QORTI CIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA) IMHALLEF Onor. Abigail Pollacco LL.D., Dip. Illum 3 ta' Dicembru, 2015 A B vs Avukat Dr Simon Vella-Critien Rapa u l-PL Melissa Griffiths b'digriet tat-28 ta' Mejju 2012 gew nominati bhala kuraturi deputati ghall-assenti S J B Il-Qorti: Rat ir-rikors guramentat ipprezentat mill-attur, li permezz tieghu ppremetta : Illi huwa zzewweg lill-konvenuta fil-31 ta' Ottubru 1992, skont ic-certifikat hawn anness u mmarkat bhala Dokument A; Illi min dan iz-zwieg twieldu zewg ulied, attwalment minorenni, R D B, li twieled fid-9 ta' Frar 1994, u Jamie Zammit Field B, li twieled fit-8 ta' Dicembru 1996; Illi l-konvenuta irrendiet ruhha hatja versu l-attur ta' abbandun, adulterju, sevizzi, eccessi u ingurji gravi; Illi z-zwieg unikament tal-konvenuta; Illi minkejja li saru diversi tentattivi sabiex jintlahaq ftehim bonarju anke' ta' medjazzjoni, il-partijiet ma waslu ghal ebda ftehim stante li l-konvenuta telqet minn dawn il-Gzejjer, u l- esponenti inghata l-awtorizazzjoni sabiex jipprocedi b'din l-istanza skont l-anness digriet immarkat bhala Dokument B; Illi l-esponenti jaf personalment bil-fatti hawn esposti; l-procedura Talab li l-konvenuta tghid ghaliex din il-Qorti m'ghandhiex : Tippronunzja l-firda personali bejn l-konjugi kontendenti minhabba htija unikament da parti tal-konvenuta; Takkorda l-kura u kustodja tal-minuri lill-attur; 3. Tordna lill-konvenuta thallas manteniment ghall-minuri, skont kif iffissat mill-istess Qorti; Tapplika kontra l-konvenuta l-effetti tad-disposizzjonijiet ta' l-Artikoli 48, 51, 53 u 54 tal-Kapitolu 16 tal-Ligijiet ta' Malta, in toto jew in parte; Tiddikjara xolta l-komunjoni ta' l-akkwisti ezistenti bejn il- kontendenti u tordna li l-istess oggetti formanti parti mill- il-partijiet, komunjoni okkorrendo b'opera ta' periti nominandi sabiex jillikwida l- istess komunjoni; ta' Tordna lill-konvenuta tirritorna l-proprjeta parafernali ta' l- Bl-ispejjez komprizi dawk tal-proceduri kollha inkorsi mill-attur, inkluz il-mandat ta' sekwestru kontra l-konvenuta ingunta minn issa in subizzjoni; Rat il-lista tax-xhieda tal-attur; Rat ir-risposta guramentata tal-kuraturi deputati Dr Simon Vella-Critien Rapa u il-PL Melissa Griffiths, li in forza taghha eccepew: Illi huma mhux edotti mill-fatti li taw lok ghal dawn il- B'rizerva ta' eccezzjonijiet ulterjuri jekk jigi edotti mill-fatti; l-attur qieghed ragunijiet Rat il-lista tax-xhieda tal-kuraturi deputati Dr Simon Vella-Critien Rapa u il-PL Melissa Griffiths; Semghet lix-xhieda illi tressqu ; Rat id-dokumenti li gew esebiti, il-provi li gew prodotti u l-atti ta' dan il-procediment ; Rat illi l-kawza thalliet ghas-sentenza ghallum ; Ikkunsidrat : Illi l-Qorti ghandha quddiemha kawza ta' separazzjoni personali bejn il-partijiet relatata maz-zwieg li sehh fil-31 t'Ottubru 1992. tkissier Min-naha irrimedjabbilment ghal lill- konvenuta assenti kif rapprezentata mill-kuraturi deputati. Il-qorti tirrileva li permezz tan-nota ta' eccezzjonijiet taghhom, il- kuraturi deputati appuntati sabiex jirrapprezentaw lill-intimat assenti ddikjaraw li m'humiex edotti