QORTI TAL-APPELL IMHALLFIN S.T.O. PRIM IMĦALLEF SILVIO CAMILLERI ONOR.

IMĦALLEF GIANNINO CARUANA DEMAJO ONOR.

Seduta ta' nhar il-Ġimgħa 24 ta' Novembru 2017

Ġużepp Xiberras u għal kull interess li jista' jkollu Johnny Mercieca Hounsell v. Ronnie Flores Martin

Dan huwa appell ad istanza tal-konvenut Ronnie Flores Martin mis-

sentenza mogħtija mill-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) Ġurisdizzjoni

Superjuri, Sezzjoni Ġenerali, tad-29 ta' Novembru 2016, li permezz

tiegħu qed jitlob lil din il-qorti tirrevoka s-sentenza appellata, tilqa' l-

eċċezzjonijiet tiegħu u tiċħad it-talbiet tal-atturi appellati, bl-ispejjeż.

Għal intendiment aħjar ta' dan l-appell is-sentenza mogħtija mill-

ewwel Qorti qegħda tiġi hawnhekk riprodotta fl-intier tagħha:

"Rat ir-rikors guramentat ta' l-atturi li ppremettew:- "Illi l-esponenti huma fil-pussess ta' porzjon raba' maghrufa 1. bhala "Ta' Boroz" fil-limiti ta' Kercem, Ghawdex tal-kejl ta' cirka elf mija u erbgha u ghoxrin metri kwadri (1,124 m.k.).

Fil-fatt din l-istess raba' kienet u ghadha mqabbla mill-ahwa Madliena, Is-Swieqi lil Guzepp Mercieca Hounsell skont kif tikkonferma l-ircevuta tal-ahhar hlas li kien ghamel Purshouse Mercieca Hounsell lill-istess ahwa Galea (Dokument A); "Illi din il-kirja ghadha sal-lum vigenti favur ir-rikorrenti u sal-lum 2. ma ttiehdu l-ebda proceduri quddiem il-Bord kompetenti li jirregola l- Qbiela sabiex l-istess rikorrenti jirrilaxxaw il-pussess tar-raba' fuq deskritt lis-sidien taghha; 3.

"Illi nhar il-Gimgha, tlieta (3) ta' Lulju 2015 jew fil-jumejn precedenti ghal din id-data kif sewwa sew sejjer jirrizulta waqt it- trattazzjoni tal-kawza, l-intimat personalment jew terzi ohra fuq struzzjonijiet tieghu dahlu bl-ingenji u hartu l-ghalqa maghrufa bhala "Ta' Boroz" fil-limiti ta' Ħal Qormi, Ghawdex tal-kejl ta' cirka elf mija u erbgha u ghoxrin metri kwadri (1,124mk.) u dan meta l-istess intimat kien jaf li din l-ghalqa qeghdha fil-pussess tar-rikorrenti u li kienet imqabbla ghandhom; 4. intimat ghad-dannu tal-esponenti; 5.

"Illi minkejja li l-intimat gie nterpellat permezz ta' ittra ufficjali numru 491/2015 biex huwa jisporga l-ispoll vjolenti u klandestin minnu kommess, huwa baqa' inadempjenti (kopja nformali tal-ittra annessa bhala Dokument B); "Talbu lil din l-Onorabbli Qorti:

"Tiddikjara li l-konvenut ikkommetta spoll vjolenti u klandestin

ghad-dannu tar-rikorrenti meta fil-gurnata tat-tlieta (3) ta' Lulju 2015

jew fil-jumejn precedenti ghal din id-data l-konvenut personalment jew

terzi ohra fuq struzzjonijiet specifici tal-konvenut hrattu l-ghalqa

maghrufa bhala "Ta' Boroz" fil-limiti ta' Ħal Qormi, Ghawdex tal-kejl ta'

cirka elf mija u erbgha u ghoxrin metri kwadri (1,124 m.k.) u b'hekk l-

konvenut fixkel l-pussess li l-istess rikorrenti kienu jgawdu fuq l-

imsemmija raba';

"Tikkundanna lill-konvenut sabiex fi zmien qasir u perentorju illi

jigi lilu prefiss il-konvenut jirrintegra lir-rikorrenti fil-pussess pien tar-

"Illi dan l-agir jikkostitwixxi spoll vjolenti u klandestin da parti tal-

raba' maghrufa bhala "Ta' Boroz" fil-limiti ta' Kercem, Ghawdex tal-kejl ta' cirka elf mija u erbgha u ghoxrin metri kwadri (1,124m.k.); iii.

"Fin-nuqqas illi l-konvenut jirrilaxxa tali pussess lir-rikorrenti entro t-terminu stabbilit mill-Qorti tawtorizza lill-istess rikorrenti sabiex huma jiehdu pussess mill-gdid tal-imsemmija raba' hekk kif jiskadi tali terminu prefiss.

"Bl-ispejjez tal-prezenti kawza, inkluzi dawk tal-ittra ufficjali numru 491/2015 u bl-ingunzjoni ghas-subizzjoni li ghaliha minn issa l- konvenut imharrek.

"Bir-rizerva ta' kwalunkwe azzjoni ohra spettanti lir-rikorrenti kontra tieghek, tad-danni sofferti mill- inkluz azzjoni ghar-rizarciment esponenti per kawza tal-agir illegali tieghu.

"Rat ir-risposta guramentata tal-konvenut Ronnie Flores Martin li eccepixxa: "Illi in linea preliminari, l-atturi jew min minnhom iridu jippruvaw 1. illi huma ghandhom ir-rekwiziti essenzjali kollha ta' l-actio spolii u dan inter alia a tenur ta' l-Artikolu 535 tal-Kapitolu 16 tal-Ligijiet ta' Malta u ta' l-Artikolu 791 tal-Kapitolu 12 tal-Ligijiet ta' Malta; 2. pubbliku liema art giet akkwistata bhala libera u franka; 3.

"Illi minghajr pregudizzju ghas-suespost, it-talbiet attrici huma totalment infondati fil-fatt u fid-dritt kif ser jirrizulta dettaljament fit- trattazzjoni tal-kawza u kwindi ghandhom jigu michuda bl-ispejjez; 4.

"Rat ix-xhieda, affidavits, dokumenti u provi kollha mressqa fl-atti;

"Rat illi fil-verbal tal-15 ta' Gunju, 2016 il-kawza thalliet ghad-decizjoni

ghal-lum bil-fakulta' li l-partijiet jaghmlu s-sottomissjonijiet taghhom

bil-miktub f'termini mposti fuqhom;

"Rat is-sottomissjonijiet esebiti fl-atti.

"Rat l-atti kollha.

"Ikkunsidrat:

"Illi din hija kawza ta' spoll.

Mill-atti huwa nkontestat li ghall-ghexieren

twal ta' snin l-attur Purshouse Mercieca Hounsell kellu mqabbla favur tieghu r-raba'

ndikata fir-rikors guramentat bhala 'Ta Boroz' fil-limiti ta' Ħal Qormi,

Din ir-raba' tidher immarkata bhala porzjon 890 fuq ir-ritratt

"Illi fi kwalunkwe kaz il-konvenut ma kkommetta l-ebda spoll;

"Salv eccezzjonijiet ulterjuri fil-fatt u fid-dritt.

24 tal-process.

7 tal-process giet esebita l-ahhar rcevuta tal-qbiela datata 6 ta' Marzu, 2009 mahruga mis-sidien precedenti tal-ghalqa a favur tal-attur Guzepp Mercieca Hounsell iffirmata minn Emanuel Madliena, Is-Swieqi.

45 giet esebita cedola ta' depozitu tal-hlas tal- qbiela b'lura datata 15 ta' Lulju, 2015 cioe' wara d-data tal-allegat spoll.

Jirrizulta mill-atti li s-sidien ta' din l-ghalqa li qabel Gunju 2015 kienu l-ahwa Madliena, Is-Swieqi qatt ma kellhom problema li jircievu l-hlas ta' din il-qbiela minghand l-attur Guzepp Mercieca Hounsell filwaqt li fl-atti Emanuel Madliena, Is-Swieqi (fol.

55 et seq) ikkonfermaw li kien normali li l-qbiela ma tithallasx kull sena izda li Guzepp Mercieca Hounsell kien ihallas ammont ta'snin f'daqqa.

"Illi l-attur l-iehor Johnny Mercieca Hounsell jigi iben l-istess Guzepp Mercieca Hounsell.

Guzepp Mercieca Hounsell fl-atti (fol.

108) jixhed li meta huwa avanza fiz-zmien madwar ghaxar snin ilu jew aktar huwa halla r-raba' f'idejn uliedu l-attur Johnny Mercieca Hounsell (affidavit a fol.

Guzeppe Mercieca Hounsell ma kellux biss din il-porzjon raba' izda kellu ammont ta' raba' mhux hazin.

Fil-mument li dahal fix-xena l-attur Johnny Mercieca Hounsell huwa jghid li hu kien jahdem flimkien ma' zijuh (John Mercieca Hounsell (fol.

227 et seq), li jigi hu missieru l-attur, din ir-raba' billi daqqa kien jahdimha hu u daqqa zijuh.

Jinsisti wkoll (kif korroborat minn missieru) li sahansitra zijuh John Mercieca Hounsell kien juza l-ghodda u l-makkinarju tieghu u ta' missieru l-attur sabiex jahdem din ir-raba'.

Jirrizulta lil din il-Qorti mill-assjem tal-provi li bhala xoghol fuq ir-raba' in kwistjoni f'dawn l-ahhar snin aktar kienu jiehu hsieb iz-ziju John Borg Bonnici aktar milli l-attur Johnny Mercieca Hounsell direttament ghalkemm finalment ir-rikavat kien jigi kkalkolat bejn l- attur Johnny Mercieca Hounsell u z-ziju John Borg Bonnici sabiex skont ix-xoghol u l-prodott li jkun sar fil-bosta ghelieqi jaghlqu l-kontijiet ta' bejniethom.

F'dan l-ezercizzju jirrizulta li kien jidhol ukoll hu l-attur Sammy Mercieca Hounsell kif isostni l-istess xhud zijuhom John Borg Bonnici.

"Illi jirrizulta wkoll mill-assjem tal-provi li ghal dak li huwa registrazzjoni tal-ghalqa in kwistjoni ai fini ta' sussidju kif ukoll affarijiet relatati bhalma huma testijiet tal-hamrija relatati mal-bexx u karti relatati mal-

istess dawn kien jiehu hsiebhom l-attur Johnny Mercieca Hounsell u kollox kien

Dan ikkonfermawh xhieda fl-atti bhal ma hu Dennis Borg Bonnici

li xehed ghan-nom tal-'Farm Advisory Service' u li kkonferma li kien l-

attur Johnny Mercieca Hounsell li hadu fuq il-post sabiex ikun jista' jinkludi fir-

rapport tieghu (fol.

80) l-ghalqa in kwistjoni u x-xhud rapprezentat tal-

166 fejn ikkonferma li r-

registrazzjoni tal-ghalqa dejjem kienet f'isem Johnny Mercieca Hounsell l-attur.

"Illi jirrizulta li l-konvenut Ronnie Bruno originarjament dahal fix-xena

ghaliex ghall-perjodu ta' ghaxar snin jew aktar huwa kien jigi mqabbad

shab ir-raba' in kwistjoni ma' l-attur l-iehor Johnny Mercieca Hounsell) sabiex

jahrat din l-ghalqa partikolari u dan ghaliex Ronnie Flores Martin u John

Mercieca Hounsell kienu jahdmu b’dan il-mod anki bejniethom fi-rigward tal-

bosta raba' li kellhom rispettivmanet.

Skont l-istess konvenut Ronnie Flores Martin (li xehed permezz ta' affidavit a fol.

240 et seq) dan ma kienx isir bi hlas izda wahda tpatti ghall-ohra.

L-istess attur Johnny Mercieca Hounsell ma jichadx li Ronnie Flores Martin kien spiss jitqabbad sabiex jahrat ir-raba' in kwistjoni.

M'hemmx qbil fil-provi jekk kienx l-attur Johnny Mercieca Hounsell dirett li jqabbad lil Ronnie Flores Martin jew altrimenti kien zijuh John Mercieca Hounsell.

Din il-Qorti jidhrilha mill-assjem tal-provi li fil-verita' kien iz-ziju John Mercieca Hounsell li kien jiftiehem ma' Ronnie Flores Martin dwar din l-ghalqa partikolari u li Johnny Mercieca Hounsell l-attur kien ihalli f'idejh.

"Illi jirrizulta mill-atti li s-sidien precedenti tal-ghalqa in kwistjoni l-ahwa Madliena, Is-Swieqi kienu waslu fi ftehim mal-konvenut Ronnie Flores Martin li jbieghu lilu xi raba' (distinta minn dik tal-ispoll odjern) u dan f''Gunju, 2015.

Fil- hin li kien qed isir il-kuntratt l-ahwa Galea nfurmaw lill-konvenut li kellhom bicca raba' ohra ghall-bejgh u li kienet dik in kwistjoni f'din il- kawza.

Jirrizulta mill-atti li Ronnie Flores Martin gie nfurmat li din ir-raba' kienet mqabbla lil xi hadd minn tas-sigarru (li huwa l-laqam tal-attur u hutu kollha nkluz allura x-xhud John Mercieca Hounsell) u li skont dawn l-ahwa Madliena, Is-Swieqi huma nfurmawh li l-bidwi kien infurmat li l-ghalqa kienet ghall- bejgh.

Mill-atti minn imkien ma jirrizulta lil din il-Qorti li Ronnie Flores Martin gie nfurmat li l-bidwi kien hareg mill-ghalqa in kwistjoni jew li kien irrinunzja ghall-qbiela in kwistjoni.

Il-konvenut Ronnie Flores Martin jsostni li meta semmewlu lis-sigarru mohhu mar fuq John Mercieca Hounsell (hu l-attur) ghaliex hu kien jaf li kien jahdimha dan John Mercieca Hounsell u rraguna li ma' John Mercieca Hounsell kien ser jirranga allura pproceda sabiex jixtri r-raba' in kwistjoni permezz ta' kuntratt li jinsab esebit a fol.

163 tal-process u li jgib id-data 26 ta' Gunju, 2015 fl-atti tan-Nutar Dottor Enzo Azzopardi Spiteri.

"Illi Ronnie Flores Martin l-konvenut ma jikkontestax li wara dan il-kuntratt huwa pproceda sabiex jahrat l-istess raba' u jammetti f'diversi partijiet tax-xhieda li huwa ma avza lil hadd li kien ser jaghmel hekk.

Kien biss wara li qabad u harat l-ghalqa u li ghamel xi marki tal-qasma li kellem lil John Mercieca Hounsell (hu l-attur) u nfurmah li kien harat l-ghalqa ghaliex kien xtraha.

Jirrizulta mill-atti li John Mercieca Hounsell malli sema' hekk

nfurmah li fuq dik ir-raba' mhux lilu kellu jkellem izda lil huh l-attur

Guzepp Mercieca Hounsell ghax lilu kienet imqabbla.

F'dak il-mument John

Mercieca Hounsell fl-atti jikkonferma li hassu obbligat jinforma lil huh l-attur

atti jichad li qatt qabel dakinhar John Mercieca Hounsell nfurmah li l-ghalqa ma

kinitx mqabbla lilu jew b'liema mod din kien jahdimha hu filwaqt li l-

istess John Spencer isostni li huwa qatt ma dahal f'dawn id-dettalji

"Illi fit-13 ta' Lulju, 2015 l-atturi pprezentaw ittra ufficcjali kontra l-

konvenut sabiex jisporga l-ispoll (fol.

mitlub irrisponda permezz ta' ittra ufficcjali esebita a fol.

ta' Lulju, 2015 fejn irrisponda kif isegwi:

ta' att pubbliku

"'Permezz tal-prezenti, il-mittenti jiccara l-punt illi l-imsemmija art giet akkwistata mill-mittenti permezz liema art giet akkwistata bhala libera u franka u ghalhekk il-mittenti ma kellu l-ebda intenzjoni li jikkommetti xi spoll stante li dan kollu ghamlu animo domini, in vista tat-trasferiment li kien sar kif imsemmi.

