Nhar it-Tnejn 9 ta'Novembru 2015

Il-Qorti ,

Rat ir-rikors ta' Anthony Bugeja Muscat u Rino Leka tal-4 ta' Dicembru 2012 illi jaqra hekk:

Illi permezz ta' ftehim numru 32601, datat 28 ta' Marzu, 2012 l-esponenti

kulur Alpine White, chassis WBAFW07167C098653, numru ta' registrazzjoni

LTY 178 ghall-valur ta' erbghin elf Ewro (€40,000);

licenzja per se tghajjat lil esponenti Rino Leka; liema licenzja hi marbuta

Illi fil-jiem sussegwenti minn meta l-vettura giet konsenjata lil atturi, l-

esponenti Rino Leka waqt l-uzu tal-istess vettura irrealizza li l-vettura kella

difetti li jaghmluha mhux tajba ghal uzu li ghalih il-vettura giet mixtrija jew li

kienet mahsuba u li kieku l-attur ma kienx jixtriha jew kien joffri prezz izghar

li kieku kien jaf li l-vettura konsenjata ma kelliex l-'extras' li huwa talab

Illi l-ispecifikazjonijiet tal-vettura konsenjata komparati mal-mudell li fuqu

giet ordnata il-vettura jvarjaw senjatament l-'interior and exterior mirrors'

sabiex jgib dana kollu a' formali konjizzjoni tas-socjeta konvenuta fejn

sahansitra bdew negozjati kemm mas-socjeta konvenuta lokali kif ukoll mas-

socjeta estera BMW gewwa l-Germanja u dan sabiex jigu rizolti dawn id-

difetti li hi munita bihom il-vettura;

Illi nonostante li s-socjeta konvenuta offriet li tirrimedja u tirranga fejn tista

dawn id-difetti dan ma kienx accettabbli ghal esponenti stante' li s-soluzzjoni

kienet se tkun wahda temporanja u ma kienx qeghda tinghata l-ebda garanzija

li d-difetti ser jittrangaw daqs li kieku l-vettura giet konsenjata kif

originarjament ordnata;

Illi l-vettura in kwistjoni hija mhallsa fl-intier u lllum il-gurnata hi registrata

fuq l-esponenti Anthony Bugeja Muscat;

din baqghet inadempjenti ghalhekk kellha ssir din il-kawza;

Ghaldaqstant u ghar-ragunijiet kollha premessi, wara illi jsiru d-dikjarazzjonijiet

necessarji u jinghataw il-provvedimenti opportuni, tghid is-socjeta konvenuta

ghaliex dina l-Onorabbli Qorti m'ghandhiex tilqa t-talbiet attrici u joghgobha:

Tiddikjara u tiddeciedi illi l-vettura BMW 520d, 5 series, kulur Alpine White,

chassis WBAFW07167C098653, numru ta' registrazzjoni LTY 178 kellha

difett li ma jidhirx illi jaghmel il-vettura mhux tajba ghall-uzu li ghalih hi

mahsuba jew li jnaqqas il-valur taghha, illi l-attur ma kienx jixtriha jew kien

joffri prezz izghar li kieku kien jaf bih.

Tikkundanna u tordna lis-socjeta konvenuta tirrifondi dik il-parti mill-prezz li

jigi stabbilit minn dina l-Onorabbli Qorti.

ghajnuna ta'periti nominandi.

Tiddikjara illi s-socjeta konvenuta responsabbli versu l-esponenti ghad-danni

minnhom sofferti konsegwenza ta' dan il-kaz.

lil esponenti d-danni hekk

Rat id-digriet taghha tas-7 ta'Dicembru 2012 fejn apuntat il-kawza ghas-smiegh ghal-

Hamis 14 ta' Frar 2013 fid-9.30am;

Rat ir-risposta guramentata ta' Muscat Motors Limited tat-23 ta' Jannar 2013 (a fol.

8) li taqra hekk:

ILLI preliminarjament, l-esponenti m'ghandu ebda relazzjoni guridika mar-

rikorrent Rino Leka, stante illi l-vettura in kwistjoni nxtrat mir-rikorrent l-

iehor Anthony Bugeja Muscat u dan kif anke jirrizulta mill-annessi Dokumenti "MM1"

ILLl, fit-tieni lok, u wkoll b'mod preliminari, jidher illi r-rikorrenti qed

jibbazaw it-talbiet taghhom fuq l-artikolu 1424 tal-Kodici Civili, liema azzjoni

hija preskritta ai termini tal-artikolu 1431 tal-istess Kodici Civili;

ILLI minghajr pregudizzju ghas-sueccepiet, u fil-mertu, it-talbiet rikorrenti

ghandhom jigu respinti bl-ispejjez kontra l-istess rikorrenti, stante illi tali

talbiet huma infondati fil-fatt u fid-dritt u dan peress illi l-vettura li giet

ikkonsenjata lil Anthony Bugeja Muscat ma fiha ebda difetti u effetivament hija skont l-

ordni minnu maghmula fid-9 ta' Frar 2012 kif jirrizulta mill-anness

Dokumenti mmarkat "MM1", liema dokumenti huma ffirmati mill-istess

ILLI minghajr ebda pregudizzju ghas-suespost, l-esponenti ippruvat tasal ghal

ftehim mar-rikorrenti minghajr ebda pregudizzu ghad-drittijiet taghha, u dan

sabiex tinstab soluzzjoni bonarja izda dan ma sehhx mhux minhabba xi

Salv eccezzjonijiet ulterjuri skont il-ligi."

Rat id–dokumenti ezebiti u l-atti kollha tal-kawza;

Semghet it-trattazzjoni tal-partijiet;

Ikkonsidrat:

Il-kwistjoni li ghandha quddiemha din il-Qorti ghall-ezami hija dik t'eccezzjoni

preliminari, ta' preskrizzjoni ta' sitt xhur sikkome l-kuntratt ta' bejgh gie ffirmat fid-9

ta' Frar 2012 u sussgwentement fis-27 ta' Marzu 2012 li fiha giet konsenjata il-vettura

indikata fir-rikors promotur ghal skopijiet tar-regoli tal-ADT u fit-3 t'April 2012 l-

vettura giet fizikament konsenjata f'idejn l-atturi.

Meta l-attur De Roemer sive Rino Leka ha l-konsenja fizika tal-vettura, huwa ddikjara

"jiena indunajt bihom (d-difetti) mal-ewwel u gibed l-attezzjoni

tas-socjeta' intimata mal-ewwel dwar d-difetti."

'Spray' tal-bagoll tal-vettura kien difettuz.

Fix-xhieda tieghu Leka jghid illi l-vettura tintuza bhala Taxi.

Illi kien hu li hallas

ghall vettura izda peress li Anthony Anthony Bugeja Muscat kellu licenzja ta' Taxi hareg il-

MM2, Leka kkonferma li l-firma kienet t'Anthony Bugeja Muscat fuq il-kuntratt

ta' bejgh tal-vettura rilevanti.

L-attur Leka ezebixxa nota' b'dokumenti – Vide fol.20 u 21 li fih jidhru l-

Dan id-dokument huwa identiku ghal dak gie

ezebit mis-socjeta' intimata a fol.

23 et seq. xhed illi huwa ghandu permess ta' Taxi u d-driver

Huwa xhed illi kien nnegozja Rino Leka mas-socjeta' intimata dwar il-karozza, u

dwar l-ispecifications u l-hlas.

David Diugo Sales Manager tas-socjeta' intimata xhed illi kienet giet ordnata l-

vettura fid-9 ta' Frar 2012 u ezebixxa Dok.

Huwa xhed illi fuq dan d-

Fuq Dok.

DS 2 a fol.35 jidher illi sar

zball u cioe zewg specifications li ma kienux inkluzi fl-ewwel kuntratt tad-9 ta' Frar

2012 ma gewx riflessi fil-vettura inkwistjoni.

Huwa stqarr illi dawn l-options jew specifications pero kienu mehtiega ghaliex din

kienet ordni specjali ta' vettura li kienet ser tintuza bhala Taxi.

Huwa xhed di piu', illi l-mirja bl-anti-dazzle function kienet specification extra 'l

ghaliex ma kienitx inkluza jew indikata fl-ewwel ordni ta' Frar 2012, u li l-interior

Sissons xhed li l-vettura kienet konsenjata fit-3 t'April 2012.

Sissons xhed illi kien

sar ilment fil-31 ta' Mejju 2012 u ezebixxa Dok.

Sussegwentement, kien sar ftehim intern bil-ghan li l-partijiet jasslu ghal soluzzjoni

fejn sahhansitra kien gej espert minn barra biex jwahhal il-mirja u jinstalla dak li

kien nieqes, izda l-attur ma tfaccax biex jsiru l-aggustamenti – Vide fol.

43A xhed illi ma setghax jghid jekk l-espert

barrani kienx gej specifikament ghal din il-karozza biss ghaliex seta' gie ukoll ghal

karozzi ohra; li l-atturi ma gabux il-vettura ghall-aggustamenti; li s-socjeta' intimata

kienet sejra taghmel dawn l-aggustamenti minkejja li ma kienux indikati fl-ordni tad-

9 ta' Frar 2012.

Ikkonsidrat:

43H ezebixxa Dok.

D li huwa service history tal-vettura meritu

62 et seq., ezebixxa l-korrispondenza permezz

ta'emails dwar l-istess karozza – Dok.

Bejjiegħ hu obbligat jagħmel tajjeb għad-difetti li ma jidhrux tal-ħaġa mibjugħa li

jagħmluha mhux tajba għall-użu li għalih hija maħsuba, jew li jnaqqsu il-valur

tagħha tant illi x-xerrej ma kienx jixtriha jew kien joffri prezz iżgħar, li kieku kien jaf bihom.1

1 Artikolu 1426 tal-Kapitolu 16

Di piu' Il-bejjiegħ ma jweġibx għad-difetti li jidhru, cioe' dawk li x-xerrej seta' jsir jaf bihom waħdu.2

Ghad-difetti latenti jew li ma jidhrux, il-bejjiegh jwiegeb ghalihom anke meta ma jkunx jaf bihom salv jekk jkun obbliga ruhu bla garanzija.3

Ghal-difetti latenti jew mohbija x-xerrej ghandu ghazla ta' zewg azzjonijiet – azzjoni

redibitorja,- cioe' fejn jikkonsenja l-oggett mibjugh u jitlob ir-radd tal-prezz jew l-

azzjoni stimatorja, fejn jżomm il-ħaġa mibjugha u jitlob lura parti mill-prezz li jiġi stabbilit mill-Qorti.4

Skond l-Artikolu 1429 tal-Kapitolu 16 jekk il-bejjiegh li kien jaf bid-difett tal-haga

mibjugha huwa responsabbli mhux biss ghar-radd lura tal-prezz izda ukoll ghal hlas

ta' Danni; izda huwa responsabbli biss ghal prezz u spejjez li ghandhom x'jaqsmu

mal-bejgh jekk ma kienx jaf bid-difett.

Artikolu 1431 tal-Kapitolu 16 jistipola:

"L-azzjoni redibitorja u l-azzjoni stimatorja jaqgħu bil-

preskrizzjoni, għal dawk li huma immobbli, bl-egħluq ta' sena

minn dak in-nhar tal-kuntratt, u, għal dawk li huma ħwejjeġ

mobbli, bl-egħluq ta' sitt xhur minn dak in-nhar tal-kunsinna

tal-ħaġa mibjugħa".

Ikkonsidrat:

Illi mil-provi prodotti huwa inkontestat li l-vettura BMW 520d 5 Series numru ta'

registrazzjoni LTY 178 giet ordnata fid-9 ta' Frar 2012 giet konsenjata lill-atturi fis-27

ta' Marzu 2012 ghal finijiet tar-rekwiziti tal-ADT waqt li fit-3 t'April 2012 giet

2 Artikolu 1425 tal-Kapitolu 16 3 Artikolu 1426 tal-Kapitolu 16 4 Artikolu 1427 tal-Kapitolu 16

Il-Qorti tqis illi t-termini ta' preskrizzjoni ta' sitt xhur jibda jidekorri mit-3 t'April

Il-kawza odjerna giet istitwita fl-4 ta'Dicembru 2012.

Jrid jinghad illi t-terminu moghti fl-Artikolu 1431 japplika mhux biss ghall-actio

L-atturi jikkontendu illi huwa veru li t-trattattivi bejn il-kontendenti ma jistghux

jitqiesu li jinterrompu l-preskrizzjoni izda l-accettazzjoni da parti tas-socjeta' intimata

li taghmel t-tiswijiet jew l-aggustamenti,kienet fattur li jinterponi l-preskrizzjoni.

Illi ghalhekk meta l-vettura giet msejha f'Lulju fil-garage tas-socjeta' intimata ghat-

tiswijiet dan, skond l-atturi kien jfisser illi l-preskrizzjoni giet interrotta – Vide Dok.

