Publication of paper on Digital Activism, Physical Activism and Malta's Front Harsien ODZ The pensions myopia - Michael Briguglio [Watch] The Malta energy bills trick - Michael Briguglio Is-surrogacy jrendi l-mara oggett - Michael Briguglio

 The IVF, surrogacy debate - Michael Briguglio

 Michelle Obama u Malta - Michael Briguglio

 Malta llum bejn politika socjali u l-progett Daphne - Michael Briguglio

 Daphne, 6 months on - Michael Briguglio

 [WATCH] 6 months later, questions remain - Michael Briguglio

 Front for censorship - Michael Briguglio

 Ekonomija dipendenti fuq il-permessi -  Michael Briguglio

 Sociology of planning policy - Michael Briguglio

 Ix-xibka tal-gvern  - Michael Briguglio

 The atomisation of Malta - Michael Briguglio

Hekk kif il-Gvern bihsiebu jbiddel il-ligi tal-IVF, tajjeb li ninnutaw li l-gvern irid jintroduci s-surrogacy f'Malta.

Jien ghandi riservi qawwijin ghas-surrogacy, u hawnhekk naqbel ma' bosta hsibijiet li jvarjaw minn dik feminista ghal dik kattolika.

F'bosta pajjizi Ewropej is-surrogacy hi illegali, u f'xi pajjizi hi permessa s-surrogacy 'altruista'.

Il-Parlament Ewropew talab lill-pajjizi msiehba fl-UE biex ma jippermettux is-surrgacy.

Fl-opinjoni tieghi, is-surrogacy irendi l-gisem tal-mara oggett li jista' jigi sfruttat u komodifikat.

Il-mara ssir fabbrika, ma tistax tissejjah 'omm' u d-drittijiet tal-wild huma pratikament inezistenti.

L-ewwel jigi il-klient.

Dan l-argument jghodd ukoll ghas-surrgacy 'altruista'.

Kif nistghu qatt inkunu nafu li surrogacy tkun verament 'altruista', li ma saret l-ebda pressjoni socjali fuq il-mara u li m'hemmx flus klandestini involuti?

Il-Gvern ghamel ricerka biex jara min huma dawk li jintuza gisimhom ghas-surrogacy?

Qieghed jikkunsidra l-possibilita' li dawn in-nisa jista' jkollhom inqas poter socjali mill-klienti taghhom?

U x'jigri jekk is-surrogacy ma jmurx skond il-pjan?

Nghidu ahna jekk l-omm tkun trid izzomm it-tarbija, jew jekk il-klienti ma jridux it-tarbija.

Jew jekk jinqala xi mard?

Ma nistax nemmen kif gvern li jsejjah lilu nnifsu feminista qieghed jinjora kwistjonijiet etici u qed jipprova jevita diskussjoni infurmata u matura.

Iktar ma jmur iktar qed nersqu lejn gvern bla ruh, 'a soulless state', fejn il-politika tal-gvern trendi kollox prodott ghall-isfruttar.

Il-gisem uman ser jizdied mal-lista fejn diga' nsibu c-cittadinazna, l-ambjent u l-art pubblika.

Jehtieg li attivisti, politici u esperti fix-xjenzi medici u socjali izidu l-pressjoni biex il-Gvern ma jkomplix ghaddej b'din il-politika ta' komodifikazzjoni tal-gisem uman.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 29 ta' April 2018

Michelle Obama dan l-ahhar ghamlet analogija interessanti ferm dwar id-differenzi bejn l-eks President Amerikan Barack Obama u l-President attwali Donald Trump.

Obama qalet hekk: "Nahseb qed naraw x'jigri meta thalli kollox ghaddej.

Ghal tmien snin, meta Barack kien president, wiehed kien ihossu li hemm 'genitur tajjeb' id-dar: Genitur responsabbli, dak li jghidlek biex tiekol il-karrotti u biex torqod x'certu hin.

Illum ghandna l-genitur l-iehor.

Dak li jahseb li qed niehdu gost, ghax issa nistghu nieklu l-helu l-gurnata kollha, nibqghu imqajmin sa x'hin irridu u ma nsegwux regoli".

Kliem Michelle Obama huwa tassew applikabbli ghal Malta.

Il-Gvernijiet Nazzjonalisti bejn l-1987 u l-2013 ma kienux perfetti, izda gabu tibdil importanti fil-pajjiz bhad-demokrazija liberali, il-liberta' ta' l-espressjoni, il-pluralimzu tax-xandir u tas-socjeta' civili, l-eliminazzjoni tal-vjolenza mill-apparat ta' l-istat, zvilupp ekonomiku u socjali, shubija fl-Unjoni Ewropea u shubija fl-Ewro.

Meta kien hemm maltemp ekonomiku globali wara l-krizi tal-2008, Malta zammet sod u baqghet mixja.

Kemm Eddie Fenech Adami kif ukoll Lawrence Gonzi kemm il-darba hadu decizzjonijiet importanti u rrikonciljaw interessi differenti billi poggew il-gid komuni fuq quddiem.

U avolja kienu konservattivi fuq kwistjonijiet bhad-divorzju u d-drittijiet LGBTIQ, li kieku ma kienux huma li fethu l-bibien ghall-liberta', kien ikun ferm iktar difficli li wara jinfethu t-twieqi ghal dawn id-drittijiet.

Kien hemm oqsma bhall-ambjent li kien jixirqilhom iktar importanza, izda pajjizna kien qed jara titjib f'certi oqsma permezz ta' regoli frott ta' shubija fl-Unjoni Ewropea.

Ejja nqabblu dan kollu mal-Gvern Laburista ta' Joseph Muscat.

Huwa veru li l-ekonomija qed tikber, izda l-istess tikber iz-zaqq meta wiehed jiekol hafna helu.

Il-mudell ekonomiku ta' Muscat hu bbazat fuq bejgh tal-passaporti, zvilupp bla razan, u l-kummercjalizazzjoni tal-gid komuni.

Is-sostenibilita' ta' dan il-mudell fuq medda ta' snin hu wiehed dubjuz, iktar u iktar meta ma jidhirx li hemm pjan ghal difersifikazzjoni.

Il-Gvern Laburista qieghed jatwa politika ta' xejn m'hu xejn f'oqsma bhall-ambjent, is-sahha u t-trasport.

Il-governanza dghajfa qed tagevola l-korruzzjoni u kbarat li ma jsegwux ir-regoli qed jigu ippremjati.

Sa dan it-tant Joseph Muscat jipprova jisseduci lill-poplu biex jippartecipa f'prattici simili.

Ta' min wiehed jomghod sew kliem bhal ta' Michelle Obama.

Jaghmlu sew dawk li jitkellmu dwar kif il-Gvern ta' Joseph Muscat qed ibiddel il-pajjiz f'wiehed fejn kollox ghandu prezz u fejn ma jippurtaniex mill-konsegwenzi ta' politika li ma tharisx fit-tul.

Sewwa jaghmlu dawk li ma jiskrux sakra li jkollha konsegwenzi koroh l-ghada.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 23 ta' April 2018

Nixtieq nitkellem dwar xi realtajiet u inugwaljanzi socjali f'pajjizna illum.

Tajjeb inzommu f'mohhna li l-inguwaljanza socjali jista' jkollha forom varji.

Jista' jkollha x'taqsam ma' fatturi ekonomici, ma' pregudizzji, ma' diskriminazzjoni u ma eskluzjoni socjali ta' gruppi varji.

Jekk niehdu d-dinja tax-xoghol bhala ezempju, naraw li f'pajjizna hemm realtajiet kontrastanti ferm.

Filwaqt li l-ekonomija qed tikber u l-qghad u l-istatistka tal-faqar juru tnaqqis, hemm madwar 30% tal-'working age population' li m'humiex qed jahdmu f'impjieg formali.

Fost dawn hemm 7,000 zghazugh li mhux qed jirregistraw ghax-xoghol jew jattendu xi facilita edukattiva.

Hemm ukoll bosta haddiema li qed jesperjenzaw zminijiet iebsa.

Huma hafna l-haddiema b'pagi baxxi u/jew b'kundizzjonijiet hziena li ma jistghux ilahhqu ma' l-gholi tal-hajja u li ma jistghux jitolbu ghal pagi iktar gholjin.

Dan minhabba ragunijiet bhal dik li f'xi setturi jistghu jinstabu haddiema ohrajn minflokhom li lesti jahdmu ghal pagi iktar baxxi u ghal kundizzjonijiet inferjuri.

B'hekk jinholoq ciklu ta' sfruttar u kompetizzjoni ingusta bejn il-haddiema.

Hemm ukoll bosta fatturi kulturali u socjali li qed iwasslu ghal inugwaljanzi li hafna drabi jahmdu kontra n-nisa fuq il-post tax-xoghol.

Politika li verament trid l-ugwaljanza f'dan il-qasam tizgura li n-nisa ikollhom l-istess stima, appogg, pagi u kundizzjonijiet li ghandhom l-irgiel fuq il-post tax-xoghol.

Politika ekwa titkellem ukoll dwar ir-responsabilitajiet ta' l-irgiel fil-familja u mat-tfal.

Ta' min iqis ukoll li f'pajjizna huwa stmat li l-ekonomija mohbija (underground economy) hija pjuttost kbira (25% tal-prodott gross domestiku).

Hemm diversi ragunijiet li jispjegaw l-ezistenza ta' xoghol mhux dikjarat.

Fosthom hemm l-ezistenza xoghol prekarju b'kundizzjonijiet ta' sfruttar li donnhom qed jaharbu mill-attenzjoni ta' l-awtoritajiet.

Ta' min isemmi kwistjonijiet ohra relatati ma' l-eskluzzjoni socjali.

Fost dawn hemm is-solitudni.

Paradoss ta' zminijietna hu li filwaqt li l-bliet u l-irhuha qed jikbru,

is-socjeta' qed tkun karattierzzata ukoll minn nuqqas ta' sens ta' komunita', individwalizazzjoni f'oqsma varji tal-hajja u nies li jhossuhom wahidhom qalb il-folla.

Ghalhekk huwa importanti li l-politika socjali tipprovva ssahhah il-komunitajiet fis-socjeta'.

Dawn jistghu ikunu komunitajiet lokali, fuq il-post tax-xoghol u fl-edukazzjoni,

u jistghu ikunu ukoll komunitajiet ta' persuni b'esperjenzi, gosti jew kulturi simili.

Investiment ikbar fil-kunsilli lokali, fl-ghaqdiet non-governattivi u f'inizjattivi edukattivi, socjali u kulturali jistghu jghinu f'dawn ir-rigward.

F'socjeta' fejn il-partiti politici ghandhom prezenza kbira f'oqsma varji tal-hajja, huwa importanti li tigi valorizzata

politika li temfasizza kemm il-kapital socjali, u mhux wahda li tisfrutta lil bniedem peress ta' processi fejn il-vot jispicca arma biex nikkompettu ma' xulxin ghall-privileggi.

Tajjeb ukoll li l-politika tippromwovi bilanc ta' drittijiet u dmirijiet, biex b'hekk l-individwu ikun verament parti mis-socjeta' ta' madwaru.

Ghalhekk, oppozizzjoni b'sahhitha ghandha d-dmir li titkellem f'isem dawk li qed jesperjenzaw inugwaljanza frott ta' politika ta' Gvern li kemm il-darba qieghed iwarrab ir-ruh socjali.

Il-fatt li l-Gvern Laburista irid idahhal ligijiet bhal dik tas-surrogacy juru li minkejja d-diskors li hu feminista u liberali, fil-verita' huwa favur politika li tmur kontra d-dinjita' tal-persuna.

Nitxtieq nitkellem ukoll dwar kwistjoni ohra li qieghda fuq fomm kulhadd: L-ahbarijiet li hargu mid Daphne Project:

konsorzzju ta' 45 gurnalist minn gazzetti kbar minn 18-il pajjiz .

Huwa car iktar minn qatt qabel li l-pozizzjonijiet ta' Keith Schembri u Konrad Mizzi m'ghadhomx tenibli u ghalhekk ghandhom jitnehhew mill-karigi taghhom ta' ministru u Kap tal-Ufficcju tal-Prim Ministru.

Ir-revelazzjonijiet mid-Daphne Project izidu aktar evidenza mal-illegalitajiet tal-Panama Papers.

Iktar ma' l-Prim Ministru Joseph Muscat jibqa jiddefendi lill-Schembri u Mizzi, iktar qed isahhahh il-kultura' ta' xejn m'hu xejn, il-kultura' ta' l-impunita fejn hemm ligi ghall-Allat u ligi ghall-annimali.

Jidher li l-triumvirat ta' Muscat, Schembri u Mizzi iridu jzommu l-poter akkost ta' kollox u ghalhekk ghandna noqoghdu attendi sabiex niddefendu l-kisbiet demokratici li akkwistajna tul is-snin.

Ghalhekk naghlaq biex nappella biex ikun hemm unita' milll-forzi kollha ta' rieda tajba sabiex insalvaw il-pajjiz mill-iktar tmexxija korrotta li qatt kellu.

Il-poter ta' Muscat m'huwiex etern, u ahna ser nibqghu infakkruh b'dan il-fatt permezz tal-vuci, tal-kitba u ta' l-attivizmu taghna.

Diskors, 22 ta' April 2018

Kif tahdem il-politika ta' l-izvilupp f'Malta?

Nistghu nghidu li hemm relazzjoni ta' dipendenza bejn il-gvern u l-izvilupputari kbar.

L-izviluppaturi jipprovdu tkabbir ekonomiku u incentivi ohra.

Il-Gvern jappoggja l-izvilupp permess ta' permessi, infrastruttura, legizlazzjoni u fatturi ohra.

Din ir-relazzjoni hi prodott ta' rabta ideologika ma' zvilupp permess ta' sfruttar ta' l-art.

L-Awtorita' ta' l-Ippjanar hi rapprezentanta important tal-Gvern f'dan ir-rigward.

Izda tajjeb ninnutaw li mhux qed nitkellmu dwar istituzzjoni monolitika li dejjem tiddeciedi bl-istess mod.

Minflok, ninnutaw li d-decizzjonijiet huma ta' sikwiet influenzati minn antagonizmi bejn interessi differenti, fejn certi ilhna huma iktar b'sahhithom minn ohra.

Hemm bosta ezempji li juru li l-moviment ambjentalista fis-socjeta' civili kellu impatti sostanzjali u rnexxielu jwaqqaf jew inaqqas certu zvilupp.

Ezempji ricenti jinkludu ir-rebha kontra zvilupp massiv f'wied ghomor u t-tnaqqis ta' l-art ODZ li ser tittiehed fiz-Zonqor.

Nittamaw li din ta' l-ahhar titnaqqas ghal kollox u b'hekk ghandna nibqghu vigilanti u attivi biex insalvaw iz-Zonqor.

Meta l-moviment ambjentalista jkollu l-appogg ta' partit politiku kbir jew ta' elementi fi hdanu, dan generalment jaghti spinta kbira lejn rizultat konkret.

Izda tajjeb naraw ukoll kif il-politika tal-gvern Laburista qed tipprova tintensifika l-izvilupp billi tesseduci lil kulhadd sabiex isir zviluppatur.

Qed nesperjenzaw intensifikazzjoni tar-relazzjoni bejn il-gvern u zviluppaturi kbar, u l-ezempji ricenti ta' Townsquare f'Tas-Sliema u l-ITS f'San Giljan u Pembroke juruna x'ghandna nistennew f'postijiet ohra fis-snin li gejjin.

Izda l-Gvern Laburista qed jipprova jbiegh holma lill-pubbliku kollu permezz ta' weghdi elettorali, politika dghajfa li tipperemetti zvilupp kbir jew zghir u li qed iwassal ghal kostruzzjoni bla razan kemm urban kif ukoll rurali.

Il-bejgh tal-passaporti u l-importazzjoni ta' haddiema barranin qed jipprovdu suq ghal dawn il-propjetajiet, u hekk kif il-prezzjiet tal-kirjiet u tal-bejgh qed ikunu wisq gholjin ghal persuni li ghandhom dhul baxx.

Il-politika ta' sorveljanza permezz ta' micro-management tal-Gvern Laburista taghti l-permessi lil min joffri lealta politika u tkun iebsa ma' min hu meqjus avversarju politiku anke jekk kollox ikun skond ir-regoli.

