X'inhu l-Pjan ta' Azzjoni l-ġdid tal-UE għal Ekonomija Ċirkolari? Il-Pjan ta' Azzjoni l-ġdid iħabbar inizjattivi għaċ-ċiklu tal-ħajja kollu tal-prodotti, mid-disinn u l-manifattura sal-konsum, kif ukoll it-tiswija, l-użu mill-ġdid, ir-riċiklaġġ, u l-għoti tar-riżorsi lura lill-ekonomija. Il-Pjan ta' Azzjoni jdaħħal miżuri leġiżlattivi u mhux leġiżlattivi, u jimmira lejn oqsma fejn l-azzjoni fil-livell tal-UE ġġib magħha valur miżjud. Il-Pjan ta' Azzjoni jinsab fil-qalba tal-Patt Ekonomiku Ewropew, il-pjan direzzjonali tal-UE lejn in-newtralità klimatika. Nofs l-emissjonijiet totali tal-gassijiet serra jiġu mill-estrazzjoni u l-ipproċessar tar-riżorsi. Ma jkunx possibbli li nilħqu l-mira ta' newtralità klimatika sal-2050 mingħajr tranżizzjoni lejn ekonomija għalkollox ċirkolari. L-għan tal-Pjan ta' Azzjoni huwa li jnaqqas l-impronta tal-konsum tal-UE, u li jirdoppja r-rata tal-użu ċirkolari tal-materjali fl-UE tul id-deċennju li ġej, filwaqt li jixpruna t-tkabbir ekonomiku. Dan se jsir f'kooperazzjoni sħiħa mal-partijiet ikkonċernati u man-negozji. L-applikazzjoni ta' miżuri ambizzjużi għall-ekonomija ċirkolari fl-Ewropa kapaċi żżid il-PDG tal-UE b'0.5 % addizzjonali sal-2030, u toħloq madwar 700 000 impjieg ġdid. X'miżuri hemm previsti għall-prodotti? Bħalissa ħafna prodotti jibdew bil-ħsara wisq malajr, ma jistgħux jerġgħu jintużaw, jissewwew jew jiġu rriċiklati, jew jistgħu jintużaw darba biss. Din ix-xejra lineari tal-produzzjoni u l-konsum (“estrazzjoni-produzzjoni-użu-rimi”) ma tagħtix inċentiv lill-produtturi biex jagħmlu prodotti aktar sostenibbli. Il-Qafas ta' Politika dwar il-Prodotti Sostenibbli jimmira li jibdel din is-sitwazzjoni b'azzjonijiet li jwasslu biex il-prodotti ekoloġiċi jsiru n-norma. Ir-regoli se jimmiraw ukoll li jikkumpensaw lill-manifatturi tal-prodotti abbażi tal-prestazzjoni ta' sostenibbiltà tagħhom, anki permezz ta' inċentivi marbutin ma' livelli għoljin ta' prestazzjoni. Qafas ta' Politika ġdid għall-Prodotti Sostenibbli jinkludi tliet elementi ewlenin: azzjonijiet fuq id-disinn tal-prodotti, fuq l-għoti ta' poter lill-konsumaturi, u fuq proċessi ta' produzzjoni aktar sostenibbli. X'miżuri huma previsti fejn jidħol id-disinn? Il-Kummissjoni se tvara inizjattiva leġiżlattiva dwar il-prodotti sostenibbli. Fil-qalba ta' din l-inizjattiva jkun hemm proposta biex titwessa' d-Direttiva dwar l-Ekodisinn lil hinn mill-prodotti relatati mal-enerġija. L-approċċ huwa li l-qafas tal-Ekodisinn isir applikabbli għall-usa' firxa possibbli ta' prodotti, u li l-qafas jagħti l-frott fejn tidħol iċ-ċirkolarità. Bħala parti minn din l-inizjattiva leġiżlattiva, u permezz ta' strumenti oħra fejn xieraq, il-Kummissjoni se tqis il-possibbiltà li tistabbilixxi prinċipji ta' sostenibbiltà. Ir-regoli l-ġodda se jindirizzaw partikolarment