mill-kaz u ddikjaraw ghamlu ta' wkoll komunikazzjoni mal-konvenuta u konsegwentement irriservaw li jipprezentaw risposta guramentata ulterjuri f'kaz li jirnexxilhom jottjenu aktar informazzjoni dwar il-kaz odjern. Verzjoni ta' l-attur jghid li huma taghhom biex imputabbli L-attur xehed permezz ta' affidavit1 u fih ta id-dettalji kollha taz- zwieg tieghu u l-mod li bih tkisser. Huwa jghid li zzewweg lil mara tieghu ta' nazzjonalita' Ingliza (li ghexet fl-Ingilterra sa meta kellha l-eta ta' tmintax-il sena) fil-31 ta' Ottubru 1992 u tul is-snin jghid li z-zwieg tieghu kien wiehed ferhan, minkejja li sofra t-telf ta' missieru u tnejn minn hutu. Huma kellhom zewgt itfal li twieldu fid-9 ta' Frar 1994 u fit-8 ta' Dicembru 1996. Hu jghid li huwa bniedem tal-familja u darba fis-sena kienu jsiefru bhala familja. Fis-Sajf kienu wkoll johorgu jieklu barra u jghumu kull nhar ta' Hadd. Jghid ukoll li kien jaghtiha l-kontroll kollu tal- flus, anke l-flus li kien jaqla'. Meta t-tfal bdew jikbru huwa xtralhom zewg kompjuters biex ikunu jistghu jistudjaw ahjar. Meta dahlu l-kompjuters beda l-inwkiet fiz-zwieg taghhom, hija bdiet tfittex il-hbieb l-antiki taghha fuq il-facebook u l-attur kemm il-darba kien isaqsiha x'kienet qeghda taghmel peress li kienet tqatta' hafna hin fuq il-kompjuter, u hi kienet tghidlu li qed tfittex lil shaba, haga li huwa dejjem emmen peress li kien jafdaha. Darba minnhom f'Mejju 2010 l-konvenuta marret tkellmu waqt li hu kien qieghed jipprepara ghax-xoghol u infurmatu li iddecidiet li tmur vaganza wahedha. Din kienet ahbar li l-attur ma hadhiex tajba ghaliex ma setax jifhem dan l- agir, anke omm il-mara qaltlu biex jafdaha peress li kienet ser tirritorna lura d-dar. Hi kienet telqet u damet madwar gimgha msiefra u meta giet lura gabet kompjuter maghha, bdiet tqatta hafna hin fuqu u dejjem kienet tinforma lill-attur li kienet tkun qed tilghab il-loghob fuqu, kienet tqum kmieni tara l-messaggi u hu kien jafdaha, fl-istess zmien hu beda jinduna li bdet tahbi l- mobile minnu, pero' peress li kien jafdaha qatt ma kien jigbdilha l-attenzjoni fuq dan il-fatt. Fid-9 ta' Mejju 2011 jirrakkonta kif kienet gurnata bhas-soltu u l-konvenuta hallietlu karta li kienet tghid li marret tixtri minn Is-Swatar, Birkirkara, ghadda hafna hin u ma irritornatx, tant li l-attur kellu jaghmel rapport ghand il-pulizija. Meta ghaddew ftit granet, qabad u ma uliedu tela' l-Ingilterra jfittex lil martu, hija ltaqghet mieghu fil-lukanda ghal ghaxar minuri fejn kien qieghed flimkien mat-tfal u kif mar jghannaqaha ma hallietux u infurmatu li kellu jiehu lit-tfal u jirritorna d-dar ghaliex hi ma kienitx gejja lura. Provi migbura quddiem il-Qorti Il-Qorti tirrileva li ghajr ghall-affidavit ta' l-attur li huwa l-prova principali kocernanti t-tifrik taz-zwieg, l-unika prova li gab l-attur dwar il-komunjoni ta' l-akkwisti huwa kopja awtentikata ta' kuntratt ta' l-akkwist tad-dar matrimonjali2, kif ukoll diversi xhieda tal-banek li xehdu dwar id-depoziti bankarji tal-partijiet. Primarjament jibda billi jixhed ir-Rapprezentant tal-Bank of Valletta3 li jixhed dwar sitt kontijiet tal-konvenuta li