Qorti tal-Magistrati (Malta) Bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali Kumpilazzjoni Nru. 548/2019 (Spettur Wayne Falzon Gatt) Illum, 11 ta' Novembru, 2020 Rat l-imputazzjonijiet migjuba kontra: "Ryan Theuma, detentur tal-karta ta' l-identita' bin-numru Billi int akkuzat, talli nhar fl-10 ta' Gunju, 2019, ghal habta tas-sitta u kwart ta' filghaxija (18:15) gewwa Triq Dicembru Tlettax, Il-Kalkara; Minghajr il-hsieb li toqtol jew tqieghed l-hajja fil-periklu car, ikkagunajt ferita ta' natura gravi fil-gisem ta' Silvano Vella k/a Vella Gregory; Volontarjament ksirt l-bon ordni jew il-kwiet pubbliku, bl-ghajjat Rat in-nota ta' l-Avukat Generali datata 5 ta' Awwissu, 2020 fejn huwa deherlu li tista' tinstab htija jew htijiet taht dak li hemm mahsub fl-: Artikoli 17, 31 u 533 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet Artikoli 214 u 216 (1) tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet Fl-artikoli 338(dd) tal-Kodici Kriminali, Kaptitolu 9 tal-Ligijiet ta' ta' Malta; ta' Malta; Rat li matul is-seduta tas-17 ta' Settembru 2020 din il-Qorti, ai termini tal-Artikolu 370(3)(b) tal-Kodiċi Kriminali, wara li qrat l-istess nota fil-preżenza tal-imputat, staqsietu jekk kellux oġġezzjoni li l-każ tiegħu jiġi trattat u deciż minn din il-Qorti, ghal liema l-imputat wieġeb li m'għandux oġġezzjoni li l-każ tiegħu jiġi trattat bi proċedura sommarja. Rat l-atti u d-dokumenti kollha. Vassallo jistqarru li huma lesti li jahfru lill-imputat. Semghet it-trattazzjoni finali. Rat u qieset id-dokumenti u provi kollha prodotti. Rat illi l-kawza thalliet ghal-lum ghas-sentenza. Ikkunsidrat: Il-Fatti fil-qosor Il-Provi Illi l-akkuzi kontra l-imputat inhargu wara li nqala' incident bejn il- konjugi Vella k/a Vella Gregory u l-imputat, wara li Vella k/a Vella Gregory kienu qed isuq fit-triq u F'hin minnhom Vella k/a Vella Gregory waqaf u l-imputat waqaf warajh. L-imputat jghid li Vella k/a Vella Gregory hareg mill-karozza u mar fuqu. Kif ra hekk, l-imputat hareg mill-vettura tieghu. Il-Prosekuzzjoni prezentat l-istqarrija ta' l-imputat1 fejn fiha l- imputat spjega li kien qieghed isuq il-karozza tieghu bin-numru ta' registrazzjoni RYN-259 fid-direzzjoni lejn il-Belt u kif wasal fit-triq bl-isem ta' Dicembru Tlettax gewwa Ħ' Attard kien qieghed isuq wara l- vettura bin-numru ta' registrazzjoni SYL-621 fejn dan ta' l-ahhar kien qieghed isuq fuq il-lane ta' barra u bil-mod hafna tant li kien ghaddej bl-ghoxrin jew bit-tletin. Kompla jghid li l-karozzi ta' warajh kienu qed ipaqpqu u meta kien ser jipprova jaqbzu, ix-xufier tal-vettura SYL-621 Qal li kompla jpaqpaqlu u x-xufier ta' quddiemu beda jaghfas il-break u baqa' sejjer hekk sakemm meta waslu hdejn il- Yellow Pages ix-xufier ta' quddiemu rega' ghafas il-break qawwi u Stqarr li x-xufier tal-vettura SYL-621 hareg mill-karozza flimkien mal-mara tieghu u hu hareg ukoll peress li ma setax isuq ghax kien hemm karozza wieqfa quddiemu. Spjega li x-xufier ta' quddiemu beda jghajjat, jimbuttah, joffendih u jheddu li ser iwaddbu wara l- fil-fatt imbuttah u waqa' wara Sussegwentament il-koppja marru fuqu u f'dak il-genn huwa waqa' u ghamel xi hsarat fil-vann taghhom filwaqt li kompla jispjega li kien hemm terza persuna li ppruvat tikkalmahom u twaqqafhom u wara li dahal fil-vettura tieghu l-koppja regghet marret hdejn it-tieqa tieghu tax-xufier u ix-xufier beda joffendih u jheddu li ser joqtlu. Muri certifikat mediku ta' Silvano