Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM MALTA QORTI TAL-APPELL (Kompetenza Inferjuri) ONOR. IMĦALLEF LAWRENCE MINTOFF Seduta tas-16 ta' Diċembru, 2020 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM Dolores sive Doreen Cilia (K.I. 776464M) ("l-appellanta") Ivan Bristow noe u b'digriet tas-27 ta' Awwissu, 2018, il-Qorti awtorizzat il-korrezzjoni fis-sens illi l-okkju jaqra "Ivan Bristow f'isem Complex Company Limited" ("l-appellata") Dan huwa appell magħmul mir-rikorrenti, hawnhekk "l-appellanta" Dolores sive Doreen Cilia (K.I. BRISTOW) mid-deċiżjoni mogħtija mit-Tribunal tal-Arbitraġġ fi ħdan iċ-Ċentru dwar l-Arbitraġġ ta' Malta (minn issa 'l quddiem "it-Tribunal") fl-14 ta' Ġunju, 2018 (minn issa 'l quddiem "id-deċiżjoni Qrati tal-Ġustizzja Paġna 1 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM appellata"), li permezz tagħha t-Tribunal iddeċieda li jiċħad it-talbiet kollha tar- rikorrenti, bl-ispejjeż kollha marbuta mal-arbitraġġ. Ir-rikorrenti bħala sid ta' żewġ appartamenti bin-numri 23 u 24, Crescent Court, Triq il-Marfa, Iż-Żejtun, allegat li qiegħda tiġi serjament imxekkla fit- tgawdija tal-proprjetà tagħha kaġun ta' perkolazzjoni ta' ilma mill-bejt komuni Ir-rikorrenti spjegat li perit ingaġġat minnha kien infurmaha li kien hemm korrelazzjoni diretta bejn l-istat tal-membrane tal-bejt u d-danni sofferti minnha fil-proprjetà tagħha. Qalet li s-sitwazzjoni ddeterjorat sal-punt li hija kellha tinkorri spejjeż biex tagħmel xogħol urġenti fil-proprjetà tagħha, peress li l-assoċjazzjoni tas-sidien tal-blokka rrifjutat li tagħmel dawn it-tiswijiet hi, u minħabba f'hekk hija kellha toħroġ €2,200 fi spejjeż. Ir-rikorrenti qalet li sussegwentement, anki għaliex is-sitwazzjoni baqgħet ma ġietx indirizzata mill- amministratur tal-blokka, irriżultaw danni ulterjuri fl-imsemmija appartamenti tagħha, liema danni huma konsegwenza tad-dewmien biex ġiet indirizzata l- problema tal-perkolazzjoni tal-ilma. Permezz tal-applikazzjoni tagħha quddiem iċ-Ċentru dwar l-Arbitraġġ ta' Malta, ir-rikorrenti qiegħda titlob li jiġi dikjarat li jeħtieġ li l-membrane isir mill-ġdid, skont ir-rakkomandazzjoni tal-Perit; li jiġi dikjarat li d-danni li inkorriet ir-rikorrenti huma riżultat tan-nuqqas da parti tal- condomini kif rappreżentati mill-intimat jagħmlu l-manutenzjoni tal- membrane; li jiġu likwidati d-danni sofferti minnha, inklużi l-ispejjeż biex Qrati tal-Ġustizzja Paġna 2 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM tagħmel it-tiswijiet meħtieġa hi; u li l-intimat jiġi kkundannat iħallas l-istess il-proċeduri arbitrali bħala sid ta' żewġ appartamenti fi blokka bl-isem 'Crescent Court', Triq il-Marfa, Iż-Żejtun, wara li sofriet ħsara fl-proprjetà tagħha minħabba perkolazzjoni ta' ilma mill-bejt liema perkolazzjoni ta' ilma allegatament seħħet għaliex il- il-bejt tal-blokka ma kienx miżmum fi stat tajjeb ta' manutenzjoni. Mir-rapport peritali esebit mir-rikorrenti li sar mill-Perit Christian Gerada, jirriżulta li hija għandha ħsara fis-saqaf tal-proprjetà tagħha kkawżata minn perkolazzjoni ta' ilma fuq medda twila ta' żmien … "an Minn dan ir-rapport peritali jirriżulta wkoll li kienu saru diversi rqajja' fuq is- saqaf bil-ħsieb li jissewwa l-membrane. Fl-isess rapport ġie kkonstatat ukoll li sellum tal-ħadid maħsub biex jagħti aċċess għall-aktar parti għolja tal-bejt, kien tpoġġa eżatt fuq il-membrane, bir-riżultat li kkawża ħsara fil-membrane. Perit Christian Gerada ikkonstata wkoll li fuq il-membrane hemm għadd ta' tankijiet ta' ilma, u l-prattika tajba titlob li kwalunkwe tank tal-ilma jiġi elevat 'il fuq mill-membrane ħalli ma jikkawżalha l-ebda ħsara. Spiteri rrakkomanda li l-membrane jitneħħa kompletament u jiġi installat mill- ġdid, li ma jsir l-ebda xogħol ta' tiswija billi jitpoġġew irqajja' fuq il-membrane Qrati tal-Ġustizzja Paġna 3 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM eżistenti, kif ukoll li t-tankijiet tal-ilma tal-appartamenti fil-blokka għandhom jitneħħew minn fuq il-membrane. Min-naħa tiegħu l-intimat Ivan Bristow nomine eċċepixxa li l-ħsarat li qiegħda tilmenta minnhom ir-rikorrenti jmorru lura għal żmien qabel il-ħatra tiegħu bħala amministratur tal-blokka, u żied jgħid li wara li huwa nħatar bħala amministratur, is-soċjetà rappreżentata minnu għamlet dak kollu possibbli sabiex il-vertenza odjerna tiġi diskussa bejn il-condomini sabiex tkun tista' tinstab soluzzjoni amikevoli. Qal li huwa kien interpella lir-rikorrenti diversi drabi sabiex tipprovdilu prova li hija kienet innotifikat lill-amministraturi preċedenti bil-lanjanzi tagħha, u qal li l-uniku ostakolu biex issir laqgħa straordinarja sabiex tiġi diskussa din il-kwistjoni, kien għaliex ir-rikorrenti ma setgħetx tkun preżenti għaliex kienet jgħid li s-soċjetà rappreżentata minnu dejjem qdiet dmirha b'mod leali u skont il-liġi, u fl-ebda eventwalità m'għandha tiġi mgħobbija bir-responsabbilità għall-ħsarat sofferti mir-rikorrenti. L-intimat żied jgħid r-rikorrenti għandha tinżamm responsabbli parzjalment għall-ħsarat sofferti fil-proprjetà tagħha stante li din kienet tħalli l-proprjetà tagħha vojta għal perijodi twal, u dan il-fatt seta' aggrava l-ħsarat inkorsi minnha. L-intimat ikkonkluda billi qal li r-rikorrenti għandha ġġib l-aqwa prova tal-kawżalità u tal-quantum tad-danni sofferti minnha, partikolarment għaliex huwa min-naħa tiegħu jrid jagħti rendikont lill- condomini kollha ta' kwalsiasi spiża straordinarja li trid issir minnu. Ir-rikorrenti in kontroeżami spjegat li s-soċjetà Complex Limited kienet inħatret bħala amministratur tal-blokka f'Settembru tal-2016. Qalet li l- Qrati tal-Ġustizzja Paġna 4 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM appartamenti tagħha jinsabu taħt il-bejt tal-kumpless, u l-problema ġiet ikkawżata minn ingress ta' ilma mill-bejt. Qalet li hija indunat li kien hemm problema għaliex il-gypsum tas-saqaf beda jfarfar. Qalet li