kollha llum jinsabu maghluqin minbarra wiehed. Il-kont li ghadu miftuh huwa 400148252444 li ghad baqghalu l-ammont ta' €27.11, il- 400154274187, kontijiet 400178052748 u 400178054079 kollha jinsabu maghluqin. Tixhed ir-Rapprezentant tal-Bank HSBC10 u hija tixhed u tesebixxi dokumenti li l-attur ghandu l-kontijiet 0470638540011, 04706385405012, huma maghluq, 04706385445114 li wkoll huwa maghluq, 552200941011774015 li 2 Ezebit A fol 539 tal-process 3 A fol 38 tal-process 4 Ezebit a fol 40 sa 56 tal-process 5 Ezebit a fol 57 sa 59 tal-process 6 Ezebit a fol 60 sa 62 tal-process 7 Ezebit a fol 63 sa fol 68 tal-process 8 Ezebit a fol 69 sa 79 tal-process 9 Ezebit a fol 80 sa fol 90 tal-process 10 Ara fol 91 tal-process 11 Ara fol 94 sa fol 162 tal-process 12 Ara fol 163 sa fol 189 tal-process 13 Ara fol 190 sa fol 239 tal-process 14 Ara fol 240 sa fol 241 tal-process 15 Ara fol 242 sa fol 267 tal-process ir-rapprezentanti hija kont ta' kard, 456882103015393116 li huwa maghluq, 039443354439527025 li wkoll huwa maghluq. Il-konvenuta ghandha dawn il-kontijiet 04706930700118, 04706930705219 li ta' €11850.36, ghadu miftuh u baqghalu 04706930705020, huwa maghluq, 05606919810022 li huwa maghluq, 05606919810123. Il-kontijiet tal-partijiet flimkien u in komuni huma 0826958302366 li hu miftuh u fih l-ammont ta €101,560.30, 1189270138415 li ghadu miftuh u li fih l-ammont ta' $141,783.48, 40914816197377 li huwa maghluq u 20089889682982 li huwa maghluq. li Xehdu wkoll ikkonfermaw li l-partijiet ma kellhom l-ebda kont mal-banek rispettivi. Xehed ir-rapprezentant ta' l-MSV Life li ipprezenta dokument28 li juri li hemm polza t'assigurazzjoni ghan-nom taz-zewg partijiet li baqghet tigi mhallsa sas-sena 2010 u li s-surrender value taghha huwa ta' €5493.60 sal-gurnata meta gie ipprezentat id- dokument u allura l-14 ta' Marzu 2013. Dwar ghas-separazzjoni responsabbilita' ghat-tifrik taz-zwieg tal-banek APS u Banif 16 Ara fol 299 sa fol 304 tal-process 17 Ara fol 268 sa fol 298 tal-process 18 Ara fol 305 sa fol 366 tal-process 19 Ara fol 367 sa fol 389 tal-process 20 Ara fol 390 sa fol 403 tal-process 21 Ara fol 404 sa fol 417 tal-process 22 Ara fol 418 sa fol 465 tal-process 23 Ara fol 466 sa fol 470 tal-process 24 Ara fol 471 sa fol 480 tal-process 25 Ara fol 481 sa fol 503 tal-process 26 Ara fol 504 sa fol 508 tal-process 27 Ara fol 509 sa fol 512 tal-process 28 Ezebit bhala Dok VY1 a fol 517 tal-process fuq tal-Ligijiet tal-Kap 16 l-abbandun min-naha Fir-rikors guramentat u fl-affidavit tieghu, l-attur qieghed jibbaza t-talba tal-konvenuta. Hawnhekk il-Qorti se taghmel referenza ghall-Artikolu 41 tal- Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta li jghid hekk, "Kull waħda mill-partijiet miżżewġa tista' wkoll titlob il-firda jekk, għal sentejn jew iżjed, tkun abbandunata mill-oħra, mingħajr raġuni tajba". Permezz ta' l-affidavit tieghu, l-attur jiddikjara li l-konvenuta telqet lejn pajjizha ghal dejjem u infurmatu bl-intenzjoni taghha li ma tirritornax Malta fid-9 ta' Mejju 2011. Din il-kawza giet intavolata fil-11 ta' Lulju 2011 u ghalhekk mhux wara s-sentejn ta' Malta, li madanakollu