Vella k/a Vella Gregory li juru griehu ta' natura gravi, l-imputat spjega li daqqa ta' ponn zgur ma tax izda beda jimbuttahom biex jipprotegi ruhu. Huwa spjega li d-dashcam ma kinitx Nhar it-22 ta' Jannar, 2020 xehed Stephen Mccarthy in rapprezentanza ta' l-Awtorita ta' Trasport f'Malta fejn spjega li l-vettura bin-numru ta' registrazzjoni SYL-621 hija ta' l-ghamla Peugeot Partner ta' kulur blue u registrata fuq Silvano Vella k/a Vella Gregory bil-karta ta' l-identita' bin-numru 858646M u ilha hekk registrata mill-1 ta' Gunju, 2017. Spjega wkoll li l-vettura bin-numru ta' registrazzjoni RYN-259 hija ta' l-ghamla Volkswagen Golf bil-kulur abjad registrata fuq Ryan Theuma, bil-karta ta' l-identita numru 720924M u ilha hekk registrata mit-8 ta' Frar 2018. L-ispettur Wayne De Marco xehed fit-22 ta' Jannar 2020 fejn spjega li nhar l-10 ta' Gunju tas-sena 2019 gie nfurmat mis-surgent 1222 li dahal rapport dak inhar stess ghal habta tas-sitta u kwart ta' filghaxija Spjega li hu gie infurmat mis-surgent li fuq il-post sabu lil Ryan Theuma li kien qed isuq il-vettura bin-numru ta' registrazzjoni RYN- 259 kif ukoll Silvano Vella k/a Vella Gregory li kien qieghed isuq il-vettura SYL-621 Kompla jghid li hu gie infurmat mis-surgent li kien qam argument minhabba incident tat-traffiku li kien ghadu kemm sar fejn ix-xufiera l-ewwel argumentaw imbaghad hebbew ghal xulxin it-tnejn li huma. Aktar tard Silvano Vella k/a Vella Gregory kien hadilhom certifikat li kien qieghed isofri minn griehi ta' natura gravi filwaqt li Ryan Theuma kien prezentalhom certifikat mediku li juri li kien iqeghed isofri minn griehi ta' natura hafifa. Kien ghalhekk li huwa ordna lis-Surgent Vella Cassia notifikat sabiex jixhed fil-kaz fejn Silvano Vella k/a Vella Gregory kien imputat, l- Ispettur spjega li ma kienx prezenti dakinhar. Fit-22 ta' Jannar, 2020 xehed Silvano Palmier Delre fejn spjega li hu kellu incident ma' l-imputat izda li huwa lest li jahfirlu u ma ghandux aktar interess fil-kawza. Huwa tenna li kien qieghed isuq gewwa Triq Dicembru Tlettax u beda jisma' horn minn warajh u x'hin hares, ra li kien hemm vettura warajh. Kompla jghid li t-triq kienet prattikament vojta dak il-hin u peress li l-imputat baqa' jpaqpaq, ma setax jifhem Spjega li hu kien qieghed isuq fuq il-lane li qabel kienu jghidulha overtaking lane u kien qieghed isuq bi speed tajjeb u naqqas halli x- xufier tal-vettura ta' warajh jaqbzu izda a kuntrarju ta' dan, ix-xufier baqa warajh. Zied jghid li kien ghalhekk li hu waqqaf il-van, nizel hdejn ix-xufier tal-vettura li kienet qieghda ssuq warajh peress li kien ghadu fil-karozza u meta rah li kien guvni inhasad ghax jigi ibnu fl- eta', filwaqt li kompla jghid li prova jfehmu li hu kien qieghed isuq tajjeb f'dik il-lane ghax f'Malta ma tezistix il-fast lane u dan a kuntrarju ta' l-Ingilterra li ghandha l-fast lane. Spjega li l-imputat hareg mill- karozza, sahnu l-irjus, argumentaw u waqfu xi nies biex jikkalmaw is- sitwazzjoni izda gara li ghal xi raguni l-imputat ta' daqqa ta' sieq gol- bieba tal-vann tieghu u x'hin mar jistaqsih ghalfejn ghamillu hekk, l- imputat laqtu f'ghajnejh. kien qieghed ipaqpaq tant li f'hin minnhom kienu huma t-tnejn biss fit- Mistoqsi jekk kienx hemm karozzi quddiemu, huwa spjega li kien hemm fil-boghod filwaqt li kompla li huwa kien qieghed isuq bl-ispeed ta' madwar 55 peress li huwa mkien ma jaqbez is-60. imputat kien qed jidhol hafna taht il-vann tieghu. johrog