Ara IP/19/6991 Għaliex għandna bżonn Patt Ekoloġiku Ewropew? Il-mira tal-Kummissjoni hija li l-Ewropa tkun l-ewwel kontinent newtrali għall-klima sal-2050. Sabiex din il-mira tinkiseb, l-azzjoni trid tittieħed illum qabel għada. Il-Patt Ekoloġiku Ewropew se jtejjeb saħħet u ħajjet in-nies, se jħares in-natura u l-fawna u l-flora selvaġġa tagħna u se jiżgura pjaneta b'saħħitha għall-ġenerazzjonijiet li jmiss. Jistabbilixxi strateġija ġdida għat-tkabbir billi jindirizza wħud mill-aktar problemi ambjentali u klimatiċi importanti. L-industriji u n-negozju, billi jadottaw viżjoni fit-tul għall-ambjent, se jkollhom aktar ċertezza regolatorja sabiex ikunu jistgħu jinvestu b'mod sinifikanti biex jimmodernizzaw u jnaqqsu l-impatti ambjentali tagħhom. L-innovazzjonijiet u s-soluzzjonijiet żviluppati l-ewwel min-negozji fl-UE se jservu ta' bażi għas-suċċess kummerċjali fuq livell internazzjonali. Trasformazzjoni bħal din se tagħmel l-ekonomija tal-UE aktar reżiljenti għar-riskji klimatiċi u ambjentali fil-ġejjieni. X'inhu l-Patt Ekoloġiku Ewropew? Il-Patt Ekoloġiku jispjega l-inizjattivi li l-Kummissjoni se tippreżenta bil-mod il-mod matul is-snin li ġejjin. Ħafna minn dawn l-inizjattivi se narawhom kmieni fl-2020: Il-Komunikazzjoni dwar il-Patt Ekoloġiku se tagħti wkoll bidu għall-ħidma analitika li fuqha se jissejsu bosta inizjattivi ta' segwitu li jinvolvu bosta setturi ekonomiċi. Dawn se jiġu ppreżentati bil-mod il-mod u ħafna minnhom se jkollhom jiġu żviluppati u ppreżentati flimkien minħabba r-rabtiet qawwija bejniethom. Fost l-aktar inizjattivi importanti nsibu: Liema setturi tal-ekonomija huma involuti fil-Patt Ekoloġiku Ewropew? Is-setturi kollha tal-ekonomija se jkunu involuti. Xi setturi bħat-trasport, il-bini, il-biedja u l-produzzjoni tal-enerġija huma responsabbli għal sehem sinifikanti mill-emissjonijiet ta' gassijiet b'effett ta' serra. Setturi oħra bħall-finanzi se jkollhom rwol biex jiddirezzjonaw il-kapital privat lejn investimenti aktar sostenibbli. Il-Patt Ekoloġiku Ewropew, kif se jiġi ffinanzjat? Sabiex jintlaħqu l-għanijiet tal-Patt Ekoloġiku Ewropew se jkun hemm bżonn ta' investiment addizzjonali sinifikanti. Skont stimi tal-Kummissjoni, biex jintlaħqu l-miri attwali tal-klima u l-enerġija għall-2030 se jkun hemm bżonn ta' EUR 260 biljun f'investiment annwali addizzjonali, daqs 1.5% tal-PDG tal-2018 (1). Kemm is-settur pubbliku kif ukoll dak privat se jkollhom isostnu dawn il-flussi ta' investiment tul diversi snin. Kmieni fl-2020, il-Kummissjoni se tippreżenta Pjan ta' Investiment għal Ewropa Sostenibbli biex tgħin jimtela l-vojt fil-finanzjament. Se tgħaqqad flimkien finanzjament apposta għall-appoġġ għall-investimenti sostenibbli, u proposti għal qafas regolatorju mtejjeb. Fl-istess waqt, se jkun ta' siwi li jiġu żviluppati sensiela ta' proġetti sostenibbli permezz tal-assistenza teknika u s-servizzi ta' konsulenza biex il-promoturi tal-proġetti jingħataw daqqa t'id. Il-baġit tal-UE (u l-impenn tiegħu li 25% minnu jkunu dedikati għall-azzjoni klimatika) u l-attivitajiet tal-Bank Ewropew tal-Investiment se jappoġġaw il-Pjan ta' Investiment għal Ewropa Sostenibbli flimkien ma' sorsi ta' finanzjament nazzjonali. Is-settur privat se jkollu inċentiv biex jikkontribwixxi għall-finanzjament tat-tranżizzjoni ekoloġika. Hemm bżonn ta' sinjali fit-tul biex il-flussi finanzjarji u tal-kapital jimxu fid-direzzjoni tal-investimenti ekoloġiċi. Il-Kummissjoni se tippreżenta strateġija ta' finanzjament ekoloġiku fit-tielet trimestru tal-2020 li se tikkonċentra fuq għadd ta' azzjonijiet biex tippromwovi u timmobilizza l-finanzjamenti privati sostenibbli. Meta se ssir it-tnedija tal-politiki konkreti msemmija fil-Komunikazzjoni dwar il-Patt Ekoloġiku? Il-Pjan direzzjonali anness mal-Komunikazzjoni dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew jipprovdi skedi indikattivi taż-żmien dwar meta l-Kummissjoni se tkun qed tfassal l-aktar inizjattivi importanti. L-ewwel programm ta' ħidma tal-Kummissjoni se jagħti aktar dettalji rigward l-azzjonijiet fl-2020. Se jiġu żviluppati miżuri oħra tul iċ-ċiklu ta' operazzjoni tal-Kummissjoni attwali u dawn se narawhom fi programmi tal-ġejjieni wkoll. Kif se taċċertaw li t-tranżizzjoni ekoloġika tkun waħda soċjalment ġusta, li ma tħalli l-ħadd jaqa' lura? Kmieni fl-2020, il-Kummissjoni se tippreżenta Mekkaniżmu ta' Tranżizzjoni Ġusta bil-ħsieb li dan jiffaċilita EUR 100 biljun ta' investiment fir-reġjuni l-aktar esposti għall-isfidi ekonomiċi u soċjali tat-tranżizzjoni tat-tibdil fil-klima matul il-perjodu tal-Qafas Finanzjarju Pluriennali li jmiss. Se jintużaw u se jinġabru flimkien diversi sorsi ta' finanzjament: il-baġit tal-UE, il-baġits nazzjonali permezz tal-kofinanzjament, il-BEI u l-inċentivizzar tal-fondi privati. Il-Mekkaniżmu se jkun magħmul minn Fond apposta għat-Tranżizzjoni Ġusta li se jiġi implimentat taħt il-politika tal-koeżjoni u se jkun akkumpanjat minn assistenza teknika mfassla skont il-bżonn u minn flessibilità regolatorja li hija meħtieġa sabiex it-tranżizzjoni tar-reġjuni tirnexxi. It-tir tal-mekkaniżmu huwa li jkun ta' appoġġ għar-reġjuni l-aktar milquta mit-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali għall-klima. Dawn huma reġjuni li jiddependu ħafna fuq il-fjuwils fossili jew fuq il-proċessi b'intensità qawwija ta' faħam. Il-mekkaniżmu għandu warajh il-ħsieb li jħares liċ-ċittadini, iħarreġ mill-ġdid lill-ħaddiema u jgħin fl-iżvilupp ta' attivitajiet ekonomiċi newtrali għall-klima. Il-ħidma tagħna mal-Istati Membri u mar-reġjuni kkonċernati se tkun parti ewlenija mill-Mekkaniżmu. Se jiġu żviluppati pjanijiet ta' tranżizzjoni biex jiġi aċċertat li l-Mekkaniżmu jikkonċentra l-appoġġ tiegħu fuq il-kwistjonijiet it-tajbin, u li l-komunitajiet lokali jkollhom mija fil-mija tas-sjieda tal-proċess. Iżda tranżizzjoni ġusta se tkun teħtieġ sforz akbar, bl-involviment tal-firxa kollha kemm hi tal-politiki u tal-mezzi