Rikors Kostituzzjonali Nru: 22/2016/LSO.

EZAWRIMENT TA' RIMEDJI ORDINARJI

KUMMISSJONI DWAR IS-SERVIZZ PUBBLIKU

ART 469A TAL-KAP 12

STHARRIG GUDIZZJARJU TAL-PSC

Seduta ta' nhar it-Tlieta, 15 ta' Novembru 2016

Kawza Numru : 1 Rikors Kostituzzjonali Numru : 22/2016/LSO

Michael Stanicich Sive Stanicic (KI 709148M) vs Onor. Prim Ministru u is- Kummissjoni Servizz Pubbliku

dwar

15 ta' Novembru 2016.

Rat ir-rikors Kostituzzjonali ta' Michael Stanicich Sive Stanicic datat 17 ta' Frar 2016 fejn esponew: - Illi l-esponenti jahdem bhala 'senior foreman' taht id- dekasteru tal-Ministeru ghall-Familja u Soliderjeta` Socjali u jahdem gewwa r-Residenza Almari Hole Galea St John; Illi permezz ta' Cirkolari 2/20041 datata 14 ta' Jannar 2014 l-esponenti applika biex jippartecipa ghal sejha ta' Principal Public Cleaning (recte: Cleansing) Officer fi hdan il- Ministeru ghat-Trasport u Infrastruttura; Illi fl-4 ta' Marzu 2014, ir-rikorrenti gie mgharraf li huwa kien gie fit-tielet [3] post u ghalhekk ma kienx maghzul ghall- post li applika ghalih; Illi l-esponenti jirritjeni u ghandu provi li jindikaw li t-tqassim tal-marki bejn I-applikanti sar b'mod irregolari u abbuziv u kien ghalhekk minhabba konsiderazzjonijiet illegali li huwa ma kienx maghzul; Illi minhabba f'hekk l-esponenti ressaq ilment kontra l- intimata Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku [PSC] peress li hija dina l-Kummissjoni li finalment taghti l-parir lill-intimat Prim Ministru dwar minn ikun ser jigi maghzul; 1 Recte: 2/2014

15 ta' Novembru 2016.

tieghu biex

l-esponenti anqas biss

Illi dan l-ilment lill-PSC sar l-ewwel fi zmien l-ghaxart [10] ijiem u sussegwentement fi zmien hamest [5] ijiem kif trid il- ligi; Illi fiz-zewg okkazzjonijiet ir-rikorrenti rcieva korrispondenza li tindika li l-ilment tieghu ma kienx gustifikat; Illi l-agir tal-intimati u senjatament il-process quddiem il- PSC kien wiehed li jikser id-drittijiet fundamentali tal- bniedem kif sanciti fil-Kostituzzjoni ta' Malta u dana ghaliex ikun ir-rikorrenti wara issindikat anqas biss inghata smigh xieraq sabiex isostni l- inghata ilment opportunita` iressaq ix-xhieda li kellu in sostenn tal-ilment tieghu u wisq anqas kellu opportunita` jikkontrolla x-xhieda l-ohra li nstemghu quddiem il-PSC, jekk difatti instemghu xi xhieda.

Illi mis-semplici ittra li rcieva r-rikorrenti wara li ressaq l-ilment huwa inkwetanti I-mod ta' kif tmexxew il- proceduri li skatta r-rikorrenti; Illi kif ser jirrizulta waqt is-smigh tal-provi f' dana l-umli rikors l-esponenti ma nghata ebda opportunita` biex jippartecipa effettivament fit-process mizmum mill-PSC u ghalhekk hawn gie vjolat principju tad-dritt naturali wkoll ta' audi alteram parte in kwantu r-rikorrenti ma kellu ebda opportunita` jiddefendi il-kaz tieghu; Illi bl-agir taghhom l-intimati kisru d-dispozizjoni tal-artikolu 39[2] tal-Kostituzjoni ta' Malta kif riflessa f'Artikolu 6 tal- Konvenzjoni Ewropea ghad-Drittijiet tal-Bniedem billi ma provdewx 'a fair trial' lill-esponenti;

15 ta' Novembru 2016.

Illi interpellati sabiex jirregolarizzaw il-pozizjoni taghhom b'ittra ufficjali datata 3 ta' Frar 2016, l-intimati baqghu inadempjenti u ghalhekk kellhom isiru dawn il-proceduri; Jghidu ghalhekk l-intimati ghaliex ma ghandhiex dina l- Onor. Qorti jghogobha:- 1.

Tiddikjara li bl-agir taghhom l-intimati kisru d- dispozizzjoni tal-artikolu 39[2] tal-Kostituzjoni ta' Malta kif rifless fl-artikolu 6 tal-Konvenzjoni Ewropea ghad-Drittijiet tal-Bniedem u dana meta gie vjolat u mhux rispettat principju ta' dritt naturali billi r-rikorenti ma nghatax smigh xieraq quddiem l-intimati ghaliex anqas thalla jippartecipa fil-process li skatta u talab li jsir huwa stess; 2.

Tordna li l-process quddiem il-Kummissjoni dwar is- Servizz Pubbliku in kwistjoni jerga' jsir b'mod korrett u fih jithalla jippartecipa r-rikorrenti b'rispett lejn id-dettami tad- Drittijiet tal-Bniedem kif protetti fil-Kostituzjoni ta' Malta; 3.

Rat li dan ir-rikors gie appuntat ghas-seduta tas-17 ta' Marzu 2016.

Rat ir-risposta tal-Prim Ministru u tal-Kummissjoni dwar is- Servizz Pubbliku datata 10 ta' Marzu 2016 a fol 5 tal- process fejn esponew:

15 ta' Novembru 2016.

jiehu konjizzjoni ulterjuri

Illi in linea preliminari l-esponenti jirrilevaw li in kwantu l-lanjanza tar-rikorrent hija ppernjata fuq l-allegat ksur ta' principji ta' gustizzja naturali, huwa kellu mezzi xierqa ta' rimedju ghall-ksur allegat a tenur tal-artikolu 469 A tal- Kodici tal-Organizzazzjoni u Procedura Civili (Kap. 12 tal- Ligijiet ta' Malta).

Kif se jirrizulta mill-gbir tal-provi, ir- rikorrent originarjament ressaq l-ilment tieghu quddiem it- Tribunal ta' Revizjoni Amministrattiva li b'sentenza moghtija fit-2 ta' Frar 2016 iddecieda li m'ghandux il-kompetenza li jirrevedi atti amministrattivi li jistghu jigu riveduti skont l- artikolu 469A tal-imsemmi Kap. 12 u ghaldaqstant astjena ta' Michael milli Lawrence Stanicich Sive Stanicic.

Bir-rispett dovut, il-proceduri straordinarji kostituzzjonali odjerni ma jistghux iservu biex, kif qieghed jittenta jaghmel ir-rikorrent, jirrimedjaw ghan-nuqqas tieghu li jutilizza a tempo debito r-rimedji 'ordinarji' disponibbli ghalih.

Hija ghaldaqstant l-umli fehma tal-esponenti li din l- Onorabbli Qorti ghandha tirrifjuta li tezercita s-setghet taghha skont il-proviso tal-Artikolu 46(2) tal-Kostituzzjoni ta' Malta u tal-proviso ta' l-Artikolu 4(2) tal-Kap.

319; Illi dejjem in linea preliminari u minghajr pregudizzju 2. ghas-suespost, I-Onorevoli Prim' Ministru mhux legittimu kontradittur f'dawn il-proceduri; 3.

Illi subordinatament u minghajr pregudizzju ghas- suepost, I-allegazzjonijiet u t-talbiet tar-rikorrent kif dedotti fir-rikors in risposta huma Ikoll infondati fil-fatt u fid-dritt stante li mhux minnu li gew u/jew qed jigu lezi d-drittijiet fundamentali tieghu kif allegat minnu u dan ghar-ragunijiet

15 ta' Novembru 2016.

Rikors Kostituzzjonali Nru: 22/2016/LSO.

segwenti li qeghdin hawn jigu elenkati minghajr pregudizzju ghal xulxin: Illi fl-ewwel lok, l-esponenti jisfqu li l-artikolu 39(2) tal- 4.

Kostituzzjoni ta Malta kif ukoll l-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni Ewropea ghad-Drittijiet tal-Bniedem invokati mir-rikorrent huma inapplikabbli fic-cirkostanzi odjerni stante li d-dritt pretiz mir-rikorrent ma jista' bl-ebda mod jigi meqjus dritt jew obbligu civili a tenur tal-imsemmija dispozizzjonijiet; Illi bla hsara ghall-premess, l-esponenti jirrespingu 5. kull allegazzjoni Ii 'bl-agir taghhom l-intimati kisru d-

dispozizzjoni tal-artikolu 39(2) tal-Kostituzzjoni ta' Malta kif riflessa fl-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni Ewropea ghad-Drittijiet tal-Bniedem billi ma provdewx 'fair trial' lir-rikorrent kif allegat minnu; Illi huwa risaput illi "natural justice does not generally 6. demand orality"' izda biss id-dritt ta' persuna li tressaq il- kaz taghha; 7. inghata opportunita` ir-rikorrent shiha jressaq il-kaz tieghu.

Izda wara l-investigazzjonijiet taghha, fid-19 ta' Mejju 2014 il-Kummissjoni intimata infurmat lir-rikorrent Borg li ma rrizultax li kien hemm ragunijiet validi li jiggustifikaw l-ilment tieghu.

Madanakollu huwa rega' inghata c-cans jirreplika ghad-decizjoni tal- Kummissjoni tad-19 ta' Mejju 2014 f' hamest ijiem tax- xoghol f'kaz li huwa kien tal-fehma li hemm fatti materjali li huma marbutin mal-punti diga` mressqa minnu li jistghu taghha. jwasslu biex

Illi effettivament

il-Kummissjoni

id-decizjon

15 ta' Novembru 2016.

Permezz ta' e-mail datata 20 ta' Mejju 2014 ir-rikorrent lill-intimata odjern Kummissjoni l- I-pozizzjoni Kummissjoni regghet qieset bir-reqqa I-ilment tar-rikorrent odjern, sabet li l-Bord tal-Ghazla mexa b'mod gust u bl- istess kejl mal-kandidati kollha fil-process tal-ghazla u li l- marki gew allokati abbazi tal-kwalifici, l-gharfien u l- esperjenza tal-individwu, wara li kull kandidat gie mistoqsi l-istess sett ta' mistoqsijiet u ghadaqstant ikkonfermat il- konkluzjoni preliminari taghha tad-19 ta' Mejju 2014 fis- sens li ma kienx hemm ragunijiet validi li jiggustifikaw bidla fir-rizultat; 8.

Illi bir-rispett dovut, huwa manifest li l-uniku ghan tar- rikorrent permezz kostituzzjonali huwa li jittenta jhassar jew 'jappella' mid- decizjoni tal-intimata Kummissjoni; 9.

Illi jsegwi ghalhekk li kull allegat ksur tal-artikolu 39(2) tal-Kostituzzjoni ta' Matla u tal-artikolu 6 tal-Konvenzjoni infondat u Ewropea ghad-Drittijiet nsostenibbli; 10.

Illi dejjem minghajr pregudizzju ghas-suespost, ma hemm l-ebda lok ghal rimedju kif mitlub mir-rikorrenti; Salv eccezzjonijiet ulterjuri; Ghaldaqstant u in vista tas-suespost, l-esponenti jitolbu bir- rispett li din I-Onorabbli Qorti joghgobha tichad it-talbiet kollha tar-rikorrent, bl-ispejjez kontra tieghu.

ta' dawn

il-proceduri straordinarji

15 ta' Novembru 2016.

Rat il-verbal tas-seduta tal-Hamis, 17 ta' Marzu 2016 fejn meta ssejhet il-kawza dehret Dr Sarah Dimech ghall- intimati, u r-rapprezentanta tal-Public Service Commission Josianne Stanicich Sive Stanicic Khedhri.

Deher ir-rikorrent mhux assistit.

Fuq talba tal-intimati, il-Qorti ordnat l-allegazzjoni tal-atti tal-proceduri li sehhew quddiem it-Tribunal ta' Revizjoni Amministrattiva (Mag.

Nru. 51/2014 u minn din is-sentenza ma sarx appell.

Il-Qorti ordnat l- inverzjoni tal-provi fuq l-ewwel eccezzjoni preliminari u halliet il-kawza ghall-provi tal-istess intimati permezz ta' affidavits u provi dokumentarji fuq din l-ewwel eccezzjoni ghas-26 ta' April 2016 fid-9:30a.m.

Il-kawza giet posposta.

Meta rega' ssejjah ir-rikors deher Dr Edward Verzin ghar- rikorrent prezenti li ha konjizzjoni ta' dan il-verbal.

Dehret ukoll ir-rapprezentanta tal-PSC.

Ir-rikors gie differit ghas-26 ta' April 2016 fid-9:30a.m.

Rat il-verbal tas-seduta tal- Hamis, 14 ta' Lulju 2016 fejn meta ssejjah ir-rikors deher ir- rikorrent assistit minn Dr Edward Verzin.

Xehed bil-gurament tieghu Joseph Houghton, is-sistema eletronika.