Ikkonsidrat:

Il-Qorti ezaminat il-gurisprudenza nostrali kif ukoll awturi notevoli f'dan il-qasam.

"Issa fil-kaz tal-attur huwa ma jistax jitlob riparazzjoni tal-

magna imma sostituzzjoni taghha: dan huwa l-inqas li jista'

jitlob fl-interess tal-istess venditur: seta' talab ir-rexissjoni tal-

kuntratt u jitlob il-flus lura, li hallas ghal motor car kollu

imma huwa ma jridx iwaqqa' l-vendita' u ghalhekk irid biss

id-diferenza tal-prezz tal-magna jekk il-konvenut ma iridx

jibdlilha biss il-magna, anzi l-attur iddikjara illi huwa pront

biex ihallas ghad-deprazzament tal-magna in kwistjoni: biex

dejjem ma jaggravax lill-konvenut."

Din il-kwistjoni ggib in diskussjoni n-natura inerenti tal-azzjoni odjerna –l-azzjoni

attrici hija verament actio aestimatoria jew azzjoni ghan-nuqqas ta' prezz minhabba li

l-oggett mibjugh m'huwiex tal-kwalita' mifthema skond Artikolu 1390 tal-Kapitolu

16? fejn allura il-preskrizzjoni hija ta' sentejn?

Huwa fatt inkontestat illi l-attur

qieghed jilmenta illi l-vettura tieghu wasslet Malta mhux skond l-ispecifications li

huwa kkontratta mas-socjeta intimata.

Jghid car u tond illi huwa nduna b'dana in-

nuqqas immedjatament.

mill-Qorti tal-Appell:

In fatti fil-kaz Buttigieg vs Hist deciz 16 ta' Frar 1945 Vol XXXII.I.163 gie affermat

Jekk l-oggett ma jkunx konformi ghal-ftehim, ma hemmx

vizzju redibitorju, imma jkun kaz ta' inadempienza ta' kuntratt

li ma ghandha x'taqsam xejn mal-garanzija

tal-vizzji

redibitorji illi ghalhekk mhux applikabbli l-preskrizzjoni fuq

dekadenza ta' xahar (illum sitt xhur ghall mobbli) imma dik il-

preskrizzjoni ta' sentejn.

Huwa evidentissmu illi l-attur Vella b'modd immedjat intebah illi l-vettura ma

Huwa daqstant iehor evidenti illi l-bejjiegh ma jwiegibx ghad-difetti illi jidhru.

Illi ghaldaqstant l-Qorti tqis illi l-azzjoni ta'inadempjenza kontrattwali ma hijiex

preskritta skond il-ligi u ghaldaqstant tichad l-eccezzjoni tas-socjeta' intimata .

Spejjez riservati ghal vertenza finali


FIL-QORTI TAL-MAGISTRATI (MALTA)

Seduta ta' nhar it-Tnejn 9 ta' Novembru, 2015

Rat l-avviz tal-attrici fejn talbet li s-socjeta' konvenuta tigi kkundannata sabiex thallas lill-

attrici is-somma hekk likwidata minn din il-Qorti u lilha dovuti a bazi tal-"incentive scheme"

operata mis-socjeta' konvenuta u li huma minghajr raguni valida u ingustament naqsu milli

jhallsu lill-attrici ghas-snin 2000 u 2001, oltre l-imghaxijiet sad-data tal-pagament effettiv.

Bl-ispejjez, inkluz ta' l-ittra bonarja tat-2 ta' Settembru kontra s-socjeta' konvenuta.

Ghal finijiet ta' kompetenza jigi dikjarat illi l-pretensjonijiet attrici ma jeccedux l-Lm2,000.

Rat in-nota tal-eccezzjonijiet tas-socjeta' konvenuta fejn eccepiet:

Illi kif jigi ppruvat fir-trattazzjoni tal-kawza l-attrici m'ghandha tiehu l-ebda ammont

a bazi tal-incentive scheme operata mis-socjeta' konvenuta.

Illi inoltre l-azzjoni hija preskritta a tenur tal-artikolu 2147(c) tal-Kodici Civili.

Rat is-sentenza ta' din il-Qorti (diversament preseduta) tal-1 ta' Dicembru 2004, fejn l-

eccezzjoni tal-preskrizzjoni sollevata mis-socjeta attrici giet michuda.

Semgħet ix-xhieda, rat id-dokumenti u l-atti kollha pprezentati;

Rat in-noti ta' sottomissjonijiet tal-avukati difensuri tal-partijiet;

Ikkunsidrat:

Il-fatti li taw lok ghal din il-vertenza huma s-segwenti:

Is-socjeta' konvenuta, Sunrays Travel & Tourism Limited topera fil-qasam tat-

Hija ghandha tlett dipartimenti distinti: 1) tour-operating; 2) cultural leisure; u 3) Conference and Incentive Groups.1

L-attrici, Maryanne Bonnici Hunt, kienet impjegata fuq kuntratt indefinit2 bhala General 2.

Manager mas-socjeta' konvenuta3 u kienet tahdem fid-dipartiment tal-Conference and

Is-socjeta' konvenuta waqt laqgha f'Ottubru 2000 offriet 'Incentive Scheme' ghal

impjegati fil-Conference and Incentive Groups, liema skema bdiet topera mill-1 ta' Jannar 20004 u fejn kull impjegat kien jinghata 6% tal-profitt5.

Sfortunatament, is-socjeta konvenuta

ma nizlitx il-kriterji ghal din l-iskema bil-miktub, u dan ta lok ghal ambigwitajiet li ta lok

ghal dawn il-proceduri.

Pero z-zewg partijiet jistriehu fuq ix-xhieda moghtija permezz tal-affidavit ta' Helene

Klein-Martinelli, li dak iz-zmien kienet tahdem mas-socjeta konvenuta, li xehdet li fil-laqgha li

saret fl-ufficju tas-socjeta konvenuta mal-impjegati tal-Conference and Incentive Groups Department, huma gew infurmati li:6

33 tal-process.

12 tal-process.

11 tal-process.

4 Ara l-affidavit ta' Helene Borg Delicata-Tanti u mmarkat bhala Dok HNT a fol.

30 tal-process.

5 Ara l-profitti ddettaljati tas-snin 2000-2001 mmarkati Dok SR 1 a u Dok SR 1 b a fol.

37-63 tal-process.

6 Ara l-affidavit ta' Helene Borg Delicata-Tanti u mmarkat bhala Dok HNT a fol.

30 tal-process.

Ghalkemm, ix-xhud Helene Borg Delicata-Tanti tghid li l-5% tal-profitti stabbiliti fuq il'fuq

imsemmija kriterji, kellhom jinqasmu bejn l-impjegati tad-dipartiment, mhux kontestat bejn

il-kontendenti li l-persentagg ta' profitti li kellhu jitqassam bejn l-impjegati kien ta' 6%.

Is-socjeta' konvenuta kienet kecciet lill-attrici mill-impieg taghha fl-4 ta' Dicembru 20017 u dan minhabba ristrutturazzjoni tas-socjeta' konvenuta.8

Illi minkejja t-talba fl-avviz, l-attrici ammettiet li thallset l-incentive bonus tas-sena

2000 fl-intier tieghu, u ghalhekk il-kwistjoni fil-kawza odjerna tirrigwarda l-incentive bonus allegatament dovut lilha ghas-sena 2001 biss.9

11 tal-process.

85 tal-process.

12 tal-process.

Mill-atti processwali jirrizuta li l-kontestazzjoni bejn il-partijiet tirrigwarda tlett

l-allegazzjoni tas-socjeta konvenuta li meta l-attrici thallset dak dovut lilha ghas-

sena elfejn (2000), irceviet somma eccessiva, u dan fl-ammont ta' €725.76 –

l-allegazzjoni tas-socjeta konvenuta li xi whud mill-ismijiet ta' gruppi klijenti indikati mill-attrici fil-prospett taghha,10 huma eskluzi mill-operat tal-iskema de

kwistjonijiet:

l-allegazzjoni tas-socjeta konvenuta li xi whud mill-gruppi klijenti indikati mill-

attrici fil-prospett taghha, ghalkemm mhux eskluzi mill-iskema, baqghu ma

hallsux, u ghalhekk m'ghandhiex tiskatta l-iskema in kwistjoni.

Konsiderazzjonijiet ta' din il-Qorti

L-eccezzjoni tas-socjeta konvenuta tal-preskrizzjoni giet diga deciza u michuda b'sentenza

ta' din il-Qorti tal-1 ta' Dicembru 2004, u ghalhekk din is-sentenza hija limitata ghall-meritu

kwistjoni 2000 u 2001 u li ghal fini ta' kompetenza s-somma mitluba ma teccediex il-valur ta' LM 2,000.11 Izda waqt ix-xhieda taghha, l-attrici qalet li t-talba taghha tigi limitata ghall-

hlas tal-incentive scheme ghas-sena 2001 biss, u mhux ghas-sena 2000 wkoll, u dana stante li ghas-sena 2000 hija thallset fl-intier taghha, u ghalhekk giet irtirata.12

Mhux kontestat li l-incentive scheme kienet tapplika biss ghall-impjegati li kienu jahdmu fil-

Conference and Incentive Group Department » u kienet tapplika ghal gruppi kollha jkun ha

hsiebhom dan id-dipartiment, bl-eccezzjoni ta' « Moser Reisen Cultural Group ».

socjeta konvenuta, fil-prospett taghha, l-attrici m'indikatx biss il-gruppi li kienu jaqghu fil-

« Conference and Incentive category », imma wkoll ditti li jaqghu fil-« cultural and

leisure category», li ma kienux jaqghu fl-iskema.

18 tal-process.

1 tal-process.

12 tal-process.

Mill-prospett anness mal-ittra tal-14 ta' Gunju 2002 mibghuta mill-avukat difensur tas- socjeta konvenuta,13 skont is-socjeta konvenuta, ghas-sena 2000, l-attrici kellha tiehu l-

ammont ta' Lm287.47 bhala sehem mill-profitti, kalkolati bis-6% u ghas-sena 2001 kellha

tiehu Lm688.41 ghall-istess haga.

B'kollox ghal dawn is-sentejn kellha tiehu Lm975.88.

6 ta' Dicembru 2001, is-socjeta konvenuta hallset lill-attrici l-ammont ta' Lm1225.45 u

ghalhekk ghamlet overpayment ghar-rigward ta' din it-transazzjoni ta' Lm249.57.

skont is-socjeta konvenuta, l-attrici ghandha tati lis-socjeta konvenuta is-somma ta' Lm77.00

u ghandha tiehu minghand is-socjeta konvenuta Lm15.

Ghalhekk, skont is-socjeta konvenuta,

mhux talli hi m'ghandhiex tghati flus lill-attrici, imma ghandha tiehu minghand l-attrici l-

ammont ta' Lm311.57, skont kif jirrizulta mill-istatement anness mall-ittra fuq imsemmija.

Is-socjeta konvenuta ma nsistietx ghal hlas ta' dan l-ammont, halli l-kaz ikun maghluq.

Fin-nota ta' sottomijonijiet taghha, l-attrici tissottometti li s-socjeta konvenuta waslet ghal

dan l-istatement, principalment minhabba s-sottomissjoni taghha li dawk il-klijenti hekk

imsejjha cultural groups ma jikkwalifikawx ghall-iskema mertu ta' din il-pendenza.

Department, li fih kienet tahdem l-attrici. (sottolinear ta' din il-Qorti).

Minn din ix-xhieda, il-

Qorti tifhem li dan id-dipartiment kien jiehu hsieb biss gruppi li jaqghu fil-conference and

Logikament, gruppi li kienu jaqghu fit-tour-operating category jew fil-

cultural leisure category kienu jiehdu hsiebhom id-dipartimenti rispettivi taghhom fi hdan is-

socjeta konvenuta, u l-attrici ma gabet l-ebda prova sabiex tikkontradixxi dan.

Fl-opinjoni ta'

din il-Qorti, il-fatt li s-socjeta konvenuta eskludiet mill-iskema lil « Moser Reisen Cultural

Group » u cioe ditta li ghandha l-kelma « cultural » f'isimha, mhux prova sufficjenti li l-

Conference and Incentive Groups Department kien jiehu hsieb ukoll il-gruppi li jaqghu fil-

Inoltre, l-attrici lanqas gabet xi prova indipendenti li l-gruppi kollha elenkati fil-prospett

hi kienet qed tallega dan il-fatt, kien oneru taghha, li ggib il-provi necessarji biex tipprova

dan il-fatt sal-grad rikjest fil-kamp civili, u mhux tas-socjeta konvenuta.

