X'qed tippreżenta l-Kummissjoni llum? Illum il-Kummissjoni qed tirrapporta dwar ir-riżultati tal-monitoraġġ tagħha tas-sistema tal-UE ta' vjaġġar mingħajr viża ma' dawn il-pajjiżi: l-Albanija, il-Bożnija-Ħerzegovina, il-Montenegro, il-Maċedonja ta' Fuq, u s-Serbja kif ukoll il-Georgia, il-Moldova u l-Ukrajna. Ir-rapport ta' din is-sena jinkludi segwitu aktar dettaljat u sistematiku tal-azzjonijiet meħuda biex jiġu indirizzati r-rakkomandazzjonijiet li għamlet il-Kummissjoni fit-tielet rapport ippubblikat f'Lulju 2020. Għall-pajjiżi li kisbu eżenzjoni mill-viża inqas minn seba' snin ilu (il-Georgia, il-Moldova u l-Ukrajna), ir-rapport jipprovdi wkoll valutazzjoni aktar dettaljata tal-azzjonijiet l-oħra meħuda biex jiġi żgurat l-issodisfar kontinwu tal-parametri referenzjarji. X'inhi l-valutazzjoni ġenerali? B'mod ġenerali, il-moviment liberu mingħajr viża għad għandu benefiċċji ekonomiċi, soċjali u kulturali pożittivi għall-Istati Membri tal-UE u għall-pajjiżi sħab. Il-Kummissjoni tqis li l-pajjiżi kollha kkonċernati ħadu azzjoni biex jindirizzaw ir-rakkomandazzjonijiet li saru fir-rapport preċedenti u jkomplu jissodisfaw ir-rekwiżiti tal-liberalizzazzjoni tal-viża. Madankollu, it-tmien pajjiżi li huma jridu jkomplu jieħdu aktar miżuri biex jindirizzaw tħassib differenti relatat mal-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata, il-frodi finanzjarja u l-ħasil tal-flus, kif ukoll biex jindirizzaw il-korruzzjoni f'livell għoli u l-immigrazzjoni illegali. Il-pajjiżi kkonċernati għandhom ukoll jieħdu azzjoni biex jeliminaw b'mod effettiv l-iskemi ta' ċittadinanza għall-investituri jew joqogħdu lura milli sistematikament jagħtu ċ-ċittadinanza wara investiment. Huwa kruċjali li l-proċess tar-riformi meħud matul in-negozjati għal-liberalizzazzjoni tal-viża jiġi sostnut u li l-pajjiżi ma jmorrux lura fir-rigward tal-kisbiet li għamlu. X'inhu rekwiżit ta' liberalizzazzjoni tal-viża (parametru referenzjarju)? Filwaqt li 61 pajjiż madwar id-dinja jibbenefikaw minn vjaġġar mingħajr viża lejn l-UE, f'xi każijiet l-aċċess mingħajr viża jista' jiġi deċiż wara negozjati bilaterali msejħa “djalogi dwar il-liberalizzazzjoni tal-viża”. Dawn huma bbażati fuq il-progress li sar mill-pajjiżi kkonċernati fl-implimentazzjoni ta' riformi kbar fl-oqsma bħat-tisħiħ tal-istat tad-dritt, il-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata, il-korruzzjoni u l-ġestjoni tal-migrazzjoni u t-titjib tal-kapaċità amministrattiva fil-kontroll tal-fruntieri u s-sigurtà tad-dokumenti. Bejn l-UE u t-tmien pajjiżi koperti mir-rapport tal-lum kienu rnexxew id-djalogi dwar il-liberalizzazzjoni tal-viża. Fuq din il-bażi l-UE kkonċediet vjaġġar mingħajr viża liċ-ċittadini ta' dawn il-pajjiżi; il-Montenegro, is-Serbja u l-Maċedonja ta' Fuq f'Diċembru 2009, l-Albanija u l-Bożnija-Ħerzegovina fl-aħħar tal-2010, il-Moldova f'April 2014, il-Georgia f'Marzu 2017 u l-Ukrajna f'Ġunju 2017. Dawn id-djalogi kienu bbażati fuq “Pjanijiet Direzzjonali għal-Liberalizzazzjoni