Mill-passiġġieri tal-bastimenti tal-kruċieri sal-ekwipaġġi tal-bastimenti tal-merkanzija, huma ħafna dawk li sabu ruħhom maqbudin fuq il-bastimenti minn mindu faqqgħet il-pandemija tal-coronavirus. Il-linji gwida maħruġa llum mill-Kummissjoni Ewropea jappoġġjaw lil dawn l-individwi u jipprovdu rakkomandazzjonijiet dwar is-saħħa, ir-ripatrijazzjoni u l-arranġamenti tal-ivvjaġġar. Iħabbru wkoll l-istabbiliment ta' network ta' portijiet magħżula biex jinbidel l-ekwipaġġ. Kemm-il persuna (ekwipaġġi u passiġġieri) inqabdet fuq bastimenti tal-kruċieri minħabba l-coronavirus? Il-kruċieri kummerċjali kollha ġew sospiżi sa ma jingħata avviż ieħor. Madankollu, l-Aġenzija Ewropea għas-Sigurtà Marittima infurmatna li bejn it-8 u l-11 ta' April, 11-il bastiment tal-kruċieri, li qed iġorru madwar 8 000 ruħ, se jersqu lejn l-Ewropa. Aktar ċittadini, passiġġieri u ekwipaġġi tal-UE għadhom abbord bastimenti xi mkien ieħor, u qed jistennew li jirritornaw lejn darhom. X'tip ta' oġġetti qed iġorru l-bastimenti tal-merkanzija? Il-bastimenti tal-merkanzija jġorru kollox, minn materja prima bl-ingrossa, gass u żejt għal containers mimlijin apparat elettroniku u ingredjenti farmaċewtiċi attivi meħtieġa biex jipproduċu l-mediċini. It-trasport marittimu għandu rwol essenzjali fil-kummerċ internazzjonali tal-merkanzija tal-UE, u 75 % tal-oġġetti kummerċjalizzati mill-UE jiġu ttrasportati bil-baħar. Biex l-ekonomija tagħna tibqa' għaddejja f'dawn iż-żminijiet diffiċli, huwa ta' importanza kbira li l-vapuri jkomplu jbaħħru u l-portijiet jibqgħu joperaw. X'inhuma l-portijiet magħżula biex jinbidel l-ekwipaġġ? L-Istati Membri, għala għandhom jaqblu li joħolqu network ta' portijiet bħal dawn? Il-Linji Gwida jirrakkomandaw li l-Istati Membri u l-Kummissjoni jmexxu sforz ikkoordinat biex jagħżlu diversi portijiet fl-Unjoni fejn l-ekwipaġġ ikun jista' jinbidel malajr. Dawn il-“portijiet magħżula” b'mod speċifiku għandhom ikopru l-Unjoni mil-lat ġeografiku u għandhom ikunu konnessi ma' ajruporti u stazzjonijiet ferrovjarji operattivi. L-operazzjonijiet tat-titjir u tal-ferrovija apposta jew regolari jistgħu jiżguraw il-konnessjonijiet tat-trasport għall-ekwipaġġ li jkun dieħel jew ħiereġ, u jippermettu lill-baħħara jiġu ripatrijati mill-iktar fis. Il-“portijiet magħżula” għandu jkollhom akkomodazzjoni fil-qrib fejn il-baħħara jistgħu jistennew il-bastiment li jridu jitilgħu fuqu, jew it-titjira, il-ferrovija jew il-bastiment li se jeħodhom id-dar. Din l-akkomodazzjoni għandu jkollha faċilitajiet adegwati biex tippermettilhom jiżolaw lilhom infushom għal 14-il jum qabel ma jimbarkaw u wara li jiżbarkaw jekk l-Istat Membru kkonċernat ikun jeħtieġ hekk, u jekk ma jkunx hemm testijiet disponibbli. Huwa fl-interess tal-Istati Membri li jinħoloq network ta' portijiet bħal dawn, u qed nitolbu lill-Istati Membri jressqu l-għażliet tagħhom. Il-membri tal-ekwipaġġ u l-passiġġieri, kif se jivvjaġġaw lejn pajjiżhom jekk it-titjiriet/il-ferroviji internazzjonali ftit li xejn qed joperaw? Il-Linji Gwida jissuġġerixxu li l-Istati Membri jitolbu lill-operaturi tal-bastimenti jikkomunikaw ċerti dettalji dwar