Paġna Dan ir-Rapport ta' Progress dwar l-implimentazzjoni tal-Istrateġija tal-Unjoni Ewropea kontra l-proliferazzjoni ta' armi ta' qerda massiva (AQM) li ġie adottat mill-Kunsill Ewropew f'Diċembru 2003 (dok. 15708/03) ikopri l-attivitajiet li twettqu fl-2016. Ir-Rapport mhuwiex eżawrjenti u jiffoka fuq l-iżviluppi ewlenin. L-attivitajiet kollha twettqu fil-kuntest aktar ġenerali tal-politika tal-UE għas-sigurtà u l-prevenzjoni tal-kunflitti. Abbażi tal-Istrateġija Globali għall-Politika Estera u ta' Sigurtà tal-Unjoni Ewropea (dok. 10715/16), l-Istrateġija tal-Unjoni Ewropea kontra l-Proliferazzjoni ta' AQM u l-Linji ta' Azzjoni Ġodda (dok. 17172/08), il-prinċipji gwida tal-Unjoni Ewropea jibqgħu: multilateraliżmu effettiv, inkluż il-promozzjoni tal-universalità tat-trattati internazzjonali, il-konvenzjonijiet u strumenti oħra u l-implimentazzjoni tagħhom, permezz ta' azzjoni diplomatika u assistenza finanzjarja lil pajjiżi terzi u organizzazzjonijiet internazzjonali; kooperazzjoni mill-qrib mal-pajjiżi biex jissaħħaħ ir-reġim internazzjonali favur in-nonproliferazzjoni. l-indirizzar ta' kwistjonijiet marbutin man-nonproliferazzjoni fil-laqgħat ta' djalogu bilaterali tal-UE ta' natura politika u dwar in-nonproliferazzjoni u d-diżarm u f'kuntatti iktar informali; l-użu effettiv u komplementari tal-istrumenti u r-riżorsi finanzjarji kollha disponibbli – il-baġit tal-Politika Estera u ta' Sigurtà Komuni, l-Istrument li jikkontribwixxi għall-Istabbiltà u l-Paċi (IcSP) u strumenti oħra – sabiex jiġi sfruttat kemm jista' jkun l-impatt tal-attivitajiet tal-UE bil-għan li jinkisbu l-objettivi tal-politika estera tagħha. Is-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE), inkluż f'diversi każijiet il-Mibgħut Speċjali għad-Diżarm u n-Non-proliferazzjoni u l-Presidenti tal-CONOP u l-COARM, irrappreżentaw lill-UE f'għadd ta' laqgħat internazzjonali ewlenin fl-2016: il-laqgħat tal-Grupp tad-Diretturi tal-G7 responsabbli għan-Nonproliferazzjoni li saru f'Tokyo (mit-12 sal-14 ta' Jannar 2016), f'Hiroshima (mit-2 sal-5 ta' Marzu 2016) u fi Vjenna (26 ta' Settembru 2016); il-laqgħa speċjali li saret f'Madrid tal-Kumitat tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti (KSNU) stabbilit skont ir-Riżoluzzjoni 1540 KSNU, b'rabta mar-Reviżjoni Komprensiva tagħha (mit-12 sat-13 ta' Mejju 2016) u l-Konsultazzjonijiet Miftuħa sussegwenti dwar ir-Reviżjoni Komprensiva tal-Istatus tal-Implimentazzjoni tar-Riżoluzzjoni 1540 (mill-20 sat-22 ta' Ġunju 2016); il-laqgħa fl-okkażjoni tal-10 Anniversarju tal-Inizjattiva Globali favur il-Ġlieda Kontra t-Terroriżmu Nukleari li saret f'The Hague (mill-15 sas-16 ta' Ġunju 2016); is-60 Konferenza Ġenerali tal-Aġenzija Internazzjonali tal-Enerġija Atomika (IAEA) li saret fi Vjenna (mis-26 sat-30 ta' Settembru 2016); l-Ewwel Kumitat tal-Assemblea Ġenerali tan-NU li sar fi New York (f'Ottubru-Novembru 2016); it-8 Konferenza ta' Reviżjoni tal-Konvenzjoni dwar il-Projbizzjoni tal-Iżvilupp, il-Produzzjoni u l-Ħażna ta' Armi Batterjoloġiċi (Bijoloġiċi) u Tossiċi u dwar id-Distruzzjoni Tagħhom (BTWC) li saret f'Ġinevra (mis-7 sal-25 ta' Novembru 2016); il-21 Sessjoni tal-Konferenza tal-Istati Partijiet għall-Konvenzjoni dwar il-Projbizzjoni tal-Iżvilupp, il-Produzzjoni, il-Ħażna u l-Użu ta' Armi Kimiċi u dwar il-Qerda Tagħhom (CWC) li saret f'The Hague (mit-28 ta' Novembru sat-2 ta' Diċembru 2016); il-Konferenza Internazzjonali tal-IAEA dwar is-Sigurtà Nukleari: Impenji u Azzjonijiet li saret fi Vjenna (mill-5 sad-9 ta' Diċembru 2016). Il-Mibgħut Speċjali ffoka fuq: il-promozzjoni tal-adeżjoni universali mat-Trattat dwar il-Projbizzjoni Totali ta' Provi Nukleari (CTBT) u d-dħul fis-seħħ tiegħu, u t-tisħiħ tal-viżibbiltà tal-impenn tal-UE; it-tnedija u ż-żamma ta' djalogi dwar in-nonproliferazzjoni ma' sħab ewlenin u l-integrazzjoni ta' kwistjonijiet marbutin man-nonproliferazzjoni fir-relazzjonijiet bilaterali tal-UE; it-tħejjija għall-parteċipazzjoni fil-proċess tas-Summit dwar is-Sigurtà Nukleari u l-attivitajiet ta' segwitu; Il-Grupp ta' Ħidma tal-Kunsill tal-UE dwar in-Nonproliferazzjoni ltaqa' 11-il darba fl-2016, inkluż fil-livell tad-Diretturi, biex jiddiskuti l-pożizzjonijiet u l-attivitajiet futuri tal-UE. Id-delegazzjonijiet tal-UE fi Vjenna, Ġinevra u New York ħejjew għadd ta' dikjarazzjonijiet tal-UE għal fora multilaterali u kkontribwixxew