-Tistax barrister (Ingilterra qabel il-Brexit) tipprattika f'Malta bħala avukat bla ma tissodisfa l-kundizzjonijiet tal-Art. 81 tal-Kap 12 FIL-PRIM'AWLA TAL-QORTI ĊIVILI ILLUM, 10 ta' Ġunju 2021. L-Onor. Ministru tal-Ġustizzja L-Avukat Ġenerali li ppremettiet illi : Rat ir-Rikors Maħluf ta' Sarah All (K.I. 590328M) li permezz tiegħu wara Il-attriċi Sarah All nee` Tonna Benatiya, teżerċita l-professjoni legali taħt it-titlu ta' Barrister u tgawdi mid-dritt ta' smigħ fil-Qrati tar-Renju Unit, u dan kif jirriżulta miċ-ċertifikat hawn anness u esebit bħala Dokument A; Fis-sena 2010 l-attriċi bdiet tipprattika f'Malta ma' bank f'Malta kif jidher miċ-ċertifikat hawn anness bħala Dokument B; filwaqt li fis-sena 2014 il-professjoni tal-attriċi ġiet rikonoxxuta f'Malta tant li nħareġ ċertifikat ta' Reġistrazzjoni ta' Prattika tal-Professjoni Legali Yaħt it- Titlu ta' Pajjiż ta' Oriġini, kopja ta' dan id-dokument huwa hawn anness u esebit bħala Dokument C. Għalhekk l-attriċi stabbiliet ruħha u bdiet teżerċita regolarment il- professjoni legali f'Malta taħt it-titlu professjonali ta' Barrister ̧ f'Malta a tenur tar-Regolamenti dwar ir-Rikonoxximent Reċiproku tal-Kwalifiki ta' Professjoni Legali (SL 12.17). Sussegwentement f'Marzu 2015 l-attriċi għamlet talba sabiex tingħata l- fakulta` li teżerċita' l-Professjoni legali tagħha ("barrister") taħt it-titlu professjonali li llum jikkorrispondi għall-professjoni f'Malta (ċioe` "avukat") u dana a tenur tar-regolament 6(5) u 6(9) tal-Avviż legali 273 tas-sena 2002 liema Regolamenti ttrasponew f'Malta id-Direttiva 98/5/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Frar 1998 sabiex tkun iffaċilitata l-prattika tal-professjoni ta' avukat fuq bażi permanenti fl-Istati Membri minbarra dak fejn kienet miksuba l- kwalifikazzjoni, Din l-Applikazzjoni saret mal-President ta' Malta għaliex a tenur tar- Regolament 2 tal-Avviż legali 273 tal-2002 fuq ċitat l-"awtorita` nominata … fir-Rigward tal-Professjoni legali, tirreferi għall-President ta' Malta;" A tenur tar-Regolament 11 tal-Avviż legali 273 tal-2002: jkun malajr daqskemm "(1) L-awtorita' nominata għandha tqis applikazzjoni kemm jista' raġonevolment prattikabbli u għandha tavża lill-applikant bid-deċiżjoni tagħha flimkien mar-raġunijiet tagħha li jkunu jimmotivaw dik id-deċiżjoni b'dan li dak li jiġi kkunsidrat ikun limitat għal verifika tal-kwalifiki li jkollu l-applikant: ikun hemm disponibbli rimedju għall- "(2) Għandu applikant kontra tali deċiżjoni quddiem il-bord tal-Appelli dwar ir-Rikonoxximent Reċiproku ta' Kwalifiki". Minkejja dan l-attriċi ma ngħatat ta' ebda risposta għajr li giet infurmatata li r-rikjesta tagħha kienet ġiet trasmessa lill-Ministru tal- Ġustizzja. Fit-2 ta' Settembru 2019, u ċioe` iktar minn erba' snin wara, (il- konvenut Avukat Ġenerali bagħat ittra (Dokument D) f'liema ddikjara li l-esponenti ma setgħetx tikseb dħul fil-professjoni legali f'Malta u d- dritt li teżerċita l-professjoni legali taħt it-titlu professjonali li jkun jikkorrispondi għall-professjoni f'Malta (u ċioe, "avukat") ħlief wara li jsir eżami tal-Warrant u dan minkejja li l-istess Avukat Ġenerali rrikonoxxa li skont