Qorti tal-Appell Kriminali Illum 12 ta Dicembru 2019 bin-numru 205294M, akkuzat quddiem il-Qorti tal-Magistrati (Malta) bhala Qorti ta' Talli f'dawn il-Gzejjer, fix-xahar t'April, 2016, u fix-xhur u snin ta' qabel, b'diversi atti jekk disposizzjonijiet tal-ligi u li gew maghmula b'rizoluzzjoni wahda: a. Bi hsieb li jwettaq frodi b'eghmil qarrieqi, wera dan il-hsieb b'atti esterni, u ta bidu ghall-ezekuzzjoni tar-reat ta' frodi b'eghmil qarrieqi, fejn b'mezzi kontra l- ligi, jew billi ghamel uzu ta' ismijiet foloz, jew ta' kwalifiki foloz, jew billi nqeda b'qerq iehor, ingann, jew billi wera haga b'ohra sabiex igieghel titwemmen l- ezistenza t'intraprizi foloz, jew ta' hila, setgha fuq haddiehor, jew ta' krediti immaginarji, sabiex iqanqal tama jew biza' dwar xi grajja kimerika, ipprova jaghmel qliegh bi hsara ta' haddiehor, ta' aktar hamest mitt Euro (€500) izda mhux iktar minn hamest elef Euro (€5000) liema reat ma sehhx minhabba xi haga accidentali u indipendenti mill-volontà tieghu; b. Ghamel, ghadda, ipprovda jew offra li jipprovdi xi oggett meta kien jaf li dak l- oggett huwa intiz jew adattat biex jintuza fit-twettiq ta' jew f'konnessjoni ma' frodi, bl-intenzjoni li jintuza biex titwettaq frodi jew jassisti fl-eghmil ta' frodi; c. Ikommetta reat/delitt li ghalih hemm piena ta' prigunerija, li sar matul il- perjodu operattiv tas-sentenza sospiza moghtija mill-Qorti tal-Magistrati (Malta) u datata 26 ta' Jannar, 2015; d. Sar recediv ai termini tal-artikoli 49 u 50 tal-Kap 9 tal-Ligijiet ta' Malta b'sentenzi moghtija lilu mill-Qrati ta' Malta liema sentenzi gew decizi u ma jistghux jigu Rat is-sentenza tal-Qorti tal-Magistrati (Malta) bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali, tat- 18 ta' Frar 2019, fejn il-Qorti wara li rat l-artikoli 41 (1) (a), 49, 308 u 310 (1) (c) tal-Kodici Kriminali, filwaqt li sabet lill-imputat hati tal-ewwel imputazzjoni, illiberatu mill- kumplament, u bl-applikazzjoni tal-artikolu 22 tal-Att dwar il-Probation, Kapitolu 466 tal-Ligijiet ta' Malta, illiberatu bil-kundizzjoni li ma jaghmilx reat iehor fi zmien sentejn millum. Il-Qorti spjegat lill-hati l-konsegwenzi jekk jikkommetti reat iehor waqt il- perjodu operattiv ta' din is-sentenza. Rat l-atti u d-dokumenti kollha. Rat il-fedina penali aggornata tal-appellant esebita mill-prosekuzzjoni fuq ordni tal- Rat ir-rikors tal-appell ta' David Lauri, ipprezentat fir-registru ta' din il-Qorti fl-1 ta' Marzu 2019, fejn talab lil din l-Onorabbli Qorti jogħġobha tvarja s-sentenza appellata billi tikkonfermaha f'dik il-parti fejn l-appellant gie lliberat mit-tieni, it-tielet u r-raba' akkuza u tikkancellaha f'dik il-parti fejn il-Qorti sabet htija tal-ewwel imputazzjoni u Rat illi l-aggravji tal-appellant David Lauri huwa s-segwenti u cioè:- Illi b'mod preliminari kif intqal l-appellant gie akkuzat li huwa kkommetta frodi b'ghemil qarrieqi pero' minn analizi tac-citazzjoni ma gie msemmi had bhala allegat Referenza ssir ghall-artikolu 360 (2) tal-Kap 9 tal-ligijiet ta' Malta fejn jelenka dak li jrid ikun fiha c-citazzjoni fosthom, il-'fatti tal-akkuza'. allegat vittma huwa prezenti biss fic-citazzjoni fin-nuqqas tieghu, l-esponenti jhoss li ma giex sodisfatt dan l-element fic-citazzjoni u allura l-appellant kellu jigi lliberat minn Di fatti jekk wiehed jara l-andament tal-kawza, wiehed jista' jassumi biss li prosekuzzjoni qieghda tirreferi ghal Philip Montesin bhala l-vittma ghax dan qatt ma ghamel rapport mal-Pulizija ta' frodi jew li huwa kien sofra xi hsara minghand l- Illi bla pregudizzju ghal dak li se jintqal aktar l-istess, jekk kellha tinstab xi forma ta' reat l-prosekuzzjoni kellha takkuza lill-appellant jew bl-approprjazzjoni indebita that l- artiklu 293 tal-Kap 9 jew aktar bil-ksur tar-regolament 61 (c) tal-Legislazzjoni Sussidjarja Illi l-esponenti jissottometti wkoll bl-akbar rispett u dan bla pregudizzju wkoll ghall- aggravji mressqa hawn fuq, li l-Qorti tal-Magistrati ma setghetx issib lill-appellant hati ta' attentat ta' frodi jekk il-frodi skont hi kien digà kommess. Dan qed jintqal peress li dak li allegat il-prosekuzzjoni kien attentat ta' frodi. qablitx ma' dan u stqarret li jekk kien hemm ir-reat ta' frodi dan avvera ruhu mal- mument li c-cekk ta' hames mitt ewro ghadda minghand Philip Montesin ghal idejn l- Fuq l-istess vena legalment isegwi li pero' l-istess Qorti qatt ma setghet issib lill-appellant hati ta' tentattiv ta' frodi jekk skont hi l-frodi kien digà mmaterjalizza Il-principju legali mhaddan mill-Qrati Nostrana dejjem kien li il-piu' comprende Bla pregudizzju wkoll, il-Qorti tal-Magistrati qatt ma setghet b'mod ragonevoli u legali tasal ghas-sejbien ta' htija fuq l-ewwel akkuza u dan peress li l-intenzjoni tal-appellant, ossija l-element tad-dolo li ried iqarraq b'Philip Montesin ma giex ippruvata; Illi fil-mori tal-kawza gie ppruvat b'mod sufficjenti li l-appellant qatt ma talab l-ebda kumpens la sabiex l-istudenti juzaw is-simulator tieghu u lanqas ghall-ghajnuna li huwa kien qieghed jipprovdi lilhom. Il-kaz ta' Philip Montesin ma kienx xi eccezzjoni ghal Illi l-aktar prova inkonfutabbli huwa l-pagament li sar permezz ta' cekk bankarju ta' hames mitt ewro (€500). Bl-ebda mod immaginabbli mal-Qorti setghet tasal ghall- konkluzjoni li dan ittiehed b'qerq. Anzi gie ppruvat li kors li ried japplika ghalih Montesin kien jiswa ferm aktar minn dak li kien hallas. Gie ppruvat ukoll li d-dokumenti mghoddija minn l-appellant lil Philip Montesin kienu wkoll genwini u gie ppruvat ukoll li l-applikazzjoni tal-awtorita' tat-trasport kienet il-formola li biha trid tapplika ghal dan il-kors. Ghalhekk kollox kien jindika li l-pagament kien se jintuza ghal dan il-kors. Ghalhekk kollox kien jindika li l-pagament kien se jintuza ghall-ghan li gie moghti. biss minhabba li Attard talab lill-appellant sabiex iwaqqaf kollox, li l-appellant ma uzax dan il-pagament ghal dak li kien mistenni minnu li jaghmel; Tant l-appellant ma kellux l-intenzjoni li jiffroda lil Attard li l-imsemmi cekk dam fil- pussess tieghu ghal aktar minn tliet gimghat minghajr tentattiv wiehed sabiex jigi Il-verita' kienet li l-appellant kien qed jistenna lil Attard imur lura bid- dokument ta' Transport Malta sabiex japplikalu ghall-kors u meta Attard bidel il-hsieb, ma sab l-ebda xkiel sabiex jiehu c-cekk lura minghand l-appellant; Illi dan ma hux l-agir ta' frodist. Min jiffroda ma jirritornax il-flus lura sakemmm ma jkunx irid jibbenefika