b'mod attiv għat-tfassil tal-politiki permezz ta' laqgħat ta' koordinazzjoni regolari tal-UE. L-UE hija impenjata b'mod sħiħ biex tippromwovi l-adeżjoni universali għall-ftehimiet dwar in-nonproliferazzjoni nukleari u d-diżarm. Matul is-sena, l-UE tenniet l-appoġġ determinat tagħha għall-implimentazzjoni sħiħa, kompleta u effettiva tat-Trattat dwar in-Nonproliferazzjoni tal-Armi Nukleari (TNP), id-dħul fis-seħħ bikri tat-Trattat dwar il-Projbizzjoni Totali ta' Provi Nukleari (CTBT) u l-istabbiliment ta' żona ħielsa mill-armi ta' qerda massiva u s-sistemi ta' kunsinna tagħhom fil-Lvant Nofsani. Ta' prijorità fuq l-aġenda kien hemm it-tnedija u l-konklużjoni bikrija tan-negozjati fil-Konferenza dwar id-Diżarm dwar Trattat li jipprojbixxi l-produzzjoni ta' materjal fissili għall-armi nukleari jew apparati esplożivi nukleari oħrajn. Il-finanzjament tal-UE lill-IAEA għen lill-Aġenzija biex tassisti lill-pajjiżi biex itejbu u jiżguraw il-protezzjoni fiżika ta' ċerti faċilitajiet magħżula, biex itejbu l-infrastruttura regolatorja nazzjonali tagħhom b'rabta mal-protezzjoni fiżika u s-sikurezza u s-sigurtà ta' materjal radjuattiv u biex jippromulgaw il-leġislazzjoni neċessarja. Bosta sorsi vulnerabbli ġew imħarsa, żarmati jew eliminati; tagħmir u teknoloġija nukleari sensittivi u tagħmir ta' sorveljanza tal-fruntieri ġew modernizzati u t-taħriġ tal-uffiċjali serva biex tissaħħaħ is-sigurtà nukleari madwar id-dinja kollha. Iċ-Ċentru Konġunt tar-Riċerka tal-Kummissjoni Ewropea kompla jagħti l-appoġġ tiegħu għall-Bażi ta' Data tal-IAEA dwar it-Traffikar Illeċitu. L-IAEA rrikonoxxiet it-titjib fir-rappurtar li nkiseb bis-saħħa tal-immodernizzar tas-sit web tal-Formoli għan-Notifika ta' Inċidenti. L-appoġġ tal-UE ser ikompli f'dan ir-rigward. L-UE kienet qiegħda tikkontribwixxi għall-implimentazzjoni tal-Pjan ta' Azzjoni Komprensiv Konġunt (PAKK) permezz tal-koordinazzjoni tal-Kummissjoni Konġunta stabbilita mill-PAKK u għadd ta' gruppi ta' ħidma fil-livell tal-esperti stabbiliti taħt il-Kummissjoni Konġunta. L-attivitajiet kollha ta' koordinazzjoni twettqu b'rispett sħiħ għall-missjoni fit-tul tal-IAEA għall-verifika u l-monitoraġġ tal-impenji tal-Iran b'rabta ma' kwistjonijiet nukleari. Barra minn hekk, l-UE impenjat ruħha fl-implimentazzjoni tal-Anness III tal-PAKK f'koordinazzjoni mill-qrib mal-IAEA biex titrawwem kooperazzjoni mal-Iran b'rabta ma' kwistjonijiet ċivili-nukleari, b'mod partikolari dwar proġetti għat-titjib tas-sikurezza nukleari. Fi Frar 2016, id-delegazzjonijiet tal-UE fi 63 pajjiż, appoġġati mill-Istati Membri tal-UE, kienu involuti f'attivitajiet diplomatiċi ta' komunikazzjoni biex iħejju t-triq għad-dħul fis-seħħ tal-Emenda għall-Konvenzjoni dwar il-Protezzjoni Fiżika tal-Materjal Nukleari (ACPPNM). L-UE appoġġat lill-IAEA fil-promozzjoni tal-Konvenzjoni oriġinali u fl-Emendar tagħha. Id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2013/517/PESK fiha l-intestatura "Li jiżdied in-numru ta' Stati li jaderixxu mas-CPPNM u l-Emenda tagħha u/jew li jiddikjaraw l-intenzjoni tagħhom li jimplimentaw l-istrumenti legali internazzjonali li jappoġġaw il-qafas tas-sigurtà nukleari". L-UE laqgħet id-dħul fis-seħħ f'Mejju 2016 tal-ACPPNM u ser tkompli tgħin lill-pajjiżi fl-isforzi tagħhom biex jimplimentaw id-dispożizzjonijiet tagħha b'mod sħiħ. Il-ftehimiet ta' salvagwardja komprensivi flimkien ma' protokolli addizzjonali jikkostitwixxu l-istandard attwali ta' verifika u l-UE tkompli tappella biex ikun hemm adeżjoni universali magħhom, mingħajr dewmien. Il-kooperazzjoni mill-qrib bejn l-Euratom u l-IAEA tippermetti salvagwardji effettivi u effiċjenti. L-UE tappoġġa b'mod attiv is-sistema ta' salvagwardji tal-IAEA permezz tal-Programm tal-Kummissjoni Ewropea ta' Appoġġ għas-Salvagwardji u l-Programmi ta' Appoġġ ta' wħud mill-Istati Membri tagħha. Kull sena, l-UE u l-IAEA jorganizzaw Laqgħa tal-Uffiċjali Għolja biex janalizzaw u jippjanaw il-kooperazzjoni estensiva ta' bejniethom. Il-laqgħa tal-2016 ġiet ospitata mill-IAEA fil-21 u t-22 ta' Jannar fi Vjenna. Il-Kumitat Politiku u ta' Sigurtà tal-UE żar Vjenna fil-25 ta' April 2016 u kellu laqgħat fuq livell għoli mal-IAEA. Id-diskussjonijiet koprew l-attivitajiet tal-IAEA fil-qasam tal-verifika, inklużi kwistjonijiet reġjonali, is-sikurezza u s-sigurtà nukleari, kif ukoll l-applikazzjonijiet nukleari. Id-dħul fis-seħħ bikri