QORTI TAL-MAĠISTRATI (GĦAWDEX) ĠURISDIZZJONI SUPERJURI SEZZJONI FAMILJA Maġistrat Dr. Monica Borg Tanti LL.D., M.Jur Chase Ġuramentat numru 13/2017MV fl-ismijiet: CD u b'digriet tat-12 ta' Jannar 2019 ġie nominat l-Avukat Dottor Kevin Connor sabiex jirrapreżenta lill- Illum, il-14 ta' Diċembru 2020 Rat ir-Rikors ippreżentat fis-7 ta' Lulju 2017, fejn ir-rikorrenti AB esponiet bir-rispett u bil-ġurament tikkonferma; Illi r-rikorrenti u l-intimat iżżewġu fis-7 ta' Diċembru 2009 Paġna 1 Illi minn dan iż-żwieġ il-partijiet għandhom zewġt ulied minorenni, EF li twieldet fit-22 ta' Gunju 2011 f'Ħal Safi, Il-Mellieha u GH li twieldet fl-20 ta' Novembru 2014 fir-Kappara, San Ġwann, Għawdex (kopji taċ-ċertifikati tat-twelid annessi u mmarkati Dok. Illi ż-żwieġ tal-partijiet irremedjabilment u dan minħabba abbandun tal-intimat, li telaq mid-dar matrimonjali f'Jannar 2016 u qatt ma rritorna, filwaqt li telaq għal kollox minn Malta lejn il-belt valletta-Italja f'Ottubru 2016; Illi r-rikorrenti hija esklussivament responsabbli għall-ulied minorenni filwaqt li l-intimat mhu qed iħallas ebda manteniment jew b'xi mod jikkontribwixxi għall-bzonnijiet tagħhom. Illi r-rikorrenti ġiet debitament awtoriżżata sabiex tipproċedi b'din il-kawża wara li l-Onorabbli Qorti għalqet il-proċess ta' medjazzjoni fid-9 ta' Mejju 2017 (Dok. Illi hija taf dawn il-fatti personalment; Għaldaqstant l-esponenti umilment titlob lil din l-Onorabbli Qorti jogħġobha: Tippronunżja s-separazzjoni personali bejn il-partijiet AB u CD minħabba tortijiet esklussivament attribwibbli lill-konvenut; Paġna 2 Tawtorizza lir-rikorrenti sabiex tgħix separatament minn ma' żewġha l-intimat; Tafda l-kura u l-kustodja tal-minorenni EF u GH f'idejn l-attriċi Tiffissa l-ammont ta' manteniment li għandu jitħallas mill- konvenut għall-minuri EF u GH, filwaqt li tordna lill-istess konvenut sabiex iħallas lill-attriċi nofs l-ispejjeż ta' saħħa u edukazzjoni inkorsi minnha għall-minuri. Tapplika fil-konfront tal-konvenut l-effetti u l-penalitajiet stabbiliti fl-artikolu 48 u 51 tal-Kap. 16 tal-Liġijiet ta' Malta; Tiddikjara xolta l-komunjoni tal-akkwisti bejn il-partijiet; Tillikwida l-oġġetti formanti parti mill-komunjoni tal-akkwisti, okkorendo b`opera ta` periti nominandi, u taqsam l-istess komunjoni f`'żewġ porzjonijiet applikando kontra l-konvenut is-sanzjonijiet kontemplati mill-liġi u tassenja waħda lill-attriċi u l-oħra lill-konvenut; Bl-ispejjeż, kontra l-konvenut li minn issa huwa nġunt għas-subizzjoni. Rat ir-rikors tal-4 ta' Diċembru 2018, fejn ir-rikorrenti talbet il-ħatra tal-kuraturi deputati sabiex jirrapreżenta lill-intimat fil-proċeduri. Rat id-digriet tat-12 ta' Jannar 2019, fejn Dr. Kevin Connor ġie maħtur bhala kuratur deputat tal-intimat CD. Fis-seduta tas-06 ta' Jannar 2020; Dr. Denise Cristiano għall-kuratur Dr. Paġna 3 li mhux edotti mill-fatti u m'għandu l-ebda informazzjoni dwar fejn jinstab l-istess CD u għalhekk ma kienx f'posizzjoni li jagħmel komunikazzjoni miegħu. Il-Qorti għalhekk iddikjarat l-istadju tal-provi tal-konvenut magħluq. Rat illi l-Qorti kkonċediet terminu lill-attriċi sal-aħħar ta' Frar 2020 sabiex tippreżenta nota tas-sottomissjoniet tagħħa u l-istess nota tiġi notifikata lill-Dr. Kevin Connor li jkollu zmien xahar għan-nota responsiva