DAĦLA It-Teknoloġija tal-Informazzjoni u l-Komunikazzjoni (ICT) illum hija parti mill-ħajja ta' kuljum għal ħafna nies. Għandha impatt fuq ħafna aspetti tas-soċjetà, fosthom l-edukazzjoni, ittħarriġ u l-impjegar, imma b'mod partikolari, hija għodda ta' valur għal nies b'diżabiltajiet u ħtiġijiet speċjali. Il-potenzjal tal-ICT għal titjib fil-kwalità tal-ħajja, it-tnaqqis fl-esklużjoni soċjali u ż-żieda fil-parteċipazzjoni hija magħrufa internazzjonalment, l-istess kif inhuma lostakli soċjali, ekonomiċi u politiċi li nuqqas ta' aċċess għall-ICT jistgħu joħolqu (Is-Summit Dinji dwar is-Soċjetà tal-Informazzjoni, 2010). Fi ħdan is-soċjetà tal-informazzjoni u l-għerf-għarfien ta' żmienna, it-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet ta' edukazzjoni speċjali huma fost il-gruppi li l-aktar li jsibu ostakli biex jaċċessaw u jużaw l-ICT. Dan huwa argument ewlieni fil-Konvenzjoni dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabbiltà tan-Nazzjonijiet Uniti (UNCRPD) li torbot b'mandat lill-firmatorji talKonvenzjoni biex '...jippromwovu aċċess għall-persuni b'diżabiltajiet għal teknoloġiji u sistemi ta' informazzjoni ġodda, u komunikazzjonijiet, inkluż l-internet' (2006, Artiklu 9). L-għan ewlieni tal-użu tal-ICT fl-edukazzjoni għat-tgħalliema b'diżabiltajiet u l-ħtiġijiet speċjali huwa li tiġi promossa l-ekwità fl-opportunitajiet edukattivi: 'l-użu tal-ICT mhuwiex għan fih innifsu; imma huwa mod kif jiġu sostnuti l-opportunitajiet individwali tal-poplu' (LIstitut għat-Teknoloġiji tal-Informazzjoni fl-Edukazzjoni tal-Organizzazzjoni Edukattiva, Xjentifika u Kulturali tan-Nazzjonijiet Uniti u l- Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali, 2011). L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali (l-Agency) qabel kienet involuta f'żewġ attivitajiet ewlenin fl-użu tal-ICT fl-edukazzjoni. L-ewwel waħda kienet il-proġett ta' Teknoloġija tal-Informazzjoni u l-Komunikazzjoni f'Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali li damet mill-1999 sal-2001 u kienet tinvolvi 17-il pajjiż membru talAgency. It-tieni kien studju ta' prattika fuq l-użu tal-ICTs fl-Edukazzjoni għal Nies b'Diżabiltajiet, li saret fl-2010/2011 flimkien mal-Istitut għat-Teknoloġiji tal-Informazzjoni flEdukazzjoni tal-Organizzazzjoni Edukattiva, Xjentifika u Kulturali tan-Nazzjonijiet Uniti (UNESCO IITE). Fl-2011, pajjiżi membri tal-Agency ipproponew l-ICT għall-Inklużjoni (ICT4I) bħala suġġett għall-investigazzjoni bejn l-2012 u l-2013. Ir-rappreżentanti tal-pajjiżi tal-Agency qablu li lproġett kellu jiffoka fuq l-użu tal-ICT biex jgħin l-inklużjoni f'ambjenti edukattivi. Dan irrapport jippreżenta r-riżultati ewlenin u l-konklużjonijiet li joħorġu minn dan ix-xogħol. Il-proġett ICT4I huwa msejjes fuq is-sehem minn: il-Belġju (il-komunità li titkellem bilFjammin), Ċipru, id-Danimarka, l-Estonja, il-Fillandja, Franza, il-Greċja, il-Ġermanja, lIsvezja, l-Isvizzera, l-Italja, l-Iżlanda, il-Latvja, il-Litwanja, il-Lussemburgu, Malta, inNorveġja, l-Olanda, il-Polonja, il-Portugal, ir-Renju Unit (l-Ingilterra), ir-Renju Unit (l-Irlanda ta' Fuq), ir-Renju Unit (l-Iskozja), ir-Repubblika Ċeka, is-Slovakkja, is-Slovenja u lUngerija. Il-membri tal-Bord Rappreżentattiv tal-Agency u l-Koordinaturi Nazzjonali għamlu lattivitajiet tal-ġbir tal-informazzjoni permezz tan-netwerks stabbiliti tal-pajjiżi. L-Agency tixtieq tagħti rikonoxximent lis-sehem imprezzabbli għall-iżvilupp tal-konklużjonijiet talproġett u l-outputs finali tal-proġett, li kollha jistgħu jitniżżlu mill-qasam tal-proġett tal-web: http://www.european-agency.org/agency-projects/ict4i Cor Meijer, Id-Direttur tal-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 5 TAQSIRA EŻEKUTTIVA Dan ir-rapport fih il-konklużjonijiet ewlenin mit-Teknoloġija tal-Informazzjoni u lKomunikazzjoni għall-Inklużjoni (ICT4I) tal-proġett tal-Agency, u jiġbor fih ukoll is-sorsi kollha tal-proġett tal-informazzjoni li ġew żviluppati waqt l-attivitajiet tal-proġett. Ir-rapport jipprova jidentifika l-fatturi kritiċi li nsibu fl-użu effettiv tat-teknoloġija tal-informazzjoni u lkomunikazzjoni (ICT) f'ambjenti inklużivi għat-tgħalliema kollha, imma jagħti attenzjoni speċifika lit-tgħalliema b'diżabiltajiet u edukazzjoni għal ħtiġijiet speċjali. Il-grupp ewlieni fil-mira tal-proġett huwa magħmul min-nies li jieħdu d-deċiżjonijiet fledukazzjoni inklużiva. Dan il-grupp fil-mira, jinkludi, policy-makers nazzjonali u reġjonali għall-ICT fl-edukazzjoni u/jew edukazzjoni inklużiva, kif ukoll leaders ta' skejjel u speċjalisti tal-ICT li jsostnu skejjel fix-xogħol tagħhom. Ir-rapport jikkunsidra l-isfidi li wieħed jaffaċċja f'ambjenti inklużivi ta' ICT. Jiddiskuti wkoll żviluppi f'dan il-qasam u l-modi kif l-ICT tista' tintuża fis-sostenn tat-tgħalliema, b'mod speċjali dawk b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali. Anness 1 jippreżenta glossarju tat-termini ewlenin użati fir-rapport. Anness 2 jippreżenta sorsi ta' tagħrif ieħor, aktar dettaljat miġbur waqt il-proġett. Ħames propożizzjonijiet marbuta mal-Konvenzjoni dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabbiltà tan-Nazzjonijiet Uniti (UNCRPD, 2006) intużaw bħala t-temi ewlenin għall-informazzjoni sħiħa tal-proġett kemm f'dak li huwa ġbir kif ukoll f'dik li hija analiżi: 1. L-ICT għandha tintqies bħala għodda ewlenija biex tiġi promossa l-ekwità flopportunitajiet edukattivi. 2. Aċċess għal ICT xierqa għandu jintqies bħala entitlement. 3. It-taħriġ għall-istaff edukattiv fl-użu ta' ICT ġenerali u speċjalista għandha tintqies bħala qasam ta' prijorità. 4. Il-promozzjoni ta' riċerka ta' ICT u l-iżvilupp jinħtieġu approċ ta' għadd ta' stakeholders flimkien. 5. Il-ġbir tad-data u l-monitoraġġ fl-użu tal-ICT fl-inklużjoni għandha tintqies bħala qasam li jinħtieġ attenzjoni fil-livelli kollha tal-proviżjoni edukattiva. L-analiżi tal-proġett identifikat aspetti kritiċi tal-policy marbuta mal-ħames oqsma tematiċi, kif ukoll fatturi speċifiċi li jimpattaw fuq dawn l-aspetti ta' policy. L-aspetti kritiċi għal kull wieħed minn dawn l-oqsma tematiċi huma: 6 - l-ibbriġġjar tal-qasma diġitali bil-għan li jiġi assigurat li t-tgħalliema kollha jkollhom benefiċċju mill-ICT bħala għodda għat-tgħallim tagħhom; - l-ICT4I trid tidher bħala aspett kross-settorjali, trid tingħata każ, u tkun viżibbli floqsma kollha relevanti tal-policy; - li jkun hemm u li jintużaw toroq komprensivi u integrati għat-taħriġ tal-għalliema flICT4I hija 'pri-kundizzjoni' vitali għal kull inizjattiva ICT4I; - il-qasma perċeputa bejn konklużjonijiet ta' riċerka relatata mal-ICT4I u evidenza u lprattika fil-klassi; - l-isfida li tagħmel data bis-sens – kemm kwalitattiva kif ukoll kwantitattiva – li tista' tinkiseb biex timmonitorja u tinforma policy u prattika fl-ICT4I. ICT għall-Inklużjoni Il-konklużjonijiet mill-proġett tal-ICT4I jissuġġerixxu li l-aktar programmi u inizjattivi strateġiċi ta' suċċess bħala regoli jikkunsidraw l-aċċess, l-entitlements, it-taħriġ, ir-riċerka u l-monitoraġġ. Medda wiesgħa ta' żviluppi relatati mal-edukazzjoni b'mod ġenerali u l-ICT4I b'mod speċifiku kienu identifikati permezz tal-attivitajiet tal-proġett ICT4I. Dawn l-iżviluppi diġà kellhom impatt pożittiv fuq l-ICT4I, jew potenzjalment se jkollhom impatt pożittiv fil-futur. Żviluppi speċifiċi u opportunitajiet jistgħu jiġu identifikati f'dawn l-oqsma: - il-leġiżlazzjoni u l-policy li tiffoka fuq id-drittijiet u l-entitlements; - l-assigurar ta' infrastruttura aċċessibbli u sostenibbli ta' ICT4I; - titjib fit-taħriġ professjonali għall-ICT4I; - l-għoti ta' saħħa lill-iskejjel (empowerment) biex jużaw l-ICT bħala għodda effettiva għat-tgħallim; - l-iżvilupp ta' komunitajiet ta' prattika fl-ICT4I; - l-għoti ta' saħħa lit-tgħalliema (empowerment) permezz tal-użu tal-ICT minnhom. Dawn l-oqsma juru b'mod ċar, erba' mill-propożizzjonijiet tal-UNCRPD (2006) eżaminati filproġett ICT4I. Madankollu, il-qasam tal-ġbir tad-data u l-monitoraġġ, bħalissa jirċievi inqas enfasi fil-pajjiżi Ewropej. Bi tweġiba għal dan, kien propost il-qafas għall-monitoraġġ ta' aspetti ewlenin tal-policy tal-ICT4I (ippreżentat f'Anness 3 tar-rapport). Il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni tal-2013 tissuġġerixxi li: Barra milli jwessa' l-aċċess għall-edukazzjoni, l-użu usa' ta' teknoloġija ġdida u riżorsi edukattivi miftuħin jista' jgħin biex itaffi l-ispejjeż għall-istituzzjonijiet edukattivi u għallistudenti, speċjalment fost il-gruppi żvantaġġati. Din l-ekwità tal-impatt teħtieġ, madankollu, investiment sostnut fl-infrastruttura edukattiva u r-riżorsi umani (IlKummissjoni Ewropea, 2013a, p. 3). Il-konklużjonijiet tal-proġett tal-ICT4I jissuġġerixxu li biex dan l-impatt ta' ekwità jinkiseb, jinħtieġ jintlaħaq ukoll aspett ieħor – l-infrastruttura tal-ICT jinħtieġ tkun aċċessibbli b'mod ġenwin, ibbażata fuq prinċipji universali ta' disinn. Riżorsi edukattivi bil-miftuħ ikunu tassew miftuħa jekk ikunu ddisinjati biex ikunu aċċessibbli għat-tgħalliema kollha. Teknoloġiji emerġenti jippreżentaw sfidi ċari, imma wkoll opportunitajiet kbar biex iwessgħu l-aċċess u l-parteċipazzjoni fl-edukazzjoni inklużiva. Dawn l-opportunitajiet huma konformi ma' dak li tgħid l-Unjoni Ewropea (EU) jiġifieri li: 'Kulħadd jista' jitgħallem, Kullimkien, f'Kull ħin, permezz ta' Kwalunkwe mezz, bl-appoġġ ta' Kwalunkwe persuna' (IlKummissjoni Ewropea, 2013a, p. 3). L-użu effettiv tal-ICT biex isostni t-tgħallim jeżemplifika t-tagħlim tajjeb għat-tgħalliema kollha. Madankollu, l-ICT4I tinħtieġ pedagoġija ġdida li tuża l-ICT biex tagħti s-saħħa littgħalliema biex jieħdu deċiżjonijiet dwar it-tgħallim tagħhom u jwettqu d-deċiżjonijiet. LICT4I tisfida lill-policy-makers kollha u dawk li qegħdin fil-prattika biex jadattaw il-ħsieb tagħhom u mbagħad il-modi ta' kif jaħdmu bil-għan li jneħħu x-xkilijiet u jgħinu littgħalliema biex jibbenefikaw mill-opportunitajiet edukattivi li nsibuhom f'ħafna bnadi, li wieħed jista' jaffordjahom, u li huma aċċessibbli fil-forma ta' ICT. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 7 1. L-EŻAMINAR TAL-ICT4I F'PAJJIŻI EWROPEJ Dan ir-rapport jippreżenta l-konklużjonijiet tal-proġett It-Teknoloġija tal-Informazzjoni u lKomunikazzjoni għall-Inklużjoni (ICT4I) tal-Agency, filwaqt li jiġbor ukoll tagħrif minn sorsi ta' informazzjoni li ġew żviluppati waqt attivitajiet tal-proġett. Ir-rapport jipprova jidentifika lfatturi kritiċi li nsibu fl-użu effettiv tat-teknoloġija tal-informazzjoni u l-komunikazzjoni (ICT) f'ambjenti inklużivi għat-tgħalliema kollha, imma jagħti attenzjoni speċjali lit-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali. L-għan ta' dan ir-rapport huwa li jidentifika l-konklużjonijiet speċifiċi li jinfurmaw ix-xogħol ta' min jieħu d-deċiżjonijiet fejn tidħol l-edukazzjoni inklużiva. Il-grupp immirat jinkludi policy-makers fil-livell nazzjonali u reġjonali għall-ICT fl-edukazzjoni u/jew edukazzjoni inklużiva, leaders tal-iskejjel u speċjalisti tal-ICT li jsostnu l-iskejjel fix-xogħol tagħhom. Madankollu, l-informazzjoni u l-konklużjonijiet finali tal-proġett kif ukoll l-outputs għandhom l-għan li jkunu ta' interess għal udjenza usa', b'mod partikolari professjonisti speċjalisti ta' sostenn fl-ICT li jaħdmu fi-qasam tal-ICT għall-inklużjoni. Anness 1 jippreżenta glossarju tat-termini ewlenin użati fir-rapport. Għadd ta' outputs talproġett oħra jakkumpanjaw dan ir-rapport, inklużi rapporti tal-pajjiżi fuq ICT4I, studju talpolicy Ewropea u internazzjonali għall-ICT4I, studju tal-letteratura tar-riċerka u għodod li ssibhom fuq il-web li jippreżentaw riżorsi u eżempji ta' prattika innovattiva fl-ICT4I. Dawn huma deskritti f'Anness 2: Aktar informazzjoni. Ir-rapport jikkonsidra l-isfidi ffaċċjati fl-użu tal-ICT f'ambjenti inklużivi. Jiddiskuti wkoll żviluppi f'dan il-qasam u modi li bihom l-ICT tista' tintuża biex issostni lit-tgħalliema kollha, b'mod speċjali dawk li għandhom xi diżabiltà u ħtiġijiet edukattivi speċjali. Waqt diskussjonijiet inizjali tal-ippjanar tal-proġett, rappreżentanti tal-pajjiżi identifikaw tliet oqsma ewlenin għall-konsiderazzjoni fil-proġett tal-ICT4I. Dawn jinkludu: - aġġornament tal-iżviluppi tal-pajjiżi mill-proġett tal-Agency fuq l-ICT fl-Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali tal-2001; - l-ippreżentar ta' informazzjoni kurrenti fuq il-policy tal-pajjiżi parteċipanti u l-prattika fl-użu tal-ICT biex jiġu sostnuti ambjenti inklużivi ta' tgħallim u tagħlim; - it-tkomplija tal-bini ta' ideat fuq il-konklużjonijiet ewlenin tal-istudju tal-prattika talICTs fl-Edukazzjoni għal Nies b'Diżabiltajiet li sar flimkien mal-Istitut għatTeknoloġiji tal-Informazzjoni fl-Edukazzjoni tal-UNESCO fl-2010/2011 (UNESCO IITE u l-Agency, 2011). Informazzjoni fuq dawn it-tliet oqsma nġabret fl-2012/2013 permezz ta' sondaġġ tal-pajjiżi u t-tim tal-proġett li għamlu riċerka-desktop b'mod parallelu. Aktar dettalji fuq attivitajiet speċifiċi li saru waqt il-proġett tinsab fl-istudju tal-metodoloġija tal-proġett (http://www.european-agency.org/agency-projects/ict4i/project-framework-andmethodology). Il-konklużjonijiet ippreżentati hawnhekk jieħdu mis-sorsi kollha tal-informazzjoni tal-proġett. Madankollu, dan id-dokument ma jiħux direttament jew jirreferi għal informazzjoni, policy jew studju ta' riċerka, jew eżempji ta' policy/prattika ta' pajjiżi speċifiċi. Id-dettalji kollha talevidenza speċifika li nsibu fil-konklużjonijiet tal-proġett, huma ppreżentati kollha kemm huma f'verżjoni elettronika estiża ta' dan ir-rapport (li tista' tinkiseb minn: http://www.european-agency.org/agency-projects/ict4i). 8 ICT għall-Inklużjoni Din il-pubblikazzjoni-e (li tinkiseb bl-Ingliż biss) tuża dan ir-rapport qasir bħala l-bażi. Fiha l-messaġġi ewlenin kollha f'dan id-dokument, kross-riferenzjati u direttament iperlinkjati mas-sorsi oriġinali tal-evidenza tal-proġett u/jew eżempji ta' policy ta' pajjiż jew prattika li nsibu fuq l-area tal-web tal-proġett. 