il-bżonn li jittejbu t-tul tal-ħajja, il-kapaċità ta' użu mill-ġdid, il-kapaċità ta' aġġornament u ta' tiswija tal-prodotti, kif ukoll il-preżenza ta' kimiki perikolużi fil-prodotti, u ż-żieda tal-kontenut riċiklat fil-prodotti. Se nimmiraw ukoll li nillimitaw l-użu ta' darba biss, u li niġġieldu l-obsolexxenza prematura. L-introduzzjoni ta' projbizzjoni fuq il-qerda tal-merkanzija dewwiema iżda mhux mibjugħa se tkun parti mill-miżuri wkoll. Il-Kummissjoni se tvara Spazju tad-Data Ċirkolari Ewropew sabiex jisfrutta l-potenzjal tad-diġitalizzazzjoni tal-informazzjoni tal-prodotti, ngħidu aħna billi jiġu introdotti passaporti għall-prodotti diġitali. X'inhuma l-azzjonijiet previsti għall-konsumaturi u għax-xerrejja pubbliċi? Il-Kummissjoni se taħdem ukoll biex tissaħħaħ il-kapaċità ta' tiswija tal-prodotti. L-għan huwa li sal-2021 jiddaħħal “dritt għat-tiswija” fil-politiki tal-konsumaturi u tal-prodotti tal-UE. Il-Pjan jipprevedi wkoll azzjonijiet li jagħtu lill-konsumaturi tagħrif aktar affidabbli dwar il-prodotti fil-post tal-bejgħ, fost l-oħrajn dwar it-tul ta' ħajja u l-prestazzjoni ambjentali tagħhom. Il-Kummissjoni se tipproponi li l-kumpaniji jissostanzjaw l-impenji ambjentali tagħhom billi jużaw metodoloġiji għall-Impronti Ambjentali. Se jiġu proposti regoli aktar stretti biex inaqqsu l-greenwashing u prattiki bħall-obsolexxenza programmata. Miżuri ġodda se jżidu l-adozzjoni tal-akkwist pubbliku ekoloġiku, pereżempju bl-introduzzjoni ta' kriterji jew miri ekoloġiċi minimi obbligatorji għall-akkwist pubbliku. It-tranżizzjoni lejn ekonomija ċirkolari kif se tibbenefika lill-ekonomija tagħha, u kif se tikkontribwixxi biex tintlaħaq il-mira tan-newtralità klimatika sal-2050? Bejn l-1970 u l-2017, ittriplaw l-estrazzjoni u l-ipproċessar globali tal-materjali, fosthom il-bijomassa, il-karburanti fossili, il-metalli u l-minerali – u għadhom jiżdiedu sal-lum, filwaqt li jikkaġunaw emissjonijiet tal-gassijiet serra, telfien tal-bijodiversità u stress fuq l-ilma. Il-mudell ta' ekonomija ċirkolari, fejn il-valur u r-riżorsi jinżammu fl-ekonomija kemm jista' jkun fit-tul, u fejn il-ġenerazzjoni tal-iskart tiġi minimizzata, inaqqas il-pressjoni minn fuq ir-riżorsi naturali. L-ekonomija ċirkolari tista' tagħti kontribut deċiżiv għad-dekarbonizzazzjoni tal-ekonomija tagħna. Fl-aħħar ftit snin biss, għadd ta' studji wrew il-potenzjal sostanzjali taċ-ċirkolarità bħala għodda għat-taffija tat-tibdil fil-klima. Il-Kummissjoni se ssaħħaħ is-sinerġiji bejn il-kisba taċ-ċirkolarità u n-newtralità f'termini ta' emissjonijiet tal-karbonju. Kull azzjoni fil-Pjan ta' Azzjoni se tikkontribwixxi biex titnaqqas l-impronti materjali u tal-karbonju tal-UE. B'mod parallel, il-Kummissjoni se taħdem mal-Istati Membri biex jippromwovu ċ-ċirkolarità f'rieżamijiet futuri tal-Pjanijiet