tal-Viża” għall-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent u l-“Pjanijiet ta' Azzjoni għal-Liberalizzazzjoni tal-Viża” għall-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant. Waqt id-djalogi dwar il-liberalizzazzjoni tal-viża, il-Kummissjoni segwiet mill-qrib l-implimentazzjoni tal-pjanijiet direzzjonali u tal-pjanijiet ta' azzjoni permezz ta' rapporti regolari dwar il-progress. Dawn ir-rapporti ta' progress imbagħad intbagħtu lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill u huma aċċessibbli għall-pubbliku (ara hawnhekk għall-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent u hawnhekk għall-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant). Ir-rapport għaliex jivvaluta tmien pajjiżi biss minn dawk kollha li għandhom sistemi ta' vjaġġar mingħajr viża mal-UE? Ir-rapport jiffoka biss fuq il-pajjiżi li temmew b'suċċess djalogu dwar il-liberalizzazzjoni tal-viża: l-Albanija; il-Bożnija-Ħerzegovina; il-Montenegro; il-Maċedonja ta' Fuq; is-Serbja; il-Georgia; il-Moldova u l-Ukrajna. Skont ir-regoli tal-UE, il-Kummissjoni hija responsabbli għar-rappurtar lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-issodisfar kontinwu tar-rekwiżiti tal-liberalizzazzjoni tal-viża mill-pajjiżi mhux tal-UE li kkonkludew b'suċċess djalogu dwar il-liberalizzazzjoni tal-viża inqas minn seba' snin ilu. Il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant ilhom eżenti mill-viża għal inqas minn seba' snin, u għalhekk il-Kummissjoni hija meħtieġa tirrapporta dwar ir-rispett kontinwu tal-parametri referenzjarji. Fir-rigward tal-pajjiżi mingħajr viża fil-Balkani tal-Punent, li ilhom eżentati mill-viża mill-2009–2010, ir-rapport jiffoka fuq is-segwitu għar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi li l-Kummissjoni għamlet fit-tielet rapport adottat f'Lulju 2020, u tivvaluta l-azzjonijiet meħuda biex jindirizzawhom. Fil-pakkett annwali tal-Kummissjoni Ewropea dwar it-tkabbir hemm valutazzjoni tal-aspetti relatati mal-parametri referenzjarji tal-liberalizzazzjoni tal-viża fir-rigward tal-Balkani tal-Punent. Il-Kummissjoni x'qiegħda tagħmel biex tgħin lill-pajjiżi sħab jindirizzaw il-kriminalità organizzata u l-immigrazzjoni illegali, inkluż fil-kuntest tal-coronavirus? Il-Kummissjoni, l-aġenziji tal-UE u l-Istati Membri qed iżidu l-kooperazzjoni operattiva mal-pajjiżi vvalutati fir-rapport biex jindirizzaw kemm il-kriminalità organizzata kif ukoll l-immigrazzjoni illegali. Il-pajjiżi sħab huma mħeġġa jipparteċipaw b'mod attiv fil-pjanijiet ta' azzjoni operazzjonali rilevanti kollha taċ-ċiklu tal-politika tal-UE/EMPACT li ġew varati biex tiġi miġġielda l-kriminalità serja u organizzata. Il-Pjan ta' Azzjoni Konġunta bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent dwar il-Ġlieda kontra t-Terroriżmu huwa pjan direzzjonali importanti u evidenza tal-kooperazzjoni msaħħa tagħna biex nindirizzaw azzjonijiet prijoritarji ewlenin fil-qasam tas-sigurtà, inkluż il-prevenzjoni tal-forom kollha ta' radikalizzazzjoni