ir-regolamenti fuq msemmija ma setax jintalab li l- esponenti tagħmel "an aptitude test" u ċioe` l-eżami tal-Warrant. Għalhekk jirriżulta li mhux biss ma ngħatat l-ebda deċiżjoni fir-rigward tat-talba tal-esponenti iżda wkoll jidher li l-konvenuti ma humiex qegħdin japplikaw id-Direttivi applikabbli korretement. Lil hinn mit-traspożizzjoni tagħhom id-direttivi: Direttiva 98/5/KE tal- Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Frar 1998 sabiex tkun iffaċilitata l-prattika tal-professjoni ta' avukat fuq bażi permanenti fl- Istati Membri minbarra dak fejn kienet miksuba l-kwalifikazzjoni; u d- Direttiva 2005/36/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-7 ta' Settembru 2005 dwar ir-Rikonoxximent ta' Kwalifiki Professjonali (kif emendati minn żmien għal-żmien) huma t-tnejn applikabbli direttament f'Malta u għalhekk il-konvenuti għandhom obbligu li jobdu u jagħtu effett lil dawn id-Direttivi fid-dawl tal-interpretazzjoni li tkun ingħatat lilhom mill-Qorti ta' Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, u dan anke a tenur tal-Kap 460 tal-Liġijiet ta' Malta u l-Artikolu 65 tal-Kostituzzjoni ta' Malta. Għalhekk il-konvenuti jew min minnhom bid-dewmien u nuqqas ta' deċizzjoni qegħdin iċaħħdu lill-esponent protestanti mhux biss mid- drittijiet tagħha a tenur tad-Direttiva 98/5/KE iżda wkoll mid-dritt tal- liberta` ta' moviment u dritt ta' smigħ xieraq fi żmien raġjonevoli u għal rimedju effettiv kif protetti fil-liġi nkluż l-Artikoli 15, 41 u 47 tal-karta tad-drittijiet fundamentali tal-Unjoni Ewropea. Talbet lil din il-Qorti sabiex: fejn kienet miksuba l-kwalifikazzjoni, u/jew Tiddikjara li n-nuqqas da parti tal-awtorita` nominata tagħti deċiżjoni u/jew li tipproċessa t-talba fi żmien raġjonevoli jilledi d-dritt tal-attriċi nkluż id-dritt tax-xogħol, ta' l-liberta` ta' moviment u dritt ta' smigħ xieraq fi żmien raġjonevoli u għal rimedju effettiv kif protetti fil- liġi nkluż l-Artikoli 15, 41 u 47 tal-Karta tad-drittijiet fundamentali tal- Unjoni Ewropea. Tiddikjara li il-konvenuti jew min minnhom naqsu li japplikaw korrettement u skont il-liġi Direttiva 98/5/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Frar 1998 sabiex tkun iffaċilitata l-prattika tal- professjoni ta' avukat fuq bażi permanenti fl-Istati Membri minbarra id-Direttiva dak 2005/36/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-7 ta' Settembru 2005 dwar ir-Rikonoxximent ta' Kwalifiki Professjonali. Tiddikjara li l-attriċi ilha tipprattika taħt it-titlu professjonali tal- pajjiż ta' oriġini ("barrister") li jintuża fir-Renju Unit u li effettivament u regolarment eżerċitat xi attivita` professjonali f' Malta għal perjodu ta' mill-inqas tliet snin. Tiddikjara li l-attriċi għandha dritt tikseb dħul fil-professjoni legali f'Malta u d-dritt jkun taħt jikkorrispondi għall-professjoni f'Malta mingħajr ma jkollha tħares il- kondizzjonijiet imsemmija fir-regolament 9(2) tar-Regolamenti dwar ir- Rikonxximenti Reċiproku tal-Edukazzjoni u t-Taħriġ Professjonali u dana a tenur tar-Regolamenti dwar ir-Rikonoxximent Reċiproku tal- Kwalifiki ta' Professjoni Legali u d-Direttiva 98/5/KE. Tordna lill-konvenuti jew min minnhom sabiex