s-sitwazzjoni matrimonjali tal-kaz in ezami fil- gurnata odjerna ma nbidlitx u l-abbandun ghadu jissussisti anke pendenti dawn il-proceduri, wara li issa ghadda t-terminu operattiv tas-sentejn imsemmi fil-Ligi. Il-konvenuta qabdet u arbitrarjament telqet mid-dar matrimonjali u lill-familja taghha wara dsatax-il sena ta' zwieg, f'Mejju 2011. Il-Qorti m'ghandha l-ebda prova kontrarja ghal dak li qed isostni l-attur u tiddikajra wkoll li m'ghandha l-ebda raguni ghaliex m'ghandiex fic-cirkostanzi taghti kredibilita' shiha lill-verzjoni ta' l-attur. Il-konvenuta lanqas ma ressqet provi sodisfacjenti li jirrendu l-abbandun taghha mid-dar matrimonjali bhala wiehed legali jew ghal xi raguni validu. Ghaldaqstant il-Qorti wara li rat il-provi kollha esebiti, u wara li qrat l-affidavit ta' l-attur li ma hux kontradett mill-konvenuta tara li jirrizulta li z-zwieg bejn il-partijiet tkisser irrimedjabbilment tort tal-konvenuta minhabba abbandun. Dwar il-kura u kustodja tal-minuri Il-Qorti tirrileva li skont ir-rikors guramentat ta' l-attur, it-tfal tal- partijiet R D u Jamie Zammit Field twieldu fid-9 ta' Frar 1994 u fit-8 ta' Dicembru 1996, ghalhekk illum il-gurnata huma ta' eta maggorenni, u ghal din ir-raguni, mhux se tiehu konjizzjoni ulterjuri ta' din it-talba. Dwar it-talba ghall-manteniment ta' l-ulied Hawnhekk il-Qorti tirrileva li t-tfal R D u Jamie Zammit Field llum huma maggorenni u jirrizulta mill-provi li ghadhom qeghdin jistudjaw. Il-Qorti, in vista ta' l-emendi ricenti fil-ligijiet relattivi ghall-manteniment tal-ulied, tirrileva wkoll li ladarba l-ulied qeghdin jistudjaw fuq bazi full-time, il-genituri ghandhom l- obbligu li jmantnu lill-istess ulied. F'dan il-kuntest il-Qorti qed taghmel referenza ghall-Artikolu 3 tal-Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta li jghid: "Il-partijiet fiz-zwieg ghandhom l-obbligu, kull wahda minnhom skond il-mezzi u l-hila taghhom, li jahdmu kemm fid-dar kif ukoll barra mid-dar kif jinhtiegu l-interessi tal-familja, li jmantnu lil xulxin u jikkontribwixxu ghall-htigijiet tal-familja" ghal artikolu 3B tal-Kap 16 tal-Ligjiet ta' Malta: "Iz-zwieg jimponi fuq il-mizzewgin l-obbligu li jiehdu hsieb, imantnu, jghallmu u jedukaw lil ulied li jigu miz-zwieg skond il- hila, ta'l-ulied." u u ghal artikolu 7 (1) ta' l-istess Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta:- "Il-genituri ghandhom imantnu, jghallmu u jedukaw lil uliedhom bil-mod stabbilit fl-artikolu 3 B ta' dan il-Kodici." aspirazzjonijiet ta' l-ulied il-kontribuzzjoni ghall-manteniment Ghalhekk ghandha tkun minn kull wiehed mill-genituri u tvarja minn kaz ghal kaz u jiddependi fuq il-mezzi rispettivi u l-bzonnijiet ta' l- istess ulied, pero' jibqghu veljanti l-principji li jirregolaw l-istess dmirijiet tal-genturi versu l-istess ulied, specjalment ghall- manteniment ta' l-istess fit-termini preskritti fl-artikolu 19(1) u (2) u l-artikolu 20 tal-Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta u ghalhekk jinkludu kontribuzzjoni ghall-ikel, ilbies, sahha u abitazzjoni u spejjez mehtiega ghall-istess sahha u edukazzjoni taghhom u skont il-bilanc bejn