L-UE għaliex għandha tkun involuta fl-Artiku? Bħala qawwa ġeopolitika u attur ekonomiku ewlieni, l-UE għandha interessi strateġiċi u ta' kuljum, kemm fl-Artiku Ewropew kif ukoll fir-reġjun sħiħ tal-Artiku, u l-UE hija fost dawk responsabbli għall-iżvilupp sostenibbli hemmhekk. L-UE għandha wkoll interess fundamentali li tappoġġa l-kooperazzjoni multilaterali fl-Artiku u qed taħdem biex tiżgura li l-Artiku jibqa' sikur, stabbli, sostenibbli, paċifiku u prosperu. L-UE hija mexxejja globali fil-ġlieda kontra l-kriżijiet tal-klima u tal-bijodiversità, u hija lesta li tagħti sehemha bis-sħiħ u tassumi r-responsabbiltà globali tagħha. Minħabba l-effetti enormi tat-tisħin tal-Artiku, l-azzjoni klimatika għandha importanza partikolari għal dan ir-reġjun. Il-konsegwenzi ta' dawn il-bidliet fl-Artiku jestendu għall-pjaneta kollha, u jaffettwaw lin-nies b'diversi modi. Il-proposti leġiżlattivi fil-qafas tal-Patt Ekoloġiku Ewropew jinsabu fil-qalba tal-impenn tal-UE dwar l-Artiku, flimkien mal-approċċ il-ġdid tal-UE għal ekonomija blu sostenibbli, appoġġat mix-xjenza, mill-innovazzjoni u l-investiment reġjonali. L-involviment tal-UE fl-Artiku għalhekk mhuwiex kwistjoni ta' konvenjenza, imma neċessità. X'inhu l-impatt tal-UE fuq l-Artiku? Bħala ekonomija industrijalizzata maġġuri b'popolazzjoni kbira, l-UE tinfluwenza l-Artiku b'diversi modi. L-UE għandha impatt sinifikanti fuq l-Artiku permezz tal-impronta ambjentali tagħha u d-domanda għal riżorsi u prodotti li joriġinaw minn hemm. L-emissjonijiet tal-gassijiet serra jixprunaw it-tisħin globali u s-sustanzi niġġiesa bħall-pollutanti organiċi persistenti, bħall-karbonju iswed, il-metalli tqal bħall-merkurju, u l-mikro- kif ukoll il-makroplastiks jaslu fl-Artiku bil-kurrenti tal-arja u tal-oċeani. L-UE tikkontribwixxi għat-tisħin tal-Artiku permezz ta' sehem ta' 8 % fl-emissjonijiet globali tal-gassijiet serra. Barra minn hekk, l-UE hija responsabbli għal madwar 36 % tad-depożiti tal-karbonju iswed fl-Artiku, li jħaffu t-tisħin tal-Artiku, it-tidwib tal-borra u tal-uċuħ tas-silġ, u huwa sustanza dannuża li tniġġes l-arja[1]. L-UE tirrikonoxxi l-impatt tagħha fuq ir-reġjun u se tkompli tivvalutah. Għandha l-għan li tindirizza dan l-impatt b'mod koordinat, f'kooperazzjoni mill-qrib mal-awtoritajiet nazzjonali, reġjonali u lokali, u mal-komunitajiet tal-Artiku. B'din il-Komunikazzjoni l-ġdida, l-UE qed timpenja ruħha li taġixxi kontra sorsi ewlenin ta' tniġġis li jaffettwaw ir-reġjuni tal-Artiku fl-arja, fuq l-art u fil-baħar, bħall-plastik/l-iskart tal-baħar, il-karbonju iswed, il-kimiki, u l-emissjonijiet mit-trasport kif ukoll l-isfruttament mhux sostenibbli tar-riżorsi naturali. L-UE kif se ssaħħaħ ir-rwol tagħha fl-Artiku? L-involviment sħiħ tal-UE fl-Artiku huwa neċessità ġeopolitika. L-UE għandha interess fundamentali li tappoġġa l-kooperazzjoni multilaterali fl-Artiku u li taħdem biex tiżgura li jibqa' żona ta' tensjoni baxxa, stabbiltà, prosperità u kooperazzjoni paċifika. Il-Komunikazzjoni dwar l-Artiku timpenja lill-UE biex iżżid l-involviment fir-reġjun tal-Artiku u madwaru, b'reazzjoni għall-isfidi ġeopolitiċi, ambjentali, ekonomiċi, tas-sigurtà u soċjali tal-post, u biex taħdem ma' oħrajn biex timmaniġġja opportunitajiet ġodda hemmhekk. Fuq il-bażi tal-politika tagħha kif stabbilita f'Komunikazzjonijiet preċedenti dwar kwistjonijiet tal-Artiku[2], u fuq il-bażi tal-Istrateġija Globali għall-Politika Estera u ta' Sigurtà tal-Unjoni Ewropea tal-2016 u l-prijoritajiet politiċi tal-Kummissjoni, l-UE timmira li tkompli ssaħħaħ aktar l-involviment tagħha fl-Artiku. Azzjonijiet oħra jinkludu b'mod partikolari: L-UE kif se tiffinanzja l-azzjonijiet tagħha? Il-finanzjament tal-UE relatat mal-Artiku huwa pprovdut permezz ta' diversi programmi u inizjattivi: Dawn il-programmi huma strumenti ewlenin biex l-UE tmexxi l-iżviluppi li qed iseħħu fl-Artiku. Fis-snin 2021–2027 il-programmi ta' koeżjoni tal-UE se jiffukaw fuq it-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali, b'għajnuna għat-trasformazzjoni