Izda kemm hu sostenibbli dan il-mudell ekonomiku fuq medda itwal ta' zmien?

Hemm argumenti varji li wiehed ghandu jqis.

Dawn jinkludu l-pressjoni politika tal-moviment ambjentalista fis-socjeta' civili u l-alleati tieghu, l-impatti ambjentali u fuq it-traffiku, u t-tnaqqis fid-domanda jekk jonqsu l-barranin li qed jigu jghuxi Mata.

Sa dan it-tant l-impatt kumulattiv fuq il-bliet, l-irhula u l-pajsagg rurali qed jikber, u pajjizna qed isir wisq dipendenti fuq qasam ekonomiku wiehed.

Jekk u meta dan jibda' jmajna, l-impatt ekonomiku jaf ikollu riperkussjonijiet iebsa ferm.

Ghalhekk, f'pajjizna illum ir-relazzjoni bejn zviluppaturi u l-Gvern intensifikat favur zvilulpp iperattiv.

Iktar ma jkun hemm koalizzjonijiet wiesgha kontra dan, ahjar.

Tajjeb ukoll li nharsu lejn ekonomija sostenibbli u diversifikata, u mhux fuq ekonomija li hu wisq dipendenti fuq settur wiehed.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 15-4-18

Meta nanalizzaw kif jopera l-gvern Laburista, tajjeb li ma niffukawx biss fuq dak li jghid Joseph Muscat jew fuq dak li naraw fil-mezzi tax-xandir.

Tajjeb ukoll li ma niffukawx biss fuq statistika u cifri.

Mhux qed nghid li dawn m'humiex fatturi important, anzi.

Izda analizi olistika ghandha tindaga ukoll dwar il-mod kif il-gvern huwa prezenti f'oqsma socjali varji fil-hajja ta' kuljum.

Dawn jinkludu l-familija, hbiberiji, ir-religjon, is-socjeta' civili, il-professjonijiet, ix-xandir, l-edukazzjoni, l-amministrazzjoni u oqsma ohra.

Tajjeb naraw ukoll jekk id-drittijiet ta' l-individwu humiex rispettati, jekk hemm arrangamenti bilancjati bejn l-istutuzzjonijiet u jekk il-gvern huwiex jimmonopolizza l-poter f'livelli varji bhall-politika nazzjonali u dik lokali.

F'dan ir-rigward, nixtieq nirreferi ghall-istrategija tal-Partit Laburista ta' micro-targeting , jigiferi li jkollu kuntatt, interazzjoni u sorveljanza kontinwa tal-votanti permezz ta' metodi li jsiru kemm wicc imb'wicc kif ukoll fuq il-media socjali.

Nafu kif il-Partit Laburista huza din l-istrategija b'mod aggressiv qabel l-elezzjoni tal-2013 permezz ta' weghdi ta' kull xorta u qabel l-elezzjoni tal-2017 permezz ta' l-uzu ta' l-apparat ta' l-istat, per ezempju billi impjega hafna nies fis-settur pubbliku u hareg hafna permessi ghal zvilupp.

Ma nkunx sorpriz jekk qabel l-elezzjoni generali li jmiss, id-dhul mill-bejgh tal-passaporti jintuza ghal verzjoni iktar b'sahhitha ta' dak li sehh qabel l-elezzjoni tal-2017.

B'hekk, il-Gvern Laburista dghajjef il-politika ta' l-ippjanar biex jigi agevolat l-izvilupp u biex eluf ta' nies jaqilghu lira tajba anke jekk dan jista' jkun ta' detriment ghas-socjeta' fuq medda itwal ta' zmien f'oqsma bhat-trasport, il-komunita', l-ambjent u l-ekonomija.

Familji li m'humiex fl-isfera Laburista jigu imhajjra jivvutaw lill-partit jekk jinghataw permess jew pjacir u jigu kkastigati jekk ikunu meqjusa bhala kritici pubblici tal-gvern.

Il-Gvern Laburista jippremja lill-organizazzjonijiet tas-socjeta' civili u tal-media jekk dawn jappoggjawh, u jinjora lill-ohrajn hlief jekk il-pressjoni taghhom tkun verament effettiva.

Assocjazzjonijiet qed jaraw kif proceduri stabiliti qed jitnehhew u kif partitarji Laburisti qed jitpoggew fuq kumitati pubblici mhux ghax haqqhom izda ghax ipoggu l-interess elettorali tal-partit qabel il-gid komuni.

Qed ikun hemm sorvejlanza u supervizjoni kontinwa sabiex il-magna elettorali Laburista tkun efficjenti fit-triq elettorali.

Immigranti li qed ifittxu hajja ahjar f'Malta qed jigu skrutinizzati u mdahhla fis-sistema ta' patrunagg.

Jigu integrati fis-socjeta' bil-patt u l-kundizzjoni li jkunu leali lejn il- Labour .

Gudikanti fil-qrati issa ghandhom assistenti maghhom li gew imdahhla fuq position of trust .

Dan effettivament ifisser li dawn ta' l-ewwel qed jigu sorveljati minn dawn ta' l-ahhar.

U dawn ta' l-ahhar huma leali lejn il-politici li appuntawhom.

Sa dan it-tant hemm bosta partitarji -

dawk li illum jissejhu trolls - li huma kontinwament attivi fuq il-media socjali permezz ta' fastidju u bbulijar ta' kritici.

Dan jahdem ghad-detriment tal-espressjoni hielsa.

Persuni leali ghat-triumverat ta' Keith Schembri, Joseph Muscat u Konrad Mizzi qed jitpoggew f'pozizzjonijiet strategici fejn jigu diskussi u decizi il-bejgh ta' assi pubblici u kuntratti pubblici u sa dan it-tant l-Awditur Generali qed jigi mifqugh b'investigazzjonijiet insinjifikanti sabiex ma jkollux hin u rizorsi adekwati biex jinvestiga skandli kbar bhal bejgh ta' sptarijiet pubblici.

Il-Gvern huwa kullimkien.

Irid igibna dipendenti fuq is-sahha tal-Ministri.

Qed idghajjef il-kunsilli lokali, l-istituzzjonijiet u s-socjeta' civili.

L-istess id li titmaghna hi l-istess id li ssawwatna.

Izda ma jistax jisraqilna l-hsieb hieles hlief jekk inhalluh.

Ghadna fic-cans li npoggu l-gid komuni qabel il-politika bla ruh.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 8 ta' April 2018..


blog, personal blog, politics, sociology

Mind your language - Michael Briguglio Il-pensjoni sservi? – Michael Briguglio The poverty of pensions - Michael Briguglio Watch: Two weights, two measures at V18 Passing the buck - Michael Briguglio Diskors - Kunsill Generali PN - Michael Briguglio

M'huwiex sigriet li hafna pensjonanti f'Malta qed ikollhom diffikultajiet kbar biex ilaħħqu ma' l-għoli tal-hajja.

F'dan ir-rigward tajjeb li wieħed jirreferi għall- pension adequacy report 2018 li ppublikat il-Kummissjoni Ewropea.

Dan ir-rapport, li joħroġ kull tliet snin, jgħid li ' Malta's pensions protect against absolute poverty, but they do not constitute an adequate income replacement and as such pensioners are currently facing difficulties in making ends meet '.

Ir-rapport ikopri l-perjodu 2008-2016 u jirreferi għal riformi li saru specjalment fl-2014.

Jgħid li filwaqt li dawn għenu biex is-sistema ssir iktar sostenibbli, għad hemm sfida kbira dwar kemm il-pensjonijiet huma adegwati.

Personalment nemmen li anke is-sostentibilita' għandha tiġi evalwata, iżda ser nagħmel dan f'artiklu sussegwenti.

Qabel ma nkompli, ta' min infakkar li s-sistema tal-pensjoni f'Malta hija maqsuma f'zewg skemi: waħda kontributorja ibbażata fuq il-ħlas tal-bolol meta wieħed ikun impjegat u waħda mhux kontributorja għal dawk li m'humiex koperti b'dik ta' l-ewwel.

Is-sistema preżenti tippermetti li pensjonanti jibqgħu jaħdmu sa l-eta' ta' 65, li jħallsu l-bolol tul dawn is-snin żejda iżda li ma jgawdux minn beneficcji ta' pensjonijiet minn dawn il-ħlasijiet.

Malta tippermetti ukoll pensjonijiet privati u volontarji.

Izda r-rapport tal-Kummissjoni Ewropea tgħid ukoll li illum eluf ta' ħaddiema ma jaffordjawx jinvestu f'din it-tip ta' pensjoni.

Ta' min jgħid li dawn kienu fis-seħħ ukoll qabel ma ġew mgħaksa mill-Gvern ta' Mintoff fis-sebgħinijiet, u din waslet ghal sitwazzjoni diskriminatorja għal pensjonanti illum.

Il-pjan ta' Mintoff kien li jiddiskrimina favur dawk intitolati għal pensjoni baxxa, iżda li ġara kien li l-pensjoni b'saqaf u

taż-żewġ terzi ma baqghetx tirrifletti pensjoni relatata mad-dhul, b'riżultat li ħafna nies raw il-livell ta' l-għixien tagħhom tmur lura malli jidħlu fl-eta' pensjonabbli.

Ir-rapport tal-Kummissjoni Ewropea jgħid li d-dħul relattiv ta' l-anzjani qed imur lura u li t-tkabbir ekonomiku wassal għal prezzijiet għola ta' servizzi u prodotti bhal dawk medicinali, kera u komunikazzjoni.

Għalhekk, ir-rapport juri li f'Malta wieħed ma jistax jissopravivi b'pensjoni.

Nisa ta' 65 sena jew ikbar huma ġeneralment f'sitwazzjoni agħar mill-irġiel ta' l-istess eta' , u differenza bejn is-sessi hi waħda mill-għola fl-UE.

Ir-riskju tal-faqar jew esklużjoni socjali għal persuni ta' eta' ikbar żdiedet, specjalment għal min għandu 75 sena jew iktar, anke jekk kien hemm titjib fir- relative poverty gap fost persuni ta' 65 sena jew iktar.

Dan ir-rapport jagħmel numru ta' proposti għal pensjonijiet adekwati f'Malta.

Dawn jinkludu mekkaniżmu li jiżgura li l-kontribuzzjoni ta' bolol wara l-eta' ta' irtirar ikun rifless fil-pensjoni, li l-pensjoni tiżdied permezz ta' formula li tirrifletti 50 fil-mija inflazzjoni tal-pagi u 50 fil-mija inflazzjoni tal-prezzijiet, kif ukoll il-possibilita' li min irid ikollu pensjoni privata minflok dik ta' l-istat.

Huwa car li hafna pensjonanti mhux qed jgħixu l-aqwa żmien u li jiddependu minn dħul ieħor, assistenza jew sagrificcji personali biex ilaħħqu ma' l-għoli tal-ħajja.

Jeħtieg kunsens nazzjonali fil-politika tal-pensjonijiet.

Is-solidarjeta' bejn il-generazzjonijiet hi pilastru ewlieni ta' socjeta li tadher.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 27 ta' Mejju 2018

Sinjura President, Kap, Kunsilliera

Grazzi talli lqajtuni fostkom.

Qieghed hawn ghax nemmen li l-politika ghandha tkun dinjituza u gusta, u mhux wahda li lesta li tbiegh jew tikkorrompi kollox.

Minghajr principji, gvern jisfa bla ruh, 'a soulless state', bhal m'hu l-Gvern Laburista.

Gvern li lest li jbiegh kollox l-aqwa li jirbah il-voti: ic-cittadinanza, l-ambjent, l-ODZ, l-isptarijiet pubblici, gisem il-mara, il-wirt komuni, 'you name it'.

Ghandna Gvern li jippremja lill-korrotti u li jipprova jisseduci lill-votanti biex isiru korrotti ukoll.

Ghandna Gvern li ma jinteressahx mil-konsegwenzi socjali, ambjentali u ekonomici ta' politika ta' xejn m'hu xejn.

Jekk fil-politika ma jkollkox principji, tkun bhal dak li ghamel patt max-xitan u eventwalment spicca hazin.

Ghax min hu korrott ikun irid iktar korruzzjoni, f'bir bla qiegh li jhallas ghalih il-poplu.

Fl-istess hin i l-principji m'ghandhomx ikunu xi domma tat-taleban.

Ghandhom ikunu valuri li jiggwidawna u li ghandhom jigu aggornati ma' zminijietna.

Fost ohrajn dawn jinkludu d-dinjita' umana.

Il-bniedem ghandu jkun ic-centru tal-politika, u mhux ikun oggett, numru ghall-akwist tal-voti.

Id-dicenza u l-onesta' ghandhom jigu qabel id-dahk fil-wicc.

Ghandna nkunu ggwidati ukoll mis-solidarjeta'.

Dan ifisser li minflok ma nipprovaw nisseducu l-votanti biex jippartecipaw fil-korruzzjoni u minflok ma nippremjaw l-isfruttar tan-nies, ghandna nkunu l-vuci ta' min qed jghix il-prekarjat, is-solitudni, l-ingustizzja, u min jixtieq jghix f'socjeta' li tivvalorizza l-gid komuni.

Ghandna nkunu l-vuci ta' l-integrazzjoni socjali, u mhux ta' l-egoizmu u gratifikazzjoni instantja.

Ejja nkunu bhal genitur li jaghti l-ahjar ezempju lit-tfal tieghu, u mhux bhall-genitur sakranazz li ma jghallem l-ebda sens ta' etika lit-tfal.

Gvern alternattiv ghandu jshahhah is-sussidjarjeta'.

Prezentament il-Gvern Laburista qed izarma l-kunsilli lokali u s-socjeta' civili u qed jiccentralizza l-poter f'idejn il-Ministri u l-klikkek taghhom.

Ghall kuntrarju, ahna ghandna nafdaw iktar poter f'idejn ic-cittadin, f'idejn il-kunsilli lokali u l-volontarjat.

Ahna rridu partecipazzjoni dinjituza tac-cittadin fid-demokrazija, fejn nirrispettaw id-diversita' u mhux naraw il-persuna bhala numru.

U ghandna nkunu kburin li ahna cittadini Ewropej u li nitkellmu fil-fora Ewropej li ahna vvutajna biex nissiehbu fihom.

Principju iehor hu dak tas-sostenibilita'.

Il-Gvern Laburista sar dipendenti fuq il- bejgh tal-passaporti.

Minghajr sens ta' dinjita', qed jorbot is-social housing mal-bejgh tac-cittadinanza taghna.

Qed jaghti permessi bl-addocc sahansitra fuq art ODZ, l-aqwa li jikseb il-voti ghall-elezzjoni ta' wara.

U biex igawdu l-ftit ser igib rovina ambjentali u ekonomika ghal kulhadd.

Ghax veru sirna l-aqwa fl-ewropa, izda l-aqwa fil-korruzzjoni u t-tniggiz.

Ghall-kuntrarju, politika sosentibbli tiddiversifika l-ekonomija bhal ma ghamlu Gvernijiet Nazzjonalisti fil-passat anke meta kien hemm il-maltemp ekonomiku.

Tpoggi l-gid komuni fuq l-agenda nazzjonali.

U tinvesti fl-edukazzjoni.

Ghax ha nghiduha kif inhi, l-edukazzjoni tiswa l-flus, izda l-injoranza tiswa ferm iktar.

Ghalhekk nappella biex inkunu tim wiehed maqghud ghar-rebhiet elettorali.

Il-fatt li l-Partit Nazzjonalista qed jinkoragixxi d-dibitattu intern ifisser li jirrispetta l-intelligenza tan-nies.

Mhux bhal Partit Laburista li jipprova jaghlaq halq is-socjeta' civili u l-artisti ta l-V18 .

Tajjeb li fil-Partit Nazzjonalista hemm l- ghaqda fid-diversita'.

Tajjeb li l-politika tigi ibbazata fuq l-evidenza u studji professjonali.

Fuq kollox, tajjeb li l-partit ikun vicin in-nies u mhux maghluq f'xi torri ta' l-ivorju.

Tajjeb li jkun hemm politika tal-perzwazzjoni, u mhux it-tisbit u x-xiri tal-voti.