immedjatament u mingħajr iktar dewmien joħorġu Awtorizazzjoni skont is-subregolament 6(5) tar-Regolamenti dwar ir-Rikonoxximent Reċiproku tal-Kwalifiki ta' Professjoni Legali u d-Direttiva 98/5/KE u/jew Ċertifikat ta' Reġistrazzjoni ta' Prattika tal-Professjoni legali taħt it-titlu professjonali li jkun jikkorrispondi għall-professjoni f'Malta, u ċioe "Avukat". Tordna lill-konvenuti jagħtu kull rimedju ieħor xieraq u opportun inkluż iżda mhux limitat li tikkundanna lill-konvenuti jħallsu lill-attriċi kumpens għad-danni pekunjarji u mhux pekunjarji minħabba l- vjolazzjoni tal-jeddijiet tagħha kif stabbilit u protett kemm bil-karta tad- drittijiet fundamentali tal-Unjoni Ewropea u kif ukoll mid-direttivi 98/5/KE u 2005/36/KE (kif sussegwentement emendati). it-titlu professjonali teżerċita Bl-ispejjeż inkluż tal-protest ġudizzjarju 457/19. Rat ir-Risposta Ġuramentata tal-Ministru għall-Ġustizzja, Kultura u Gvern Lokali u tal-Avukat Ġenerali li permezz tagħha eċċepew: L-inamissibilita` tat-talba tal-attriċi stante illi hija waħda vaga u mhux identifikat x'inhu d-dritt illi fuqu hija bażata l-azzjoni. Il-Ministru tal-Ġustizzja, Kultura u Gvern Lokali mhuwiex il-leġittimu kontradittur ai termini tal-Artikolu 181B tal-Kodiċi ta' Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili (Kap. 12 tal-Liġijiet ta' Malta). L-inapplikabbilita` tar-Regolamenti dwar ir-Rikonoxximent Reċiproku tal-Edukazzjoni u t-Taħriġ Professjonali stante li dawn ir-regolamenti ġew revokati permezz tar-Regolamenti dwar ir-Rikonoxximent Reċiproku ta' Kwalifiki Professjonali (A.L. 422 tal-2007). L-inapplikabbilita' tal-Karta tad-Drittijiet Fondamentali tal-Unjoni Ewropea u dan stante li l-Karta tapplika esklussivament "għall- istituzzjonijiet, għall-korpi u għall-agenziji tal-Unjoni fir-rispett tal- prinċipju ta' sussidjarjeta` u għall-Istati Membri wkoll biss meta jkunu qed jimplimentaw il-liġi tal-Unjoni..." u dan ai termini tal-Artikolu 51(1) tal-istess Karta. Illi huwa stabbilit fil-każistika tal-Qorti tal-Ġustizzija tal- Unjoni Ewropea illi d-drittijiet stabbiliti fil-Karta m'humiex "stand alone provisions", u ċjoe m'għandhomx applikazzjoni awtonoma u indipendenti mill-provvedimenti sostantivi tal-Liġi Ewropea. Illi, peress li fil-każ odjem it-talba lill-Eċċellenza Tagħha l-President ta' Malta sabiex l-attriċi tingħata warrant mingħajr ma kienet tissodisfa r-rekwiżiti kollha stabbiliti fil-liġi hija totalment infondata fid-dritt Ewropew, ċertament ma jistax jingħad illi din kienet intitolata għal xi "deċiżjoni" fil-konfront tagħha skont il-liġi tal-Unjoni Ewropea. Għaldaqstant, u peress li l-Karta tapplika biss meta Stat Membru jkun qiegħed "jimplimenta" xi liġi tal- Unjoni Ewropea, tali "implimentazzjoni" ma tistax titqies illi ssir fl- assenza ta' dritt jew obbligu konkret skont provvediment partikolari tal- Liġi Ewropea. Fil-mertu u mingħajr preġudizzju għas-suespost l-allegazzjonijiet tal- attriċi huma nfondati fil-fatt u fid-dritt u dan għar-raġunijiet segwenti: (a) il-pern tal-proċeduri odjerni huwa l-pretensjoni tal-attriċi li hija allegatament għandha dritt, skont il-liġi tal-Unjoni Ewropea, illi tingħata "waruant" ta' avukat