tas-CTBT u l-universalità tiegħu huma objettivi importanti tal-Istrateġija tal-UE kontra l-Proliferazzjoni tal-Armi ta' Qerda Massiva. L-Istati Membri kollha tal-UE wrew l-impenn tagħhom lejn it-Trattat billi rratifikawh u bl-applikazzjoni proviżorja tal-obbligi bażiċi tiegħu. Fl-20 anniversarju mill-ftuħ għall-iffirmar tat-Trattat, l-UE adottat u implimentat Pjan ta' Azzjoni tal-UE b'appoġġ għas-CTBT u l-Organizzazzjoni tas-CTBT (CTBTO) li jippromwovi l-benefiċċji u l-valur miżjud tat-Trattat għall-paċi, is-sigurtà u n-nonproliferazzjoni, inkluż fl-applikazzjonijiet ċivili tiegħu. Fit-13 ta' Ġunju 2016, fuq stedina mis-Segretarju Eżekuttiv tas-CTBTO, Lassina Zerbo, ir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u Viċi President tal-Kummissjoni (RGħ/VP), is-Sinjura Federica Mogherini attendiet il-parti ministerjali tas-46 Sessjoni tal-Kummissjoni Preparatorja tas-CTBTO u għamlet dikjarazzjoni maqbula tal-UE. Flimkien mal-Ministru għall-Affarijiet Barranin tal-Każakistan hija kkopresediet diskussjoni ministerjali madwar mejda u bil-bibien magħluqa biex tippromwovi r-ratifika tas-CTBT u l-benefiċċji tar-reġim ta' verifika tas-CTBTO u fetħet wirja speċjali fl-okkażjoni tal-anniversarju. Bil-għan li tattira l-attenzjoni tal-membri parlamentari lejn il-promozzjoni tat-Trattat u l-benefiċċji tiegħu, ir-RGħ/VP Mogherini flimkien ma' ES Zerbo pparteċipaw fi skambju ta' fehmiet fl-okkażjoni tal-20 Anniversarju mill-ftuħ għall-iffirmar tas-CTBT li sar mill-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (AFET) tal-Parlament Ewropew fis-7 ta' Lulju 2016 fi Strasburgu. Ir-RGħ/VP tkellmet ukoll f'isem l-UE fit-8 Laqgħa Ministerjali tal-Ħbieb tas-CTBT "Time to finish what we started (Wasal iż-żmien li ntemmu dak li bdejna)" li saret fi New York fil-21 ta' Settembru 2016 fil-marġini tal-Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti. L-UE tuża kull opportunità biex tippromwovi r-ratifika tas-CTBT f'fora internazzjonali u laqgħat ma' pajjiżi li għadhom ma ffirmawx jew ma rratifikawx it-Trattat, u tibqa' tuża mezzi diplomatiċi biex tippromwovi d-dħul fis-seħħ tat-Trattat f'dawk il-pajjiżi. Is-CTBT tqajmet b'mod bilaterali fid-djalogi politiċi u tal-UE u djalogi politiċi nazzjonali mal-Indja, il-Pakistan u l-Istati Uniti. Fil-31 ta' Awwissu 2016 il-Mibgħut Speċjali tas-SEAE għan-Nonproliferazzjoni u d-Diżarm għamel preżentazzjoni dwar "Il-politiki u l-attivitajiet tal-UE b'appoġġ għad-diżarm u n-nonproliferazzjoni" fl-Università Jawaharlal Nehru f'New Delhi u ħa l-opportunità biex jippromwovi s-CTBT. L-UE ser tkompli tappoġġa s-CTBT bis-sħiħ, kemm politikament kif ukoll finanzjarjament. Mill-2006 'l hawn, il-Kunsill adotta seba' Azzjonijiet Konġunti/Deċiżjonijiet tal-Kunsill biex jappoġġa l-attivitajiet tal-Kummissjoni Preparatorja tas-CTBTO u biex ikompli jsaħħaħ il-kapaċitajiet ta' monitoraġġ u verifika tal-Kummissjoni Preparatorja. L-appoġġ finanzjarju totali tal-UE lis-CTBTO s'issa jaqbeż l-EUR 18,5 miljun. L-UE kienet fost erba' organizzazzjonijiet internazzjonali biss li ġew mistiedna jattendu s-Summit dwar is-Sigurtà Nukleari ppresedut mill-President tal-Istati Uniti Obama mill-31 ta' Marzu sal-1 ta' April 2016. L-Unjoni Ewropea kienet irrappreżentata mill-President tal-Kunsill Ewropew Tusk u mir-RGħ/VP Mogherini. Is-Summit ikkonkluda b'komunikat u ħames pjanijiet ta' azzjoni b'appoġġ għall-ħidma rilevanti tan-NU, l-IAEA, l-INTERPOL, l-Inizjattiva Globali għall-Ġlieda kontra t-Terroriżmu Nukleari (GICNT) u s-Sħubija Globali kontra l-Firxa ta' Armi ta' Qerda Massiva. F'Diċembru 2016, l-UE ngħaqdet mal-grupp ta' kuntatt għas-sigurtà nukleari (NSCG). L-UE kompliet tappoġġa lill-GICNT u l-missjoni tagħha għat-tisħiħ tal-kapaċità globali għall-prevenzjoni, il-kxif u r-rispons għat-terroriżmu nukleari. L-UE pparteċipat b'suċċess fil-laqgħa fl-okkażjoni tal-Anniversarju tal-GICNT li saret mill-15 sas-16 ta' Ġunju 2016 f'The Hague, in-Netherlands. Il-Pjan ta' Azzjoni Kimiku, Bijoloġiku, Radjoloġiku u Nukleari (CBRN) tal-UE li jinkludi 124 azzjoni, ġie implimentat b'suċċess. L-objettiv globali tal-Pjan ta' Azzjoni, li hu bbażat fuq approċċ maħsub għal kull tip ta' periklu, kien li jnaqqas it-theddid ta' u d-dannu li jirriżulta minn inċidenti tas-CBRN, ta' oriġini aċċidentali, naturali u intenzjonali, fosthom l-atti terroristiċi. Iċ-Ċentru tal-UE ta' Taħriġ dwar is-Sigurtà