Ghalhekk il-Qorti se tqis li dawk il-gruppi elenkati fil-prospett anness mal-ittra tal-14 ta'

Gunju 2002 mibghuta mill-avukat difensur tas-socjeta konvenuta, inhadmu mill-Conference

and Incentive Groups Department fis-snin 2000 u 2001, kif riprodotti fid-dokument ezebit a

71-72 minn John Taylor, General Manager tas-socjeta konvenuta.

Fil-prospett ezebit mill-attrici il-group « Promo Vacances », li skond ix-xhieda ta' John

Taylor ghalkemm kien jikkwalifika ghall-iskema, ma gewx ikkunsidrati ghax ma hallasx.

Fil-fatt, skond ix-xhieda ta' Helene Borg Delicata-Tanti, wahda mill-kondizzjonijiet sabiex jigi stabbilit

il-profitt li fuqu kellu jinhadem il-persentagg tal-iskema kien li «(b) after client had effected

Konsegwentement din l-eskluzjoni ta'

dan il-group kienet skont il-ftehim bejn il-kontendenti.

Pero ghar-ragunijiet li se jigi moghtija iktar l-isfel f'din is-sentenza, din il-Qorti mhix se

tiddeciedi f'dan l-istadju jekk l-allegazzjoni tas-socjeta konvenuta li meta l-attrici thallset dak

dovut lilha ghas-sena elfejn (2000), irceviet somma eccessiva.

Fin-nota ta' sottomissjonijiet taghha, l-attrici tallega li s-socjeta konvenuta ghamlet tnaqqis

mill-ammont li fuqu kellu jinhadem il-persentagg dovut lilha kontra l-ftehim li ghamlet mal-

impjegati koncernati dwar l-iskema in kwistjoni, u cioe s-segwenti :

37 et sequitur tal-process, jidher li is-socjeta konvenuta

2. s-socjeta konvenuta hadmet il-percentagg dovut bhala bonus fl-iskema, wara li naqset it-

Taxxa fuq il-Valur Mizjud.

Skond ix-xhieda ta' Helen Borg Delicata Martinelli : il-persentagg tal-bonus kellu jinhadem fuq il-« Gross

Minn din ix-xhieda huwa car li t-tnaqqis ta' 11% mill-profitti biex jitkoprew l-ispejjez tal-

pagi tal-haddiema u l-ispejjez ta' telekommunikazzjoni, ma kienx parti mill-ftehim bejn is-

Min-naha l-ohra, huwa notorju li t-Taxxa fuq il-Valur Mizjud hija taxxa li tingabar fuq is-

servizzi u l-prodotti u ma titqiesx fil-komputazzjoni tal-profitti.

Konsegwentement, is-socjeta

konvenuta kienet gustifikata li tnaqqas l-ammont ta' Taxxa fuq il-Valur Mizjud mill-profitti.

In vista tal-konsiderazzjonijiet fuq esposti, il-Qorti se tahdem il-persentagg ta' bonus fuq il-

profitti kif kellu jsir mis-socjeta konvenuta :

L-attrici ma inkludietx fil-prospett taghha, il-profitti li s-socjeta konvenuta skont hi ghamlet

Mill-prospett ezebit a fol.

66 tal-process, jirrizulta li l-profitti tas-socjeta

konvenuta fis-settur in kwistjoni ghas-sena 2000 kien ta' LM4,791.21.

Dan l-ammont ghandu

jizdied bi 11%, sabiex jigi newtralizzat it-tnaqqis li s-socjeta konvenuta ghamlet biex tkopri l-

ispejjez tal-pagi u tas-servizzi ta' telekommunikazzjoni.

Ghalhekk il-profitti ghandhom

jizdiedu bl-ammont ta' Lm527.03, u ghalhekk l-ammont totali ta' profitti ghas-sena 2000

kien ta' LM5318.24.

Konsegwentement 6% ta' dan l-ammont jekwivali ghal LM319.09.

Fir-rigward tas-sena 2001, l-attrici nizlet fil-prospett taghha, l-ammont ta' profitti li skont hi

s-socjeta attrici ghamlet fil-konfront ta' kull ditta inkluza fl-iskema, pero l-attrici ma tati l-

ebda spjegazzjoni u wisq inqas gabet xi prova oggettiva biex tissostanzja dawn l-ammonti.

Dawn l-ammonti ma jaqblux mal-accounts prodotti mis-socjeta konvenuta, u kkonfermati bil-

Dawn l-accounts ma gew bl-ebda mod kontestati mill-attrici u ghalhekk il-Qorti se tibbaza il-

kalkoli taghha fuqhom.

Minn dawn l-accounts jirrizulta li fis-sena 2001, is-socjeta konvenuta ghamlet profitt fid-

dipartiment koncernat ta' Lm11,473.53.

Dan l-ammont ghandu jizdied bi 11%, sabiex jigi

newtralizzat it-tnaqqis li s-socjeta konvenuta ghamlet biex tkopri l-ispejjez tal-pagi u tas-

servizzi ta' telekommunikazzjoni.

Ghalhekk il-profitti ghandhom jizdiedu bl-ammont ta'

Lm1,262.09, u ghalhekk l-ammont totali ta' profitti ghas-sena 2001 kien ta' LM12,735.62.

Konsegwentement 6% ta' dan l-ammont jekwivali ghal LM764.14.

Ghalhekk, l-ammont totali dovut lill-attrici taht l-incentive scheme ghas-snin 2000 u 2001

kien ta' Lm319.09 u Lm764.14, rispettivament, li b'kollox jammontaw ghal Lm1,083.23.

Issa mill-prospett ezebit mis-socjeta konvenuta a fol.

66 tal-process, mhux kontestat li fis-6

ta' Dicembru 2001, is-socjeta konvenuta hallset lill-attrici is-somma ta' Lm1,225.45, cioe

ammont ta' Lm142.22 akbar minn dak dovut lillha taht l-incentive scheme.

Inoltre, l-attrici ma kkontestatx li hi ghandha tati lis-socjeta konvenuta Lm77.00 u li min-

naha l-ohra ghandha tiehu minghand is-socjeta konvenuta Lm15.

Dan ifisser li s-socjeta

konvenuta ghandha tiehu minghand l-attrici Lm62.00 (Lm77.00 - Lm15.00).

Dan ifisser li s-socjeta konvenuta ghamlet overpayment ta' Lm204.22 lill-attrici.

il-proceduri is-socjeta konvenuta ma ghamlet l-ebda kontro-talba biex l-attrici tirrifondi l-

ammont li thallset izjed.

Fid-dawl tas-suespost, it-talba tal-attrici, ma tistghax tigi milqugha.

Ghal dawn il-motivi, il-Qorti tilqa' l-ewwel eccezzjoni tas-socjeta konvenuta, u tichad fit-

L-ispejjez in konnessjoni mas-sentenza parzjali tal-1 ta' Dicembru 2004 ghandhom jigu subiti

mis-socjeta konvenuta, fil-waqt li l-ispejjez in konnessjoni ma' din is-sentenza ghandhom

Konkluzjoni

Maġistrat

Deputat Reġistratur

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


Diversament taht il-pretest ta' ritrattazzjoni, il- litigant sokkombent ikun jista' jerga' jiftah il-kawza u b'hekk indirettament jinholoq tribunal tat-tielet istanza. … (Rev. Don Giuseppe Illatar k/a Cachia v. Francesco Cremona Gabriele, Appell Civili, 18 ta' April 1958).

Din il-Qorti fis-sentenza taghha fil-kawza fl-ismijiet Dottor Austin Formosa Ventura nomine v. Dottor Remigio Ghio Degaetano nomine deciza fl-20 ta' Frar 1996 qalet

fost affarijiet ohra:

"Il-gurisprudenza taghna dejjem ghallmet li r-rimedju straordinarju in kwantu

jikkostitwixxi deroga ghal principju fondamentali li l-gudikat jikkostitwixxi l-ligi

bejn il-kontendenti u dan independentement mill-fatt jekk dak il-gudikat

jirrispekkjax kompletament il-verita` jew il-gustizzja.

dan il-kuncett bil-massina res judicata pro veritate habetur.

F'dan il-kuntest tista'

ssir riferenza ghas-sentenza riportata fil-Kollezzjoni Volum XXV-I-137 fejn tant

tajjeb gie sottolinejat li r-rimedju tar-ritrattazjoni;

jiggernaw dan

l-istitut huma

illi r-regoli

"Minn dan … titnissel il-konsegwenza logika li r-regoli li jirregolaw dan l-istitut tar-ritrattazzjoni huma ta' interpretazzjoni strettissima (Vol.

Diversament taht il-pretest ta' ritrattazzjoni, il-litigant sokkombent jista' jiftah il- kawza u b'hekk indirettament johloq ghalih tribuna tat-tielet istanza, (Vol.

XLII-I- 227) li mhix permessa mil-ligi."

Reference is also being made to the judgment of the Court of Appeal in its Superior Jurisdiction dated 14th October 2014, in the names Boris u Carina konjuġi Arcidiacono vs Salvu Hammett u ċ-Chairman tal-Awtorita' tal- Ippjanar u b'digriet tas-27 ta' Settembru, 2002, ġie kjamat in kawża l-Bord tal-Appelli dwar l-Ippjanar, whereby the Court held: 'Illi l-ewwel osservazzjoni li għandha ssir hija li r-ritrattazzjoni hija rimedju straordinarju mħolli li jsir biss fil-każijiet stabiliti fil-liġi liema ċirkostanzi huma tassattivi u għandhom jingħataw tifsira ristretta u bla tiġbid jew analoġija.1 Huwa risaput li r-rimedju tar-ritrattazzjoni huwa wieħed straordinarju, in kwantu jikkostitwixxi deroga tal-prinċipju li sentenza li għaddiet f'ġudikat għandha l- forza ta' liġi bejn il-partijiet.

Għalhekk, il-każijiet li fihom jista' jingħata, kif kontemplat speċifikatament mil-liġi, għandhom jiġu interpretati ristrettivament;2 Illi sadattant, ix-xogħol ta' din il-Qorti, sakemm tkun għadha qegħda tqis jekk jeżistux raġunijiet tajbin biżżejjed biex tħassar is-sentenza attakkata, huwa dak li tara biss jekk kemm-il darba tirriżultax imqar waħda miċ- ċirkostanzi maħsubin fl-artikolu 811 tal-Kodiċi Proċedurali.

Fl-istadju in rescindente din il-Qorti m'għandhiex tgħarbel mill-ġdid dwar jekk hi taqbilx jew le mal-mod kif il-Qorti tkun waslet għall-fehmiet tagħha fis-sentenza attakkata.

Illi dan kollu jinġabar taħt ir-regola li huwa mixtieq u meħtieġ li jkun hemm iċ- ċertezza tad-dritt u fejn kawża tkun inqatgħet b'sentenza li tkun għaddiet f'ġudikat

din m'għandhiex titwaqqa' kif ġieb u laħaq, imma biss għal raġunijiet serji u

Dan kollu mbagħad jissejjes fuq il-massima li res judicata pro veritate

Ċiv.

Ċiv.

20.5.1994 fil-kawża fl-ismijiet San Lawrenz vs Banavage (Kollez.

Vol: LXXVIII.ii.84) u App.

Ċiv.

9.5.2005 fil-kawża fl-ismijiet Joseph Ciangura vs Carmelo Kottmann fost oħrajn

Ramallah huwa wkoll prinċipju aċċettat li l-proċess ta' ritrattazzjoni ma jservix bħala t- tieni appell, b'mod li taħt l-iskuża ta' xi nuqqas proċedurali, l-Qorti tkun mistiedna biex terġa' twettaq eżerċizzju ta' ri-eżami li, fil-fatt, ma jkun xejn aktar minn skrutinju mill-ġdid tal-konsiderazzjonijiet diġa' magħmulin mill-Qorti fis- sentenza li tagħha jintalab it-tħassir u s-smigħ mill-ġdid.

Dan jgħodd għal kull waħda mill-kawżali maħsubin fl-artikolu 811 tal-Kodiċi.3" Further considers: Plaintiff is hereby requestion retrial proceedings on the basis of Article 811 (a) (b) (h) and (l).

Ċiv.

20.2.1996 fil-kawża fl-ismijiet Werfali vs Mifsud Soler' (Kollez.

Kien ghalhekk li l-Legislatur esiga li min jaghmel talba ghan-nomina ta' kuraturi ghall-assenti ghandu l-oneru li jinnotifika

l-bandu lill-eqreb qarib tal-assenti.

Il-konvenut kien jaf fejn joqghod iben l-attrici

hawn Malta u ghalhekk kien fid-dmir li jinnotifikah bil-bandu.

jinnotifika lil Avukat li m'ghandu x'jaqsam xejn la f'parentela u lanqas

professjonalment mal-attrici jirrapprezenta d-disprezz lejn l-awtorita' tal-Qorti.