il-bzonn u l-mezzi ikkalkulati ai termini tas- subartikoli ta' l-istess artikolu 20 tal-Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta. Il-Qorti tirrileva wkoll li l-obbligu ghall-manteniment tal-ulied m'huwiex marbut bl-ebda mod mal-impjieg jew mal-introjtu tal- genituri, izda huwa obbligu assolut. Fil-kaz odjern, m'hemm l- ebda prova la tal-qliegh ta' l-attur u lanqas tal-konvenuta, izda tenut kont ta' dan kollu, kif diga' gie rilevat, l-ulied R D u Jamie Zammit Field ghandhom id-dritt ghall-manteniment ladarba qeghdin jistudjaw full-time. Ghalhekk, fic-cirkostanzi, il-Qorti tordna li fil- konfront ta' l-ulied R D u Jamie Zammit Field, li sakemm huma jibqghu ghaddejin bl-istudji taghhom fuq bazi full-time, il- konvenuta hija obbligata li thallas manteniment ta' mitejn u hamsin ewro (€250) kull erba' (4) gimghat ghal kull wild hawn imsemmi sa l-eta' massima ta' 23 sena, liema somma tinkludi wkoll l-ispejjez ta' sahha u edukazzjoni, u ghandha toghla kull sentejn skont l-indici ta' l-gholi tal-hajja. Dwar id-dekadenza tal-konvenuta L-artikolu 48 tal-Kap. 16 tal-Ligijiet ta' Malta jghid hekk: (1) Il-parti, ir-raġel jew il-mara, illi tkun il-ħtija tal-firda għal waħda mir-raġunijiet imsemmijin fl-artikoli 38 u 41 titlef - (a) il-jeddijiet imsemmijin fl-artikoli 631, 633, 825, 826 u 827; (b) dak kollu li tkun kisbet mill-parti l-oħra b'donazzjoni bi ħsieb taż-żwieġ, jew waqt iż-żwieġ, jew taħt titolu ieħor gratuwitu; (ċ) kull jedd ta' parti miż-żwieġ għan-nofs tal-akkwisti illi jkunu saru l-aktar bil-ħidma tal-parti l-oħra wara data stabbilita mill- Qorti bħala d-data meta l-parti għandha tkun kunsidrata li minnha tkun ħatja tal-firda. Għall-finijiet ta' dan il-paragrafu biex jiġi determinat jekk akkwist ikunx sar l-aktar bil-ħidma ta' waħda mill-partijiet fiż-żwieġ, għandhom jitqiesu l-kontributi b'kull mod taż-żewġ partijiet skont l-artikolu 3; (d) il-jedd li iġġiegħel lill-parti l-oħra, f'kull każ, li tagħtiha l- manteniment bis-saħħa tal-obbligu li jitnissel miż-żwieġ. L-Artikolu 51 tal-Kap. 16 tal-Ligijiet ta' Malta jghid hekk: "Il-firda li ssir minħabba xi waħda mir-raġunijiet imsemmijin fl- artikolu 40, tista' jkollha l-effetti msemmijin fl-artikolu 48, meta l- Qorti jidhrilha li, taħt iċ-ċirkostanzi tal-każ, għandhom igħoddu, f'kollox jew f'biċċa, id-disposizzjonijiet ta' dak l-artikolu". Il-Qorti, tirrileva li jirrizulta car li l-konvenuta hija hatja ghas- separazzjoni bejn il-partijiet minhabba dak hawn fuq spjegat fil- kap intitolat "Dwar it-Talba ghas-Separazzjoni Personali u r- Responsabbilita' ghat-Tifrik taz-Zwieg" minhabba l-abbandun totali li hija ikkomettiet fuq il-familja taghha, u ghalhekk tara li hemm ir-rekwiziti necessarji biex jigi applikat kontra l-istess konvenuta l-Artikolu 48 tal-Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta. Min- naha l-ohra, m'hemm l-ebda prova dwar ix-xenjari jew ic- cirkustanzi msemmija fl-Artikolu 40 u ghalhekk, il-Qorti ma tistax tilqa' t-talba ghall-applikazzjoni ta' l-artikolu 51 tal-Kap 16 tal-Ligijet ta' Malta, izda tapplika kontra l-konvenuta l-artikoli 53 u 54 tal-Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta. Dwar