Il-Parowl: Bewsa ta' Ġuda

Waħda mill-wegħdiet elettorali li l-aktar kienu jinteressawni fl-aħħar elezzjoni ġenerali tal-2008 kienet dik tal-Parowl.

Sħabi u jien, flimkien mal-priġunieri, il-familji tagħhom u bosta kollaboraturi, konna ħdimna ħafna sabiex nippromovuha, u konna ferm kuntenti li l-wegħda elettorali ġiet magħmula.

Emminna ħafna fit-twettiq tagħha.

Illum, ħames snin wara, u lejlet elezzjoni ġenerali oħra, ikollna nammettu li l-wegħda kienet biss bewsa ta' Ġuda.

Wegħda elettorali

Biex inkun eżatt, il-wegħda kienet li l-gvern idaħħal is-sistema tal-Parowl fil-leġislatura li jmiss (2008–13).

Din kienet iswed fuq l-abjad fil-Programm Elettorali tal-Partit Nazzjonalista (PN) fil-gvern.

Iddaħħlet wara li, f'laqgħa semi-pubblika ftit qabel l-elezzjoni fil-Kwartieri Ġenerali tal-PN, il-Prim Ministru Lawrence Gonzi kien għamilha bil-fomm u ta l-assigurazzjonijiet tiegħu għat-twettiq tagħha.

Il-Parowl hija sistema li biha priġunier jiġi rilaxxat mill-ħabs fuq kundizzjonijiet speċifiċi bil-patt li jekk jiksirhom jerġa' jiddaħħal il-ħabs.

Is-sistema, użata fil-biċċa l-kbira tal-pajjiżi ċivilizzati, tispostja l-piż tar-responsabbiltà minn fuq is-soċjetà għal fuq il-priġunier innifsu.

Biha, ikun il-ħati nnifsu responsabbli mil-libertà tiegħu.

Is-sistema hija xjentifikament ippruvata li taħdem b'suċċess kulfejn teżisti.

Il-laqgħa ma' Dr Gonzi ma kinetx xi sulluzzu ta' qabel l-elezzjoni ġenerali.

Kienet il-quċċata ta' ħafna u ħafna laqgħat oħra, kemm pubbliċi u kemm privati, kemm ta' non-esperti u kemm ta' esperti, sabiex il-kunċett, il-legalità u l-amministrazzjoni tal-Parowl tiġi studjata, mistħarrġa, adoperata u mwettqa fil-qafas tal-kuntest Malti.

Wegħda miksura

X'ġara minn dak iż-żmien?

Sal-elezzjoni tal-2008, il-Ministru responsabbli għall-introduzzjoni tal-Parowl fil-liġi Maltija kien Dr Tonio Borg.

Wara, sar responsabbli Dr Karm Mifsud Bonnici, li laħaq Ministru minfloku.

Imbagħad, fl-2012, meta Dr Karm kellu jirriżenza, sar responsabbli Dr Chris Said.

Il-liġi tal-Parowl saret tabilħaqq parti mil-liġi Maltija.

Dan kien fi Frar tal-2012 taħt il-ħarsien ta' Dr Mifsud Bonnici.

IŻDA MA ĠIET IMĦADDMA QATT.

Sa ċertu punt, il-wegħda elettorali tal-2008 inżammet.

Sa ċertu punt biss però.

Għax il-fatt li s'issa ebda priġunier, imqar wieħed, ma gawda minnha, huwa bħallikieku ma mżammet xejn.

Hu għalhekk li nsejħilha 'bewsa ta' Ġuda', għax il-bewsa ħadd ma jista' jgħid li ma saritx.

Bħal kull bewsa oħra, hi ħelwa u sabiħa.

Iżda kienet bewża, mhux ta' mħabba, iżda ta' tradiment.

It-tradiment jinsab fil-fatt tal-fregatura politika li twettqet.

Legalment Malta għandha l-Parowl.

Fil-konkret, m'għandha xejn, għax ma twettaq xejn.

Meta fl-2008 emminna fit-twettiq tal-Parowl, ma bsarniex li din se tkun biss fuq il-karta u xejn aktar.

Emminna li se tkun imħaddma tabilħaqq fil-prattika.

Iżda ġejna mqarrqin, għax minn dan ma sar xejn.

Tiġdid tat-tama

Kulmin jemmen fis-sistema tal-Parowl ma jistax, illum, ma jkunx iddiżappuntat ħafna u ħafna minn din is-sitwazzjoni deplorevoli.

Wara snin u snin ta' ħidma iebsa għall-introduzzjoni tagħha, kif ukoll wara t-tama qawwija li ġabet magħha l-wegħda elettorali ta' ħames snin ilu, in-nuqqas assolut tat-tħaddim tal-Parowl fil-prattika hija daqqa ta' ħarta kbira.

Għal dan il-falliment, u għal dan il-ksur – wara kollox – tal-wegħda elettorali tal-2008, hu responsabbli Dr Said daqskemm Dr Mifsud Bonnici.

Fl-aħħar mill-aħħar, hu responsabbli Dr Gonzi.

Naturalment, il-wegħda tal-Parowl la kienet l-aktar wegħda importanti tal-Programm Elettorali tal-PN u tal-gvern fl-2008, u lanqas ma hi l-aktar kwestjoni importanti issa.

Fiha nnifisha, il-ksur prattiku ta' din il-wegħda m'għandhiex għalfejn tinfluwixxi l-għażla elettorali ta' xi ħadd f'din l-elezzjoni.

Kulma qiegħed nagħmel hawnhekk, għar-rekord, hu li ngħid x'sar minn dik il-wegħda li fuqha kienet u għadha tiddependi l-kuntentizza ta' eluf ta' nies u familji Maltin u Għawdxin.

Nittama li, ikun min ikun fil-gvern fi żmien ġimgħatejn oħra, dak li llum hu biss liġi mejta titqajjem mill-mewt u saflaħħar tingħata l-ħajja.


Next: North Korea

Wara l-operazzjonijiet militari tal-Istati Uniti tal-Amerika fl-Iraq, il-Libja u l-Afganistan, issa jidher li ġejja d-daqqa tan-Nord Korea.

It-tensjonijiet ilhom jinbnew ix-xhur, sa millanqas Diċembru li għadda, meta n-Nord Korea sostniet li tefgħet satellita fl-ispazju.

Iżda issa, li hemm suspett li qed tħejji taħriġ nukleari ġdid, l-Amerika donnha qiegħda tikkarga għal ġlieda.

Ferq fratiċida

Il-Korea tan-Nord u l-Korea tas-Sud qishom żewġ t'itfal żgħar imqabbdin ma' xulxin.

L-ossessjoni inkredibbli li għandhom b'xulxin tasal sal-punt ta' inkejja banali.

Il-problema tagħhom bdiet fl-1945—kważi 70 sena ilu—meta l-art relattivament ċkejkna ta' 200,000 km kwadrat fil-lvant tal-Asja ġie mifruq fi tnejn: il-parti tan-nord maħkum mill-Unjoni Sovjetika u l-parti tas-sud mill-Istati Uniti tal-Amerika.

Dan seħħ wara li l-Ġappun, li kien ilu jaħkem il-Korea sa mill-1910, tilef it-Tieni Gwerra Dinjija.

Fl-1948, sentejn wara l-ferq taż-żewġ Korej minn xulxin, il-Ġnus Magħquda ħolqot żewġ gvernijiet separati, wieħed għal kull żona maħkuma.

Il-ġlied bejniethom beda millewwel u skala fl-1950 f'gwerra fratiċida.

Wara tliet snin ta' ġlied aħrax, għalkemm ftehmu li jieqfu mill-ġlied, iż-żewġ Korej qatt ma ffirmaw trattat formali ta' paċi u hekk baqgħu sallum uffiċjalment fi stat ta' gwerra kontra xulxin.

Il-Ġnus Magħquda seħbithom magħha separatament fl-1991.

Kemm in-Nord u kemm is-Sud huma armati sa snienhom u t-theddida tagħhom hija saħansitra nukleari.

Kemm ir-Russja u kemm l-Amerika qatt ma waqfu jindaħlu fi ħwejjeġ interni tal-Koreani tan-Nord u tas-Sud rispettivament.

Amerika ġellieda

L-Istati Uniti tal-Amerika donnha ma tafx toqgħod mingħajr xi gwerra.

Mir-Revoluzzjoni kontra l-Gran Britannja fl-1774 lil hawn, jiġifieri f'madwar żewġ seklu u nofs, prattikament ma kien hemm qatt sena waħda li fiha l-Amerika ma kellhiex suldati qegħdin jiġġieldu xi mkien f'darha stess jew fid-dinja.

F'dawn is-snin, l-Amerika kellha madwar 100 operazzjoni militari maġġuri madwar id-dinja kollha, b'14 minnhom jitwettqu fl-aħħar 25 sena biss.

L-aħħar operazzjonijiet kbar kienu fil-Libya u l-Afganistan, iżda bħalissa l-Amerika għandha madwar disgħa oħrajn għaddejjin, fosthom fl-Irak, il-Pakistan, il-Jemen, is-Somalja u fil-Magreb.

Fis-Sud Korea, bl-iskuża perenni li trid tħares l-interessi demokratiċi tas-Sud-Koreani, l-Amerika żżomm bażijiet militari preżenti bħala strateġija kontra ċ-Ċina, li tinsab mal-elf kilometru biss 'il bogħod.

L-oppożizzjoni ta' ħafna Sud-Koreani kontra l-indħil Amerikan f'pajjiżhom hija konsiderevoli.

Iżda dan ftit jaffettwa lill-politiċi Amerikani u Sud-Koreani li jibqgħu labranzetta u mlebilbin għall-ġlied.

Paċi u ftehim

Anzi, minħabba l-azzjonijiet paċifiċi u paċifisti tagħhom, iluf ta' Sud-Koreani ġew arrestati, mitfugħa l-ħabs u saħansitra ġarrbu l-konfiska tal-artijiet u d-drittijiet ċivili tagħhom fl-aħħar ħames snin.

Dawn mingħand gvern suppost demokratiku mija fil-mija appoġġjat mill-Amerika.

Fost dawn in-nies, hemm għexieren ta' sorijiet u saċerdoti Kattoliċi bħalna.

Is-sitwazzjoni qiegħda ssir dejjem aktar preokkupanti minħabba li issa s-Sud Korea u l-Amerika reġgħet qed tisħnilhom rashom kontra n-Nord Korea.

Min-naħa l-oħra, in-Nord Korea qiegħda żżid fid-diskorsi anti-Sud u anti-Amerika tagħha.

Minn Marzu lil hawn, l-akkużi ta' naħa kontra oħra ħraxu.

Aktar kmien dan ix-xahar, żdiedu fuq iż-żewġ naħat it-tħejjijiet għal gwerra diretta kontra xulxin.

L-Amerika donnha reġgħet qed tfittex skuża biex, wara l-Afganistan, ma tħallix is-suldati tagħha b'idejhom fuq żaqqhom.

Għalkemm madwar 7,500 kilometru 'l bogħod minna, jidhirli li aħna l-Maltin kollha, bħala ċittadini ta' nazzjon kostituzzjonalment iddedikat għall-paċi, għandna nappoġġjaw bis-sħiħ lil kulmin fid-dinja jħobb il-paċi u jaħdem għaliha, inkluż dawk il-qalbiena fost is-Sud-Koreani u n-Nord Koreani li jridu l-paċi f'pajjiżhom u fl-Asja.

Żgur li kulmin fostna jħobb il-paċi ma jridx li terġa' tiġi gwerra oħra Koreana, li l-aħħar waħda, bejn l-1950 u l-1953, ħalliet maż-żewġ miljuni u nofs ruħ mejta.

Paċi u ftehim fil-Korea!


Il-patoloġija tal-partitiżmu

Kull kampanja elettorali f'sistema politika bħal tagħna hija xalata ta' partitiżmu.

Huma kemm huma inklużivi l-programmi elettorali tal-partit politiċi kollha, ma jistgħux jevitaw il-partitiżmu.

Kull partitiżmu, politiku daqskemm reliġjuż, huwa separatista, u ma jistax ma joħloqx l-inugwaljanza u n-nuqqas ta' rispett tal-individwu.

Stat patoloġiku

Nitkellmu dwar patoloġija kulmeta għandna devjazzjoni minn kundizzjoni li hi b'saħħitha, ordnata u/jew effiċjenti.

Il-partitiżmu hu patoloġiku għax la hu b'saħħtu, la ordna u wisq anqas effiċjenti.

Mhuwiex b'saħħtu, iżda marid, għax jifred is-soċjetà, inassas in-nies kontra xulxin u joħloq kategoriji artifiċjali li jitqiesu wieħed aħjar mill-ieħor.

Il-partitiżmu mhuwiex ordnat, iżda diżordnat, għax il-familja umana hi waħda u l-bnedmin huwa ugwali għal xulxin, jekk mhux fil-ħiliet u s-snajja, għall-anqas fid-dinjità.

Mhuwiex effiċjenti, iżda ineffiċjenti, għax jagħżel bejn in-nies fuq pretesti foloz, jiżvantaġġja lil xi wħud u mhux lil oħrajn, u joħloq sistema ta' klijentiliżmu u nepotiżmu korrott.

Minn kull lat, il-partitiżmu huwa vjolenza fuq in-natura oriġinarja tal-bniedem li n-natura tiegħu ma tafx fruntieri, firdiet settarji jew xi tip ta' qsim ibbażat fuq ideoloġiji, etnika, reliġjon, sess jew kwalitajiet oħrajn simili.

Kontra l-imħabba

L-umanità hi waħda u l-iskop tagħha, jiġifieri li tgħix hienja fuq l-art, hi l-istess f'kull parti tagħha.

Il-partitiżmu, bil-pretest li hu meħtieġ u li d-dinja jew is-soċjetà ma tistax tgħaddi mingħajru, bħal kull patoloġija jagħmel lilu nnifsu indispensabbli.

Dan hu l-mod tiegħu kif jibqa' jkattar lilu nnifsu minkejja l-perversità profonda li jiġġenera.

Il-partitiżmu huwa vjolazzjoni tal-ewwel u l-aqwa liġi li l-bniedem għandu, jiġifieri tal-imħabba.

Hija l-imħabba biss li tista' tiggarantixxi l-ferħ tal-umanità, kif ukoll il-ġustizzja fost in-nies, u r-rispett ta' kull bniedem bid-dinjità tiegħu.

Iżda l-imħabba u l-partitiżmu huma inkompatibbli ma' xulxin.

Għax fejn hemm il-firda, il-pika, l-esklussività, il-kburija ideoloġika, id-dommatiżmu u l-intolleranza ma jistax ikollox imħabba.

U fejn mhemmx imħabba ma jistax ikollok libertà, għax in-nuqqas tagħha jixħet in-nies fi stat ta' difiża jew ta' attakk, u hekk jingħalqu għal xulxin u jinżammu 'l bogħod minn xulxin.

Proċess mibdi

Il-partitiżmu llum sar qisu sinonimu mad-demokrazija.

Iżda d-demokrazija awtentika, li tagħti lil kulħadd li jfassal ħajtu kif iħoss li hi l-aħjar għall-ferħ tiegħu f'għaqda ma' ħaddieħor, ma tippermettix partitiżmi.

Infatti, il-partitiżmu jnawwar kull demokrazija awtentika, u jibda jsejjaħ 'demokratiku' dak li mhuwiex.

Id-demokrazija tabilħaqq hija l-aqwa sistema li l-bniedem skopra sabiex jissalvagwardja ir-rispett lejn kull individwu u s-sens għoli ta' ġustizzja li għandu.

Iżda din mhijiex l-istess bħad-'demokrazija partitistika' li aħna mdorrijin biha llum.

Din tal-aħħar tikkontradixxi kull prinċipju tad-demokrazija awtentika.

Kull partit li jeżisti fid-dinja, kemm jekk hu politiku u kemm jekk hu reliġjuż (u ħafna drabi ma hemmx differenza bejn il-waħda u l-oħra), jeqred l-isbaħ kwalitajiet tal-bniedem u jirrendi l-umanità bejta ta' ħallelilin li jitqabdu ma' xulxin.

Sabiex ikollok demokrazija awtentika, u sabiex ikollox umanità sabiħa, ma jistax ikollok partiti partiġġjani fiha.

Għax dawn huma sistemi morda patoloġikament li jmarrdu kull sanità mentali u affettiva fil-bniedem.

Dan narawh madwarna l-ħin kollu.

Aktar ma jkollna nies li jeħilsu minnu, aktar ikollna soċjetà u demokrazija li jixirqu n-natura u d-dinjità tal-bniedem.

Jien nemmen li dan il-proċess diġà beda.

Iżda jeħtieġlu jitqawwa u jsib għeruq aktar b'saħħithom filosofikament u spiritwalment.


Bidliet kostituzzjonali

Il-gvern il-ġdid, immexxi minn Joseph Muscat, rebaħ il-mandat li jmexxi l-pajjiż b'intenzjoni, fost

ħafna intenzjonijiet oħrajn, li jibdel il-Kostituzzjoni ta' Malta u jinawgura dak li qiegħed isejjaħ it-'Tieni Repubblika'.