l-okkupanti tal-bastiment, fosthom id-destinazzjoni maħsuba, qabel ma l-bastiment jasal fil-port. Dan jagħti lill-awtoritajiet nazzjonali aktar żmien biex jikkuntattjaw lill-konsulati u lill-ambaxxati sabiex jappoġġaw ir-ripatrijazzjoni għall-individwi involuti. Min hu responsabbli li jieħu ħsieb il-membri tal-ekwipaġġ mhux tal-UE li jiżbarkaw fl-UE? Ir-responsabbiltà għar-ripatrijazzjoni tal-baħħara hija qabelxejn ta' sid il-bastiment; fin-nuqqas ta' azzjoni għal dan il-għan minn sid il-bastiment, ikun responsabbli l-Istat tal-bandiera tal-bastiment. Jekk il-baħħar ikun f'qagħda ta' saħħa tajba, u ma jkun hemm l-ebda każ tal-COVID-19 abbord il-bastiment tiegħu, sid il-bastiment għandu l-obbligu, skont il-Konvenzjoni dwar ix-Xogħol Marittimu, li jirripatrija l-baħħara u li jkopri l-ispejjeż tar-ripatrijazzjoni. Jekk il-baħħar ikollu sintomi tal-COVID-19 u ma jkunx f'qagħda li jivvjaġġa lura lejn pajjiżu, sid il-bastiment għandu jkopri l-ispejjeż tal-kura medika, tal-ikel u tal-akkomodazzjoni sakemm il-baħħar jirkupra. Aktar informazzjoni dwar id-drittijiet tal-baħħara. Il-bastimenti tal-kruċieri fejn għandhom jittrakkaw? Għall-bastimenti bil-bandiera ta' Stat Membru tal-UE, l-Istat tal-bandiera għandu jippermetti lill-passiġġieri u l-ekwipaġġ jiżbarkaw f'wieħed mill-portijiet tiegħu u jgħin biex isiru l-arranġamenti meħtieġa għar-ripatrijazzjoni u l-aċċess għall-kura medika kif xieraq. Jekk ma jkunx possibbli jew prattiku għall-Istat tal-bandiera li jakkomoda bastiment, għandu jgħin lill-operaturi tal-bastiment tal-kruċiera biex jagħmlu l-arranġamenti xierqa ma' Stati Membri oħra tal-UE jew xi mkien ieħor L-arranġamenti għandhom jimminimizzaw il-ħin li l-bastiment jibqa' fuq il-baħar filwaqt li jipprovdu infrastruttura medika tajba u konnessjonijiet tat-trasport għar-ripatrijazzjonijiet. Jekk il-bastiment ikun qed itajjar bandiera mhux tal-UE, l-Istati Membri għandhom jakkomodawh għal raġunijiet umanitarji, iżda huwa rakkomandat li jitolbu lill-operatur tal-bastiment tal-kruċieri biex jagħmel arranġamenti finanzjarji u loġistiċi xierqa qabel jittrakka (eż. tagħmir personali protettiv meħtieġ, faċilitajiet ta' kwarantina, kiri ta' xarabanks, titjiriet charter). Jekk jinstab li arranġamenti bħal dawn ma sarux, l-Istati Membri għandhom f'kull każ jikkunsidraw li kwalunkwe passiġġier jew membru tal-ekwipaġġ jiġi żbarkat b'mod sikur u malajr, qabel ma jiffaċilitaw it-tranżitu tagħhom lejn darhom. L-ekwipaġġi/il-passiġġieri għandhom jitpoġġew awtomatikament fi kwarantina meta jiżbarkaw? Ir-rekwiżiti tal-kwarantina huma kwistjoni ta' kull Stat Membru individwali tal-UE. Matul il-perjodu li fih bastiment ikun trakkat, jekk xi ħadd abbord jippreżenta sintomi kompatibbli mal-COVID-19 (fosthom il-feġġ għal għarrieda ta' mill-inqas wieħed minn dawn: sogħla, deni, jew qtugħ ta' nifs) dan għandu jiġi rrappurtat minnufih lill-awtorità kompetenti. Min ikun issusspettat li għandu l-virus għandu jiżbarka, jiġi iżolat u jingħata trattament fuq l-art, jew inkella jiġi iżolat abbord (skont il-proċeduri deskritti fl-parir tal-EU HEALTHY GATEWAYS) sakemm ma jkollux sintomi, dment li