minn xi tnaqqis fil-piena ladarba jinqabad. F'dan il-kaz ma kien hemm l-ebda prova li l-appellant prova jaghmel xi tip ta' gwadan fuq dahar Attard u tali zgur ma hux konformi mad-dolo ta' xi had li jrid jiffroda lil haddiehor. investigazzjonijiet tal-Pulizija bdew fuq rikjesta li saret mid-Direttur Generali tal- Avjazzjoni Civili illi l-appellant kien qed jallega li huwa kaptan tal-Air Malta u mhux Tajjeb li jintqal ukoll f'dan l-istadju li l-gideb wahdu ma hux reat u li s-semplici gidba Dan qed jintqal biss peress li n-nuqqas tal-appellanti li jghid li ma kienx kaptan jew forsi meta mistoqsi huwa qal li kien kaptan, dan il-fatt wahdu biss xorta ma jissodisfax l-elementi tal-artikolu 308. Il-fatt wahdu illi l-appellant seta' gideb ma jfissirx li huwa kkommetta frodi. Irid jigi ppruvat li l-gidba tal-appellant wasslet sabiex il-vittma sofriet telf patrimonjali. Dan fil-fehma umli tal-appellant ma giex ippruvat u dan peress li Attard ma sofra l-ebda telf partimonjali u c-cekk li huwa ta lill-appellant kien se jintuza ghall-ghan li huwa gie moghdi; Finalment l-appellant isostni li fil-kamp kriminali l-principju legali sagrosant huwa Jidher pero' li l-Ewwel Qorti ma applikatx dan il- principju f'dan il-kaz ghax filwaqt li hija kkoncediet li l-appellant ghamel hafna gid mal-istudenti kollha li ttellghu jixhdu f'din il-kawza, ghajr ghall-allegat cekk in kwistjoni u rrizultax li l-appellant qatt talab xi flus lil dawn l-istudenti. Dan il-fatt wahdu kien bizzejjed li johloq dubju serju f'dan il-kaz li kellu ixekkel it-tezi tal- prosekuzzjoni. L-appellant seta' gideb pero' huwa ma gidibx sabiex jaghmel gwadan Jekk gideb, huwa ma gidibx fuq l-ghajnuna li kien se jaghti lil Attard Ir-rejita f'dan il-kaz kienet dubjuza. Ikkunsidrat; Illi in skont dak li jirrizulta mix-xhieda tal-Ispettur Anne Marie Attweger dan il-kaz beda jigi investigat wara rapport li sar mid-Direttur Generali tal-Avjazzjoni Civili dwar li l-appellant kien qieghed jallega li huwa kaptan tal-Airmalta fejn kellu anke ritratti fuq il-pagna tieghu tal- facebook liebes uniformi ta' Kaptan tal-Airmalta u li kien hemm xi studenti li kienu ikkuntatjaw lil Transport Malta biex jistaqsu dwar il-kwalifiki tal-appellant sabiex jaghti tahrig lill-istudenti 1 Quddiem l-Ewwel Qorti ta' nhar l-erbgha u ghoxrin (24) ta' Frar tas-sena elfejn u sbatax (2017) biex jottjenu l-Private Pilot License. Irrizulta ukoll li certu Philip Montesin kien anke ghadda cekk ta' hames mitt ewro (€500) lill-appellant bl-intiza biex jaghmel kors tal-Air Transport Pilot License (ATPL), liema cekk twaqqaf minn dan Montesin wara li rrizulta li l-appellant mhux Irrizulta ukoll li numru ta' studenti kienu jmorru ghand l-appellant sabiex juzaw simulator li kien bena l-appellant izda ma rrizultax li l-appellant qatt talab flus sabiex studenti jaghmlu uzu minn dan is-simulator. L-Ewwel Qorti qieset li l-istqarrija rilaxxata mill- impuatat minghajr id-dritt li jkun assistit mill-legali tieghu ma ghandiex aktar valur probatorju, ghalhekk stante ma sarx appell minn dik il-parti tas-sentenza, din il-Qorti mhijiex sejra tqis l- istqarrija rilaxxata mill-akkuzat. Illi l-ewwel aggravju mressaq mill-appellant u cioe' dak rigwardanti l-artikolu 360(2) tal- Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta gia gie deciz permezz ta' sentenza preliminari moghtija minn din il-Qorti fit-tlieta (3) ta' Ottubru tas-sena elfejn u dsatax (2019) u ghalhekk din is-sentenza ser tkun limitata ghal kumplament tal-appell tal-appellant. Skont l-appellant jekk kellha tinstab xi forma ta' htija zgur li ma kinitx taht l-artikolu 308 tal- Kapitolu 9 u dan peress li jekk gie kommess xi reat, il-prosekuzzjoni kellha takkuza lill- appellant jew bl-approprjazzjoni indebita taht l-artikolu 293 tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta jew aktar bil-ksur tar-regolament 61(c) tal-Legislazzjoni Sussidjarja 499/09 fl-isfond tad-detami Din il-Qorti tibda biex tissotolinea li r-regolament 61(c) ma jezistix, dak li jezistu huwa r-regolament 61(1)(c) tal-Legislazzjoni Sussidjarja 499.09 fejn ir- Dan ir-regolament fil-fehma ta' din il-Qorti huwa inapplikabbli fix-xenarju in kwistjoni. il-principju li lex speciali deroga lex generalis lanqas ma huwa applikabbli fl-ipotezi li jressaq l- appellant f'din il-parti tal-appell u cioe' li skontu japplika l-artikolu 293 tal-Kapitolu 9 u cioe' l- approprjazzjoni indebita. Dak li ghandha quddiem din il-Qorti hija akkuza ta' tentattiv ta' frodi u trid ghalhekk tikkunsidra jekk jirrizultawx l-elementi li jsawru r-reat. Dan l-aggravju qieghed ghalhekk jigi michud. Semghet lill-partijiet jittrattaw dan l-appell. Ikkunsidrat; L-appellant jissottometti ukoll li l-Qorti tal-Magistrati ma setghetx issib lill-appellant hati ta' attentat ta' frodi jekk il-frodi skont il-Qorti kien diga kommess. Skont l-appellant ghalhekk il- Qorti ma seghtet qatt issib lill-appellant hati ta' tentattiv ta' frodi jekk skond hi, l-frodi kien diga immaterjalizza ruhu. Li l-principju legali mhaddan mill-Qrati nostrana dejjem kien li l-piu Din il-Qorti ma taqbilx mal-appellant li l-Qorti ma setghetx issibu hati ta' tentattiv ta' frodi minkejja li skont l-istess Qorti il-frodi kien diga immaterjalizza. F'dan il-kaz partikolari l-appellant gie akkuzat b'attentat ta' frodi, ghalkemm l-Ewwel Qorti qieset li 'Ghall kull buon fini jinghad li l-frodi avverat ruhha mal-mument li c-cheque ghadda fil-pussess ta' Lauri, minkejja li l-prosekuzzjoni ghazlet li takkuza lill-imputat bit-tentattiv tieghu biss. Fil-konfront tal-persuni l-ohra, Sciberras u Borg, ma jirrizulta ebda tentattiv. Fl-ahjar ipotezi ghall-prosekuzzjoni l- ghemil tal-imputat kien jinkwadra biss f'atti preparatorji.' Ghalhekk ghalkemm il-Qorti qieset li mhux biss kien hemm it-tentattiv izda li filfatt skont l-Ewwel Qorti il-frodi gie kommess, il- Qorti sabitu hati ta' tentattiv ta' frodi tant li fil-parti disposittiva l-Ewwel Qorti iccitat l-artikolu 41(1)(a) tal-Kodici Kriminali apparti l-artikolu 49, l-artikolu 308 u l-artikolu 310(1)(c) tal-Kodici Ghalhekk f'kaz li l-Qorti hasset li r-reat ta' frodi gie kommess minkejja li kien akkuzat biss bit-tentattiv tar-reat, l-appellant kien ikollu ragun peress li ai termini tal-kuncett il-piu F'dan il-kaz peress li kien akkuzat bit-tentattiv tar-reat, il-Qorti setghet issibu hati biss tat-tentattiv u mhux li sehh ir-reat. Ghalhekk f'dan il-kaz minkejja li l-Qorti hasset li kien hemm aktar minn tentattiv tant li qieset