Dwar dan bdew id-diskussjonijiet fil-magħluq u fil-miftuħ.

L-intenzjoni tidher li se titwettaq.

Liema attitudni?

Il-problema mhijiex li l-intenzjoni se titwettaq, għax din aktarx li nistgħu nkunu xi ftit jew wisq ċerti minnha.

Il-problema hi

KIF

se titwettaq.

M'għandix f'moħħi hawnhekk

IL-PROĊESS

li bih se titwettaq, għax jidher li se jkun hemm, bħalma diġà hawn, konsultazzjoni xi ftit jew wisq wiesgħa.

Minn daqshekk, il-proċess demokratiku jidher li qiegħed (u se) jiġi rrispettat.

Għandi aktar f'moħħi hawnhekk

L-ATTITUDNI

li qiegħda (jew se tkun qiegħda) tittieħed sabiex titwettaq l-intenzjoni, jiġifieri

L-ISPIRTU

li bih se din il-biċċa xogħol importanti qiegħda (jew se tkun qiegħda) tissawwar u titgħaġġen.

Pass bħal dan mhuwiex ħafif u lanqas ma hu superfiċjali ... dejjem jekk l-intenzjoni titwettaq bis-serjetà u mhux b'xi mod superfiċjali jew perfunzjonarja, li ma nemmix.

Għaldaqstant, jeħtieġ ħafna kuraġġ.

Jekk l-attitudni bażika ta' xi bidla fil-Kostituzzjoni hija kkaratterizzata minn biża' jew pussillanimità, aħjar ma jsir xejn u nħallu kollox kif inhu.

Bil-biża' u l-pussillanimità ma jitwaqqfux Tieni Repubblikijiet.

'Il quddiem mhux lura

Qiegħed ngħid hekk għax diġà jidher li xi konservattivi qegħdin jilqgħu din l-intenzjoni tal-gvern sabiex IREĠĠGĦU LURA jew idghajfu ċerti provviżjonijiet kostituzzjoni li ma jogħġbuhomx wisq.

Iridu li, flok ifasslu Kostituzzjoni li hi aktar avvanzata fl-ideali repubblikani tagħha, joħolqu waħda li trattab jew saħansitra xxejjen għal kollox l-istess ideali.

Jien nifhem li jekk il-gvern għażel li jwettaq din l-intenzjoni tiegħu, li għaliha għandu mandat qawwi, daħal għaliha bil-ħsieb li l-affarijiet imorru 'l quddiem mhux lura.

Il-gvern għandu jkun kuraġġuż biżżejjed sabiex ma jibżax 'iħarrax' il-provvedimenti repubblikani li diġà jeżistu fil-Kostituzzjoni u għandu jdaħħal fiha provvedimenti repubblikani u liberali li s'issa mhumiex fiha.

L-agħar ikun li l-gvern stess, b'xi politika ta' 'nikkuntentaw lil kulħadd', iwettaq din il-biċċa xogħol mingħajr il-kuraġġ meħtieġ jew ukoll mingħajr fermezza, awdaċità jew kunfidenza.

Jekk jiġri hekk, mhux it-'Tieni Repubblika' ma jkollniex, imma lanqas l-ewwel waħda!

Infatti, inkunu tlifna opportunità storika rari li Alla biss jaf meta tista' terġa' titfaċċa.

Kuraġġ u awdaċità

Dan m'inix qiegħed noħolmu.

Ċerti stqarrijiet li l-gvern

DIĠÀ

għamel rigward xi partijiet tal-Kostituzzjoni donnhom juru (Nittama li żbaljat) li dan it-taħriġ se jkun wieħed fjakk, indulġenti u forsi saħansitra patetiku, għallanqas f'xi partijiet minnu.

Din mhijiex l-attitudni x-xierqa għal taħriġ bħal dan.

Il-gvern għandu mandat tant qawwi li jista' u għandu jkun esiġenti u ambizzjuz ħafna fil-bidliet kostituzzjonali li jitlob li jsiru.

B'denbu taħt il-blat m'għandux għalfejn joqgħod.

U wisq anqas b'denbu bejn saqajh.

Jidhirli li l-mudelli kostituzzjoni barranin li lejhom inħarsu f'dan kollu għandha tkun lejn Kostituzzjonijiet li l-ideali liberali laħħmuhom fl-implikazzjonijiet kollha tagħhom, u mhux lejn Kostituzzjonijiet li huma miżgħuda kompromessi mal-prinċipji repubblikani.

Kien biss il-kuraġġ u l-awdaċità li għamlu possibbli l-bidliet kostituzzjonali l-kbar fl-istorja reċenti ta' pajjiżna.

Mingħajrhom ebda bidliet sinifikattivi u storiċi ma jistgħu jsiru.

Il-gvern jeħtieġ li la jabbanduna l-waħda u lanqas l-oħra jekk irid iniedi xi 'Tieni Repubblika'.


Iċ-ċaħda l-kbira (5)

Minn wara t-Tieni Gwerra Dinjija lil hawn, iċ-ċaħda l-kbira li ġarrbu l-Knejjes Insara (għall-anqas fil-punent) kienet dovuta għal diversi fatturi, kemm esterni u kemm interni.

Għalkemm dawn il-fatturi għandhom it-toqol u l-gravità tagħhom, b'xi mod jew ieħor jistgħu ma jitqisux għal kollox irrikonċiljabbli ma' tiġdid evanġeliku possibbli.

Fi kliem ieħor, tiġdid serju, drastiku, impenjattiv u sostenut tal-ħajja tal-Knejjes Insara jista' possibbilment jibda jinnewtralizzaw l-fatturi li għamlu possibbli u ġġeneraw iċ-ċaħda l-kbira.

Iżda hemm fattur li mhuwiex ta' din il-klassi.

Fih innifsu hu velenuż aktar mill-oħrajn l-oħra kollha.

Dan għaliex waħdu kapaċi jrażżan kull tiġdid u jibqa' jintensifika ċ-ċaħda sakemm ixejjen il-Knejjes għal kollox.

Hu l-fattur tal-ekkleżjoloġija, jiġifieri ta' dak li l-Knejjes jaħsbu li huma jew li għandhom ikunu.

Fi tmiem it-tielet parti ta' din il-kitba ktibt li xi wħud jimmaġinaw li meta ċ-ċaħda l-kbira tilħaq proporzjonijiet eċċessivi u devastanti, isservi ta' 'wake-up call' biex sa fl-aħħar il-Knejjes jieħdu t-tiġdid tagħhom infushom bis-serjetà.

Għedt ukoll li jien dan ma nemmnux.

U ma nemmnux għaliex, jekk ma tinbidilx l-ekkleżjoloġija li għandhom il-Knejjes; jekk ma jinbidilx il-kunċett ta' x'jaħsbu li hi r-raġuni għalfejn jeżistu, ebda katastrofu, kbir kemm hu kbir, ma ġġibhom f'sensihom.

Dan għaliex, la darba jaħsbu li qegħdin fis-sewwa, ma jħossu ebda bżonn li jinbidlu jew li jibdlu l-istrutturi tagħhom.

Dan hu evidenzjat mill-fatti.

F'bosta pajjiżi, meta l-Knejjes raw il-knejjes tagħhom vojta, meta raw li ma jistgħux jibqgħu jiftħu l-knejjes, meta kellhom jagħalqu l-kunventi, meta kellhom iżarmaw il-parroċċi, meta kellhom ixolju djoċesijiet sħaħ, ... xorta waħda ma stenbħux!

Xorta waħda ma qalux: Ejjew naraw x'se nagħmlu.

Għala dan?

Għax qatt ma ammettew li jinsabu fl-iżball.

Il-ġustifikazzjoni tagħhom infushom, il-konvinċiment li għandhom raġun f'dak li kienu u f'dak li qed jagħmlu, rażżnilhom għal kollox il-possibbiltà li jieħdu miżuri drastiċi biex jeqirdu l-kankru li kien trabba fi ħdanhom.

Għaldaqstant, ipperseveraw fl-iżball u fir-ras iebsa tagħhom.

B'hekk, kulma għamlu hu kien li ġabu l-qerda tagħhom infushom.

Saru huma stess parti miċ-ċaħda l-kbira.

Din kienet l-akbar problema li kellhom il-Knejjes Insara.

'Kellhom' ngħid, għax il-lum f'ħafna postijiet tal-punent il-Knejjes infushom sempliċiment m'għadhomx jeżistu; saru estinti.

Iżda hi wkoll l-akbar problema li għandha l-Knisja Kattolika f'Malta u Għawdex: l-ekkleżjoloġija tagħha hi difettuża; mhux biss difettuża, iżda saħansitra velenuża.

Hija ekkleżjoloġija li qed toqtolha minn ġewwa.

Qed toqtolha u, jekk tippersisti, għad toqtolha għal kollox.

X'mudell ta' ekkleżjoloġija hi din?

Hi ekkleżjoloġija tas-setgħa.

Hi ekkleżjoloġija li tinvesti fis-setgħa, li titkellem lingwaġġ ta' setgħa, li għandha simboliżmi ta' setgħa, li mhijiex kapaċi żżarma l-istrutturi tagħha ta' setgħa, u li temmen li s-setgħa tista' xi darba ssalva.

Iżda l-aħbar it-tajba hi din: li din l-ekkleżjoloġija mhijiex dik awtentika.

Ekkleżjoloġija awtentika hi dik li l-mudell tagħha huwa Ġesù u Ġesù biss: Ġesù l-umli, is-sempliċi, il-fqir, il-kumpann mingħajr privileġġi u mingħajr setgħa.

Fl-aħħar mill-aħħar, meta tqis kollox, kien għalhekk li seħħet u għadha sseħħ u tibqa' sseħħ iċ-ċaħda l-kbira: minħabba li l-Knejjes warrbu u sa ttradew lil Ġesù filwaqt li lagħbuha li huma tiegħu.

B'hekk saru parodija tagħhom infushom.

Huwa biss meta jagħarfu dan l-iżball fatali li qatt jistgħu jerġgħu jibdew jiksbu lura l-kredibbiltà u l-fiduċja tal-mases.

TMIEM

Ara ta' qabel


It-tafal merħi tas-superfiċjalità

Meta ngħidu li xi ħadd huwa superfiċjali, inkunu rridu nfissru li mhuwiex kapaċi, ma jridx jew ma jaqbillux jara l-implikazzjonijiet jew il-kawżi ta' dak li jkun qiegħed jikkunsidra.

La jara l-ħaġa minfejn ġiet u lanqas fejn ikun sejjer biha.

Għalkemm jaħseb li qiegħed fis-sod, il-bniedem superfiċjali jimxi fuq art taflija li għada jew pitgħada tintreħa taħtu u ċċedi minn taħt saqajh.

Għala s-superfiċjalità?

Il-kelma 'superfiċjalità' ġejja minn żewġ termini Latini:

'super'

, li tfisser 'fuq' jew ''il fuq minn', u

'facies'

, li tfisser 'wiċċ' jew 'qoxra'.

Għaldaqstant, il-kelma 'superfiċjalità' tfisser 'il fuq mill-wiċċ jew fuq il-qoxra ta' xi ħaġa.

Hija kelma li tindika li l-bniedem hu frivoluż jew m'għandu ebda profondità ta' ħsieb.

Il-bniedem superfiċjali hu dejjem wieħed li għandu viżjoni dejqa, restritta, limitata; viżjoni tipika tat-tfal.

Jista' jkun hemm tliet raġunijiet ewlenin għala bniedem jaħseb, jitkellem jew jaġixxi b'mod superfiċjali.

L-ewwel nett, jista' sempliċiment ma jkunx kapaċi jaħseb ftit fil-fond.

Moħħu ma jagħtihx.

Dan jista' jkun dovut għal żewġ raġunijiet ewlenin: jew għax ikun injorant minn qaddisu, jew għax it-tħejjija intellettwali (u, aktarx, akkademika) tiegħu tkun ikkripatlu moħħu u ġabitulu qisu lembut b'żennuna daqs naqra.

Raġuni oħra li tista' tispjega s-superfiċjalità ta' bniedem hija n-nuqqas ta' rieda li jkollu li jara l-affarijiet f'kuntest wiesgħa.

Dan jista' jkun dovut għall-fatt li jkun mentalment għażżien.

Għalhekk, ma jindenjax ruħu sabiex ikun informat jew aġġornat biżżejjed.

L-aħħar raġuni għala jista' jkun superfiċjali hija għax ma jkunx jaqbillu jkun profond.

Kemm għax, kif għedna qabel, ikun għażżien, u għalhekk ma jkunx irid iqanqal il-ħama, u kemm għax il-profondità tkun tiżvantaġġja lilu jew lill-istituzzjoni li jirrapreżenta.

Qtugħ mir-realtà

Is-superfiċjalità tistrieħ fuq tafal merħi għax tħalli barra ħafna mir-realtajiet li jsawru ċ-ċirkustanzi.

Meta jiġri hekk, wieħed fil-fatt ikun maqtugħ mir-realtajiet qishom ma jeżistux.

B'dan il-mod, il-bniedem superfiċjali jkun qiegħed jittratta ma' ċirkustanzi li jkunu jeżistu biss f'moħħu, iżda mhux fid-dinja ta' madwaru.

Min hu superfiċjali la jara l-ħafna kawżi li flimkien ikunu wasslu għaċ-ċirkustanzi u lanqas ma jkun qed jara l-implikazzjonijiet taċ-ċirkustanzi għar-realtajiet li jkun ħalla barra.

B'hekk, li jiġri hu li l-ħsieb, il-kliem u l-aġir tiegħu jkun għal kollox irrelevanti kemm għaċ-ċirkustanzi kif ukoll għar-realtajiet.

Attitudni bħal din ma tistax ma ġġegħilx l-art ta' taħt il-bniedem superfiċjali ċċedi.

Għax meta jkun maqtugħ mir-realtà, u l-ġudizzju tiegħu taċ-ċirkustanzi u r-realtajiet ikunu limitati jew foloz, allura ma jistax jonqos li jiżbalja f'dak li jaħseb, jgħid u jagħmel.

Dawn l-iżbalji tiegħu ma jkunux frott ta' ċirkustanzi jew realtajiet ġodda li ma setax jipprevedihom, iżda frott l-injoranza tiegħu u l-falzità li biha jkun qies l-affarijiet.

Rebħa fuq is-superfiċjalità

Ħafna drabi, il-bniedem superfiċjali jemmen li s-superfiċjalità tiegħu hija profonda.

Dan għaliex ġeneralment iqis li dak li jaħseb, jgħid u jagħmel huwa biżżejjed sabiex jasal għal interpretazzjoni ġusta tar-realtajiet ta' madwaru.

Fuq il-livell proprju tiegħu dan hu possibbli.

Iżda mhux meta jitqiesu livelli oħra ta' ċirkustanzi, speċjalment dawk li l-bniedem superfiċjali jippretendi li għandu jirrelazzjona magħhom.

Is-superfiċjalità titmantna u tgħix fuq in-nuqqas tas-sens kritiku.

Bniedem jew grupp ta' bnedmin li mhumiex miftuħa għall-kritika, la tagħhom infushom u lanqas ta' ħaddieħor, jgħixu ġo bozza għalihom infushom.

Dawn lanqas biss għandhom il-ħila jintebħu li l-viżjoni tagħhom hija maqtugħa u distruttiva.

Is-superfiċjalità tintrebaħ meta wieħed jitgħallem jirrikonoxxi u japprezza l-livelli differenti ta' tifsir li jeżistu fil-ħajja.

Ma teżistix profondità waħda, bħalma ma teżistix realtà waħda.

Jeżistu ħafna realtajiet għax jeżistu ħafna interpretazzjonijiet u stili ta' ħajja.

Jekk wieħed irid iqis l-istampa kollha u jkun ġust fil-viżjoni tiegħu ma jistax iħalli dawn l-interpretazzjonijiet barra mill-kunsiderazzjoni tiegħu.

Hu dan li jibdel it-tafal merħi fi blat.


Il-qalb imħassra ta' poplu 'nisrani'

X'sitt t'ijiem dawk ta' rivelazzjoni!

Ġrajja wara l-oħra li flimkien għamlu storja tajba!

Fl-4 ta' Lulju daħlu Malta 291 refuġjat.

Dak in-nhar stess, il-Prim Ministru qal li biħsiebu jibgħathom lura l-Libja minfejn ġew.

Tmien t'ijiem wara, fit-8 ta' Lulju, il-Papa żar Lampedusa fejn appella biex 'nisimgħu d-dmugħ' tar-refuġjati.

L-għada, 9 ta' Lulju, l-isqfijiet kattoliċi Maltin appellaw lill-gvern li "jkompli jwettaq politika ta' ospitalità".

Fl-istess jum daħlu Malta 102 refuġjat ieħor.

Fl-istess jum, għad ta' żgħażagħ minn 11-il għaqda mhux-governattiva ipprotestaw quddiem id-Depot tal-Pulizija biex ir-refuġjati ma jintbagħtux lura.

Bl-istess skop, f'dak il-jum ukoll 69 avukat (aktarx ta' xejra nazzjonalista) għamlu protest ġudizzjarju kontra l-Prim Ministru u oħrajn.