1.1 Ir-razzjonal għall-foku tal-proġett għall-ICT4I Ir-razzjonal għall-proġett tal-ICT4I huwa li jipprovdi aġġornament tal-iżviluppi f'pajjiżi membri sa mix-xogħol tal-Agency tal-2001 u biex jibni fuq il-konklużjonijiet ewlenin talistudju tal-prattika mxierka fuq l-użu tal-ICTs fl-edukazzjoni għal nies b'diżabiltajiet. Il-proġett jipprovdi wkoll informazzjoni fuq policy kurrenti u prattika fl-ICT għall-inklużjoni f'pajjiżi parteċipanti – il-Belġju (il-komunità li titkellem bil-Fjammin), Ċipru, id-Danimarka, lEstonja, il-Fillandja, Franza, il-Greċja, il-Ġermanja, l-Isvezja, l-Isvizzera, l-Italja, l-Iżlanda, il-Latvja, il-Litwanja, il-Lussemburgu, Malta, in-Norveġja, l-Olanda, il-Polonja, il-Portugal, irRenju Unit (l-Ingilterra), ir-Renju Unit (l-Irlanda ta' Fuq), ir-Renju Unit (l-Iskozja), irRepubblika Ċeka, is-Slovakkja, is-Slovenja u l-Ungerija. L-istudju tal-prattika fuq l-użu tal-ICTs fl-edukazzjoni għal nies b'diżabiltajiet iffukat fuq lużu tal-ICT bħala policy imperattiva għall-pajjiżi kollha li rratifikaw il-UNCRPD u l-protokol opzjonali. Il-Preamblu għall-UNCRPD jagħraf: ... l-importanza ta' aċċessibiltà għal ambjenti fiżiċi, soċjali, ekonomiċi u kulturali; għal saħħa u edukazzjoni; informazzjoni u komunikazzjoni, u f'li dawn jgħinu lil persuni b'diżabiltajiet, jgħixu bl-aħjar mod id-drittijiet umani u l-libertajiet fundamentali (InNazzjonijiet Uniti, 2006, p. 1). Barra minn hekk, insibu għadd ta' obbligazzjonijiet ġenerali, miżuri u artikli speċifiċi li jirrelataw mal-importanza tal-ICT għal nies b'diżabiltajiet. Dawn huma deskritti fit-tul flistudju tal-policy tal-proġett (li jinkiseb minn: http://www.european-agency.org/agencyprojects/ict4i/ict-for-inclusion-documents/policy-supporting-ict-for-inclusion.pdf). Artiklu 9 tal-UNCRPD, fuq l-Aċċessibiltà, jirrikjedi li ostakli u xkilijiet għal aċċessibiltà jkunu identifikati u eliminati fl-aspetti kollha possibbli tal-ħajja ta' persuna b'diżabiltà. Dan jinkludi l-opportunitajiet edukattivi formali u informali kollha. Żewġ artikli li jiddeskrivu d-drittijiet speċifiċi għal nies b'diżabiltajiet insibuhom ukoll f'diskussjonijiet dwar l-użu tal-ICT f'ambjenti inklużivi: Artiklu 21: Il-libertà tal-espressjoni u l-opinjoni, l-aċċess għall-informazzjoni; u Artiklu 24: L-edukazzjoni, li tinkludi d-dritt għalledukazzjoni, aċċess għal sistema ta' edukazzjoni inklużiva fil-livelli kollha u, kif ukoll, tgħallim tul il-ħajja, li toffri akkomodazzjoni raġjonevoli biex jintlaħqu l-ħtiġijiet individwali. Barra minn hekk, Artiklu 26, jiffoka fuq ir-rijabilitazzjoni u aspetti ta' saħħa, u Artiklu 29, jiffoka fuq il-parteċipazzjoni tal-ħajja politika u pubblika, kull wieħed jirreferi għallimportanza tal-fatt li jkun hemm tagħmir assistiv u teknoloġiji ġodda. L-istudju tal-prattika fuq l-użu tal-ICTs fl-edukazzjoni għal nies b'diżabiltajiet għen biex jiġu identifikati ħames temi fl-UNCRPD f'relazzjoni mal-użu tal-ICT fl-edukazzjoni: ilpromozzjoni ta' ekwità f'opportunitajiet edukattivi fil-livelli kollha tat-tgħallim tul il-ħajja; aċċess xieraq għal ICT, li tkun tinkludi teknoloġiji assistivi biex tgħin lit-tgħalliema jilħqu lpotenzjal kollu tagħhom; l-importanza tat-tħarriġ tal-istaff edukattiv biex jagħmlu użu millICT f'ambjenti edukattivi; il-promozzjoni tar-riċerka u l-iżvilupp fid-disponibiltà u l-użu ta' ICT ġodda; u l-ħtieġa ta' ġbir sistematiku ta' data biex jiġi identifikat u mbagħad immonitorat it-twettiq ta' standards minimi għall-ICT fl-edukazzjoni għal nies b'diżabilitajiet. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 9 Dawn it-temi ntużaw bħala l-bażi għall-iżvilupp ta' ħames propożizzjonijiet ewlenin għallproġett tal-ICT4I: 1. l-ICT għandha tintqies bħala l-għodda ewlenija għall-promozzjoni ta' ekwità f'opportunitajiet edukattivi; 2. aċċess għal ICT xierqa għandha tintqies bħala entitlement; 3. it-taħriġ ta' staff edukattiv fl-użu ta' ICT ġenerali u ta' speċjalizzazzjoni għandha tintqies bħala qasam ta' prijorità; 4. il-promozzjoni tar-riċerka tal-ICT u l-iżvilupp jinħtieġu approċ ta' għadd ta' stakeholders; 5. il-ġbir tad-data u l-immonitorar fl-użu tal-ICT fl-inklużjoni għandhom jintqiesu bħala oqsma li jinħtieġu attenzjoni fil-livelli kollha tal-proviżjoni tal-edukazzjoni. Dawn il-ħames propożizzjonijiet servew bħala l-qafas għall-analiżi u l-ġbir tal-informazzjoni kollha tal-proġett. 1.2 Kunċetti li nsibu fl-ICT4I Fil-proġett tal-ICT4I, intużat id-definizzjoni tal-edukazzjoni inklużiva tal-UNESCO. F'din iddefinizzjoni, l-edukazzjoni inklużiva hija: proċess dejjem sejjer bil-għan li joffri edukazzjoni ta' kwalità għal kulħadd filwaqt li jirrispetta d-diversità u l-ħtiġijiet differenti u l-abiltajiet, il-karatteristiċi u laspettazzjonijiet tat-tgħallim tal-istudenti u l-komunitajiet, li jeliminaw il-forom kollha tad-diskriminazzjoni (L-Organizzazzjoni Edukattiva, Xjentifika u Kulturali tanNazzjonijiet Uniti/Il-Bureau Internazzjonali tal-Edukazzjoni, 2008, p. 3). Fir-rigward ta' dan, ambjent ta' edukazzjoni inklużiva huwa fejn tgħalliemi b'diżabiltà jew ħtieġa ta' edukazzjoni speċjali ssegwi l-edukazzjoni fi klassi mainstream fl-iskola malkoetanji mhux-diżabbli tagħhom għall-biċċa l-kbira tal-ġimgħa. Il-proġett ICT4I jiffoka fuq l-użu tal-ICT biex isostni opportunitajiet ta' tgħallim għattgħalliema kollha, imma b'mod partikolari tgħalliema li jistgħu jkunu vulnerabbli għallesklużjoni minn opportunitajiet edukattivi, inklużi dawk b'diżabiltajiet jew magħrufa bħala li għandhom ħtiġijiet edukattivi speċjali. Il-UNCRPD jiddefinixxi persuni b'diżabiltà bħala: ... dawk li għandhom diżabiltajiet fit-tul ta' natura fiżika, mentali, intellettwali jew sensorja li fl-interazzjoni ma' ostakli varji jistgħu jxekklu l-parteċipazzjoni sħiħa u effettiva tagħhom fis-soċjetà fuq bażi ugwali ma' oħrajn (In-Nazzjonijiet Uniti, 2006, p. 5). Fil-proġett, jintuża t-terminu tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali. Din itterminoloġija tintuża bħala għarfien tal-fatt li f'ħafna pajjiżi Ewropej, it-tgħalliema b'diżabiltà huma fi grupp wieħed ta' tgħalliema li legalment jistgħu jiġu magħrufa bħala li għandhom ħtiġijiet edukattivi speċjali, imma gruppi oħra ta' tgħalliema jistgħu wkoll jingħarfu taħt illeġiżlazzjoni tal-pajjiż. Il-kunċett ta' ħtiġijiet edukattivi speċjali (SEN) jintuża biex jiddeskrivi dawk it-tgħalliema li jaffaċċjaw jew għal żmien qasir jew fit-tul ostakli għat-tgħallim u għalhekk grupp usa' minn dawk b'diżabiltajiet, u huwa stmat li f'ħafna pajjiżi fi żmien wieħed partikolari jistgħu jirrappreżentaw sa 20% tal-popolazzjoni tal-età tal-iskola (Aġenzija Ewropea, 2012a). 10 ICT għall-Inklużjoni L-ICT għall-inklużjoni tinkludi l-użu ta' kwalunkwe teknoloġija biex issostni tgħallim f'ambjenti inklużivi. Teknoloġija bħal din tinkludi teknoloġija mainstream li tinkiseb kummerċjalment minn kulħadd, bħal laptops, tablets u periferali, whiteboards u mobile phones, eċċ. Tista' tinkludi wkoll teknoloġiji assistivi (AT) li jikkumpensaw għad-diffikultajiet partikolari tat-tgħalliemi jew il-limitazzjoni biex wieħed ikollu aċċess għall-IT. L-AT tista' tinkludi għajnuniet mediċi (eżempju, tagħmir ta' mobiltà, għajnuniet li jgħinu fis-smigħ, eċċ.) u kif ukoll għajnuniet fit-tgħallim, bħalma huma screen readers, keyboards alternattivi, komunikazzjoni awmentattivi u alternattivi u applikazzjonijiet ta' teknoloġiji speċjalizzati oħra. Filwaqt li l-proġett iffoka fuq l-użu tal-ICT biex isostni l-edukazzjoni inklużiva, l-ICT jintuża f'ambjenti edukattivi speċjali u inklużivi. L-informazzjoni pprovduta minn ħafna pajjiżi parteċipanti u użati biex iħejju dan ir-rapport ħafna drabi jirrigwardaw l-użu ta' ICT mainstream u AT speċifika f'ambjenti kemm inklużivi kif ukoll segregati. Fil-proġett, l-ICT4I ġiet eżaminata bħala sistema-eko f'żewġ aspetti: - komunità wiesgħa ta' stakeholders, li jinkludu tgħalliema (li jkollhom jew ma jkollhomx diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali), ġenituri u familji, għalliema, leaders ta' skejjel u timijiet, professjonisti ta' sostenn u professjonisti ta' IT; - komponenti essenzjali fl-ambjent ICT4I li jkollhom infrastruttura tal-IT, ICT mainstream aċċessibbli, teknoloġija assistiva (AT) u materjal ta' tgħallim diġitali aċċessibbli. L-eżaminar tal-interazzjoni bejn dawn l-istakeholders u l-komponenti ambjentali huwa importanti ħafna biex wieħed jifhem l-ICT4I bħala sistema kompluta li għandha l-potenzjal li timpatta b'mod pożittiv jew negattiv fuq l-esperjenzi edukattivi tat-tgħalliema b'diżabiltajiet u bi ħtiġijiet edukattivi speċjali. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 11 2. IT-TWETTIQ TAL-ICT4I Is-sondaġġ globali tal-Unjoni Internazzjonali tat-Telekomunikazzjoni (ITU, 2013a) fuq l-użu tal-ICT bħala opportunità għall-iżvilupp tal-inklużjoni tad-diżabiltà, jidentifika għadd ta' sfidi ta' policies kruċjali għall-użu tal-ICT fl-edukazzjoni: - il-medda ta' twettiq tal-policy u/jew it-twettiq ta' strateġiji b'mod effettiv; - aċċess għall-ICT b'mod ġenerali; - l-eżistenza ta' policies li jgħinu fit-tixrid tad-disponibiltà u l-aċċessibiltà tal-ICT; - il-prezz ta' teknoloġiji assistivi; - iċ-ċans ta' akkwist ta' opzjonijiet ta' aċċessibiltà f'tagħmir mainstream tal-ICT; Din is-sitwazzjoni hija riflessa fil-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni, li targumenta li: L-edukazzjoni fl-UE mhijiex qed iżżomm mall-pass tas-soċjetà u l-ekonomija diġitali... It-teknoloġiji diġitali huma inkorporati b'mod sħiħ fil-mod kif in-nies jinteraġixxu, fix-xogħol u fil-kummerċ; iżda minkejja dan, għadhom mhux qed jiġu sfruttati bis-sħiħ fis-sistemi tal- edukazzjoni u t-taħriġ madwar l-Ewropa. Studju riċenti dwar l-istat tad-dispożizzjoni diġitali fl-iskejjel fl-Unjoni żvela li 63% tat-tfal ta' disa' snin mhumiex jistudjaw fi 'skola mgħammra sew diġitalment' (b'tagħmir xieraq, broadband veloċi u 'konnettività' għolja). Filwaqt li 70% tal-għalliema fl-UE jirrikonoxxu l-importanza ta' taħriġ f'modi ta' tagħlim mogħtija u riċevuti bl-appoġġ diġitali, huma biss 20-25% tal-istudenti li jiġu mgħallma minn għalliema diġitalment kunfidenti u ta' appoġġ. Il-maġġoranza tal-għalliema jużaw it-teknoloġiji talinformazzjoni u l-komunikazzjoni (ICT) b'mod partikolari biex iħejju t-tagħlim tagħhom, aktar milli biex jaħdmu mal-istudenti waqt il-lezzjonijiet (Il-Kummissjoni Ewropea, 2013a, p. 2). Dawn l-isfidi tal-policy huma riflessi fil-konklużjonijiet tal-proġett u s-sezzjoni li jmiss teżamina policy kritika relatata f'aktar dettall. 2.1 L-aspetti ta' policy marbuta mal-propożizzjonijiet ewlenin li nsibu fl-ICT4I Għal kull waħda mill-ħames temi meqjusa fil-proġett tal-ICT4I (u li nsibuha f'sezzjoni 1.1), ġew identifikati aspetti ta' policy kritika. Dawn l-aspetti huma diskussi fis-sezzjonijiet t'hawn taħt. Għadd ta' fatturi li jimpattaw fuq kull aspett ta' policy huma ċari. Il-preżenza jew l-assenza ta' dawn il-fatturi jista' jkollhom dawn il-konsegwenzi: - Jekk il-fattur ikun nieqes mill-policy tal-ICT4I u s-sistema tal-prattika, din issaħħaħ leffetti potenzjalment negattivi tal-aspetti inkwistjoni. - Jekk il-fattur huwa preżenti, dan jindirizza u jnaqqas l-effetti potenzjali tal-aspett talpolicy. 2.1.1 L-ICT bħala għodda biex tippromwovi ekwità f'opportunitajiet edukattivi L-ICT issa hija meqjusa f'livell għoli – fost policy makers, decision makers, għalliema, ġenituri u tgħalliema nfushom – bħala għodda flessibbli li ssostni t-tgħallim. L-aspett ewlieni fil-promozzjoni tal-ekwità huwa l-ibbriġġjar tal-qasma diġitali, fl-assigurazzjoni li t-tgħalliema kollha jibbenefikaw mill-ICT bħala għodda għat-tgħallim tagħhom. 12 ICT għall-Inklużjoni Il-qasma diġitali tista' tinftiehem bħal li tiġbor fiha aspetti li jirrigwardjaw in-nuqqas ta' disponibiltà ta' ICT li tkun tajba għall-ħtiġijiet speċifiċi, il-prezzijiet inaċċettabbli u laffordibilità tat-teknoloġija u/jew ix-xejriet limitati ta' aċċessibiltà fl-ICT. Il-pjanijiet ta' azzjonijiet strateġiċi għal ICT4I li jittrattaw l-aspetti ta' disponibiltà, l-affordabilità u laċċessibilità b'mod sħiħ huma fatturi ewlenin fir-rigward ta' kif tiġi indirizzata l-qasma diġitali. Fis-sistema usa' tal-edukazzjoni, dawn huma l-fatturi li jimpattaw fuq il-qasma diġitali: - il-litterarjetà diġitali bħala l-kompetenza ewlenija li hija obbligatorja għall-għalliema kollha u t-tgħalliema li jwasslu għal forom rikonoxxuti ta' akkreditazzjoni tal-ICT; - l-ICT bħala suġġett obbligatorju fil-kurrikula tal-iskola; - l-ICT bħala parti integra mit-taħriġ inizjali u in-service tal-għalliema. Fil-livell tal-iskola, huwa importanti li l-policies tal-iskola jiddeskrivu l-azzjonijiet li jieħdu firrigward tal-ICT fl-edukazzjoni. Dawn il-punti huma ta' importanza ewlenija: - il-flessibiltà li wieħed iħalli l-iskejjel biex jassessjaw lilhom infushom u mbagħad jaħdmu fuq il-ħtiġijiet tagħhom tal-hardware u s-software; - l-abiltà tal-iskejjel biex jassessjaw il-ħtiġijiet u l-preferenza fl-ICT tat-tgħalliema; - l-abiltà tal-iskejjel biex jipproduċu kontenut ta' tgħallim diġitali aċċessibbli. Fl-aħħar, il-mod kif l-ICT tintuża bħala għodda biex tiffaċilita l-komunikazzjoni u lkooperazzjoni bejn il-gruppi ta' tgħalliema, ġenituri, għalliema u professjonisti u kif ukoll bejn il-gruppi hija importanti. Madankollu, l-aktar fattur sinifikanti huwa fl-ibbriġġjar talqasma diġitali u l-impenn pożittiv tal-istakeholders kollha fl-edukazzjoni biex jużaw l-ICT biex isostnu lit-tgħalliema kollha. 2.1.2 Aċċess għal ICT xieraq bħala entitlement L-ICT4I potenzjalment tiġbor fiha ħafna setturi differenti ta' policy – strateġiji nazzjonali talIT, leġiżlazzjoni ta' diżabiltà/antidiskriminazzjoni, leġiżlazzjoni tas-saħħa/riabilitazzjoni, edukazzjoni ġenerali u inklużiva, l-ICT fl-edukazzjoni. F'termini ta' aċċess bħala entitlement, l-aspett kritiku huwa li l-ICT4I għandu jidher bħala aspett kross-settorjali u jkun viżibbli fl-oqsma kollha tal-policy relevanti. Aspett ieħor ta' importanza hu kemm huwa faċli li end users – tgħalliema u l-familji tagħhom – ikunu kapaċi 'jinnavigaw' policy u proċeduri bil-għan li jaċċessaw is-sostenn li jinħtieġu. Id-disponibiltà ta' ICT aċċessibbli għall-użu personali f'tgħallim formali u mhuxformali u sitwazzjonijiet soċjali huwa fattur kruċjali għal ħafna tgħalliema u l-familji tagħhom, l-istess kif inhija l-proviżjoni ta' sostenn għat-tgħalliema biex jakkwistaw il-ħiliet meħtieġa biex jużaw l-ICT b'modi differenti. Żewġ fatturi importanti fis-sostenn tal-end users u l-iskejjel fl-aċċessar xieraq u ICT aċċessibbli huma: - punti fokali inkarigati b'responsabiltà għall-monitoraġġ tal-proviżjoni ICT4I; - netwerks ta' servizzi ta' sostenn ICT4I biex ilaħħqu mal-livell tal-ħtiġijiet lokali. Il-wiri ta' materjal diġitali ta' aċċess-miftuħ li l-għalliema jistgħu jaċċessaw kif jinħtieġu fihom potenzjal kbir. Madankollu, l-għalliema jinħtieġ li jkunu sostnuti biex jadattaw materjal ta' dan it-tip u biex jagħmluhom aċċessibbli għat-tgħalliema kollha. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 13 Aċċess għal ICT xieraq huwa l-ewwel pass importanti għat-tgħalliema, imma l-użu xieraq fit-termini immedjati u fit-tul jinħtieġ li l-istakeholders kollha fis-sistema-eko tal-ICT4I isegwu u japplikaw kriterji ta' aċċessibiltà għall-iżvilupp tal-hardware kollu, is-software u lmaterjal tat-tgħallim. Għarfien mifrux tal-fatt li l-ICT4I hija dwar id-drittijiet tat-tgħalliema kollha jinħtieġ li jintrabat mal-isforzi biex tiġi mmassimizzata l-aċċessibiltà tat-teknoloġija mainstream kollha, issostni lit-tgħalliema kollha biex jassessjaw u jakkomodaw l-preferenzi tagħhom tal-ICT. 2.1.3 Tħarriġ tal-istaff edukattiv fl-użu ta' ICT ġenerali u speċjalizzata L-għalliema kollha jinħtieġu kompetenzi fil-pedagoġija ġenerali, l-edukazzjoni inklużiva, lICT u l-ICT4I, għaldaqstant tħarriġ fl-ICT4I għall-għalliema għandu jintqies b'mod krosssettorjali. Id-disponibiltà u t-tħaddim ta' pathways komprensivi u integrati ta' tħarriġ tal-għalliema fl-ICT4I huma 'pri-kundizzjoni' vitali għal kull inizjattiva ICT4I. Fattur kruċjali hija d-disponibiltà ta' pathways ta' tħarriġ mill-edukazzjoni inizjali tal-għalliem għal opportunitajiet ta' żvilupp professjonali kontinwu speċjalizzat li jsostnu l-iżvilupp ta' ICT ġenerali u kompetenzi ICT4I speċifiċi għall-għalliema kollha. Fl-indirizz tal-inugwaljanzi għall-aċċess, l-involviment ta' medda wiesgħa ta' sieħba fittħarriġ fl-ICT4I – istituzzjonijiet ta' edukazzjoni ogħla (HEIs), organizzazzjonijiet mhuxgovernamentali speċjalizzati, netwerk ta' staff ta' sostenn speċjalizzat – huma fattur importanti. F'dawn l-ambjenti kollha, l-ICT għandha wkoll tintuża bħala għodda biex twassal it-tħarriġ b'modi aktar flessibbli u effettivi b'possibiltajiet għall-għalliema biex jidentifikaw u jakkomodaw il-ħtiġijiet tat-tħarriġ tagħhom. 