X'inhu l-Istrument għall-Appoġġ ta' Emerġenza? Wieħed mill-prinċipji tal-Unjoni Ewropea huwa s-solidarjetà fost l-Istati Membri. L-istrument għall-Appoġġ ta' Emerġenza (Emergency Support Instrument - ESI) jippermetti li l-baġit tal-UE jintervjeni biex jipprovdi appoġġ ta' emerġenza biex jippermetti lill-Unjoni kollha tindirizza l-konsegwenzi umani u ekonomiċi ta' kriżi bħall-pandemija li għaddejja. F'April 2020, il-Kunsill adotta l-proposta tal-Kummissjoni biex jiġi attivat l-ESI b'rispons għat-tifqigħa tal-COVID-19. L-ESI jgħammar lill-UE b'sett ta' għodod wiesa' biex tappoġġa lill-Istati Membri fl-isforzi tagħhom biex jindirizzaw il-pandemija tal-COVID-19 billi tirrispondi għall-ħtiġijiet li jistgħu jiġu indirizzati bl-aħjar mod b'mod strateġiku u kkoordinat fil-livell Ewropew. X'inhu l-baġit disponibbli permezz tal-ESI? Il-baġit totali tal-ESI huwa EUR 2,7 biljun. L-Istati Membri u donaturi oħra pubbliċi u privati jistgħu wkoll jagħmlu donazzjonijiet lill-istrument. X'jagħmel lill-ESI differenti minn miżuri oħra ta' appoġġ? L-ESI huwa mfassal biex ikun strument aġli, bi flessibbiltà meħtieġa biex jirrispondi għall-ħtiġijiet li qed jevolvu hekk kif l-UE tgħaddi mill-fażi ta' rispons immedjat għall-pandemija għall-fażijiet ta' ħruġ ġestit, ta' rkupru u ta' prevenzjoni. Huwa jimmira lejn azzjonijiet fejn sforzi kondiviżi fil-livell tal-UE jistgħu jagħtu l-akbar impatt b'appoġġ għall-Pjan Direzzjonali Ewropew konġunt għat-tneħħija tal-miżuri ta' konteniment tal-COVID-19. L-ESI huwa strument komplementari: huwa jintervjeni fuq l-isforzi magħmula permezz ta' strumenti oħra tal-UE bħalma huma r-rescEU, il-Ftehim ta' Akkwist Konġunt u l-Inizjattiva ta' Investiment fir-Rispons għall-Coronavirus, kif ukoll l-isforzi nazzjonali tal-Istati Membri. Min jiġġestixxi l-ESI u jiddeċiedi dwar liema azzjonijiet se jiġu ffinanzjati? L-ESI huwa ġestit b'mod ċentrali mill-Kummissjoni. L-ESI huwa strument ibbażat fuq il-ħtiġijiet, f'konformità mal-prinċipju tas-solidarjetà. Ma hemm l-ebda allokazzjoni ddeterminata minn qabel għal kull Stat Membru. Fuq il-bażi tal-ħtiġijiet, il-valur miżjud tal-UE u fi djalogu mal-Istati Membri, il-Kummissjoni tiddeċiedi dwar l-azzjonijiet speċifiċi. Il-prijoritajiet tal-ESI se jiġu aġġustati għall-ħtiġijiet li qed jinbidlu hekk kif tevolvi s-sitwazzjoni. Ir-Regolament (UE) 2020/521 tal-ESI jistabbilixxi l-qafas ġenerali u jindika t-tipi ta' oqsma li fihom l-ESI jista' jintervjeni. L-azzjonijiet speċifiċi tal-ESI li għandhom jiġu implimentati se jiġu żviluppati mill-Kummissjoni fix-xhur li ġejjin. Dawn se jiġu prinċipalment implimentati permezz ta' għotjiet u għoti ta' kuntratti u, f'ċerti każijiet, ma' organizzazzjonijiet sħab. Liema proġetti jistgħu jiġu ffinanzjati permezz tal-ESI? Il-firxa ta' oqsma li fihom l-ESI jista' jintervjeni hija wiesgħa ħafna billi l-ambitu tiegħu jkopri l-ħtiġijiet li jirriżultaw mill-indirizzar tal-pandemija. Madankollu, l-għodda tal-ESI għandha tintuża b'mod strateġiku u tikkomplementa l-azzjonijiet eżistenti. Mhuwiex eżerċizzju