mill-vettura tieghu, ix-xhud spjega li hareg biex jara xi problema kellu x-xufier ta' warajh, filwaqt li ammetta li sakemm hareg kien irritat imma kif ra li x-xufier ta' warajh kien ghadu tifel, ikkalma. Huwa ccara li ma harigx irrabjat mill-vettura izda irritat. Xehdet ukoll Audrienne Galea Warrington fit-22 ta' Jannar, 2020 li spjegat li huma kellhom proceduri kontriha u kontra zewgha izda ma kienu wehlu xejn peress li kienu ddecidew li jahfru lil xulxin tant li l-imputat hafer lill-konjugi Vella k/a Vella Gregory u ghalhekk hi qieghda tahfer lill-imputat. Spjegat li f'Gunju tas-sena 2019 ghal habta tas-sitta ta' filghaxija kienu ghaddejjin minn Triq Dicembru Tlettax, Ix-Xgħajra bil-karozza ghal affari taghhom u l-imputat beda "jiflexxjalna d-dawl" u jdoqqilna l- Tenniet li fil-karozza kienu hi u zewgha u uliedhom fuq wara u kienu fi triqithom sabiex jaraw lill-kunjati. li ta' warajhom ghandu bzonn jew ried xi haga u waqaf u hareg mill- vettura tieghu izda l-imputat nizel ghalih mill-karozza u beda jghajjat Qalet li zewgha beda jghidlu li hawn Malta ma hawnx fast lane u l-imputat qallu "taf min jien" … "ghax jien suldat". Ziedet tghid li hi kienet fil-karozza tisma' kollox izda nizlet mill- karozza x'hin l-imputat kien ser jahbat ghal zewgha u beda jghajjat f'wicchom, waqfu xi nies u bdew jippruvaw jikkalmaw is-sitwazzjoni. PS 9586 Karl Rizzo Naudi Abu Hassan xehed fis-6 ta' Lulju, 2020 li fl-10 ta' Gunju, ghal habta tas-sitta u kwart ta' filghaxija gew infurmati li fi Triq Dicembru Tlettax kien hemm argument u marru fuq il-post flimkien ma' l-RIU, li waslu qabilhom izda kif waslu huma, l-argument kien Spjega li l-argument inqala' meta kienu qed isuqu wara mara tieghu Audrianne Vella k/a Vella Gregory D’Ancona u ghal xi raguni, x-xufier ta' quddiem beda jsuq bil-mod u spiccaw nizlu ghal xulxin fit-triq. Kompla jghid li Ryan Theuma prezenta certifikat mediku ta' slight ta' slight injury u wara provda wiehed ta' grievous injuries. L-Imputat Ryan Theuma xehed fis-17 ta' Settembru 2020 fejn spjega li fl-10 ta' Gunju, 2019 kien ghaddej mill-Marsa direzzjoni lejn il-Belt u kien hemm vettura misjuqa minn Silvano Vella k/a Vella Gregory tat-tip Peugeot bil- kulur blue skur li beda jserrep u kulhadd beda jpaqpaq. Hu beda jsuq bil-mod warajh izda x-xufier tal-vettura ta' quddiemu kien il-hin kollu jaghfas il-brakijiet u minflok tefa' fil-genb jew ghaggel, hareg ghalih u hu hareg mill-vettura biex jiddefendi ruhu. Spjega li l-ewwel li hareg mill-karozza kien ix-xufier tal-Peugeot li mar mal-hgiega tan-naha tieghu u beda joffendih u jghid kliem bhal 'noqtlok' u imbaghad hu hareg mill-vettura tieghu biex jiddefendi ruhu u baqghu jilletikaw filwaqt li l-mara u cioe' Audrienne Vella k/a Vella Gregory bdiet timbottah tant li imbaghad imbuttawh u gie wara l-barriers. Ix-xhud spjega li l-partijiet ftehmu li ser jahfru lil xulxin. Ikkunsidrat: Dwar id-dinamika ta' dan l-incident, din il-Qorti ghandha ghad- disposizzjoni taghha l-verzjonijiet kemm tal-parte civile kif ukoll ta' l- imputat u wkoll l-istqarrija ta' l-istess imputat rrilaxxjata lill-Pulizija nhar it-22 ta' Lulju, 2019. Il-Qorti li kellha l-opportunita' tisma'x-xhieda u tevalwa l-provi mressqa, hija tal-fehma li l-argument inqala' waqt li Silvano Vella k/a Vella Gregory kien qieghed isuq il-vettura tieghu flimkien ma' martu u uliedu, u l- imputat kien qed isuq il-vettura tieghu, it-tnejn kienu qed isuqu fuq il- karreggjata