tiegħu. Rat l-atti kollha tal-kawża. Ikkunsidrat:- Bl-ispejjeż, kontra l-konvenut li minn issa huwa nġunt għas-subizzjoni. Rat ir-rikors tal-4 ta' Diċembru 2018, fejn ir-rikorrenti talbet il-ħatra tal-kuraturi deputati sabiex jirrapreżenta lill-intimat fil-proċeduri. Rat id-digriet tat-12 ta' Jannar 2019, fejn Dr. Kevin Connor ġie maħtur bhala kuratur deputat tal-intimat CD. Rat ir-risposta ġuramentata ta' Dr. Kevin Connor tal-ħmistax (15) ta' Frar tal-elfejn u dsatax (2019) li b'digriet datat tnax (12) ta' Frar tal-elfejn u dsatax (2019) ġie nominat kuratur deputat tal-assenti l- imsemmi CD, fejn fiha espona illi l-intimat CD qed jgħix fl-Unjoni Ewropea u li l-proċedura odjerna ma hijiex dik appożita, izda dan għandu jiġi notifikat fl-indirizz tiegħu hu personalment u mhux tramite kuratur deputat, u f'liema risposta eċċepixxa: Paġna 4 Illi huwa ma huwiex dedott mill-fatti li taw lok għal din il-kawża w f'dan l-istadju sakemm ma jkollux informazzjoni ġdida qiegħed jirrimetti ruħu għal provi miġbura quddiem din l-Onorabbli Qorti. Illi fi kwalunkwe każ għandom jittieħdu dawk id-deċizjonijiet li jkunu fl-aħjar interess tal-minuri. Rat illi fis-seduta tas-06 ta' Jannar 2020, Dr. Denise Cristiano għall-kuratur iddikjara li mhux edotti mill-fatti u m'għandu l-ebda informazzjoni dwar fejn jinstab l-istess CD u għalhekk ma kienx f'posizzjoni li jagħmel komunikazzjoni miegħu. Il-Qorti għalhekk iddikjarat l-istadju tal-provi tal-konvenut magħluq. Rat illi l-Qorti kkonċediet terminu lill-attriċi sal-aħħar ta' Frar 2020 sabiex tippreżenta nota tas-sottomissjonijiet tagħħa u l-istess nota tiġi notifikata lill-Dr. Kevin Connor li jkollu zmien xahar għan-nota responsiva tiegħu. Rat illi ma ġiet preżentata l-ebda nota responsiva mill-kuratur deputat; Rat l-atti kollha tal-kawża. Ikkunsidrat:- Illi l-Qorti diversament preseduta awtoriżżat il-proċediment bil-kawża tas-separazzjoni (Dok C). Illi l-attriċi ppruvat diversi drabi sabiex jiġi notifikat l-konvenut u dan a tenur ta l-Art 1 tar-regolament 1393/2007. Paġna 5 Illi sussegwentement peress li-n-notifika baqgħet fin-negattiv inħareġ avviż għal bandu ta' kuraturi f'zewġ gazetti lokali (a fol 116-119). Illi peress li hadd ma aċċetta l-bandu din l-Onorabbli Qorti diversament preseduta innominat lil Dr. Kevin Connor sabiex jirrappreżenta lill- Għaldaqstant il-kwistjoni tan-notifika ġiet sorvolata hekk kif provdut fl-Art.1 (2) tar-Regolament 1393/2007. PRINĊIPJI LEGALI Ir-rikorrenti tikkontendi illi l-intimat huwa unikament responsabbli għat-tifrik taz-zwieġ tal-partijiet u dan minħabba abbandun, adulterju, sevizzi, eċessi u inġurji gravi. Il-Qorti se tgħaddi biex teżamina l- kawżali ta' l-abbandun, bhala l-kawżali applikabbli għal dan il-każ. L-artikolu 41 tal-Kodiċi Ċivili jipprovdi illi: "Kull waħda mill-partijiet miżżewġa tista' wkoll titlob il-firda jekk, għal sentejn jew iżjed, tkun abbandunata mill-oħra, mingħajr raġuni tagħmel referenża ghas-sentenza fl-ismijiet: Giuseppa Qorti Ċivili fit-18 ta' Novembru 1964: "L-essenza tal-abbandun tirrisjedi fil-persistenza u l-kontinwita' ta' wieħed jew waħda mill-konjuġi, illi jgħix apparti mill-konjuġi l-oħra jew l-ieħor, skond il-każ, minnġħajr raġuni tajba." Paġna 6 Illi għalhekk sabiex tirnexxi din il-kawżali jridu jirriżultaw zewġ elementi, u ċioe; (1) li jkun hemm perjodu ta' sentejn u (2) li jkun mingħajr raġuni tajba. L-apprezzament dwar iċ-ċirkostanzi li jikkostitwixxu raġuni tajba, sabiex il-konjuġi jallontana ruħhu mid- dar matrimonjali, hija mħollija fid-diskrezzjoni tal-ġudikant. Illi fil-każ in eżami l-konvenut ma ġab l-ebda prova sabiex jagħti xi raġuni għall-abbandun tiegħu u għalhekk il-Qorti ma tistax tidħol fl- eżami dwar jekk tali raġuni hiex tajba jew le, ai termini tal-liġi. Fl-assenża ta' kwalunkwe raġuni din il-Qorti hija tal-fehma li t-talba tal-attriċi ghandha tiġi milqugħa. DWAR IL-KURA U L-KUSTODJA U L-MANTENIMENT Illi huwa ritenut fil-ġurisprudenza tagħna li f'kawżi bħal din, il-Qorti għandha tikkonsidra l-aqwa interess tal-minuri. Fil-kawża Jennifer Debono Grech pro et noe vs John Debono Grech, deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fil-25 ta' Ġunju 2003, Ċitazz Numru: 2668/1996/2RCP intqal: "Jingħad illi l-kura tat-tfal komuni tal-miżżewġin, sew fil-liġi antika u sew fil-liġi viġenti, kif ukoll fil-ġurisprudenza estera u f'dik lokali hija regolata mill-prinċipji tal-aqwa utilita` u l-akbar vantaġġ għall-interess tal-istess tfal li ċ-ċirkustanzi tal-każ u l- koeffiċjenti tal-fatti partikolari tal-mument ikunu jissuġġerixxu. Illi in konsegwenza, r-regola sovrana fuq enunċjata għandha tipprevali dwar il-kustodja u l-edukazzjoni tat-tfal komuni tal- miżżewġin, sew meta l-konjuġi jisseparaw ruħhom Paġna 7 ġudizzjarjament, jiġu jisseparaw Illi fil-kawża fl-ismijiet Susan Ellen Camilleri Haber vs Il Reverendo George Camilleri Haber, Deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fil-8 ta' Diċembru 1858 il-Qorti kienet qalet illi: Illi ingħad ukoll fil-kawża fl-ismijiet John ‘Tewma k/a Theuma vs Amelia ‘Tewma k/a Theuma et, u Maria Dolores sive Doris Naudi Montebello vs Anthony Naudi Montebello Deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-28 ta' Jannar 1956, illi: "apparti l-ħsieb ta' ordni morali u dak ta' ordni legali, li għandhom setgħa fil-materja ta' kura u kustodja tat-tfal in ġenerali, il-prinċipju dominanti 'in subjecta materia', jiddetermina normalment u ġeneralment il-kwistjonijiet bħal din insorta f'din il-kawża, huwa dak tal-aktar utilita` u dak tal-aqwa vantaġġ u interess tal-istess minuri fl-isfond taċ-ċirkostanzi personali u 'de facto' li jkunu jirriżultaw mill-provi tal-każ li jrid jiġi riżolut..." Għaldaqstant, il-Qorti għandha s-setgħa li jekk ikun fl-aħjar interess tal-minuri, tafda wieħed biss mill-ġenituri bil-kura u l-kustodja tal- minuri u dan ai termini tal-Artikolu 56 tal-Kodiċi Ċivili. Paġna 8 F'dan il-kuntest, ta' min isemmi li l-prinċipju legali tal-manteniment tal-ulied huwa msejjes fuq l-artikolu 7(1) tal-Kodiċi Ċivili li jistipula: "Il-ġenituri għandhom l-obbligu li jieħdu ħsieb imantnu, jgħallmu u jedukaw lil uliedhom bil-mod stabbilit fl-artikolu 3B ta' dan il-Kodiċi." L-artikolu 3B tal-istess Kodiċi jistipula illi: "Iż-żwieġ jimponi fuq il-miżżewġin l-obbligu li jieħdu ħsieb, imantnu, jgħallmu u jedukaw lil ulied li jiġu miż-żwieġ skont il- ħila, xeħtiet naturali u aspirazzjonijiet ta' l-ulied." Għalhekk, abbażi tal-premess, jirriżulta mid-dispozizzjonijiet tal-liġi, li l-ġenituri għandhom l-istess obbligi versu l-ulied tagħhom, u għalhekk it-tnejn li huma