QORTI TAL-MAGISTRATI (GHAWDEX) BHALA QORTI TA' GUDIKATURA KRIMINALI Magistrat Dr. Joseph Abdilla Scurrah B.A. (Legal & Int. Illum 27 ta' Ottubru 2016 Il-Qorti, Rat l-imputazzjonijiet migjuba kontra l-imputati Peter Paul Cassar Bellizzi, ta' sitta u erbghin (46) sena, iben Edgar u Carmela nee' Farrugia Vella, imwieled Baħar iċ-Ċaghaq, In-Naxxar, Ghawdex fit-23 ta' April 1969 u li joqghod f'Coral, Triq it-Tigrija, Parti mill-Fgura, Ghawdex u detentur tal- karta tal-identita' Maltija bin-numru 80339G u Adeodato Spiteri, ta' disgha u erbghin (49) sena, bin Salvatore u Lucy nee' Sesay, imwieled Il-Munxar, Ghawdex fl-14 ta' Gunju 1966 u li joqghod f'37, Triq it-Tin, Burmarrad, San Pawl il-Baħar, Ghawdex u detentur tal-karta tal-identita' Maltija bin-numru 06580G, akkuzati talli billi huma bhala ufficcjali jew impjegati pubblici f'dawn il-Gzejjer, fil-perjodu ta' bejn Dicembru 2008 u Marzu 2009, b'diversi atti magħmulin fi żminijiet differenti, iżda li jiksru l-istess dispozizzjonijiet tal-liġi u li ġew magħmula b'riżoluzzjoni waħda: B'mezzi kontra l-ligi jew billi ghamlu uzu ta' ismijiet foloz, jew ta' kwalifiki foloz, jew billi inqdew b'qerq iehor, ingann, jew billi urew haga b'ohra sabiex igieghlu titwemmen l-ezistenza ta' intraprizi foloz, jew ta' hila jew setgha fuq haddiehor jew ta' krediti immaginarji, jew sabiex iqanqlu tama jew biza' dwar xi grajja kimerika, ghamlu qligh ta' aktar minn hames mitt ewro (€500) izda mhux aktar minn hamest elef ewro (€5,000), ghad- dannu tal-Gvern ta' Malta; Ghamlu qligh iehor b`qerq mhux imsemmi fl-Artikolu 308 tal- Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta, ta' aktar minn hames mitt ewro (€500) izda mhux aktar minn hamest elef ewro (€5,000), ghad- dannu tal-Gvern ta' Malta; B'abbuz tal-kariga jew impjieg taghhom, iffalsifikaw cedula, polza, ordni, jew dokumenti ohra, illi meta jigu prezentati wiehed jista' jircievi bihom hlas, jew jiehu l-konsinna ta' oggetti, jew jigbor depozitu jew rahan minn ufficcju pubbliku, jew minn bank jew stabbiliment pubbliku iehor imwaqqaf jew maghruf b'xi att pubbliku tal-Gvern; Xjentement ghamlu uzu minn wahda mill-karti imsemmijin fl- Artikolu 167 tal-Kapitolu 9, Ligijiet ta' Malta; Bhala ufficcjali jew impjegati pubblici, meta kitbu atti li jidhlu fid-dmirijiet tal-kariga taghhom, biddlu bil-qerq is-sustanza jew ic-cirkostanzi taghhom, sew billi nizzlu pattijiet diversi minn dawk li jkunu gew iddettati jew maghmula mill-partijiet, kemm billi ddikjaraw bhala veri fatti foloz, jew bhala fatti maghrufa dawk li ma jkunux; Xjentement ghamlu uzu minn att, kitba jew skrittura falza imsemmija fl-Artikolu 180 tal-Kapitolu 9, Ligijiet ta' Malta; Bhal ufficcjali jew impjegati pubblici illi, minhabba l-kariga jew l-impjieg taghhom, huma fid-dmir li jaghmlu jew jaghtu dikjarazzjoni jew certifikat, ghamlu jew taw dikjarazzjoni falza jew certifikat falz; Xjentement ghamlu uzu minn wiehed mid-dokumenti imsemmijin fl-Artikolu 185 tal-Kapitolu 9, Ligijiet ta' Malta; Sabiex jiksbu xi vantagg jew beneficcju ghalihom infushom jew ghal haddiehor, f'xi dokument mahsub ghal xi awtorita' pubblika, xjentement ghamlu dikjarazzjoni jew stqarrija falza, jew taw taghrif falz;. Ghamlu falsifikazzjoni ohra jew xjentement ghamlu uzu minn xi dokument iehor falsifikat, mhux imsemmija fl-Artikoli tat- Titolu V tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta. Il-Qorti giet gentilment mitluba sabiex f'kaz ta' htija, izzid il-piena tal-interdizzjoni generali perpetwa skont l-Artikolu 190 tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta; Il-Qorti giet ukoll gentilment mitluba sabiex f'kaz ta' htija jkollhom tikkundanna x'jaqsmu mal-hatra ta' esperti jew periti fil-proceduri hekk kif ikkontemplat fl-Artikoli 532A, 532B u 533 tal-Kapitlu 9 tal-Ligijiet ta' Malta; ta' spejjez Rat in-nota tal-Avukat Generali (a fol. 156 u 157) datata 31 ta' Mejju 2016 li permezz taghha baghat lill-imputati Peter Paul Cassar Bellizzi u Adeodato Theodoulou biex jigu ggudikati minn din il-Qorti bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali kif mahsub taht: (1) Fl-Artikoli 18, 308, 310(1)(b)1 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 (3) Fl-Artikoli 18, 167(1), u 168(1) tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 (4) Fl-Artikoli 18, u 169 tal-Kodici Kriminali , Kapitolu 9 tal- (5) Fl-Artikoli 18, 180 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet tal-Ligijiet ta' Malta; tal-Ligijiet ta' Malta; tal-Ligijiet ta' Malta; Ligijiet ta' Malta; ta' Malta; (6) Fl-Artikoli 18, u 184 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet (7) Fl-Artikoli 18, u 185(1) tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal- ta' Malta; Ligijiet ta' Malta; (8) Fl-Artikoli 18, u 186 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet (9) Fl-Artikoli 18, u 188 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet (10) Fl-Artikoli 18, u 189 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet (11) Fl-Artikolu 190 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' ta' Malta; ta' Malta; ta' Malta; (12) Fl-Artikolu 17, 31, 141, 532A, 532B, u 533 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta; Rat illi, waqt l-udjenza tat-13 ta' Settembru 2016 (a fol. 210 u 211), gew moqrija l-Artikoli mibghuta mill-Avukat Generali fil-31 ta' Mejju 2016, u f'liema seduta l-imputati ddikjaraw li ma kellhomx oggezzjoni li l-kaz taghhom jigi trattat u deciz minn din il-Qorti bi procedura sommarja. Rat illi fis-seduta tat-13 ta' Settembru 2016 il-Qorti ordnat lill- Prosekuzzjoni u lid-Difiza sabiex jipprezentaw is-sottomissjonijiet taghhom bil-miktub. Rat l-atti kollha ta' dan il-procediment u d-dokumenti esebiti inkluz is-sottomissjonijiet bil-kitba tal-Prosekuzzjoni u tad-Difiza. IL-FATTI SPECIE TAL-KAZ Dan il-kaz beda jkun investigat wara ittra anonima li ntbaghtet lill- Ministeru tal-Intern u lill-Media1 f'Dicembru 2013 dwar allegat kaz li 1 Il-Qorti waqt dawn il-proceduri gibdet l-attenzjoni tal-media prezenti li kellhom jirrapurtaw dak li johrog f'dawn il-proceduri u mhux jaghmlu barbuljata billi jhalltu ftit paragrafi minn dak li jinstema' f'dawn il-proceduri u l-kumplament jehduh mill-ittra anonima li skattat l-investigazzjoni dwar dan il- kaz. jmur lura ghal Dicembru 2008 u Jannar 2009. L-ammont ta' hlas allegat zejjed lil imputat Adeodato Spiteri kien ta' €1136.62 Il-Kap tad-Dipartiment tal-Protezzjoni Civili John Seager spjega li: "f'Diċembru, lejlet il-Milied ta' din is-sena kont irċevejt informazzjoni, ittra3 li kienet anonima jekk mhux sejjer żball, li kienet ġiet mgħoddija lili mill- Ministeru biex ninvestiga. Bażikament l-informazzjoni kienet tmur lura għat- two thousand and eight (2008) jekk mhux sejjer żball fejn titkellem fuq wieħed mill-istation officers li kien jaħdem mad-dipartiment tagħna, is-Sur Peter Paul Cassar Bellizzi, kif ukoll fuq il-leading Adeodato Spiteri. Bażikament l-informazzjoni kienet tgħid li ttieħed xi leave ta' tlett xhur, lejn l-Awstralja biex imur għas- safar, mingħajr ma ġie imniżżel bħala leave." Waqt dawn il-proceduri hareg li bejn id-9 ta' Diċembru 2008 u 18 ta' Jannar 2009, l-imputat Adeodato Theodoulou, illi jokkupa il-kariga ta' Leading Assistant Rescue Officer fi ћdan l-Istazzjon tal-Protezzjoni Ċivili kien xorta tniżżel fir-roster li huwa rraporta gћax-xogћol fl-iStazzjon L-imputat Peter Paul Cassar Bellizzi kien jokkupa l-kariga ta' Station Officer fi ћdan l-Istazzjon tal-Protezzjoni Ċivili f'Gћawdex u kien is-superjur dirett l-uniku uffiċċjal responsabbli gћall- amministrazzjoni tal-kumplament tal-uffiċċjali tal-Protezzjoni Ċivili l- 38 3 Din l-ittra ma kinetx esebita f'dan il-process oћra stazzjonati f'Gћawdex. Huwa kien jirraporta dirett lid-Direttur, li fil-perjodu kkonċernat kien Peter Prospero. Il-Prosekuzzjoni ssostni li gћalkemm Spiteri mar l-Awstralja, dan ma kienx applika gћal vacation leave, iżda kien biss informa bil-fomm lil iStation Officer Cassar Bellizzi, u dan tal-aћћar meta gћamel ir-roster niżżlu xogћol anke meta kien jaf li Spiteri kien assenti minn Malta. Ix-xhud Gillian Schranz xehdet li fir-rekords tal-Protezzjoni Ċivili ma kien hemm ebda talba ta' Adeodato Spiteri ta' vacation leave gћal btala lejn l-Awstralja u dan skont il-Vacation Leave Records gћas-snin 2008 u 2009 u spjegat li mhux il-ġranet kollha meta Spiteri kien imissu xogћol u kien assenti minn Malta, tnaqqsu mis-sigћat intitolati bћala vacation Ir-rosters in kwistjoni gew esebiti mix-xhud Joseph Wheeler u huma ffirmati u ttimbrati mill-Uffiċjal responsabbli, l-iStation Officer Peter Paul Cassar Bellizzi , u mgћoddija lill-uffiċċju nkarigat mill-pagi sabiex isir il-ћlas L-istess xhud spjega dwar l-eżerċizzju li huwa gћamel sabiex wasal gћat-total ta' rimunerazzjoni dovuti lil Adeodato Theodoulou (skont ir-rosters ippreżentati lil ufficcju tas-salarji) gћall-Hdud u festi tax-xhur ta' Diċembru 2008 u Jannar 2009, u tal-gwadann ta' ġranet oћra mhux imniżżla bћala vacation leave meta Spiteri kien jinsab fl- Skont ir-rata tal-paga li kellu Spiteri f'dak il-perjodu, l- ammont ta' sigћat tal-Ħdud, festi u s-sigћat oћra mhux maћduma 131, 143 u 144 b'kollox jammontaw gћal elf mija u sitta u tletin ewro u tnejn u sittin Ix-xhud Charles Geraldi Gauci spjega li fil-Control Room kienu jircievu telefonata mill-Istation Officer biex jigu nfurmati min kien effettivament Jikkonferma wkoll li din l-informazzjoni kienet titnizzel fuq blackboard u wara tithassar. Il-Qorti fehmet mill-provi prodotti li d-difiza qeghda ssostni li l-granet li kien l-Awstralja kienu granet li hadem fix-xhur ta' qabel bhala change of duties ma' kollegi tieghu. F'dawn il-proceduri l-aktar mix-xhieda ta' Patrick Downham, Peter Prospero, Peter Paul Cassar Bellizzi u Carmel Cassar Bellizzi hareg li kien hemm din is- Generali gibed l-attenzjoni ghal dan u s-sistema trangat meta fl-2010 id- Direttur ta' dak iz-zmien Patrick Downham