Id-dritt għal paga ndaqs għall-istess xogħol jew xogħol ta' valur indaqs bejn il-ħaddiema nisa u rġiel ilu prinċipju fundatur tal-Unjoni Ewropea sa mit-Trattat ta' Ruma tal-1957. Direttiva tal-2006 (id-Direttiva 2006/54/KE) dwar it-trattament indaqs tan-nisa u l-irġiel fi kwistjonijiet ta' impjieg u xogħol diġà tobbliga lil min iħaddem biex jiggarantixxi paga ndaqs għall-istess xogħol jew xogħol ta' valur indaqs bejn in-nisa u l-irġiel. Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni dwar it-trasparenza kkomplementat dan fl-2014. Minkejja dan il-qafas legali, il-prinċipju ta' paga ndaqs mhuwiex għalkollox implimentat u infurzat. Skont l-aħħar riżultati tal-Eurostat, id-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi fl-UE għadha ta' 14,1 %. In-nuqqas ta' trasparenza fil-pagi huwa wieħed mill-ostakli ewlenin għall-infurzar ta' dan id-dritt. Iżomm lill-ħaddiema milli jkunu jafu kif il-paga tagħhom, bħala medja, tikkompara ma' dik tal-kollegi tagħhom tas-sess l-ieħor li jagħmlu l-istess xogħol jew xogħol ta' valur indaqs. Dan iħallihom f'qagħda fejn ma jkollhomx informazzjoni dwar jekk humiex qed jitħallsu f'konformità mad-dritt għal paga ndaqs. Barra minn hekk, mingħajr trasparenza fil-pagi, dawk li jħaddmu mhux neċessarjament janalizzaw il-pagi tal-ħaddiema, u lanqas jivverifikaw jekk is-sistemi tal-pagi u l-klassifikazzjoni tal-impjiegi tagħhom iħallux barra l-valutazzjoni tal-kompetenzi rilevanti (eż. fl-ekonomija tas-servizzi). In-nuqqas ta' trasparenza fil-pagi b'hekk joħloq żona griża li tiffavorixxi li jissokta l-preġudizzju bejn il-ġeneri fl-istabbiliment tas-salarji. Din il-proposta hija mfassla biex tindirizza u tirrimedja dawn il-kwistjonijiet billi ssaħħaħ l-applikazzjoni tal-prinċipju ta' paga ndaqs permezz tat-trasparenza fil-pagi u ta' mekkaniżmi mtejba ta' infurzar. X'inhuma l-elementi ewlenin tal-proposta? Permezz tat-trasparenza fil-pagi l-ħaddiema se jkunu jistgħu jinfurzaw id-dritt tagħhom għal paga ndaqs billi jkollhom aċċess għall-informazzjoni meħtieġa dwar il-pagi, f'konformità mar-Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data, sabiex ikunu jistgħu jevalwaw jekk humiex soġġetti jew le għal diskriminazzjoni meta mqabbla mal-kollegi tagħhom tas-sess l-ieħor li jagħmlu l-istess xogħol jew xogħol ta' valur indaqs. Il-proposta tagħti setgħa ulterjuri lill-ħaddiema billi ttejjeb id-dritt tagħhom ta' aċċess għall-ġustizzja. Il-korpi tal-ugwaljanza u r-rappreżentanti tal-ħaddiema se jkunu awtorizzati jaġixxu f'isem il-ħaddiema li jesperjenzaw diskriminazzjoni fil-pagi. Il-proposta se tippermetti li jsiru talbiet kollettivi għal paga ndaqs. Se jkun hemm kumpens sħiħ għall-vittmi ta' diskriminazzjoni u rimedji li jindirizzaw id-diskriminazzjoni strutturali jew il-preġudizzju fl-organizzazzjonijiet. Il-proposta se tattiva ukoll azzjoni biex tiġi indirizzata s-sottovalutazzjoni sistemika tax-xogħol tan-nisa fil-livell ta' min iħaddem. Il-kumpaniji