Nukleari għall-kxif ta' u r-rispons għall-atti illeċiti bl-użu ta' materjal nukleari u radjuattiv ieħor (EUSECTRA) ilu kompletament operattiv mill-2013 għall-benefiċċju tal-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea u l-pajjiżi sħab, fosthom diversi membri tal-GICNT. Iċ-Ċentru qed jiġi operat miċ-Ċentru Konġunt tar-Riċerka (JRC) tal-UE fis-siti tiegħu f'Karlsruhe (il-Ġermanja) u f'Ispra (l-Italja), f'kooperazzjoni mill-qrib ma' inizjattivi internazzjonali oħrajn promossi mill-Aġenzija Internazzjonali tal-Enerġija Atomika u diversi pajjiżi sħab tal-GICNT. Iċ-Ċentru jintuża wkoll għal eżerċizzji prattiċi relatati prinċipalment mal-ġlieda kontra l-kuntrabandu nukleari bħas-Sessjoni ta' Ħidma għall-Ġlieda kontra l-Kuntrabandu Nukleari li saret f'Karlsruhe bejn it-8 u l-10 ta' Marzu 2016 fi sħubija mal-Istati Uniti. Esperti minn diversi pajjiżi flimkien ma' rappreżentanti mill-GICNT, l-IAEA u l-INTERPOL qasmu l-aħjar prattiki u t-tagħlimiet meħuda fil-mobilizzazzjoni ta' kapaċitajiet investigattivi u tekniċi għall-ġlieda kontra l-kuntrabandu ta' materjal nukleari u radjuattiv ieħor. Fit-23 ta' Novembru 2016 f'Karlsruhe, il-JRC organizza eżerċizzju bbażat fuq xenarju ta' livell għoli "APEX-Europe" għall-Istati Membri kollha tal-UE. Il-Kummissjoni Ewropea u l-Istati Membri tal-UE komplew bl-attivitajiet forensiċi nukleari tagħhom dwar il-karatterizzazzjoni bażika ta' materjal nukleari interċettat, bl-użu ta' investigazzjoni forensika nukleari avvanzata fl-Istitut tal-Elementi Transuraniċi tal-JRC. B'mod ġenerali, il-materjali nukleari misjuba u maqbuda f'iktar minn 50 inċident ġew eżaminati u b'hekk ingħata appoġġ lill-awtoritajiet kompetenti fl-Istati Membri tal-UE u lil hinn minnhom. L-armi nukleari, l-AQM u l-programmi marbutin mal-missili ballistiċi tar-Repubblika Demokratika tal-Poplu tal-Korea (RDPK) u d-deċiżjoni tagħha li ttemm kull kooperazzjoni mal-IAEA għadhom kawża ta' tħassib kbir għall-UE. Ir-RGħ/VP ikkundannat bl-aktar mod qawwi ż-żewġ testijiet nukleari li twettqu mir-RDPK fis-6 ta' Jannar u d-9 ta' Settembru 2016. L-UE użat kull opportunità biex tiddikjara t-tħassib tagħha u biex tissottolinja a) li l-isplużjonijiet ta' testijiet ta' armi nukleari jirrappreżentaw theddida għall-paċi u s-sigurtà internazzjonali u jipperikolaw ir-reġim ta' nonproliferazzjoni; u b) li l-azzjonijiet tar-RDPK jaggravaw it-tensjonijiet fil-Peniżola Koreana għad-detriment ta' kulħadd u jikkostitwixxu ksur ċar tal-obbligi internazzjonali tagħha skont ir-Riżoluzzjonijiet rilevanti tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU, inkluż l-UNSCR 2270 u l-UNSCR 2321, kif ukoll taħt riżoluzzjonijiet rilevanti tal-Konferenza Ġenerali tal-IAEA. L-UE daħħlet fis-seħħ ir-riżoluzzjonijiet rilevanti kollha tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU. F'konformità mal-objettivi ta' dawn ir-riżoluzzjonijiet hija adottat miżuri restrittivi awtonomi addizzjonali bħala pass ieħor biex tiddefendi r-reġim internazzjonali favur in-nonproliferazzjoni. L-UE, permezz tal-Konsorzju tal-UE għan-Nonproliferazzjoni, u l-Ministeru għall-Affarijiet Barranin tar-Repubblika tal-Korea, ikkosponsorjaw seminar dwar id-dimensjoni tal-kriżi nukleari u tal-missili ballistiċi tar-RDPK f'Seoul bejn l-24 u l-25 ta' Ottubru 2016. Fir-rigward ta' reġjuni oħra, l-UE kompliet turi l-impenn tagħha f'fora multilaterali rilevanti biex tiġi stabbilita żona ħielsa mill-armi nukleari u armi oħra ta' qerda massiva u s-sistemi ta' kunsinna tagħhom fil-Lvant Nofsani. Din il-kwistjoni taqa' wkoll taħt l-ambitu ta' diskussjonijiet fil-Grupp ta' Ħidma li għadu kemm ġie stabbilit bejn l-UE u l-Lega tal-Istati Għarab (LAS) dwar in-Nonproliferazzjoni u l-Kontroll tal-Armi li ġie stabbilit skont id-Djalogu Strateġiku bejn l-UE u l-LAS. Il-Grupp ta' Ħidma kellu żewġ laqgħat fl-2016. F'konformità mal-mandat tagħha, il-Konferenza dwar id-Diżarm (CD) għandha rwol kruċjali fin-negozjar ta' trattati multilaterali dwar id-diżarm. Għaldaqstant l-UE hija mħassba dwar is-sitwazzjoni persistenti ta' staġnar li tinsab fiha. Prijorità ċara tal-UE hija l-bidu immedjat u l-konklużjoni bikrija tan-negozjati, fil-Konferenza dwar id-Diżarm, ta' Trattat li jipprojbixxi l-produzzjoni ta' materjal fissili għall-armi nukleari jew apparati esplożivi nukleari oħrajn, abbażi tad-dokument CD/1299 u l-mandat li jinsab fih. L-UE tilqa' r-rapport