minn isfel għal fuq għar-rimborż tal-ispejjeż diġà mġarrba, inkluż minn kumpaniji individwali jew korpi pubbliċi. Ir-Regolament (UE) 2020/521 tal-ESI jippreżenta lista ta' azzjonijiet indikattivi li jistgħu jiġu segwiti permezz tal-ESI. L-ESI jista', pereżempju, jappoġġa x-xiri u d-distribuzzjoni tal-maskri u l-ventilaturi lill-Istati Membri, it-trasport tal-pazjenti u t-tagħmir mediku f'reġjuni transfruntiera, il-katini ta' provvista aktar reżiljenti quddiem id-domanda akbar, u d-disponibbiltà f'waqtha tal-ittestjar u t-tilqim għaċ-ċittadini tal-UE. L-informazzjoni riċenti kollha dwar l-azzjonijiet iffinanzjati mill-Istrument għall-Appoġġ ta' Emerġenza u l-implimentazzjoni tagħhom se tiġi ppubblikata fil-paġna ewlenija tal-ESI. Kif jistgħu l-Istati Membri jikkontribwixxu għall-iffissar ta' prijoritajiet permezz tal-ESI? Il-Kummissjoni żżomm djalogu mill-qrib mal-Istati Membri biex tiżgura li l-opinjonijiet u s-suġġerimenti tagħhom ikunu jistgħu jiġu meqjusa. Il-Kummissjoni tuża diversi mezzi biex tiġbor informazzjoni mill-Istati Membri dwar il-ħtiġijiet, ir-riżorsi u l-inizjattivi attwali tagħhom biex tinforma l-valutazzjoni tagħha dwar ir-rilevanza u l-valur miżjud tal-UE tal-azzjonijiet potenzjali. Dan jinkludi l-involviment tal-Kummissjoni mal-Istati Membri b'mod partikolari permezz ta' Roundtables ta' Livell Għoli fir-Rispons Politiku Integrat f'Sitwazzjonijiet ta' Kriżi (Integrated Political Crisis Response, IPCR), iżda wkoll fil-livell aktar settorjali mal-Kumitat għas-Sigurtà tas-Saħħa (Health Security Committee, HSC) u l-Kumitat tal-Protezzjoni Ċivili (Civil Protection Committee, CPC). Il-Kummissjoni għandha wkoll kuntatti mal-Parlament Ewropew u ma' partijiet kkonċernati oħra. X'inhu l-approċċ tal-Kummissjoni għall-użu tal-ESI? Fl-iffissar tal-prijoritajiet għall-użu tal-ESI, il-Kummissjoni tqis żewġ prinċipji ta' gwida: 1) It-twettiq ta' riżultati tanġibbli li jagħmlu differenza fil-prattika, billi jingħata appoġġ rapidu u mmirat fuq il-bażi tal-ħtiġijiet; 2) Il-massimizzazzjoni tal-valur miżjud tal-UE – l-ESI jaġixxi b'mod strateġiku u proattiv, billi jimmobilizza r-riżorsi fi skala suffiċjenti biex jużawhom f'oqsma fejn l-intervent fil-livell tal-UE se jżid il-valur ta' dak li l-Istati Membri jistgħu jagħmlu individwalment. Jista' l-ESI jirrimborża l-ispejjeż diġà mġarrba mill-Istati Membri b'mod retroattiv? L-element distintiv ewlieni tal-ESI huwa l-enfasi strateġiku tiegħu fuq miżuri li jistgħu jintużaw b'mod koordinat sabiex ikun hemm impatt akbar madwar l-UE kollha. Għalhekk, filwaqt li r-Regolament tal-ESI jippermetti l-ħlas lura ta' nefqa preċedenti, l-għodda hija maħsuba biex tikkomplementa l-isforzi magħmula mill-Istati Membri u permezz ta' strumenti oħra tal-UE u biex iżżid il-valur fil-livell tal-UE, aktar milli tirrimborża l-ispejjeż imġarrba b'mod individwali mill-Istati Membri. Il-pajjiżi terzi jistgħu jieħdu sehem fl-ESI? L-ESI huwa strument ta' solidarjetà fl-UE u l-azzjonijiet tiegħu għalhekk jiffukaw fuq is-27 Stat Membru. Ir-Renju Unit