Is-sustanzi kimiċi għaliex għandhom ikunu sostenibbli? Fil-ħajja tagħna ta' kuljum, is-sustanzi kimiċi nsibuhom kullimkien. Huma parti minn kważi l-apparat kollu li nużaw biex niżguraw il-benessri tagħna u nipproteġu saħħitna. Is-sustanzi kimiċi huma l-bażi fundamentali tat-teknoloġiji, il-materjali u l-prodotti b'livell baxx ta' karbonju, dawk li ma jniġġsux, li huma effiċjenti fir-riżorsi u l-enerġija u li neħtiġuhom biex is-soċjetà u l-ekonomija tagħna nagħmluhom iktar sostenibbli. Fl-istess ħin, is-sustanzi kimiċi jista' jkollhom proprjetajiet perikolużi li jagħmlu ħsara lis-saħħa tal-bniedem u lill-ambjent. Jistgħu jikkawżaw il-kanċer, jaffettwaw is-sistemi immunitarji, respiratorji, endokrinali, riproduttivi u/jew kardjovaskulari, idgħajfu r-reżiljenza tal-bniedem u l-kapaċità li jirreaġixxu għat-tilqim u jżidu l-vulnerabbiltà għall-mard. Il-konsumaturi huma esposti ferm għas-sustanzi kimiċi li jinsabu fil-prodotti, ngħidu aħna minn ġugarelli u prodotti għall-kura tat-tfal, sa materjal li jiġi f'kuntatt mal-ikel, kożmetiċi, għamara u tessuti, u l-ħaddiema fl-UE kollha jiġu f'kuntatt kuljum ma' aġenti kimiċi li jistgħu jkunu ta' periklu għalihom. Barra minn hekk, it-tniġġis kimiku huwa wieħed mill-muturi ewlenin li jpoġġu lid-dinja f'riskju, li jħallu impatt u jamplifikaw il-kriżijiet planetarji bħat-tibdil fil-klima, id-degradazzjoni tal-ekosistemi u t-telf tal-bijodiversità. Għalhekk, is-sustanzi kimiċi, il-materjali u l-prodotti jridu jsiru sikuri u sostenibbli b'mod inerenti, mill-produzzjoni sa tmiem ħajjithom, billi jiġu evitati l-aktar proprjetajiet perikolużi u jiġi ġġenerat l-inqas impatt possibbli fuq il-klima, l-użu tar-riżorsi, l-ekosistemi u l-bijodiversità. X'inhu ambjent ħieles mit-tossiċità u kif se niksbuh? L-Istrateġija dwar is-Sustanzi Kimiċi tfassal il-passi li jridu jittieħdu sabiex niksbu ambjent ħieles mit-tossiċità, u niżguraw li s-sustanzi kimiċi jiġu prodotti u użati b'mod li jimmassimizza l-kontribut tagħhom lis-soċjetà filwaqt li tiġi evitata l-ħsara lill-pjaneta u lill-ġenerazzjonijiet kurrenti u tal-futur. L-Istrateġija tipprevedi li s-sustanzi kimiċi l-aktar perikolużi jiġu evitati għal użu mhux essenzjali tas-soċjetà, iżda wkoll li s-sustanzi kimiċi industrijali kollha jintużaw b'mod aktar sikur u sostenibbli. Fl-istess waqt, huwa daqstant ieħor importanti li nippromwovu dejjem iktar it-tranżizzjoni ekoloġika tas-settur tas-sustanzi kimiċi u l-katina tal-valur tiegħu. Ambjent ħieles mit-tossiċità huwa parti mill-Ambizzjoni tal-Kummissjoni għal Tniġġis Żero għall-arja, l-ilma u l-ħamrija, li se titressaq fl-2021 taħt il-Patt Ekoloġiku. Permezz tar-REACH (ir-Regolament dwar ir-Reġistrazzjoni, il-Valutazzjoni, l-Awtorizzazzjoni u r-Restrizzjoni ta' Sustanzi Kimiċi) l-UE diġà għandha l-aktar leġiżlazzjoni stretta fid-dinja dwar is-sustanzi kimiċi: x'hemm bżonn aktar u kif se tkampa l-industrija? X'inhuma l-konsegwenzi tal-istrateġija għar-REACH? Il-qafas legali eżistenti tal-UE dwar is-sustanzi kimiċi, b'mod partikolari r-Regolament REACH u dak dwar il-Klassifikazzjoni, l-Ittikkettar u l-Imballaġġ (CLP), huwa l-leġiżlazzjoni l-iktar stretta li tirregola s-sustanzi kimiċi, li