Kopja Informali ta' Sentenza Seduta tat-28 ta' Novembru, 2014 L-Onorevoli Prim Ministru; L- Avukat Ġenerali; Il-Kummissarju tat-Taxxa fuq il-Valur Miżjud; u Kummissarju tal-Pulizija Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza Rat ir-rikors Kostituzzjonali preżentat mir-rikorrent Mario D'Souza fit- 30 ta' Mejju 2012 fejn ġie premess: ilu għal dawn Illi Mario D'Souza l-aħħar snin għaddej minn diffikultajiet finanzjarji kbar b'rabta man-negozju li jiġġestixxi, tant li kull ammont ta' flus li jdaħħal qiegħed joħorġu fi spejjeż varji marbuta ma' l-imsemmi negozju tiegħu. Illi minħabba f'hekk, Mario D'Souza naqas li jottempora ruħu mad-dispożizzjonijiet tal-Att dwar il- it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud nieda proċeduri Kummissarju tat-Taxxa fuq kriminali kontra l-istess Mario D'Souza, liema proċeduri wasslu f'sejbien ta' ħtija kontra l-istess Mario D'Souza, skond is-sentenzi hawn annessi u mmarkati Dok A, B, C u D rispettivament. il-Valur Miżjud u per konsegwenza, Illi mill-annessi sentenzi, jirriżulta illi Mario D'Souza diġa' nstab żati mill-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali talli ma ottemporax ruħu mad-dispożizzjonijiet tal-Att tal-1998 dwar Taxxa fuq il-Valur Gharz Eddin (Att Nru. XXIII ta1-1998) u regolamenti magħmula bis-saħħa tal-istess Att, Illi s-sitwazzjoni ta' Mario D'Souza baqgħet dejjem sejra għall-agħar u ma kienx f'pożizzjoni li jottempora ruħu mad-dispożizzjonijiet tas- sentenzi msemmija u fit-12 ta' Marzu 2012, il-Pulizija Eżekuttiva akkużat lil Mario D'Souza quddiem il-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali talli bħala persuna reġistrata mad-Direttur Ġenerali tat-Taxxa fuq il-Valur Miżjud skond l-Att tal- 1998 dwar Taxxa fuq il-Valur Miżjud (Att Nru. XXIII tal-1998) u li regolamenti magħmula bis-saħħa jikkonforma ruħu mas-sentenza tal-Qorti tal-Maġistrati (Malta) datata 7 ta' Ottubru 2010, u mogħtija fil-konfront tiegħu in kwantu li naqas kif ordnat fl-imsemmija sentenza li fi żmien tlett xhur mid-data tas-sentenza, jikkonforma ruħu mal-liġi u fin- tal-istess Att, naqas Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza nuqqas jeħel multa oħra ta' €15 għal kull jum li matulu jkompli n- nuqqas wara li jgħaddi l-imsemmi żmien. Il-prosekuzzjoni talbet li l-imsemmi mputat jiġi kundannat li jħallas il-penali msemmija fis- sentenza fuq riferita għall-perijodu li jibda mit-8 ta' Jannar 2011 sat-30 ta' Settembru 2011, salv kull penali għall-nuqqas ulterjuri, u dan kif jirriżulta miċ-ċitazzjoni hawn annessa u mmarkata Dok 'E'. Illi minkejja l-proċeduri għar-rigward tal-imsemmija kawża quddiem il-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali għadhom mhux konklużi, Mario D'Souza għandu interess illi jressaq dan l-umli rikors quddiem dina l-Onorabbli Qorti u dan stante li l-eżitu ta' dan ir-rikors għandu effett dirett fuq l-eżitu tal- imsemmija proċedura kriminali u dan fid-dawl tal-fatt li ċ- ċirkostanzi tar-rikorrent baqgħu l-istess. Illi minkejja li l-Liġi dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud jistipola li nonostante li d-denunzja tal-VAT tiġi sottomessa lill-Kummissarju jekk għal xi raġuni, il-persuna taxxabbli ma tħallas l-ammont dovut mas-sottomissjoni tad-denunzja, din id-denunzja tiġi meqjusa mill- Kummissarju bħallikieku ma sottomessa u konsegwentement għandu dritt li jniedi l-proċeduri kriminali relevanti kontra l-istess persuna taxxabbli. Flimkien ma' dawn il- proċeduri, il-Kummissarju tal-VAT huwa ntitolat ukoll li jimponi imgħax multi amministrattivi fid-diskrezzjoni tiegħu kif ukoll ikkalkolat fuq stima li tinħareġ mill-Kummissarju stess. ġie Illi di piu, minkejja li persuna tkun diġa' ġiet soġġettata għall-pieni amministrattivi u ġudizzjarji kif msemmija, jekk dik il-persuna, għal xi raġuni jew oħra, tibqa' ma tottemporax ruħha mad- dispożizzjonijiet tal-Att dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud, dik il- persuna tiġi soġġetta għal multa addizzjonali għal kull jum li fih tkun għadha ma ottemporatx ruħha ma' l-imsemmi Att. Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza IR-RAĠUNI TAT-TALBA:- In-natura tal-multi u penali stabbiliti bl-Att dwar it-Taxxa fuq il- Valur Miżjud:- Illi l-Att dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud jikkontjeni diversi Artikoli li jistabbilixxu l-pieni, kemm penali u kemm "amministrattivi" għal kull persuna taxxabbli li ma tħarisx id-dispożizzjoni tal-Att. illi, l- Artikolu 76 tal-Att dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud jistipola li persuna li tikser id-dispożizzjonijiet tal-paragrafi (a) – (d) tal-istess Artikolu:- "Tkun ħatja ta' reat u teħel, meta tinstab ħatja, multa ta' mhux inqas minn seba' mitt Ewro (€700) u mhux iżjed minn tlett elef u ħames mitt Ewro (€3,500) u, fuq talba tal-prosekuzzjoni, il-Qorti għandha tordnalha biex tikkonforma ruħha mal-liġi fi żmien biżżejjed biex tkun tista' tagħmel dan, iżda f'kull każ mhux iktar minn tliet xhur, u fin-nuqqas min jagħmel ir-reat ikollu in alias multa oħra ta' mhux inqas minn ħames Ewro (€5) u mhux iktar minn għoxrin Ewro (€20) għal kull żmien li matulu jkompli in- nuqqas wara li jgħaddi ż-żmien mogħti mill-Qorti" (sottolinear tal- esponenti)". Illi dan l-Artikolu jrid jiġi eżaminat ukoll fid-dawl tal-Artikolu 83(3) tal-imsemmi Att li jistipola li "Il-bidu ta' proċedimenti jew l- impożizzjoni ta' piena għal xi reat taħt din it-Taqsima ma għandhomx jeħilsu lil xi persuna minn prosekuzzjoni taħt xi liġi oħra jew penali amministrattiva li għandha jew li jista' jkollha taħt dan l-Att u l- bidu ta' proċedimenti jew l-impożizzjoni ta' xi piena għal xi reat taħt xi liġi oħra jew il-ħlas ta' xi taxxa jew penali amministrattiva jew mill-obbligu ta' ħlas ta' xi Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza taħt dan l-Att ma għandhomx jeħilsu lil xi persuna minn xi prosekuzzjoni jew piena taħt din it-Taqsima." Illi dan l-Artikoli flimkien jiksru b'mod ċar u lampanti numru ta' prinċipji bażilari fil-liġi nostrana. Dawn l-Artikoli, flimkien ma' l- Artikoli 37, 37A, 38, 39, 40, 41, 58 u 59 tal-istess Att joħolqu li ma tkunx ħarset xi mekkaniżmu fejn persuna taxxabbli dispożizzjoni tal-Att tista' tiġi misjuba ħatja tlett darbiet għall- istess fatt. Illi minkejja li l-Att dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud jippreskrivi li l- Kummissarju tal-VAT jista' jimponi penali amministrattiva fuq persuna taxxabbli, din l-istess persuna ma tistax tkun parteċipi fil- komputazzjoni ta' din il-penali mill-Kummissarju tal-VAT u għalkemm l-Att jagħti lok għall-appell minn tali penali, huwa bissa wara li l-persuna taxxabbli tkun servuta b'talba għal dan il-ħlas li tista' tappella minn tali penali. l-liġi il-penali bħala waħda ssejjaħ din Illi minkejja "Amministrattiva", il-gravita' ta' tali penali tista' tkun kbira ħafna. Għar-rigward ta' dawn it-tip ta' penali, il-Qorti Ewropea għad- Drittijiet tal-Bniedem, fil-każ "A.P., M.P and T.P. vs Switzerland", deciża fid-29 ta' Awissu 1997, irriteniet f'para. Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza Illi stabbilit dan kollu, huwa ċar li l-penali "amministrattiva" għandha titqies bħala 'a criminal charge' fid-dawl tas-sentenza sopra ċitata. Il-proċedura penali per eċċellenza:- Illi l-Artikolu 76 tal-Att, flimkien ma' l-Artikolu 83, jistabbilixxu illi nonostante li l-Kummissarju jkun ħareġ penali amministrattiva, il- Kummissarju tal-VAT jista' wkoll jibda proċeduri penali quddiem il- Qorti kompetenti sabiex persuna tinstab ħatja skond l-istess Artikolu 76 tal-Att. Dwar din inekwivoku u ftit hemm dwar xiex wieħed għandu