għal xi żmien wieħed mill-appartamenti tagħha kien mikri lil ċerta Yvonne Lia Smith, li kienet l-amministratriċi preċedenti tal-blokka. Kompliet tgħid li dak iż-żmien Lia Smith kienet ftiehmet magħha li kienet ser issewwi hi l-ħsara fl- appartament numru 24, filwaqt li r-rikorrenti kellha ssewwi l-ħsara fl- Qalet li ma tafx jekk bejn l-2003 u l-2013 saritx manutenzjoni tal-membrane tal-bejt, iżda dan kien jidher li kellu x-xquq u li Qalet li hija stenniet li l-kumitat tas-sidien ta' dak iż-żmien kellu jieħu ħsieb jibdel il-membrane għaliex il-bejt jagħmlu użu minnu r-residenti Spjegat li bejn l-2010 u l-2012 kien inbidel sellum li kien joffri aċċess għall-ogħla parti tal-bejt, u s-sellum il-ġdid twaħħal direttament fuq il- Qalet li hija tgħix barra minn Malta, u l-appartament tagħha jintuża minnha meta tkun Malta. Żiedet tgħid li hija qatt m'għamlet manutenzjoni fis-saqaf tal-appartamenti tagħha u lanqas fuq il-bejt. Oħt ir-rikorrenti Giuliana Plum Portelli Cilia qalet li hi ġieli tmur tiftaħ l- appartamenti ta' oħtha meta din tkun imsiefra, u għamlet ħabta ssib ħafna ġir imwaqqa' mis-saqaf kull darba li tmur. Qalet li darba minnhom telgħet fuq il- bejt u sabet raġel qiegħed jiksi l-bejt bil-liquid membrane u hi talbitu jieħu ħsieb japplika l-membrane madwar is-sellum minn fejn jidħol l-ilma, kif ukoll In kontroeżami x-xhud spjegat li l-problema tat-tfarfir tal-ġir bdiet fl-2013, u dak iż-żmien huma kienu rranġaw l-appartament minn Qrati tal-Ġustizzja Paġna 5 minn 25 ġewwa. Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM Il-Perit Christian Gerada, li kien ġie inkarigat mir-rikorrenti biex iħejji rapport dwar il-ħsara li sofriet fil-proprjetà tagħha, spjega li l-ħsara mhux bilfors ġiet ikkawżata minn perkolazzjoni tal-ilma, iżda setgħet ġiet ikkawżata minn xi żvilupp ma' ġenb il-fond. Qal li r-rakkomandazzjoni tiegħu hija li l- membrane tinqala' u tinbidel. problemi skattaw bejn l-2014 u 2015 meta l-inkwilini li kellha r-rikorrenti għamlu barbeque fuq il-bejt u ħarqu l-membrane li kien hemm. Qalet ukoll li sa fejn taf hi bejn l-2009 u l-2013 il-post ma kienx abitat. Qalet li hija daħlet fil- kumitat tal-amministraturi tal-blokka fl-2012, u dak iż-żmien il-membri tal- kumitat kienu infurmaw lis-sidien kollha biex jgħollu t-tankijiet tal-ilma fuq travi għaliex kellu jsir il-membrane, imma minkejja li kien intbagħat dan l-avviż, kien hemm uħud mis-sidien li baqgħu ma neħħewx it-tankijiet tal-ilma tagħhom. Sandro Castillo, wieħed mir-residenti tal-blokka li għal xi żmien kien membru tal-kumitat, spjega li meta r-rikorrenti ħaditu jara l-post tagħha, dan kien jidher li kien ilu magħluq u kienet ilha ma ssirlu manutenzjoni. Qal li l- ħsara li ra fl-appartament tar-rikorrenti kienet ikkawżata 100% minħabba nuqqas ta' manutenzjoni. Żied jgħid li l-membri tal-kumitat ta' dak iż-żmien riedu jimxu b'mod ġust mar-rikorrenti, u għalhekk offrew li jġibulha quotation għat-tiswijiet li kien hemm bżonn sussegwentement din ippreżentat kont ta' €2,200, li huwa jqis li huwa ammont esaġerat għat-tiswijiet li kellhom isiru. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 6 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM Ivan Bristow xehed li huwa kien ingħata handover mill-membri tal- kumitat preċedenti, u waqt li kien qiegħed jingħata dan il-handover, huwa ġie mgħarraf l-ħsara li r-rikorrenti kellha fl-appartamenti tagħha kienet ikkawżata għaliex l-appartamenti kienu tħallew magħluqin għal xi snin. Sandro Castillo kien infurmah li kien sar xogħol ta' patchwork fuq il-bejt, u wara li sar dan ix-xogħol ma kienx hemm aktar ilmenti dwar ingress ta' ilma. Cassar qal li l-amministrazzjoni preċedenti ma kinitx professjonali, iżda kienet titmexxa minn għadd ta' voluntiera, u kien hemm żmien meta kienet ittieħdet deċiżjoni biex il-membrane isir bit-tqegħid ta' tapit aħdar, li qal li hija sistema antikwata, u s-soluzzjoni li jitpoġġew żewġ kisjiet ta' liquid membrane fuq it- tapit eżistenti, kienet ħafna aħjar. Ix-xhud Alfred Cozzo qal li huwa kien wieħed minn għadd ta' voluntiera li kienu jieħdu ħsieb il-blokka, u kien hemm drabi meta r-rikorrenti avviċinat lill-kumitat u kellmithom dwar il-ħsarat sofferti minnha fl- appartamenti tagħha u talbet kumpens għal dan. li huma kienu infurmawha li mhux soltu li l-kumitat jagħmel tajjeb għal ħsarat bħal dawn. li huwa għandu appartament imiss mal-bejt, u meta għamel ix-xogħol li kien meħtieġ fl-appartament tiegħu, ma kien talab l-ebda kumpens għal dan mingħand ħadd. Dan ix-xhud qal li kien hemm żmien meta r-rikorrenti rrifjutat li tħallas is-sehem tagħha tal-kontribuzzjonijiet tal-condominium. l-ammont pretiż mir-rikorrenti jammonta għal nofs il-maintenance fee li tinġabar għall-appartamenti kollha. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 7 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM Ivan Bristow, CEO tal-kumpannija Complex Company Limited, ikkonferma li l-kumpannija tiegħu hija l-amministratriċi tal-blokka, u qal li meta huwa daħal fl-amministrazzjoni tal-blokka sab li din ma kinitx ġiet irreġistrata mar- Reġistru tal-Artijiet. Qal li mill-ewwel laqgħa li saret għar-residenti tal-blokka, diġà kienet tinħass tensjoni bejn ir-rikorrenti u l-kumitat preċedenti, għaliex din bdiet tistaqsi dwar x'se jsir mill-waterproofing tal-bejt. Kompla jgħid li wieħed mill-membri tal-kumitat l-antik kien ġab quotation għal tapit tal- membrane, imma huwa mill-ewwel kien qal li ma kienx jaqbel għaliex it- twapet tal-membrane f'binjiet antiki għandhom tendenza li jagħtu l-problemi. Żied jgħid li l-kumitat ta' qabel kien għamel xi patching, u waqt il-laqgħa huwa kien staqsa lir-rikorrenti jekk il-problema tal-ingress tal-ilma kinitx għadha Qal li r-rikorrenti infurmatu li l-ingress tal-ilma kien waqaf, imma l- ħsarat fis-saqaf ikkaġunati mill-ilma li kien laħaq daħal baqgħu hemm. qal li s-soluzzjoni li nstabet kienet li jitpoġġa liquid membrane fuq