Ghax hbieb tieghi, l-uniku pjan ta' Joseph Muscat hu kif jirbah il-voti biex il-klikka tieghu issir miljunarja

Il-pjan taghna huwa li ntejbu l-kwalita' tal-hajja ta' kulhadd: taghna u tat-tfal taghna.

Jien qieghed hawn biex nikkontribwixxi ghal partit maghqud u gvern alternattiv.

Lest li nikkontribwixxi fit-tim li qed ifassal futur flimkien.

Ghalhekk, ejja nkomplu nirrigeneraw irwiehna, nikkonvincu iktar nies u nkunu preparati ghall-Gvern meta jasal il-mument.

Kunsill Generali - Infasslu l-Futur Flimkien - Partit Nazzjonalista, 13 ta' Mejju 2018


X'qed jgħiduli n-nies: Michael Briguglio Filmat: Ibbulijar fuq l-internet - Michael Briguglio Future of Manoel Island - Michael Briguglio Ninvestu fil-persuna tul il-ħajja - Michael Briguglio Ageing as a process - Michael Briguglio

 Kont tad-dawl li jisraq lill-poplu – Michael Briguglio

 Kandidatura MEP / MEP Candidature - Michael Briguglio

 Consumers getting higher energy bills - David Agius & Michael Briguglio

Dawn l-aħħar ġimgħat kelli l-opportunita' niltaqgħa ma' ħafna nies li jixtiequ l-aħjar futur għall-Partit Nazzjonalista.

Smajt bosta proposti, ilmenti, suġġerimenti u kummenti.

Din mhux l-ewwel darba li ltqajt ma' nies li tinteressahom il-politika.

F'dawn l-aħħar ħamsa u għoxrin sena li ili attiv fil-politika u fis-soċjeta' ċivili iltqajt ma' eluf ta' nies u tgħallimt ħafna dwar realtajiet li jeżistu fis-soċjeta' Maltija.

Issa li ili membru tal-Partit Nazzjonalista minn ftit ġimgħat qabel l-elezzjoni tal-2017 qed inkompli nibni fuq dan il-wirt.

Nixtieq insemmi erba' punti li laqtuni ferm f'dawn l-aħħar ġimgħat, kemm għax qalulomli ħafna nies, kif ukoll għax nemmen fihom jien ukoll.

L-ewwel, l-għaqda.

Jeħtieġ li nagħmlu ħilitina biex inkunu tim maqgħud għall-isfidi elettorali li għandna quddiemna.

Il-partit għandu diversita' ta' fehmiet u perspettivi, għandu proċess demokratiku u għandu l-bibien miftuħin għal min ikun irid jikkontribwixxi f'modi differenti.

Ejja nirrispettaw u niċċelebraw din ir-rikezza.

It-tieni: Il-fenomenu Muscat.

Bosta nies li ltqajt magħhom jafu sew kif jaħdem Joseph Muscat.

Jafu li qabel l-aħħar elezzjonijiet kellu biss kalkolu wieħed: Il-voti, huma x'inhuma l-implikazzjonijiet fuq il-ġid komuni.

Il-Partit Laburista għandu sistema ta' netwerks u micro-targetting li permezz tagħha l-huwa preżenti kullimkien, u għalhekk jaf sew kif jista' jwiegħed minn kollox lil dawk li jistgħu ituh vot.

Iżda ħafna nies li kellimt esprimew preokkupazzjoni li jkollna nħallsu fil-futur għall-politika ta' Muscat.

It-tielet: Li l-Partit Nazzjonalista ikun viċin in-nies.

Bosta huma dawk li qed japprezzaw li l-partit qed jagħmel l-almu tiegħu biex iwettaq din il-missjoni.

In-nies iridu li l-politiċi jisimgħu l-ilmenti, l-anzjetajiet, il-proposti u s-suġġerimenti tagħhom.

Iridu li dak li hu tagħhom bi dritt jieħduh, u mhux jittalbu għalih.

Iridu ukoll stil ta' governanza li tibbilanċja l-ħtigijiet fit-tul tal-pajjiz mar-realtajiet tal-ġurnata.

Ir-raba': In-normalita politika.

Kulħadd jaf li l-pajjiż huwa mifni bil-korruzzjoni, iżda fl-istess ħin hemm għejja ġenerali fil-konfront ta' politika ikarratteriżżata minn wisq konfrontazzjoni u stress.

Ħafna nies iridu jgħixu ħajja normali u jridu s-serħan tal-moħħ.

Aħna l-politiċi

għandna nagħmlu l-almu tagħna biex is-servizz li noffru verament ittejjeb il-kwalita' tal-ħajja tan-nies, bil-fatti u mhux bil-paroli.

Fix-xhur li jmiss kemm ser inkompli niltaqa' ma iktar nies u ser inkompli nwassal il-messaġġ tagħkom.

L-istess ser jagħmlu kollegi oħra fil-Partit Nazzjonalista.

B'rieda tajba naħdmu biex ikollna soċjeta' li jimpurtaha.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 1 ta' Lulju 2018

F'dan il-vlog f' The Malta Independent nispjega x'inhuma trolls u nitkellem dwar l-ibbulijar fuq l-internet.

Tista' tara l-filmat minn dan il-link:

Paradoss ta' żminijietna hu li qed ngħixu hajja itwal, iżda fl-isfera pubblika qisna ma nagħtux wisq importanza lilll-kwistjonijiet li jittrattaw l-anzjanita'.

F'artikli preċedenti ktibt dwar sfidi relatati mal-pensjonijiet.

Illum ser niffoka fuq politika soċjali ghal tul il-ħajja.

Importanti li nittrattaw l-eta' bħala proċess li nesperjenzaw tul ħajjitna.

Preżentament hemm it-tendenza li nassoċjaw l-anzjanita' biss ma' spiża pubblika akbar, ma' kwistjonijiet ta' saħħa, mad-dipendenza fuq persuni oħra u mat-tmiem tal-ħajja.

Iżda f'soċjeta' li qed issir iktar individwaliżżata huwa importanti ukoll li nqisu kull persuna skond il-merti tagħha: Per eżempju billi nivvaloriżżaw l-esperjenza, l-għerf, il-kontribuzzjoni u l-bżonnijiet speċifiċi ta' kull persuna anzjana.

Sikwit niltaqa' ma' persuni anzjani li huma lesti jikkontribuwixxu lis-soċjeta per eżempju permess ta' xogħol volontarju.

Iżda s-soċjeta qiegħda tismagħhom?

Kultant iva, iżda ġieli nissuspetta li bosta anzjani m'humiex rispettati biżżejjed.

Il-politika soċjali jista' jkollha rwol ewlieni f'dan ir-rigward.

Neħtiegu politika li ssaħħaħ lill-persuna tul il-ħajja, u mhux li tagħmlu dipendenti fuq labirinti burokratiċi u impersonali.

Importanti li kull wieħed u waħda minna inkunu kapaċi niffaċċjaw l-opportunitajiet, sfidi u riskji fil-ħajja ta' kuljum.

Nemmen ukoll li minflok ma tiffoka biss fuq l-anzjanita' bħala fatt statiku, il-politika soċjali għandha tiffoka fuq l-anjzanita' bħala proċess li hi parti mill-proċess tal-ħajja.

Il-bżonnijiet ta' l-anzjani għandhom jingħataw priorita', izda importanti ukoll li niżguraw li l-anzjani ta' għada ikunu protagonisti fis-soċjeta'.

Il-politika tkun ibbażata fuq evidenza minn dixxiplini varji u li l-anzjanita' tkun ikkunsidrata minn kull Ministeru fil-gvern.

Tajjeb li l-politika tiffoka fuq sferi soċjali, ekonomiċi u ambjentali li jinkludu suġġetti bhall-ispazji miftuħa, l-ikel, il-housing, ix-xogħol, it-trasport, l-aċċessibilita', il-kwalita' ta' l-arja, il-komunita', is-saħħa u l-attivita fiżika.

Il-politika għandha tivvaloriżża l-anzjanita attiva u tinvesti fiha mis-snin ta' qabel.

Għandha tara li l-persuna kemm jista' jkun jipprevjeni kundizzjonijiet kroniċi u inugwaljanzi u għandha tindirizza fażijiet differenti tul il-ħajja u l-ħtiġijiet ta' persuni u gruppi żvantaġġjati.

Gvernijiet differenti f'Malta investew f'oqsma bħall-Universita' tat-Tielet Eta' u t-tagħlim tul il-ħajja.

Iżda jeħtieġ li Malta tinvesti iktar f'dan il-qasam – per eżempju billi tiżgura li l-eżerċizzju fiżiku u l-isports jiġu meqjusa bħala bżonn għal kulhadd u mhux bħala lussu jew kapriċċ.

Importanti li persuni u gruppi żvantaġġjati ikollhom aċċess għall-attivitajiet ekstra-kurrikulari u daqstant importanti li nżidu l-kuxjenza dwar sfidi bħas-saħħa mentali, is-solitudni, il-konsum sostenibbli u l-ikel nutrienti.

Jeħtieġ ukoll li l-mudell ta żvilupp ta' Malta ma jibqax jisraqna minn spazji miftuħa, arja nadifa u ambjent b'saħħtu.

Bosta inizjattivi għal politika tul il-ħajja ma jiswewx flejjes kbar, iżda jeħtieġu bidla favur politika li tħares fit-tul.

Tajjeb ukoll li l-politika tkun riċerkata, serja u flessibli, biex b'hekk iżżeweġġ il-viżjoni politika mal-konsultazzjoni pubblika.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 24 ta' Ġunju 2018.

Huwa ċar daqs il-kristall li l-ARMS qed tuża metodu illegali fil-kontijiet tad-dawl u l-ilma u li għandha trodd flus lura lill-eluf ta' konsumaturi.

Il-kontijiet mhux qed jiġu kkalkulati skond il-liġi, għax din tgħid li t-tariffa tal-konsum għandha tiġi ibbażata fuq konsum kumulattiv kull sena.

Kull xaharejn, l-ARMS qed tisraq lill-konsumaturi b'dan il-mod:

Il-kont qed jiġi maqsum f'perjodi iqsar, u l-konsumatur malajr jibda jkollu jħallas b'rata iktar għolja minn dik imwiegħda ta' 10 ċ 5.

Permezz ta' kontijiet attwali ta' kull xaharejn, il-kwota annwali ta' 2,000 unit b'10ċ5 u

4,000 unit b'12ċ9 qed jiġu maqsuma f'kwoti iżgħar.

Anke jekk il-konsumatur jibqa' fil-kwota annwali, xorta hemm ċans tajjeb li jkollu jħallas iktar: Hemm konsumaturi li qed iħallsu rati sitt darbiet għola – ta' iktar minn 60ċ għal kull kwh.

Ħafna familji qed jitilfu ukoll l-eko-riduzzjoni.

Familja ta' hamsa u resident waħdu it-tnejn għandhom l-istess 2,000 unit b'10ċ5.

Iżda familija ta' ħamsa kienu jibbenefikaw minn skont jekk jibqgħu taħt il-kwota annwali.

Bis-sistema ta' kont attwali kull xaharejn, din ukoll qed tintilef f'ċertu każijiet.

Permezz ta' dawn il-kontijiet l-ARMS qed tibbenefika minn cash flow kull xaharejn minn fuq dahar il-konsumatur.

L-ARMS qed takkumula ukoll rati ta' interessi għal min ma jistax iħallas u l-istess nies qed jiġu mhedda li jitneħħielhom is-servizz jekk ma jħallsux.

Barra min hekk iridu jħallsu biex jerġa jinghatalhom is-servizz.

Dan żgur mhux l-aqwa żmien għal konsumaturi li għandhom dħul baxx.

Problema oħra hi li bosta persuni li jgħixu f'propjeta' mikrija qed iħallsu rati domestiċi u mhux residenzjali, u għalhekk ma jibbenefikawx mill-eko riduzzjoni u jħallsu rati għola.

L-iktar gruppi li qed jintlaqtu hażin mill-metodu ta' l-ARMS huma familji kbar, pensjonanti u residenti barranin: imbasta l-gvern jgħid li hu favur il-familja u li jrid jattira barranin biex jgħixu f'Malta.

Hemm ukoll taħwid kbir fis-sistema ta' l-enerġija mill-pannelli foto-voltajiċi.

Imbasta l-gvern jitkellem favur enerġija nadifa.

Il-Partit Nazzjonalista jistenna li r-Regulatur tas-Servizzi l-Enerġija u l-Ilma u l-Awtorita' tal-Kompetizzjoni u l-Konsumatur jieħdu azzjoni kontra dan l-abbuż minn monopolju.

Jekk dan ma jseħħx, il-Partit ser jieħu azzjoni legali sabiex issir ġustizzja.

Barra min hekk, meta jkun fil-Gvern, il-Partit Nazzjonalista ser jagħti refużjoni lil min ġie misruq.

Ta' min ifakkar li l-Eurostat dan l-aħħar ikkonfermat li Malta kellha t-tielet l-għola żieda fil-prezz ta' l-elettriku fl-Unjoni Ewropea fis-snin 2016 u 2017, meta l-prezz ta' enerġija kien stabbli.

Ta' min ifakkar ukoll li minflok kontijiet irħas b'25 fil-mija, bħal ma wiegħed Konrad Mizzi, pajjiżna qed jissusidja b'40 miljun dollaru fis-sena lill-kumpanija statali ta' l-enerġija ta' l-Ażerbajġan.

Il-kwistjoni tal-kontijiet tad-dawl u l-ilma turi li permezz ta rieda tajba u determinazzjoni, l-oppożizzjoni Nazzjonalista hija vuċi pożittiva u b'saħħitha.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 17 ta' Ġunju 2018

Ħbieb,

Fl-2019 ser nagħlaq 25 sena attiv fis-soċjetà ċivili u fil-politika.

Matul dawn is-snin tgħallimt li leħen is-soċjetà ċivili jista' jkun b'saħħtu u qawwi.

Kont attiv f'kampanji li rnexxew, bħal dawk għas-sħubija fl-UE, il-ħarsien tal-ambjent, id-drittijiet ċivili u l-istipendji tal-istudenti kif ukoll kwistjonijiet lokali fir-rwol tiegħi ta' kunsillier lokali mill-2003.

Tkellimt dwar kwistjonijiet bħall-governanza tajba, id-drittijiet tal-ħaddiema u d-drittijiet tar-residenti.

Ir-rwoli tiegħi varjaw tul dawn is-snin, iżda l-għan tiegħi ta' soċjetà aktar demokratika, inklużiva, deċenti u ħanina dejjem baqa' l-istess.

Ftit ġimgħat ilu l-Partit Nazzjonalista stedinni nikkontesta l-elezzjonijiet tal-Parlament Ewropew.

Ħsibt u rriflettejt dwar din l-istedina u xi jiem ilu ddeċidejt li naċċetta.

Permezz tal-kandidatura tiegħi, nixtieq inkun ħolqa bejn in-nies, is-soċjetà ċivili u l-Unjoni Ewropea.

Nixtieq nirrappreżenta l-valuri tas-solidarjetà, il-ġustizzja, id-dinjità u s-sostenibbiltà u nixtieq naħdem fl-aħjar interess ta' pajjiżna mal-kandidati sħabi.

Qatt ma kont baħri tal-bnazzi, u mhux ser inkun issa.

Ser inleħħen it-tħassib tan-nies b'mod sensibbli.

L-appoġġ tagħkom ser jgħinni niġġieled mingħajr biżà għal dak li hu sewwa.

Nittama li tirbaħ ir-rieda tajba,


Nationalism and migration - Michael Briguglio Konsultazzjoni xierqa dwar l-iżvilupp - Michael Briguglio Is-saħħa mentali f'pajjiżna - Michael Briguglio Ideology, political calculation - Michael Briguglio Egrant Findings Kemm nistgħu nkunu liberi? – Michael Briguglio

 Urban development - Michael Briguglio

Studju li sar dan l-aħħar minn tliet akkademiċi Daniżi jevalwa l-parteċipazzjoni pubblika fil-politika urbana.

L-istudju ta' Marie Leth Meilvang, Hjalmar Bang Carlsen u Anders Blok deher fil- European Journal of Cultural and Political Sociology u janalizza l-bidliet reċenti fl-għamliet kulturali-politiċi tal-parteċipazzjoni ċivika fl-ippjanar urbanistiku formali fid-Danimarka.