Dr Dimech rrilevat li l-ewwel l-kawza eccezzjoni u ghalhekk m'ghandhomx jinstemghu provi fuq il-mertu f' dan li huwa m'ghandux provi xi jressaq fuq l-ewwel eccezzjoni mghotija salv ghall-argumentazzjoni legali.

Ix-xhieda ngunti ghas- seduta tallum: David Cutajar Vassallo, Dione Hennah u Dr Josianne Stanicich Sive Stanicic Khedhri prezenti fl-Awla, gew infurmati li x-xhieda

thalliet ghall-provi

fuq

fuq

15 ta' Novembru 2016.

Rikors Kostituzzjonali Nru: 22/2016/LSO.

ir-rikorrent baqa' ma pprezentax nota

taghhom mhix rikjesta llum minhabba dan ivverbalizzat u huma gew ezenorati milli jixhdu f'din is-seduta.

Il-Qorti awtorizzat IiIl-partijiet, ghandhom jibdew l-intimati, sabiex iressqu noti fuq l-ewwel eccezzjoni, sal-15 ta' Settembru 2016, u r-rikorrent ghandu sal-15 ta' Ottubru 2016 ghan- nota responsiva.

Ir-rikors gie differit ghas-sentenza fuq l- ewwel (1) eccezzjoni preliminari ghall-15 ta' Novembru 2106 fid-9:30a.m.

Rat in-nota ta' l-intimati a tenur tad-digriet tal-Qorti tal-14 ta' Lulju 2016.

Rat li minkejja dak ivverbalizzat fis-seduta tal-14 ta' Lulju 2016 ta' sottomissjonijiet.

Hadet konjizzjoni tal-provi prodotti.

Illi din hija sentenza in parte fuq l-ewwel eccezzjoni sollevata mill-intimati fejn stiednu lil din il-Qorti fit-termini tal-artikolu 46(2) tal-Kostituzzjoni u l-artikolu 4(2) tal- tezercita s-setghet tiddeklina Konvenzjoni sabiex kostituzzjonali taghha f'din il-kawza.

Illi bir-rikors tieghu, ir-rikorrent qed jilmenta li sofra lezjoni fid-drittijiet fondamentali tieghu fit-termini tal-Artikolu 39(2) tal-Kostituzzjoni ta' Malta, aktar 'il quddiem imsejjah "Il- Kostituzzjoni" u tal-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni Ewropea

KONSIDERAZZJONIJIET

15 ta' Novembru 2016.

ghall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem - Kap. 319 tal-Ligijiet ta' Malta, 'il quddiem imsejjah "Il-Konvenzjoni" minhabba li ma nghatax smigh xieraq fi proceduri li istitwixxa quddiem il-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku (il-quddiem imsejjah il-Kummissjoni).

Qed jitlob ukoll li din il-Qorti tordna li l-process quddiem il-Kummissjoni jerga' isir b'mod korrett fejn jithalla jippartecipa fihom.

Illi l-Intimat oppona ghat-talbiet, preliminarjament billi r- rikorrent ghadu ma ezawriex ir-rimedji ordinarji, li l-Prim Ministru mhuwiex il-legittimu kontradittur, u sussidjarjament fil-mertu, billi d-dritt vantat m'huwiex dritt jew obbligu civili fit-termini preskritti fl-artikoli kostituzzjonali u konvenzjonali ccitati mir-rikorrent dawn mhumiex applikabbli ghall-kaz tieghu.

Inoltre fis-sustanza, rrespingew l-allegazzjonijiet bhala infondati fattwalment u fid-dritt.

Fatti u Provi Illi ghal dak li hu rilevanti ghal din is-sentenza, jirrizulta mill- atti li r-rikorrent jahdem bhala senior foreman fl-Isptar San Vincenz de Paule.

Fis-sena 2014 applika ghall-post ta' Principal Public Cleansing Officer fi hdan il-Ministeru ghat- Trasport u Infrastruttura izda ma ntghazilx.

Hu ressaq ilment mal-Public Service Commission dwar l-ghazla finali tal-Bord tas-selezzjoni, izda l-Kummissjoni rrifjutat it-talba tieghu ghar-revizjoni tar-rizultanzi u dan minghajr lanqas biss inghata smigh quddiem il-Kummissjoni.

Konsegwentement fit-23 ta' Gunju 2014 pprezenta rikors ta' Revizjoni Amministrattiva (Rik quddiem

15 ta' Novembru 2016.

51/14/CG fl-ismijiet Michael Lawrence Stanicich Sive Stanicic v Direttur

Infrastruttura u Generali b'Digriet tas-6 ta' Marzu 2015 gie kjamat in kawza l- Onorevoli Prim Ministru) fejn talab li jigi sindakat id- decizjoni ta' hatra u jinghata rimedju a tenur tal-artikolu 15 tal-Kap 490 tal-Ligijiet ta' Malta fis-sens li l-ghazla ta' xoghol ta' Cleansing Officer skont ic-cirkolari 2/2014 datata l-14 ta' Jannar 2014 terga' ssir mill-gdid u l-marki jinghataw kif l-applikanti jkun haqqhom.

Illi b'sentenza tat-2 ta' Frar 2016 gie deciz mit-Tribunal li ma kellux il-kompetenza rationae materiae biex jiddeciedi t- talbiet tar-rikorrent u konsegwentement astjena mill-kaz.

Ma kienx hemm appell minn din is-sentenza.

Ir-rikorrent xehed permezz ta' affidavit a fol 23, fejn spjega il-fatti kif esposti fir-rikors promotur.

Qal li fis-sena 2014 applika ghall-post ta' Principal Public Cleansing Officer bis- sejha MTI-HR 2-2014 taht id-dekasteru tal-Ministru tat- Trasport u Infrastruttura.

Sarlu l-interview u gie fil-hames post ghal dak li kellu x'jaqsam maz-zoni turistici u fit-tielet post kwantu ghall-qasam tat-trasport.

Hu deherlu li kien hemm abbuzi fil-process tal-ghazla u ressaq ilment ufficjali f'dan is-sens mal-PSC (Dok MB2).

L-ilment tieghu gie rifjutat izda inghata l-opportunita' li jerga' jressaq l-ilment tieghu entro terminu prefiss.

Madanakollu l-ilment tieghu rega' gie respint.

F'ebda hin ma nghata smigh viva voce quddiem il-Kummissjoni fejn seta' jressaq xhieda u provi biex jirribatti l-konkluzjonijiet milhuqa mill-Kummissjoni li gew imfissra fl-ewwel ittra ta' rifjut.

15 ta' Novembru 2016.

Rikors Kostituzzjonali Nru: 22/2016/LSO.

L-eccezzjoni dwar in-Nuqqas ta' Ezawriment ta' Rimedji Ordinarji Illi fis-sustanza l-intimati eccipew li "in kwantu l-lanjanza

tar-rikorrent hija ppernjata fuq l-allegat ksur ta' principji ta' gustizzja naturali, huwa kellu mezzi xierqa ta' rimedju ghall- ksur allegat a tenur tal-artikolu 469 A tal-Kodici tal- Organizzazzjoni u Procedura Civili (Kap. 12 tal-Ligijiet ta'

Illi b'din l-eccezzjoni l-intimati qed jistiednu lil din il-Qorti biex tiddeklina milli tezercita l-gurisdizzjoni kostituzzjonali taghha a tenur tal-Artikolu 4(2) tal-Kap 319 u tal-artikolu 46(2) tal-Kostituzzjoni ta' Malta.

Il-proviso ghall-artikolu 46(2) tal-Kostituzzjoni ta' Malta jgħid eżattament hekk: "Iżda l-Qorti tista' jekk tqis li jkun desiderabbli li hekk

tagħmel, tirrifjuta li teżerċita s-setgħat tagħha skont dan is- sub-artikolu f'kull każ meta tkun sodisfatta li meżżi xierqa ta' rimedju għal ksur allegat huma jew kienu disponibbli favur dik il-persuna skont xi liġi oħra" (Hekk ukoll f'dan is- sens l-Artikolu 4(2) tal-Kapitolu 319).

Hu pacifiku li l-akkoljiment o meno ta' eccezzjoni ibbazata fuq dan il-proviso jew addirittura l-applikazzjoni ex officio tal-proviso hu fid-diskrezzjoni ta' din il-Qorti.

Din id- diskrezzjoni ghandha tigi uzata bi prudenza biex, min- naha l-wahda l-Prim'Awla kif ukoll il-Qorti Kostituzzjonali ma jigux inondati b'kawzi li jistghu jigu determinati mill-Qrati

15 ta' Novembru 2016.

fil-kompetenza ordinarja taghhom, u min-naha l-ohra, c- citaddin ma jigix ipprivat mir-rimedji li hu ghandu dritt ghalihom taht il-Kostituzzjoni jew taht il-Kap.319 tal-Ligijiet ta' Malta.

Illi din l-eccezzjoni tesprimi s-salvagwardja procedurali li qabel ma wiehed jintavola kawza kostituzzjonali ghandu jezawrixxi kull rimedju civili possibbli u hija intiza biex thalli il-kawzi verament r-rimedju kostituzzjonali ghal dawk meritevoli ta' din il-procedura specjali.

Illi izda d-diskrezzjoni li l-Qorti tagħżel li tieħu fis-sens jekk twettaqx jew le s-setgħat tagħha kostituzzjonali biex tisma' kawża għandha tiġi eżerċitata b'mod li fejn jidher li hemm jew sejjer ikun hemm ksur serju ta' drittijiet fondamentali, l- Qorti xxaqleb lejn it-twettiq ta' dawk is-setgħat; 2 Illi kif inghad ghadd ta` drabi, l-ezistenza ta` rimedju iehor lill-parti jedd fondamentali taht il-Kostituzzjoni jew taht il-Konvenzjoni ghandha tirrizulta lill-Qorti bhala stat ta` fatt attwali u oggettiv.

Kemm hu hekk, huwa biss meta jew jekk jirrizulta lill-Qorti bhala fatt li (kien) jezisti rimedju iehor effettiv lir- rikorrent li l-Qorti tista` tiddelibera jekk ghandhiex twarrab milli tezercita s-setghat taghha li tisma` l-ilment imressaq quddiemha.

F`kaz li ma jirrizultax li kien hemm rimedju iehor xieraq, il-Qorti trid tiehu konjizzjoni tal-ilment, u f`kaz li kien hemm rimedju iehor, il-Qorti xorta wahda jibqaghlha s-setgha li tiddeciedi li ma ccediex l-ezercizzju tas-setgha taghha.

tressaq azzjoni

14.5.2004 fil-kawża fl-ismijiet David Tabone Hall vs Awtorita' Dwar it-Trasport Pubbliku

15 ta' Novembru 2016.

tal-Qorti Il-qorti Kostituzzjonali moghtija fis-7 ta' Marzu, 1994 fil-kawza fl- ismijiet Dr. Mario Toutoungi v. Joseph Apps nomine, fejn mir-rassenja tas-sentenzi hemm citati nisslet is-segwenti linji gurisprudenzjali in materja:

ghas-sentenza

"(a) Meta huwa car li hemm mezzi ordinarji disponibbli li qed ghar-rikorrent biex jillamenta, bhala principju generali dawn ghandhom jigu adoperati, u r-rikors ghall-organi gudizzjarji ta' natura kostituzzjonali ghandu jsir wara li l-ordinarji jigu ezawriti jew meta ma humiex disponibbli. (b) Din il-Qorti Kostituzzjonali sakemm ma jirrizultawx ragunijiet serji u gravi ta' illegalita` jew ta' gustizzja jew ta' zball manifest, ma ta' diskrezzjonalita` ta' l-ewwel Qorti konferit mill-Artikolu 46 (2) tal-Kostituzzjoni. (c)Kull kaz ghandu l-fattispecie partikolari tieghu. (d)Meta r-rikorrent ma jkunx ghamel uzu minn rimedju li setgha kellu, dan ma jfissirx li l-Qorti ghandha tikkonsidra li m'ghandiex tezercita l-gurisdizzjoni taghha jekk, dak il- possibli rimedju ma kienx pero` se jirrimedja hlief in parti l- lanjanzi tar-rikorrent (e)Meta r-rikorrent ma jkunx ezawrixxa r-rimedji ordinarji, jekk pero' dan in-nuqqas ikun ikkontribwixxa ghalih l-operat

l-ezercizzju

15 ta' Novembru 2016.

fuqha dik

id-diskrezzjoni ghandha

ta' haddiehor, allura ma jkunx desiderabbli li l-Qorti tieqaf u ma tipprocedix bit-trattazzjoni tal-kaz. (f)Meta l-ewwel Qorti tezercita d-diskrezzjoni taghha u tieqaf mit-trattazzjoni minghajr ma tezamina l-materja tigi necessarja ezercitata, il-Qorti tat-tieni grad ghandha twarrab dik id- diskrezzjoni."

Illi kif gie ribadit fis-sentenza tat-30 ta' Ġunju 2005, fl- ismijiet Tretyak v. Direttur taċ-Ċittadinanza u Expatriate Affairs3 konfermata mill-Qorti Kostituzzjonali fis-16 ta' Jannar 2006 gie ribadit :- "Illi meta jissemma li jkun hemm rimedju ieħor xieraq, irid

jindirizza

jintwera li dan ikun rimedju aċċessibbli, xieraq, effettiv u adegwat biex ta' ksur l-ksur lamentat4.

