Fil-Qorti tal-Maġistrati (Malta)

Bħala Qorti ta` Ġudikatura Kriminali

Maġistrat Dottor Aaron M. Farrugia Sciuech M.A. Law, LL.D. (melit)

Il-Qorti, wara li rat l-imputazzjonijiet fil-konfront ta` Domenic Stephens.

detentur tal-karta tal-identita bin-numri 545884M li permezz tagħhom

huwa ġie akkużat talli nhar l-24 ta' Lulju, 2014 ghal habta ta' 14.47 hrs

a. Ikkommetta serq semplici ghad-dannu ta' Mark Morales.

b. Volontarjament ghamel hsara jew gharraq hwejjeg haddiehor,

mobbli jew immobbli, liema hsara tammonta ghal 50 euro ghad-

dannu ta' Mark Morales.

c. Ghamel reat iehor wara li kien gie ikkundannat ghal diversi reati

b'diversi sentenzi, liema sentenzi saru definittivi, b'hekk gie

Rat l-imputazzjonijiet;

Semghet il-provi u rat l-ammissjoni mtennija.

Li wara li rat l-Artikoli indikati cioe' Art.

284, 325(1)(C), 49, 50 u 289 tal-

Kodici Kriminali, il-Qorti ssibu hati u tikkundannah ghal perjodu ta'

erba' (4) xhur prigunerija.

Mogħtija illum s-7 ta' Dicembru, 2016 fil-Qrati tal-Ġustizzja, Ta' Xbiex.


Fil-Qorti tal-Maġistrati (Malta)

Bħala Qorti ta` Ġudikatura Kriminali

Maġistrat Dottor Aaron M. Saliba Hales M.A. Law, LL.D. (melit)

Il-Qorti, wara li rat l-imputazzjonijiet fil-konfront ta` Douglas Borg Saydon

detentur tal-karta tal-identita bin-numru 05333M li permezz tagħhom

huwa ġie akkużat talli fid-29 ta' Mejju 2016 ghall-habta ta' 12.10hrs

"1) Hebbejt ghal Jolene Ristic sabiex tingurja, idejjaq jew taghmel

hsara lil din il-persuna jew lil haddiehor;

2) Akkuzat ukoll talli fl-istess data, hin, lok u cirkostanzi insulentajt,

heddidt jew ingurjajt bi kliem lil Jolene Ristic;

3) U aktar talli f'post miftuh ghal pubbliku imbuttajt lil Jolene Ristic

sabiex tweggaha jew tinsulenta

4) Akkuzat ukoll talli fl-istess data, hin lok u cirkostanzi volontarjament

ksirt l-buon ordni u l-paci pubblika b'ghajjat u glied."

Rat id-dokumenti ezibiti;

Semghet lill-Ufficjal Prosekutur li kkonferma l-imputazzjonijiet;

Semghet lill-imputat jiddikjara li ma kienx hati taghhom

Semghet il-provi prodotti;

Semghet it-trattazzjoni tal-partijiet;

Ikkunsidrat : -

Illi mill-assjem tal-provi prodotti l-Prosekuzzjoni rnexxielha tipprova l-

ewwel tliet imputazzjonijiet sal-grad rikjest mill-Ligi.

jista' jinghad fir-rigward tar-raba' imputazzjoni.

Li wara li rat l-Artikoli 339(1)(d)(e)(l) tal-Kodici Kriminali filwaqt li ma

ssibx lill-imputat hati tar-raba imputazzjoni u minnha tilliberah minn

kull htija u piena dwarha ssibu hati tal-ewwel, it-tieni u tielet

imputazzjonijiet u tikkundannah ghall-hlas t'ammenda komplessiva fl-

ammont ta' mitt euro (E100).

Inoltre wara li rat l-Artikolu 383 tal-Kodici Kriminali il-Qorti, sabiex

tipprovdi ghas-sigurta ta' Jolene Ristic u kif ukoll sabiex tipprovdi

ghas-salvagwardja tal-pubbliku bon-ordni qeghda torbot lil hati taht

obbligazzjoni tieghu personali ghal perjodu ta' sena taht penali ta' elfejn

Mogħtija illum is-7 ta' Dicembru, 2016 fil-Qrati tal-Ġustizzja, Iż-Żejtun.

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


QORTI CIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA) IMHALLEF Onor. Abigail Camilleri Bellizzi LL.D., Dip.

Illum 7 ta' Dicembru, 2016

L-avukat Joseph Arapa u l-Prokuratur Legali Jean A Quinn nominati bhala kuraturi deputati sabiex jirraprezentaw il-minuri K L B skont digriet tal-Qorti tal-20 ta' Mejju 2016

Direttur tar-Registru Pubbliku ghal kull interess illi jista jkollu

Il-Qorti: Rat ir-rikors guramentat ipprezentat mill-attur, li in forza tieghu, wara li ppremetta :

1) Illi l-esponent gie awtorizzat illi jipprocedi bil- kawza odjerna biex jipprocedi b'kawza biex jichad

it-tifel, K L B, permezz ta' digriet ta' dina l- Onorabbli Qorti tal-14 Ottubru 2015 (anness u mmarkat DOK A).

Jinghad illi permezz tar-risposta taghha tal-12 ta' Gunju 2015 l-intimata, C sive C B, qablet mat-talbiet rikorrenti;

2) Illi l-esponent izzewweg lill-intimata, C B, fid-19 ta' Dicembru 1997 (certifikat anness u mmarkat DOK B);

3) Illi fil-21 ta' Novembru 2007, u allura matul il- konvivenza ta' A B u C B, twieled K L B li illum ghandu seba' (7) snin;

4) Illi nhar 22 Marzu 2011 l-intimata intavolat kawza tal- (88/2011RGM) fil-konfront ta' paternita esponent u d-Direttur tar-Registru Pubbliku f'isimha propju u bhala kuratrici ad litem tal- minuri, K L B, fejn hi talbet il-konferma tal-Qorti sabiex A B jigi kkonfermat illi mhuwiex il-missier bijologiku tal-minuri;

5) Illi gew nominati bhala deputati kuraturi l-avukat Joseph Arapa u l-prokuratur legali Jean A Quinn sabiex jirraprezentaw lill-minuri Alexkees L B u dan permezz ta' digrieti tal-24 ta' Mejju 2013 u tal-1 ta' Lulju 2014;

6) Illi permezz tar-risposta guramentata tieghu d- Direttur tar-Registru Pubbliku ta l-eccezzjoni illi l- azzjoni odjerna hija wahda intempestiva u dana stante illi C B ma pprosegwietx illi tircievi l- awtorizzazzjoni mehtiega ghal procediment tal- azzjoni kif stipulat fl-artikolu 77C tal-Kapitolu 16 tal-Ligijiet ta' Malta;

7) Illi abbazi ta' dan il-lapsus procedurali, l-Qorti qabblet mal-eccezzjoni tad-Direttur tar-Registru Pubbliku u iddikjarat l-azzjoni attrici irritwali u nulla (sentenza annessa u mmarkata DOK C);

8) Illi minkejja li A B huwa rregistrat bhala l-missier tat-tifel minuri K L B (certifikat anness u mmarkat DOK D) l-partijiet jafu li r-rikorrent mhuwiex fil- fatt missier l-imsemmi wild u dan gie ukoll ppruvat matul imsemmija mill-Legal Paternity Test Certificate (anness u mmarkat DOK E-F), fatt accettat mill-intimata;

il-kawza hawnfuq

9) Illi dawn il-proceduri ma setawx jigu ntavolati mill- esponent qabel ghaliex dan il-fatt kien ghal-ewwel mistur minnu, u sussegwentament, u cioe meta il-proceduri sar strah illi (88/2011RGM) migjuba minn martu, C B, rrizultaw illi kienu irritwali u nulli;

bil-qerq,

fuq

10) Illi gie

il-prezunt missier naturali tal-minuri, X Y, - li fil-kawza hawnfuq imsemmija (88/2011 RGM) kien gie kjamat in kawza permezz ta' digriet tal-10 ta' Jannar 2012 - bl-iskop li l-interessi tal-minuri jigu salvagwardjati u ma jispiccax bic-certifikat tat-twelid jghid li missieru ma hux maghruf.

Dan sar ukoll ghall- ekonomija tal-gudizzju u a skans ta' spejjez doppji.

Talab li l-konvenuti jghidu ghaliex din il-Qorti m'ghandhiex :

l-allegazzjoni

tal-proceduri

numru 88/11 RGM mal-atti ta' din il-kawza;

illi r-rikorrent, A B, m'huwiex il-missier naturali ta' K L B u dana ghar- ragunijiet fuq imsemmija, u konsegwentement;

3) tordna lill-konvenut Direttur tar-Registru Pubbliku ihassar minn fuq l-att tat-twelid ta' K L B, liema att ghandu n-numru 3896/2007, kull referenza ghall- attur, A B, senjatament izda mhux biss ismu, kunjomu, il-post tat-twelid tieghu, il-post tar- residenza tieghu, isem u kunjom missier l-attur u jekk l-istess missier ta' l-attur huwiex haj jew mejjet, l-eta' ta' l-attur u kwalsiasi taghrif iehor relattiv ghall-attur u li jidher mill-att tat-twelid citat, u dan previa kull dikjarazzjoni jew provvediment iehor li lilha jidhrulha xierqa u opportuni;

4) tordna illi jittiehdu l-kampjuni genetici necessarji minn fuq il-persuna tal-intimat X Y sabiex jigi stabbilit darba ghal dejjem il-paternita' tal-minuri, K L B; u, f'kaz illi jirrizulta illi l-imsemmi X Y huwa l- missier tal-imsemmi minuri,

5) tiddikjara lill-intimat X Y bhala l-missier naturali

tal-minuri, K L B; u

6) tordna lid-Direttur tar-Registru Pubbliku sabiex isiru l-korrezzjonijiet necessarji fl-att tat-twelid ta' K L B fejn, inter alia, jitnizzel isem l-intimat, X Y, bhala l-missier ta' l-imsemmi K L B u dan previa kull dikjarazzjoni jew provvediment iehor li l-Qorti jidhrilha xierqa u opportuni.

Bl-ispejjez, komprizi ukoll dawk tar-rikors ghall-awtorizazzjoni.

Rat il-lista tax-xhieda tal-attur; Rat ir-risposta guramentata tal-kuraturi deputati Dr Joseph Arapa u il- PL Jean A Quinn fil-kwalita` taghhom ta' kuraturi deputati sabiex jirraprezentaw lill-minuri K L B li permezz taghha eccepew : (fol.

fil-kwalita

Illi huma, ta' kuraturi deputati sabiex jirrapprezentaw il-minuri K L B m'humiex prezentement edotti mill- fatti li taw lok ghal dina il-kawza u ghaldaqstant, jirrimettu ruhhom ghas-savju u superjuri gudizzju ta' dina il-Qorti u specjalment ghar- rizultanzi xjentifici illi jistghu jirrizultaw fil-kors ta' dina il-kawza; Rat il-lista tax-xhieda tal-kuraturi deputati Dr Joseph Arapa u il-PL Jean A Quinn; Rat ir-risposta guramentata tal-konvenut X Y, li permezz taghha eccepixxa : (fol 33)

Illi preliminarjament din il-Qorti ghandha tastjeni milli tiehu it-tmien u d-disa' talba tar-rikors

konjizzjoni tas-seba', guramentat ghas-segwenti ragunijiet:

a. Illi l-esponenti ma kienx intimat fir-rikors tas-26 ta' Mejju 2015.

L-intimati kienu biss M'C sive C B, il-kuraturi tal-minuri u d- Direttur tar-Registru Pubbliku.

b. Illi t-talba kontenuta fl-imsemmi rikors kienet tirrigwarda biss l- awtorizzazzjoni sabiex l-attur jipprocedi b'kawza sabiex jichad tifel imwieled matul iz-zwieg lil martu u xejn izjed.

c. Illi permezz ta' digriet ta' l-14 ta' Ottubru 2015 (anness mar- rikors guramentat), il-Qorti laqghet it-talbiet kif dedotti fir- rikors u awtorizzatu lill-attur jipprocedi b'kawza kif mitlub.

d. Illi dan ifisser illi l-awtorizzazzjoni inghatat biss sabiex jincahad il-minuri, u mhux ukoll sabiex jigi determinat min huwa l-misier bijologiku tal-minuri.

Ergo l-kawza odjerna ma tistax tohrog mill-parametri tat-talba kif kontenuta fir-rikors tas-26 ta' Mejju 2015.

Illi preliminarjament ukoll l-esponenti mhuwiex il-legittimu

kontradittur f'dawn il-proceduri ghas-segwenti raguni: Illi din il-kawza hija bbazata fuq fuq l-artikolu 70 tal-Kap 16 tal- Ligijiet ta' Malta.

L-artikolu 75 li jistipula f'subinciz (1) illi l- azzjoni sabiex tincahad il-paternita' ghandha titmexxa (a) kontra t-tifel jekk ikun ta' l-eta'; jew (b) jekk ma jkunx ta' l- eta'.......kontra kuratur mahtur mill-Qorti li quddiemha tingieb il-kawza...subinciz (2) jistipula illi f'kull kaz, l-omm ghandha tigi msejha fil-kawza.