tal-Grupp ta' Esperti Governattivi (GEG) li jirrifletti l-fehmiet espressi u jidentifika oqsma ta' konverġenza u diverġenza. L-UE tappoġġa b'mod sħiħ li jsiru diskussjonijiet futuri fil-Grupp ta' Tħejjija ta' Livell Għoli, kif previst fir-Riżoluzzjoni 71 tal-Ewwel Kumitat tal-AĠNU: "Diżarm ġenerali u komplet: trattat dwar il-projbizzjoni tal-produzzjoni ta' materjal fissili għall-armi nukleari jew apparati esplożivi nukleari oħrajn". L-UE tappella lill-istati membri kollha tas-CD biex jibdew negozjati dwar dan it-Trattat mingħajr dewmien u biex jibdew jaħdmu fuq il-kwistjonijiet l-oħra fuq l-aġenda f'konformità mal-Programm ta' Ħidma adottat, CD/1864. L-UE tinkoraġġixxi wkoll lill-pajjiżi kollha li għandhom armi nukleari fil-pussess tagħhom, biex jiddikjaraw u jżommu moratorju immedjat fuq il-produzzjoni ta' materjal fissili għal armi nukleari jew apparati esplożivi nukleari oħrajn, jekk għadhom ma għamlux dan. Barra minn hekk, l-UE ttenni l-impenn dejjiemi tagħha għat-tkabbir tal-Konferenza. L-UE kompliet tappoġġa l-Organizzazzjoni għall-Projbizzjoni ta' Armi Kimiċi (OPCW) b'kontributi volontarji għall-objettivi ewlenin tal-Konvenzjoni dwar l-Armi Kimiċi (CWC) u l-operazzjonijiet speċjali tal-Organizzazzjoni dwar il-programm ta' armi kimiċi tas-Sirja. Filwaqt li l-objettivi inizjali ewlenin tal-Konvenzjoni dwar l-Armi Kimiċi (CWC), bħall-universalità, il-qerda tal-ħażniet ta' armi kimiċi li għad fadal u l-implimentazzjoni nazzjonali għad iridu jintlaħqu b'mod sħiħ, l-UE u l-Istati Membri tagħha qed iħarsu 'l quddiem u qed jibdew jirriflettu dwar l-istadju ta' wara l-qerda tal-armi kimiċi. Bil-ħsieb tar-raba' Konferenza ta' Reviżjoni tas-CWC (Diċembru 2018) li ġejja, l-UE u l-Istati Membri tagħha bdew iqisu l-isfidi futuri sabiex l-organizzazzjoni tibqa' rilevanti (jiġifieri billi jiġi projbit li l-armi kimiċi jerġgħu jitfaċċaw, l-użu tagħhom minn atturi mhux statali u terroristi, il-konverġenza mal-bijoloġija), u għalhekk jappoġġaw l-effettività tal-Konvenzjoni. F'dan ir-rigward, l-UE appoġġat l-istabbiliment tal-Grupp ta' Ħidma Miftuħ tal-OPCW dwar il-Prijoritajiet Futuri u impenjat ruħha fl-abbozzar ta' pożizzjoni komuni tal-UE biex tikkontribwixxi għad-dibattitu rilevanti tal-OPCW. Il-Kodiċi ta' Kondotta tal-Aja kontra l-Proliferazzjoni tal-Missili Ballistiċi (HCoC) huwa r-riżultat tal-isforzi mill-komunità internazzjonali biex tirregola l-qasam ta' missili ballistiċi li kapaċi jġorru armi ta' qerda massiva. L-HCoC huwa l-uniku strument multilaterali li huwa trasparenti u li jsaħħaħ il-fiduċja fir-rigward tat-tixrid ta' missili ballistiċi. L-UE appoġġat bil-qawwa l-Kodiċi sa mill-bidu tiegħu. L-Istati Membri kollha tal-UE ssottoskrivew għalih. B'sottoskrizzjoni għall-HCoC, il-membri volontarjament jimpenjaw ruħhom politikament li jipprovdu notifiki ta' qabel il-varar ta' missili ballistiċi u l-varar ta' vetturi għall-varar fl-ispazju u t-testijiet tat-titjiriet. Il-pajjiżi sottoskritti jimpenjaw ruħhom ukoll li jippreżentaw dikjarazzjoni annwali tal-politiki ta' pajjiżhom dwar missili ballistiċi u vetturi għall-varar fl-ispazju. Mill-iffirmar u d-dħul fis-seħħ 'l hawn tal-HCoC li huwa politikament vinkolanti f'Novembru tal-2002 fl-Aja, in-Netherlands, in-numru ta' firmatarji żdied minn 93 għal 138. F'Novembru 2016 id-delegazzjonijiet tal-UE f'għadd kbir ta' pajjiżi ngħataw struzzjonijiet biex jikkuntattjaw lill-awtoritajiet rilevanti tal-pajjiżi ospitanti tagħhom sabiex iħeġġuhom jikkunsidraw b'mod favorevoli s-sottoskrizzjoni tagħhom għall-HCoC. Is-Sistema ta' Kontroll tat-Teknoloġija tal-Missili (MTCR) hija fehim politiku informali bejn il-pajjiżi li jfittxu li jillimitaw il-proliferazzjoni tal-missili u tat-teknoloġija tal-missili. Il-linji gwida tal-MTCR u l-listi ta' kontroll jikkostitwixxu punt ta' riferiment tal-aħjar prattiki internazzjonali għall-kontroll tal-esportazzjoni ta' oġġetti u teknoloġiji relatati mal-missili. Il-laqgħa plenarja tal-MTCR fl-2016 saret f'Busan, ir-Repubblika tal-Korea, bejn id-19 u l-21 ta' Ottubru. L-UE għamlet dikjarazzjoni preliminari u dikjarazzjoni dwar l-attivitajiet ta' komunikazzjoni tagħha, taħt il-Programm tagħha dwar il-Kontroll tal-Esportazzjoni, EU P2P. Fost suġġetti oħra, il-laqgħa plenarja tal-MTCR iddiskutiet bir-reqqa l-applikazzjonijiet individwali għas-sħubija, inklużi dawk minn disa' Stati Membri tal-UE. Il-kwistjoni