Dan l-istudju juri kif f'dawn l-aħħar 40 sena, il-parteċipazzjoni ċivika fl-ippjanar urbanistiku kienet ikkaratterizzata minn tensjonijiet dwar il-proċessi ta' teħid ta' deċiżjonijiet.

Din is-sitwazzjoni ġiet studjata b'modi differenti fi ħdan approċċ akkademiku definit bħala soċjoloġija pragmatika.

Mod wieħed kif nagħtu ħarsa lejn tensjonijiet bħal dawn huwa billi nanalizzaw il-prattiki u l-proċessi ta' ġustifikazzjoni, kritika u kompromess fil-proċessi ta' teħid ta' deċiżjonijiet.

Approċċ ieħor fil-qasam janalizza kif l-involviment tal-pubbliku jiddependi mill-familjarità tal-persuni involuti mal-postijiet ikkonċernati, filwaqt li appro ċċ ieħor janalizza kif l-ibliet jiġu ordnati permezz ta' miri u indikaturi li jistgħu jitkejlu, li jinkludu u jeskludu prattiki rispettivi.

Fid-Danimarka u għadd ta' stati membri oħrajn tal-UE, il-kunsilli lokali għandhom ir-responsabbiltà demokratika aħħarija għall-ippjanar, u l-awtoritajiet rispettivi tagħhom jikkoordinaw proċeduri ta' parteċipazzjoni formali u informali, li jinvolvu ċittadini ordinarji, organizzazzjonijiet mhux governattivi (NGOs), gruppi ta' interess u oħrajn.

Ir-reazzjonijiet rispettivi tagħhom għall-proposti ta' żvilupp jintbagħtu lill-awtoritajiet u b'hekk tiġi stimulata 'konverżazzjoni', fejn ikun hemm djalogu bejn kritika u ġustifikazzjonijiet.

Djalogu bħal dan iseħħ f'laqgħat ta' interess u sessjonijiet ta' ħidma, u d-differenzi fil-fehmiet u l-opinjonijiet jiġu rikonoxxuti u mħeġġa bħala kontributi siewja għall-ippjanar urbanistiku.

Dan l-istudju sibtu utli ħafna għall-kuntest Malti.

L-esperjenza tiegħi fil-politika lokali u r-riċerka soċjoloġika tiegħi wassluni biex nikkonkludi li l-konsultazzjoni pubblika hi proċess inkonsistenti f'Malta.

Jekk Malta kienet miexja bil-mod lejn aktar razzjonalizzazzjoni u standardizzazzjoni wara li ssieħbet fl-UE, illum in-norma l-ġdida hi li jitbaxxew dejjem aktar l-istandards.

Tabilħaqq, sikwit ħafna, l-applikazzjonijiet għall-iżvilupp jiġu approvati, għall-ġid tal-applikanti u tal-interessi politiċi dominanti.

Il-kwantità tal-applikazzjonijiet tirbaħ fuq il-kwalità tagħhom, u dan iwassal għall-industrijalizzazzjoni tal-permessi.

Il-parir espert, inkluż dak minn sorsi interni, ta' spiss jingħata anqas importanza milli tingħata l-pressjoni politika.

Mhux ta' b'xejn li l-esperti qed jitilqu minn strutturi bħall-Awtorità tal-Ippjanar.

Madankollu, hemm eċċezzjonijiet għal dan, u sikwit dawn ikunu kkaratterizzati minn oppożizzjoni b'saħħitha mir-residenti, NGOs ambjentali, kunsilli lokali, mill-inqas partit politiku ewlieni wieħed u rappurtar fil-mezzi tax-xandir.

Għaldaqstant, il-proċessi Maltin ta' teħid ta' deċiżjonijiet dwar l-applikazzjonijiet għall-iżvilupp għandhom element politiku qawwi, bil-politiċi spiss jaġixxu bħala intermedjarji jew intraprendituri favur jew kontra dawn il-proposti.

Il-pajsaġġi urbani u rurali joffru l-materja prima għal dawn id-diskussjonijiet.

Relazzjonijiet mill-qrib ma' intraprendituri politiċi għalhekk jistgħu jkunu investiment tajjeb kemm għal dawk li jkunu qed jipproponu kif ukoll għal dawk li jkunu qed jopponu proposti speċifiċi.

Il-politiċi li jgawdu s-setgħa tal-kariga tagħhom għandhom aktar riżorsi, iżda s-setgħa tagħhom qatt ma hi bla limitu, u huwa għalhekk li jinfetħu twieqi ta' opportunità għall-oppożizzjoni.

L-applikazzjonijiet għall-iżvilupp dejjem ser ikollhom implikazzjonijiet politiċi sa ċertu punt, iżda nemmen li wasal iż-żmien li Malta tibda tieħu dawn il-proċessi tassew bis-serjetà.

Ma jkunx aħjar kieku l-konsultazzjoni tal-partijiet ikkonċernati tkun strutturata aħjar u kieku l-ilħna tal-esperti jingħataw aktar importanza?

L-eżempju Daniż li semmejt jipprovdi xi metodi li jistgħu jiġu kkunsidrati f'Malta.

Madankollu dawn ikunu jinvolvu s-sussidjarjetà, fejn il-kunsilli lokali jingħataw aktar awtorità milli għandhom bħalissa, u fejn il-konsultazzjoni tkun aktar organika u djaloġika, bl-involviment ta' partijiet ikkonċernati differenti u medjazzjoni minn esperti fdati.

Xi nies isaqsu x'inhi l-pożizzjoni tal-UE fi kwistjonijiet bħal dawn.

Fil-biċċa l-kbira tal-każijiet, Malta twettaq valutazzjonijiet tal-impatt ambjentali fuq proposti kbar għall-iżvilupp, u b'hekk tħares ir-rekwiżiti bażiċi tal-UE.

Iżda wasal iż-żmien li nħarsu lejn il-kwalità u mhux biss il-kwantità ta' valutazzjonijiet bħal dawn, u wasal ukoll iż-żmien li nipproponu li l-impatt kumulattiv tal-iżvilupp fuq skala żgħira kollu li qed isir jingħata aktar importanza milli qed jingħata bħalissa.

Għal din ir-raġuni Malta teħtieġ gvern iżgħar u inqas interferenza politika fit-teħid tad-deċizzjonijiet dwar proposti ta' żvilupp u soċjetà u kontribut espert ikbar f'dan il-qasam.

Ir-rwol tal-politiċi għandu jkun it-titjib u l-iskrutinju tat-tfassil tal-politika fuq il-livell lokali, dak nazzjonali u dak Ewropew.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 29 ta' Lulju 2018

F'dan il-vlog f' The Malta Independent niddiskuti s-saħħa mentali f'pajjiżna u r-rapport ta' l-Awditur Ġenerali f'dan ir-rigward.

Il-filmat jinstab hawn: http://www.independent.com.mt/articles/2018-07-25/blogs-opinions/Mental-health-6736193944

Meta wieħed jagħti ħarsa lejn l-iżvilupp ekonomiku, kwistjonijiet etiċi, jew il-liġi u l-ordni pubbliku, jara li l-libertà individwali sikwit hi l-fattur ewlieni li jimmotiva t-tfassil tal-politika f'Malta bħalissa.

Isiru eċċezzjonijiet meta jkunu involuti l-interessi politiċi u ekonomiċi tal-grupp dominanti li jmexxi l-pajjiż.

Għal diversi filosfi u soċjologi, il-libertà hi l-fattur ewlieni li jimmotiva l-imġiba tal-bnedmin, iżda t-tifsira ta' din il-frażi trid tiġi kkwalifikata.

Nemmen li meta wieħed janalizza din il-kwistjoni, wieħed għandu jsaqsi kif il-libertà ta' persuna waħda tista' tkun kompatibbli mal-libertà tal-oħrajn.

Dan hu differenti mill-argument li l-libertà ta' individwu għandha tirbaħ fuq kollox u li s-sistemi morali jibdluna f'entitajiet passivi u doċili.

Tabilħaqq, bosta argumenti għal libertà bla rażan sikwit ikunu huma stess marbutin ma' sistemi morali: il-libertinaġġ huwa fih innifsu twemmin.

Għaldaqstant, libertarju huwa lsir ta' egoiżmu bla tmiem?

Il-perspettiva tiegħi dwar il-libertà hija differenti wkoll mit-twemmin li l-ħajja hija biss taqbida bla waqfien biex wieħed isalva.

Tassew li lkoll ser immutu, u iva, xi wħud minna huma aktar b'saħħithom minn oħrajn.

Iżda persuna tista' tkun fiżikament aktar b'saħħitha mill-ġar tagħha iżda psikoloġikament aktar dgħajfa biex tħabbat wiċċha mal-isfidi li tiltaqa' magħhom.

U daqskemm il-kompetizzjoni tista' tagħti inċentiv lil dak li jkun biex itejjeb il-qagħda tiegħu, daqstant il-kooperazzjoni jista' jkollha riżultati pożittivi.

Nemmen li l-kuntest hu kruċjali f'dan ir-rigward.

Nemmen ukoll li ta' spiss il-libertà tista' tirriżulta f'konsegwenzi mhux intenzjonati f'diversi direzzjonijiet, kemm pożittivi kif ukoll negattivi.

B'rabta ma dawn tal-aħħar, l-istorja turina li proġetti "grandjużi" li wiegħdu l-liberazzjoni tal-umanità spiċċaw biex wasslu għall-oppost, fejn sikwit spiċċaw biex daru għar-repressjoni, it-tfigħ il-ħabs jew il-qtil ta' dawk li ddubitaw il-pjanijiet "liberi" tal-mexxejja "illuminati" u l-veritajiet assoluti tagħhom.

Jekk immexxu l-ipoteżi tal-"konsegwenzi mhux intenzjonati" għal Malta llum, nemmen li l-introduzzjoni mgħaġġla mill-gvern ta' leġislazzjoni f'bosta oqsma jista' jkollha konsegwenzi mhux intenzjonati li setgħu ġew evitati kieku l-proċess ta' tfassil ta' politika kien iktar kawt u olistiku.

Kif inhuma l-affarijiet, it-tfassil ta' politika f'Malta jista' jkun li qed ixaqleb iżżejjed lejn l-estrem tal-libertà mingħajr ma jqis implikazzjonijiet bħas-sostenibbiltà u l-etika.

Dan l-approċċ jista' jirbaħ il-voti ta' dawk li jgawdu direttament, iżda jirrispetta l-ġejjieni u dawk li jista' jkun ikollhom iħallsu l-prezz ta' tfassil ta' politika bħal dan?

Naħseb li pajjiżna jeħtieġ li jikkwalifika l-perspettiva tiegħu tal-libertà.

Tista' titqies sostenibbli jekk tiġi rikonoxxuta bħala dipendenti mil-libertà tal-oħrajn, u b'hekk tiġi rrikonċiljata mar-responsabbiltà u l-interdipendenza.

Idealment, l-Istat għandu jidher li huwa l-entità li tagħti l-garanzija aħħarija tar-rikonċiljazzjoni tal-libertà individwali mal-ġid komuni.

Għaldaqstant, idealment il-lingwaġġ politiku ma jikkonċentrax biss fuq il-libertà, iżda jenfasizza wkoll is-solidarjetà, id-dinjità, ir-reċiproċità u r-responsabbiltà.

Minkejja dan l-argument, nagħraf li d-djalettika bejn il-libertà u l-ġid komuni xi kultant diffiċli li tasal għal rikonċiljazzjoni.

Il-politiċi sikwit ikollhom biċċa xogħol iebsa biex jaqtgħu linja fit-tfassil tal-politika, u din tiġi influwenzata wkoll mill-interessi konfliġġenti ta' lobbies differenti.

Il-biża' tiegħi hi li l-gvern bħalissa qed jikkonċentra wisq fuq id-denominatur komuni l-iżjed baxx fi ħdan iċ-ċiklu elettorali.

Barra minn hekk, il-libertà minna nfisha tista' tkun kunċett ambigwu.

Ta' spiss ikollna nagħmlu għażliet u ngħixu bihom fit-tajjeb u l-ħażin.

Nistgħu ma nkunux ċerti dwar ir-riżultati tad-deċiżjonijiet tagħna, u dan parzjalment jispjega l-ansjetà akbar ta' żminijietna.

Kif darba qal Eckhart Tolle, sikwit niskopru li l-ħajja hi aktar avventura milli vjaġġ ippjanat: u li nippruvaw naħarbu mil-libertà u r-responsabbiltà jista' jitqies "twemmin ħażin", kif darba saħaq Jean Paul Sartre.

F'dan, jien ningħaqad ma' Zygmunt Bauman fit-twemmin li qatt ma jista' jkun hemm tweġiba finali għad-djalettika bejn il-libertà u l-ġid komuni.

Dak li għandna nagħmlu hu li nevitaw assolutiżmi ideoloġiċi u minflok ninvestu f'soċjetà li taħseb u tirrifletti.

L-għanijiet ta' soċjetà bħal din ikunu li kull wieħed u waħda minna jkollha l-ħila tħabbat wiċċha mal-ħajja ta' kuljum u li niġbru r-riżorsi tagħna biex ngħinu biex tiġi garantita ħajja deċenti.

L-ewwel għan jitlob aktar investiment f'oqsma bħax-xjenzi umanistiċi, l-etika u l-psikoloġija; it-tieni għan jitlob sistema ta' sigurtà soċjali li tħares lil hinn miċ-ċikli elettorali.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 22 ta' Lulju 2018


Inugwaljanzi socjali llum - Michael Briguglio

Il-Mument 1 ta' Ottubru 2017

Tul l-ahhar snin pajjizna iccelebra d-dhul ta' iktar drittijiet ghall-persuni LGBTIQ.

Dan hu pass pozittiv, izda tajjeb inzommu f'mohhna li hemm bosta inugwaljanzi socjali ohra li mhux jinghataw l-importanza misthoqqa.

Nemmen li l-Partit Nazzjonalista ghandu jiffoka ferm fuq dawn ir-realtajiet.

Tajjeb inzommu f'mohhna li l-inguwaljanza socjali jista' jkollha forom varji.

Jista' jkollha x'taqsam ma' fatturi ekonomici, ma' pregudizzji, ma' diskriminazzjoni u ma eskluzjoni socjali ta' gruppi varji.

Li jghaqqad dawn il-fatturi u ohrajn hu l-fatt li galadarba hija s-socjeta' li tohloq bosta forom ta' inugwaljanza, dawn jistghu jigu meghluba jew imnaqqsa permezz ta' politika socjali gusta u ekwa li tippremja imgieba responsabbli u li tizgura li hadd ma jibqa' lura.

Jekk niehdu d-dinja tax-xoghol bhala ezempju, naraw li f'pajjizna hemm realtajiet kontrastanti ferm.

Filwaqt li l-ekonomija qed tikber u l-qghad qed jonqos, hemm madwar 31% tal-'working age population' li m'humiex qed jahdmu f'impjieg formali.

Fost dawn hemm 7,000 zghazugh li mhux qed jirregistraw ghax-xoghol jew jattendu xi facilita edukattiva.

Hemm ukoll bosta haddiema li qed jesperjenzaw zminijiet iebsa.

Huma hafna l-haddiema b'pagi baxxi u/jew b'kundizzjonijiet hziena li ma jistghux ilahhqu ma' l-gholi tal-hajja u li ma jistghux jitolbu ghal pagi iktar gholjin minhabba ragunijiet bhal dik li f'xi setturi jistghu jinstabu haddiema ohrajn minflokhom li lesti jahdmu ghal pagi iktar baxxi u ghal kundizzjonijiet inferjuri.

B'hekk jinholoq ciklu ta' sfruttar u kompetizzjoni ingusta bejn il-haddiema.

Hemm ukoll bosta fatturi kulturali u socjali li qed iwasslu ghal inugwaljanzi li hafna drabi jahmdu kontra n-nisa fuq il-post tax-xoghol.

Politika li verament trid l-ugwaljanza f'dan il-qasam ma titkellimx biss dwar kwoti ghal politici nisa, izda tizgura li n-nisa ghandhom l-istess stima, appogg u kundizzjonijiet li ghandhom l-irgiel fuq il-post tax-xoghol.