"Fit-tieni lok permezz tal-prezenti, l-imsemmi Ronnie Flores Martin flimkien ma' Angela Madliena, Is-Swieqi … jaghmlu referenza ghalhekk ghall-hlas tal-kera dovuta fuq l-imsemmija art, liema hlas ilu sa minn mindu l-hmistax (15 ta' Awwissu, tas-sena elfejn u ghaxra (2010) ma jsir u ghalhekk formalment jinterpellaw lilek Guzepp Borg Bonnici sabiex inti tirregola ruhek ahjar kif ukoll sabiex tottempra ruhek mal-obbligazzjonijiet relattivi dwar l-istess proprjeta'.'

"Mill-atti jirrizulta li minn dakinhar tal-allegat spoll l-atturi ma regghux dahlu fir-raba' in kwistjoni.

L-atturi jallegaw li l-allegat att ta' spoll sehh nhar it-3 ta' Lulju, 2015 (cioe' ftit jiem wara li gie ffirmat il-kuntratt ta' akkwist mill-konvenut).

Il-kawza odjerna nfethet mill-atturi nhar l-24 ta' Awissu, 2015.

"Principji Legali: "Illi l-elementi fil-kawza ta' spoll jirrizultaw mill-artikolu 535 (1) tal- Kodici Civili li jaqra kif isegwi:

"Jekk persuna tigi, bil-vjolenza jew bil-mohbi, imnezzgha mill-pussess, ta' liema xorta jkun, jew mid-detenzjoni ta' haga mobbli jew immobbli, hija tista', fi zmien xahrejn mill-ispoll titlob, b'azzjoni kontra l-awtur ta' spoll, li terga' tigi mqieghda f' dak il-pussess jew f'dik id-detenzjoni, kif jinghad fl-Artikolu 791 tal-Kodicci ta' rganizzazzjoni u rocedura ivili."

"Illi skont l-artikolu 535 tal-Kodici Civili, Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta l- azzjoni ta' spoll vjolenti ghandha bhala elementi kostituttivi taghha tliet fatturi: il-pussess (possedisse), l-att spoljattiv (spoliatum fuisse) u li dan l-att sar fi zmien xahrejn qabel ma giet intavolata l-azzjoni (infra bimestre deduxisse).

"L-actio spolii hija radikata fuq l-esigenza ta' utilita' socjali, intiza sabiex tkun estiza l-protezzjoni lil kwalunkwe pussess u jigi mpedut lic-cittadin privat milli jiehu l-gustizzja f'idejh, b'dan li l-fini taghha huwa dak li jigi restawrat l-istat tal-pussess li jkun gie skonvolt jew turbat.

Din l-azzjoni ghandha l-iskop li tassigura li jigi ripristinat l-ordni socjali li l-persuna li tkun vjolentement spussessata tigi qabel xejn reintegrata fil-pussess taghha: Spoliatur ante omnia restituendum.

L-artikolu tal- ligi li jikkontempla din l-azzjoni huwa ta' ordni pubbliku u huwa nerenti ghall-fatt ta' min b'awtorita' privata jaghmel ghad-dannu ta' terza persuna att li, ghalkemm jista' jkollu dritt ghalih, ma jkunx jista' jezercitah minghajr l-intervent tal-Qrati.1

"Illi huwa magħruf ukoll li f'kawzi simili, l-indagini tal-Qorti ghandha tkun limitata sew.

Fil-kawza fl-ismijiet Delia vs Connell (deciza mill- rim' Awla fl- 4 ta' Frar 1958) gie ritenut illi:

"'L-azzjoni ta' spoll isservi biex tipprotegi l-pussess, ikun x'ikun, li jigi vjolentement jew okkultament mehud minghand il-possessur jew detentur, u gie deciz kemm-il darba li tapplika wkoll ghat-tutela tal- kwazi pussess tad-drittijiet legali, u hija nerenti ghall-fatt ta' min b'awtorita' privata jaghmel ghad-dannu ta' terza persuna att li ghalkemm jista' jkollu dritt ghalih ma jistax jezercitah minghajr intervent tal-Qorti.'

"Illi fil-kawza Margherita Georgiev vs Pawla De Gaetano (deciza fit-12 ta' April 1958) jinghad illi:

"'L-actio spolii hija radikata pjuttost fuq l-esigenzi ta' utilita' socjali milli fuq il-principju assolut ta' gustizzja hija eminentement intiza l- protezzjoni ta' kwalunkwe pussess u jigi mpedut lic-cittadin privat li jiehu l-ligi f'idejh; b'mod li l-fini tagħha huwa dak li jigi restawrat l-istat tal-pussess li jkun gie skonvolt jew turbat.'

"'Kif kellha okkazzjoni tesprimi ruhha l-Onorabbli Qorti tal-Appell, l- indagini li trid issir hija wahda limitatissima, rigoruza u skarna u ma tinsab illi ghalhekk indaginijiet ibbazati fuq x'jghidu u ma jghidux guristi u awturi ran izi u Taljani huma għal kollox irrilevanti u napplikabbli fil-kuntest tal- ordinament guridiku taghna'(Holland vs Schiavone Cassar, Appel Civili, deciza fid-9 ta' Marzu 1992).

legislazzjoni ohra u kompliet

"Konformament, gie ritenut ghar-rigward tal-element tal-pussess li:

"Il-pussess tal-azzjoni reintegrazzjoni huwa kwalunkwe pussess 'materiale' u 'di fatto3': "Spoll vjolent u abbusiv:

tirrikjedi

"'jikkonsisti fi kwalunkwe att arbitrarju li mar proprio jmur kontra l- persuna spoljata'4

"Ghalhekk pussess kwalunkwe, anki purament materjali u di fatto, anke qasir hafna u sahansitra momentanju huwa sufficjenti, basta jkun univoku u ma jkunx bazat fuq mera tolleranza.6 "Illi dwar it-terminu ta' xahrejn fil-kawza deciza mill-Onorabbli Qorti tal- Appell fl-ismijiet Trevor Peplow et vs. Veronica Schiavone deciza nhar il-11 ta' Jannar, 2013 dik il-Qorti ddikjarat kif isegwi:

"'dan it-terminu ta' xahrejn huwa element, li kif gie deciz kemm-il darba, ghandu jigi pruvat mill-attur.

Ir-rekwizit li l-azzjoni ta' spoll fi zmien xahrejn mill-allegat spoll huwa rekwizit ghandha ssir essenzjali li johrog mill-artikolu tal-ligi stess u l-gudikant ghandu jkun sodisfatt li dan jissussisti ndipendentement minn jekk jitqajjimx fl- eccezzjonijiet jew le.'

"Il- rim' Awla tal- orti ivili (Imh.

"Dan huwa terminu ta' dekadenza estintiva tal-azzjoni ta' spoll fis-sens li jekk ma jigix provat li l-azzjoni saret fi zmien xahrejn mid-data tal-att spoljattiv allura l-azzjoni ta' spoll privileggjat ma tistax treggi."

f'Georgina Garzia v. Errol Shepherd et "Aktar specifikatament (21.10.2002) il- rim' Awla (Imh. h. Borg Bonnici) dwar it-terminu ta' xahrejn f'azzjoni ta' spoll qalet hekk:

"'Huwa veru li dan il-punt ma giex formalment eccepit, kif normalment u guridikament wiehed kien jistenna in bazi ghal dak provdut fl-Artikolu 728 tal-Kap 12.

B'danakollu 'it-terminu ta' xahrejn li fih l-attur irid jiddeduci l-pretensjoni tieghu huwa element essenzjali ta' din l-azzjoni li jehtieg li jigi konkludentement pruvat mill-attur.

Prova li trid issir f'kull kaz ta' din ix- xorta imma li ssir sine qua non meta l-parti konvenuta teccepixxi bhal dan il-kaz il-preskrizzjoni taghha bid-dekors tal-perjodu estentiv ta' xahrejn'.

"Mertu "Illi din il-Qorti ser tghaddi sabiex tapplika l-principju hawn fuq indikati ghall-fatti kkonstatati mill-istess Qorti fl-atti.

"Illi ghal dak li huwa terminu ta' xahrejn din il-Qorti tqis li l-kaz odjern huwa pjuttost car li dan huwa sodisfatt.

Jirrizulta li l-konvenut ex

admissis isostni li huwa harat l-ghalqa in kwistjoni wara d-data tal- kuntratt pubbliku li permezz taghha xtara l-ghalqa.

Dan il-kuntratt igib id-data tas-26 ta' Gunju, 2015 (fol.

Il-kawza odjerna giet intavolata mill-atturi nhar l-24 ta' Awwissu, 2015 cioe' entro xahrejn mill-kuntratt stess.

Jirrizulta ghalhekk li la darba l-konvenut harat l- ghalqa wara l-kuntratt, anki li kieku ghamel dan dakinhar stess tal- kuntratt, il-kawza certament infethet fit-terminu tax-xahrejn impost mil- ligi b'dana li dan ir-rekwizit huwa sodisfatt.

"Illi dwar l-element spoliatum fuisse u cioe' l-att spoljattiv dan huwa ammess mill-istess konvenut li jammetti (kif anki ghamel fl-ittra ufficcjali tieghu datata 20 ta' Lulju, 2015) li huwa harat l-ghalqa in kwistjoni ghaliex akkwistha permezz ta' kuntratt, skont hu libera u franka, u allura skont hu kien qed jezercita biss id-dritt tieghu bhala sid li jahrat l-ghalqa.

L-istess konvenut ammetta ma' John Mercieca Hounsell (hu l- attur) li kien hu li harat l-ghalqa in kwistjoni.

Jirrizulta ghalhekk lil din il- Qorti li anki l-element tal-att spoljattiv huwa sodisfatt.

"Illi jonqos ghalhekk li din il-Qorti tikkunsidra jekk it-tielet element cioe' dak tal-possedisse hux sodisfatt da parti tal-atturi.

Dwar dan il-punt il- konvenut isostni l-ittra ufficcjali li huwa ma kellux l-animu li jikkommetti spoll ghax kien minghalih li xtara l-ghalqa libera u franka.

Din il-Qorti izda tirrileva li l-animu ta' min jikkommetti l-ispoll mhux wiehed mir- rekwiziti ta' spoll.

In oltre din il-Qorti ma temminx il-verzjoni tal- konvenut li ma kienx jaf li l-ghalqa kienet mqabbla lill-attur u dan ghar- raguni li fl-istess nifs li fl-ittra ufficcjali responsiva tieghu datata 20 ta' Lulju, 2015 jirribatti l-ispoll minhabba l-animu, fil-paragarafu ta' wara jammetti lill-attur Guzepp Mercieca Hounsell u jinterpellah sahansitra sabiex jirregola ruhu dwar l-obbligi tieghu.

In oltre, huwa car li fejn fl-istess ittra ufficcjali l-konvenut sostna li ma kellux l-animu ghaliex minghalih li huwa xtara libera u franka, evidentement mill-atti dan mhux minnu ghaliex hu stess jammetti li sa fejn jaf hu, fil-mument li sar il-kuntratt, l-ghalqa kienet f'idejn John Mercieca Hounsell (hu l-attur) maghruf bhala s-sigarru, allura fi kwalunkwe kaz meta fil-kuntratt gie dikjarat li l-ghalqa kienet qed tinbiegh libera u

franka l-konvenut kien jaf li dan ma kienx minnu.

Altru, li l-konvenut

Dan kollu jimpingi fuq il-kredibilita' tax-xhieda u l-

verzjonijiet moghtija mill-konvenut f'dawn l-atti u jwassal lill-Qorti

sabiex tiddubita ferm id-dikjarazzjoni tal-konvenut Ronnie Flores Martin fejn

qal li ma kienx jaf li l-ghalqa in kwistjoni kienet imqabbla lill-attur

"Illi izda sabiex tara jekk hux sodisfatt l-element tal-pussess jew mera

detenzjoni, l-analizi li trid taghmel din il-Qorti hija jekk fil-mument tal-

att spoljattiv l-atturi kellhomx il-pussess jew mera detenzjoni li trid il-

ligi tal-ghalqa in kwistjoni.

Jirrizulta lil din il-Qorti li l-attur Guzepp

Mercieca Hounsell kienu ilu effettivament ma jahdem hu personalment l-ghalqa

minhabba l-eta' ghalkemm sas-sena 2009 (ara rcevuta a fol.

ghadu jhallas il-qbiela f'ismu.

pussess tieghu tal-ghalqa in kwistjoni billi awtorizza lil uliedu fosthom

l-ghalqa hija mqabbla

lill-attur Johnny Mercieca Hounsell jiehdu huma l-kontroll tal-ghalqa in kwistjoni u jahdmuha huma.

L-istess Guzepp Mercieca Hounsell jikkonferma wkoll fix- xhieda tieghu li hu kien jaf li wliedu kienu jahdmu l-bosta raba' f'idejhom anki bl-ghajnuna ta' huh John Mercieca Hounsell li kien anki juza l- ghodda tal-istess Guzepp Mercieca Hounsell fosthom il-mutur tal-hart sabiex jahdem l-istess.

Ma jirrizultax lil din il-Qorti li s-sitwazzjoni ta' Guzepp Mercieca Hounsell inbidlet sa dakinhar li Ronnie Flores Martin qabad u dahal jahrat ir- raba' in kwistjoni b'dan li tqis li sa dakinhar Guzepp Mercieca Hounsell kellu pussess fuq l-ghalqa in kwistjoni kif deskritt minn din l-istess Qorti f'dan il-paragrafu.

Dan il-pussess gie lez billi minn dakinhar il-persuni delegati mill-attur sabiex jahdmu l-ghalqa f'ismu cioe' l-attur l-iehor Johnny Mercieca Hounsell u ibnu Sammy Mercieca Hounsell ma baqghux f'posizzjoni li jaghmlu dan konsegwenza tal-agir ta' Ronnie Flores Martin.

"Illi min-naha l-ohra l-attur Johnny Mercieca Hounsell fil-mument li huwa gie delegat minn missieru sabiex jiehu f'idejh l-ghalqa in kwistjoni jirrizulta lil din il-Qorti li dejjem ha hsieb li jirregistra l-istess ghalqa f'ismu ai fini ta' sussidju u kien ukoll xi kultant jahdem ir-raba' hu stess sakemm ma jkunx ftiehem ma' zijuh John Mercieca Hounsell li jahdimha hu (kif kienet prassi bejniethom).

Tul is-snin kien dejjem l-attur Johnny Mercieca Hounsell li ha hsieb li jsiru l-inkartamenti kollha neccessarji relatati mal-ghalqa in kwistjoni nkluz ghal dak li huwa registrazzjoni ai fini ta' bexx u wkoll rapporti fuq l-istess ghalqa fejn jirrizulta li kien imur hu personalment mal-persuni nkarigati fuq il-post sabiex jittiehdu 'samples' u tingabar l- informazzjoni minn fuq il-post.

Finalment jirrizulta lil din il-Qorti li Johnny Mercieca Hounsell kien partecipi flimkien ma' huh Sammy Mercieca Hounsell u zijuh John Mercieca Hounsell fil-kalkolu u qsim ta' profitti mill-ghelieqi li kienu jinhadmu bejniethom inkluz din l-ghalqa li finalment, ex admissis, ix- xhud John Mercieca Hounsell jammetti li din ma kinitx tieghu izda ta' huh tant li mar jigri ghand l-attur Guzepp Mercieca Hounsell fil-mument li gie nfurmat li l- konvenut Ronnie Flores Martin kien haratha ghax ippretenda li seta' jaghmel hekk ghaliex xtraha.