hareg standing order li rregolat ic-change of duties, u li b'hekk dahlet il-procedura li jkun hemm talba bil- miktub lid-Direttur u wara li jkun hemm l-approvazzjoni tieghu, dan it- tibdil irid jitnizzel fl-attendenza, li turi dawk il-membri li jkunu fuq il-lok Qabel ic-change of duties ma kinux jigu riflessi fuq ir-roster tal-gurnata ghaliex tali bdil kien johloq problema mas-sezzjoni tas-salarji meta kienu jinhadmu l-pagi. Il-Prosekuzzjoni fin-nota ta' sottomissjonijiet taghha ma tispjegax kif ix- xiehda li nstemghu u l-provi li tressqu huma ingredjenti biex l-imputati Illi l-irwol ta' l-Istation Officer Mercieca kien propju dan, li apparti li jara li gћandu l-istazzjon b'uffiċċjali biżżejjed biex ikun jista' jimmanniġġja s-sejћiet u emerġenzi oћra li jistgћu jinqalgћu, kellu ukoll l-irwol importanti li jara li l-uffiċċjali qed jagћmlu xogћolhom sewwa u li effettivament huma qed jirraportaw gћax-xogћol; Illi Mercieca jgћid li hu qatt ma żamm rekord ta' liema change of duties kienu qed isiru, u allura fic-cirkostanzi dan ma jigix sempliciment nuqqas ta' responsabbilta', izda huwa l-abbuz kriminuz tas-sistema li kienet difettuza, li huwa fatt maghruf u li allura hu seta' fil-kariga tieghu jimmanuvra kif ried u xtaq hu; Illi mill-provi prodotti jirriżulta ben ċar li l-intenzjoni tal-imputati hija wahda malizzjuza, specjalment meta wiehed iqis bir-reqqa l-agir taz-zewg ufficcjali, fil-kariga taghhom, mhux b'mod individwali izda fiċ-ċirkostanzi kollha li jirrizultaw minn dan il-process rigward il-fatt Il-Qorti taghmel referenza ghal dak li xehed il-Kap tad-Dipartiment tal- Protezzjoni Civili Peter Prospero li kien inkarigat minn dan id- Huwa xehed f'zewg okkazzjonijiet7: U kien jiehu hsieb kollox l-Istation Officer. japplika wkoll ghall-istazzjonijiet ta' Malta wkoll. Prosekuzzjoni: Issa jigifieri kienet permessa c-change of duties. l-procedura, liema procedura kienet addottata dak iz-zmien? Xhud: Sa fejn naf jien kien jintalab lill-Istation Officer dak iz- zminijiet jekk qed niftakar sew illi jsir change of duties. jiehu hsieb illi jzomm records ta' min dahal xoghol u min dahal floku biex ikunu jistghu jissostitwixxu lil xulxin later on. Prosekuzzjoni: Jigifieri bhala records fejn kienu jinzammu? Xhud: Kienu jinzammu fl-istazzjon. Prosekuzzjoni: U f'dan il-kaz allura min kien izomm ir-records? Xhud: L-Istation Officer. Prosekuzzjoni: Xejn aktar ghalissa Sur Magistrat. Avukat Dottor Joseph Borg Vassallo: Ara hux qed nithem tajjeb Sur Prospero, illi ghar-rigward il-procedura illi kienet tigi ad operata, dan il-kaz imur lura ghas-sena elfejn u tmienja (2008), nifhem tajjeb illi jista' jkun illi ma intix one hundred per cent sure minn certa Per ezempju saqsewk domanda fuq records. Jekk jien nissugerilek illi r-records illi kienu jinzammu fuq ic-change of duties kienu effettivament dak illi int ghadek kif spjegajt illi hija li jinfurmaw lill-Control Room min dahal xoghol f'dik il-gurnata inkella bil-gurament tieghi, sa fejn naf jien dejjem l-affarijiet hadmu tajjeb ghax kemm Peter u kemm in-nies tieghu hawnhekk kienu Jigifieri ma kelli l-ebda dubbji fihom.Issa kif inqala' dan il-kwistjoni ghandi perpless sal-lum.'' ''Ix-Xhud: Ara, il-procedura hija wahda: il-leave u t-time off in lieu kien jigi irrekordjat u approvat bil-procedura normali. duties normalment dak iz-zminijiet ma kienx hemm l-ebda prassi fuqha; sempliciment tnejn jiftehmu bejniethom illi jinbidlu x-xoghol, Pero l-control room taghna kienet tigi infurmata li hemm persuna flok ohra dak il-hinijiet.'' Il-Kap tad-Dipartiment Patrick Antignolo xehed li dahhal mizuri godda wara li ngibdet l-attenzjoni mill-Awditur Generali, u dan anke permezz ta' standing order: ''Prosekuzzjoni: Sewwa. Jigifieri dan qed tghid ghamiltha u x'gara wara. Issa, qabel ghidtilna li ma kienx qed jinzammu records. Ix-xhud: Mela, ha nghidlek, ehe, u din li xtaqt nispjega. out, dak iz-zmien ma kienx hemm sistema li tista' tahdem il-pagi tan-nies u kien ikun jinqala' hafna tahwid. tahdem u taghmel is-cycle kollu tax-shift. Issa peress li n-nies kienu jahdmu u ovvjament il conditions taghhom kienu forty six (46) Ir-rassenji kienu jidhru min huma dawk in-nies li huma assigned for duty, jigifieri mela jiena, perezempju, Patrick Downham naf li rrid tlett ijiem ohra. Kieku din ir-rassenja konna nhawduha u niktbu min ghandu jidhol change of duty u min m'ghandux, kien jigri li s- sistema li kellna dak iz-zmien tal-komputazzjoni tas-salarji kienet tithawwad,ma kinitx kapaci li tiehu in consideration dan it-tibdil li jsir bejn in-nies. ''roaster'' tibqa' kif inhi, ir-''roaster'' tibqa' kif inhi, allura nibqa' nidher jiena perezempju li suppost qed nahdem illum jien bhala Patrick Downham, mentri fil-fatt ikollok impjegat iehor qed jaghmel ix- Issa, dak ir-record li effettivament, jien naf, il-persuna l-ohra qed jibdilni, ma kien hemm ghall-fini tal-paga jkunu qeghdin jidhru n-nies li qed jidhru fir- Imma mbaghad ikollna records li