it-tapit tal- membrane li kien hemm qabel. Qal ukoll li l-ispiża għal din is-soluzzjoni kienet taqa' fil-budget li kellha l-assoċjazzjoni għad-dispożizzjoni tagħha. Ir-rikorrenti Dolores sive Doreen Cilia fl-affidavit tagħha qalet li hija kienet ilmentat diversi drabi mal-amministraturi tal-blokka dwar is-sitwazzjoni fl-appartamenti tagħha, imma għad li l-kwistjoni tal-membrane ħafna drabi kienet tkun imniżżla fuq l-agenda bħala priorità, qatt ma sar progress biex t- tiswijiet neċessarji jsiru. Qalet li meta waqt il-laqgħat kienet tistaqsi meta l- kwistjoni tal-membrane kienet ser tissolva, hija kienet tiġi injorata. li s-sitwazzjoni fl-appartamenti tagħha ddeterjorat sal-punt li dawn ġew inabitabbli, u għalhekk kellha tagħmel diversi spejjeż biex tagħmel tiswijiet Qrati tal-Ġustizzja Paġna 8 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM urġenti, liema spejjeż ammontaw għal €2,200. Ir-rikorrenti kompliet tgħid li wara li interprellat lill-amministraturi preċedenti tal-blokka, dawn ippruvaw isibu amministratur ġdid, u wara diversi tentattivi biex jinstab amministratur ġdid, l-għażla waqgħet fuq il-kumpannija Complex Company Limited. hija kienet iltaqgħet ma' Ivan Bristow in rappreżentanza tal-kumpannija Complex Company Limited, qabel dan assuma l-amministrazzjoni tal-blokka, u għarrfitu bis-sitwazzjoni tagħha. Qalet li kien għax is-sitwazzjoni tagħha baqgħet qatt ma ġiet indirizzata mill-amministratur il-ġdid, li hija sofriet ħsara estensiva fl-appartamenti tagħha. Ir-rikorrenti qalet ukoll li kien hemm diversi tentattivi bonarji u interpellazzjonijiet legali, imma s-sitwazzjoni baqgħet l- istess u dan minkejja li hija ġiet Malta diversi drabi anki barra mill-iskeda abitwali tagħha, sabiex tkun disponibbli ħalli l-problema tiġi riżolta. rikorrenti qalet ukoll li minkejja li hija ħallset €800 spejjeż annwali u spejjeż għat-tqegħid ta' membrane ġdid, sa Settembru 2017 kien għadu ma sar l-ebda xogħol ta' tiswija fuq il-membrane, għad-detriment ulterjuri tagħha. Id-deċiżjoni appellata Permezz tad-deċiżjoni mogħtija fl-14 ta' Ġunju, 2018, ikkonkluda li t-talbiet tar-rikorrenti għandhom jiġu miċħuda, bl-ispejjeż kontra tagħha, u dan wara li għamel is-segwenti konsiderazzjonijiet: Ir-rikorrenti qiegħda tippretendi li titħallas l-ammont ta' elfejn u mitejn euro (€2,200) u ppreżentat fattura li tiddeskrivi x-xogħol u l-materjal involut. It-taxxa tal- valur addizzjonali (VAT) mhijiex inkluża fl-ammont mitlub. Dawn l-ammonti kienu ġew ikkontestati mis-soċjetà intimata. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 9 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM Konsiderazzjonijiet tat-Tribunal tal-Arbitraġġ 5.1 Wara li sema' lix-xhieda kollha prodotti mill-partijiet viva voce u eżamina bir- reqqa d-dokumenti kollha ppreżentati, mill-provi, jirriżulta lil dan it-Tribunal dan li ġej: 5.1.1 It-Tribunal tal-Arbitraġġ għandu quddiemu talba sabiex jordna li x-xogħol ta' waterproofing isir skont kif irrakkomanda perit (Dok. DC1) tenut kont li kienu ġia ġew riservati xi flus biex isir dan ix-xogħol. Irriżulta li x-xogħol in kwistjoni kien inbeda u tlesta wara li kien ġie ppreżentat l-Avviż tal-Arbitraġġ u hekk kif beda s- smigħ tal-arbitraġġ. L-ewwel talba għalhekk, ġiet eżawrita. 5.1.2 Dan it-Tribunal se jgħaddi sabiex jeżamina u jiddeċiedi dwar it-tieni, it-tielet u r-raba' talbiet tar-rikorrenti dwar danni li hija qalet li sofriet fis-saqaf tal- appartamenti tagħha minħabba d-dewmien biex isiru x-xogħlijiet ta' manutenzjoni u waterproofing. 5.1.3 Mill-provi jirriżulta li l-condomini tal-Crescent Court kienu fdaw lis-soċjetà intimata bl-amministrazzjoni tal-condominium de quo nhar it-13 ta' Ottubru 2016 waqt il-laqgħa Ġenerali Annwali. B'din il-ħatra s-soċjetà intimata, barra l-kapaċità ġudizzjarja, ġiet vestita bir-rappreżentanza tal-condomini għar-rigward kull ħaġa li jkollha x'taqsam mal-partijiet komuni tal-condominium. jittieħdu waqt 5.1.4 L-amministrazzjoni ad hoc ta' qabel li għal xi żmien kienet tifforma parti minnha r-rikorrenti tat il-handover neċessarju lill-amministratur il-ġdid u għalhekk, il-kwestjoni tal-waterproofing u l-ħsarat interni fis-saqaf tal-appartament tar- rikorrenti waqgħu f'ħoġorha. Waħda mill-funzjonijiet tal-Amministratur hi li jsegwi il-laqgħat tal-condomini.1 Fil-laqgħa Ġenerali d-deċiżjonijiet Annwali li saret nhar it-13 ta' Ottubru 2016, kienet ittieħdet id-deċiżjoni li tinqala' l- membrane ta' fuq il-bejt u tiġi sostitwita b'oħra ġdida. Il-condomini kienu qablu u ddeċidew fuq l-ammont tal-ispiża neċessarja u kkontribwew pro rata għaliha. Kien intgħażel ukoll il-kuntrattur li kellu jaqla' t-tapit il-qadim u jqiegħed wieħed ġdid. Ix- xogħol fuq il-membrane ittardja biex jibda peress li l-kuntrattur li kien intgħażel ma resaqx biex li jissostitwixxi lil dan il-kuntrattur. Il-condomini kienu ġew infurmati. Inġiebu tliet stimi għal tqegħid ta' liquid membrane u l-Amministratur ried li l-kuntrattur li jagħmel ix-xogħol kellu jagħti wkoll garanzija ta' xogħlu. Waqt dan il-proċess ta' għażla ta' kuntrattur ġdid, laħqu daħlu x-xhur sħan tas-sajf u kellhom jistennew biex ix-xogħol. L-Amministratur imbagħad ħa d-deċiżjoni jagħmel 1 Artikolu 16(1)(a) tal-Kap. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 10 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM tbatti s-sħana u tinżebagħ il-liquid membrane. Kien instab li minkejja ż-żmien li kellha, il-membrane (tapit) oriġinali kienet għadha tajba u setgħet tinżebagħ bil- liquid membrane. Id-deċiżjoni li l-waterproofing isir b'liquid membrane kienet imsejsa fuq l-esperjenza li l-Amministratur kien kiseb meta amministra condominia oħra. Meta tlesta x-xogħol irriżulta li l-ispiża kienet orħos minn dik li oriġinarjament kienu kkalkulaw il-condomini waqt il-laqgħa ġenerali annwali. 