QORTI TAL-APPELL IMHALLFIN S.T.O. PRIM IMHALLEF SILVIO CAMILLERI ONOR. Seduta ta' nhar il-Gimgha 27 ta' Ottubru 2017 Island Ferry Three Company Limited (C11944) v. Awtorita` ghat-Trasport f'Malta bhala successur fil-poteri u drittijiet tal-Awtorita` Marittima ta' Malta Rat ir-rikors mahluf ta' ritrattazzjoni tas-socjeta` ritrattandi u ta' Dr James Gouder Celestre pprezentat fl-10 ta' Awwissu 2010, u li jaqra hekk: "Illi fl-1 ta' Marzu 2010 I-Awtorita ghat-Trasport f'Malta (bhala successor fil-poteri u drittijiet tal-Awtorita Marittima ta' Malta ai termini tal-artikolu 10(4) (gia 35(4)) tal-Att dwar Portijiet u Bastimenti (Kap. 352 tal-Ligijiet ta' Malta) ipprezentat rikors li fih ippremettiet: ""Illi l-kumpanija Island Ferry Three Company Limited hija proprjetarja tal-bastiment "Mecklenburg" (gia bil-port ta' registrazzjoni Il-Belt Valletta, b'tuI ta' 53 metru), hekk kif jidher mic-certifikat ta' registrazzjoni tal-bastiment hawn anness (MTA1). "Illi ghal dawn l-ahhar xhur, il-bastiment thalla abbandunat fil-port ta' Il-Belt Valletta, u sa mid-19 ta' Awwissu 2009 lanqas ghadu kopert b'certifikat ta' registrazzjoni. "Illi tali bastiment li qieghed sorgut f'Sliema Creek huwa wkoll ta' periklu ghan-navigazzjoni fl-ibhra territorjali ta' Malta ghaliex mhux maghruf jekk huwiex mizmum f'kundizzjoni ta' seaworthiness u lanqas hu maghruf jekk hux qed issir manutenzjoni regolari fuqu. "Illi ghalhekk nhar l-1 ta' Settembru 2009 I-Awtorita Marittima ta' Malta iddikjarat dan il-bastiment bhala "qieghed" "laid up" skond l-artikoli 34 u 35 tal-Att dwar l-Awtorita' Marittima ta' Malta (illum l-artikoli 9 u 10 tal-Att dwar Portijiet u Bastimenti, Kap. 352). "-omissis- "Ghaldaqstant l-Awtorita esponenti umilment titlob li din l-Onorabbli Qorti joghgobha: Tordna illi l-bastiment Il-Mellieha, proprjeta ta' Island Ferry Three Company Limited, gia registrat "Il-Belt Valletta", b'tul ta' 53 metru, jinbiegh bil-Qorti fi zmien hamsa u erbghin (45) jum ai termini tal- artikolu 10(4) tal-Kap. 352 u taghti wkoll dawk il-provvedimenti kollha li jidhrilha xierqa u opportuni. Tinnomina kuratur sabiex jirrapprezenta l-kumpanija intimata Island Ferry Three Company Limited fil-kontumacja taghha, sabiex jiffirma l-att ta' trasferiment (bill of sale) u kwalunkwe dokument ancillari u necessarji in segwitu ghal tali bejgh. "Bl-ispejjez kollha, tal-bastiment, pagabbli minn Island Ferry Three Company Limited u Dr. James Gouder Celestre solidalment bejniethom." "Illi l-esponenti ma setghux jikkontestaw dawn it-talbiet peress li ma gewx notifikati skond il-ligi u peress li ma kienux jafu b'dawn il- proceduri. "Illi b'sentenza tat-8 ta' Lulju 2010 bl-istess okkju l-Onorabbli Qorti Civili Prim'Awla laqghet it-talbiet tar-rikorrenti u - Tordna illi l-bastiment Il-Mellieha, proprjeta ta' Island Ferry Three Company Limited, gia registrat "Il-Belt Valletta", b'tul ta' 53 metru, jinbiegh bil- Qorti fi zmien hamsa u erbghin (45) jum mid-data ta' dan il- provvediment ai termini tal-artikolu 10(4) tal-Kap. Tinnomina bhala kuratur deputat lil Dr. Peter May sabiex jirrapprezenta l-kumpanija intimata Island Ferry Three Company Limited fil-kontumacja taghha, sabiex jiffirma l-att ta' trasferiment (bill of sale) u kwalunkwe