Fl-istess jum, il-Qorti Ewropea għad-Drittijiet tal-Bniedem iddeċidiet "temporanjament" li l-gvern m'għandux jibgħat ir-refuġjati lura.

Filgħaxija tal-istess jum, il-Prim Ministru ħabbar li ġibed lura d-deċizjoni li jibgħat ir-refuġjati lura l-Libja.

L-għada, 10 ta' Lulju, daħlu Malta 68 refuġjat ieħor.

Sadattant, in-nies taqtqet fuq li taqtqet.

Fuq Facebook, fuq Twitter, fit-triq u għand tal-grocer.

Il-biċċa l-kbira minnhom, laburisti u nazzjonalisti, kienu leħen wieħed fi qbil ma' Joseph Muscat.

Iva, il-"glandestini" għandhom jintbagħtu lura.

Fost dawn in-nies kien hemm bosta faxxisti nkallati.

Ħaġa tal-għaġeb, li kieku l-Papa m'għamilx dak il-ġest meraviljuż li l-ewwel vjaġġ tiegħu 'l barra mill-Vatikan ikun f'Lampedusa, proprju biex "jibki" fuq id-dgħajjes imkissra tar-refuġjati, din l-istorja ma kinetx tieħu xejra daqshekk ironika.

Milli smajt u rajt jien stess, il-biċċa l-kbira tan-nies li kkummentaw fuq iż-żjara tal-Papa kellhom kliem ta' tifħir għalih ... imma ... imma ...

Dejjem hemm dik l-'imma', hux?.

Imma din u imma l-oħra.

Tabilħaqq, ħafna 'nsara' Maltin (bħal xi wħud f'Lampedusa stess u anki f'inħawi oħrajn) donnhom għandhom il-kapaċità straordinarja li jaqdu f'ħin wieħed lil Alla u x-xitan!

Il-verità hi li, bħalma hu mistenni mitt darba u elf, l-eżortazzjonijiet u l-ġesti ma jimpressjonawhomx.

Jien smajt saħansitra

saċerdoti

(u saċerdoti nazzjonalisti, jekk ma tridx) jaqblu mija fil-mija ma' Joseph Muscat li r-refuġjati kellhom jintbagħtu lura!

Xi 'nsara' lanqas il-kelma tal-isqfijiet tagħhom ma jistmaw.

Li tgħaġġbek f'dan kollu hu x'livell ta' baxxezza kapaċi jaqa' poplu—nisrani u mhux—li minn zokortu hu mħarreġ fil-karità nisranija!

Ibellħek kif nies li għadhom midħla tal-Knisja kapaċi jkollhom sentimenti razzisti u inumani bħal dawn!

Jien nitnixxef nisma' u nara l-kliem moqżież li 'nsara' prattikanti u mhux li jikxfu ebusija hekk ħarxa tal-qalb u nuqqas assolut ta' ġenerosità!

Ħaġa waħda hi ċara: li fejn jidħlu razziżmu u inumanità, mhemmx laburisti u nazzjonalisti jew insara u ateji.

Il-ħruxija, bħall-imħabba, m'għandhiex limiti u fruntieri.

Min-naħa l-oħra, hu ta' niket bla qies tara li, biex "inkunu iebsa mal-politiċi", kif qal il-Prim Ministru meta ħa d-deċiżjoni li jreġġa' lura r-refuġjati, kienu se jħallsu l-prezz waħxi b'ħajjithom ir-refuġjati nfushom.

L-istess kienu għamlu l-imsejkna 223 Eretrej mibgħuta lura għat-tortura u l-mewt minn Tonio Borg f'Ottubru tal-2002.

Dan kien żball kbir ta' Joseph Muscat.

Hu li wiegħed gvern uman u ħanin għall-Maltin kollha, għala kien daqshekk qalil ma' nies imsieken li qed jaħarbu mill-għaks u l-qerda?

Is-sitt ijiem ta' Lulju 2013 urewna dak li aktarx diġà konna nafu: li hemm xi ħaġa

ħażina ħafna

fil-qalb ta' dan il-poplu 'nisrani', mhedi bil-festi u l-purċissjonijiet.

Hi qalb imħassra

Forsi joqgħod għalih kliem Kristu nnifsu: "Sewwa ħabbar Isaija fuqkom, ja nies ta' wiċċ b'ieħor, bħalma hu miktub: 'Dan il-poplu, bix-xufftejn biss jagħtini ġieħ, imma qalbhom hija 'l bogħod minni.

Fiergħa hi l-qima li jagħtuni; jgħallmu duttrina li mhijiex għajr preċetti tal-bnedmin.'

Hekk intom, twarrbu l-kmandamenti ta' Alla biex tħaddnu t-tradizzjoni tal-bnedmin" (Mk 7: 6–9).


Il-ġlieda kontra d-djuq

Jekk toqgħod tinnota, kulmeta tiltaqa' ma' argumenti ġejjin minn persuni konservattivi, wieħed mid-difetti ewlenin tagħhom ikun li l-kunċetti u d-definizzjonijiet jintużaw b'tifsira dejqa.

Dak li dejjem jipprova jagħmel persuna ta' mentalità aktar liberali biex jirribatti dawn l-argumenti huwa li jwessa' t-tifsira tal-kunċetti u d-definizzjonijiet mogħtija.

Dan hu meħtieġ għal viżjoni aktar inklużiva u komprensiva.

Tifsiriet dojoq u wiesa'

Hija ħaġa kurjuża kif il-kliem għandhom it-tendenza li jidjiequ maż-żmien.

Jibdew minn tifsira wiesa', imbagħad, ftit ftit, it-tifsira tagħhom tagħhom tidjieq; min jużahom jibda jifhem bihom ħwejjeġ aktar speċifiċi u partikulari.

Il-kelma 'blat', ngħidu aħna, kienet tirreferi għall-muntanji fi żmien il-qedem, iżda issa tirreferi biss għall-materjal li jagħmel muntanja jew għolja.

It-tifsira tagħha djieqet u hekk ħafna drabi jiġri minn kliem ieħor.

Dan jgħodd ukoll għall-kunċetti u l-ideat.

Jibdew b'tifsiriet li jħaddnu fihom ħafna ħwejjeġ u jispiċċaw jirreferi għal ftit affarijiet jew għal ħaġa waħda biss.

Ngħidu aħna, il-kelma 'ħobż' fil-qedem kienet tirreferi għal kwalunkwe biċċa ikel imsajra, iżda maż-żmien bdew jużawha biss għall-ikel magħmul mill-qamħ jew mix-xgħir.

Naturalment, kull kelma jista' jkollha tifsiriet simboliċi, metaforiċi u l-bqija—u dan iwessa' t-tifsir tagħhom—iżda bl-użu normali u komuni tagħhom, il-kliem, bħall-kunċetti, ħafna drabi jieħdu tifsiriet dejjem aktar dojoq, speċifiċi u partikulari.

Hekk, maż-żmien il-kelma titfaqqar; titlef tifsiriet sbieħ li kellha qabel, u tispiċċa tirreferi għal ħaġa waħda jew għal ftit affarijiet biss.

Il-ħsieb konservattiv

Il-mentalità konservattiva tisfrutta dan it-tidjieq tal-kliem u l-kunċetti.

Ir-raġuni għala tagħmel dan tidher li hi minħabba li l-konservattiv isibu skomdu jkollu x'jaqsam ma' tifsiriet li huma fluwidi żżejjed jew li jħallu lok għal aktar minn interpretazzjoni waħda.

Il-konservattiv jidher li jħossu aktar komdu b'tifsiriet univoċi milli ekwivoċi.

Ma jħobbx kumplikazzjonijiet.

Għaldaqstant, ifittex dejjem li jissimplifika l-affarijiet kemm jista' jkun, ukoll akkost li jsiru kważi kważi banali.

Il-konservattiv irid ikun dejjem ċert minn kollox.

Mhuwiex kapaċi jgħix fejn jeżistu ħafna possibbiltajiet.

Ma jistax iġerraħ sitwazzjonijiet li jistgħu jkunu validi b'ħafna modi.

Id-dinja tal-mentalità tiegħu hija, mhux biss sempliċi, iżda saħansitra simplistika.

Imma huwa f'din id-dinja li jħossu ċert u żgur minnu nnifsu.

Hi aktarx għal din ir-raġuni li l-viżjoni tiegħu hija dejqa, restritta u limitata ... bħall-kunċetti u t-tifsira tal-kliem li juża.

Il-konservattiv hu dejjaq fil-ħsieb daqskemm fit-terminoloġija u l-aġir tiegħu.

Aktar minn hekk, qajla jittollera tifsiriet u interpretazzjonijiet li mhumiex ta' din l-għamla.

Il-ħarsa tiegħu lejh innifsu u lejn id-dinja ta' madwaru mhijiex imlewna, iżda biss iswed u abjad.

Kull ħaġa hija għalih ta' sura waħda u mhux oħra, iżda qatt ta' żewġ suriet flimkien, u wisq anqas ta' tlieta, erba' jew aktar suriet.

Il-ġlieda perenni

Mentalità li hi aktar liberali minn hekk tilmaħ ilwien u sfumaturi f'dak kollu li jiżisti, inkluż fil-kliem u fl-interpretazzonijiet.

Kull ħaġa jista' jkollha ħafna suriet ... skont kif tħares lejha, skont kif tqisha u skont iċ-ċirkustanzi storiċi tagħha.

Il-biċċa l-kbira tal-affarijiet, il-liberali ma jarahomx univoċi.

Għaldaqstant, ħafna mix-xogħol tal-liberali huwa li jopponi d-dinja simplistika tal-konservattiv; jopponi d-dinja tal-abjad u l-iswed biss.

Xogħlu huwa li jibqa' jindika l-implikazzjonijiet, il-komplikazzjonijiet u l-kumplessitajiet tal-affarijiet daqskemm tal-kliem u l-kunċetti.

Xogħlu hu li jwessa' l-viżjoni u joħroġha mill-għeluq speċifiku u partikularistiku li tkun daħlet fih.

Il-ġlieda perenni tal-liberali huwa kontra d-djuq tal-mentalitajiet, tal-perspettivi u tat-twemmin.

Huwa jeħodha kontra l-mentalitajiet u l-viżjonijiet li jridu dejjem jiċkienu u jċekknu; li dejjem iridu jingħalqu fuqhom infushom u jagħlqu lil ħaddieħor; li jridu dejjem iħossuhom żguri biss f'irqajja' żgħar ta' ħsieb u azzjoni.

Moħħ il-bniedem mhuwiex magħmul għad-djuq, u lanqas qalbu għall-għeluq.


Soluzzjoni 'loġika' għas-Sirja

Ftit tal-ġimgħat ilu, il-Ministru għall-Affarijiet Barranin, Dr George Vella, bħala rappreżentant tal-gvern Malti fil-qasam tiegħu fl-Unjoni Ewropea, kien parti minn deċiżjoni li ttieħdet li, fl-aħħar tax-xahar li għadda, ma jiġġeddidx l-embargo tal-armi li kien hemm fil-konfront tas-Sirja u li kull pajjiż individwali tal-Unjoni seta' jiddeċiedi għal rasu jagħtix l-armi li 'xi wħud' mir-ribelli Sirjani jew le.

Appoġġ għall-armi

Fil-Parlament, Dr Vella ġġustifika din il-pożizzjoni bħala waħda li evitat deċiżjonijiet agħar, ċjoè evitat li l-embargo jitneħħa għal kollox mingħajr ma jinħaseb xejn floku jew li l-Unjoni nnifisha tibgħat l-armi lil 'xi wħud' mir-ribelli ta' kontra l-gvern ta' Baxar Al-Assad.

Wieħed jista' jiddiskuti jekk din il-ġustifikazzjoni hijiex valida jew le.

Ngħidu aħna, Malta dejjem setgħet tieħu l-pożizzjoni li tibqa' bħal qabel tinsisti fuq l-embargo totali tal-armi lis-Sirja.

Minflok, għażlet li, minkejja l-istat kostituzzjonalment newtrali tagħha (jiġifieri li ma tagħżilx bejn ġellied u ieħor), iddeċidiet li tieħu naħa u mhux oħra.

Hekk ġabet fix-xejn il-vantaġġ morali li jagħtiha l-istat newtrali tagħha li timmedja bejn il-partijiet.

Barra minn hekk, ħadet ukoll il-pożizzjoni li tiġġudika l-moralità tal-ġellieda (jiġifieri li l-vjolenza tar-ribelli hija moralment aktar ġustifikata mill-vjolenza tal-gvern ta' Assad).

Ta' min jgħid li pajjiżi newtrali oħra fi ħdan l-Unjoni Ewropea, bħall-Awstrija, il-Finlandja, l-Irlanda u l-Iżvezja, ħadu pożizzjoni differenti minn Malta.

Sabiex ikollhom il-libertà meħtieġa li jwaqqfu l-ġlied (u mhux iżiduh), huma ċaħdu li jiġu mġiegħla minn Franza u l-Ingilterra (bil-pressjoni Amerikana warajhom) jieħdu naħa fil-konflitt.

Loġika żbaljata

Minkejja l-istat kostituzzjonalment newtrali tagħna u minkejja l-possibbiltà li Malta tibqa' libera li tilgħab il-parti ta' medjattriċi fil-konflitt, għal xi wħud l-appoġġ ta' Malta għall-għoti tal-armi lil 'xi wħud' mir-ribelli kienet waħda 'loġika' ... ukoll jekk dan qiegħed

iżid

il-ġlied u wkoll qiegħed

iżid

il-qerda u l-imwiet tal-popolazzjoni ċivili.

'Loġika' għal dawn tfisser li twieġeb vjolenza bi vjolenza akbar.

Qabel xejn, aktarx irid jingħad li dawn in-nies donnhom ma tgħallmu xejn mill-gwerra Libjana ta' ftit ilu.

F'dik l-okkażjoni, l-armi li ngħataw lir-ribelli ma setgħux jinġabru lura wara.

Illum għandna s-sitwazzjoni fejn, ħtija ta' dawn l-armi fl-idejn, il-vjolenza effettiva fi ħdan il-popolazzjoni ċivili għadha għaddejja u ma jista' jwaqqafha ħadd.

Imma apparti dan, l-għoti tal-armi lil 'xi wħud' mir-ribelli u mhux lil oħrajn hija idea fantastika.

Għax hu prattikament impossibbli li l-armi ma jinxterrdux fl-idejn jew li ma jintużawx minn dawk ix-'xi wħud' fuq xi wħud oħrajn fost ir-ribelli stess.

Dan l-eventwalità mhijiex fantasija, għax dan diġà qiegħed jiġri.

Mhux biss, iżda x-'xi wħud' li għandhom l-armi wżawhom ukoll fuq il-popolazzjoni ċivili stess għal raġunijiet mhux biss politiċi iżda wkoll reliġjużi (li m'għandhom x'jaqsmu xejn mal-kwestjoni).

Intervenzjoni għall-paċi

Żball ieħor kbir li qegħdin jagħmlu dawk li jaċċettaw li Malta tapprova l-għoti tal-armi lil 'xi wħud' mir-ribelli huwa li qegħdin jidentifikaw in-newtralità man-non-intervenzjoni.

Dan juri d-djuq li għandhom fir-rigward tal-konċett tan-newtralità.

In-newtralità

ma tfissirx

non-intervenzjoni.

Dan wieħed jista' jarah mill-azzjonijiet li jibqgħu jieħu pajjiżi bħall-Awstrija u l-Finlanda, fost oħrajn (bħall-Vatikan), sabiex isibu soluzzjoni paċifika u mhux beliġeranti għall-problema Sirjana.

Fir-rigward tal-paċi, huwa fil-fatt it-tkabbir tal-ġlied li huwa non-intervenzjonista, għax flok jintervjeni sabiex jiġġenera l-paċi, kemm issa (li għaddejja l-gwerra) u kemm wara (meta tirbaħ xi naħa, jekk tirbaħ), qiegħed jintervjeni sabiex ikabbar il-firda u l-inkwiet, kemm issa u kemm wara.

Din mhijiex 'loġika'.

Il-loġika tgħidlek li jekk trid il-paċi trid taħdem

għall-paċi

, mhux għall-gwerra.

Il-mezzi huma parti mill-objettiv; ma jistax ikollok mezzi mod u objettiv mod ieħor.

Dan tgħallimhulna l-istorja: għax kulmin uża l-vjolenza biex iwaqqaf il-vjolenza, dejjem spiċċa fl-użu tal-vjolenza biex jikkonserva l-pożizzjoni tas-suppost non-vjolenza.

Il-kwestjoni ewlenija

Il-kwestjoni kollha mhijiex Assad għadux igawdi appoġġ wiesa' mill-poplu Sirjan, għax kulħadd jammetti li m'għadux.

Lanqas ma hi kwestjoni jekk Assad tilifx il-jedd morali li jiggverna, għax kulħadd jammetti li tilfu.

Trid tkun superfiċjali biex taħseb li huma dawn il-kwestjonijiet ewlenin.

Il-kwestjoni ewlenija hija li l-poplu Sirjan ma jkomplix iħallasx b'ħajtu għall-waqa' ta' Assad u li l-vojt li jħalli warajh ma jkunx agħar mir-reġim brutali tiegħu.