tas-sħubija ser tibqa' fuq l-aġenda tal-MTCR. Laqgħa Msaħħa tal-Punti ta' Kuntatt tal-MTCR kienet organizzata f'Pariġi, f'Marzu tal-2016 fejn is-SEAE għamel dikjarazzjoni komprensiva. Appoġġ politiku u finanzjarju sostanzjali ngħata lir-Riżoluzzjoni 1540 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti. L-UE tikkondividi l-objettivi tal-pajjiżi li jassistu fl-identifikazzjoni ta' assistenza teknika speċifika, jissensibilizzaw dwar programmi rilevanti ta' assistenza teknika, u jsaħħu l-kooperazzjoni mal-organizzazzjonijiet internazzjonali u reġjonali biex jgħinu fil-bini tal-kapaċità nazzjonali. L-inizjattiva tal-UE dwar iċ-Ċentri ta' Eċċellenza dwar il-mitigazzjoni tar-riskju Kimiku, Bijoloġiku, Radjoloġiku u Nukleari (CBRN) hija programm dinji li attwalment jinvolvi aktar minn 55 pajjiż sieħeb iffinanzjat taħt l-Istrument li jikkontribwixxi għall-Istabbiltà u l-Paċi (IcSP). L-objettiv tal-programm huwa li jtaffi r-riskji relatati mal-materjali CBRN u jrawwem kultura ta' sigurtà u governanza. In-netwerk taċ-Ċentri ta' Eċċellenza espanda fi struttura globali li attwalment tinġabar madwar tmien Ċentri ta' Eċċellenza. Il-pajjiżi parteċipanti huma appoġġati fl-isforzi tagħhom biex jistabbilixxu, fuq bażi volontarja u skont approċċ minn isfel għal fuq, strutturi ta' koordinazzjoni u governanza nazzjonali u reġjonali. Dawn il-pjattaformi jiżviluppaw politiki u kapaċitajiet ibbażati fuq valutazzjonijiet tal-ħtiġijiet speċifiċi u pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali. Huma jiġu appoġġati permezz ta' diversi proġetti ta' kooperazzjoni reġjonali ffinanzjati taħt l-inizjattiva u huma miftuħa għal strumenti oħra ta' finanzjament. Mill-2010 ġew iffinanzjati 55 proġett reġjonali. Il-baġit tal-inizjattiva għall-perijodu ta' 10 snin li beda fl-2010 jammonta għal EUR 250 miljun. Il-Pjan ta' Azzjoni tal-2009 UE CBRN (Kimiku, Bijoloġiku, Radjoloġiku u Nukleari), kellu jiġi implimentat sa tmiem l-2015. Lejn tmiem din is-sena, il-Kummissjoni ħadet l-impenn li tirrieżamina l-livell tagħha ta' implimentazzjoni. Ir-rieżami twettaq mill-Kummissjoni u l-Istati Membri. Il-kisbiet ewlenin tal-UE jinkludu l-ftuħ tal-Faċilità tal-UE ta' Taħriġ dwar is-Sigurtà Nukleari għall-kxif ta' u r-rispons għal atti illeċiti b'materjali nukleari u materjali radjuattivi oħra, l-iżvilupp ta' bażi ta' data tal-Glossarju tas-CBRN-E u l-organizzazzjoni ta' għadd kbir ta' korsijiet ta' taħriġ u eżerċizzji multinazzjonali u/jew transfruntieri. It-tieni Rapport ta' Progress ser jiġi ppubblikat dalwaqt. Dokument strateġiku ġdid li jesplora d-dimensjoni tas-sigurtà tal-politika dwar is-CBRN ser jinħareġ fl-ewwel nofs tal-2017. Il-prijoritajiet tal-komunikazzjoni l-ġdida ser jiġu żviluppati f'kooperazzjoni mill-qrib mal-partijiet ikkonċernati ewlenin, inkluż ir-rappreżentanti tal-Istati Membri fil-Grupp Konsultattiv tas-CBRN-E. Probabbilment din ser issegwi l-istruttura tal-Aġenda Ewropea dwar is-Sigurtà u ser tiffoka fuq użu aħjar tal-għodod eżistenti għall-iskambju ta' informazzjoni, kooperazzjoni operazzjonali mtejba u kooperazzjoni mill-qrib ma' sħab internazzjonali ewlenin. Ser ikun hemm ukoll enfasi qawwija fuq azzjonijiet ta' appoġġ bħal taħriġ u riċerka. Il-Kummissjoni ser tkompli tipprovdi l-appoġġ finanzjarju tagħha għal proġetti fil-qasam tas-CBRN permezz tal-Fond għas-Sigurtà Interna – Pulizija. Il-Pjan ta' Azzjoni dwar is-CBRN rċieva appoġġ xjentifiku u tekniku minn firxa ta' proġetti ta' riċerka ffinanzjati mill-Programm għal Soċjetà Sigura taħt is-Seba' Programm Qafas. Ir-riċerka tkopri ċ-ċiklu kollu tal-ġestjoni ta' kriżijiet, mill-prevenzjoni sal-irkupru. L-attivitajiet biex jiġu identifikati l-ħtiġijiet tal-istandardizzazzjoni jistgħu jwasslu għal standards imsejħa "Normi Ewropej" (EN). Il-programm Orizzont 2020 ser isaħħaħ il-ħidma li għaddejja fir-riċerka dwar is-CBRN permezz ta' suġġetti ffokati. L-attivitajiet tal-Konsorzju żiedu l-viżibbiltà tal-UE fir-rigward ta' pajjiżi terzi u s-soċjetà ċivili u kkontribwixxew sostanzjalment għat-tfassil tal-politika tal-UE fl-oqsma tan-nonproliferazzjoni u d-diżarm. Il-Konsorzju jipprovdi pjattaforma għal kuntatti informali fost il-prattikanti u jistimula d-djalogu bejn partijiet ikkonċernati differenti. L-attivitajiet tiegħu għenu fis-sensibilizzazzjoni dwar l-isfidi imposti mill-armi nukleari, kimiċi u bijoloġiċi. In-netwerk estensiv