u estremiżmu vjolenti, u sfidi kkaġunati minn ġellieda terroristi barranin li jirritornaw u l-familji tagħhom. L-UE ffirmat għadd ta' Ftehimiet dwar l-Istatus mal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent dwar il-kooperazzjoni fil-ġestjoni tal-fruntieri. Il-ftehimiet jippermettu lill-Aġenzija Ewropea għall-Gwardja tal-Fruntiera u tal-Kosta (Frontex) twettaq stazzjonamenti u operazzjonijiet konġunti fit-territorju ta' pajjiżi ġirien li mhumiex parti mill-UE. Għadd ta' ftehimiet ġew implimentati b'suċċess u l-ftehimiet li fadal għandhom jiġu ffinalizzati malajr. Il-kooperazzjoni bejn il-Frontex u l-pajjiżi sħab isseħħ permezz ta' arranġamenti ta' ħidma f'livelli differenti u tinkludi l-kooperazzjoni f'operazzjonijiet ta' ritorn kif ukoll skambju ta' informazzjoni, il-qsim tal-aħjar prattiki u twettiq ta' analiżi komuni tar-riskju. Il-Kummissjoni qed tipprovdi wkoll appoġġ finanzjarju sinifikanti lill-pajjiżi sħab biex tappoġġa l-bini tal-kapaċità u r-riformi tal-infurzar tal-liġi. Bħala rispons usa' għall-coronavirus, il-Kummissjoni qed tidderieġi mill-ġdid l-assistenza mill-Istrument ta' Qabel l-Adeżjoni u l-Istrument Ewropew ta' Viċinat rispettivament għall-Balkani tal-Punent u s-sħab tas-Sħubija tal-Lvant għal ħtiġijiet immedjati u biex tindirizza l-konsegwenzi soċjoekonomiċi. Sa mill-bidu tal-pandemija, is-sħab tal-Balkani tal-Punent u s-Sħubija tal-Lvant daħħlu fis-seħħ firxa wiesgħa ta' miżuri u ġew ripatrijati ċ-ċittadini tagħhom, inkluż mill-UE u miż-żona Schengen. X'inhuma l-passi li jmiss? Ir-rapport jistabbilixxi l-azzjonijiet li għandhom jittieħdu mill-pajjiżi sħab biex tiġi żgurata s-sostenibbiltà tar-riformi. Il-monitoraġġ mill-qrib se jkompli wkoll bħala proċess kontinwu, anki permezz ta' laqgħat ta' uffiċjali għolja, kif ukoll permezz tal-laqgħat u d-djalogi regolari tas-sottokumitat dwar il-Ġustizzja, il-Libertà u s-Sigurtà bejn l-UE u l-pajjiżi mingħajr viża – u għall-pajjiżi Balkani tal-Punent, ir-rapporti regolari dwar it-tkabbir, inkluż, fejn rilevanti, in-negozjati tal-adeżjoni mal-UE. X'inhu l-mekkaniżmu rivedut ta' sospensjoni tal-eżenzjoni ta' viża? Il-mekkaniżmu ta' sospensjoni tal-eżenzjoni ta' viża ġie introdott għall-ewwel darba bħala parti mill-politika tal-UE dwar il-viżi fl-2013. Il-mekkaniżmu jagħti l-possibbiltà li l-eżenzjoni mill-viża tiġi sospiża temporanjament għal pajjiż mhux tal-UE, għal perjodu qasir ta' żmien, f'każ ta' żieda sostanzjali fl-immigrazzjoni illegali mill-pajjiżi sħab. Il-Parlament Ewropew u l-Kunsill adottaw mekkaniżmu rivedut li daħal fis-seħħ fl-2017. Skont il-mekkaniżmu rivedut, il-Kummissjoni tista' tattiva l-mekkaniżmu ta' sospensjoni, filwaqt li qabel l-Istati Membri biss setgħu jagħmlu dan. Minbarra dan, il-mekkaniżmu rivedut introduċa obbligu għall-Kummissjoni biex: Il-miżuri l-ġodda jippermettu lill-Unjoni Ewropea tirreaġixxi aktar malajr u b'mod aktar flessibbli meta tħabbat wiċċha ma' żieda f'daqqa fl-immigrazzjoni illegali jew fir-riskji tas-sigurtà