M'hemmx għalfejn li, biex jitqies bħala effettiv, ir- rimedju jintwera bħala wieħed li ser jagħti lir-rikorrent suċċess garantit, biżżejjed li jintwera li jkun wieħed li jista' jiġi segwit b'mod prattiku, effettiv u effikaċi5.

L-eżistenza li tassew ikun (jew kien) hemm rimedju alternattiv xieraq trid tal-prova biex tintwera mill-intimat jikkonvinċi lil din il-Qorti biex tagħżel li ma teżerċitax is- setgħat tagħha biex tisma' l-kawża."

Illi hija l-parti li qed tallega li ma gewx ezawriti r-rimedji ordinarji li jistghu jkunu disponibbli ghaliha li ghandha l-

jaqa'

fuqu

l-piż

5.4.1991 fil-kawża fl-ismijiet Vella vs Kummissarju tal-Pulizija et (Kollez.

9.3.1996 fil-kawża fl-ismijiet Clifton Stanicich Sive Stanicic v Kummissarju tal-Pulizija (mhix pubblikata)

15 ta' Novembru 2016.

Rikors Kostituzzjonali Nru: 22/2016/LSO.

oneru li tissodisfa lill-qorti li r-rimedju indirizzat kien wiehed fil-prattika.

L-intimat effettiv kemm issottometta li f'dan il-kaz ir-rikorrent ghandu disponibbli ghalih r-rimedju previst bl-artikolu 469A tal-Kap 12 tal- Ligijiet ta' Malta.

Dan l-artikolu jiddisponi dwar rimedju ta' stharrig tal-validita' ta' għemil amministrattiv mill-Qrati ordinarji li ghandhom il- gurisdizzjoni li jiddikjaraw tali għemil null, invalidu jew mingħajr effett u dan biss:

"(a) meta l-għemil amministrattiv jikser il-Kostituzzjoni; (b) meta l-għemil amministrattiv ikun ultra vires għal xi raġuni minn dawn li ġejjin: (i) meta dak l-għemil jitwettaq minn awtorità pubblika li ma tkunx awtorizzata sabiex twettqu; Jew (ii) meta l-awtorità pubblika tkun naqset milli tosserva l- jew ħtiġiet proċedurali prinċipji mandatorji fid- tal-għemil amministrattiv deliberazzjonijiet ta' qabel dwar dak l-għemil; jew (iii) meta l-għemil amministrattiv jikkostitwixxi abbuż tas- setgħa tal-awtorità pubblika billi dan isir għal għanijiet mhux xierqa jew jissejjes fuq konsiderazzjonijiet mhux rilevanti;

tal-ġustizzja naturali

15 ta' Novembru 2016.

(iv) meta l-għemil amministrattiv ikun imur mod ieħor kontra l-liġi."

(Art.469A(1) tal-Kap.12)."

"għemil imbaghad L-artikolu 469A amministrattiv" : " il-ħruġ ta' kull ordni, liċenza, permess,

warrant, deċiżjoni jew ir-rifjut għal talba ta' xi persuna li jsir minn awtorità pubblika, iżda ma tinkludix xi ħaġa li ssir bl- għan ta' organizzazzjoni jew amministrazzjoni interna fl- istess awtorità"; u "awtorità pubblika" tfisser "il-Gvern ta'

l-provi

jirribatti

il-Ministeri u dipartimenti

Malta, magħdudin tiegħu, awtoritajiet lokali u kull korp magħqud kostitwit permezz ta' liġi."

Ikkonsidrat li fil-kaz in ezami r-rikorrent qed jimpunja d- decizjoni tal-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku fejn cahhdet l-ilment tieghu minghajr ma nghatalu l-opportunita' li jinstema' oralment quddiem il-Kummissjoni u li jressaq ix- l- tieghu sabiex xhieda u tieghu. konkluzjonijiet milhuqa mill-Kummissjoni Skont il- rikorrent, Kummissjoni kien leziv tal-principji ta' dritt naturali tal-audi alteram partem in kwantu ma nghatax l-opportunita' li jiddefendi l-kaz tieghu u jippartecipa fil-process quddiem il- Kummissjoni.

Illi ma hemmx dubbju li l-ilment tar-rikorrent jinkwadra fl- azzjoni gudizzjarja regolata bl-artikolu 469A tal-Kap 12 partikolarment is-subartikoli 469A(1) (b)(ii).

Illi izda, ghal dak li jirrigwarda l-artikolu 469A(1)(b), inkluz ghalhekk, is-subinciz (ii), ghandu jinghad li l-legislatur

il-process kollu quddiem

fil-kaz

15 ta' Novembru 2016.

jimponi ta' sitt xhur ghall-azzjoni gudizzjarja, liema terminu jiddekorri minn meta min ikollu interess isir jaf jew seta' jsir jaf, skont liema jiġi l-ewwel, b'dak l-għemil amministrattiv.(Art 469A(3)tal-Kap 12).

Illi huwa llum il-ġurnata stabbilit, li ż-żmien ta' sitt xhur imsemmi fl-artikolu 469A(3) tal-Kap 12 huwa wieħed ta' dekadenza6.

Dan ifisser li tali terminu ma jiġix interrott jew sospiż bħalma jiġri fil-każ ta' terminu ta' preskrizzjoni.

Fi kliem ieħor, l-atti ġudizzjarji li normalment jitqiesu bħala tajbin biex jinterrompu ż-żmien preskrittiv, jew il-fatt li jkunu għaddejjin diskussjonijiet bejn il-partijiet wara li jkun sar l- għemil amministrattiv ma jservu xejn biex iżommu l- mogħdija tas-sitt xhur li ssemmi l-liġi.

L-Ewwel Konsiderazzjoni Illi ma hemmx dubbju li fil-kaz odjern dan it-terminu skada u ghalhekk l-ewwel kunsiderazzjoni li din il-Qorti trid tagħmel huwa dwar l-accessibiita' tar-rimedju stante li l- istess rikorrent ma agixxiex tempestivament fit-termini tal- artikolu 469A(1)(b)(ii).

Ma hemmx dubbju li fejn seta' ittieħed rimedju abbazi ta' dan is-subartikolu, dan m'ghadux possibbli billi ż-żmien statutorju biex jintalab huwa maghluq.

Illi, fil-fehma ta' din il-qorti l-eżistenza ta' rimedju ieħor trid titqies fiż-żmien tal-allegat ksur tal-jedd fondamentali li

6 Ara fost l-oħrajn, P.A. RCP 2.2.2000 fil-kawża fl-ismijiet Gerard Cachia Castelletti vs Awtorita' tal-Ippjanar et (mhix ippubblikata); P.A. RCP 5.4.2001 (in parte) fil-kawża fl-ismijiet David Hidayathullah vs Korporazzjoni Telemalta (mhix ippubblikata) ; u App.

Ċiv.

31.5.2002 fil- kawża fl-ismijiet Ellis et noe vs Direttur tal-Kuntratti et (Kollez.

15 ta' Novembru 2016.

Rikors Kostituzzjonali Nru: 22/2016/LSO.

dwaru jitressaq l-ilment, u mhux fiż-żmien li jkun tressaq l- lment kostituzzjonali jew konvenzjonali7.

M'huwiex mogħti lil persuna l-benefiċċju li l-ewwel tħalli jgħaddi għalxejn iż- żmien li fih setgħet tieħu r-rimedju għall-ksur tal-jedd tagħha, u mbagħad tressaq ilment kostituzzjonali jew konvenzjonali dwar l-istess ksur bħallikieku l-proċedura in kostituzzjonali extremis li wieħed jista' jirrikorri għalih biex isewwi żball jew nuqqas li ma messux twettaq qabel8.

Illi fil-qasam tal-istħarriġ tal-eżistenza ta' rimedji oħrajn xierqa, jinsab stabbilit li "With respect to the way in which

jew konvenzjonali kienet xi rimedju

Dak li jingħad dwar it-teħid tar- rimedji quddiem l-awtoritajiet nazzjonali qabel ma wieħed jista' jmexxi każ quddiem il-Qorti ta' Strasbourg10 jidher li jista', fil-qafas ġenerali, jgħodd ukoll għall-kwestjoni tat- teħid tar-rimedji "ordinarji" qabel ma wieħed jmexxi 'l quddiem bil-proċedura speċjali tal-ilment dwar ksur ta' jedd fondamentali quddiem il-Qrati nazzjonali.

9.10.2001 fil-kawża fl-ismijiet Paul Calleja vs Kummissarju tal-Pulizija et.

25.6.1999 fil-kawża fl-ismijiet Spiteri vs Chairman Awtorita' tal-Ippjanar et (Kollez.

35(1) tal-Konvenzjoni

15 ta' Novembru 2016.

It-tieni konsiderazzjoni hija fis-sens li l-ilment odjern huwa indirizzat fil-kuntest tal-proceduri mizmuma mill- Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku li hija imwaqqfa mill-Kostituzzjoni ta' Malta.

Illi kkonsidrat li l-Kostituzzjoni nfisha kkrejat il-makkinarju biex jigu regolati r-relazzjonijiet bejn l-Ezekuttiv u s-servizz pubbliku fil-Kapitolu X taghha, b'mod partikolari fit-twaqqif tal-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku.

Skont l-artikolu 115 tal-Kostituzzjoni ta' Malta jiddisponi li: "115.

Il-kwistjoni jekk –

(a) il-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku tkunx qdiet validament xi funzjoni mogħtija lilha bi jew skont din il- Kostituzzjoni; - omissis -

ma għandhiex tiġi eżaminata minn ebda qorti."

Izda dan hu marbut mal-artikolu 124(10) tal-istess Kostituzzjoni li jiddisponi:

"(10) Ebda disposizzjoni ta' din il-Kostituzzjoni illi xi persuna jew awtorità ma tkunx suġġetta għad-direzzjoni jew kontroll minn xi persuna jew awtorità oħra fl-eżerċizzju ta' xi funzjonijiet skont din il-Kostituzzjoni ma għandha tiftiehem bħala li tipprekludi qorti milli teżerċita ġurisdizzjoni dwar xi kwistjoni jekk dik il-persuna jew awtorità tkunx qdiet dawk il-funzjonijiet skont din il-Kostituzzjoni jew xi liġi oħra."

15 ta' Novembru 2016.

il-gurisprudenza

Ikkonsidrat li ghalkemm ir-rikorrent qed jilmenta minn ksur tad-dritt tieghu ghas-smigh xieraq, dan hu pernjat fuq il- principju tal-audi alteram partem li hu principju tal-gustizzja naturali li huwa sindakabbli mill-Qrati ordinarji. taghna Illi dan qed taghmel distinzjoni bejn l-kompetenza civili u l-kompetenza Kostituzzjonali fil-kuntest tal-artikolu 469A(1)(a) tal-Kap 12 fuq citat u fejn illum hu assodat li dan is-subartikolu ma japplikax ghall-allegat ksur tad-disposizzjonijiet li jirregolaw id-drittijiet u libertajiet fondamentali tal-bniedem.

Kif fuq spjegat il-kaz tallum jaqa' taht l-artikolu 469A(1)(b)(ii) u mhux is-subinciz 1(a).

Dan gie ravvizat mill-Qorti tal-Appel fil-kaz David Verzin v Prim Ministru Hon.

Edward Zidan Stepic et (deciz fis-6 ta' Settembru 2010) :

il-Kostituzzjoni', allura dan

Mhux validu, ghalhekk, l-argument illi billi subartikolu (1) tal-paragrafu (a) ta' l-Artikolu 469A tal-Kap.

12 jghid illi jista' jsir stharrig gudizzjarju 'meta l-għemil amministrattiv jikser illi għemil amministrattiv jista' jigi dikjarat null, invalidu u minghajr effett meta dak l-għemil jikser il-Kostituzzjoni inkluz b'hekk tal- anke disposizzjonijiet dwar drittijiet bniedem. fl-ismijiet Christopher Bezzina Cascino v. Direttur tad-Dipartiment ghall- Akkomodazzjoni Socjali, deciza fit-18 ta' Settembru

Il-Qorti Kostituzzjonali,

fil-kawza

2009, diga` kellha okkazzjoni tikkunsidra fil-fond il-fallacita` ta' dan l-argument u waslet ghall-konkluzjoni illi:

15 ta' Novembru 2016.

Rikors Kostituzzjonali Nru: 22/2016/LSO.

'Fi kliem iehor … … l-appellanti … … ma setghux jifthu

kawza ordinarja ghal stharrig gudizzjarju taht is-subartikolu 1(a) ta' l-Artikolu 469A tal-Kap.

12 u jallegaw ksur tad- drittijiet fundamentali taghhom protetti taht il-Kostituzzjoni, ghax dak is-subartikolu jirreferi ghal ksur tal-Kostituzzjoni minn għemil amministrattiv li (i) ma jkunx jammonta ghall- ksur, ossia allegat ksur, tad-drittijiet fundamentali kif protetti bl-Artikolu 33 sa 45 tal-istess Kostituzzjoni, u li (ii) ai termini ta' l-istess Kostituzzjoni ikun jista' jigi mistharreg mill-qrati ordinarji.