Ta' min iqis ukoll li f'pajjizna huwa stmat li l-ekonomija mohbija (underground economy) hija pjuttost kbira (25% tal-prodott gross domestiku).

Hemm diversi ragunijiet li jispjegaw l-ezistenza ta' xoghol mhux dikjarat.

Fosthom hemm l-ezistenza xoghol prekarju b'kundizzjonijiet ta' sfruttar li donnhom qed jaharbu mill-attenzjoni ta' l-awtoritajiet.

Fl-istess hin saru xi riformi biex jigi zgurat li haddiema ta' kumpaniji privati li jaghmlu xoghol pubbliku ikollhom l-istess kundizzjonijiet bhal haddiema fis-settur pubbliku.

Ghalhekk, jidher li haddiema differenti qed jesperjenzaw realtajiet differenti, u l-awtoritajiet donnhom lesti jghalqu ghajnejhom ghal sfruttar li qed isir f'xi setturi u stabilimenti.

Politika socjali gusta u ekwa tizgura li jkun hemm opportunitajiet indaqs ghal kulhadd.

Dan jirreferi mhux biss ghal-ligijiet, izda wkoll ghal kulturi u prattici fis-socjeta'.

Din it-tip ta' politika ghandha tipprovdi l-opportunitajiet biex min irid jimxi l-quddiem jista' jaghmel dan minghajr xkiel, u li min jibqa' lura ikun zgurat minn hajja dicenti.

Din it-tip ta' politika zzid ukoll l-investiment fl-edukazzjoni u l-enfurzar.

Oppozizzjoni b'sahhitha ghandha d-dmir li titkellem f'isem dawk li qed jesperjenzaw inugwaljanza frott ta' politika ta' Gvern li kemm il-darba qieghed iwarrab ir-ruh socjali.


Nahdmu flimkien – Michael Briguglio

Partit politiku li jaspira li jkun fil-Gvern jehtieg li jigbor gewwa fih persuni b'opinjonijiet differenti u li jghaqqadhom flimkien permezz ta' process demokratiku u vizjoni cara.

Dawk li jahdmu ghall-ahjar interess tal-partit ghandhom ikollhom l-ispazju biex jaghmlu dan, izda dawk li ghandhom ghanijiet ulterjuri ghandhom jiddeciedu x'iridu jaghmlu.

Meta jkun hemm min jahdem biex ifixkel il-processi demokratici, ikun ovvju li din in-nuqqas ta' rieda tajba ghandha tigi indirizzata.

Id-dicenza politika titlob rispett reciproku .

Ghalhekk partit irid ikun unversali bizzejjed li jinkorpora fih elementi u identitajiet partikolari li lesti jahmdu flimkien u li jirrispettaw id-diversita' ta' bejniethom.

Kif ktibt xi gimghat ilu fil-Mument, m a nara xejn hazin li fil-Partit Nazzjonalista hemm min hu iktar liberali u min hu iktar konservattiv.

Din id-diverista' iffurmat koalizzjoni li gabet bidliet storici f'pajjizna wara l-1987 .

Kont ktibt ukoll li l anqas ma' nara xejn hazin li gruppi ta' attivisti ikunu iktar vicin ta' xulxin jew li hemm ucuh bi stili differenti.

Izda huwa essenzjali li meta jkun hemm decizzjonijiet demokratici dawn jigu rispettat i minn kulhadd.

Id-djalogu, l-immanigjar ta' interessi u vucijiet differenti, u regoli cari huma essenzjali biex dan isehh.

Fil-kaz tal-Partit Nazzjonalista, nemmen li il-valuri tad-dinjita' umana, is-solidarjeta', is-sussidjarjeta' u s-sostenbilita' jistghu jigbru fihom fehmiet u interessi differenti li jistghu jigu rrikonciljati.

Dan ghandu jsir kemm permezz ta' tmexxija dinamika izda ukoll permezz ta' studji socjologici li jinvestigaw htigijiet, l-identitajiet u l-aspirazjonijiet ta' zminijietna.

Dawn l-istudji b'hekk iservu biex ikun hemm evidenza soda ghall-politika f'socjeta' li qed tinbidel.

Politika pozittiva u b'sahhitha tehtieg li tibda mill-kuntest socjali ezistenti, u li tmur oltre minn dak li jidher biss fil-media, avolja dan huwa importanti ferm.

F'kuntest fejn il-Gvern Laburista qed ibigh il-wirt komuni u ma jidhirx li jinteressah mill-impatt tal-politika tieghu basta jgib il-voti, jehtieg li l-Partit Nazzjonalista joffri alternattiva serja u konvincenti.

Il-Partit ghandu jkun il-vuci ta' dawk ta' dawk li qed jghixu l- forom varji ta' prekarjat mill-post tax-xoghol sal-hajja personali , ta' dawk li jridu governanza tajba, u ta' dawk li jqisu l-gvern ta' Muscat bhala wiehed bla ruh.

Il-Partit Nazzjonalista ghandu jirrikoncilja haddiema u negozjanti li huma aljenati mill-mudell ekonomiku ma votanti mill-klassi tan-nofs li forsi qed jghixu l-kumdita' izda jridu tip ta' politika iktar gusta .

Ghandu jkun attraenti ukoll ghal persuni ta' etajiet, generi u interessi differenti u jipprova jsib x'jaqqghadhom flimkien.

Politika li tibbalkanizza l-identitajiet tista' ssarraf f'politika egoista u ta' gratifikazzjoni instantanja li ddghajjef l-integrazzjoni socjali.

Din ghandha tigi evitata mill-Partit Nazzjonalista.

Stharrig xjentifiku juri li l-Partit Laburista ghadu minn fuq.

Izda l-istorja tghallimna li l-futur m'huwiex miktub minn qabel u li l-ebda gvern m'hu etern.

Ghalhekk tajjeb li l-Partit Nazzjonalista jkompli jirrigenera ruhu biex jikkonvinci iktar nies u biex ikun preparat ghall-Gvern meta jasal il-mument.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 6 ta' Mejju 2018


Il-Hobż u l-faqar – Michael Briguglio

Meta niddiskutu ż-żieda prevista fil-prezz tal-hobż, tajjeb li npoġġu din il-kwistjoni f'kuntest soċjo-ekonomiku.

Tajjeb li nammettu li jekk jogħla l-prezz internazjonali tal-qmugħ ma tantx hemm x'jista' jagħmel il-Gvern, ħlief dak li kien għamel gvern Nazzjonalista meta ta kumpens lil persuni li għandhom dħul baxx u li jassisti lill-furnara biex ikunu iktar effiċċjenti.

Iżda meta wieħed jikkunsidra r-rata ta' inflazzjoni f'Malta, wieħed jibda jitħasseb ukoll dwar żidiet oħra fil-prezzijiet.

F'Malta, ir-rata żdidet minn 1.4 fil-mija għal 1.7 fil-mija bejn April u Mejju, meta r-rata kienet ta' 1.1 fil-mija f'Mejju tal-2017.

Fl-aħħar tnax il-xahar Malta espejenzat żidiet fl-ikel u xorb non-alkoħoliku, fjuwil, kirjiet ta' propjeta, għamara u tagħmir domestiku kif ukoll f'servizzi relatati ma' lukandi u restoranti.

F'dak li għandu x'jaqsam ma' l-ikel, iż-żieda ta' 1.6 fil-mija f'Mejju kienet it-tielet l-għola fl-UE, u f'pajjiżna l-konsumatur iħallas 10 fil-mija iktar mill-medja Ewropeja, saħansitra għola mill-prezzijiet f'18 il-pajjiż fosthom il-Ġermanja, ir-Renju Unit, l-Olanda u l-pajjiżi kollha li ssieħbu fl-UE ma' Malta jew wara.

Fil-verita' m'hemmx għalfejn nirreferu għal statistika biex naraw iż-żidiet fil-prezzijiet.

Illum kulħadd jaf li l-konsumatur qed jinsteraq minn kontijiet tad-dawl għoljin minħabba metodu illegali u monopolistiku li qed jintuża mill-ARMS.

Nafu ukoll kemm qed jiżdied il-prezz ta' ikel li jinxtara minn barra, minn sempliċi hobża biż-żejt sa ikla f'ristorant, u l-istess qed jiġri f'prezz ta' ikel li nixtru għad-dar.

Huwa ċar li l-importazzjoni ta' eluf ta' ħaddiema mingħajr ippjanar sostenibbli qed iwassal għal prezzijiet għoljin per eżempju fil-kirjiet.

U fl-istess ħin il-Gvern Laburista s'isa ħela ħames snin fil-housing soċjali.

Dan mhux tort ta' dawn il-ħaddiema: dan hu tort ta' gvern li qed jirreduċi l-ekonomija f'dipendenza fuq numru żgħir ta' setturi mingħajr ma' jara sew l-impatti soċjali, ambjentali u infrastrutturali fost oħrajn.

Fl-istess ħin hemm realtajiet bħal kundizzjonijiet hżiena ta' xogħol, is-solitudni u nies jgħixu f'garaxxijiet.

Huwa veru li r-rata uffiċjali tal-faqar u esklużżjoni soċjali naqset, iżda irridu nżommu f'moħħna li skont il-Eurostat fl-aħħar tal-2016 kien hemm 85,000 persuna f'riskju ta' faqar u esklużjoni soċjali u 19,000 li huma imċaħħda b'mod sever.

Wieħed minn kull għaxar persuni mhux ilaħħaq mal-kirjiet, self jew kontijiet.

Fl-istess ħin, il-Kummissjoni Ewropea temmen li l-pensjoni f'Malta m'hijiex adekwata.

Għalhekk, ikun tajjeb jekk il-mudell ekonomiku ta' Malta iħares iktar fit-tul u li il-politika ekonomika tinkludi ukoll analiżi ta' impatti soċjali, żvilupp fil-komunita' kif ukoll diversifikazzjoni.

Għalhekk, filwaqt li mhux tort tal-Gvern li l-prezz globali tal-qmugħ qed jiżdied, l-istess gvern ma jistax jabdika mir-responsabilitajiet tiegħu dwar id-diversi forom ta' prekarjat tal-llum.

F'dan in-nuqqas, l-oppożizzjoni Nazzjonalista qed tkun il-vuċi tas-solidarjeta' u ta' politika b'ruħ soċjali.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 8 ta' Lulju 2018.


Il-ġejjieni ta' Manoel Island – Michael Briguglio

Ilni nsegwi l-pjan ta' żvilupp ta' Manoel Island minn tmiem id-disgħinijiet, meta ġew ippreżentati l-proposti oriġinali tal-M IDI .

Kuntrarju għall-proġett ta' Tign è Point, dan l-iżvilupp qatt ma seħħ.

Sadanittant, bħal ħafna oħrajn, ittamajt li din il-gżira tinbidel fi spazju naturali u pubbliku qalb il-konċentrazzjoni ta' żvilupp urban fl-inħawi tal-madwar, fosthom il-Gzira, Tas-Sliema, Ta' Xbiex u l-Imsida.

Is-sena li għaddiet i l-kunsill lokali tal-Gżira u l-għaqdiet non-governattivi (NGOs) immobilizzaw lin-nies b'rabta mas-sitwazzjoni f'Manoel Island.

Dan wassal għat-tfassil mill-ġdid ta' master plan u l-iffirmar ta' ftehim bejn il-kunsill lokali u l-NGOs dwar kif ser jittieħed ħsieb tal-gżira.

Jekk jitwettaq, dan ikun pass 'il quddiem mill-pjanijiet preċedenti, peress li l-pjan u l-ftehim jiddikjaraw li ser jitħarsu x-xtut, l-ispazji naturali u s-siti storiċi tal-madwar, u ser ikun hemm aċċess pubbliku għalihom.

MIDI sadanittant ressaq pjanijiet ġodda ta' żvilupp, li jinkludu 600 appartament ġdid, lukanda f'Lazaretto, yacht marina, helipad, pjazez pubbliċi u ħwienet.

Skont l-iżviluppaturi ser ikun hemm 80,000 metru kwadru ta' spazji naturali u u spazji pubbliċi rikreattivi għall-familji, kif ukoll ċentru tal-arti u l-kultura ġewwa Fort Manoel li ser ikun fih spazji għal wirjiet, mużewijiet, ħwienet u ristoranti.

Nittama li dawn ma jkunux replika ta' xi proġetti 'kulturali' oħra f'Malta li sempliċiment spiċċaw biex ħolqu aktar katidrali ta' konsum.

L-iżviluppaturi qed jikkunsidraw ukoll metodu ġdid biex jitnaqqas l-ammont ta' skart mill-kostruzzjoni.

Qed jipproponu l-użu mill-ġdid ta' madwar 121,000 metru kubu fuq is-sit innifsu, 67,000 metru kubu ieħor fi proġett ta' riklamazzjoni tal-art , u r-rimi tal-100,000 metru kubu li jifdal fil-baħar, hekk kif approvat li jsir mill-Awtorità tal-Ambjent u r-Ri żorsi (ERA).

Dan tal-aħħar s er jinvolvi madwar 11-il trakk mgħobbi fis-siegħa għal 40 ġimgħa, f'żona fejn diġ à jkun hemm konġestjoni ta t-traffiku.

F'laqgħa miftuħa għall-pubbliku li saret dan l-aħħar, L-ERA u l-konsulenti tal-iżviluppaturi ppreżentaw is-sejbiet tar-Rapport dwar l-Impatt Ambjentali (EIA).

Il-laqgħa, li fiha ħadt sehem , kellha konkorrenza fqira mill-pubbliku, tant li kien hemm aktar uffiċċjali tal-ERA u konsulenti tal-iżviluppaturi milli kien hemm membri tal-pubbliku, li kienu jgħoddu biss madwar 15-il persuna.

Fil-laqgħa, li kienet ferm ċivili, kien hemm qbil ġenerali li minkejja n-nuqqasijiet, l-iżvilupp propost jimmarka pass 'il quddiem meta mqabbel ma' pjanijiet preċedenti.

Madankollu, xorta għad fadal diversi punti ta' tħassib li għandhom jiġu indirizzati.

Per eżempju, skont l-EIA, hu stmat li sas-sena 2025 ser ikun hemm madwar 4,700 vjaġġ b'vetturi kuljum b'riżultat tal-proġett, u li dawn ser jiġu inkorporati f'total ta' 39,000 vjaġġ max-xatt u fil-Gżira.

Matul il-laqgħa, dawk preżenti semgħu kif dan ser jirriżulta f'żieda ta' sebgħa fil-mija fi t-tniġġis tal-arja, liema żieda hi 'moderata' skont l-EIA u kriterji internazzjonali.

Biex jagħmlu tajjeb għal dan, l-iżviluppaturi qed jipproponu pjan ta' vvjaġġar ekoloġiku fuq Manoel Island .

Dan jinvolvi trasport bil-baħar, bir-roti, u b' vetturi elettriċi fost l-oħrajn.

Biss il-mistoqsija ewlenija hi: dan il-pjan hu wieħed li jorbot, jew huwa biss parti minn lista ta' xewqat?

Kwistjoni oħra importanti hi kif ser jgħaddi u jiċċirkola l-ilma fid-dawl ta' proġetti ta' riklamazzjoni fiż-żona.

Is-Sur Victor Axiak, President tal-ERA, kien issuġġerixxa pjan għaż-żona kollha biex jiġi żgurat li ma jkunx hemm impatt negattiv fuq iċ-ċirkolazzjoni tal-il ma.

Sadanittant, ikollna nemmnu dak li qal il-konsulent tal-iżviluppaturi, jiġifieri li t-tħammil taħt il-pont ser iżid il-fluss u ċ-ċirkolazzjoni tal-ilma.

F'dak li għandu x'jaqsam mas-600 appartament imsemmija, huwa importanti li wieħed jiftakar li dawn ser ikunu jidhru mix-xatt tal-Gzira.

Wieħed jittama li d-disinn arkitettoniku tagħhom ser ikollu valur estetiku.

Sfortunatament dan il-proġett ta' żvilupp hu eżentat mill-obbligu ta' valutazzjoni tal-impatt soċjali.