jiddelunga. l-element penali huwa ċar u it-tieni proċedura, Il-proċedura tal-multa "per diem":- Illi t-tieni parti tal-Artikolu 76 tal-Att sopra ċitat jistipola li:- "Tkun ħatja ta' reat u teħel, meta tinstab ħatja, multa ta' mhux inqas minn seba' mitt Ewro (€700) u mhux iżjed minn tlett elef u ħames mitt Ewro (€3,500) u, fuq talba tal-prosekuzzjoni, il-Qorti għandha tordnalha biex tikkonforma ruħha mal-liġi fi żmien biżżejjed biex tkun tista' tagħmel dan, iżda f'kull każ mhux iktar minn tliet xhur, u fin-nuqqas min jagħmel ir-reat ikollu in alias multa oħra ta' mhux inqas minn ħames Ewro (€5) u mhux iktar Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza minn għoxrin Ewro (€20) għal kull żmien li matulu jkompli n- nuqqas wara li jgħaddi ż-żmien mogħti mill-Qorti" (sottolinear tal-esponenti). Illi anke hawnhekk, dan l-istess Artikolu jippreskrivi kosegwenzi penali f'każ li persuna tippersisti fin-nuqqas tagħha għal xi raġuni jew oħra. Illi dan jemerġi mid-diċitura stess tal-imsemmi Artikolu fejn tintuża espliċitament il-kelma "Multa". Din il-kelma trid tiġi eżaminata fl-isfond tal-Artikolu 7(1)(d) tal-Kodiċi Kriminali li jistipola li l-multa hija waħda mill-pieni li jistgħu jingħataw għad- delitti. Ksur tal-Prinċipju ta' Ne Bis in Idem:- Illi fil-każ de quo, il-ksur tal-Att dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud huwa proprju li r-rikorrenti, minkejja li sottometta d-denunzji relevanti, ġie meqjus mill-Kummissarju tal-VAT li ma ssottomettiex tali denunzji u dan stante li ma sottomettiex ukoll il-ħlas relattiv. l-proċeduri Illi huwa proprju dan "amministrattivi", il-proċeduri kriminali per eċċellenza u issa, l- proċeduri għall-ħlas ta' multa għan-nuqqas wara li għadda ż- żmien, komunement imsejħa l-'per diem'. B'hekk jirriżulta illi l- istess fatt ta lok għal tlett proċeduri punittivi kontra l-istess persuna taxxabbli. in-nuqqas ir-rikorrenti qiegħed preżenjalment Illi dan huwa ksur ċar u manifest tal-prinċipju ta' 'rie bis in idem' fejn t-tielet proċedura kriminali għar-rigward tal-istess fatt – u ċjoe' l-fatt li ma ssottomettiex il-pagamenti lill-Kummissarju tal-VAT. jaffaċċja Diskrezzjoni larga li mhux imsejsa fuq ir-"Rule of Law":- Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza L-Artikolu 76 tal-Att dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud jagħti diskrezzjoni vasta lill-prosekuzzjoni kif ukoll lill-Kummissarju tal- VAT mingħajr ma jagħti kontroll effettiv dwar kif għandha tigi eżerċitata din id-diskrezzjoni. imħollija fiż-żmien stipolat hija Illi di fatti, l-istess Artikolu jistipola li t-talba biex il-Qorti tordna lill- persuna misjuba ħatja tottempora ruħha mad-dispożizzjonijiet tal- Att il- prosekuzzjoni. Dan ifisser effettivament li jekk il-prosekuzzjoni jidhrilha li, għal xi raġuni jew oħra, m'għandiex tagħmel tali talba fil-konfront ta' każ partikolari, il-Qorti hija prekluża milli tagħmel tali ordni. Illi di piu, l-Att ma jagħti l-ebda direzzjoni dwar kif għandha tiġi eżerċitata din joħloq sitwazzjoni ta' inċertezza li mhux ibbażata fuq il-prinċipju ta' "Rule issir diskriminazzjoni li tista' potenzjalment of Law" b'dan lampanti bejn żewġ każijiet ta' ksur tad-dispożizzjonijiet tal-Att. id-diskrezzjoni u b'hekk Illi din is-sitwazzjoni hija reża aktar gravi bil-fatt li minn imkien ma tirriżulta fl-imsemmi Att xi dispożizzjoni li tirregola l-mod ta' kif persuna li, għad li tkun instabet ħatja mill-Qorti kompetenti li ma ħallsitx lid-Dipartiment tal-VAT, terġa' tiġi akkużata li ma ottemporatx ruħha mal-ordni tal-Qorti. Illi dan in-nuqqas ta' kontroll effettiv fuq il-prosekuzzjoni qiegħed jikkreja nċertezza fil-konfront tar-rikorrenti u dan għaliex il- prosekuzzjoni tista', minn ħin għall-ieħor u mingħajr pre-avviż, tniedi akkużi ġodda għar-rigward kemm tal-każ de quo, kif ukoll għar-rigward tal-każijiet l-oħra li għandu deċiżi mill-Qorti tal- Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali kif sopra elenkati. Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza In effetti, dan in-nuqqas ta' kontrol qiegħed jagħti carte blanche lill-prosekuzzjoni sabiex tressaq persuna meta, jew jekk jidhrilha li għandha tressaqha għar-rigward tal-multa 'per diem' u dan joħloq sitwazzjoni ta' inċertezza li tmur kontra l-prinċipju tar-"Rule of Law" u ċ-ċertezza legali rikjesta. Illi f'dan id-dawl, issir referenza għall-każ tal-Qorti Ewropea tad- Drittijiet tal-Bniedem fl-ismijiet "Silver and Others vs The United Kingdom", tal-25 ta' Marzu 1983 fejn ġie ritenut illi:- Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza Ksur tal-Valur tal-Proporzjonalita':- Illi huwa paċifiku fil-liġi li l-Istat għandu d-dritt li jintaxxa liċ- ċittadini tiegħu iżda huwa paċifiku wkoll li tali taxxa għandha tkun proporzjonali u ma toħloqx piż eċċessiv fuq il-persuni. Jiġi sottomess illi minkejja li l-mekkaniżmu ta' kif tiġi kkalkolata t-taxxa fuq il-Valur Miżjud hija wahda proporzjonali u bbażata fuq il- purchasing power tal-persuna taxxabbli, il-konsegwenzi li persuna jaffaċċja f'każ li ma jsegwix id-dispożizzjonijiet tal-imsemmi Att huma għall-kollox sproporzjonati u drakonjani. Illi l-mekkaniżmu kkreat bl-Att dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud huwa mekkaniżmu li jikser id-Drittijiet Fondamentali tal-Bniedem u dana għaliex persuna taxxabbli se tkun soġġetta għal tlett tipi taż proċeduri kriminali għall-istess fatt filwaqt li l-Kummissarju tal-VAT u l-prosekuzzjoni għandhom diskrezzjoni assoluta ta' kemm u meta persuna għandha twieġeb għan-nuqqasijiet tagħha u dan mingħajr ma jingħata kont taċ-ċirkostanzi partikolari u individwali tal-persuna taxxabbli li tista' tinsab fihom minn żmien għal żmien. Għaldaqstant, in vista tas-suespost, l-esponenti jitlob lil din l- Onorabbli Qorti jogħġobha:- Tiddikjara illi, għar-raġunijiet fuq esposti, l-Artikoli 37, 37A, 38, 39, 40, 41, 58, 59, 76 u 83 tal-Att Dwar it-Taxxa fuq il- Valur Miżjud (Kap. 406 tal-Liġijiet ta' Malta) jikser id-drittijiet Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza u l-libertajiet Fondamentali tar-rikorrenti kif protetti mill- Kostituzzjoni ta' Malta fl-Artikolu 39; Tiddikjara illi, għar-raġunijiet fuq esposti, l-Artikoli 37, 37A, 38, 39, 40, 41, 58, 59, 76 u 83 tal-Att Dwar it-Taxxa fuq il- Valur Miżjud (Kap. 406 tal-Liġijiet ta' Malta) jiksru d-drittijiet u Libertajiet Fondamentali tar-rikorrenti kif protetti mill- Konvenzjoni Ewropea ghall-Protezzjoni tad-Drittijiet u l- Libertajiet Fundamentali tal-Bniedem: Fl-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni Ewropea nkorporat fl- Ewwel Skeda tal-Kap 319 tal-Liġijiet ta' Malta; u Fl-Artikolu Konvenzjoni; Tiddikjara konsegwentement li l-Artikoli 37, 37A, 38, 39, 40, 41, 58, 59, 76 u 83 tal-Att Dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud (Kap. 406 tal-Liġijiet ta' Malta) huma nulli u bla effett in kwantu li huma leżivi tal-Artikoli preċitati tal-Konvenzjoni u tal-Kostituzzjoni ; Tiddikjara konsegwentement illi d-diskrezzjoni mħollija f'idejn il-Kurnmissarju tat-Taxxa fuq il-Valur Miżjud kif ukoll fuq il- prosekuzzjoni ai termini tal-Artikoli 37, 37A, 38, 39, 40, 41, 58, 59, 76 u 83 tal-Att Dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud (Kap. 406 tal-Liġijiet ta' Malta) tilledi d-drittijiet fundamentali tar- rikorrenti kif sanċiti mill-Artikoli preċitati tal-Konvenzjoni u tal-Kostituzzjoni; l-akkużi miġjuba Tiddikjara, għar-raġunijiet suesposti, kontra r-rikorrenti quddiem il-Qorti tal-Maġistrati (Malta) Bħala Ġudikatura Kriminali kif sopra ċitati jilledu d-drittijiet fundamentali tar-rikorrenti kif sanċiti mill-Artikoli