F'certu pajjizi dan it-tip ta' abbuz mill-procedura tan-notifika huwa msejjah

L-artikolu 811 (b) li jipprovdi d-dritt ta' ritrattazzjoni jekk ir-rikors ġuramentat ma jkunx ġie notifikat lill-parti telliefa ghandu l-gheruq tieghu fin-norma tal- gustizzja naturali "audi alteram partem".

[Court's emphasis] Hija ghalhekk il-fehma ta' din il-Qorti illi kien dover tal-konvenut li fil-kawza li intavola fis-sena 2004 jimxi rigorozament mal-ligi tal-procedura una volta kien qed jistitwixxi kawza kontra persuna li ma kenitx tirrisjedi hawn Malta."

In tema legali jigi osservat li huwa assodat fil-gurisprudenza patria li – "Is-smigh mill-gdid jista' jigi akkordat jekk is-sentenza tkun ittiehdet b'qerq.

Il- qerq jew il-frodi allura ma jridux ikunu rrizultaw jew ma jkunux iridu jkunu relatati mal-meritu li pprovoka l-vertenza u li gie trattat quddiem il-qrati u minnhom deciz, imma jridu jkunu rrizultaw jew ikunu relatati mal-proceduri decizi bis-sentenza appellata u bihom inficcjata.

mill-gdid fil-kaz fejn is-sentenza tkun ittiehdet b'qerq u mhux fejn il-pretensjoni

tal-attur fit-talba tkun ghal kreditu li origina minn agir allegatament delittwuz jew

qarrieqi tal-konvenut.

Il-qerq allura jrid ikun qerq gudizzjarju, jigifieri inerenti

mal-proceduri" [App.

"… biex il-qerq procedurali jsejjes talba ghas-smigh mill-gdid ta' kawza, jehtieg

li dak il-qerq ikun jikkonsisti f'raggiri jew atti frawdolenti li minhabba fihom, il-

parti l-ohra titqieghed fl-impossibilita' li tiddefendi ruhha fil-kawza kif imiss u minghajhom il-kawza ma kienitx tinqata' kontra l-parti mgarrba… Fuq kollox biex tghodd id-dispozizzjoni tal-artikolu 811[a] tal-Kodici jehtieg li l-qerq procedurali mwettaq ikun determinanti biex il-parti l-ohra titlef il-kawza".


QORTI TAL-MAGISTRATI (MALTA) BHALA QORTI TA' GUDIKATURA KRIMINALI

Seduta Distrett Ir-Rabat (Malta) Illum 9 ta' Novembru, 2016 Il-Qorti, Rat l-imputazzjonijiet migjuba kontra l-imputati Mario Doepfmer tal-karta tal-identita' bin-numru 321144 (M), Azzopardi Farrugia detentur Doepfmer detentur tal-karta tal-identita' bin-numru 046879 (M) u Mohamed Fathalla Stevanovic Sobh detentur tal-karta tal-identita' bin- numru 29230 (A) billi huma akkuzati talli nhar is-17 ta' Awissu, 2016 u fil-jiem ta' qabel, fl-ibhra tas-sajd jew fuq il-bahar fil-Mediterran u gewwa port f'Malta, skond il-kaz:

l-persuna

fil-mument kella

tal-bastiment, Mohamed Farrugia Attard Stevanovic Sobh, ma kienx awtorizzat taht id- dispozizzjonijiet rilevanti tal-ligi biex ikun kaptan ta' bastiment tas-sajd lokali, bi ksur tal-artikolu 12 tal-Kap.

425 tal-Ligijiet ta' Malta;

Kif ukoll talli naqsu milli jottemporaw ghall-obbligi taghhom taht ir-regolament 3(ċ) tal-L.S. 425.07 u dana fir-rigward ta' nuqqas illi josservaw ir-rekwizit illi l-liċenza li inhareget tinzamm fuq il- bastiment tas-sajd f'kull hin;

Naqsu milli jottemporaw ghall-obbligi taghhom taht l-Artikolu 6 tar-Regolament ta' Implimentazzjoni (UE) 404/2011 u dana fir- rigward ta' nuqqasijiet fl-immarkar tal-bastiment tas-sajd mehtiega bl-istess dispozizzjoni, bi ksur tal-L.S. 425.08 u liema ksur jikkostitwixxi reat ta' xorta gravi skond id-dispozizzjonijiet tal-L.S. 425.08 u preċizament l-artikoli 3 u 4 tal-imsemmi Ordni;

U aktar talli naqsu milli jottemporaw ghall-obbligi taghhom taht ta' ir-regolament 17(b) nuqqasijiet fl-immarkar tal-bastiment tas-sajd bl-isem u l-port ta' ritorn fuq il-poppa skond id-disposizzjonijiet ta' l-Att dwar il- Bastimenti Merkantili;

tal-L.S. 425.07 u dana

fir-rigward

U kif ukoll talli naqsu milli jottemporaw ghall-obbligi taghhom taht ir-regolament 19(b) tal-L.S. 425.07 u dana fir-rigward ta' nuqqasijiet fl-immarkar ta' l-irkaptu bin-numru tal-bastiment moghti lilu mid-Dipartiment;

l-kondizzjonijiet u

Naqas milli jottempora ghall-obbligi tieghu taht l-Artikolu 8 tar- Regolament (KE) 1224/2009 u dana fir-rigward ta' nuqqasijiet li jirrispetta relatati mal- immarkar u l-identifikazzjoni tal-bastimenti tas-sajd u l-irkaptu tieghu mehtiega bl-istess dispozizzjoni, bi ksur tal-L.S. 425.08 u liema ksur id- dispozizzjonijiet tal-L.S. 425.08 u preċizament l-artikoli 3 u 4 tal- imsemmi Ordni;

ta' xorta gravi skond

jikkostitwixxi reat

r-restrizzjonijiet

U kif ukoll talli naqas milli jottempora ghall-obbligi tieghu taht l- artikolu 13 tal-Kap.

425 tal-Ligijiet ta' Malta u dana billi zamm jew halla li jinzamm abbord il-bastiment tas-sajd hut li ma kienx mittiehed skont liċenza tas-sajd provduta taht l-Att;

Ghaddew dokumentazzjoni b'taghrif falz fir-rigward tal-kaptan tas-Sajd u

il-bastiment

Il-Qorti giet gentilment mitluba li minbarra li tinfliggi l-piena stabbilita mill-Ligi, tordna li kull hut li kien abbord l-bastiment tas-sajd Hannibal I li jinsab maqbud taht l-awtorita' tad-Direttur tas-sajd skond il-poteri taht il-Kap 425 ikun konfiskat favur il-Gvern u tal-Artikolu 35 tal-Kap.

425 tal-Ligijiet ta' Malta u dan fir-rigward taz-zamma jew konfiska kif hemm dispost kif il-Qorti jidhrilha xieraq u opportun li tordna u timponi.

Ikkunsidrat;

KONSIDERAZZJONIJIET LEGALI Preliminari Din hija Qorti ta' Gudikatura Kriminali.

Quddiemha persuna jew

persuni jigu mixlija li wettqu rejati kriminali.

Il-Qorti hija adita bl-

imputazzjonijiet li jingiebu quddiemha u li jkunu maghmula mill-

prosekuzzjoni.

Hemm limitu kemm il-Qorti tista' tkun flessibbli fir-

rigward tal-interpretazzjoni tal-imputazzjonijiet li jingiebu quddiemha.

Għalkemm verament li l-komparixxi li fuqha hemm l-imputazzjonijiet

hija ritenuta bħala un avviso a comparire, l-imputazzjonijiet huma dejjem

ta' indoli penali.

Ir-regoli tal-procedura ma jistgħux jigu interpretati

b'mod wiesa tali li l-parametri tal-azzjoni penali jigu spustati jew

Altrimenti d-difiza ma tkunx tista' tiddefendi ruħha kif jixraq.

Quddiem din il-Qorti jekk persuna tinstab ħatja teħel piena.

tinstabx ħatja tigi meħlusa mill-imputazzjonijiet dedotti.

Il-valutazzjoni

dwar jekk persuna tkunx ħatja jew le tiddependi dejjem fuq il-provi li

jingiebu quddiemha (u quddiem ebda post jew medium ieħor) u l-istess

valutazzjoni hija marbuta mal-imputazzjonijiet kriminali li jkunu gew

miktuba u prezentati quddiemha mill-Pulizija Ezekuttiva jew skont kif

ikunu gew mizjuda jew mibdula fl-istadju opportun – u dejjem mhux

aktar tard minn meta l-Prosekuzzjoni tkun iddikjarat il-provi tagħha

magħluqa.

Altrimenti jekk ma jkunx hekk l-akkuzatur ikun jista' jbiddel

il-parametri tal-azzjoni penali skont meta jidhirlu u skont l-andament ta'

dak li jkun qed iseħħ jew li jkun irrizulta matul il-kors tal-process penali.

Għalkemm hemm element

ta'

flessibilita' provdut minn certu

gurisprudenza fir-rigward tal-procedimenti quddiem dawn il-Qrati ta'

gurisdizzjoni limitata, din il-flessibilita' trid tkun tali li ma tkunx ta'

pregudizzju għall-proceduri penali u għad-drittijiet tad-difiza.

Is-setgħat ta' din il-Qorti u r-rimedji li din il-Qorti tista' tagħti f'kull kaz

huma limitati u ristretti għal dawk li huma previsti mill-Ligi u fil-Ligi.

Din il-Qorti ma għandiex is-setgħa, ossia carte blanche li tiddeciedi kif

trid u tipprovdi kull rimedju li jidħlilha f'moħħha jew li trid jew li tkun

tixtieq tagħti.

Il-provvedimenti tagħha huma

limitati għal dawk

Din il-Qorti ma tistax tieħu post jew tissostitwixxi l-Qorti Civili

kompetenti jew tagħti rimedji ta' natura civili li ma humiex prevvisti

mill-Kodici Kriminali bħala li jistgħu jigu emanati minn Qorti ta'

F'kull kaz pero, stante li din hija Qorti ta' Gudikatura Kriminali, hija

marbuta bit-termini tal-imputazzjoni skont kif spjegat aktar 'il fuq.

minn hekk huwa d-dmir tal-Prosekuzzjoni li tipprova l-kaz tagħha skont

kif proferit fl-imputazzjoni kontestata sal-grad ta' konvinciment morali u

sufficjenza probatorja lil hinn minn kull dubju dettat mir-raguni.

l-oħra

jekk

tagħzel

sottomissjonijiet kif sar f'dan il-kaz, huwa bizzejjed għad-difiza li

tikkonvinci lil Qorti bit-tezi tagħha fuq bazi ta' konvinciment morali li

jistrieħ fuq bilanc ta' probabbilita u f'kaz li dan iseħħ, u l-Qorti ma

tħossiex moralment konvinta li l-Prosekuzzjoni laħqet il-grad ta' prova

rikjesta minnha, allura l-Qorti trid tillibera lill-imputat.

Dawn huma principji kardinali li jsawru l-procediment penali Malti.

Jgħogbuna jew ma jgħogbuniex, dawn huma wħud mir-regoli bazilari li

jistrieħ fuqhom il-procediment penali Malti.

Biss din il-Qorti ma tistax tieqaf hawnhekk.

Hija marbuta li tiggudika

dan il-kaz skont l-akkuza li giet magħmula mill-Prosekuzzjoni kontra l-

imputati u ma tistax tbiddel hi bis-setgħa tagħha stess il-parametri tal-

kawza intrapriza mill-Prosekuzzjoni u tiddeciedi kif jiftlilha jew tmur lil

hinn mill-imputazzjonijiet prezentati lilha mill-Prosekuzzjoni.

Oneru tal-Prosekuzzjoni

tal-Prosekuzzjoni

tikkonvinci lill-Qorti li l-akkuzi addebitati lill-imputat huma veri w dan

ghaliex kif jghid il-Manzini fil-ktieb tieghu Diritto Penale Vol.

Huwa minnu, li jekk il-Qorti hija rinfaccjata b'verzjonijiet konfliggenti,

ghandha tillibera, stante li tali konflitt ghandu jmur a beneficcju tal-

Pero' huwa veru wkoll kif gie deciz mill-Qorti tal-Appell

Kriminali fid-dsatax (19) ta' Mejju, 1997 fil-kawza fl-ismijiet Il-Pulizija vs

Il-Prosekuzzjoni trid tipprova l-kaz taghha lil hinn minn kull dubbju

ragjonevoli, waqt li d-difiza trid tipprova d-difiza taghha fuq bazi ta'

probabilita'.