Isegwi ghalhekk illi l-esponenti mhuwiex il-persuna li ghandha tigi mharrka peress li l-unici zewg persuni li ghandhom ikunu mharrka f'dawn il-proceduri huma t-tifel jekk ikun ta' l-eta' jew il-kuraturi f'isem il-minuri, kif ukoll l-omm u hadd izjed.

Illi tant hu hekk illi skond il-verbal tas-26 ta' Marzu 2015 fil- kawza numru 88/11 RGM, liema kawza hemm talba li tigi allegata ma' dawn l-atti, il-Qorti cahdet it-talba ta' A B (l-attur f'dawn il-proceduri) sabiex il-kjamat in kawza jigi ordnat jissottometti ruhu ghat-test tad-DNA ghar-raguni li l-kawza hija wahda ta' denegata paternita'.

Illi preliminarjament ukoll

l-attur ma ghandux

l-interess guridiku in kwantu t-talba ghad-dikjarazzjoni ta' l-esponenti bhala l-missier naturali tal-minuri K L B, gialadarba l-uniku interess guridiku tieghu huwa illi tigi michuda l-paternita' tal- minuri u xejn izjed.

Illi fir-raba' lok u bla pregudizzju ghas-suespost, in kwantu ghar-raba' talba kif kontenuta fir-rikors guramentat, il-ligi ma taghti l-ebda setgha lil din il-Qorti sabiex tordna illi jittiehdu l- kampjuni genetici necessarji minn fuq esponenti.

il-persuna ta'

Salv eccezzjonijiet ohra jekk ikun il-kaz.

Rat il-lista tax-xhieda tal-konvenut X Y; Rat Pubbliku, li permezz taghha eccepixxa (fol 36):

ir-risposta guramentata tal-konvenut Direttur tar-Registru

jiċhad

lil-minuri

Illi preliminarjament nonostante illi r-rikorrent diġa kiseb l- awtorizzazzjoni meħtieġa minn din l-Onorabbli Qorti sabiex jipproċedi bil-kawża odjerna sabiex 'K Yesyomar B', l-esponent jirrileva għal kull buon fini illi huwa il- 'proviso' tal-Artikolu 73 tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta illi huwa applikabbli f'dawk iċ-ċirkostanżi fejn huwa meħtieġ illi l- ewwel tinkiseb l-awtorizzazzjoni ta' din l-Onorabbli Qorti qabel ma jipproċedu bl-azzjoni ta' 'denegata paternità', u mhux l- Artikolu 77C tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta, hekk kif ġie indikat fil-paragrafu sitta tar-rikors in risposta bin-numru 244/2015;

Illi minghajr preġudizzju għas-suespost u in linea preliminari ukoll, hemm nieqsa l-awtorizzazzjoni meħtieġa, li permezz tagħha l-Avukat Joseph Arapa u l-Prokuratur Legali Jean A Quinn ġew maħtura bħala kuraturi ad litem tal-minuri 'K Yesyomar B' skont id-disposizzjonijiet tal-Artikoli 782 u 783 tal- Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta, stante illi huma kienu ġew nominati bħala kuraturi deputati sabiex jirrapreżentaw il- minuri 'K Yesyomar B' permezz ta' digrieti tal-24 ta' Mejju 2013 u tal-1 ta' Lulju 2014 illi jappartjenu għal kawża ta' paternità oħra bir-rikors numru (88/2011RGM);

Illi bla ħsara għall-premess, għalkemm ir-rikorrent ippreżenta r- rapport ta' testijiet ġenetiċi li jindikaw li huwa m'huwiex il- missier naturali tal-minuri li b'hekk sodisfatament ipprova talanqas waħda miċ-ċirkostanzi elenkati fl-Artikolu 70 (1) tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta illi r-rikorrent kien jeħtieġlu illi jipprova u jissodisfa f'trattasi minn kawża ta' denegata paternità, dan l-imsemmi rapport jonqos li jiġi maħluf mit-tekniku Dr. Renald Chukunyere;

Illi mingħajr preġudizzju, ikun idoneju illi din l-Onorabbli Qorti joġobha tordna li jiġu mwettqa testijiet ġenetiċi fuq l-initmat X Y ai termini tal-Artikolu 70A tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta,

sabiex ma jkunx hemm ekwivoċi dwar il- paternità tal-minuri 'K Yesyomar B', u liema rapport għandu jkun ġuramentat mit- tekniku li jkun wettaq l-imsemmija testijiet;

Illi bla ħsara, fl-istess waqt ir-rikorrent jrid ukoll jegħleb il- preżunzjoni legali maħluqa bis-saħħa ta' l-Artikolu 81 tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta billi adegwatament u konvinċentement juri li l-pussess ta' stat tal-minuri 'K Yesyomar B' ma' jaqbilx ma' l-att tat-twelid tiegħu, li jġib in-numru progressiv tlett elef, tmien mija, sitta u disgħin (3896) tas-sena elfejn u sebgħa (2007) hawn anness u mmarkat bħala 'Dok A';

Illi mingħajr preġudizzju għal fuq espost, u nonostante r- risposta ġuramentata tal-intimat X Y (I.D. 11252M), jekk jintlaqgħu t-talbiet tar-rikorrent, l-esponent xorta waħda jħoss li huwa fl-aħjar interess tal-minuri 'K Yesyomar B', illi l- imsemmi intimat jiqba msejjaħ fil-kawża anke bl-applikazzjoni ta' l-Artikolu 149 tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta, stante illi huwa opportun u xieraq li l-imsemmi minuri tal-inqas għandu jkun jaf min huwa l-missier naturali tiegħu;

Illi bla ħsara għas-suespost, f'każ li tintlaqa' l-eċċezzjoni numru sitta (6) surreferita tal-esponent, l-esponent jinvita lill-missier naturali tal-minuri 'K Yesyomar B' sabiex permezz ta' nota jispeċifika d-dettalji personali kollha tiegħu, senjatament (1) In- numru tal-karta tal-Identita, (2) Ismu u kunjomu, (3) L-età tiegħu meta twieled il-minuri 'K Yesyomar B', (4) il-post tat- twelid tiegħu, (5) il-post ta' residenza tiegħu meta twieled l- imsemmi minuri, (6) isem u kunjom ta' missieru u (7) jekk l- imsemmi missier patern kienx għadu ħaj meta twieled il-minuri 'K Yesyomar B'.

Tali informazzjoni hija meħtieġa sabiex tiġi eventwalment 'K Yesyomar B' li jġib in-numru progressiv tlett elef, tmien mija, sitta u disgħin (1142) tas-sena elfejn u sebgħa (2007);

inserita fl-Att tat-Twelid tal-fuq riferit

Illi subordinatament dejjem bla ħsara għal premess, f'każ li din l-partijiet l-Onorabbli Qorti kontendenti għandhom liema kunjom għandu jassumi l-minuri 'K Yesyomar B' a tenur tat- tieni proviso tal-Artikolu 73 tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta;

jiddeċiedu b'mod definittiv

tilqa'

Illi inoltre u bla preġudizzju għas-suespost, f'każ li din l- Onorabbli Qorti tilqa' t-talbiet tar-rikorrent, din l-Onorabbli Qorti għandha tordna li jiġu mneħħija l-kelmiet 'the said' li jinsabu qabel isem A B, senjatament taħt il-kolonna u fir- ringiela fejn hemm indikati t-tagħrif dwar l-omm hekk kif jidher mill-Att tat-Twelid tal-minuri 'K Yesyomar B' li jġib in-numru progressiv tlett elef, tmien mija, sitta u disgħin (3896) tas-sena elfejn u sebgħa (2007) anness u mmarkat bħala 'Dok A';

Illi mingħajr ħsara għas-suespost għal dak li jikkonċerna mal- mertu tal-kawża l-esponent jistqarr illi mhuwiex edott mill-fatti li ġew iddikjarati fir-rikors ġuramentat u għalhekk għal dak li għandu x'jaqsam mal-mertu tal-każ inkwistjoni huwa jirrimetti ruħhu għar-riżultanzi istruttorji u għas-savju ġudizzju ta' din l- Onorabbli Qorti, salv però li l-provi miġjuba jkunu l-aħjar u sodisfaċenti f'għajnejn il-liġi;

Illi finalment dejjem mingħajr preġudizzju għal premess, l- esponent jissottometti li fi kwalunkwe każ, l-azzjoni tar- rikorrent mhijiex attribwibbli għal xi għemil jew nuqqas ta' aġir ta' l-esponent u kwindi huwa m'għandux jiġi assoġġettat għall- ispejjeż tal-kawża istanti; 12.

Salv eċċezzjonijiet ulterjuri.

Bl-ispejjeż kontra r-rikorrent.

Rat il-lista tax-xhieda tal-konvenut Direttur tar-Registru Pubbliku; Rat ir-risposta guramentata tal-konvenuta C B, li permezz taghha eccepiet (fol 43):

Illi l-esponenti taqbel mal-ewwel talba; 2.

Illi l-esponenti taqbel mat-tieni talba; 3.

Illi l-esponenti taqbel ukoll mat-tielet talba; 4.

Illi l-esponenti topponi ghar-raba' talba; 5.

Illi l-esponenti topponi ghal hames talba; 6.

Illi l-esponenti topponi ghas-sitt talba;

Rat il-lista tax-xhieda tal- tal-konvenuta C B;

Semghet lix-xhieda illi tressqu; Rat id-dokumenti li gew esebiti, il-provi li gew prodotti u l-atti ta' dan il-procediment; Rat illi l-kawza thalliet ghas-sentenza ghallum ; Ikkunsidrat : Il-Qorti rat is-Subtitolu I tat-Titolu II tal-Kodiċi Ċivili1, illi jirrigwarda il- filjazzjoni iż-żwieġ, partikolarment l-Artikolu 70, illi fuqu hija msejsa l-kawża odjerna.

Rat illi permezz ta' digriet iddatat l-14 t'Ottubru 2015, l-attur kiseb l- awtorizzazzjoni tal-Qorti, ai termini tal-Artikolu 73 tal-Kodiċi, sabiex jipproċedi bil-kawża odjerna minkejja t-trapass ta' sitt xhur mit-twelid tal-minuri K L. Rat illi in vista ta' dan l-ewwel eċċezzjoni sollevata mill-konvenut Direttur tar-Reġistru Pubbliku ġiet minnu irtirata fl- udjenza tat-28 ta' Ġunju 2016.

Rat illi permezz ta' digriet ddatat l-20 ta' Mejju 2016, ill-Qorti kkonfermat lill-Avukat Dr. Joseph Arapa u lill-Prokuratur Legali Jean A Quinn bħala kuraturi għan-nom u in rapprezentanza tal-minuri K L B, fl-atti ta' din il-kawża u fl-atti l-oħra relattivi u sussegwenti.

Rat illi b'hekk, it-tieni eċċezzjoni tal-konvenut Direttur tar-Reġistru Pubbliku ġiet sorvolata.

Rat l-atti kollha tal-kawża fl-ismijiet C (C) B vs. Direttur tar-Reġistru Pubbliku et (Rikors Ġuramentat: 88/11RGM), liema atti, b'ordni tal- Qorti, ġew allegati mal-atti tal-kawża odjerna.

Illi b'hekk l-ewwel talba attriċi ġiet akkolta.

Rat illi mill-atti jirriżulta illi l-attur A B m'huwiex il-missier naturali tal- minuri K L imwieled lill-konvenuta nhar il-21 ta' Novembru 2007, u dana kif ġie stabbilit mit-testijiet ġenetiċi ta' paternita` redatti mill- molecular and cellular biologist Dr. Renald Galea Sciberras.

Ikkunsidrat

1 Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta 2 Affidavit fol.

53 et seq. tal-proċess

KONSIDERAZZJONIJIET Illi l-Qorti għandha quddiemha talba intavolata minn żewġ l-omm ("the husband") għaċ-ċaħda tal-paternita` tiegħu versu l-minuri K L B. L-attur jikkontendi li minkejja li l-minuri tnissel u twieled matul iż- żwieġ tiegħu mal-konvenuta, dana m'huwiex il-wild naturali u bijoloġiku tiegħu.

Jallega illi martu, matul il-konvivenza tagħhom fiż- żwieġ, kellha relazzjoni intima mal-konvenut X Y, li minnha ġie mnissel il-minuri K L. Għalhekk permezz ta' din il-kawża, qiegħed jitlob lill-Qorti sabiex tiddikjara li huwa mhux il-missier naturali tal- l-korrezzjonijiet istess minuri u sabiex sussegwentement neċessarji fiċ-ċertifikat tat-twelid tal-minuri billi l-konnotati tal-attur jiġu kanċellati minn fuq l-istess ċertifikat.

Illi l-aqwa prova f'kawżi bħal din huma t-testijiet xjentifiċi u ġenetiċi li fil-każ odjern ikkonfermaw illi l-attur m'huwiex il-missier bijoloġiku tal- minuri K L B. Illi għalhekk il-Qorti tara li m'hemm l-ebda raġuni għalfejn m'għandhiex tilqa' t-tieni u t-tielet talbiet attriċi.

Inoltré, l-attur jitlob lill-Qorti sabiex tiddikjara li l-imsemmi konvenut X Y jiġi dikjarat bħala l-missier naturali u bijoloġiku tal-minuri K L. Il-Qorti tirrileva li qua żewġ l-omm, l-unika azzjoni spettanti lill-attur hija dik ta' denegata paternita`, illi permezz tagħha huwa jċaħħad lill- minuri mill-paternita tiegħu.