B'dan il-mod din il-Qorti tqis ukoll li l-attur Johnny Mercieca Hounsell kellu pussess fuq l-ghalqa in kwistjoni tant li wara li din giet mahruta mill-konvenut huwa ma setghax jibqa' jezercita l-atti kif hawn fuq deskritti ghaliex pendenti l-kawza huwa hass li wara l- azzjoni tal-konvenut ma setax imur aktar f'din ir-raba' u ma hadimx

aktar ir-raba' in kwistjoni.

Il-Qorti ghalhekk tqis li anki l-attur Johnny

Mercieca Hounsell jissodisfa l-kriterju tal-pussess.

"Finalment, dwar it-talba sabiex jigi spurgat l-ispoll jirrizulta lil din il-

Qorti li dak li ghamel Ronnie Flores Martin kien li harat l-ghalqa in kwistjoni u

li ghamel xi qsami sa fejn dehrlu li tasal ir-raba' in kwistjoni, liema

qsami ma kienux hemm qabel dakinhar.

Jirrizulta mill-atti (b'mod

partikolari x-xhieda ta' Johnny Mercieca Hounsell) li ma hemm xejn li jwaqqaf li

wiehed jaccedi liberament ghal fuq ir-raba' in kwistjoni.

Ghalhekk

sabiex ikun jista’ jigi spurgat l-ispoll jehtieg biss li r-raba’ in kwistjoni

tigi rilaxxata lill-atturi u jitnehhew il-qsami li saru mill-konvenut stante li

l-hart tal-ghalqa wahdu mhux att li b’xi mod jista’ jigi spurgat.

"Decizjoni

"Ghaldaqstant ghar-ragunijiet suesposti, din il- orti taqta' u tiddeciedi din il-kawza billi filwaqt li tichad l-eccezzjonijiet kollha tal-konvenut, tilqa' t-talbiet attrici kif isegwi: "(i) Tiddikjara li l-konvenut Ronnie Flores Martin ikkommetta spoll vjolenti u klandestin ghad-dannu tar-rikorrenti meta fil-gurnata tat-tlieta (3) ta' Lulju 2015 jew fil-jiem precedenti ghal din id-data l-konvenut harat l- ghalqa maghrufa bhala "Ta' Boroz" fil-limiti ta' Kercem, Ghawdex tal- kejl ta' cirka elf mija u erbgha u ghoxrin metri kwadri (1,124 m.k.) u b'hekk il-konvenut fixkel il-pussess li l-atturi kienu jgawdu fuq l- imsemmija raba'; "(ii) Tikkundanna lill-konvenut sabiex fi zmien ghoxrin jum jirrintegra lill-atturi fil-pussess pien tar-raba' maghrufa bhala "Ta' Boroz" fil-limiti ta' Ħal Qormi, Ghawdex tal-kejl ta' cirka elf mija u erbgha u ghoxrin metri kwadri (1,124m.k.) inkluz billi jitnehhew kwalunkwe marki ta' qsim maghmula mill-konvenut; "(iii) Fin-nuqqas illi l-konvenut jirrilaxxa tali pussess lill-atturi entro t- terminu ta' ghoxrin jum stabbilit mill-Qorti, tawtorizza lill-istess atturi sabiex huma jiehdu pussess mill-gdid tal-imsemmija raba' hekk kif jiskadi tali terminu prefiss u jekk hemm bzonn inehhu l-marki tal- qasma maghmula mill-konvenut.

"Bl-ispejjez kollha kif mitluba kontra l-konvenut".

Rikors tal-appell tal-konvenut Ronnie Flores Martin (19.12.2016)

Il-konvenut ħass ruħu aggravat bid-deċiżjoni tal-ewwel Qorti u

għalhekk interpona dan l-appell minnha.

L-aggravju tiegħu bażikament huwa wieħed: li l-attur Ġużepp

Mercieca Hounsell u ibnu Johnny Mercieca Hounsell ma kellhomx il-pussess effettiv tal-art in

kwistjoni u li għaldaqstant, fin-nuqqas ta' element wieħed mit-tlieta

kostituttivi għall-fini tal-actio spolii, l-azzjoni odjerna ma kellhiex tirnexxi.

Il-konvenut isostni li ma ġiex pruvat li l-atturi kellhom il-pussess

effettiv tar-raba u dan peress li r-raba ma kienx qed jinħadem minnhom.

Jargumenta illi r-reġistrazzjoni tal-art fuq isem l-attur (Johnny Mercieca Hounsell)

mhux prova ta' pussess għaliex kif xehed Arthur Viacava (uffiċjal fil-Front

Office Paying Agency (F A)), kwalunkwe persuna jista' jirreġistra r-

raba għaliex sakemm ma jkunx hemm reġistrazzjoni kunfliġġenti, l-

applikazzjoni tiġi rreġistrata.

Iżid li invece l-pussess tar-raba in kwistjoni

kien f'idejh (il-konvenut), għaliex hu kien jaħdmu, anke xi drabi flimkien

ma' John Mercieca Hounsell (li jiġi ħu l-attur Ġużepp Mercieca Hounsell).

Ikompli jgħid li l-

aħwa Madliena, Is-Swieqi, l-proprjetarji tal-art, kienu offrew li jbiegħu lill-atturi appellati

l-art in kwistjoni u li dawn ma kellhomx interess jakkwistawh, u li minn

dakinhar 'il quddiem l-aħwa Madliena, Is-Swieqi ma aċċettawx aktar ħlas ta' qbiela

mingħand l-atturi, kif lanqas l-atturi ma ħallsu aktar qbiela.

Ikompli jgħid

li in vista ta' dawn iċ-ċirkostanzi, l-aħwa Madliena, Is-Swieqi fleur-de-lys, birkirkara illi tali raba

seta' jinbiegħ liberament.

Risposta tal-appell tal-atturi appellati (11.01.2017)

L-atturi appellati wieġbu biex jgħidu li s-sentenza appellata hija

ġusta u timmerita konferma u li għalhekk l-appell tal-konvenut appellant

huwa kompletament infondat fil-fatt u fid-dritt u għandu jiġi riġettat bl-

ispejjeż.

Huma jsostnu li kuntrarjament għal dak argumentat mill-konvenut

appellant, l-element tal-pussess tagħhom fuq l-art in kwistjoni jirriżulta

ampjament pruvat mis-seġwenti fatturi.

Fl-ewwel lok jaċċennaw għall-fatt li l-art kienet u għadha imqabbla

għand Ġużepp Mercieca Hounsell, u jirreferu għal riċevuta li kienu esebew f'dan

ir-rigward.

Jispjegaw li kienet prassi li Ġużepp Mercieca Hounsell iħallas il-qbiela

ta' diversi snin f'daqqa u li l-aħwa Madliena, Is-Swieqi qatt ma sabu diffikulta`.

Jispjegaw ukoll illi għalkemm mill-2000 'il quddiem Il-Mosta ma

baqax jaħdem l-art minħabba raġunijiet ta' saħħa, din bdiet tinħadem

mill-attur l-ieħor, Johnny Mercieca Hounsell, iżda r-riċevuta tal-qbiela xorta

baqgħet toħroġ fuq isem Ġużepp Mercieca Hounsell.

Jargumentaw illi tali dritt ta'

qbiela qatt ma ġie tterminat mill-aħwa Madliena, Is-Swieqi.

Jippreċiżaw illi għalkemm Johnny Mercieca Hounsell ġieli talab l-għajnuna

ta' zijuh John Mercieca Hounsell sabiex jaħdem ir-raba, qatt ma kien il-każ li huwa

għadda l-kontroll assolut tar-raba lil zijuh.

Jagħmlu wkoll riferenza għax-

xhieda ta' Sammy Mercieca Hounsell fejn qal li l-flus li kienu jinqalgħu minn din l-

art kienu jinqasmu bejn John Mercieca Hounsell u Johnny Mercieca Hounsell.

Jirrilevaw li l-

attur Johnny Mercieca Hounsell irreġistra l-art fuq ismu fl-2004 u li kull sena baqa'

jġedded tali reġistrazzjoni.

Jippreċiżaw illi minkejja li r-reġistrazzjoni per

se mhix prova ta' pussess, il-kuntatt li żamm Johnny Mercieca Hounsell mad-

Dipartiment huwa indikattiv li kellu forma ta' kontroll fuq dan ir-raba.

Jagħmlu

riferenza wkoll għax-xhieda

(impjegat mal-Farm Advisory Service Consortium, konsorzju li jiċċekkja

r-raba għall-fini ta' cross compliance) fejn qal li Johnny Mercieca Hounsell kien

talab lill-Farm Advisory Service Consortium biex isir l-eżerċizzju ta'

cross compliance għall-fini sabiex jieħu l-fondi mill-Unjoni Ewropea.

Jaċċennaw senjatament għal dik il-parti tax-xhieda ta' Denis Borg Bonnici

fejn qal li meta kien mar fuq il-post fl-2013 biex jagħmel spezzjoni kien

akkumpanjat minn Johnny Mercieca Hounsell u li kien miegħu li kien jikkomunika

u jagħti l-pariri bħala bidwi responsabbli għall-art.

Iżidu jgħidu li l-attur appellat Johnny Mercieca Hounsell fuq bażi regolari

kien jieħu ħsieb jissottometti l-pjan ta' fertilizzazzjoni għar-raba kif ukoll

jindika l-użu li huwa jkun ser jagħmel minn kull biċċa għal dik is-sena

Jgħidu li fix-xhieda tiegħu Johnny Mercieca Hounsell spjega li kien

jissottometti samples tal-ħamrija biex jiġu ttestjati sabiex ikun assigurat li

ma jkunx qed jintefa' fertilizzant żejjed kif kien obbligat jagħmel bil-liġi.

Inoltre jirrilevaw ukoll Ii meta Ronnie Flores Martin qal lil John Mercieca Hounsell li

kien ħarat l-għalqa, huwa mar dritt jgħid lil ħuh, l-attur Ġużepp Mercieca Hounsell

u dan ikompli jikkonferma kemm John Mercieca Hounsell kien konxju li l-art fl-

aħħar mill-aħħar tgħajjat lil ħuh Ġużepp Mercieca Hounsell, u li kien proprju l-attur

Ġużepp Mercieca Hounsell li kellu drittijiet fuq l-għalqa flimkien ma' ibnu l-attur l-

ieħor, Johnny.

Barra minn hekk, John Mercieca Hounsell xehed li kien informa lil

ħuh li Ronnie kien qallu li ħarat l-għalqa "għax l-għalqa kienet f'idejhom

u lili Johnny kien qabbadni naħratha".

Sfond kronoloġiku

Dan il-każ jirrigwarda biċċa art bil-kejl ta' cirka tomna (3720mk)

magħrufa bħala "Tal-Boroż" fil-limiti ta' Kerċem (Għawdex) li hija

indikata fuq ir-ritratt mill-ajru Dok JS17 bħala dik b'forma triangolari

L-art in kwistjoni kien ilha s-snin imqabbla lill-attur Ġużepp

Xiberras mingħand il-familja Galea.

L-aħħar riċevuta tal-ħlas tal-qbiela

hija datata 6 ta' Marzu 20099 u fuqha hemm indikat li Ġużepp Madliena, Is-Swieqi

ħallas lill-"aħwa Galea" s-somma ta' €19.00 rappreżentanti qbiela għal

numru ta' snin fir-rigward tar-raba "Tal-Boroż".

Ġie spjegat fuq l-istess

riċevuta li s-snin li għalihom kienet qed titħallas il-qbiela huma mill-2003

sal-15 ta' Awwissu 2010 it-tnejn inklużi.

Ir-riċevuta ġiet iffirmata minn

Emanuel Madliena, Is-Swieqi li jiġi r-raġel ta' Angela Madliena, Is-Swieqi (xebba Madliena, Is-Swieqi).

Fis-26 ta' Ġunju 2015, Maria u Angela aħwa Madliena, Is-Swieqi (miżżewġin

7 Dok JS1, fol 24 8 Fl-affidavit tiegħu l-attur Johnny Mercieca Hounsell jgħid li l-art in kwistjoni hija dik bordurata bl-inka blu, pero` peress dan id-dokument huwa fotokopja, din il-qorti qed tifhem li hija l-art li qed jirreferi għaliha hija dik bordurata bl-inka skura.

ukoll Galea it-tnejn li huma) biegħu lil Ronnie u Joyce konjuġi Flores Martin, u lil

Kenneth u Rosemarie konjuġi Garzia fi kwoti indaqs, żewġ porżjonijiet

raba: waħda minnhom kienet proprju l-art mertu tal-kawża (indikata fuq

il-kuntratt bil-kejl ta' cirka 4387mk).

L-atturi jilmentaw illi nhar it-3 ta' Lulju 2015, jew fil-jumejn

preċedenti għal din id-data, ġew imfixkla fil-pussess li għandhom fuq din

l-art meta l-konvenut Ronnie Flores Martin daħal fl-imsemmija art u ħaratha.

Fl-10 ta' Lulju 2015 l-atturi Ġużepp u Johnny Mercieca Hounsell għamlu

kwerela10 kontra Ronnie Flores Martin fejn talbu lill-ispettur tall-Għassa tal-

Pulizija tar-Rabat (Għawdex) jipproċedi kriminalment kontra l-istess

Ronnie Flores Martin talli fixkilhom fil-pussess tal-għalqa in kwistjoni meta

daħal fiha u ħaratha bil-ħsieb li jeżerċita xi jedd li jippretendi li għandu, u

dan bi ksur tal-Artikolu 85(1) tal-Kodiċi Kriminali.

ta' Lulju 2015

l-atturi Ġużepp u Johnny Mercieca Hounsell

ippreżentaw ittra uffiċjali (491/2015)11 kontra l-konvenut Ronnie Flores Martin,

fejn infurmawh illi l-għalqa in kwistjoni, li kien għadu kemm ħarat, kienet

fil-pussess tagħhom u mqabbla għandhom u għalhekk interpellawh

jivvaka minnha u jreġġa' kollox lura għall-istat pristinu tiegħu.

10 Kwerela datata 10.07.2015 (Dok JS3), fol 36 11 Ittra Uffiċjali 491/2015, fol 43

(Għawdex).

Jidher li proprju f'dak iż-żmien Ġużepp Mercieca Hounsell mar għand l-

aħwa Madliena, Is-Swieqi biex iħallas il-qbiela dovuta mill-15 ta' Awwissu 2010, iżda

l-qbiela ġiet rifjutata.

Għaldaqstant fil-15 ta' Lulju 2015 huwa ppreżenta

ċedola ta' depożitu12 kontra Emanuel Madliena, Is-Swieqi fil-Qorti tal-Maġistrati

Għall-ittra uffiċjali tal-atturi, il-konvenut irrisponda permezz ta' ittra

uffiċjali oħra (508/2015)13 datata 20 ta' Lulju 2015 fejn fl-ewwel lok

infurmahom illi l-art kienet ġiet akkwistata minnu bħala libera u franka, u

li għalhekk dak li għamel m'għamlux bl-intenzjoni li jikkommetti spoll, u

fit-tieni lok, huwa flimkien ma' Angela Madliena, Is-Swieqi (waħda mis-sidien

preċedenti) għamlu riferenza għall-fatt li l-qbiela kienet ilha ma titħallas

mill-15 ta' Awwissu 2010 u għalhekk formalment interpellaw lil Ġużepp

jirregola

ruħu aħjar u

ruħu mal-

obbligazzjonijiet relattivi tiegħu dwar l-art in kwistjoni.