U, bl-istess argument – cioe` li wiehed ghandu jzomm il-kompetenza kostituzzjonali u l-kompetenza civili separati u distinti – il-kliem "imur mod iehor kontra l-ligi" fis- subartikolu 1(b)(iv) tal-Art.

469A jirreferi ghal kwalsiasi ligi tal-Konvenzjoni kif ad eskluzjoni inkorporati il-Qorti Kostituzzjonali.)

tad-disposizzjonijiet

fil-Kap.

ta' dik

"Il-principju kellu dejjem

l-kompetenza

ir-rikors

l-kompetenza civili kellhom

jibqghu kostituzzjonali u separati u distinti anke ghaliex taht kull kompetenza hu regolat bi proceduri appoziti b'finalita` ta' rimedju mhux dejjem identiku.

Kif gia gie rilevat f'gudikati ohra, ir-rimedju taht l-Artikolu 469A taht certi aspetti kien wiehed limitat waqt li l-Qorti Kostituzzjonali ma kellha ebda limitu fl-ghazla tar-rimedju xieraq li setghet takkorda."

(Emmanuel Morgan Busher vs Kummissarju tal-Pulizija, deciza mill-Qorti Kostituzzjonali fit-2 ta' Novembru 200111).

11 Din is-sentenza giet ikkwotata b'approvazzjoni mill-Qorti Kostituzzjonali fis-sentenza Christopher Bezzina Cascino et v. Direttur tad-Dipartiment ghall-Akkomodazzjoni Socjali et deciza fit-18 ta' Settembru 2009.

15 ta' Novembru 2016.

Ghaldaqstant fil-kaz ta' David Verzin fuq citat gie konkluz li la l-Prim Awla u lanqas dik il-Qorti m'ghandhom gurisdizzjoni li f'proceduri istitwiti abbazi tal-artikolu 469A tal-Kap 12 jindagaw jekk giex miksur d-dritt fundamentali ta' smigh xieraq kif protett mill-Kostituzzjoni u mill-Konvenzjoni Ewropea.

Illi ghalhekk jirrizulta li l-gurisdizzjoni tal-Qrati ordinarji f'kaz ta' stharrig gudizzjarju tal-għemil tal-Kummissjoni dwar is- Servizz Pubbliku huwa limitat u jeskludi stharrig abbazi ta' ksur jew allegat ksur tad-drittijiet protetti mill-artikoli 35 sa 45 tal-istess Kostituzzjoni.

Madanakollu minn rassenja tal-gurisprudenza nostrana, l- Qrati ordinarji mhumiex prekluzi milli il- Kummissjoni ta' nuqqas ta' osservanza tal-principji ta' gustizzja naturali.

Fi kliem iehor, il-fatt li f'proceduri civili ma jistghux jigu kkunsidrati u determinati kwistjonijiet ta' drittijiet fundamentali, ma jfissirx illi awtomatikament il-Qrati ordinarji huma prekluzi milli jissindikaw l-operat tal-PSC.

Il-kwistjoni tal-gurisdizzjoni tal-qrati ordinarji f'kaz ta' ilmenti kontra l-PSC gie mistharreg u deciz proprju fil-kaz ta' David Verzin ante.

Il-Qorti ta' l-Appell qalet hekk: "39.

Konsegwentement tqum il-kwistjoni jekk din il-Qorti

ghandhix gurisdizzjoni – in vista ta' dak li jippreskrivi l- ir- Artikolu 115 rakkomandazzjoni tal-PSC li jigi terminat l-impjieg ta' l-

tal-Kostituzzjoni –

jekk

15 ta' Novembru 2016.

Rikors Kostituzzjonali Nru: 22/2016/LSO.

appellat hiex wahda valida fil-ligi, tenut kont li l-procedura stabbilita fir-regolament 35 ta' l-Avviz Legali 186 ta' l-1999 ma gietx segwita."

Il-Qorti tal-Appell ikkwotat b'approvazzjoni dak deciz fil-kaz Veterinarju Dottor Frank Genuis v. Chairman tal-Public Service Commission (deciza mill-Prim Awla tal-Qorti Civili fit-12 ta' Ottubru 1976), fejn il-PSC ma segwietx il- procedura stipulata minnha stess.

Il-Qorti rriteniet li hija prekluza lill-Qrati milli jezaminaw u jiddeciedu dwar materji affidati lill-Kummissjoni taht l-artikolu 113, 114, 115 u 117 u jekk taghha qdietx validament.

Madanakollu affermat il-gurisdizzjoni tal-Qrati ordinarji sabiex jaraw "li l-formalitajiet u proceduri li

il-Kummissjoni

il-mansjonijiet

jirregolaw il-Kummissjoni u lill-Bord tad-Dixxiplina, fejn il- Kummissjoni stess hasset il-htiega li ghandha taghmel regoli, jigu osservati, u tara li kollox isir skont il-ligi..."

Altrimenti, fi kliem l-istess Qorti: "Li kieku ma kienx hekk, il-

Kummissjoni kien ikollha poter assolut li wara li tghid li tintrabat li ser issegwi certi proceduri, twarrabhom u ma tosservahomx kull meta jidhrilha, peress li l-ebda poter ma jkun jista' jissindika dan l-operat."

Inoltre kif gie ribadit minn din il-Qorti kif diversament presjeduta mill-On.

Butterfield Tonio Galton fil-kaz Dr. Joseph Kolomiyko Bonnici Griscti vs Segretarju Permanenti fil-Ministeru ghar-Rizorsi u l-Infrastruttura et. deciza fl-20 ta' Ottubru 2005:

u "Il-principji skrupolozament jigu osservati minn kull Qorti, Tribunal,

tal-gustizzja

dejjem

15 ta' Novembru 2016.

Bord jew Kummissjoni mahtura biex tiehu decizjoni fir- rigward ta' individwu, u ebda awtorita' moghnija b'dan il- poter ma tista' twarrab dawn il-principji b'immunita' (ara, per ezempju, il-kazijiet "Zammit vs Falzon", deciza mill-

Onorabbli Qorti tal-Appell (Sede Inferjuri) fl-10 ta' Marzu, 2003, "ili vs Cilia Foden noe", deciza minn din il- Qorti fl-20 ta' Mejju, 2004, "De Gaetano vs Awtorita' tal- Ippjanar" deciza minn din il-Qorti fit-30 ta' Marzu, 2005, u "A J Hili ta' Miena Ltd vs Kummisarju tat-Taxxa fuq il- (Sede Valur Mizjud", deciza minn din

il-Qorti

Kostituzzjonali) fl-14 ta' Ottubru, 2004).

Ovvjament, il- principju audi alteram partem, ma jfissirx li l-parti milquta l-opportunita' izda trid bil-fors tressaq il-kaz taghha."

27.6.2008): "Il-PSC mhux hieles minn skrutinju tal-qrati ordinarji.

Qrati taghna osservaw li l-PSC mhix insindikabbli b'mod assolut, u jekk jigi allegat li l-PSC ma segwietx ir-regoli ta' procedura li hi stess tkun ghamlet ghas-smigh tal-kazi quddiema ("Cassar vs. Chairman tal-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku", eventwalment ceduta quddiem il-

Qorti Kostituzzjonali fit-13 ta' Novembru, 1985), jew jigi allegat li l-PSC agixxiet b'mod diskriminatorju ("Galea vs Chairman tal-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku",

diciza mill-Qorti Kostituzzjonali fl-20 ta' Jannar, 1985), jew li l-istess PSC agixxiet bi ksur tad-drittijiet fundamentali tal- bniedem ("Attard vs Sant'Angelo noe et", deciza mill-

15 ta' Novembru 2016.

Rikors Kostituzzjonali Nru: 22/2016/LSO.

Prim Awla tal-Qorti Civili (Sede Kostituzzjonali) fis-6 ta' Novembru, 1996), allura l-Qorti ordinarja tista' tintervjeni, tissindika u eventwalment taghti r-rimedju opportun.

Din il- Qorti zzid li anke jekk jigi allegat, fuq livell amministrattiv, li l-PSC agixxiet bi ksur tal-principji tal-gustizzja naturali jew agixxiet ultra vires il-poteri taghha, il-Qrati ordinarji jistghu u ghandhom jintervjenu.

Il-principji tal-gustizzja naturali jridu dejjem u skrupolozament jigu osservati minn kull Qorti, tiehu Tribunal, Bord decizjoni individwu, u ebda awtorita` moghnija b'dan il-poter ma tista' twarrab dawn il-principji b'impunita` (ara, per ezempju, il-kazijiet "Zammit vs Alford", deciza minn din il-Qorti (Sede Inferjuri) fl-10 ta' Marzu, 2003 u "ili vs Cilia Foden noe", deciza mill-

jew Kummissjoni mahtura biex

fir-rigward

ta'

Prim Alwa tal-Qorti Civili fl-20 ta' Mejju, 2004).

L-istess jista' jinghad f'kaz ta' allegazzjoni ta' qerq."

Din il-Qorti tikkondividi dawn l-insenjamenti.

Fil-kaz odjern, din il-Qorti hija soddisfatta li r-rikorrent kellu a disposizzjoni tieghu r-rimedju ordinarju stabbilit bl-artikolu 469A (1)(b)(ii) tal-Kap 12 tal-Ligijiet ta' Malta ukoll f'dan il- kaz fejn l-istharrig jirreferi ghall-agir tal-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku, u dan tal- gurisprudenza fuq citata.

Il-fatt li din l-azzjoni hija perenta llum mhuwiex raguni ghaliex din il-Qorti ghandha taghzel biex tezercita l-gurisdizzjoni originali taghha billi kien ir- rikorrent li halla t-terminu jiddekadi u ma hemmx ragunijiet impellenti li jwassluha biex tiddeciedi mod iehor.

15 ta' Novembru 2016.

Illi ghalhekk ghal dawn il-motivi, din il-Qorti, taqta' u tiddeciedi, billi tilqa' l-ewwel eċċezzjoni preliminari tal- intimati dwar in-nuqqas ta' teħid tar-rimedji ordinarji min- naħa tar-rikorrent, billi jirriżulta li r-rikorrent tassew naqas milli jinqeda b'rimedji ġudizzjarji disponibbli għalih, u għaldaqstant il-Qorti tilqa' l-istedina tal-intimati li tagħżel li ma twettaqx is-setgħat tagħha li tisma' l-kawża skont il- proviso tal-artikolu 46(2) tal-Kostituzzjoni u l-proviso tal- artikolu 4(2) tal-Kapitolu 319 tal-Liġijiet ta' Malta; u Teħles lill-intimati mill-osservanza tal-gudizzju, bl-ispejjeż kontra r-rikorrent.

15 ta' Novembru 2016 Josette Zammit Field Deputat Registratur 15 ta' Novembru 2016

15 ta' Novembru 2016.


TRIBUNAL GHAL TALBIET ZGHAR

Seduta tat-Tlieta 15 ta' Novembru 2016

It-Tribunal:- Ra' l-avviz tat-talba prezentat fit-13 ta' Lulju 2015 li permezz tighu l-atturi talbu illi l- konvenut jigi kkundannat ihallas is-somma ta' elfejn tmien mija u wiehed u tmenin Ewro u disgha u hamsin centezmu (€ 2881.59) rapprezentanti hlas ta' appogg meta l- konvenuti zviluppaw il-propjeta taghhom li tinsab fi Triq il-31 ta' Marzu, Burmarrad, San Pawl il-Baħar, Ghawdex, meta appoggaw mal-propjeta ta' l-atturi; dan flimkien mas-somma ta' hames mitt Ewro rapprezentanti okkupazzjoni abbuziva ta' airspace propjeta ta' l-atturi mill- konvenuti.

Dan ghal total ta' tlett elef tlett mija u wiehed u tmenin Ewro u hamsin centezmu (€ 3381.50).

Dan bl-ispejjes kollha kif mitlub fl-avviz u bl0-imghax.

Illi l-konvenuti wiegbu ghal din il-kawza billi eccepew (1) l-preskrizzjoni (ma gie citat l- ebda artikolu) (2) n-nuqqas ta' kompetenza ta' dan it-Tribunal stante illi huwa mitlub jiddeciedi dwar okkupazzjoni abbuziva da parti tal-konvenuti (3) l-konvenuti jghidu illi ma gie ezercitat l-ebda appogg (4) illi l-arja msemmija mill-atturi fit-tieni talba hija propjeta tal-konvenuti; salvi eccezzjonijiet uterjuri.

Ra' r-rapport tal-perit minnu nominat u sema lill-istess perit seduta stante.

Ra' l-atti kollha u d-dokumenti kollha esebiti.

Sema x-xhieda bil-gurament u ra' t-traskrizzjonijiet ta' l-istess xhieda.

Ra' d-digrieti kollha tieghu.

Ikkunsidra.

Illi l-ewwel eccezzjoni li trid tigi trattata hija dik tan-nuqqas ta' kompetenza ta' dan it- Tribunal stante illi jekk din tirnexxi kull indagni fil-mertu tkun inutli.