Min jagħżel li jappoġġja l-miżura li jingħataw armi lil 'xi wħud' mir-ribelli qiegħed jara biss sa mnieħru.


It-turment ta' Jean-Pierre Abdilla

Il-każ tal-eks-pulizija Jean-Pierre Abdilla jmur lura għal tmien snin u nofs ilu, fil-bidu tal-2005.

F'Diċembru tal-2009, tliet snin u nofs ilu, Jean-Pierre weħel sentenza ta' 16-il sena ħabs, 40,600 Ewro multa u l-konfiska tal-assi kollha tiegħu.

Daqshekk—tliet snin u nofs—ilu jistenna Jean-Pierre fil-ħabs biex jinqatagħlu l-appell tiegħu.

F'dan iż-żmien, tellgħuh il-qorti xejn anqas minn 25 darba!

Dejjem deferita.

Dejjem it-turment tiegħu jitwal bi ftit xhur oħra.

Każ stramb

Dwar il-każ ta' Jean-Pierre kont diġà ktibt tliet snin u nofs ilu,

f'Jannar tal-2010

U mhux jien

biss

Dan il-missier ta' żewġt t'itfal li llum għandu 37 sena, l-Avukat Ġenerali kien tellgħu ġuri fuq nofs gramma droga li

qatt

ma ġiet ippreżentata l-qorti!

Il-prosekuzzjoni kienet serrħet l-akkużi tagħha kontra Jean-Pierre fuq ix-xhieda ta' kriminal ikkonfermat, eks-pulizija ieħor, li jidher li kien qrib ħafna ta' xi membri għolja fil-Korp tal-Pulizija.

Iżda dawn mhumiex l-uniċi stramberiji fil-każ ta' Jean-Pierre.

Minkejja li kellu l-kondotta nadifa, minkejja li l-pulizija fittxewlu l-proprjetà tiegħu għad-droga u qatt sabulu xejn, minkejja li ebda prova ma ttellgħet li qatt ittraffika d-droga jew kellu d-droga fil-pussess tiegħu, minkejja li l-provi wrew li x-xhud prinċipali kontrih kellu kull motiv biex jigdeb u li seta' jinqabad jigdeb, minkejja li xi provi kontrih kienu konflinġenti, minkejja li l-videos li ttellgħu kontrih kellhom biċċiet maqtugħa, minkejja li l-qorti ttellgħet xhud li kkonfermat il-versjoni tiegħu tal-fatti ... minkejja dan kollu, xorta waħda nstab ħati.

Imma forsi l-aħħar fatt stramb huwa li l-appell ta' Jean-Pierre baqa' ma nqatax wara 25 seduta deferita, żewġ imħallfin u tliet snin u nofs ħabs.

Jekk din hi ġustizzja, allura jien isqof ta' Ruma.

Ħajja mdendla

Forsi int ma tistax timmaġina biżżejjed it-turment li jgħaddi minnu bniedem meta, għal tliet snin u nofs sħaħ, jittella' l-qorti 25 darba għalxejn.

Forsi ma tistax timmaġina biżżejjed x'tortura fiha li tara jinqatgħu l-appelli ta' ħaddieħor li kellhom każijiet ma' tiegħek jew ukoll warajk u int tibqa' l-art.

Forsi ma tistax timmaġina biżżejjed xi jfisser tgħaddi aktar minn elf u tliet mitt jum u lejl (1,300), wieħed wara l-ieħor, tistenna bħal ruħ tal-purgatorju li ssir ħniena minnek.

Tgħix imdendel iqattgħek minn ġewwa u jifnik minn barra.

Mhux lilek biss, iżda wkoll lil martek, lil uliedek u lil kulmin hu qrib tiegħek.

Int forsi dan ma tistax timmaġinah biżżejjed għax, għall-grazzja t'Alla, ma kellekx l-isfortuna li tgħaddi minn dan kollu jew kellek x'taqsam ma' nies li ħalfu li kissruk akkost ta' kollox.

Minkejja dan, tista' faċilment timmaġina li dan l-infern jgħaddi minnu kulmin il-każ ġudizzjarju tiegħu jitwal b'mod irraġunevoli fuq medda twila ta' snin, u aktar u aktar meta wieħed ikun jaf li l-każ tiegħu huwa miżgħud stramberiji li b'xi mod daqstant stramb wasslu għall-qerda tiegħu.

Inti tifhem daqsi u daqs kulmin għandu rasu fuq għonqu li ġustizzja bla ħniena ma hi ġustizzja

xejn

Hija kattiverja.

Hija għajb ta' nazzjon li suppost hu ċivilizzat.

Lill-Imħallef David Scicluna

Jien nappella minn hawnhekk lill-Imħallef David Scicluna, li f'idejh jinsab l-appell ta' Jean-Pierre Abdilla bħalissa, sabiex ifittex itemm dan l-imbierek appell u jġib fit-tmiem it-turment li għaddej minnu hu u l-familja tiegħu.

Jien m'għandix dubju mill-integrità ta' Dr Scicluna u mis-serjetà u l-attenzjoni li biha jaħdem.

Iżda jidhirli li hawnhekk jista' jsir ftit tal-isforz akbar sabiex l-appell ta' Jean-Pierre ma jittawwalx aktar milli assulatement meħtieġ.

Ma jidhirlix li hawnhekk għandi għalfejn inżid wisq fuq il-fatt li Jean-Pierre diġà ra ħafna, forsi żżejjed, ma' wiċċu.

Żgur li din it-tortura li jibqa' jiġi mgħoddi minn seduta deferita għal oħra mhijiex tgħin għas-saħħa fiżika u mentali tiegħu, u lanqas għall-paċi u l-għaqda tal-familja tiegħu.

Huwa mis-sens ta' deċenza li nappella:

F'ġieħ il-ħniena, waqqfu darba għal dejjem it-turment ta' Jean-Pierre Abdilla!


L-aktar sodisfatti bil-klima soċjali

Il-Maltin huma l-aktar Ewropej sodisfatti bil-klima soċjali li teżisti fil-preżent.

Dan joħroġ minn riċerka magħmula għan-nom tal-Kummissjoni Ewropea f'Ġunju ta' din is-sena (2014) u ppubblikata issa.

Riċerka simili saret f'Ġunju tas-sena l-oħra (2013).

F'dan il-perjodu, il-Maltin intervistati wrew l-akbar titjib (meta mqabbla maċ-ċittadini l-oħra Ewropej) fis-sens ta' sodisfazzjon li għandhom f'dan ir-rigward.

'Klima soċjali'

Ir-riċerka hija s-sitt waħda li saret f'dan il-qasam mill-'Eurobarometer' tal-Unjoni Ewropea (UE).

Il-ħsieb tar-riċerka huwa li tistħarreġ il-fehmiet taċ-ċittadini Ewropej fuq dik li tissejjaħ 'klima soċjali'.

Din tirreferi għas-sentiment ġenerali li jħossu n-nies meta jaħsbu u jqisu ħmistax-il aspett differenti li jaffettwalhom ħajjithom.

Dawn l-aspetti għandhom x'jaqsmu maċ-ċirkustanzi personali tagħhom, il-kwadru nazzjonali, kif ukoll l-ideat tagħhom dwar l-inklużjoni u l-protezzjoni soċjali.

Ir-riċerka tfittex ukoll li tkejjel x'tip ta' tama għandhom iċ-ċitt...


Ir-riżenja tal-Arċisqof

Dwar ir-riżenja tal-Arċisqof Pawlu Cremona ġimgħa ilu sar ħafna paroli fil-vojt.

Kien hemm min ried jgħid xi ħaġa flok ma jgħid xejn.

Kien hemm min ried jagħti impressjonijiet ħżiena.

U kien hemm min parla mingħajr ma stħarreġ sewwa l-affarijiet.

Jien qed nikteb hawnhekk sempliċiment għar-rekord.

Biex, għall-anqas, min 'il quddiem jiġi biex jirriċerka l-istorja jkun jaf iqis xi ftit aħjar dak li ġie mxandar fil-gazzetti.

Il-paroli li sar

Dawk li qalu xi ħaġa flok ma qalu xejn għoġobhom jaraw fir-riżenja tal-Arċisqof storja ta' manuvrar u kompliċitajiet ta' natura primarjament politika.

Dawn aktar tkellmu dwar dak li xtaqu li qiegħed iseħħ milli dwar dak li fil-fatt kien qed jiġri.

Ma kellhomx is-sens jagħmlu s-sempliċi distinzjoni li teżisti bejn il-kwalitajiet personali li jkollu persuna u l-ħidma amminstrattiva li kapaċi jwettaq.

Dawk li riedu jagħtu impressjonijiet ħżiena ċarlaw dwar it-tempesta f'kikkra li nħolqot minn ċerti qassisin f'Awwissu li għadda bħallikieku kienu dawn li w...


Nies imsallba; ħajjiet imkissra

Spiss jiġri li bosta minna jgħixu ħajjithom imsallba.

Għal xi raġuni jew oħra, ħajjithom ma toħroġx kif ippjanawha jew basru.

Xi wħud jirnexxielhom jaċċettaw dan kollu filwaqt li oħrajn jitkissru taħt it-toqol tat-tiġrib.

Ħajjiet imkissra hawn kemm trid.

Nies imsallba hawn bla għadd.

Iżda wkoll tama.

Ħafna tama.

U, fejn hemm it-tama, il-ħajja ma tmutx.

Attività annwali

Dan se jkun is-suġġett ewlieni ta' diskors li Karl Borg se jagħti nhar il-Ġimgħa li ġej, 3 ta' Ġunju, ġoċ-ċentru tal-kreattività, il-Kavallier ta' San Ġwann, il-belt Valletta, fl-okkażjoni tat-Taħdita Annwali tal-Filosofija.

L-attività tibda fis-7.30 ta' filgħaxija.

Din hija r-raba' darba li qiegħda ssir din l-attività prestiġjuża.

Hija organizzata mill-fondazzjoni 'Philosophy Sharing' u fiha jiġi ppreżentat diskors li l-iskop ewlieni tiegħu hu li jiftaħ orizzonti ġodda ta' ħsieb u diskussjoni.

L-attività ssir biss darba f'sena u uffiċjalment tissejjaħ l-'Annual Philosophy Lecture'.

Għaliha jista' jattendi kulħadd u d-...


L-għażż demokratiku

Il-valuri ta' komunità demokratika ma jiġux mgħallma imma mgħajxa.

Ftit li xejn f'Malta u Għawdex hawn ċittadini li tabilħaqq għexu f'demokrazija.

Jekk xi ħadd għadu jaħseb li bħalissa qegħdin ngħixu f'soċjetà demokratika huwa jew diżilluż jew ma jafx x'inhi demokrazija.

Aktarx, fil-fatt, għandu mit-tnejn.

Din li ngħixu fiha mhijiex soċjetà demokratika.

Għax, għalkemm fuq il-karta tidher hekk, fil-prattika ftit li xejn hija dak li tgħid li hi.

Evidentement, hija soċjetà li tfaħħar ħafna d-demokrazija.

Imma mbagħad, fl-istess waqt, hija soċjetà li temmen f'ħafna għamliet ta' vjolenza, kemm fit-teorija u kemm fil-prattika, kemm b'mod espliċitu u kemm impliċitament.

Hija soċjetà li tagħti setgħat bla qies (u bosta drabi immunabbli) lill-gvern.

Hija soċjetà li tistrieħ fuq il-qawwa tal-pulizija u s-servizzi sigrieti tagħha.

Hija soċjetà fejn iċ-ċittadin m'għandux setgħa effettiva, imma biss deputata u rappreżentattiva.

Hija soċjetà li fiha ċ-ċittadin jinsab f'taqtiegħa għall-flus u għajx...


L-istruttura kjażtika tal-Kantilena

Fis-7 ta' April li għadda, f'diskors li għamilt l-Università ta' Malta, ipproponejt li l-istruttura tal-Kantilena ta' Pietru Caxaru ma kinetx waħda lineari kif dejjem inħaseb sa dak in-nhar.

Ipproponejt li l-istruttura tal-Kantilena hi waħda 'kjażtika', kif se nfisser hawn taħt.

Kumbinazzjoni, din il-proposta tiegħi qed issir f'għeluq il-50 sena mis-sejba tal-Kantilena minn Mikiel Fsadni fl-1966.

F'dawn l-aħħar 50 sena, ħadd ma jidher li ddubita li l-istruttura tal-poeżija medjevali tas-seklu 15 kienet waħda lineari.

Kif se nuri, jien tajt evidenza kemm interna kif ukoll esterna biex nipprova din il-proposta tiegħi.

Struttura kjażtika

Il-fehma li l-istruttura tal-Kantilena kienet waħda lineari tistrieħ fuq is-suppożizzjoni li l-Kantilena hi poeżija konvenzjonali bħal kull poeżija oħra jew test letterarju ieħor.

Din il-fehma kienet tonqos li tqis l-istruttura tal-Kantilena b'mod sħiħ jew ħolistiku.

Qari aktar attent tal-Kantilena juri li l-istruttura tal-poeżija hija ferm aktar kumples...


L-Att kontra l-prattiċi ta' konverżjoni

Mhuwiex eżattament ċar x'inhu l-punt ewlieni tal-'Position Paper' li ħarġet dil-ġimgħa l-Kummissjoni mqabbda mill-Kurja tal-Arċisqof dwar l-Att kontra l-prattiċi ta' konverżjoni.

Il-Kummissjoni, f'dokument ċkejken ta' ftit aktar minn erbat elef kelma, donnha tfittex li tixħet kulma ġieha f'rasha mingħajr ma qisha kienet taf eżatt fejn kien il-versall.

Akkużi flok djalogu

Il-kritika li l-Kummissjoni xxejjer, jew aħjar l-akkużi li b'arja awtorevoli tfittex li tagħmel, fir-rigward tal-Att imsemmi huma diversi.

Iżda, meta jarahom sewwa, wieħed jibqa' perpless eżattament fuq liema naħa tal-ħajt tinsab il-Kummissjoni.

Wieħed jista' anki jaqgħalu s-suspett li l-Kummissjoni fittxet li tivvinta xagħra ħalli ssibha fl-għaġina.

Insejħilhom 'akkużi' l-oġġezzjonijiet tal-Kummissjoni għax f'ebda vers tad-dokument tagħha ma hemm ħjiel ta' djalogu.

It-ton huwa konfrontazzjonali u ġellied; qisha qed tkellem lil xi għadu.

Id-dokument ma japprezza kważi xejn fl-Att imsemmi filwaqt li jaqra affarijiet li...


In-Nasseriżmu bħala għajn tal-ħsieb politiku ta' Mintoff

Mintoff ma waqax mis-sema.

Kien hemm diversi kuntesti u bosta għejun għall-ħsibijietu u għall-personalità kumplessa tiegħu.

Hawnhekk ma rridx intawwal wisq fuq xi waħda minnhom.

Xtaqt biss insemmihom biex naħsbu ftit fuqhom u biex jgħinuna ħalli nibdew inwessgħu daqsxejn il-perspettiva li jista' jkollna tal-Perit.

Niftaħ biss fuq waħda minn dawn l-għejun.

Qabel xejn, nibda biex insemmi għadd ta' għejun ewlenin li jidhirli huma relevanti għat-tiswir tal-personalità u l-ħsibijiet tal-Perit Mintoff.

Dawn li se nsemmi jistgħu ma jkunux l-uniċi għejun tiegħu, iżda aktarx huma l-ewlenin.

L-għejun minuri għalissa mhu se nsemmihom xejn.

L-ewwel, jidhirli li hemm mill-anqas tliet għejun ewlenin li, b'modi u intensitajiet differenti, sawru l-ħsieb u l-personalità bikrin ta' Mintoff.

Dawn huma:

Ommu,Il-familja ta' missieru uIt-tabib Pawlu Boffa.

Dawn l-influwenzi jidhru li kienu determinanti, f'din l-ordni li semmejthom, għal dak li l-Perit Mintoff kellu jkun, kemm personalment u kemm pubblika...


Mintoff ta' 100 sena

Nhar is-Sibt li ġej, 6 ta' Awwissu, festa tas-Salvatur, il-Perit Dom Mintoff jagħlaq 100 sena minn twelidu.

Bosta attivitajiet din il-ġimgħa se jfakkru dan l-anniversarju speċjali.

L-iskop ewlieni ta' dawn l-attivitajiet huwa, nobsor jien, li jagħtu opportunità ħalli nagħarfu lil Mintoff xi ftit aħjar, niċċelebraw ħajtu u ħidmietu, u nifhmu aktar is-sehem li kellu fil-bidla għall-aħjar li kiseb il-poplu Malti permezz tiegħu.

Iċ-ċappa t'intietef

Jista' jkun hemm skop ieħor ma' dawn, forsi anqas popolari llum.

Jiġifieri dak li nisiltu l-prinċipji ewlenin tal-ħsieb u l-ħidma tiegħu li nagħarfuhom bħala tajba u nagħmlu ħilitna biex napplikawhom għaċ-ċirkustanzi l-ġodda ta' żmienna.

Nifhem li għal bosta llum dan ma jagħmilx sens.

Jemmnu li Mintoff kien bniedem ta' żmienu u llum m'għadx għandu post għax id-dinja u l-politika tbiddlu għal kollox.

Li dawn tbiddlu m'għandix dubju.

Li Mintoff m'għandux post aktar illum, għandi.

Jidhirli li hemm ħwejjeġ fil-filosofija politika tiegħu li jistgħu ...


Il-ħaddiema barranin

Qed issir ħaġa dejjem aktar komuni li ningħataw servizz minn ħaddiema barranin li ma jitkellmux bil-Malti.

Imma bosta minnhom lanqas bl-Ingliż ma jafu jitkellmu, u spiss issib li bil-kemm kemm jifhmu dak li tgħidilhom.

Ma jidhirlix li xi ħadd għandu jsiġ oġġezzjoni li l-barranin jaħdmu Malta la darba l-impjieg tagħhom huwa regolari, iżda li donnu ħadd ma jagħmel xejn bis-sengħa komunikattiva tagħhom ma naħsibx li hija xierqa.

Ma jifhmux l-Ingliż

F'restoranti, f'uffiċċji tal-gvern u tal-privat u f'servizzi oħra pubbliċi qed nidraw niġu wiċċ imb'wiċċ ma' ħaddiema barranin.

Infatti, jidher li l-aktar servizzi bażiċi aktar qed jiġu popolati mill-barranin milli mill-Maltin.

Din ma fiha xejn ħażin għalkemm il-fenomenu, fih innifsu, jagħti wieħed x'jaħseb fuq id-dinamika tal-impjiegi.

Hu x'inhu, dawn il-barranin f'servizzi bażiċi wieħed jistenna li jkunu jafu jikkomunikaw, jekk mhux bil-Malti, għall-anqas bl-Ingliż.

Apparti l-fatt li, ħafna drabi, l-Ingliż ta' dawn il-ħaddiema barranin huwa ...


Il-Milied li jgiddeb

Il-Milied hu l-ewwel u qabel kollox festa tal-insara.

Iżda aktarx li huma l-insara l-ewwel li jgiddbuh.

U hu jgiddeb lilhom.

L-istituzzjoni ewlenija tal-insara f'Malta u Għawdex, dik li tirrappreżentahom u dik li lilha jirrappreżentaw, jiġifieri l-Knisja Kattolika, mhijiex bħall-Knisja Kattolika f'ħafna nħawi barra mill-gżejjer Maltin.

Hawnhekk donnu għandna Knisja għalina.

Kulħadd jarah dan.

Iżda ftit li xejn jistqarruh.

Il-Milied, jekk xejn, ifakkarna fil-fondoq kbir li hemm bejn il-waħda u l-oħra.

Wieħed wara l-ieħor, dawk li jirrappreżentaw ir-ras tax-xirka afdata f'idejhom ma jagħmlu xejn li xejn biex ireġġgħu x-xirka lejn l-ideali l-kbar tagħha.

U l-Milied ifakkarna f'dawk l-ideali.

Bil-kontra, aktarx ibegħduha dejjem aktar u aktar.

Il-Milied hu festa ta' faqar.

U x'għandna hawnhekk?

Xirka sinjura.

Il-Milied hu festa ta' umiltà.

U x'għandna hawnhekk?

Xirka kburija.

Il-Milied hu festa ta' ħniena.

U x'għandna hawnhekk?

Xirka li taħfirx.

Il-Milied hu festa ta' qima.

U x'għandn...


Librerija qatt mitmuma?

Bieb il-belt Valletta, li tlesta aktar minn sena ilu, igawdih kulħadd, inkluż il-mijiet ta' turisti li jgħaddu minnu ta' kuljum.

Id-disinn ta' Renzo Piano fih dehra, bla dubju, anki jekk xi wħud s'issa nsew il-miljuni li ntefqu minn flus il-poplu ħalli dan isir.

Iżda hemm biċċa mill-proġett li baqa' ma tlestiex.

Anzi, qatt ma nbeda.

Din hi l-librerija tal-Parlament.

Kif jgħidu, bogħod mill-għajn, bogħod mill-qalb.

Dokumenti rari, uniċi u prezzjużi

Il-librerija hija bogħod mill-għajn għax il-post fejn suppost li xi darba tiġi ma jidher minn inkien.

Tidher biss il-mina ta' wieħed mit-truf tagħha, hemmhekk, fil-foss ta' Bieb il-Belt int u dieħel fuq il-lemin, minfejn qabel, sa l-1929, kienet taħdem il-ferrovija.

Il-post intuża bħala xelter fl-aħħar gwerra.

Minn dak iż-żmien lil hawn, il-mina baqgħet vojta, qisha ġerha li ma titfieqx.

Fil-proġett ta' Piano, li tlesta bejn l-2011 u l-2015, il-librerija tal-Parlament kellha tiġi eżatt fejn illum naraw il-Parlament ta' Malta.

Għalkemm il-Par...


Nies bla bonġu

Filgħodu tiltaqa' ma' bosta nies li donnhom ma jafux jgħidu bonġu.

Nitħassarhom.

Il-jum hekk sabiħ bil-għaxqa tiegħu, ħafna drabi b'xemx glorjuża titbissem fuq rasna, u huma qishom ċappa dlam miexja.

Wiċċhom donnu bixra ta' ruħhom.

Mitlufin f'dinja għalihom.

Maqtugħa mill-oħrajn.

Bla ħila li jilqgħu s-sabiħ li ġej lejhom.

Jinsġu n-nisġa tan-niket u l-hemm tagħhom.

Mgħaffġa

X'fiha billi ssellem lin-nies?

Jew li tgħidilhom bonġu?

Xejn.

Imma għal bosta nies hija ħafna.

Donnhom iridu jagħmlu sforz ta' tqanżiħ kbir jew joforqu ħitan sħaħ ta' għeluq u solitudni.

Jgħaddu minn maġenbek qishom jeżistu weħedhom f'dinja li fiha lilhom biss u ħadd aktar.

Nobsor li ħafna drabi huma nies li m'għandhom moħħ ħadd jew, agħar minn hekk, jibżgħu minn kulħadd.

Tara lil xi wħud filgħodu kmieni qishom qamu bid-dinja tagħfas tqila fuq moħħhom u ruħhom.

U x'aktarx hekk ikun tabilħaqq.

Il-problemi tagħhom kiluhom.

Qishom huma biss għandhom problemi.

Żgur li mhux huma biss.

Iżda huma minn dawk li l-problemi j...


L-eċċentriċi tad-dinja

Teknikament, meta ħaġa tissejjaħ 'eċċentika' jkun ifisser li l-fus tagħha ma jkunx eżatt fin-nofs kif aktarx għandu jkun.

Soċjalment, insejħu 'eċċentriku' bniedem li, għal xi raġuni jew oħra, huwa kemxejn stramb jew li għandu aġir, drawwiet jew personalità xi ftit jew wisq kurjuż.

Għal bniedem hekk, bil-Malti għandna espressjoni li hi ftit aktar kulurita; ngħidu fuqu li għandu Alla għalih!

Ħobbu jew obogħdu

L-eċċentriċi huma l-aktar nies interessanti tad-dinja.

Ma jagħmlux l-affarijiet kif jagħmilhom ħaddieħor.

Huma qishom nies li qed jgħixu f'realtà tagħhom.

Donnu ħsiebhom ma jinħakimx kif ġieb u laħaq mid-drawwiet ta' madwarhom.

Jagħmlu l-affarijiet kif jagħtihom moħħhom, ħafna drabi mingħajr konsistenza u bla ma tista' tieħu kopja tagħhom.

Bosta drabi ssib li l-eċċentriċi huma nies ta' weħidhom.

Għalkemm għandhom il-ħbieb, mhux il-ħbieb jagħżlu lilhom imma huma jagħżlu l-ħbieb.

U dan aktar ma jagħmluhx milli jagħmluh.

Il-ħbieb tagħhom huma magħżula ferm, u aktar dawn jintagħżlu mhu...


Is-Sirja mdemma

Il-waqfa mill-ġlied fis-Sirja din il-ġimgħa ftit għandha prospetti tajbin.

Għalkemm il-waqta hi miftiehma, ma tapplikax għas-sellieta Ġiħadisti.

Dan iġib il-ftehim xi ftit jew wisq fix-xejn.

Ifisser ukoll li l-miljuni ta' Sirjani li jeħtieġu għajnuna urġenti umanitarja aktarx se jibqgħu jistennew għalxejn.

Bħas-soltu, l-akbar ferita ta' din il-gwerra mdemma ta' bejn l-impikati tal-punent u r-Russja huma n-nies komuni li m'għandhom ebda ħajt ta' kenn.

Gwerra tal-kliem u l-fatti

Waqt li għaddejja l-ġlieda bl-armi, għaddejja oħra ta' kliem bejn l-impikati u stinati.

Naħa takkuża lill-oħra ta' ħsarat u kattiverji li, evidentement, ħadd ma jista' jivverifikahom jew jagħmel xejn dwarhom.

Bħalma kien intqal darba, 'il-verità hija l-ewwel fatalità ta' kull gwerra'.

Hekk ġara dejjem u hekk qed jiġri issa.

Iżda l-gwerra tal-kliem ma hi xejn ħdejn l-hemm li minnu għaddej il-poplu Sirjan.

Dan kienu jafuh mill-bidu, kemm il-pajjiżi tal-punent u kemm ir-Russja.

Kienu jafuh il-pajjiżi tal-punent, inkluż Malta, meta kienu ddeċidew li jagħtu armi fl-idejn lill-ġellieda.

Issa taparsi jibku u jitkażaw.

Donnu l-imgħoddi qrib tagħhom u ta' għemilhom insewh.

Dal-pajjiżi donnhom jippretendu li kulħadd joqgħod għar-rieda tagħhom.

Il-problema hi dejjem l-istess waħda li bdiet kull gwerra fl-istorja: min se jaħkem lil min.

Il-punent jippretendi predominanza assoluta kullimkien bħallikieku d-dinja saret tiegħu.

Huwa ovvju li dan mhux se jitħalla jsir.

Gwerra injorata

Iżda minkejja l-politika maħmuġa ta' din il-gwerra (bħal ta' kull gwerra oħra), id-dramma ewlenija qiegħed jgħixha l-poplu indifiż tas-Sirja; in-nies fit-toroq u fi djarhom li huma esposti għall-perikli, il-ħsarat u l-imwiet.

Huma dawn li qegħdin iħallu għall-pika u l-instransiġenza tal-politiċi.

Huma dawn li, fl-aħħar mill-aħħar, qegħdin jgħixu ta' kuljum, 'il bogħod mill-interess ta' ħafna mezzi tal-aħbarijiet, il-kruha tal-qerda.

Din hi gwerra li, m'għandniex xi ngħidu, mhijiex importanti daqs l-'iscudetto' u l-'primera liga'; mhijiex importanti daqs l-Oscars; mhijiex importanti daqs il-ħmerijiet li ta' kuljum il-mezzi tal-aħbarijiet huma mehdija bihom.

Mhijiex importanti għalihom, naturalment.

Għal kulmin għandu qalb hi importanti ħafna u m'għandhiex tintesa qisu taħt il-bombi tagħha mhumiex nies li qegħdin imutu ta' kuljum.

Il-gwerra fis-Sirja—partikularment din il-gwerra—hi tabilħaqq waħda maħmuġa.

Inbdiet mill-politiċi u l-politiċi kienu l-ewwel nies li ħaslu jdejhom minnha.

Dawn kienu minn ta' quddiem biex jinjorawha biex jinħlew fuq ħwejjeġ aktar 'importanti' għalihom.

Hi tal-biki kemm jismawna ftit ilkoll kemm aħna.

Il-'vittorja' tal-politiċi

Minkejja l-indifferenza tal-politiċi u tal-midja, wieħed għandu jkun jaf li din il-gwerra fis-Sirja saret l-akbar kriżi umanitarja taż-żminijiet moderni.

Nofs it-22 miljun ruħ li kienu jgħixu fis-Sirja qabel il-gwerra, mhux anqas minn NOFSHOM kellhom jaħarbu minn djarhom.

Wieħed minn kull ħames Sirjan issa huwa refuġjat.

Biss biss, 4.5 miljun ruħ marru jsibu kenn fil-pajjiżi tal-qrib.

Interessanti, li l-biċċa l-kbira ta' dawn in-nies mhumiex mit-territorji tal-għedewwa ta' Assad, iżda mit-territorji tiegħu.

Dan ifisser li dawn in-nies huma vittmi tal-bombi tal-punent mhux ta' min il-punent qal li huwa x-xitan inkarnat.

Fost il-11-il miljun li baqa' għall-ħniena tal-bombi hemm 1.1 miljun tfal li m'għandhom aċċess għal ebda għajnuna umanitarja.

Bosta minnhom huma ddestinati li jmutu bil-ġuħ.

S'issa aktar minn kwart ta' miljun ruħ ġew maqtula, terz minnhom nies indifiżi għal kollox, 13-il elf minnhom tfal.

Din hi l-'vittorja' tal-politiċi.

Hekk jaf jagħmel min jiddeċiedi għal ħaddieħor minn wara skrivanija.


Ħsieb Manwel Dimech

Huwa rarissmu li f'Malta jew f'Għawdex isir kors ta' tagħlim fuq Manwel Dimech.

Anzi, nista' ngħid b'ċerta ċertezza li qatt ma sar.

Wisq anqas fuq ħsiebu.

Jien naf li ħafna nies huma mxennqin għal dan għax ġustament iħobbu jitgħallmu dejjem aktar dwar Dimech.

Għaldaqstant, issa hu l-mument li forsi ilek tistenna.

Għall-ewwel darba se jsir kors qasir bil-Malti li għalih jista' jattendi kulħadd.

Kors qasir għal kulħadd

Jekk tixtieq titgħallem xi ftit aktar dwar Manwel Dimech u l-ħsieb tiegħu, agħti kas sewwa ta' dawn id-dettalji li se nagħtik ħalli ma titlifx opportunità bħal din.

Ngħidlek millewwel li din mhijiex opportunità li se terġa' tiġi 'l quddiem tant malajr.

Anzi, nista' kważi nassigurak li din l-opportunità hi kważi unika.

Allura, aħtafha, jekk tista', għax mhux la kemm se tiġik oħra bħalha.

Il-kors li se jsir hu wieħed qasir.

Jieħu biss ħamest ijiem.

Se jsir kull nhar ta' Tnejn għal ħames ġimgħat.

Biex wieħed jattendi għalih ma jridx ikun mar korsijiet oħrajn jew attenda xi università.

Xejn minn dan.

Il-kors hu maħsub biex jolqot lil kulħadd.

Kemm lil dawk li studjaw xi ftit u kemm lil dawk li ma studjawx.

L-importanti hu li min jattendi jkun irid jitgħallem.

Mill-bqija, il-kors se jkun għal-livell ta' kulmin jattendi.

Dan hu importanti.

Ħadd m'għandu jaqta' qalbu għax qatt m'attenda kors jew m'għamilx studji għolja.

Il-kors mhuwiex għall-għoljin u għall-istudjużi biss.

Hu mfassal biex jifhmu kulħadd u jipparteċipa fih kulħadd.

Ħadd m'għandu għalfejn iħossu mhux kwalifikat biex jattendih.

Laqgħat il-Belt

Il-laqgħat tal-kors se jibdew it-Tnejn, 22 ta' Frar, 2016.

Jiġifieri bħal għada ġimgħa.

Il-kors ikompli kull nhar ta' Tnejn għal ħames ġimgħat wara xulxin.

Jiġifieri jintemm it-Tnejn, 21 ta' Marzu, 2016.

Il-ħames laqgħat tal-kors isiru kollha bejn is-6.30 u t-8.00 ta' filgħaxija.

Il-laqgħat kollha tal-kors isiru l-belt Valletta, fiċ-Ċentru tal-Voluntarjat.

Dan iċ-ċentru jinsab fi Triq Melita, kantuniera ma' Triq San Pawl, jiġifieri kantuniera 'l isfel mill-uffiċċji tat-Times of Malta.

M'hemmx fejn titfixkel.

Il-post jinsab fin-naħa ta' fuq tal-Belt u ma jridx ħafna mixi biex tilħqu b'tal-linja jew minn karozza pparkjata ħdejn Kastilja.

Biex tattendi l-kors, m'hemmx għalfejn tinkiteb qabel.

Ir-reġistrazzjoni ssir fl-ewwel laqgħa.

Jekk se tattendi, qis li tkun fiċ-ċentru tal-laqgħat ftit qabel is-6.30 ta' filgħaxija nhar it-Tnejn, 22 ta' Frar, u hemmhekk, dak il-ħin, tinkiteb għall-kors.

Ikun hemm ħlas ċkejken b'għotja għall-ispejjeż (ta' mhux aktar minn tletin ewro).

L-istudenti reġistrati jħallsu nofs l-għotja.

Interess ġenerali

Biex tattendi għal dan il-kors uniku, m'hemm għalfejn iġġib xejn speċjali miegħek.

Kollox jingħatalek waqt il-laqgħat stess.

Il-kors għandu jinteressa lil kulmin iħobb jisma' u jitgħallem dwar Manwel Dimech.

Għandu jinteressa wkoll lil kulmin iħobb il-ħsieb u l-filosofija Maltija.

