazza Sta.

Margerita, Bormla?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Ninsab informat li din is-sena ser isir it- tieni fażi tal-proġett li hija l-link bejn il-parti ta' isfel u l-parti ta' fuq u ser titkompla s-sistema ta' dawl għal pjazza.

PRODOTTI - LEVY

L-ONOR.

CHRIS AGIUS staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jgħid liema kienu dawk il-prodotti li mill-1 ta' Jannar, 20001 tneħħitilhom il-levy?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Ma kien hemm ebda prodott importat li b'seħħ mill-1 ta' Jannar ta' din is-sena tneħħielu l-levy.

KWALITA' TA' L-ARJA - RAPPORT

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Ambjent: Jista' l-Ministru jara li r-rapport dwar il-kwalita' ta' l-arja jitpoġġa fuq il-Mejda tal-Kamra?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Riżultati dwar il-kwalita' ta' l-arja, liema riżultati huma ppubblikati fuq il-website tad-Dipartiment għall- Ħarsien ta' l-Ambjent.Qed inqiegħed fuq il-Mejda tal-Kamra

PULIZIJA - VETTURI

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jgħid kemm hemm vetturi tal-pulizija għat-tiswija fil- garages tal-gvern bħalissa?

Kemm irid jgħaddi żmien sabiex vettura bi ħsara li trendiha mhux tajba għas-sewqan tiġi mogħtija l-attenzjoni meħtieġa?

Kemm ġew scrapped karozzi u muturi tal-pulizija, sena b'sena f'dawn l- aħħar għaxar snin u kemm inxtraw jew ġew donated vetturi fl-istess perijodu?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi fil-preżent hemm 19-il vettura għat-tiswija fil-garage tal-pulizija.

Il-proċedura segwita hija li meta vettura tkun irrapportata bil-ħsara u tiddaħħal il-garage għat-tiswija, tiġi assessjata l-ammont tal-ħsara u t-tiswijiet meħtieġa.

Kif jista` japprezza l-Onor.

Interpellant, iż-żmien sabiex issir it-tiswija jiddependi ħafna fuq l-ammont ta` tiswijiet meħtieġa.

Inqas ma tkun il-ħsara inqas ikun iż-żmien sabiex isiru t-tiswijiet meħtieġa.

Dwar l-aħħar parti tal- mistoqsija informat li kien hemm 253 vettura u 64-il mutur li ġew scrapped matul iż-żmien imsemmi mill-Onor.

Interpellant, filwaqt li nxtraw jew ġew donated 209 vettura u 67 mutur.

FURJANA - SLUM CLEARANCE

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid meta hu maħsub li jinbeda l-proġett ta' slum clearance f'Argotti Street, kantuniera ma' Lion Street, fil-Furjana?

Ġiet allokata fabbrika alternattiva lil sid il-confectionery fl-inħawi?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li saret applikazzjoni ġdida lill-awtorita' ta' l-ippjanar f'forma ta' pre- submission application biex jista' jinbeda dan il-proġett.

Id-dipartiment tal-bini u tiswija ta' djar qiegħed jistenna r-reazzjoni ta' l-awtorita' qabel jissottometti l-applikazzjoni formali.

Hu ppjanat li x-xogħol jibda wara li jkun ħareġ il-permess u jkunu ħarġu l-offerti jiġifieri għall-bidu ta' l-2002.

Sadanittant jien informat li għadha ma ġietx allokata l- fabbrika alternattiva lil sid il-confectionery fl-inħawi.

MALTAPOST

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Peress li l-Interpellant irċieva kartolini tal-Milied impostati qabel il-Milied sas-Sibt, 6 ta' Jannar, 2000, tista' l-kumpannija Maltapost, jew ir-regolatur jidħol fil-mertu tal-każ ta' dan id-dewmien esaġerat?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li l-Maltapost ikkonfermat li b`mod ġenerali l-ebda posta tal-Milied ma nqabdet b`mod li seta` jiġi kkaġunat dewmien mhux raġonevoli.

Madankollu biex l-ilment ta` l-Onor.

Interpellant ikun jista` jiġi nvestigat, Maltapost teħtieġ aktar dettalji, u fejn hu possibli, l- envelopes in kwestjoni.

BENNA - BEJGĦ TA' PRODOTTI

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid għaliex id-ditta Benna m'għadhiex tbigħ il- prodotti tagħha minn ħanut fil-Ħamrun fejn il-fabbrika?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Id-ditta Malta Dairy Products, li tipproduċi wkoll il- prodotti Benna, hija entita kummerċjali.

Għaldaqstant id-deċiżjonijiet kummerċjali li jittieħdu fl-amministrazzjoni tan-negozju m'humiex kompitu ta' dan il-ministeru.

INCOME TAX

L-ONOR.

JEAN PIERRE FARRUGIA staqsa lill-Ministru tal-Finanzi: Jista' l-Ministru jgħid għaliex l-għoti ta' l-arretrati ta' l-income tax qed jingħataw lil min hu separat b'digriet tal-qorti qabel dawk separati bonarjament?