5.1.5 Ir-rikorrenti ssostni li l-ħsarat fl-appartament tagħha ġew ikkaġunati mid- dewmien sabiex tissewwa l-membrane. Dan it-Tribunal tal-Arbitraġġ ma jaqbilx ma' din il-pretensjoni għaliex mill-provi sab li kien hemm diversi fatturi importanti oħra li kkontribwew għall-ħsarat fl-appartament in kwistjoni. B'mod partikolari ż-żmien twil li l-appartamenti għamlu magħluqin ma għenx biex l-ilma li daħal fis-saqaf jinxef u jippermetti li tittieħed l-azzjoni neċessarja biex titwaqqaf id-deterjorazzjoni. Ir-ritratti prodotti mir-rikorrenti juru l-kmamar tal-appartament bl-għamara b'kollox mimlija bil-frak taż-żebgħa. Fl-opinjoni ta' dan it-Tribunal wara li studja sew ir- ritratti juru biċ-ċar li l-appartament kien magħluq għal żmien twil. Iż-żebgħa ma waqgħetx mis-saqaf f'daqqa waħda malli ħasset l-ilma. Iż-żebgħa bbuzzat, inqasmet u tfarrket u nqatgħet mis-saqaf u waqgħet mal-art u fuq l-għamara tul it-trapass taż-żmien li l-appartament dam magħluq. Li kieku xi ħadd induna bl-ingress tal-ilma minnufih, kien jitla' fuq il-bejt ħalli jara fejn hemm il-qasma jew qsim u jirrimedja proviżorjament sabiex il-proġett tal- waterproof. Irriżulta li qabel il-ħatra tal-Amministratur li llum hu reġistrat mar- Reġistru tal-Artijiet skont l-Att dwar il-Condominia, kienu saru xi rqajja' (patches) fuq tal- amministratur li wara li saru l-irqajja' ma reġax daħal aktar ilma. Xhieda oħra li kienu raw il-ħsara meta daħlu fl-appartamenti tar-rikorrenti ntebħu li l-appartament ma kinitx qiegħed issirlu l-manutenzjoni u kien ilu żmien twil magħluq. Ir-rikorrenti stess tgħid li ma għamlitx manutenzjoni la fuq il-bejt u lanqas fl-appartamenti tagħha. Condomini oħra esperjenzaw ingress ta' ilma fis-soqfa tagħhom u huma għamlu minnufih il-manutenzjoni neċessarja fl-appartament tagħhom u l-ispiża tagħhom kienet irħisa ħafna. Il-fatturi kollha li rriżultaw mill-provi huma deskritti hawn taħt: id-dħul tal-ilma sakemm lir-rappreżentant il-membrane u ikkonfermat a. Il-kwistjoni de quo tmur lura sas-sena 2013; b. Il-membrane kienet ilha ħafna snin li tqiegħdet fuq il-bejt u wieħed jistenna wear and tear; ċ. Il-blokka kellha aktar minn ħamsa u għoxrin (25) sena; d. It-tankijiet tal-ilma tal-condomini kienu tqiegħdu fuq il-membrane; Qrati tal-Ġustizzja Paġna 11 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM e. Sellum li jagħti aċċess għal bejt aktar 'il fuq mill-bejt in kwistjoni kellu s-saqajn jippressaw fuq il-membrane u skont ir-rikorrenti kien ilu f'din il-pożizzjoni bejn is-snin 2010 u 2012; f. Saret ħsara lill-membrane waqt BBQ minn inkwilini tar-rikorrenti skont xhieda okulari minkejja li r-rikorrenti ċaħdet dan; g. Ir-rikorrenti ma toqgħodx fl-appartamenti in kwistjoni u dawn għamlu żmien twil magħluqa u ma saritilhomx manutenzjoni; h. L-inkwilina tar-rikorrenti li kriet appartament mingħandha kienet obbligat ruħha li ssewwi s-saqaf a spejjeż tagħha filwaqt li r-rikorrenti ħadet ħsieb l-appartament l- ieħor; i. Fir-rapport tiegħu l-Perit qal li wara li spezzjona l-appartament numru 24 li jinsab "directly underlying the roof slab revealed serious water ingress which has manifested itself over a prolonged period of time. Huwa kien irrakkomanda l-bdil tal- membrane u t-tneħħija tat-tankijiet tal-ilma minn fuq il-membrane; j. L-istess Perit fix-xhieda qal li liquid membrane kienet alternattiva tajba oħra; k. L-istess Perit qal li xi ħsarat ma kinux ġew ikkaġunati mid-dħul tal-ilma iżda minn xogħlijiet li setgħu saru fil-proprjetajiet adjaċenti; l. Kien hemm għadd ta' condomini li għaddew mill-istess esperjenza tar-rikorrenti iżda sewwew il-ħsara u ħallsu minn buthom spiża żgħira; m. Kien sar xi xogħol biex fejn kien hemm il-ħsara tqiegħdu irqajja' ("patches"); n. Wara li saru l-irqajja', lir-rikorrenti ma daħlilhiex ilma mis-saqaf iżda qalet li l- ħsara kienet laħqet saret u talbet kumpens għall-ħsarat li sofriet fis-saqaf tagħha abbażi tad-dewmien biex issir il-manutenzjoni. 5.1.6 F'dan il-każ hu applikabbli l-artikolu 12 tal-Att dwar il-Condominia (Kap. 398 tal-Liġijiet ta' Malta) li jipprovdi:- "12.(1) Meta saqaf ikun parti komuni u jkun is-saqaf tas-sular f'isfel l-paviment ta' sular ta' fuq ta' condominium, l-ispejjeż li jsiru għall-manutenzjoni u għat-tiswijiet ordinarji u straordinarji ta' dak is-saqaf għandhom isiru nofs mill-condominus tas- sular ta' isfel u n-nofs l-ieħor mill-condominus tas-sular ta' fuq. (2) Il-condominus tas-sular ta' fuq għandu jħallas l-ispejjeż kollha li jkollhom x'jaqsmu mat-tqegħid tal-madum tal-paviment. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 12 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM jħallas jkollhom (3) Il-condominus tas-sular t'isfel għandu x'jaqsmu mat-tiżbigħ u d-dekorazzjoni tas-saqaf kif ukoll ma' dawk is-servizzi fuq is- saqaf li għandhom x'jaqsmu mas-sular ta' isfel. (4) Meta s-sular ta' fuq jew is-sular t'isfel ikun jagħmel parti mill-partijiet komuni, l- ispejjeż imsemmija fis-subartikoli (2) u (3) għar-rigward ta' dak is-sular li hu parti komuni għandhom jitħallsu mill-amministratur f'isem il-condominii." l-ispejjeż kollha 5.1.7 L-Artikolu 12(1) hu ċar u japplika għall-każ in diżamina peress li s-saqaf hu komuni għall-condominium u r-rikorrenti. Iservi ta' bejt għall-condominium u saqaf għar-rikorrenti. L-istess subartikolu jirregola kif għandhom jitħallsu l-ispejjeż għall- manutenzjoni sew ordinarja kif ukoll straordinarja. 