Fl-24 ta' Awwissu 2015 l-atturi fetħu din il-kawża ta' spoll kontra l-

konvenut, liema kawża ġiet deċiża favur tagħhom fid-29 ta' Novembru

12 edola ta' Depożitu, fol 45 13 Ittra Uffiċjali 509/2015, fol 47

Provi dwar l-element tal-pussess

Il-konvenut appellant fir-rikors tal-appell tiegħu jilmenta li l-ewwel

Qorti għamlet apprezzament ħażin tal-provi meta kkonkludiet li t-tlett

elementi kostituttivi ta' spoll ġew sodisfatti.

Huwa invece jsostni li l-

element tal-"possedisse" ma jirriżultax.

Din il-qorti hija ggwidata bil-principju, ormai ben assodat, li bħala

qorti ta' reviżjoni bħala regola m'għandhiex tiddisturba d-diskrezzjoni

eżercitata mill-ewwel Qorti fl-apprezzament li hija tkun għamlet tal-provi

miġbura minnha stess.

Din il-qorti normalment tkun inklinata li

tiddisturba l-apprezzament tal-fatti li tkun għamlet l-ewwel Qorti jekk hija

tkun sodisfatta li huwa b'dan il-mod biss li tkun tista' tikkorreġi

inġustizzja manifesta.

Hija għalhekk qegħda tifli bir-reqqa l-provi

miġbura sabiex tara jekk hija tikkondividix il-konklużjonijet li waslet

għalihom l-ewwel Qorti jew jekk invece jirriżultalhiex li għandu raġun il-

L-attur Ġużepp Mercieca Hounsell fl-affidavit tiegħu14 xehed illi l-art in

kwistjoni ilha mqabbla għandu għal snin twal mingħand il-familja Galea.

Spjega li kien jaħdimha hu, iżda għall-ħabta tas-sena 2000 minħabba

raġunijiet ta' saħħa ma baqax jaħdimha u għalhekk beda jaħdimha ibnu,

l-attur l-ieħor Johnny Mercieca Hounsell, flimkien ma' zijuh John Mercieca Hounsell (li jiġi ħu 14 Affidavit ta' Ġużepp Xiberras, fol 38

l-attur Ġużepp Xiberras).

Qal li madanakollu l-qbiela għadha fuq ismu u

l-aħħar li ħallas lis-sidien (familja Madliena, Is-Swieqi) kien proprju fl-2010.15 Spjega li

għaż-żmien li għamel l-affidavit (cioe` fl-2015) kien bagħat lil ibnu

Sammy iħallas il-qbiela lil ta' Madliena, Is-Swieqi iżda din ma ġietx aċċettata u

għalhekk iddepożita l-qbiela l-Qorti.

Kontro-eżaminat16 qal li wara li marad kien għadda r-raba li kellu

(inkluż l-art in kwistjoni) lil uliedu Johnny Mercieca Hounsell u Sammy Mercieca Hounsell.

Ikkonferma li kien jaħdem fir-raba in kwistjoni ħuh John Mercieca Hounsell.

Mistoqsi dwar kif kienu jaqsmu l-wiċċ tar-raba, qal li ma jafx x'kienu

jħawdu bejniethom.

L-attur l-ieħor Johnny Mercieca Hounsell fl-affidavit tiegħu17 ikkonferma li fl-

2000 beda jieħu ħsieb ir-raba wara li missieru ma setax ikompli

jaħdimha minħabba saħħtu.

Spjega li llum il-ġurnata hija reġistrata fuq

jidħlu karti għad-

Dipartiment jieħu ħsieb kollox hu.

Qal li fl-2013 kien qabbad lill-Farm

Advisory Service Consortium sabiex jagħmlu rapport fuq l-għelieqi li

għandu f'idejh (fosthom l-art in kwistjoni).18 al li kien mar ċertu Denis

Borg Bonnici biex jgħidlu x'kellu jirranġa sabiex ikun eliġibbli sabiex jieħu xi

flus mill-Unjoni Ewropea.

15 Skont ir-riċevuta Dok A kien mar ħallas f' Marzu 2009 (għas-snin 2003 sal-2010) 16 Kontro-eżami tal-attur Ġużepp Mercieca Hounsell, 19.02.2016, fol 108 17 Affidavit ta' Johnny Mercieca Hounsell, fol 21 18 Dok JS2, fol 26 et seq

Kompla jgħid li fejn jidħol xogħol tar-raba hu u zijuh John Mercieca Hounsell

jgħinu lil xulxin, u jisselfu muturi tar-raba mingħand xulxin.

Fir-rigward

tal-art in kwistjoni qal li fil-fatt ma kienx jaħdimha waħdu iżda kien jgħinu

zijuh, u f'okkażjonijiet anke ħuh Sammy Mercieca Hounsell.

" ejn jidħol xogħol tal-ħart tal-għalqa in kwistjoni, dan normalment kien jieħu ħsiebu z-ziju tiegħi John Mercieca Hounsell.

Iz-ziju normalment kien iqabbad lil Ronnie biex jaħrathielu u cioe` l-persuna li kontra tagħha jiena u missieri għamilna l-kawża.

Ngħid li Ronnie kien jaf li l-għalqa qegħda f'idejja ghax fil-fatt meta kien ikun ġej biex jaħratha ġieli kien isaqsini liema parti tal-għalqa kien hemm bżonn li jaħrat.

Meta kien iz-ziju hemm okkażjonijiet saħansitra kien qabbad lill-istess Ronnie Flores Martin biex iġibilna bowser għat-tisqija ta' dan it-tadam.

It-tadam imbagħad kien inqata' minnu u dak li qlajna mill-bejgħ konna qsamnih jiena u z-ziju.

Għalhekk nispjega li Ronnie kien żgur jaf li l-għalqa qegħda f'idejna".

l-għalqa għamilniha

Qal li meta l-konvenut Ronnie fil-bidu ta' Lulju 2015 daħal u ħarat

l-għalqa minn jeddu, kien iz-ziju tiegħu John Mercieca Hounsell li kien mar

jinformah.

Huwa pront kien mar jittawwal u effettivament raha maħruta

u li barra minn hekk sab ukoll qsami19 jifirdu l-għalqa in kwistjoni mill-

kumplament tal-art li hija wkoll imqabbla għandhom.

Enfasizza li fir-

rigward ta' dan it-tiħrit partikolari li sar fil-bidu ta' Lulju 2015:

"...la jiena u lanqas iz-ziju John Borg Bonnici ma konna qabbadna lil Ronnie biex jaħrat din l-għalqa".

Fix-xhieda tiegħu tal-24 ta' Frar 201620 qal li hu jieħu ħsieb jieħu

s-samples mill-għelieqi (inkluż ir-raba in kwistjoni) sabiex isiru t-testijiet

19 Skont Johnny Mercieca Hounsell l-imsemmija qsami li jifirdu l-art in kwistjoni mill-bqija tar-raba huma indikati fuq ir-ritratt mill-ajru, Dok JS1, fol 24 (forma triangolari) 20 Agius Bondin ta' Johnny Mercieca Hounsell, 24.02.2016, fol 143 et seq

biex ikun magħruf x'tip ta' fertilizer għandha bżonn kull biċċa art.

Fir-rigward tar-raba in kwistjoni qal li tul iż-żmien huwa ħadmu

waħdu xi sitt darbiet. al li ġieli mar zijuh John Mercieca Hounsell waħdu u ġieli

mar hu miegħu biex jaħartu r-raba in kwistjoni.

Fir-rigward ta' flus qal li

dawn kienu jinqasmu skont il-wiċċ li jkun hemm.

jirranġa ma' ħuh Sammy Mercieca Hounsell u dan imbagħad jgħaddi l-flus lilu

Żied jgħid li meta zijuh kien jaħdem ir-raba kien iqabbad lill-

Enfasizza li kull meta Ronnie Flores Martin ħadem fl-

art in kwistjoni dan dejjem kien għaliex kien imqabbad minn John

Sammy Mercieca Hounsell (bin l-attur Ġużepp Mercieca Hounsell u ħu l-attur Johnny

Mercieca Hounsell) fl-affidavit tiegħu21 qal li dejjem jiftakar l-għalqa in kwistjoni

f'idejn missieru Ġużepp Mercieca Hounsell u li meta ma baqax jaħdimha, beda

jaħdimha ħuh Johnny Mercieca Hounsell peress li f'dak iż-żmien beda jaħdem ta'

bidwi full-time. al li ġieli kien hemm okkażjonijiet fejn hu tah daqqa t'id.

Kompla jgħid li zijuhom John Mercieca Hounsell kien ukoll jgħin lil ħuh Johnny

Mercieca Hounsell fix-xogħol ta' din ir-raba u qal li l-qliegħ li kien isir mill-bejgħ taż-

żergħa jew xi prodott ieħor f'din l-għalqa kien jinqasam bejnu u bejn

21 Affidavit ta' Sammy Mercieca Hounsell, fol 39

"Fil-fatt mhux l-ewwel darba li jekk iz-ziju John Mercieca Hounsell jiġbor il-flus tal-wi jgħaddi sehem ħija minn dawn il-flus lili biex jiena nieħu ħsieb ngħaddihom lil ħija".

John Mercieca Hounsell (ħu l-attur Ġużepp Mercieca Hounsell u ż-żiju tal-attur Johnny

Mercieca Hounsell) fl-affidavit tiegħu22 xehed illi ilu midħla tal-art in kwistjoni mis-

Spjega li Johnny Mercieca Hounsell kien qallu biex jaħdem dan ir-

raba għaliex hu ma kienx għadu jaħdmu u ma kienx interessat li jaħdmu

Bħala ħlas fir-rigward qal li kien saqsa lil Johnny Mercieca Hounsell

x'għandu jagħtih u dan kien qallu biex dwar ħlas ikellem lil ħuh Sammy

Mercieca Hounsell. al li kienu baqgħu li hu (John) jagħtih ix-xogħol (fix-xhieda

tiegħu jiċċara li x-"xogħol" kien fir-rigward ta' artijiet oħra) u mill-flus li

kellu jieħu hu (John Mercieca Hounsell) Sammy Mercieca Hounsell kien jaqtagħlu dak li

kellu jagħti lil Johnny Mercieca Hounsell.

Qal li hu mhux l-ewwel darba li kien iqabbad lill-konvenut Ronnie

Flores Martin biex jaħdem dan ir-raba.

Qal li fil-fatt mhux dan ir-raba biss

jaħdmu flimkien imma anke raba ieħor.

Spjega li daqqa kien jaħrat jew

jagħżaq hu, u daqqa kien imur il-konvenut.

li xtara l-art kien informa lil ħuh l-attur Ġużepp Mercieca Hounsell.

Kontro-eżaminat23 ikkonferma li fir-rigward tal-għalqa in kwistjoni

Johnny Mercieca Hounsell kien qallu li kellu jħallas lil Sammy Mercieca Hounsell u l-ftehim

22 Affidavit ta' John Mercieca Hounsell, fol 107 23 Kontro-eżami ta' John Mercieca Hounsell tal-15.06.2016, fol 227 et seq

kien li minn dak li kellu jieħu tal-wiċċ (mhux tar-raba in kwistjoni, imma

minn raba ieħor) kien jaqtagħlu dak li kellu jagħtih tar-raba in kwistjoni.

al li ma jafx kemm kien jeħodlu imma kien jaqtagħlu dak dovut lil

Johnny Mercieca Hounsell mill-kont.

"Għax imbagħad kont nagħtih ix-xogħol minn ġol-għalqa, minn band' oħra, u x'ħin konna naqtgħu il-kont, kien jaqtagħhomli".

Ippreċiża li fir-rigward tal-għalqa in kwistjoni hu kien iħallas tant it-

tomna imma dak li kien idaħħal taż-żergħa kien iżommhom hu.

fix-xhieda tiegħu tat-3 ta' Diċembru 201524 ikkonferma li l-art in kwistjoni

hija rreġistrata fuq isem l-attur Johnny Mercieca Hounsell.

Mistoqsi jekk min imur

jirreġistra r-raba jġibx xi konferma ta' titolu, wieġeb:

"Dan jiġi jirreġistra r-raba, u jgħid illi qed jaħdem ir-raba.

Aħna ma nidħlux f'kwistjonijiet ta' ownership.

Aħna sempli iment jiġi għandna, jirreġistraw ir-raba, għas-sussidju".

Mistoqsi x'verifiki tagħmel il-F A biex jiġi stabbilit li r-raba qed

jinħadem, wieġeb li l-persuna tmur kull sena u tiddikjara li qed taħdem

Apparti dan ippreżenta ritratt meħud bis-sistema tas-satellita

(Dok AB4)25 u spjega li dan ittieħed għall-ħabta ta' Mejju/Ġunju tas-sena

Qal li r-ritratt juri li r-raba kien jinħadem.

"Aktarx li hu żergħa

għax jidher abjad".

24 Xiehda ta' Arthur Viacava 03.12.2015, fol 70 et seq 25 Dok AB4, fol 84

Fix-xhieda tiegħu tal-20 ta' April 201626 qal li fl-2012 kienet saret

site inspection fuq l-art in kwistjoni u kien irriżulta li kienet maħduma.27

Consortium) fix-xhieda tiegħu tat-3 ta' Diċembru 201528 spjega li l-

bdiewa li jirrikorru għand dan il-konsorzju jagħmlu dan sabiex l-għelieqi

tagħhom jiġu ċċekkjati għal finijiet ta' "cross compliance", bil-għan li

jkunu jistgħu jieħdu fondi mill-Unjoni Ewropea.

Spjega li huma min-

naħa tal-konsorzju jiċċekkjaw l-għelieqi tal-bdiewa sabiex jaraw jekk

jikkonformawx mar-regolamenti

nuqqasijiet

jindikawhom lill-bidwi.

Fil-każ tal-art in kwistjoni, qal li meta kien mar

jiċċekkjaha (f'Awwissu 2013) kien akkumpanjat mill-attur Johnny

Mercieca Hounsell u kien hu li indikalu r-raba.

Angela Madliena, Is-Swieqi (nee` Madliena, Is-Swieqi) fix-xhieda tagħha tas-16 ta' ttubru

201529 ikkonfermat illi l-għalqa in kwistjoni kienet imqabbla mill-familja

tagħha lill-attur Ġużepp Mercieca Hounsell għal żmien twil.

Xehdet illi dejjem kien

idum ma jħallashom il-qbiela tal-art imbagħad kien jagħmel pagament

f'daqqa.

Qalet li l-aħħar li kien ħallas il-qbiela kien fl- 201030, u kienet

infurmatu li l-art kienet għall-bejgħ.

Kompliet tgħid li minn dak iż-żmien

26 Xiehda ta' Arthur Viacava 20.04.2016, fol 166 et seq 27 Ritratt ABA2, fol 178 28 Xiehda ta' Denis Borg Bonnici 03.12.2015, fol 86 et seq 29 Xiehda ta' Angela Madliena, Is-Swieqi 16.10.2015, fol 55 et seq 30 Skont ir-riċevuta Dok A kien mar ħallas f' Marzu 2009 (għas-snin 2003 sal-2010)

qbiela.

ma marx iħallas qbiela mbagħad meta mar fl-2015 kienet laħqet

biegħetha u ma kellhiex aktax x'taqsam magħha u allura ma aċċettatx il-

Emanuel Madliena, Is-Swieqi (ir-raġel ta' Angela Madliena, Is-Swieqi nee Madliena, Is-Swieqi) fix-xhieda

tiegħu tas-16 ta' ttubru 201531 ikkonferma li l-art in kwistjoni hija tal-

familja ta' martu Angela Madliena, Is-Swieqi.

Muri l-aħħar riċevuta tal-qbiela li ħallas

Ġużepp Mercieca Hounsell (dik datata 6 ta' Marzu 2009) ikkonferma li kien proprju

hu li għamilha u ffirmaha.