mingħajr ma jkollha tissodisfa tal- r-rekwiżiti kollha stabbiliti fl-Artikolu 81 tal-Kodiċi Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili (Kap. 12 tal-Liġijiet ta' Malta), u speċifikatament, mingħajr ma jkollha tagħmel l-eżami tal-"warrant" stipulat fil-paragrafa (f) tal-Artikolu 81 tal-Kap. Tali pretensjoni hija totlament infodata fil-fatt u fid-dritt peress illi, kif ser jiġi muri fil-kors ta' dawn il-proċeduri, id- Direttiva 2005/36/KE ma jagħtu l-ebda dritt lill-avukat minn Stat it-titlu Membru professjonali użat fi Stat Membru ieħor (magħruf bħala l-host Member State) b' mod awtomatiku, mingħajr ma jissodisfa r- rekwiżiti kollha stabbiliti fil-liġi nazzjonali ta' dak l-iStat Membru. l-professjoni taħt l-pretensjoni għax-xogħol, (b) In kwantu l-attriċi qed titlob lil dina l-Onorabbli Qorti tiddikjara li n-nuqqas da parti tal-awtorita' nominata illi tagħti "deċiżjoni" fuq it-talba tagħha fi żmien raġjonevoli jilledi d- drittijiet tagħha ai termini tal-Artikoli 15, 41 u 47 tal-Karta tad- Drittijiet Fondamentali tal-Unjoni Ewropea (illi jistabbilixxu rispettivament għal amministrazzjoni tajba u d-dritt għal rimedju effettiv u għal proċess imparzjali), jiġi sottomess li peress il-kwistjoni odjema tirrigwarda tingħata "warrant" tal-attriċi mingħajr ma tagħmel l-eżami appożitu rikjest mil-liġi ċertament li bl-ebda tiġbid tal-immaġinazzjoni ma jista' jingħad li ġie vjolat xi wieħed minn dawn l-artikoli. Illi fl-ewwel lok, ċertament ma jistax jingħad illi d-dritt tal-attriċi għal rimedju effettiv u għal proċess imparżjali ġie leż u dan għas-sempliċi raġuni li l- awtorita' nominata ma tistax tiġi kkunsidrata bħala "Qorti jew Tribunal" ai termini tal-artikolu 47 tal-Karta tad-Drittijiet Fondamentali. Illi l-attriċi fl-ebda waqt ma ġiet imċaħħda milli taħdem f' Malta, iżda għal kuntrarju hija ngħatat ċertifikat ta' Reġistrazzjoni ta' prattika tal-professjoni legali taħt it-titlu ta' pajjiż ta' oriġini tagħha. Illi jirriżulta ċar mir-Rikors promotur u mid-dokumenti annessi miegħu illi l-attriċi ilha tipprattika l- professjoni legali hawn Malta taħt it-titlu professjonali ta' barrister, kif użat fir-Renju Unit, mill-2014 u li dan it-titlu ġie anke formalment rikonoxxut mill-President ta' Malta skont il- provvedimenti trasposta fil-liġi tad-Direttiva 98/5/KE, kif Maltija permess tal-A.L. 273 tal-2002 ("Dokument C" anness mar-rikors promotur). Illi in oltre, l-esponenti dejjem irrispettaw id-dritt għal amministrazzjoni tajba u dejjem imxew mal-liġijiet viġenti u fil-parametri tal-istess; (c) Illi in kwantu l-attriċi qed titlob li dina l-Onorabbli Qorti għandha tiddikjara li l-esponenti naqsu li japplikaw korrettement u skont il-liġi d-Direttiva 98/5/KE sabiex tkun iffaċilitata l- prattika tal-professjoni ta' avukat fuq bazi permanenti fl-Istati Membri minbarra dak fejn kienet miksuba l-kwalifikazzjoni "u/jew" id-Direttiva 2005/36/KE dwar ir-Rikonoxximent ta' Kwalifiki Professjonali, mingħajr ebda indikazzjoni ta' liema provvedimenti speċifiċi ta' dawn id-Direttivi allegatament ġew miksura jew għall-inqas japplikaw għall-każ in diżamina, 1- esponenti jissottomettu bir-rispett kollu illi din it-talba turi