tagħna. Il-Patt Ekoloġiku kif se jtejjeb is-saħħa u l-kwalità tal-ħajja taċ-ċittadini tagħna? Il-Patt Ekoloġiku Ewropew fih azzjonijiet speċifiċi li se jtejbu direttament is-saħħa u l-benesseri tal-pubbliku. L-ewwel li ma nsibu huma l-azzjonijiet biex jiġi indirizzat it-tniġġis tal-arja u tal-ilma u t-tniġġis ikkawżat minn sustanzi kimiċi ta' riskju. Dawn jaffettwaw direttament is-saħħa tal-bniedem. Aktar minn 40,000 ruħ fis-sena għadhom qed imutu qabel iż-żmien minħabba t-tniġġis tal-arja billi diversi żoni urbani qed jiksru l-istandards tal-UE dwar il-kwalità tal-arja. It-tniġġis tal-ilma huwa tħassib mifrux sew fl-Ewropa billi għad hemm konċentrazzjonijiet għolja ta' sustanzi kimiċi u nutrijenti f'bosta bnadi. It-theddida għas-saħħa tal-bniedem mit-tniġġis tal-ħamrija għadha theddida reali minħabba 3 miljun sit fl-UE li huma potenzjalment ikkontaminati. L-esponiment għas-sustanzi kimiċi ta' riskju jew għal taħlita ta' sustanzi kimiċi jibqa' wieħed mill-fatturi ewlenin li jikkaġunaw problemi għas-saħħa tal-bniedem bħall-kanċer, il-mard riproduttiv, jew is-sensitizzazzjoni respiratorja, kif ukoll degradazzjoni ambjentali (pereż. it-tnaqqis tal-popolazzjonijiet tal-insetti u tal-għasafar). Dan iwassal għal kostijiet sinifikanti għall-kura tas-saħħa, għall-ħidma ta' dekontaminazzjoni, telf ta' jiem tax-xogħol, danni għall-bini, telf tal-għelejjel tar-raba' għall-bdiewa. L-inizjattivi biex tiġi ppreservata l-bijodiversità se jġibu magħhom ukoll benefiċċji indiretti billi jtejbu n-natura permezz tat-treġġigħ lura tal-ekosistemi, it-tħawwil tas-siġar, is-salvagwardja tal-ekosistemi rikki bil-karbonju bħat-torbieri umdi tal-wiċċ. L-azzjoni fil-livell tal-azjendi agrikoli biex jitnaqqsu l-volumi u r-riskji mill-pestiċidi se jkollha wkoll benefiċċju dirett għall-pubbliku billi tnaqqas l-esponiment tagħhom għal sustanzi kimiċi potenzjalment ta' riskju. Barra minn hekk, il-Patt Ekoloġiku Ewropew jenfasizza l-valur tar-rinfurzar tal-isforzi biex isir adattament għall-impatti tat-tibdil fil-klima. Tali azzjonijiet se jtaffu l-impatti minħabba għargħar jew nixfa u se jżidu mal-kwalità tal-ambjent mibni u naturali jekk jitwettqu permezz ta' “infrastruttura ekoloġika” u soluzzjonijiet imsejsa fuq in-natura. Il-Patt Ekoloġiku kif se jiżgura l-ħarsien tal-ambjent u tal-oċeani tagħna? Is-saħħa u l-kwalità tal-ambjent jinsabu f'riskju f'diversi modi. Il-portata tar-riskji u tal-impatti attwali huma sostanzjali u hemm bżonn ta' azzjoni urġenti biex uħud minnhom jiġu indirizzati. Dawk l-aktar urġenti huma t-tibdil fil-klima, it-telfien tal-bijodiversità, l-użu tar-riżorsi u t-tniġġis tal-arja, tal-ilma u t-tniġġis mis-sustanzi kimiċi. It-tibdil fil-klima huwa assoċjat ma' sensiela ta' impatti fuq l-ambjent min-nirien fil-foresti għall-aċidifikazzjoni tal-oċeani, il-glaċieri li qed idubu u t-telfien tal-bijodiversità fost oħrajn. L-azzjoni tal-UE id f'id mas-sħab internazzjonali tista' tgħin biex ikun hemm limitu għal