dokument ancillari u necessarji in segwitu ghal tali bejgh. tal-bastiment, "Bl-ispejjez kollha, pagabbli minn Island Ferry Three Company Limited u Dr. James Gouder Celestre solidalment jithallas provvizorjament mill-Awtorita rikorrenti u skond il-ligi." "Illi l-esponenti saru jafu bl-imsemmi bejgh ordnat mill-Qorti meta fl-4 ta' Awwissu 2010 raw l-avviz li gie ppubblikat minn Transport Malta fil- gurnal "The Times", li kopja tieghu qieghda tigi hawn annessa, intitolat "Sale by Auction of Vessel MV Mecklenburg". Ghalhekk, l-esponenti jiddikjaraw illi huma saru jafu bil-fatti illi minhabba fihom qeghdin jitolbu r-ritrattazzjoni, wara li kien ghalaq iz-zmien tal-appell. "Illi s-socjeta esponenti Island Ferry Three Company Limited ghandha r-registered office taghha f'numru 12, Zachary Street, Il-Belt Valletta, filwaqt li l-ufficcju ta' Dr. James Gouder Celestre huwa 61, Flat 13/15, Abate Rigord Street, Baħar iċ-Ċaghaq, In-Naxxar, u joqghod 'Shangri-la', Sir Temi Zammit Street, Baħar iċ-Ċaghaq, In-Naxxar. "Illi la fuq barra tal-ufficcju registrat tas-socjeta esponenti Island Ferry Three Company Limited u lanqas fuq barra tal-ufficcju tal-esponent Dr. James Gouder Celestre jew barra r-residenza tieghu ma twahhal ebda avviz mill- purtier tal-Qorti. It-tliet indirizzi indikati ghal finijiet ta' notifika huma frekwentati regolarment mill-ufficjali tal-istess socjeta u mill-esponent Dr. James Gouder Celestre, kif ukoll minn Dr. Malcolm Gouder Celestre li ghandu l-ufficcju legali tieghu proprju fl-istess indirizz 61, Flat 13/15, Abate Rigord Street, Baħar iċ-Ċaghaq, In-Naxxar, u ghalhekk dawn kollha huma lesti biex jikkonfermaw bil-gurament illi l-ebda avviz ma gie mwahhal mill-purtier tal-Qorti fuq barra taz-zewg ufficcji indikati ghal finijiet ta' notifika. "Illi konsegwentement ir-rekwiziti tal-artikolu 187 tal-Kap. 12 dwar notifika bl-affissjoni ma gewx osservati u mharsa. "IlIi l-fatti li taw lok ghal dawn il-proceduri huma fil-qosor dawn: "Illi l-ufficjali tal-attrici, minghajr ma ghamlu l-ebda verifika mal- esponenti, assumew illi l-bastiment "Mecklenburg" kien gie abbandunat jigi u regolarment spezzjonat u ssirlu tkun mehtiega. Il-bastiment huwa u dejjem kien seaworthy, kuntrarjament ghal dak li hasbu l-ufficjali tal-attrici. Tant il-bastiment ma jaghmilx l- ilma, illi l-esponenti qatt ma kellhom ghalfejn jippumpjaw l-ilma minnu. L-unika raguni ghaliex ma kienx qed jintuza kienet ir-ricessjoni lokali u l-qaghda ekonomika globali li laqtet kemm jonfqu t-turisti meta jzuru "Illi fl-umili fehma tal-esponenti, hemm lok ghal ritrattazzjoni tal-kawza deciza b'sentenza moghtija mill-Qorti tal-ewwel grad, a tenur tal- paragrafu (b) tal-artikolu 811 tal-Kap. 12 tal-Ligijiet ta' Malta, u cioe ta' periklu ghan-navigazzjoni. Fil-fatt, I-manutenzjoni kull meta il-bastiment ""(b) jekk ma tkunx giet innotifikata lill-parti telliefa, basta li din il-parti, ghad li ma tkunx giet innotifikata, ma tkunx dehret fis-smigh tal-kawza;" "Illi fl-ewwel lok jigi rilevat illi l-okkju tal-kawza ma sarx kif kellu jsir, u fil- fehma tal-esponenti dan sar hekk bil-ghan li ma jigi indikat hadd bhala legittimu kontradittur, haga li tikkostitwixxi irregolarita procedurali serja. Meta wiehed jistaqsi