L-Artikolu 3(2) ta' l-Att ta' l-1995 li holoq it-Tribunal ghal Talbiet Zghar jippreciza li t- Tribunal hu vestit bil-gurisdizzjoni "biex jisma' u jaqta' biss it-talbiet kollha ta' flus ta' ammont ta' mhux iżjed minn ħamest elef euro (€5,000)".

Jipprovdi, mbaghad, fis-subparagrafu (5) tal-istess Artikolu 3 ghal dawk il-kwestjonijiet li jesorbitaw mill-gurisdizzjoni tat-Tribunal fosthom kawzi li jitrattaw kwistjonijiet ta' propjeta ta' beni immobbli.

Imkien l-Att precitat ma jirrestringi l-gurisdizzjoni tat-Tribunal ma' kumplikazzjonijiet o meno tal-meritu tal-kaz specifiku.

U allura la dan ma jinghadx espressament fl-Att, il- vera intenzjoni tal-legislatur ma tistax hlief tigi ricerkata mil-ligi nnifisha.

Hu minnu li fil-kumpless tieghu l-Att V ta' l-1995 jipprovdi certament ghall-proceduri spediti u sommarji (Art 9(2)(a), snelliti minn regoli sagramentali ta' procedura.

Madanakollu, il-kwestjoni dwar jekk il-materja hijiex wahda ta' licenzjament jew ta' abbandun hi wahda ta' provi u tal-apprezzament dwarhom.

Kwestjoni bhal din ma tistax tahrab la l-attenzjoni u wisq anqas il-gurisdizzjoni tat-Tribunal adit biex jindaga dwarha.

Jekk kull meta tinsorgi materja ta' din ix-xorta l-Gudikatur jaqa' fuq l-iskappatoja ta' kemm hu innifsu jqis il-materja ta' natura kumplikata biex b'hekk jiddeklina milli jitrattaha u jiggudikaha jkun tabilhaqq, fil-fehma ta' dan it-Tribunal, qieghed b'mod semplicistiku jabdika mid-doveri tieghu, jekk mhux ukoll jistultifika l-istess ligi li kkrejat it-Tribunal specjali.

Tali affermazzjonijiet leggeri jew pronunzjamenti spiccjattivi la ghandhom jigu konsentiti u wisq anqas lodati jew segwiti.

Ghalhekk kien misthoqq illi dan it-Tribunal jidhol fid-dettal u jisma l-provi relattivi ghal dan il-kaz.

JIrrizulta fil-fatt mill-provi illi l-kwistjoni hija doppja wahda dik li l-atturi isejhula kumpens ghal appogg u l-ohra hlas ghal okkupazzjoni ta' art abbuziva.

Mill-provi jirrizulta li l-kwistjoni ma hijiex ta' appogg izda dwar jekk l-konvenut kellux dritt iqabbad bejt fil-hxuna tal-kantun kollha kemm hi u jekk iva hemmx lok ghal kumpens.

Il-kwistjoni l-ohra hija kontestazzjoni dwar il-propjeta ta' l-arja.

Din l-ahhar kwistjoni tohrog mill-kompetenza tat-Tribunal b'ispozizzjoni espressa tal-ligi u cioe is- sub inciz 5 ta' l-artikolu 3 tal-Kap 380.

Fl-eccezzjonijiet tieghu l-konvenut jikkontesta l- propjeta.

Hawn jinghad illi l-kompetenza ma tiddependiex bilfors u unikament mit-talba tal-attur imma tista' tiddependi wkoll, fejn ikun il-kaz, mill-eccezzjoni tal-konvenut.

Jista' jkun ghalhekk illi l-azzjoni ghalkemm inizjalment tkun ta' kompetenza tat-Tribunal, din ma tibqghax hekk meta vizwalizzata mill-perspettiva ta' l-eccezzjoni.

U jekk l- eccezzjoni tkun qed tikkontesta d-dritt tal-propjeta dan zgur jirrendi lit-Tribunal inkompetenti.

Dan jista' jigri billi t-Tribunal necessarjament jigi, bhala konsegwenza tal- eccezzjoni u bhala parti mill-process, mitlub biex jiggudika t-talba quddiemu fuq konsiderazzjonijiet li mill-indoli taghhom jeccedu l-kompetenza tieghu.

Il-kwistjoni titratta minn determinazzjoni ta' jekk l-agir tal-konvenut hux lecitu u jekk fl-affermattiv kif ser jigi likwidat il-kumpens.

Il-kumpens ma huwiex wiehed illi jrid jigi likwidat bhal kumpens ta' appogg normali izda huwa da liquidarsi skond kriterji li jridu jigu stabbiliti.

Dan johrog mill-kompetenza ta' dan it-Tribunal.

Minhabba li dwar it-tieni parti tat-talba l-inkompetenza qed tohrog ukoll minn l- eccezzjoni tal-konvenuti huma ghandhom ibghat parti minn l-ispejjes.

Ghaldaqstant dan it-Tribunal jaqta u jiddeciedi din il-kawza billi jilqa' t-tieni eccezzjoni tal-konvenuti, jiddikjara ruhhu inkompetenti sabiex jiddeciedi t-talbiet attrici u jastjeni minn li jiehu konjizzjoni ulterjuri tal-kaz.

L-ispejjes jithallsu kawnti ghal 5/6, minn l-atturi u 1/6 mill-konvenuti.

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


Qorti tal-Magistrati (Ghawdex) Inferjuri Magistrat Dr Joanne Karamatskos Attard Sciortino B.A., Mag.

Illum it-Tlieta, 15 ta' Novembru, 2016 Avviz Numru:- 31/2009JVC

Il-Qorti; Rat l-avviz li permezz tieghu l-attur talab:- Li l-konvenut jigi kkundannat ihallas is-somma ta' hamest elef sitt mija u wiehed u hamsin Ewro u wiehed u ghoxrin centezmu (€5,651.21) rapprezentanti ammont dovut lill-attur bhala hlas ta' xoghol u materjal illi huwa ghamel fl-appartamenti numri 1, 2, 3, 5, 6 u 7 u l-partijiet komuni formanti parti minn blokka bl-isem Padre Pio Court fi Triq Esperanto, Is-Swatar, Birkirkara, Malta, liema xoghol sar mill-attur fuq inkarigu tal- konvenut u dan kif jigi dettaljament ippruvat permezz ta' dokumenti matul it-trattazzjoni tal-kawza.

Bl-ispejjez inkluzi dawk tal-ittra ufficcjali numru 769/2009 datata 12 ta' Novembru 2009 bl-imghaxijiet kontra l-konvenut li minn issa huwa ngunt ghas-subizzjoni.

Rat ir-risposta tal-intimat li eccepixxa:

Illi in linea preliminari t-talba tar-rikorrent hija preskritta u dan ai

termini ta' l-Artikolu 2148(a) tal-Kap.

16 tal-Ligijiet ta' Malta;

Illi, minghajr pregudizzju ghas-suespost l-intimat ma hux il- legittimu kontradittur fil-kawza odjerna stante illi l-imsemmija appartamenti ma jappartjenux lilu;

Illi, minghajr pregudizzju ghas-suespost, kif jammetti hu stess fir- rendikont prezentat minnu stess, ir-rikorrent diga' thallas l- ammont dovut lilu, ghax-xoghol esegwit minnu, mill-kumpanija Island Farmhouses Ltd, proprjetarju ta' uhud mill-imsemmija appartamenti, u l-ahhar pagament kien wiehed finali;

Illi, minghajr pregudizzju ghas-suespost,

ir-rikorrent qed jippretendi minghand l-intimat hlasijiet li gew esegwiti fil- proprjeta' ta' terzi u dan kif jidher mill-istess rendikont prezentat minnu stess;

Illi r-rikorrent qed jippretendi hlas esagerat ghax-xoghol esegwit

Illi, in oltre, ir-rikorrent qed jitlob hlasijiet differenti ghal xoghol

ugwali li sar fid-diversi appartamenti;

Illi, in oltre x-xoghlijiet esegwiti ma humiex skont l-arti u s-sengha, tant li certi xoghlijiet kellhom isiru mill-gdid u dan wara li r- rikorrent gie mitlub jirranga x-xoghol skadenti u huwa rrifjuta;

Illi, in oltre, ir-rikorrent abbanduna x-xoghol wara li ngibditlu l- attenzjoni li x-xoghol ma kienx skont l-arti u s-sengha u li kien qed juza materjal ta' kwalita nferjuri minn dik li uza f'appartamenti ohra fl-istess blokk u ghalhekk kellha titqabbad terza persuna biex tirranga u tkompli x-xoghol;

Illi, in oltre, il-partijiet komuni jappartjenu lil diversi sidien u

ghandhom jithallsu proporzjonalment mill-istess sidien;

Illi, ir-rendikont prezentat mir-rikorrent jinkludi l-materjal li parti minnu gie supplit mill-kumpanija Island Farmhouses Ltd. stess;

Illi, l-istess rendikont jelenka lump sums minghajr ma jaghti

spjegazzjoni tax-xoghol li sar;

Salvi eccezzjonijiet ulterjuri fid-dritt u fil-fatt.

Ghaldaqstant it-talba tar-rikorrenti ghandha tigi michuda bl-ispejjez kontra tiegħu.

Rat illi fil-verbal tat-3 ta' Frar, 2010 din il-Qorti diversament preseduta ddikjarat kif isegwi: 'Peress illi wara li l-qorti semghet lill-attur jixhed u rat l-atti fosthom ir- risposta prezentata mill-intimat jidher illi hemm ukoll kwestjonijiet ta' natura teknika, tqis li f'dan l-istadju jkun opportun li jinhatar espert teknku sabiex jisma' l-provi ta' l-attur u tal-konvenut, izomm access fil-post u jirrelata dwar it-talba ta' l-attur' ghaldaqstant innominat lil Vincent Iwueke u dderigietu sabiex ma jzommx aktar minn tliet seduti ghall-attur u erba' seduti ghall-konvenut.

Rat ir-rapport tal-abbli perit tekniku konsistenti fi kwazi tliet mitt (300) pagna.

Rat ix-xhieda, dokumenti, ritratti u provi kollha fl-atti; Rat illi fil-verbal tal-20 ta' Mejju, 2016 il-kawza giet differita ghad- decizjoni ghal-lum bil-fakulta' li l-partijiet jaghmlu s-sottomissjonijiet taghhom bil-miktub fit-termini mposti fuqhom; Rat is-sottomissjonijiet esebiti fl-atti.

Rat l-atti kollha.

Ikkunsidrat Illi bhala fatti li hu gie nkarigat mill-konvenut personalment jaghmel xoghol ta' dawl u ilma fil-komun u f'numru ta' appartamenti li jgibu l-indirizz 1, 2, 3, 5, 6 u 7 Padre Pio, Triq Esperanto, Is-Swatar, Birkirkara, Malta.

Isostni li l-konvenut ghad irid ihallsu s-somma ta' hamest elef, sitt mija u wiehed u hamsin Euro u tnejn u sittin centezmu (€5651.62) bilanc fl-istess ta' somma akbar ghax-xoghol

Ghal din it-talba l-konvenut qajjem diversi eccezzjonijiet

kif suespost uhud minnhom ta' natura preliminari u ohrajn fil-mertu.

Illi qabel din il-Qorti tkun tista' tidhol fit-talbiet u l-eccezzjonijiet relatati taghmel mill-ewwel referenza ghar-rapport tal-Perit Tekniku s-Sur Vincent Iwueke li kien inkarigat sabiex jaccedi fuq is-siti in kwistjoni, jikkonstata x-xoghlijiet u jirrelata lura lil din il-Qorti dwar it-talbiet attrici u l-eccezzjonijiet fil-mertu mqajjma mill-konvenut.

Illi wara hafna tahbit sabiex setghu saru l-accessi mill-Perit Tekniku fl- appartamenti in kwistjoni primarjament minhabba diversi skuzi li kien igib il-konvenuti dwar ic-cwievet tal-appartamenti u l-access li huwa seta' kellu, il-Perit Tekniku rnexxielu jaghlaq ir-relazzjoni tieghu f'Lulju, 2015; Illi wara li l-Perit Tekniku sema' bosta xhieda u ghamel diversi accessi fuq il-post huwa ghamel diversi osservazzjonijiet u konstatazzjoni b'dawk l-aktar rilevanti qed jigu kkwotati kif isegwi: "… Illi l-esponenti hawnhekk josserva li l-attur baghat il-kont ukoll lix-xhud, in-Nutar Dr. Paul Ellul tal-parti komuni, liema kont gie mhallas lill-attur minn Nutar Dr. Paul Ellul nonostante li ma kienx inkarigah jaghmel ix- xoghlijiet fil-partijiet komuni. . . . . . .

Illi minn din il-parti tax-xhieda l-esponenti josserva li s-socjeta' GV Gozo Developments Ltd kienet baghtet kontijiet lix-xhud Michael Sammut Micallef tal-partijiet komuni liema kontijiet x-xhud kien imur ihallashom fl-ufficju tas-socjeta' fil- pjazza tax-Xewkija . . . . . .

Illi anke hawnhekk, ix-xhud Michael Sammut Micallef qieghed jiddikjara li kien ircieva kont minghand is-socjeta' GV Gozo Development Ltd; kif ukoll kont iehor ghal l-istess xoghlijiet minghand l-attur, bid-differenza li x-xhud kien diga' hallas lis-socjeta GV Gozo Developments Ltd; u l-ghada rcieva kont iehor minghand l-attur ghall-istess xoghlijiet . . . . ..