M'għandux il-fakolta` li jitlob li l-missier naturali jiġi hekk dikjarat.

Dik l-azzjoni tispetta jew lill-istess missier naturali ai termini tal-Artikolu 77A tal-Kodiċi Ċivili, jew lill-omm ai termini tal-Artikolu 77B tal-istess Kodiċi jew lill-iben innifsu ai termini tas-Subtitolu II tat-Titolu II tal-Kodiċi Ċivili.

Illi minkejja li sija l-Qrati, fil-ġurisprudenza tagħna, u wkoll il-leġislatur jirreżistu li jbiddlu l-istat tal-ulied imnissla u mwielda fiż-żwieġ, il- Qorti, f'dan il-każ, m'għandhiex il-fakolta` li takkolji r-raba', l-ħames u s-sitt talbiet attriċi.

Minkejja li l-attur, li rabba lill-minuri bħala ibnu għal tliet snin, sakemm skopra l-qerq ta' martu, possibilment għandu l-interess emottiv li jara lit-tifel magħqud ma' missieru naturali, m'għandux l-interess ġuridiku illi jagħmel dan.

Illi fiċ-ċirkostanzi, l-Qorti m'għandhiex għażla għajr li tiċħad dawn it-

talbiet tal-attur filwaqt illi tissolleċita lill-omm ossia l-konvenuta C B,

li huwa meħtieġ biex

jew lill-Kuraturi Deputati maħtura għan-nom il-minuri sabiex jagħmlu dak tkun ikkonfermata, u l-istess ikun rifless fiċ-ċertifikat tat-twelid tal-istess minuri.

Għal kull buon fini, l-Qorti minn issa, tikkonferma lill-Avukat Dr. Joseph Arapa u lill-Prokuratur Legali Jean A Quinn bħala kuraturi għall-istess minuri sabiex fil-fehma tagħhom jista' jwassal sabiex dana jseħħ.

Illi rigward il-kunjom li għandu jassumi l-minuri, fin-nuqqas ta' talba kuntrarja, il-Qorti bl-applikazzjoni tat-tieni proviso tal-Artikolu 73 tal- Kodiċi Ċivili, qiegħda tordna illi l-minuri K L B jibqa' magħruf bil- kunjom B. DEĊIDE Għal dawn il-motivi, il-Qorti qiegħda taqta' u tiddeċiedi din il-kawża u tiddisponi mill-eċċezzjonijiet tal-konvenuti billi:

Tiddikjara illi l-attur A B m'huwiex il-missier naturali ta' K L B;

Tordna lill-konvenut Direttur tar-Reġistru Pubbliku sabiex iħassar minn fuq iċ-ċertifikat tal-twelid tal-imsemmi minuri, kwalsiasi konnotazzjoni li tirreferi għall-attur;

Tiċħad

talbiet attriċi u konsegwentement tillibera lill-konvenut X Y mill-osservanza tal-ġudizzju.

l-ħames u

L-attur ibati l-ispejjeż tiegħu u tal-konvenut X Y, fil-waqt illi l- konvenuta C B, tbati l-ispejjeż tagħha, tal-Kuraturi Deputati u tad- Direttur tar-Reġistru Pubbliku.


QORTI CIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA)) IMHALLEF Onor. Abigail Robinson LL.D., Dip.

Illum 7 ta' Dicembru, 2016

C D u Direttur tar-Registru Pubbliku u b'digriet tat-23 ta' Marzu 2012 gew kjamati fil-kawza il-minuri P D u K D u b'digriet tas-7 ta' April 2016 Dr Yana Roe Cozzo u il-PL Joeline Bamber Bibiano gew nominati bhala kuraturi deputati sabiex jirrapprezentaw lill- minuri P D u K D

Il-Qorti: Rat ir-rikors tal-attrici, li permezz tieghu ppremettiet :

Illi l-esponenti u l-intimat C D izzewgu nhar is-sebgha (7) ta' Ottubru tas-sena elfejn u tnejn (2002) u prezentament huma ta' separati permezz jinsabu

ta' kuntratt

separazzjoni fl-atti tan-Nutar Dr Rueben Spiteri Axiak datat erbgha (4) ta' Gunju tas-sena elfejn u disgha (2009);

Illi ghalkemm il-partijiet isseparaw legalment nhar l-erbgha (4) ta' Gunju tas-sena elfejn u disgha (2009) huma kien ilhom zmien separati de facto tant li l-esponenti kellha relazzjoni ma ragel iehor mill-liema relazzjoni hija kellha zewgt itfal li jisimhom P li twieled nhar it-tnax (12) ta' Lulju tas-sena elfejn u sitta (2006), kif ukoll Abdilla Rotsey li twieled nhar il-hdax (11) ta' Awwissu tas-sena elfejn u disgha (2009) liema certifikati tat- twelid huma hawn annessi u mmarkati bhala Dok.

NF1 u Dok NF2 rispettivament;

Illi kif jirrizulta mic-certifikati tat-twelid hawn annessi l-intimat

C D gie imnizzel bhala missier l-minuri P u Abdilla Rotsey;

Illi kif ser jirrizulta waqt it-trattazzjoni ta' din il-kawza, l-minuri

P u Abdilla Rotsey ma humiex it-tfal naturali tal-intimat;

l-konvenuti

jghidu ghaliex din

il-Qorti

Talbet ghalhekk m'ghandhiex :

Tiddikjara illi l-imsemmija minuri P u Kaydon D ma humiex it-tfal naturali tal-intimat C D kif hemm indikat fl-att ta' twelid tal-imsemmija minuri P D bin-numru 2295/2006 u tal-minuri Kaydon D bin-numru 3267/2009; Tiddikjara illi ghal dak li jirrigwardja l-paternita' tal-minuri P u Kaydon ahwa D m'ghandhomx stat konformi mal-att ta' twelid tal-minuri P D bin-numru 2295/2006 u tal-minuri Kaydon D bin-numru 3267/2009; Tordna ghalhekk lill-intimat Direttur tar-Registru Pubbliku sabiex jaghmel u jirregistra il-korrezzjonijiet opportuni fl- atti ta' twelid tal-minuri P D bin-numru 2295/2006 u tal- minuri Kaydon D bin-numru 3267/2009 u dan billi fil- paragrafi kollha li jirrigwardaw it-taghrif dwar missier il- minuri, jithassar l-isem tal-intimat ta' C D u d-dettalji kollha dwaru, u cioe l-eta', post ta' twelid u l-post ta' residenza, isem u kunjom il-missier C D u jekk l-istess missier l-intimat C D jekk hux haj jew mejjet u jissostitwihom bil-kliem missier mhux maghruf fil-kolonna rigwardanti d-dettalji tal-

missier fl-att tat-twelid tal-minuri P D li jgib in-numru 2295/2006 u l-att tat-twelid tal-minuri Kaydon D li jgib in- numru 3267/2009;

Bl-ispejjez kontra l-konvenuti intimati li minn issa huma ngunti in subizzjoni; Rat il-lista tax-xhieda tal-attrici; Rat Pubbliku, li in forza taghha huwa eccepixxa : (fol.

ir-risposta guramentata tal-konvenut Direttur tar-Registru

Illi in vena preliminari huwa essenzjali għall-integrità tal- ġudizzju li l-minuri P u Kaydon jiġu msejjħa fil-kawża ġaladarba qed jintalab biex isiru tiswijiet fiċ-ċertifikat tat-twelid tagħhom;

Illi in vena preliminari wkoll jingħad li stante l-fatt li għaddew ikar minn sitt xhur mit-twelid tal-minuri P u Kaydon, din l- azzjoni kellha tkun preċeduta minn rikors quddiem il-Qorti Ċivili (Sezzjoni tal-Familja) ai termini tal-artikolu 77Ċ tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta sabiex, wara li din l-Onorabbli Qorti tkun semgħet il-partijiet interessati kollha u qieset id-drittijiet tar- rikorrenti u tal-minuri P u Abdilla Rotsey, tinkiseb l-awtorizzazzjoni mill-istess Qorti għal-proċediment tal-azzjoni odjerna.

Illli bla ebda preġudizzju għas-suespost, fuq il-mertu b'mod partikolari dwar il-paternità tal-minuri P u Kaydon, l-esponent naturalment mhuwiex edott mill-fatti li ġew iddikjarati fir- rikors ġuramentat u għalhekk huwa jirrimetti ruħu għar- riżultanzi proċesswali u kif ukoll għas-savju ġudizzju ta' din l- Onorabbli Qorti, għalkemm l-esponent umilment jitlob lil din l-Onorabbli Qorti sabiex tistieden lill- partijiet kollha involuti sabiex jissottomettu ruħhom għat- testijiet ġenetiċi kif provdut fl-Artikolu 77D tal-Kap 16 tal- Liġijiet ta' Malta;

Illi madankollu mingħajr preġudizzju għas-suespost,

ir- rikorrenti jeħtieġilha l-impossibilità fiżika tal- konġunġiment bejnha u bejn żewġha C D u dan tul il-perijodu li jispeċifika l-Artikolu 77 tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta;

illi tipprova

Illi, fl-istess waqt, ir-rikorrenti trid ukoll tegħleb il-presunzjoni legali maħluqa bis-saħħa tal-Artikolu 81 tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta billi adegwatament u konvinċentement turi li l- pussess ta' stat tal-minuri P u Kaydon ma jaqbilx mal-att tat- twelid tagħhom li jġib in-numru ta' skrizzjoni 6641 tas-sena 2006 u 3267 tas-sena 2009 rispettivament;

Illi subordinatament u bla preġudizzju għall-premess, f'każ li jiġu superati t-tieni u t-tielet eċċezzjoni fuq imsemmija, l- esponenti xorta waħda jħoss li huwa fl-aħjar interess tal-minuri P u Kaydon, li r-rikorrenti tispeċifika min huwa l-isem eżatt tal- allegat missier naturali ħalli b'hekk dan ikun jista' jiġi msejjaħ fil-kawża anke bl-applikazzjoni tal-Artikolu 149 tal-Kodiċi Ċivili.

Di fatti huwa opportun li jekk il-minuri ħa jitilfu l-istat ta' ulied imwieldin u mnisslin fiż-żwieġ talanqas għandhom ikunu jafu min huwa l-missier naturali tagħhom;

Illi subordinatament dejjem bla ħsara għal dak fuq imsemmi, f'każ li din l-Onorabbli Qorti tilqa' t-talbiet tar-rikorrenti, il- kelmiet isem C Zien Eddin, jinsabu qabel senjatement taħt il-kolonna u r-ringiela fejn hemm indikati t- id-dikjarazzjoni, l-omm u ta' min għamel tagħrif dwar għandhom jiġu kkanċellati mill-Atti tat-Twelid bin-numru ta' iskrizzjoni 6641 tas-sena 2006 u 3267 tas-sena 2009;

jissottometti

Illi finalment dejjem mingħajr preġudizzju għas-suriferit, l- esponent l-azzjoni tar- rikorrenti mhijiex attribwibbli għal xi għemil jew nuqqas ta' aġir ta' l-esponent u għalhekk huwa m'għandux jiġi assoġġettat għall-ispejjeż tal-kawża istanti;

li fi kwalunkwe każ

Salv eċċezzjonijiet ulterjuri.

Bl-ispejjeż kontra r-rikorrenti li qegħdin jiġu inġunti in subizzjoni.

Rat il-lista tax-xhieda tal-konvenut Direttur tar-Registru Pubbliku; Rat ir-risposta guramentata tal-kuraturi deputati Dr Yana Roe Cozzo u il-PL Joeline Bamber Bibiano, li in forza taghha huma eccepew: (fol 74) Illi l-esponenti m'humiex edotti mill-fatti u ghalhekk qeghdin jirriservaw d-dritt li jipprezentaw risposta motivata f'kaz u jekk jigu edotti mill-fatti; Rat il-lista tax-xhied tal-kuraturi deputati Dr Yana Roe Cozzo u il-PL Joeline Bamber Bibiano; Semghet lix-xhieda li tressqu; Rat id-dokumenti li gew esebiti, il-provi li gew prodotti u l-atti ta' dan il-procediment; Rat illi l-kawza thalliet ghas-sentenza ghallum; Ikkunsidrat : Il-Qorti rat illi l-konvenut C D, minkejja li debitament notifikat, ma ppreżenta l-ebda risposta u għalhekk ġie dikjarat kontumaċi.

Rat l-affidavit1 tal-attriċi, fejn hija spjegat illi kienet iżżewġet lill- konvenut C D fis-7 t'Ottubru 2002, iżda qatt m'għexet miegħu bħala koppja miżżewġa.

Ftit wara, bdiet relazzjoni oħra mil-liema relazzjoni twieldu il-minuri P u Abdilla Rotsey.

P li twieldet fit-12 ta' Lulju 2006 u Abdilla Rotsey illi twieled fil-11 t'Awwissu 2009.

Minkejja li kienet isseparat minn mal-konvenut D, meta twieled Abdilla Rotsey, dana xorta waħda jidher fid-dokumenti li huwa missier il-minuri.