Jista' jara li tiġi rimedjata s-sitwazzjoni?

ONOR.

JOHN DALLI: Ngħarraf lill-Onor.

Interpellant li jekk b'għoti ta' arretrati ta' l-income tax wieħed jifhem refund ta' taxxa mħallsa żejda, allura d-dipartiment ma jagħmilx distinzzjoni bejn konjuġi separati b'digriet tal-qorti u oħrajn separati bonarjament.

Jekk l-Onor.

Interpellant ried ifisser tnaqqis għall-manteniment, f'dan il-każ, tnaqqis mill-income ta' taxpayer għal fini ta' taxxa minħabba manteniment huwa aċċettat biss jekk il-manteniment ikun stabilit b'digriet tal-qorti.

SENA TAL-LINGWI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Peress li din is-sena hija s-sena tal-lingwi, jista' l-Ministru jgħid x'beħsiebu jorganizza d-dipartiment biex iqajjem aktar il-kuxjenza, mhux biss ta' l-istudenti iżda anke ta' l-adulti, għal tagħlim tal-lingwi, kemm dik mitkellma kif ukoll dik miktuba?

ONOR.

LOUIS GALEA: It-tagħrif mitlub ser jitpoġġa fuq il-Mejda tal-Kamra f'xi seduta din il-ġimgħa

SENA TAL-LINGWI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid fl-aħħar xhur x'konsultazzjoni kien hemm bejn uffiċjali tad-dipartiment, kapijiet ta' l-iskejjel ta' l-Istat u dawk ta' l- iskejjel tal-knisja u indipendenti biex jiġi ċċelebrat kif jixraq "Is-Sena tal-Lingwi"?

ONOR.

LOUIS GALEA: Il-kumitat nazzjonali għas-Sena Ewropea tal-lingwi kien kompost minn uffiċjali tad-diviżjoni ta' l-edukazzjoni kif ukoll rappreżentanti ta' l-iskejjel indipendenti u tal-knisja, ta' l-Universita` ta' Malta u ta' l-assoċjazzjoni tal-kunsilli ta' l-iskola.

Sar kumitat ta' l-uffiċjali edukattivi tal-lingwi biex jgħinu f'din il-ħidma.

Il-koordinatur nazzjonali għamel preżentazzjoni dwar is-sena fis-sessjoni tas-senior staff development programm tal-bidu tas-sena skolastika 2000-1.

Saret ukoll laqgħa dwar is-sena għall-guidance u l-PSS teachers.

Intbagħtet ċirkulari lil-librara ta' l-iskejjel.

Intbagħtet ċirkulari lill-Iskejjel dwar is-sena biex barra milli tħeġġiġhom jiffokaw b'mod speċjali fuq il-lingwi matul din is-sena kif ukoll jipparteċipaw fl-attivitajiet nazzjonali, jsawru l-programm ta' l- iskola għas-sena Ewropea tal-lingwi.

SKEJJEL PRIVATI - BENEFIĊĊJI

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jagħti dettalji dwar kif id-dipartiment beħsiebu jħaddem l-iskema biex ġenituri ta' tfal li jmorru fl-iskejjel indipendenti jieħdu xi benefiċċju kif imħabbar fl-aħħar budget?

ONOR.

LOUIS GALEA: Nirriferi għat-tweġiba mogħtija għall mistoqsija ta' l-istess Onor. Membru nru.

SKEJJEL - ASSENTEIŻMU

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Edukazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid matul l-ewwel term tas-sena skolastika 2000/01 x'kien l-assenteiżmu fl-iskejjel ta' l-istat, tal-knisja u dawk indipendenti?

Jista' jagħti breakdown fil-primarji, sekondarji, sixth form, etc.?

Jista' jgħid f'liema skejjel f'kull kateorija kienu l-aktar fejn kien hemm studenti assenti?

ONOR.

LOUIS GALEA: L-informazzjoni mitluba qed tinġabar mill-iskejjel u tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

PULIZIJA - ĠLIED WAQT IL-FOOTBALL

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l- Ministru jgħid, bejn Settembru u Diċembru 2000, kontra kemm-il persuna ttieħdu passi talli: (1) iġġieldu jew b'mod ieħor fixxklu l-andament ta' logħba football; (2) kemm kien hemm dagħa waqt l-istess logħob; (3) issawtu uffiċjali tal-logħba?

F'kull każ, jista' jgħid kemm saru fl-istadium nazzjonali, fil-Gozo stadium, fl-istadium Victor Tedesco, fil-ground tal-Hibernians f'Kordin u fis-Centenary stadium?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi fil-perijodu speċifikat mill- Onor. Interpellant kien hemm 19-il persuna li nbdew proċeduri kriminali kontra tagħhom minħabba ksur ta' bon ordni fi ground tal-football.

Dan il- ksur li kien jikkonsisti f'dagħa seħħ kif ġej:

|National Stadium |13 | |Centenary Stadium | 5 | |Gozo Stadium |1 |

PULIZIJA - TA' QALI - TRAFFIKU

L-ONOR.