2.1.4 Il-promozzjoni ta' riċerka u żvilupp fl-ICT Aspett ta' policy li tirrigwardja l-pajjiżi kollha hija d-differenza li hemm bejn konklużjonijiet ta' riċerka relatati mal-ICT4I u l-evidenza u l-prattika fil-klassi. Ir-riċerka fl-ICT4I tista' tkun l-għodda ewlenija għal żviluppi, imma l-foku ta' din ir-riċerka u l-mod kif din issir huma ta' importanza ewlenija jekk il-qasma bejn it-teorija u l-prattika għandha tingħalaq. Riċerka sistematika fl-użu effettiv tal-ICT għat-tgħalliema kollha, il-familji u l-għalliema li jsostnuhom hija ta' ħtieġa għax-xogħol fl-iskejjel. Madankollu, biex riċerka ta' dan it-tip ikollha l-akbar impatt, irid ikun hemm involviment wiesa' ta' stakeholders b'sieħba millindustrija tal-IT, l-HEIs, l-NGOs u s-servizzi ta' sostenn, eċċ., li lkoll jikkontribwixxu għallattivitajiet tar-riċerka. Huwa importanti, li l-end users – it-tgħalliema u l-familji tagħhom u l-professjonisti li jaħdmu magħhom, l-għalliema u t-timijiet tal-iskejjel – għandhom ikunu attivament involuti bħala sieħba fir-riċerka. Inizjattivi ta' riċerka ta' dan it-tip għandhom iċ-ċans li jkollhom l-akbar effett fuq ix-xogħol fl-iskejjel kemm fit-termini immedjati kif ukoll fit-tul. Biex proġetti ta' riċerka fuq livell żgħir ikollhom impatt usa', il-konklużjonijiet ewlenin u levidenza minn inizjattivi pilota għandhom jiġu ddivulgati u mbagħad imwettqa fi skejjel oħra, reġjunijiet, eċċ. 2.1.5 Kollezzjonijiet ta' data u monitoraġġ tal-użu tal-ICT Id-disponibiltà ta' data – kwalitattiva u kwantitattiva – għall-monitoraġġ u l-infurmar tal-policy u l-prattika fl-ICT4I jidher li hija ta' sfida għal ħafna pajjiżi. 14 ICT għall-Inklużjoni Pajjiż wieħed biss involut fil-proġett ICT4I irrapporta li kien hemm ġbir ta' data sistematika relatata mal-ICT4I fil-livell nazzjonali. Il-biċċa l-kbira tal-pajjiżi (aktar minn 50%) irrapportaw ġbir ta' data għall-monitoraġġ tal-ICT fl-użu tal-edukazzjoni marbuta ma' programmi jew inizjattivi speċifiċi, li xi wħud minnhom jiffukaw fuq ICT4I. Madankollu, ħafna inqas pajjiżi (inqas minn 30%) iddeskrivew il-livell nazzjonali tal-ġbir sistematiku tad-data għallimmonitorar tal-użu tal-ICT fl-edukazzjoni b'mod ġenerali, filwaqt li kważi kwart tal-pajjiżi involuti fil-proġett irrapportaw li ma kienx hemm ġbir ta' data formali jew monitoraġġ ta' użu ta' ICT fl-edukazzjoni. Minkejja ħtiġijiet internazzjonali għal data li tista' tintuża għall-monitoraġġ f'dan il-qasam (i.e. l-UNCRPD, 2006) u l-livell ta' inizjattivi li jippromwovu l-monitoraġġ tal-iżviluppi tallivell nazzjonali (eż. L-Aġenda Diġitali Scoreboard), jidher li hemm ħtieġa ta' informazzjoni li tinforma lill-policy u lill-prattika f'relazzjoni mal-monitoraġġ: - drittijiet f'termini ta' aċċess u drittijiet fil-proviżjoni ta' sostenn xieraq; - l-effettività f'termini ta' sistema ICT4I sħiħa, kif ukoll l-effettività tal-elementi ewlenin fiha (i.e. It-tħarriġ tal-professjonisti). Data bis-sens f'dan il-qasam effettivament tipprovdi lill-policy-makers u lill-prattikanti b'informazzjoni fuq riżultati-fil-mira (learning outcomes), kif ukoll tinfurmahom dwar l-istatus ta' oqsma ewlenin ta' aċċess, drittijiet, taħriġ u riċerka kif ukoll sfidi, progress u żviluppi. Issezzjoni 3.4 tittratta dan l-aspett. 2.2 Inizjattivi integrati bħala tweġiba għall-isfidi tal-policy Il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni tal-2013 tissuġġerixxi li: L-istudenti tal-lum jistennew aktar personalizzazzjoni, kollaborazzjoni u rabtiet aħjar bejn it- tagħlim formali u informali u ħafna minn dan ikun possibbli permezz tattagħlim appoġġjat diġitalment. Madankollu, bejn 50% u 80% tal-istudenti fl-UE qatt ma jużaw kotba diġitali, iħaddmu softwer, jagħmlu broadcasts/podcasts u simulazzjonijiet jew jutilizzaw logħob li wieħed jitgħallem bih. L-UE għandha nuqqas ta' massa kritika ta' kontenut edukattiv ta' kwalità tajba u ta' applikazzjonijiet f'suġġetti speċifiċi u għadd multipli ta' lingwi kif ukoll ta' mezzi konnessi għallistudenti u l-għalliema. Id-distakk diġitali ġdid fl-UE, bejn dawk li għandhom aċċess għal edukazzjoni innovattiva u bbażata fuq it-teknoloġija u dawk li ma għandhomx, qed jiżdied b'konsegwenza ta' din il-frammentazzjoni tal-approċċi u tas-swieq (IlKummissjoni Ewropea, 2013a, p. 2). Il-konklużjonijiet mill-proġett tal-ICT4I jissuġġerixxu li l-programmi speċifiċi u l-inizjattivi strateġiċi li huma rrapportati li kellhom effett pożittiv fl-indirizz ta' sfidi ta' policies ewlenin marbuta mal-ICT4I ħafna drabi jikkunsidraw lill-ħames temi tal-proġett: aċċess, dritt, taħriġ, riċerka u monitoraġġ. L-isfidi tal-policy tal-ICT4I ma jistgħux jiġu indirizzati f'iżolament. Approċ sistematiku li jieħu inkonsiderazzjoni l-aspetti kollha tal-policy u l-prattika b'mod koordinat u koerenti huwa neċessarju fil-livelli nazzjonali, reġjonali u ta' skola. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 15 3. ŻVILUPPI RIĊENTI U OPPORTUNITAJIET GĦALL-FUTUR Ikun diffiċli li tagħmel stima aktar milli suppost tal-iżvilupp f'termini ta' rati ta' tibdil jew impatt tat-teknoloġija tal-informazzjoni u l-komunikazzjoni mill-2001. Sachs (2013) jissuġġerixxi li l-era tal-informazzjoni hija msejsa fuq il-fatt li fl-aħħar għaxar snin, il-ħila tatteknoloġija li taħżen u tipproċessa d-data irduppjat kull sentejn minħabba l-iżvilupp filmikroċippa. Dan l-effett doppju, se jkompli, u se jkun dejjem marbut mal-ispejjeż ridotti filhardware u s-software teknoloġiku. L-Unjoni Internazzjonali tat-Telekomunikazzjoni (ITU, 2013b) tistma li 2.7 biljun ruħ – 40% tal-popolazzjoni dinjija – huma on-line u 750 miljun dar għandhom l-internet. Bejn l-2008 u l-2012, prezzijiet broadband fissi naqsu b'iktar minn 80% u issa hemm 2 biljun abbonament tal-mobile broadband, imma b'6.8 biljun ta' abbonament tal-mobile/ċellulari globali, din il-figura se tiżdied. L-ITU (2012) li tiċċita r-riċerka globali fuq l-impatt talespansjoni broadband u l-penetrazzjoni fuq l-ekonomija tal-pajjiżi, tistma li 10% żieda flinfiq tal-infrastruttura fil-livell nazzjonali broadband iwassal għal żidiet fit-tkabbir GDP ta' bejn 0.25 u 1%. Il-Kummissjoni Ewropea (2013b) tirrapporta li l-biċċa l-kbira tal-iskejjel Ewropej għandhom l-internet għallinqas fil-livell bażiku (i.e. b'websajt, email għat-tgħalliema u l-għalliema, netwerk ta' qasam lokali, jew ambjent ta' tgħallim virtwali). Fil-pajjiżi li wieġbu għallistħarriġ tal-benchmarking tal-iskejjel tal-Unjoni Ewropea, aktar minn 90% tat-tgħalliema qegħdin fi skejjel li għandhom broadband (li toffri bejn 2 u 30 Mbps bħala medja). Fl-2001, ftit professjonisti kellhom broadband; l-innettwerkjar soċjali kien għadu fil-bidu tiegħu u l-ikkomputjar bil-mowbajl kien għadu għal minorità. Sa mill-2001, l-internet sar normalizzat u l-kummentaturi issa jirreferu għal żieda fin-'nattivi diġitali' – individwi li mhux biss jużaw teknoloġiji personali biex jaċċessaw informazzjoni, imma wkoll jippersonalizzawha u jużawha għall-għanijiet tagħhom b'modi flessibbli. Din is-sezzjoni se tistudja l-konklużjonijiet u r-rakkomandazzjonijiet tal-istudju tal-2001, kif ukoll tikkonsidra kemm dawn il-konklużjonijiet għadhom kurrenti u mbagħad tiddelinea iddirezzjonijiet futuri u l-iżviluppi li ngħataw importanza fl-attivitajiet tal-proġett tal-ICT4I. 3.1 Messaġġi ewlenin mill-istudju tal-2001 Il-proġett tat-Teknoloġija tal-Informazzjoni u l-Komunikazzjoni għall-Edukazzjoni bi Ħtiġijiet Speċjali tal-Agency (1999–2001), f'dawk iż-żminijiet ippreżenta qafas ta' rakkomandazzjonijiet għal policy u prattika. Ir-rapport jippreżenta wkoll għadd ta' konklużjonijiet ġenerali, li lkoll iffukaw fuq l-istakeholders ċentrali fl-ICT u l-edukazzjoni għal ħtiġijiet speċjali (SNE) – tgħalliema bi ħtiġijiet edukattivi speċjali u l-għalliema tagħhom. Fehim ċar tal-ICT tal-ħtiġijiet edukattivi u teknoloġiċi tal-users kien jidher bħala lbażi għall-proviżjoni tal-policy u l-infrastruttura tal-ICT. Wieħed mid-dibattiti kruċjali f'dawk iż-żminijiet kien dwar l-applikazzjoni ta' prinċipji ta' 'inkużivi b'disinn', li jikkunsidra medda diversa ta' ħtiġijiet tal-user fil-bidu tad-disinn talhardware jew software aktar milli l-adattazzjoni ta' prodott eżistenti fi stadju aktar tard. Ilprinċipju ta' 'inklużivi b'disinn' għaldaqstant għandu jiġi applikat waqt l-ippjanar, l-iżvilupp, it-twettiq u l-evalwazzjoni tal-policies, il-proviżjoni u l-prattika tal-ICT kollha. Biex jinbnew soċjetajiet ta' informazzjoni inklużivi, il-proġett irrakkomanda li jkunu żviluppati approċi edukattivi u teknoloġija xierqa li tilħaq il-ħtiġijiet tal-users kollha, inklużi dawk li għandhom ħtiġijiet speċjali. Kien argumentat li l-aċċess għal ICT xierqa għandha 16 ICT għall-Inklużjoni tnaqqas l-inugwaljanza fl-edukazzjoni u li l-ICT tista' tkun għodda ta' saħħa fis-sostenn ta' inklużjoni edukattiva. Madankollu, inugwaljanza fl-edukazzjoni tista' wkoll tirriżulta minn aċċess inapproprijat jew limitat għall-ICT li xi studenti kienu qegħdin jaffaċċjaw, inklużi dawk bi ħtiġijiet edukattivi speċjali. Messaġġ ieħor ewlieni kien li l-prinċipji tal-aċċessibiltà tal-informazzjoni għandu jiġi applikat għall-materjal tal-kurrikula kollha, kurrenti u tal-futur. Madankollu, biex il-prinċipji ta' 'inklużivi b'disinn' u informazzjoni aċċessibbli tintlaħaq, kien hemm il-ħtieġa ta' kooperazzjoni bejn l-istakeholders u aktar forom ta' sostenn flessibbli għal gruppi differenti. Fl-aħħar, kien ippreżentat l-argument għal bidla fil-foku tal-programmi u l-policies talICT u l-SNE. Qabel l-enfasi kienet fuq l-istabbilar tal-mezzi (infrastrutturi f'termini ta' tagħmir u expertise) biex jgħinu li l-ICT tkun applikata b'mod effettiv f'ambjenti SNE. Levidenza mill-istudju tal-2001 issuġġeriet li l-prattikanti fil-qasam kienu qegħdin jitolbu għal enfasi biex tinbidel għal għanijiet u miri ta' użu ta' ICT f'SNE. B'mod sinifikanti, din il-qabża fl-enfasi ffukat fuq l-użu tal-ICT biex tintgħallem b'modi differenti aktar milli sempliċiment jintgħallem l-użu tal-ICT f'kuntesti differenti. L-ICT hija inkluża verament fil-kurrikulu għal studenti bi ħtiġijiet edukattivi speċjali meta l-potenzjal sħiħ tagħha bħala għodda għat-tgħallim jinftiehem. Bl-eċċezzjoni potenzjali tal-għajta għal approċi 'inklużivi b'disinn', il-biċċa l-kbira talkonklużjonijiet mill-istudju 2001 ma esiġewx tipi ġodda ta' teknoloġija ta' hardware jew software. Il-konklużjonijiet ewlenin iffukaw fuq aspetti ta' policy u prattika għal skop ta' aċċess u l-applikazzjoni ta' teknoloġija għat-tgħallim. L-evidenza mill-proġett tal-ICT4I tissuġġerixxi li dawn l-aspetti ta' aċċess u applikazzjoni għadhom relevanti u jinħtieġu konsiderazzjoni fil-kuntesti edukattivi kurrenti tal-biċċa l-kbira tal-pajjiżi Ewropej. 3.2 L-iżviluppi tal-policy u l-prattika timpatta pożittivament fuq l-ICT4I Medda wiesgħa ta' żviluppi dwar l-ICT fl-edukazzjoni b'mod ġenerali u ICT4I b'mod speċifiku tista' tiġi identifikata permezz ta' attivitajiet ta' proġetti ICT4I. Dawn l-iżviluppi huma perċeputi jew li diġà kellhom impatt pożittiv fuq l-ICT4I, jew li jippreżentaw opportunitajiet għal impatt pożittiv fil-futur. L-iżviluppi jistgħu jiġu miġbura madwar sitt oqsma ta' policy u prattika tal-ICT4I – leġiżlazzjoni u policy; infrastruttura ICT; tħarriġ talprofessjonisti; għoti ta' saħħa (empowerment) lill-iskejjel; komunitajiet ta' prattika u għoti ta' saħħa (empowerment) lit-tgħalliema. Dawn l-aspetti huma marbuta ma' xulxin bis-sħiħ u għandhom jidhru bħala aspetti tas-sistema ICT li lkoll jinħtieġu konsiderazzjoni ugwali meta jiġu eżaminati l-policy u l-prattika tal-ICT4I. Żviluppi speċifiċi li għandhom x'jaqsmu ma' dawn l-oqsma nsibuhom hawn taħt. 3.2.1 Leġiżlazzjoni u policy li jiffukaw fuq id-drittijiet u l-entitlements Leġiżlazzjoni komprensiva – fil-linja mad-direttivi Ewropej u l-UNCRPD (2006) – li titkellem dwar drittijiet għat-tgħalliema b'diżabilitajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali, kif ukoll bħala entitlements għall-ICT, hija meqjusa bħala fattur ewlieni li nsibu fl-aspetti kollha tal-iżvilupp tal-ICT4I. Għadd ta' elementi kritiċi dwar il-leġiżlazzjoni u l-policy li jippromwovu drittijiet u entitlement għal ICT jistgħu jiġu identifikat u dawn huma deskritti hawn taħt. L-ICT4I hija aspett kross-settorjali li tinħtieġ kross-riferenzjar bejn aspetti differenti talleġiżlazzjoni bil-għan li jiġi assigurat: - li l-ICT4I hija ċarament viżibbli bħala aspett orizzontali fil-policies relevanti kolha; Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 17 - li opportunitajiet għal inizjattivi kross-settorjali (li jinvolvu s-saħħa, l-entitajiet edukattivi, eċċ) huma sostnuti. Trid tittieħed konsiderazzjoni ta': programmi u pjanijiet strateġiċi tal-IT fil-livell nazzjonali; leġiżlazzjoni ta' diżabiltà li tispeċifika entitlements ICT; u ICT ġenerali fil-policies edukattivi u policies edukattivi inklużivi. L-inklużjoni diġitali tat-tgħalliema kollha hija għan ċar fil-leġiżlazzjoni u l-policy li tippromwovi drittijiet u entitlements għall-ICT. ICT aċċessibbli u xierqa hija l-punt tat-tluq neċessarju biex jiġi assigurat li t-tgħalliema kollha jkollhom aċċess għal opportunitajiet ta' tgħallim personalizzat fl-użu tal-ICT. Fatturi speċifiċi li għandhom jiġu kkunsidrati filleġiżlazzjoni jinkludu: aċċess ekwitabbli għall-informazzjoni, il-ħiliet, il-kompetenzi u ttagħmir meħtieġ mit-tgħalliema u l-professjonisti li jsostnuhom; entitlement għall-AT fliskola, id-dar u fit-tranżizzjoni; assessjar tal-AT fil-proċeduri u l-istrutturi tal-assessjar SEN formali; u mekkaniżmi ta' monitoraġġ biex jiġi assigurat li l-entitlements javverraw ruħhom. Il-monitoraġġ għandu jiffoka fuq aspetti ta' drittijiet u entitlement u għandhom jassiguraw li l-inugwaljanza fl-aċċess għar-riżorsi neċessarji tal-ICT4I fil-livelli reġjonali u organizzattivi jkunu indirizzati. Il-monitoraġġ għandu jara li jkun hemm identifikazzjoni ta' approċi li huma meħtieġa biex iwieġbu għal ħtiġijiet fil-livell nazzjonali u lokali. Il-leġiżlazzjoni u l-policy għandhom jiffurmaw u mbagħad iwasslu għal responses varjati biex jiġi assigurat li jkun hemm aċċess diġitali u inklużjoni għat-tgħaliema kollha. Oqfsa fittul ta' policy f'ħafna livelli nazzjonali, reġjonali u organizzattivi għal pjanijiet ta' azzjoni għal ICT4I huma neċessarji. Pjanijiet ta' azzjoni ta' dan it-tip għandhom jiġu mwettqa fil-linja mal-livell nazzjonali ta' strateġija ta' koordinazzjoni biex jassiguraw li ma jkunx hemm sforzi li jidħlu f'xulxin minn gruppi ta' stakeholders jew entitajiet governattivi differenti. L-istrateġiji tal-ICT4I fil-livell nazzjonali jinħtieġu sostenn finanzjarju fit-tul bl-allokazzjoni ta' riżorsi suffiċjenti li jwasslu għal aċċess kontinwu u koeżiv li jkun jista' jintlaħaq, aċċessibbli għall-infrastruttura ICT. Il-pjanijiet ta' azzjoni ICT4I għandhom ikunu mmonitorati f'termini tal-effettività ta' kemm jiswew fiż-żmien immedjat u fit-tul. Il-leġiżlazzjoni u l-policy li tippromwovi drittijiet u entitlements għall-ICT neċessarjament tinvolvi end users u/jew ir-rappreżentanti tagħhom fil-proċessi ta' teħid ta' deċiżjoni. Loqfsa tal-policy u l-pjanijiet ta' azzjoni għandhom jiġu msejsa fuq diskussjonijiet ta' stakeholders varji u qbil fuq rwoli u responsabiltajiet. L-involviment tal-istakeholders għandu jkun akkumpanjat b'konxjożità wiesgħa u sistematika bil-għan li jservi ta' benefiċċju għattgħalliema kollha tal-ICT4I. Fl-istess ħin l-istakeholders jifhmu li l-litterarjetà diġitali hija essenzjali għall-parteċipazzjoni soċjali f'termini fit-tul – għat-tgħallim tul il-ħajja u għallimpjegar. Fost il-policies għall-ICT4I, nazzjonali, reġjonali u organizzattivi, għandu jkun hemm promozzjoni aċċessibbli tal-ICT li tkun imħaddma kull fejn hu possibbli. Aspett wieħed kif dan jista' jsir huwa permezz tal-pubbliku. L-involviment tal-pubbliku fil-livelli nazzjonali, reġjonali u organizzattiv għandhom jinkorporaw l-aċċessibiltà bħala kriterju għall-użu filksib ta' hardware, software u materjal tal-ICT. Il-protokolli kross-settorjali għall-proviżjoni ta' ICT aċċessibbli, f'termini immedjati, jinkoraġġixxu l-iżviluppaturi u l-providers tal-IT biex jipprovdu prinċipji ta' disinn universali għall-prodotti tagħhom u, f'termini fit-tul, jikkontribwixxu fl-assigurar li l-ambjenti inklużivi kollha tal-ICT ikunu aċċessibbli minn kull tgħalliemi. 