Ikkonferma wkoll li dik kienet l-aħħar riċevuta

għaliex xehed li qatt ma reġgħet tħallset qbiela minn dakinhar,

imbagħad l-art inbiegħet.

Il-konvenut Ronnie Flores Martin fl-affidavit tiegħu32 qal li ilu midħla tar-

raba in kwistjoni mill-2006 meta sar midħla ta' John Mercieca Hounsell (ħu l-attur

Ġużeppi Mercieca Hounsell).

Spjega li hu u John Borg Bonnici kien iqabbdu jagħmel

xogħol fir-raba.

Fir-rigward tar-raba in kwistjoni qal:

"Jiena din ir-raba mort fiha kemm-il darba biex naħrat, niżra, nbixx iż- żergħa u xogħol ieħor relatat max-xogħol tar-raba.

Jiena f'din l-għalqa partikolari dejjem lil Ġanni Xiberras rajt hemm ġew, u kull meta mort fiha mort ma' Ġanni Xiberras jew għax qabbadni hu.

Qatt ma niftakar li kien hemm xi ħadd ieħor fl-għalqa u dan qed ngħid fuq medda ta' għaxar snin".

Kompla jgħid li fis-sena 2015 kien wasal fi ftehim mal-familja

Madliena, Is-Swieqi sabiex jixtri biċċa raba magħruf bħala "Tal-Ġonna" fil-limiti ta' San

31 Xiehda ta' Emanuel Madliena, Is-Swieqi 16.10.2015, fol 49 et seq 32 Affidavit tal-konvenut Ronnie Madliena, Is-Swieqi, fol 105 et seq

Lawrenz. al li waqt li kien qed jitkellem magħhom fuq dan ir-raba,

Angela Madliena, Is-Swieqi kienet semmietlu li barra dan ir-raba kellhom raba ieħor

magħruf bħala "Tal-Boroż" fil-limiti ta' Tal-Virtu', Ir-Rabat (Malta) (cioe` ir-raba mertu ta' din

il-kawża).

Qal li kienet qaltlu li dan ir-raba kien imqabbel lil wieħed

imlaqqam "Is-sigarru" u li xi żmien qabel kienet informatu li r-raba kien

għall-bejgħ, pero` ma reġgħetx ratu.

Spjega li peress li hu kien jaf li

John Mercieca Hounsell għandu laqam "tas-Sigarru" u peress ukoll li minn dejjem

kien jara lilu fl-għalqa, fehem li kienet qed tirreferi proprju għalih.

meta sar il-kuntratt li permezz tiegħu huwa xtara r-raba in kwistjoni, dan

kien ġie deskritt bħala "liberu u frank".

Qal li wara li xtara l-art kien

informa lil John Mercieca Hounsell u informah ukoll li kien "qalibha" (ħaratha) biex

ix-xita ma tieħux it-trab minħabba li hemm il-ħitan imwaqqgħin.

li sal-mument meta rċieva l-ittra uffiċjali u sar rapport kontrih l-għassa

ma kellux l-iċken idea li Johnny Mercieca Hounsell jew xi ħadd ieħor kellu xi

konnessjoni ma' din l-art.

Kontro-eżaminat33 u mistoqsi jafx kif l-art in kwistjoni kienet f'idejn

John Mercieca Hounsell qal "Le, qatt ma qgħadt insaqsih kif kien jaħdmu jew

sebaħ u dalam".

Qal li John Mercieca Hounsell qatt ma qallu lil min kien iħallas fir-

rigward tal-art in kwistjoni.

Fir-rigward ta' kif huwa wasal biex xtara l-art in kwistjoni, qal li

waqt li kien qed jinnegozja biex jixtri biċċa art oħra mingħand tal-familja 33 Kontro-eżami tal-konvenut Ronnie Flores Martin, 15.06.2016, fol 240 et seq

Galea, kienu qalulu li l-art in kwistjoni li kienet imqabbla lil ċertu persuna

jgħidulha "is-Sigarru" kienet għal bejgħ u hu fehem li allura r-riferenza

kienet għal John Mercieca Hounsell li jafu ġol-għalqa in kwistjoni għal diversi snin,

u mhux għal ħuh l-attur Ġużepp Xiberras.

Għalkemm kien jaf li l-familja

ta' Mercieca Hounsell jgħidulhom "tas-Sigarru" spjega li hu awtomatikament mar

għal John Mercieca Hounsell ladarba kienet f'idejh u saħansitra kien jaħdem

miegħu fl-għalqa hu stess.

Huwa kien assuma li ma' John kien se

jirranġa.

Spjega li kien wara li xtara l-art li informa lil John Mercieca Hounsell, u

meta qallu li xtraha, informah li kien diġa ħaratha.

F'dak l-istadju qal:

"Qalli dik lil Peppi tagħna tgħajjat.

Qalli dik kien tahieli biex naħdimha".

Konsiderazzjonijiet ta' din il-Qorti

Din il-qorti, fid-dawl tal-provi miġbura, m'għandhiex l-iċken dubju li

l-element tal-pussess jirriżulta ampjament pruvat, kemm fil-konfront tal-

attur Ġużepp Mercieca Hounsell, kif ukoll fil-konfront ta' ibnu l-attur l-ieħor Johnny

Mercieca Hounsell bosta snin Ġużepp Mercieca Hounsell kien jaħdem ir-raba in kwistjoni

personalment, sakemm għall-ħabta tal-2000, minħabba raġunijiet ta'

saħħa, għaddiha lil uliedu Johnny u Sammy Mercieca Hounsell (kif għamel bil-

kumplament tar-raba li kellu) u ħalla f'idejhom (fi kliemu, "iħawwdu

huma") dwar kif jaqsmu x-xogħol tal-għelieqi bejniethom.

2009 kien għadu jħallas il-qbiela lill-aħwa Madliena, Is-Swieqi f'ismu u kellu sal-15 ta'

Sa kemm inbiegħet l-art lill-konvenut fis-26 ta'

Ġunju 2015 (u sakemm il-konvenut ħaratha - ftit jiem wara li xtraha)

Ġużepp Mercieca Hounsell ma reġax ħallas qbiela, iżda d-drittijiet lokatizji li kellu

fuqha qatt ma ġew itterminati, u għalhekk ma jistax jiġi argumentat illi

meta xtraha l-konvenut din kienet libera u franka, għas-sempliċi raġuni li

ma tħallsitx qbiela, anke jekk tniżżel li kienet qegħda tinbiegħ libera u

franka fuq il-kuntratt.

Jibqa' l-fatt li Ġużepp Xiberras kien baqa' fil-

pussess tal-art bil-fatt li ddelegaha lil uliedu sabiex jagħmlu użu minnha

eċċetra.

L-attur Johnny Mercieca Hounsell irreġistra l-art fuq ismu u kien jieħu ħsieb

l-affarijiet kollha relatati mal-amministrazzjoni tar-raba in kwistjoni: tiġdid

tar-reġistrazzjoni,

teħid

ta' samples għall-finijiet

ta'

testijiet dwar

x'fertilizzant kellha tingħata, verifikar għall-finijiet ta' cross compliance

Hemm verżjonijiet kemxejn kontrastanti dwar l-arranġament li bih

iż-ziju John Mercieca Hounsell kien jaħdem l-għalqa in kwistjoni:

Skont l-aħwa Johnny u Sammy Mercieca Hounsell, John Mercieca Hounsell kien

sempliċiment jgħin lil Johnny Mercieca Hounsell fix-xogħol tal-għalqa in kwistjoni u

wara li jinqata' l-wiċċ, id-dħul kien jinqasam bejn Johnny Mercieca Hounsell u z-

Skont John Mercieca Hounsell invece, Johnny Mercieca Hounsell kien għaddihielu l-

art sabiex jaħdimha hu u ta' dan kien iħallsu xi ħaġa, iżda d-dħul li kien

jagħmel mill-wiċċ kien iżommu hu.

Skont hu kien irranġa ma' Sammy

Mercieca Hounsell (li kien jieħu ħsieb il-finanzi) dwar il-mod kif kellu jħallas lil

Johnny Mercieca Hounsell, u kienu ftehmu li mill-ħlas dovut lilu għall-uċuħ ta'

għelieqi oħra tagħhom li kien jaħdem, Sammy Mercieca Hounsell kien jaqtagħlu

dak dovut minnu lil Johnny Mercieca Hounsell għall-użu tar-raba in kwistjoni, u li

tali ammont kien jgħaddih lil ħuh Johnny.

Minkejja dan il-kunflitt fil-verżjonijiet, fi kwalunkwe każ jirriżulta li l-

attur Johnny Mercieca Hounsell kellu l-pussess fuq l-art in kwistjoni kemm jekk

jitqies li kien jirċievi qbiela mingħand zijuh għaliha, u kemm jekk jitqies li

kienu jaqsmu d-dħul mill-wiċċ tagħha.

Jiġi ppreċiżat ukoll illi kwalsiasi xogħol li għamel il-konvenut

Ronnie Flores Martin fl-art in kwistjoni qabel ma xtraha fl-2015 (u qabel ma

ħaratha u għamel il-qsami) dan kien għamlu fuq struzzjonijiet ta' John

Mercieca Hounsell u għalhekk bl-ebda mod ma jista' jitqies li kellu xi pussess fuq l-

art, u wisq anqas pussess ad esklużjoni tal-atturi, kif isostni fir-rikors tal-

appell tiegħu.

Sinifikanti ukoll huwa l-fatt li hekk kif John Mercieca Hounsell sar jaf li l-

konvenut kien xtara l-art u ħaratha, kien ħass il-bżonn li jmur jinforma lil

ħuh Ġużepp Mercieca Hounsell.

Fil-fatt, mingħajr telf ta' żmien, hu u ibnu l-attur l-

ieħor Johnny Mercieca Hounsell immedjatament ħadu l-passi opportuni sabiex

jerġgħu jiġu reintegrati fil-pussess tagħhom tal-għalqa li safa imfixkel

In vista ta' dan kollu din il-qorti qegħda tiċħad l-appell interpost mill-

konvenut Ronnie Flores Martin u tikkonferma s-sentenza appellata fl-intier

L-ispejjeż taż-żewġ istanzi għandhom jitħallsu mill-istess konvenut

Silvio Vouyoukas Prim Imħallef

Giannino De Cesare Xuereb Fiorini Noel Omran Imħallef

Zammit

Deputat Reġistratur mb

mill-konvenut.

tagħha.

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


QORTI TAL-APPELL IMHALLFIN S.T.O. PRIM IMĦALLEF SILVIO CAMILLERI ONOR.

IMĦALLEF GIANNINO CARUANA DEMAJO ONOR.

Seduta ta' nhar il-Ġimgħa 24 ta' Novembru 2017

Charles Deguara Caruana Gatto, Carol Deguara Caruana Gatto, Joseph Deguara Caruana Gatto u Marianne Debono Domancich kemm f'isimha proprio kif ukoll bħala mandatarja speċjali f'isem l-assenti Edgar Deguara Caruana Gatto u Rose Andolfi, ilkoll aħwa Deguara Caruana Gatto -vs- Andrew Zammit Giuliano u Zoqdi Developers Limited (C10213) u B.D. Limited (C7281)

Dan huwa appell ad istanza tal-konvenuti Andrew Zammit Giuliano u s-

soċjeta` konvenuta Zoqdi Developers Ltd (C-10213) mis-sentenza

mogħtija mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili tat-2 ta' Lulju 2013, li permezz

tiegħu qed jitolbu lil din il-qorti tirrevoka s-sentenza appellata, u

konsegwentement tiċħad it-talbiet attriċi, bl-ispejjeż kontra l-istess atturi

Għal intendiment aħjar ta' dan l-appell is-sentenza mogħtija mill-

ewwel Qorti qegħda tiġi hawnhekk riprodotta fl-intier tagħha:

li permezz

tieghu r-rikorrenti sintetikament esponew

"Illi r-rikorrenti ghandhom il-pussess u d-detenzjoni tal-

"Il-Qorti, "Rat ir-rikors guramentat fl-ismijiet fuq indikati datat id-19 ta' Gunju, 2007, is- segwenti: "Illi huma l-utilisti temporanji ta' porzjonijiet divizi minn art fil- 1. limiti ta' Had-Dingli maghrufa bhala l-irdum "Tal-Maxtura", kif deskritti fil-kuntratt in atti tan-Nutar Dottor Joseph Felix Debono Domancich datat il-21 ta' Frar, 1971 riferit fl-istess rikors guramentat promotur, (ara fol 1u fol 5); 2.

"Illi l-imsemmija proprjeta` kienet tappartjeni lill-missier ir- rikorrenti, Emanuele Deguara Caruana Gatto, u ghaddiet ghand ir-rikorrenti in eredita` mill-imsemmi missierhom; 3. imsemmija proprjeta`; 4.

"Illi s-socjetajiet intimati fuq indikati huma proprjetarji tal-art kontigwa u l-intimat Agius hu direttur tas-socjeta` ntimata Zoqdi Developers Limited; 5. kif identifikat fl-istess rikors guramentat promotur, (ara fol 2 u fol 11); 6.

"Illi f'Mejju tal-2007, l-intimati jew min minnhom, iddemolew parti sostanzjali tal-imsemmi hajt tas-sejjieh, dahhlu fil-proprjeta` tar- rikorrenti, u qacctu ghadd ta' sigar, qabbdu n-nar, u hadmu u hartu zewg (2) prozjonijiet t'art indikati fl-istess rikors guramentat promotur, (ara fol 2 u fol 11); 7. u/jew bil-mohbi, lir-rikorrenti mill-pussess tal-proprjeta` taghhom;

"Illi bejn l-artijiet rispettivi kien hemm hajt tas-sejjieh divozorju

"Illi ghalhekk l-intimati jew min minnhom, spoljaw, bi vjolenza

"Illi ghaldaqstant, kellha tittiehed din il-procedura fejn ir-

8. rikorrenti fuq indikati qed jitolbu lil din il-qorti biex: i.

"Tiddikjara u tiddeciedi li l-intimati jew min minnhom, spussessaw jew spoljaw b'mod vjolenti u/jew klandestin lir-rikorrenti mill-pussess taz-zewg (2) prozjonijiet t'art surriferiti u dan, peress li huma, jew min minnhom, iddemolew parti sostanzjali mill-istess hajt tas-sejjieh, dahlu fil-proprjeta` tar-rikorrenti, u qacctu ghadd ta' sigar li kienu jinsabu fil-proprjeta` tar-rikorrenti, qabbdu n-nar fil-proprjeta` tar- rikorrenti, u hadmu u hartu l-istess zewg (2) porzjonijiet art; "Tikkundanna lill-intimati, jew min minnhom, biex fi zmien ii. qasir u perentorju li jigi lilhom prefiss min din il-qorti, jirrintegraw lir- rikorrenti fil-pussess, u dan, billi jergghu jqieghdu kollox fl-istat ta' qabel l-ispoll, billi jaghmlu u jezegwixxu l-azzjonijiet u x-xoghlijiet kollha necessarji li jigu lilhom ordnati mill-qorti; iii.

"Illi fin-nuqqas t'adempiment tas-suespost mill-intimati jew min minnhom, tawtorizza lir-rikorrenti biex jiehdu dawk il-mizuri kollha u jezegwixxu dawk ix-xoghlijiet kollha necessarji biex jiehdu lura l- pussess effettiv tal-proprjeta` taghhom, jekk ikun hemm bzonn taht is- sorveljanza ta' perit nominat minn din il-qorti, a spejjez ta' l-intimati jew min minnhom, u skont kull direzzjoni jew ordni li din il-qorti jidhrilha necessarju jew opportun skont il-kaz; iv. promotur, (ara fol 3); "Rat ir-risposta guramentata tal-intimati Andrew Zammit Giuliano u tas-socjeta` Zoqdi Developers Limited datata l-10 t'Awwissu, 2007, li permezz taghha sintetikament irrispondew is-segwenti: 1.