27 tal-proċess

Dwar il-konvenut, hija tinsisti li dan qatt ma kien preżenti f'ħajjitha jew f'ħajjet il-minuri u tikkonferma li l-minuri m'humiex uliedu għax hija qatt ma kellha relazzjonijiet miegħu, fi kliemha "biex ikolli t-tfal".

Dwar il-missier naturali u bijoloġiku tal-minuri, hija tgħid li "ma tixtieqx2 issemmih" f'dawn il-proċeduri.

Tgħid pero` li hija daħlet f'relazzjoni ma' missier it-tfal tagħha ftit wara ż-żwieġ tagħha mal- konvenut fl-2002, mil-liema kliem il-Qorti qiegħda tifhem li r- relazzjoni tal-attriċi mal-missier naturali tat-tfal kienet jew għadha waħda stabbli, u li ż-żewġ minuri huma ulied l-istess missier.

Rat ir-rapport tad-DNA redatt minn Dr. Marisa Gesualdi u ppreżentat fl- 20 ta' Marzu 20123.

Dr. Gesualdi ikkonfermat bil-ġurament li Robert Camilleri Barun għaddielha l-kampjuni orali ta' A B (ID 896162M), ta' P D, Kaydon D u ta' C D (ID 63108A) sabiex ikunu jistgħu isiru t-testijiet ġenetiċi tad-DNA.

Mit-testijiet li għamlet, irriżulta illi C D (ID 63108A) mhux il-missier naturali ta' P D u ta' Kaydon D. Semgħet ix-xiehda4 tal-attriċi, fejn dina biddlet il-verzjoni li kienet tat preċedentement permezz tal-affidavit, u lill-Qorti weġbitha biss billi qalet li ma tafx min hu missier il-minuri.

Rat illi f'diversi seduti5 miżmuma quddiem din il-Qorti, l-attriċi, ossia d-difensuri tagħha, iddikjaraw illi sejrin iressqu r-rikors appożitu sabiex jirregolarizzaw l-azzjoni odjerna, in vista ta' dak sollevat mill- konvenut Direttur tar-Reġistru Pubbliku fit-tieni eċċezzjoni tiegħu.

Rat id-digriet tagħha tas-7 t'April 20166, fejn il-Qorti laqgħet it-talba għan-nomina ta' kuraturi deputati sabiex jirrappreżentaw lill-minuri P

2 Sottolinear tal -Qorti 3 Fol.

5 23 ta' Marzu 2012 (fol.34), 5 ta' Novembru 2012 (fol.

39), 5 ta' Novembru 2013 (fol.

43), 20 ta' Frar 2014 (fol.

68 tal-proċess.

u Kaydon, wara li dawna kienu ġew kjamati in kawża b'digriet tat-23 ta' Marzu 2012, u ħatret lil Dr. Yana Roe Cozzo u lill-Prokuratur Legali Joeline Bamber Bibiano bħala Kuraturi Deputati.

Ikkunsidrat : Illi l-Qorti għandha quddiemha talba intavolata mill-omm għaċ-ċaħda tal-paternita` tal-konvenut versu l-minuri P u Kaydon D. L-attriċi tikkontendi li minkejja li l-minuri tnisslu u/jew twieldu matul iż-żwieġ tagħha mal-konvenut, dawn m'humiex il-wild naturali u bijoloġiċi tal- konvenut, iżda minħabba l-preżunzjonijiet legali naxxenti mil-liġi, l- istess minuri ġew imniżżla bħala wliedu.

Għalhekk permezz ta' din il- kawża, qiegħda titlob lill-Qorti sabiex tiddikjara li C D mhux il-missier l- naturali tal-istess minuri u sabiex sussegwentement korrezzjonijiet neċessarji fiċ-ċertifikat tat-twelid tal-minuri billi l- konnotati tiegħu jiġu kanċellati minn fuq iċ-ċertifikat tagħhom u jiġu sostitwiti bil-kliem "missier mhux magħruf".

Il-Qorti, fl-ewwel lok, tirrileva illi l-ewwel eċċezzjoni preliminari sollevata mill-konvenut Direttur tar-Reġistru Pubbliku ġiet sorvolata bid-digriet tagħha tas-7 t'April 2016, appena ċitat.

Tirrileva wkoll, illi t-tieni eċċezzjoni preliminari tal-konvenut Direttur tar-Reġistru Pubbliku m'hijiex sorvolata.

Illi l-kawża odjerna, in vista li ġiet intavola mill-omm ("kull min ikollu interess") u mhux minn żewġha, u in vista wkoll li l-ulied ġew imnissla fiż-żwieġ, tikkwalifika bħala waħda msejsa fuq l-Artikolu 77 tal-Kodiċi Ċivili7.

Illi kif ġustament eċċepixxa d-Direttur tar-Reġistru Pubbliku, a tenur tal-Artikolu 77Ċ tal-Kodiċi Ċivili, l-azzjoni odjerna kellha ssir fi żmien sitt xhur mit-twelid tal-minuri.

Difatti l-Artikolu 77Ċ jistipula "Fil-każijiet imsemmija fl-artikoli 77, 77 A u 77 B il-persuna li tgħid li hija l-missier tat-tifel imwieled fiż-żwieġ, jew il-mara skont il-każ, jistgħu jipproċedu b'kawża għal dikjarazzjoni ta' paternità jekk huma

7 Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta

jressqu r-rikors ġuramentat tagħhom fi żmien sitt xhur mit-twelid tat- tifel".

Iżda l-Qorti Ċivili (Sezzjoni tal-Familja) tista', wara li jsir rikors mill- persuna li tgħid li hija l-missier tat-tifel imwieled fiż-żwieġ jew mill- mara u, jekk ikun possibli wara li tkun semgħet lill-partijiet interessati kollha, u wara li tkun qieset id-drittijiet tar-rikorrenti u tat-tifel, f'kull żmien tawtorizza lill-persuna li tgħid li hija l-missier tat-tifel imwieled fiż-żwieġ jew lill-mara biex jibdew kawża għal dikjarazzjoni ta' paternità kif imsemmi fl-artikoli 77A u 77 B."

Il-Qorti tirrileva, illi fin-nuqqas li l-kawża tiġi preżentata fi żmien sitt xhur mit-twelid tat-tarbija, l-awtorizzazzjoni tal-Qorti tista' tinkiseb sabiex xorta waħda issir azzjoni ta' filjazzjoni a tenur tal-Artikolu 77A u 77B sabiex raġel ikun dikjarat il-missier naturali tal-minuri.

Biss din l-awtorizzazzjoni ma tistax ugwalment tinkiseb għall- azzjonijiet ta' denegata` paternita a tenur tal-Artikolu 77.

Fit-tieni paragrafu tal-artikolu 77Ċ appena ċċitat, l-artikolu 77 m'huwiex imniżżel, sija fit-test Malti u wkoll fit-test Ingliż.

Huma mniżżlin biss l- Artikoli 77A u 77B.

Dana m'huwiex żball jew koinċidenza, għaliex sija l-Qrati, fil-ġurisprudenza tagħna, u wkoll il-leġislatur jirreżistu li jbiddlu l-istat tal-ulied imnissla u mwielda fiż-żwieġ.

Għaldaqstant, anke jekk fil-każ odjern l-awtorizzazzjoni ma ġietx mitluba, lanqas setgħet tingħata, u l-azzjoni, ġjaladarba hija mressqa mill-omm, kellha ssir fi żmien sitt xhur mit-twelid tal-ulied.

Dana ma seħħx fil-każ odjern, għaliex il-kawża ġiet intavolta wara għeluq is- sentejn tal-minuri Abdilla Rotsey u għeluq il-ħames snin tal-minuri P. Fil-mertu, jirriżulta mit-testijiet ġenetiċi illi effettivament il-minuri m'humiex ulied il-konvenut D, u għalhekk iċ-ċertifikat tat-twelid tagħhom m'huwiex korrett.

Iżda, fil-fehma tal-Qorti, l-istess ċertifikat tat-twelid mhuwiex lanqas

ser ikun korrett kemm-il darba l-Qorti tilqa' t-talba tal-attriċi sabiex il-

minuri jiġu dikjarati bħala ulied "missier mhux magħruf".

Dan għaliex l-attriċi taf tajjeb min hu l-missier bijoloġiku tal-minuri, għaliex miegħu kellha relazzjoni stabbli, iżda għar-raġunijiet li tafhom hija biss, ma tixtieqx tiżvela l-identita` tiegħu lill-Qorti.

DEĊIDE Għal dawn il-motivi, il-Qorti taqta' u tiddeċiedi din il-kawża billi tiċħad it-talbiet attriċi u tilqa' t-tieni u s-sitt eċċezzjoni sollevati mill- konvenut Direttur tar-Reġistru Pubbliku.

Bl-ispejjeż kontra l-attriċi A B. Dr. Abigail Robinson ELLid Rita Agius Known As Zahra-Busuttil Risiott Deputat Registratur


Qorti Civili (Sezzjoni tal-Familja) Onor. Imhallef Robert G. Stubbings, LL.D. Dip.Tax (MIT), P.G.Dip.

Illum 7 ta' Dicembru 2016

Rikors Guramentat Nru. 45 / 15RGM Kawza fil-lista: 18

Il-Qorti, Rat ir-rikors guramentat pprezentat mill-attrici li permezz tieghu ppremettiet u talbet is-segwenti:- 1.

Illi l-kontendenti izzewgu fit-19 ta' Dicembru, 1982 fil-Knisja Parrokjali ta' Bormla u dan kif jirrizulta mic-certifikat u minn dan iz-zwieg twieled tifel wiehed, Saviour, illi llum huwa maggorenni; 2.

Illi l-intimat irrenda ruhu hati ta' eccessi, mohqrija, ingurji gravi u theddid versu martu rikorrenti kif ukoll gie misjub hati mill-Onorabbli Qorti tal-Magistrati (Malta) kif ikkonfermat fi stadju anke ta' Appell; 3.

Facilita' Korrettiva ta' Kordin.

Illi inoltre l-intimat jinsab prezentement jiskonta piena ta' prigunerija fil-

ta' bejn

il-kontendenti

l-istess komunjoni

Tiddikjara xjolta l-komunjoni ta' l-akkwisti ezistenti bejn il-kontendenti;

Illi r-rikorrenti giet awtorizzata minn din l-Onorabbli Qorti tipprocedi

Tiddikjara l-firda personali bejn il-kontendenti konjugi B, ghal ragunijiet

Tapplika kontra l-intimat l-effetti ta' l-Artikolu 48 sal-Artikolu 52 tal-Kap.

Tordna lill-intimat ihallas dak il-manteniment li din l-Onorabbli Qorti

4. irrimedjabbilment b'mod li l-hajja konjugali m'ghadhiex aktar possibbli.

5. ghas-separazzjoni personali permezz ta' digriet moghti nhar l-24 ta' Frar, 2015; Ghaldaqstant ir-rikorrenti titlob bir-rispett lil din l-Onorabbli Qorti joghgobha:- 1. imputabbli esklussivament lill-intimat; 2. jidhrilha xieraq ghall-istess rikorrenti; 3.

4. tal-akkwisti f' zewg partijiet mhux necessarjament ugwali b'tali mod li l-intimat jitlef kull jedd li ghandu fuq nofs l- akkwisti li saru bil-hidma tar-rikorrenti; 5.

16 tal-Ligijiet ta' Malta; 6.

TikkundA lill-intimat sabiex jirrestitwixxi lir-rikorrenti il-beni kollha dotali u/jew parafernali taghha illi jirrizultaw waqt it-trattazjoni tal-kawza u dana fi zmien qasir u perentorju, li ghandu jigi lilu prefiss minn din l-Onorabbli Qorti u fin-nuqqas li l-intimat jaghmel dan, tikkundAh ihallas lir-rikorrenti dik is-somma li ghandha tigi likwidata, okkorrendo bl-opera ta' periti nominandi, rapprezentanti l-valur tal-beni dotali u/jew parafernali suddetti; 7.

Tiddikjara illi l-fond sitwat fin-numru 3, Is-Salvatur, Triq Qalgha, L-Imtarfa u li sservi bhala dar matrimonjali jappartjeni liz-zewg kontendenti f'ishma indaqs bejniethom; 8.

Qalgha, Tarxien jinbiegh u r-rikavat jinqasam ugwalment bejn il-kontendenti; 9.

Tordna li r-rikorrenti tibqa' tabita fid-dar konjugali sitwata fin-numru

numru 3, Is-Salvatur, Triq Qalgha, L-Imtarfa ad eskluzjoni tal-intimat sakemm din

l-istess dar matrimonjali tinbiegh, u dan a tenur tat-talba precedenti u taghti kull

provvediment xieraq u opportun fic-cirkostanzi;

Bl-ispejjez, korltra l-intimat li minn issa hu ingunt ghas-subizzjoni.

Tordna illi l-istess dar matrimonjali sitwata fin-numru 3, Is-Salvatur, Triq

Illi huwa jichad il-kawzali li fuqhom hija mibnija l-kawza, peress li hu qatt

Rat ir-risposta guramentata tal-konvenut li taqra kif gej:- 1. ma kien hati lejn martu eccessi, mohqrija, ingurji gravi u theddid.

Illi r-responsabbilta' tat-tkissir taz-zwieg tinsab fl-attitudni tal-mara li jidher li l-akbar interess taghha fiz-zwieg huwa li tbiegh id-dar u tiehu s-sehem taghha.