18 ICT għall-Inklużjoni 3.2.2 L-assigurar ta' infrastruttura aċċessibbli u sostenibbli tal-ICT4I Infrastruttura aċċessibbli tal-ICT tipprovdi t-teknoloġija mainstream u speċjalista meħtieġa biex il-ħtiġijiet kollha tat-tgħalliema jintlaħqu. Dan ifisser li l-komponenti fl-infrastruttura ICT4I tkun aċċessibbli. Insibu tliet prinċipji fl-aċċessibiltà ta' kull teknoloġija: - Aspetti ta' aċċessibiltà għandhom jiġu kkunsidrati mill-punt bikri tal-proċess taliżvilupp ta' kwalunkwe hardware jew sofware. - L-aċċessibiltà mhijiex biss aspett tekniku; l-aspetti kollha tad-disinn jinħtieġ li jiġu kkunsidrati, fosthom l-interfaces tal-user u l-mod kif tkun l-informazzjoni. - Il-materjal tas-sostenn jeħtieġ jipprovdi l-informazzjoni relevani fuq ix-xejriet talaċċessibiltà tat-teknoloġija u/jew l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi relevanti (fid-dawl ta' Becta, 2007). Is-sostenibiltà ta' żmien fit-tul tal-infrastrutturi ICT fil-livell ta' skola jinħtieġu għadd ta' azzjonijiet ta' policy li jiġu mwettqa: - żvilupp fl-infrastruttura tal-ICT tal-iskejjel permezz ta' investimenti ta' kapital fiżżmien immedjat; - l-upgrade tal-infrastruttura biex jinżamm il-pass ma' u jiġu integrati żviluppi teknoloġiċi fit-tul; - il-provvediment lit-tgħalliema kollha bl-ICT neċessarju u l-AT speċjalizzat għall-użu personali tagħhom fid-dar u fl-iskola, waqt il-fażijiet edukattivi ta' tranżizzjoni u filplacements tal-postschool; - il-provvediment ta' għalliema bl-IT neċessarju għall-użu personali tagħhom fid-dar u fl-iskola; - is-sostenn ta' inizjattivi minn stakeholders differenti (eż. Seħib pubbliku/privat) għalliżvilupp ta' ICT aċċessibbli u materjali ta' tgħallim biex ilaħħaq mal-ħtiġijiet li jkunu magħrufa lokalment. 3.2.3 Titjib fit-tħarriġ professjonali għall-ICT4I It-twettiq ta' infrastruttura ICT4I aċċessibbli mhijiex possibli mingħajr programm assoċjat ta' edukazzjoni professjonali u taħriġ. Programm wiesa' u strateġiku: - jikkunsidra l-ħtiġijiet tat-tħarriġ għall-professjonisti kollha fis-sistema-eko tal-ICT4I li tinkludi għalliema, leaders tal-iskejjel, personnel ta' sostenn tal-ICT, amministraturi tal-web u professjonisti tal-IT u l-midja; - ikun mibni fuq qafas maqbul ta' kompetenzi professjonalment interrelatati fl-ICT u linklużjoni meħtieġa mill-professjonisti kollha; - jikkonċerna ruħu b'fażijiet differenti ta' taħriġ professjonali – inizjali, in-service u ta' żvilupp professjonali ta' speċjalizzazzjoni – marbut ma' tiżjid fl-iżvilupp ta' kompetenzi fl-użu tal-ICT; - il-provvediment ta' taħriġ xieraq biex jiġi sostnut l-użu tal-ICT minn ġenituri/familji fis-sitwazzjoni tad-dar. L-opportunitajiet tat-taħriġ tal-ICT4I jinħtieġ li jqajmu l-interess fil-professjonisti kollha għal dik li hija aċċessibiltà tal-ICT bħala entitlement għat-tgħalliema b'diżabiltajiet u SEN u jassiguraw impenn professjonali biex jiżviluppaw il-litterarjetà diġitali tagħhom, kif ukoll ilkompetenzi diġitali tat-tgħalliema kollha. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 19 Il-programmi ta' taħriġ għandhom jaħdmu għal standards minimi ta' kompetenza għallprofessjonisti kollha, filwaqt li jipprovdu pathways ta' taħriġ speċjalizzat għall-professjonisti ta' sostenn tal-ICT4I li jgħinu lill-iskejjel, l-għalliema, il-ġenituri u t-tgħalliema bil-għan li jużaw ICT aċċessibbli b'mod aktar effettiv. 3.2.4 Nagħtu s-saħħa lill-iskejjel biex jużaw l-ICT bħala għodda effettiva għattgħallim Fl-Ewropa, insibu talbiet dejjem jiżdiedu fl-iskejjel biex jaħdmu b'modi ġodda bl-ICT. Dawn il-pressjonijiet qegħdin jiżdiedu minħabba: - fatturi soċjetali usa' bħalma huma żieda f'nies li ma jaħdmux u ħtiġijiet ta' aktar ħiliet għall-ħaddiema futuri; - żviluppi mgħaġġla fl-ICT fl-edukazzjoni bħalma huma tgħallim on-line u għodod ta' tgħallim fuq il-mowbajl; - l-emerġenza ta' ħolqien ta' għerf-għarfien individwali u l-pubblikazzjoni permezz talmidja soċjali; - żieda f'dak li hu mistenni għal parteċipazzjoni attiva tat-tgħalliemi u approċi ta' tgħallim personalizzat fl-edukazzjoni. Jekk il-membri tat-tim tal-iskejjel iqisu l-ICT bħala għodda naturali biex isostnu aċċess u parteċipazzjoni għat-tgħalliema kollha, l-ethos u l-kultura tal-iskola għandhom jiġu pożittivament promossi għall-prattika ICT4I. Ir-rwol u x-xogħol tal-leaders tal-iskola f'dan irrispett jista' jidher bħala għajnuna ewlenija għas-suċċess. Il-fehim tal-leader tal-iskola, flimkien mal-attitudni tiegħu lejn u l-viżjoni għal ICT4I hija kruċjali biex jiġi assigurat li lgħalliema huma effettivament sostnuti fix-xogħol tagħhom mat-tgħalliema. Il-viżjoni ta' leader ta' skola hemm bżonn li tkun effettivament ikkommunikata lit-tim tattagħlim tal-iskola u l-komunità usa' tal-iskola. L-iżvilupp tal-iskola u pjanijiet ta' azzjoni għandu jkollhom rwol fl-ICT biex isostnu t-tgħallim b'mod ġenerali, kif ukoll ir-rwol u l-impatt perċeput tal-ICT4I biex jiġu sostnuti t-tgħalliema kollha, inklużi dawk b'diżabilitajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali. Il-leaders tal-iskola nfushom għandhom jiġu sostnuti effettivament fix-xogħol tagħhom talICT4I u jidher li hemm tliet fatturi ewlenin f'dan ir-rigward: - il-proviżjoni ta' opportunitajiet ta' żvilupp professjonali għal-leaders tal-iskola, li jiffoka fuq edukazzjoni inklużiva b'mod ġenerali u l-ICT4I b'mod speċifiku; - żieda fl-opportunitajiet għat-timijiet tal-iskola biex jaċċessaw u/jew jixtru ICT mainstream u AT speċjalizzata li jfisser li l-ħtiġijiet tat-tgħallim tal-individwu jkunu identifikati; - il-proviżjoni ta' servizzi ta' sostenn ICT4I għall-iskejjel li jkunu estensivi u flessibbli. Skejjel ta' sostenn permezz ta' ICT4I ikunu jiċċentraw fuq ċentri ta' riżorsi edukattivi organizzati lokalment biex joffru s-sostenn għal ġemgħat ta' skejjel. Iċ-ċentri ta' riżorsi ICT huma kapaċi jipprovdu l-iskejjel b'ICT ġenerali kif ukoll expertise speċjalizzat ta' ICT4I permezz ta' timijiet ta' staff multi-dixxiplinarju. B'mod partikolari, iċ-ċentri ta' riżorsi joffru: 20 - sostenn prattiku fl-iżvilupp ta' infrastrutturali ICT4I fil-livell ta' skola; - pariri speċifiċi u informazzjoni fuq l-użu tat-teknoloġija mainstream; - aċċess għal teknoloġija speċjalizzata u AT; ICT għall-Inklużjoni - materjal ta' kurrikula adattata u materjal elettroniku ta' tgħallim; - sostenn u ggwidar fl-użu tal-ICT bħala għodda pedagoġika għat-tgħalliema kollha; - sostenn speċifiku fl-użu tal-ICT għal approċi ta' tgħallim personalizzat u approċi li jużaw disinji universali għl skopijiet ta' tgħallim; - possibiltajiet għal interazzjoni u komunikazzjoni bejn l-għalliema u l-professjonisti speċjalizzati tal-IT (żviluppaturi ta' webs, pubblikaturi, eċċ.); - possibiltajiet għal interazzjoni u komunikazzjoni – ħafna drabi tuża l-ICT – ma' għalliema oħra u timijiet ta' skejjel li jaħdmu wkoll b'ICT4I. Qasam ieħor għal aktar żvilupp huwa l-aċċess tal-għalliema biex jadattaw materjali ta' kurrikula. Żviluppi reali jistgħu jseħħu fil-provediment ta' materjali addattati għat-tgħallim. Madankollu, mhux il-materjal kollu tat-tgħallim huwa addattat għat-tgħalliema kollha. Huwa importanti li l-għalliema jkollhom il-possibiltà u d-dritt li jaraw il-materjal tat-tgħallim u jadattawh għall-ħtiġijiet speċjali ta' tgħalliema partikolari, kif ukoll jaqsmuh ma' kollegi li jkunu jixtiequ jużawh. 3.2.5 Żvilupp ta' komunitajiet ta' prattika fl-ICT4I Aktar ma jgħaddi ż-żmien l-iskejjel jeħtieġ li jaħdmu fil-komunitajiet usa' tat-tagħlim – li jinvolvu medda wiesgħa ta' sieħba u l-formazzjoni ta' netwerks formali u informali li jsostnu l-prattika tagħhom. Caldwell (2009) jissuġġerixxi li tqassim informali ta' forom differenti ta' għerf-għarfien f'netwerk ta' professjonisti varji jista' jintqies bħala komunità ta' prattika. Ilkomunitajiet ta' prattika jorbtu l-istakeholders li jaqsmu bejniethom interess komuni u jinkoraġġixxu t-tqassim bejniethom ta' ideat, eżempji ta' prattika u modi ta' xogħol, kif ukoll l-identifikazzjoni ta' problemi u soluzzjonijiet komuni. L-ICT hija l-għodda ewlenija għallkomunikazzjoni bejn il-membri tal-komunitajiet tal-prattika. Il-komunitajiet tal-prattika mhux neċessarjament ikunu jeħtieġu inputs 'esterni'; jistgħu jsostnu lilhom infushom skont il-membri tal-komunità. Madankollu, il-konklużjonijiet millproġett tal-ICT4I jista' effettivament jintjieb meta jkun hemm opportunitajiet għal inputs minn żewġ sorsi: eżempji ta' prattika innovattiva minn skejjel oħra u involviment fir-riċerka u attivitajiet ta' żvilupp. Il-ħtieġa ta' eżempji ta' prattika innovattiva ta' ICT4I tidher li tiżdied b'udjenzi usa' meta jiġu kkunsidrati dawn il-fatturi: - ll-foku għall-eżempju – dan jista' jkun fuq ICT, imma aspetti oħra jistgħu jkunu importanti u informattivi għat-timijiet tal-iskola. Eżempji li jikkunsidraw aspett ewlieni, bħalma huma l-problemi li wieħed jiltaqa' magħhom, fatturi attitudinali u personali, ilkunfidenza-nifsija tal-users u l-attitudnijiet tal-għalliema għall-IT, jistgħu jgħinu biex jipprovdu informazzjoni minn kuntesti oħra. - L-applikazzjoni ta' ICT għal tagħlim effettiv – bħall-assessjar għat-tgħallim, ilpersonalizzazzjoni, eċċ. Eżempji bħal dawn jistgħu jiffukaw fuq l-użu ta' ICT bħala għodda ta' tgħallim għat-tgħalliema kollha. Eżempji innovattivi ħafna drabi jisfidaw modi ta' ħsieb dwar l-aċċessibiltà u l-end users, użi possibbli ta' ICT, aspettazzjonijiet fuq kisbiet ta' tgħallim (achievements), eċċ. - Ir-rwoli u l-kontribuzzjonijiet ta' stakeholders differenti fl-ICT4I. Eżempji li jippreżentaw mudelli għal modi ġodda ta' xogħol bejn it-tgħalliema, l-għalliema, ilġenituri u professjonisti oħra jistgħu jqajmu konxjożità ta' possibiltajiet għal xogħol fit-timijiet tal-iskola u bejniethom infushom. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 21 - Użi innovattivi ta' ICT biex isostnu aċċess u ekwità għat-tgħalliema. Din tista' tinvolvi l-eżaminar ta' modi varji ta' IT ġodda, jew l-użu innovattiv ta' teknoloġija mainstream. Per eżempju, biex jiġu ttrattati aspetti ta' ekwità, ix-xogħol ikkunsidrat irid ikun imsejjes fuq prinċipji inklużivi u sostenn għat-tgħallim ta' medda wiesgħa ta' tgħalliema. Eżempji li jkunu ffukati fuq approċi speċjalisti għandhom valur, imma dan għandu skop limitat. Fl-aħħar mill-aħħar, l-eżempji innovattivi bl-aktar impatt potenzjali huma dawk li jindirizzaw il-prattika mainstream tal-ICT4I. Opportunitajiet għal timijiet tal-iskejjel biex jaċċessjaw informazzjoni ta' riċerka u jikkontribwixxu għal attivitajiet ta' riċerka u żvilupp jistgħu jsostnu l-isforzi tal-iskola biex jaħdmu bħala komunità ta' prattika, u jikkontribwixxu wkoll għall-iżvilupp ta' attivitajiet ta' riċerka prattika aktar iffukata. L-iskejjel jeħtieġu aċċess għal konklużjonijiet ta' riċerka li jesploraw l-ICT4I u li jagħrfu dejjem aktar il-valur tar-repożitorji tal-evidenza tar-riċerka nazzjonali jew reġjonali. Dan ittagħrif jorbot ukoll ma' aspett ta' aċċess għal eżempji innovattivi ta' prattika: l-iskejjel jibbenefikaw minn sorsi ta' informazzjoni kkoordinati u koerenti li jippreżentaw ilkonklużjonijiet tar-riċerka tal-ICT4I, materjal ta' tgħallim aċċessibbli u riżorsi u eżempji annotati ta' prattika innovattiva, eċċ. Huwa magħruf li riċerka aktar wiesgħa hija meħtieġa fuq l-impatt tal-ICT għal skop ta' tgħallim. L-iskejjel jistgħu potenzjalment jibbenefikaw minn opportunitajiet li jkunu attivament involuti fir-riċerka li tiffoka fuq aspetti ta' ICT4I li taffettwa x-xogħol tagħhom. Input ta' dan it-tip fl-attività tar-riċerka fl-aħħar mill-aħħar iwassal għal aktar evidenza ta' riċerka fuq kif l-ICT4I tista' direttament u effettivament issostni x-xogħol tal-iskejjel. Iċ-ċentri ta' riżorsi tal-ICT jidhru bħala li għandhom rwol ewlieni x'jagħmlu fis-sostenn taliżvilupp ta' komunitajiet ta' prattika fl-ICT4I li jkunu bbażati fl-iskejjel. Iċ-ċentri ta' riżorsi talICT jistgħu jservu ta' punt ta' foku biex: - jistabbilixxu u jiffaċilitaw kuntatt bejn skejjel differenti u mbagħad isostnu skejjel biex jaħdmu fi gruppi fuq l-użu tal-ICT f'edukazzjoni inklużiva; - jinkoraġġixxu skejjel li huma innovattivi fl-użu tagħhom tal-ICT biex iservu ta' mudelli ta' rwol u ċentri ta' eċċellenza fl-ICT4I, li jsostnu skejjel oħra fl-użu tagħhom tal-ICT; - jaqsmu bejniethom internazzjonali; - jiżviluppaw rabtiet u nnettwerkjar bejn l-iskejjel u l-komunitajiet ta' riċerka fuq livell lokali u usa'. eżempji ta' prattika tal-ICT4I fuq livell nazzjonali u Madankollu, inizjattivi ta' kollaborazzjoni bejn għadd ta' ċentri ta' riżorsa u timijiet ta' riċerka li jkunu bbażati fl-iskejjel jintħieġu impenn fit-tul f'dak li huwa ffinanzjar, irrisorsjar, twettiq u evalwazzjoni. Impenji ta' dan it-tip jinħtieġu s-sostenn ta' policy – u decision-makers għal ICT4I u sforzi fuq livell fit-tul. F'dan il-qasam, dan kollu jenħtieġ li jiġi mfassal skont policy nazzjonali u reġjonali tal-ICT4I flimkien ma' ppjanar strateġiku. 