jaffettwaw l-industriji mad-dinja kollha. L-Istrateġija dwar is-Sustanzi Kimiċi tissuġġerixxi li dawn għandhom jissaħħu permezz ta' reviżjonijiet immirati taż-żewġ Regolamenti, sabiex jiġi żgurat li hemm biżżejjed informazzjoni dwar is-sustanzi kimiċi manifatturati fl-UE jew importati fiha, li s-sustanzi ta' tħassib jiġu identifikati malajr, u fejn meħtieġ, jinqatgħu gradwalment, partikolarment mill-prodotti għall-konsumatur. Kwalunkwe proposta legali se ssegwi l-linji gwida tal-Kummissjoni għal Regolamentazzjoni Aħjar, inklużi l-valutazzjoni tal-impatt u l-proċess ta' konsultazzjoni mal-partijiet ikkonċernati. L-istrateġija kif se tappoġġa l-innovazzjoni u l-kompetittività? L-użu tas-sustanzi kimiċi jipprovdi benefiċċji numerużi għas-soċjetà. Hija opportunità ekonomika kbira li nagħmluhom sikuri u sostenibbli — fl-UE diġà hemm minn qiegħed fuq quddiem biex jagħmel dan, fosthom xi SMEs, iżda bosta għadhom qed isibu ostakli tekniċi u ekonomiċi. L-istrateġija tiddefinixxi sett ta' miżuri regolatorji u mhux regolatorji biex jiżdiedu u jissaħħu l-innovazzjonijiet u l-produzzjoni industrijali. Il-kriterji dwar is-sustanzi kimiċi “sikuri u sostenibbli mid-disinn” se jiġu definiti u użati għall-investimenti pubbliċi u privati. L-Istrateġija tiddeskrivi l-inċentivi li jappoġġaw ir-riċerka, l-iżvilupp u l-adozzjoni mis-suq ta' sustanzi kimiċi ġodda, kif ukoll it-tranżizzjoni ekoloġika ġenerali tal-proċessi fl-industriji li jipproduċu u jużaw il-kimiċi. Il-kompetittività tal-industrija tal-UE se tiġi appoġġata permezz ta' bidliet regolatorji fil-leġiżlazzjoni dwar is-sustanzi kimiċi biex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi bejn l-industrija tal-UE u dik mhux tal-UE. L-istrateġija kif se ttejjeb l-infurzar tal-leġiżlazzjoni dwar is-sustanzi kimiċi? Jeħtieġ li jkun hemm iktar implimentazzjoni u nfurzar tal-leġiżlazzjoni Ewropea dwar is-sustanzi kimiċi sabiex tiġi żgurata l-konformità maċ-ċiklu tal-ħajja kollu tas-sustanzi kimiċi: il-produzzjoni, it-tqegħid fis-suq, ir-rilaxx u r-rimi. Bħalissa kważi 30% tat-twissijiet dwar prodotti perikolużi fis-suq jinvolvu riskji minħabba sustanzi kimiċi. Barra minn hekk, terz biss mid-dossiers ta' reġistrazzjoni tas-sustanzi kimiċi rreġistrati mill-industrija skont ir-REACH huma kompletament konformi mar-rekwiżiti ta' informazzjoni. L-Istrateġija tipproponi għadd ta' miżuri biex jiġu żgurati aktar kontrolli mill-awtoritajiet, b'mod partikolari biex jiġu mmirati l-oġġetti importati u l-bejgħ online, inkluż bl-użu ta' għodod diġitali. Il-Kummissjoni se twettaq awditi dwar is-sistemi ta' infurzar tal-Istati Membri, u se tagħmel proposti biex tkompli ssaħħaħ il-prinċipji ta' “ebda data, ebda suq” u ta' “min iniġġes iħallas”. Liem huma l-eżempji ta' sustanzi kimiċi tossiċi fl-ambjent? Kif nistgħu nevitaw aktar tniġġis kimiku fil-futur? S'issa t-tniġġis mis-sustanzi kimiċi kien minħabba sustanzi li huma persistenti u li għandhom effetti ħżiena fuq is-saħħa tal-bniedem u/jew fuq l-ambjent, bħall-poliklorobifenil (PCBs), id-diossini, xi pestiċidi (bħad-DDT) u iktar riċenti, is-sustanzi per- u polifluworoalkilati (PFAS). Ladarba sustanza kimika persistenti tkun daħlet fl-ambjent, l-effetti