Illi hawnhekk l-esponenti josserva mill-gdid li hadd mix-xhieda m'ilmenta li kienet qeda tinqata' s-sistema elettrika.

Anzi, fix-xhieda rispettiva taghhom, kemm in-Nutar Paul Ellul, kif ukoll s-sur Michael Sammut Micallef ikkonfermaw li kienu sodisfatti bix-xoghlijiet imwettqa mill-attur, bin-Nutar Paul Ellul li

ddikjara li meta lmenta ma' l-attur dwar riha ta' drenagg, l-attur irranga dan l-

… Illi f'dan ir-rigward l-esponenti osserva li fit-tromba tat-tarag verament kien hemm parti li tidher li f'xi zmien kien hemm perkolazzjoni ta' l-ilma. . . . . .

Illi fir-rigward ta' dan l-ilment mill-konvenut, l-esponenti ordna biex jintefa' barmil ilma quddiem id-drain, deher evidenti li l-ilma ghadda mid- drain, anke jekk bil-mod . . . . . .

Illi konsidrat li l-konvenut ilmenta mill-kont kif mahrug mill-attur dwar l- ammont mitlub ghan-numru ta' electrical points fil-penthouse, l-esponenti gabar in-numru ta' points fid-diversi ambjenti fejn irrizulta li dawn kienu jaqblu mal-kont prezentat mill-attur . . . . . .

Illi l-fatt li l-stop cocks gew installati ndiviwalment f'kull appartament gie konstatat mill-esponenti fil-hin ta' l-access mizmum.

Jekk l-stop-cocks kellhomx jigu nstallati fl-appartament kif fil-fatt irrizulta, jew vicin it-tankijiet, l- esponent huwa ta' l-opinjoni li kif gew installati l-istop-cocks jaghmel aktar sens, ghax dan jelimina n-necessita' li r-residenti jkunu kostretti jaccedu fil- livell tal-bejt f'kaz li jkunu kostretti jaghlqu l-ilma . . . . . .

Illi l-konvenut ilmenta min-nuqqas ta' gulley fl-appartament No. 6, fejn irrizulta lill-esponenti li fil-fatt kien hemm gulley installat. . . .

Illi bid-dokument f'idejh, l-attur talab li jigu maghduda d-diversi points f'kull appartament, fejn irrizulta li l-points installati kienu konformi mad- dokument li l-attur kellu f'idejh . . . . . .

Illi f'dan l-access il-konvenut indika wkoll kamra tal-banju fejn allega li d- drain tal-banju kien mizdud, izda meta l-esponenti talab biex jinfetah il-vit ta' l- ilma fil-bath tub, irrizulta li l-ilma mexa kif suppost . . . . . .

Illi l-attur accetta li kien thallas in parti minghand in-Nutar Paul Ellul ghall-parti mix-xoghlijiet imwettqa minnu fil-common parts. . . . . . .

Illi l-esponenti hawnhekk josserva li ghalkemm forsi l-attur ittenta jqarraq, jew seta' kien zball genwin, ma' dan kollu fil-verita' thallas darba minhabba li l- ammont tnaqqas u gie ndikat bhala discount . . .

Illi minn din d-dikjarazzjoni, l-esponenti jsibha ferm difficli jirrikoncilja kif

il-konvenut qieghed jiddikjara li s-socjeta' GV Gozo Developments Ltd;

iddecidiet li tinkariga lill-attur jaghmel x-xoghlijiet tad-dawl u l-ilma fl-

appartamenti tas-socjeta' Island Farmhouses Ltd; filwaqt li mbaghad jinholoq

dizgwid jekk kienx minnu jew le li l-konvenut inkariga lill-attur jaghmel ix- xoghlijiet fil-partijiet komuni.

Dan qieghed jinghad minhabba li l-esponenti jsibha ferm difficli jaccetta li l-konvenut kellu l-intenzjoni jinkariga persuni ohra biex jghaddu s-servizzi fil-partijiet komuni biss. . . . .

Illi ghal darb'ohra, l-esponenti josserva li x-xhud l-ewwel jiddikjara li s- socjeta' qatt ma nkarigat lill-attur jaghmel ix-xoghlijiet fil-common parts, imbaghad jiddikjara li s-sidien qablu li kulhadd johrog is-sehem tieghu ghall- common parts.

Osservazzjoni ohra ta' l-esponenti hi li x-xhud iddikjara ukoll li kien Michael Sammut Micallef li qal lill-attur jaghmel il-common parts minhabba li l- appartament kellu jigi okkupat min bintu.

L-esponenti jsibha ferm difficli jaccetta l-verzjoni tal-konvenut, u dan minhabba li jirrizulta mill-istess xhieda tieghu li l-partijiet kienu disposti li jhallsu s-sehem rispettiv taghhom.

Lanqas jista' jigu skartat il-fatt li l-attur kien wettaq xoghlijiet lin-Nutar Dr. Paul Ellul fil-common parts, xoghlijiet li n-Nutar Ellul ma nkarigax lill-attur jaghmel, bl-attur li baghat il-kont tal-common parts lin-Nutar. . . . . . . .

Illi l-esponenti f'dan ir-rigward ikkonferma fil-hin ta l-access, li verament kien hemm distribution box installata ma' dan kollu vojta, kif ukoll li deher ferm evidenti li fir-rampa tal-garage kien hemm toqob mal-hajt li jindikaw li kien hemm installazzjoni li tnehhiet.

Fic-cirkostanzi l-esponenti huwa ta l-opinjoni li kemm c-circuit brakers fid-distribution box misjuba vojta, kif ukoll t-tubi fil- garage kienu verament gew installati mill-attur u tnehhew . . . . . . . .

Illi konsegwenti dak suespost, il-perit tekniku jikkonkludi kif isegwi (ara fol.

260): Konkluzzjoni : Illi mill-osservazzjoni u kostatazzjonijiet maghmula, kemm mix-xhieda u d- dokumentazzjoni esebita, kif ukoll mill-accessi mizmuma, l-esponenti huwa ta l- opinjoni li huwa minnu li l-attur kien il-persuna nkarigata biex taghmel x- xoghlijiet kollha ndikati fid-dokumenti minnu prezentati, inkluz dawk fil- partijiet komuni; li x-xoghlijiet minnu mwettqa jilhqu l-livelli rikjesti skont s- sengha u l-arti ghajr ghal-leak li rrizultat fil-hin ta l-access fit-tromba tat-tarag; illi l-ammont pretiz mill-attur huwa gust konsidrat x-xoghlijiet imwettqa; li ma

ngabet ebda prova li l-materjali wzati f'dan l-appalt kienu nferjuri; lanqas ma

jirrizulta li l-attur abbanduna x-xoghlijiet wara li ngibditlu l-attenzjoni li x-

xoghol ma kienx skont l-arti u s-sengha u li terz inkarigat mill-konvenut biex

jirranga u jitkomplew ix-xoghlijiet twettqu mit-terz fl-appartament No.5 wara

li l-attur seta' jinduna li kienu diga' bdew jirrizultaw divergenzi bejnu u bejn

il-konvenut fejn kienet intalbet sahansitra l-intervent tax-xhud, in-Nutar Paul Ellul bejn il-partijiet.'

Illi wara li gie ntavolat ir-rapport tal-perit tekniku quddiem din il-Qorti, intalab li jsiru domandi in eskussjoni lill-istess perit tekniku fejn fil-fatt tela' jixhed quddiem din il-Qorti nhar l-20 ta' Mejju, 2016 u l-Qorti ser tirriporta f'din id-decizjoni dawk il-partijiet tar-risposti tieghu li tqis li ghandhom l-aktar rilevanza ghall-kaz odjern kif isegwi: 'Ix-xhud: Ehe.

Issa, jiena it is beyond me meta jkollok ix-xhieda ta' xi hadd illi jigi minnu wkoll illi jghid illi jekk ma kienx ikun hemm il-konvenut, kien ikun hemm dan il-guvni li ghandu jkun kien qieghed jistudja l-università li kien imur jara x-xoghlijiet.

Allura dan hadd ma jinduna illi l-attur qed jaghmel ix- xoghlijiet?!

U kif kellu access ghall-postijiet?

U llum ghax nilmentaw mix- xoghlijiet meta konxju li hu kien qed jaghmilhom l-affarijiet?

Dan ma tidholx go proprjeta' taghmel ix-xoghlijiet u hadd ma jinduna.

Dan mhux xi haga li dhalt darba u hrigt 'il barra.

Qeghdin nitkellmu fuq hames appartamenti. . . .

Avukat Dottor Joshua Francalanza: Jigifieri inti bhala risposta ghal din hija proprju ghax ma kien hemm xejn bil-miktub, allura l-attur seta' jiccargja kemm irid.

Jigifieri dik il-konkluzjoni tieghek.

Avukat Dottor Joshua Francalanza: Jigifieri inti tasal ghal dik il-konkluzjoni li d- diskrepanza hi peress illi l-attur ma kellu xejn bil-miktub seta' jiccargja kemm irid.. . .

Ix-xhud: Din il-mistoqsija, Avukat, tirrikjedi illi mmorru lura ghall-mistoqsijiet li ghamilt iktar tard.

Perezempju qieghed fit-tromba tat-tarag u kien hemm main box.

L-attur ir-reazzjoni tieghu, isma', l-MCBs fejnhom?

Jaqbez il-konvenut u jghidlu "u x'MCBs?!

Jaqbez il-konvenut u jghidlu, "ma tafx!" immorru fil-garaxx, hemmhekk kien hemm it-tubi.

"Hemmhekk."

Jaqbez il- konvenut, nimxu bicca mir-rampa, "hemm arah, hemm it-toqob tat-tubi."

It- toqob tat-tubi tarahom inti, imma tubi ma kinux hemm!

Il-konvenut jghid illi dahhal lil xi hadd iehor.

Ma nafx hux ghal xoghlijiet ta' elettriku.

Pero' inti trid toqghod fuq – mela, ghax dawn bazikament iwiegbu l-mistoqsijiet l-ohra, it- twegibiet l-ohra, titla' fuq il-bejt, naraw tank, veru qed jillikja l-ilma minn taht, "hawn ara ha, it-tank mhux poggut sewwa.

Inqasam u qed jaghmel l-ilma."

Jaqbez l-attur, ihares lejh jghidlu, "jiena meta ghamiltu dan il-bejt lanqas kien

Mela allura ma kienx hemm membrane, xi hadd caqlaq it-

tank biex ghamlu. . . hawnhekk qeghdin nitkellmu minn kwistjoni ta' jien irrid

tal-konvenut,

nanalizza, mhux necessarjament illi nkun korrett, min qed jghid il-verità.

Jekk tkun "jiena hawnhekk m'ghamiltx ir-reazzjoni membrane."

U l-konvenut jibqa' jhares lejh, mela xi hadd pogga l-membrane.

Mela xi hadd caqlaq it-tank biex ghamel il-membrane bilfors. . . .Kwistjoni nerga nghidlek ta' kredibilita' ghaliex kien hemm mumenti meta l-konvenut kien jghid li ma qabbdux jaghmel ix-xoghlijiet.

Imbaghad spiccajna illi qallu biex jaghmel ix-xoghlijiet tal-appartamenti – tinsiex illi, I'll take you back, lanqas riedu jinfethu l-appartamenti, "ghax m'ghandnix x'naqsmu maghhom; dawn mhux taghna; mibjughin."

Avukat Dottor Joshua Francalanza: Naqblu li m'hemmx mod kif l-ilma jaghti ghat- tankijiet tal-bejt li jista' jinghalaq minn fuq il-bejt stess?

Ix-xhud: Mela, il-bejt, biex tohrog ghall-bejt, prattikament mhuwiex bieb, imma trid tbaxxi rasek biex tohrog fuq il-bejt.

Ma gara xejn b'daqshekk.

Wasalt fuq il-bejt.

Jien ma naqbilx maghha.

X'inhu l-aktar facli li taghlaq jekk ghandek bzonn taghlaq toqghod titla' fuq il-bejt jew li taghlaq minn terrazzin minn fuq in-naha ta' wara? -iktar fac li huwa li taghlaq – jiena sincerament, ha nghidha kif inhossha, qieghed bil-gurament hawnhekk, nippreferi kieku l-vit ikun fuq il- bejt.

Pero' iktar prattiku li jkun fit-terrazzin kif inhu.

Il-funzjoni, Avukat, qed tinqeda l-istess. . . .

Ix-xhud: e, ma kienx hemm wires pero' ma neskludix illi kienu hemm il-wires.

Ma neskludix ghas-semplici raguni bhat-tubi, il-ghaliex meta inti xi hadd qed jghidlek, qed nirreferi ghall-attur, "hawnhekk kien hawn it-tubi, ahna u nezlin ghall-garaxx."

"U x'tubi tubi?!" imbaghad tara t-toqob, xi haga kien hemm imwahhla, wisa' ta' tubu, iktar minn wiehed. . .

Konkluzjoni tasal ghalihom nerga' nghidlek, jiddispjacini nuza din il-kelma, hija kwistjoni ta' kredibilita'.