U għandu jinteressa wkoll lil kulmin iħobb jisma' affarijiet interessanti.

L-importanti hu li ħadd m'għandu jaqta' qalbu għax jista' ma jkollux esperjenza ta' korsijiet u tagħlim formali.

Dan hu kors għal-livell tiegħek.

Huwa maħsub biex tieħu gost titgħallem aktar dwar bniedem li jistħoqqlu kull attenzjoni.

Għaldaqstant, hawn huma d-dettalji għal darba oħra: ħames laqgħat bil-Malti bejn is-6.30 u t-8.00 ta' filgħaxija, kull nhar ta' Tnejn wara xulxin, mit-22 ta' Frar sal-21 ta' Marzu, 2016, fiċ-Ċentru tal-Voluntarjat, Triq Melita, il-belt Valletta (ikun hemm tabella mal-bieb ta' barra ħalli ma titfixkilx).

Kulħadd hu mistieden u mħeġġeġ sabiex jattendi.

Il-kors jingħata minn espert fil-qasam li għandu mal-ħamsa u għoxrin sena esperjenza fl-istudji ta' Manwel Dimech.

Tassew opportunità tad-deheb!

Titlifhiex!


Partit ieħor

Bħalissa bosta nies ma jieqfux jitħaddtu dwar il-partit ġdid li tħabbar li se jitwaqqaf.

Xi wħud iweġġgħu rashom minħabba dan, oħrajn jgħorku jdejhom u xi ftit iħabblu xagħarhom.

B'mod ġenerali, il-kuntest ta' din l-innovità hija ta' konflitt; ta' nies ma jkellmux lin-nies; ta' nies ma jridux jafu b'oħrajn.

Iżda f'demokrazija dawn l-affarijiet suppost jittieħdu bħala sinjal pożittiv ta' sitwazzjoni b'saħħitha.

Is-suspett tal-negattività

Il-midja titħaddet dwar 'qasma' fil-Partit Nazzjonalista.

'Qasma' timplika xi ħaġa negattiva.

Xi wħud anki ħadu l-impenn li jfakkruna f''qasmiet' oħrajn tal-imgħoddi fiż-żewġ partiti ewlenin.

Dejjem f'sens negattiv.

Qasma tfisser għalihom firda, ġlied intern, dgħufija.

Tfisser li l-affarijiet mhumiex sejrin sew.

Li hemm l-inkwiet.

Dawn in-nies li jagħmlu dawn l-implikazzjonijiet u jixħtu dawn il-botti donnhom aktar jemmnu f'dittatorjali u monopolji milli f'demokraziji.

F'demokrazija, aktar ma jkollhom fehmiet, aktar aħjar.

Hu biss f'dittatorjali u f'monopolji—f'ambjenti kontra d-demokrazija—li jkollok in-nagħaġ mixjin ilkoll f'direzzjoni waħda mingħajr sfumaturi ta' xejn.

Il-monotonija għal dawn in-nies donnha virtù.

Jitkellmu dwar 'qasma' u 'firda' għax fil-fatt la għandhom kultura demokratika konvinta u lanqas jemmnu fid-demokrazija.

Donnhom jemmnu li d-demokrazija hija biss isem.

Mill-bqija, għandha tintrefa' f'armadju u titħalla hemmhekk sakemm jasal il-jum tal-vot.

Bil-fomm ifaħħru d-demokrazija, iżda bil-fatti juru l-kontra tagħha.

Pożittiv il-bipartitiżmu?

Il-partit il-ġdid li ġie mwiegħed m'għandniex għalfejn neħduh bħala sinjal negattiv.

Milli jidher iż-żewġ partiti l-kbar it-tnejn ħaduh b'dan il-mod.

Qalu, skont ma smajt, li se jkabbar l-instabbilità.

Jiġifieri, mhuwiex se jħalli l-partiti l-kbar jibqgħu jagħmlu li jridu, dejjem u kullimkien, mingħajr ma joqogħdu attenti li ma jnafrux il-partit iż-'żgħir'.

Dan mhuwiex negattiv.

Huwa tajjeb li l-partiti l-kbar joqogħdu attenti.

Huwa tajjeb li ma jkunx hemm monopolji.

Huwa tajjeb li d-demokrazija jkollha aktar ilħna b'qawwa ta' vot parlamentari.

Ovvjament, minn iħobb il-bipartitiżmu dan mhuwiex se jdoqqlu.

Irid l-affarijiet aktar ċari u sempliċi.

Imma ħadd qatt ma qal li d-demokrazija hija sempliċi jew li għandha tkun hekk.

Tassew, f'Malta d-demokrazija dejjem kellha aktar minn żewġ ilħna kbar f'kuntest ta' ġlied u firda; wieħed jew tnejn li jinfirdu mill-oħrajn għax ikollhom xi jgħidu magħhom, għax jiġġieldu magħhom.

Dejjem f'Malta d-demokrazija tagħmel il-passi sbieħ tagħha f'kuntest ta' taqtiegħ u nkwiet.

Hija ħasra.

Għax id-demokrazija, għallanqas f'pajjiżi fejn hi matura u żviluppata, mhuwiex hekk, għallanqas mhux għal kollox.

L-interessi taċ-ċittadin

F'Malta hawn terrur minn partiti 'żgħar' li jistgħu jtellgħu mqar siġġu wieħed fil-parlament.

Hawn terrur akbar meta l-partit iż-'żgħir' ikollu diġà siġġu.

It-terrur jindika l-imħabba ta' dawk li jiftaħru bid-demokrazija għall-monopolji u d-dittatorjali.

Għax min iħobb id-demokrazija għandu jifraħ li l-parlament tagħna dalwaqt ikollu aktar minn żewġ qniepen.

Jibżgħu li l-bilanċ perfett u l-istabbilità se jbatu.

Iżda d-demokrazija dik hi.

Id-demokrazija mhijiex gwerra ta' trunċieri jew xi ring tal-boxing.

Id-demokrazija, safejn naf jien, hija djalogu kontinwu.

U fejn hemm monopolju ta' żewġ partiti biss f'kamra ta' rappreżentanti, ftit jista' jkollok djalogu suriet in-nies.

Għax min jgħid vi u min jgħid va, u daqshekk.

Marlene Farrugia bħalissa aktarx qiegħed iħares lejha b'ikrah kulħadd.

Kull naħa.

Għax marret kontra l-kanoni sagrosant tal-monopolji u d-dittatorjali.

Għandhiex raġun twaqqaf partit ġdid għal rasha hija ħaġa oħra.

Iżda l-fatt jibqa' li d-demokrazija qed tifraħ għax tħobb il-varjetà u l-għażla tal-fehmiet.

B'hekk biss tista' timmatura u tikber.

Forsi l-partiti l-'kbar' b'dan ma jeħdux gost.

Iżda ċ-ċittadin x'jirbaħ għandu, mhux x'jitlef.

U huma suppost l-interessi taċ-ċittadin li f'dan il-pajjiż kulħadd qed ifittex, le?


L-Att kontra l-prattiċi ta' konverżjoni

Mhuwiex eżattament ċar x'inhu l-punt ewlieni tal-'Position Paper' li ħarġet dil-ġimgħa l-Kummissjoni mqabbda mill-Kurja tal-Arċisqof dwar l-Att kontra l-prattiċi ta' konverżjoni.

Il-Kummissjoni, f'dokument ċkejken ta' ftit aktar minn erbat elef kelma, donnha tfittex li tixħet kulma ġieha f'rasha mingħajr ma qisha kienet taf eżatt fejn kien il-versall.

Akkużi flok djalogu

Il-kritika li l-Kummissjoni xxejjer, jew aħjar l-akkużi li b'arja awtorevoli tfittex li tagħmel, fir-rigward tal-Att imsemmi huma diversi.

Iżda, meta jarahom sewwa, wieħed jibqa' perpless eżattament fuq liema naħa tal-ħajt tinsab il-Kummissjoni.

Wieħed jista' anki jaqgħalu s-suspett li l-Kummissjoni fittxet li tivvinta xagħra ħalli ssibha fl-għaġina.

Insejħilhom 'akkużi' l-oġġezzjonijiet tal-Kummissjoni għax f'ebda vers tad-dokument tagħha ma hemm ħjiel ta' djalogu.

It-ton huwa konfrontazzjonali u ġellied; qisha qed tkellem lil xi għadu.

Id-dokument ma japprezza kważi xejn fl-Att imsemmi filwaqt li jaqra affarijiet li mhumiex fl-Att.

Fost dawn hemm li l-omosesswali huma ttrattati b'mod preferenzjali minn ħaddieħor.

Hemm ukoll analoġija perikoluża bejn l-omosesswalità u l-pedofelija.

Knisja ta' djalogu, fi żmien appuntat għad-djalogu tal-Att mill-leġislatur, kont aktar nistenna li tieħu attitudni ta' djalogu milli wieħed antagonista.

Id-dokument imkien ma jsemmi l-abbużi oxxeni li saru u għadhom isiru f'dan il-qasam—le, mhux bl-eslużjoni ta' xi professjonalisti—kontra nies vulnerabbli sabiex 'ifejquhom' mill-'marda' jew il-patoloġija tal-ġeneru tagħhom.

Jekk xejn, il-Kummissjoni kien imissha l-ewwel ma għamlet huwa li turi sensittività għall-abbużati u l-vittmi.

Oġġezzjonijiet frivoli?

Ibda biex, il-Kummissjoni tgħid li kulħadd se jibda jiġi miċħud mill-kunsill professjoni f'oqsma ta' identità sesswali.

Dan ma jirriżultax mill-Att imsemmi.

L-Att jagħmilha ċara li l-protezzjoni qiegħda tingħata lil nies vulnerabbli (definititi skont il-proviżjonijiet tal-liġi).

Dak li ssostni l-Kummissjoni li ċ-ċaħda tal-Att se jkun estiż għal nies mhux vulnerabbli wkoll ma jirriżultax mill-Att.

Mela għalfejn issemma'?

L-istess meta l-Kummissjoni ssemmi l-każ ta' Goodwin vs UK tal-2002.

Ma jirriżultax mill-Att li min irid jagħmel bidla sesswali se jiġi miċħud milli jieħu kunsill xieraq.

Dan is-suppost preċedent legali jissemma', bħalma tissemma' wkoll il-Kostituzzjoni ta' Malta, sabiex sempliċiment jiżdied il-ħatab fin-nar.

Il-fatt hu li mhemmx relevanza għad-diskussjoni.

Għal darba oħra: mela għalfejn issemma'?

It-tielet, imkien ma l-Att isemmi d-direzzjoni tal-kunsilli ta' trattament: jekk mhumiex minn omosesswali għal eterosesswali jew bil-kontra.

Fid-dokument il-kwestjoni tinġieb biss bħala argument ta' bla sustanza ħalli, għal darba oħra, in-nar jitfgħulu l-ħatab.

Ir-raba' oġġezzjoni tidher li donnha tinteressa lill-Kummissjoni aktar mill-oħrajn: din hija l-protezzjoni tal-professjonisti li, skont il-Kummissjoni, l-Att se jimminalhom il-kondotta tagħhom f'każi relevanti għall-Att.

Il-Kummissjoni hawnhekk ma ssemmix l-abbużi u l-vittimizzazzjonijet li saru minn xi wħud minn dawn il-professjonalisti b'mod sistematiku kontra kull etika u morali.

Anzi, f'dan il-kuntest id-Dokument għandu l-ardir isemmi r-reliġjon, jekk ma tridx, meta hu bosta drabi f'isem ir-reliġjon, sfortunatament, li jsiru dawn il-barbaritajiet fuq nies vulnerabbli.

Il-Gulijiet tas-soċjetà

Wieħed isibha tabilħaqq iebsa kif, prattikament, kull darba li xi ħadd jitkellem f'isem il-Knisja, ma joħroġx, la fit-ton tiegħu u lanqas fil-kontenut ta' dak li jgħid, il-ħniena li l-Knisja trid dejjem turi lejn min hu vulnerabbli u għandu storja twila ta' vittimizzazzjoni fis-soċjetà.

L-impressjoni pessma li dawn in-nies jagħtu tal-Knisja u tal-'Evanġelju tal-Ħniena' (f'sena li suppost hi ddedikata għal hekk) hi deplorevoli u tal-biki.

Id-Dokument tal-Kummissjoni mkien ma juri bl-iċken mod li jaf japprezza li pajjiżna jista' jkun l-ewwel fost dawk Ewropej kollha li qiegħed jaħseb biex joħloq protezzjonijiet f'dan il-qasam hekk delikat u sinifikattiv.

Imkien ma juri li hu dokument ta' Knisja li tħobb lid-Davidijiet tas-soċjetà kontra l-Gulijiet.

Minflok, tidher qisha qed tiddefendi l-Gulijiet.


Ħniena ma' Godfrey Ellul

Godfrey Ellul huwa priġunier li qiegħed jiskonta sentenza twila ta' ħabs.

Jinsab marid serjament.

Fil-fatt, diżrazzjatament jinsab fi stat prekarju ħafna ta' saħħa.

Is-sejħat lill-awtoritajiet kompetenti sabiex jitħalla jiġi sospiż mill-ħabs minħabba l-istat fiżiku tiegħu ilhom isiru.

Iżda s'issa ma hi qed tintwera ebda rieda politika li tiġi applikat l-liġi f'każijiet bħal dawn billi jingħata 'ħelsien kompassjonali'.

Hawnhekk il-gvern għandu opportunità biex juri l-qalb kbira tiegħu.

Jien inħeġġu sabiex jippermetti lil Godfrey jgħaddi l-aħħar jiem tiegħu f'ambjent aktar dinjituż u uman.

Provediment għaqli

Xi wħud, malli se ssemmilhom lil Godfrey Ellul, millewwel—m'għandix dubju—se jqajmu s-sens ta' ġudizzju tagħhom u jwaqqfu widnejhom.

Il-każijiet kriminali tiegħu, ir-raġuni għalfejn jinsab il-ħabs, se jiġu kkwotati u mwejra bħal bandiera.

Godfrey instab ħati mill-qrati tal-ġustizzja u qed jieħu li ħaqqu, jgħidulek.

B'dan li qiegħed ngħid hawnhekk, però, m'iniex se niċħad dan kollu.

Imqar għas-saħħa tal-argument.

Ħadd ma hu se jgħid—jien inkluż—li l-imgħoddi għandu jiġi minsi issa li Godfrey jinsab fi stat ta' saħħa pjetuża u tabilħaqq prekarja.

Ħadd ma hu se jgħid li dak li kien kien u issa nibdew paġna ġdida.

Ħadd ma hu se jiċħad is-sewwa tal-ħaqq li sar.

Dan huwiex il-punt.

Anzi, bil-kontra.

F'każ bħal dan, hu proprju għax il-persuna hi ssentenzjata u misjuba ħatja li għandha tintwera r-rieda li jiġi applikat il-provediment legali tal-'ħelsien kompassjonali'.

Dan il-provediment sar mill-amministratur proprju biex, f'każijiet bħal dan ta' Godfrey Ellul, jitħaddem sabiex juri li l-liġi u r-rappreżentanti tagħha, għalkemm iebsa fl-amministrazzjoni tal-ġustizzja, jafu jkunu wkoll ħanina.

Min hu ġust m'għandux ikun ukoll kattiv.

Appelli meqjusin

Fl-imgħoddi, taħt diversi amministrazzjonijiet governattivi, kemm Nazzjonalisti kif ukoll Laburisti, kien hemm każijiet bħal dawn.

F'xi wħud minnhom, intwera tabilħaqq li l-amministratur jaf jagħder u jifhem is-sitwazzjoni partikulari li tkun qamet u l-'ħelsien kompassjonali' ngħata.

F'oħrajn, diżrazzjatament, id-deċiżjoni ttieħdet wisq fit-tul u mbagħad ma kienx hemm bżonnha aktar.

F'dan il-każ partikulari ta' Godfrey Ellul, il-gvern hu konxju tas-sitwazzjoni.

Saru diversi appelli meqjusin u informati tajjeb.

Iżda s'issa għad hemm ħafna tħassib mingħajr deċiżjonijiet.

Jiena jidhirli li, la darba hu aċċertat b'ċertezza assoluta x'inhi s-sitwazzjoni fiżika ta' Godfrey, m'għandux ikun hemm aktar indeċiżjoni f'dan ir-rigward.

Godfrey għandu jingħata l-'ħelsien kompassjonali' minnufih.

Dan ma jkunx biss għall-benefiċju ta' Godfrey, biex jgħaddi l-jiem tiegħu b'mod dinjituż u rispettabbli.

Iżda jkun għall-familja tiegħu wkoll u b'rispett lejha.

Barra minn hekk, ikun ukoll għall-benefiċju tal-gvern u tas-soċjetà nnifishom, għax b'hekk jigbru fl-istima tagħhom infushom u f'għajnejn il-pubbliku; li huma istituzzjonijiet li jafu juru ħniena daqskemm ġustizzja.

Il-mument hu issa

Il-gvern qiegħed jaħsibha fit-tul wisq f'dan il-każ.

L-appelli quddiemu rahom u jafhom.

Iżda d-dewmien jista' ma jibdiex jitqies aktar bħala għaqal daqskemm bħala ebusija tal-qalb jew għallanqas menefregiżmu.