Ma nistax nifhem għal liema raġuni proġett ta' dan id-daqs ma jikkwalifikax għal tali studju: rapport bħal dan joffri opportunità biex jiġu integrati t-tħassib u l-fehmiet tal-partijiet interessati dwar l-iżvilupp, bil-possibilit à li dan jissarraf f'benefiċċju għal kulħadd perm ezz ta' proċess ta' żvilupp aktar inklużiv.

Lanqas ma nista' nifhem għaliex l-Awtorità tal-Ippjanar mhijiex qed tinvestiga l-impatt kumulattiv tal-proġetti kollha ta' żvilupp f'din iż-żona permezz ta' viżjoni sostenibbli.

Biss biex dan iseħħ hemm bżonn rieda politika u l-għoti ta' rwol aktar proattiv lill-Awtorit à, u dan kollu, għall-inqas għalissa, għadu mhuwiex qed isir.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 15 ta' Lulju 2018


Filmat: Għandha tinstab alternattiva għat-triq ta' Ħ'Attard

F'dan il-filmat f' The Malta Independent nispjega s- Central Link Project u nargumenta li għandha tinstab alternattiva sostenibbli.

Tista tara l-filmat hawnhekk (iklikkja fuq il-link) : http://www.independent.com.mt/articles/2018-07-10/blogs-opinions/The-Central-Link-project-6736193225


Il-mod kif nikkomunikaw – Michael Briguglio

Illum saret xi haġa komuni li f'dibattiti politiċi fl-isfera pubblika jintuża kliem aggressiv kontra l-avversarju politiku mingħajr ma wieħed jagħti wisq importanza għall-kwalita' tad-diskors li jkun qed juża.

Per eżempju, hemm numru ta' trolls fuq il-meżżi tal-media soċjali li qed jiġu mmobiliżżati kontra kritiċi tal-gvern.

Kemm il-darba jużaw lingwa li toffendi biex jivvilifikaw lill-messaġġier minflok il-messaġġ.

Filwaqt li dan jista' jwassal biex uħud jahsbuha darbtejn qabel ma jikkritikaw lill-gvern, ma nahsibx li it- trolling qed jagħmel wisq ġid lill-Partit Laburista.

Fl-istess ħin, nemmen li attivisti politiċi u tas-soċjeta' ċivili li ma jużawx dawn il-metodi offensivi għandhom jivverifikaw jekk u kif il-messaġġ tagħhom stess għandux effett sinjifikanti.

Kultant naħseb li hemm min hu wisq impenjat li jiġġustifika il-kawża tiegħu biex ikollu ħin għall-awto riflessjoni.

L-effett limitat tal-kawża ġusta kontra l-korruzzjoni jistgħu ikunu xiehda ta' dan.

Li jkollok rappurtaġġ fuq il-media huwa tajjeb, iżda dan mhux neċċessarjament jinfluenza il-bidla soċjali.

L-istess jingħad għall-preżenza fuq il-media soċjali.

Is- shares, retweets, likes u għodda simili jistgħu jagħtu sodisfazzjoni, iżda ta' min inżommu f'moħħna li l-media soċjali tuża algoritmi li jiffukaw dak li jinkiteb lejn qarrejja li jkollhom fehmiet simili.

Jista' jkun li l-udjenzi tagħna fuq il- facebook huma iktar ristretti milli naħsbu.

L-istess jgħodd ghall-karatteristiċi demografiċi ta' min (bħali) jattendi protesti kontra l-korruzzjoni.

Din il-kostitwenza hija sinjifikanti, iżda m'hijiex rapprezentattiva tas-soċjeta' Maltija kollha kemm hi.

Barra minn hekk, il-fatt li ċerti protagonisti qatt ma jikkomunikaw bil-Malti tiżolohom minn ċerti udjenzi.

Nemmen ukoll li profeziji katastrofiċi li jassumu li Malta ser tikkollassa fil-futur qrib ma tantx qed jgħinu fil-kawża kontra l-korruzzjoni.

Tajjeb li nagħmlu mistoqsijiet iebsa, analitiċi u fattwali dwar il-mudell ekonomiku tal-gvern, iżda kummenti eżaġerati li ma jirrelatawx mal-ħajja tan-nies jistgħu jagħmlu pjaċir lill-gvern anke jekk l-intenzjoni tkun waħda opposta.

Lanqas ma naqbel ma' min jgħajjar lil kull minn ivvota lill-Partit Laburista jew lil min ma jattendix għall-protesti kontra l-korruzjoni bħala stupidu, egoist jew partiġġjan.

Ibda biex, numru mdaqqas minn dawn il-persuni ivvutaw ghall-PN f'elezzjonijiet preċedenti u ma kienux ikkunsidrati bħala defiċjenti dak iż-żmien.

Barra minn hekk, votanti differenti jista' jkollhom motivazzjonijiet differenti, u mhux bilfors ikollhom x'jaqsmu mal-korruzzjoni.

Huwa veru li l-PL irnexxielu jisseduċi numru mdaqqas ta' votanti għall-korruzzjoni, iżda niżbaljaw jekk naħsbu li dan hu l-uniku fattur li rebbaħ lil Joseph Muscat.

Għalhekk nemmen li fit-triq tiegħu biex ikun gvern alternattiv, il-Partit Nazzjonalista għandu jifforma koalizzjoni nazzjonali magħmula mill-votanti tradizzjonali tiegħu, il-kostitwenza favur il-governanza tajba kif ukoll votanti li huma iktar flessibbli.

In-numri hadd ma jista' jmerihom.

Għal dan il-għan, huwa importanti ħafna li d-diskors politiku ikun inklussiv u mhux patronizzanti, u li jiffoka fuq suġġetti ta' jgħixu n-nies fil-ħajja ta' kuljum u li huma koerenti mat-twemmin bażiku tal-Partit Nazzjonalista bħad-dinjita', is-solidarjeta' u s-sussidjarjeta'.

Nappella lil dawk kollha ta' rieda tajba, hu x'inhu il-kulur politiku tagħhom, sabiex ma jinżlux fil-livell ta' l-esaġerazzjonijiet, fake news, u insulti personali.

Huwa importanti li nkunu leali lejn il-verita', iżda huwa ugwalment importanti li nikkomunikaw b'mod effettiv.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 3 ta' Ġunju 2018


Pensjonijiet fit-tul - Michael Briguglio

Fis-27 ta' Mejju ktibt dwar il-pensjonijiet f'pajjiżna u vverifikajt jekk dawn humiex adekwati ghall-pensjonanti tal-llum.

L-artiklu tal-llum jitratta s-sostenibilita' tal-pensjonijiet ghas-snin li ġejjin.

Il-gvern Laburista qed jiddependi mill-influss ta' ħaddiema barranin biex jiffinanzjaw is-sistema tal-pensjonijiet.

Din hi l-istess sistema li tuża id-dħul iġġenerat preżentament mill-bolla biex tħallas lill-pensjonanti tal-llum u li sussegwentament ser ikollha bżonn

id-dħul tal-futur biex tħallas il-pensjonijiet futuri, sa kemm ma jkunx hemm riforma sostenibbli fis-sistema tal-pensjonijiet.

Sa dan it-tant, il-popolazzjoni ta' Malta qeghda tikber fl-eta', u dan ifisser li fil-futur ser ikun hemm rata relattiva iżgħar ta' ħaddiema li jkunu jistgħu jiffinanzjaw il-pensjonanti fl-istess perjodu.

Id-differenza bejn iż-żewġ gruppi demografiċi tista' tiċkien jekk iktar nisa u ħaddiema barranin ikollhom impjieg jew jekk tiżdied l-eta' ta' l-irtitar.

Din ta' l-aħħar hi politikament kontroversjali u ma nistenna l-ebda partit politiku jwiegħedha f' xi programm elettorali.

Dwar dik ta' l-ewwel, tajjeb ngħidu li preżentament, iktar nisa u ħaddiema barranini qed isibu impieg, u nistgħu nantiċipaw li iktar nisa isibu impieg fis-snin li ġejjin.

Hawnhekk wieħed jittama li iktar irġiel jinvolvu lilhom infushom fit-trobbija tat-tfal u xogħol tad-dar sabiex ikun hemm iktar ugwaljanza bejn is-sessi.

F'dak li għandu x'jaqsam ma' ħaddiema barranin, ma naħsibx li jkun għaqli li nipprevedu kemm ġejjin ħaddiema fuq medda twila ta' snin.

Dan għaliex kull ekonomija jkollha ċikli u ritmi differenti, u t-tkabbir tal-llum m'huwiex garanzija ta' tkabbir għada, speċjalment meta l-ekonomija ma tkunx waħda neċċessarjament sostenibbli.

Għalhekk, jista' jkun li fil-futur ikun hemm domanda iżghar għall-ħaddiema barranin.

Ejja nħarsu lejn figuri uffiċjali f'dan ir-rigward.

In-numru ta' kontributuri tal-bolla – kemm Maltin u barranin – żdied b' 38,105 be jn l- 2012 u l- 2016, jiġifieri żieda ta' 23 fil-mija.

Fl-istess ħin kien hemm żieda ta'

31 fil-mija fil-kontribuzzjoni tal-bolol, minn €194 m iljun ghal €255 million.

M'huwiex ċar kemm minn dan l-ammont huwa mħallas minn ħaddiema barranin (kemm mill-UE jew pajjiżi oħra), iżda wieħed jista' jassumi li l-kontribuzzjoni tagħhom żdiedet b'mod sostanzjali.

Seba' snin ilu, il-konsulenti tal-Gvern ta' dak iż-żmien kienu wissew li l-pensjonijiet kellhom sfidi relatati mas-sostenibilita' minħabba numru relattiv iżgħar ta' ħaddiema, fertilita' iktar baxxa, u nies jgħixu ħajja itwal.

Huma kienu taw parir li pajjiżna jimporta ħaddiema barranin b'hiliet għolja, li l-eta' ta' l-irtirar tkun relatata ma' l-eta' medja ta' kemm jgħixu n-nies, kif ukoll l-introduzzjoni ta' pensjoni second pillar.

Din ta' l-aħħar hija skema obligatorja fejn ħaddiema ikollhom skema żejda ta' assikurazzjoni apparti dik tal-bolla, iżda l-Gvern ma jkunx jista' jużaha għal spiża oħra apparti l-pensjonijiet futuri ta' l-istess kontributuri.

Ħaddiema jkunu jistgħu iżidu l-kontribuzzjonijiet tagħhom tul is-snin biex b'hekk igawdu minn pensjoni aħjar meta jirtiraw.

Fl-opinjoni tiegħi din it-tip ta' skema tista' tkun iktar soċjalment ġusta jekk il-Gvern jassisti lil min ma jistax jipparteċipa f'din l-iskema minħabba raġunijiet soċjo-ekonomiċi ġenwini.

Sa dan it-tant, kien hemm bidla fil-gvern fl-2013 u l-gvern Laburista ħabbar skema ġdida.

Neħħa l-pensjonijiet second pillar mill-aġenda u minflok emfasiżża iktar iż-żieda ta' ħaddiema nisa u barranin fis-suq tax-xogħol.

Nemmen li meta l-Gvern Laburista ddeċieda li jwarrab il-pensjonijiet second pillar ma kienx qed iħares fit-tul, minħabba li qed jibbaża wisq fuq ir-realta ekonomika preżenti u fuq ħtigijiet elettorali.

Il-Gvern Laburista qiegħed jiddependi ukoll fuq pensjonijiet privati u volontarji ( third pillar ), li filwaqt li għandhom il-vantaġġi, għandhom ukoll numru ta' żvantaġġi.

L-ewwel, dawn aktarx jattiraw biss lil min jista' jħallashom, u t-tieni, ħafna nies ma' jħarsux fit-tul, u għalhekk jgħażlu li ma jinvestux f'dan il-qasam anke jekk jaffordjaw jagħmlu dan.

Jekk irridu sistema ta' pensjonijiet sostenibbli u li tħares lejn il-ġid komuni, jeħtieġ gvern li jimpurtaħ.

Sfortunatament il-gvern preżenti mhux qed jikkunsidra xenarji ekonomiċi inqas favorevoli li jwasslu għal numru iżghar ta' ħaddiema barranin u inqas kontribuzzjonijiet ghall-pensjonijiet.

Il-gvern ikun iktar għaqli u prudenti li kieku jqis iż-żieda fil-ħlasijiet tal-bolla minn ħaddiema barranin bħala dħul straordinarju u mhux bħala garanzija għas-sostenibilita' tal-pensjonijiet.

L-istess bħal ma qed jagħmel fil-politika ekonomika, il-gvern qed ikun wisq dipendenti fuq setturi limitati.

Ir-riforma fil-pensjonijiet m'hijiex l-iktar suġġett attraenti, iżda huwa wieħed li qegħdin fih flimkien u li jeħtieġ kunsens nazzjonali illum qabel għada.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 10 ta' Ġunju 2018


Are you being overcharged in your utility bills?

Ċert li mhux qed tħallas żejjed fil-kont tad-dawl?

Issa tista' ssir taf:

Ibgħat scan tal-kont sħiħ f' dan email .

Ħu l-kont sħiħ id-Dar Ċentrali tal-Partit Nazzjonalista.

Ikteb fuqu n-numru tat-telefon fuq wara.

Il-kont għandu jkopri minimu ta' sena sħiħa, per eżempju 1 ta' Jannar- 31 ta' Dicembru 2017.

Il-kont għandu jinkludi l-ewwel paġna u t-tieni paġna fejn il-kont hu maqsum.

Tista' wkoll tagħti kopja tal-kont lili u nieħdu jien.

Biex tikkuntatjani ibgħat email fuq brigugliomichael@gmail.com

ANONIMITÀ GARANTITA.


In-nazzjonaliżmu u l-migrazzjoni – Michael Briguglio

Ir-riżultati elettorali fil-Punent juru biċ-ċar li n-nazzjonaliżmu hu sors ewlieni għall-identità ta' bosta votanti.

Iżda t-terminu 'nazzjonaliżmu' ma għandux tifsira waħdanija: jista' jkun ispirazzjoni daqstant għal dawk li jemmnu f'soċjetà msejsa fuq is-solidarjetà u l-ġid komuni daqskemm hu għal dawk li jemmnu f'soċjetà allinjata ma' identità waħda, sew jekk reliġjuża, kulturali jew ideoloġika.

Bla dubju, il-migrazzjoni hija kwistjoni soċjali u politika ewlenija madwar l-Ewropa.

Stħarriġ xjentifiku soċjali wara ieħor jikkonferma li n-nies madwar il-kontinent huma mħassbin dwar din il-kwistjoni.

Ikun irresponsabbli jekk il-politiċi u dawk li jfasslu l-politika jinjoraw dan, għalkemm dan ma jfissirx li hemm biss mod wieħed kif tiġi indirizzata l-kwistjoni.

Barra minn hekk, ma nemminx li teżisti soluzzjoni maġika sempliċi għal kwistjonijiet kumplessi bħal dawn.

Sadanittant, il-partiti politiċi li qed jużaw lingwaġġ qawwi ta' esklużjoni f'dan il-qasam qed jieħdu vantaġġ minn mewġa ta' skuntentizza f'pajjiżi madwar l-Ewropa.

Saħansitra fl-Iżvezja, sikwit meqjusa bħala l-aktar pajjiż favorevoli għar-refuġjati fid-dinja, il-Partit Demokratiku populista bħalissa qiegħed fil-quċċata ta' kull stħarriġ li qed isir.

Ir-riżultati tal-elezzjonijiet nazzjonali li saru dan l-aħħar fl-Italja, l-Awstrija, l-Ungerija u pajjiżi oħrajn jagħtuna idea ċara ta' x'għandna nistennew fl-elezzjonijiet Ewropej li ġejjin sakemm ma jitfasslux strateġiji politiċi aktar effettivi elettoralment.

Madankollu hemm eċċezzjonijiet għal din ix-xejra: Emmanuel Macron u Angela Merkel

huma l-eżempji li wieħed minnufih jaħseb fihom, avolja Merkel il-ħin kollu qed tħabbat wiċċha ma' appelli għal politika aktar iebsa dwar il-migrazzjoni.

Il-loġika tan-numri parlamentari tfisser li sikwit ikollha tilħaq kompromess dwar il-pożizzjonijiet tagħha, pożizzjonijiet li oriġinarjament ikunu orjentati aktar lejn is-solidarjetà.