EVARIST BARTOLO staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Minkejja li f'mistoqsija preċedenti l-Ministru wieġeb li l-pulizija se tieħu passi biex f'Ta' Qali (fit-triq bejn is-centenary stadium u dak nazzjonali) ma jkomplix isir ġiri sfrenat biż-żwiemel nhar ta' Ħadd kmieni filgħodu, dan għadu jsir bla kontroll, jista l-Ministru jara li l-pulizija twaqqaf dan l- abbuż qabel ma ssir xi traġedja, peress li jgħaddu wkoll vetturi minn din it-triq?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi qed issir ronda mill-pulizija tad- distrett regolarment nhar ta' Ħadd fl-akkwati ta' Ta' Qali sabiex ma jkunx hemm ksur ta' liġi, inkluż dak imsemmi mill-Onor.

Interpellant.

SPEED CAMERAS

L-ONOR.

RITA LAW staqsiet lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l- Ministru jirrispondi mistoqsija parlamentari nru.

22189 li oriġinarjament saret lill-Ministru għat-Trasport u li ġiet riferuta lilu u cioe': jgħid x'sar mill-proċess ta' l-ispeed cameras?

Jista' jgħid jekk dawn bdewx jaħdmu u kemm ġew jiswew lill-gvern?

Kemm ingħataw ċitazzjonijiet s'issa?

ONOR.

TONIO BORG: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-twegiba li tajt għal mistoqsija parlamentari nru.

RASCALA OF MALTA LTD - GRANT PAYMENTS

L-ONOR.

RITA LAW staqsiet lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jgħid meta nagħtaw il-grant payments il-kumpanija Rascala of Malta Ltd u dan kif indikat fir-risposta f'mistoqsija parlamentari nru.

22182 fuq fondi ta' taħriġ?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Ninsab informat li l-grant payments ingħataw lill- kumpanija li qed issir riferenza għaliha fis-26 ta' Lulju, 1999.

AFM - SULDATI FIL-BALKANI

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid jekk dawk is-suldati Maltin li marru fil-Balkani fuq xogħol umanitarju ġewx eżaminati mit-tobba ta' l-armata wara li ħarġu diversi rapporti ta' mard serju, li qed jaffetwa diversi suldati barranin li kienu stazzjonati hemm?

X'tip ta' training għandhom is-suldati Maltin dwar il- prekawzjonijiet li għandhom jieħdu meta jidħlu ġo area fejn jista' jkun hemm livelli għolja ta' radio attivita?

X'passi qed jieħdu l-gvern biex jassigura s-saħħa tas-suldati Maltin li kienu għal xi żmien fil-Balkani?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: L-Onor.

Membru għamel riferenza għal diversi rapporti ta' mard serju qalb suldati barranin stazzjonati fil-Balkani.

Ninsab informat li fil-lokalitajiet fejn marru convoys tas-suldati Maltin, fi Prizren fil-Kosovo, ma kien hemm l-ebda indikazzjoni ta' mard jew radio attivita' għolja, kif ġie konfermat mill-awtorita' militari Ġermaniża responsabbli minn dan is-settur li jikkonċerna lilna.

Il-Forzi militari Ġermaniżi kienu stazzjonati f'dawn il-lokalitajiet għal bosta xhur.

Is-suldati Maltin ingħataw taħriġ bażiku dwar prekawzjonijiet li jistgħu jiġu meħtieġa f'operazzjonijiet bħal dawk li kienu sejrin jagħmlu.

Qiegħed jinżamm kuntatt dirett ma' forzi armati barranin biex, jekk f'xi eventwalita' li jkun hemm indikazzjoni ta' kwalunkwe ħtieġa, isiru l- eżamijiet mediċi rilevanti.

AFM - INSTRUCTORS BARRANIN

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Prim Ministru: Jista' l-Prim Ministru jgħid jekk kienx hawn instructors barranin iħarrġu lis-suldati Maltin?

Jekk iva, kemm kien hawn is-sena l-oħra - x'rank kellhom u minn liema pajjiż kienu?

ONOR.

EDDIE FENECH ADAMI: Hi proċedura normali li, minbarra li jintbagħtu xi membri fuq korsijiet ta' taħriġ f'kulleġġi u akkademji militari barra minn Malta, il-forzi armati jorganizzaw ukoll korsijiet lokali f'dixxiplini diversi u li jitmexxew minn instructors barranin li jinġiebu Malta apposta.

Ninsab informat li matul l-2000 twettqu għaxar korsijiet lokali f'dixxiplini diversi li għalihom ġew Malta 26 instructors barranin.

Dawn kienu l-biċċa l-kbira warrant officers jew instructors pajżana mill-Italja, Renju Unit u Stati Uniti.

IMPORTAZZJONI TA' KAROZZI

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jgħid kemm ġew importati karozzi u ingenji bil- mutur is-sena li għaddiet?

Kemm minnhom kienu ġodda?