d-domanda jekk f'dan il-procediment gudizzjarju kienx hemm intimat jew konvenut, wiehed jasal ghall-konkluzjoni li l- okkju juri li fil-fatt ma kienx hemm intimat jew konvenut. "Skond l-artikolu 174 tal-Kap. 12, kull skrittura ghandu jkun fiha "l-isem u l-kunjom tal-parti … li kontra taghha l-iskrittura ssir." "Wiehed jistaqsi: X'kienet ser titlef l-attrici li kieku indikat il-legittimu kontradittur lill-Qorti? Xi pregudizzju segwa minn dan in-nuqqas? "Illi b'rizultat ta' din l-irregolarita, il-provi bl-affidavit ipprezentati mill- Awtorita rikorrenti ma gewx debitament innotifikati lis-socjeta esponenti u lil Dr. James Gouder Celestre, u b'hekk dawn ma nghataw l-ebda opportunita biex jikkontestawhom u ma giex rikonoxxut fil-konfront taghhom il-jedd li jirribattu tali provi u li jressqu provi biex imeru dak li hemm fl-affidavit. "Illi skond l-artikolu 157 tal-Kap. ""Tkun ir-responsabbilita' ta' l-attur li jiehu hsieb li jigi notifikat lill- konvenut ir-rikors guramentat, kull affidavit tal-attur u [kopja] tad- dokumenti annessi mar-rikors." "L-artikolu 160 ukoll jirrikjedi li kull affidavit li jigi pprezentat bhala prova ghandu jigi nnotifikat lill-intimat. "Illi wiehed ikollu jikkonkludi illi - L-attrici ggwadanjat mill-fatt li ma indikatx lill-Qorti min kien jew liema kienu l-legittimi kontraditturi; "2. Is-socjeta esponenti ma gietx innotifikata kif suppost skond il- procedura tan-notifika bl-affissjoni kontemplata fil-Kapitolu 12, u l- istess jghodd fir-rigward ta' Dr. James Gouder Celestre; "3. Is-socjeta esponenti ma gietx innotifika bl-ebda mod bil-provi li tressqu mill-attrici f'dan il-procediment gudizzjarju, u l-istess jghodd fir-rigward ta' Dr. James Gouder Celestre; "4. B'hekk l-attrici ddispensat milli jkollha tinvolvi lil kontradittur f'kull stadju tal-kawza, u dan bi pregudizzju kbir ghal jeddijiet tal- esponenti. "Izda fuq kollox, l-attrici naqset li tinnotifika kif suppost lill-esponenti billi l-ebda avviz ma twahhal mal-ufficcju registrat tas-socjeta esponenti u mal-ufficcju ta' Dr. James Gouder Celestre, u fil-fatt huma qatt ma setghu jaraw tali avviz, u ghalhekk ir-rekwiziti msemmija fl-artikolu 187 ma gewx osservati u mharsa. "Ghaldaqstant l-esponenti, filwaqt li jaghmlu riferenza ghas-sentenza tat-8 ta' Lulju 2010 moghtija mill-Qorti Civili Prim'Awla , u filwaqt li jipprezentaw garanzija ghall-ispejjez, u filwaqt li jitolbu li qabel xejn tigi mhassra dik is-sentenza fl-atti tar-Rikors numru 194/2010 RCP, jitolbu bir-rispett illi din l-Onorabbli Qorti joghgobha tordna illi l-kawza deciza bil-precitata sentenza tigi ritrattata quddiem il-Qorti tal-ewwel grad a tenur tal-artikolu 811(b) tal-Kap. 12 u senjatament minhabba li r-rikors promotur u l-provi bl-affidavit tal-attrici ma gewx innotifikati "lill-parti telliefa", cioe lill-esponenti. Rat ir-risposta mahlufa tal-Awtorita` ritrattata li in forza taghha eccepiet is-segwenti: Eccezzjoni: Preliminarjament, l-lnapplikabilita tal-procedura specjali ta' ritrattazzjoni ghall-kaz. ir-ritrattazzjoni IIIi r-rikors illi l-attrici Island Ferry Three Company Limited "i. qed "kawza deciza tfittex b'sentenza" fis-sens tal-artikolu 811 tal-Kap. 12 imma rikors ta' natura specifika msejjes fuq procedura stabbilita