5.1.8 Il-manutenzjoni ordinarja u straordinarja tas-saqaf tal-condominium hi ir-responsabbilità kemm tal-condomini kollha (inkluża r-rikorrenti) għalhekk rappreżentati mill-Amministratur kif ukoll tar-rikorrenti bħala l-proprjetarja tal- appartamenti sottostanti indaqs bejniethom. Ir-raġuni għal din id-distribuzzjoni ta' responsabbilità hi minħabba l-fatt li s-saqaf hu komuni bejn is-sular ta' fuq u s-sular ta' isfel – l-istess regola li tgħodd għall-ħitan diviżorji reżi komuni. Per eżempju, fil- każ ipotetiku fejn perit jikkundanna s-saqaf u jkun irid jinbidel kollu kemm hu u jsir il-condomini kollha kif mill-ġdid, din rappreżentati mill-Amministratur u r-Rikorrenti indaqs bejniethom. Jekk is-saqaf ikollu bżonn manutenzjoni li tikkonsisti, ngħidu aħna, f'tindif u żebgħa tax-xibka li tkun issaddet fejn parti mill-concrete tas-saqaf tkun faqqgħet u tkun se taqa' jew addirittura tkun waqgħet ("spalling"), dik l-ispiża għall-manutenzjoni tas-saqaf tkun trid tinqasam bejn l-Amministratur nomine u r-rikorrenti ukoll jekk il-manutenzjoni ssir biss min-naħa tal-appartament t'isfel peress li l-manutenzjoni tkun qiegħda ssir biex jissewwa u jissaħħaħ is-saqaf li hu komuni għat-tnejn u b'hekk titwaqqaf id- deterjorazzjoni tas-saqaf u l-blokka. l-ispiża straordinarja tinqasam bejn 5.1.9 Ma kienx kontestat li kien hemm dħul tal-ilma fis-saqaf tar-Rikorrenti u fuq bażi ta' mingħajr preġudizzju l-condomini l-oħra kienu ppruvaw jgħinuha. Iżda l- ammont tal-ispiża li r-Rikorrenti ppretendiet rawha għolja ħafna komparat mal- ispiża li uħud minnhom kienu għamlu fl-appartamenti tagħhom. Minkejja dan l-enfasi, iżda, il-Perit ma tax dettalji ta' jekk it-twaqqigħ u d-deterjorazzjoni kinux serji tant li jirrikjedu li jsir trattament partikolari lis-saqaf qabel jinkesa u/jew jitbajjad. Il-Perit irrakkomanda biss li tinqala' u tinbidel il-membrane u jitneħħew it- Qrati tal-Ġustizzja Paġna 13 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM tankijiet tal-ilma u xejn aktar. Fix-xhieda viva voce tiegħu l-Perit ma qal xejn dwar x'azzjoni riedet tittieħed biex jissewwa s-saqaf li skont ir-rapport tiegħu kien hemm qsim u twaqqigħ tal-konkos tas-saqaf. Tali dettalji kienu meħtieġa sabiex il- condomini u issa dan it-Tribunal tal-Arbitraġġ ikunu jistgħu jistabbilixxu x'xogħol kien meħtieġ li jsir lis-saqaf direttament u kemm kienet se tkun l-ispiża biex jissewwa s-saqaf per se. L-Amministratur nomine u r-Rikorrenti indaqs bejniethom ai termini tal-Artikolu 12(1) tal-Kap. Iżda, ma nġabet ebda prova oħra dwar ix-xogħlijiet li kien hemm bżonn isiru ħlief il-fattura (Dok. Minkejja li ebda xhud ma kien ġie prodott sabiex jikkonfermaha bil-ġurament u jfissirha, l-istima tax-xogħlijiet li ppreżentat ir-rikorrenti ġiet miflija minn dan it-Tribunal u rriżultalu li l-istima tirreferi biss għal xogħlijiet ta' kisi bil-gypsum u tibjid. Ma ssemmi xejn dwar il-manutenzjoni tas-saqaf direttament biex jissewwa fejn kien seħħ l-ispalling u d-deterjorazzjoni li semma l-Perit. L-aħjar prova ma ġietx ippreżentata lil dan it-Tribunal tal-Arbitraġġ u għalhekk, skont l-Artikolu 12(3) l-ispejjeż biex jinżebagħ u jiġi dekorat is-saqaf u s- servizzi huma a kariku tal-condominus tal-appartament t'isfel, fil-każ in diżamina, ir- rikorrenti. Ma ġiet ippruvata ebda nuqqas da parti tas-soċjetà intimata peress li l- kawża tal-ħsarat ma ġietx mit-traskuraġni tal-istess soċjetà intimata li wettqet dak li ġie deċiż waqt il-laqgħa ġenerali annwali u minkejja ċ-ċirkostanzi li ma kellhiex kontroll fuqhom wettqet l-obbligu tagħha fi ftit xhur wara l-ħatra tagħha. Il-kawża tal-ħsarat fl-appartament tar-rikorrenti ma kinux minħabba d-dewmien tal- Amministratur iżda minħabba n-nuqqasijiet attribwiti lilha, u ċioe, iż-żamma tal- fond magħluq għal żmien twil u d-dewmien biex jinfetaħ l-appartament u xi ħadd jinduna imqar li provviżorjament billi jingħata avviż fil-pront li daħal l-ilma mis-saqaf, jiġi lokalizzat minn fejn kien dieħel l-ilma li fil-probabbilità daħal minn fejn kienet il-ħsara li saret waqt il-BBQ peress li ma daħalx iżjed ilma wara li saru l-irqajja' u imbagħad isir ix- xogħol provviżorju (tqegħid tal-irqajja'/ "patches") biex jieqaf dan id-dħul tal-ilma. tittieħed azzjoni in-nuqqas li daħal 5.1.10 Dan it-Tribunal irid josserva li membrane likwida jew f'għamla ta' tapit ("waterproofing") titqiegħed fuq wiċċ is-saqaf tas-sular ta' fuq bil-għan li tipproteġi s-saqaf mill-ingress tal-ilma tax-xita u m'għandhiex tiġi kunsidrata bħala "il-madum tal-paviment" li għalih issir referenza fis-subartikolu 12(2). Il-waterproofing huwa neċessarju meta wieħed iqis kemm il-materjal tal-bini tagħna huwa poruż. Bħal fil- każ odjern, jekk ikun hemm ingress tal-ilma, il-bini jibda jiddeterjora. L-artikolu 97(1)(f) (ii) tal-Kodiċi tal-Liġijiet tal-Pulizija (Kap. 9, Liġijiet ta' Malta) irid li, "il-bjut ta' djar għandhom ikunu bbattmati u għandhom ikollhom kanali magħmulin b'materjal, b'mod li ma jħallux ilma qiegħed jew ilma jnixxi f'xi parti tad-dar." Qrati tal-Ġustizzja Paġna 14 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM waterproofing għalhekk, għandu jitqies bħala l-materjal tal-lum (għadda sew iż- żmien fejn il-bjut kienu jitballtu!) li qiegħed jikkontempla l-Artikolu tal-Kap. Minn dan kollu joħroġ li, skont l-Artikolu 12(1) l-ispiża għat-tqegħid ta' dan il-materjal fuq il-bejt li jipproteġi s-saqaf komuni mit-tnixxija tal-ilma hi spiża kemm tal-condomini rappreżentati mill-Amministratur kif ukoll tar-Rikorrenti indaqs bejniethom. Però, dan it-Tribunal tal-Arbitraġġ jinnnota mill-ġdid li s-soċjetà intimata ħallset l-ispiża kollha tax-xogħol tal-waterproofing u ma ppreżentat ebda kontro-talba biex tiġi rifuża mir-rikorrenti nofs l-ammont li ħarġet. Għaldaqstant, għar-raġunijiet su-esposti, dan it-Tribunal jiddeċiedi u jiċħad it-talbiet kollha tar-Rikorrenti. L-ispejjeż kollha ta' dan l-Arbitraġġ inklużi dawk tal-Intimat għandhom jitħallsu mir-rikorrenti." Permezz tar-rikors tal-appell intavolat fit-2 ta' Lulju, 2018, l-appellanta talbet lil din il-Qorti, "… jogħġobha tilqa' l-aggravji u l-appell tagħha u konsegwentement tirrevoka u tħassar l-award mogħti mill-Arbitru Dr Mario Duncan nhar l-erbatax (14) ta' Ġunju 2018 fl-ismijiet Dolores sive Doreen Cilia vs Ivan Bristow noe (Arbitraġġ Nru. C 5062/2017) fl-intier tagħha u dan taħt kull provvediment li din l-Onorabbli Qorti jidhrilha xierqa u opportun bl-ispejjeż taż-żewġ istanzi kontra l-konvenut appellat." Ir-rikorrenti spjegat li hija ħasset ruħha aggravata bid-deċiżjoni tat-Tribunal għaliex l-Arbitru fl-award