Il-gvern m'għandu qatt jippermetti li ċ-ċittadini tiegħu jaħsbu hekk dwaru.

L-Istat ġust mhuwiex ġust jekk mhuwiex ukoll ħanin.

Għaldaqstant, nappella bis-saħħa kollha li, fl-istat aċċertat li jinsab fih, Godfrey Ellul għandu jingħata l-'ħelsien kompassjonali' minnufih mingħajr aktar dewmien u mingħajr aktar tidwir mal-lewża.

Jien nippretendi li l-gvern, speċjalment f'dan il-każ li hu wieħed partikulari, għandu juri l-ħniena tiegħu.

Għax il-ħniena li juri lil wieħed hi ħniena li tkun tidher li hi aċċessibbli għal kulħadd.

Jiena ma nemminx li l-gvern se jħalli din l-opportunità tgħaddi mingħajr ma juri ħniena mal-ġustizzja li diġà wrew il-qrati tal-ġustizzja.

F'ġieħ dak kollu li hu deċenti u ċivilizzat, jien ngħid li l-mument hu ISSA.

La Godfrey Ellul u la ħadd m'għandu jtemm ħajtu f'ambjent diżuman u indinjituż, u f'qagħda degradanti.

Aħna aħjar minn hekk.


It-tnessija tal-ferħ

Il-filosofija neoliberali tas-sistema ekonomika kapitalista rnexxielha tnessi lil dawk kollha li ħatfitilhom moħħhom u qalbhom x'inhu l-ferħ tassew.

In-nies saru qishom magni ta' konsum li minn idejhom itteħdulhom il-mezzi li bihom setgħu jipproduċu l-kundizzjonijiet, il-ferħ u l-ġejjieni ta' ħajjithom.

Il-kapitaliżmu neoliberali huwa l-akbar oppju li qatt eżista u l-effetti tiegħu qatt ma kien hawn suċċess akbar minnhom.

Ferħ taparsi

Ħafna minna jilagħbuha ta' nies kuntenti.

Jagħmlu sforz kbir biex jidhru ferħana.

Bosta minna jagħtuha għax-xalar għali tagħhom b'xorb, sess, vaganzi u kull xorta ta' tbaħrit ieħor.

Jagħmlu dan biex jistrieħu mit-toqol u t-tensjoni tax-xogħol u biex jieħdu ftit tal-gost kif jistgħu.

Wara din il-btala żgħira, jerġgħu lura għar-realtà.

Għall-piż tal-jum.

Għat-tirannija tas-suq.

Il-ferħ u l-kuntentizza ma jistgħux ikunu riżultat ta' xi sforz.

Bniedem jew huwa kuntent u ferħan b'mod ordinarju u normali jew xejn.

Jekk, biex ikollu farka ferħ u kuntentizza, irid jaqla' fwiedu jew ibattal butu, allura dan huwa sinjal ċar li mhuwiex ferħan jew kuntent.

Anzi, juri li huwa indannat u mdejjaq.

Din hi l-esperjenza repetuta ta' ħafna minna li jitbagħlu jaħdmu minn sbiħ Alla sa filgħaxija ħalli jaqilgħu erba' soldi tajba ħalli mbagħad ikunu jistgħu jieqfu mix-xogħol u jonfqu dak li jkunu qalgħu.

Dak li taqla' id tonfqu l-oħra.

Is-suq tirann

Dan l-isforz kontinwu biex ikollna ftit tal-mistrieħ u l-hena f'ħajjitna, wieqfa mix-xogħol ta' bilfors li l-biċċa l-kbira minna huma mġiegħla li jagħmlu, donnu jagħtina l-impressjoni qarrieqa li aħna kuntenti u li aħna liberi.

Meta fil-fatt la aħna waħda u lanqas oħra.

Dan għaliex is-suq kapitalista, illum miżmum fuq wiċċ l-idejn bil-filosofija neoliberali tiegħu, hekk irid.

Iridna biss snien f'magna kbira li tagħmel il-profitti u s-superprofitti lil min hu minn fuq.

Iżda min hu minn taħt, jiġifieri l-biċċa l-kbira minna flimkien ma' eluf ta' miljuni oħra madwar id-dinja, min hu minn taħt irid biss isefter u jinkera fix-xogħol għal ħaddieħor.

Ma jistax jagħmel mod ieħor.

Is-suq huwa t-tirann ta' ħajjet il-biċċa l-kbira minna li dħalna biex nibqgħu f'din is-sistema kapitalista li jinportah biss minnu nnifsu.

Iżda, fl-istess waqt, hija sistema li tagħtik il-mumenti ta' illużjoni li għandek bżonn; mumenti ta' mistrieħ mix-xogħol; mumenti ta' divertiment ... biex taparsi int kuntent; taparsi għandek il-lussu tal-għażla; taparsi ferħan.

Nies imdejqin

Il-kapitaliżmu, speċjalment bl-iskuża filosofika neoliberali tiegħu tallum, irnexxielu jnessi għal kollox lill-biċċa l-kbira minna x'inhu l-ferħ tassew, x'jiġifieri tkun persuna kuntenta.

Huwa seraq l-hena mix-xogħol u mill-istess ħajja tagħna ta' kuljum, u jippermetti l-ftit waqtiet ta' divertiment nevrotiku, biex b'hekk ikompli jsaltan u jixxaħħxaħ fuq dahar kulħadd.

Il-biċċa l-kbira tagħna illoppjati mill-qerq tal-kapitaliżmu li huwa s-sid tal-mezzi li bihom aħna nistgħu nipproduċu l-ferħ tagħna nfusna, li bihom aħna nistgħu niddeterminaw ħajjitna u l-ġejjieni tagħna.

Il-kapitaliżmu saħansitra sar is-sid ta' x'aħna u min aħna; tal-identità nnifisha tagħna.

Nies ferħanin tabilħaqq kważi għadek ma tara mkien.

Tiltaqa' ma' nies imdejqin, nies jaħdmu bla heda, nies b'dippressjonijiet ta' kull għamla u sura, nies morda, nies maqbudin f'tellieqa mal-kontijiet, nies ukoll li jieqfu ftit mit-thewdin u l-hemm tagħhom biex taparsi jiddevertu xi ftit (sakemm ix-xogħol iħallihom).

Dinja oħra possibbli

Is-soċjetà tagħna saret waħda dippressiva.

Tnessiet x'inhu li jagħmilha ferħana.

Tnessiet min hi u għalfejn teżisti.

Tnessiet ukoll għalfejn jeżisti x-xogħol u saħansitra d-divertiment.

Il-kapitaliżmu għamilha soċjetà perversa li ttellfet it-triq u ma tafx issibha lura.

Soċjetà illoppjata biex taqdi u tpaxxi.

Iżda soċjetà oħra mhijiex impossibbli.

Dinja mingħajr il-mard u l-korruzzjoni tal-kapitaliżmu, jew mingħajr il-qerq tan-neoliberaliżmu, hi possibbli.

Fl-aħħar mill-aħħar, il-bniedem ma jistax jinsa għal kollox x'inhu li jagħmlu ferħan u kuntent.

Ma jistax jitqarraq għal kollox.

Aħna m'aniex magni.


Pajjiż perikoluż?

L-Istati Uniti tal-Amerika jista' jkun wieħed mill-isbaħ pajjiżi tad-dinja.

Mhux x'fih; x'ma fihx.

Jissejjaħ 'il-pajjiż tal-opportunità' u aktarx tassew hu.

Iżda għandu mnejn hu wkoll wieħed mill-aktar pajjiżi perikolużi li qatt eżistew.

Isem bħalma hu ta' Donald Trump hu biżżejjed biex jurik sefejn jista' jasal l-Istati Uniti.

Sa l-aktar qigħan baxxi tal-politika, sa l-aktar redikoli u sa l-aktar allarmanti.

Il-flus isaltnu

Fi żmien ġimagħtejn oħra, Donald Trump isir uffiċjalment il-kandidat tal-Partit Repubblikan għall-presidenza tal-Istati Uniti.

Ftit tal-jiem wara, il-partit oppost, dak Demokratiku, jaħtar il-kandidata tiegħu biex ittellaqlu: Hillary Clinton.

It-tnejn jibdew kampanja elettorali qawwija ta' tliet xhur, sal-bidu ta' Novembru, meta ssir l-elezzjoni ġenerali.

Skont Trump, l-uniku vantaġġ li għandha Clinton fuqu hi l-fatt li hija mara; mill-bqija, xejn.

Skont Clinton, il-vantaġġ li għadu fuqha Trump huma l-flus.

Infatti, Trump huwa billjunarju li ħallas għall-kampanja tiegħu stess tista' tgħid minn butu biss.

Kumpaniji stabbili tal-estimi finanzjarji jgħidu li l-patrimonju finanzjarju ta' Trump jammonta għal madwar ħames billjun dollaru, jiġifieri xi 4.5 billjun ewro.

Ta' Clinton jingħad li jammonta għal tmenin milljun (jiġifieri xi 16% biss ta' dak ta' Trump).

Jekk hu minnu li bil-flus tagħmel saħansitra triq fil-baħar, fl-Istati Uniti bil-flus tista' ssir president tal-pajjiż.

Trump għandu mnejn hu eżempju prim ta' dan.

Huma x'inhuma l-kwalitajiet personali tiegħu jew huwiex kapaċi jmexxi l-pajjiż, hu fatt ċert li l-flus huma l-aqwa appoġġ elettorali tiegħu f'din il-kampanja.

L-arloġġ lura

Għal ħafna, il-kwalitajiet personali ta' Trump huma qrib ix-xejn.

Għall-anqas bħala kandidat presidenzjali tal-Istati Uniti.

Għandu ħalqu kbir u lsienu twil.

Iżda agħar minn hekk, hu politiku—jekk tista' ssejjaħlu politiku—li l-fehmiet tiegħu ta' tmexxija huma qrib il-fanatiżmu lemini; kważi aħdar f'ċerti aspetti; superfiċjali f'bosta oħrajn.

Minkejja dan, jogħġob lil ħafna mill-Amerikani.

Lir-Repubblikani żgur.

Mid-dehra, jaraw fih il-kburija, l-intransiġenza u l-intolleranza li jippretendu fl-akbar mexxej ta' pajjiżhom, kemm fi ħwejjeġ ta' ġewwa u wisq aktar f'dawk ta' barra.

Trump f'dawn l-aspetti mhuwiex jiddiżappuntahom.

Qiegħed juri li, jekk qatt jilħaq president tal-Istati Uniti, imexxi l-arloġġ lura għal żmien il-presidenza tat-tieni George Bush; presidenza li għamlet lill-Istati Uniti mibgħuda mill-biċċa l-kbira ta' niesha stess u ta' ħafna mill-bqija tad-dinja.

Dik kienet presidenza li għamlet ukoll ħafna ħsara kemm lill-Istati Uniti kif ukoll lid-dinja, għax ħolqot konfrontazzjonijiet inutli li sa ħalliet miljuni mejta.

Iżda għal xi wħud mill-Amerikani, jidher li jekk pajjiżhom ma jafx juri snienu, allura aħjar ma jiftaħx ħalqu.

Trump snien għandu kemm trid.

Allarħares!

Għalkemm xi wħud iqisu—għandu mnejn mhux mingħajr raġun—li l-Istati Uniti huwa pajjiż tabilħaqq tal-meraviji, għandu din id-dgħufija kerha: li kapaċi jagħżel mexxejja li joħorġu l-agħar aspetti ta' mentalità separatista, vjolenti u arroganti.

Nies bħal Trump huma t-terrur ta' kulmin iħobb il-kooperazzjoni dinjija, ir-rispett ta' kull ġens taħt is-sema u, fuq kollox, il-ġustizzja.

Trump hu theddida għall-progress li għamlet l-Istati Uniti taħt Obama.

Hu theddida għall-ftit prosperità li għamlu l-fqar u l-klassi tan-nofs f'dak il-pajjiż.

Fuq dan, hu theddida għar-relazzjonijiet internazzjonali li, fi żmien Obama, stejqru mill-ħsara li kienu għamlu l-presidenti Repubblikani ta' qabel.

Allaħares jirbaħ din l-elezzjoni Donald Trump!

Allarħares l-Istati Uniti jerġa' joħroġ bħala l-pajjiż perikoluż li jista' tabilħaqq ikun.

Allaħares jiġi l-isfreġju li l-flus ta' Trump qegħdin iwiegħdu!

Il-futur tagħna lkoll jista' jiddependi ħafna fuq din l-elezzjoni Amerikana.


Il-GB tibqa' ġewwa

Jien ma nemminx li r-referendum fil-Gran Britannja (GB) fi żmien ġimgħa u nofs oħra, fit-23 ta' Ġunju, jirnexxielu jxaqleb il-miżien sabiex joħroġ il-GB mill-Unjoni Ewropea (UE).

Ngħid hekk għax jidhirli li hemm biżżejjed raġunijiet tekniċi (politiċi u ekonomiċi) kif ukoll emozzjonali (storiċi u temperamentali) għala l-votanti Britanniċi ma jagħżlux li jieħdu dan il-pass drastiku.

Storja u temperament

Nibda mir-raġunijiet emozzjonali.

Il-ħruġ mill-UE jerġa' jixħet lill-GB fi stat li, fi tmiem is-seklu 19, kien beda jissejjaħ l-'iżolament splendidu' ('splendid isolation' bl-Ingliż).

Dan kien fi żmien it-tmexxija tal-prim ministri konservattivi Desraeli u Gascoyne-Cecil.

F'dan iż-żmien, dawn iddeċidew li, filwaqt li jżommu relazzjoni ta' ħbiberija ma' kulħadd, ma jagħmlu alleanzi ma' ebda nazzjon ieħor, u hekk ifendu għal rashom.

Il-fehma ġenerali hija li, fl-aħħar mill-aħħar, din il-politika aktar għamlet ħsara lill-GB milli ġid.

Filwaqt li nazzjonijiet oħra bdew iforġu alleanzi bejniethom u jnaqqru mis-saħħa Britannika, il-GB bdiet issib lilha nnifisha dejjem aktar iżolata politikament u ekonomikament.

Din l-esperjenza xi ftit jew wisq qarsa l-GB ma nsiethiex.

Xi wħud mhumiex lesti li jerġgħu jagħmlu l-istess żball issa billi jeżolaw lilhom infushom mill-UE.

Barra minn hekk, dejjem fuq livell emozzjonali, il-Britanniċi huma b'mod ġenerali poplu konservattiv li, minn dak li juru deċiżjonijiet politiċi imgħoddija, ma jidhirx li jħobb bidliet drastiċi bħalma jkun il-ħruġ mill-UE.

Il-Britanniċi jidhru li huma miġbuda aktar lejn bidliet żgħar li ma jġibu ebda trawma.

Il-ħruġ mill-UE għandu mnejn jidher wisq trawmatiku għat-temperament Britanniku.

Kummerċ u investimenti

Mil-lat tekniku, ir-raġunijiet politiċi u ekonomiċi għala l-GB ma naħsibx li hija lesta li toħroġ mill-UE huma sinifikattivi daqs l-oħrajn li semmejt qabel, jekk mhux aktar.

L-ewwel nett, il-GB diġà tgawdi fl-UE minn vantaġġi kbar li ma jagħmluhiex meħtieġa li toħroġ mill-UE sabiex tikseb aktar minnhom.

Il-vantaġġi li l-GB tgawdi bħalissa, kemm mal-pajjiżi tal-UE nnifisha kif ukoll ma' pajjiżi 'l barra minnha, inkluż l-Istati Uniti, jintilfu kollha li kieku l-GB kellha tħalli l-UE.

F'dan il-każ, il-GB jkollha terġa' torganizza l-qasam kollu tan-negozjati ekonomiċi mal-pajjiżi kollha, din id-darba mingħajr is-saħħa tal-UE warajha.

Appart l-qasam tal-kummerċ, il-ħruġ tal-GB mill-UE tesponiha għall-periklu li l-investimenti minn barra għal ġewwa jonqsu drastikament.

Anqas u anqas investituri jkunu lesti li jorbtu flushom ma' pajjiż li la taf huwiex hawn jew hemm, u li jista', mingħajr il-mażra tal-UE, illum jiddeċiedi mod u għad jiddeċiedi mod ieħor.

Mingħajr investimenti suffiċjenti minn pajjiżi oħrajn u mill-kumpaniji tagħhom, bħala ċentru ewlieni ta' investiment il-GB għandha x'titlef bil-kbir.

Dan kollu, jekk jasal biex iseħħ, iġib effett mhux żgħir għall-agħar fuq l-impjiegi fil-GB.

Dan jista' jkun l-akbar effett devastanti u qalil jekk il-GB tħalli l-UE, wieħed li ftit nies, nistħajjel, ikunu jesti li jirriskjaw.

L-impjiegi jistgħgu jintilfu mhux biss għal raġunijiet ta' kummerċ u investimenti, iżda wkoll għal raġunijiet ta' anqas sigurtà nazzjonali.

Pożizzjoni ta' vantaġġ

Is-sigurtà nazzjonali u l-ħarsien tal-impjiegi torbot direttament mal-immigrazzjoni ta' nies barranin, partikularment mill-Ewropa u l-Asja, ġol-GB.

