QORTI ĊIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA) IMĦALLEF ONOR. JOSEPH AZZOPARDI LL.D. Illum il-Ġimgħa, 4 ta' Diċembru 2015 Kawża Nru: 5 Ċitazzjoni Nru: 188/05 JA A B mart C D B f'isimha proprju u bħala kuratriċi ad litem ta' binhom minuri E B. -vs- C D B Il-Qorti; Rat ir-rikors ippreżentat fis-16 ta' Marzu 2015 li permezz tiegħu l-konvenut talab li din il-Qorti tordna l-waqfien tal- komunjoni tal-akkwisti eżistenti bejn il-partijiet skond l- Artikolu 55 (1) et seq tal-Kodiċi Ċivili; Rat ir-risposta tal-attrici ppreżentata fil-11 ta' Mejju 2015 li permezz tagħha opponiet għal din it-talba; Ċitazzjoni Nru: 188/05 JA Sentenza parzjali – Waqfien tal-Komunjoni tal-Akkwisti Rat il-verbal tas-seduta tat-23 ta' Ottubru 2015 fejn il-kawża tħalliet għas-sentenza fuq din it-talba; Rat l-Artikolu 55 tal-Kodiċi Ċivili; Ikkunsidrat; Illi din hija sentenza fuq talba magħmula mill-konvenut biex b'effett immedjat tiġi terminata l-komunjoni tal-akkwisti viġenti bejn ta' il-partijiet, u dan pendenti separazzjoni bejn l-istess partijiet. Illi din it-talba hija regolata mill-artikolu 55 tal-Kodiċi Ċivili illi jgħid hekk: "55. (1) Il-Qorti tista', f'kull żmien matul is-smigħ tal-kawża ta' firda, fuq talba ta' wieħed jew l-oħra mill-miżżewġin, tordna l-waqfien tal-komunjoni tal-akkwisti jew tal-komunjoni ta' residwu taħt amministrazzjoni separata li teżisti bejn il- miżżewġin. (2) L-ordni tal-waqfien tal-komunjoni kif imsemmi fis-sub- artikolu (1) għandha tingħata b'sentenza li minnha kull parti jkollha l-jedd illi tappella mingħajr ma jkun hemm ebda ħtieġa ta' permess tal-qorti għal dan. (3) L-ordni ta' waqfien tkun tgħodd bejn il-miżżewġin minn dakinhar tas-sentenza tal-appell jew, jekk ma jsirx appell, minn dakinhar illi jgħaddi ż-żmien imħolli għall-appell, u tibqa' tgħodd ukoll jekk il-kawża ta' firda ma titkompliex. (4) Qabel tordna l-waqfien tal-komunjoni kif provdut f'dan l- artikolu, il-qorti għandha tqis jekk xi parti tkunx sejra tbati preġudizzju mhux proporzjonat bil-waqfien tal-komunjoni qabel is-sentenza tal-firda. Onor. Joseph Vella Degiovanni LL.D. 4 ta' Diċembru 2015 Ċitazzjoni Nru: 188/05 JA Sentenza parzjali – Waqfien tal-Komunjoni tal-Akkwisti il-waqfien (5) L-ordni ta' waqfien taħt dan l-artikolu għandha, a spejjeż tal-parti li tkun talbet dak il-waqfien, tkun notifikata lid- Direttur tar-Reġistru Pubbliku u dik l-ordni għandu jkollha effett daqs li kieku l-waqfien tal-komunjoni tal-akkwisti jew tal-komunjoni ta' residwu taħt amministrazzjoni separata sar b'att pubbliku. (6) Sakemm il-Qorti, fid-diskrezzjoni tagħha, fuq it-talba ta' waħda mill-partijiet, ma tal- komunjoni tal-akkwisti jew tal-komunjoni ta' residwu taħt amministrazzjoni separata li teżisti bejn il-partijiet fil-bidu tal- kawża ta' firda, meta tagħti s-sentenza tal-firda, il-Qorti għandha tordna li l-komunjoni tal-akkwisti jew il-komunjoni ta' residwu taħt amministrazzjoni separata li jkun hemm bejn il-partijiet tispiċċa mill-jum li fih is-sentenza tkun finali u konklużiva." Illi kif qalet il-Qorti tal-Appell fis-sentenza tagħha fil-kawża fl-ismijiet "Daniela Xuereb Darmanin vs Peter Xuereb Darmanin" (deċiża fit-28 ta' Marzu 2014): "9. In tema legali jingħad li l-Artikolu 55 tal-Kap. 16 li fuqha hija bażata t-talba attrici, jagħti fakoltá lil parti jew ożra li 'f'kull żmien' matul is-smigħ tal-kawża ta' firda titlob il-waqfien tal-komunjoni tal-akkwisti jew tal-komunjoni taħt amministrazzjoni separata li tkun teżisti bejn il-konjuġi. ta' residwu Imbagħad fis-sub-inċiż 4 l-istess artikolu jgħid illi: "Qabel tordna l-waqfien tal-komunjoni kif provdut f'dan l-artikolu, il-Qorti għandha tqis jekk xi parti tkunx sejra tbati preġudizzju mhux proporzjonat bil- waqfien tal-komunjoni qabel is-sentenza tal-firda." Onor. Joseph Vella Degiovanni LL.D. 4 ta' Diċembru 2015 Ċitazzjoni Nru: 188/05 JA Sentenza parzjali – Waqfien tal-Komunjoni tal-Akkwisti jirriżulta għall-waqfien li m'għandhiex tingħata jekk parti tkun ser issofri 'preġudizzju mhux proporzjonat'. Inoltre, l-oneru tal- prova ta' dan ir-rekwiżit jirrisjedi fuq min qed jallegah skond il-prinċipju 'incumbit ei qui dicit non ei negat". Illi dan l-insenjament ġie kkonfermat fis-sentenza tal-istess Qorti fil-kawża fl-ismijiet "Santa Luċija, Ta' Kerċem vs Lowell" (deċiża fit-30 ta' Ottubru 2015). F'dik il-kawża l-attriċi lmentat li kellha diffikoltá biex tagħlaq il-provi għaliex kien diffiċli għaliha li tistabbilixxi l-assi ta' żewġha; il-kawża kienet ilha għaddejja tliet snin. Illi f'din il-kawża, l-attriċi ilha kważi għaxar snin biex tagħlaq il-provi tagħha u nonostante dak kontenut fir-risposta tagħha għar-rikors fejn intalab dan il-provvediment il-Qorti tħoss li għandu raġun il-konvenut li f'dan l-istadju jagħmel din it-talba għaliex ma hux raġonevoli li l-attriċi ddum daqstant żmien biex tagħlaq il-provi tagħha. Għaldaqstant il-Qorti tilqa' t-talba kontenuta fir-rikors tal-konvenut preżentat fis-16 ta' Marzu 2015 u b'effett immedjat tordna l-waqfien tal-komunjoni tal-akkwisti skond l-artikolu 55 tal-Kap. 16 fuq imsemmi. L-ispejjeż ta' din is-sentenza jkunu bla taxxa. Onor. Joseph Vella Degiovanni LL.D. Imħallef Onor. Joseph Vella Degiovanni LL.D. 4 ta' Diċembru 2015