tagħha jkomplu fuq perjodu twil ħafna, anke meta ma jkunx hemm iktar emissjonijiet tagħha. L-istrateġija għandha l-għan li tissorvelja s-sustanzi kimiċi abbażi tal-persistenza tagħhom u li taġixxi malajr, billi tirregola dawk li għandhom karatteristika oħra ta' tħassib (bħall-mobbiltà fl-ambjent, il-bijoakkumulazzjoni, it-tossiċità). Dawk is-sustanzi għandhom ikunu permessi biss f'użi li huma essenzjali għas-soċjetà u jekk ma jkunx hemm alternattivi. X'inhuma s-sustanzi ta' tħassib? Is-sustanzi ta' tħassib huma grupp ta' sustanzi perikolużi li huma partikolarment perikolużi għas-saħħa tal-bniedem jew għall-ambjent, peress li jikkawżaw effetti tul il-ħajja kollha. Fil-kuntest tal-Istrateġija dwar is-Sustanzi Kimiċi, lista mhux eżawrjenti ta' sustanzi ta' tħassib tinkludi dawk is-sustanzi identifikati bħala ta' tħassib serju ħafna skont ir-REACH kif ukoll dawk elenkati fir-Regolament dwar il-Klassifikazzjoni l-Ittikkettar u l-Imballaġġ (CLP) bħala li għandhom effett kroniku fuq is-saħħa u l-ambjent. Sabiex jiġu evitati effetti ħżiena fit-tul, l-esponiment tal-bniedem u tal-ambjent għal dawn is-sustanzi ta' tħassib għandu jiġi minimizzat u kemm jista' jkun jiġi sostitwit. Dawk l-iktar perikolużi għandhom jiġu pprojbiti mill-prodotti għall-konsumatur u jiġu permessi biss meta jkunu ppruvati essenzjali għall-użu soċjetali u fejn ma tkun teżisti ebda alternattiva. L-iżvilupp ta' sustanzi kimiċi sikuri u sostenibbli mid-disinn u l-minimizzazzjoni ta' dawn is-sustanzi fil-prodotti u l-iskart huma kruċjali biex tinkiseb ekonomija ċirkolari nadifa. X'nifhmu meta ngħidu “sikur u sostenibbli mid-disinn”? X'inhuma ċ-ċikli ta' materjali mhux tossiċi? “Sikur u sostenibbli mid-disinn” tfisser li s-sustanzi kimiċi, il-materjal u l-proċessi għandhom jevitaw, sa mill-fażi tad-disinn, volumi u karatteristiċi kimiċi li jistgħu jkunu ta' ħsara għas-saħħa tal-bniedem jew għall-ambjent, fi kwalunkwe stadju tal-eżistenza tagħhom. B'mod partikolari, dawn huma gruppi ta' sustanzi kimiċi bit-tendenza li jkunu (eko)tossiċi, persistenti, bioakkumulattivi jew mobbli. Meta l-materjali u l-prodotti jkunu sikuri matul iċ-ċiklu tal-ħajja tagħhom, mill-produzzjoni tagħhom sar-rimi u r-riċiklaġġ tagħhom, nitkellmu dwar ċikli ta' materjali mhux tossiċi. Il-kisba tagħhom u t-tranżizzjoni lejn ekonomija ċirkolari nadifa timplika li l-preżenza ta' sustanzi ta' tħassib trid tkun limitata f'materjali verġni u riċiklati u li l-iskart imniġġes jintgħażel u jiġi dekontaminat. Is-sostenibbiltà għandha tiġi żgurata billi tiġi minimizzata l-impronta ambjentali tas-sustanzi kimiċi b'mod partikolari fuq it-tibdil fil-klima, l-użu tar-riżorsi, l-ekosistemi u l-bijodiversità minn perspettiva taċ-ċiklu tal-ħajja. L-istrateġija tipproponi li tiddefinixxi l-kriterji għall-kunċett ġenerali, flimkien mal-partijiet ikkonċernati. Teżisti xi rabta bejn is-sustanzi kimiċi fl-ambjent tagħna u l-pandemija tal-COVID-19? L-esponiment tan-nies għal sustanzi kimiċi perikolużi jdgħajjef ir-reżiljenza tagħna u jżid il-vulnerabbiltà tagħna, inkluż għall-mard li jittieħed. Is-sustanzi kimiċi jistgħu jħallu impatt fuq il-funzjonament tal-ġisem tal-bniedem b'modi differenti. Is-sustanzi