tiegħu għandu 73 grupp ta' riflessjoni madwar l-Ewropa. Il-ħames Konferenza tal-UE dwar in-Nonproliferazzjoni u d-Diżarm, ospitata mill-Konsorzju tal-UE għan-Nonproliferazzjoni saret fit-3 u l-4 ta' Novembru 2016 fi Brussell. Din kienet l-akbar waħda s'issa bi 300 parteċipant minn 70 pajjiż u organizzazzjoni internazzjonali Ir-Riżoluzzjoni 1540 (2004) tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU għadha pilastru ċentrali tal-arkitettura internazzjonali tan-nonproliferazzjoni. Hija l-ewwel strument internazzjonali li tittratta b'mod integrat u komprensiv dwar l-armi ta' qerda massiva, il-mezzi ta' kunsinna tagħhom u materjali relatati. UNSCR 1540 (2004) tistabbilixxi obbligi vinkolanti fuq il-pajjiżi kollha. Dawn għandhom l-għan li jipprevjenu u jimpedixxu lill-atturi mhux Statali milli jiksbu aċċess għal tali armi u materjali relatati mal-armi. Adottata taħt il-Kapitolu VII tal-Karta tan-Nazzjonijiet Uniti, ir-Riżoluzzjoni titlob lill-pajjiżi kollha jadottaw il-leġislazzjoni neċessarja li tipprojbixxi lill-atturi mhux statali milli jiksbu armi nukleari, kimiċi jew bijoloġiċi u jistabbilixxu kontrolli domestiċi xierqa għal materjali relatati biex jiġi prevenut it-traffikar illeċitu tagħhom. Fl-2016, il-Kumitat 1540 wettaq, kif mitlub mir-Riżoluzzjoni 1977 (2011) tal-KNSU, rieżami komprensiv tal-istat ta' implimentazzjoni tar-Riżoluzzjoni 1540 (2004). F'dan l-eżerċizzju l-Kumitat interaġixxa mas-sħab tan-NU, organizzazzjonijiet internazzjonali, akkademiċi, l-industrija u membri parlamentari. L-UE pparteċipat attivament f'dan il-proċess ta' analiżi, eż. l-UE stabbilixxiet l-attivitajiet tagħha b'appoġġ għall-UNSCR 1540 f'rapport indirizzat lill-Kumitat 1540 u fformulat sensiela ta' rakkomandazzjonijiet għall-iżvilupp futur tar-Riżoluzzjoni. Ħafna minn dawn ir-rakkomandazzjonijiet kienu inklużi fir-rapport dwar ir-rieżami komprensiv li l-Kumitat 1540 ippreżenta lill-KNSU, u fir-Riżoluzzjoni 2325 (2016) sussegwenti tal-KSNU adottata fil-15 ta' Diċembru 2016. Matul l-aħħar għaxar snin, l-UE pprovdiet, permezz ta' skema ta' finanzjament pluriennali li kienet ta' suċċess, ammont sostanzjali lill-Uffiċċju tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Affarijiet ta' Diżarm (UNODA). L-appoġġ tal-UE ngħata permezz ta' Azzjonijiet Konġunti tal-Kunsill adottati fl-2006 u l-2008 rispettivament u Deċiżjoni tal-Kunsill adottata fl-2013. Dan l-appoġġ lill-UNODA, li l-UE pprovdiet bħala parti mill-Politika Estera u ta' Sigurtà Komuni tagħha, kien maħsub biex: isaħħaħ l-isforzi nazzjonali u reġjonali u l-bini tal-kapaċità f'kooperazzjoni mill-qrib ma' programmi oħra tal-UE sabiex jiġu żgurati sinerġiji u komplementarjetà; jikkontribwixxi għall-implimentazzjoni prattika ta' UNSCR 1540, b'mod partikolari dwar l-assistenza teknika, il-kooperazzjoni internazzjonali u s-sensibilizzazzjoni tal-pubbliku; jgħin lill-pajjiżi jiżviluppaw u jimplimentaw pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali, meta huma jitolbu dan. L-aktar Deċiżjoni reċenti tal-Kunsill f'dan ir-rigward ġiet adottata fl-2013 u skadiet f'April 2016. L-UE għamlet tħejjijiet għall-adozzjoni ta' Deċiżjoni ġdida tal-Kunsill fl-2017 b'appoġġ għall-implimentazzjoni u l-universalità ta' UNSCR 1540, filwaqt li tqis l-eżitu u r-rakkomandazzjonijiet tar-rieżami komprensiv li sar fl-2016. Fl-2016, l-UE wettqet ħidma ta' komunikazzjoni mmirata permezz tan-netwerk tagħha ta' delegazzjonijiet tal-UE fis-17-il pajjiż li għad iridu jippreżentaw l-ewwel rapport lill-Kumitat 1540. L-isforz ta' komunikazzjoni tal-UE ntlaqa' tajjeb f'għadd ta' pajjiżi u ser jagħti lok għal azzjoni ta' appoġġ tal-UE bħala segwitu fuq talba u fi sħubija mal-pajjiżi kkonċernati. Il-pożizzjonijiet u d-dikjarazzjonijiet tal-UE ġew ikkoordinati kif xieraq bi tħejjija għal-laqgħat rilevanti tar-reġimi għall-kontroll tal-esportazzjoni: il-laqgħa Plenarja tal-Grupp ta' Fornituri Nukleari f'Seoul (mit-23 sal-24 ta' Ġunju 2016); il-laqgħa Plenarja tal-Grupp Awstralja f'Pariġi (9 ta' Ġunju 2016); u l-laqgħa Plenarja tas-Sistema ta' Kontroll tat-Teknoloġija tal-Missili li ltaqa' f'Busan (mis-17 sal-21 ta' Ottubru 2016). Tkompliet l-implimentazzjoni tal-programm ta' Komunikazzjoni dwar il-Kontroll tal-Esportazzjoni, EU P2P, biex tissaħħaħ l-effettività tas-sistemi ta' kontroll tal-esportazzjoni ta' oġġetti b'użu doppju u materjali, tagħmir u teknoloġiji