Kemm minnhom kienu second-hand?

Kemm kien il-valur f'kull każ?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Peress li l-istatistika għal Diċembru li għadda għadha qed titlesta, l-informazzjoni mitluba għall-perjodu bejn Jannar u Novembru tas-sena 2000 hija kif ġej:

Karozzi privati ġodda kien hemm 11,918 bil-valur ta' Lm38,306,354.

Użati kien hemm 1,360 bil-valur ta' Lm 2,540,079.

Inġenji bil-mutur għall-użu kummerċjali (inklużi vannijiet, trakkijiet, buses u mini-buses) kien hemm: Ġodda 689 b'valur ta' Lm 2,534,657.

Użati kien hemm 738 b'valur ta' Lm 1,590,292

Inġenji bil-mutur għall-użu speċjali li jistgħu jinkludu krejnijiet u inġenji tat-tifi tan-nar.

F'dan il-każ mhemmx statistika li tiddistingwi bejn ġdid u użat kien hemm.

84 b'valurta' Lm540,969.

Din l-istatistika hija proviżorja.

MIMCOL - IMPJEGATI

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jgħid liema huma dawk l-entrapriżi pubbliċi li jaqgħu taħt ir-responsabilita' tal-MIMCOL?

Kemm hemm impjegati fuq l- istaff tal-Mimcol?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Il-Malta Government investments limited għandha shareholding dirett f'għoxrin kumpanija li huma:

Casma Limited, Fort Chambray Limited, Gozo Channel Company Limited, Gozo Ferries Company Limited, Interprint Limited, Kalaxlokk Company Limited, Kordin Grain Terminal Limited, LIMSUK, Malpro Limited, Malta Shipbuilding Company Limited, Medigrain Limited, National Orchestra Limited, Sea Malta Company Limited, Tug Malta Limited, Malta Export Credit Insurance Company Limited, Maltese Falcon Productions Limited, Malta National Laboratory Company, Malta Film Promotion and Development Company Limited, Malta Countertrade Company Limited and Malta Gantry Manufacturing Limited.

Barra minn hekk, il-Malta Government investments limited, b'mod indirett permezz tal-Ministeru għas-Servizzi Ekonomiċi, għandha shareholding f'dawn l-azjendi:

Korporazzjoni għas-Servizzi ta' l-Ilma, Korporazzjoni Enemalta, Maltacom, Tarzna ta' Malta, Korporazzjoni tal-Port Ħieles, Air Malta, Maltapost, Libyan Arab Maltese Holdings Company Limited, Malta International Airport plc u Malta Film Commission.

Fil-preżent il-MIMCOL għandha 17-il impjegat.

MALTAPOST

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jgħid kemm huma l-għadd ta' mpjegati mal- Maltapost li jqassmu ittri fid-djar ?

Kemm hawn branch post officers, fejn jinsabu u kemm hawn letter boxes f'Malta u kemm f'Għawdex?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Ninsab informat li bħalissa l-għadd ta' pustiera li jqassmu ittri fid-djar huwa ta' 294.

In-numru ta' fergħat tal-posta jammonta għal 30 u dawn jinsabu fil-lokalitajiet li ġejjin:

Ħal-Balzan, Birkirkara, Birżebbuġia, Bormla, l-Gżira, il-Ħamrun, Ħal-Luqa, il-Mellieħa, l-Ajruport Nazzjonali ta' Malta, il-Marsa (l-Uffiċċju Ċentrali), il-Mosta, l-Msida, in-Naxxar, Raħal Ġdid, Ħal-Qormi, ir-Rabat ta' Malta, San Ġwann, tas-Sliema, San Pawl il-Baħar, San Ġiljan, il-Belt Valletta, Ħaż-Żabbar, Haż-Żebbuġ, iż-Żejtun, iż-Żurrieq, ir-Rabat Għawdex, Għajnsielem, l-Għarb, in-Nadur u x-Xagħra.

F'Malta bħalissa hawn 478 kaxxa ta' l-ittri, waqt li f'Għawdex hemm 59.

DRENAĠĠ - ĦAL GĦAXAQ - TRIQ IT-TELLERITU

L-ONOR.

JOSEPH M. SAMMUT staqsa lill-Ministru għall-Ambjent: Jista' l-Ministru jgħid x'inhi r-raġuni, jew aħjar x'possibbilta' hemm li Triq it- Telleritu f'Ħal Għaxaq, jiġi mgħoddi minnha d-drenaġġ?

ONOR.

FRANCIS ZAMMIT DIMECH: Ninsab informat li Triq it-Telleritu u t- toroq ta' biswit qegħdin f'livell baxx b'tali mod li s-sistema tad-drenaġġ, meta ssir, trid tiġi ppumpjata lejn in-naħat tal-bypass.

Dan ix-xogħol jinkludi tħaffir ta' main twil, bini ta' pumping station ġdida u tħaffir għal rising main.

Għalkemm stima eżatta għad ma nħadmitx, madankollu nifhem li noqorbu Lm100,000., minbarra l-pompi neċessarji, li hija parti sostanzjali mill-vot tagħna.