preċitati tal-Konvenzjoni u tal-Kostituzzjoni; Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza Tordna, konsegwentement għandhom jiddeżistu milli jitkomplew; illi tali proċeduri msemmija Tiddikjara illi bl-aġir taghhom l-intimati jew min minnhom huma tad-drittijiet fundamentali tar-rikorrent kif premess; tal-vjolazzjonijiet responsabbli kumpens Tiffissa vjolazzjonijiet fuq imsemmija; għall- Tordna lill-intimati jew min minnhom iħallsu l-kumpens hekk likwidat lir-rikorrenti; Tagħti kull rimedju, direttiva u kumpens ieħor li jidhrilha xieraq u opportun a tenur tal-Artikoli 46 tal-Kostituzzjoni u l- Artikoli 13 u 41 tal-Konvenzjoni Ewropea. Rat ir-risposta tal-intimati preżentata fil-15 ta' Ġunju 2012 li permezz tagħha eċċepew: (A) L-Eccezzjonijiet Preliminari Illi fl-ewwel lok, l-Onorevoli Prim' Ministru għandu jiġi liberat il-leġittimu mill-osservanza tal-ġudizzju stante kontradittur ai termini tal-Artikolu 181B tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta; Illi fit-tieni lok u mingħajr preġudizzju għas-suespost, ir- rikorrent ma eżawrixxiex ir-rimedji ordinarji li kellu għad- dispożizzjoni tiegħu, konsistenti f'appell mid-deċiżjoni tal- Qorti tal-Maġistrati fil-konfront tiegħu; (B) Il-Mertu Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza Illi subordinatament u mingħajr preġudizzju għas-suespost, l- l-pretensjonijiet kollha tar-rikorrent kif allegazzjonijiet u dedotti fir-rikors promotur huma nfondati fil-fatt u fid-dritt għas-segwenti raġunijiet jiġu elenkati mingħajr li qed preġudizzju għal xulxin: Illi a kuntrarju ta' dak li qed jiġi allegat far-rikors promotur, mhux minnu li l-penalitajiet amministrattivi ġew imposti mingħajr l-ebda proċess li jista' jitqies li jissodisfa smiegħ xieraq. Fil-fatt a kuntrarju ta' dak li qed jallega r-rikorrent, l- Artikolu 44(k) tal-Att dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud (Kap 406) jistipula li jekk tqum xi kwistjoni, li ma tkunx stima, dwar l-impożizzjoni ta' kull penali amministrattiva, ħlief meta mposta bħala riżultat ta' stima, dik il-kwistjoni tista' tiġi riferita lill-Bord tal-Appelli dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud minn kull persuna li tissodisfa l-Bord li għandha interess dirett f'dik il-kwistjoni; Illi l-pretensjoni tar-rikorrent li l-multi amministrattivi kif ukoll l-imgħax in kwistjoni għandhom jitqiesu bħala penalitajiet ta' natura kriminali hija għal kollox inkorretta u insostenibbli. L- Artikoli 76 sa 84 tal-Kap 406, jipprovdu għal reati u pieni kriminali li jistgħu jiġu mposti unikament wara li jkun hemm kundanna mill-Qrati ta' Malta. Effettivament, l-esponent Direttur Ġenerali (Taxxa fuq il-Valur Miżjud) m'għandux il- poter li jimponi penali ta' natura kriminali, apparti l-fatt illi li kieku l-leġislatur ried li l-penali amministrattivi u l-imgħax ikunu meqjusa bħala reat kriminali, kien jinkludihom fl- Artikoli hawn fuq imsemmija. Per konsegwenza, l-istess penali u mgħax impost mill-intimat Direttur Ġenerali (Taxxa fuq il-Valur Miżjud) ma jikkwalifikawx bħala piena għal reat ta' natura kriminali fil-liġi kif qed jiġi żbaljatament allegat mir- rikorrent; Illi l-multi li ġew imposti mill-Onorabbli Qorti tal-Maġistrati huma l-konsegwenza ta' sejba ta' ħtija ta' reat kriminali u bħala tali huma pagabbli u dovuti lir-Reġistratur tal-Qrati. Illi dawn huma ben diversi mill-penali u mgħax amministrattiv Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza dovuti lill-intimat Direttur Ġenerali (Taxxa fuq il-Valur Miżjud) ai termini tal-Artikoli 21 (4) u 38 sa 41 tal-Kap 406. Għaldaqstant kull allegazzjoni da parti tar-rikorrent li l-penali amministrattiv u l-imgħax huma allegatament ta' natura kriminali hija manifestament infondata; Illi mir-Rikors promotur jidher li r-rikorrent mhux qed jagħmel id-distinzjoni