Nazzjonali Integrati għall-Enerġija u l-Klima (NECP), kif ukoll f'politiki klimatiċi oħra. X'jipproponi l-Pjan għal: Il-Pjan ta' Azzjoni jipproponi l-ħolqien ta' “Inizjattiva għall-Elettronika Ċirkolari”, sabiex tippromwovi tul ta' ħajja itwal tal-prodotti permezz tal-kapaċità ta' użu mill-ġdid u ta' tiswija, kif ukoll il-kapaċità ta' aġġornament tal-komponenti u tas-software sabiex tiġi evitata l-obsolexxenza prematura. Is-settur se jkun qasam ta' prijorità għall-implimentazzjoni tad-“dritt għat-tiswija”. Il-Kummissjoni qiegħda timmira li tadotta miżuri regolatorji ġodda għall-mobiles, it-tablets u l-laptops fil-qafas tad-Direttiva dwar l-Ekodisinn, kif ukoll miżuri regolatorji ġodda dwar iċ-ċarġers għall-mobiles u apparat simili. Se titqies ukoll skema ta' restituzzjoni mal-UE kollha, għar-ritorn jew il-bejgħ lura ta' mobiles, tablets u ċargers antiki. Il-Pjan ta' Azzjoni jħabbar qafas ta' politika komprensiva bil-għan li jsaħħaħ il-kompetittività u l-innovazzjoni industrijali, li jixpruna s-suq tal-UE għat-tessuti sostenibbli u ċirkolari, inkluż is-suq għall-użu mill-ġdid tat-tessuti, u l-promozzjoni ta' mudelli ta' negozju ġodda. It-tessuti huma r-raba' kategorija li l-iktar iqiegħdu pressjoni fuq il-materja prima u fuq l-ilma, u l-ħames kategorija li l-iktar jikkaġunaw emissjonijiet tal-gassijiet serra. Din l-istrateġija futura se tagħti spinta lis-suq għat-tessuti sostenibbli u ċirkolari, inkluż is-suq għall-użu mill-ġdid tat-tessuti. Se tappoġġa xejriet ta' konsum u mudelli ta' negozju ġodda. Il-Kummissjoni se tipprovdi wkoll gwida dwar il-ġbir separat tal-iskart tat-tessuti, li l-Istati Membri jridu jiżguraw sal-2025. Il-Kummissjoni se taħdem mal-industrija u mal-atturi tas-suq biex jidentifikaw punti ta' konġestjoni fiċ-ċirkolarità għat-tessuti, u biex jistimolaw l-innovazzjoni tas-suq. Il-Pjan ta' Azzjoni jibni fuq l-istrateġija tal-2018 dwar il-Plastik, u jiffoka fuq kif jista' jiżdied il-kontenut tal-plastik irriċiklat. Se jiġu ssuġġeriti rekwiżiti obbligatorji dwar il-kontenut riċiklat f'oqsma bħall-ippakkjar, il-materjal tal-bini u l-vetturi. Il-Pjan ta' Azzjoni jindirizza wkoll l-isfidi marbutin mal-mikroplastiċi, kif ukoll mat-tiftix u l-użu tal-plastiċi bbażati fuq prodotti bijoloġiċi u l-plastiċi bijodegradabbli. Dwar il-mikroplastiċi, il-Kummissjoni se tillimita ż-żieda intenzjonata tal-mikroplastiċi. Se taħdem ukoll fuq ir-rilaxx mhux intenzjonat tagħhom, se tkompli tiżviluppa u tarmonizza metodi ta' kejl, u se tagħfas fuq it-tikkettar, iċ-ċertifikazzjoni u l-miżuri regolatorji, filwaqt li tqis miżuri biex iżidu l-qbid tal-mikroplastiċi fl-ilma mormi. Is-settur tal-bini jikkonsma madwar 50 % tal-materjal estratt kollu, u huwa responsabbli għal aktar minn 35 % tal-ġenerazzjoni tal-iskart totali tal-Unjoni. Il-Kummissjoni