dan. L-Unjoni Ewropea ħadet impenn li tnaqqas l-emissjonijiet tagħha b'20% sal-2020 u b'40% sal-2030, it-tnejn b'rabta mal-emissjonijiet fl-1990. L-UE kienet l-ewwel parti kbira li daħħlet il-miri tagħha għall-2030 fil-liġi u dan ġie kkumplimentat minn miri addizzjonali għall-iffrankar tal-enerġija u għall-enerġija rinnovabbli kif ukoll minn sensiela ta' leġiżlazzjonijiet li xprunaw it-tnaqqis fl-emissjonijiet ta' gass b'effett ta' serra. Madankollu, l-intensità tal-politiki biex jitnaqqsu l-emissjonijiet trid tittriplika globalment biex jintlaħaq il-limitu ta' 2oC u tiżdied b'ħames darbiet biex tallinja ruħha mal-limitu ta' 1.5oC. Il-Grupp Intergovernattiv ta' Esperti dwar it-Tibdil fil-Klima (l-IPCC) stqarr li jekk jintlaħaq u jinżamm il-livell ta' emissjonijiet żero netti ta' diossidu tal-karbonju flimkien ma' sfurzar radjattiv nett li qed jonqos ta' gassijiet b'effett ta' serra oħra mhux ta' CO2, dan iwaqqaf it-tisħin globali antropoġeniku fuq medda ta' diversi deċennji (2). Viżwalizzazzjoni tat-temperaturi medji globali tas-superfiċe għas-snin 1850-2018 Sors: Ed Hawkins (l-4 ta' Diċembru 2018): 2018 Visualisation update/warming stripes for 1850-2018 using the WMO annual global temperature dataset (Aġġornament tal-viżwalizzazzjonijiet li jirrigwardaw l-2018/Strixxi tat-tisħin għall-1850-2018 bl-użu tas-sett tad-data tat-temperaturi globali annwali tad-WMO). Teżisti evidenza xjentifika (3) li l-bijodiversità u s-servizzi tal-ekosistema assoċjati qegħdin jiddeterjoraw b'rata mgħaġġla u li d-degradazzjoni tal-art u t-telfien tal-bijodiversità żdiedu b'ħeffa liema bħalha f'dawn l-aħħar deċennji. Il-Lista l-Ħamra tal-Ispeċi Mhedda tal-Unjoni Internazzjonali għall-Konservazzjoni tan-Natura vvalutat l-istatus globali tal-konservazzjoni ta' aktar minn 105,700 speċi u aktar minn 28,000 minnhom jinsabu mhedda li jisfaw estinti: 40% tal-anfibji; 25% tal-mammiferi, 34% tal-koniferi, 14% tal-għasafar, 30% tal-klieb il-baħar u tar-raj, 33% tal-iskollijiet u tal-qroll u 27% tal-krustaċji. Il-Patt Ekoloġiku Ewropew iħabbar strateġija biex iwaqqaf it-telfien tal-bijodiversità kemm fl-UE kif ukoll internazzjonalment. Se jgħin biex tissawwar il-pożizzjoni tal-Unjoni fil-Konferenza tal-Partijiet f'Kunming (iċ-Ċina) fil-ħarifa tal-2020 b'rabta mal-isforzi internazzjonali biex jitwaqqaf it-telfien tal-bijodiversità. Il-Patt Ewropew jindirizza wkoll il-ħtieġa li jintużaw anqas riżorsi u biex jinħoloq anqas skart bħall-plastik li ta' sikwit jispiċċa fl-ibħra u fl-oċeani tad-dinja. Il-Kummissjoni se tippreżenta pjan biex tippromwovi ekonomija aktar ċirkolari fl-UE li fih se jissemma l-plastik. It-tnaqqis tat-tniġġis mis-sorsi industrijali u tal-ilma tax-xeba' mill-art agrikola li fih eċċess ta' nutrijenti se jgħin ukoll biex titjieb il-kwalità tal-ilma kif ukoll dik tar-reġjuni kostali. Il-konsumaturi kif jistgħu jibbenefikaw mill-Patt Ekoloġiku? Il-konsumaturi se jibbenefikaw minn aktar prodotti sostenibbli mfassla biex ikunu