Fl-istess waqt , xi esperti fix-xjenza politika sabu li meta partiti moderati taċ-ċentru f'pajjiżi bħall-Italja u l-Ġermanja adottaw pożizzjoni aktar iebsa dwar il-migrazzjoni meta mqabbla mal-pożizzjonijiet li kellhom qabel, dan xorta waħda ma waqqafx lill-partiti populisti milli jmorru tajjeb fl-elezzjonijiet.

Iżda dan ifisser li l-partiti taċ-ċentru għandhom jagħmlu bil-kontra u sempliċement jinjoraw it-tħassib tan-nies dwar il-migrazzjoni?

Nemmen li dan kieku jagħti opportunitajiet saħansitra akbar lill-populisti.

Għalija, ix-xenarju attwali jfisser li n-nazzjonaliżmu għandu jiġi artikolat b'mod politikament produttiv li jagħti valur lis-solidarjetà u lid-dinjità tal-bniedem.

Naħseb li dak li għandu jsir hu li jintuża lingwaġġ li jesprimi tfittxija għal-libertà u l-ġid komuni kemm permezz ta' jeddijiet kif ukoll permezz ta' responsabbiltajiet fi ħdan in-nazzjon b'mod partikolari u l-UE b'mod ġenerali.

Dan in-nazzjonaliżmu ma għandux ikun assoċjat esklużivament ma' identità waħda bl-esklużjoni ta' oħrajn: għall-kuntrarju għandu jiddefinixxi l-ġid komuni b'mod li jippermetti li persuni ġejjin minn ambjenti differenti jistgħu jkunu parti mis-soċjetà jekk in-normi bażiċi jitħarsu.

Din l-għamla ta' patrijottiżmu għalhekk ma tkunx marbuta ma' kulur, razza jew twemmin.

Tkun marbuta ma' valuri bażiċi li jgħaqqdu lill-bnedmin, bħar-rispett u t-tolleranza.

Tenfasizza l-ħtieġa li jkollna lingwaġġ komuni sabiex in-nies ilkoll ikunu jistgħu jikkomunikaw bejniethom.

Tkun tagħti valur lil tradizzjonijiet tal-post filwaqt li tilqa' t-tradizzjonijiet tal-persuni li jaslu fil-pajjiż, sakemm ikun hemm rispett miż-żewġ naħat u d-drittijiet stabbiliti tal-individwi ma jinkisrux.

Stili ta' ħajja u kulturi li jippromwovu l-intolleranza, il-vjolenza u l-oppressjoni ma għandhomx jiffurmaw parti minn xenarju bħal dan.

Il-maġġoranzi kulturali, ideoloġiċi u politiċi jeħtieġ li jirrispettaw id-drittijiet tal-minoranzi, hekk kif il-minoranzi jeħtieġ li jirrispettaw id-drittijiet tal-maġġoranzi.

Il-kuntrarju ta' din l-għamla ta' nazzjonaliżmu jkun sitwazzjoni fejn ikun hemm diversi forom ta' fundamentaliżmu li jkunu wisq esklużivi jew ikunu jridu sitwazzjoni ta' libertinaġġ mingħajr ebda normi u valuri li jorbtu lin-nies.

Ovvjament, l-implimentazzjoni ta' politika bħal din mhijiex faċli.

Fil-kuntest tal-UE, hu tassew diffiċli li jintlaħaq qbil dwar il-qsim tar-responsabbiltà għar-refuġjati, u kif inhuma l-affarijiet ma nistax nimmaġina soluzzjoni oħra għajr il-qsim volontarju tar-responsabbiltà permezz ta' koalizzjonijiet ta' pajjiżi ta' rieda tajba.

Dan jitlob li l-istati membri jagħrfu li jridu jagħtu u mhux biss jieħdu mingħand xulxin, u li dawn ikunu lesti jgħinu lil xulxin u jimxu mal-valuri bażiċi Ewropej.

Dan jeħtieġ ukoll approċċ ta' aktar solidarjetà u ta' għajnuna reċiproka ma' pajjiżi terzi li jkunu għaddejjin minn kriżijiet umanitarji.

Eżempju ta' dan ikun assistenza b'riżorsi

u għajnuna bħala kumpens għall-irfigħ tar-responsabbiltà u r-rispett tad-drittijiet tal-bniedem.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 12 ta' Awissu 2018


Filmat: Proposti għall-kera iktar affordabbli - Michael Briguglio

F'dan il-vlog f' The Malta Independent nipproponi xi miżuri li jistgħu jiġu introdotti għal kera iktar affordabbli.

Tista tara il-filmat permezz ta' dan il-link:


Lejn politika ta' konverżazzjoni - Michael Briguglio

Il-fatt li l-oġġettività u l-imġiba edukata qed isiru dejjem aktar skarsi f'xi taqsimiet tal-kummentarju politiku jsewwidli qalbi.

F'kuntest ta' post-verità, xi drabi l-fatti jintużaw biss biex xi kummentaturi jikkonfermaw il-pożizzjonijiet li kellhom qabel, f'logħba ta' rebbieħa u telliefa fejn id-djalogu razzjonali jsir diffiċli.

Din mhijiex xi ħaġa ġdida fil-kultura Maltija.

Id-diviżjoni binarja tagħna fil-politika, fil-festi, fil-lingwa u f'aspetti oħrajn ilha tul ta' żmien sew.

Sa ċertu punt, dan huwa tajjeb għax jagħtina l-motivazzjoni biex nitjiebu.

Iżda dak li jinkwetani huwa li l-għodod tal-komunikazzjoni, bħal Facebook u t-taqsimiet tal-kummenti tal-gazzetti fuq l-internet, sikwit jitniġġsu minflok b'kummenti tossiċi.

Din it-tossiċità kultant tinstab ukoll f'artikli, blogs u diversi għamliet ta' intervent politiku.

B' 'politiku' ma nixtieqx infisser biss aħmar jew blu.

Qed nirreferi aktar għall-perspettiva ta' 'aħna' u

'huma', fejn 'aħna' dejjem għandna raġun u 'huma' dejjem żbaljati, anke jekk il-fatti juru mod ieħor.

Nistgħu nsejħulha konfoffa dwar dinja ċatta fil-politika Maltija.

Din it-tossiċità taqsam kuluri, konfini, gruppi, partiti u fazzjonijiet differenti.

Il-protagonisti ta' tossiċità bħal din jinkludu wkoll trolls: persuni li jista' jkun li jużaw l-identitajiet reali tagħhom jew identitajiet foloz (jew it-tnejn) u li spiss jaqgħu f'insulti, lingwaġġ degradanti u, xi drabi, anke gideb, kontra dawk li huma jqisu għedewwa.

Komunikazzjoni bħal din twassal biss biex jifqar id-djalogu.

Il-bilanċ jintrema, il-kompromess jitqies dgħufija, u jirbaħ l-għoti ta' tort lil ħaddieħor.

Din it-tip ta' mġiba hija għamla oħra ta' bullying.

U jrid jingħad li l-bullying fuq l-internet jista' jkun daqstant ħażin daqs il-bullying li qed insiru dejjem aktar konxji dwaru, pereżempju fl-iskejjel u l-postijet tax-xogħol.

Nemmen li dawk fostna li aħna attivi fil-politika, il-ġurnaliżmu, in-negozju, it-tfassil tal-politika u l-attiviżmu għandna d-dmir li niskoraġġixxu mġiba bħal din u minflok nagħmlu l-almu tagħna għal djalogu produttiv.

Madankollu, din ir-responsabbiltà għandha tkun tas-soċjetà kollha: kull wieħed minna idealment għandu jagħti kontribut għal sitwazzjoni fejn il-komunikazzjoni tagħna ma tkunx imniġġsa b'tgħajjir, gideb, fabrikazzjonijiet u fundamentaliżmu.

Biex nimxu lejn sitwazzjoni bħal din, nistgħu nieħdu ċerti passi.

Hawn taħt insemmi xi wħud minnhom.

L-ewwel nett, għandna nagħrfu li hemm perspettivi differenti u li jista' jkun hemm konverżazzjoni bejniethom.

Biex din il-konverżazzjoni tkun tista' sseħħ, hija essenzjali l-umiltà.

Xi wħud minna jista' jkollhom aktar għarfien dwar ċerti suġġetti minn oħrajn.

Pereżempju, dentist x'aktarx ikollu aktar għarfien dwar il-kawża ta' uġigħ fid-dras milli tista' tagħtina tfittxija ta' tliet minuti f'Google.

Bl-istess mod, persuna li studjat l-ippjanar urban probabbilment taf aktar dwar l-għeruq tal-problemi tat-traffiku minn kummentatur b'burdata ħażina wara li jkun weħel fit-traffiku.

U mħallef normalment jagħmel aktar riċerka msejsa fuq l-evidenza dwar każ milli jagħmel xi ħadd li jkun qed iwieġeb mistoqsija f'vox pop.

L-umiltà tfisser ukoll li lkoll nagħrfu li għandna ħafna x'nitgħallmu u li ħadd ma għandu t-tweġibiet tajbin għall-mistoqsijiet kollha: li tkun espert f'qasam ma jfissirx neċessarjament li tifhem f'oqsma oħrajn.

Huwa wkoll ferm importanti li nisimgħu attivament.

Li nisimgħu jfisser li tassew nagħtu importanza lil fehmiet oħrajn u mhux li jkollna tweġiba lesta tgħid x'tgħid il-persuna l-oħra.

Jew, saħansitra agħar, li nistmerru l-messaġġier mhux minħabba l-messaġġ tiegħu iżda għax jinzerta mhuwiex parti mill-grupp tagħna.

Għaldaqstant, huwa kruċjali li nżommu moħħna miftuħ qabel naslu għal deċiżjoni.

L-istil tal-komunikazzjoni tagħna wkoll huwa importanti ħafna.

Ma hemm xejn ħażin li ma naqblux u dan jista' jsir mingħajr ma nduru għat-tgħajjir jew għal kummenti dispreġjattivi.

Nistgħaġeb li aħna tant konxji dwar il-korrettezza politika iżda mbagħad ma niddejqu xejn ninsulentaw lill-avversarji politiċi tagħna, pereżempju permezz ta' elitiżmu klassist jew, min-naħa l-oħra, l-anti-intellettwaliżmu.

Forsi lkoll neħtieġu xi lezzjonijiet fil-komunikazzjoni u l-etika bażiċi.

Nistgħu wkoll nippruvaw inkunu kostruttivi, insibu punti li naqblu dwarhom u nagħrfu li xi problemi u kwistjonijiet huma kumplessi ħafna u jinvolvu bosta aspetti differenti.

Xi kultant il-mistoqsijiet ma jkollhomx tweġibiet sempliċi.

Forsi kollha kemm aħna nistgħu nibdew l-istaġun politiku li jmiss billi nippruvaw inġibu ruħna b'mod edukat u nkunu raġonevoli.

Ejjew nibnu pontijiet, mhux ħitan.

U ejjew inqisu li ma nitimgħux lit-trolls.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 26 ta' Awwissu 2018


Taħt il-ħarsa tat-turist – Michael Briguglio

Malta mhijiex l-uniku pajjiż fejn qed jiżdiedu t-turisti.

Din iż-żieda qed isseħħ madwar id-dinja kollha.

Matul l-2017, kien hemm 1.3 biljun wasla ta' turisti madwar id-dinja, u 51 fil-mija għażlu pajjiżi Ewropej bħala d-destinazzjonijiet tagħhom.

Kien hemm żidiet fit-turisti f'diversi pajjiżi, iżda dik fl-Iżlanda kienet l-aktar spettakolari.

Din kellha żieda ta' 230 fil-mija fit-turisti bejn l-2012 u l-2017.

Ejjew nagħtu ħarsa lejn xi wħud miċ-ċifri marbutin ma' Malta pprovduti mill-Awtorità tat-Turiżmu.

B'kollox 2.3 miljun turist żaru l-gżejjer Maltin fl-2017, żieda ta' 16 fil-mija fuq l-2016 u kważi d-doppju tal-1.2 miljun turist li żaru Malta fl-2009.

In-nefqa tat-turisti u l-iljieli li qattgħu f'pajjiżna żdiedu b'14 fil-mija u 10 fil-mija rispettivament meta mqabbla mal-2016, bl-akbar għadd ta' turisti ġejjin mir-Renju Unit, l-Italja, il-Ġermanja u Franza rispettivament.

Tlieta u sebgħin fil-mija tat-turisti kienu qed iżuru lil Malta għall-ewwel darba, u kien hemm bilanċ bejn turisti li għażlu vjaġġi b'kollox inkluż u turisti li ppjanaw il-btala tagħhom waħidhom.

Min-naħa l-oħra, 67 fil-mija tat-turisti qagħdu f'akkomodazzjoni kollettiva bħal lukandi, filwaqt li 33 fil-mija għażlu akkomodazzjoni privata.

Ir-raġunijiet ewlenin għaliex it-turisti għażlu lil Malta kienu x-xemx u l-kultura rispettivament, u l-biċċa l-kbira tat-turisti taw reazzjoni pożittiva dwar l-esperjenza tagħhom f'Malta.

B'rabta ma' dan, wieħed jista' jżid li t-turiżmu jista' jgħin ukoll biex jitrawmu attitudni miftuħa u sens ta' kburija fis-soċjetajiet lokali.

Fl-2017, madwar 11,000 ħaddiem kienu impjegati direttament full-time fis-servizzi turistiċi u madwar 6,000 kienu jaħdmu fit-turiżmu fuq bażi part-time bħala x-xogħol ewlieni tagħhom.

Ħafna oħrajn kienu impjegati indirettament bħal fl-amministrazzjoni pubblika u l-banek.

L-ekonomisti ma jaqblux dwar il-kontribut tat-turiżmu għall-ekonomija Maltija, iżda wieħed jista' jgħid b'ċerta kunfidenza li dan il-kontribut huwa qrib it-12 fil-mija tal-prodott gross domestiku.

Dan jista' jitkejjel billi l-ewwel wieħed isir jaf kemm jonfqu t-turisti u mbagħad inaqqas il-prodotti u s-servizzi li jiġu importati minn barra, u dak li jifdal huwa l-kontribut għall-prodott gross domestiku.

Fl-2017 in-nefqa totali tat-turisti qabżet €1.9 biljun, li minnhom madwar 30 fil-mija ntefqu fuq importazzjonijiet ta' prodotti u servizzi, u b'hekk tħallew madwar €1.3 biljun fl-ekonomija.

Madankollu, issa sirna nafu li ma nistgħux inkejlu l-impatt ta' settur ekonomiku sempliċement billi nħarsu lejn iċ-ċifri finanzjarji.

F'destinazzjonijiet turistiċi bħal Barċellona, Mallorca u Venezja l-opinjoni pubblika daret kontra l-ħarsa tat-turist li qed tibdel lokalitajiet f'parks ta' divertiment, u dan sikwit iwassal għal problemi soċjali u ambjentali għar-residenti u prezzijiet ogħla għall-prodotti u s-servizzi.

Forsi Malta għandha tniedi indikatur tal-ħobża biż-żejt biex ikejjel u jqabbel il-prezzijiet ta' dan l-oġġett tal-ikel fi żminijiet u postijiet differenti.

F'Malta nafu li t-turiżmu hu settur ekonomiku ferm importanti, iżda min-naħa l-oħra r-residenti spiss ikollhom ibatu l-konsegwenzi ta' problemi bħar-rimi ta' skart ma' kullimkien u l-iffullar.

F'lokalitajiet bħal Tas-Sliema, il-Gżira, San Ġiljan, is-Swieqi u San Pawl il-Baħar ir-residenti sikwit jirrappurtaw għajjat, storbju tard bil-lejl u skart eċċessiv.

Il-mixi max-xatt u fuq il-bankini sar tassew diffiċli f'ċerti postijiet, u hu saħansitra aktar diffiċli għal persuni b'diżabilità, persuni anzjani u ġenituri bi tfal żgħar u pushchairs.

Bosta drabi l-kunsilli lokali ma jkunux jistgħu jlaħħqu ma' dawn il-problemi, u l-fatt li l-gvern ħa f'idejh għadd ta' responsabbiltajiet li qabel kienu f'idejn il-kunsilli lokali ma jgħinx.