se tadotta Strateġija komprensiva ġdida għal Ambjent Mibni Sostenibbli, sabiex tippromwovi l-prinċipji taċ-ċirkolarità tul iċ-ċiklu tal-ħajja kollu tal-bini. Il-Kummissjoni se twettaq rieżami tar-Regolament dwar il-Prodotti tal-Kostruzzjoni, aktarx bl-inklużjoni ta' rekwiżiti għall-kontenut riċiklat għal ċerti prodotti tal-kostruzzjoni. L-ammont ta' materjali li jintużaw għall-ippakkjar kulma jmur qed jiżdied, u fl-2017 l-iskart mill-ippakkjar fl-Ewropa laħaq 173 kg kull abitant – l-ogħla livell li qatt rajna. Il-Kummissjoni se tipproponi miżuri li jiżguraw li ż-żieda fil-ġenerazzjoni tal-iskart tal-ippakkjar titreġġa' lura bħala prijorità, inkluż billi jiġu stipulati miri u miżuri oħra ta' prevenzjoni tal-iskart. L-għan tal-Kummissjoni huwa li sal-2030 tagħmel kull ippakkjar li jitqiegħed fis-suq tal-UE kapaċi jintuża mill-ġdid jew jiġi riċiklat b'mod ekonomikament vijabbli. Il-Kummissjoni se tipproponi li ssaħħaħ ir-rekwiżiti essenzjali obbligatorji għal kull ippakkjar li jitqiegħed fis-suq tal-UE. Il-Kummissjoni se tipproponi qafas regolatorju ġdid għall-batteriji. Dan se jinkludi miżuri biex itejbu r-rati ta' ġbir u riċiklaġġ tal-batteriji kollha, kif ukoll biex jiżguraw l-irkupru tal-materjali ta' valur, ir-rekwiżiti ta' sostenibbiltà għall-batteriji, il-livell tal-kontenut riċiklat fil-batteriji ġodda, u l-għoti ta' tagħrif lill-konsumaturi. Il-Kummissjoni se tipproponi r-rieżami tar-regoli dwar il-vetturi li ma għadhomx jintużaw, sabiex tittejjeb l-effiċjenza tar-riċiklaġġ, kif ukoll tar-regoli li jindirizzaw it-trattament sostenibbli taż-żejt għar-rimi. Huwa stmat li madwar 20 % tal-ikel kollu prodott jintilef jew jitberbaq fl-UE. Il-Kummissjoni se tipproponi mira għat-tnaqqis tal-iskart tal-ikel, bħala parti mill-Istrateġija tal-UE “mill-Għalqa sal-Platt”. Din l-istrateġija se tindirizza l-katina tal-valur kollha tal-ikel, sabiex tiżgura s-sostenibbiltà tas-settur – u b'hekk issaħħaħ l-isforzi fil-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima, fil-protezzjoni tal-ambjent u fil-konservazzjoni tal-bijodiversità. Il-Kummissjoni se tvara ħidma analitika biex tiddetermina l-kamp ta' applikazzjoni ta' inizjattiva leġiżlattiva dwar l-użu mill-ġdid, sabiex l-ippakkjar tal-ikel, ir-reċipjenti u l-pożati ta' darba biss jiġu ssostitwiti bi prodotti li jistgħu jintużaw mill-ġdid fis-servizzi tal-ikel. X'miżuri hemm previsti għall-iskart? Huwa essenzjali li jiġi evitat mill-bidu nett il-ħolqien tal-iskart. Ladarba l-iskart ikun inħoloq, ikollu bżonn jiġi ttrasformat f'riżorsi ta' kwalità għolja. Il-Kummissjoni se tipproponi miri għat-tnaqqis tal-iskart għall-flussi l-iktar kumplessi, u se ssaħħaħ l-implimentazzjoni tar-rekwiżiti adottati riċentement għall-iskemi ta' Responsabbiltà Estiża tal-Produttur, fost azzjonijiet oħra. Il-Kummissjoni