nghidu, isma', hemm dik il-persuna li kienet qed tahdem dakinhar flok ta' dik il-persuna. Prosekuzzjoni: Fil-fatt gejt ghad-domanda li kont se naghmillek. Jigifieri qabel ma hareg dan l-istanding order u nbiddlu l-proceduri, kien hemm system in place fejn jigi irrekordjat min suppost hemm duty ta' kuljum? Li kien hemm ir-rassenja. Prosekuzzjoni: Il-control room kienu jzommu records? Ix-xhud: Il-control room jidhirli li kienu jinzammu records pero kienu jithassru mal-ewwel. Ma jidhirlix li kienu jinzammu records perezempju – sar illi jrid jitnizzel kollox bazikament fil-control room.'' RAPPORT TAL-AWDITUR GENERALI DWAR NUQQASIJIET Il-Qorti se telenka dak li sab l-Awditur Generali fl-Annual Audit Report Public Accounts 20109 dwar nuqqasijiet dwar l-operat tad-Dipartiment tal-Protezzjoni Civili li jispjegaw u jizvelaw prassi li kienu qeghdin jintuzaw fl-operazzjoni tal-Dipartiment li jaghtu sfond tajjeb biex il-Qorti tifhem aktar u tasal ghall-konkluzzjonijiet taghha dwar dan il-kaz: L-Awditur Generali fir-rapport ta' rakkomandazzjonijiet biex jitjieb l-operat: Id-Dipartiment wiegeb10 dwar kif se jirrimedja ghan-nuqqasijiet li sab l- Awditur Generali dwar l-operat tad-Dipartiment fit-22 Settembru 2011. Wahda mill-mizuri li hadet l-amministrazzjoni tad-Dipartiment tal- Protezzjoni Civili kienet li harget standing order No. 10/201011 nhar it-23 ta' Awwissu 2010 biex tindirizza dak li qal l-Awditur Generali fir- rapport annwali tieghu dwar il-Bdil ta' Duty. L-Ordni iffirmata mid- Direttur ta' dak iz-zmien Patrick Downham tghid: Il-membri kollha tad-Dipartiment tal-Protezzjoni Civili huma avzati membri, ghandha timtela l-formola (Subject Form) rispettiva u tinghadda lid-Direttur tad-Dipartiment ghall-approvazzjoni, bir- rakomandazzjoni tal-ufficjal nkarigat mis-sezzjoni (i.e. Nixtieq nigbed l-attenzjoni li l-formola tal-attendenza ghandha turi dawk il-membri li jkunu fuq il-lok tax-xoghol. ufficjali nkarigati mix-xift ghandhom jizguraw li f'kazi ta' bdil fil- gurnata tax-xoghol, il-persuna li tkun qed tissostitwixxi lil dak il- membru li normalment jahdem f'dak ix-xift partikulari, tkun imnizzla li qed tahdem dik il-gurnata rispettiva. KONSIDERAZZJONIJIET LEGALI GENERALI Livell ta' prova Huwa principju baziku prattikat mill-Qrati taghna fil-procediment kriminali, li sabiex l-akkuzat jigi misjub hati l-akkuzi migjuba fil- konfront tieghu dawn ghandhom jigu pruvati oltre kull dubju dettat F'dan ir-rigward issir referenza ghas-sentenza moghtija mill-Qorti tal- Appell Kriminali fil-5 ta' Dicembru 1997 fil-kawza fl-ismijiet Il-Pulizija vs Peter Ramage, fejn il-Qorti fakkret li l-grad ta' prova li trid tilhaq il- Prosekuzzjoni hu dak il-grad li ma jhalli ebda dubju dettat mir-raguni u mhux xi grad ta' prova li ma jhalli ebda ombra ta' dubju. ombra ma jistghux jitqiesu bhala dubji dettati mir-raguni. iehor, dak li l-gudikant irid jasal ghalih hu, li wara li jqis ic-cirkostanzi u l-provi kollha, u b'applikazzjoni tal-buon sens tieghu, ikun moralment konvint minn dak il-fatt li trid tipprova l-Prosekuzzjoni. Fil-fatt dik il- Qorti ccitat l-ispjegazzjoni moghtija minn Lord Camilleri Bartolo fil-kaz Miller v Fil-kawza fl-ismijiet Il-Pulizija vs Graham Charles De Santis (Qorti tal- Appell Kriminali - deciza fid-19 ta' Mejju, 1997) gie ritenut illi: Din il-Qorti taghmel ukoll referenza ghas-sentenza moghtija mill-Qorti tal-Appell Kriminali fid-9 ta' Settembru 2002 fil-kawza fl-ismijiet Il- Pulizija v Martin Mark Lester fejn spjegat x'jigri meta gudikant ikun rinfaccjat b'verzjonijiet konfliggenti u cioe' jistghu jigru zewg affarijiet u cioe' jew il-gudikant ikun tal-fehma li l-kaz tal-Prosekuzzjoni ma jkunx gie sodisfacentement ippruvat, u allura l-Qorti ghandha tillibera, jew jekk ikun moralment konvint li l-verzjoni korretta hija wahda u mhux l- ohra, jimxi fuq dik il-verzjoni li jaccetta u jekk dik il-verzjoni tkun timporta l-htija tal-imputat jew akkuzat, allura jiddikjara tali htija u jghaddi ghall-piena jew ghal xi provediment iehor. Apprezzament tal-provi fl-assjem Il-Qorti tissottolinea li huwa ben risaput li l-apprezzament tal-provi ghandu jsir mhux biss b'mod spezzettat u individwali izda l-provi ghandhom jigu analizzati flimkien fl-assjem taghhom sabiex wiehed jara x'inferenzi jew interpretazzjoni ragjonevoli u legali jista' jaghti lil dawk il-provi hekk interpretati. Ma tistax tinstab htija jew nuqqas ta' htija semplicement fuq analizi individwali jew separata tal-provi. ghandhom jigu kkunsidrati kemm individwalment kif ukoll Dan hu appuntu l-ezercizzju li sejra taghmel din il- Qorti, u cioe' li tezamina bir-reqqa kollha l-provi prodotti f'dan il-kaz. Illi ghalhekk m'hemmx dubju li kollox jiddependi fuq il-kredibilita` tax- xhieda u dan billi bhala Gudikant, il-Qorti sejra taghti qies l-imgieba, il- kondotta u l-karattru tax-xhieda, tal-fatt jekk ix-xhieda ghandiex mis- sewwa jew hix kostanti, u ta' fatturi ohra tax-xhieda u jekk ix-xhieda hix imsahha