relatati. Il-programm attwalment ikopri 34 pajjiż minn sitt reġjuni. F'Settembru 2015 dan ġie estiż biex jippermetti kooperazzjoni ma' pajjiżi sħab ġodda. Ġew implimentati attivitajiet ġodda fil-Marokk, it-Tuneżija, il-Ġordan, l-Ukrajna, il-Georgia u fl-Emirati Għarab Magħquda. Esperti tal-UE għal żmien twil ntbagħtu fil-Każakistan u l-Ġordan biex isaħħu r-rabtiet ma' pajjiżi sħab. Ġie stabbilit programm speċjali fix-Xlokk tal-Asja. Kompliet il-koordinazzjoni intensiva bejn il-programm ta' Komunikazzjoni dwar il-Kontroll tal-Esportazzjoni EU P2P u l-Programm tad-Dipartiment tal-Istati Uniti dwar il-Kontroll tal-Esportazzjoni u s-Sigurtà tal-Fruntieri (EXBS). Eżerċizzji konġunti ta' simulazzjoni bejn l-UE u l-Istati Uniti ġew organizzati biex tissaħħaħ il-kooperazzjoni transfruntiera u transreġjonali bejn l-awtoritajiet ta' kontroll tal-esportazzjoni. Ġie stabbilit kors universitarju tas-sajf kull sena tal-UE dwar in-nonproliferazzjoni u l-kontroll tal-esportazzjoni fil-qafas tal-Forum Ewropew Alpbach. Il-portal tal-programm ta' Komunikazzjoni EU P2P (https://export-control.jrc.ec.europa.eu/) kompla jservi bħala pjattaforma għall-programmi kollha ta' komunikazzjoni tal-UE dwar il-kontroll tal-esportazzjoni ta' oġġetti militari u b'użu doppju, bl-għan li jiġi strutturat l-iskambju ta' informazzjoni mal-pajjiżi sħab tal-UE. Il-programm huwa ffinanzjat taħt l-Istrument li jikkontribwixxi għall-Istabbiltà u l-Paċi. L-UE u l-Istati Membri tagħha ser ikomplu jimpenjaw ruħhom f'dawn l-oqsma, li huma importanti għas-sigurtà u l-prosperità tagħna. L-UE kompliet, f'konformità mal-Istrateġija tagħha dwar in-nonproliferazzjoni tal-AQM, tintegra b'mod sistematiku n-nonproliferazzjoni tal-AQM fir-relazzjonijiet kuntrattwali tagħha ma' pajjiżi terzi. Barra minn hekk, saru aktar negozjati rigward klawżoli dwar in-nonproliferazzjoni tal-AQM fil-ftehimiet rilevanti bejn l-UE u pajjiżi terzi. In-negozjati ġew konklużi b'suċċess ma' Kuba u l-Malasja, filwaqt li sar progress konsiderevoli fin-negozjati mal-Ġappun u l-Armenja. Barra minn hekk, saru tħejjijiet u konsultazzjonijiet dwar id-diskussjonijiet li ġejjin mal-Mercosur u l-Messiku kmieni fl-2017. In-negozjati għenu biex tiżdied is-sensibilizzazzjoni dwar politiki tal-UE dwar in-nonproliferazzjoni u d-diżarm. Dawn jipprovdu wkoll forum biex jiżdied il-fehim reċiproku, jiġu identifikati possibbiltajiet għal kooperazzjoni futura u jitħeġġeġ progress konkret fin-nonproliferazzjoni u d-diżarm. L-UE kompliet tieħu sehem attiv fil-laqgħat tad-Diretturi għan-Nonproliferazzjoni tal-G7 (NPDG) li saru fl-2016 taħt il-Presidenza Ġappuniża. Il-punt kruċjali kien meta fil-11 ta' April 2016 ġiet adottata d-Dikjarazzjoni ta' Hiroshima dwar id-Diżarm Nukleari u n-Nonproliferazzjoni mill-Ministri għall-Affarijiet Barranin tal-G7. L-UE hija impenjata wkoll għas-Sħubija Globali tal-G8 kontra l-Firxa ta' Armi u Materjal ta' Qerda Massiva (GP), b'mod partikolari permezz tal-assistenza teknika (valutazzjoni tat-theddid, pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali) mogħtija madwar id-dinja mill-inizjattiva tal-UE dwar iċ-Ċentri ta' Eċċellenza dwar il-mitigazzjoni tar-riskju Kimiku, Bijoloġiku, Radjoloġiku u Nukleari. L-UE tirrikonoxxi li l-programmi u l-attivitajiet tal-GP għall-ġlieda kontra t-terroriżmu b'AQM huma relatati mill-qrib mal-proċess tas-Summit dwar is-Sigurtà Nukleari, il-Konferenza ta' Reviżjoni tal-BTWC u r-Reviżjoni Komprensiva tal-UNSCR 1540. F'dan ir-rigward, l-UE tilqa' b'sodisfazzjon l-espansjoni kontinwa tal-GP lil hinn mill-G7; is-Sħubija attwalment tinkludi 30 membru attiv, li ħamsa minnhom għandhom Segretarjati Reġjonali tal-UE. Il-Mibgħut Speċjali tas-SEAE għan-Nonproliferazzjoni u d-Diżarm is-Sur Jacek Bylicakellu laqgħat ta' djalogu dwar in-nonproliferazzjoni u d-diżarm mal-Indja, il-Ġappun, il-Pakistan, il-Federazzjoni Russa, l-Istati Uniti u Iżrael. Huwa wettaq għadd ta' konsultazzjonijiet bilaterali ma' diversi partijiet ikkonċernati fil-marġini ta' fora importanti bħall-Ewwel Kumitat tal-AĠNU, il-Konferenza Ġenerali tal-IAEA, il-Konferenza ta' Reviżjoni tal-BTWC u l-Konferenza tal-Istati Partijiet għas-CWC. Saru konsultazzjonijiet bilaterali mar-Rappreżentant Għoli tan-NU għall-Affarijiet ta' Diżarm, mad-Direttur Ġenerali tal-Organizzazzjoni għall-Projbizzjoni ta' Armi Kimiċi u mad-Direttur tal-UNIDIR, fost oħrajn.