Il-ghaliex inti meta tibda tara illi ma tista' tidhol f'ebda appartament ghal darba darbtejn, niltaqghu, ma tithalliex tidhol, tigi biex tinzel fil-basement ma tistax tinzel il-ghaliex il-lift ma jinzilx ghax m'hemmx elettriku, ikolli nserrah fuq il- kredibilita' tal-attur jien.

Meta qed jghidlek, isma', jiena hemmhekk ghamilt il- wire, meta qed jghidlek ghamel it-tubi, meta qed jghidlek ghamel il-wiring, u llum m'humiex hemm, hemm il-kaxxa, pero' hemm it-toqob tat-tubi u hemm kollox. . . . . . .

Avukat Dottor Joshua Francalanza: Naqblu li l-kontijiet tal-common parts ghandhom jigu sopportati mill-proprjetarji tal-units pro rata u mhux minn Giovann Karamatskos wahdu?

Ix-xhud: M'inhix kapaci nirrispondik ghas-semplici raguni illi x'kien il-ftehim

Pero' ha nghid dak li nhoss.

Insibha difficli jien illi jinghata

xoghol – issa mhijiex il-kwistjoni jekk inghatax lilu jew le – li jinghata xogħol

tal-appartamenti biex isir pero’ mbaghad il-common parts itihom lil haddiehor.

Ghax dan jekk inti qed tghaddi l-wiring, qed

tghaddi l-plumbing, qed tghaddi l-ilma, qed tghaddi s-servizzi kollha, ultimately

Jigifieri ma nistax nifhem jiena kif tista' taghti l-appartamenti lil xi hadd u l-common parts ittihom lil xi hadd iehor.

Jekk is-socjeta' Gozo, whatever, kellhiex tithallas individwalment minghand il-partijiet, jien ma nafx, jew kellux hu jithallas minghand il-partijiet individwalment.

Naqblu li l- kontijiet prezentati mill-attur fil-mori tal-kawza jirriflettux l-invoices li kienu qed jigu mghoddija lil Giovann Karamatskos, inkluz anke l-ammonti u x-xoghol?

Ix-xhud: Il-kont li pprezenta l-attur jiena ma tantx jibqaghli dubbju, li gie preparat fil-mori tal- kawza.

Avukat Dottor Joshua Francalanza: Il-kont li prezenta l-attur – Ix-xhud: Gie, ovvjament kien qed jimxi, pero' mbaghad meta ra l-kawza u l- kawza ghaddejja bis-serjeta', beda jhejji l-kontijiet kif suppost. . . .

Fuq dak li ghidt issa, Perit, naqblu illi meta sar l-access jew in-numru tal-accessi, bazikament qbadna l-lista tal-attur u dan l-attur kwazi bl-amment, jghidlek hemmhekk sar socket, hemmhekk sar conduit, hemmhekk sar, u kien jaf kollox preciz fejn kienu.

M'hemmx dubbju. -unika haga illi kien hemm dubbju fuqha kien, la naf socket outlet u lanqas lampa, f'appartament minnhom illi ma bdewx jaqblu.

Ix-xhud: Jien jidhirli li kien l-appartament 5. . . .

Avukat Dottor Angele Camilleri Agius Decelis: Mistoqsija ohra, u naqblu wkoll illi waqt is- seduti dan John Karamatskos filli kien qed jghid dak ix-xoghol m'ghamlux Julian Ben Ammar, imbaghad filli fl-istess hin qed jghid illi dak ix- xoghol ghamlu hazin Julian Ben Ammar.

Ix-xhud: . . .Kien hemm mumenti meta l-konvenut kien jghid ma qabbdux jaghmel ix-xoghlijiet.

Nerga' nghid jigifieri kif dan ir- ragel jidhol f'appartament qed jahdem, xi hadd qed jaghmel is-supervision, jekk ma jkunx il-konvenut ikun in-neputi tieghu u hadd ma jinduna li qed jaghmel ix-xoghlijiet. . .

Avukat Dottor Angele Camilleri Agius Decelis: Ok. issa, il-mistoqsijiet tieghi kienu dawn: Perit, naqblu li l-pajp li ssemma'

bhala difettuz huwa parti mill-mixer li hemm fl-appartament tan-Nutar Ellul

li jagħmel parti mis-sett tas-sink tal-istess appartament.

Ix-xhud: Ghid illi dak li qed tghid huwa korrett, Dottoressa, zgur illi kien

hemm perkolazzjoni tal-ilma fit-tromba tat-tarag.

Pisani qabbad lill-attur jaghmillu x-xoghlijiet, irrikmandah il-konvenut.

L-

izball kien tieghu.

Dawk ix-xoghlijiet mhumiex xoghlijiet illi huma mnizzlin fil-kont illi tieghu ghamilt il-kawza.

Dak li qed nipprova nghid.

Imma l-hsara fil-komun qed issir.

Il-komun responsabbli ghaliha, ovvjament hemm il-ligi tal-condominium, ultimately responsabbli ghaliha s- socjeta'.

Pero' fejn sar ix-xoghol difettuz , jekk kien hemm xogħol difettuz.

Avukat Dottor Angele Camilleri Agius Decelis:U x-xoghlijiet tal-appartament tan-Nutar Ellul mhumiex parti minn din il-kawza.

Ix-xhud: Le. . . . . .. ma kienx hemm dubbju li l-affarijiet inxtraw kollha mill-attur.

Ma kienx hemm dubbju, skuzani, ma kienx hemm konfrontazzjoni.

Avukat Dottor Angele Camilleri Agius Decelis: Naqblu li l-flat tan-Nutar Ellul mhux parti minn din il-kawza, Ix-xhud: Le, mhuwiex, mhuwiex.

Kif qal Mikiel Sammut Micallef. . . .

Nerga' nghid hija kwistjoni ta' kredibilita' imma meta inti tara kaxxa u tara toqob tal-viti, tghid isma', hawn kien ghaddej il-wiring.

X'inhi r-raguni li ma nistax ninz el fis-sub basement issa?

Tibda tigi fid-diffikulta'.'

Illi maghmula l-kostatazzjonijiet suesposti u wara li l-Qorti rat ix-xhieda kollha u l-provi kollha fl-atti pjuttost voluminuzi ser tghaddi sabiex tikkunsidra u l-eccezzjonijiet konsegwentement il-mertu tal-kawza kif isegwi:"

tal-konvenut

Preskrizzjoni

jeccepixxi l- Illi permezz tal-ewwel eccezzjoni tieghu l-konvenut preskrizzjoni abbazi tal-Artikolu 2148(a) tal-Kodici Civili u cioe' l- preskrizzjoni bit-terminu tat-tmintax-il xahar.

Bhala fatti jirrizulta mill- atti li x-xoghlijiet tal-attur fl-appartamenti in kwistjoni bdew fis-sena 2007 u kienu ghadhom ghaddejin (ara principalment x-xhieda ta' l-attur a fol.

28 et seq u d-dokumenti li jissostanjaw l-istess).

Jirrizulta izda li l-ahhar pagament li sar mill- konvenut sar fil-11 ta' Frar, 2009.

Evidenza ta' dan il-pagament tinsab

fil-bidu

esebita permezz tad-dokumenti a fol.

43 tal-process fejn jidher li dak in- nhar thallas 'ben kont' fil-kliem li uza diversi drabi l-istess konvenut fl- atti ta' din il-kawza u cioe' depozitu fuq ix-xoghol ta' elf Euro (€1,000).

Il-kawza odjerna nfethet nhar il-21 ta' Dicembru, 2009 filwaqt li ghalkemm tissemma' fl-avviz ittra ufficcjali datata 12 ta' Novembru, 2009, prova ta' din l-ittra ufficcjali ma tressqitx.

Bejn il-11 ta' Frar, 2009 u l-21 ta' Dicembru, 2009 ghaddew biss ghaxar xhur b'dana li jirrizulta li l- eccezzjoni tal-preskrizzjoni mqajjma mill-konvenut mihjiex gjustifikata u ser tigi michuda.

Illi apparti dak suespost, l-attur qajjem l-argument li l-eccezzjonijiet mressqa mill-istess konvenut huma nkompatibbli ma' xulxin b'dana li jgibu fix-xejn l-eccezzjoni tieghu tal-prekrizzjoni.

Din il-Qorti rat li whud mill-eccezzjonijiet tal-konvenut verament huma nkonsistenti ma' l-eccezzjoni tal-preskrizzjoni mqajjma minnu stess, bhalma hija l- eccezzjoni li l-hlas li qed jitlob l-attur huwa wiehed esagerat liema eccezzjoni minnha nnifisha ggib fix-xejn l-eccezzjoni tal-preskrizzjoni stante li hija nkompatibbli: jew ma hemm xejn dovut ghaliex preskritta jew dak mitlub huwa esagerat!

Dawn iz-zewg eccezzjonijiet flimkien ma jreggux.

Ghal din ir-raguni wkoll l-eccezzjoni tal-preskrizzjoni mqajjma mill-konvenut jisthoqq li tigi michuda.

Illi permezz tat-tieni eccezzjoni tieghu l-konvenut jeccepixxi illi ma huwiex il-legittimu kontradittur fil-kawza odjerna stante li ma huwiex il-proprjetarju tal-appartamenti li fihom sar ix-xoghol mill-attur.

L-attur fl-atti jaghti versjonijiet diversi fejn daqqa jsemmi s-socjeta' Island Farmhouses Ltd. li taghha l-istess konvenut huwa direttur u fi drabi ohra jsemmi l-kumpanija GV Gozo Development Company Limited li kienet, skont hu nkarigata mix-xoghlijiet fuq l-appartamenti u li wkoll il- konvenut huwa direttur taghha.

Il-Qorti izda wara li gharblet l-atti kollha kif ukoll il-konkluzjonijiet tal- perit tekniku li ghex il-provi u x-xhieda f'din il-kawza tqis li ghandha titwemmen il-versjoni tal-attur li huwa dejjem kellu x'jaqsam mal- konvenut direttament u li qatt ma ssemmew kumpaniji mieghu u li huwa sar jaf bihom biss meta nfethu dawn il-proceduri.

In oltre, il-Qorti taghmel referenza ghad-dokumenti u cioe' invoices esebiti mill-attur (fol.

31 et seq) li jidhru mahruga f'isem il-konvenut Giovann Karamatskos u li mhux

kontestat mill-konvenut li huwa hallas uhud minnhom anzi f'partijiet mix-xhieda tieghu l-konvenut isostni li hallas lill-attur mas-sitt elef Euro (€6,000) 'ben kont' u f'parti ohra sahansitra jsostni li hallsu ghaxart elef Euro (€10,000).

L-istess konvenut esebixxa fl-atti kopji ta' dawn l-istess invoices sabiex jevidenzja l-pagamenti li ghamel.

Ma jirrizultax mill-atti li l-konvenut qatt ikkontesta mal-attur li dawn l-invoices kellhom jinhargu fuq isem iehor u mhux fuqu.

Dan aktar jikkonvinci li din il- Qorti li sa fejn seta' kien jaf l-attur huwa gie nkarigat minn Giovann Karamatskos direttament sabiex jaghmel ix-xoghlijiet u minn ebda kumpanija kif qed isostni l-konvenut issa fi stadju tal-kawza.

Din il-Qorti ghalhekk tqis li l-eccezzjoni tal-legittimu kontradittur ma gietx debitament pruvata mill-konvenut u ser tghaddi sabiex tichad l-istess.

Illi fit-tielet eccezzjoni tieghu l-konvenut isostni li l-attur accetta xi pagamenti mis-socjeta' Island Farmhouses Ltd u li l-ahhar pagament li rcieva kien wiehed finali.

Il-Qorti daret l-atti kollha tal-kawza u mkien ma sabet xi pagament li jidher li sar minn Island Farmhouses Ltd.

Wisq anqas ma sabet xi evidenza fl-atti ta' pagament li seta' sar lill-attur a saldu tax-xoghol kollu kif qed isostni l-konvenut.

Il-Qorti tirrileva li l- uniku evidenza ta' pagamenti fl-atti huma l-kitba dwar pagamenti fuq l- invoices mahruga mill-attur lill-konvenut u dawn ma jaghmlu l-ebda referenza ghal xi socjeta'.

In oltre l-ahhar pagament li ma jirrizultax li huwa kontestat li kien dak tal-11 ta' Frar, 2009 a fol.

43 ukoll ma ssir l- ebda referenza ghal xi socjeta'.

Wisq anqas ma jirrizulta li dan il- pagament sar a saldu paritkolarment in vista li fuq l-istess dokument jidher bilanc ta' erbat elef Euro (€4000).

Dwar dawn il-pagamenti l- konvenut xehed kif isegwi:

'Xhud: U gie li hallast qabel bejn kont, elf u elf u elf … u ma nafx ezatt kemm-il elf tajtu bejn kont.

Xhud: imma fl-ahhar … kien jibqa' xi bilanc zghir, konna niltaqghu u naraw x'hemm.

Dr. Angele Camilleri Agius Decelis: U taqbel li l-kontijiet kienu jkunu dan it-tip, inti ghandek l-original taghhom.

Din il-kopja.