jistgħu jissewwew, durabbli, riċiklabbli u jikkunsmaw anqas enerġija. Dan jista' jgħin biex jitnaqqsu l-kostijiet taċ-ċiklu ta' ħajja tal-prodotti li jixtru. It-tagħrif miżjud u aktar preċiż għall-konsumaturi se jippermetti lill-konsumaturi jieħdu deċiżjonijiet abbażi ta' tagħrif aħjar u b'hekk jgħin biex jixpruna t-tranżizzjoni għall-prodotti aktar nodfa u ambjent aktar san. Azzjonijiet oħra għar-rinnovazzjoni tal-binjiet u għat-titjib fl-użu tagħhom tal-enerġija jistgħu jnaqqsu l-konsum tal-enerġija u l-kontijiet tal-enerġija. Dan jista' jgħin lill-50 miljun unità domestika li jsibuha bi tqila li jżommu darhom għall-irdoss mill-bard. Iċ-ċittadini kif jistgħu jinvolvu ruħhom fit-twettiq tal-Patt Ekoloġiku? Iċ-ċittadini jistgħu jinvolvu ruħhom b'diversi modi. L-ewwel nett, il-Kummissjoni ġeneralment twettaq konsultazzjoni mifruxa dwar il-proposti l-ġodda tagħha għal leġiżlazzjoni permezz tal-konsultazzjonijiet pubbliċi bbażati fuq l-internet. Kulma jmur dawn qed jiġu ppubblikati bil-lingwi kollha tal-UE u huma aċċessibbli għal kulħadd permezz tas-sit web “Semma' Leħnek”. Il-fehmiet taċ-ċittadini huma partikolarment merħba bihom. It-tieni, iċ-ċittadini jistgħu wkoll jidħlu f'kuntatt mal-awtoritajiet nazzjonali (u reġjonali) tagħhom u mal-membri tagħhom tal-Parlament Ewropew li se jinnegozjaw il-kontenut tal-liġijiet Ewropej il-ġodda. It-tielet, flimkien mal-proposta għal liġi dwar il-klima, il-Kummissjoni se tniedi “Patt dwar il-Klima”. Dan se jitfassal biex jagħti vuċi lill-pubbliku fit-tfassil tal-politiki l-ġodda marbuta mal-Patt Ekoloġiku. Se jipprovdi wkoll spazju għall-kondiviżjoni tal-informazzjoni u tal-esperjenza sabiex in-nies ikunu jistgħu jitgħallmu minn dak li jkun għamel ħaddieħor bħala kontribut għall-għanijiet tal-Patt Ekoloġiku. In-negozji kif jistgħu jibbenefikaw mill-Patt Ekoloġiku? It-tranżizzjoni deskritta fil-Patt Ekoloġiku Ewropew hija opportunità għan-negozji biex jimmodernizzaw u jsiru aktar kompetittivi. Permezz tal-appoġġ bis-saħħa tal-programmi għall-investiment u għall-innovazzjoni tal-Qafas Finanzjarju Pluriennali, l-industrija se tkun imħeġġa tiżviluppa teknoloġiji ġodda li jiffavorixxu l-ambjent u minn ta' quddiem fis-suq u soluzzjonijiet sostenibbli. Il-Patt Ekoloġiku Ewropew (u l-azzjonijiet ta' segwitu tiegħu) jistabbilixxi strateġija biex l-industrija jkollha l-prevedibbiltà u qafas regolatorju li jiżblokka l-investiment, jipprevjeni l-assi mhux rekuperabbli u joffri inċentiv għall-innovazzjoni. L-azzjonijiet tal-Kummissjoni biex timmobilizza finanzjament privat sostenibbli se jikkontribwixxu wkoll biex jaqdu l-ħtiġijiet ta' investiment tal-industrija. Barra minn hekk, il-mossa lejn ekonomija aktar ċirkolari u ż-żieda fis-suq f'dak li jirrigwarda materja prima sekondarja għandhom itejbu d-dipendenza tal-industrija fuq il-materja prima kritika. Kif se tiżguraw li n-negozji Ewropej ma jisfawx vittmi ta' żvantaġġ kompetittiv? L-UE diġà għandha fis-seħħ regoli li jilqgħu