li l-frodi kien diga immaterjalizza ruhu, sabet htija ta' dak li gie akkuzat bih l-appellant u cioe' dak ta' attentat ta' frodi. Dan l-aggravju qieghed ghalhekk jigi Ikkunsidrat; L-appellant jissottometti li l-Qorti qatt ma setghet b'mod ragonevoli u legali tasal ghas-sejbin ta' htija fuq l-ewwel akkuza u dan peress li l-intenzjoni ta' l-appellant ossia l-element tad-dolo li ried iqarraq b'Philip Montesin ma gietx ippruvata. Li skont l-appellant fil-mori tal-kawza gie ippruvat b'mod sufficienti li l-appellant qatt ma talab l-ebda kumpens la sabiex l-istudenti juzaw is-simulator tieghu u lanqas ghal ghajnuna li huwa kien qieghed jipprovdi lilhom u li l- kaz ta' Philip Montesin ma kienx xi eccezzjoni ghal dan. inkonfutabbli huwa l-pagament li sar permezz ta' cekk bankarju ta' hames mitt ewro (€500). Issottometta li bl-ebda mod immaginabbli mal-Qorti setghet tasal ghal konkluzjoni li dan ittiehed b'qerq. Li gie ippruvat li kors li ried japplika ghalih Montesin kien jiswa ferm aktar minn Skont l-appellant gie pruvat ukoll li l-applikazzjoni tal-Awtorita tat-Trasport kienet l-formola li biha trid tapplika ghal dan il-kors. Li kollox kien jindika li l-pagament kien se jintuza ghall-ghan li gie moghti u li kien minhabba li Attard talab lill-appellant sabiex iwaqqaf kollox li l-appellant ma uzax dan il-pagament ghal dak li kien mistenni minnu li jaghmel. L- appellant jaghmel sottomissjonijiet dwar in-nuqqas ta' intenzjoni li jiffroda tant li zamm ic-cekk ghandu ghal aktar minn tlett gimghat minghajr tentattiv wiehed sabiex jigi imsarraf. sottomissjonijiet ohra, jissottometti li l-investigazzjonijiet tal-pulizija bdew fuq rikjesta li saret mid-Direttur Generali tal-Avjazzjoni Civili illi l-appellant kien qed jallega li huwa kaptan tal- Airmalta u mhux fuq frodi. Li l-gideb wahdu ma hux reat u li s-semplici gidba ma jammontax Li jrid jigi ippruvat li l-gidba tal-appellant waslet sabiex il-vittma sofriet telf L-appellant jaghmel sottomissjonijiet dwar il-principju legali sagrosant u cioe' dak Din il-Qorti tibda biex tikkunsidra li ma hemmx dubju mill-provi prodotti li l-appellant kien ihobb jaghti x'jifhem li huwa pilota jew kaptan. Dan gie kkonfermat kemm mill-provi dokumentarji u anke viva voce. Dan huwa kkonfermat per ezempji mill-messaggi u cioe' chats fuq il-facebook bejn Philip Montesin u l-appellant fejn meta l-appellant mistoqsi 'Are you a pilot if I Wiehed jinnota li f'din il-korrispondenza Philip Montesin f'xi istanzi jindirizza lill-appellant bhala 'Cpt' u l-appellant fl-ebda hin ma jghidlu li mhuwiex kaptan jew Mir-relazzjoni mmarkata bhala Dok MS a fol 207 et sequitur u cioe' rapport ta' PC 1275 Matthew Thornton fejn permezz tieghu giet ippreservata l-pagna tal-facebook tal-appellant huwa evidenti li l-avjazzjoni hija ghal qalb l-appellant u li setgha ta' x'jifhem li huwa pilota. Attard fix-xhieda tieghu tal-ghaxra (10) ta' April tas-sena elfejn u sbatax (2017) ghalkemm ikkonferma l-konverzazzjoni li kellu mal-appellant fuq messenger a fol 45 et sequitur meta X'gieghlek tahseb hekk?' wiegeb 'Fir-ritratti qieghed juri illi qieghed bl-epiletti wkoll.' Spjega 'Liebes ta' jigifieri pilot.' mieghek li kien pilot?' wiegeb 'Ma niftakarx ezatt jekk ikkonfermax jew le. Jispjega li 'Anke mill-kliem tekniku u hekk. Jigifieri l-kliem li uza jigifieri kien,' Jghid li 'Tahseb li hu pilot.' ma qalli li hu kaptan bil-licenzja u jista' jghallem. Qatt ma qalli. Minkejja li Philip Montesin fix-xhieda tieghu ma kienx cert jekk l-appellant qallux jekk kienx pilota jew le, jirrizulta fil-konverzazzjoni li kellu mal-appellant f'chat facebook li Philip Montesin kien saqsa l-appellant Ghalkemm Stephen Camilleri Goodson qatt ma hallas lill-appellant u l-appellant qatt ma talbu flus, Stephen Camilleri Goodson fis-seduta tal-wiehed u ghoxrin (21) ta' Gunju tas-sena elfejn u sbatax (2017) xehed li 'Lili qalli li kien jaħdem Air Malta.' Ikkonferma li 'Lili qalli f'wiċċi li jaħdem Air Malta.' xiex jahdem l-Air Malta wiegeb li 'Bħala Kaptan.' Wiegeb fl-affermattiv meta mistoqsi 'Jiġifieri qallek li hu Kaptan mal-Airmalta?' Meta rega xehed in ri-ezami fis-seduta tal-erbgha u ghoxrin (24) ta' April tas-sena elfejn u tmintax (2018) xehed li 'Qalli li kien pilot tal-Airmalta'. u sottolinear mizjud minn din il-Qorti) Kyle les li xehed ukoll fil-wiehed u ghoxrin (21) ta' Gunju tas-sena elfejn u sbatax (2017) spjega li 'kont iltqajt miegħu emm minn ħabib ta' ħabib tan-nannu bażikament. Emm kien qalli li hu, David hu xi pilota u li għandu xi simulator id-dar li emm jista'.' Li jista' jghinu fl-istadju. mistoqsi 'Kif kien ippreżenta ruħu miegħek pero' David Lauri?' wiegeb 'Emm kien qalli li huwa pilota mal-Airmalta.' u li 'wara ftit żmien ovvjament emm kellimt, ġew xi nies approwċjawni li mhux, sirt naf li mhuwiex pilota, emm ovvjament it sets you back, emm jien intfajt naqra lura pero' ifhimni jien verita'.' Filfatt meta mistoqsi 'Lilu qatt għidtlu illi sirt taf li ma kienx pilota tal-Airmalta?' wiegeb 'Le, ma jidhirliex, għax kont naf li jekk ngħidlu probabbli iwaqqafni milli mmur fuq is-simulator u kien jogħġobni wisq is-simulator jiġifieri.' Jeremy Maniscalco li xehed fit-tletin (30) ta' Ottubru tas-sena elfejn u sbatax (2017) spjega li kien iltaqa mal-appellant fl-ufficini taghhom ta' Diamond Aviation, Dawn kienu l-genituri ta' Kyle les. Ikkonferma li xehdet in ri-ezami fis-seduta tal-erbgha u ghoxrin (24) ta' April tas-sena elfejn u tmintax (2018) meta mistoqsija 'Kif kien jipprezenta ruhu maghkom?' wiegbet 'Hadt l-impressjoni li hu pilot, pero' ma nafx hux veru jew le' hadet l-impressjoni minn kif kien jitkellem, ma tiftakarx jekk qatt qalilha. Meta xehed l-imputat fis-seduta tal-ghoxrin (20) ta' Gunju tas-sena elfejn u tmintax (2018) mistoqsi ghalfejn kien jghin lil dawn l-istudenti wiegeb 'It's love, because inhoss li jiena bhalma tkellimna jiena fil-bagalja tieghi hawnhekk kieku jiena ridt nidhol Kaptan jew insir Kaptan through in- nomina tal-papa' tieghi kont nidhol Kaptan, kont naghmel l-ezamijiet u nidhol Kaptan u nsir. M'ghandiex ghalfejn noqghod nghid li jiena Kaptan kieku ridt hadtha.' Mistoqsi 'Hawnhekk kien hawn xi student illi xehed li inti jipprezentajt ruhek bhala Kaptan tal-Airmalta xi trid tghid, x'ghandek xi tghid fuq din?' wiegeb 'Jien nghid illi minn fommi dak il-kliem qatt ma ntqal. Jekk rawni forsi liebes b'xi Dwar ritratt fuq facebook fejn huwa liebes uniformi ta' kaptan wiegeb li 'Dak mehud Heathrow Airport sitt (6) snin