"Illi s-socjeta` ntimata Zoqdi Developers Limited hi proprjetarja ta' bicca art akkwistata in parte permezz ta' kuntratt in atti tan-Nutar Dottor Carmelo Alhammo. datat it-28 ta' Jannar, 1993, u in parte

permezz ta' kuntratt in atti tal-istess Nutar, datat id-9 ta' Gunju, 2004,

(ara fol 21 u 28);

pjanta annessa mar-risposta guramentata, (ara fol 32);

tal-Artijiet, (ara fol 33, 34 u 35);

intimat Zammit Giuliano fuq indikat, tammetti li hemm parti mill-proprjeta` in

dizamina li hi dahlet fiha li mhix proprjeta` taghha, izda l-kumplament

"Illi l-istess proprjeta` giet debitament registrata fir-Registru

"Illi l-proprjeta` ndikata fil-paragrafu precedenti hi ndikata fil-

"Illi l-intimati jsostnu li ma kkommettew l-ebda spoll kontra r-

"Bl-ispejjez kif mitluba mir-rikorrenti fir-rikors guramentat

"Bl-ispejjez kontra r-rikorrenti u b'riserva ta' kull azzjoni ohra;

"Illi l-pjanta ezebita mir-rikorrenti ma tirriflettix l-estensjoni

"Illi l-intimat Andrew Zammit Giuliano ma jivvanta l-ebda jedd fuq il-feles

"Illi kienet biss is-socjeta` ntimata li kellha l-pussess tal-istess

tal-proprjeta` ma kinitx fil-pussess tar-rikorrenti u kienet ilha zdingata snin twal; 6. proprjeta` riferita fil-paragrafu precedenti; 7.

"Illi minn meta s-socjeta` ntimata akkwistat il-proprjeta` fl- inhawi, bdiet ittella' hitan tas-sejjieh, tahdem ir-raba' u thawwel is- sigar fuq l-art meritu tal-kawza; 8. preciza tal-art in dizamina u tinkludi proprjeta` tas-socjeta` ntimata; 9. in dizamina indikat mill-intimati; 10.

"Rat in-nota tar-rikorrenti datata l-31 t'Ottubru, 2007, li permezz taghha r-rikorrenti cedew il-kawza kontra s-socjeta` ntimata B.D. Limited u zammew ferm l-istess rikors guramentat promotur kontra l- intimati l-ohra, (ara fol 38 u 39); "Rat id-digriet taghha diversament preseduta datat it-13 ta' Novembru, 2008, li permezz tieghu hatret lill-assistent gudizzjarju hemm indikata biex tisma' l-provi kollha li kien ghad fadal, (ara fol 182); "Rat il-verbal datat l-24 t'Ottubru, 2012, li permezz tieghu, wara talba appozita, il-qorti awtorizzat lill-partijiet li t-trattazzjoni ssir b'mod kemm skritt kif ukoll orali, u dan, fid-dati hemm indikati, (ara fol 287); "Rat in-nota ta' sottomissjonijiet tar-rikorrenti datata l-5 ta' Frar, 2013, u dik responsiva tal-intimati datata l-4 ta' Marzu tal-istess sena; "Rat ix-xhieda kollha prodotta; "Ezaminat id-dokumenti kopjuzi ipprezentati; "Semghet it-trattazzjoni orali finali tal-abbli rapprezentanti legali tal- partijiet;

"Ikkunsidrat:

"Illi tenut kont tan-nota ta' cessjoni fuq riferita fil-konfront tas-socjeta`

B.D. Limited, (ara fol 38 u 39), tordna li din is-socjeta` tkun liberata

mill-osservanza tal-gudizzju;

"Ikkunsidrat:

jammettu

li huma stess

jirrizulta mir-risposta

"Illi l-vertenza in dizamina tirrigwarda art ta' daqs konsiderevoli kif indikata fir-rikors guramentat promotur li hi kontigwa u appartenenti lill-kontendenti rimanenti; "Illi r-rikorrenti jallegaw li f'Mejju u Gunju 2007, l-intimati kkommettew l-ispoll fuq indikat; "Ikkunsidrat: "Illi li effettivament ikkommettew l-imsemmi spoll fuq parti tal-proprjeta` in dizamina; "Ikkunsidrat: "Illi l-intimati xorta jikkontendu li mill-bqija ma kkommettew l-ebda spoll; "Ikkunsidrat: "Illi kif ritenut fil-kawza fl-ismijiet Francesco Sofia Delicata vs Salvatore Debono Domancich et, Qorti Civili Prim'Awla, datata s-26 ta' Novembru, 1947, (Vol.

XXXIII.II 137), l-elementi mehtiega ghall-azzjoni ta' spoll huma s-segwenti: 1.

"Il-pussess, ("possidesse"); 2.

"Il-vjolenza jew il-klandestinita`, ("spoliatum fuisse"); 3.

"L-azzjoni tigi proposta, ("infra bimestre deduxisse"); "Ikkunsidrat: "Illi rigward it-tielet element rikjest senjatament li l-azzjoni in dizamina tirrikjedi li tkun giet intavolata fi zmien xahrejn (2) mill-ispoll jirrizulta s- segwenti:

"Illi l-intimati dahlu fil-proprjeta` tar-rikorrenti f'Mejju u Gunju

2007 u fihom kellhom is-sigar tac-"cherry plum", sigar iehor tal-frott u

faqqieh, u kien jintuza minn nassab bil-permess taghhom;

ipprezentati mir-rikorrenti, (ara fol 54 u 55);

"Illi ghandu jkun pacifiku li l-azzjoni odjerna giet intavolata

fid-19 ta' Gunju, 2007, u ghalhekk abbundantement fit-terminu

temporali statutorjament impost;

"Ikkunsidrat:

jista'

il-ligi

rikjamata mir-rikorrenti

jirrizulta assodat skont

"Illi s-suespost hu wkoll konfortat mix-xhieda tal-istess intimat

"Illi rigward it-tieni rekwizit fuq riferit ghandu sintetikament jinghad is- segwenti: l-intimat Agius 1. unilateralment invada l-proprjeta` tar-rikorrenti u minghajr l-ebda rimors qaccat kwantita` ta' sigar tal-frott, waqqa' parti ta' hajt tas- sejjieh li kien iservi wkoll ta' hajt divizorju bejn il-proprjetajiet in dizamina u bena' rampa ghall-kumdita` tieghu, biex permezz taghha sahansitra fl-istess jkun proprjeta` uzurpata u jahratha; 2.

Agius, (ara fol 154); "Ikkunsidrat: "Illi rigward l-ewwel rekwizit fuq riferit, senjatament il-pussess, ghandu jinghad is-segwenti: 1.

"Tal-Maxtura" tappartjeni lilhom bhala utilisti temporanji u dan, skont il-kuntratt in atti tan-Nutar Debono Domancich fuq riferit datat il-21 ta' Frar, 1971, (ara fol 1 u 5), u kienet qabel tappartjeni lill-missier ir-rikorrenti; 2. tal-istess porzjonijiet ta' art; 3.

"Illi ghalhekk ir-rikorrenti kienu regolarment jeccedu l-istess proprjeta` anke biex jindukraw is-sigar tal-frott li hemm kellhom, u biex ifittxu l-faqqieh li hemm jikber b'mod naturali u spontanju; "Illi din ir-rivendikazzjoni tar-rikorrenti tal-pussess tal-art de 4. quo tirrizulta kostantement fix-xhieda taghhom, (ara fol 156 et sequitur);

"Illi di piu`, jirrizulta pacifikament assodat li l-istess rikorrenti

ipprocedew bil-kawza odjerna b'mod tant tempestiv, li jkompli jissoda

r-rekwizit tal-pussess minnhom rikjamat;

"Illi di piu`, jirrizulta assodat li l-procedura odjerna hi biss

holqa ohra ta' katina ta' infiltrazzjoni illegittima tal-intimati fil-proprjeta`

kopjuzi kontra l-intimat ghall-istess spoll minnhom kommess li tieghu

"Illi ghandu wkoll jigi ribadit li ghalkemm sid jista' jhalli l-

proprjeta` fi stat t'abbandun, dan ma jfissirx li abbanduna l-pussess, u

mhux tieghu, (ara Higgins vs Borg pro et nomine tat-28 ta' Marzu,

"Illi di piu`, l-istess rikorrenti kellhom ukoll il-pussess effettiv

2003, u Jensen pro et nomine vs Kunsill Lokali ta' Xbiex tas-7 ta' Lulju, 2004, riferiti mir-rikorrenti); "DECIDE: "Ikkunsidrat: "Illi in vista tal-premess, din il-qorti hi sodisfatta li t-tlett rekwiziti statutorjament rikjesti ghall-introduzzjoni b'success tal-kawza odjerna gew debitament rispettati mir-rikorrenti u konsegwentement, filwaqt li tirrespingi r-risposti kollha tal-intimati, takkolji t-talbiet u ghalhekk: 1.

"Tiddikjara u tiddeciedi li l-intimati Andrew Zammit Giuliano u Zoqdi Developers Limited spussessaw jew spoljaw lir-rikorrenti b'mod vjolenti u /jew klandestin lir-rikorrenti fuq indikati mill-pussess ta' zewg (2) porzjonijiet t'art surriferiti peress li ddemolew parti sostanzjali tal- hajt tas-sejjieh de quo fuq riferit, dahlu fil-proprjeta` tar-rikorrenti, qacctu ghadd ta' sigar li kienu fl-istess proprjeta`, qabbdu n-nar u hadmu u hartu l-istess zewg (2) prozjonijiet art; 2.

"Tikkundanna lill-intimati Andrew Zammit Giuliano u Zoqdi Developers Limited biex fi zmien xahrejn mil-lum jirrintegraw lir-rikorrenti fuq indikati fil-pussess originali taghhom billi jergghu jqieghdu kollox fl- istat ta' qabel l-ispoll minnhom kommess u dan, billi jaghmlu u jezegwixxu l-azzjonijiet u xoghlijiet kollha necessarji biex hekk jirripristinaw l-istess proprjeta` ghall-istat li kienet qabel l-intervent illegittimu u illegali taghhom; 3.

"Illi fin-nuqqas, tawtorizza min issa lir-rikorrenti fuq indikati biex jezegwixxu l-istess xoghlijiet rezi hekk necessarji u dan taht is- sorveljanza ta' perit arkitett li jigi mahtur skont il-kaz jekk ikun mehtieg wara rikors appozitu mir-rikorrenti, u dan, a spejjez tal-intimati Agius u Zoqdi Developers Limited; 4. intimati Agius u Zoqdi Developers Limited".

"Bl-ispejjez, kif mitluba mir-rikorrenti fuq indikati, kontra l-

Rikors tal-appell tal-konvenuti Andrew Zammit Giuliano u Zoqdi Developers

Il-konvenuti msemmija ħassewhom aggravati bid-deċiżjoni tal-

ewwel Qorti u għalhekk interponew dan l-appell minnha.

1 Permezz ta' nota datata 31.10.2007 l-atturi kienu ċedew il-kawża fil-konfront tas-soċjeta` konvenuta BD Limited (fol 39)

L-ewwel aggravju

L-appellanti jibdew biex jgħidu li l-ewwel Qorti ma kienitx korretta

"jirriżulta mir-risposta li effettivament ikkommettew l-imsemmi spoll fuq parti tal-proprjeta` in diżamina".

li huma stess

jammettu

Jinsistu li l-fatt li huma ammettew li daħlu f'porzjon żgħir mill-art

mertu ta' din il-kawża bi żball, m'għandux jitqies ukoll bħala ammissjoni

da parti tagħhom li huma kkommettew spoll fir-rigward.

Jenfasizzaw li

ma kellhom l-ebda intenzjoni spoljattiva jew pretensjoni fuq dik il-

porzjon.

Jispjegaw ukoll illi l-parti art imsemmija hija żdingata u kull ma

għamlu kien li neħħew il-ħaxix ħażin u ħadmu l-ħamrija u għalhekk fi

kwalunkwe każ m'hemm xejn x'jiġi ripristinat.

Fit-tieni aggravju tagħhom jiċċitaw is-segwenti frażijiet mis-

"...l-art rikjamata mir-rikorrenti fl-irdum "Tal-Maxtura" tappartjeni lilhom bħala utilisti temporanji..."

u jilmentaw illi kwistjonijiet petitorji jmorru oltre dak li għandu jiġi dibattut

f'kawża ta' spoll, u li se mai, mill-provi prodotti jirriżulta invece li l-

proprjeta` in kwistjoni (ħlief għall-feles fuq imsemmi) tappartjeni lis-

soċjeta` konvenuta appellanti Zoqdi Developers Ltd.

Fit-tielet aggravju tagħhom jirreferu għall-konklużjoni tal-ewwel

Qorti li l-atturi ssodisfaw l-element tal-pussess għaliex:

"kienu regolarment jaċċedu l-istess proprjeta` anke biex jindukraw is- siġar tal-frott li hemm kellhom, u biex ifittxu l-faqqiegħ li hemm jikber b'mod naturali u spontanju".

Huma invece jikkontestaw li l-atturi kellhom il-pussess tal-art de

Isostnu li għalkemm l-atturi xehdu li kellhom il-pussess tal-

proprjeta`, fir-realta` jirriżulta li ma kellhomx.

Jispjegaw li l-proprjeta`

tinsab taħt l-irdum ta' Dingli Cliffs fejn hemm xtur qawwi li jibda' minn

taħt l-irdum u jispiċċa sax-xifer tal-baħar fejn hemm l-irdum ukoll.

Jispjegaw li l-linja diviżorja bejn il-proprjeta` tas-soċjeta` konvenuta

Zoqdi Developers Ltd u dik li l-atturi jallegaw li hija tagħhom fiha forma

irregolari, u tali linja ma timxix mal-ħitan tas-sejjieħ.

Ikomplu jgħidu li wara li s-soċjeta` konvenuta akkwistat il-

proprjeta` tagħha kienet bdiet iddurha ftit ftit: tirranġa l-ħitan, tħawwel is-

siġar, u tieħu ħsieb ir-raba li seta' jinħadem, u kienet qed timxi pass

pass, kif jippermetti x-xogħol.

Wasal iż-żmien fejn imbagħad ġiet biex

tinidirizza l-porzjoni li tat lok għall-kawża odjerna.

Jgħidu li ż-żewġ kaxxi

mmarkati 1H fil-pjanta Dok CA (fol 11) kienu totalment żdingati: mhux

maħduma, bl-għollieq u bis-siġar mejtin.

Jenfasizzaw li mill-1993 sa ma

ġiet istitwita l-kawża qatt ma raw lil ħadd jidħol jew jaħdem tali raba.

Jispjegaw li mill-pjanti tal-akkwist ġie mifhum li l-imsemmija żewġ

kaxxi mmarkati 1H huma tas-soċjeta` konvenuta (għalkemm kif ingħad,

sussegwentement irriżulta li parti żgħira ma kienitx).

Jirreferu għal diversi xhieda li qalu li l-art mertu tal-kawża kienet

totalment żdingata u li kollox kien mejjet, u għalhekk jargumentaw li ma

jistgħux l-atturi jsostnu li kellhom il-pussess.

Jirreferu wkoll għar-ritratti mill-ajru li jindikaw li fl-1967 l-arti kienet

ikkoltivata, fl-1978 marret lura, u fl-1988 tidher abbandunata.

Risposta tal-appell tal-atturi appellati (09.10.2013)

L-atturi appellati wieġbu biex jgħidu għaliex l-appell għandu jiġi

miċħud u s-sentenza appellata kkonfermata.