minn xhieda ohra, u tac-cirkostanzi kollha tal-kaz, u dan ai termini tal-Artikolu 637 tal-Kap 9 tal-Ligijiet ta' Malta. Huwa principju baziku pprattikat mill-Qrati taghna fil-procediment kriminali, li biex l-akkuzati jigu ddikjarati hatja, l-akkuzi dedotti, dubju dettat mir-raguni. Hawnhekk il-Qorti taghmel referenza ghal sentenza moghtija mill-Qorti tal-Appell Kriminali nhar is-sebgha (7) ta' Settembru, 1994 fl-ismijiet 'Il- huwa bizzejjed sabiex l-imputat jigi ddikjarat liberat, hemm bzonn li 'dubju jkun dak dettat mir-raguni.' Il-Qorti se tara jekk il-fattispecie tal-kaz jammontawx ghar-reati addebitati F'dan il-kaz xehdu ghoxrin (20) xhud kif gej: KONSIDERAZZJONIJIET LEGALI DWAR L-AKKUZI L-imputati jinsabu akkuzati li bhala uffiċċjali jew impjegati pubbliċi bejn Diċembru 2008 u Marzu 2009, ikkommettew frodi b'egћmil qarrieqi bi ksur tal-Artikoli 308, 309 u 310(1)(b) tal-Kap. 9, li kkommettew falsifikazzjoni ta' dokumenti minn uffiċċjali pubbliċi u l-użu tagћhom bi ksur tal-Artikoli 167(1), 168(1) u 169 tal-Kap. 9, li biddlu b'qerq f'atti magћmul minn uffiċċjal pubbliku u li xjentement gћamlu użu minn dokumenti foloz bi ksur tal-Artikoli 180 u 184 tal-Kap. dikjarazzjoni jew ċertifikati foloz u talli xjentement gћamlu użu minn tali dikjarazzjoni jew ċertifikati foloz bi ksur tal-Artikoli 185(1), 186 tal- Kap. 9, li gћamlu dikjarazzjoni falza jew tagћrif falz lil awtorita' pubblika ai termini tal-Artikoli 188 tal-Kap. 9, kif ukoll akkużati b'Artikolu 189 li jiġbor l-atti ta' falsifikazzjoni ġenerali mhux imsemmija fl-artikoli tat-Titolu V tal-Kap. 9 tal-Liġijiet ta' Malta. Il-prosekuzzjoni ssottomettiet li l-akkuzi bin-numri tlieta (3) u hamsa (5) huma alternattivi gћal xulxin, kif ukoll l-akkużi bin-numri sebgha (7), disgha (9) u ghaxra (10). Illi dwar il-Ligi, jinsabu akkuzati kemm bir-reat tal- falsifikazzjoni kif ukoll tal-frodi. Fuq il-Falsifikazzjoni Illi ghar-rigward tar-reat tal-falsifikazjoni, il-ligi taghna tikkontempla diversi forom ta' falz f'dokumenti pubblici u skritturi privati. Ai finijiet tad-dottrina in tema ta' falsita, ikun hemm dokument kull fejn hemm identifikabbli, tikkontjeni esposizzjoni ta' talba jew dikjarazzjoni ta' volunta. S'intendi, b'kitba wiehed ma jifhimx biss is-sinjali alfabetici izda tinkludi dawk numerici, stenografati u anke kriptografici, basta li dik il-kitba tesprimi hsieb li jkun jiftiehem minn kulhadd jew minn certu numru ta' Il-kitba f'dan s-sens tista ssir kemm bil-id, kif wkoll b'mezzi mekkanici, b'mezzi indellibbli jew li jista jithassar, u fuq kwalsiasi mezz li jista' jiehu plastic etc… [vide Il-Pulizija v Paul AlSaied deciza mill-Qorti tal-Appelli Kriminali nhar is-sbatax ta' Ottubru, 1997, liema decizjoni se ssir Fil-fatt il-ligi taghna taghmel anke distinzjoni bejn il-falz ideologiku u l- taghna fosthom f'sentenza moghtija mill-Qorti ta'l-Appell Kriminali fl- ismijiet Il-Pulizija vs Paul AlSaied deciza 17 ta' Ottubru 1997: "Id-differenza bejn il-falz materjali u l-falz ideologiku hi spjegata mill- awturi b'dan il-mod: filwaqt li fil-kaz tal-falz ideologiku d-dokument ikun iffalsifikat biss fis-sustanza u cioe' fil-kontenut tieghu, ikun hemm falsita materjali meta d-dokument ikun wiehed mhux genwin, Ghall-finijiet tad-dottrina in tema ta' falsita' jkun hemm fejn hemm kitba, attribwibbli ghal persuna identifikabbli, liema kitba tkun tikkontjeni esposizzjoni ta' fatti jew ta' S'intendi b'kitba wiehed ma jifhimx biss is-sinjali alfabetici, dik il-kitba tesprimi hsieb li jkun jiftiehem minn kulhadd jew minn certu numru ta' nies. Il-kitba f'dan is-sens tista' issir kemm bl-id, kif ukoll b'mezzi mekkanici, b'mezz indelibbli jew li jista' jithassar u fuq kwalsiasi mezz li jista' jiehu imqar temporanjament il-messagg ...". Meta wiehed jara r-rosters li gew ipprezentati lid-Dipartiment tas- Salarji ai fini ta' falsifikazzjoni materjali dawn ma jistghux jitqiesu bhala dokument li gie ffalsikat fl-essenza tieghu kif trid il-ligi u dan ghaliex id- dokumenti li gew ipprezentati lid-dipartiment tas-salarji ma jistax jitqiesu li huma xi dokumenti mhux originali u jew iffabrikati. Il-prosekuzzjoni ma ressqitx provi li jindikaw li dawn id-dokumenti mhumiex originali jew inkella li kienu ffabrikati fl-essenza taghhom. xhieda mressqa kkonfermaw li dawn kienu d-dokumenti li kellhom jigu pprezentanti u li fuqhom jinhadmu l-pagi. F'dan il-kaz meta wiehed jirreferi ghall-falz ideologiku ma jistax jinghad li r-rosters kienu jaghtu informazzjoni qarrierqa fis-sens li non e veridico Fid-decizjoni tal-Qorti tal-Appell Kriminali fl-ismijiet Il-Pulizija vs Karl (Carmel) Catania Gilson, deciza fl-1 ta' Novembru, 2013 intqal li: "Skont l-artikolu 188 tal-Kap 9, m'hemmx ghalfejn id-dokument ikun Skont dan l-artikolu huwa bizzejjed li wiehed jipprezenta dokument li jkollu taghrif qarrieqi. Jigifieri, hawn m'hemmx bzonn li jinholoq dokument falz (ex novo) jew li dokument genwin (bhal, per ezempju xi certifikat tat-twelid) ikollu