Salvi eccezzjonijiet ohra.

Rat l-affidavit tal-attrici anness ma nota ppresntata fil-15 ta' April 2015; Rat n-nota tal-attrici tal-21 ta' Ottubru 2015, li maghha annettiet elenku tal- mobbli tal-komunjoni tal-akkwisti u dawk paeafernali taghha, Dok AP5 u l- proposta taghha ghal separazzjoni bonarja, Dok AP6; Rat x-xhieda tal-attrici li xehedet in kontroezami fis-seduta tas-26 ta' JAr 2016; Rat n-nota tal-attrici tal-10 ta' Marzu 2016, li maghha annettiet kopja tas- sentenza tad-29 ta' JAr 2016 tat-Tribunal Metripolitan ta' Malta fejn z-zwieg kanoniku bejn il-partijiet gie ddikjarat null u minghajr ebda effett u dan bi htija tal-intimat li gie anke impost fuqu d-divjiet taz-zwieg, Dok TMM-1 u Kopja tad- Digriet ta' Ezekuttivita', Dok TMM-2; Rat x-xhieda tal-konvenut li xehed fis-seduta tal-21 ta' April 2016; Rat n-nota ta' sottomissjonijiet tal-attrici ppresentata fl-14 ta' Lulju 2016 Rat li l-kawza thalliet ghallum ghas-sentenza.

Ikkunsidrat; ZWIEG PUTATTIV WARA ANNULLAMENT Ghalkemm l-annullament ta' zwieg ifisser li zwieg ma kienx hemm mill-bidunett mhux kull annullament igib l-istess effetti f'dak li jirrigwarda l-aspett patrimonjali tal-vertenza.

LIGI L-Artikolu 20 tal-Att dwar iz-Zwieg (Kapitolu 255 tal-Ligijiet ta' Malta) jipprovdi illi:- '(1) Jekk żwieġ ikun dikjarat null l-effetti ta' żwieġ validu għandhom jitqiesu li kienu jeżistu, favur il-miżżewġin sakemm is-sentenza ta' nullità tkun saret res judicata meta l-miżżewġin ikunu żżewġu in bona fide.

(2) L-effetti ta' żwieġ validu jitqiesu li dejjem kienu jeżistu għal dak li jirrigwarda t-tfal li jitwieldu jew konċepiti matul żwieġ dikjarat null kif ukoll għal dak li jirrigwarda tfal li jitwieldu qabel dak iż-żwieġ u li jkunu rikonoxxuti qabel ma tingħata s-sentenza ta' nullità.

(3) Jekk waħda biss mill-partijiet kienet in bona fide dawk l-effetti japplikaw favur tagħha u favur l-ulied.

(4) Jekk ebda waħda mill-partijiet ma kienet in bona fide l-effetti ta' żwieġ validu għandhom japplikaw biss favur l-ulied li jitwieldu jew konċepiti matul iż-żwieġ dikjarat null.

(5) Minkejja kull disposizzjoni oħra, min mir-raġel jew il-mara jkun responsabbli għan-nullità taż-żwieġ, ikun obbligat iħallas manteniment lill-parti l-oħra li tkun in bona fide għal perijodu ta' ħames snin, liema obbligu jispiċċa jekk il-parti in bona fide tiżżewweġ matul dak iż-żmien. '

Dan l-Artiklu dahal fis-sehh fis-sena 1981, filwaqt li l-partijiet izzewwgu fis-sena 2006, u ghalhekk tali provvediment legali huwa applikabbli ghall-kaz odjern.

GURISPRUDENZA In tema legali ssir referenza ghas-sentenza ta' din il-Qorti tal-31 ta' Mejju 2016 fl- ismijiet Caroline Puli. sive Caroline Puli. Borda Pace u b'digriet datat 25 ta' Mejju 2016 l-isem ghandu jaqra bhala Caroline Borda Pace gja Puli. vs Anthony sive Toni Puli., fejn il-Qorti ghamlet is-segwenti kunsiderazzjonijiet dwar zwieg putattiv li huma applikabbli wkoll ghall-kaz odjern: 'Fil-kawza fl-ismijiet "Lopez vs Micallef Grimaud" deciza mill-Prim Awla tal-Qorti Civili

(Sezzjoni tal-Familja) fil-31 ta' JAr 2008 (Citaz nru 2613/1998NC) fejn il-mertu

kien simili ghal dak tal-odjerna kawza, intqal hekk:-

jibqghu dejjem

"Illi in tema legali jigi osservat li l-kuncett ta' zwieg putattiv gie introdott fis- sistema guridiku nostrali bl-Att numru XXXIV tas-sena 1981 li ssostitwixxa l- Artikolu 20 li kien vigenti dak iz-zmien; u dana bhala eccezzjoni ghall-principju li "quod nullum est, nullum producit effectum" u huwa primarjament intiz biex jikkawtela d-drittijiet tat-tfal li jkunu twieldu fiz-zwieg li sussegwentement jigi dikjarat null; izda mhux biss, ghax permezz ta' dan l-artikolu l-legislatur ried ukoll jikkawtela l-effetti civili tal-konjugi li jkunu, jew tal-konugi li jkun, in buona fede.

L-iskop tal-legislatur f'dan ir-rigward jirrizulta car minn qari tad- disposizzjoni tal-ligi, u jsib konfort qawwi fid-diskussjonijiet li saru meta din il- ligi kienet qed tigi diskussa fil-Parlament (Vide Parlamentary debates -Seduta numru 531 mizmuma 29 ta' Lulju 1981).

In propositu, il-Ministru tal-Gustizzja ta' dak iz-zmien qal 'inter alia' hekk: "U allura hawnhekk qed noholqu effetti civili ghal dak iz-zwieg li jkun gie ikkunsidrati annullat u legittimi...(ommissis) Barra minn hekk, qedin niehdu hsieb li sakemm ikun hemm iz-zwieg li ma giex annullat, dak il-periodu ghandu, ghall-aspett civili, jitqies li z- zwieg ezista.

Jigifieri dawk li huma drittijiet, per ezempju...." u l-Onorevoli Ministru jkompli biex jaghti ezempji dwar id-drittijiet patrimonjali tal-konjugi; u jishaq fuq il-fatt li bejn il-konjugi, il-ligi hija intiza biex tipprotegi dak il-konjugi li jkun in buona fede, kontra il-mala fede tal-konjugi l-iehor, distinzjoni li nsibuha fil-ligi Taljana; u aktar 'il quddiem fid-diskors tieghu isemmi propju il-kaz ta' eskluzjoni positiva bhala ezempju ta' mala fede da parti tal-konjugi.

Mill-premess jirrizulta car li l-Artikolu 20 ma jirrigwardax biss l-istatus tal- konjugi u ta' uliedhom wara l-annullament taz-zwieg, izda jirrigwarda ukoll l- effetti civili patrimonjali tal-konjugi.

Dan jirrizulta car ukoll mill-kontenut tas-sub inciz (5) li jimponi fuq il-konjugi li jkun responsabbli ghall-annullament taz- zwieg, l-obbligu li jmantni ghal perijodu kwinkwennali, lill-konjugi l-iehor li jkun in buona fede.

Inoltre, "Quod lex voluit lex dixit"; u l-ligi tghid biss"effetti civili" minghajr distinzjoni u ghalhekk tapplika il-massima legali li "quod lex non distinguere nec non distinguere debemus".

Illi minn qari tad-disposizzjoni in disamina, jirrizulta manifest li l-kriterju, jew

ahjar l-ingredjent principali sabiex jissussisti zwieg putattiv, bejn il-konjugi,

huwa l-esistenza tal-buona fede da parti taz-zewg konjugi jew da parti ta' wiehed

Fl-ewwel kaz l-effetti patrimonjali taz-zwieg civili " jitqiesu li kienu jezistu

favur il-mizewgin sakemm is-sentenza ta' nullita' tkun saret 'res judicata'...",

filwaqt li fit-tieni kaz, dawn l-effetti jissussistu biss favur il-konjugi in buona fede.

F'dik il-kawza rrizulta li z-zwieg kien null unikament minhabba l-fatt li l-mara

kienet issimulat il-kunsens ghaz-zwieg bl-eskluzjoni posittiva ta' wiehed mill-

Pero' l-Qorti rriteniet li

ghalkemm l-attrici ma tistax tinvoka favur taghha l-ezistenza tal-komunjoni tal- akkwisti, dan ma ghandux jkun ta' ostakolu sabiex l-attrici tottjeni sehemha mill- gid akwistat bil-hidma taz-zewg partijiet tul il-kors taz-zwieg.

Kaz iehor fejn fil-mori ta' kawza ta ' separazzjoni personali, iz-zwieg tal-partijiet gie dikjarat null, u ghalhekk kien fadal li tinghata decizzjoni fuq l-aspett patrimonjali biss, kienu z-zewg kawzi tal-istess koppja decizi mill-Qorti tal-Appell fil-25 ta' Novembru 2011 fl-ismijiet "Ernest Bugeja Grixti vs Noelle mart Ernest Bugeja Grixti, " Noelle mart Ernest Bugeja Grixti vs Ernest Bugeja Grixti".

F'dak il-kaz kien irrizulta illi ftit xhur qabel iz-zwieg, il-partijiet kienu xtraw bicca art fil-Wardija li fuqha bnew id-dar konjugali, gie ritenut li d-dar hi propjeta' tat-tnejn fi kwoti ndaqs bejniethom, u l- Qorti ordnat li l-propjeta' tinbiegh u r-rikavat jinqasam ugwalment bejniethom.

Il-Qorti tal-Appell ikkonfermat d-decizjoni ta' l-ewwel Qorti dwar id-dar matrimonjali.

Saret ukoll divizjoni tal-effetti mobbili, rigali tat-tieg, self, u djun kanonizzati b'sentenzi.

Fil-kawza fl-ismijiet "Carmen Fyfe vs Renald Fyfe" deciza mill-Qorti Civili (Sezzjoni tal-Familja) fil-21 ta' Novembru 2014, Citazzjoni Numru 1393/2003 l- attrici pprocediet b'kawza ta' separazzjoni personali kontra l-konvenut.

Fil- pendenza tal-kawza b'sentenza tal-istess Qorti z-zwieg gie dikkjarat null ghal raguni imputabbli lir-ragel.

Fis-sentenza tal-anullament gie stabbilit li z-zwieg kien null minhabba qerq adoperat mill-konvenut filwaqt li l-attrici kienet in 'buona fede'.

Il-Qorti kellha dan xi tghid dwar l-Artikolu 20 tal-kap 255 : " ....., u ghalhekk bis-sahha ta' dak li jghid l-Artikolu 20(1) u (3), ghalkemm iz- zwieg taghhom gie dikjarat null, xorta wahda "l-effetti ta' zwieg validu ghandhom jitqiesu li kienu jezistu" fil-konfront tal-attrici.

Ghaldaqstant il-komunjoni tal- akkwisti li kienet tezisti matul iz-zwieg, ghalkemm giet terminata bl-annullament taz-zwieg, xorta wahda legalment ghandha tqis li kienet tezisti tul il-perijodu sad- data tal-annullament, u li ghada tezisti dwar dak l-assi li l-partijiet akkwistaw matul iz-zwieg taghhom.

Ghalhekk mhux il-kaz li ser issir divizjoni normali tal-assi li l-partijiet ghandhom in komuni, izda ser issir likwidazzjoni u divizjoni ta' assi li jiffurmaw il-komunjoni tal-akkwisti putattiva.

Kif gia' gie decis minn din il-Qorti " gjaladarba hemm komunjoni tal-akkwisti li

ghad trid tigi likwidata u assenjata, allura dan ghandu jsehh skont id-

disposizzjonijiet tal-ligi kollha li jirregolaw din il-komunjoni, fosthom l-Artikolu

48(1) (c) tal.Kap 16, fi kliem iehor din il-Qorti ghandha il-kompitu li tezamina l-

provi dwar is-separazzjoni, u tasal ghall-htija ghall-istess, biex mbaghad

tiddetermina jekk dik il-htija hijiex tali li tattira l-applikazzjoni tal-Artikolu

B'sentenza fl-ismijiet Edward Cilia Vincenti Allafi vs JohA Cilia Vincenti Allafi (citaz nru 1578/2001) moghtija mill-Qorti tal-Appell fil-11 ta' Marzu 2016 il-Qorti laqghet l-appell tal-attrici appellanti u ddikjarat li skont l-interpretazzjoni tal-Artikolu 20 tal-Kap.

255 l-konvenut appellat ghandu jitlef il-beneficcji kollha ta' dak li sar bil-hila taghha.

Il-Qorti, inter alia qalet hekk; " Din il-Qorti thoss li dan l-aggravju tal-appellanti huwa gustifikat fis-sens li l-effetti ta' dan iz-zwieg ghandhom jitqiesu validi biss fir-rigward tal-appellanti izda mhux tal-appellat peress li kienet biss l-appellanti li kienet in buona fede".

Peress li z-zwieg gie annullat minhabba l-mala fede tar- ragel huwa tilef id-dritt li jgawdi mid-dhul tal-mara li kienet in buona fede.

Hu mportanti ghalhekk li jigi determinat fil-kawza tal-annullament taz-zwieg, jekk dan kienx ir-rizultat ta' qerq ta' parti fil-konfront tal-parti l-ohra, jew jekk it-tnejn kienu in buona fede jew li it-tnejn kienu in mala fede."