ilu. Kull sena peress li ahna s-simulator hemm Kumpanija fejn niltaqghu online biex taghti bhala tower instructor waqt li qed juzaw is-Sims, issir show li hija din fejn nigu mistiedna biex nitilghu l-Ingilterra nilbsu ta' Piloti u jigu n-nies bhala show tal-Air show l-istess haga u Spjega li liebes penzijiet ta' kaptan 'Ghax fix-show li ghamilna bhal Air show u hekk tas-Sim l-Ingilterra li jiena membru maghhom Ikkonferma li jkunu qeghdin jirrextaw. Huwa kkonferma li mhuwiex pilota u lanqas Mistoqsi b'referenza ghal fol 51 u cioe' korrispondenza ma' Philip Montesin ghalfejn qed jirreferi ghalih bhal captain wiegeb li 'Hu kitibha CPT ma ktibtiex jiena. Hu ghajjatli Kaptan, ma Mistoqsi 'Tista' tispjegaha dik ghalfejn?' wiegeb 'Ma nafx, ma nistax nispjegaha ghaliex ghajjatli bhala Kaptan. Il-karti li jipprezentajt minn student ohra jghiduli Sur In kontro-ezami izda meta mistoqsi 'Jigifieri tikkonferma li lill-Philip Montesin inti ghidtlu 'Ghalfejn ghidtlu yes jekk ma kontx Pilot imma? Spjegali din.' wiegeb 'Ma nistax nispjegaha, ma nafx Ghalhekk ma hemmx dubju li l-appellant ghal xi raguni jew ohra kien qieghed jipprezenta ruhu bhala kaptan jew pilota minkejja li ma kienx. Dan mhuwiex bizzejjed biex jissusisti r-reat. jrid jirrizulta huwa li dan sar sabiex l-appellant jaghmel profitt u cioe' biex jikkommetti frodi. Din il-Qorti sejra ghalhekk tiffoka primarjament fuq ix-xhieda ta' Philip Montesin, tal-appellant kif ukoll il-provi dokumentarji prezentati. Philip Montesin fix-xhieda tieghu tal-ghaxra (10) ta' April tas-sena elfejn u sbatax (2017) xehed li ghandu l-licenzja li tissejjah PPL u cioe' Private Pilot Spjega li gie kuntatjat minn David Lauri fuq il-media socjali fuq il-facebook fejn talbu sabiex izidu bhala habib tieghu. Dan ix-xhud staqsieh min hu u qallu li kien fuq il-lista tieghu ta' piloti u li ghandu simulator li xtaq li jurihuli. Spjega fost affarijiet ohra li 'Jiena minn naha tieghu tlabtu u saqsejtu jekk kienx qed jaghti courses biex inkompli fil-karriera tieghi bhala pilot u saqsini, u qalli li kellu jahsibha u jghidli, itini risposta peress li kelli zmien iktar minn student normali. xi jumejn wara u talabni, qalli li fil-fatt kien se jaccettani fl-iskola tieghu u talabni l-prezz ta' elf u hames Jiena ftiehemt mieghu, mort ghandu u mlejt xi formoli wkoll u qalli li kien lest li jibda jtini dan il-kors li jissejjah ATPL, Airline Transport Pilot License. Dan il-kors jikkonsisti xi erbatax (14)-il suggett u tani xi handouts minn suggetti differenti. Fil-fatt qisni gejt daqsxejn bejn haltejt jekk kienx genwin din il-persuna wara jigifieri.' Philip Montesin spjega li kellu suspett u kellu habib kaptan jahdem mal-AirMalta u staqsieh kienx jaf lis-Sur Lauri u rrisponda fi-negattiv. Baqa jahseb fuqha din il-bicca tax-xoghol u kellem lil Nigel Tawfiq li kien fil-fatt l-instructor tieghu wkoll u kien qallu biex jibghatlu email bl- informazzjoni u minn hemm spicca quddiem l-Ispettur biex jaghti statement tieghu. kors kien jiswa hafna iktar minn elf u hames mitt ewro (€1500), spjega li ma qallux li jaghti dawn il-courses mal-ewwel, avvicinah u qallu jaghtix dawn il-courses. Spjega li kien hallas hames mitt ewro (€500) permezz ta' cekk li ma ssarrafx mill-ewwel u kien filfatt ikkancellah. Cempel lis-sur Lauri u qallu li l-intenzjonijiet tieghu li jkompli l-kors kienu spiccaw, u mar tah il-file. Meta mistoqsi 'Il-kors kien qallek fejn kellu jsir?' wiegeb 'Ma niftakarx, imma ma jidhirlix.' Mistoqsi 'Il-lectures tal-kors min kellu jtihom?' wiegeb 'Ma qallix lanqas.' Transport Malta biex wiehed ikun jista' japplika ghall-ezamijiet tal-ATPL. Mistoqsi jekk qallux x'kien ha jaghmel bihom dawn il-formoli wiegeb li 'assumejt li kellu japplika'. Jigifieri japplika Li sa fejn jaf hu l-ewwel trid tlesti l-istudju qabel ma tapplika ghall-ezamijiet. Fehem li l-applikazzjonijiet kien ha jdahhalhom l-appellant. Ma jafx jekk kellux idahlu ma studenti ohrajn izda jekk mhux sejjer zball qallu li kien se jdahhlu ma studenti ohrajn. ukoll li 'Bhala hlas fuq is-simulator qatt ma offrejt pero' jiifieri kont jiena li avvicinajtu biex ghidtlu jekk jofrix courses ta' ATPL ghax tassumi li dan Kaptan jigifieri ma airline, taf int, mohhok mill-ewwel, l- intiution tieghek mill-ewwel tmur illi.' In kontro-ezami spjega li kull ezami jiswa fuq hamsa u Jghid li jlahhaq elf u hames mitt ewro (€1500) zgur. Ghaddew bejn gimghatejn u tlett gimghat meta tah ic-cekk u iddecieda li Mistoqsi 'U naqblu li s-sur Lauri qatt ma qallek illi l-lectures ha jsiru fl-appartament tieghu U mistoqsi 'Inti saqsejt fejn ha jsiru dawn il-lectures?' wiegeb li ma jiftakarx, qal li 'kien qalli li kien bena xi skola u jista' jkun assumejt li se jsiru hemmhekk' izda ma saqsiehx. 'Qatt ma qalli li hu kaptan bil-licenzja u jista' jghallem. Qatt ma qalli. Ikkonferma li biex tkun pilot trid tkun licenzjat ghalkemm ikkonferma li biex tkun kapaci ittajjar ajruplan ma hemmx ghalfejn tkun pilot bil-licenzja. In ri-ezami ma ftakarx jekk semmilux l-akkademja fejn kellu jkun il-kors, xehed li 'Qalli li kien se jdahhalni mal-istudenti l-ohrajn. Jekk m' inix sejjer Ma qallux min qed jorganizzah dan il-kors. Meta Philip Montesin rega xehed in kontro-ezami fit-tnax (12) ta' Marzu tas-sena elfejn u tmintax (2018) ikkonferma li l-appellant kien talbu elf u hames mitt ewro (€1500) jekk mhux sejjer zball. Kien cempillu biex qallu li mhux se jkompli jitlob l-ghajnuna tal-appellant. xhud kien qallu li 'għandi tifel bi problemi speċjali, b'disabilita', u ma stajtx inkompli l-kors minħabba f'hekk.' L-appellant qallu biex jaghtih ic-cekk u jaghtih il-karti. hemm u jghid li hadd iehor tah ic-cekk u ix-xhud tah il-file lura. Ic-cekk kien ta' elf u hames mitt ewro (€1500)2. Ic-cekk qatt ma kien ipprova jsarfu. ta' Gunju tas-sena elfejn u tmintax (2018) senjatament dwar dan il-kors spjega li 'ghamel kuntatt mieghi u xtaq illi ikompli jistudja l-ATPL, hu kien qal li diga' ghamel l-ezami tal-PPL, ghidtlu ok. ghandi, tkellimna fid-dar tieghi ghidtlu lesti li jaccettawk, ghidtlu ha ntik dokumenti tal-European Pilot Academy form biex timliha, tajtu kopji tat-Transport Malta biex jimlihom, tlabtu biex igib zewgt (2) ritratti u l-medical certificate jekk ghadux valid ghax dak kull sena trid iggeddu u tlabtu li jrid ihallas five 2 Ghalkemm dan ix-xhud f'din is-seduta in kontro-ezami xehed li c-cekk kien ta' elf u hames mitt ewro (€1500) , din il-Qorti qieghda tifhem li dan huwa lapsus da parti tax-xhud u li skont ix-xhieda aktar kmieni ta' Philip Montesin u anke tal-appellant, ic-cekk li dan ix-xhud ghadda lill-appellant kien ta' hames mitt ewro (€500). Xehed li 'Il-five hundred Euros (€500) kif Mr. dana kien ha jtinni l-formoli biex nghaddihomlu Hemmhekk jinfetah account u tohroglu dik li Jghid li mhux l-ewwel darba li ghamilha u prezenta d- dokumentazzjoni li tinsab a fol 394 et sequitur. Meta mistoqsi jekk il-pagament ta' hames mitt ewro (€500) kinitx is-somma finali tal-istudju nimla ismu u kunjomu u ta' Transport Malta napplika u nattacja l-five hundred Euros (€500), intihom lil European Pilot Academy biex jirregistrawh u johorgulu l-acceptance letter bhal dawn.' 