ekonomika intelliġenti permezz ta' strateġiji ta' speċjalizzazzjoni intelliġenti kontinwi, finanzjament għall-intraprenditorija, u inizjattivi għaż-żgħażagħ fl-Artiku. Ir-reġjuni tat-Tramuntana tal-Finlandja u tal-Iżvezja huma eliġibbli wkoll għall-Fond għal Tranżizzjoni Ġusta, li għandu l-għan li jtaffi l-kostijiet soċjali u ekonomiċi li jirriżultaw mit-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali għall-klima. Il-Grupp tal-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) se jkollu rwol ewlieni fl-implimentazzjoni tal-InvestEU, flimkien ma' sħab oħra inkarigati mill-implimentazzjoni, inklużi banek promozzjonali nazzjonali jew Istituzzjonijiet Finanzjarji Internazzjonali, bħall-Bank Nordiku tal-Investiment. Kwalunkwe pajjiż mhux tal-UE jista' jiġi assoċjat billi jikkontribwixxi għal InvestEU. Il-BEI se jappoġġa l-enerġija ekoloġika fl-Artiku. Il-finanzjament u l-investiment huma disponibbli għal proġetti li jimplimentaw l-ekonomija ċirkolari billi jżidu l-effiċjenza fir-riżorsi u li jagħmlu progress fil-proċessi ta' produzzjoni sostenibbli, kif ukoll proġetti ċirkolari oħra li għandhom x'jaqsmu maċ-ċiklu tal-ħajja sħiħ tal-prodotti. L-UE se tappoġġa x-xjenza fir-reġjun tal-Artiku permezz ta' Orizzont Ewropa 2021–2027, wara li diġà investiet madwar EUR 200 miljun fir-riċerka relatata mal-Artiku fil-qafas ta' Orizzont 2020 bejn l-2014 u l-2020. Diversi proġetti ffinanzjati minn Orizzont 2020 għadhom għaddejjin u se jwasslu għal aktar proġetti fil-qafas ta' Orizzont Ewropa u permezz ta' raggruppamenti bħall-“EU Polar Cluster”. Il-Programmi tal-UE li jistgħu jappoġġaw l-iżvilupp sostenibbli fl-Artiku Ewropew se jsiru aktar viżibbli għall-benefiċjarji permezz ta' portal iddedikat online għall-investiment u l-informazzjoni. L-UE tinsisti biex iż-żejt, il-faħam u l-gass jibqgħu fl-art, inkluż fir-reġjuni tal-Artiku. Madankollu, qed naraw żieda qawwija fil-prezzijiet tal-enerġija kif ukoll domanda akbar. Din il-mira hija realistika? L-appell ifformulat fl-Istrateġija l-ġdida dwar l-Artiku għal limitazzjoni tal-estrazzjoni ta' karburanti fossili jimmira li jħaffef it-tranżizzjoni tal-enerġija globali. L-UE hija impenjata li timplimenta l-Ftehim ta' Pariġi, u ż-żejt, il-faħam u l-gass għandhom l-akbar impatt fuq it-tibdil fil-klima. Huwa għalhekk li l-UE qed tinsisti biex iż-żejt, il-faħam u l-gass jibqgħu fl-art, inkluż fir-reġjuni tal-Artiku. Ir-rapport tal-Aġenzija Internazzjonali tal-Enerġija “Net Zero by 2050” jgħid b'mod ċar li fit-triq lejn in-newtralità klimatika mhumiex meħtieġa kampijiet ġodda taż-żejt u tal-gass naturali. L-ewwel nett, flimkien mas-sħab tagħha l-Kummissjoni se tesplora obbligu ġuridiku multilaterali biex ma jibqax ikun permess l-iżvilupp ta' riżervi tal-idrokarbur fl-Artiku jew fir-reġjuni kontigwi, u li ma jinxtrawx dawn l-idrokarburi f'każ li jiġu prodotti. Nistgħu nibnu fuq il-moratorji parzjali fuq l-esplorazzjoni tal-idrokarburi fl-Artiku li diġà huma fis-seħħ ma' sħab bħall-Istati Uniti, il-Kanada jew Greenland. It-tieni, l-UE se tħaffef it-tranżizzjoni lejn l-enerġija rinnovabbli biex l-enerġija rinnovabbli affordabbli tkun disponibbli għal kulħadd. L-Artiku għandu potenzjal enormi f'dak li għandu x'jaqsam mas-sorsi ta' enerġija rinnovabbli (ġeotermali, eolika, l-idroġenu nadif u l-idroenerġija). L-iżvilupp tat-teknoloġiji tal-enerġija nadifa huwa fl-interess tal-Artiku u tal-UE. L-estrazzjoni u l-użu tal-materja prima rari mill-Artiku kif jistgħu jsiru aktar sostenibbli? Fir-rigward tal-estrazzjoni ta' materja prima importanti, l-Istrateġija l-ġdida dwar l-Artiku tissuġġerixxi l-promozzjoni ta' valutazzjonijiet ambjentali, ekonomiċi u soċjali u l-użu tal-aħjar prattiki u l-ogħla standards ambjentali għall-estrazzjoni, l-immaniġġjar tal-iskart u r-reazzjoni għal aċċidenti. L-UE tkun tista' tappoġġa wkoll il-ġestjoni speċifika għaż-żoni u timplimenta inizjattivi tal-ekonomija ċirkolari. [1] EPRD, Overview of EU actions in the Arctic and their impact, Ġunju 2021 [2] COM(2008) 763, JOIN(2012) 19 u JOIN(2016) 21