b'mod ċar li l-attriċi mhijiex koretta u dan stante li l-prinċipji bażiċi u l- iskop ta' applikazzjoni ta' dawn iż-żewġ Direttivi mhumiex kif qiegħda tagħti x' tifhem l-attriċi. (d) Illi d-Direttiva 98/5/KE tal-Parlament Europew u tal-Kunsill tas-16 ta' Frar 1998, illi ġiet trasposta fil-liġi Maltija permezz tal- Leġiżlazzjoni Sussidjarja 12.17, hija applikabbli biss għal avukati li jkunu jixtiequ jipprattikaw fi Stat Membru tal-Unjoni Ewropea taħt it-titlu professjonali li jintuża f'pajjiżhom. L- artikolu 2 tal-istess Direttiva jipprovdi li "Kull avukat għandu jkun intitulat li jsegwi fuq bażi permanenti, f'kull Stat Membru ieħor taħt it-titlu professjonali ta' pajjiżu, l-attivitajiet speċifikati fl-Artikolu 5. " Skont l-Artikolu 2(d) tal-istess Direttiva" "It-titlu professjonali ta' pajjiżu jfisser it-titlu professjonali użat fl-iStat Membru fejn avukat kiseb id-dritt li juża dak it-Titlu qabel jipprattika l-professjoni ta' avukat fl-iStat Membru ospitanti." Illi hekk kif jinżel ċar mir-Rikors promotur, fis-sena 2014 inħareġ lil-attriċi ċertifikat ta' Reġistrazzjoni ta' prattika tal-professjoni legali sabiex hija tkun tista' tipprattika l-professjoni tagħha ta' Barrister bit-titlu ta' Barrister f'Malta ("Dokument C" anness mar-rikors promotur), u għaldaqstant id-drittijiet tal-attriċi emanenti minn din id-Direttiva ġew rispettati in toto. (e) Illi madanakollu d-Direttiva 98/5/KE innifisha ma tagħti ebda dritt lill-professjonisti li jipprattikaw, il-professjoni tagħhom taħt it-titlu professjonali tal-Istat Membru ospitanti. Tant hu hekk illi l-Artikolu 4 tad-Direttiva 98/5/KE jistipula illi "1. Avukat li jipprattika fl-lstat Membru ospitanti taħt it-titlu professjonali ta' pajjiżu għandu jagħmel hekk taħt dak it-Titlu, li għandu jkun espress fil-lingwa uffiċjali jew waħda mil-lingwi uffiċjati tal- Istat Membru li hu pajjiżu, b'mod intelliġibbli u b'tali mod li tkun evitata konfużjoni mat-titlu professjonali tal-Istat Membru ospitanti...." Magħdud ma' dan, l-Artikolu 5 tad- Direttiva jipprovdi illi "1. suġġett għall-paragrafi 2 u 3, avukat li jipprattika taħt it-titlu professjonali ta' pijjiżu jwettaq l-istess attivitajiet professjonali bħala avukat li jipprattika taħt it-titlu professjonali relevanti użat fl-Istat Membru ospitanti u jista', inter alia, jagħti parir fuq il-liġi tal-Istat Membru li hu pajjiżu, fuq il-liġi tal-Komunita`, fuq il-liġi internazzjonali u fuq il-liġi tal-Istat Membru ospitanti. Għandu f' kull każ ikun konformi mar-regoli ta' proċedura applikabbli fil-qrati nazzjonali..… ...3. Għas-segwiment jirrelataw mar- ta' attivitajiet rappreżentazzjoni jew difiża ta' klijent fi proċeduri legali u safejn il-liġi tal-Istat Membru ospitanti tirriserva attivitajiet bħal dawn għal avukati it-titoli li professjonali ta' dak l-Istat, dan tal-aħħar jista` jeħtieġ li avukati li jipprattikaw taħt it-titlu professjonali ta' pajjijżhom jaħdmu flimkien ma' avukat li jipprattika quddiem l-awtorita` ġudizzjarja in kwistjoni u li jkun meħtieġ, iwieġeb għal għemilu lil dik l-awtorita` jew lill- "avoue" li jipprattika quddiema." taħt (f) Il-liġi tal-Unjoni Ewropea tistabbilixxi reġimi separati għal dawk