'Philip Montesin wara xi eight (8) days ikkuntatjani u qalli jiena m'iniex ser inkompli l-procedura.' Cahad li ha l-flus ghalih biex jghinu. Jghid li 'jiena tajtu xi dokumenti personali ghax biex tibda l-iskola jaghtuk printouts u jiena kelli l-originali tal-Oxford u tajthomlu biex jibda l-kors biex ma joqghodx jahli hafna flus. Sabha difficli, bdiet hekk, sabha difficli ghaliex jiena bdejtu tajtu tal-metrology u ma tajtux aviation dokumenti.' Attard ghandu jghid hekk?' spjega li 'Philip Montesin u lis-studenti kollha li xehdu, xehdu li qed jitghallmu gol-European Pilot Academy jigifieri jiena qatt ma tajt courses.' Jghid li qal lil Attard biex igib zewg ritratti, medical test u hames mitt ewro (€500) biex japplikalu kif jaghmel ma studenti ohra. Jghid li Philip Montesin gie halla d-dokumenti u ma hax ic-cekk lura u l-appellant qattghu. li ma ghandux skola, li s-simulator qieghed id-dar bhala 'my personal accomodation. L-iskola rrid infisser jiena il-European Pilot Academy.' Jghid li Philip Montesin jaf ghax kien diga' ghamel il-PPL mal-European Pilot Academy u fl-istess skola kien ha jerga jdahhlu biex ikompli minn hemmhekk. Mistoqsi ghandux arrangament mal-iskola wiegeb li 'L-uniku arrangament li ghandi, ghandi d-dokumenti hawn li jinfurmawni jekk student imur dirett il-European Pilot Academy he has to Jekk ikolli jiena hbieb bir-rispett li ghandhom lejja u lejn il-familja tieghi kienu jtunni package nghidilhom isma dawn tista' perkasu u ghandi dokumenti fejn jghid.' Jghid li 'L- Jghid li kellu konnessjoni mal-iskejjel kollha. In kontro-ezami saritlu referenza ghal fol 55 fejn l-appellant kien qal lil Philip Montesin fost Mistoqsi jekk jikkonfermax dan kollu li kitiblu wiegeb 'Dik l-email yes'4.. Spjega li 'ngholli lehni gieli ghollejt lehni waqt il-function ta-simulators.' Jghid li 'jien qed intik l-opportunita' u tigi tkissirli. Kelli hafna spejjez...' Jghid li irrefera ghall-ezami tal-ATPL u li l-ezami jittiehed l-iskola mhux Fil-korrispondenza li tinsab a fol 39 fejn Nigel Vigar minn Transport Malta f'ittra eletronika indirizzzata lil certu Noel datata s-sebgha (7) ta' Dicembru tas-sena elfejn u hmistax (2015) fejn tidher li giet mibghuta lil numru ta' nies, fost dettalji ohra dwar li qallu Philip Montesin Malta fis-seduta tal-hamsa u ghoxrin (25) ta' Lulju tas-sena elfejn u sbatax (2017) huwa fost affarijeit ohra xehed li 'meta spjegalna li dan is-sur Philip Montesin mar ghal dan il-post tas-sur David Lauri u ra xi simulator tal-ajruplan u tah il-fehma li hu qieghed jew ingaggat jew jahdem ma xi kumpanija u hu xi bdot, hu qallu li jista' japplika ghal xi korsijiet mieghu...' Meta mistoqsi 'Issa dan il- bdot li kien cempillek Philip Montesin, kien qallek x'tip ta' kors?' wiegeb 'Hu qalli li kien hallas deposit Fic-chat ta' bejn l-appellant u Philip Montesin prezentata senjatament a fol 57 tal-process, Philip Montesin staqsa 'Hi Cpt. Jirrizulta messagg iehor fejn l- (Emfazi u sottolinear mizjud minn din il-Qorti.) Ghalhekk hemm bahar jaqsam bejn dak li l-appellant prova jaghti x'jifhem waqt ix-xhieda tieghu u cioe' li huwa kien biss bhal tip ta' intermedjarju bejn l-iskola u Philip Montesin fejn sehmu kien sabiex igiblu pakkett vantagguz mill-iskola tal-piloti komparat mal-verzjoni li xhieda taghha huma l-messaggi li l-appellant bat lix-xhud tramite facebook u cioe' li ta x'jifhem li l- lezzzjonijiet kien se jaghtihom hu tant li qal li jgholli lehnu mal-istudenti u li sahansitra sejjer anke jaghtih hjiel tal-mistoqsijiet tal-ezami. Dan huwa anke kkonfermat mill-messagg fejn jghid Ikkunsidrat; L-artikolu 308 tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta jaqra: 'Kull min, b'mezzi kontra l-liġi, jew billi jagħmel użu ta'ismijiet foloz, jew ta' kwalifiki foloz, jew billi jinqeda b'qerqieħor, ingann, jew billi juri ħaġa b'oħra sabiex iġiegħel titwemmen l-eżistenza ta' intrapriżi foloz, jew ta' ħila, setgħa fuq ħaddieħor,jew ta' krediti immaġinarji, jew sabiex iqanqal tama jew biża' dwarxi ġrajja kimerika, jagħmel qligħ bi ħsara ta' ħaddieħor, jeħel, metajinsab ħati, il-piena ta' priġunerija minn sena sa seba' snin.' Fis-sentenza fl-ismijiet 'Il-Pulizija (Spettur Maurice Ben Saad) vs George Parry ta' 49 sena, bin il-mejjet Mario u l-mejta Maria Victoria nee' Zammit imwieled B'Kara fid- 9 ta' Mejju 1959 u joqghod 13, Dar il-Hena, Triq Karm Sammut, B'Kara detentur tal-karta ta' l-identita' numru 465128(M)'4 gie kkunsidrat li: 'Biex jissussti ir-reat tal-frodi jew truffa gie ritenut kostantement fil-gurisprudenza u fis-sentenzi tal- Qrati taghna illi iridu jinkonkorru diversi elementi. Ibda biex irid ikun hemm ness bejn is-suggett attiv u is-suggett passiv tar-reat u cioe' bejn minn qieghed jikkometti ir-reat u il- vittma. element materjali ta' dana ir- reat u cioe' l'uzu ta' ingann jew raggieri li jwasslu lil vittma sabiex isofri Finalment huwa necessarju li jkun hemm l-element formali tar-reat konsistenti fid- dolo jew fl-intenzjoni tat-truffatur jew frodatur li jinganna u dana sabiex jikseb profitt jew vantagg Jekk xi wiehed jew iktar minn dawn l-elementi huma nieqsa, allura ir-reat tat-truffa ma jistax jisussisti. Illi f'sentenza moghtija mill-Qorti ta'l-Appelli Kriminali (per Imhallef Carmel. deciza fit-22 ta' Frar 1993, fl-ismijiet Il-Pulizija vs Charles Caruana Pisani, il-Qorti ghamlet esposizzjoni ferm preciza studjata u dettaljata ghar-rigward ta'l-elementi ta' dana ir-reat. Il-Qorti bdiet sabiex esprimiet ruhha b'dan il-mod ghar-rigward ta' dana ir-reat: "Id-delitt tat-truffa huwa l-iprem fost il-kwalitajiet ta' serq inproprji u hu dak li fl-iskola u fil-legislazzjoni Rumana kien maghruf bhala steljolat u li jikkorrispondi ezattament ghat- Spanjol, ghal Ħaż-Zebbug (Malta) f'dak Portugiz, u ghal Esroquerie fil-Kodici Francis … Id- disposizzjonijiet tal-Kodici taghna li jikkontemplaw ir- reat ta' truffa kienu gew mehuda minn Sir Adriano it-truffa kien sejhilha Frodi .....". Skond gurisprudenza kostanti, l-ingredjenti ta'l-element materjali ta' dan id-delitt ta' truffa, huma dawn li gejjin. Fl-ewwel lok bhala suggett attiv ta' dan id-delitt jista' ikun kulhadd. Fit-tieni lok il-Legislatur, aktar mill-interess socjali tal- fiducja reciproka fir-rapport patrimonjali individwali, hawn qed jittutela l-interess pubbliku li jimpedixxi l-uzu ta'l- ingann u tar-raggieri li jinducu bniedem jiddisponi minn gid li fil-kors normali tan-negozju ma kienx jaghmel. Fit-tielet lok hemm l-element materjali tat-truffa u jikkometti d-delitt tat-truffa kull min: 5 Deciza mill-Qorti tal-Magistrati (Malta) Bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali fl-14 ta' Lulju, 2010 (Numru: 154/2009) a. b'mezzi kontra l-ligi, jew b. billi jaghmel uzu minn ismijiet foloz jew c. ta' kwalifiki foloz jew d. billi jinqeda b'qerq iehor u g. jew ta' hila h. setgha fuq haddiehor jew i. ta' krediti immaginarji jew f. billi juri haga b'ohra sabiex igieghel titwemmen l-ezistenza ta' intraprizi foloz, j. sabiex iqanqal tama jew biza dwar xi grajja kimerika, jaghmel qliegh bi hsara ta' haddiehor. .… Hu necessarju biex ikun hemm ir-reat ta' truffa, li l- manuvri jridu jkunu ta' natura li jimpressjonaw bniedem ta' prudenza u sagacja ordinarja, li jridu jkunu frawdolenti u li hu necessarju li jkunu impjegati biex jipperswadu bl- assistenza ta' fatti li qajmu sentimenti kif hemm indikat fil- ligi. ...." Dwar l-artifizzji intqal mill-Qorti illi "hemm bzonn biex ikun reat taht l-artikolu 308 illi l-kliem jkun akkumpanjat minn apparat estern li jsahhah il-kelma stess fil-menti ta' l-iffrodat. tezi hija dik accettata fil-gurisprudenza ta' din il-Qorti anke kolleggjalment komposta fil- Ghar-reati ta' truffa komtemplat fl-artikolu 308 tal-Kodici kriminali, il-Qorti iccitata lill-Imhallef Guze Andreinski fejn qal illi "kif jidher mid-dicitura partikolari deskrittiva adoperata, hemm bzonn li tirrizulta materjalita' specifika li sservi ta' supstrat ghall-verosimiljanza tal- falsita prospettata bhala vera u b'hekk bhala mezz ta' qerq. Ma huwiex bizzejjed ghal finijiet ta' dak l-artikolu affermazzjonijiet, luzingi, promessi, minghajr l-uzu ta' apparat estern li jirrivesti bi kredibilita' l- affermazzjonijiet menzjonjieri tal-frodatur. Il-ligi taghti protezzjoni specjali kontra l-ingann li jkun jirrivesti dik il-forma tipika, kwazi tejatrali, li tissupera il-kawtela ordinarja kontra s-semplici u luzingi, u li taghti li dawk l-esterjorita ta' verita kif tirrendi l- idea l-espressjoni felici fid-dritt Franciz mise-en-scene." "....Kwantu jirrigwarda l-element formali, cioe' kwantu jirrigwarda d-dolo ta' dan ir-reat ta' truffa, jinghad illi jrid jkun hemm qabel xejn l-intenzjoni tal-frodatur li jipprokura b'ingann l- konsenja tal-flus jew oggett li jkun fi profit ingust tieghu. L-ingustizzja tal-profitt tohrog mill- artikolu 308 tal-Kodici Kriminali fejn il- kliem "bi hsara ta' haddiehor" ma jhallux dubbju dwar dan. Jigifieri biex ikun hemm l-element intenzjonali tar-reat ta' truffa, hemm bzonn li s- suggett attiv tar- reat fil-mument tal-konsumazzjoni tieghu ikun konxju ta' l-ingustizzja tal- profitt u b'dan il-mod il-legittima produttivita tal-profitt hija bizzejjed biex teskludi d- dolo." Illi minn dina l-esposizzjoni maghmula mill-Qorti ta'l-Appell li iccittat diversi sentenzi ohra tal-Qrati taghna jidher illi l- elementi rikjesti sabiex jisussisti ir-reat tal-frodi baqghu invarjati fi-zmien. Illi ghar-rigward ta'l-element soggettiv tar-reat tat-truffa, kif gie ritenut mill-awtur Francesco Fauzza, ikkwotat f'sentenza ohra moghtija mill-Qorti ta'l-Appelli Kriminali (Il- Pulizija vs Patrick Touarha deciza Din il-Qorti taghmel referenza ukoll ghas-sentenza fl-ismijiet 'Il-Pulizija versus George Morris'6 fejn gie kkunsidrat: "Illi l-ġurisprudenza nostrali dejjem kienet illi sabiex jissussisti r-reat ta' truffa mhix biżżejjed is-sempliċi gidba, il-kliem menzjonier, izda hu neċessarju u essenzjali li jkun hemm ukoll l- apparat estern li jagħti fidi u kredibilita' lil dik il-gidba. Dan l-att estern jista' jiehu diversi Irid ikun att, jew atti, li jimpressjonaw bniedem ta' intelligenza u prudenza ordinarja u normali, għandhom ikunu atti frawdolenti li neċessarjament iqajmu sentimenti kif indikat fl-artikolu 308 tal-Kap. Irrid ikun hemm il-messa in xena u ghalhekk, kif intqal, il-gideb waħedhom mhumiex suffiċjenti. Iridu jkunu atti, inkluż kliem ħelu u perswassiv, li jwasslu lil xi ħadd jemmen l-eżistenza ta' xi ħaġa msemmija mil-frodatur, liema ħaġa, in realta', ma teżistix. Minbarra l-gideb ghalhekk, irid ikun hemm l-ingann, ir-raġġiri jew is- simulazzjoni li jwasslu sabiex il-vittma jemmen jew ikollu fidi f'dak li qed jiġi lilu mwiegħed Dan l-ingann, għalhekk, għandu jkun akkumpanjat b'artifizji kwazi teatrali, u mhux sempliċement wegħdiet, promessi u kliem sempliċi. Dan hu element ferm importanti fir- reat ta' frodi. Biex ikun hemm dawn l-artifizji, mhux biżżejjed il-kliem waħdu, iżda dan il-kliem għandu jkun elokwenti, studjat u perswassiv; ma' dan it-tip ta' kliem għandu jkun hemm xi ħaġa esterna li apparentement tikkonferma u tipprova l-fatti assenti, ċjoe' apparat estern li jirrivesti bi kredibilita' l-affermazzjoni menzjoniera tal-frodatur; Din il-messa in xena hi magħmula minn dawn l-artifizji jew raġġiri idonei li jinduċu u fil-fatt ikunu induċew lill-vittma fi żball li bħala riżultat ta' dan l-iżball, il-vittma tagħmel jew tonqos li tagħmel xi ħaġa li ġġibilha telf patrimonjali bil-korrispondent qligħ għall-aġent frodatur; Kif ġie stabbilit u riaffermat fil-Qrati tagħna, ikun ħati ta' truffa minn jagħmel użu minn kwalita' falza sabiex jaghmel qligħ għad-dannu ta' haddieħor;' Fis-sentenza fl-ismijiet 'Il-Pulizija (Spettur Maurice Ben Saad) Vs Marjanu Beaumer ta' 63 sena iben Mifsud Scicluna u Anna nee' Frendo Cumbo Delmar imwieled Birzebbugia fit-8 ta' Frar 1948 u joqghod "Margrace" 6 Deciza mill-Qorti tal-Appell Kriminali nhar il-31 ta' Lulju, 1998 kkunsidrat li: 'Biex jissussti ir-reat tal-frodi jew truffa gie ritenut kostantement fil-gurisprudenza u fis-sentenzi tal- Qrati taghna illi jridu jinkonkorru diversi elementi. Ibda biex irid ikun hemm ness bejn is-suggett attiv u is-suggett passiv tar-reat u cioe' bejn min qieghed jikkometti ir-reat u il- vittma. element materjali ta' dana