3.2.6 Nagħtu s-saħħa lit-tgħalliema permezz tal-użu ta-ICT L-għan aħħari tal-użu tal-ICT fl-edukazzjoni inklużiva huwa li jgħin lit-tgħalliema biex ikunu msaħħa fl-użu tal-ICT biex isostnu t-tgħallim tagħhom. Biex it-tgħalliema jissaħħu permezz tal-użu tagħhom tal-ICT f'sitwazzjonijiet ta' tgħallim, il-ħtiġijiet approprijati ta' ICT għandhom ikunu jistgħu jintlaħqu meta jkun hemm il-ħtieġa. Dawn għandhom ikunu skont 22 ICT għall-Inklużjoni il-ħtiġijiet personali tat-tgħallim. ICT marbuta ma' xi għan speċifiku, mhijiex biss kwistjoni ta' teknoloġija li jkun hemm disponibbli għat-tgħalliemi; imma, trid tagħti kas ukoll kif ittgħalliemi huwa sostnut biex jużaha fl-aħjar mod possibbli biex jintlaħqu l-ħtiġijiet individwali. It-tgħalliema kollha – inklużi dawk b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali – għandhom ħtieġa ta' sostenn minn għalliema u professjonijiet oħra biex b'hekk ikunu jistgħu jimxu 'l quddiem mill-użu inizjali tagħhom tal-ICT biex eventwalment isiru users konfidenti tal-ICT biex isostnu t-tgħallim tagħhom. Dan jenħtieġ li t-tgħalliema jiksbu kompetenzi ta' żvilupp fl-użu tal-ICT. Jenħtieġ ukoll li l-għalliema jużaw proċeduri ta' ħtiġijiet ta' assessjar ta' ICT strutturat li jidentifikaw il-ħtiġijiet funzjonali individwali tat-tgħalliemi għal għodod partikolari tal-ICT. It-tgħalliema mbagħad ikunu jistgħu jiġu sostnuti biex jassessjaw u jimmaniġġjaw laċċess personali tagħhom għall-ICT u l-preferenzi tat-teknoloġija assistiva. Biex l-ICT tkun użata bħala għodda effettiva biex jiġi ppersonalizzat it-tgħallim, l-għalliema għandhom ikollhom fehim ċar fuq il-potenzjal tal-ICT biex irawmu tgħallim għal tagħlim (meta-konjizzjoni) strateġiji u approċi attivi ta' tgħallim. Il-ġenituri u l-gwardjani huma plejers ewlenin fis-sostenn ta' approċi personalizzati ta' tgħallim u l-iżvilupp ta' strateġiji għall-involviment tagħhom fit-tgħallim tat-tfal. Is-sostenn tal-użu tal-ICT bħala għodda għal interazzjoni tal-ġenituri u l-komunikazzjoni mal-għalliema hija biċċa xogħol importanti għattimijiet tal-iskejjel. It-tgħalliema, aktar ma jgħaddi ż-żmien aktar qiegħed ikollhom aċċess għal meded usa' u varjetà ta' materjal diġitali ta' tagħim, fl-iskola u fid-dar. Bħala riżultat ta' dan, qegħdin joħorġu tliet responsabiltajiet għat-timijiet tal-iskejjel ta' bħalissa: - L-assigurar tal-użu b'sigurtà tal-ICT tat-tgħalliema (li jissejjaħ ukoll e-safety). Ittgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali huma potenzjalment vulnerabbli għal użu ħażin tal-internet (eżempju, ibbulijar-siber). Barra minn hekk, tgħalliema vulnerabbli ħafna drabi jkunu dawk li jsibuha l-aktar diffiċli biex jaċċessjaw għajnuna fil-forma ta' sostenn, iggwidar jew riżorsi għall-użu tagħhom tal-ICT. L-assigurar tal-e-safety tat-tgħalliema tinvolvi l-inkorporar ta' aspetti ta' użu ta' ICT b'mod li ma jagħmilx ħsara fit-tagħlim usa' ta' litterarjetà emozzjonali, soċjali u diġitali mat-tgħalliema kollha sa minn età bikrija. - Il-materjal kollu tat-tgħallim isir jaqbel mal-istandards tal-aċċessibiltà. Dan jinvolvi li l-assigurar tal-aċċessibiltà tintqies bħala l-problema ta' kulħadd u li l-producers u lawturi tal-materjal tat-tgħallima jitħarrġu u jiġu mgħammra biex jipproduċu materjal aċċessibbli. - L-integrar ta' strateġiji ta' tgħallim diġitali fl-assessjar effettiv, ippjanar u strateġiji ta' tgħallim. Dan jinvolvi l-użu ta' ICT aċċessibbli bħala għodda għall-iffaċilitar u t-titjib ta' approċi ta' tagħlim u tgħallim kooperattiv, tuteraġġ bejn il-koetanji nfushom, soluzzjonar ta' problemi b'mod kollaborattiv u iggruppjar eteroġenju għal attivitajiet ta' tgħallim. L-użu tal-ICT biex issostni d-Disinn Universali tat-Tgħallim (UDL; ara Ċentru għatTeknoloġija Speċjalizzata Applikata – Center for Applied Special Technology, 2011) dejjem aktar qiegħed jiġbed l-attenzjoni. L-UDL hija approċ li juża ICT b'mod aċċessibbli biex jiġu individwalizzati għodod ta' tgħallim u opportunitajiet biex jiġu pprovduti: - modi multipli ta' rappreżentazzjoni biex jagħtu lit-tgħalliema modi differenti ta' ksib ta' informazzjoni u għerf-għarfien'; Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 23 - modi multipli ta' espressjoni biex jagħtu lit-tgħalliema modi alternattivi biex juru dak li jafu; - modi multipli ta' ingaġġ biex it-tgħalliemi jinteressa ruħu, jiġi mmotivat biex jitgħallem u jiġu ppreżentati sfidi ta' tgħallim. Biex l-ICT4I tkun verament effettiva bħala għodda biex issostni l-personalizzazzjoni tattgħallim, l-għalliema, il-ġenituri u t-timijiet usa' tal-iskola jrid ikollhom aspettazzjonijiet għolja għal suċċessi akkademiċi u soċjali għat-tgħalliema kollha. Aspettazzjonijiet għoljin għat-tgħalliema kollha jridu jkunu l-qofol tal-aspetti kollha tal-policy u l-prattika għall-ICT4I. 3.3 Opportunitajiet futuri għall-ICT4I Is-Summit Dinji dwar is-Soċjetà tal-Informazzjoni (WSIS) +10 Review Event, Frar 2013, iddibattiet is-suġġett tar-'revoluzzjoni edukattiva' li qiegħda sseħħ globalment bħala riżultat ta' aċċess miftuħ għal opportunitajiet ta' tgħallim permezz ta' ICT aċċessibbli. IlKomunikazzjoni mill-Kummissjoni żżid fuq din l-idea u targumenta li: Il-benefiċċji potenzjali tar-rivoluzzjoni diġitali fl-edukazzjoni huma bosta: l-individwi jistgħu faċilment ifittxu u jiksbu għarfien minn sorsi oltre mill-għalliema u listituzzjonijiet tagħhom, spiss mingħajr ħlas; jistgħu jintlaħqu gruppi ġodda ta' min jixtieq jitgħallem għaliex it-tagħlim ma għadux limitat għall-metodi u l-iskedi ta' klassijiet speċifiċi u jista' jkun personalizzat; qed ifeġġu fornituri tal-edukazzjoni ġodda; l-għalliema jistgħu faċilment jaqsmu u joħolqu kontenut ma' kollegi u studenti li ġejjin minn pajjiżi differenti; u firxa ferm usa' ta' riżorsi edukattivi tista' tiġi aċċessata. Bit-tekonoloġiji miftuħin Kulħadd jista' jitgħallem, Kullimkien, f'Kull ħin, permezz ta' Kwalunkwe mezz, bl-appoġġ ta' Kwalunkwe persuna (Il-Kummissjoni Ewropea, 2013a, p. 3) Il-konklużjonijiet tal-proġett tal-ICT4I ċertament isostnu dawn l-asserzjonijiet. Teknoloġiji emerġenti jippreżentaw sfidi ċari, imma wkoll opportunitajiet kbar għal aċċess usa' u parteċipazzjoni fl-edukazzjoni. L-impatt ta' Korsijiet Massivi Miftuħa On-line (MOOCs) fuq l-edukazzjoni b'mod ġenerali, u l-edukazzjoni inklużiva b'mod speċifiku, huwa relattivament mhux magħruf, s'issa. Biex jiġi assigurat li jilħqu l-potenzjal tagħhom kollu, l-MOOCs għandhom ikunu aċċessibbli permezz tal-interfaces tal-user tagħhom u l-pjattaformi, kif ukoll bħala materjal u kontenut. Madankollu l-potenzjal għall-MOOCs biex ikun jaqbel mal-istandards tal-aċċessibiltà – bħalma hu l-Linji Gwida ta' Aċċessibiltà ta' Kontenut Web – u għalhekk miftuħ għal aċċess għal opportunitajiet ta' tgħallim lill-iktar medda wiesgħa ta' tgħalliema – għandha tingħata lgħarfien tagħha. Fl-Ewropa nsibu sfidi li jassiguraw li l-gruppi kollha fis-sistema-eko tal-ippubblikar edukattiv jimxu fuq standards magħrufa ta' aċċessibiltà – minn pubblikaturi kummerċjali għal għalliema individwali tal-klassi. Il-potenzjal għal kull min irid li jkun producer ta' materjal ta' tgħallim permezz tal-ICT joħloq il-ħtieġa li jiġi assigurat li kulħadd isir produttur ta' materjal ta' tgħallim aċċessibbli. Mandat 376: Ħtiġijiet ta' Aċċessibiltà Ewropea għall-Procurement Pubbliku ta' Prodotti u Servizz fid-Dominju ICT preżentement qiegħed jiġi rivedut u dalwaqt se jiġi aġġornat u adottat f'Jannar 2014. Dan id-dokument jiġbor l-istandards li għandhom jiġu inklużi filproċessi tal-akkwist tal-ICT kollha, inklużi dawk li għandhom x'jaqsmu mal-produzzjoni ta' materjal edukattiv li ġej minn fondi pubbliċi. 24 ICT għall-Inklużjoni Opportunitajiet jistgħu jidhru fl-iżviluppi l-ġodda tal-ippubblikar diġitali; b'mod partikolari firrigward tal-EPUB3, li għandhom standards ta' aċċessibiltà mibnija minnhom infihom, li huma magħrufa internazzjonalment. Pubblikazzjoni-e żviluppati minn tgħalliema, għalliema u pubblikaturi kummerċjali li jużaw l-EPUB3 joffru l-potenzjal biex 'taqra bl-għajnejn, widnejn jew subgħajn' b'mod integrat permezz ta' test għal taħdit sinkronizzat u opzjonijiet video. Aċċess għal meded usa' ta' riżorsi elettroniċi, informazzjoni on-line u kontenut għal għalliema u tgħalliema jipprovdu opportunitajiet kbar, imma jqajmu aspetti oħra għallpubblikaturi dwar il-kategorizzazzjoni, l-itteggjar u l-meta-data biex jagħmel it-tiftix aktar effiċjenti għall-users. Argumentittivament, l-iżvilupp ta' 'cloud computing' aktar wiesa', u l-użu tat-teknoloġija mowbajl fl-iskejjel, twassal għall-akbar opportunità ta' bidla u l-iżvilupp fil-prattika tattagħlim. Madankollu, l-infrastruttura għal tagħmir mowbajl li jintuża fil-kompjuter – ngħidu aħna permezz ta' inizjattivi, 'Bring Your Own Device' (BYOD), hemm bżonn li jiġu żviluppati bil-prinċipji ta' disinji universali 'embedded' sa mill-bidu nett. Barra minn hekk, liskejjel għandhom jiġu mħejjija għall-introduzzjoni tiegħu, permezz ta' tħarriġ speċifiku għall-għalliema u professjonisti oħra u l-proviżjoni ta' ħiliet ewlenin u kompetenzi għattgħallim permezz ta' ICT mowbajl għat-tgħalliema kollha. Il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni tal-2013 tissuġġerixxi li: Barra milli jwessa' l-aċċess għall-edukazzjoni, l-użu usa' ta' teknoloġija ġdida u riżorsi edukattivi miftuħin jista' jgħin biex itaffi l-ispejjeż għall-istituzzjonijiet edukattivi u għallistudenti, speċjalment fost il-gruppi żvantaġġati. Din l-ekwità tal-impatt teħtieġ, madankollu, investiment sostnut fl-infrastruttura edukattiva u r-riżorsi umani (IlKummissjoni Ewropea, 2013a, p. 3). Il-konklużjonijiet tal-proġett tal-ICT4I jissuġġerixxu li, biex tintlaħaq l-ekwità l-infrastruttura tal-ekwità għandha tkun ġenwinament aċċessibbli. Din għandha tkun mibnija fuq prinċipji ta' disinn universali. Riżorsi edukattivi miftuħa għal kulħadd ikunu verament miftuħa jekk jiġu ddisinjati biex ikunu aċċessibbli għat-tgħalliema kollha. Aktar ma jgħaddi ż-żmien fil-pajjiżi Ewropej, l-iskejjel kollha huma meħtieġa li jsegwu leġiżlazzjoni pubblika usa' u direttivi, mingħajr eċċezzjonijiet. Kien hemm xogħol estensiv fuq l-istandards tal-aċċessibiltà tal-ICT f'kuntesti differenti numerużi. Ħafna minn dawn listandards huma applikabbli direttament f'sitwazzjonijiet u kuntesti edukattivi differenti. Madankollu, hemm il-ħtieġa għal aktar iggwidar fl-IT u l-policies edukattivi fl-applikar ta' dawn l-istandards għax-xogħol tad-decision-makers, l-iskejjel, l-għalliema u l-professjonisti li jsostnuhom (L-Agency Ewropea, 2012b). Sfida potenzjali għat-twettiq tal-policy tal-ICT4I tkun li jiġi mmonitorjat kemm qegħdin jiġu segwiti dawn l-istandards biex jiġi assigurat li d-drittijiet u l-entitlement tat-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali jintlaħqu. Policies fil-livell ta' skola u pjanijiet ta' azzjoni għall-ICT4I jistgħu jintużaw bħala kriterji ta' suċċess fl-immonitorar tat-twettiq talpjanijiet tat-titjib fl-iskejjel. 3.4 L-Immonitorar tal-iżviluppi tal-ICT4I L-oqsma fejn l-iżviluppi li jimpattaw fuq l-ICT4I jistgħu jiġu identifikati (kif insibu fis-sezzjoni 3.2 hawn fuq) turi b'mod ċar l-erba' propożizzjonijiet ewlenin tal-UNCRPD (2006) eżaminati fil-proġett tal-ICT4I: l-ICT bħala għodda biex tiġi promossa l-ekwità, aċċess għal ICT xierqa bħala entitlement, it-taħriġ tal-istaff edukattiv, il-promozzjoni tar-riċerka li jkollha approċ li jinvolvi l-user. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 25 Madankollu, il-ġbir tad-data u l-mmonitorar huwa qasam li bħalissa qiegħed jirċievi inqas enfasi fil-pajjiżi Ewropej. Il-konklużjonijiet tar-rapport tal-Agency 2001 fuq l-ICT fl-SNE jindikaw li dan għadu relevanti u li għad hemm sfidi fir-rigward tal-policy tal-monitoraġġ u lprattika għal ICT4I. Il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni titlob li jkun hemm policies imsejsa fuq evidenza u targumenta li hemm il-ħtieġa li l-pajjiżi: 'Jiżviluppaw għodda ta' kejl u indikaturi biex jissorveljaw aktar mill-qrib l-integrazzjoni tal-ICT fit-tagħlim u l-istituzzjonijiet ta' taħriġ' (IlKummissjoni Ewropea, 2013a, p. 13). Il-konklużjoni tal-proġett tal-ICT4I tissuġġerixxi li l-ġbir tad-data fuq l-użu tal-ICT għattagħlim u t-tgħallim dejjem qiegħed ikollu aspetti wiesgħa, imma rari jwassal għal informazzjoni fuq l-użu ta' teknoloġiji ta' aċċessibiltà fil-klassijiet. B'mod ġenerali, wieħed jista' jgħid li l-informazzjoni fuq il-monitoraġġ tal-użu tal-ICT għal inklużjoni hija limitata u fejn din tista' tinkiseb, l-impatt tal-ICT fuq l-inklużjoni trid tiġi inferita aktar milli mistqarra b'mod espliċitu. L-attivitajiet tal-proġett ICT4I jindikaw x'jistgħu jagħmlu dawk li jieħdu d-deċiżjonijiet permezz ta' għodod prattiċi biex jimmonitoraw: - l-effettività tal-policies tal-ICT4I, inklużi l-użu, l-effetti u d-data tal-outcomes; - ix-xogħol tal-ICT4I tal-iskejjel, inklużi l-oqfsa tal-indikaturi biex jawditjaw u mbagħad jimmonitoraw il-livelli tal-kunfidenza tal-istakeholders fl-użu tal-ICT, kif ukoll ilkompetenzi u l-kisbiet tat-tgħalliema fl-ICT; - aspetti speċifiċi għall-proviżjoni ta' ICT4I, bħal taħriġ fl-ICT, jew il-provizjoni, l-użu u l-effettività ta' teknoloġija assistiva. Bħala tweġiba għal din il-ħtieġa perċeputa, ġie żviluppat qafas għall-monitoraġġ ta' aspetti ewlenin ta' policy ICT4I. Dan il-qafas huwa ppreżentat f'Anness 3. Il-Qafas tal-Policy tal-Monitoraġġ tal-ICT4I jibni fuq il-konklużjonijiet tal-proġett ICT4I u kif ukoll fuq skema ta' ġbir ta' data proposta fix-xogħol ta' qabel (UNESCO 2009; L-Agency Ewropea 2009, 2011a). L-għan tal-qafas propost huwa li juri l-aġenda għal awditjar inizjali u mbagħad jimmonitorja t-twettiq ta' policy mibnija fuq sistema li tkun multilivellata. L-għanijiet speċifiċi tal-qafas huma li jipprovdu bażi għall-informazzjoni miġbura li: - tiggwida l-ġbir kollu ta' data bażika relevanti għall-benchmarking ta' policy ICT4I u għanijiet ta' monitoraġġ; - tidentifika b'mod ċar l-oqsma li jinħtieġ li jiġu mmonitorjati f'relazzjoni mal-identifikar tal-progress u l-iżviluppi, l-aspett u l-problemi li jridu jiġu indirizzati fil-qasam talICT4I; - twassal għall-identifikar ta' approċi li effettivament iwieġbu għal ħtiġijiet ICT4I fillivell organizzattiv, lokali u nazzjonali permezz ta' ħtiġijiet ta' monitoraġġ f'dawn illivelli ma' meddet is-snin. Il-Qafas tal-Monitoraġġ tal-Policy ICT4I mhuwiex prodott finali; aktar minn hekk għandu lgħan li jintuża bħala stimulu għal diskussjoni u mezz biex jiġi promoss il-monitoraġġ taliżviluppi ICT4I fil-pajjiżi Ewropej. 26 ICT għall-Inklużjoni KUMMENTI KONKLUŻIVI Fis-soċjetà tal-għerf-għarfien ta' żmienna, aċċess għal ICT xierqa għandha tintqies bħala aspett ta' drittijiet umani. F'ħafna arenas ta' policy – l-Unjoni Ewropea, il-WSIS u lorganizzazzjonijiet tan-Nazzjonijiet Uniti – l-ICT hija meqjusa bħala parti integrali għal ħafna aspetti tal-ħajja taċ-ċittadini. Fl-istess ħin l-importanza tagħha biex tippromwovi inklużjoni soċjali usa' trid tingħata l-importanza tagħha. Meta użat b'mod effettiv, l-ICT tista' twassal għal edukazzjoni inklużiva kemm fl-iskejjel kif ukoll bejn l-iskejjel. Fl-istess ħin issostni x-xogħol tal-iskejjel bħala komunitajiet ta' tgħallim. L-ICT għandha l-potenzjal li ssaħħaħ ir-rispett għad-diversità bħala pass li jwassal għattgħallim fost komunitajiet sħaħ. Aċċess għal ICT li ssostni l-inklużjoni jeħtieġ teknoloġija li tkun tista' tinkiseb, li tista' tintħallas u fl-istess aċċessibbli. Jinħtieġ ukoll aċċess għal materjal ta' kurrikula addattat b'mod tajjeb u aċċessibbli li joffri lit-tgħalliema opportunitajiet ta' tgħallim ekwitabbli. L-esklużjoni diġitali hija suġġett kumpless li jimpatta fuq l-esperjenzi edukattivi u soċjalment wiesgħa ta' aktar nies minn dawk li jintqiesu bħala li għandhom diżabiltà u/jew ħtiġijiet ta' edukazzjoni speċjali. Aċċess u sostenn fl-użu ta' mainstream aċċessibbli u teknoloġija assistiva li tirriduċi l-esklużjoni diġitali tinħtieġ approċ sistematiku għal policy u prattika li tinvolvi lill-istakeholders kollha relevanti. Il-konklużjonijiet kollha tal-proġett ICT4I jindikaw li hemm erba' aspetti ewlenin li għandhom jiġu sfruttati aktar biex tiġi indirizzata l-esklużjoni diġitali: - l-involviment tal-pubbliku fil-livelli nazzjonali, reġjonali u organizzattiv li jinkorporaw l-aċċessibiltà bħala kriterju għall-użu meta jinkiseb hardware ICT, software u materjal ta' tgħallim diġitali; - programm wiesa' ta' tħarriġ għall-istakeholders fis-sistema-eko tal-ICT4I, li jinkludi ġenituri, għalliema, leaders fl-iskejjel, personnel ta' sostenn ICT, amministraturi web u professjonisti tal-IT u l-midja; - policies fil-livell ta' skola u pjanijiet ta' azzjoni għall-ICT4I skont policies fil-livell nazzjonali li huma effettivament immonitorati biex jgħinu fit-twettiq usa' tal-ICT4I; - is-sostenn tal-fehim tal-leaders tal-iskejjel fil-viżjoni u attitudnijiet pożittivi tal-ICT4I. Dawn l-erba' fatturi jinħtieġu aktar azzjoni, eżaminar u studju f'termini immedjati u fit-tul. Fil-proġett tal-ICT4I, messaġġ rikurrenti huwa li l-użu b'suċċess tal-ICT biex tiġi sostnuta linklużjoni edukattiva tat-tgħalliema b'diżabiltajiet u l-ħtiġijiet speċjali għandhom effett pożittiv għat-tgħalliema kollha. Din hija riflessa fir-rapport tal-ITU li jgħid li: 'investimenti f''aċċessibiltà jintroduċu wkoll benefiċċji fil-gruppi usa' tal-popolazzjoni' (2013a, p. 14). L-użu effettiv tal-proġett ICT biex isostni t-tgħallim juri l-prattika t-tajba tat-tagħlim għattgħalliema kollha. Madankollu, wieħed irid jagħraf li l-ICT4I jinħtieġ pedagoġija ġdida għattgħallim, mibnija fuq l-użu ta' ICT li tagħti s-saħħa lit-tgħalliema kollha biex jieħdu deċiżjonijiet dwar it-tgħallim tagħhom u biex ikunu kapaċi jwettqu l-għażliet u d-deċiżjonijiet tagħhom. It-twettiq tal-ICT4I jinvolvi 'tibdil disturbanti' (Sachs, 2013) għall-istakeholders kollha. LICT4I neċessarjament tisfida lill-policy-makers kollha u lill-prattikanti biex jadattaw il-ħsieb tagħhom u mbagħad il-modi tagħhom kif jaħdmu biex ineħħu x-xkilijiet u jwasslu littgħalliema kollha biex jibbenifikaw mill-opportunitajiet edukattivi li l-ICT tista' toffri. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 27 REFERENZI L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali/Watkins, A. (ed.), 2001. Information and Communication Technology in Special Needs Education. Middelfart: L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali/Kyriazopoulou, M. u Weber, H. (eds.), 2009. Żvilupp ta' sett ta' indikaturi' – għal edukazzjoni inklużiva flEwropa. Odense: L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali, 2011a. Participation in Inclusive Education: A Framework for Developing Indicators. Odense: LAġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali, 2011b. Nimmeppjaw it-Twettiq ta' Policy għal Edukazzjoni Inklużiva: Esplorazzjoni tal-isfidi u lopportunitajiet għall-iżvilupp ta' indikaturi. Odense: L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali, 2012a. Special Needs Education Country Data. Odense: L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali, 2012b. Promoting Accessible Information for Lifelong Learning: Recommendations and findings of the iaccess project. Odense: L-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali Becta, 2007. Quality principles for digital learning resources. Coventry: Becta Caldwell, B.J., 2009. The power of networks to transform education: An international perspective. Londra: iNet/Specialist Schools and Academies Trust Center for Applied Special Technology (CAST), 2011. Universal Design for Learning Guidelines version 2.0. Wakefield, Massachusetts: CAST Ebersold, S., 2011. Inclusion of students with disabilities in tertiary education and employment. Pariġi: OECD L-Istitut għat-Teknoloġiji tal-Informazzjoni fl-Edukazzjoni tal-Organizzazzjoni Edukattiva, Xjentifika u Kulturali tan-Nazzjonijiet Uniti u l-Aġenzija Ewropea għall-Iżvilupp ta' Edukazzjoni għal Ħtiġijiet Speċjali, 2011. ICTs in Education for People with Disabilities: Review of innovative practice. Moska: UNESCO IITE. Rapport jinkiseb on-line minn: http://iite.unesco.org/publications/3214682/ (L-aħħar li kien aċċessat kien f'Novembru 2013) Il-Kummissjoni Ewropea, 2013a. Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, il-Kunsill, il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u l-Kumitat tar-Reġjuni. Niftħu lEdukazzjoni: Tagħlim innovattiv għal kulħadd permezz ta' Teknoloġiji ġodda u Riżorsi Edukattivi Miftuħa. {SWD(2013) 341 final}. Brussell. Il-Kummissjoni Ewropea Il-Kummissjoni Ewropea, 2013b. Survey of Schools: ICT in Education. Benchmarking Access, Use and Attitudes to Technology in Europe's Schools. Brussell: Il-Kummissjoni Ewropea 28 ICT għall-Inklużjoni In-Nazzjonijiet Uniti, 2006. Konvenzjoni dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabbiltà. New York: In-Nazzjonijiet Uniti L-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa/Il-Bank Dinji, 2011. World Report on Disability. Ġenevra: WHO L-Organizzazzjoni Edukattiva, Xjentifika u Kulturali tan-Nazzjonijiet Uniti, 2009. Policy Guidelines on Inclusion in Education. Pariġi: UNESCO L-Organizzazzjoni Edukattiva, Xjentifika u Kulturali tan-Nazzjonijiet Uniti/Global Initiative for Inclusive Information and Communication Technologies (G3ict), (fl-istampa). Model Policy Document for Inclusive ICTs in Education. Pariġi: UNESCO L-Organizzazzjoni Edukattiva, Xjentifika u Kulturali tan-Nazzjonijiet Uniti/Il-Bureau Internazzjonali tal-Edukazzjoni, 2008. Conclusions and Recommendations of the 48th Session of the International Conference on Education. (ED/BIE/CONFINTED 48/5). Ġenevra: UNESCO IBE L-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni Ekonomika u l-Iżvilupp (OECD), 2007. Students with Disabilities, Learning Difficulties and Disadvantages: Policies, Statistics and Indicators. Pariġi: OECD Sachs, J., 2013. Keynote indirizzat fis-Summit Dinji dwar is-Soċjetà tal-Informazzjoni (WSIS) +10 Review Event, Frar 2013 Is-Summit Dinji dwar is-Soċjetà tal-Informazzjoni, 2010. Id-dokument tal-outcomes. Ġenevra: L-Unjoni Internazzjonali tat-Telekomunikazzjoni Is-Summit Dinji dwar is-Soċjetà tal-Informazzjoni, 2013. Summit Dinji dwar is-Soċjetà talInformazzjoni (WSIS) +10 Review Event, Frar 2013. Sors elettroniku on-line f': http://www.unesco.org/new/en/communication-and-information/flagship-projectactivities/wsis-10-review-event-25-27-february-2013/about-wsis-10/ (L-aħħar aċċessat f'Novembru 2013) L-Unjoni Internazzjonali tat-Telekomunikazzjoni (ITU), 2012. The Impact of Broadband on the Economy: Research to Date and Policy Issues. Ġenevra: ITU L-Unjoni Internazzjonali tat-Telekomunikazzjoni (ITU), 2013a. The ICT Opportunity for a Disability Inclusive-Development Framework. Ġenevra: ITU L-Unjoni Internazzjonali tat-Telekomunikazzjoni (ITU), 2013b. The World in 2013: ICT Facts and Figures. Ġenevra: ITU Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 29 ANNESS 1: GLOSSARJU Accessibiltà – Artiklu 9 tal-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti jiddefinixxi l-aċċessibiltà kif ġej: 'Biex jgħinu persuni b'diżabiltajiet jgħixu b'mod indipendenti u jipparteċipaw bis-sħiħ flaspetti kollha tal-ħajja, l-'iStates Parties' għandhom jieħdu l-miżuri xierqa biex jassiguraw li persuni b'diżabiltajiet jaċċessjaw, fuq bażi ugwali ma' oħrajn, l-ambjent fiżiku, it-trasport, linformazzjoni u l-komunikazzjonijiet, inklużi teknoloġiji u sistemi ta' informazzjoni u komunikazzjonijiet, kif ukoll faċilitajiet oħra u servizzi miftuħa jew ipprovduti għall-pubbliku, fl-oqsma urbani u rurali.' (http://www.un.org/disabilities/documents/convention/convoptprot-e.pdf) Diġitali – (bħal fil-kontenut diġitali, tagħmir diġitali, riżorsi diġitali, teknoloġija diġitali) – essenzjalment, kelma oħra għal kompjuters u teknoloġija tal-kompjuter. (Il-kompjuters jaħżnu u jipproċessaw informazzjoni billi jbiddluha kollha għal numri b'figura singla – diġits.) (http://unesdoc.unesco.org/images/0021/002134/213475E.pdf) Disinn għal kulħadd – approċ ta' disinn għall-prodotti u servizzi, bil-għan li jagħmilhom użabbli għall-akbar għadd ta' nies possibbli. (http://www.europeanagency.org/publications/ereports/ICTs-in-Education-for-People-With-Disabilities/ICTs-inEducation-for-people-with-disabilities.pdf) Id-'Disinn għal kulħadd' 'jintuża biex jiddeskrivi filosofija ta' disinn li jkollha fil-mira l-użu ta' prodotti, servizzi u sistemi bl-akbar numru ta' nies possibbli mingħajr il-ħtieġa ta' adattazzjoni'. Disinn għal Kulħadd huwa disinn għad-diversità umana, inklużjoni soċjali u ugwaljanza. (EIDD Stockholm Declaration, 2004 http://www.designforalleurope.org/Design-forAll/EIDD-Documents/Stockholm-Declaration/). Id-disinn universali – id-disinn ta' prodotti, ambjenti, programmi u servizzi li jkunu jistgħu jintużaw min-nies, bl-akbar ammont possibbli, mingħajr il-ħtieġa ta' adattazzjoni jew disinn speċjalizzat. 'Disinn Universali' mgħandux jeskludi tagħmir assistiv għal gruppi partikolari ta' nies b'diżabilitajiet fejn dan ikun meħtieġ. (http://www.un.org/disabilities/documents/convention/convoptprot-e.pdf) Id-disinn universali għat-Tgħallim – approċ li jindirizza d-diversità tal-ħtiġijiet tattgħalliemi billi jissuġġerixxi għanijiet flessibbli, metodi, materjali, u proċessi ta' assessjar li jsostnu lill-edukaturi biex jilħqu ħtiġijiet varji. Il-kurrikula maħluqa li jużaw l-UDL huma ddisinjati sa mill-bidu biex jilħqu l-ħtiġijiet kollha tat-tgħalliema. Qafas UDL jinkorpora disinn flessibbli ta' sitwazzjonijiet ta' tgħallim b'opzjonijiet li jkun imfassla b'modi eżatt, li jgħinu lit-tgħalliema kollha biex jimxu 'l quddiem mill-punti ta' tluq individwali tagħhom. (http://www.udlcenter.org/aboutudl) Il-litterarjetà diġitali – ħiliet ta' kompjuter bażiċi bħalma huma l-kapaċità ta' wordprocessing jew tmur on-line. (1) Tirreferi għal 'il-ħiliet meħtieġa biex tkun diġitalment kompetenti. Din tkun tinħtieġ ħiliet ta' ICT bażiċi u l-użu ta' kompjuters biex itellgħu, jassessjaw, jaħżnu, jipproduċu, jippreżentaw u jaqsmu informazzjoni, u biex jikkomunikaw u jipparteċipaw f'netwerks kollaborattivi permezz tal-Internet'. 30 ICT għall-Inklużjoni (http://www.europarl.europa.eu/registre/docs_autres_institutions/commission_europeenne/ sec/2008/2629/COM_SEC(2008)2629_EN.pdf) Il-qasma diġitali – tirreferi għad-differenza bejn dawk li jistgħu jibbenefikaw mitteknoloġija diġitali u dawk li ma jistgħux. (http://www.digitaldivide.org/digital-divide/digital-divide-defined/digital-divide-defined/) Informazzjoni – fil-proġett tal-aċċess-i, it-terminu 'informazzjoni' huwa estiż għal informazzjoni li tingħata fi kwalunkwe format – ipprintjata jew elettronika, awdju jew viżwali – u hija estiża wkoll għal komunikazzjoni u interazzjoni biex tkopri, ngħidu aħna, ilpossibiltà ta' kkuntattjar ta' organizzazzjoni biex tinkiseb l-informazzjoni relevanti. Il-foku tal-proġett huwa fuq informazzjoni relevanti għal tgħallim tul il-ħajja. Madankollu, irrakkomandazzjonijiet għall-proġett ta' aċċess-i huma ta' valur ugwali għal kull tip ta' proviżjoni ta' informazzjoni. (http://www.european-agency.org/agency-projects/i-access/i-access-files/i-accessreport.pdf) Informazzjoni aċċessibbli – fil-proġett tal-aċċess-i l-informazzjoni tinftiehem bħala informazzjoni pprovduta f'formats li jħallu lil kull tgħalliemi jaċċessja l-kontenut tagħha 'fuq bażi ugwali ma' oħrajn'. (http://www.un.org/disabilities/documents/convention/convoptprot-e.pdf) Is-soċjetà tal-Informazzjoni – 'soċjetà li fiha l-kreazzjoni, it-tqassim u t-trattament talinformazzjoni saru l-attivitajiet ekonomiċi u kulturali l-aktar sinifikanti ... Is-soċjetà talInformazzjoni hija meqjusa bħala pass li jippreċedi s-Soċjetajiet tal-Għerf-għarfien.' (http://www.unesco.org/new/fileadmin/MULTIMEDIA/HQ/CI/CI/pdf/ifap/ifap_template.pdf) Is-soċjetajiet tal-Għerf/għarfien – Soċjetajiet ta' Għerf-Għarfien skont il-UNESCO huma soċjetajiet li fihom in-nies ikollhom il-ħiliet mhux biss li jiksbu l-informazzjoni imma wkoll li jittrasformawha f'għerf-għarfien kif ukoll fehim. Dan li jgħin biex in-nies jissaħħu biċ-ċans li jtejbu l-għajxien tagħhom u jikkontribwixxu għall-iżvilupp soċjali u ekonomiku tassoċjetajiet tagħhom. (UNESCO, 2010. Lejn Soċjetajiet ta' Għerf-Għarfien Inklużiv. Studju tal-azzjoni talUNESCO fit-twettiq tal-outcomes tal-WSIS http://unesdoc.unesco.org/images/0018/001878/187832e.pdf) It-teknoloġija – ħafna drabi użata bħala kelma oħra għal ICT, għalkemm strettament nitkellmu l-kelma 'teknoloġija' tista' tfisser kważi kull tip ta' għodda jew għerf-għarfien applikat. Eżempju, il-lapes u l-karta, il-lavanjetti, il-blackboards u l-whiteboards huma kollha tipi ta' teknoloġija tal-kitba. (http://unesdoc.unesco.org/images/0021/002134/213475E.pdf) It-teknoloġiji Mowbajl – 'Il-mowbajls jgħinu l-aċċess ta' informazzjoni, netwerks soċjali, għodod ta' tgħallim u produttività, u aktar, kullimkien. It-tagħmir tal-mowbjal ikompli jevolvi, imma huwa l-aċċess dejjem jiżdied minħabba prezzijiet irħas u netwerks li tista' toqgħod fuqhom li issa qegħdin imexxu din it-teknoloġija. Il-mowbajls għandhom il-kapaċità li joħolqu tagħmir ikkompjuterizzat għalihom infushom – u dejjem qegħdin isiru l-ewwel għażla tal-user għall-aċċess tal-internet.' (http://www.nmc.org/pdf/2011-Horizon-Report.pdf) Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 31 It-tgħallim personalizzat – għandu l-għan li jippromwovi opportunitajiet edukattivi ffukati fuq it-tgħalliemi permezz ta' regolazzjoni nifsija mit-tgħalliemi nnifsu, strateġiji metakonjittivi u discourse tgħalliemi-għalliem. Il-vuċi tat-tgħalliemi hija kruċjali biex issawwar listrateġiji tat-tagħlim. Il-personalizzazzjoni wkoll tinvolvi ħidma aktar milll-qrib mal-ġenituri u l-familji biex jiġu indirizzati ħtiġijiet ta' sostenn b'mod aktar ħolisitiku, u li kostruttivament tinvolvi lill-għalliema u lit-tgħalliema f'assessjar iffukat fuq għan fil-mira. Il-personalizzazzjoni mhijiex 'individwalizzazzjoni tat-tgħallim', li hija essenzjali għal azzjoni li tkun immexxija mill-għalliem. Il-parteċipazzjoni tat-tgħalliemi u l-involviment fit-teħid taddeċiżjoni hija kruċjali fid-distinzjar bejn iż-żewġ approċi. (http://www.european-agency.org/agency-projects/ra4al/synthesis-report) Komunikazzjoni Alternattiva/Awmentattiva (ACC) – modi oħra li bihom jingħenu n-nies li jsibuha diffiċli biex jikkomunikaw bit-taħdit jew jiktbu biex jikkomunikaw b'mod aktar faċli. Din tista' tinkludi l-iffirmar u l-ġesti (sistemi mhux-megħjuna) jew kotba u kompjuters speċjali (sistemi megħjuna). (Is-Soċjetà Internazzjonali tal-Komunikazzjoni http://www.isaac-online.org/en/aac/what_is.html) Awmentattiva u Alternattiva, Pjattaformi ta' tagħlim – 'sett integrat ta' servizzi interattivi online li jipprovdu lillgħalliema, it-tgħalliema, il-ġenituri u oħrajn involuti fl-edukazzjoni b'informazzjoni, għodod u riżorsi biex isostnu u jtejbu t-twassil u l-immaniġġjar tal-edukazzjoni. Mhuwiex prodott 'wieħed kif jinzerta', imma ġemgħa ta' għodod u servizzi ddisinjati biex isostnu t-tagħlim, ittgħallim, l-immaniġġjar u l-amministrazzjoni. (http://dera.ioe.ac.uk/1485/1/becta_2010_useoflearningplatforms_report.pdf) Servizzi b'soluzzjonijiet cloud-based/Servizzi cloud – servizzi cloud jintbagħtu permezz tal-Internet minn lokazzjonijiet imbiegħda mill-end-user u l-istituzzjoni tagħhom. (http://iite.unesco.org/pics/publications/en/files/3214674.pdf) Teknoloġija tal-Informazzjoni tal-Komunikazzjoni – 'tikkonsisti mill-mezzi tekniċi kollha użati biex jittrattaw ma' informazzjoni u jgħinu l-komunikazzjoni, inklużi l-kompjuter u nnetwerk tal-hardware kif ukoll is-software neċessarju. Fi kliem ieħor, l-ICT jikkonsisti mill-IT kif ukoll it-telefonija, il-medja tax-xandir, u t-tipi kollha tal-awdju u l-ipproċessar bil-video u t-trażmissjoni.' (http://foldoc.org/Information+and+Communication+Technology) It-teknoloġija tal-Informazzjoni u l-Komunikazzjoni, li jfissru l-kompjuter, it-telefonu ċellulari, il-kameras diġitali, is-sistemi tan-navigazzjoni bis-satellita, l-istrumenti elettroniċi u rrecorders tad-data, ir-radju, it-televiżjoni, in-netwerks tal-kompjuter, is-sistemi tas-satellita ... kważi kull ħaġa li għandha x'taqsam u tikkomunika informazzjoni b'mod elettroniku. LICT tinkludi kemm il-hardware (it-tagħmir) u s-software (il-programmi tal-kompjuter fittagħmir). (http://unesdoc.unesco.org/images/0021/002134/213475E.pdf) Teknoloġiji Assistivi (ATs) – 'tagħmir adattiv li jwassal lil nies bi ħtiġijiet speċjali biex jaċċessjaw kull tip ta' prodotti tekniċi u servizzi. L-ATs fihom għadd ta' ICTs, minn keyboards li jkunu maħdumin apposta; għal software li jagħraf it-taħdit; għal displays ta' kompjuter bil-Braille; kif ukoll sistemi għat-TV li jkunu b'captioning apposta.' 