Diġa' tlabna għal easement ta' l- art (WD221/97/1 miftuħ fit-28 ta' April 1998) u ġiet ippreparata l-pjanta għall-esproprjazzjoni ta' l-art fejn ġejja l-pumping station il-ġdida.

Wara dan issir applikazzjoni l-planning authority għall-bini tal-pumping station f'din l-arja (li hija green area).

Meta jkollna dawn f'idejna nkunu nistgħu nagħmlu t-tenders tal-katusi.

Minħabba dan kollu huwa diffiċli li dan ix-xogħol jibda din is-sena.

SAJJIEDA - ĦLASIJIET

L-ONOR.

JOSEPH M. SAMMUT staqsa lill-Ministru għall-Agrikoltura u Sajd: Jista' l-Ministru jgħid jekk u meta ser isiru l-ħlasijiet lis- sajjieda f'Marsaxlokk da parti tal-koperattiva nazzjonali?

ONOR.

NINU ZAMMIT: Nixtieq ngħarraf lill-Onor.

Interpellant biex jiċċara d-domanda tiegħu.

Il-ħlasijiet ta' bejgħ ta' ħut tas-sajjieda huwa mħallas sa ġimgħa 51 tas-sena 2000.

VOICE OF THE MEDITERRANEAN

L-ONOR.

ADRIAN VASSALLO staqsa lill-Ministru għall-Affarijiet Barranin: Jista' l-Ministru jgħid kemm huwa l-complement ta' l-istazzjon tar-radju Voice of the Mediterranean?

Kemm intefqu flus mill-istazzjon fuq salarju u allowances u kemm intefqu flejjes fuq equipment is-sena l-oħra?

ONOR.

JOE BORG: Il-complement ta' l-istazzjon tar-radju Voice of the Mediterranean huwa 18 li jinkludu 2 part-timers.

Is-sena l-oħra l-ammount ta' salarji u allowances kien ta' LM84,516 bħala salarji u Lm 1,200 bħala allowances; filwaqt li spejjez li saru fuq equipment kienu jammontaw għal Lm 1,263.

PTA - BIRŻEBBUGA - TAL-PAPA

L-ONOR.

JOSEPH M. SAMMUT staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid x'possibbilta' hemm li s-sistema ta' trasport pubbliku fin-naħa tal-Papa f'Birżebbuga tiġi riżolta?

Jista' jara li dawn iżommu ma' l-orarju?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li m'hemm l-ebda problema fis-sistema li għaliha rrifera l-Onor.

Interpellant.

Fir-rigward taż-żamma ta' l- orarju ser isiru spotchecks biex naraw li l-ħinijiet ta' l-iskeda jinżammu.

SKEMA NRU.

L-ONOR.

JOSEPH M. SAMMUT staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: Għar-rigward ta' skema nru.

8 maħruġa fid-19 ta' Novembru, 1999, jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid min kienu l-applikanti li offrew il-proprjeta' a bażi ta' l-istess?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Ninsab informat li kien hemm 17-il applikazzjoni taħt skema 8 ta' l-awtorita' tad-djar.

Tabella li turi min kienu l-applikanti, in-numru ta' units, il-lokalita' u l-ammont mitlub tpoġġiet fuq il-Mejda tal-Kamra iktar kmieni f'din is- seduta

SKEMA NRU.

L-ONOR.

8 maħruġa fid-19 ta' Novembru, 1999 dwar xiri ta' postijiet vojta mingħand il-privat, jista' l- Viċi Prim Ministru jgħid kemm kien hemm applikanti?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba li tajt għal mistoqsija parlamentari nru.

22570 f'din l-istess seduta.

SKEMA NRU.

L-ONOR.

JOSEPH M. SAMMUT staqsa lill-Viċi Prim Ministru u Ministru għall-Politika Soċjali: B'riferenza għal skema nru.

8 maħruġa fid-19 ta' Novembru, 1999, jista' l-Viċi Prim Ministru jgħid f'liema lokalitajiet tinsab il-proprjeta' offruta jekk kien hemm?

Jista' jindika t-talba li saret sabiex isir it-trasferiment?

ONOR.

LAWRENCE GONZI: Nirriferi lill-Onor.

22570 f'din l-istess seduta.

PRINCIPAL IMMIGRATION OFFICER

L-ONOR.

GAVIN GULIA staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: B'riferenza għar-risposta għal mistoqsija parlamentari nru.

22326, jista' l-Ministru jgħid jekk jeżistux kriterji li jiggwidaw lill-uffiċjali ta' l- immigrazzjoni kif jeżerċitaw il-poter tagħhom li jaċċettaw jew ma jaċċettawx dħul ta' passiggieri li jaslu Malta?

Ma jaħsibx il-Ministru li jkun aħjar li dan il-poter, ġaladarba delegat f'isem il-principal immigration officer għandu jkun eżerċitat minn numru ristrett ta' uffiċjali, ben identifikati, possibbilment organizzati f'unit li l-membri tiegħu jkunu dejjem preżenti lejl u nhar fl-entry points u li għandhom jagħtu rendikont ta' xogħolhom lill-principal immigration officer innifsu?