se tkompli timmodernizza l-liġijiet tal-UE dwar l-iskart. Se jsir rieżami tar-regoli dwar it-trasport tal-iskart li jiffaċilita r-riċiklaġġ u l-użu mill-ġdid fi ħdan l-UE. Ir-rieżami se jimmira wkoll li jillimita l-esportazzjonijiet tal-iskart li jkollhom impatti negattivi fuq l-ambjent u fuq is-saħħa f'pajjiżi terzi, billi jiffoka fuq pajjiżi ta' destinazzjoni, u fuq flussi u operazzjonijiet problematiċi tal-iskart. Il-Kummissjoni se tqis ukoll kif tista' tgħin liċ-ċittadini jisseparaw l-iskart tagħhom, permezz ta' mudell armonizzat mal-UE kollha għall-ġbir separat tal-iskart u t-tikkettar. Il-Pjan kif jirfed l-innovazzjoni u l-investimenti? Se jiġu mmobilizzati bosta fondi tal-UE biex jappoġġaw it-tranżizzjoni lejn ekonomija ċirkolari – fosthom il-Fondi ta' Koeżjoni tal-UE, il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, u l-programm LIFE, kif ukoll infiq fil-qafas tal-programmi soċjali u ta' riċerka u innovazzjoni. Il-Pjan ta' Azzjoni jinkludi wkoll azzjonijiet biex jimmobilizzaw il-finanzjament privat b'appoġġ għall-ekonomija ċirkolari, permezz ta' strumenti finanzjarji tal-UE bħal InvestEU. L-ekonomija ċirkolari kif se tiġi promossa fil-livell internazzjonali? Il-Pjan ta' Azzjoni jipproponi l-varar ta' Alleanza Dinjija għall-Ekonomija Ċirkolari, sabiex tistħarreġ id-definizzjoni ta' “Spazju Sikur ta' Operazzjoni”, billi tibda diskussjoni dwar il-possibbiltà ta' ftehim internazzjonali dwar il-ġestjoni tar-riżorsi naturali. Barra minn hekk, il-Kummissjoni se tmexxi sforzi fil-livell internazzjonali biex jintlaħaq ftehim dinji dwar il-plastiċi, u se tippromwovi l-adozzjoni tal-approċċ tal-UE lejn l-ekonomija ċirkolari fil-qasam tal-plastik. L-UE se tkompli tippromwovi l-ekonomija ċirkolari fil-ftehimiet tagħha ta' kummerċ ħieles, fid-djalogi ta' politika tagħha reġjonali u multilaterali, kif ukoll fil-ftehimiet ambjentali tagħha internazzjonali u multilaterali – pereżempju permezz ta' Missjonijiet dwar l-Ekonomija Ċirkolari lil pajjiżi sħab. Il-Kummissjoni se żżid il-kooperazzjoni ma' reġjuni oħra, fosthom l-Afrika. It-tranżizzjoni lejn ekonomija ċirkolari kif se tiġi mmonitorjata? Fl-2021, il-Kummissjoni se taġġorna l-qafas ta' monitoraġġ eżistenti, b'indikaturi marbutin mal-pjan ta' azzjoni attwali, u li jirriflettu r-rabtiet stretti bejn iċ-ċirkolarità, in-newtralità klimatika, u l-ambizzjoni ta' tniġġis żero. Se jkomplu jiġu żviluppati wkoll indikaturi dwar l-użu tar-riżorsi, inkluż l-impronti tal-konsum u materjali tagħna. Il-Kummissjoni se ssaħħaħ ukoll il-monitoraġġ tal-pjanijiet nazzjonali għall-ekonomija ċirkolari, kif ukoll miżuri nazzjonali oħra għall-ekonomija ċirkolari, inkluż b'rabta mal-isforzi biex il-proċess tas-Semestru Ewropew jmexxi l-enfażi tiegħu lejn l-integrazzjoni ta' dimensjoni iktar qawwija ta' sostenibbiltà.