32 ICT għall-Inklużjoni (http://ec.europa.eu/information_society/activities/einclusion/policy/accessibility/assist_tec h/index_en.htm) L-Assoċjazzjoni Brittanika tat-Teknoloġija Assistiva (BATA) tgħid li 'AT hija kwalunkwe ħaġa, tagħmir, hardware, software, prodott jew servizz li jsostni, iżid jew itejjeb ilkapaċitajiet funzjonali ta' individwi ta' kull età, b'mod speċjali dawk b'diżabiltajiet, u jgħinhom biex b'mod eħfef jikkomunikaw, jitgħallmu, jieħdu gost u jgħixu l-ħajja b'mod iktar indipendenti.' (http://www.bataonline.org/further-assistive-technology-definition) Teknoloġiji emerġenti – 'għodod, kunċetti, innovazzjonijiet, u avanzi utilizzati f'ambjenti edukattivi diversi biex iservu għanijiet varji relatati mal-edukazzjoni' ... dawn huma 'potenzjalment disturbanti, s'issa mhumiex mifhuma għal kollox, u lanqas mhuma rriċerkati kompletament'. (http://www.icde.org/filestore/News/2004-2010/2010/G.VeletsianosebookEmergingTechnologies.pdf) Lista aktar fit-tul ta' termini użati fil-proġett ICT4I tinstab fuq: http://www.europeanagency.org/agency-projects/ict4i/ict4i-glossary Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 33 ANNESS 2: AKTAR INFORMAZZJONI Qasam tal-proġett fuq il-web Aktar dettalji fuq il-proġett ICT4I, kif ukoll il-materjali kollha tal-proġett u l-outputs, jistgħu jitniżżlu mill-qasam tal-proġett fuq il-web iddedikat lill-ICT4I. Dawn jinkludu: - rapporti individwali tal-pajjiżi li jiddeskrivu l-policy u l-prattika fil-pajjiżi tal-proġett talICT4I:http://www.european-agency.org/agency-projects/ict4i/ict4i-country-reports - l-istudju tal-policy internazzjonali u Ewropea għas-sostenn tal-ICT4I, b'mod partikolari l-istqarrijiet riċenti tal-Kunsill tal-Ministri u r-riżoluzzjonijiet f'relazzjoni malICT: http://www.european-agency.org/agency-projects/ict4i/ict-for-inclusiondocuments/policy-supporting-ict-for-inclusion.pdf - studju tal-letteratura tar-riċerka dwar l-użu tal-ICT fl-edukazzjoni inklużiva, rigward sorsi internazzjonali (bħall-UNESCO u l-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni Ekonomika u l-Iżvilupp), kif ukoll informazzjoni fil-livell nazzjonali u Ewropew millpajjiżi parteċipanti: http://www.european-agency.org/agency-projects/ict4i/ict-forinclusion-documents/ICT4I-Research-Literature-Review.pdf - qasam ta' web li ssibha on-line ta' riżorsi nazzjonali għall-ICT4I, li tippreżenta eżempji innovattivi u astratti ta' riċerka dwar it-temi ewlenin tal-proġett: http://www.european-agency.org/agency-projects/ict4i/ - ġabra ta' links on-line għal riżorsi eżistenti u databases ta' informazzjoni minn organizzazzjonijiet li jaħdmu f'livelli internazzjonali u Ewropej: http://www.europeanagency.org/agency-projects/ict4i/international-resources - glossarju komprensiv ta' termini użati agency.org/agency-projects/ict4i/ict4i-glossary fil-proġett: http://www.european- Il-qafas tal-proġett u l-metodoloġija Il-Qafas tal-Proġett u l-Metodoloġija jiddeskrivi l-metodoloġija kollha użata fit-Teknoloġija tal-Komunikazzjoni tal-Informazzjoni għall-proġett tal-Inklużjoni (ICT4I). Dan l-istudju tħejja biex jakkumpanja l-outputs l-oħra kollha tal-proġett ICT4I. L-għan huwa li jiddeskrivi l-qafas kunċettwali kif ukoll ix-xejriet ewlenin u l-parametri għall-proġett u jipprovdi l-idea ewlenija tal-metodi użati fil-ġbir tal-informazzjoni u l-analiżi sussegwenti. Il-Qafas tal-Proġett u l-Metodoloġija tinsab fil-format elettroniku: http://www.europeanagency.org/agency-projects/ict4i/project-framework-and-methodology Il-pubbikazzjoni-e ta' ICT għal inklużjoni L-informazzjoni kollha tal-proġett, il-konklużjonijiet ewlenin u r-rakkomandazzjonijiet ippreżentati fir-rapport-sinteżi tal-proġett tal-ICT4I ġew ikkrosreferenzjati u llinkjati massorsi oriġinali tal-evidenza miġbura permezz ta' attivitajiet ta' proġett, li jiġbru fihom rapporti tal-pajjiżi, policy tal-proġett u studji ta' riċerka, eżempji ta' policy u prattika, riżorsi u astratti ta' riċerka. Dan ir-riżors aktar estensiv jinkiseb bħala pubblikazzjoni-e aċċessibbli (bl-Ingliż biss), li jitniżżel minn: http://www.european-agency.org/agency-projects/ict4i/ 34 ICT għall-Inklużjoni ANNESS 3: QAFAS TA' POLICY TA' MONITORAĠĠ TAL-ICT4I Il-qafas tal-policy ta' monitoraġġ tal-ICT4I ġie żviluppat f'attentat biex jindirizza xejra li toħroġ mill-attivitajiet tal-proġett tal-ICT4I – il-ħtieġa ta' monitoraġġ ta' sostenn ipprovdut littgħalliema, l-għalliema u lill-iskejjel bil-għan li tiġi assigurata sistema koerenti ta' policy ICT4I u l-proviżjoni fit-termini immedjati u fit-tul. Il-qafas ippreżentat hawnhekk għandu jittieħed bħala għodda għal sostenn ta' fażijiet differenti ta' twassil ta' policy: awditjar ta' sitwazzjonijiet kurrenti; l-assigurazzjoni ta' prerekwiżiti għat-twettiq tal-policy; twettiq ta' azzjonijiet strateġiċi marbuta ma' objettivi ta' policy; monitoraġġ ta' policy ta' twettiq ta' policy. Il-fażijiet jistgħu jidhru bħala ċikliċi, għax azzjonijiet ta' monitoraġġ u dissiminazzjoni neċessarjament iwasslu għal aktar azzjonijiet ta' awditjar u l-bqija. Il-Qafas ta' Policy ta' Monitoraġġ tal-ICT4I jipprovdi l-istruttura bażika għall-pajjiżi biex jiddiskutu, jaddattaw u jiżviluppaw il-ġbir tad-data tagħhom għall-awditjar tal-policy u lbenchmarking, il-monitoraġġ u l-għanijiet tal-evalwazzjoni. Il-qafas għandu l-potenzjal li jkun żviluppat aktar fil-kuntesti tal-pajjiżi individwali bil-għan li: - jiġi assigurat li d-drittijiet tat-tgħalliema kollha f'relazzjoni ma' aċċess għall-ICT jintlaħqu; u - tiġi eżaminata l-effettività tas-sistemi tal-proviżjoni għall-ICT4I. Il-qafas jikkunsidra l-aspetti kollha tal-infrastruttura għall-ICT4I. Jippreżenta response possibbli għall-propożizzjoni ewlenija tal-UNCRPD permezz ta' ġbir ta' data u monitoraġġ rigward l-użu tal-ICT bħala għodda biex tippromwovi ekwità, aċċess għal ICT xieraq bħala entitlement, it-tħarriġ ta' staff edukattiv u l-promozzjoni ta' riċerka ta' ICT u l-iżvilupp. Dawn l-erba' aspetti huma temi kontinwi li nsibu fil-kontenut ewlieni tal-Qafas tal-Monitoraġġ talPolicy. Il-qafas jikkunsidra l-aspetti li nsibu fil-proġett bħala żviluppi li għandhom impatt l-aktar fuq il-policy u l-prattika tal-ICT4I (jekk jogħġbok irreferi għas-sezzjoni 3.2. ta' dan ir-rapport). Il-qafas jiġbor fih livelli differenti tas-sistema edukattiva li timpatta fuq l-esperjenzi edukattivi tat-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali – fil-livelli tat-tgħalliemi individwali, l-għalliem/il-klassi, l-iskola, in-nazzjon u r-reġjun. Għalkemm il-qafas kien imħejji bħala għodda ġenerika li tiġbor il-livelli kollha tas-sistema ICT4I, potenzjalment tista' wkoll tintuża bħala policy ta' xogħol ta' monitoraġġ f'wieħed mil-livelli speċifiċi jew aktar. Il-qafas mulit-livellat huwa fil-linja max-xogħol kurrenti u li sar qabel fuq ġbir ta' data b'mod effettiv għal edukazzjoni inklużiva. (l-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni Ekonomika u lIżvilupp, 2007; Ebersold, 2011; l-Agency Ewropea, 2011b; l-Organizzazzjoni Dinjija tasSaħħa/il-Bank Dinji, 2011; UNESCO/G3ict, fl-istampa). Il-Qafas tal-Policy tal-Monitoraġġ ICT4I huwa msejjes fuq tliet premessi: (i) Il-ħtieġa li jiġu involuti l-istakeholders relevanti kollha fil-monitoraġġ tal-policy - Stakeholders ewlenin u sieħba oħra fil-proċessi tal-ġbir tad-data (organizzazzjonijiet, riċerkaturi, eċċ.) għandhom jiġu identifikati bil-għan li lproċeduri tal-ġbir tad-data parteċipatorja li tinvolvi lit-tgħalliema kollha, il-familji tagħhom u r-rappreżentanti jiġu identifikati u użati. Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 35 - L-istakeholders relevanti għandhom jiġu ngaġġati biex jaqblu fuq pjan ta' azzjoni bilmilestones għall-monitoraġġ tal-policy u l-evalwazzjoni. Din tkun tinkludi qbil fuq foku ta' ġbir ta' data kwantitattiva u ffukata fuq l-input (eż. L-applikazzjoni ta' standards ta' aċċessibiltà, il-figura tal-procurement, eċċ) u ġbir ta' data kwalitattiva, li tesplora l-proċess u aspetti ta' outcome. (ii) Il-ħtieġa ta' ġbir ta' tipi differenti ta' data u informazzjoni għal għanijiet ta' monitoraġġ ta' policy - Data li hija limitata għal miżuri kwantitattivi sempliċi mhijiex sors ewlieni waħedha għall-evalwazzjoni tal-policy. Hemm il-ħtieġa ta' ġbir ta' data kwantitattiva u kwalitattiva għal skop ta' dibattiti dwar outcomes u/jew benefiċċji aċċessibbli għallproviżjoni tal-ICT. Id-data kwalitattiva u kwantitattiva għandha tkun pprovduta għallinputs, kif ukoll bħala proċessi u outcomes relatata mal-użu tal-ICT fl-edukazzjoni inklużiva. - Il-ġbir tal-informazzjoni strutturata fuq eżempji innovattivi ta' impatt fl-użu tal-ICT fledukazzjoni inklużiva tista' sservi bħala ispirazzjoni meħtieġa għal organizzazzjonijiet u professjonijiet edukattivi. (iii) Il-ħtieġa li jiġu kross-riferenzjati sorsi differenti ta' metodi ta' ġbir ta' data u konklużjonijiet - Qafas ta' proċeduri ta' ġbir ta' data li teżamina d-drittijiet tat-tgħalliema, kif ukoll aspetti tal-effettività tas-sistema, għandhom jiġu żviluppati bil-għan li jiġi mmonitorat l-impatt tal-ICT4I għat-tgħalliema, l-għalliema u l-iskejjel. - Biex dan jintlaħaq, hemm il-ħtieġa ta' ġbir ta' data speċifika kross-riferenzjata dwar l-ICT4I għal oqsma oħra ta' proċeduri ta' ġbir ta' data fuq livell nazzjonali u/jew internazzjonali biex ma jkunx hemm xogħol doppju biex tiġi assigurata konformità ma' ħtiġijiet ta' ġbir ta' data. L-identifikazzjoni ta' data eżistenti għandha tittieħed bħala punt tat-tluq, kif ukoll għal skop ta' nuqqas u oqsma ta' informazzjoni nieqsa. - Hemm potenzjal kbir għall-użu tal-ICT bħala għodda għall-ġbir ta' tipi differenti ta' data u informazzjoni għal għanijiet ta' monitoraġġ ta' policy. Il-qafas tal-Monitoraġġ tal-Policy tal-ICT4I għandu l-għan li jipprovdi għodda prattika għallkonsiderazzjoni ta' ġbir ta' informazzjoni f'termini fit-tul li jistgħu jiġu integrati f'policies diġitali eżistenti u li jiffittjaw fl-inizjattivi usa' tal-policy tal-ICT. Il-qafas huwa msejjes fuq struttura ta' għanijiet ta' policy, objettivi u azzjonijiet li jkunu interrelatati u li jsostnu lil xulxin: 36 - L-għanijiet tal-policy tal-ICT4I – jiddeskrivu l-intenzjonijiet wiesgħa tal-policy talICT4I. - L-objettivi tal-policy li jridu jintlaħqu – li jagħtu importanza lill-miri speċifiċi li għandhom jintlaħqu f'linja mal-għanijiet tal-policy. L-effettività ewlenija tat-twettiq ta' kwalunkwe policy tal-ICT4I tiġi ġġudikata fir-rigward tal-ilħuq tal-objettivi tal-policy mistqarra. - Azzjonijiet ta' policy li għandhom jiġu mmonitorjati – li jagħtu fid-dettall l-azzjonijiet speċifiċi li jservu bħala għajnuna u potenzjalment ikollhom l-akbar impatt f'termini ta' promozzjoni ta' tibdil mixtieq u żviluppi. ICT għall-Inklużjoni Fil-gradilja t'hawn taħt, l-azzjonijiet ta' policy identifikati għall-monitoraġġ kienet imfissra b'mod li ssostni l-monitoraġġ b'mod sempliċi, bl-użu ta' metric li jindikaw il-grad ta' azzjoni ta' tkomplija ta' policy – eżempju: Kollu/Parzjali/Xejn. Bl-użu ta' metrik sempliċi, l-estent li għalih kull azzjoni ta' policy tkun ġiet segwita tkun tista' tiġi assessjata u rrekordjata. Madankollu, il-kliem u l-eżempju-metriku deskritt hawnhekk huma ppreżentati bħala eżempji ta' diskussjoni u huma meqjusa li pajjiżi jista' jkollhom metrik eżistenti li jista' jiġu applikati għall-azzjoni tal-policy issuġġerita. Id-dokument tal-qafas huwa magħmul minn gradilja sempliċi li tista' tiġi addattata f'kuntesti nazzjonali u reġjonali. Biex jiġu sostnuti diskussjonijiet tal-pajjiżi u xogħol ta' żvilupp talmonitoraġġ tal-policy, it-test fil-gradilja huwa materjal mingħajr dritt ta' awtur, u huwa intenzjonat għall-policy-makers u l-prattikanti bil-għan li jiżviluppaw u jimmodifikaw kif meħtieġ biex jintlaħqu l-ħtiġijiet speċifiċi tal-pajjiżi tagħhom. Fuq il-websajt tal-Agency, verżjonijiet elettronikament editibbli tal-Qafas tal-Monitoraġġ talPolicy tal-ICT4I fil-lingwi kollha tal-pajjiżi li huma membri tal-Agency jistgħu jitniżżlu u jiġu proposti mill-ġdid sakemm isiru r-referenzi għas-sorsi oriġinali: http://www.europeanagency.org/agency-projects/ict4i Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 37 IL-QAFAS TAL-MONITORAĠĠ TAL-POLICY TAL-ICT4I 1. L-għan tal-policy tal-ICT4I għal-livell tat-tgħalliemi: it-tgħalliema kollha huma effettivament kapaċi jużaw l-ICT fit-tgħallim tagħhom f'ambjenti inklużivi L-objettivi jintlaħqu tal-policy li jridu Azzjonijiet ta' policy li trid tiġi mmonitorjata f'termini taż-żmien li ... 1.1 L-ICT tintuża bħala għodda li ssostni l-parteċipazzjoni tattgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali f'ambjenti inklużivi 1.1a Hemm konxjożità wiesgħa dejjem tiżdied tal-importanza talICT bħala għodda biex issostni l-parteċipazzjoni tat-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali f'ambjenti inklużivi 1.1b Saru analiżijiet tas-sitwazzjoni lokali fir-rigward tad-disponibiltà ta' ICT xierqa u r-riżorsi assoċjati 1.1c L-impatt potenzjali tal-ostakli fl-użu tal-ICT (ħtiġijiet tat-tgħallim, ġeneru, fatturi soċjali jew ta' isolazzjoni ġeografika, u/jew soċjoeknomiċi) biex tiġi ddeterminata l-allokazzjoni tar-riżorsa ICT fledukazzjoni inklużiva, kienet evalwata mill-istakeholders relevanti 1.1d Standards minimi dwar id-disponibiltà u l-aċċess għal għodod ta' ICT, servizzi u kontenut kienu identifikati u maqbula millistakeholders kollha 1.2 L-ICT tintuża biex issostni approċi ta' tgħallim personalizzat għat-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali f'ambjenti inklużivi 1.2a Proċeduri dwar 'assessjar tal-ħtiġijiet' b'mod strutturat tal-ICT ġew żviluppati biex jidentifikaw il-ħtiġijiet funzjonali tal-individwu għal għodod partikolari ta' ICT 1.2b It-tgħalliema kollha għandhom opportunitajiet biex jassessjaw lilhom infushom u jimmaniġġjaw aċċess għall-ICT personali tagħhom kif ukoll għal preferenzi teknoloġiċi assistivi 1.2c Il-ħtiġijiet tat-tgħalliema tal-ICT li jinħtieġu sostenn addizzjonali huma identifikati f'kollaborazzjoni ma' ġenituri u/jew gwardjani li jistgħu jgħinu lit-tgħalliema biex jikkomunikaw il-preferenzi tagħhom 1.2d It-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali huma sostnuti b'modi ta' żvilupp biex b'hekk ikunu stimulati, kapaċi, u kif ukoll users kunfidenti tal-ICT 1.2e L-użu tal-ICT huwa miktub f'kull pjan ta' edukazzjoni individwali jew dokument simili ta' ppjanar għat-tgħalliema li jkollhom l-ICT 1.3 L-esperjenza tat-tgħalliema ta' kemm wieħed jista' jkollu ICT b'mod ġenerali u speċifiku fl-iskola, id-dar u fit-tranżizzjoni għal setturi oħra edukattivi hija kontinwa, mingħajr skossi jew livelli ta' proviżjoni li jiddifferixxu 1.3a Hemm id-disponibiltà ta' ICT li ssostni lit-tgħallim tal-individwu fl-iskejjel u din hija disponibbli/trasferibbli għal kuntesti ta' tagħlim fid-dar, soċjali, edukattiv u kif ukoll tgħallim tul il-ħajja 1.3b Il-pjanijiet ta' tranżizzjoni tal-ICT biex isostnu d-disponibiltà talICT neċessarja minn ambjent edukattiv għal ieħor huma żviluppati u mwettqa 1.3c Il-mekkaniżmi għall-kooperazzjoni bejn is-setturi u x-xogħol biex jiġi assigurat aċċess ekwitabbli għal ICT fid-dar, kif ukoll f'kuntesti soċjali u edukattivi kienu żviluppati u mwettqa 38 ICT għall-Inklużjoni 2. L-għan tal-policy tal-ICT4I għall-għalliema/fil-livell ta' klassi: l-għalliema kollha huma kapaċi biex effettivament jużaw l-ICT biex isostnu t-tgħallim f'ambjenti inklużivi L-objettivi jintlaħqu tal-policy li jridu Azzjonijiet ta' policy li trid tiġi mmonitorjata f'termini tażżmien li ... 