ONOR.

TONIO BORG: Għalkemm hemm kriterji bażiċi biex uffiċjal ta` l- immigrazzjoni jagħti permess lill-persuna barranija tidħol jew jinnegala dan il-permess, il-fenominu internazzjonali ta` immigrazzjoni llegali jagħmilha impossibli biex ikun hemm sett ta` kriterji uniċi, biex permezz tagħhom l-uffiċjal ta` l-imigrazzjoni jiggwida lilu nnifsu f`dan ix-xogħol.

Għaldaqstant kull każ irid ikun eżaminat individwalment fuq il-mertu tiegħu u dan sabiex kemm jista` jkun jiġi aċċertat illi barrani li jkun dieħel Malta, jiġi għal skopijiet tajba.

Immigration officer bilfors irid jiġi delegat f`isem il-principal immigration officer bħala tali, biex ikollu l-poter li jaċċetta jew jinnega d-dħul ta` barrani f`Malta.

Ta` min isemmi illi lejl u nhar matul kull xift, ikun hemm surġent illi għandu esperjenza vasta fuq dan ix-xogħol.

Fost id-doveri tiegħu, xogħlu huwa li jeżamina każi fejn hemm dubju jekk persuna hiex bona fede jew le.

Ta` min isemmi ukoll illi f`każi diffikultużi hemm ukoll spettur li huwa on call 24 siegħa kuljum, biex meta jkun meħtieġ, jara każi diffiċli hu ukoll.

STAFF NURSES - APPOINTMENT

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid meta hu maħsub li jieħdu l-appointment ta' staff nurses dawk li segwew b'suċċess il-Conversion Course minn EN għal SN's?

Billi dan il-course ta' 'l fuq minn sentejn tlesta f'Ġunju tas-sena l- oħra, jaħsibx l-Ministru li wasal iż-żmien li dawn jieħdu l-appointment?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Ninsab informat li l-ħatriet bħala staff nurses ta' dawk li segwew b'suċċess il-conversion course minn enrolled nurse għal staff nurse jingħataw skond il-proċedura normali stabilita mill-kummissjoni dwar is-servizz pubbliku.

Fil-fatt is-sejħa għall-applikazzjonijiet għall- postijiet ta' staff nurse fid-diviżjoni tas-saħħa ħarġet fil-Gazzetta tal- Gvern tal-11 ta' Jannar 2001 li għaliha għandhom japplikaw dawk il-persuni ndikati mill-Onor.

Interpellant.

ARTIJIET - PROPRJETA'

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: In vista tad-diversi nies li jixtiequ jixtru proprjeta' mingħand il-gvern, jikkonsidra l-Ministru li jsir studju mill-kummissarju ta' l-artijiet sabiex jiġu identifikati siti ta' proprjeta' li preżentement qegħdin f'idejh taħt it-titolu ta' possession and use sabiex dawn jiġu meħuda b'titolu ta' proprjeta' assoluta u sussegwentement mibjugħa lil terzi persuni li qegħdin jabitaw fihom?

ONOR.

TONIO BORG: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba li tajt għal mistoqsija parlamentari nru.

SAĦĦA - NURSES

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid bħala motivazzjoni biex aktar EN's jitħajjru jagħmlu l- conversion course minn EN għal SN, tikkunsidra d-diviżjoni tas-saħħa li meta l-EN's jilħqu SN's dawn javvanzaw permezz ta' skala jew ta' l-anqas issir ftehem li tingħata konsiderazzjoni lin-numru ta' snin ta' servizz li jkollu l-EN qabel dan jilħaq SN.

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Minkejja l-fatt li l-motivazzjoni biex aktar enrolled nurses jitħajru jagħmlu l-conversion course minn enrolled nurse għal staff nurse hija akkademika, il-proposta ndikata mill-Onor.

Interpellant ser tiġi kkunsidrata.

ARTIJIET - ESPROPRJAZZJONI TA' ART

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jinforma lill-Kamra kemm qiegħed iħallas flus il- kummissarju ta' l-artijiet f'proprjetajiet li qegħdin f'idejh taħt it- titolu ta' possession and use taħt l-esproprjazzjoni?

ONOR.

TONIO BORG: Nirriferi lill-Onor.

SAĦĦA - NURSES

L-ONOR.

MARIO GALEA staqsa lill-Ministru tas-Saħħa: Jista' l- Ministru jgħid x'inhi r-raġuni li fil-każ ta' l-enrolled nurses bi snin twal ta' esperjenza u li għamlu b'suċċess il-conversion course ta' sentejn biex minn EN's issiru SN's, id-dipartiment tas-saħħa għadu jirriferi għalihom bħala EN's?

Ladarba dawn in-nies segwew kors ta' sentejn u għaddew bil-credits kollha u laħqu SN's, jista' l-Ministru jara hux possibbli li d-diviżjoni tas-saħħa tibda tirrikonoxxi mill-ewwel il-grad tagħhom?