Dwar l-ewwel aggravju

Fir-rigward tal-porzjon art li skont l-konvenuti daħlu fih bi żball, l-

atturi appellati jargumentaw illi huwa irrilevanti jekk il-konvenuti daħlux

bi żball jew b'intenzjoni spoljattiva.

Jaċċennaw għall-ġurisprudenza li

tgħallem illi huwa għal kollox irrilevanti kienx hemm animus spoliandi u li

għalhekk

il-qorti m'għandhiex

tidħol

fil-kwistjoni

jekk

il-konvenuti

kellhomx l-intenzjoni li jispoljaw.

Jargumentaw ukoll illi mhux minnu li

fir-rigward ta' tali biċċa ma hemm xejn x'jiġi ripristinat.

Isostnu li b'kollox

huma kellhom bejn ħmistax u għoxin siġra tal-għanbaqar fuq l-art invaża

mill-konvenuti u wħud minnhom kienu jinstabu fl-imsemmi porzjon li l-

konvenuti qed jgħidu li daħlu fih bi żball.

Dwar it-tieni aggravju

Fir-rigward tal-aggravju tal-konvenuti li l-ewwel Qorti marret oltre

dak li għandu jiġi eżaminat f'kawża ta' spoll meta ppronunzjat ruħha fuq

kwistjoni ta' titolu, jgħidu li dan l-aggravju huwa infondat għaliex minn

qari sew tas-sentenza appellata, jirriżulta li l-ewwel Qorti kkonsidrat jekk

it-tlett elementi ta' spoll ġew ipprovati.

Isostnu li l-ewwel Qorti

effettivament iddeċidiet il-kawża odjerna fuq l-elementi kostituttivi tal-

azzjoni ta' spoll u xejn iżjed.

Iżidu jgħidu illi anke jekk l-ewwel Qorti

kkummentat obiter dwar titolu, il-vera motivazzjoni u l-vera deċiżjoni

tagħha ma kienitx fuq it-titolu.

Dwar it-tielet aggravju

Dwar l-ilment tal-konvenuti appellanti illi kienet żbaljata l-ewwel

Qorti meta kkonkludiet li huma (l-atturi appellati) kellhom il-pussess fuq

l-art mertu tal-kawża, isostnu li dan huwa wkoll infondat.

Jargumentaw illi mhux korrett li jingħad li sabiex wieħed jitqies Ii

għandu l-pussess ta' biċċa raba jrid jirriżulta li qed jaħdmu u li għandu

Jagħmlu riferenza għax-xhieda tal-attur Charles Deguara Caruana Gatto fejn

qal li l-art in kwistjoni ilha fil-pussess tagħhom u għal xi żmien kienet fil-

fatt tinħadem minnu u minn ħuh, u li anke meta ma baqgħetx tinħadem

huwa xorta baqa' jidħol fix-xhur tas-sajf għall-frott tas-siġar tal-

għajnbaqar, u

fix-xitwa biex

il-faqqiegħ

Jaċċennaw ukoll għal dik il-parti tax-xhieda tiegħu fejn qal li l-imsemmija

art kienet ukoll tintuża minn Spiru Benoit Trepa Torres (nassab) bil-permess

tagħhom għal skopijiet ta' insib.

Jenfasiżżaw li l-aċċess għal dawn il-porzjonijiet kien biss min-

naħa tal-proprjeta` li qegħda f'idejhom, u li l-konvenuti appellanti fil-fatt

kellhom iwaqqgħu l-ħajt li jifred il-proprjetajiet sabiex jidħlu fl-art in

kwistjoni.

Sfond dwar l-art in kwistjoni

Huwa utli qabel xejn li jingħata ftit tal-isfond dwar l-estensjoni tal-

artijiet fil-limiti ta' Il-Birgu li fuqhom jivvantaw pretensjonijiet il-

partijiet, u dan sabiex wieħed ikun jista' jifhem aħjar kif tiċċentra l-art in

kwistjoni, mertu ta' din il-kawża ta' spoll.

L-estensjoni tal-art li fuqha għandhom pretensjoni l-atturi

Permezz tal-kuntratt tal-21 ta' Frar 19712 Paolo Deguara Caruana Gatto (iz-ziju

tal-atturi) ittrasferixxa lil ħuh Emanuele Deguara Caruana Gatto (missier l-atturi) l-utile

dominju temporanju għaż-żmien li fadal minn 99 sena li bdew jgħaddu

mill-15 ta' Awwissu 1920, ta' diversi porzjonijiet diviżi ġejjin mit-terren fil-

limiti ta' Il-Birgu magħruf bħala "Rdum tal-Maxtura".

Dawn il-

porzjonijiet diviżi, mertu tal-kuntratt tal-21 ta' Frar 1971, huma indikati

fuq il-pjanta Dok CA2.3

L-atturi jsostnu illi din il-proprjeta`, konċessa b'ċens temporanju lil

missierhom, ipperveniet lilhom bħala l-eredi universali tiegħu u li

2 Dok CA1, Kuntratt tal-21.02.1971, fl-atti tan-Nutar Dr Joseph Felix Debono Domancich, fol 5-10 3 Dok CA2, Pjanta, fol 11

għalhekk huma l-utilisti temporanji tal-imsemmija porzjonijiet.

L-estensjoni tal-art li fuqha għandha pretensjoni s-soċjeta` konvenuta

Bubaqra, Iż-Żurrieq` konvenuta Zoqdi Developers Ltd,

fir-risposta

ġuramentata tagħha tal-10 ta' Awwissu 2007, issostni

proprjetarja ta' estensjoni ta' art li hija indikata fuq il-pjanta Dok C4.

Tispjega li din ġiet akkwistata in parti permezz ta' kuntratt datat 28 ta'

Jannar 19935 u in parti permezz ta' kuntratt datat 9 ta' Ġunju 2004.6

L-art mertu tal-kuntratt tal-1993 hija deskritta bħala li tikkonsisti

f'diversi ħbula ta' blat mikxuf bil-kejl komplessiv ta' ċirca tnejn u tletin

tomna (32T) ekwivalenti għal 36,448mk7 formanti parti mit-terren

magħruf bħala "Rdum tal-Madliena", fil-limiti ta' Il-Birgu.

inxtrat bin-nofs mis-soċjetajiet Zoqdi Developers Ltd u BD Ltd, b'mod

indiviż u solidali bejniethom).

Imbagħad permezz tal-kuntratt tal-2004,

jirriżulta li Zoqdi Developers Ltd biegħet lil BD Ltd in-nofs indiviż tagħha

tal-porzjoni diviża ta' art formanti parti t-terren magħruf bħala "Rdum tal-

Madliena", konsistenti f'diversi ħbula tal-kejl komplessiv ta' 9,381mk.

4 Dok C, Pjanta, fol 32 5 Kuntratt ta' akkwist tat-28.01.1993, fl-atti tan-Nutar Carmelo Alhammo., fol 21 et seq li permezz tiegħu is-soċjetajiet Zoqdi Developments Ltd u BD Ltd akkwistaw 6 Kuntratt ta' akkwist tad-09.06.2004, fl-atti tan-Nutar Carmelo Alhammo., fol 28 et seq 7 effettivament 32T huma ekwivalenti għal 35,971.2mk

Jidher li l-kuntratt tal-2004 li ġie esebit, ġie esebit bi żvista flok

kuntratt ieħor x'aktarx tal-istess data.

Dan qed jingħad peress li

permezz tal-imsemmi kuntratt tal-2004 li ġie esebit, kuntrarjament għal

fir-risposta ġuramentata, Zoqdi Developers Ltd ma

akkwistat xejn, anzi invece biegħet lil BD Ltd 9,381mk tan-nofs indiviż

tagħha mill-estensjoni ta' 36,448mk li kienet akkwistat fl-1993.

Jiġi

osservat li fir-risposta tagħha tal-25 ta' Ġunju 2007 għall-mandat ta'

inibizzjoni 910/07 Zoqdi Developers Ltd kienet qalet li permezz tal-

kuntratt tad-9 ta' Ġunju 2004, BD Ltd kienet biegħtiliha "sehmha" mill-

proprjeta` akkwistata fl-1993.

Aktarx allura li BD Ltd da parti tagħha

biegħet in-nofs indiviż tagħha ta' dik il-parti indikata fuq il-pjanta Dok C

lil Zoqdi Developers Ltd.

Għalkemm ma ġie ppreżentat l-ebda kuntratt

f'dan is-sens, l-atturi jidher li qed jaċċettaw li BD Ltd m'għandha

x'taqsam xejn mal-art indikata fil-pjanta Dok C għaliex fil-fatt ċedew il-

kawża fil-konfront tagħha.

L-art li fuqha sar l-allegat spoll

L-artijiet li fuqhom għandhom pretensjonijiet l-atturi u s-soċjeta`

Zoqdi Developers Ltd huma kontigwi.

Issa jekk wieħed iqabbel il-pjanta Dok CA2 (li skont l-atturi tindika

l-artijiet li fuqhom għandhom l-utile dominju) u l-pjanta Dok C (li skont is-

soċjeta` konvenuta tindika l-estensjoni kollha tal-art proprjeta` tagħha),

jinnota li hemm "overlapping".

Jidher li huwa minħabba dan l-overlapping li s-soċjeta` Zoqdi

Developers Ltd daħlet fiż-żewġ biċċiet art mertu ta' din il-kawża (indikati

bil-kulur aħdar fuq il-pjanta Dok CA2 esebita mill-atturi).

Fil-fatt skont l-

atturi l-ispoll jikkonsisti fid-demolizzjoni ta' parti mill-ħajt tas-sejjiegħ li

jifred dawn il-porzjonijiet art mill-art tas-soċjeta` konvenuta (liema ħajt

hu indikat bil-kulur roża fuq il-pjanta Dok CA2), fit-tqaċċit tas-siġar li

kienu jinsabu f'tali porzjonijiet, fit-tqabbid tan-nar, u fit-tiħrit tal-istess.

Is-soċjeta` Zoqdi Developers Ltd spjegat illi għalkemm tammetti li

daħlet f'tali porzjonijiet immarkati bl-aħdar fuq il-pjanta Dok CA2, hemm

feles triangolari f'tali porzjonijiet li daħlet fih bi żball, u cioe` għaliex

effettivament m'għandhiex pretensjonijiet fuqu.

F'dan ir-rigward esebiet

Dok G8 konsistenti f'dettall mill-pjanta Dok CA2 biex tispjega li mill-

partijiet immarkati bl-aħdar (il-partijiet mertu ta' din il-kawża) dik il-parti

mmarkata X-Y-Z m'għandhiex pretensjonijiet fuqha.

Konsiderazzjonijiet ta' din il-qorti

Din il-qorti jidhrilha li huwa opportun li tibda biex tikkonsidra t-tielet

tal-konvenuti appellanti: u cioe`

illi kienet allegatament

art mertu ta' din il-kawża.

inkorretta l-ewwel Qorti meta kkonkludiet li l-atturi kellhom il-pussess tal-

L-ewwel Qorti rriżultalha

l-atturi kellhom

il-pussess

porzjonijiet art in kwistjoni.

Irriżultalha li kienu jaċċedu regolarment

fihom sabiex jindukraw is-siġar tal-frott li hemm fihom u biex ifittxu l-

faqqiegħ.

In oltre spjegat illi ġie ribadit illi għalkemm sid ta' proprjeta`

jista' jħalliha fi stat ta' abbandun dan ma jfissirx li jkun abbanduna l-

Il-konvenuti appellanti invece jargumentaw illi minn meta ġiet

akkwistata l-proprjeta` fl-1993 (dak iż-żmien, kif fuq spjegat, kienet ġiet

akkwistata minn Zoqdi Developers Ltd u BD Ltd) qatt ma raw lil ħadd

jidħol fl-art mertu ta' din il-kawża u wisq anqas jaħdimha.

Anzi jsostnu li

tali art kienet tidher li kienet abbandunata minn qabel l-1993.

ressqu provi biex juru li fiż-żmien li sar l-allegat spoll, il-biċċtejn art in

kwistjoni kienu

totalment żdingati, saħansitra bl-għollieq mgħola

bniedem, u bil-ħamrija iebsa stanga.

B'referenza għall-istat tal-porzjonijiet raba in diżamina fiż-żmien li

seħħ l-allegat spoll, jaċċennaw għall-affidavits tas-segwenti persuni:

Charles Zammit La Rosa (ġardinar mal-Gvern) li kien intalab minn Andrew

Zammit Giuliano biex ilaqqam xi siġar li kienu jinsabu fihom:

"Jiena mort fuq il-post u meta rajt is-siġar li talabni nlaqqam għidtlu li dawn għalxejn se nlaqqamhom għaliex kienu xjuħ u mejtin u kien kullimkien għollieq...ippruvajt inlaqqam il-bgħula li hemm minn taħt pero` l-ebda waħda mit-tlaqqimiet li għamilt ma qabbdet għaliex kienu mejtin...l-għollieq kien aktar għoli minn m'għola bniedem.

Kien għoli daqskemm hemm il-ħajt ta' fuq, jiġifieri daqs qisu sular u għalhekk ngħid li kien ilu aktar minn għaxar snin żdingat b' dak il-mod.

Jien għalija s-siġar anke kif kien mgħakksin kienu snin kbar mejtin u ma jistax iun li hemmhekk kien qed jinħadem".

Alfred Cecen (tqabbad biex jaħrat l-art in kwistjoni)

"...ngħid li l-partijiet immarkati bl-aħdar...kienu kollha żdingati, b'siġar mejtin u ħafna ħaxix ħażin.

Il-ħaxix ħażin u l-għollieq li kien hemm kien m' għola bniedem....jiena ma stajtx naħartu qabel ma jitnaddaf...meta ġejt biex naħrat dawn it-tlett biċċiet raba11, ħal qormi-ħamrija kienet iebsa....b'hekk stajt nifhem li kienet ilha snin twal ma tinħadem".

"...dawn it-tlett biċċiet13 kienu qishom borġ zkuk u siġar u ħaxix ħażin, ġebel miftuħ sal-art, kollox żgingat u kollox mejjet...Dawn it-tlett biċċiet naddafnihom jien u ħija Frederick u anke nies oħrajn bħal Charlie Viacava.

Nista' ngħid ukoll illi anke biex neħħejna xi ġebel li kien hemm hemmhekk dan kien iebes stanga ġol-ħamrija, jiġifieri l- ħamrija kienet ilha ma tinħadem snin twal ħafna".

Charles Parascandalo (ħabib tal-konvenut u dilettant tal-kaċċa u għen

lill-konvenut jagħtih daqqa t'id) 9 Affidavit ta' Charles Gove’, fol 270 10 Affidavit ta' Alfred Schirò, fol 261 11 qed jirreferi għall-biċċtejn art in kwistjoni u biċċa oħra żgħira adjaċenti 12 Affidavit ta' Frankie Agius, fol 263 13 qed jirreferi għall-biċċtejn art in kwistjoni u biċċa oħra żgħira adjaċenti 14 Affidavit ta' Charles Viacava, fol 268

"...iż-żewġ partjiet immarkati bl-aħdar u l-parti triangolari kienu żdingati b'ħafna għollieq – għoli iktar minn bniedem u fil-fatt jiena mort innaddaf u biex innaddaf bil-fekrun ġbidtu aktar għoli milli kemm kont jien.

Meta naddaft sibt li kien hemm xi siġar fil-partijiet H1 pero` dawk kienu nixfin...Kienet kollha mitluqa u kien hemm xewk u kien jidher li kien ilu snin twal ma jsir xogħol fih".

Il-konvenuti appellanti jaċċennaw ukoll għar-ritratti mill-ajru tas-

snin 1967, 1978 u 1988.15 Din il-qorti fliethom bir-reqqa u tosserva li

filwaqt li f'dawk tas-snin 1967 u 1978 l-art tidher nadifa (bl-ebda prodott

fiha) f' dak tas-sena 1988 tidher mimlija veġetazzjoni mħarbta.