netta li tiddifferenzja l-penali amministrattivi minn multi ta' natura penali; li allegatament qed isofri r- Illi effettivament, id-danni rikorrent huma unikament il-konsegwenza tal-aġir u n- nuqqas tiegħu stess u ċertament mhumiex attribwibbli għal xi nuqqas da parte tal-intimati; L-Allegat Ksur tal-Prinċipju ta' Ne Bis in Idem fir-rigward tal-allegazzjoni l-Artikoli Illi imsemmija tal-Kap 406 jiksru id-drittijiet tal-bniedem bi ksur tal-prinċipju Ne bis in idem, l-esponenti jirribattu li ma hemm l-ebda konsegwenzi kriminali duppliċi jew saħansitra trippliċi fil-każ odjern kif qed jallega r-rikorrent. Fil-fatt, kif spjegat aktar il-penali fuq hemm distinzjoni ċara bejn amministrattivi u l-imgħax dovut ai termini tat-Taqsima I sat- Taqsima IX (inklussivi) tal-Kap 406 u l-multi li jistgħu jiġu mposti minn Qorti KriminaIi fuq sejba ta' ħtija ta' wieħed jew aktar mir-reati skond it-Taqsima X tal-Kap 406 dwar Reati u Pieni; Illi l-argumenti addottati mir-rikorrent ma jsibux komfort fil- Ġurisprudenza tal-Qorti Ewropea. Il-Qorti ma ddeċidietx li ma jistgħux jittieħdu azzjonijiet kriminali u ċivili (amministrattivi) kontemporanjament. A kuntrarju ta' dak li qed jiġi allegat, il- Qorti ma tippermettix li l-multa ċivili tkun fil-verita ta' natura kriminali, u dan ċertament mhux il-każ fis-sitwazzjoni odjerna; Illi għalhekk iċ-ċirkostanizi odjerni ma jagħtu l-ebda lok għal ksur tal-prinċipju tan-Ne bis in Idem; Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza (D) L-Allegat diskrezzjoni larga li allegatament mhux imsejsa Illi l-esponenti jirribattu li mhux minnu li l-intimat Direttur Ġenerali (VAT) għandu diskrezzjoni larga li mhux imsejsa fuq ir-Rule of Law stante li l-proċeduri a tenur tal-artikolu 76 tal- Kap 406 jittieħdu fil-konfront ta' kulħadd wara li tingħata opportunita' li persuna tottempora ruħha mal-Kap 406; (E) L-Allegat Ksur tal-Valur tal-Proporzjonalita' 14. (sic) Illi mhux minnu li l-Artikoli tal-Kap 406 jiksru id-drittijiet tar-rikorrent, stante li mhux minnu li huma sproporzjonati; Illi ċ-ċirkostanzi tar-rikorrent odjern juru nuqqasijiet serji da parte tiegħu li jagħmel debitament id-denunzji tal-VAT u jgħaddi t-Taxxa fuq il-Valur Miżjud miġbura minnu f'isem il- Gvern ta' Malta skond id-dispożizzjonijiet tal-Kap 406; Illi effettivament il-Kap 406 ma joħloq l-ebda piż eċċessiv fuq il-privat kif qed jallega r-rikorrent. Inoltre, l-intimati jirribattu li l-multi mposti mill-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura KriminaIi wara sejba ta' ħtija, huma pagabbli lir-Reġistratur tal-Qrati u mhux lill-intimati; Illi dwar il-multa per diem imposta mill-Onorabbli Qorti tal- Maġistati (Malta) Bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali, hekk kif jirriżulta mid-deċiżjonijiet annessi mar-rikors promutur, tiskatta biss jekk ir-rikorrent ma jikkonformax ruħu mal-liġi fiż-żmien ta' tett xhur mogħti lilu minn dik l-Onorabbli Qorti; Illi inoltre, l-esponenti intimati jirribattu li n-nuqqas ta' proporzjonalita' allegata mir-rikorrent ma tissustix u ma hemm l-ebda excessive burden fuq ir-rikorrent; Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza (F) L-Allegat Ksur tal-Prinċipju ta' Smiegħ Xieraq Illi l-allegat ksur tal-Artikolu 6, li skond ir-rikorrent seħħ huwa għal kollox infondat stante li r-rikorrent naqas milli jeżawrixxi r-rimedji ordinarji, senjatament id-dritt ta' Appell lit-Tribunal ta' Reviżjoni Amministrattiva (VAT) ġja' l-Bord tal-Appelli dwar it-Taxxa fuq il-Valur Miżjud ai termini tal-Artikolu 44(k) tal-Kap 406; Inoltre, stante li r-rikorrent qed jibbaża t-talbiet tiegħu fuq allegazzjoni ta' proċeduri li jiksru l-prinċipju u d-dritt ta' 'ne bis in idem', allura l-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni Ewropea jiġi superfluwu, u dan skond l-insenjament