Il-fenomenu tal-linji tal-ajru bi prezzijiet baxxi għen biex jiżdied l-għadd ta' turisti, u għamel is-safar aktar aċċessibbli għal miljuni ta' nies madwar id-dinja.

Iżda d-destinazzjonijiet turistiċi huma mgħammra għal żidiet bħal dawn?

Xi bliet u pajjiżi qed jintroduċu miżuri biex jirregolaw it-turiżmu b'mod aktar sostenibbli.

Hawn Malta, il-mudelli ta' ppjanar tagħna mhumiex olistiċi.

L-irduppjar f'għaxar snin tal-għadd ta' turisti ġie impost fuq infrastruttura li hi magħmula għal numri ħafna iżgħar.

Hawnhekk mhux qed nirreferi biss għat-toroq u l-bankini iżda wkoll għat-trattament tad-dranaġġ, is-servizzi tal-isptar, it-trasport pubbliku u prodotti u servizzi pubbliċi essenzjali.

Barra minn hekk, il-mudell ekonomiku ta' Malta bħalissa hu msejjes fuq iż-żieda fil-popolazzjoni li tirriżulta mill-importazzjoni tal-ħaddiema.

Għal darb'oħra, huwa ċar li qed nagħtu aktar importanza lin-numri u lill-aċċellerazzjoni milli lill-kwalità u lill-kawtela.

Huwa veru li għandna nagħtu valur lill-prodott turistiku tagħna, iżda ejjew ma nħallux l-effetti negattivi tiegħu jirbħu lil dawk pożittivi.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 19 ta' Awissu 2018


Q & A mal-gażżetta Illum

Din l-intervista deheret fl-Illum, 26 ta' Awwissu 2018

Il- Partit Nazzjonalista b ħalissa jinsab 'on a low' wara l-konklużjonijiet tal-inkjesta Egrant filwaqt li l-PN jinsab maqsum.

Ma taħsibx li din is-sitwazzjoni mhix tajba għall-pajjiż?

Ma taħsibx li sitwazzjoni ta' Gvern mingħajr opppożizzjoni b'saħħitha hija ta' detriment għal pajjiżna?

Biex l-oppożizzjoni tkun b'saħħitha jeħtieġ li tkun viċin in-nies u li tkun maqgħuda internament.

Dwar ta' l-ewwel, il-Partit qiegħed kontinwament jagħmel outreach lejn is-soċjeta', fejn qiegħed jisma iktar milli jippriedka.

Dwar tat-tieni, jeħtieġ li kulħadd jirrispetta d-demokrazija u d-diversita' interna.

Fl-istutturi tal-partit din teżisti, u jeħtieġ li kull min hu attiv jirrispetaha.

Diversi nies, sezzjoni li qed tikber, tħoss li l-ambjent jinsab taħt attakk speċjalment mill-industrija tal-kostruzzjoni.

Dawn in-nies għalfejn għandhom jagħżlu lill-PN?

Il-PN x'qed joffri differenti mill-PL?

Kif se tikkonvinċi lil dawn in-nies li l-PN jimpurtah mill-wirt naturali ta' pajjiżna, iktar mill-PL?

Preżentament l-ambjent hija waħda mill-prioritajiet fil-PN, u flimkien mat-tmexxija jien qiegħed naħdem ħafna f'dan ir-rigward.

Filwaqt li il-PL qiegħed joffri politika li tkabbar l-ekonomija llum b'danni ambjentali kbar u b'nuqqas ta' rispett lejn il-futur, il-PN jemmen li għandna nkabbru l-ekonomija b'mod iktar ippjanat u sostenibbli.

L-uniku alternattiva parlamentari għall-politika tal-PL hija dik tal-PN, u bil-fatti ser nuru l-pjanijiet tagħna sabiex il-poplu jkun jista' jiġġudika.

Inti kont tmexxi l-Alternattiva Demokratika u illum timmilità fil-PN.

Kieku int ma kontx Michael Briguglio imma persuna oħra, kont tivvutalu lil Michael Briguglio jew kont tagħżel lil xi ħadd li dejjem kien Nazzjonalist?

Għaliex iva/le?

Lil Michael Briguglio kont nivvutalu għaliex bħala MEP ser ikun attiv kemm f'Malta kif ukoll f'Brussel sabiex ikun viċin il-Maltin u verament jirrapreżentahom fil-Parlament Ewropew.

Kont nivvutalu għax juri kif tista' tkun ħolqa bejn in-nies, is-soċjetà ċivili , l-istituzzjonijiet u l-Unjoni Ewropea.

F'dawn l-aħħar 25 sena kien attiv b'rieda tajba, b'mod integru u konsistenti fis-soċjeta' ċivili u l-politika.

Matul dawn is-snin wera li leħen is-soċjetà ċivili jista' jkun b'saħħtu u qawwi.

K ien attiv f' bosta kampanji li rnexxew, bħal dawk għas-sħubija fl-UE, kwistjonijiet relatati mal- ħarsien tal-ambjent, drittijiet ċivili bħad-divorzju u l-istipendji tal-istudenti kif ukoll kwistjonijiet lokali fir-rwol tiegħ u ta' kunsillier lokali mill-2003.

Tkell em dwar issues bħall-governanza tajba, id-drittijiet tal-ħaddiema u l-pensjonanti u d-drittijiet tar-residenti.

Kont nivvutalu għax jgħidha kif inhi u ma' jħallix il-partiġġjaniżmu jtappanlu l-veduti tiegħu.

Li hu iswed jgħidlu iswed u li hu abjad jgħidlu abjad.

Kont nivvutalu għax jirrapreżenta l-valuri tas-solidarjetà, il-ġustizzja, id-dinjità u s-sostenibbiltà .

Fuq kollox q att ma k ien baħri tal-bnazzi, u dejjem leħħen it-tħassib tan-nies b'mod sensibbli.

Numru ta' Nazzjonalisti (inċidentalment ħafna minn Tas Sliema u ż-żona) ma jridux jafu b'Adrian Delia.

Kemm qed tiltaqa' ma' dawn il-votanti?

Imma dawn għandhom raġun?

Iva niltaqa' ma votanti b'din l-opinjoni u dejjem nisma' dak li għandhom x'jgħidu.

Nemmen li permezz ta' djalogu, rieda tajba u rispett lejn il-proċess demokratiku nistgħu inkunu maqgħudin.

Qed niltaqa' ukoll ma' oħrajn madwar Malta li għandhom inqas vuċi fil-media iżda li fil-kwiet jiftħu qalbhom dwar x'jaħsbu dwar il-Partit Nazzjonalista u li qed japprezzaw kif Adrian Delia qed imur għandhom biex jisma'.

Tidħol għand familja Nazzjonalista biż-żewġ membri jkunu nisa, li issa grazzi għall-bidliet li daħħal dan il-Gvern fil-liġi tal-IVF se jkollhom ċans isiru ġenituri.

Kif se tikkonvinċiehom li l-PN għamel sew li vvota kontra?

Il-PN kien il-partit li daħħal l-IVF.

Il-PN ried iktar konsultazzjoni wiesgħa sabiex it-tibdil fil-liġi ikun iktar bil-għaqal u bbażat fuq evidenza.

Tidħol għand familja tan-neozju.

In-negozju sejjer tajjeb u qed jikru appartament, b'kirja tajba ħafna.

Qegħdin komdi, iktar milli kienu.

Għalfejn għandhom jappoġġjaw lill-PN dawn?

I l-PN kien il-partit li daħħal is-suq tal-kera, u l-partit jappoġġja lil min jaqla l-flus b'mod onest.

Fl-istess ħin il-PN irid jgħin lil min mhux jaffordja l-kirjiet.

Dan jista' jsir mingħajr ma tixxekkel ir-rota ekonomika u d-dħul ta' min jikri.

Tidħol f'dar ta' kaċċatur jew nassab u jgħidlek 'jien x'nivvota nagħmel jekk il-kaċċa dejjem taħt attakk mill-UE?'

X'se tgħidlu biex tikkonvinċieh?

Inkun onest dwar il-politika Ewropea u ngħidlu li l-PN huwa partit li jirrispetta l-liġi, id-demokrazija u l-vuċijiet varji fis-soċjeta' Maltija inkluż tal-kaċċaturi u n-nassaba u ta' dawk li jixtiequ jgawdu l-għasafar fl-ambjent naturali tagħhom.

Il-PN ma jridx jidhak bin-nies.

Tidħol għand koppja pensjonanti u jgħidulek 'inti trid tkun elett MEP biex issir sinjurun u tgawdi minn benefiċċji kbar u lussu'.

X'tgħidilhom?

Ngħidilhom li ħafna liġijiet li jiġu addottati Malta, mill-kwalita' ta' l-ikel sal-prezzijiet tal-mobile jiġu diskussi fil-Parlament Ewropew, li għandu saħħa legali u politika kbira f'dan ir-rigward.

Ngħidilhom ukoll li jien mhux ser inkun magħluq f'xi uffiċju iżda li ser naqsam il-ħin tiegħi bejn Malta u Brussell, kif inhu mistenni minn MEP serju, biex b'hekk inkun il-vuċi tal-Maltin u dejjem viċin in-nies.

Bħala soċjologu u kunsillier lokali konxju ħafna dwar ir-realtajiet tal-pensjonanti, frekwentament naħdem favur id-drittijiet tagħhom u kuljum niltaqa' ma' bosta pensjonanti.


Ideoloġiji u kalkoli politiċi – Michael Briguglio

Kemm huma importanti t-tikketti ideoloġiċi?

Xi wħud jargumentaw li fis-soċjetajiet likwidi tal-lum, l-ideoloġiji huma inutli daqs it-typewriters.

Oħrajn jemmnu li l-pożizzjoni politika tagħhom hija dik oġġettiva u tajba, bil-kontra ta' pożizzjonijiet oħrajn li jsejħulhom ideoloġiċi, suġġettivi, u parzjali, fost l-oħrajn.

Aġġettivi bħal dawn xi kultant jintużaw kemm minn liberali estremi li l-liberaliżmu tagħhom jinbidel f'awtoritarjaniżmu dogmatiku kif ukoll minn ultrakonservattivi li jonqsu milli jifhmu l-bidliet soċjali ta' żminijietna.

Billi jien eqreb tan-naħa liberali, ninsab kemxejn imħasseb minn dogmatiżmu ġdid li qed jiġi artikolat minn liberali estremi li jemmnu fi 'progress' inevitabbli li jeqred it-tradizzjonijiet li x'aktarx jistmerru.

Huma jemmnu li l-istorja għandha tgħaġġel lejn id-direzzjoni ppreferuta tagħhom u li l-kritiċi huma sempliċement reazzjonarji li ma jridux jitilqu l-preġudizzji tagħhom.

Liberaliżmu estrem ta' din ix-xorta jiġi artikolat b'diversi modi.

Pereżempju, il-progress ekonomiku jitqies inevitabbli jkunu x'ikunu l-konsegwenzi soċjali u ambjentali tiegħu.

Il-politika dwar il-ġisem tissejjaħ ir-rebħa tal-identità u tat-teknoloġija anke jekk kritiċi jqajmu dubji dwar karatteristiċi naturali li ma jistgħux sempliċement jitħassru permezz ta' kostruzzjoni soċjali.

Bħal estremiżmu ieħor ta' kull xorta, il-liberaliżmu estrem jista' wkoll jiċħad il-kompromess, il-moderazzjoni u r-reqqa għax dawn jistgħu jfixklu l-"verità" assoluta tiegħu.

Dawk li jikkritikaw approċċ bħal dan jinkludu moderati kemm fuq in-naħa liberali kif ukoll fuq dik konservattiva.

X'aktarx jargumentaw li s-soċjetà hija wisq imqanqla biex tqatta' ħin fuq djalogu riflessiv u biex tgħożż l-għerf li jista' jintiret mit-tradizzjoni.

Fl-istess waqt, mhux it-tradizzjonijiet kollha għandhom jitqiesu siewja.

Imma dan ma jfissirx li t-tradizzjoni għandha tiġi mistkerrha sempliċement għax tippromwovi kontinwità kostruttiva.

Fil-verità, hu min ikollu s-setgħa li jimplimenta pożizzjonijiet ideoloġiċi, minkejja li sikwit jiġi influwenzat minn fatturi oħrajn u konsegwenzi mhux intenzjonati.

Jekk dawn l-ideoloġiji jkunux appoġġati minn evidenza jew minn konsultazzjoni olistika hija kwistjoni separata.

L-argument tiegħi ser nirfdu b'eżempji minn Malta.

Il-gvern Laburista ġie elett demokratikament b'mandat ta' twettiq ta' bidliet soċjali, u l-maġġoranza parlamentari kbira tiegħu tagħtih il-kumdità li jibqa' jagħfas il-gass f'dan il-qasam.

Aspett ewlieni tal-istrateġija tal-Partit Laburista hi li jħares l-impenji elettorali li għamel ma' gruppi speċifiċi anke jekk ikun hemm riperkussjonijiet fuq is-sostenibbiltà u l-ġid komuni.

Iżda sakemm dawn l-impenji ma' jolqtux l-interessi immedjati jew it-tħassib ta' gruppi oħrajn, jew jekk gruppi oħrajn jitqiesu anqas sinifikanti elettoralment mill-gruppi li jkunu qed igawdu mill-impenji tal-Partit Laburista, allura l-bidliet ikkonċernati jseħħu.

Jista' jingħad li din hi l-essenza tal-politika demokratika, u sa ċertu punt dan huwa veru.

Iżda politika bħal din titlob ir-responsabbiltà, u r-responsabbiltà tfisser li jiġu evalwati l-forom differenti tal-impatt tat-tfassil tal-politika.

Ippermettuli nagħti xi eżempji.

Għadd ġmielu ta' persuni qed jaqilgħu ħafna flus mill-politika laxka tal-ippjanar tal-gvern Laburista.

Sulari żejda jistgħu jinkrew jew jinbiegħu, żvilupp fuq art ODZ jista' jwassal għal qligħ enormi, u standards baxxi fil-kostruzzjoni jnaqqsu l-ispejjeż.

Dan kollu mbagħad jissarraf f'voti għall-Partit Laburista.

Il-persuni li huma kontra dawn il-prattiki jistgħu jisfaw rassenjati, jiġu konvinti jieħdu sehem fihom jew jista' jkun li huma parti mid-demografika ta' votanti li diġà ma jappoġġawx lill-Partit Laburista.

Iżda politika bħal din hija responsabbli, meta l-pajsaġġ ta' Malta qed isir dejjem aktar imniġġes urbanizzat u ffullat?

Il-proċess ta' tfassil ta' politika tal-gvern Laburista dwar l-IVF u s-surrogacy huma każijiet oħra bħal dawn.

Huwa veru li hemm fehmiet differenti dwar dawn il-kwistjonijiet, fosthom pożizzjonijiet esperti kontra xulxin, u hu veru wkoll li s-surrogacy ma ġietx inkluża fir-riformi reċenti tal-IVF.

Iżda l-gvern tassew qed jisma' ilħna u rakkomandazzjonijiet differenti?

Meta wieħed jiftakar li kien il-Partit Nazzjonalista fil-gvern li introduċa l-IVF fl-2012, il-Partit Laburista seta' għamel aktar biex jintlaħaq qbil, jew minflok ta prijorità assoluta lill-pożizzjoni ideoloġika u l-kalkoli elettorali tiegħu?

Nemmen li hu normali li jkun hemm pożizzjonijiet ideoloġiċi differenti f'demokrazija liberali, u hija din id-diversità li tagħti l-ħajja lill-proċess demokratiku nnifsu.

Iżda meta dawn il-pożizzjonijiet ma jinbidlux, minħabba kalkoli politiċi jew dogmatiżmu, ilkoll nifqaru minħabba nuqqas ta' djalogu.

Iva, il-Partit Laburista għandu maġġoranza parlamentari kbira u mandat b'saħħtu għal diversi riformi.

Imma dan għandu jagħti aktar lok għal djalogu xieraq, konsultazzjoni komprensiva u analiżi bir-reqqa tal-evidenza, u mhux politika għaġġelija u supperva.

Dan l-artiklu deher fil-Mument, 5 ta' Awissu 2018.