f'artikolu ta' ligi specjali (I-artikolu 10(4) tal-Att dwar Portijiet u Bastimenti – Kap. 352 tal-Ligijiet ta' Malta). Din hija procedura Ii tippermetti lill- Awtorita titlob permess mill-Qorti sabiex tbiegh bastiment illi jkun thalla abbandunat fl-ibhra Maltin. [Kopja tal-provvediment tat-8 ta' Lulju, 2010 annessa bhala Dok. IlIi ghalhekk il-proceduri ta' ritrattazzjoni inkluz I-artikolu "ii. 811(b) tal-Kap. 12 ma japplikawx ghal din il-procedura u r-rikors ghandu jigi michud bl-ispejjez. lIIi minghajr pregudlzzju ghas-suespost, "2. Eccezzjoni: m'hemmx lok ghal ritrattazzjoni ai termini tal-artikolu 811(b) ghaliex in-notifika saret skond il-ligi u l-attrici kienet taf bil- proceduri pendenti. "i. IlIi jirrizulta mill-atti tar-rikors 194/2010 RCP illi kemm Island Ferry Three Company Limited kif ukoll Dr. James Gouder Celestre, direttur u azzjonista fl-istess kumpanija gew validament notifikati. In-notifika saret permezz tad-debita pubblikazzjoni fil-Gazzetta tal-Gvern u gazzetta lokali kif ukoll bl-affissjoni fl-indirizz 12, Zachary Street, Il-Belt Valletta [Ii huwa l-ufficcju registrat tal-kumpanija Island Ferry Three Company Limited] u 61, Flat 13/15, Abate Rigord Street, Baħar iċ-Ċaghaq, In-Naxxar [Ii huwa I-indirizz tal-ufficcju ta' Dr. James Gouder Celestre moghti minnu stess lill-Awtorita]. Saret ukoll I-affissjoni fl-Ghases u l- Ufficcji tal-Kunsilli Lokali tal-Belt u Ta' Għajnsielem [Dok. IIli minghajr pregudizzju ghas-suespost l-attrici kienet taf bil- proceduri pendenti. TM3 u TM4]. "iii. Illi f'dan ir-rigward l-eccipjenti tosserva illi f'ittra mibghuta mill- attrici nhar l-4 t'Awwissu, 2010, id-data meta allegatament "skopriet" il-fatt illi saru proceduri kontriha mill-Awtorita, l-attrici ma ghamlet ebda referenza ghall-allegata nuqqas ta' notifika [Dok. Eccezzjoni: lIIi minghajr pregudizzju ghas-suespost, ma hux necessarju iIli ssir notifika ta' rikors iIIi jsir ai termini tal-artikolu 10(4) tal-Kap. IlIi l-ligi in kwestjoni ma timponi ebda obbligu ta' notifika tar- IIli mill-gdid jinghad illi r-rikors Ii tieghu qed tintalab ir- "i. ritrattazzjoni mhuwiex "rikors guramentat" imma rikors specifiku ai termini tal-artikolu 10(4) tal-Kap. 352 illi permezz tieghu: l-Awtorlta tista' tapplika lill-Prim Awla tal-Qorti Civili biex tohrog ordni biex il-bastiment jinbiegh il-Qorti "ii. rikors imsemmi. "iii. IlIi ghalhekk, jekk ghall-grazzja tal-argument, dato ma non concesso, kien hemm affissjoni nieqsa, dan ma jirrendix il- proceduri irregolari kif qed isostnu l-atturi. "iv. IlIi b'referenza specifika ghall-affidavits illi skond l-attricl kellhom jigu notifikati ai termini tal-artikolu 157 tal-Kap. 12 l- eccipjenti tosserva l-ewwelnett illi l-artikolu 157 ma japplikax ghal dan il-kaz u t-tieni nett Ii tali artikolu jimponi obbligu ta' notifika ta' kwalunkwe affidavit anness mar-rikors guramentat u mhux ta' affidavits ipprezentati wara I-prezentata tar-rikors guramentat. Salv eccezzjonijiet ulterjuri permessi bil-ligi." Rat is-sentenza li tat il-Prim'Awla tal-Qorti Civili fit-12 ta' Marzu 2013, li in forza taghha laqghet l-ewwel eccezzjoni tal-intimati u qieset li l- azzjoni mibdija mir-rikorrenti mhix flokha u kwindi cahdet it-talbiet tar- konsiderazzjonijiet: il-Qorti