kimiċi li jaffettwaw is-sistemi immunitarji u respiratorji tagħna huma ta' importanza partikolari fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19. X'inhuma s-sustanzi li jfixklu s-sistema endokrinali u f'liema prodotti nsibuhom? Is-sustanzi li jfixklu s-sistema endokrinali huma sustanzi kimiċi li jbiddlu l-funzjonament tas-sistema endokrinali (ormonali) u, bħala konsegwenza, jaffettwaw ħażin is-saħħa tal-bnedmin u tal-annimali b'modi differenti (pereżempju billi jaffettwaw ħażin is-saħħa riproduttiva jew billi jkollhom rwol fl-iżvilupp ta' xi kanċer relatat mal-ormoni). Uħud minn dawn is-sustanzi jistgħu jkunu fi prodotti ta' kuljum bħall-kożmetiċi, il-ġugarelli, u l-imballaġġ tal-ikel. Wara l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea (2018) “Lejn qafas tal-Unjoni Ewropea dwar l-interferenti endokrinali”, il-Kummissjoni u l-Istati Membri qed jaħdmu biex jinkludu l-identifikazzjoni ta' sustanzi kimiċi li jfixklu s-sistema endokrinali fir-Regolament dwar il-Klassifikazzjoni, it-Tikkettar u l-Imballaġġ tas-sustanzi kimiċi (CLP), u mbagħad, fis-sistema globali (Is-Sistema Globalment Armonizzata tan-NU) Fl-istess ħin, qed naħdmu wkoll biex nimmodifikaw l-annessi tar-REACH biex nippermettu l-identifikazzjoni tas-sustanzi li jfixklu s-sistema endokrinali. Xi jfissru l-effetti kombinati tas-sustanzi kimiċi? Tul ħajjitna aħna esposti għal varjetà ta' sustanzi kimiċi li jinsabu fl-ikel, fl-ilma, fil-mediċini, fl-arja li nieħdu n-nifs minnha, f'diversi prodotti. Ir-riskju totali relatat mal-esponiment għal taħlita ta' sustanzi kimiċi tipikament jaqbeż ir-riskju relatat mal-esponiment għal kull waħda mis-sustanzi kimiċi individwali waħedhom. Għalhekk, l-esponiment għal taħlita ta' sustanzi kimiċi jista' jwassal għal effetti negattivi fuq is-saħħa u l-ambjent, anki f'livelli ta' esponiment li jitqiesu “sikuri” għas-sustanzi kimiċi individwali waħedhom. Minħabba l-għadd kbir ħafna ta' kombinazzjonijiet possibbli ta' sustanzi kimiċi, il-valutazzjoni tar-riskji u l-ġestjoni tal-effetti kkombinati tas-sustanzi kimiċi jirrappreżentaw sfida xjentifika u regolatorja partikolari. X'inhu l-approċċ “sustanza waħda, valutazzjoni waħda” u kif se jiġi implimentat? Permezz tal-approċċ “Sustanza waħda, valutazzjoni waħda” għandna l-għan li nissimplifikaw, nirrazzjonalizzaw u nikkoordinaw aħjar il-proċessi li fuqhom huma bbażati l-valutazzjonijiet tal-perikli u tar-riskji tas-sustanzi kimiċi, bħall-bidu tal-valutazzjonijiet, l-allokazzjoni tar-responsabbiltajiet għall-valutazzjonijiet, l-applikazzjoni tal-metodoloġiji, l-użu tad-data u l-applikazzjoni tar-regoli tat-trasparenza. L-għan huwa li titjieb l-konsistenza u l-kwalità tal-valutazzjonijiet fil-leġiżlazzjoni kollha, isir użu aktar effiċjenti tal-għarfien espert u tar-riżorsi, jitnaqqsu l-piżijiet fuq il-partijiet ikkonċernati u tiżdied il-fiduċja tagħhom fis-sostenn xjentifiku tal-valutazzjonijiet. Jimmira wkoll lejn teħid ta' deċiżjonijiet aktar veloċi u aktar prevedibbli. Għal aktar informazzjoni Stqarrija għall-istampa — l-Istrateġija dwar is-Sustanzi Kimiċi għas-Sostenibbiltà Skeda informattiva — l-Istrateġija dwar is-Sustanzi Kimiċi għas-Sostenibbiltà