interna relatati maċ-ċittadini ta' pajjiż partikolari li mhux fl-UE. Meta jista' jiġi attivat il-mekkaniżmu ta' sospensjoni? Il-mekkaniżmu ta' sospensjoni jista' jiġi attivat fiċ-ċirkostanzi li ġejjin: Il-Kummissjoni tista' wkoll tiskatta l-mekkaniżmu f'każ li ċerti rekwiżiti ma jibqgħux jiġu ssodisfati fir-rigward tar-rispett tal-parametri referenzjarji għal-liberalizzazzjoni tal-viża mill-pajjiżi mhux tal-UE li għaddew minn djalogu dwar il-liberalizzazzjoni tal-viża. Il-mekkaniżmu ta' sospensjoni tal-eżenzjoni ta' viża huwa effettiv? Filwaqt li l-mekkaniżmu ta' sospensjoni tal-eżenzjoni ta' viża ma wassalx għal xi sospensjoni tal-eżenzjoni mill-viża, l-eżistenza tiegħu wasslet għal riformi importanti fil-pajjiżi mhux tal-UE mingħajr viża fir-rigward tal-ġestjoni tal-migrazzjoni, tas-sigurtà, tas-saltna tad-dritt u tad-drittijiet tal-bniedem. Ir-rapport tal-lum dwar l-effettività tal-mekkaniżmu ta' sospensjoni tal-eżenzjoni ta' viża u dwar id-delega ta' setgħat fil-qafas ta' tali mekkaniżmu jikkonkludi li dan l-effett kien partikolarment rilevanti fil-Balkani tal-Punent u fis-Sħubija tal-Lvant, fejn il-progress fir-rigward tal-parametri referenzjarji għal-liberalizzazzjoni tal-viża u b'segwitu għar-rakkomandazzjonijiet tal-Kummissjoni kompla lil hinn mit-tlestija b'suċċess tad-djalogi dwar il-liberalizzazzjoni tal-viża u ħafna wara l-bidu tal-eżenzjoni mill-viża. Ir-riżultati pożittivi jinkludu riformi u kooperazzjoni fl-oqsma tal-migrazzjoni u tas-sigurtà, bħall-kooperazzjoni fil-ġlieda kontra t-terroriżmu, kontrolli aktar stretti fil-punti ta' qsim tal-fruntieri, jew l-organizzazzjoni ta' kampanji ta' sensibilizzazzjoni dwar id-drittijiet u l-obbligi ta' vjaġġar mingħajr viża biex jiġi evitat l-abbuż mis-sistema ta' vjaġġar mingħajr viża. Għalkemm dan il-progress ma jistax jiġi attribwit għall-mekkaniżmu ta' sospensjoni tal-eżenzjoni ta' viża biss, il-mekkaniżmu pprovda inċentiv addizzjonali. Il-possibbiltà ta' reintroduzzjoni temporanja u parzjali rapida tal-ħtieġa ta' viża possibbilment skoraġġiet ukoll il-pajjiżi mhux tal-UE milli jkomplu jimplimentaw politiki li jistgħu jirrappreżentaw riskju ta' impatt negattiv fuq is-sistemi tagħhom ta' vjaġġar mingħajr viża mal-UE. Dan ir-riżultat huwa viżibbli f'dak li għandu x'jaqsam ma' skemi ta' ċittadinanza b'investiment, u l-Moldova tterminat l-iskema tagħha ta' ċittadinanza b'investiment fl-2020 u l-Montenegro ddeċieda li ma jestendix l-iskema tiegħu lil hinn minn tmiem l-2021. Għal Iktar Informazzjoni Stqarrija għall-istampa: Il-liberalizzazzjoni tal-viża: il-Kummissjoni tirrapporta li r-rekwiżiti mill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent u tas-Sħubija tal-Lvant għadhom qed jiġu ssodisfati Ir-Raba' Rapport fil-Qafas tal-Mekkaniżmu ta' Sospensjoni tal-Eżenzjoni ta' Viża Dokument ta' Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni Rapport dwar l-effettività tal-Mekkaniżmu ta' Sospensjoni tal-Eżenzjoni ta' Viża u dwar id-delega ta' setgħat fil-qafas ta' tali mekkaniżmu