ir- reat u cioe' l'uzu ta' ingann jew raggieri li jwasslu lil vittma sabiex issofri Finalment huwa necessarju li jkun hemm l-element formali tar-reat konsistenti fid- dolo jew fl-intenzjoni tat-truffatur jew frodatur li jinganna u dana sabiex jikseb profitt jew vantagg Jekk xi wiehed jew iktar minn dawn l-elementi huma nieqsa, allura ir-reat tat-truffa ma jistax jisussisti. Illi f'sentenza moghtija mill-Qorti ta'l-Appelli Kriminali (per Mayo. deciza fit-22 ta' Frar 1993, fl-ismijiet Il-Pulizija vs Charles Caruana Pisani, il-Qorti ghamlet esposizzjoni ferm preciza studjata u dettaljata ghar-rigward ta'l-elementi ta' dana ir-reat. Il-Qorti bdiet sabiex esprimiet ruhha b'dan il-mod ghar-rigward ta' dana ir-reat: "Id-delitt tat-truffa huwa l-iprem fost il-kwalitajiet ta' serq inproprji u hu dak li fl-iskola u fil-legislazzjoni Rumana kien maghruf bhala steljolat u li jikkorrispondi ezattament ghat- Spanjol, ghal Ħaż-Zebbug (Malta) f'dak Portugiz, u ghal Esroquerie fil-Kodici Francis … Id- disposizzjonijiet tal-Kodici taghna li jikkontemplaw ir- reat ta' truffa kienu gew mehuda minn Sir Adriano it-truffa kien sejhilha Dafter .....". Skond gurisprudenza kostanti, l-ingredjenti ta'l-element materjali ta' dan id-delitt ta' truffa, huma dawn li gejjin. F'dik is-sentenza8, il-Qorti qieset: 'Illi ghalhekk mill-fattispecje ta' dana l-kaz il-Qorti trid tara jekk jezistux l-elementi legali rikjesti ghar- Illi minghajr l-icken dubbju jirrizulta illi l-imputat bil-mezz ta' ingann u uzu ta' 7 Deciza mill-Qorti tal-Magistrati (Malta) Bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali nhar it-2 ta' Marzu, 2011 (Numru 327/2007). 8 Fl-ismijiet 'Il-Pulizija (Spettur Maurice Ben Saad) Vs Marjanu Beaumer ta' 63 sena iben Mifsud Scicluna u Anna nee' Frendo Cumbo Delmar imwieled Birzebbugia fit-8 ta' Frar 1948 u joqghod "Margrace" 15, Triq Angelo Borg, Ta' Kerċem, detentur tal-karta ta'l-identita numru 360454(M) deciza mill-Qorti tal-Magistrati (Malta) Bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali nhar it-2 ta' Marzu, 2011 (Numru 327/2007) dokument illi huwa kien jaf ben tajjeb li kien falz irnexxielu jikseb fuel li ma kienx intitolat ghalih sabiex b'hekk huwa arrikkixxa ruhu u dana ghad-dannu tal-Water Services Corporation li spiccaw kellhom ihallsu ghal fuel li ittiehed indebitament mill-imputat. Illi l-Qorti ma tistax taqbel mad-difiza illi dana il- kaz ghandu il-fattispecje tar-reat tas-serq u dana peress illi l-imputat ma huwiex qed jiehu ad isaputa tas- sid l-oggett, izda qed jadopera mezzi u cioe' 'l hekk imsejjha artifizji sabiex jinganna u jiehu l-fuel li ma Fil-fatt fil-maggior parti taghhom jirrizulta illi l-vouchers ipprezentati mill- imputat kollha gew imhallsa mill-Korporazzjoni. Illi f'dana il-kaz hemm l-applikazzjoni ta'l-artikolu 310(1) billi jirrizulta mill-atti illi l-ammont ta' fuel li ittiehed mill-imputat kien jeccedi l-elf lira maltin jew l-ammont ta' €2329.37. Is-sentenza fl-ismijiet 'IL-Pulizija Vs Marjanu Beaumer' giet ikkonfermata mill-Qorti tal-Appell Kriminali nhar is-17 ta' Mejju, 2012.10 Ghalhekk jirrizulta ness bejn is-suggett attiv u passiv tar-reat, jirrizulta li l-appellant kien jaghti x'jifhem li huwa pilota u sahansitra meta mistoqsi minn Philip Montesin jekk kienx pilota wiegeb Jirrizulta ukoll li l-appellant ta' x'jifhem skont il-messaggi fuq il-messenger ta' facebook li kien ser jaghti l-lezzjonijiet sabiex ix-xhud Montesin umbghad ippoggi ghall-ezami tal- Jirrizulta li ghalkemm huwa ma kienx kwalifikat laqa' ghandu cekk ta' hames mitt ewro u dan sabiex jinbeda dan il-kors. Ma jistax jigi nnegat da parti tal-prosekuzzjoni li xehdu diversi studenti li kienu jmorru juzaw is-simulator tal-appellant u hadt minnhom ma qal li l- appellant kien talabhom xi flus jew li kienu hallsuh, anzi kellhom kliem ta' tifhir favur l- Ghalhekk minkejja li dawn ix-xhieda ukoll qalu li l-appellant kien qalilhom li kien pilota, din il-Qorti bhall-Ewwel Qorti trid tiffoka fuq dak li sehh bejn l-appellant u Philip Montesin li kien l-uniku xhud li hallas hames mitt ewro (€500) sabiex jibda dan il-kors. Ghalhekk il-pern ta' kollox huwa jekk l-appellant kellux l-intenzjoni doluza sabiex jiffroda lil Philip Montesin. Jirrizulta li c-cekk ma ssarafx u meta Philip Montesin qallu li ma kienx behsibu jaghmel il-kors, l- appellant immedjatament qallu sabiex jirritorna d-dokumenti u sabiex jigbor ic-cekk. Cekk li Montesin jghid li gabar lura u l-appellant jghid li Montesin ma gabrux izda l-appellant ghalhekk qattghu. Kif qieset l-Ewwel Qorti dan huwa dettal u li stante li kien hemm stop payment fuq ic- 9 Ara total tad-Dokumenti MZ12, MZ13, MZ11, MZ10 u MZ9 li kollha jirreferu ghal perijodu bejn Lulju u Settembru 2006 (Tinsab fin-nota ta' qiegh il-pagna enumerata tmienja (8) tas-sentenza citata) 10 Appell Kriminali Numru: 139/2011 cekk in kwistjoni, gabarx jew le c-cekk lura Montesin, ma jinfluwixxi bl-ebda mod fuq il-kredibilita ta' dan ix-xhud stante li huwa fatt inkontestat li l-appellant fl-ebda hin ma prova jsarraf dan ic- cekk. Kif tajjeb qieset l-Ewwel Qorti ma giet esebita l-ebda korrispondena bejn l-appellant u l- European Pilot Academy dwar xi query rigwardanti l-eventwali registrazzjoni ta' Philip Montesin Jekk verament il-flus kienu sejrin jintuzaw bhala depozitu ghal mal- akkademja kif jallega l-appellant u jekk verament il-European Pilot Academy kienu tawh pakkett vantaggjuz, l-appellant kellu jgib prova ta' dan. L-appellant prezenta korrispondenza dwar studenti ohra u cioe' Dok DP1 a fol 394 fejn Emanuel Tyson kiteb permezz ta' email DP2 giet ipprezenata korrispondenza fejn Matthew Morgan-Busher mill-European Pilot Academy kiteb lil- A fol 400 tirrizulta ittra elettronika ohra minn Matthew Morgan-Busher lejn jistaqsi Meta xehed Matthew Morgan-Busher mill-European Pilot Academy fl-ghoxrin (20) ta' Gunju tas-sena elfejn u tmintax (2018) spjega li l-appellant kien jghid li ghandu studenti biex Xehed li 'Ikellmu dirett lili lis-studenti u dejjem imexxu maghna bhala skola.' u li 'Lis-studenti jiffontjaw maghna diretti.' jiehu l-flus l-appellant u jhallas hu lilhom. Xehed li 'jien kelli dirett ihallsu dirett lili.' Dok DP2 ikkonferma li kien hemm korrispondenza u li l-appellant kien ikellmu fuq xi studenti. Meta mistoqsi 'Ma kienx jigbor il-flus ghalihom u japplikalhom hu?' wiegeb 'Ma niftakarx bic-car min kien ihallas, jien sa fejn naf jien lis-student dejjem ihallsu lilna.' Mistoqsi 'Biex iggib, biex ikollok il- kwalifiki tal-ATPL kemm jiswa' l-kors jew dak iz-zmien kemm kien jiswa' ghax llum gholliet il-hajja?' u Ikkonferma li hames mija (500) huwa generalment kemm kienu jitolbu bhala depozitu biex jaghtuhom l-accettazzjoni tal-kors u Mistoqsi jekk jafx b'xi arrangament bejn misssieru, l-istepfather tieghu u David Lauri jew jekk kien hemm xi komunikzzjoni, qal li sa fejn jaf hu le. rigward packages intom lil David Lauri, inti personali qatt iddiskutejt xi packages mieghu jew offrejtlu xi packages lilu personali?' wiegeb 'Sa fejn niftakar jien le.' Il-Kaptan Ray Caruana Pisani xehed fit-tmienja (8) ta' Ottubru tas-sena elfejn u tmintax (2018) fejn cahad li hemm konnessjoni bejn l-appellant mal- qieghed il-Head pero' jiena technical, technical air .