is-sentenza is-segwenti "Din hi procedura ta' ritrattazzjoni minn decizjoni mhux appellata tal- Prim'Awla tal-Qorti Civili tat-8 ta' Lulju 2010 wara proceduri mibdija permezz ta' rikors li ttiehdu mill-Awtorita intimata biex jinbiegh il-vapur Mecklenburg propjeta tas-socjeta Island Ferry Three Company Limited u dan ai termini tal-artikolu 10(4) tal-Kapitolu 352 tal-Ligijiet ta' Malta. "Dan l-artikolu jghid hekk: (1) L-Awtorità tista' tordna li kull bastiment li jkun thalla qieghed f'port f'Malta bla permess ihalli dak il-port f'dak iz-zmien li tista' tistabbilixxi. "(2) Tkun ir-responsabbiltà tal-kaptan, sid jew agent tal-bastiment, li jhares kull ordni moghti kif intqal qabel. "(3) Minkejja kull disposizzjoni ohra ta' ligi, bastiment li jkun thalla qieghed f'xi port f'Malta, wara li jkun inghata ordni biex jitlaq, ikun suggett li jinbiegh kif provdut f'dan l-artikolu. "(4) Ma' l-avviz ta' erbatax-il jum lill-kaptan tal-bastiment, l-Awtorità tista' tapplika lill-Prim'Awla tal-Qorti Civili biex tohrog ordni biex il- bastiment jinbiegh bil-qorti; u l-bejgh bil-qorti ghandu jsir fi zmien hamsa u erbghin jum mid-data li fiha jkun sar l-ordni tal-qorti." "Tajjeb ukoll ghal kompletezza jigi indikat l-artikolu procedenti li jwassal ghal din it-talba. (1) Il-kaptan, is-sid jew l-agent ta' bastiment, m'ghandux ihalli dak il-bastiment qieghed jew izommu ghal iktar minn kemm ikun mehtieg f'port hlief bil-permess miktub bil-quddiem ta' l-Awtorità. "(2) Fl-ghoti ta' dak il-permess l-Awtorità tista' taghmel dawk il- kundizzjonijiet li jidhrilha xierqa u b'mod partikolari tista' tispecifika z- zmien li matulu dak il-bastiment hekk jista' jithalla qieghed. "(3) Malli jaghlaq dak iz-zmien, jew ma' xi ksur jew nuqqas ta' tharis ta' xi wahda mill-imsemmija kundizzjonijiet, il-permess moghti mill-Awtorità jiskadi, sakemm l-Awtorità ma ggeddidx dak il-permess. "(4) L-Awtorità tista', ma' l-ghoti ta' avviz ta' mhux inqas minn tlett ijiem, thassar kull permess moghti taht dan l-artikolu." timxi mal-binarju strett "Maghdud dan irid jigi ccarat illi dan hu rikors ghal ritrattazzjoni minn decizjoni tal-Qorti ta' Prim Istanza li marret in gudikat u bhala tali l-Qorti ghandha ta' ritrattazzjoni hu wiehed specjali u r-rimedju hu ta' indoli straordinarja u kwindi r-regoli li jiggvernaw dan l-istatut huma ta' interpretazzjoni strettissima. Kif qalet il-Qorti fil-kawza kostituzzjonali Leonard Bonett et vs Hidayathullah. Prim Ministru (31/07/2000): ta' dak mitlub billi ta' ritrattazzjoni huma ""L-istitut ta' ritrattazzjoni jipprovdi rimedju ultimissimu ta' revizjoni ta' sentenza finali, bl-iskop li jigu rattifikati certi zbalji specifikati u evidenti f'gudikat u b'hekk tigi evitata miscarriage of justice u tinsab gustizzja sostanzjali ghal partijiet. "Il-ligi pero tirrestringi dan ir-rimedju ghal certi ragunijiet biss li huma tassativament elenkati fil-ligi. Inoltre l-ligi timponi certi kondizzjonijiet ghal ezercizzju tal-istess rimedju li wiehed hu mistenni josservahom skrupolozament." "L-istadji 'rescendente' u dak 'rescissorio' u dawn iridu jintalbu mir-ritrattand kif fil-fatt gie mitlub mir- rikorrenti odjerni. Pero fil-kaz ta' decizjonijiet ritrattati mill-Prim Istanza l- ligi tehtieg pre-kondizzjoni