kontra r-“rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju”, jiġifieri meta attività ekonomika tittrasferixxi ruħha u l-emissjonijiet tagħha jiġu rilokati mill-UE lejn pajjiżi/reġjuni b'politiki klimatiċi anqas ambizzjużi fis-seħħ. Dawn ir-regoli joperaw bħala parti mis-Sistema għall-Iskambju ta' Kwoti tal-Emissjonijiet u jagħtu kwoti ta' emissjonijiet bla ħlas lill-industriji fir-riskju ta' rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju. Barra minn hekk, il-Patt Ekoloġiku ħabbar li l-Kummissjoni se tittratta mekkaniżmu possibbli ta' aġġustament fil-fruntiera bħala alternattiva għal tali allokazzjoni bla ħlas taħt is-Sistema għall-Iskambju ta' Kwoti tal-Emissjonijiet. L-UE se tkompli tagħfas fuq il-bżonn tas-sostenibbiltà fil-Ftehimiet tagħha ta' Kummerċ Ħieles u dan l-aħħar stabbiliet uffiċjal għall-konformità biex jivvaluta l-aderenza mis-sħab internazzjonali tal-Unjoni ma' tali dispożizzjonijiet. L-UE se tkun tista' ġġib fi tmiemha d-degradazzjoni ambjentali madwar id-dinja? L-Unjoni hija parti għal diversi Konvenzjonijiet internazzjonali li jittrattaw sensiela ta' kwistjonijiet ambjentali. Il-progress isir permezz ta' ħidma mas-sħab internazzjonali biex jinstabu soluzzjonijiet aċċettabbli fl-ambitu ta' dawn l-oqfsa ġuridiċi. Il-proċess huwa msejjes fuq il-kooperazzjoni u l-fiduċja. L-UE timpenja ruħha b'mod attiv fid-diplomazija ekoloġika b'mod bilaterali u fil-fora internazzjonali bħall-G7 u l-G20 u għandha politika komprensiva ta' azzjoni esterna biex tappoġġa l-iżvilupp sostenibbli fil-pajjiżi terzi. Il-Patt Ekoloġiku huwa biżżejjed ambizzjuż biex iġib it-tibdil fil-klima fi tmiemu u jreġġgħu lura? Il-Patt Ekoloġiku Ewropew jisħaq favur żieda sinifikanti fil-miri tal-Unjoni biex jitnaqqsu l-emissjonijiet ta' gass b'effett ta' serra. Dawn huma konsistenti mas-sejbiet xjentifiċi rigward iż-żieda fit-temperatura medja tas-superfiċe tad-dinja li għandha tinżamm għal anqas minn 1.5 oC. Madankollu, waħidha l-UE ma tistax treġġa' lura l-impatti osservati tat-tibdil fil-klima. Għal din ir-raġuni, il-ħidma mal-pajjiżi terzi hija ta' importanza assoluta. Apparti minn hekk, l-UE tista' turi r-responsabbiltà u l-impenn tagħha fi sforz li tipperswadi lill-oħrajn iżidu l-isforzi tagħhom. X'qed tagħmel il-Kummissjoni biex tnaqqas il-marka tal-karbonju tagħha stess? Sabiex tnaqqas l-impatt ambjentali tagħha u sabiex tmexxi bl-eżempju, il-Kummissjoni ilha rreġistrata taħt l-Iskema ta' Ġestjoni u Verifika Ambjentali (l-EMAS) mill-2005. Is-sistema issa tkopri t-tmien siti ewlenin tal-Kummissjoni fl-Ewropa (4), li jinsabu f'seba' Stati Membri. Dawn jirrappreżentaw madwar 35,000 ruħ u 1.6 miljun metri kwadrati. Fi Brussell, fejn il-Kummissjoni għandha data vverifikata fuq terminu twil, ir-riżultati ras għal ras juru l-bidliet li ġejjin bejn l-2005 u l-2008: Fl-2019, il-Kumitat ta' Tmexxija tal-EMAS tal-Kummissjoni adotta Pjan ta' Azzjoni Globali li fih 227 azzjoni mibdija jew ġdida li jindirizzaw