b'aktar minn 250 impjegat se jkunu obbligati jirrapportaw dwar id-differenzi fil-pagi bejn il-ħaddiema nisa u rġiel fl-organizzazzjoni tagħhom; meta dan ir-rapport juri riskju għoli ta' inugwaljanzi mhux ġustifikati fil-pagi, jeħtieġ li tittieħed azzjoni ta' rimedju b'mod konġunt minn min iħaddem u mir-rappreżentanti tal-ħaddiema. Kif tista' tivvaluta x'inhu “xogħol ta' valur indaqs”? Il-Qorti tal-Ġustizzja diġà stabbiliet linji gwida ewlenin u kriterji oġġettivi biex tevalwa x'jenħtieġ jitqies bħala “xogħol ta' valur indaqs” (Il-kawża C-400/93, Royal Copenhagen; il-kawża C-309/97, Angestelltenbetriebsrat der Wiener Gebietskrankenkasse; il-kawża C-381/99, Brunnhofer; il-kawża C-427/11 Margaret Kenny et al vs il-Ministru tal-Ġustizzja, l-Ugwaljanza u r-Riforma fil-Liġi et al). Il-proposta leġiżlattiva se tinkorpora dawn il-linji gwida biex toffri aktar ċarezza. Sabiex jiġi definit x'jikkostitwixxi “xogħol ta' valur indaqs”, jenħtieġ li l-impjiegi jitqabblu fid-dawl ta' kriterji oġġettivi u newtrali għall-ġeneru, bħall-edukazzjoni, ir-rekwiżiti professjonali u ta' taħriġ, il-kompetenzi, l-isforz u r-responsabbiltà, ix-xogħol imwettaq u n-natura tal-kompiti involuti. Fil-prattika, l-applikazzjoni ta' dan il-kunċett tfisser li dawk li jħaddmu jridu jidentifikaw kriterji ewlenin li huma rilevanti għall-organizzazzjoni u l-mudell kummerċjali tagħha u li abbażi tagħhom il-ħaddiema li jagħmlu l-istess xogħol jew xogħol ta' valur indaqs jirċievu paga komparabbli. Dan ma jipprekludix lil min iħaddem milli jħallas b'mod differenti lill-ħaddiema li jagħmlu l-istess xogħol jew xogħol ta' valur indaqs, sakemm dawn id-differenzi jkunu bbażati fuq kriterji oġġettivi, newtrali għall-ġeneru u ħielsa mill-preġudizzju (pereżempju l-prestazzjoni u l-kompetenza). Minbarra li jiġi ċċarat il-kunċett ta' “valur indaqs”, l-implimentazzjoni tal-kunċett fil-prattika se tittejjeb permezz ta' għodod jew linji gwida żviluppati fil-livell tal-UE u dak nazzjonali. L-Istati Membri se jkollhom il-flessibbiltà li jagħżlu l-għodod jew il-linji gwida xierqa fil-livell nazzjonali u jiżviluppawhom huma stess jew iħallu f'idejn is-sħab soċjali. X'tinkludi “paga”? Il-proposta tistabbilixxi kunċett wiesa' ta' “paga” li jinkludi mhux biss is-salarju bażiku, iżda wkoll komponenti komplementari, kemm fi flus kontanti kif ukoll in natura, li l-ħaddiema jirċievu direttament jew indirettament, minn min iħaddimhom. Dawn il-komponenti jinkludu bonusijiet, kumpens għas-sahra, faċilitajiet tal-ivvjaġġar (inklużi karozzi pprovduti minn min iħaddem u karti tal-ivvjaġġar), allowances għall-akkomodazzjoni, kumpens biex wieħed jattendi korsijiet ta' taħriġ, pagamenti f'każ ta' sensja, supplimenti għas-sahra, għotjiet imħallsa skont id-diskrezzjoni ta' min iħaddem, paga statutorja għall-mard, kumpens statutorju obbligatorju u pensjonijiet okkupazzjonali. Il-prinċipju ta' paga ndaqs ma jfissirx li l-ħaddiema kollha għandhom jitħallsu l-istess; ifisser