ohra cioe li r-ritrattand sar jaf bil-fatt li intitolah jistitwixxi dawn il-proceduri wara li kien skorra z-zmien tal- appell. "Dan hu prceiz l-ilment tar-rikorrent cioe illi huma ma kienux jafu bil- proceduri kontrihom ghax qatt ma gew notifikati skond il-ligi u saru jafu b'kumbinazzjoni ghax xi hadd ra avviz ta' bejgh tal-vapur f'Awwissu 2010 cioe wara li kien ghadda kull terminu ta' appell. "Ir-rikorrent qed jibbazaw it-talba taghhom fuq l-artikolu 811(b) tal-Kap. 12 li jaghti lok ghal ritrattazzjoni jekk ma tkunx giet notifikata lill-parti telliefa, basta li din il-parti, ghad li ma tkunx giet notifikata, ma tkunx dehret fis-smigh tal-kawza. "Qabel pero ma l-Qorti tidhol f'din il-kwistjoni trid tigi studjata l- eccezzjoni preliminari tal-intimat cioe illi r-rimedju ta' ritrattazzjoni mhux applikabbli ghal kaz odjern. "Eccezzjoni dwar l-inapplikabilita tal-procedura "Din l-eccezzjoni fiha hafna mertu. Il-procedura ta' ritrattazzjoni hi intiza ghal kawza deciza b'sentenza ta' Prim Istanza li marret in gudikat jew deciza b'sentenza mill-Qorti tal-Appell. "Il-procediment li ta lok ghal din il-procedura ma tistax titqies bhala kawza izda talba maghmula a bazi ta' ligi specjali biex il-Qorti taghti provvediment jew ordni ta' bejgh gudizjarju wara li r-rikorrenti cioe l- Awtorita ghat-Trasport tkun hadet mizuri amministrattivi kontra l-vapur Mecklenburg skond ma jipprovdi l-artikolu 9 tal-Kap. il-partijiet b'mod definittiv. "Apparti l-kwistjoni li din mhix procedura mehuda taht il-Kap. 12 cioe l- procedura normali ta' kawza permezz ta' rikors guramentat, din il- procedura specjali mehuda b'rikors semplici hi intiza biss ghal ordni biex jigi ezegwit dritt li l-ligi taghti lill-Awtorita. L-iskop wara din it-talba hi intiza biex l-Awtorita ma jkollhiex diskrezzjoni assoluta izda li l-ordni tigi msahha bil-beneplacitu tal-Qorti wara li l-istess Qorti tkun ivverifikat li l-Awtorita ottemperat ruhha mal-ligi f'dak li l-istess ligi taghti qua poteri lill-Awtorita ghat-Trasport. Din l-ordni hi aktar kompatibbli ma digriet jew provvediment ta' esekuzzjoni ta' titolu milli kawza, kif donnu qed jipprospettaw ir-rikorrenti. "Il-ligi tar-ritrattazzjoni tesigi li ghal finijiet tal-applikabilita tal-artikolu 811 et seq. li jkun hemm kawza u sentenza. Hi l-fehma tal-Qorti illi fil- proceduri decizi hawn la hemm kawza u anqas sentenza kif trid il-ligi fl- interpretazzjoni ristretta li taghti lok ghal ritrattazzjoni. 27/04/2001) illi ma hemmx lok ghal ritrattazzjoni minn sentenza parzjali ta' Qorti billi tali sentenza ma tkunx ddecidiet il-mertu bejn il-kaz kienet giet deciza eccezzjoni preliminari. "L-istess interpretazzjoni inghatat f'kaz ta' ritrattazzjoni minn digriet (ara Philip Chipchase pro et noe vs Adrian Scuderi pro et noe, deciz fid-9 ta' Mejju 2002, li fil-fehma tal-Qorti ma ddefinietx vertenza bejn zewg partijiet. "Anki fi kwistjonijiet ta' natura kostituzzjonali (u dan qabel ma nbidlet il- ligi) ma kienx permissibbli ritrattazzjoni minn proceduri mehudin ghal rimedju dwar allegat ksur ta' jedd fundamentali mahsub taht il-Kapitolu IV tal-Kostituzzjoni jew taht id-dispozizzjonijiet tal-Kap. "Ir-ratio wara dawn is-sentenzi hu sabiex jigi limitat l-estensjoni ta' smigh mill-gdid