Issir referenza wkoll ghal sentenza recenti tal-Qorti tal-Appell fl-ismijiet Perit Herbert Scott vs Astrid Psaila u deciza fit-30 ta' Settembru 2016, fejn il- Qorti ghamlet osservazzjonijiet li ghandom relevanza sabiex jigi determinat meta ghandu jitqies li kien hemm mala fede: '15.

Fil-kaz in ezami dak li legalment jorbot lill-partijiet huwa dak li kien gie deciz fis-sentenza tal-annullament moghtija mill-Prim'Awla tal-Qorti Civili u li ghaddiet f'gudikat; zgur li mhux permess li jerghu jingiebu provi sabiex jigi deciz dak li llum huwa gudikat, salv ovvjament ghal dak li ma kienx gie deciz f'dik is- sentenza, senjatament f'dik il-parti li hi omissa decisio u li tirrigwarda t-tieni t- talba li kienet saret f'dik il-kawza sabiex jigi dikjarat li l-attrici kienet iddekadiet mis-sehem taghha tal-komunjoni tal-akkwisti u t-tielet t-talba sabiex jigi dikjarat li l-attrici m' ghandhiex aktar dritt ghall-akkwisti b'effett mid-datat tas-sentenza ta' separazzjoni.

F'dik is-sentenza gie deciz li l-konvenuta rikonvenzjonanti, fuq talba taghha stess, kienet unikament hatja ghall-annullament taz-zwieg u konsegwentement giet akkollata thallas l-ispejjez kollha tal-kawza.

Ghalhekk dak li jirrigwarda l-fattur tal-mala fede da parti tal-konvenuta fiz-

zmien li hi kienet tat il-kunsens matrimonjali taghha, din il-Qorti toserva fl-ewwel

lok, li m'huwiex minnu dak sottomess mill-attur li kienet l-ewwel Qorti li ex officio

ssollevat dan il-fattur, izda kien l-istess attur li fir-rikors promotur ta' dan il-

gudizzju u precizament fil-premessa markata numru 6 espressament jghid li "iz-

zwieg bejn il-partijiet ma kienx ikkuntrattat in buona fede".

Fit-tieni lok, din il-Qorti tosserva li, ladarba l-Qorti fil-kawza tal-annullament laqghet it-talba rikonvenzjonali tal-konvenuta ghar-ragunijiet indikati minnha fl- Artikolu 19 fuq citat, minghajr ma indikat il-paragrafi relevanti fil-parti disposittiva tas-sentenza, dan ghandu jfisser li dik il-Qorti laqghet il-kontro-talba abbazi tal-paragrafi kollha indikati minnha fil-premessa tal-kontro-talba bhala ragunijiet ghall-akkoljiment tal-istess talba, fosthom is-simulazzjoni kontemplata fil-paragrafu [f] tal-istess artikolu.

Ladarba dan hu hekk, mhux il-kaz li wara dak il-gudikat jerga' jigi ezaminat dan l-aspett tal-vertenza.

Ghaldaqstant ma tistax taqbel mal-ewwel Qorti meta fis-sentenza appellata rreferiet ghal dak li kien intqal fil-proceduri quddiem it-tribunal eklesjastiku.

Jigi ribadit li dak li jghodd fil-ligi huwa dak li diga` gie deciz fil-kawza tal-annullament li saret gudikat.

Fid-dawl tal-konsiderazzjonijiet premessi din il-Qorti hi tal-fehma li, ladarba gie defenittivament deciz li fil-mument tal-ghoti tal-kunsens matrimonjali l- konvenuta b'att pozittiv tal-volonta` taghha ssimulat dak il-kunsens, allura l-attur huwa gustifikat fis-sottomissjoni tieghu li, fil-konfront tal-attrici l-komunjoni tal- akkwisti kienet inezistenti ab initio, u ghalhekk it-talba tieghu kellha tigi milqugha." [sottolinear tal-Qorti] Minn din is-silta jigi dezunt illi mhux kull kawza ta' htija ghall-annullament taz- zwieg hija indikattiva ta' mala fede.

Dan hwua wkoll konformi mal-principju ormai assodat illi l-buona fede hija prezunta filwaqt li l-mala fede trid tirrizulta ppruvata sal-grad rikjest mill-ligi.

IL-PROVI.

L-attrici, fl-affidavit taghha mahluf fl-10 ta' April 2015, Fol 61, kkonfermat li saret taf lill-konvenut fin-1997 meta kellha 16 il-sena u hu kellu 18 il-sena.

Ommha kienet opponiet billi l-attrici kienet ghadha tmur l-iskola..

Kienu joqghodu Birkirkara u wara marru joqghodu Hal-Tarxien.

Il-konvenut kien jmur ghandha kull jum pero' hi billi ommu ma kienet tiehu pjacir b'hadd, ma kienitx tmur ghandu.

Izzewwgu fid-19 ta' Dicembru 1982, fil-Knisja Parrokkjali ta' Ħal Balzan, hi kellha 21 sena u hu kellu 23 sena.

Fit-2 ta' Dicembru 1983 twildilhom tifel, Saviour, li illum ghandu 31 sena,mizzewweg u jghix ghar-rasu.

L-attrici ddikjarat li waqt li kienet tqila, l-konvenut kien jixrob.L-attrici issemmi

okkazzjoni partikolari meta siker u kellu xi jghid ma' ommha.

hu baqa' jixrob u jkun aggressiv.

Beda jdum ma jigi lura d-dar u meta jirritorna

kien jkun fis-sakra.

Kien jkun aggressiv u jkisser il-bibien, gieli kien jaghmel

jumejn barra u hadd ma jaf fejn hu.

Meta jigri hekk hi gieli marret bit-tifel ghar-

jirritorna billi kien jaghmel ix-xenati.

Hi kienet tippreferixxi tmur d-dar meta hu

jkun mar lura u dahal jorqod.

F'dak iz-zmien l-konvenut kien jahdem ma' Croce Bonaci ta' Triq Sant'Ursola, Paola, meta kienet iccempel biex tistaqsi ghalih kien jghidulha li kien hemm, ghalkemm hu qatt ma kien jkellimha fuq it-telephone izda wara li l-konvenut wehel fuq reat tal-pedofelia, ta' Bonaci kkonfermawlha li huma kienu jghattulu meta kienet iccempel billi l-konvenut ma kienx jkun hemm.

L-attrici ddikjarat li ghalkemm l-konvenut kien jkun vjolenti meta jirritorna d-dar ma kienx jerfa' idejh fuqha, izda darba gie lura d-dar fis-sakra u sabha fuq it- telephone, u billi haseb li hi kienet qed tipprova titkixxef fejn kien, qabad il-wire tat-telephone u dawru ma ghonqha.

Hi tant bezghat li qatt ma regghet uzat t- telephone fil-presenza tieghu.

Kien hemm okkazzjoni ohra meta rega' dahal fis-sakra, hi kienet marret ghand ommha u l-konvenut neza' c-cinturin u sawwat lit-tifel bih u ghamillu ferita taht ghajnejh.

Hi ghalhekk kienet kostretta li ghal xi granet ma tibghatx lit-tifel l- iskola, izda meta mar s-surmast induna ghax il-ferita kienet ghadha tidher u informaha li kien b'rispett taghha li ma kienx ser jirrapporta il-kaz.

Meta rrinfaccat l-konvenut dan qalilha biex ma tesagerax, din kienet okkazzjoni ta' darba, u li hu qala' hafna swat minn missieru.

L-konvenut qata' r-relazzjonijiet intimi maghha ftit wara li twieled it-tifel.

Hu kien jghidilha li ghamel operazzjoni fil-parti privata tieghu u ma setghax jkollu aktar x'jaqsam.

Kienet tissuggerilu jmur ghand tabib izda hu kien jghid li ma kellu xejn.

Meta kienet tinsisti kien jakkuzaha li kienet qed taghajru.

Ghalkemm kienu jorqdu fl-istess sodda qatt ma kien jkun hemm kuntatt fiziku.

Kien jghidilha li dawn l-affarjiet ma humiex kollox u la hu kien joqghod minghajr sess hi kellha toqghod ukoll.

Meta t-tifel kien qed jaghmel il-pracett, qalilha qfi kliemu li missieru qed jaqbadlu "id-duda".

Meta rrinfaccat lill-konvenut qalilha li kien ser jara x'jaghamillu ghax kien qed jigdeb fuqu.

Darba t-tifel kien qed jara l-cartoons mal-kugin tieghu fil- kamra tas-sodda, hi kienet fil-kcina u l-konvenut kien ghadu barra.

F'hin minnhom bdew jghajjtulha biex tmur tara u meta marret sabet li kien video pornografiku ' b'xeni ghal kollox tal-wahx u mhux normali'.

Meta rrinfaccat lill-konvenut qalilha li l-video kien tahulu siehbu biex ma taqbdux

F'dak l-istess zmien il-konvenut kien gab god-dar, guvnott ta' xi 14 il-sena.

Il-konvenut kien qalilha li omm dan il-guvnott

Kien jorqod fl-istess kamra tas-sodda tat-tifel

Il-konvenut kien johrog mieghu fil-ghaxija u jgibu lura d-dar.

tafx fejn kienu jmorru.

Kien z-ziju taghha li intervjena biex dan telaq mid-dar billi 'ppakkjalu hwejjgu u wrieh il-bieb ta' barra'.

Hi u t-tifel kienu ssaportew dan il- guvnott ghax kienu jibzghu mill-konvenut.

Xi zmien wara saret taf minn programm fuq t-television li dan il-guvnott kien jiehu d-drogi.

Meta ipprotestat mal-konvenut li dan seta jqabbad il-vizzju lit-tifel, qalilha li 'mbasta tmur il- Knisja u ma thenn ghal hadd'.

Fis-sena 2009 il-konvenut gie arrestat u akkuzat b'akkuzi kriminali, hu gie ikkundAt ghall-piena karcerarja, decizjoni ikkonfermata fl-Appell, li ghadu qed jiskonta fil-Habs ta' Kordin.

Cemplulha mid-Depot xi jumejn wara li gie arrestat u talbuha l-hwejjeg ghall-Qorti, pero' ma qalulhiex ghalhiex gie arrestat.

Hi hasbet li kien dahal f'xi glieda wara li kien xorob u ma kienitx l-ewwel darba li jaghmel xi granet ma jersaqx lejn d-dar.

Meta ratu il-Qorti qalilha li xi subien xlewh 'li ghamel xi dildo mal-warrani taghhom'.

Fit-tarag tal-Qorti meta kienu ser johduh il-Habs, quddiem l-avukat tieghu beda jghAqha u jbusha, haga li kien ilu ma jaghmel snin shah.

Meta hmistax wara hareg bi plegg, hi ppruvat tibni fuq il-karezzi li kien uriha, izda mill-ewwel rrifjutaha u wissiha biex ma ddahalx hsibijiet f'mohha.

Zewgha kien gie misjub hati fuq akkuzi ta' abbuz fuq minorenni.

L-attrici tkisser irrimedjabbilment u ma hemm l-ebda tama ta' rikonciljazzjoni.

Hi ilha tbaghti hafna emozzjonalment u mentalment ghal 32 sena.

Hi kkonfermat li pprocediet ghall-annullament taz-zwieg fil-Kurja u dwar propjeta' ddikjarat li bejniethom ghandhom d-dar 3, Salvatur,Triq il-Qalgha, Tarxien u l-ghamara li hemm fih, hemm ukoll van imkisser li juza il-konvenut.

Waqt iz-zwieg wirtet minn ghand missierha £M10,000 cioe' Euro 23,294 li tnefqu f'benefikati fid-dar bhal poggjaman u arkati tal-kewba, bibien u kcina.

L-attrici annettiet mar-Rikors Guramentat, Dok AP2 Sentenza tal-Qorti tal-

Magistrati(Malta) Bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali tal-11 ta' Lulju 2013, Fol

6 et seq fejn ik-konvenut gie misjub hati li ikkorrompa zewgt ahwa minuri,

Andre' u Claude Mallia Elmgdmi u ikkundAt 5 snin prigunerija.

Din is-sentenza giet ikkonfermata mill-Qorti tal-Appell Kriminali b'sentenza tat-

22 ta' April 2014 Dok AP3 Fol 17 et seq.

B'nota tal-10 ta' Marzu 2016 l-attrici annettiet kopja ta' sentenza tat-Tribunal

Metropolitan ta' Malta tad-29 ta' JAr 2016, Fol 100 li ddikjara null u bla effett iz-

zwieg ta' bejn il-partijiet billi fir-ragel kien hemm nuqqas ta' diskrezzjoni ta'

li ghal dawn r-ragunijiet z-zwieg

tikkonferma

gudizzju u inkapacita' da parti tieghu li jassumi l-obbligi maritali.

Gie impost Vetitum fuq ir-ragel, li gie prekluz milli jerga jizzewweg fil-Knisja sakemm ma ssirlux terapija adegwata u jigi certifikat li rrnexxilu ivinci il-patologiji ta' personalita u tendenzi sesswali perversi, u jinhtieg, wara konsultazzjoni ma' l- istess Tribunal ta' Prim Istanza, li jirrizulta kapaci li jaghti kunsens matrimonjali validu u li jkun kapaci jassumi l-obbligi essenzjali.