li kull differenza fil-pagi trid tkun ibbażata fuq kriterji oġġettivi, mhux relatati mal-ġeneru. Liema “impjegaturi” huma inklużi fil-kamp ta' applikazzjoni tal-proposta? Il-miżuri huma applikabbli bl-istess mod għall-impjegaturi privati u dawk pubbliċi? U dwar l-NGOs? Il-prinċipju ta' paga ndaqs daħal fis-seħħ fl-1958 u minn dak iż-żmien 'l hawn, kull min iħaddem f'kull settur irid jikkonforma miegħu. Id-Direttiva proposta għalhekk tkopri lil min iħaddem kemm mis-settur privat kif ukoll minn dak pubbliku. L-NGOs huma inklużi wkoll fil-kamp ta' applikazzjoni kemm-il darba jaġixxu bħala impjegaturi. Ir-rekwiżit ta' paga ndaqs japplika għal kull minn iħaddem, irrispettivament mill-istatus tiegħu privat jew pubbliku. L-inugwaljanzi fil-pagi jista' jkollhom raġunijiet storiċi; dawn jippersistu kemm fis-settur pubbliku kif ukoll f'dak privat. Liema “ħaddiema” huma inklużi fil-kamp ta' applikazzjoni tal-proposta? Il-proposta tapplika għall-ħaddiema kollha, inklużi l-ħaddiema part-time, il-ħaddiema b'kuntratt għal żmien fiss jew dawk b'kuntratt ta' impjieg jew relazzjoni ta' impjieg ma' aġenzija temporanja. Il-ħaddiema domestiċi, il-ħaddiema fuq talba, il-ħaddiema intermittenti, il-ħaddiema bil-vawċers, il-ħaddiema tal-pjattaforma, it-trainees u l-apprendisti huma koperti mill-proposta dment li jissodisfaw il-kriterji għad-determinazzjoni tal-istatus ta' ħaddiem kif stabbilit mill-Qorti tal-Ġustizzja (il-kawża C-66/85 Lawrie-Blum; u aktar riċenti l-kawża C-216/15 Ruhrlandklinik. Din il-proposta hija proporzjonali għall-impriżi, speċjalment l-SMEs? Il-proposta hija mfassla bir-reqqa u tqis is-sitwazzjoni diffiċli tal-lum għal dawk li jħaddmu, partikolarment fis-settur privat. Hija tieħu approċċ proporzjonat, u tfassal il-miżuri b'tali mod li jimminimizza l-ispejjez għal dawk li jħaddmu. L-SMEs huma eżentati mill-obbligu ta' rappurtar dwar il-pagi u mill-valutazzjoni konġunta tal-pagi. Barra minn hekk, il-proposta tipprevedi l-possibbiltà li l-Istati Membri jużaw ir-riżorsi disponibbli minflok l-impjegaturi biex jirrapportaw dwar id-data. It-trasparenza tal-mekkaniżmi tal-pagi u tal-iffissar tal-pagi tistabbilixxi l-fiduċja bejn dawk li jħaddmu u l-ħaddiema. Ittejjeb is-sodisfazzjon u l-motivazzjoni tax-xogħol, li min-naħa tagħhom iżidu l-produttività. It-trasparenza fil-pagi tgħin biex tattira u żżomm l-aqwa talent għall-futur. Il-proposta se jkollha spejjeż moderati għall-impriżi – xi jfisser dan? X'inhuma l-benefiċċji potenzjali? Il-maġġoranza ta' dawk li jħaddmu jeħtieġ biss li jikkomunikaw l-informazzjoni meta tintalab minn ħaddiem(a). Naturalment, jekk jidentifikaw inugwaljanzi illegali fil-pagi, ikollhom bżonn jirrimedjawhom. L-ispiża stmata biex tingħata tweġiba għal talba individwali għal informazzjoni, ibbażata fuq dak li diġà jeżisti f'xi Stati Membri, hija ta' madwar EUR 20. Dawk li jħaddmu fuq skala akbar se jkunu obbligati jkunu aktar proattivi. Jenħtieġ li dawn jippubblikaw