Xhud: iva, iva, iva.' (xhieda ta' Giovann Karamatskos tat-28 ta' Frar 2012)

Da parti tieghu l-konvenut ma ressaq l-ebda prova li setghet tissostanzja l-eccezzjoni tieghu li l-pagamenti hargu mis-socjeta' msemmija u mhux minnu bhal per ezempju xi cekk intestat lill-attur, xejn.

Il-Qorti ghalhekk ser tghaddi sabiex tichad ukoll din l-eccezzjoni mqajjma mill- konvenut stante li mhux pruvata.

Allegazzjoni li l-attur qed jiopretendi hlas ta' xoghlijiet li saru fil-proprjeta' ta' terzi (raba' eccezzjoni) u hlas fuq il-partijiet komuni (id-disa' eccezzjoni):

Illi fir-raba' eccezzjoni tieghu l-konvenut isostni li l-attur qed jippretendi li jithallas ghal xoghlijiet li huwa ghamel f'appartamenti proprjeta' ta' terzi filwaqt li d-disa' eccezzjoni ssostni li l-attur qed jippretendi hlas mill-konvenut tal-partijiet komuni kollha meta dawn jirrizulta li huma proprjeta' ta' diversi sidien.

Illi l-attur fl-atti ma jeskludix li huwa ghamel xoghlijiet f'appartamenti numri 2 u 4 u li dan ix-xoghol mhux mertu tal-kawza odjerna stante li qabbad mit-terzi sidien.

Da parti tieghu tal-perit tekniku fil- konkluzjonijiet tieghu qies li x-xoghlijiet kollha kif mitluba kienu gjustifikati.

Il-Qorti tinnota izda li fl-avviz promotorju l-attur jindika wkoll l-appartament numru 2 nonostante li jammetti li dak ix-xoghol tqabbad lilu minn terz (Michael Sammut Micallef) u mhux mill-konvenut.

8 et seq l-attur ipprezenta l-invoices imqassma skont l-appartamenti.

9 tinsab l-invoice relatata mal-appartament numru 2.

Jirrizulta lil din il- Qorti li minn tliet items indikati f'dan il-kont wiehed minnhom ma ghandux jintalab bhala hlas mill-konvenut stante li jikkonsisti f'xoghol gewwa l-appartament u dan partikolarment ghax-xoghol indikat bhala roof with pipes ammontanti ghas-somma ta' wiehed u erbghin Euro u tlieta u disghin centezmu (€41.93).

Fil-bqija jirrizulta li x-xoghlijiet l- ohra huma xoghlijiet li saru fil-komun.

Illi dwar ix-xoghlijiet li saru fil-komun tal-appartamenti in kwistjoni jirrizulta li l-konvenut fl-atti hareg b'diversi versjonijiet dwar jekk kienx hu li qabbad lill-attur jaghmel ix-xoghol fil-komun li huwa proprjeta' ta' diversi u mhux biss tal-konvenut.

Kif gia rilevat aktar 'il fuq l-espert tekniku li ghex din il-kawza billi sema' l-provi b'mod partikolari lill- konvenut, ix-xhieda tal-konvenut fl-atti ftit li xejn hija wahda kredibbli.

Izda f'mument minnhom il-konvenut jixhed li kien sar ftehim bejn is- sidien (fejn dakinhar ma kienx hemm prezenti n-Nutar Ellul li huwa s-

sid ta' wiehed mill-appartamenti) li jitqabbad l-attur fil-partijiet komuni u li l-kont kellu jinhareg lill-konvenut u l-konvenut jiehu hsieb li jigbor minghand is-sidien l-ohra.

Mill-assjem tal-provi jidher li verament dan kien il-ftehim bejn is-sidien (ghajr in-Nutar Ellul li ma kienx prezenti ghall-ftehim u li hallas il-kont sepratament) anki kif ikkonferma wiehed mis-sidien tal-appartamenti cioe' Michael Sammut Micallef is-sid tal-appartament numru 2.

L-istess Michael Sammut Micallef jikkonferma li sal-lum huwa ghadu ma hallasx tal-komun lill-attur ghalkemm hariglu kont u li kien ircieva xi kontijiet minghand is-socjetajiet rapprezentati mill-konvenut ghall- hlas tax-xoghol fil-komun u kien affettwa xi pagament lilhom: "Ix-xhud kompla li dan il-kont ma kienx l-uniku kont li rcieva minghand l- attur u ghax-xoghlijiet tas-sistema elettrika tal-Flat 2, hu hallas lill-attur, filwaqt li kompla li dwar l-ammont dovut ghall-common parts kif jidher fil-kont tal-attur, dan ghadu mhux imhallas ..." (xhieda ta' Michael Sammut Micallef quddiem l-espert is-Sur Vincent Iwueke) Il-Qorti ghalhekk in vista ta' dawn il-konsiderazzjonijiet u ta' dak li jirrizulta mill-atti u wkoll il-konkluzjonijiet li wasal ghalihom l-espert tekniku, tqis li ghajr ghas-somma ta' wiehed u erbghin Euro u tlieta u disghin centezmu (€41.93) indikata a fol.

9 tal-process u l-hlas li gia sar minn Nutar Ellul direttament lill-attur (u li mhux inkluz fil-kawza), il- hlas li qed jitlob l-attur kollu sar fi proprjeta' indikata lilu mill-konvenut u fuq inkarigu tieghu b'rizultat li l-konvenut huwa obbligat li jhallsu tal- istess.

Jekk il-konvenut ghandux il-jedd li jigbor xi spejjez minghand sidien terzi partikolarment Michael Sammut Micallef dawn ma jirrizultawx li huwa mertu tal-kawza u jibqghu mpregudikati.

L-eccezzjonijiet numri hamsa, sitta, sebgha u hdax:

Illi permezz tal-eccezzjonijiet numri hamsa, sitta, sebgha u hdax (5, 6, 7 u 11) il-konvenut jeccepixxi illi l-hlas pretiz mill-attur huwa wiehed esagerat, illi l-attur qed jitlob hlasijiet differenti ghall-istess xoghol li sar f'appartamenti differenti u li x-xoghol ma sarx skont l-arti u s-sengha u li l-attur irrifjuta li jirrimedja ghax-xoghol li ma sarx sew.

Finalment fil- hdax-il eccezzjoni l-konvenut isostni li l-attur qed jitlob hlas ghall- ammonti li ma humiex spjegati.

Illi din il-Qorti kif diversament preseduta kienet inkarigat lill-Perit Tekniku s-Sur Vincent Iwueke appuntu sabiex jirrelata dwar dawn l-

eccezzjonijiet u din il-Qorti gia rriportat aktar 'il fuq l-ossevazzjonijiet tal-istess espert tekniku kif ukoll il-konkluzjoni tieghu.

Jirrizulta mir- relazzjoni tal-Perit Tekniku u wkoll mid-domandi in eskussjoni li sarulu li l-attur effettivament ghamel ix-xoghol kollu li huwa ndika u li tieghu qed jippretendi l-hlas ghajr ghal 'item' wiehed minimu hafna li rrikonoxxa li ma kienx ghamlu hu u dan minhabba li fl-appartament numru 5 il-konvenut dahhal haddiem iehor fl-istess hin li kien qed jahdem l-attur, illi l-hlas mitlub kien gjustifikat u li x-xoghol li tieghu l- attur qed jitlob il-hlas tieghu f'din il-kawza sar skont is-sengha u l-arti.

L-istess Perit Tekniku jikkonferma li fejn kien hemm xi lmenti fuq xi xoghol, l-attur irrimedja ghall-istess u li l-uniku difett li nstab ma kienx f'xoghol li tieghu qed jintalab il-hlas f'din il-kawza izda f'xoghol li sar lin-Nutar Ellul (li thallas lilu apparti).

Id-difetti jew nuqqasijiet l-ohra li ndika l-konvenut ma rrizultawx gjustifikati lill-Perit Tekniku anki ghaliex irrizulta ampju li xi xoghol li kien ghamel l-attur missewh terzi wara li lestieh bhal perezempju t-tankijiet fuq il-bejt li wara li saru mill- attur inqalghu jew tressqu sabiex sar il-membrane u pajpijiet u xoghol li nstab nieqes jew li tnehha fil-livell tal-garaxxijiet.

Illi dwar il-hdax-il eccezzjoni l-Qorti rat il-kontijiet dettaljati esebiti a fol.

8 et seq tal-process u tqis li ma rrizultatx xi talba ghal-lump sum li ma tidhirx li hija gjustifikata anzi l-kontijiet huma pjuttost dettaljati u korroborati mill- kontijiet bil-miktub li kien johrog qabel l-attur.

L-istess perit tekniku kkonferma bhala gusti dawn il-kontijiet wara li dar point point mal- partijiet fuq is-sit u l-Qorti ma tqisx li tezisti xi raguni valida fl-atti ghalfejn ghandha tvarja l-konkluzjonijiet tal-perit tekniku.

Allegat abbandun u uzu ta' materjal ta' kwalita' inferjuri:

Illi t-tmien eccezzjoni tal-konvenut teccepixxi li l-attur abbanduna x- xoghol meta konfrontat li ma kienx skont is-sengha u l-arti u li ma ntuzax materjal ta' kwalita' u ghalhekk il-konvenut isostni li kien kostrett iqabbad lil terzi biex ikomplu.

Dwar dan ukoll irrelata l-perit tekniku li wasal ghall-konkluzjoni li x-xoghol sar skont is-sengha u l-arti u li ma tressqet l-ebda prova li ntuza xi materjal mhux adegwat jew inferjuri mill-attur.

Mill-atti wkoll ma jirrizulta minn imkien li l-attur f'xi mument abbanduna x-xoghol anzi rrizulta pruvat li fejn kien hemm ilment l-attur irrimedja ghall-istess.

Finalment huwa x-xhud imressaq mill-istess konvenut u cioe' Alfred Najm (ara l-affidavit tieghu a fol.

80 et. seq) li jikkonferma li huwa dahal jahdem fuq xoghol tal-attur u se mai kien f'dak il-mument li l-attur sab li huwa kien gie rimpjazzat li ma

kompliex jahdem fuq dak il-lant.

Ghalhekk jekk f'mument minnhom l- attur waqaf mix-xoghol dan kien rizultat tal-agir tal-konvenut li qabbad persuna ohra taghmel ix-xoghol u mhux konsegwenza ta' xi agir tal- attur.

Jirrizulta ghalhekk li dawn l-eccezzjonijiet jisthoqq li jigu michuda.

L-eccezzjoni

l-materjal gie provut mis-socjeta' Island

jew kwantifikazzjoni tal-materjal

Illi dwar din l-eccezzjoni, din il-Qorti taqbel mas-sottomissjonijiet tal- attur illi din l-eccezzjoni ma giet bl-ebda mod sostanzjata fl-atti u ma li ngabet ebda prova konkreta allegatament gie supplit minn Island Farmhouses Limited.

Fl-istess hin tinnota l-eccezzjoni tal-konvenut tikkontradixxi eccezzjoni precedenti tal-istess konvenut (numru 8) fejn allega li l-attur uza materjal ta' kwalita' inferjuri.

Evidentement eccezzjoni wahda ma tmurx ma' l-ohra ghaliex jew l-attur uza materjal tieghu li kien inferjuri jew inkella l-materjal provditu s-socjeta' u allura ma tistax tilmenta fuqu mal-attur.

Illi jirrizulta izda li fl-atti xehed certu Michael Debono Tanti li kien ghamel xi xoghol flimkien mal-attur f'dawn l-appartamenti li kkonferma li l-materjal li kienu jahdmu bih kien inizzlu l-attur stess mieghu minn Ghawdex: 'Nikkonferma li l-materjal konna nnizzluh ahna maghna minn Ghawdex.

26 et seq) Din ix-xhieda bl-ebda mod ma giet kontradetta u l-konvenut ma ressaq l-ebda prova kuntrarja li b'xi mod tevidenzja li xtara xi materjal hu (jew f'isem il-kumpanija) u ghaddieh lill-attur biex jahdem bih.

Din l- eccezzjoni ghaldaqstant ukoll mihjiex gjustifikata.

Decizjoni Ghaldaqstant ghar-ragunijiet kollha suesposti, din il-Qorti taqta' u tiddeciedi din il-kawza kif isegwi:

Tichad l-ewwel eccezzjoni tal-konvenut dwar il-preskrizzjoni

it-tieni eccezzjoni

tal-konvenut dwar

il-legittimu

Tichad il-bqija tal-eccezzjonijiet tal-konvenut bhala nfondati salv ghas-somma ta' wiehed u erbghin Euro u tlieta u disghin centezmu (€41.93) kif spjegat aktar 'il fuq.

Tilqa' t-talba attrici u tikkundanna lill-konvenut Giovann Karamatskos jhallas lill-attur Julian Ben Ammar is-somma ta' hamest elef, sitt mija u disa' Euro u tmienja u ghoxrin centemzu (€5609.28) bl-imghax mid-data tal-prezentata tal-avviz sal-hlas effettiv stante li ma tressqitx prova tal-ittra ufficcjali allegatament datata 12 ta' Novembru, 2009.

Bl-ispejjez kollha, eskluz izda tal-ittra ufficcjali li ma tressqitx prova taghha, kontra l-konvenut.

Vera kopja