Huwa principju baziku prattikat mill-Qrati taghna fil-procediment

kriminali, li sabiex l-akkuzat jigi misjub hati l-akkuzi migjuba fil-

konfront tieghu dawn ghandhom jigu pruvati oltre kull dubju dettat

F'dan ir-rigward issir referenza ghas-sentenza moghtija mill-Qorti tal-

Appell Kriminali fil-5 ta' Dicembru, 1997 fil-kawza fl-ismijiet Il-Pulizija

v Peter Gauci Calleja, fejn il-Qorti fakkret li l-grad ta' prova li trid tilhaq il-

Prosekuzzjoni hu dak il-grad li ma jhalli ebda dubju dettat mir-raguni u

mhux xi grad ta' prova li ma jhalli ebda ombra ta' dubbju.

ombra ma jistghux jitqiesu bhala dubbji dettati mir-raguni.

iehor, dak li l-gudikant irid jasal ghalih hu, li wara li jqis c-cirkostanzi u

l-provi kollha, u b'applikazzjoni tal-buon sens tieghu, ikun moralment

konvint minn dak l-fatt li trid tipprova l-Prosekuzzjoni.

Fil-fatt dik il-Qorti ccitat l-ispjegazzjoni moghtija minn Lord Saint-Aude fil-

Din il-Qorti taghmel ukoll referenza ghas-sentenza moghtija mill-Qorti

tal-Appell Kriminali fid-9 ta' Settembru 2002 fil-kawza fl-ismijiet Il-

Pulizija v Martin Mark Tyson fejn spjegat x'jigri meta gudikant ikun

rinfaccjat b'zewg verzjonijiet konfliggenti u cioe' jistghu jigru zewg

affarijiet - jew il-gudikant ikun tal-fehma li l-kaz tal-Prosekuzzjoni ma

jkunx gie sodisfacentement ippruvat, u allura l-Qorti ghandha tillibera,

jew jekk ikun moralment konvint li l-verzjoni korretta hija wahda u

mhux l-ohra, jimxi fuq dik il-verzjoni li jaccetta u jekk dik il-verzjoni

tkun timporta l-htija tal-imputat jew akkuzat, allura jiddikjara tali htija u

jghaddi ghall- piena jew ghal xi provvediment iehor.

Apprezzament tal-provi fl-assjem:

Il-Qorti tissottolinea li huwa ben risaput li l-apprezzament tal-provi

ghandu jsir mhux biss b'mod spezzettat u individwali izda l-provi

ghandhom jigu analizzati flimkien fl-assjem taghhom sabiex wiehed jara

x'inferenzi jew interpretazzjoni ragjonevoli u legali jista' jaghti lil dawk

il-provi hekk interpretati.

Ma tistax tinstab htija jew nuqqas ta' htija

semplicement fuq analizi individwali jew separata tal-provi.

ghandhom

jigu kkunsidrati kemm

individwalment kif ukoll

Dan hu appuntu l-ezercizzju li sejra taghmel din il-

Qorti, u cioe' li tezamina bir-reqqa kollha l-provi prodotti f'dan il-kaz.

Il-Qorti se

jekk

il-fattispecie

Ligijiet applikabbli

Il-Qorti se taghmel referenza ghal-Artikoli varji tal-Kap 425 l-Att dwar

il-Konservazzjoni u l-Amministrazzjoni tas-Sajd u Kap 226 l-Att dwar

l-Ibħra Territorjali u z -Z ona Kontigwa li huma relevanti ghal dan il-

Art 2 tal-Kap 425 jaghti dawn id-defenizzjonijiet:

"bastiment tas-sajd" tfisser kull bastiment ta' liema daqs ikun u li

jitmexxa b'xi mod li jkun li fil-mument ikun qed jintuz a għal ħidma ta'

sajd jew għall-ipproc essar, ħaz na jew g arr ta' ħut jew għal xi ħidmiet

(inkluz trasbord ta' ħut) anc illari għal dan, iz da ma tinkludi ebda

bastiment uz at għall-g arr ta' ħut jew prodotti ta' ħut bħala parti mill-

merkanzija g enerali tiegħu;

"bastiment tas-sajd lokali" tfisser kull bastiment -

1. (a) li jkun proprjeta ta' persuna waħda jew iz jed li ordinarjament

jirrisjedu f'Malta, jew

2. (b) li jkun għal kollox proprjeta ta' kumpannija, soc jeta jew

assoc jazzjoni ta' persuni nkorporata jew stabbilita skont il-lig ijiet

ta' Malta u kontrollata minn persuna waħda

ordinarjament jirrisjedu f'Malta;

"ibħra interni" tfisser dawk l-ibħra li jmissu fuq in-naħa tax- xtajta tal-

linji baz i li minnhom jitkejlu l-ibħra territorjali ta' Malta;

"ibħra tas-sajd" tfisser l-ibħra tas-sajd ta' Malta kif imfisser skont l-

"kaptan" tfisser, dwar bastiment tas-sajd, il-persuna li fil-mument

ikollha l-kmand jew tkun inkarigata mill-ħidma tas-sajd abbord il-

L-istess ligi tipprovdi li l-ibħra tas-sajd ta' Malta jinkludu:

(a) l-ibħra interni;

(b) l-ibħra territorjali hekk dikjarati skont l-artikolu 3(2) tal-Att dwar

l-Ibħra Territorjali u z -Z ona Kontigwa; u

(c ) kull ibħra oħra li dwarhom bi proklama, lig i jew konvenzjoni li

tkun fis-seħħ, jew li jkollha forza ta' lig i, f'Malta jkunu g ew dikjarati

drittijiet sovrani għall-fini

ta' esplorazzjoni u esplojtazzjoni,

konservazzjoni u amministrazzjoni ta' riz orsi ħajjin f'dawk l-ibħra.

Artikolu 3 tal-Kap 226 l-Att dwar l-Ibħra Territorjali u z -Z ona

Kontigwa jipprovdi hekk:

(1) Ħlief kif hawnhekk iz jed 'il quddiem provdut, il-wisa' tal-ibħra

territorjali ta' Malta ser tkun tnax-il mil nawtiku mkejjel minn linji

baz i determinati fuq il-metodu ta' linji baz i dritti mig burin bejn ponot

xierqa li jinsabu fl-aktar post bogħod safejn il- baħar jisfa għal kollox,

(2) Għall-finijiet

dwar

il-Konservazzjoni

Amministrazzjoni tas-Sajd u ta' kull lig i oħra li għandha x'taqsam

mas-sajd, sew jekk tkun saret qabel jew wara dan l-Att, l-ibħra

territorjali ta' Malta għandhom, biex jig u ez erc itati d-drittijiet sovrani

bil-għan li jig u esplorati u esplojtati, konservati u manig g ati fihom ir-

riz orsi naturali li jgħixu u, jew li ma jgħixux, jestendu sa wisa ta

ħamsa u għoxrin mil nawtiku 'l barra mil-linji baz i li minnhom

jitkejjel il-wisa' tal-ibħra territorjali, u, għall- finijiet ta' dak li ntqal

qabel, il-g urisdizzjoni testendi sa hemmhekk.

Fil-waqt

tal-Att dwar

il-Konservazzjoni u

Amministrazzjoni tas-Sajd jispjega liema huma l-kundizzjonijiet biex

wiehed jista' juza bastiment tas-sajd lokali ghal sajd kummercjali:

(1) Ebda bastiment tas-sajd lokali ma jista' jintuza għal sajd

(a) fl-ibħra tas-sajd, jew

(b) f'xi area barra l-ibħra tas-sajd li biex tistad fiha tkun

meħtieg a lic enza jew permess skont dan l-Att,

kemm-il darba ma jkunx reg istrat fir-registru ta' bastimenti tas-sajd

skont l-artikolu 7 u kemm-il darba ma jkunx awtorizzat li hekk jistad

skont lic enza jew permess mogħtija skont dan l-Att.

(2) Meta bastiment tas-sajd lokali jintuz a bi ksur tas- subartikolu (1),

il-kaptan, is-sid u min jikrih ikunu ħatja, kull wieħed minnhom, ta'

reat u jistgħu jeħlu, meta jinstabu ħatja, multa ta' mhux inqas minn

elfejn u tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin c entez mu

(2,329.37) iz da mhux iz jed minn tmienja u ħamsin elf u mitejn u

erbgħa u tletin euro u tlieta u tletin c entez mu (58,234.33) kull

wieħed.

licenzja tas-sajd:

Il-ligi tipprovdi dwar min ghandu, jista' jkollu u l-kundizzjonijiet tal-

(1) Licenzja tas-sajd għandha tingħata lill-kaptan, lis-sid jew lill-

kerrej dwar bastiment tas-sajd specifikat.

(2) Il-ħrug ta' kull lic enza tas-sajd tkun fid-diskrezzjoni tad- Direttur

li jista' jawtorizza, jew is-sajd b'mod g enerali, jew għal skopijiet ta'

konservazzjoni, jista' jagħti awtorita limitata bil- miktub b'riferenza

b'mod partikolari għal -

(a) area li fiha s-sajd ikun awtorizzat;

(b) il-perijodi, iz -z minijiet jew vjag g i partikolari li matulhom is-sajd

(c ) id-deskrizzjonijiet, kwantitajiet, daqs u prez entazzjoni ta' ħut li

jista' jittieħed;

(d) il-mod tas-sajd.

(3) jew suggetta għal dawk il-kondizzjonijiet li fil-fehma tad-Direttur

ikunu meħtieg a jew nec essarji biex ikun regolarizzat is-sajd fil- baħar,

jew il-konservazzjoni jew l-amministrazzjoni tas-sajd fl- ibħra tas-sajd

u b'mod partikolari lic enza jista' jkollha, bla ħsara għall-g eneralita tal-

imsemmija kondizzjonijiet, kondizzjonijiet dwar -

(a) it-tnizzil fuq l-art ta' ħut taħt l-awtorita tad-detentur tal-lic enza;

(b) l-immarkar tal-bastiment tas-sajd lic enzjat;

(c ) ir-reg istrazzjoni tal-ħidmiet tas-sajd li għandhom jinz ammu

abbord il-bastiment tas-sajd lic enzjat;

(d) it-tagħmir ta' navigazzjoni u l-mapep li għandhom jing arru

abbord il-bastiment tas-sajd lic enzjat; u

(e) il-post jew il-postijiet fejn bastiment tas-sajd lic enzjat jista'

jittrasborda l-ħut;

u jekk il-kaptan u s-sid jew il-kerrej tal-bastiment tas-sajd jiksru xi

waħda mill-kondizzjonijiet preskritti fil-lic enza, dan ikun ħati ta' reat

u jeħel, meta jinstab ħati, multa ta' mhux anqas minn elfejn u tliet

mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin c entez mu (2,329.37)

iz da mhux iz jed minn tlieta u għoxrin elf u mitejn u tlieta u disgħin

euro u tlieta u sebgħin c entez mu (23,293.73).

Kaptan ma jistax, abbord bastiment tas-sajd, fl-ibħra tas- sajd, iz omm

jew iħalli li jinz amm ħut li ma jkunx ittieħed skont lic enza tas-sajd

provduta skont dan l-Att jew f'ammont li jiskorri dak li jippermettu r-

regolamenti għall-protezzjoni ta' stocks ta' ħut.

Filwaqt li Artikolu 14 jipprovdi li:

(1) F'kull z mien meta bastiment tas-sajd ikun qiegħed f'area tal-

ibħra tas-sajd jew, jekk ikun bastiment tas-sajd lokali, wkoll f'xi area

barra l-ibħra tas-sajd u jew -

(a) ikun projbit b'dan l-Att li jistad f'dik l-area; jew

(b) bil-lic enza tas-sajd jew xort'oħra jkun permess li jistad biss għal

c erti spec i jew deskrizzjonijiet ta' ħut f'dik l-area, f'dak il-kaz , it-

tagħmir tas-sajd tiegħu jew dik il-parti mit-tagħmir li ma tkunx

meħtieg a għas-sajd permess, għandhom ikunu stivati b'dak il-mod li

ma jkunux għal-lest li jintuz aw għas-sajd jew stivati b'dak il-mod l-

ieħor li jista' jkun preskritt.

(2) F'kaz ta' ksur tad-disposizzjonijiet ta' dan l-artikolu -

(a) il-kaptan tal-bastiment jeħel, meta jinstab ħati, multa ta' mhux

inqas minn erbat elef u sitt mija u tmienja u ħamsin euro u ħamsa u

sebgħin c entez mu (4,658.75) iz da mhux iz jed minn tmienja u ħamsin

elf u mitejn u erbgħa u tletin euro u tlieta u tletin c entez mu

(b) il-Qorti li timponi l-multa tista' tordna l-konfiska ta' kull tagħmir

tas-sajd li jkun jinsab jew li jkun uz at minn xi persuna fuq il-

bastiment jew meħud minn xi persuna oħra mill-bastiment.