ONOR.

LOUIS DEGUARA: Informat li dawk l-enrolled nurses li temmew b'suċċess il-conversion course għal staff nurses ġew reġistrati man-nursing and midwifery board bħala state registered nurses.

Il-ħatra tagħhom bħala staff nurse tingħata meta titlesta l-proċedura stabilita mill-kummissjoni dwar is-servizz pwara li toħroġ sejħa għall-applikazzjonijiet għall-mili ta' postijiet ta' staff nurse fid-diviżjoni tas-saħħa.

Fil-fatt din is- sejħa ħarġet fil-Gazzetta tal-Gvern tal-11 ta' Jannar 2001.

XGĦAJRA - FORTIZZA DELLA GRAZIA

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l- Edukazzjoni: B'riferenza għad-domanda parlamentari nru.

2352 u dawk l-oħra sussegwenti, jista' l-Ministru jinforma lill-Kamra jekk kemm-il darba sarx rapport rigward il-fortizza della Grazia ġewwa x-Xgħajra billi din għandha bżonn ta' restawr tajjeb u immedjat?

ONOR.

LOUIS GALEA: Informat li l-batterija della Grazia fix-Xagħjra (u mhux il-fortizza della Grazia liema bini m'għadux jeżist) qiegħed f'idejn il-kunsill lokali tax-Xagħjra.

Dan il-kunsill għamel applikazzjoni għar-restawr ta' din il-fortizza ma' l-awtorita` ta' l-ippjanar (PA No. 0394/00) Id-diviżjoni tax-xogħlijiet u d-dipartiment tal-mużewijiet qed jaħdmu f'kollaborazzjoni fuq din il- proposta sabiex tassigura li x-xogħol ikun ta' livell sodisfaċenti.

Id-dipartiment tal-mużewijiet jikkunsidra din l-inizjattiva tal-kunsill lokali tax-Xagħjra f'dawl pożittiv u lest jikkunsidra mezzi sabiex jikkollabora mal-kunsill lokali f'dan il-proċess.

FGURA - TRIQ HOMPESCH - TOROQ

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: B'riferenza għad-domanda parlamentari preċedenti, jista' l- Ministru jinforma lill-Kamra jekk kemm-il darba hemmx konklużi issa l- proċeduri għal aġġudikar u bidu tat-twettiq ta' Triq Hompesch, Fgura?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Jien informat li s-sejħa għall-offerti għal xogħol f`din it-triq għalqet fl-aħħar ta` Diċembru 2000, wara li kellha toħroġ mill-ġdid, u t-tender qegħda tiġi vvalutata sabiex ikun jista` jingħata l- kuntratt.

FGURA - ĊENTRU POSTALI

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: B'riferenza għad-domandi parlamentari preċedenti, jista' l- Ministru jinforma lill-Kamra jekk kemm-il darba sarx aktar indaġni fuq il- bżonn veru, ta' poplazzjoni li qiegħda dejjem tiżdied ġewwa l-Fgura, sabiex tgħin biex twassal ħalli tiġi meħuda deċiżjoni pożittiva li jkun hemm ċentru postali adegwat?

ONOR.

JOSEF BONNICI: Ninsab informat li mill-aħħar stħarriġ li sar, jirriżulta li r-residenti tal-Fgura huma moqdija tajjeb bis-sub-post office li hemm fi Triq Hompesch.

Dan is-sub-post office joffri ħafna mis-servizzi postali li normalment jinkisbu minn fergħa tal-posta.

Madanakollu is-sitwazzjoni f'dan ir-rigward tiġi riveduta minn żmien għal żmien.

MET OFFICE

L-ONOR.

LEO BRINCAT staqsa lill-Ministru għat-Trasport u Komunikazzjoni: Jista' l-Ministru jgħid jekk inġabux azjendi ta' esperti biex iħejju rapporti jekk fil-fatt finalment ippreżentawx rapporti dwar l- operat tal-MET office.

Jekk fl-affermattiv, jista' jgħid: (a) liema kienu dawn l-azjendi? (b) min kienu dawn l-esperti (individwi) u x'riferenza għandhom? (c) kemm tħallset kull azjenda; (d) jista' jpoġġi fuq il-Mejda tal-Kamra kopja ta' kull rapport? (e) ittieħdu xi deċiżjonijiet fuq dawn ir- rapporti?

ONOR.

ĊENSU GALEA: Nitlob lill-Onor.

Interpellant jagħmel id-domanda tiegħu lill-ministru konċernat.

PULIZIJA - FGURA - GĦASSA

L-ONOR.

CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: B'riferenza għad-domandi parlamentari preċedenti kollha, jista' l-Ministru jinforma l-Kamra jekk kemm-il darba hemmx xi tibdil fil-ħsieb u hemmx issa l-bidu ta' proġett lejn għassa ġdida u tajba għall-pulizija ġewwa l-Fgura?