Il-konvenut, b'verbal registrat fis-seduta tas-26 ta' JAr 2016,Fol 87, nghata l- fakolta' li jippresenta l-affidavit tieghu u ta' xhieda ohra jekk ikun il-kaz, sa l- ahhar ta' Marzu 2016, pero' ma jirrizultax li dawn l-affidavits gew ippresentati.

B'verbal registrat fis-seduta tal-21 ta' April 2016, Fol 115, l-attrici nghatat il- fakolta' li tippresenta nota ta' sottomissjonijiet sa l-ahhar ta' Gunju, u l-konvenut nghata l-fakolta' li jippresenta nota responsive sa l-ahhar ta' Settembru.

L-attrici ppresentat din n-nota fl-14 ta' Lulju 2016, Fol 124, wara li t-talba taghha tat-30 ta' Gunju 2016, biex jigi estis t-terminu giet milquha, pero' ma jirrizultax li l-konvenut ippresenta nota responsiva. l-konvenut xehed fis-seduta tal-21 ta' April 2016, Fol 116 et seq.

Ikkonferma li kienu ilhom mizzewwgin 34 sena.

Hu cahad incidenti ta' vjolenza fid-dar.

Hu kkonferma li fost l-ghamara kien hemm pituri u figurini li jiswew il-flus.

Il-pitturi jiswew xi Euro 150 u kien hemm xi 20 pittura, u l-figurini jiswew xi Euro 500 il- par u kien hemm xi tlettin par.

Hu ddikjara li ma xtaqx li d-dar tinbiegh ghax bniha hu.

L-art nxtrat wara z-zwieg, u hu hadem fid-dar billi pogga il-madum.

Hu kkonferma li l-mara kienet wirtet tlett pituri minn ghand iz-ziju taghha u l- ohrajn nxtraw waqt z-zwieg.

Hu insista li wiehed mill-pitturi kien gie regalat lilu miz-ziju tal-mara Saviour Gaffiero billi kien ghamillu xoghol ta' tibjid u flok hallsu bi flus hallsu bil-pittura.

Hu kkonferma li pitturi kien hemm bejn wiehed u iehor 30 u li " hija xtrathom bil-flus tal-wirt li kienet hadet" FOl 119.

Anke it-30 par figurini hu kkonferma li nxtraw " Wara li hadet il-wirt ta' missierha", u li "nxtraw bil-flus li wirtet".

Mistoqsi jekk il-flus biex nxtrat l-arja, billi l-post nbena fuq garages, kienx

harighom z-ziju tal-mara, l-konvenut irrisponda li veru li kien tahom il-flus biex

spejjes u finishing fid-dar, billi hi wirtet l-flus wara li nbniet d-dar.

Bil-flus li

Hu cahad li l-granit nxtara bil-flus taz-ziju tal-mara u ddikjara li dan nxtara meta

hu kien jahdem is-Ship Building, kien rceva s-somma u hallas ghall-granit bihom.

KONSIDERAZZJONIJIET.

Fil-kaz in ezami rrizulta li l-partijiet zzewwgu fid-19 ta' Dicembru 1982, kellhom tifel, Saviour, fit-2 ta' Dicembru 1983, u minn dak z-zmien l-konvenut ma wera l- ebda affezzjoni lejn l-attrici martu u nfexx fil-vizzju tax-xorb.

Kien jirritorna d- dar tard bil-lejl fis-sakra, gieli kien jaghamel jumejn shah barra, u billi kien jkun xurban kien issir vjolenti u jkisser l-ghamara u l-bibien.

Ghalkemm ma irrizultax li kien abitwalment vjolenti ma' martu, kien hemm zewg incidenti partikolari meta l-attrici twerwret minnu, dawn kienu meta dawwar il-wire tat-telephone ma ghonqha meta kien fis-sakra, u darb'ohra sawwat lit-tifel bic-cinturin u ghamillu ferita f'wiccu.

Il-konvenut ghalkemm baqa' jikkoabita mal-attrici kien qisu jghix hajja kompletament indipendenti minnha.

Ftit wara li twieled it-tifel hu qata' kompletament r-relazzjonijiet intimi ma' l-attrici.

Hi tghid li ghamlet snin twal issoffri l-indifferenza u l-passivita' tieghu.

Kienet giet minnu kompletament abbondonata fizikament u emozzjonalment.

L-attrici bdiet tiskopri t-tendenzi sesswli perversi ta' zewgha.

Skopriet b'kumbinazzjoni li zewgha kien dilettant tal-videos pornogrifici, meta t-tifel u l-kugin tieghu riedu jaraw il-cartoons fuq it- television; kienet nhassdet meta t-tifel qalilha li missieru kien jmisslu l-partijiet privati tieghu.

Din kienet l-ewwel indikazzjoni cara tat-tendenzi sesswali perversi tal-konvenut, li kkulminat fl-arrest tieghu fit-2009 meta kien ikkorrompa zewg ahwa minorenni li marru jahdmu fil-hanut tieghu.

Kif konfemat mis-sentenzi li jinsabu fl-atti, l-konvenut nstab hati ta' korruzzjoni ta' minorenni u kkundAt 5 snin prigunerija.

Hu appella mid-decizjoni ta' l-ewwel Qorti, pero' l-appell gie michud u giet ikkonfermata s-sentenza tal-Qorti tal-Magistrati.

L-attrici, fit-2 ta' Novembru 2016, ippresentat rikors bl-urgenza, fejn ghamlet referenza ghar-rikors precedenti taghha ppresentat fl-14 ta' Settembru 2015, u talbet li tigi awtorizzata tibqa' tghix wahedha ad eskluzjoni ta' zewgha fid-dar matrimonjali sakemm din tinbiegh.

It-talba giet milqugha b'digriet tal-10 ta' Novembru 2016.

Fl-istess rikors l-attrici ddikjarat li giet infurmata li l-konvenut ser jinheles mill-habs f'dawn il-granet u li kienet qed tibza ghall-inkolumita' taghha, billi zewgha "jaf jkun ukoll vjolenti".

Iz-zwieg tal-partijiet gie ddikjarat null ghal ragunijiet imputabbli lill-konvenut.

L-attrici ma tahdhimx, l-istess konvenut ikkonferma li qatt ma hadmet l-anqas

meta kienet ghadha xebba.

It-tifel Mifsud Degiorgio hu illum maggjorenni u jghix ghar-rasu.

Il-konvenut, li rrizulta recentement li wasal biex jiskonta s-sentenza ta' detenzjoni u jinheles mill-Facilita' Korrettiva ta' Kordin, kien ghamel zmien jahdem ma' Croce Bonaci l-Belt; meta xehed ikkonferma li kien jahdem mal-Malta ShipBuilding u nghata s-somma, li ma indikax kemm kienet, u spicca minn dak l- impieg.

Mis-sentenza tal-Qorti Kriminali tal-Magistrati jirrizulta li meta sar r-reat, fit-2009 il-konvenut kien jiggestixxi negozju ta' haunt f'Hal Ghaxaq li jismu il- Bukkun, fejn iz-zewgt ahwa minorenni kienu marru jahdmu mieghu.

Komunjoni tal-Akkwisti.

Mhux kontestat bejn il-partijiet li d-dar matrimonjali 3, Is-Salvatur, Triq Qalgha, L-Imtarfa hi tal-komunjoni tal-akkwisti.

Din nbniet fuq xi garages, nxtrat l-arja ta' fuqhom, fejn nbniet d-dar.

Jaqblu ukoll li iz-ziju tal-attrici kien originarjament hareg il-flus pero' il-konvenut jinsisti li kien hallsu lura.

Ma gew ippresentati l- ebda kuntratti, la tal-akkwist tal-arja u l-anqas tas-self maz-ziju tal-attrici.

Divergenza bejn il-partijiet hi l-pretensjoni tal-attrici li tikkontendi li wirtet £M10,000 minn ghand missierha li skond hi ntnefqu f'benefikati fid-dar, fosthom poggjaman u arkati tal-kewba u kcina; mentri skond il-konvenut l-flus li wirtet nefqiethom fuq x'hiex riedet, bhal figurini tac-caqquf u pitturi.

Skond il-konvenut l-attrici wirtet lil missierha ferm wara li nbniet d-dar u billi hu kien rceva s-somma mill-Malta ShipBuilding kien hallas ghall-granit.

L-attrici, fin-nota ta' sottomissjonijiet taghha, Fol 124 et seq, dwar il-komunjoni tal-akkwisti tiddikjara, Fol 128 li l-assi tal-istess huma: 1 2 3 4 5 purtieri,tazzi, fajjenza varja u ghamara varja fid-dar matrimonjali.

L-attrici qed tipproponi li d-dar tinbiegh bi prezz accettabbli lit-tnejn , pero'

sakemm tinbiegh d-dar tibqa' tghix fiha hi ad eskluzjoni tal-konvenut, u li hi

ghandha kreditu parafernali kontra il-komunjoni fl-ammont ta' Euro 23,294, l-

ekwivalenti ta' £M10,000 li wiertet minn ghand il-genituri taghha u ntnefqu

f'benefikati fid-dar.

Hi ghalhekk tikkontendi li mir-rikavat tal-bejgh hi ghandha l-

ewwel tircevi dan l-ammont u l-bilanc jinqasam ugwalment bejniethom.

Vettura Maruti Gad Basile Pace personali inkluz deheb.

Ornamenti fid-dar bhal

li dawn

lill-konvenut.

Hi qed tipproponi li l-vettura van Cachia Marsh tigi assenjata lill-konvenut; li kull parti ghandha izzomm d-deheb u l-effetti personali li tuza, u li hi zzomm il-pet taghha l-kelb illum anzjan 'Lula'.

Dwar l-ornamenti varji bhal figurini, statwetti, ghamara, purtieri, platti u fajjenza varja li tinsab fid-dar matrimonjali, l-attrici ippresentat Anness A, Fol 132 u pproponiet li l-oggetti hemm elenkati jigu assenjati lilha, u l-Anness B, Fol 136 u pproponiet li l-oggetti hemm elenkati jigu assenjati lill-konvenut.

L-attrici ddikjarat, para 23 Fol 130 li oggetti ohrajn bhal vazuni,inkwatri, platti bid-disinn u deheb tal-istess konvenut li kien wera x-xewqa li ried, hi qed tipproponi l-oggetti li gezwrithom fil-gazzetti.

Iddikjarat in oltre li l-oggetti indikati fl-Anness C, Fol 148 huma propjeta' esklusiva taghha u li kienet wirtet minn ghand iz-ziju taghha.

IL-konvenut ma ikkontestax din il-proposta tal-attrici u fi kwalunkwe kaz l- oggetti ghandhom certu valur ghall-partijiet, anke sentimentali, u jkun aktar ghaqli li dawn jinqasmu bejniethom fizikament billi l-alternattiva l-ohra li jinbiegh, jista' finalment ma jkunx fl-ahjar interess tal-partijiet billi ma hemm l-ebda garanzija li jekk jinbieghu jgibu prezz tajjeb.

Il-proposta ta' divizzjoni tal-effetti mobbli tal-komunjoni tal-akkwisti kif indikata mill-attrici timmerita li tigi mplimentata.

Ghal dawn il-motivi, l-Qorti qed taqta' u tiddeciedi l-kawza billi prevja li tichad l- eccezzjonijiet tal-konvenut; 1. personali in kwantu irrizulta li fil-mori z-zwieg tal-partijiet gie dikjarat null;

Tilqa' it-tieni talba attrici u tordna li l-konvenut ihallas lill-attrici

manteniment fl-ammont ta' Euro 300 fix-xahar, pagabbli kull l-ewwel tax-xahar,

b'effett minn xahar wara li l-istess konvenut jkun nheles mid-detenzjoni ghal

Tilqa' it-tielet u r-raba' talba attrici, tiddikjara xjolta l-komunjoni tal-

akkwisti ezistenti bejn il-kontendenti u tillikwida l-istess billi tordna li d-dar

matrimonjali, numru 3, Is-Salvatur, Triq il-Qalgha, L-Imtarfa, tinbiegh taht l-

Tastjeni milli tippronunzja decizzjoni dwar it-talba ghal separazzjoni

Tastjeni milli tiehu konjizzjoni ulterjuri tal-hames talba attrici

awtorita' tal-Qorti sakemm il-partijiet ma jsibux il-bejgh tal-istess fis-suq liberu zmien sena millum.

D'dan li sakemm tinbiegh lill-terzi, l-attrici hi awtorizzata li tirrisjedi fl-istess dar ad eskluzjoni tal-konvenut, li l-attrici tithallas l-ammont ta' Euro 23,294 mir-rikavat tal-prezz u l-bilanc jinqasam ugwalment bejniethom u li l-effetti mobbili jigu divisi kif indikat 'supra'; 4.

Bl-ispejjez kontra il-konvenut.

Tilqa' is-sitt, is-seba, it-tmien u d-disa' talba attrici.


QORTI TA' L-APPELL KRIMINALI IMHALLEF ONOR.

DAVID SCICLUNA LL.D., MAG.JUR. (EUR.LAW) Seduta ta' nhar-il Erbgħa 7 ta' Diċembru 2016

Nru. 497/12 DS Il-Pulizija v. Camilleri Vella sive Charles Vella Degiovanni Il-Qorti: 1.