Dwar it-tfixkil lill-ufficjali ghat-tharis tas-sajd u dwar taghrif falz li jista'

29.(1) Kull persuna li -

(a) taħbat għal, tirrezisti jew volontarjament tfixkel lil, uffic jal għat-

tħaris tas-sajd fit-twettiq tas-setgħat tiegħu skont dan l-Att;

(b) tirrifjuta jew tittraskura li tħares xi ordni, rekwiz izzjoni jew

direzzjoni leg ittimament mogħtija jew magħmula skont dan l-Att;

(c ) mingħajr rag uni xierqa tonqos li -

(i) twieg eb għal xi mistoqsija magħmula minn uffic jal għat-tħaris tas-

sajd; jew

(ii) tipproduc i xi ħag a li tkun meħtieg a tipproduc i, skont dan l-Att;

(d) ma tħallix li ssir tfittxija jew spezzjoni skont dan l-Att; jew

(e) ma tħallix jew tipprova ma tħallix lil xi persuna oħra milli tħares

dawk l-ordnijiet, rekwiz izzjonijiet jew direzzjonijiet jew milli twieg eb

għal dawk il- mistoqsijiet, jew milli tipproduc i xi ħag a jew milli tħalli

li ssir tfittxija jew spezzjoni,

tkun ħatja ta' reat u teħel, meta tinstab ħatja, multa ta' mhux inqas

minn erba' mija u ħamsa u sittin euro u sebgħa u tmenin c entez mu

(465.87) iz da mhux iz jed minn ħamest elef u tmien mija u tlieta u

għoxrin euro u tlieta u erbgħin c entez mu (5,823.43).

(2) Kull persuna li -

bastimenti tas-sajd; jew

(a) sabiex tikseb xi lic enza, permess jew reg istrazzjoni fir- reg istru ta'

(b) sabiex turi li qed tħares ħtieg a biex tagħti xi tagħrif skont dan l-

tagħti tagħrif li tkun taf li hu falz f'xi punt materjali jew li bi

traskurag ni tagħti tagħrif li jkun falz f'xi punt materjali, tkun ħatja

ta' reat u teħel, meta tinstab ħatja, multa ta' mhux inqas minn erba'

mija u ħamsa u sittin euro u sebgħa u tmenin c entez mu (465.87) iz da

mhux iz jed minn elfejn u tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa

Finalment Artikolu 29 A jelenka restrizzjonijiet dwar l-uzu tal-bastiment

mhux skont il-licenzja:

(1) Id-detentur ta' lic enza u, jew kaptan ta' bastiment

m'għandux jagħmel uz u mill-imsemmi bastiment b'konnessjoni ma'

xi sengħa, negozju jew sejħa, kemm f'ibħra Maltin li jkunu territorjali

jew interni, kemm barra mill-ibħra Maltin territorjali jew interni,

għall-iskop li titwettaq xi sengħa, negozju jew sejħa li għaliha l-

imsemmi bastiment ma jkollux lic enza.

Legislazzjoni Sussidjarja 425.07

Il-Legislazzjoni Sussidjarja 425.07 titratta r-Regolamenti dwar il-

Bastimenti tas-Sajd.

Artikolu 6 jispjega kif:

(a) Dawk il-bastimenti li jitolbu li jiddaħħlu fir-Reg istru ta'

Bastimenti tas-Sajd għall-ewwel darba għandhom ikunu prez enti fil-

port tar-reg istrazzjoni sabiex ikunu jistgħu jsirulhom l-ispezzjonijiet

(b) Qabel kull tig did tar-reg istrazzjoni u tal-lic enza tas- sajd li jkollu,

il-bastiment tas-sajd u l-irkaptu tiegħu għandhom jig u spezzjonati, u

l-ispejjez li jsiru għal dan l-għan għandhom ikunu kollha għall-kariku

tas- sid, noleg g atur u, jew kaptan tal-bastiment meta dawn isiru g o xi

port barra minn Malta.

Artikolu 14 jispjega x'apparat tas-sigurta' ghandu jkun hemm abbord,

Artikolu 17 u 18 jitkellmu dwar l-immarkar li ghandu jkollu l-bastiment:

14(a) Id-dgħajjes kollha tas-sajd, waqt li jkunu qed jintuz aw, għandu

jkollhom apparat tas-sigurta skond l-Iskeda V li għandu wkoll ikun

konformi ma' kull regolament ieħor li joħrog mill-awtoritajiet

(b) Is-sid ta' bastiment għandu jissodisfa lid-Direttur li l- bastiment

ikun tajjeb biex ibaħħar u li l-makkinarju u l-irkaptu tiegħu, jekk dan

ikollu, ikunu tajbin għall- iskop li l-bastiment jintuz a għalih u jig u

c ertifikati bħala tali minn surveyor tal-bastimenti li jig i maħtur skond

id-disposizzjonijiet ta' l-artikolu 367 ta' l-Att dwar il-Bastimenti

17(a) In-numru uffic jali ta' bastimenti tas-sajd li jkollhom tul ta' sitt

metri jew iz jed u li jkunu reg istrati taħt l-Att dwar il-Bastimenti

Merkantili, u n-numru li juri t- tunnellag g reg istrat tagħhom,

ghandhom ikunu inc iz i fuq g ewwa tal-prim tagħhom.

(b) L-isem u l-port ta' ritorn ta' bastimenti li jkun twil sitt metri jew

iz jed reg istrat taħt l-Att dwar il-Bastimenti Merkantili għandhom

ikunu mmarkati fuq il-poppa b'ittri ta' kulur li jispikka fuq il-kulur ta'

l-isfond tal- bastiment skond id-disposizzjonijiet ta' l-Att dwar il-

Bastimenti Merkantili.

18. (a)Kull bastiment għandu juri n-numru mogħti lilu mid-

Dipartiment fuq iz -z ewg naħat tal-pruwa.

Il-kulur ta' dawn in-numri

għandu jkun jispikka fuq il-kulur ta' l-Bastimenti sa sitt metri twal

għandhom juru numru li mill-inqas ikun ta' 10c m għoli u 2c m wisa'.

(b) Il-bastimenti iz jed minn sitt metri twal imma inqas minn għaxar

metri għandhom iwaħħlu numri ta' 20c m għoli u 3c m wisa'.

(c) Il-bastimenti iz jed minn għaxar metri twal imma inqas minn

sbatax-il metru għandhom iwaħħlu numri ta' 25c m għoli u 4c m wisa'.

(e) Il-bastimenti iz jed minn sbatax-il metru twal għandhom iwaħħlu

numri ta' mill-anqas 45c m għoli u 6c m wisa'.

Artikolu 22 jitkellem dwar il-pieni li hemm ghal min jikser xi wahda jew

aktar minn dawn id-disposizzjonijiet:

Persuna li tikser xi disposizzjoni ta' dawn ir-regolamenti tkun ħatja

ta' reat u tista', meta tinsab ħatja, teħel multa ta' mhux inqas minn elf

u mija u erbgħa u sittin euro u disgħa u sittin c entez mu (€1,164.69) u

mhux iz jed minn ħamest elef u tmien mija u tlieta u għoxrin euro u

tlieta u erbgħin c entez mu (€5,823.43) għal kull kontravenzjoni.

Legislazzjoni Sussidjarja 425.08

Il-Legislazzjoni Sussidjarja 425.08 hija Ordni dwar

l-infurzar ta'

Kontravenzjonijiet dwar sajd fuq il-Bahar.

Artikolu 2 jipprovdi li:

"sajd mhux irrapportat" tfisser attivitajiet ta' sajd:

(a) li ma jkunux g ew irrapportati, jew ikunu g ew irrapportati ħaz in,

lill-awtorita nazzjonali rilevanti, bi ksur tal-lig ijiet u r-regolamenti

nazzjonali; jew

imwettqa

fiz -z ona ta' kompetenza ta' xi

organizzazzjoni reg jonali rilevanti tal-g estjoni tas-sajd u li ma jkunux

g ew irrapportati, jew ikunu g ew irrapportati ħaz in, bi ksur tal-

proc eduri ta' rapportar ta' dik l-organizzazzjoni;

Artikolu 4 jitkellem dwar il-pieni li hemm ghal min jikser xi wahda jew

aktar minn dawn

id-disposizzjonijiet

il-

Konvenzjonijiet li huma elenkati fl-iSkeda Regolament 3 Lista ta'

Kontravenzjonijiet:

4( 6) Kull persuna li tinstab ħatja li wettqet, jew tinstab responsabbli

għat-twettiq ta', reat li mhuwiex ta' xorta gravi skont il-konvenzjoni

li minnha jorig ina r-reat, meta ma jkunu nkisbu l- ebda prodotti tas-

sajd permezz tar-reat, teħel multa ta' mhux inqas minn ħamsin euro

(€50) u mhux iktar minn elf euro (€1,000).

Meta jkun qed jig i

stabbilit l-ammont tal-multa li għandha titħallas, għandha tkun

meqjusa l-ħsara li saret lir-riz orsi tas-sajd u l-ambjent marittimu, ic -

c irkostanzi ekonomic i tal-persuna li tinstab ħatja, kif ukoll jekk ir-reat

Iz da wkoll, għall-finijiet ta' dan l-Ordni, reat għandu jitqies

li huwa ta' xorta gravi meta:

(a) l-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd ikun instab ħati tal-istess

reat għat-tieni darba jew għal darb'oħra; jew

(b) l-bastiment tas-sajd hu mingħajr lic enza valida maħruga skont l-Att;

(c) l-bastiment tas-sajd hu mingħajr awtorizzazzjoni u, jew permess

validi kif meħtieg skont l-Att; jew

(d) ir-rapporti meħtieg a dwar il-qabda kienu intenzjonalment mhux

(e) in-notifiki meħtiega ma g ewx trasmessi; jew

(f) l-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd stad f'z ona magħluqa; jew

(g) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd stad matul stag un magħluq;

(h) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd stad mingħajr ma kiseb il-

kwota għall-bastiment jew lil hinn mill-kwota mogħtija lill-bastiment

(i) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd stad lil hinn minn qiegħ tal-

baħar magħluq; jew

(j) l-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd kien involut f'sajd imrieg i

għal stokk li jkun sog g ett għal moratorju jew li s-sajd tiegħu jkun

(k) hemm rag unijiet fondati biex tikkonkludi li l-kaptan jew is-sid tal-

bastiment tas-sajd uz a tagħmir tas-sajd ipprojbit jew mhux konformi;

(l) il-kaptan

intenzjonalment ħeba l-marki, l-identita jew ir- reg istrazzjoni tiegħu;

(m) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd ħeba, bagħbas u, jew

elimina prova li għandha x'taqsam ma' xi investigazzjoni; jew

(n) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd ostakola l- ħidma tal-

uffic jali tas-sajd jew ta' xi awtorita oħra kompetenti; jew

(o) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd għabba abbord, ittrasborda

jew z barka ħut taħt id-daqs; jew

(p) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd ittrasborda jew ippartec ipa

f 'operazzjonijiet kong unti tas-sajd oħra ma', appog g a jew iffornixxa

mill-g did, bastimenti tas-sajd li jkunu g ew identifikati li kienu

involuti f'sajd IUU; jew

(q) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd wettaq attivitajiet ta' sajd

fiz -z ona ta' organizzazzjoni reg jonali ta' g estjoni tas-sajd b'mod

inkonsistenti ma', jew bi ksur ta', il-miz uri ta' konservazzjoni u ta'

g estjoni ta' dik l-organizzazzjoni u jkun taħt bandiera ta' Stat li

mhuwiex parti f'dik l-organizzazzjoni, jew li ma jikkoperax ma' dik l-

organizzazzjoni kif stabbilit minn dik l-organizzazzjoni; jew

(r) il-bastiment tas-sajd m'għandu l-ebda nazzjonalita u għaldaqstant

ikun bastiment mingħajr nazzjonalita , skont id-dritt internazzjonali;

(s) il-kaptan

is-sid tal-bastiment naqas milli

dikjarazzjoni ta' z bark jew in-nota tal- bejgħ meta l-iz bark tal-qabda

jkun sar fil-port ta' pajjiz terz; jew

(t) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd bagħbas il- magna bil-għan

li tiz died il-qawwa tagħha 'l fuq mill- qawwa massima kontinwa tal-

qawwa tal-magna skont ic -c ertifikat tal-magna; jew

(u) il-kaptan jew is-sid tal-bastiment tas-sajd naqas milli jiz barka

kwalunkwe spec i sog g etta għal kwota maqbuda matul operazzjoni tas-

Eccezzjoni tad-difiza dwar l-imputati Mario u Anthony Doepfmer

il-Qorti

il-konsiderazzjonijiet

imputazzjonijiet

eccezzjoni mqajjma mid-difiza dwar l-imputati Mario Doepfmer u

Il-Qorti tinnota li s-subartikolu (2) ta' l-artikolu 360 tal-Kapitolu 9 tal-

Ligijiet ta' Malta jipprovdi li:

"Ic-citazzjoni ghandha ssemmi car il-persuna mharrka, u ghandu

jkun fiha, fil-qosor, il-fatti ta' l-akkuza, bil-partikularitajiet ta' zmien

u ta' lok li jkunu jinhtiegu jew li jkunu jistghu jinghataw.

jkun fiha wkoll it-twissija li, jekk il-persuna mharrka tonqos li tidher,

hija tigi arrestata b'mandat tal-qorti u mressqa quddiem l-istess qorti

fil-jum li jkun imsemmi fil-mandat."