xi dettalji mibdulin. F'dan il-kaz huwa t-taghrif li kien fih id-dokument li kien Il-Qorti ma tarax li dan gara fil-kaz odjern ghaliex kif irrizulta t-taghrif mghoti lid-dipartiment tas-salarji ma kienx wiehed mhux veritier jew L-artikolu 167 tal-Kap 9 tal-Ligijiet ta' Malta jipprovdi bhala reat kull min jiffalsifika xi dokument kif deskritt fl-istess artikolu. Skont Sir Anthony Friggieri, kif imfisser fl-appunti tieghu u msemmija fis- sentenza moghtija mill-Qorti tal-Appell Kriminali nhar s-16 ta' Marzu 1999 fil-kawza fl-ismijiet Il-Pulizija v Alfred Vassallo Eminyan et: Id-Difiza sostniet fin-nota ta' sottomissjonijiet taghha: "li ghalkemm ir-reat ta' natura ideoligika li l-imputati qed jigu akkuzati bih ma jaghmel ebda referenza ghat-tip ta' intenzjoni rikjesta ghall-ezistenza tieghu dan ma jfissirx li d-dolus mhux neccssarju kif jinghad mill-Qorti tal-Magistrati fis-sentenza fl-ismijiet Il-Pulizija Il-Professur Mamo fin-noti tieghu jghid li ai fini ta' dan ir-reat "an jghid li mhux bizzejjed li dak li ghamel il-falsifikazzjoni kellu l- intenzjoni li jiffalsifika, pero' li kien jaf li dik il-falsifikazzjoni kienet kontra l-ligi u l-potenzjalita' setghet tikkaguna pregudizzju. F'dan il-kaz it-tibdil bejn il-haddiema li ma kienx jigi nnutat u imnizzel fir-rosters la tista' ssejjahlu li huwa xi forma ta' taghrif qarrieqi wisq anqas falsifikazzjoni kontra l-ligi." L-artikolu 169 tal-Kap 9 tal-Ligijiet ta' Malta jipprovdi bhala reat kull 165, 167 u 168 tal-Kap 9 tal-Ligijiet ta' Malta. Ma hemmx dubbju ghalhekk li ghall-ezistenza ta' dan r-reat, jinhtieg li l- prosekuzzjoni tipprova li l-imputati ghamlu uzu minn dokument kif imsemmi f'din d-disposizzjoni tal-ligi xjentement. L-imputati qed jigu akkuzati li xjentament ghamlu uzu (enfasi tal-Qorti) minn dawn id-dokumenti u ghalhekk mhux bizzejjed li l-Prosekuzzjoni tipprova li l-imputati ghamlu l-uzu minn dawn id-dokumenti izda li ghamlu hekk intenzjonalment. Il-ligi hawnhekk tuza il-kelma 'xjentement'. Ix-xjenza f'kaz kriminali Fir-rapport dwar il-kaz Taylor's Central Garages (Exeter) Limited v Roper12 Devlin J jaghti numru ta' osservazzjonijiet dwar it-tifsira tal- kelma xjentament "knowingly" u kif tkun stabilita' x-xjenza f'kaz Il-Crown Prosecution Service (CPS) jaghti din l-ispjega ta' "knowledge": Ghalhekk mhux bizzejjed li l-Prosekuzzjoni tipprova li dawn id- dokumenti gew ipprezentati lid-dipartiment tas-Salarji imma trid ukoll tipprova wkoll li l-imputati pprezentaw dokumenti meta kienu jaf li Il-prosekuzzjoni kellha tipprova illi fil-mument dikjarazzjoni l-imputati kienu jafu li dik id-dikjarazzjoni li qed issir hija falza u fit-tieni lok illi minhabba f'dik il-falsita huma hadu xi vantagg. F'dawn il-proceduri ma ngabet l-ebda prova ammissibbli skont il-ligi li turi illi r-rosters ipprezentati lid-Dipartiment tas-Salarji kienu jew gew iffalsifikati fl-intier taghhom inkella ffalsifikati biss fis-sustanza b'mod intenzjonat. Il-Qorti thoss li l-imputati m'ghandhomx jinstabu hatja la tal-falsita materjali wisq anqas ideologika. Deciz dan, allura lanqas ma jista' jirrizulta r-reat tal-frodi b'eghmil qarrieqi ikkontemplat fl-Artikolu 308. L-element formali huwa totalment nieqes u l-imputati agixxew fuq prassi approvata u accettata minn kulhadd inkluz is-superjuri taghhom, kemm qabel il-perijodu inkriminat kif ukoll wara. Fuq il-Frodi L-imputati qed jigu akkuzati wkoll bit-truffa u l-frode innominate. Huma qed jigu akkuzati wkoll li r-reat kien wiehed kontinwat. Illi ghar-rigward tal-akkuza tal-frodi jew truffa ai termini tal-artikolu 308 tal-Kodici Kriminali u tal-frodi innominat ai termini ta'l-artikolu 309, fil- ligi taghna sabiex ikun hemm il-kommissjoni ta' dawn ir-reati jrid ikun gie perpetrat mill-agent xi forma ta' ngann jew qerq, liema ingann jew qerq ikun wassal lill-vittma sabiex taghmel jew tonqos milli taghmel xi haga li iggibilha telf patrimonjali bil-konsegwenti qligh ghall-agent. it-telf hafna drabi jkun jikkonsisti filli l-vittma, proprju ghax tkun giet Jekk l-ingann jew qerq ikun jikkonsisti f'raggiri jew artifizi – dak li fid-dottrina jissejjah il- mise en scene – ikun hemm it-truffa; jekk le, ikun hemm ir-reat minuri ta' frodi innominata (jew lukru frawdolent innominat) – (ara sentenza Il- Illi abbazi ta' Artiklu 308 tal-Kapitlu 9 tal-Ligijiet ta' Malta, sabiex jissussisti r-reat ta' frodi jew truffa, gie ritenut kostantament fil- gurisprudenza u fis-sentenzi tal-qrati illi jridu jinkonkorru diversi Ibda biex irid ikun hemm ness bejn is-suggett attiv u s-suggett passiv tar-reat u cioe' bejn min qieghed jikkommetti r-reat u l-vittma. Hemm imbaghad l-element materjali ta' dana r-reat u cioe' l-uzu ta' sabiex issofri t-telf patrimonjali. Finalment huwa necessarju li jkun hemm l-element formali tar-reat konsistenti fid-dolo jew fl-intenzjoni tat-truffatur jew frodatur li jinganna u dana sabiex jikseb profitt jew Jekk xi wiehed jew iktar minn dawn l-elementi huma