Rat l-imputazzjonijiet miġjuba mill-Pulizija Eżekuttiva kontra Camilleri Vella sive Charles Vella Degiovanni, karta ta' l-identita` numru 367189(M), quddiem il-Qorti tal- Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali talli: (1) fuq talba tal-Kontrollur tad-Dwana, fl-1 ta' Ġunju 1992, instab li kellu fil- pussess u/jew taħt il-kontroll tiegħu rifle tal-marka BSA Meteor, pistola (revolver) u kwantita` ta' seba' mija u ħmistax (715) tipi varji ta' munizzjoni li l-importazzjoni tagħhom hija projbita u/jew ristretta/ b'valur totali ta' Lm160.74, dazju Lm128.59, liema dazju ma ġiex imħallas jew kawtelat; (2) fl-Msida fil-25 ta' Ottubru 1991 minn van tal-marka Marina bin-numru tar- reġistrazzjoni E-7142 ikkommetta serq ta' arma tan-nar (senter) tal-marka Bonaci li l-valur tiegħu jeċċedi l-mitt lira Maltin (Lm100) liema serq hu

kwalifikat bil-mezz, bil-valur u x-xorta tal-ħaġa misruqa, għad-detriment ta' Antoine Marmara’ Abela Bugeja; (3) fix-xhur ta' bejn il-25 ta' Ottubru 1991 u l-1 ta' Ġunju 1992, f'Malta, xjentement laqa' għandu jew xtara ħwejjeġ misruqa, meħuda b'qerq, jew akkwistati b'reat sew jekk dan sar f'malta jew barra minn Malta, jew xjentement, b'kull mod li jkun, indaħal biex ibigħhom jew imexxihom; (4) sar reċidiv b'sentenza tal-Qorti Kriminali mogħtija fil-24 ta' Settembru 1981, liema sentenza saret definittiva u ma tistax tiġi mħassra jew mibdula; (5) żamm jew kellu fil-pussess tiegħu armi tan-nar mingħajr liċenzja mill- Kummissarju tal-Pulizija; 2.

Rat is-sentenza tal-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali tas-16 ta' Ottubru 2012 (ara verbal a fol.

239) fejn wara li kkunsidrat li "l-akkużat u l-uffiċjal prosekutur ilhom ma jidhru għal perijodu twil ta' snin, jidher li dan il-każ jinsab preskritt skond il-liġi" u għalhekk iddikjarat l-azzjoni kriminali bħala estinta; 3.

Rat ir-rikors ta' appell ta' l-Avukat Ġenerali ppreżentat fl-1 ta' Novembru 2012 li permezz tiegħu talab li din il-Qorti tħassar u tirrevoka s-sentenza appellata bill tiddikjara n-nullita` tas-sentenza konsiderando l-ksur tal-artikolu 382 tal-Liġijiet ta' Malta fi-interita` tagħha u/jew tħassar u tirrevoka s-sentenza appellata fejn l-azzjoni kontra l-imputat ġiet estinta mmnn l-ewwel Qorti minħabba preskrizzjoni tal-proċedura de quo u minflok, tgħaddi biex tiddeċiedi u tiddisponi mill-appell skond il-Liġijiet ta' Malta; 4.

Rat is-sentenza preliminari mogħtija minn din il-Qorti fil-5 ta' Ottubru 2016 li permezz tagħha ddikjarat is-sentenza appellata nulla u bla effett u ordnat il- prosegwiment fil-mertu; rat l-atti kollha tal-kawża; semgħet it-trattazzjoni; ikkunsidrat: 5.

Il-kwistjoni li trid fl-ewwel lok tiġi indirizzata hi jekk l-azzjoni kontra l- imsemmi Carmel sive Charles Vella Degiovanni tinsabx preskritta.

Jingħad l-ewwelnett illi ċ-ċitazzjoni ġiet ippreżentata fid-19 ta' Novembru

1993, u dan dwar reati allegatament kommessi fl-1991 u fl-1992.

fl-2002 permezz ta' l-Att III ta' dik is-sena.

Fost dawn l-emendi ġie miżjud is-

subartikolu (2) għall-artikolu 687 tal-Kodiċi Kriminali li jipprovdi: "Iż-żmien

ta' preskrizzjoni għar-rigward ta' kull reat kriminali għandu jkun sospiż

mill-waqt li imputazzjoni u, jew att ta' akkuża jiġu notifikati lill-persuna

akkużata jew imputata sa dak iż - żmien meta tingħata sentenza finali u

definittiva fil-proċedimenti li jkunu inbdew bħala riżultat ta' dik l- imputazzjoni jew att ta' akkuża."

Qabel tali żieda kien applikabbli biss l- artikolu 693 tal-Kodiċi Kriminali li fis-subartikolu (1) jipprovdi: "Iż-żmien tal- preskrizzjoni jinkiser b'kull att tal-proċediment li jiġi innotifikat lill- imputat jew akkużat dwar il-fatt li għalih ikun imputat jew akkużat." 7.

Il-Professur Sir Anthony Spiteri k/a Spiteri De Bono fin-Noti tiegħu dwar Proċedura Kriminali1 jgħid dwar sitwazzjoni bħal dik odjerna fejn l-azzjoni bdiet taħt liġi waħda u tterminat meta liġi ġdida ġiet fis-seħħ:

Bħalma anke jaċċetta l-Avukat Ġenerali2 il-liġi kif kienet viġenti fiż-żmien ta' l-allegati reati hija l-liġi l-aktar favorevoli għall-appellat (allura imputat).

Għalhekk irid jiġi eżaminat jekk tul is-snin il-preskrizzjoni nkisritx kif jgħid is- subartikolu (1) ta' l-artikolu 693 tal-Kodiċi Kriminali.

L-Avukat Ġenerali jgħid illi l-preskrizzjoni dwar l-ewwel imputazzjoni ma nkisritx peress illi l-perijodu preskrittiv huwa ta' għaxar snin u mill-atti jidher li l-appellat ġie notifikat għas-seduta tas-26 ta' April 2005 peress illi esebixxa ċertifikat mediku minħabba li ma setax jattendi għas-seduta in kwistjoni.

Għalhekk, jissottometti l-Avukat Ġenerali, peress illi bejn is-seduta tas-26 ta' April 2005 u d-data tas-sentenza ta' l-ewwel Qorti datata 16 ta' Ottubru 2012 ma kinux għaddew għaxar snin, l-azzjoni fir-rigward ta' l-ewwel imputazzjoni ma tirriżultax preskritta.

Kwantu għall-imputazzjonijiet l-oħra fejn il-perijodu preskrittiv għalihom huwa ta' ħames snin, peress illi mir-riċerki relattivi mill- Korp tal-Pulizija ma nstabux notifiki dokumentati, is-sitwazzjoni hi differenti, u cioe` li l-azzjoni hi preskritta.

Dwar l-ewwel imputazzjoni, il-liġi allura viġenti kienet ukoll tipprovdi għal perijodu preskrittiv ta' għaxar snin stante li hawn si tratta ta' armi u munizzjon.3 1 Paġna 42.

2 Ara note ta' l-Avukat Ġenerali ta' l-24 ta' Diċembru 2013.

3 L-allura artikolu 72(2) li ġie introdott bl-Att XIX tas-sena 1985, kien jistipola: "Dawk il-proċedimenti (dwar xi reat kontra din l-Ordinanza) għandhom jinbdew – (a) meta l-oġġetti li dwarhom min ikun għamel ir-reat

Kwantu għall-imputazzjonijiet l-oħra m'hemmx dubju li, kif jaċċetta l-Avukat Ġenerali, l-azzjoni hi preskritta.

Il-kwistjoni hi jekk, fir-rigward ta' l-ewwel imputazzjoni, inkisritx il-preskrizzjoni f'dik is-seduta tas-26 ta' April 2005 meta ġie esebit ċertifikat mediku.

Jirriżulta minn eżami ta' l-atti illi l-aħħar li l-appellat deher quddiem l- ewwel Qorti kien fil-5 ta' Marzu 2002.4 Imbagħad skond il-verbal tas-26 ta' April 2005 ġie esebit ċertifikat mediku rigward l-appellat.5 Dan iċ-ċertifikat (rilaxxat fil-25 ta' April 2005) jgħid illi l-appellat kien qiegħed ibati minn "severe left sciatic pain" u li kellu jibqa' fis-sodda għal ġimgħa.

Minn dakinhar sas-seduta tas-16 ta' Ottubru 2012 inkluża, meta l-ewwel Qorti ddeċidiet li l-każ kien preskritt, qatt ma deher ħadd.

L-appellat ġie biss notifikat fl-20 ta' Settembru 2013 bir-rikors ta' appell u l-avviż għas-smigħ ta' l-appell.

L-Avukat Ġenerali jsostni illi l-fatt li ġie esebit ċertifikat mediku jfisser li l-appellat kien ġie notifikat.

L-appellant jirribatti illi dan ma jikkostitwix prova ta' notifika.

L-artikolu 693(1) tal-Kodiċi Kriminali

12. jirrikjedi biex tinkiser il- preskrizzjoni, "att tal-proċediment li jiġi innotifikat lill-imputat jew akkużat".

Fl-istess noti fuq il-Proċedura Kriminali l-Professur Sir Anthony Spiteri k/a Spiteri De Bono jgħid6:

ikunu qed isiru proċedimenti kontra tiegħu jkunu xi oġġetti murija fl-Iskeda li tinsab ma' din l-Ordinanza, fi żmien 10 snin mid-data li fiha l-oġġetti jkunu mportati".

206A u fol.

6 Paġni 39 – 40.

Issir referenza wkoll għal dak li ntqal fl-Appell Kriminali fl-ismijiet Il- Pulizija v. Joseph Long deċiż fid-9 ta' Mejju 1997 fejn si tratta ta' notifika ta' xhieda:

"Kif din il-Qorti irriteniet f'diversi sentenzi, biex l-Avukat Ġenerali (jew, skond il-każ, il-kwerelant) ikun jista' jinvoka dana l-aggravju f'każijiet fejn ix-xhud li tkun trid il-prosekuzzjoni ma jidhirx, irid jirrisulta mill-atti u bħala minimu li dak ix-xhud kien ġie debitament notifikat (ara, inter alia, P. v. Joseph Rafferty, 12/4/96; P. v. Monica Navarro, 21/2/97, it-tnejn appelli kriminali) jew li l-prosekuzzjoni għamlet dak kollu minnha mistenni biex tipprova tinnotifikah.

Il-prova li xhud ġie notifikat jew li sar tentattiv ta' notifika għandha ssir, bhala regola, permezz tar-riferta." (sottolinear ta' din il-Qorti).

Dak li jingħad f'din is-sentenza huwa similment applikabbli fejn si tratta ta' notifika ta' imputat jew akkużat.

Fil-każ in eżami ma nġabet l-ebda prova li l-appellat ġie notifikat għas- seduta tas-26 ta' April 2005.

Saħansitra fin-nota tiegħu ta' l-24 ta' Diċembru 2013 l-Avukat Ġenerali qal: "Illi fir-rigward tal-bqija tal-akkużi, allavolja saru r-riċerki relattivi mill-Korp tal-Pulizija ma nstabux notifiki dokumentati".

Huwa minnu illi din id-dikjarazzjoni saret fir-rigward ta' imputazzjonijiet preskrivibbli bid-dekorriment ta' ħames snin, iżda din il-Qorti kif diversament presjeduta kienet awtoriżżat lill-prosekuzzjoni "tara kienx hemm notifiki matul is-snin li damet għaddejja l-kawża".7 Evidentement ma nstab xejn.

Il-fatt li ġie esebit ċertifikat mediku ta' l-appellat għas-seduta tas-26 ta' April 2005 ma jistax waħdu jittieħed bħala prova ta' notifika.

Dak li jippretendi l-Avukat Ġenerali li tagħmel din il-Qorti hu li tassumi li l-appellat ġie notifikat.

Pero`, minbarra li seta' kien hemm diversi raġunijiet għal liema ġie esebit tali ċertifikat, hawn qegħdin f'awla tal-provi u mhux tal-konġettura, u l-aqwa prova hija r-riferta.

Hekk kif almenu fi tliet okkażjonijiet tul il-proċeduri ġew esebiti riferti8 fir- rigward ta' l-appellat, kieku l-appellat ġie notifikat għas-seduta tas-26 ta' April 2005 kienet tinsab u tiġi esebita r-riferta opportuna.

Bħalma ntqal supra (para.

11) l-aħħar li deher il-Qorti l-appellat kien fil-5 ta' Marzu 2002.

Minn dakinhar, l-ewwel darba li jirriżulta li ġie notifikat l- appellat b'att tal-proċediment kien fl-20 ta' Settembru 2013.

Dan ifisser li bejn dawn iż-żewġ dati ddekorrew ħdax-il sena sitt xhur u ħmistax-il ġurnata.

L- azzjoni fir-rigward ta' l-ewwel imputazzjoni hi għalhekk deċiżament preskritta.

7 Ara verbal tal-21 ta' Ottubru 2013 a fol.

Għal dawn il-motivi tiddeċiedi billi tiddikjara l-azzjoni kriminali fir-rigward ta' l-imputazzjonjiet kollha preskritta u għalhekk tillibera lil Carmel sive Charles Vella Degiovanni minn kull imputazzjoni.