ta' vertenzi biss ghal dak li specifikament trid il-ligi, cioe kawza u sentenza. "F'din il-vertenza li qed tigi ritrattata n-natura ta' procediment mhux t- tmien ta' kontroversja bejn zewg partijiet b'sentenza definittiva izda biss talba ghal ordni biex Awtorita tezegwixxi dak li l-ligi taghtiha jedd Tant hu hekk illi r-rikors ma fihx kontroparti u t-talba ssir mill- Awtorita lill-Qorti ghall-awtorizazzjoni li tpoggi fis-sehh poter li l-ligi taghti lill-Awtorita wara l-imsemmija awtorizazzjoni. lanqas hu di rigore n-notifika pero l-Qorti li tat l-awtorizazzjoni ghamlet sew fil-fehma ta' din il-Qorti, li harget in-notifika lil parti interessata u dan sabiex l-istess parti tkun mgharfa b'dak mitlub li jigi awtorizzat u li dak li qed jigi awtorizzat hu konformi ma' dak li trid l-istess ligi. l-iskop tal-ewwel Qorti li tiftah vertenza bejn il-partijiet jew li takkorda jew tinvesti xi smigh f'mertu mhux fl-iskop tal-artikolu 10(4) tal-Kap. "Ghalhekk hi l-fehma ta' din il-Qorti illi l-procedura uzata mir-rikorrenti f'din il-procedura hi barra minn postha, ghalkemm ma jfissirx li r- rikorrenti ma kellhomx ir-rimedju ordinarju li jattakkaw provvedimenti tal-Qorti li ma jikkostitwix sentenza izda biss provvedimenti taghha taht ligi specjali." Rat ir-rikors tal-appell tar-ritrattandi li in forza tieghu, ghar-ragunijiet minnhom premessi, talbu illi din il-Qorti joghgobha: "… … thassar u tirrevoka d-digriet u s-sentenza tal-Prim'Awla tal-Qorti Civili tat-12 ta' Marzu 2013, u minflok ghal dawn il-motivi, tilqa' t-talba tal-esponenti fir-rikors taghhom deciz fit-12 ta' Marzu, tichad l- eccezzjonijiet tal-esponenti appellant u billi tordna illi l-kawza deciza fit-8 ta' Lulju 2010 tigi ritrattata quddiem il-Qorti tal-ewwel grad a tenur tal-Artikolu 811(b) tal-Kap. 12 u senjatament minhabba li r-rikors promotur u l-provi bl-affidavit tal- Awtorita` attrici ma gewx innotifikati lill-parti telliefa, cioe` lill-esponenti, bl-ispejjez kontra l-appellati." tilqa' Rat ir-risposta tas-socjeta` ritrattata li in forza taghha, ghar-ragunijiet minnha premessi, tissottometti: "… … illi s-sentenza appellata hija legalment korretta, gusta u timmerita konferma u li t-talbiet tal-attrici appellant ghandhom jigu michuda bl- ispejjez kontra l-istess attrici." Semghet lid-difensuri tal-partijiet; Rat l-atti kolha tal-kawza u d-dokumenti esebiti; Ikkonsidrat: Illi dawn huma proceduri ta' ritrattazzjoni wara ordni moghtija mill- Prim'Awla tal-Qorti Civili fit-8 ta' Lulju 2010. L-ewwel Qorti cahdet din it- fuq talba b'rikors. talba ghax qieset li ma hemmx lok ta' tali procedura wara ordni moghtija Is-socjeta` ritrattandi u Dr James Gouder Celestre appellaw mis-sentenza tal-ewwel Qorti, pero`, din il-Qorti ma tarax li l-appell hu misthoqq. Huwa pacifiku illi l-procedura ta' ritrattazzjoni hija meqjusa mill-qrati taghna bhala wahda straordinarja (ara Testaferrata Moroni Viani v. Vella, deciza minn din il-Qorti fl-24 ta' Settembru 2004), u li, ghalhekk l- applikazzjoni taghha ghandha tkun wahda restrittiva b'dan illi "il-limiti tar-ritrattazzjoni jigu arginati ghal dawk tassattivament indikati mil-ligi" – Cutajar v. Muscat, deciza minn din il-Qorti, Sede Inferjuri, fit-12 ta' Mejju 2003. In linea ma' dan