ċerta informazzjoni dwar id-differenzi fil-pagi skont il-ġeneru u jipprovdu informazzjoni aktar dettaljata lill-ħaddiema tagħhom. Huwa kkalkulat li l-ispejjeż tar-rappurtar dwar il-pagi huma bejn EUR 379 u EUR 890 (għal kumpaniji b'aktar minn 250 impjegat). Iċ-Ċentru Konġunt tar-Riċerka tal-Kummissjoni ħoloq simulazzjoni tal-konsegwenzi soċjoekonomiċi tat-tnaqqis tad-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi bi tliet punti perċentwali. Ir-riżultati, rrapportati fil-valutazzjoni tal-impatt għall-proposta, juru li anki tnaqqis hekk żgħir fid-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi jista' jwassal għal tnaqqis fir-riskju tal-faqar (b'mod partikolari għal familji b'ġenitur wieħed, li fil-maġġoranza tal-każi huma nisa), u jżid id-dħul fiskali tal-gvern. Naturalment, dawn l-effetti pożittivi jvarjaw madwar l-Istati Membri tal-UE skont id-distribuzzjoni inizjali tal-pagi tal-pajjiż, is-sehem tal-ħaddiema nisa, il-kompożizzjoni tal-unitajiet domestiċi u l-istruttura tat-taxxa fuq l-introjtu personali u l-benefiċċji soċjali. Huwa konformi mal-liġi tal-UE li l-oneru tal-provi jiġi trasferit għal fuq min iħaddem? Iva, id-Direttiva dwar it-trattament ugwali tan-nisa u l-irġiel fi kwistjonijiet ta' impjiegi u xogħol diġà tistabbilixxi l-ispostament tal-oneru tal-provi fuq il-konvenut fejn ikun hemm każ prima facie ta' diskriminazzjoni. Id-Direttiva proposta tistipula li jekk ikun hemm każ ta' diskriminazzjoni fil-pagi bejn il-ġeneri fejn min iħaddem ma jkunx ikkonforma mal-obbligi tiegħu ta' trasparenza fil-pagi, il-ħaddiem lanqas biss ikollu bżonn jippreżenta provi ta' diskriminazzjoni. Se jkun f'idejn min iħaddem li juri li ma hemm l-ebda diskriminazzjoni. Dan huwa konformi mal-każistika tal-Qorti tal-Ġustizzja (il-kawża Danfoss; il-kawża C-109/88, Handels- og Kontorfunktionærernes Forbund I Danmark (l-Unjoni Daniża tal-ħaddiema kummerċjali u klerikali) vs Dansk Arbejdsgiverforening (l-assoċjazzjoni Daniża ta' min iħaddem), li kienet qed taġixxi f'isem Danfoss). L-Istati Membri kif għandhom jistabbilixxu l-penali u jikkalkulaw il-multi għall-ksur tal-prinċipju ta' paga ndaqs? L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu penali, inklużi multi, applikabbli għall-ksur tal-prinċipju ta' paga ndaqs. Dawn il-penali u l-multi jridu jkunu effettivi, proporzjonati u dissważivi. Filwaqt li l-Istati Membri għandhom id-diskrezzjoni li jistabbilixxu l-livell tal-multi, id-Direttiva teżiġi li tali multi għandhom iqisu l-gravità u t-tul tal-ksur, kull intenzjoni jew negliġenza serja min-naħa ta' min iħaddem, jew kull ċirkostanza oħra tal-każ. Is-sħab soċjali ġew ikkonsultati dwar il-proposta? Iva. Sar proċess wiesa' ta' konsultazzjoni fit-tħejjija ta' din l-inizjattiva matul is-snin 2019-2020. Is-sħab soċjali kienu wieħed mill-gruppi ewlenin ta' partijiet ikkonċernati li ġew ikkonsultati. X'se jkun ir-rwol tal-korpi tal-ugwaljanza? Il-korpi tal-ugwaljanza huma l-korpi ewlenin