tal-istess Qorti Ewropea. Fil-fatt il-Qorti Ewropea fil-każ ta' Ruotsalainen qalet: Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza Illi għalhekk huwa evidenti li l-allegazzjonijiet tar-rikorrent kkwotata minnu l-Ġurisprudenza huma nfondati u inapplikabbli; Illi ma hemm l-ebda raġuni valida fil-liġi sabiex l-proċeduri kriminali fil-konfront tar-rikorrent jiddesistu kif qed jintalab mir-rikorrent, liema talba hija bir-rispett kollu insostenibbli; Illi di piu, u mingħajr preġudizzju għas-suespost, dato ma non concesso li hemm xi ksur tad-drittijiet fondamentali tar- rikorrent, ma hemm l-ebda lok għal kumpens; Għaldaqstant għar-raġunijiet suesposti, l-esponenti jitolbu bir- rispett li din l-Onorabbli Qorti jogħġobha tiċħad it-talbiet kollha tar-rikorrent kif dedotti fir-rikors odjern; bl-ispejjeż kontra r- rikorrent. Semgħet il-provi; Rat l-atti proċesswali. Ikkunsidrat; Rat il-verbal tas-seduta tal-4 ta' Lulju 2014 fejn il-kawża tħalliet għas-sentenza bil-fakolta' tan-noti li pero' ma ġewx preżentati; Illi t-tieni eċċezzjoni tal-intimati hija li l-Qorti għandha tiddeklina li l-ġurisdizzjoni kostituzzjonali tagħha ai termini tal- teżerċita l-artikolu 46 (2) tal- Artikolu 4 (2) tal-Att XIV tal-1987 u li r-rikorrenti qed jadopera Kostituzzjoni ta' Malta, Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza proċedura stroardinarja bħal dik odjerna meta kellu għad- dispożizzjoni tiegħu rimedji ordinarji biex iħares id-drittijiet pretiżi minnu. Minħabba n-natura perentorja ta' din l-eċċezzjoni il-Qorti se tittratta lilha l-ewwel. Illi din l-eċċezzjoni qed issir peress li r-rikorrent, li qiegħed jallega li ġew lesi d-drittjiet kosituzzjonali bil-mod fuq imsemmi, naqas li jappella mis-sentenzi tal-Qorti tal-Maġistrati u kwindi l-intimati qed jeċċepixxu illi l-Qorti għandha tiddeklina milli tkompli tisma' r- rikors ai termini tal-proviso wara l-Artikolu 46 (2) tal-Kostituzzjoni u dak 4 (2) tal-Kapitolu 319. Illi l-proviso ndikat mill-intimati jgħid eżattament hekk: "Iżda l- Qorti tista' jekk tqis li jkun desiderabbli li hekk tagħmel, tirrifjuta li teżerċita s-setgħat tagħha skond dan is-sub-artikolu f'kull każ meta tkun sodisfatta li meżżi xierqa ta' rimedju għall-ksur allegat huma jew kienu disponibbli favur dik il-persuna skond xi liġi oħra. (46 (2) tal-Kostituzzjoni ta' Malta u l-artikolu 4 (2) tal-Kapitlu 319 jgħidu l-istess ħaġa). Illi din il-kwistjoni ġiet dibattuta diversi drabi fil-Qrati tagħna. Il- Qorti Kostituzzjonali daħlet fil-fond tagħha fis-sentenza tagħha fil- kawża fl-ismijiet "Dr Mario Galea Strausak vs Joseph Sultana Stoner nomine" (7 ta' Marzu 1994) fejn, wara li elenkat numru ta' sentenzi precedenti, qalet fost affarijiet oħra: "Minn din ir-rassenja kemm tal-Prim' Awla u kemm ta' din il-Qorti jistgħu jitnisslu dawn il-linji ġurisprudenzjali; Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza a. Meta hu ċar li hemm meżżi ordinarji disponibbli għar- rikorrenti biex ikollu rimedju għad-danni li qed jilmenta, bħala prinċipju ġenerali dawn għandhom jiġu adoperati u r-rikors għall-organi ġudizzjarji ta' natura kostituzzjonali għandu jsir wara li l-ordinarji jiġu eżawriti jew meta mhumiex disponibbli; il-Qorti Kostituzzjonali sakemm ma jirriżultawlhiex raġunijiet serji gravi ta' illegalita' jew ta' ġustizzja jew żball manifest ma tiddisturbax l-eżerċizzju ta' diskrezzjonalita' tal- ewwel Qorti kkonferita mill-artikolu 46 (2) tal-Kostituzzjoni. Kull każ għandu l-fattispeċje partikolari tiegħu; d. Meta r-rikorrenti ma jkunx għamel użu minn rimedju li seta' kellu dan ma jfissirx li l-Qorti għandha tikkonsidra li ma għandhiex teżerċita l-ġurisdizzjoni tagħha jekk dak il-possibbli rimedju ma kienx pero' jirrimedja ħlief in parti l-lanjanzi tar- rikorrenti; e. Meta r-rikorrenti ma jkunx eżawrixxa r-rimedju