il-principju gie wkoll meqjus illi r-ritrattazzjoni mhix applikabbli f'kaz ta' decizjoni b'digriet interlokutorju (Sollars noe v. Fenech noe, deciza minn din il-Qorti fis-27 ta' April 2001). Lanqas huwa applikabbli ghal sentenzi tat-Tribunal ghat-Talbiet Zghar (Mifsud v. Degiorgio, deciza minn din il-Qorti, Sede Inferjuri, fil-11 ta' Frar 2004) u ghas-sentenzi tal-Qorti Kostituzzjonali (Millo v. Avukat Generali et, deciza mill-Qorti Kostituzzjonali fit-3 ta' Frar 2016). Inoltre, gie deciz ukoll li din il-procedura ta' ritrattazzjoni mhux applikabbli wara decizjonijiet preliminari, izda tapplika biss wara sentenza finali f'kawza. In propositu, intqal fil-kawza fl-ismijiet oo v. Caruana, deciza minn din il-Qorti fit-8 ta' Marzu 2016 illi: "L-argument li l-ispiritu tal-ligi hu li kull sentenza li hi ta' natura finali hija ritrattabbli ma jregix, peress li din ma hijiex dicitura li uzat il-ligi. Meta dahal fil-ligi l-istitut ta' ritrattazzjoni, kien gia` possibbli ghal-qrati li jaghtu sentenzi in parte, ciononostante l-Legislatur ried u hekk illegizla li r-rimedju jkun disponibbli biss meta l-kawza tigi deciza u mhux meta tinghata sentenza parzjali, anke jekk finali." Mhux kontestat illi l-procedura li taghha l-attrici qed titlob ir-ritrattazzjoni stabbilit minn ligi specjali, senjatament l-"Att dwar Portijiet u Bastiment" (Kap. 352 tal-Ligijiet ta' Malta), Artikolu 10: (1) L-Awtorita` tista' tordna li kull bastiment li jkun thalla qieghed f'port f'Malta bla permess ihalli dak il-port f'dak iz-zmien li tista' tistabbilixxi. (2) Tkun ir-responsabbilta` tal-kaptan, sid jew agent tal-bastiment, li jhares kull ordni moghti kif intqal qabel. (3) Minkejja kull disposizzjoni ohra ta' ligi, bastiment li jkun thalla qieghed f'xi port f'Malta, wara li jkun inghata ordni biex jitlaq, ikun suggett li jinbiegh kif provdut f'dan l-artikolu. (4) Ma' l-avviz ta' erbatax-il jum lill-kaptan tal-bastiment, l-Awtorita` tista' tapplika lill-Prim'Awla tal-Qort Civili biex tohrog ordni biex il- bastiment jinbiegh bil-qorti; u l-bejgh bil-qorti ghandu jsir fi zmien hamsa u erbghin jum mid-data li fiha jkun sar l-ordni tal-qorti." Illi mkien, l-Att imsemmi, ma jaghti x'jifhem illi din l-applikazzjoni lill-Qorti hemm minnha lok ghal appell u/jew ritrattazzjoni. Tant hu hekk, illi strettament l-Artikolu 10(4) fuq citat ma jitkellimx dwar decizjoni jew sentenza izda dwar ordni tal-Qorti. Fil-provvediment li tat il-Prim'Awla tal-Qorti Civili fit-8 ta' Lulju 2010, hu veru li dik il-Qorti tirreferi ghall-atti bhala kawza, kaz jew rikors, pero`, jibqa' l-fatt li l-meritu ma kienx kawza deciza b'sentenza, kif trid il-ligi ghall-applikazzjoni ta' din il-procedura. provvediment finali – kif espressament osservat dik il-Qorti – u darba ma hemmx kawza li giet deciza b'sentenza finali ma hemmx lok ghal ritrattazzjoni. Ghaldaqstant, ghar-ragunijiet premessi, socjeta` Island Ferry Three Co. Ltd u ta' Dr James Gouder Celestre, billi tichad l- istess u tikkonferma s-sentenza tal-ewwel Qorti, bl-ispejjez kollha, inkluzi dawk in prim'istanza, jithallsu mill-appellanti in solidum. B'dan ukoll peress li din il-Qorti tqis li t-talba għar-ritrattazzjoni kienet solidament bejniethom kif previst fl-Artikolu 223 (4) tal-Kap.