tiegħu għamel applikazzjoni ħażina kemm tal-provi prodotti, kif ukoll tal-liġi għall-każ in diżamina. L-appellanta qalet li huwa paċifiku għall-partijiet li l-bejt inkwistjoni huwa wieħed mill-partijiet komuni tal-blokka, ai termini tal-artikolu 5 tal-Kapitolu 398 tal-Liġijiet ta' Malta. tgħid li minn dan isegwi li l-ispejjeż relatati mas-saqaf għandhom jinqasmu bejn il-condominii kollha skont l-artikolu 11 tal-istess Kapitolu, u ma kien Qrati tal-Ġustizzja Paġna 15 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM hemm l-ebda responsabbilità fuqha li tagħmel it-tiswijiet meħtieġa fuq il-bejt hi, għaliex tali spejjeż għandhom jiġu sopportati mill-amministratur bħala rappreżentant tal-condominii. Qalet li f'dan il-kuntest, it-Tribunal naqas milli jieħu inkonsiderazzjoni tal-pożizzjonament tal-appartamenti tal-attriċi. tgħid li mill-provi kellu jirriżulta li hija dejjem għamlet l-almu tagħha biex iġġib il-kwistjoni għad-diskussjoni tal-condominii kollha, u hija kienet tinsisti persistentement mal-condominii l-oħra sabiex tittieħed azzjoni, kif jirriżulta Żiedet tgħid li r-rappreżentazzjonijiet tagħha dejjem waqgħu fuq widnejn torox, u kif xehed ix-xhud Alfred Cozzo, kien hemm prioritajiet oħra għas-sidien, kif ukoll nuqqas ta' fondi. spjegat li l-intimat stess xehed li ġew allokati fondi għat-tiswija tal-galleriji, liema galleriji mhumiex ikkunsidrati bħala partijiet komuni fil-blokka, iżda t- tiswija tas-saqaf baqgħet dejjem tiġi posposta. Żiedet tgħid li hija qatt ma kkonfermat li l-ingress tal-ilma kien waqaf wara li s-saqaf ġie mraqqa', u l- patching li sar ma setax isolvi l-problema għaliex ma sarx tajjeb. żiedet tgħid li l-Arbitru naqas milli jikkonsidra li t-talba tagħha għar-rimbors tal-ispejjeż li kellha tagħmel, ma kellhiex titqies f'iżolament, imma b'rabta man-nuqqas persistenti tal-condominii l-oħra jagħmlu tiswijiet għall- membrane sovrastanti l-proprjetà tagħha. L-appellanta qalet ukoll li t-Tribunal kien żbaljat meta kkonkluda li l-ewwel talba tagħha ġiet eżawrita, għaliex sabiex il-membrane isir sew, it-tapit tal-membrane eżistenti kellu jitneħħa kompletament sabiex jitpoġġa ieħor ġdid minfloku u mhux jingħata liquid membrane fuq it-tapit li kien hemm, kif jirriżulta li kien sar. li l-Arbitru naqas milli jikkonsidra li hija kienet għamlet spiża ta' €2,200 minn Qrati tal-Ġustizzja Paġna 16 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM butha, u minkejja dan, reġa' feġġ l-istess dannu minħabba l-perkolazzjoni tal- Staqsiet jekk hija għandhiex tibqa' ssofri dawn l-ispejjeż sakemm l- amministratur jiddeċiedi li jagħmel it-tiswijiet li l-qbil dwarhom kien ilu li ntlaħaq żmien twil ilu. L-appellanta qalet li l-appartamenti kienu diġà ssewwew fl-2014, u kienet Yvonne Lia Smith innifisha li għamlet xogħol ta' manutenzjoni f'wieħed mill-appartamenti lejn l-aħħar tal-2013 u l-bidu tal- L-appellanti qalet ukoll li hija ma kinitx l-unika waħda mis-sidien tal- appartamenti fil-blokka li damet żmien twil ma tagħmilx użu mill-appartament tagħha, u fin-nuqqas tagħha membri tal-familja tagħha kienu jieħdu ħsieb iżuru l-appartament u jaraw jekk kienx hemm il-ħtieġa ta' xi xogħol fih. tgħid li l-artikolu 12 tal-Kap. 398 mhux applikabbli għall-każ odjern għaliex it- test Ingliż tal-liġi jagħmel distinzjoni bejn roofs u ceilings. Żiedet tgħid li dak li xehed Alfred Cozzo dwar l-appartament tiegħu, ma japplikax għall-mertu odjern, għaliex huwa stess xehed li l-appartament tiegħu ma jmissx ma' tagħha, u fuq il-parti tal-bejt tiegħu m'hemmx sellum. Żiedet tgħid li hija m'għandhiex tiġi penalizzata għaliex uħud mill-condominii naqsu milli javallaw mid-drittijiet tagħhom skont il-liġi. L-appellanta spjegat li mhux minnu li s- sidien tal-appartamenti qegħdin jinżammu infurmati b'dak li jiġi deċiż, u kien Ivan Bristow stess li kkonferma li s-sidien ma ġewx infurmati li kien ser jitqiegħed liquid membrane fuq il-bejt. L-appellanta qalet li mill-provi kellu jirriżulta li kien hemm kontradizzjoni anki dwar iż-żmien meta kellu jsir ix- xogħol fuq il-bejt, u filwaqt li fil-kontroprotest tas-7 ta' Diċembru, 2016 l- intimat kien wiegħed li x-xogħol kellu jsir wara ż-żmien tax-xita, fix-xhieda viva voce tiegħu Ivan Bristow xehed li kellu jistenna sakemm tbatti l-qawwa tax- Qrati tal-Ġustizzja Paġna 17 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM xemx biex ikun jista' jagħmel ix-xogħol tal-liquid membrane. li l-problema fl-appartamenti tagħha ma kinitx waħda ta' wear and tear kif allega x-xhud Sandro Castillo, iżda kienet problema li setgħet tissolva biss permezz ta' fuq il-bejt, interpellazzjonijiet u l-proċeduri arbitrali li ġew istitwiti mill-appellanta. L- appellanta kkonkludiet ir-rikors tal-appell tagħha billi qalet li hija spiċċat vittma ta' tfarfir ta' responsabbilità, tkaxkir tas-saqajn u nuqqas ta' informazzjoni mill- amministrazzjoni ta' Crescent Court, u t-Tribunal naqas milli jinterpreta l-fatti esposti quddiemu b'mod korrett, u applika l-liġi tal-condominia b'mod Ir-risposta tal-appell Is-soċjetà appellata fir-risposta tagħha wieġbet li l-lodo arbitrali mogħti mit-Tribunal tal-Arbitraġġ kien ġust u jimmerita konferma. Spjegat li hija kienet ġiet maħtura biex tipprovdi servizzi ta' amministrazzjoni għal 'Crescent Court' fi Triq il-Marfa, Iż-Żejtun, f'Ottubru tal-2016, fejn l-appellanta għandha żewġ Intqal li l-azzjoni tal-appellanta kienet maħsuba sabiex it- Tribunal tal-Arbitraġġ jiddikjara li kien hemm bżonn ta' membrane ġdida fuq il- bejt, u li l-appellanta tiġi kkumpensata għad-danni li sofriet minħabba perkolazzjoni tal-ilma minn fuq il-bejt għal ġewwa l-appartamenti tagħha. Intqal ukoll li min-naħa tal-appellata, din ma kkontestax il-ħtieġa li ssir membrane ġdida fuq il-bejt tal-blokka, u fil-fatt din kienet waħda mill- prioritajiet tiegħu meta assuma l-amministrazzjoni tal-partijiet komuni tal- blokka f'Ottubru 2016, tant hu hekk li x-xogħol meħtieġ kien sar