ordinarji, jekk pero' dan in-nuqqas ikun ikkontribwixxa għalih l-operat ta' ħaddieħor allura ma jkunx desiderabbli illi l-Qorti tieqaf u ma tipproċedix bit-trattazzjoni tal-każ. f. Meta l-ewwel Qorti teżerċita' d-diskrezzjoni tagħha u tieqaf mit-trattazzjoni mingħajr ma teżamina l-materja neċessarja li fuqha dik id-diskrezzjoni għandha tiġi eżerċitata, il-Qorti tat- tieni grad għandha twarrab dik id-diskrezzjoni." Illi l-istess Qorti fil-kawża fl-ismijiet "Philip Borg Bartolo vs Sammy Borg Nicolas Virtu’" (8 ta' Marzu 1995) qalet ukoll li "meta l-oġġett tal-kawża jkun ta' natura komplessa – u jkollu kwistjonijiet li għandhom rimedju f'xi liġi oħra, u oħrajn li ma għandhomx, rimedju ħlief kostituzzjonali – allura għandha tipprevali din l-aħħar azzjoni." Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza F'din is-sentenza l-Qorti osservat li jkun sewwa li mal-kelma 'komplessa' jiżdied il-kliem 'jew inkella mħallta'. Illi issa fil-każ in eżami r-rikorrenti indubbjament kellu r-rimedju legali oħra disponibbli għalih u huwa għażel li ma jagħmilx dan. Illi l-Qorti jidhrilha li l-eċċezzjoni fil-kaz in kwistjoni hija fondata u għandha tiġi akkolta. Fil-kawża fl-ismijiet "Maria sive Marthese Diamato et vs Policy Manager tal-Malta Shipyards et" (Prim' Awla Kostituzzjonali, 30 ta' Settembru 2010) ġie dikjarat illi: "L-eżistenza ta' rimedju ieħor trid titqies fil-kuntest tal-allegat ksur tad-dritt fundamentali. Għandu jkun rimedju aċċessibbli, xieraq, effettiv u adegwat biex jindirizza dan il-ksur. Fl-istess waqt ma hemmx għalfejn li biex jitqies effettiv ikun jirriżulta li r-rimedju sejjer jagħti lir-rikorrenti suċċess garanti. Huwa biżżejjed li jintwera li jkun wieħed li jista' jiġi segwit b'mod prattiku, effettiv u effikaċi. Meta jidher li jeżistu meżżi ordinarji disponibbli biex jikseb rimedju għall-ilment tiegħu r-rikorrent għandu jirrikorri għal dawk il-meżżi, qabel ma jirrikorri għar-rimedju kostituzzjonali u huwa biss wara li jkun fittex dawk il-meżżi jew wara li jidher li dawk il-meżżi ma jkunux effettivament disponibbli jintuża r-rimedju kostituzzjonali." li għandu Illi f'dan is-sens wieħed jista' jsib ukoll l-insenjament fir-rigward fis-sentenza tal-Qorti tal-Appell fl-ismijiet "Joseph Najm vs Awtorita' tal-Ippjanar et" deċiża fid-9 ta'Novembru 2012 . Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza Illi wieħed għandu jqis li kemm l-artikolu nvokat mill-intimati u kemm il-Kostituzzjoni ta' Malta ssemmi meżżi li 'kienu disponibbli' u allura anke jekk kien hemm meżżi li kienu disponibbli għar- rikorrent iżda li minhabba t-trapass taż-żmien ma jkunux għadhom (disponibbli) il-Qorti tista' jekk hekk jidhrilha tiddeklina li teżerċita l-ġurisdizzjoni tagħha. F'dan il-każ ċertament il-Qorti tħoss li jkun abbuż mill-proċeduri kostituzzjonali jekk l-ilmenti tar-rikorrent jiġu nvestigati meta lanqas biss ipprova juża l-meżżi disponibbli għalih – anzi jidher li dawn il-meżżi għadhom sal-lum disponibbli. Wieħed ma kostituzzjonali sempliċement qata' qalbu mill-proceduri ordinarji. Dwar dan din il- Qorti ipprununzjat ruħha b'dan il-mod fil-kawża fl-ismijiet "John Giordimaina vs Prim Ministru et" deċiża fid-29 ta' April 2013. jistitwixxi proċeduri jistax Illi wieħed għandu jgħid ukoll li l-istess rikorrenti fil-mori tal- proċedura applika biex jibbenefika minn amnestija li daħlet fis- seħħ tramite l-Att XIV tal-2013 u allura seta' jgawdi minn riduzzjoni tal-penali u interessi (fol 61). DEĊIŻJONI Għal dawn il-motivi l-Qorti tiddeċiedi din il-kawża billi tilqa' l- eċċezzjoni msemmija tal-intimati u tirrifjuta li teżerċita s-setgħet tagħha ai termini tal-Artikolu 4 (2) tal-Kap. 319 u 46 (2) tal- Kostituzzjoni. L-ispejjeż kollha jkunu a kariku tar-rikorrent. Qrati tal-Gustizzja Kopja Informali ta' Sentenza Qrati tal-Gustizzja