l-użu tar-riżorsi (l-enerġija, l-ilma, il-karti), l-emissjonijiet tad-diossidu tal-karbonju, l-iskart u l-bijodiversità fost l-oħrajn. Lil hinn minn dan ir-rendiment impressjonanti, il-Kummissjoni hija ħerqana li tnaqqas l-impatt ambjentali tagħha u li tmexxi bl-eżempju. Għalhekk, fl-2020 se tippreżenta pjan ta' azzjoni komprensiv biex hi stess timplimenta l-prinċipji u r-rakkomandazzjonijiet ippreżentati fil-Patt Ekoloġiku bl-għan li hi stess issir newtrali għall-klima sal-2030. X'jistgħu jagħmlu ċ-ċittadini u n-negozji biex inaqqsu l-marka tal-karbonju tagħhom u jħaddnu s-sostenibbiltà? Iċ-ċittadini u n-negozji huma konxji mill-enerġija li jużaw fil-binjiet tagħhom u, pereżempju, fil-vetturi tagħhom. Jeżistu opportunitajiet biex dak li jkun jixtri jew juża prodotti, apparat u vetturi aktar effiċjenti fl-enerġija u biex itejjeb ir-rendiment tal-bini fl-użu tal-enerġija billi jara li l-bini tiegħu jkun insulat sew. Jeżisti diġà tagħrif biex jiggwida lil dak li jkun jieħu deċiżjonijiet abbażi ta' aktar tagħrif. Madankollu, minkejja l-iffrankar enerġetiku potenzjali, diversi ċittadini u negozji ma jinvestux anki jekk jistgħu jiffrankaw il-flus. In-negozji jistgħu jirreġistraw biex jieħdu sehem fl-Iskema ta' Ġestjoni u Verifika Ambjentali bħala mod biex itejbu r-rendiment ambjentali tagħhom u jistgħu jużaw il-metodoloġija żviluppata mill-Kummissjoni biex jiddeterminaw l-impronta ambjentali tal-organizzazzjoni tagħhom. Il-konsumaturi u l-unitajiet domestiċi jistgħu jużaw aħjar it-tagħrif provdut online u fil-ħwienet rigward ir-rendiment enerġetiku tal-prodotti (il-fridges, il-freezers, eċċ.…) u tal-karozzi tal-passiġġieri. Diversi awtoritajiet nazzjonali u reġjuni joffru inċentivi finanzjarji biex itejbu r-rendiment enerġetiku tad-djar jew jippromwovu l-prodotti u l-vetturi effiċjenti. (1) Dawn l-istimi huma konservattivi, billi ma jqisux, pereżempju, il-ħtiġijiet ta' investiment għall-adattament klimatiku jew għal sfidi ambjentali oħra, bħall-bijodiversità. Apparti minn hekk, dawn ma jinkludux l-investimenti pubbliċi meħtieġa biex jiġu indirizzati l-kostijiet soċjali tat-tranżizzjoni. (2) Ara l-Paragrafu A.2.2) tar-rapport speċjali tal-IPCC dwar l-impatti tat-tisħin globali ta' 1.5oC (il-Ġabra fil-Qosor għall-Fassala tal-Politika). (3) IPBES. 2019. Summary for policymakers of the global assessment report on biodiversity and ecosystem services of the Intergovernmental Science-Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services (Il-ġabra fil-qosor għall-fassala tal-politika tar-rapport ta' valutazzjoni globali dwar il-bijodiversità u s-servizzi ekosistemiċi tal-Pjattaforma Intergovernattiva tal-Politika tax-Xjenza dwar il-Bijodiversità u s-Servizzi Ekosistemiċi). S. Díaz, et al. (4) Brussell (il-Belġju), il-Lussemburgu (il-Lussemburgu), JRC Ispra (l-Italja), JRC Geel (il-Belġju), JRC Karlsruhe (il-Ġermanja), JRC Petten (in-Netherlands), JRC Seville (Spanja) u d-DĠ SANTE fi Grange (l-Irlanda).