ONOR.

TONIO BORG: It-tweġiba li tajt għal mistoqsija parlamentari nru.

21186 għadha tgħodd.

ĊITTADINANZA

L-ONOR.

CHRIS CARDONA staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l- Ministru jgħid f'liema stadju waslet l-applikazzjoni tal-persuna li d- dettalji tagħha qed jintbagħtu separatament minn din il-mistoqsija quddiem id-dipartiment taċ-ċittadinanza u l-expatriates?

Jaf li din l-applikazzjoni issa ilha lesta snin u l-pendenza qiegħda tikkawża ħsara kbira lill-applikant?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi l-każ tal-persuna li qed jirriferi għaliha l-Onor.

Interpellant għadu qed jiġi nvestigat.

ENEMALTA - DAWL

L-ONOR.

HELENA DALLI staqsiet lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jagħti ordni li min hu nkarigat jieħu ħsieb li l-bozza li nqatgħet aktar minn xahar ilu f'ta' l-Għarar Lane Ħaż-Żabbar tinbidel?

In-nuqqas ta' dawl huwa ta' periklu għall-ħames familji li jgħixu hemm hekk u diġa' kien hemm inċident serju ikkawżat mid-dlam.

ONOR.

JOSEF BONNICI: It-talba ta' l-Onor.

Interpellant ġiet riferita lill-korporazzjoni Enemalta sabiex issir l-investigazzjoni meħtieġa u jekk ikun il-każ tittieħed l-azzjoni neċessarja.

PULIZIJA - PROSTITUZZJONI

L-ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jgħid kemm-il persuna nqabdet tipprattika l-prostituzzjoni f'dawn l-aħħar ħames snin?

Jista' jgħid kemm minn dawn kienu taħt it-18-il sena u kemm kienu taħt is-16-il sena?

Jista' jgħid kemm minnhom kienu tas-sess femminili u kemm tas-sess maskili?

Jista' jgħid ukoll kemm minn dawn tressqu l-qorti u ġew ikkundannati piena ta' priġunerija?

ONOR.

TONIO BORG: Dwar it-tagħrif mitlub mill-Onor.

Interpellant rigward in-numru ta` persuni mressqa l-qorti fuq reati konnessi ma` prostituzzjoni mill-1996 sa l-1999 nirriferih għat-tweġiba li tajt għal mistoqsija parlamentari nru.

Għas-sena 2000 ninsab informat li l-figura hija ta` 24.

Dwar il-kumplament tal-mistoqsija, informat illi t-tagħrif hekk kif mitlub mill-Onor.

Interpellant mhux disponibbli taħt forma ta` statistika.

TESTIJIET TA' L-ILMA

L-ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI staqsa lill-Ministru għas-Servizzi Ekonomiċi: Jista' l-Ministru jgħid kemm kienu l-ammonti ta' talbiet biex isiru testijiet fuq samples ta' ilma li jirċievi l-konsumatur, minn individwi privati jew stabilimenti matul is-sena 2000?

Jista' l-Ministru jgħid minn liema lokalitajiet saru dawn it-talbiet, kemm minnhom ġew proċessati u f'kull każ b'mod separat x'irriżulta mit- testijiet li saru?

Jista' jgħid ukoll minn min saru dawn it-testijiet?

ONOR.

JOSEF BONNICI: L-informazzjoni mitluba qed tinġabar u għaldaqstant tweġiba tingħata f'xi seduta oħra.

PROSTITUZZJONI

L-ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jgħid kemm-il persuna tressqet il-qorti mixlija li ħeġġet persuni jipprostitwixxu ruħhom f' dawn l-aħħar ħames snin?

ONOR.

TONIO BORG: Nirriferi lill-Onor.

Interpellant għat-tweġiba li tajt għal mistoqsija parlamentari nru.

22623 f`din l-istess seduta.

PROSTITUZJONI

L-ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jgħid x'nazzjonalita' kienu dawk li nqabdu jippratikaw il- prostituzjoni tul dawn l-aħħar ħames snin?

F'każ ta' barranin. kemm minnhom ġew deportati minn Malta?

ONOR.

TONIO BORG: Ninsab informat illi t-tagħrif kif mitlub mill-Onor.

PROSTITUZZJONI

L-ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jgħid liema huma l-lokalitajiet li fihom tul dawn l-aħħar ħames snin inqabdu persuni jippratikaw il-prostituzjoni u minn liema lokalitajiet Maltin u Għawdxin kienu dawk il-persuni li nqabdu?

ONOR.

PROSTITUZJONI

L-ONOR.

JOSEPH CUSCHIERI staqsa lill-Ministru ta' l-Intern: Jista' l-Ministru jgħid tul dawn l-aħħar ħames snin kemm-il persuna tressqet il- qorti akkużata bi prostituzjoni u kemm minn dawn kienu riċedivi fuq l- istess att ta' akkuża?

ONOR.

TONIO BORG: Dwar l-ewwel parti tal-mistoqsija nirriferi lill-Onor.

22623 f`din l-istess seduta.