2.1 L-ostakli f'termini attitudinali talgħalliema biex jużaw it-teknoloġija u/jew edukazzjoni inklużiva huma magħrufa u indirizzati permezz ta' taħriġ xieraq 2.1a L-għalliema kollha u l-professjonisti li jsostnuhom huma involuti fl-identifikar ta' prijoritajiet għall-capacity building tal-ICT4I, inklużi l-identifikar ta' standards professjonali, il-prijoritajiet tattħarriġ u l-mekkaniżmi ta' sostenn effettiv 2.1b Programm kumprensiv ta' taħriġ ta' ICT4I għall-għalliema kollha kien żviluppat li jkopri l-edukazzjoni inizjali kif ukoll lprogrammi ta' żvilupp professjonali kontinwi 2.1c F'kull programm ta' taħriġ, hemm rabta koerenti bejn taħriġ speċifiku fl-użu tal-ICT u l-AT u t-taħriġ ġenerali fl-edukazzjoni inklużiva 2.1d Għodod fil-monitoraġġ għall-effettività tat-taħriġ tal-ICT4I ġew żviluppati u mwettqa 2.2 L-għallliema huma effettivament sostnuti fl-użu ġenerali tagħhom talICT bex isostnu t-tgħallim, kif ukoll bħala l-użu speċifiku tal-AT 2.2a Tħarriġ speċifiku huwa disponibbli għall-għalliema kollha flużu ta' metodi ċċentrati fuq l-istudenti li huma sostnuti mill-ICT 2.2b Tħarriġ speċifiku huwa disponibbli għall-għalliema kollha flimmasimizzar tal-użu tax-xejriet ta' aċċessibiltà fl-għodod mainstream tal-ICT 2.2c Materjali kurrikulari xierqa huma disponibbli biex isostnu lillgħalliema fl-użu tagħhom tal-ICT biex isostnu t-tgħallim 2.2d Għodod xierqa teknoloġikament ibbażati huma disponibbli biex isostnu l-għalliema fl-użu tagħhom tal-assessjar tal-approċi tat-tgħallim 2.3 L-għalliema huma effettivament sostnuti fl-użu tal-ICT bħala għodda għal tgħallim personalizzat f'ambjenti inklużivi 2.3a Tħarriġ speċifiku huwa disponibbli għal-għalliema kollha biex jidentifikaw il-preferenzi tal-ICT tat-tgħalliema u mbagħad isostnu lit-tgħalliema biex jassessjaw lilhom infushom u jakkomodaw irwieħhom skont l-preferenzi tal-aċċess tagħhom għall-ICT 2.3b Tħarriġ speċifiku huwa disponibbli għall-għalliema kollha li jsegwu approċi personalizzati ta' tgħallim sostnuti bl-użu tal-ICT 2.3c Materjali kurrikulari xierqa huma disponibbli biex isostnu lillgħalliema fl-użu ta' approċi ta' tgħallim personalizzat fl-użu tal-ICT Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 39 3. Il-mira tal-policy tal-ICT għal-livell tal-iskola: l-iskejjel kollha huma kapaċi jwettqu u jżommu infrastruttura effettiva u sostenibbli tal-ICT4I Objettivi ta' policy li għandhom jintlaħqu Azzjonijiet ta' policy li trid tiġi mmonitorjata f'termini taż-żmien li ... 3.1 L-iskejjel għandhom aċċess għal infrastruttura effettiva u sostenibbli ta' ICT 3.1a L-iskejjel kollha għandhom policies ta' ICT4I u pjanijiet ta' azzjonijiet strateġiċi li huma fil-linja mal-policy nazzjonali tal-ICT4I 3.1b L-iskejjel kollha jibbenċmarkjaw u mbagħad jimmonitoraw l-użu tagħhom tal-ICT biex isostnu lit-tgħalliema kollha 3.1c Il-pjanijiet ta' azzjonijiet strateġiċi fil-livell tal-iskola kollha għallICT4I huma ffinanzjati b'mod adekwat permezz ta' mekkaniżmi fillivell reġjonali jew nazzjonali 3.1d L-iskejjel kollha jsegwu standards minimi magħrufa għallaċċessibiltà tal-ICT, inklużi aċċessibiltà għall-web, e-safety għattgħalliemi u kontenut b'aċċess miftuħ 3.2 L-iskejjel u l-professjonisti kollha li jaħdmu fihom huma effettivament megħjuna biex jużaw l-ICT biex iwessgħu lparteċipazzjoni u jżidu lopportunitajiet ta' tgħallim għattgħalliema b'diżabiltajiet u bi ħtiġijiet edukattivi speċjali 3.2a L-iskejjel kollha għandhom aċċess lejn u jagħmlu użu minn strutturi ta' sostenn interdixxiplinari għall-ICT4I 3.2b L-iskejjel kollha għandhom aċċess għal forom differenti ta' kurrikula diġitali, kontenut u materjali li jistgħu jiġu mmodifikati biex ilaħħqu mal-ħtiġijiet ta' sitwazzjonijiet speċifiċi ta' tgħallim 3.2c It-timijiet kollha tal-iskejjel huma sostnuti biex jiżviluppaw lmaterjal tal-kurrikula diġitalment aċċessibbli tagħhom li jipprovdi: aċċess fiżiku, aċċess sensorju; aċċess konoxxittiv għat-tgħalliema b'medda wiesgħa ta' ħtiġijiet 3.2d It-timijiet kollha tal-iskejjel huma pprovduti b'linji-gwida ċari u koerenti fuq kif jiġu assigurati proċeduri standardizzati ta' livell għoli (bħala eżamijiet formali) biex ikunu jistgħu jsiru aktar inklużivi permezz tal-ICT 3.3 Il-leaders kollha tal-iskejjel huma megħjuna biex jippromwovu l-użu tal-ICT biex isostnu t-tgħallim f'ambjenti ta' edukazzjoni inklużiva 40 3.3a Il-leaders tal-iskejjel kollha huma sostnuti fil-fehim tar-rwol tagħhom ta' edukazzjoni inklużiva u f'li jaraw id-diversità fil-klassi bħala 'problema' ta' opportunità ta' tgħallim 3.3b Il-leaders kollha tal-iskejjel ikollhom aċċess għal sostenn interdixxiplinarju fit-twettiq ta' viżjoni għal/u mmaniġġjar ta' proċess fl-użu tal-ICT għal sostenn ta' edukazzjoni inklużiva ICT għall-Inklużjoni 4. Il-mira tal-policy tal-ICT4I għal-livell reġjonali/nazzjonali: l-infrastruttura tal-ICT4I fil-livell nazzjonali u/jew reġjonali effettivament kapaċi jsostnu x-xogħol tal-iskejjel kollha u l-għalliema li jaħdmu f'ambjenti inklużivi L-objettivi jintlaħqu tal-policy li jridu Azzjonijiet ta' policy li trid tiġi mmonitorjata f'termini taż-żmien li ... 4.1 L-istakeholders kollha jaraw lICT4I bħala għodda biex titwessa' lparteċipazzjoni u jiżdiedu lopportunitajiet edukattivi għattgħalliema, inklużi dawk b'diżabiltà u ħtiġijiet edukattivi speċjali 4.1a L-istakeholders kollha fis-settur tal-ICT u l-edukazzjoni inklużiva jaraw aċċess għal ICT xierqa u ATs bħala aspett ta' drittijiet umani 4.1b L-istakeholders kollha jifhmu li ICTs aċċessibbli jistgħu jintużaw biex iwessgħu l-parteċipazzjoni u jżidu l-opportunità edukattiva għat-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali 4.1c Kampanji ta' kuxjenzi ta' konxjożità li għandhom l-għan espliċitu ta' żvilupp ta' attitudnijiet pożittivi lejn id-diżabiltà, iddiffikultajiet fit-tgħallim u l-ħtiġijiet speċjali ġew żviluppati u mwettqa mal-policy-makers u l-istakeholders ewlenin kollha fl-eko-sistema ICT4I 4.1d Kampanji ta' kuxjenzi ta' konxjożità fuq l-valur miżjud tal-ICT għat-tgħallim u l-benefiċċji soċjetali ta' aċċessibiltà ta' ICT f'termini ta' faċilitajiet aħjar għat-tgħalliema kollha, mhux biss dawk b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali, ġew żviluppati u mwettqa 4.1e Informazzjoni ċara u komprensiva ġiet ipprovduta fuq ddisponibiltà ta' ICTs aċċessibbli biex ilaħħqu ma' ħtiġijiet speċifiċi ta' tgħallim fis-setturi edukattivi kollha 4.1f Hemm approċ imxierek li juża l-istess lingwa u huwa bbażat fuq qbil dwar il-kunċetti tal-ICT4I għall-istakeholders kollha 4.1g Hemm fehim imxierek fost l-istakeholders ewlenin dwar lelementi meħtieġa għal intrastruttura ICT4I effettiva 4.2 Hemm policty trans-settorjali maqbula għall-ICT4I fil-livell nazzjonali 4.2a Sar awditjar fuq livell nazzjonali u lokali biex jiġu identifikati oqsma ta' prijorità għall-iżvilupp ta' policy u capacity building 4.2b Hemm qbil bejn il-policy-makers, ir-riċerkaturi, il-professjonisti edukattivi u l-users fuq id-definizzjoni ta' kunċetti ewlenin (bħal ICT aċċessibbli jew edukazzjoni inklużiva) użati fi kwalunkwe policy talICT4I 4.2c Hemm mekkaniżmi stabbiliti għat-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali, il-ġenituri taqgħhom u l-gruppi rappreżentattivi biex jikkontribwixxu għal dibattiti relatati mal-policy fil-livelli lokali, reġjonal u nazzjonali 4.2d Policy kross-settorjali ġiet żviluppata li fiha: rwoli u responsabiltajiet, strutturi ta' proviżjoni u sostenn, approċi universali ta' disinn, linji-gwida ta' inter-operabiltà, standards ta' aċċessibiltà u linji gwida ta' procurement 4.2e L-objettivi kollha tal-policy tal-ICT4I u l-azzjonijiet huma riflessi f'direttivi oħra ta' policy (għall-edukazzjoni ġenerali, edukazzjoni inklużiva u l-użu tal-ICT fl-edukazzjoni) u l-kontenut tal-policy huwa kross-riferenzjat mal-policies l-oħra kollha relevanti bil-għan li tiġi assigurata policy koerenti ta' twettiq 4.2f Strateġija biex tiġi kkomunikata l-policy ICT4I b'mod effettiv lillistakeholders kollha 4.2g Is-sistemi ta' kontabiltà – inklużi l-metodi għal policy Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej 41 4. Il-mira tal-policy tal-ICT4I għal-livell reġjonali/nazzjonali: l-infrastruttura tal-ICT4I fil-livell nazzjonali u/jew reġjonali effettivament kapaċi jsostnu x-xogħol tal-iskejjel kollha u l-għalliema li jaħdmu f'ambjenti inklużivi L-objettivi jintlaħqu tal-policy li jridu Azzjonijiet ta' policy li trid tiġi mmonitorjata f'termini taż-żmien li ... sistematika ta' evalwazzjoni ta' impatt – marbuta ma' policy ta' ICT4I u t-twettiq tagħha ġiet diskussa u maqbula mill-istakeholders kollha 4.2h Il-prinċipji u l-ħtiġijiet biex tapplika standards ta' aċċessibiltà tad-Disinn Universali ġew promossi fis-sistema-eko tas-suppliers tal-ICT4I 4.2i Standards minimi għall-proviżjoni ta' għodod ta' aċċessibiltà għall-proviżjoni ta' ICT fost is-setturi edukattivi kollha ġew speċifikati fil-policy tal-ICT4I 4.2j Ġie żviluppat qafas ta' procurement maqbul fil-livell nazzjonali li huwa ggwidat minn prinċipji tad-disinn universali 4.2k Database ta' riżorsa nazzjonali ta' possibiltajiet ta' ICT aċċessibbli (prodotti, bejjiegħa akkreditati, eċċ) ġiet stabbilita u promossa 4.2l Il-proviżuri tas-servizz responsabbli mit-tqassim ta' servizzi edukattivi u/jew relatati mal-ICT huma konxji tar-responsabiltajiet tagħhom u jaħdmu skont il-policy tal-ICT4I 4.3 Hemm infrastruttura effettiva għall-ICT4I fl-ambjenti kollha edukattivi, soċjali u tad-dar 4.3a Hemm proviżjoni kontinwa ta' ICT aċċessibbli fis-setturi edukattivi kollha kif ukoll fis-sitwazzjoni tad-dar; l-AT disponibbli filkuntest edukattiv hija disponibbli fis-sitwazzjoni tad-dar, kif ukoll fittranżizzjoni għal setturi edukattivi oħra 4.3b Infrastruttura effettiva ta' ICT4I – li tinkorpora assessjar ta' ħtiġijiet, procurement, installazzjoni, manutenzjoni, tħarriġ u sostenn – li tippromwovi innovazzjoni fil-prattika tal-edukazzjoni inklużiva fillivelli organizzattivi stabbiliti fl-ambjenti edukattivi kollha 4.3c Il-qafas ġenerali tal-proviżjoni tal-ICT4I huwa tajjeb għall-iskop tiegħu, affordabbli u sostenibbli f'termini ta' tul 4.3d L-iskejjel kollha jsegwu approċ maqbul fl-applikazzjoni ta' standards ta' aċċessibiltà u linji-gwida ta' procurement 4.3e Rapporti formali ġew stabbiliti bejn it-tħarriġ tal-għalliema u ttħarriġ tal-librara; personnel tal-midja u l-providers tal-informazzjoni tal-ICT; professjonisti tal-IT u web masters; amministraturi u personnel tas-sostenn tal-AT biex jassiguraw approċ imxierek li juża l-istess lingwa u kunċetti 4.3f Il-ħarrieġa professjonali kollha involuti fis-sistema-eko tal-ICT4I ġew ipprovduti bi tħarriġ fl-użu tal-ICT b'mod ġenerali u b'mod speċifiku b'ICT aċċessibbli 4.3g Tħarriġ fl-użu ta' ICT4I aċċessibli pprovduta għall-ġenituri, ilfamiljari, caregivers u rappreżentanti tat-tgħaliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali hija b'mod paralell mat-tħarriġ mogħti lillgħalliema 4.3h Users ta' esperjenza ta' ICT aċċessibbli kienu megħjuna biex jagħmluha ta' mudelli ta' rwol ta' prattika tajba għal tgħalliema oħra, edukaturi u professjonisti tal-ICT 42 ICT għall-Inklużjoni 4. Il-mira tal-policy tal-ICT4I għal-livell reġjonali/nazzjonali: l-infrastruttura tal-ICT4I fil-livell nazzjonali u/jew reġjonali effettivament kapaċi jsostnu x-xogħol tal-iskejjel kollha u l-għalliema li jaħdmu f'ambjenti inklużivi L-objettivi jintlaħqu tal-policy li jridu Azzjonijiet ta' policy li trid tiġi mmonitorjata f'termini taż-żmien li ... 4.3i Aċċess estensiv għal riżorsi edukattivi usa' (bħalma huma llibreriji), opportunitajiet ta' tgħallim mill-bogħod, għodod inklużivi ta' tgħallim, kontenut u sostenn għat-tgħalliema, il-familji tagħhom u rrappreżentanti fis-sitwazzjonijiet tat-tgħallim formali u informali kollha ġew sostnuti 4.3j Inizjattivi fil-livell lokali ta' capacity-building biex jippromwovu liżvilupp tal-ICT4I ġew sostnuti 4.4 Hemm djalogu effettiv dejjem sejjer u konsultazzjoni li tinvolvi lillistakeholders kollha fis-sistema ICT4I 4.4a Djalogu attiv dejjem sejjer u konsultazzjoni ġew stabbiliti ma' stakeholders ewlenin: it-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali, il-ġenituri, il-familja u l-avvokati, kif ukoll ir-rappreżentanti mis-soċjetà ċivili u l-eko-sistema ICT4I 4.4b Ġew stabbiliti mekkaniżmi għat-tgħalliema b'diżabiltajiet u ħtiġijiet edukattivi speċjali biex ikollhom il-vuċijiet tagħhom mismugħa fil-kuntesti edukattivi kollha 4.4c Ir-responsabiltajiet individwali u kollettivi tal-istakeholders ġew iċċarati u kkomunikati b'mod koerenti u effettiv 4.4d Is-sostenn sar disponibbli għal inizjattivi mmexxija minn inizjattivi ta' stakeholders biex jippromwovu: it-tixrik ta' riżorsi ta' teknoloġija assistiva bejn gruppi ta' end-users differenti; aċċess għal opportunitajiet ta' tgħallim informali bbażat fil-komunità; aċċess miżjud għal riżorsi ta' tgħallim pubbliku u opportunitajiet ta' tgħallim mill-bogħod 4.4e L-iskejjel ġew sostnuti biex ikunu innovattivi fl-użu tatteknoloġija biex isostnu l-komunikazzjoni ma' stakeholders differenti f'edukazzjoni inklużiva 4.5 Hemm sostenn għar-riċerka u liżvilupp ta' inizjattivi li jieħdu inkonsiderazzjoni approċi ta' 'involviment ta' user' u 'user bħala ċ-ċentru' u li jwasslu għal għodod ta' ICT aċċessibbli għat-tgħalliema kollha, inklużi dawk b'diżabiltà u ħtiġijiet edukattivi speċjali 4.5a B'kooperazzjoni mal-istakeholders ewlenin, ġie żviluppat programm ta' riċerka u żvilupp li jikkonsidra l-aspetti kollha tal-policy tal-ICT4I u l-impatt tagħha fit-termini medji u fit-tul 4.5b Iffinanzjar adekwat minn sorsi nazzjonali u/jew internazzjonali biex isostnu l-programm tar-riċerka kien assigurat 4.5c Ġew identifikati standards minimi għal aċċessar ta' sostenn finanzjarju għar-riċerka, inklużi l-ħtieġa ta' approċi li jinkludu l'involviment tal-user' u 'l-user bħala ċ-ċentru', u l-ħtieġa għal riċerka li tiffoka fuq l-iżvilupp ta' teknoloġija u l-applikazzjoni tagħhom għal tgħallim personalizzat fl-edukazzjoni inklużiva 4.5d Sieħba ewlenin fir-riċerka u l-iżvilupp – l-industrija, irrappreżentanti fil-komunità – ġew ingaġġati fil-komunità tar-riċerka 4.5e Inizjattivi ta' riċerka jagħtu każ il-kuntesti tat-tgħallim tul il-ħajja u ma jiffukawx biss fuq l-iskejjel 4.5f Inizjattivi ta' ċentri ta' riċerka b'aċċess miftuħ għal databases/għerf-għarfien, konklużjonijiet u outcomes relatati malużu tal-ICT f'kuntesti edukattivi differenti ġew stabbiliti Żviluppi u Opportunitajiet għall-Pajjiżi Ewropej