ix-xoljiment tal-komunjoni ta' l-akkwisti L-assi formanti l-komunjoni ta' l-akkwisti huma: jsejjah fil-kont Il-kontijiet bankarji li ipprezentaw ir-Rapprezentanti tal- Banek:- Senjatament hemm €27.11 fil-kont li jsejjah lill-konvenuta BOV lill-attur HSBC 75019157793, €2.65 047063854001, €11,850.36 fil-kont li jsejjah lill-konvenuta HSBC 993165248624, €101,560.30 fil-kont in komuni bejn il- partijiet HSBC 341560426370 u $141,783.48 fil-kont in komuni bejn il-partijiet HSBC 139681323511. Polza ta' l-assigurazzjoni FP412521 in komuni bejn il-partijiet li s-surrender value taghha huwa fl-ammont ta' €5493.60. Il-Qorti, bl-applikazzjoni ta' l-Artikolu 48 tal-Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta fil-konfront tal-konvenuta peress li irrendiet ruhha hatja l- ghas-separazzjoni odjerna, sejra assigurazzjoni FP412521 ghandha tigi assenjata in toto lill-attur b'dan din il-polza issa ghandha ssir propjeta' eskussiva tieghu. Rigward il-kontijiet tal-bank, il-Qorti tordna li l-ammonti fil- kontijiet numru HSBC 139681323511, HSBC 139681323511 u HSBC 139681323511 ghandhom jinqasmu fi kwoti indaqs bejn il-partijiet, filwaqt li l-kontijiet l-ohra kollha ghandhom jigu assenjati f'isem min qeghdin intestati. Dwar irritornati lill-attur Illi l-attur irnexxielu jipprova li d-dar matrimonjali 33, Triq Cicerun, In-Nadur, hija propjeta' parafernali tieghu u dan wara li hu ipprezenta l-kuntratt ta' l-akkwist taghha, meta jirrizulta li xtara din id-dar fl-10 ta' Marzu 1986 u ghalhekk qabel ma dahal fiz-zwieg mal-konvenuta. Il-Qorti fehmet li l-attur diga' li ghandhom l-polza ta' qieghed fil-pussess tad-dar matrimonjali, ghalhekk mhux ser tiehu konjizzjoni ulterjuri ta' din it-talba. Decide Ghalhekk ghal dawn il-motivi, din il-Qorti taqta' u tiddeciedi l- kawza billi: Tilqa' l-ewwel talba attrici u tippronunzja li z-zwieg bejn il- partijiet tkisser irrimedjabbilment minhabba abbandun da parti tal-konvenuta; Tastjeni milli tiehu konjizzjoni tat-tieni talba; 3. Tilqa' t-tielet u tiffissa u tordna lill-konvenuta thallas is- somma ta' mitejn u hamsin Ewro (€250) kull erba' gimghat ghal kull wiehed mill-ulied li huma R D B u Jamie Zammit Field B, jizdied kull liema manteniment ghandu sentejn skond l-indici ta' l-gholi tal-hajja u jinkludi fih l- ispejjez relattivi mas-sahha u l-edukazzjoni ta' l-istess ulied. Il-Qorti tordna wkoll li tali manteniment ghandu jibqa' jithallas sakemm l-istess ulied jibqghu jistudjaw full- time u dan sa massimu ta' l-eta ta' tlieta u ghoxrin (23) sena; Tilqa' limitatament ir-raba' talba u tordna d-dekadenza tal-konvenuta mill-jeddijiet konjugali kif stabbiliti fl-artikolu 48, 53 u 54 tal-Kap 16 tal-Ligijiet ta' Malta; Tilqa' il-hames talba u b'hekk ixxolji l-komunjoni ta' l- akkwisti ezistenti bejn il-partijiet bil-mod kif spjegat fil- paragrafu msemmi "Dwar ix-Xoljiment tal-Komunjoni ta' l- Akkwisti"; Tastjeni milli tiehu konjizzjoni ulterjuri tas-sitt talba; L-ispejjez ta' din il-kawza ghandhom jigu sopportati mill- konvenuta b'dan illi, provvizorjament l-attur ghandu jhallas l- ispejjez konnessi mal-hatra tal-kuraturi deputati.