Illi minn qari akkurat tat-tahrika mahruga fil-konfront tal-imputati

Mario Doepfmer u Anthony Doepfmer jirrizulta illi l-partikolarijiet

taghhom gew indikati korrettament sabiex b'hekk ma hemm l-ebda

dubbju dwar l-identita taghhom.

Lanqas ma hemm dubbju dwar in-

natura tar-reat li jinsabu akkuzati bih fl-imsemmija tahrika.

izda illi dawn ir-reat ma gewx addebitati lilhom bhala rapprezentanti ta'

Dan ifisser allura illi ir-responsabbilta' kriminali hija wahda personali u

mhux wahda rapprezentattiva jew nomine kif inhi fil-kamp civili.

Ghalhekk ma hemmx ghalfejn li l-imputati jigu iccitati fil-vesti ta'

direttur jew in rapprezentanza ta' xi socjeta' kummercjali.

Bizzejjed li jigi

citat b' mod car ghal dak li jirrigwarda l-konnotati taghhom personali w

li mill-korp tal-akkuza jkun jidher car li qed jigu mharrka jew akkuzati

minnhabba r-responsabbilta' vikarja taghhom bhala ufficjali/diretturi

tal-korp.

Dak li irid jirrizulta mill-provi, izda hu li fil-fatt huma kienu id-

diretturi, jew ufficjali tal-korp bhal ma hija socjeta' kummercjali li

tiggestixxi l-propjeta li biha jkun sar ir-reat u li huma allura qed jigu

akkuzati ghal din ir-raguni.

Illi, referenza sejra ssir ghad-decizjoni fl-ismijiet Il-Pulizija vs. Martin

Khatib, deciza mill-Qorti tal-Appell Kriminali fit-18 ta' Novembru 2011,

fejn inghad is-segwenti:

"Ghar-rigward tat-tieni aggravju, il-frazi "bhala Managing Director

Pillow Frames Ltd." tinsab fost id-dettalji li inghataw tal-imputat

bhala indikazzjoni li r-responsabilita' penali attribwita lilu hija wahda

vikarja in kwantu li qieghed jigi ritenut responsabbli kriminalment

ghall-eghmil ta' haddiehor u cioé in kwantu direttur ta' socjeta'

1 Kif gja gie ritenut minn din il-Qorti diversi drabi

f'cirkostanzi bhal dawn ma kienx hemm ebda htiega li fic-citazzjoni

jinghad espressament li huwa kien qed jigi imharrek fil-vesti tieghu ta'

1 Il-Kodici Kriminali llum jipprevedi r-responsabilita' kriminali diretta ta' korp inkorporat ghal certi reati specifici (Ara Artikolu 121D, 82E, 208B(3), 248E(3), 310(A), 328J(1), 337H(1) tal-Kodici Kriminali).

direttur, jew manager ecc. tal-kumpanija peress li r-responsabilita'

vikarja f'kazijiet bhal dawn iggib ir-responsabilita' personali u

individwali ta' dak li jkun ghan-nuqqasijiet tas-socjeta'2.

bhal dawn ic-citazzjoni hi gja kompluta u valida jekk issejjah biss lid-

direttur jew ufficjal iehor skont il-ligi anki minghajr riferenza ghas-

socjeta' in kwistjoni.

Ghalhekk, l-izball fl-isem tas-socjeta' li taghha l-

imputat kien direttur ma jimporta ebda konsegwenza legali fuq dak li

bih gie imputat l-appellant u cioe' responsabilita' vikaria ghall-eghmil

ta' socjeta' li taghha kien direttur.

Ic-citazzjoni, kif ripetutament

bizzejjed li jkun fiha dettalji ta' zmien, post, hin u partikolaritajiet tal-

imputat biex hu jkun jista' jifhem ta' xhiex qed jigi akkuzat.

3 Fil-kaz

ta' llum ic-citazzjoni hi konformi ma' dak rikjest bl-Artikolu 360(2)

tal-Kodici Kriminali u d-dettal, mhux mehtieg, tas-socjeta' li taghha

kien direttur l-imputat ma zzid jew tnaqqas xejn mill-validita' tac-

citazzjoni.

L-appellant kien jaf ben tajjeb li kienet qieghdha tigi

imputata lilu responsabilita' vikaria in virtu' tal-kwalita' tieghu ta'

direttur ta' socjeta' kummercjali4.

Kien jaf ben tajjeb, kif jirrizulta

mir-rikors tal-appell stess tieghu, ta' liema socjeta' huwa kien direttur

fiz-zmien relevanti, u di fatti f'din l-istanza anki pprezenta prova li

huwa -- u kien, fiz-zmien relevanti -- id-direttur uniku tas-socjeta'

Ghalhekk, dan l-aggravju wkoll qieghed jigi respint".

Illi dak li nghad f'din is-sentenza jista' jigi applikat ukoll mutatis

mutandis ghall-fatt li fic-citazzjoni gew indikati l-kliem li gew kwotati

3 Ara inter alia Appell Inferjuri: Hammett vs. Joseph Hazouri, supra.

4 Ara Artikolu 13 tal-Kapitolu 249.

aktar il-fuq u b'hekk ic-citazzjoni kontra l-imputat tista' xorta wahda

Illi dwar ir-responsabbilta vikarja jitkellem l-artikolu 13 tal-Kapitolu 249

tal-Ligijiet ta' Malta li jiddisponi:

"Meta xi reat taħt jew kontra xi disposizzjoni li tinsab f'xi Att, li

jkun għadda sew qabel jew wara dan l-Att, isir minn korp jew

għaqda ta' persuni, sew jekk tkun persuna ġuridika jew le, kull

persuna li, fil-ħin tal-egħmil tar-reat, kienet direttur, manager,

segretarju jew uffiċjal ieħor simili tal-korp jew għaqda, jew kienet

tidher li qed taġixxi f'dik il-kariga, tkun ħatja ta' dak ir-reat kemm il-

darba ma tippruvax li r-reat ikun sar mingħajr it-tagħrif tagħha u li

tkun eżerċitat id-diliġenza kollha xierqa biex tevita l-egħmil tar-

"Meta persuna tigi biex twiegeb ghar-reat kommess minn ghaqda jew

korp ta' persuni in forza ta' l-artikolu 322 tal-Kodici tal-Ligijiet tal-

Pulizija jew in forza ta' l-artikolu 13 ta' l-Att dwar l-Interpretazzjoni

[Kap.249], it-tahrika ghandha tohrog kontra d-direttur, manager, ecc.

f' ismu personalment, fis-sens li hu personalment irid iwiegeb ghall-

akkuza, u f' kaz ta' sejbien ta' htija u imposizzjoni ta' piena, tali

piena, sia jekk pekunjarja sia jekk restrittiva tal-liberta' personali, tigi

inflitta fuqu u tigi skontata minnu."

"....meta l-prosekuzzjoni tkun qed tipotizza, kontra tali direttur,

manager jew segretarju, reat kommess minn ghaqda jew korp, u li

ghalih hu jrid iwiegeb personalment, fl-imputazzjoni jew fl-

akkuza — mhux fl-isem tal-imputat jew akkuzat, cioe' mhux fl-

okkju tal-kawza—ghandu jkun hemm xi indikazzjoni li hu qed

jigi imsejjah biex iwiegeb ghal reat kommess mill-korp jew

ghaqda: cioe' ghandu jkun hemm xi indikazzjoni li hu qed jigi

mharrek jew akkuzat minhabba r-responsabilta' vikarja

Jekk mhux ghal xi haga ohra, tali indkazzjoni hi mehtiega

sabiex l-imputat jew l-akkuzat ikun jista' jipprepara d-difiza

Stabbiliti dawn il-principji ta' dritt in konnessjoni mar-responsabbilta'

vikarja tal-imputati ghall-akkuzi dedotti fil-konfront taghhom, jirrizulta

mill-provi akkwiziti li sa mill-mument li dan il-process penali kellu il-

bidu tieghu permezz tar-rapport maghmul mid-Dipartiment tal-Sajd lill-

pulizija illi l-bastiment kien il-proprjeta vestita f'idejn is-socjeta Hannibal

Fishing Limited [C29898] li taghha kienu diretturi l-imputati Mario

Naili allura il-fatt wahdu illi l-allegati

reati saru fil-proprjeta li tappartjeni lis-socjeta Hannibal Fishing Limited

[C29898] ma jfissirx illi l-imputati Doepfmer kellhom iwiegbu ghall-

akkuza addebitata bhala rapprezentanti tas-socjeta.

Jekk l-akkuza kellhiex tigi indirizzata fis-sens illi r-reat gie kommess

jew mill-korp guridiku

li taghha huma

ghandhom ir-rapprezentanza, kellha tirrizulta biss waqt s-smigh tal-

provi kollha u ma jfissirx illi ghas-semplici raguni illi d-Dipartiment tal-

Fisheries ghamel rapport fejn indika illi l-proprjeta fejn saru l-atti

kommess minn dan il-korp guridiku billi mill-ftit provi li hemm fl-atti

johrog illi ma kienux huma qed jezegwixxi l-hidma fuq il-bahar fuq

istruzzjonijiet taghhom dak li kellhom jaghmlu.

Stabbilit ghalhekk illi l-imputati Doepfmer gew imharrka tajjeb fic-

citazzjoni u stabbilit ukoll illi kellu jirrizulta biss mill-provi jekk ir-reat

giex kommess mill-korp guridiku jew mill-imputati personalment.

Fis-sentenza ricenti moghtija mill-Qorti tal-Appell Kriminali mill-

Imhallef Edwina Clarke fil-kaz Il-Pulizija vs Paul Fenech Melillo u Josephine

Fenech Melillo deciza fit-30 ta' Gunju 2016 intqal li "mill-korp tal-akkuza jrid

ikun jidher car li qed jigu mharrka jew akkuzati minhabba resposabilta'

vikarja taghhom bhala ufficjali/diretturi tal-Korp."

Mill-provi li ngabu mill-prosekuzzjoni, Mario Doepfmer u Anthony

Doepfmer akkuzati kif inhuma fil-vesti personali taghhom ma jistghu

qatt jinstabu hatja tal-imputazzjonijiet migjuba kontrihom propju ghaliex

dawn huma

imputazzjonijiet

illi kellhom

fil-konfront

taghhom mhux fil-vesti personali taghhom izda fil-vesti ta' diretturi ta'

dik il-kumpanija li hija s-sid tal-bastiment.

l-imputazzjonijiet migjuba kontra

Doepfmer u Anthony Doepfmer u rat ukoll il-letter to prosecute tad-

Dipartiment tas-Sajd u Akkwakultura li tinsab esebita a fol 10 tal-process

datata 19 ta' Awwissu 2016 fejn f'din l-ittra hemm "li r-reati identifikati

f'din id-denunzja sehhew permezz tal-bastiment Hannibal 1, li jtajjar bandiera

Maltija u li ghandu n-numru ta' registrazzjoni MFA0629 fir-Registru tal-

Bastiment tas-Sajd lokali.

Ghal mhedda taz-zmien involutra l-bastiment kien ta

' propjeta' tas-socjeta' kummercjali Hannibal fishing Ltd.

il-proceduri ma ngabx rappreżentant tar-Reġistratur tal-

Kumpaniji biex jesibixxi l-memorandum u l-articles of association ta'

Hannibal Fishing Limited [C29898] u b'hekk ikunu stabiliti min huma d-

Diretturi tas-Socjeta'.

Azzopardi tal-imputazzjonijiet migjuba kontra taghhom u ghaldaqstant

se jkunu liberati.

L-ewwel (1) imputazzjoni

Ma kienx awtorizzat li jkun il-Kaptan

Il-prosekuzzjoni ssostni li Mohamed Fathalla Stevanovic Sobh ma kienx

awtorizzat taht dispozizzjonijiet relevanti tal-ligi biex ikun kaptan bi

ksur tal-artiklu 12 tal-Kap 425.

Huwa stat ta' fatt illi dan kellu

applikazzjoni pendenti u kien digà rikonoxxut mid-Dipartiment fis-sena

ta' qabel bhala kaptan.

Din l-applikazzjoni giet ipprocessata wara l-

gurnata tas-sbatax (17) ta' Awwissu.

Artikolu u 12 tal-Kap 425 jghid illi

"Licenzja tas-sajd għandha tingħata lill-kaptan, lis-sid jew lill-kerrej dwar

bastiment tas-sajd specifikat."

Fid-definizzjoni ta' kaptan nsibu fl-artiklu 2

illi l-kaptan huwa "il-persuna li fil-mument ikollha l-kmand jew tkun

inkarigata mill-ħidma tas-sajd abbord il-bastiment".