Bħalissa l-GB għandha konċessjonijiet mill-UE sabiex effettivament tirregola l-immigrazzjoni.

Tassew, il-GB tkun tista teoretikament tillimita aktar l-immigrazzjoni jekk tħalli l-UE.

Iżda dan ma jkunx aktar faċli mingħajr l-UE milli biha.

L-UE bħalissa sservi ta' barriera importanti għall-imigrazzjoni ġewwa l-GB.

Dan jispiċċa jekk il-GB tħalli l-UE.

Barra minn hekk, il-GB tista' dejjem tinnegozja mal-UE aktar konċessjonijiet rigward l-immigrazzjoni fi ħdanha.

Imma dan ma tkunx tista' tagħmlu faċilment jekk tħalli l-UE.

Bid-diffikultajiet kollha li s-sħubija mal-UE ġġibilha, bil-pożizzjoni privileġġjata tagħha l-GB aktar tgawdi mill-UE milli ġġarrab tbatijiet.

Il-pożizzjoni tagħha bħalissa, b'sieqha waħda ġewwa l-UE u l-oħra barra, tiggarantixxi li l-GB tinfluwenza bil-kbir id-deċiżjonijiet tal-UE.

Biż-żewġ saqajn barra, dan jintilef għal kollox.

Bħalma tintilef ukoll il-pożizzjoni ferm privileġġjata li għandha bħalissa mal-Istati Uniti.

Le, le, ma naħsibx li l-votanti tal-GB jiddeċiedu li pajjiżhom iħalli l-UE.


Il-bikja tas-Sirja

Il-gwerra fis-Sirja, li issa ilha għaddejja sa minn Marzu tal-2011, jiġifieri għal dawn l-aħħar ħames snin u fuqhom, hi eżempju ieħor—jekk qatt kellna bżonn ieħor—ta' kemm ħsara tista' ssir bl-indħil barrani imprudenti fil-ħwejjeġ interni tal-pajjiż.

Indħil barrani

L-Istati Uniti tal-Amerika, ir-Russja, l-Unjoni Ewropea u ċ-Ċina lkoll għandhom subgħajhom imdeffes f'din it-traġedja Sirjana.

Sena ilu, skont il-Ġnus Magħquda ġie kkalkulat li kienu diġà nqatlu mal-250,000 ruħ (kwart ta' miljun).

Sal-lum, ħdax-il miljun kienu sfaw refuġjati, erbatax-il miljun ruħ jeħtieġu għajnuna umanitarja, u ħames miljun ruħ jinsabu abbandunati għal kollox mingħajr ebda għajnuna ta' xejn minngħand ħadd.

Il-gwerra bdiet bħala rvell relattivament ċkejken, iżda li mbagħad kompliet tikber u tikber aktar ma daħlu fiha interessi li ma kellhom x'jaqsmu direttament magħha.

Il-koalizzjoni li qed tmexxi l-Istati Uniti kontra l-gvern leġittimu Sirjan ta' Assad (li tinkludi l-Gran Britannja u 'l Franza), għamlet aktar minn 10,500 attakk mill-ajru fuq pożizzjonijiet li suppost kienu militari, iżda li laqtu l-popolazzjoni ċivili bil-kbir.

Dawn l-attakki ma sarux biss fis-Sirja.

3,500 minnhom kienu hawnhekk tabilħaqq, imma 7,000 oħra kienu fl-Iraq.

Dan għaliex l-indħil tal-koalizzjoni, bl-iskuża li ttajjar lil Assad, il-mexxej tas-Sirja, min-nofs, għandha skop aktar wiesgħa.

Dan huwa li l-koalizzjoni ġġib lill-Iraq għarkobbtejha.

Unjoni tapari gallerija

Hekk hu.

Gwerra li suppost qed issir biex twettaq ir-rieda tal-poplu Sirjan fit-tneħħija tal-gvern tiegħu, fil-fatt qed tiġi miġġielda biex tiddistabbilizza pajjiż ieħor: l-Iraq.

Il-bikja kbira tas-Sirja qed issir kważi kważi għalxejn.

Għax il-pajjiżi tal-koalizzjoni mhux fiha huma interessati, iżda f'ħaddieħor; trid lill-Iraq ma jibqax dominanti fil-Lvant Nofsani u, speċjalment, fuq il-bjar taż-żejt.

L-Unjoni Ewropea taparsi tilgħab gallerija.

Tgħid li qed tibgħat biss għajnuna umanitarja fis-Sirja.

Iżda dan hu biss mod ta' kif tgħatti xturha.

Sentejn ilu, l-Unjoni Ewropea ddeċidiet li ma tkomplix iżżomm lura l-bejgħ tal-armi lir-ribelli fis-Sirja u l-kumpaniji privati tal-pajjiżi tagħha bdew ifornu kemm jifilħu armi fl-idejn lil kulħadd addoċċ.

Dawn il-'kulħadd' jinkludu militanti Islamiċi li lanqas huma ma jinpurtahom mis-Sirja jew mill-poplu tagħha jew mill-vittmi tal-gwerra.

Jinpurtahom mis-setgħa tagħhom biss u l-ħakma fuq ħaddieħor.

L-Unjoni Ewropea, inkluż Malta permezz tal-gvern tagħha, b'hekk saret kompliċi għat-tkabbir tal-gwerra u għall-vittimizzazzjoni tal-poplu Sirjan u Iraqin.

Parti mill-ġerħa

Fl-Istati Uniti, waqt li qed issir il-kampanja elettorali sabiex jitla' president ġdid f'Jannar li ġej (l-elezzjoni se ssir fil-bidu ta' Novembru), ir-Repubblikan Donald Trump qed iwiegħed li jibdel il-politika ta' pajjiżu (rappreżentata minn Obama, il-president attwali, u Hillary Clinton, il-kandidata tal-Partit Demokratiku).

Trump irid li pajjiżu jħalli lil Assad bi kwietu u jikkonċentra minflok fuq il-militaristi Islamiċi.

Sadattant, ir-Russja u ċ-Ċina skjeraw ir-riżorsi militari u umani tagħhom fuq in-naħa ta' Assad.

B'hekk, reġa' għandna replika tal-gwerer antiki tal-Gwerra l-Bierda li suppost spiċċat mal-ħamsa u għoxrin sena ilu.

Il-blokok militari l-kbar jinsabu wiċċ imb'wiċċ għal darba oħra jiġġieldu għas-spejjeż ta' ħaddieħor.

U l-paċi?

Il-paċi xi ħadd qed jaħseb fiha?

Din il-kelma reġgħet qisha qed issir antikwata; qisha xi ħaġa tal-imgħoddi.

Donnha d-definizzjoni tagħha reġgħet intesiet.

Suppost tfisser kooperazzjoni, żvilupp, għajnuna, djalogu.

Imma l-kbar qishom ma jridux jafu biha.

Dnub li pajjiżna, għalkemm ċkejken, f'din il-bikja tas-Sirja huwa parti mill-ġerħa flok mid-duwa!


Qerq bit-turist

Ma tantx jagħtu fil-għajn.

Lanqas ma jissemmew wisq fl-aħbarijiet.

Ftit jaffettwaw direttament lil xi ħadd minna.

Qajla nisimgħu bihom mingħand ħadd.

Iżda r-realtà qiegħda hemmhekk: turisti li, wara li nilqugħhom għandna, inqarrqu bihom.

Xi kultant, meta taqbad diskussjoni ma' xi wħud mit-turisti, jew tkellem lil xi ħadd li għamel dan, issib li xi wħud mill-Maltin u l-Għawdxin ma jiddejqux iqarrqu bit-turisti bħallikieku kienu nies li jistħoqqilhom l-isfruttament.

Turisti misruqa

Għalkemm dan hu fenomenu li qajla jissemma, spiss tisma' privatament lil min kien xhud ta' qerq li jsir bit-turisti.

Dan mhuwiex sew.

Lill-barranin li jsuru xtutna għandna dejjem nirrispettawhom u naraw li l-mawra tagħhom fosthom ma tinbidilx f'waħda ta' wġigħ il-qalb.

Sfortunatament, iżda, mhux dejjem hu hekk.

Il-qerq li jidher li jsir bit-turisti jkun ta' diversi għamliet.

Skont statistika tal-pulizija li tista' tindikalna dawn l-għamliet, l-aktar prevalenti (madwar 90%) huwa s-serq li jsir lit-turisti.

Imbagħad, f'għadd ferm anqas, ikun hemm offiżi sesswali, ħsarat lill-proprjetà tagħhom, ġerħat fuq il-persuna fiżika tagħhom, u theddid bi vjolenza privata.

Minħaba li s-serq lit-turist jidher li huwa bil-wisq l-akbar qerq li jsir, tajjeb li wieħed jara minfejn isir dan.

L-akbar għadd ta' serq lit-turist jidher li jsir (madwar 30%) mil-lukandi.

Wara dan, f'għadd ferm anqas, it-turisti jinsterqu mill-appartamenti temporanji li jikru, mill-ħwienet li jmorru jixtru fihom, mit-takxijiet u l-karozzi tal-linja, minn fuq ix-xtajtiet, permezz ta' 'snatch and grab', u mill-ajruport.

Misruqa mill-ħwienet

Jekk wieħed jara daqsxejn s-serq li jsir lit-turist mill-ħwienet fejn imorru jixtru, inkluż tax-xorb, wieħed jara li l-akbar għadd ta' dan is-serq jidher li jsir fir-resoranti, imbagħad, f'għadd anqas, mis-swali taċ-ċinema u mis-swieq miftuħa.

Fost it-turisti li jżuruni, jidher li l-aktar li jaqgħu vittma tal-qerq ta' xi wħud mill-Maltin u l-Għawdxin huma turisti nisa.

Jidher li, fost it-turisti vittmi kollha, l-aktar (in-nofs) li jiġu vittimizzati huma dawk ta' bejn is-26 u l-45 sena.

L-etajiet l-oħra, mid-dehra, huma fortunatament ippreferiti anqas.

Interessanti li madwar tliet kwarti biss tat-turisti vittimizzati jfittxu li jingħataw għajnuna mill-awtoritajiet.

Il-bqija jidher li jgħodduha bħala waħda u jibqgħu jgħixu ħajjithom (aktarx bi ftit tgergir).

Ovvjament, l-aktar li jfittxu huma lill-pulizija jew, jekk f'lukanda, lis-sid tal-post.

Xi wħud jersqu lejn l-insurance u oħrajn l-isptar.

Anqas minn nofs it-turisti vittimizzati jidher li jagħżlu li jagħmlu rapport uffiċjali.

Il-biċċa l-kbira tat-turisti vvittimizzati mill-Maltin jidhru li jibqgħu jodisfatti mill-għajnuna li jingħataw.

Iżda madwar kwart minnhom le.

Xi wħud igergru li s-sorvelja fuq il-postijiet fejn it-turisti jiġu vvittimizzati hija dgħajfa jew non-eżistenti.

Rappreżentanti

Dawn huma biss indikazzjonijiet ta' kif u fejn xi wħud mit-turisti li jżuruna jaqgħu għall-qerq ta' xi Maltin u Għawdxin.

Għalkemm l-għadd tagħhom jista' ma jkunx kbir ħafna, fortunatament, xorta waħda mhuwiex sew.

It-turist mhuwiex oġġett ta' sfruttament, anki jekk xi wħud jipprovaw joborxuhom kemm jista' jkun.

Turist b'esperjenza ħażina huwa aktar imħajjar ma jersaqx lil hawn aktar u jagħmlilna reklam ħażin.

Iżda l-kunsiderazzjoni finanzjarja biss mhijiex biżżejjed.

Hemm ukoll il-lat etiku u morali.

Li tqarraq b'ħaddieħor hu dejjem ħażin, daqskemm hu dejjem ħażin tinqeda b'nies li jafdawk tagħmillhom dannu.

Jien ftit nisma' bl-etika u l-moralità li għandhom joqogħdu għaliha n-nies li jittrattaw mat-turisti.

Jiddispjaċini meta nisma' b'qerq li jsir bit-turist minn nies li jirrappreżentaw lil kull wieħed u waħda minna u, fuq kollox, jirrappreżentaw lil pajjiżna.

Suppost dawn jafu aħjar.


Il-viżitaturi Għawdxin f'Mater Dei

Huma ftit u rari l-Maltin li jkollhom joqogħdu qrib is-sodda ta' xi ħadd li jkun rikoverat fl-isptar t'Għawdex.

Bil-maqlub, huma ħafna aktar l-Għawdxin li jkollhom jagħmlu dan fl-isptar Mater Dei.

Għalkemm din tidher ħaġa faċli u l-biċċa l-kbira tagħna ma naħsbux darbtejn fuqha, għall-Għawdxin li jkollhom jishru ma' xi ħadd f'Mater Dei hi biċċa wġigħ ta' ras kbira.

Żjajjar ta' tbatija

Huwa spiss li pazjent Għawdxi, hu ta' liema età hu, ikollu jgħaddi żmien twil jew qasir fl-Isptar Mater Dei.

Biex ikollu lil xi ħadd minn Għawdex maġenbu f'dak il-mument diffiċli hemm tliet għażliet: jew li l-viżitatur joqgħod ġej u sejjer Għawdex kuljum; jew li l-viżitatur jgħix fis-sala tal-pazjent fuq peltruna sakemm iħalluh l-uffiċjali tas-sala jew tal-isptar; jew li jikri xi flett xi mkien madwar Malta sakemm il-pazjent idum l-isptar.

Ħafna drabi, hi t-tieni għażla li tkun l-aktar 'konvenjenti' (li ma hi konvenjenti xejn).

Jien iltqajt ma' Għawdxin li kellhom jagħmlu dan għal ftit tal-jiem u ltqajt ma' Għawdxin li kellhom jagħmlu dan għal xhur sħaħ.

Xhur!

Il-Maltin li għalihom dan l-inkonjenzent serju ma jeżistix, bil-kemm jistgħu jifhmu d-diffikultà, l-iskumdità u t-tbatija li dan joħloq għall-viżitaturi Għawdxin.

Xejn faċilitajiet

Immaġina.

Ikollok tissospendi ħajtek, mhux għal żjara kuljum ta' ftit sigħat, imma għal erbgħa u għoxrin siegħa kuljum b'mod totali.

Dan waħdu diġà joħloq diffikultajiet kbar.

Ikollok tirranġa ma' tax-xogħol biex b'xi mod taqdi dan dmirek fl-isptar.

Ikollok tħalli, jekk ikollok, lir-raġel/mara tiegħek, jekk mhux ukoll it-tfal.

Ma' dan kollu, ikollok tgħix qisek xi refuġjat bla art, bla dar u maqtugħ minn kulħadd.

Biex ma nsemmux l-ispejjeż konsiderevolment kbar li dan kollu jimplika u jdaħħlek fih.

Il-fatt hu li f'Malta sempliċiment ma jeżistux faċilitajiet għal Għawdxin li jkollhom bżonn joqogħdu qrib is-sodda ta' xi ħadd li jkun rikoverat fl-isptar Mater Dei.

La fl-isptar innifsu u lanqas lil hinn minnu.

Il-gvern sempliċiment ma jaħsibx għal dawn in-nies.

L-Għawdxin li jkollhom jagħmlu dan, mhux għax iridu, b'xi kapriċċ, imma għall-bżonn assolut, huma mħollija għal riħhom u jridu jaqdfu għal rashom.

Faċilitajiet b'xejn

Skont m'assigurani ċ-Chief Executive Officer ta' Mater Dei, is-Sur Ivan Falzon, permezz tal-Ministeru tas-Saħħa, ma teżisti ebda faċilità f'Mater Dei li taħseb għall-Għawdxin viżitaturi.

Mhux biss għal dawk li jkollhom joqogħdu Malta fit-tul, iżda lanqas għal min jiġi għal ġurnata.

Dawn huma meqjusa bħallikieku kienu viżitaturi bl-istess kundizzjonijiet ta' ħajja tal-viżitaturi Maltin, meta dan assolutament mhuwiex il-każ.

Għandu jkun hemm parti riservata minn Mater Dei li toffri kumditajiet bażiċi lill-Għawdxin li jridu joqgħodu l-isptar tul ġurnata kollha u wkoll għal dawk li jkollhom bżonn joqogħdu aktar fit-tul, fuq medda ta' jiem, ġimgħat u possibbilment anki xhur.

Jista' jkun hemm xi ħaġa simili 'l barra mill-isptar li joffri l-istess faċilitajiet.

Dawn ikunu mingħajr ebda ħlas.

Saħħa b'xejn għall-pazjent m'għandhiex tfisser spejjeż għall-viżitaturi.

Dmir il-gvern

Huwa dmir il-gvern, kif ukoll tal-isptar innifsu, li joħloq skemi u faċilitajiet li jaħseb għal dan.

Il-viżitaturi Għawdxin f'Mater Dei għandhom bżonnijiet partikulari u speċjali, u ma jistgħux jiġu ttrattati bħall-viżitaturi Maltin, li m'għandhom xejn mill-problemi li għandhom l-Għawdxin biex iżuru l-pazjenti l-isptar.

L-Għawdxin mhumiex ċittadini tas-sekonda klassi.