tal-infurzar skont il-liġi tal-UE fi kwistjonijiet ta' antidiskriminazzjoni u ugwaljanza. B'mod partikolari fi kwistjonijiet ta' paga ndaqs, il-ħaddiema jistgħu jkunu f'sitwazzjoni prekarja u vulnerabbli, peress li jistgħu jibżgħu minn vittimizzazzjoni jew ritaljazzjoni f'każ li jinterrogaw jew jilmentaw. Il-korpi tal-ugwaljanza għalhekk se jkunu kompetenti wkoll fir-rigward tad-drittijiet u l-obbligi tat-trasparenza fil-pagi skont din id-Direttiva. Se jissaħħewlhom is-setgħat, pereżempju billi jiġi żgurat li jkunu jistgħu jaġixxu mhux biss b'appoġġ għall-vittmi f'kull proċedura ġudizzjarja jew amministrattiva, iżda wkoll f'isimhom. Barra minn hekk, id-Direttiva proposta tinkludi l-opzjoni li l-korpi tal-ugwaljanza jew ir-rappreżentanti tal-ħaddiema jiġbru flimkien it-talbiet ta' diversi vittmi, u b'hekk possibbilment tiġi indirizzata d-diskriminazzjoni strutturali fl-istrutturi tal-pagi. Din l-inizjattiva tqis ukoll l-elementi differenti tad-djalogu soċjali nazzjonali u s-sistemi ta' negozjar kollettiv kif ukoll l-awtonomija tas-sħab soċjali u l-libertà kuntrattwali tagħhom. Tirrikonoxxi wkoll ir-rwol importanti tas-sħab soċjali meta jiġu indirizzati l-inugwaljanzi fil-pagi bejn in-nisa u l-irġiel. X'impatt kellha l-kriżi tal-COVID-19 fuq l-impjegati nisa? Id-data disponibbli turi li n-nisa huma milquta b'mod sproporzjonat mill-pandemija tal-COVID-19, partikolarment fejn jirrigwardaw il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata u r-responsabbiltajiet tal-indukrar. In-nisa tgħabbew b'sehem sproporzjonat mir-responsabbiltajiet tal-indukrar b'riżultat tal-għeluq tal-iskejjel u tas-servizzi ta' appoġġ, u dan ipperikola l-progress miksub b'tant diffikultà fl-ugwaljanza bejn il-ġeneri. Filwaqt li l-konsegwenzi tal-kriżi tal-COVID-19 jidhru f'kull qasam, in-nisa sabu lilhom infushom fuq quddiem nett – bħala tobba, infermiera, spiżjara, għalliema, jew assistenti fil-ħwienet. Is-sovrarappreżentazzjoni tagħhom fis-setturi u x-xogħol b'pagi baxxi, bħal pereżempju s-servizzi tal-ospitalità, il-bejgħ bl-imnut, jew dawk personali irrendiethom partikolarment vulnerabbli fis-swieq tax-xogħol li ntlaqtu mill-kriżi tal-COVID-19. Huwa importanti li l-ksur tad-dritt fundamentali għal paga ndaqs ma jitkompliex u ma jibqgħux jiġu applikati l-preġudizzji li jaggravaw il-qagħda ekonomika tan-nisa. Ir-rapport tal-Kummissjoni għall-2021 rigward dwar l-ugwaljanza bejn il-ġeneri jirrapporta fuq dawn l-iżviluppi fl-UE; se jkun disponibbli hawn [mill-5 ta' Marzu]. Għal Aktar Informazzjoni Stqarrija għall-istampa - Trasparenza fil-Pagi: il-Kummissjoni tipproponi miżuri biex tiggarantixxi paga ndaqs għall-istess xogħol Proposta għal direttiva dwar it-trasparenza fil-pagi biex jissaħħaħ il-prinċipju ta' paga ndaqs Valutazzjoni tal-Impatt Sommarju eżekuttiv – Valutazzjoni tal-Impatt Skeda informattiva – Trasparenza fil-pagi: paga ndaqs lin-nisa u l-irġiel għall-istess xogħol Azzjoni tal-UE għal paga ndaqs