lejn l-aħħar Qrati tal-Ġustizzja Paġna 18 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM Ivan Bristow fix-xhieda tiegħu spjega fid-dettall li x-xogħol tal- waterproofing kellu jsir f'Novembru tal-2016, imma l-kuntrattur li kellu jagħmel dan ix-xogħol baqa' ma tfaċċax, bir-riżultat li kellhom jinkisbu stimi ġodda u jistennew li tbatti x-xemx qawwija tas-sajf ta' wara qabel ma seta' jsir Ivan Bristow xehed li fil-fehma tiegħu tapit tal-membrane ma kienx adegwat għal blokka antika bħalma huwa Crescent Court, u f'dawn iċ-ċirkostanzi liquid membrane kien aktar effettiv bħala rimedju. qalet li l-appellanta naqset milli ġġib l-aħjar prova fir-rigward tal-€2,200 minfuqa minnha fuq xogħlijiet urġenti li kienu meħtieġa minħabba perkolazzjoni tal-ilma, u din naqset li tippreżenta rċevuta tal-flus minfuqa, u naqset ukoll milli tressaq jixhed lill-kuntrattur li kien għamel ix-xogħlijiet, u minflok ippreżentat stima maħruġa minn Dottoressa Rosaria Alsford, li waħedha mhix prova li l-appellanta tabilħaqq ħallset għal dawn ix-xogħlijiet meqjusa urġenti. L-appellat qal ukoll li l-appellanta naqset li tipprova li l-ħsarat sofferti minnha fl-appartamenti tagħha ġew ikkaġunati mill-istat tal-membrane fuq il-bejt, u fil-fatt anki l-Perit inkarigat mill-appellanta stess, xehed li l-ħsara setgħet ġiet ikkawżata kemm minn perkolazzjoni tal-ilma kif ukoll minn xi żvilupp ma' ġenb il-fond. L-appellata qalet li mill-provi rriżulta wkoll li l- appellanta kienet tħalli l-appartamenti tagħha magħluqa għal perijodi twal, mingħajr ma tagħmel ebda tip ta' manutenzjoni fihom. Qalet li mill-provi rriżulta wkoll li l-membrane tal-bejt kien inħaraq minn inkwilini tal-appellanta stess li kienu għamlu BBQ fuq il-bejt u ħarqu parti mill-membrane. tgħid li l-blokka inkwistjoni hija waħda pjuttost antika, u l-membrane kien ilu li tqiegħed aktar minn 20 sena. Qalet li hija kienet konxja mill-problemi li setgħu Qrati tal-Ġustizzja Paġna 19 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM nqalgħu minħabba l-wear and tear, u minħabba ż-żmien li kellha l-blokka kienu meħtieġa tiswijiet u manutenzjoni aktar frekwenti da parti tal-appellanta sabiex timminimizza d-danni u l-ħsarat fil-proprjetajiet tagħha. Qalet li mill- provi rriżulta li kien hemm sidien oħra ta' appartamenti fil-blokka li ġarrbu ħsarat fil-proprjetà tagħhom, iżda ħadd minnhom ma ppretenda li jiġi kkumpensat għall-ħsara li sofra. L-appellata żiedet tgħid ukoll li l-appellanta stess kienet tifforma parti minn kumitat preċedenti, u għalhekk hija ma tistax titfa' l-ħtija għall-ħsarat sofferti minnha fuq is-soċjetà appellata daqslikieku qatt ma kellha ebda rwol f'dan il-kumitat. Kompliet tgħid li filwaqt li l- appellanta qiegħda tilmenta li x-xogħol tal-membrane dam ma sar, dan id- dewmien kien dovut għal nuqqas ta' fondi, u l-appellanta wkoll għandha responsabbilità għal dan id-dewmien għaliex irriżulta li kien hemm żmien meta hija ddeċidiet li tieqaf tħallas il-kontribuzzjonijiet għall-partijiet komuni tal- L-appellata ikkonkludiet billi qalet li l-appellanta kienet kkontribwiet għall-ħsarat sofferti fl-appartamenti tagħha, u naqset li ġġib prova sodisfaċenti dwar l-ispejjeż allegatament inkorsi minnha minħabba x-xogħol ta' natura urġenti li hija insistiet li kellha tagħmel. Qalet ukoll li l-appellanta naqset li tipprova l-quantum tad-danni sofferti minnha, u naqset milli tipprova sal-grad rikjest mil-liġi li l-ħsarat kienu dovuti unikament għall-istat li fih tħalla l- Qalet ukoll li mill-provi għandu jirriżulta li fil-fatt is-soċjetà bħala amministratur tal-blokka qdiet dmirha sew u wettqet ix-xogħlijiet meħtieġa ftit xhur wara li bdiet tamministra l-condominium inkwistjoni. Konsiderazzjonijiet ta' din il-Qorti Qrati tal-Ġustizzja Paġna 20 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM Din il-Qorti sejra tgħaddi sabiex tikkonsidra l-uniku aggravju tal- appellanta, u dan flimkien mas-sottomissjonijiet tal-appellat nomine, fid-dawl tal-konsiderazzjonijiet magħmula mit-Tribunal biex wasal għad-deċiżjoni tiegħu. L-uniku aggravju: nuqqas ta' apprezzament korrett tal-provi u tal-liġi applikabbli għaċ-ċirkostanzi tal-każ odjern L-appellanta tgħid li sabiex wasal għall-konklużjonijiet tiegħu, it-Tribunal naqas milli jagħmel apprezzament korrett tal-provi prodotti quddiemu, kif ukoll tal-liġi applikabbli għaċ-ċirkostanzi tal-każ odjern. L-appellanta spjegat li hija dejjem għamlet l-almu tagħha biex tressaq l-ilmenti tagħha kemm għall- attenzjoni tas-soċjetà appellata, kif ukoll tal-membri tal-assoċjazzjoni preċedenti għar-rigward tal-ħsara sofferta minnha fil-proprjetà tagħha minħabba l-istat li tħalla fih il-membrane. Qalet imma li l-ilmenti tagħha dejjem waqgħu fuq widnejn torox, kemm għaliex l-assoċjazzjoni kellha prioritajiet oħra u anki għaliex kien hemm nuqqas ta' fondi disponibbli, għalkemm instabu biżżejjed fondi biex saru xogħlijiet ta' tiswija fuq il-galleriji tal-blokka, li mhumiex ikkunsidrati bħala partijiet komuni fil-blokka. L- appellanta spjegat li min-naħa tagħha hija qatt ma qalet li l-ingress tal-ilma waqaf wara li sar xogħol ta' patching fuq is-saqaf tal-blokka, u spjegat li hija sofriet ħsara fil-proprjetà tagħha għaliex kienu l-condomini l-oħra li kaxkru saqajhom u rrifjutaw li jagħmlu x-xogħlijiet meħtieġa. Qalet li biex ix-xogħol isir sew, kellu jinqala' t-tapit tal-membrane eżistenti u jitpoġġa wieħed ġdid, u Qrati tal-Ġustizzja Paġna 21 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM mhux jingħata liquid membrane fuq is-sistema ta' waterproofing li kien hemm qabel. L-appellanta sostniet li s-soċjetà appellata ġabet provi konfliġġenti dwar iż-żmien meta kellu jsir ix-xogħol ta' tiswija meħtieġ, u f'waqtiet tax-xhieda ntqal li dan kellu jsir wara li tgħaddi x-xitwa, u drabi oħra ntqal li l-liquid membrane ma setax isir meta tkun xemx taħraq. istitwiet dawn il-proċeduri ta' arbitraġġ fejn ressqet pretensjoni għall-ħlas