… affarijiet hekk ma nkunx naf.' Anke jekk din il-Qorti kellha tikkunsidra d-dokumentazzjoni prezentata mill-appellant fejn jirrizulta li l-appellant kien f'xi waqt agixxa bhala forma ta' intermedjarju bejn skola u student u fejn setgha f'xi istanzi ghadda l-ammont tad-depozitu versu l-akkademja ghan-nom tal- istudenti, ma ngabet l-ebda prova li dan kien il-kaz fil-kaz ta' Philip Montesin. ghadda c-cekk ta' hames mitt ewro (€500) bil-pretiza li l-appellant kien pilota u li kien kwalifikat u dan sabiex huwa jkun jista jaghmel il-kors tal-ATPL. Il-fatt li l-appellant qatt ma talab flus lil studenti biex juzaw is-simulator tieghu ma jfissirx li f'dan il-kaz ma kellux intenzjoni li jiffroda, se mai il-fatt li ma rrizultax li l-appellant talab lil persuni flus biex juzaw is-simulator huwa fatt li jista' jittiehed in konsiderazzjoni ai fini ta' piena. Ghalkemm il-kors in kwistjoni kien jiswa aktar minn kemm talbu l-appellant, jibqa' l-fatt li l-appellant ma kienx dak li ta' x'jifhem li hu u cioe' pilota tant li ma kellux kwalifiki biex jaghti dan il-kors. L-intenzjoni tal-appellant hija assodata bil-fatt li meta tela jixhed, huwa biddel il-verzjoni minn dak li huwa kien kiteb fic- chats prezentati u prova jghid li l-flus kienu ghal akkademja u bhal donnu huwa kien qieghed jagixxi bhala intermedjarju, fatt li ma jirrizultax fic-chat tramite messenger fuq facebook. jekk din il-Qorti kellha tqis li d-dokumenti li l-appellant talab lil Montesin biex jimla kienu genwini, huwa ma kellux il-kwalifiki biex jaghti dan il-kors. Il-fatt li c-cekk ma ssarafx u l-fatt li l-appellant ma kellu l-ebda oggezzjoni biex jaghti lura c-cekk lil Philip Montesin huwa fatt li l- Qorti tista tikkunsidrah ukoll ai fini ta' piena izda ma jfissirx li l-appellant ma kellux l-intenzjoni li jiffroda. L-appellant jissottometti li irid jigi ippruvat li l-gidba tal-appellant waslet sabiex il- vittma sofriet telf patrimonjali. Dan gie ippruvat abbazi tal-fatt li hekk kif l-appellant talab l- ammont ta' hames mitt ewro (€500) bhala parti minn ammont mitlub mill-appellant minkejja li kkonfermati mill-fatt li l-appellant mhux biss kien jaghti x'jifhem li huwa pilota izda kien anke jghid li sejjer jiftah skola, fatt iehor li setgha kkonvinca lix-xhud biex jafda l-appellant u jhallas sabiex jaghmel dan il-kors. Tant hu hekk li Philip Montesin in kontro-ezami fis-seduta tal-ghaxra (10) ta' April tas-sena elfejn u sbatax (2017) xehed li 'Umbghad kien qalli li kien bena xi skola u jista' jkun assumejt li se jsiru hemmhekk, hux hekk.' Mistoqsi x'qallu iegeb 'Li kien qed jibni xi skola u assumejt ili se ssir hemmhekk, hux hekk.' ghalkemm jghid li ma qallux x'isimha l-iskola. L-appellant jaghmel is-sottomissjonijiet tieghu dwar il-principju legali 'in dubio pro reo'. Din il- Qorti bhall-Ewwel Qorti tqis li anke jekk l-appellant setgha ghamel gid ma' numru ta' studenti li kienu qeghdin jistudjaw l-avjazzjoni fi skejjel u li ma giex ippruvat li kien hemm aktar minn kaz wiehed fejn l-appellant ircieva flus bl-intiza li huwa jaghti tghalim ghalkemm mhux kwalifikat, dan il-fatt wahda ma jistax jinghad li johloq dubju. Il-Prosekuzzjoni irnexxielha tiprova sufficentement l-ewwel imputazzjoni u kien umbghad jinkombi fuq l-appellant sabiex jaghmel prova fuq bazi ta' probabilita' la darba l-appellant ddecieda li jitla' jixhed. jipprova li l-kors ma kienx ser jinghata minnu izda mill-European Pilot Academy, kellu ghalhekk iressaq korrispondenza li tikkonferma li l-appellant kien irnexxilu jgib il-prezzijiet li huwa kien ikkwota lix-xhud u li tikkonferma li l-kors kien ser jinghata minghand il-European Pilot Academy jew skola awtorizzata. Il-korrispondenza ta' bejn l-appellant u Attard titkellem next year.' u ghalhekk mhijiex cara ghal liema kumpannija qieghed jirreferi, l-affarijiet jiccaraw (Emfazi u sottolinear mizjud minn din il-Qorti.) chats fuq messenger ta' facebook ghalhekk jikkonfermaw li l-appellant ma kienx qieghed semplicement jagixxi ta' intermedjarju bejn skola u student fejn bazikament jigbor id-depozitu u jirregistrah ma skola, f'dan il-kaz jirrizulta li ha l-opportuntita' u meta Attard staqsieh dwar il- kors, iddecieda li jaccetta li jghallem dan il-kors minkejja li ma kellu ebda kwalifika biex Ghalhekk l-appellant mhux biss irrexta li huwa pilota meta ma kienx izda l-mod ta' kif prezenta ruhu anke fuq il-profil tal-facebook flimkien mal-gharfien tieghu fuq is-suggett wasal sabiex persuna kienet lesta biex thallas il-flus biex minghaliha taghmel dan il-kors mal- Din il-Qorti taqbel mal-Ewwel Qorti fejn qieset li: 'Illi fil-fatt ma giet esebita l-ebda korrispondenza bejn Lauri u l-European Flight Academy11 dwar xi query rigwardanti l-eventwali registrazzjoni ghall-kors tal-ATPL ghall-Attard li b'xi mod, sal-grad mistenni mid- difiza, kienet tipprova li l-flus kienu sejrin bhala depozitu ghal mal- akkademja kif jallega! Wisq anqas ma jirrizulta li talab xi deskrizzjoni tal-course structure ghall-ATPL jew staqsihom dwar il- hlas li student kien mistenni jhallas.' Din il-Qorti tenut kont ta' dak ikkunsidrat, tqis li ma ghandhiex tvarja d-diskrezzjoni tal-Ewwel Qorti li kellha l-opportunita' tisma' lill-appellant jixhed viva voce u ghalhekk hadet kont tal- attagjament tal-appellant fuq il-pedana tax-xhieda u ghalhekk sejra tikkonferma s-sejbien ta' htija tal-ewwel imputazzjoni. L-appellant ma huwiex jappella mill-piena li wara kollox din il- Qorti tqis ekwa u gusta fic-cirkostanzi tal-kaz. Ghal dawn il-motivi, din il-Qorti taqta' u tiddeciedi billi tichad l-appell u tikkonferma s- 11 Din il-Qorti qed tifhem li l-Ewwel Qorti kienet qieghda tirreferi ghal 'European Pilot Academy' meta rreferiet ghal 'European Flight Acaademy'.