jista' jibbenefika mill-ESI matul il-perjodu ta' tranżizzjoni, kif miftiehem bħala parti mill-Ftehim dwar il-Ħruġ. Min jista' japplika għall-finanzjament tal-ESI u kif? Dan jiddependi fuq il-mekkaniżmu ta' implimentazzjoni għal kull azzjoni bl-ESI. F'xi każijiet l-Istati Membri se jkunu l-benefiċjarji, pereżempju meta l-Kummissjoni Ewropea takkwista tagħmir mediku biex tiddistribwixxi lill-Istati Membri skont il-ħtiġijiet tagħhom, jew torganizza trasport għal provvisti essenzjali. F'każijiet oħra, il-Kummissjoni tista' torganizza sejħiet miftuħa biex tipprovdi għotjiet lil kumpaniji jew tista' takkwista s-servizzi tagħhom. Il-Kummissjoni tista' wkoll taħdem permezz ta' sħab bħal aġenziji tan-NU jew organizzazzjonijiet mhux governattivi, pereżempju fir-rigward tal-iskjerament ta' timijiet mediċi. X'inhi d-differenza bejn l-ESI, ir-rescEU u l-Ftehim ta' Akkwist Konġunt? It-tliet strumenti kollha huma parti mir-rispons wiesa' tal-Kummissjoni għall-pandemija tal-COVID-19, li għandha l-għan li ssaħħaħ ir-reżiljenza tal-Unjoni u ttejjeb it-tħejjija tal-Unjoni għall-indirizzar ta' kwalunkwe mewġa oħra tal-COVID-19 u pandemiji futuri. Bil-Mekkaniżmu għall-Protezzjoni Ċivili, il-Kummissjoni ħolqot riżerva medika strateġika tar-rescEU u mekkaniżmu ta' distribuzzjoni b'baġit ta' EUR 380 miljun. Ir-riżerva hija ospitata minn diversi Stati Membri u huma l-Istati Membri ospitanti li jakkwistaw l-istokk f'isem l-Unjoni. Il-Kummissjoni tikkoordina u tiġġestixxi r-riżerva u l-fondi sa 100 % tal-iżvilupp u l-użu tagħha. Ir-riżerva tippermetti d-distribuzzjoni rapida ta' tagħmir mediku bħal ventilaturi, tagħmir protettiv personali, vaċċini u terapiji u provvisti tal-laboratorju. Permezz tal-Ftehim ta' Akkwist Konġunt[1], l-Istati Membri jingħaqdu flimkien u jistgħu jinnegozjaw kundizzjonijiet aħjar mal-fornituri ta' tagħmir mediku. Il-Kummissjoni Ewropea tikkoordina l-eżerċizzju biex tiġbor il-ħtiġijiet tal-Istati Membri, tabbozza l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi, torganizza t-tnedija tal-proċedura tal-akkwist, tivvaluta l-offerti u tagħti l-kuntratt(i). Kull Stat Membru mbagħad juża l-baġit nazzjonali tiegħu biex jixtri t-tagħmir. L-ESI huwa strument komplementari: Huwa jintervjeni fuq l-isforzi magħmula bir-rescEU u l-Ftehim ta' Akkwist Konġunt, jew b'inizjattivi oħra fil-livell nazzjonali jew tal-UE. Kif se tirrapporta dwar kif qed jintefqu l-flus tal-ESI? Il-Kummissjoni waqqfet taqsima apposta fis-sit web tal-ESI fejn tista' tinstab l-aħħar informazzjoni dwar l-azzjonijiet iffinanzjati mill-Istrument għall-Appoġġ ta' Emerġenza u l-implimentazzjoni tagħhom. [1] L-Istati Membri kollha tal-UE u l-pajjiżi taż-ŻEE, flimkien mar-Renju Unit, l-Albanija, il-Montenegro, il-Maċedonja ta' Fuq, in-Norveġja, is-Serbja, il-Kosovo* u l-Bożnija-Ħerzegovina, huma parti mill-Ftehim ta' Akkwist Konġunt. * Dan l-isem huwa mingħajr preġudizzju għall-pożizzjonijiet dwar l-istatus, u huwa konformi mal-UNSCR 1244/1999 u l-Opinjoni tal-QIĠ dwar id-dikjarazzjoni tal-indipendenza tal-Kosovo.