ta' danni lilha fis-somma ta' €2,200, spejjeż li hija tallega li għamlet għal tiswijiet urġenti fiż-żewġ appartamenti tagħha bin-numri 23 u il-Marfa, Iż-Żejtun. L-appellata assumiet amministrazzjoni tal-partijiet komuni tal-blokka fit-13 ta' Ottubru, 2016, u jirriżulta li qabel ingħata dan l-inkarigu lis-soċjetà appellata, kien hemm numru ta' residenti tal-blokka li b'mod volontarju u mhux professjonali kienu jamministraw il-partijiet komuni tagħha. Jirriżulta wkoll li għal xi żmien l- appellanta u oħtha kienu membri f'dan il-kumitat li kien jieħu ħsieb l- amministrazzjoni tal-blokka. Mill-provi jirriżulta li minkejja li l-appellanta kienet ilha tilmenta dwar l-istat tal-membrane tal-bejt, qatt ma sar xejn biex din il-problema tiġi indirizzata, għajr għal okkażjoni waħda fejn tqabdet persuna tagħmel xogħol ta' patchworking fejn il-membrane kien tqatta'. Jirriżulta wkoll li kien hemm żmien meta l-appellanta kienet tirrifjuta li tħallas sehemha mill-manutenzjoni tal-partijiet komuni tal-blokka, u minkejja li l- appellanta sejset it-talba tagħha lit-Tribunal fuq pretensjoni għall-ħlas tad- danni sofferti minnha biex għamlet tiswijiet urġenti, kkwantifikathom fl-ammont ta' €2,200, l-appellanta naqset milli ġġib prova li dan ix-xogħlijiet kienu saru minnha, jew li hija kienet ħallset dan l-ammont ta' Qrati tal-Ġustizzja Paġna 22 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM spejjeż. L-ebda ħaddiem li seta' għamel dan ix-xogħol, l-ebda irċevuta għax-xiri tal-materjal meħtieġ u l-ebda irċevuta jew kopja taċ-cheque li permezz tiegħu seta' sar il-ħlas għal dan ix-xogħol, ma nġabu bħala prova mill-appellanta. Minflok l-appellanta ppreżentat quotation għat-tibjid tal-appartament tagħha. Il-Qorti tirrileva li fost il-provi mressqa mis-soċjetà appellata, hemm dik tal-flus minfuqa biex sar il-liquid membrane fuq il-bejt kollu tal-blokka. xehed li huwa kien qabel li kellhom jingħataw żewġ passati sabiex ir-riżultat ikun aħjar, u l-ispiża minfuqa kienet ferm anqas mill-ammont pretiż mill- Il-Qorti kkonsidrat ukoll li s-soċjetà appellata ġiet amministrazzjoni kkonfermat li l-problemi li kellha kienu ilhom li feġġew tal-inqas mill-2013. Jirriżulta wkoll li għal xi żmien bejn l-2010 u l-2012, l-appellanta kienet hija stess membru fil-kumitat tas-sidien tal-blokka. L-appellanta tgħid li l-ħsara fl- appartamenti tagħha kienet seħħet minħabba l-ingress tal-ilma kaġun tal- ħsara li kien hemm fis-sistema tal-waterproofing, mill-fatt li fuq il-bejt kien tpoġġa sellum tal-ħadid li qatta' parti mill-membrane, u mill-fatt li kien hemm tankijiet tal-ilma fuq il-bejt tal-blokka li kkawżaw ħsara lill-membrane. minkejja li kien sar xogħol ta' traqqigħ tal-membrane, dan ma kienx biżżejjed biex tiġi rimedjata l-ħsara li hija sofriet ġewwa l-proprjetajiet tagħha, partikolarment għaliex l-ilma kien laħaq ipperkola u kkawża l-ħsara. Fir-rikors tal-appell tagħha l-appellanta qalet li mhux minnu li hija kienet xehdet li l- ingress tal-ilma waqaf meta sar xogħol ta' traqqigħ tal-membrane. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 23 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM jirriżultalha li hekk kif is-soċjetà appellata assumiet amministrazzjoni tal-blokka, din mill-ewwel bdiet taħdem biex tindirizza l- kwistjoni tat-tiswija tal-membrane, u wara li ġie avviċinat kuntrattur li kellu jibda x-xogħol f'Novembru tal-2016, jiġifieri prattikament ftit ġranet biss wara li l-appellata daħlet fil-kariga, ix-xogħol meħtieġ kien sar wara s-sajf tal-2017, għaliex l-ewwel kuntrattur inkarigat kien naqas milli jagħmel ix-xogħol mitlub Jirriżulta għalhekk li mhux il-każ li l-appellata injorat l-ilmenti tal- appellanta jew kaxkret saqajha qabel indirizzat l-problema tagħha. Mill-provi jirriżulta wkoll li l-appellanta stess xehdet li tul is-snin li hija kienet ilha li akkwistat il-proprjetà inkwistjoni, hija qatt m'għamlet xogħol ta' manutenzjoni fil-proprjetà tagħha, u dan minkejja li l-blokka kienet ilha mibnija diversi snin. Il-Perit Christian Gerada, inkarigat mill-appellanta, naqas milli jikkonferma b'ċertezza waqt id-depożizzjoni tiegħu, li l-ħsarat sofferti mill-appellanta huma dovuti għall-ingress tal-ilma fil-proprjetà tagħha, u qal li jista' jkun li dawn il- ħsarat seħħew minħabba żvilupp ta' proprjetà adjaċenti. Jibqa' l-fatt li sidien ta' proprjetajiet oħra fl-istess blokka xehdu li huma jieħdu ħsieb jagħmlu t- tiswijiet u l-manutenzjoni meħtieġa kultant żmien, u ħadd minnhom ma ilmenta mill-istess tip ta' ħsara sofferta mill-appellanta. Il-Qorti kkonsidrat ir- ritratti esebiti mill-appellanta nnifisha, u tikkondividi l-fehma tat-Tribunal li dik it-tip ta' ħsara ġiet sostnuta fuq medda ta' żmien, u parti sostanzjali minnha seħħet għaliex il-proprjetà tal-appellanta nżammet magħluqa għal tul ta' żmien, bir-riżultat li kwalsiasi ingress ta' ilma u ħsara oħra ma ġewx indirizzati fil-ħin. Kien biss meta ż-żebgħa bbuzzat u nqasmet, u bdew jaqgħu biċċiet tal- Qrati tal-Ġustizzja Paġna 24 minn 25 Appell Inferjuri Numru 79/2018 LM sitwazzjoni. ġir, li l-appellanta dehrilha li għandha tagħmel xi ħaġa biex tirrimedja s- In vista tal-fatt li ma ġiet ippruvata l-ebda korrelazzjoni bejn xi nuqqas min-naħa tas-soċjetà appellata u l-ħsara sofferta mill-appellanta, din il-Qorti tqis li t-Tribunal kien korrett fil-konklużjonijiet tiegħu li t-talbiet tal-appellanta m'għandhomx jintlaqgħu. Tqis għalhekk li l-aggravju mressaq mill-appellanta mhuwiex ġustifikat, u tiċħdu. Għar-raġunijiet premessi, din il-Qorti qiegħda tiddeċiedi dwar l-appell imressaq mill-appellanta, billi tiċħad l-aggravju tal-appellanta u tikkonferma d-deċiżjoni appellata fl-intier tagħha. Spejjeż ta' dan l-appell huma a karigu tal-appellanta, filwaqt li l-ispejjeż marbuta mal-proċeduri arbitrali jibqgħu kif deċiż mit-Tribunal. Onor. Dr Lawrence Johansen LL.D. Imħallef Rosemarie Micheal Deputat Reġistratur Qrati tal-Ġustizzja Paġna 25 minn 25