ta' barra, maghrufa komunament il-'fast lane'. L-imputat hass li Vella k/a Vella Gregory ma kellux ghaliex isuq fuq 'il-'fast lane' u kien ghalhekk li l-imputat qaghad ipaqpaq lil Silvano Vella k/a Vella Gregory, minflok ma qabzu kif allegatament ghamlu vetturi ohra u baqa' sejjer. Irrizulta pero' li Silvano Vella k/a Vella Gregory kien irritat u nizel mill-vettura sabiex jara ghaliex l-imputat kien qieghed ipaqpaq fil-vojt, bl-imputat jinzel mill-vettura tieghu u beda argument verbali waqt liema, l-imputat sakemm il-partijiet spiccaw fl-idejn wara li l-imputat ta' daqqa ta' sieq fil-vettura ta' Silvano Vella k/a Vella Gregory. L-Ewwel Imputazzjoni Permezz ta' l-ewwel imputazzjoni, l-imputat gie akkuzat talli kkaguna ferita ta' natura gravi fuq il-persuna ta' Silvano Vella k/a Vella Gregory. Fl-appell kriminali fl-ismijiet Il-Pulizija vs Francis Galea Farrugia deċiż fit- 12 ta' Settembru 1996, intqal: L-artikolu 216(1)(b) tal-Kodici Kriminali jghid li offiza hija gravi jekk iggib mankament jew sfregju f'certi postijiet tal-gisem, fosthom fil-wicc tal-offiz. Ma huwiex mehtieg li dan il-mankament jew sfregju jkun permanenti jew li jdum ghal certu numru ta' sighat, permanenti jkun hemm il-figura tal-hekk imsejjha offiza gravissima kontemplata fl-artikolu 218(1)(b) .… L-appellant donnu qed jippretendi li biex il-Qorti tiddeciedi jekk offiza ggibx sfregju fil- thalli l-ferita in kwistjoni fil-wicc. Dan mhux korrett. ghall-finijiet tal-artikolu 216(1)(b) sfregju anke ta' ftit granet, per ezempju sakemm is-suturi jew ponti jkunu ghadhom f'posthom, jammonta ghal offiza gravi, ghalkemm wara li jitnehhew il-ponti u jghaddi aktar zmien il-marka li tibqa' ma tkunx tikkwalifika bhala Mill-provi rizulta mhux kontestat li l-feriti li kellu Silvano Vella k/a Vella Gregory gew kagunati mill-imputat waqt li kienu fl-idejn u li l-imputat ukoll kellu xi feriti fuq il-persuna tieghu ghalkemm ta' portata izghar. Madanakollu, l-Qorti tinnota li l-Prosekuzzjoni naqset milli tressaq lit- tabib li rrilaxxa c-certifikat mediku sabiex jispjega aktar il-griehi li Il-Qorti taghmel referenza ghal dak li jghid l-artikolu 638(1) (1) Bħala regola, għandu jitqies li tinġieb il-prova l-aktar sħiħa u sodisfaċenti illi l-każ ikun jagħti, u li ma jitħalla barra ebda xhud li x- xiehda tiegħu tkun importanti. Stante li hawn si tratta ta' proceduri kriminali, ghalhekk il-provi migjuba quddiem il-Qorti jridu jkunu cari, inekwivoki u oltre kull dubju dettat mir-raguni. Ghajr ghac-certifikat mediku, ma tressqux provi ohra dwar il-griehi li L-istess certifikat ma giex konfermat bil- gurament mit-tabib li rrilaxxjah. kif huwa gie ferut tant li kull ma qal kien: "Ta daqqa ta' sieq gol-bieba tal-van tieghi. Jiena kont qieghed fuq in- naha ta' quddiem tal-van ghax in-nies zammew lilu wara l-van quddiem il-karozza tieghu u lili quddiem il-van. tara xi gralek fil-karozza u ghetlu "ghalfejn ghamiltli hekk" u ha nghid laqatni f'ghajnejja. Umbghad lahqu gew il-pulizija, dik hi l-istorja". Ghalhekk u in vista ta' dan kollu, wara li qieset ix-xhieda moghtija u ezaminat id-dokumenti l-Qorti ma tarax li l-Prosekuzzjoni ppruvat l- ewwel imputazzjoni sal-grad rikjest mill-ligi b'tali mod li l-Qorti tista' tasal ghal decizjoni li hija safe and satisfactory. Illi ghalhekk, stante li din l-ewwel imputazzjoni ma gietx pruvata sal- grad rikjest mil-ligi fil-kamp kriminali, l-Qorti ma hiex se tezamina s- sottomissjoni ta' l-imputat tal-legittima