għandhom jikkontribwixxu għat-trobbija tal- L-obbligu taż-żewġ ġenituri lejn l-ulied jibqa' bażikament l- istess: kull wieħed skont il-meżżi tiegħu, ikkalkulati skont id- dispozizzjonijiet tal-artikolu 20 tal-istess Kodiċi, u l-bżonnijiet tal- Illi meta l-Qorti tiġi biex tistabilixxi manteniment, m'hemmx xi formula stabbilita fil-liġi li biha l-Qorti tagħmel il-kalkoli biex imbagħad johroġ ir-riżultat. Iżda, fl-artikolu 20 tal-istess Kapitlu insibu kif jitqies il-manteniment. Dan l-artikolu jaqra hekk: Il-manteniment għandu jingħata skont il-bżonn ta' min jitolbu u l-meżżi ta' min għandu jagħtih. Fl-istħarriġ sabiex jinsab jekk min jitlob il-manteniment jistax jaqalgħu xort' ohra, għandu jittieħed qies ukoll tal-ħila tiegħu fl-eżerċizzju ta' xi professjoni, arti jew sengħa. Meta jitqiesu l-meżżi ta' min hu Paġna 9 obbligat għall-manteniment, għandu jingħad biss il-qliegħ tiegħu mix-xogħol tal-professjoni, arti jew sengħa, is-salarju jew il- pensjoni tiegħu mogħtija mill-Gvern jew minn ħaddiehor, u tal- utli tal-beni, sew mobbli kemm immobbli u kull dħul li jinħoloq taħt trust. Ma jitqiesx li għandu meżżi biżżejjed biex jagħti l- manteniment min ma jistax jagħtih ħlief billi jilqa' f'daru l- persuna li titlob dak il-manteniment, jekk din il-persuna ma tkunx axxendent jew dixxendent. Meta jinqiesu l-meżżi ta' min jitlob il-manteniment, għandu jittieħed qies ukoll ta' kemm jiswew il- beni tiegħu mobbli jew immobbli kif ukoll ta' kull interess benefiċċju taħt trust.". DEĊIDE Għaldaqstant il-Qorti qeghda taqta' u tiddeċiedi din il-kawża billi: Tilqa' l-ewwel talba u tiddikjara u tippronunżja s-separazzjoni personali bejn il-kontendenti minħabba abbandun kommess mill- konvenut, u għall-finijiet tal-artikolu 48 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta tistabbilixxi d-data ta' Jannar 2016 bhala d-data meta l- intimat rrenda ruħu hati tal-firda; u Tilqa' t-tieni talba u tawtoriżża lir-rikorrenti tgħix separatament mill-intimat; u Tilqa' it-tielet talba u tordna illi l-kura u kustodja esklussiva tal- minuri EF u GH tkun f'idejn ir-rikorrenti; u Tilqa' r-raba talba u tordna l-manteniment għaż-zewġ minuri EF u GH b'rata mensili ta' mitejn Ewro (€200) fix-xahar għal kull wild u nofs l-ispejjeż ta' saħħa u edukazzjoni ta' kull xahar inkorsi mill- attriċi għall-minuri; u Paġna 10 Tilqa' l-ħames talba u tapplika kontra l-intimat in toto d- disposizzjonijiet tal-artikolu 48 u 51 tal-Kodici Civili; u Tilqa' s-sitt talba u tiddikjara xolta l-komunjoni tal-akkwisti ezistenti bejn il-partijiet u tordna illi l-kontijiet bankarji eżistenti jiġu assenjati lil dik il-parti f'isem min ikun intestat u tordna wkoll illi kull parti ghandha tkun responsabbli għal kwalunwke dejn intestat f'isimha, bi dritt ta' rivalsa fil-każ illi jkollha tagħmel tajjeb għal xi dejn intestat lil parti l-oħra, filwaqt illi tiddikjara illi kwalunwke proprjeta, kemm mobbli u kif ukoll immobbli, mixtrija wara l-01 ta' Jannar 2016, tappartjeni unikament lir-rikorrenti in vista tal-applikazzjoni tad-disposizzjonijiet tal-artikolu 48 kontra l- Registru Pubbliku. Tawtoriżża lir-rikorrenti sabiex tirreġistra din is-sentenza fir- Bl-ispejjeż tal-preżenti proċedura kontra l-konvenut. Diane Mc Kenna D/Reġistratur Vera Cassar Torreggiani Għar-Reġistratur Paġna 11