nieqsa, allura r-reat tat-truffa ma jistax isehh. Fis-sentenza Qorti tal-Appelli Kriminali (sede inferjuri) deciza fit-22 ta' Frar 1993, fl-ismijiet Il-Pulizija vs Charles Mula Debono, il-Qorti ghamlet esposizzjoni ferm preciza, studjata u dettaljata ghar-rigward tal-elementi ta' dana r-reat. Dwar l-element formali l-Qorti qalet li: "Kwantu jirrigwarda l-element formali, cjoe' kwantu jirrigwarda d- dolo ta' dan ir-reat ta' truffa, jingħad illi jrid ikun hemm qabel xejn l- intenzjoni tal-frodatur li jipprokura b'ingann il-konsenja tal-flus jew oġġett li jkun bi profitt inġust tiegħu. L-inġustizzja tal-profitt toħroġ mill-artikolu 308 tal-Kodiċi Kriminali fejn il-kliem "bi ħsara ta' ħaddieħor" ma jħallux dubbju dwar dan. Jiġifieri biex ikun hemm l- element intenzjonali tar-reat ta' truffa, hemm bżonn li s-suġġett attiv tar-reat fil-mument tal-konsumazzjoni tiegħu jkun konxju ta' l- inġustizzja tal-profitt u b'dan il-mod il-leġittima produttivita' tal- profitt hija bizzejjed biex teskludi d-dolo." Dwar l-element materjali l-Qorti fl-istess decizjoni qalet li r-raggiri jew artifizzji (messa in xena) jridu jkunu manuvri "ta' natura li jimpressjonaw bniedem ta' prudenza … li jridu jkunu frawdolenti u li hu necessarju li jkunu impjegati biex jipperswadu bl-assistenza ta' fatti li qajmu sentimenti kif hemm indikat fil-ligi". Fil-kaz fl-ismijiet il-Pulizija vs. Anthony Pace Meli deciz fit-22 ta' Settembru 2016 il-Qorti tal-Appell Kriminali ppreseduta mill-Imhallef Edwina Farrugia Vella ghamlet esposizzjoni shiha dwar it-tema in kwistjoni: Issa sabiex jissussisti r-reat tal-frodi jew truffa gie ritenut kostantement fil-gurisprudenza u fis-sentenzi tal-qrati taghna illi iridu jinkonkorru diversi elementi. Ibda biex irid ikun hemm ness bejn is-suggett attiv u s-suggett passiv tar-reat u cioe' bejn minn qieghed jikkometti r-reat u l-vittma. element materjali ta' dana ir-reat u cioe' l-uzu ta' ingann jew raggieri li jwasslu lill-vittma sabiex isofri it-telf patrimonjali. Finalment huwa necessarju li jkun hemm l-element formali tar- reat konsistenti fid-dolo jew fl-intenzjoni tat-truffatur jew frodatur li jinganna u dana sabiex jikseb profitt jew vantagg Jekk xi wiehed jew iktar minn dawn l-elementi huma nieqsa, allura ir-reat tat-truffa ma jistax jisussisti. "Id-delitt tat-truffa huwa l-iprem fost il-kwalitajiet ta' serq inproprji u hu dak li fl-iskola u fil- legislazzjoni Rumana kien maghruf bhala steljolat u li jikkorrispondi ezattament ghat-truffa tal-Codice Estafa fil-kodici Spanjol, ghal Madliena, Is-Swieqi f'dak Portugiz, u fil-Kodici disposizzjonijiet tal-Kodici taghna li jikkontemplaw ir-reat ta' truffa kienu gew mehuda minn Sir Adriano Cohen mill-paragrafu 5 tal-artikolu 430 tal-Kodici sejhilha Gera .....". .… Hu necessarju biex ikun hemm ir-reat ta' truffa, li l-manuvri jridu jkunu ta' natura li jimpressjonaw bniedem ta' prudenza u sagacja ordinarja, li jridu jkunu frawdolenti u li hu necessarju li jkunu impjegati biex jipperswadu bl-assistenza ta' fatti li qajmu sentimenti kif hemm indikat fil-ligi.15" Dwar l-element formali tar-reati ta' truffa l-Imhallef Guze 15 22 ta' Frar 1993, App Krim Il-Pulizija vs Charles Mula Debono jirrigwarda kwantu jirrigwarda d-dolo ta' dan ir-reat ta' truffa, jinghad illi jrid ikun hemm qabel xejn l-intenzjoni tal- frodatur li jipprokura b'ingann il-konsenja tal-flus jew oggett li jkun fi profit ingust tieghu. L-ingustizzja tal-profitt Kriminali fejn il-kliem "bi hsara ta' haddiehor" ma jhallux dubju dwar dan. Jigifieri biex ikun hemm l- element intenzjonali tar-reat ta' truffa, hemm bzonn li s-suggett attiv tar-reat fil-mument tal-konsumazzjoni tieghu jkun konxju tal-ingustizzja tal-profitt u b'dan il-mod il-legittima produttivita tal-profitt hija bizzejjed biex teskludi d-dolo." deciz illi element ewlieni fir-reat tal-frodi huwa "l'elemento Biex imbaghad jissusti dana t-tip ta' Illi l-artikolu 309 tal-Kapitolu 9, imbaghad jikkontempla r-reat minuri tal-frodi innominat. Illi ghar-rigward ta' dana r-reat, ghalkemm l-element tar-"raggiri" jew l-"artifizji", huwa nieqes u allura anke gidba semplici hija bizzejjed ghall-kummissjoni ta' dana r-reat, izda dana jrid bilfors iwassal sabiex il-vittma u cioe' is-suggett passiv ta' dana r-reat isofri xi telf patrimonjali. Illi kif gie deciz fis-sentenza Il-Pulizja vs Carmela Tedesco (Appelli Kriminali Inferjuri 30/12/2004): "Kwantu ghal kwistjoni jekk il-gidba semplici – a differenza tal-artifizji u raggiri – tistax tammonta ossia twassal ghar-reat ta' frodi innominata, ir- risposta hija certament fl-affermattiv, basta li tali intiza jew preordinata sabiex il-persuna l-ohra (il- vittma) taghmel jew tonqos milli taghmel xi haga li bil-konsegwenti arrikkiment ghal min jghid dik il-gidba u basta, 16 Francesco Antolisei, ikkwotat f'sentenza ohra moghtija mill-Qorti ta'l-Appelli Kriminali (Il-Pulizija vs Patrick Theodoulou deciza 22/10/2004) s'intendi li tkun effettivament waslet ghal