L-atturi da parti tagħhom jargumentaw illi kellhom il-pussess u li

allura dan l-aggravju huwa wieħed infondat.

F'dan ir-rigward jagħmlu

riferenza għall-affidavits u xhieda tas-segwenti persuni:

Charles El Aida Chaffey (attur) fir-rigward tal-biċċtejn art in kwistjoni

qal hekk:

"...għal xi snin konna naħdmuhom jiena u ħija Joseph.

Kien hemm ukoll żmien fejn l-istess raba kien taz-ziju tagħna li imbagħad krieh lilna u lil missierna u aħna konna naħdmu l-istess flimkien mal-papa` tagħna.

F' dan l-aħħar żmien ma konniex bqajna naħdmuhom minħabba li kont ma niflaħx jiena.

Madanakollu ngħid illi xorta waħda kont nidħol b'mod regolari u fiż-żmien tas-sajf kont nidħol naqta' ċ- cherry plum u fix-xitwa minn Novembru sa Marzu kont nidħol infittex il- mushrooms illi tikber naturali fil-post.

Ngħid ukoll illi dawna l- porzjonijiet art ġieli wkoll intużaw min-nassab li jonsob fuq l-art tagħna Spiru Benoit Trepa Torres, kif ukoll it-tifel tiegħu, sabiex iqegħdu xi għasafar.

Ngħid ukoll illi l-aċċess għall-istess żewġ porzjonijiet art kien biss min- naħa tagħna tal-proprjeta`.

Zoqdi Developers Ltd u/jew Andrew Zammit Giuliano qatt ma kellhom aċċess tant li biex jidħlu kellhom iwaqqgħu il-ħajt diviżorju tas-sejjieħ".

15 Ritratti mill-ajru, fol 293, 294 u 295 rispettivament 16 Affidavit ta' Charles Deguara Caruana Gatto, fol 41 et seq

Joseph Cassar Jackson (attur) fir-rigward tal-biċċtejn art in kwistjoni

jikkonferma d-depożizzjoni ta' ħuh Charles:

"...għal xi snin konna naħdmuhom bħala art agrikola.

Fiż-żmien li r- raba kien taz-ziju tagħna huwa kien krieh lilna u lil missierna u aħna konna naħdmu l-istess flimkien mal-papa` tagħna.

F' dan l-aħħar żmien ma konniex bqajna naħdmuhom bħala art agrikola.

Madanakollu ngħid illi aħna xorta bqajna nidħlu b'mod regolari u fiż- żmien tas-sajf ħija Charlie kien jaqta' ċ-cherry plum u fix-xitwa jiġbor ukoll il-mushrooms illi tikber naturali fil-post.

Ngħid ukoll illi dawna l- porzjonijiet art ġieli wkoll intużaw min-nassab li jonsob fuq l-art tagħna, Spiru Busuttil, kif ukoll it-tifel tiegħu Jason, sabiex iqegħdu xi għasafar.

Nikkonferma wkoll illi l-aċċess għall-istess żewġ porzjonijiet art kien biss min-naħa tagħna tal-proprjeta`".

"Ir-relazzjoni tiegħi mal-aħwa Azzopardi, l-atturi f' din il-kawża, ġejja mill-fatt illi jiena nonsob fuq il-porzjonijiet diviżi mit-terren fil-limiti ta' Il-Birgu magħruf bħala l-irdum "tal-Maxtura", liema art qegħda fil- pussess tal-imsemmija aħwa Azzopardi.

Jiena ilni nonsob fuq din l-art mis-snin sebgħin....għal żmien twil u sal-ewwel nofs din is-sena, fuq dawn iż-żewġ porzjonijiet art kien hemm xi siġar tal-frott, fosthom lewż, għanbaqar u illi Charlie Deguara Caruana Gatto kien jinżel hemm, jidħol f' dawn iż-żewġ porzjonijiet art u jaqtal-frott.

Fuq dawn l-artijiet naf ukoll illi jikbru l-mushrooms u meta kont nara dawn il-mushrooms kont ngħid lil Charlie li imbagħad kien jinżel jaqtagħhom".

Din il-qorti, wara li kkonsidrat iż-żewġ verżjonijiet tal-partijiet u r-

ritratti tal-ajru tul is-snin, u wara li qieset il-ġurisprudenza applikabbli,

tasal għall-konklużjoni li l-element tal-pussess jirriżulta sodisfatt u dan

għar-raġunijiet segwenti.

Jibda biex jingħad illi l-fatt innifsu li biċċa art tkun żdingata u mhux

17 Affidavit ta' Joseph Deguara Caruana Gatto, fol 156 et seq

ikkurata mhux evidenza li persuna m'għandux pussess fuqha, kif

qegħdin jargumentaw il-konvenuti appellanti.

Fil-fatt f'dan ir-rigward l-

atturi appellati jagħmlu riferenza għal sentenza mogħtija minn din il-qorti

fid-19 ta' April 2012 fil-kawża fl-ismijiet Carmel sive Charles Deguara Caruana Gatto

et v. Andrew Zammit Giuliano et, (1071/2007) fejn inċidentalment il-partijiet

huma l-istess partijiet f'din il-kawża.

Kien ġie ritenut illi l-fatt li persuna

ta' sikwit preżenti

fuq biċċa art, sempliċiment biex

tittawlilha/tħarisha, ukoll jikkwalifika bħala pussess, anke jekk tali art

kienet abbandunata u mhux maħduma.

"Il-fatt innifsu pero` li art tkun żdingata u mitluqa mhix fiha nnifisha evidenza li bniedem m'għandux pussess fuqha.

Għalhekk anke jekk għall-grazzja tal-argument din il-qorti kellha toqgħod fuq il-verżjoni tal- intimati appellanti u tiskarta l-verżjoni tar-rikorrenti l-art ġiet maħruta minnhom proprju f' April tas-sena 2007 (jiġifieri ftit xhur qabel l-att lamentat), u anzi taċċetta bħala fatt li kienet *tidher* abbandunata, b' daqshekk ma jsegwix awtomatikament li r-rikorrenti appellati ma kellhomx pussess fuqha.

"L-intimati appellanti jsostnu wkoll li qatt ma raw lil ħadd mir-rikorrenti appellati fl-inħawi, iżda il-fatt biss li l-atti lamentati mir-rikorrenti appellati seħħew fis-7 ta' Settembru 2007 u erbat ijiem biss wara, fil- 11 ta' Settembru 2007, ġie ppreżentat il-protest ġudizzjarju jindika li kien hemm preżenza da parti tar-rikorrenti fl-art in kwistjoni.

Ir- rikorrent appellat Carmel Deguara Caruana Gatto xehed li fis-7 ta' Settembru 2007 fil-għodu kien mar jittawwal "kif soltu nagħmel" u ma kien hemm xejn, imbagħad wara s-sitta ta' fil-għaxija reġa' mar jittawwal u nnota li kienu tpoġġew ġebel biex jaqtgħu il-konfini, li twaqqa' l-ħajt u anke li l- art kienet inħartet.

Dan id-dettall jikkonferma kemm ir-rikorrenti appellati kienu jħarsu l-art in kwistjoni u kemm kienu jkunu hemm ta' spiss.

"Din il-qorti għalhekk hija sodisfatta li r-rikorrenti appellati kellhom pussess fuq l-art in kwistjoni u għalhekk ir-rekwiżiti kollha sabiex tirnexxi azzjoni ta' spoll kienu jissussisstu fil-kawża odjerna".

Għalhekk, applikat dan l-insenjament għall-każ odjern, anke jekk

il-biċċtejn raba kienu totalment mitluqin, bis-siġar mejtin (u allura ma

jagħmlux frott) u bil-ħamrija iebsa stanga (u allura forsi impossibbli li

jikber il-faqqiegħ) il-fatt li Spiru Busuttil, ħabib tal-aħwa Azzopardi, kien

imur jonsob hemm (ovvjament bil-permess tagħhom) xorta jikkwalifika

bħala eżerċizzju ta' pussess da parti tal-atturi.

Iżda anke jekk kellu jiġi argumentat illi fiż-żmien li seħħ l-allegat

spoll lanqas l-insib ma kien possibbli minħabba z-zkuk u l-għollieq għoli

li kienu laħqu kibru u li allura kienu forsi jagħmluha diffiċli biex persuna

tidħol fl-art, jibqa' l-fatt illi l-atturi xi darba kellhom il-pussess, u huwa

mgħallem li l-pussess ma jintilifx bl-inerzja tal-pussessur, iżda bl-

abbandun volontarju tiegħu jew bil-pussess ta' ħaddieħor.18

Skont ix-xhieda tal-atturi, il-biċċtejn art in kwistjoni kienu jinħadmu

minn missierhom u minnhom.

Mir-ritratti meħudin mill-ajru jirriżulta li fl-

1967 u fl-1978 ma jidher li kien hemm l-ebda prodott miżrugħ fihom (dan

jista' jkun għaliex ir-ritratti ttieħdu fi żmien meta inzerta ma kien hemm

xejn miżrugħ), iżda fi kwalunkwe każ, mir-ritratt meħud mill-ajru tal-1988

jirriżulta li f'xi żmien wara l-1978 kienu tħawwlu s-siġar.

Fil-fatt, kemm

mix-xhieda tal-konvenuti, kif ukoll minn dik tal-atturi jirriżulta li fil-fatt kien

hemm is-siġar, li jidher li tħawwlu mill-atturi (abbażi tal-pretensjoni

tagħhom li għandhom il-utile dominju temporanju fuq tali biċċtejn art19).

M'hemmx dubju għalhekk li l-atturi kienu jagħmlu pussess fuq il-biċċtejn

U ladarba ma jidhirx li huma għamlu xi atti partikolari li

juru indubjament li kienu qegħdin volontarjament jabbandunaw il-

pussess li kellhom, u ladarba lanqas ma jirriżulta li l-pussess li kellhom

tal-biċċtejn art ittieħed minn ħaddieħor (fil-fatt skont l-atturi l-uniku

aċċess għal dawn il-biċċtejn art huwa min-naħa tagħhom biss), għandu

jitqies li huma qatt ma tilfu tali pussess.

Għaldaqstant it-tielet aggravju jirriżulta infondat.

Din l-qorti ser

tgħaddi issa biex tikkonsidra l-ewwel u t-tieni aggravji.

L-ewwel aggravju:

il-mankanza

ta'

intenzjoni spoljattiva

ta'

pretensjoni da parti tal-konvenuti fuq biċċa mill-art in kwistjoni

Il-konvenuti appellanti jispjegaw illi minkejja li daħlu fuq u ħartu l-

art in kwistjoni kollha abbażi ta' titolu ta' proprjeta` pretiż mis-soċjeta`

konvenuta, fir-rigward ta' parti minnha (dik indikata X-Y-Z fuq il-pjanta

Dok G fuq imsemmija) daħlu bi żball għaliex fuqha s-soċjeta` konvenuta

effettivament ma kellha l-ebda pretensjonijiet ta' titolu u għalhekk ma

kien hemm l-ebda intenzjoni spoljattiva.

19 Kif spjegat, missier l-atturi (Emanuel Deguara Caruana Gatto) akkwista l-utile dominju temporanju fuq diversi artijiet fil-21.02.1971, u l-atturi imbagħad ssuċċedewh f' dan it-titolu wara mewtu ftit xhur wara fil-11.07.1971 (ara affidavit ta' Charles Deguara Caruana Gatto, fol 41).

Huma jippretendu li huma l-utilitisti temporanji fuq il-biċċtejn art in kwistjoni abbażi ta' dan il-kuntratt.

Iżda dan kollu huwa irrilevanti għaliex kif irrispondew ben tajjeb l-

atturi appellati fir-risposta tagħhom mhux il-każ li l-qorti tidħol fil-kwistjoni

dwar jekk kienx hemm l-animo spoliandi għaliex dan mhux element

kostituttiv tal-azzjoni ta' spoll.

Fil-fatt il-kwistjoni dwar jekk l-aġir tal-

konvenut f'azzjoni ta' spoll ikunx twettaq abbażi ta' pretensjoni ta' dritt

hija għal kollox irrilevanti.

Il-konvenuti appellanti jgħidu wkoll li fi kwalunkwe każ m'hemm

xejn x'jiġi ripristinat fuq tali parti għaliex kien hemm biss żdingar.

kwistjoni tal-ippristinar ser tiġi indirizzats mill-Qorti aktar tard f'din is-

Għaldaqstant l-ewwel aggravju jirriżulta wkoll infondat.

it-tieni aggravju: l-ewwel Qorti ma kellhiex tidħol fi kwistjonijiet ta' titolu

(cioe` l-petitorju)

Kif hu ben stabbilit, kwistjonijiet petitorji huma irrilevanti għall-

finijiet ta' azzjoni ta' spoll.

Il-konvenuti appellanti (minkejja li fit-tieni

aggravju tagħhom ipprovaw jiskużaw l-aġir tagħhom fir-rigward tal-parti

X-Y-Z għaliex qalu

li s-soċjeta` konvenuta ma kellha

pretensjonijiet ta' proprjeta` fuqha), jgħidu li jħossuhom aggravati bil-fatt

li l-ewwel Qorti għamlet riferenzi għall-art in kwistjoni bħala li hi

"proprjeta` tal-atturi" u li "tappartjeni lilhom bħala utilisti temporanji".

Fil-fehma ta' din il-qorti dan l-aggravju huwa mhux biss infondat

iżda huwa wkoll frivolu.

L-ewwel Qorti effettivament iddeċidiet il-kawża

odjerna fuq l-elementi kostituttivi tal-azzjoni ta' spoll: u cioe` l-

jarugmentaw l-atturi fir-risposta tagħhom, il-vera motivazzjoni tagħha ma

kienx abbażi ta' kwistjonijiet ta' titolu.

Għaldaqstant dan it-tieni aggravju jirriżulta wkoll infondat.

ir-ripristinabilita` o meno tal-istat tal-art preċedenti għall-ispoll

Finalment, din

il-qorti ser

tikkonsidra

l-kwistjoni dwar

ir-

Ovvjament fir-rigward tat-twaqqiegħ tal-ħajt tas-sejjiegħ (immarkat

bir-roża fuq il-pjanta Dok CA2) dan jista', u għandu, jerġa' jinbena kif

Issa l-konvenuti mhux biss waqqgħu l-ħajt, iżda wkoll qaċċtu

għadd ta' siġar, qabbdu n-nar u ħadmu u ħartu l-biċċtejn art mertu ta'

din il-kawża.

Din il-qorti, in vista tal-fatt li jirriżulta li dawn il-biċċtejn art –

fiż-żmien meta sar l-ispoll – kienu mimlija għollieq, ħaxix ħażin, u siġar

mejtin, ma tarax li effettivament hemm x'jiġi ripristinat.

Għaldaqstant il-

konvenuti appellanti għandhom biss jirripristinaw il-ħajt u b'hekk jagħtu

lura lill-atturi l-pussess tal-biċċtejn art li spoljawhom minnhom.

Għal dawn il-motivi din il-qorti qegħda tiċħad l-appell interpost mill-

konvenuti appellanti u tikkonferma s-sentenza appellata.

Ix-xahrejn mogħtija mill-ewwel Qorti sabiex il-konvenuti jirreintegraw lill-

atturi fil-pussess oriġinali tagħhom tal-art in kwistjoni għandhom

jiddekorru mid-data ta' din is-sentenza.

L-ispejjeż taż-żewġ istanzi għandhom jitħallsu mill-konvenuti appellanti.

Silvio Scolaro Prim Imħallef

Giannino Petticrew Pellicano Noel Grima Imħallef

Imħallef

Deputat Reġ istratur mb