difesa kif kontemplata fl- Artikolu 224 tal-Kap. It-Tieni Imputazzjoni B'referenza ghat-tieni imputazzjoni, fis-sentenza moghtija mill-Qorti tal-Appell Kriminali fid-19 ta' Novembru, 1999, fl-ismijiet Il-Pulizija "L-artikolu 338(dd) tal-Kodici Kriminali jikkontempla r-reat L-elementi ta' dan ir- regola, ikun hemm din il-kontravenzjoni meta jkun hemm ghemil volontarju li minnu nnifsu jew minhabba c-cirkostanzi li fihom dak l-ghamil isehh inissel imqar minimu ta' nkwiet jew thassib f'mohh persuna (li ma tkunx l-akkuzat jew l-imputat) dwar l-inkolumita' ta' persuna jew dwar l-inkolumita' ta' proprjeta', kemm b'rizultat dirett ta' dak l-ghemil jew minhabba l-possibilita' ta' reazzjoni ghal L-iskambju ta' kliem, anke jekk ingurjuz jew minaccjuz fih innifsu u minghajr ma jkun hemm xejn aktar x'jindika li dak l- argument jista' jizviluppa fih, jew iwassal ghal, xi haga ohra u aktar serja (bhal glied bl-idejn jew hsara fil-propjeta') ma jammontax L-istess Qorti fis-sentenza fl-ismijiet Il-Pulizija vs Noel Nicholls deciza 5 ta' Mejju, 2005 rriteniet kif gej: Illi kif gie ritenut minn din il-Qorti fl-Appell Kriminali: "Il-Pulizija vs. Alfred Guiducci" [5.5.1995] ir-reat kontemplat fl- artikolu 338 (dd) tal-Kodici Kriminali javverra ruhu meta jkun hemm dak li fil-"common law" Ingliza kien jissejjah "a breach of Bhala regola jkun hemm din il-kontravvenzjoni meta jkun hemm ghemil volontarju li minnu nnifsu jew minnhabba c- 7 Volum LXXXIII Part IV paġina 441 cirkostanzi li fihom dak l-ghemil isehh, inissel imqar minimu ta' inkwiet jew thassib f' mohh persuna (li ma tkunx l-akkuzat jew l- imputat) dwar l-inkolumita' fizika ta' persuna jew dwar l- inkolumita' ta' proprjeta' , kemm b' rizultat dirett ta' dak l-ghemil jew minnhabba l-possibilita' ta' reazzjoni ghal dak l-ghemil. Fl-Appell Kriminali "Il-Pulizija vs. Paul Cakebread" [23.6.1994] umbaghad gie ritenut li din l-ekwiparazzjoni ta' dan ir-reat mal- Adriano Galea Farrugia li proprju f' kawza deciza minnu fl-10 ta' Gunju, kien qal hekk :- (Kollez. Fl-istess sentenza ta' Paul Cakebread gew citati b'approvazzjoni reat ta' ksur volontarju tal-buon ordni u l-kwiet tal-pubbliku. U aktar 'l quddiem l-istess awtur jghid:- Mill-provi prodotti, ma jirrizultax illi kien l-imputat li ta lok ghal xi kommossjoni jew ghajjat u storbju fit-triq. argument bejn dawn it-tnejn minn nies. Lanqas ma jirrizulta li kien l- imputat li beda l-argument ghaliex l-allegat vittma stess Silvano Vella k/a Vella Gregory jghid li huwa hareg mill-vettura tieghu u mar mat-tieqa tan- naha tal-imputat sabiex jara x'irid u li kien irritat. x'hin ra lill-imputat ikkalma. L-imputat jghid ukoll illi kien Vella k/a Vella Gregory li nizel mill-vettura tieghu u mar mat-tieqa tal-vettura tal-imputat. Qorti ghalhekk tqis li din l-imputazzjoni ma gietx sodisfacentement ppruvata fil-konfront tal-imputat sal-grad rikjest mil-Liġi. Fir-rigward taz-zewg imputazzjonijiet migjuba kontra l-imputat, il- Qorti qeghda tqis ukoll illi l-allegati vittmi kkonfermaw illi huma hafru lill-imputat u li rrinunzjaw ghal dak li huwa rinunzjabbli u li din il- kawza tkompliet minhabba illi l-imputazzjonijiet migjuba huma ex Ghal dawn ir-ragunijiet, il-Qorti wara li rat l-Artikoli 17, 31, 214, 216 (1), 338(dd) u 533 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta, u wara li qieset il-provi migjuba ma ssibx lill-imputat hati tal- akkuzi migjuba kontra tieghu u konsegwentament qed tillibera lill-