dana it-telf min-naha u arrikkiment min-naha l-ohra." Affermati dawn il-principji gurisprudenzjali u legali ghandu jirrizulta illi huwa necessarju illi jigi ippruvat l-element tal- ingann fil-frodatur u dan fil-mument illi huwa jkun qieghed jaghmel il-maniggi tieghu sabiex jinganna lill-vittma. Meta wiehed japplika dan it-taghlim ghal dan il-kaz fejn jidhol l-element materjali dan ma jirrizultax stante li ma kienx hemm la ingann wisq anqas raggiri jew artifizzji. F'dawn il-proceduri imkien ma gie kkonfermat li gie operat xi apparat estern li sahhah il-kredibbilita tas-sitwazzjoni ffabrikata mill-imputati sabiex jirraggira lill-vittma f'dan il-kaz il-Gvern Malti ghajr li l-imputati mxew mal-procedura li kienet addotta sakemm ingibdet l-attenzjoni lid- Dipartiment tal-Protezzjoni Civili mill-Awditur Generali. F'dawn il-proceduri la rrizulta l-ingann wisq anqas il-qerq min-naha tas- suġġett attiv biex jaghmlu l-qliegh a spejjez tas-suġġett passiv (Gvern ta' KONKLUZZJONIJIET: Il-fatti f'dan il-kaz jikkoncernaw il-fatt li l-imputat Adeodato Theodoulou kien siefer ghal btala fl-Awstralja izda xorta tnizzel li rraporta ghax-xoghol u rcieva l-paga. Il-provi tal-Prosekuzzjoni kienu diretti sabiex jippruvaw dana l- istat ta' fatt. L-attendance sheets li kienu jintbaghtu lis-Sezzjoni tas-Salarji ma kien johloq problema mas-sezzjoni tas-salarji meta kienu jinhadmu l-pagi. kull shift ikollu l-work compliment minimu li jirrikjedi. Permezz ta' din is-sistema fejn ic-change of duties ma kinux jigu riflessi fir-roster li kienet tintbaghat mill-imputat Peter Paul Cassar Bellizzi lis-sezzjoni tas-salarji tad-Dipartiment tal-Protezzjoni jirrizultax li din il-prassi holoqha l-imputat Peter Paul Cassar Bellizzi izda kienet working practice li kienet ilha fis-sehh u li kienet issir bil-kunsens tas-superjuri tieghu. Waqt dawn il-proceduri z-zewg imputati Cassar Bellizzi u Theodoulou telghu jikkonfermaw il-kontenut tal-istqarrija taghhom bil-gurament izda ebda domanda ma saritilhom f'dan ir-rigward. Kien fl-2010 meta nharget standing order minn Patrick Downham li l- prassi nbidlet u dan wara li l-Awditur Generali gibed l-attenzjoni dwar il-fatt li c-change of duties ma kinux ikunu mnizzla fuq il- Din l-istanding order iggib id-data tat-23 ta' Awwissu 2010, jigifieri sena u tmien xhur wara d-data tal-perijodu inkriminat. Din l-istanding order titkellem wahedha u tikkonferma li fil- perijodu inkriminat ma kienx isir kif l-istanding order qed tesigi li jsir mit-23 ta' Awwissu 2010 'il quddiem. 2010 kien gibed l-attenzjoni ghal tali stat ta' fatt taht l-intestatura Ir-risposta tad-Dipartiment datata 22 ta' Settembru 2011 turi li kien biss f'dawn ix-xhur ta' qabel li bdew jiddahlu mizuri biex regolati billi awtorizzazzjoni bil-miktub u jkunu recorded bil-kitba u mhux bil- fomm jew fuq black board u wara ma jinzamm record ta' xejn ilha fis-sehh ma kinitx ideali mill-att U huwa sewwa li jkollok l-Awditur Generali li jigbed l-attenzjoni ghal nuqqasijiet bhal dawn li wara jkunu L-id mohbija wara l-ittra anonima li skattat dan il-kaz ma kitbitx l- ittra biex jitrangaw il-proceduri li kienu jintuzaw, kieku din l-ittra kellha tinkiteb fl-2009 u mhux erba' snin wara meta l-procedura kienet irrangata fuq rakkomandazzjoni tal-Awditur Generali. Min kiteb l-ittra anonima baqa' mohbi/mohbija ried/riedet awtoritajiet u min-naha l-ohra jorkestra/torkestra kampanja ta' thaggir fil-media, u flok laqat/laqtet persuna wahda laqat/laqtet Min kiteb l-ittra ried jaghmel hsara personali u mhux li jara li l-Gvern ma jmurx minn taht bi prassi li kienu jintuzaw snin ilu u li ilhom li trangaw. Il-Qorti ssostni li investigazzjoni aktar profonda kienet twassal f'sitwazzjoni fejn l-imputati ma kienx ikollhom ghalfejn jghaddu mill-martirju ta' proceduri penali. L-aktar, l-aktar jekk jirrizulta li kien hemm xi hlas zejjed ta' elf mija u sitta u tletin ewro u tnejn u sittin centezmu (€1136.62) dawn kellhom ikunu rkuprati b'mezzi Il-Prim Imhallef Emeritus Vincent Peden fis-sentenza Pulizija v. Maurice Lepre jikkwota lil Lord Justice Esinduy fil-kawza R v. Sargeant17 dwar kif il-Qrati taghna m'ghandhomx jingarru mal- U hadd m'ghandu jistenna lil din il-Qorti li tkun ATM (automated banking machine) li tghafsilha l-buttuna u taghtik id- decizjoni li trid. Din il-Qorti filwaqt li tibbaza d-decizjonijiet taghha fuq dak li tipprovdi l-ligi, tiddeciedi fuq il-provi migjuba fil-process u jekk tinstab htija tara li timxi mal-parametri dwar il- pieni li tipprovdi l-ligi. Tara wkoll li tuza l-ghodod kollha li jipprovdilha l-legislatur biex persuna kemm jista' jkun tinghata direzzjoni f'hajjitha. Illi ghalhekk, fid-dawl ta' dawn il-provi l-Qorti wara li rat l-artikoli tal- ligi partikolarment l-artikolu 167(1), 168(1), 169, 180, 184, 185(1), 186, 188, 189, 308, 309 u 310(1)(b) tal-Kap 9 tal-Ligijiet ta' Malta, tiddikjara li ma akkuzi kif addebitati fil-konfront taghhom u tilliberahom minn kull imputazzjoni u htija.