l-kundizzjoni tiegħu ma tmurx għall-agħar u jeħtieġ li jitniżżel fi sptar. Deċiżjonijiet dwar każijiet individwali se jittieħdu mill-awtorità kompetenti tal-Istat tal-port, abbażi ta' valutazzjoni tar-riskju u s-sitwazzjoni fil-komunità (konteniment jew fażi ta' mitigazzjoni). L-individwi kollha li jħallu l-bastiment għandhom jintalbu jimlew Formola li Tillokalizza lill-Ekwipaġġ jew lill-Passiġġieri qabel ma jħallu l-bastiment, u l-kaptan għandu jżomm dan id-dokument abbord għal mill-inqas xahar. L-awtorità kompetenti għandha tagħti l-approvazzjoni qabel kwalunkwe żbark ta' individwi, abbażi tal-valutazzjoni tas-saħħa ta' dik il-persuna. Mhux iktar sikur li n-nies jibqgħu fuq il-bastiment sakemm il-pandemija tgħaddi, pjuttost milli jiżbarkaw? F'xi każijiet, ikun tabilħaqq aħjar li l-ekwipaġġ u/jew il-passiġġieri jibqgħu abbord il-bastiment, dment li jkun hemm fis-seħħ il-miżuri sanitarji xierqa. Dan irid jiġi vvalutat mill-kaptan tal-bastiment u l-awtoritajiet kompetenti tal-Istat tal-port fuq bażi ta' każ b'każ. Pereżempju, għall-bastimenti tal-kruċieri għandu jkun ivvalutat jekk l-arja użata mis-sistema tal-kondizzjonament tal-arja tistax tittieħed esklussivament minn barra (b'inqas probabbiltà li l-virus jinfirex), jew jekk tkunx qed tiġi ċirkolata mill-ġdid fil-bastiment, li f'xi każijiet jista' jwassal għall-infezzjoni ta' passiġġieri li s'issa huma b'saħħithom. Hemm xi Stati Membri jew portijiet li għandhom proċeduri robusti fis-seħħ, li pajjiżi u portijiet oħra jistgħu jitgħallmu minnhom? Sabiex jiżgura li l-bastimenti tal-kruċieri Zaandam u Rotterdam jittrakkaw fi Florida fit-2 ta' April, l-operatur tal-kruċieri ħa r-responsabbiltà li jorganizza r-ripatrijazzjonijiet/ it-trattament mediku waqt li l-Istat tal-bandiera (in-Netherlands) għen mil-lat diplomatiku. Fi ftehim bejn il-linja tal-kruċieri u l-awtoritajiet lokali u federali tal-Istati Uniti kien previst li l-ewwel nett il-passiġġieri kollha jsirilhom skrinjar tas-saħħa u mbagħad il-passiġġieri b'saħħithom tħallew itiru lejn pajjiżhom. Xi ngħidu għas-sajjieda? L-industrija tas-sajd timpjega għadd konsiderevoli ta' membri tal-ekwipaġġ internazzjonali, kemm ċittadini tal-UE kif ukoll dawk mhux tal-UE; huwa stat li madwar 8 % tal-membri tal-ekwipaġġ huma minn pajjiżi mhux tal-UE/ŻEE. L-ivvjaġġar lejn il-bastimenti tas-sajd u minnhom u l-qsim tal-fruntieri għandu jkun iffaċilitat għal dawn il-ħaddiema essenzjali. Għalhekk, il-Linji Gwida jfakkru l-importanza li jiġu applikati l-Linji Gwida adottati dan l-aħħar dwar miżuri ta' ġestjoni tal-fruntieri f'dan il-qasam, biex tiġi protetta s-saħħa u tiġi żgurata d-disponibbiltà tal-oġġetti u tas-servizzi essenzjali. L-Istati Membri għandhom jiffaċilitaw it-tranżitu tas-sajjieda tal-UE u ta' pajjiżi terzi li jkunu residenti tal-UE sabiex ikunu jistgħu jirritornaw lejn darhom. Għal aktar informazzjoni: Linji Gwida tal-Kummissjoni dwar il-ħarsien tas-saħħa tal-baħħara, tal-passiġġieri u ta' persuni oħrajn li jkunu jinsabu abbord il-bastimenti u dwar ir-ripatrijazzjoni u l-arranġamenti tal-ivvjaġġar tagħhom Ir-rispons tal-Kummissjoni Ewropea għall-coronavirus