Mill-crew list jirrizulta li Mohamed Sobh kien indikat bhala kaptan.

Però x'inhuma l-kundizzjonijiet marbuta ma' dik il-licenzja illi jekk inti

ma tosservahomx ikollok ksur tal-artiklu 12?

Il-kundizzjonijiet huma elenkati fl-artiklu 12(3):

"(a) it-tnizzil fuq l-art ta' ħut taħt l-awtorita tad-detentur tal-lic enza;

(b) l-immarkar tal-bastiment tas-sajd lic enzjat; (c ) ir-reg istrazzjoni

tal-ħidmiet tas-sajd li għandhom jinz ammu abbord il-bastiment tas-

sajd lic enzjat; (d) it-tagħmir ta' navigazzjoni u l-mapep li għandhom

jing arru abbord il-bastiment tas-sajd lic enzjat; u (e) il-post jew il-

postijiet fejn bastiment tas-sajd lic enzjat jista' jittrasborda l-ħut"

Jekk il-kaptan ma josservax dawn il-kondizzjonijiet li hawn imnizzla fl-

artiklu 12(3) allura jiskatta l-ksur tal-ligi, tiskatta l-ksur tad-dispozizzjoni

illi hemm stipulata f'dan l-artiklu.

Din l-imputazzjoni "illi inti nqast li

tosserva il-kundizzjonijiet tal-artiklu 12," jekk taqra l-artiklu 12 tal-Kap

425, tara x'inhuma dawk il-kundizzjonijiet illi hemm imnizzla u illi jekk

Meta tara il-lista ta'

kundizzjonijiet tara illi l-fatt illi inti ghandek kaptan li ma kienx

awtorizzat li

jaqax taht wahda minn dawk il-

kundizzjonijiet

imsemmijia

imputazzjoni fil-konfront ta' Mohamed Sobh ma tistax tirrizulta

ghax ksur tal-artiklu 12(3) effettivament ma hemmx.

Il-Prosekuzzjoni qieghda tabbinha mal-fatt li kien kaptan tal-bastiment

tas-sajd meta ma kienx awtorizzat.

Jista'

dispozizzjoni ohra tal-istess Kap 425 jew ta' xi legislazzjoni sussidjarja

Imma hawnhekk ghandna imputazzjoni specifika.

L-imputazzjoni

hi illi qed isir ksur tal-artiklu 12 tal-Kap 425.

Intenni u nirrepeti meta

wiehed jara dak illi qed jghid l-artiklu 12(3).

Ksur ta' din id-

dispozizzjoni ma hemmx u allura Mohamed Sobh ta' din l-ewwel

imputazzjoni ma jistax jinstab hati.

It-tieni imputazzjoni

Ma kellux licenzja abbord

Mill-provi prodotti jirrizulta li l-licenzja ma kinetx abbord il-bastiment u

ghalhekk ha tinstab htija dwar din l-imputazzjoni.

Is-sitt (6) imputazzjoni

(Regolamenti 3 u 4 tal-Legislazzjoni Sussidjarja 425.08)

(Artikolu 8 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru. 1224/2009):

Illi fost l-artikoli li wiehed isib fir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru.

1224/2009 jiddisponi l-irkaptu fuq bastimenti tas-sajd.

Il-Qorti jirrizultalha li effettivament l-immarkar u l-irkaptu ma kienx

kif suppost u ghaldaqsant il-Qorti jirrizultalha li sitt (6) imputazzjoni

giet sodisfacentement pruvata u b'hekk l-imputat ser jinstab hati

Is-seba' (7) imputazzjoni

licenzja tas-sajd.

Zamm jew halla li jinzamm abbord hut li ma kienx mittiehed skont

Il-Qorti mill-provi migjuba ma tistax issib hati lill-imputat Mohamed

l-imputazzjoni minhabba

ingredjenti, l-elementi li jsawwru dan ir-reat huma neqsin

It-tmien (8) imputazzjoni

Ghadda dokumentazzjoni b'taghrif falz

Illi ghar-rigward tar-reat tal-falsifikazjoni, il-ligi taghna tikkontempla

diversi forom ta' falz f'dokumenti pubblici u skritturi privati.

Fil-fatt il-

ligi taghna taghmel anke distinzjoni bejn il-falz ideologiku u il-falz

materjali.

fosthom f'sentenza mogthija mill-Qorti ta'l-Appell Kriminali fl-ismijiet

"Id-differenza bejn il-falz materjali u il-falz ideologiku hi spjegata

mill-awturi b'dan il-mod: filwaqt li fil-kaz tal-falz ideologiku d-

dokument ikun iffalsifikat biss fis-sustanza u cioe' fil-kontenut tieghu,

ikun hemm falsita materjali meta d-dokument ikun wiehed mhux

genwin, mentri il-falz ideologiku, ghalkemm id-dokument ikun

Ghall-finijiet tad-dottrina in tema ta' falsita' jkun

hemm dokument kull fejn hemm kitba, attribwibbli ghal persuna

identifikabbli, liema kitba tkun tikkontjeni esposizzjoni ta' fatti jew ta'

S'intendi b'kitba wiehed ma jifhimx biss is-sinjali alfabetici,

dik il-kitba tesprimi hsieb li jkun jiftiehem minn kulhadd jew minn

certu numru ta' nies.

Il-kitba f'dan is-sens tista' issir kemm bl-id, kif

ukoll b'mezzi mekkanici, b'mezz indelibbli jew li jista' jithassar u fuq

kwalsiasi mezz li jista' jiehu imqar temporanjament il-messagg ...".

F'dan il-kaz meta wiehed jirreferi ghal-falz ideologiku lanqas ma jista

jinghad li fil-log book taw informazzjoni qarrierqa fis-sens li non e veridico

Mill-atti jirrizulta li dan huwa dokument li ma gie prezentat lil hadd.

Dan huwa dokument illi kien elevat mix-xhud Gilbert Garilli illi mar

jaghmel din l-ispezzjoni.

Il-prosekuzzjoni ma gabitx prova x'fih falz

dan id-dokument u jekk jirrizulta li kien fih il-falz min wettaqha.

Fid-decizjoni tal-Qorti tal-Appell Kriminali fl-ismijiet Il-Pulizija vs Karl

(Carmel) Doepfmer, deciza fl-1 ta' Novembru, 2013 intqal li:

"Skont l-artikolu 188 tal-Kap 9, m'hemmx ghalfejn id-dokument ikun

Skont dan l-artikolu huwa bizzejjed li wiehed jipprezenta

dokument li jkollu taghrif qarrieqi.

Jiggifieri, hawn m'hemmx bzonn li

jinholoq dokument falz (ex novo) jew li dokument genwin (bhal, per

ezempju xi certifikat tat-twelid) ikollu xi dettalji mibdulin.

F'dan il-kaz huwa t-taghrif li kien fih id-dokument li kien

Dan ma jistax jinghad li gara f'dan il-kaz odjern li it-taghrif moghti lid-

dipartiment tas-sajd kien wiehed mhux veritier jew falz.

KONKLUZZJONIJIET

Il-Qorti tistenna li jkun hemm aktar koordinazzjoni bejn il-Pulizija u d-

Dipartiment tas-Sajd u Akwakultura meta jkun hemm kaz bhal dan u

mhux jistennew lill-Qorti tipprova taghmel ix-xoghol li kellhom jaghmlu

Il-Qorti kienet tistenna li f'kaz specjalizzat bhal dan id-Dipartiment

ikollu prezenti fl-awla avukat li jispecjalizza f'dawn it-tip ta' reati u

mhux ikollna prosekuzzjoni li s-sottomissjonijiet legali taghha jkunu biss

il-qari tal-akkuzi u xejn aktar dwar l-ingredjenti li jsawwru r-reati u kif

mill-provi li ngabu f'dan il-process il-qorti kellha ssib htija.

Dipartiment m'ghandux jippretendi li l-pulizija jkunu intizi dwar is-

suggett daqshom meta ghandhom persuni specjalizzati fuq is-suggett.

Id-Dipartiment tas-Sajd u Akwakultura ghandu jara li qabel tinghata

licenzja jew ikun hemm tigdid ta' licenzja ghall-bastimenti tas-sajd

ghandhom isiru spezzjonijiet qabel jinhargu dawn u mhux wara kif

(b) Is-sid ta' bastiment għandu jissodisfa lid-Direttur li l- bastiment

ikun tajjeb biex ibaħħar u li l-makkinarju u l-irkaptu tiegħu, jekk dan

ikollu, ikunu tajbin għall- iskop li l-bastiment jintuz a għalih u jig u

c ertifikati bħala tali minn surveyor tal-bastimenti li jig i maħtur skond

id-disposizzjonijiet ta' l-artikolu 367 ta' l-Att dwar il-Bastimenti

17(a) In-numru uffic jali ta' bastimenti tas-sajd li jkollhom tul ta' sitt

metri jew iz jed u li jkunu reg istrati taħt l-Att dwar il-Bastimenti

Merkantili, u n-numru li juri t- tunnellag g reg istrat tagħhom,

ghandhom ikunu inc iz i fuq g ewwa tal-prim tagħhom.

(b) L-isem u l-port ta' ritorn ta' bastimenti li jkun twil sitt metri jew

iz jed reg istrat taħt l-Att dwar il-Bastimenti Merkantili għandhom

ikunu mmarkati fuq il-poppa b'ittri ta' kulur li jispikka fuq il-kulur ta'

l-isfond tal- bastiment skond id-disposizzjonijiet ta' l-Att dwar il-

Bastimenti Merkantili.

18. (a)Kull bastiment għandu juri n-numru mogħti lilu mid-

Dipartiment fuq iz -z ewg naħat tal-pruwa.

Il-kulur ta' dawn in-numri

għandu jkun jispikka fuq il-kulur ta' l-Bastimenti sa sitt metri twal

għandhom juru numru li mill-inqas ikun ta' 10c m għoli u 2c m wisa'.

(b) Il-bastimenti iz jed minn sitt metri twal imma inqas minn għaxar

metri għandhom iwaħħlu numri ta' 20c m għoli u 3c m wisa'.

(c) Il-bastimenti iz jed minn għaxar metri twal imma inqas minn

sbatax-il metru għandhom iwaħħlu numri ta' 25c m għoli u 4c m wisa'.

(e) Il-bastimenti iz jed minn sbatax-il metru twal għandhom iwaħħlu

numri ta' mill-anqas 45c m għoli u 6c m wisa'.

Lanqas hu sewwa li jkunu kkwotati artikoli minn regolamenti tal-Unjoni

Ewropea u imbaghad dawn l-istess regolamenti ma jkunux ipprezentati

lill-Qorti biex tkun tista' tiddelibera dwarhom meta dan hu kaz li

nstema' fs-seduta tad-distrett.

Huwa disprezz lejn il-Qorti li wiehed

jippretendi li toqghod tifli 79 pagna b'madwar 1185 decizjoni, direttiva

fi Skeda Regolament 3 Lista

ta'

Kontravenzjonijiet biex tiskopri fejn hu r-regolament li qieghed isostni

d-Direttur tas-Sajd u Akwakultura li nkiser!

qeghda tiddeciedi "ghandha tkun meqjusa l-hsara li saret lir-rizorsi tas-sajd u

l-ambjent marittimu, ic-cirkostanzi ekonomici tal-persuna li tinstab hatja, kif

ukoll jekk r-reat kienx repetut."

Il-Qorti ma tqisx li l-imputazzjonijiet li Mohamed Farrugia Attard Stevanovic

Elnaggar qieghed jinstab hati ghalihom huma ta' xorta gravi kif jipprovi

Wara li rat l-artikolu indikati mill-prosekuzzjoni ma ssibx lill-imputati

Mario Doepfmer u Anthony Doepfmer hatja tal-imputazzjonijiet

migjuba fil-konfront taghhom u minnhom tilliberhom; ma ssibx lill-

(7) u tat-tmien (8) imputazzjoni u minnhom tilliberah, u wara li rat

artikolu artikolu 3(c) tal-L.S. 425.07 u Artikolu 8 tar-Regolament (KE)

1224/2009 u 17 (f) tal-Kap 9 tal-Ligijiet ta' Malta issibu hati tat-tieni (2) u

s-sitt (6) imputazzjoni u tikkundannah multa komplessiva ta' tliet elef

Il-Qorti tinnota li m'huwiex il-kaz li jigi applikati l-poteri taht l-Kapitolu

425 tal-Ligijiet ta' Malta u ghaldaqstant il-Qorti tichad it-talba tal-

Prosekuzzjoni li tordna li kull hut li kien abbord l-bastiment tas-Sajd

Hannibal 1 ikun konfiskat u tordna r-rilaxx tal-istess immedjatament.

Il-Qorti tordna r-rilaxx effettiv u finali tal-bastiment Hannibal 1 lis-