il-professjonisti li jkunu emigraw li jkunu jixtiequ jeżeċitaw il-professjoni ta' avukat taħt it-titlu professjonali ta' pajjijżhom (u ċjoe', it-titlu professjonali użat fl-Istat Membru fejn l-avukat kiseb id-dritt li juża dak it-titlu) u dawk il- professjonisti it-titlu jixtiequ professjonali tal-Istat Membru ospitanti. Difatti, il-professjonisti li jkunu jixtiequ jipprattikaw professjoni regolata taħt it-titlu professjonali ta' Stat Membru ospitanti huma esklussivament regolati mll-provvedimenti tad-Direttiva 2005/36/EC dwar ir- Rikonoxximent ta' Kwalifiki Professjonali kif trasposta fil-liġi Maltija permezz tal-Leġiżlazzjoni Sussidjarja 451.03; taħt Illi l-premessa numru 42 ta' din id-Direttiva tipprovdi s- segwenti: "… Din id-Direttiva ma tolqotx l-operat tad-Direttiva tal-Kunsill 77/249/KEE tat-22 ta' Marzu 1977 li tffiċilita l- eżerċizzju effittiv mill-avukati għal-liberta` sabiex jipprovdu servizzi jew tad-Direttiva 98/5/KE tal-Parlament Ewropew u tal- Kunsill tas-16 ta' Frar 1998 li tiffaċilita` l-prattika tal- professjoni tal-avukati fuq bażi permanenti fi Stat Membru ħlief dak li fih inkisbet il-kwalifika. Ir-rikonoxximent ta' kwalifiki professjonali għal avukati bl-għan li jseħħ l-istabbiliment immedjat taħt it-titlu professjonali tal-Istat Membru ospitanti għandu jkun kopert minn din id-Direttiva." (enfasi miżjuda) Inoltre l-artikolu 13(1) tad-Direttiva 2005/36, kif emendata, jipprovdi: "Jekk l-aċċess għal professjoni regolata jew it-twettiq tagħha fi Stat Membru ospitanti jkunu kontinġenti fuq il-pussess ta' kwalifiki professjonali speċifiċi, l-awtorita` kompetenti ta' dak l-Istat Membru għandha tippermetti lill-applikanti jkollhom aċċess għal dik jwettquha, bl-istess il-professjoni u kondizzjonijiet li japplikaw għaċ-ċittadini ta' dak l-Istat Membru, jekk għandhom attestazzjoni ta' livell ta' kompetenza jew prova ta' kwalifiki formali msemmija fl-Artikolu 11, meħtiega minn Stat Membru ieħor sabiex jiksbu aċċess għal dik il-professjoni jew għat-twettiq tagħha fit-territorju tiegħu. " Dan l-artikolu gie traspost fir-regolament 15 (1) tal-Legislazzjoni Sussidjarja 451.03 li jaqra s-segwenti; "Jekk l-aċċess għal jkunu professjoni regolata kontingenti fuq il-pussess ta' kwalifiki professjonali speċifiċi, l- awtorita` nominata għandha tippermetti lill-applikanti jkollhom jwettquha, bl-istess il-professjoni u aċċess għal dik kondizzjonijiet jekk li għandhom attestazzjoni ta' livell ta' kompetenza jew prova ta' kwalifiki formali msemmija fir-regolament 13, meħtieġa minn Stat Membru ieħor sabiex jiksbu aċċess għal dik il-professjoni jew għat-twettiq tagħha fit-territorju tiegħu" (enfażi miżjuda); japplikaw għaċ-ċittadini Maltin, tagħha Konsegwentament, sabiex persuna tottjeni l-warrant ta' avukat biex teżerċita 1-professjoni ta' avukat f'Malta taħt l-Artikolu 13 tad-Direttiva 2005/36/EC, hija għandha tissodisfa l-istess kriterji li jissodisfaw ċittadini Maltin sabiex jottjenu warrant ta' avukat biex jipprattikaw f'Malta; (g) Illi dawn il-kriterji huma elenkati l-artikolu 81 tal-Kapitolu 12 tal-Liġijiet ta' Malta li jipprovdi 1i fost il-kriterji nsibu li l- persuna trid turi li: ta' masters bħal din kif "(c) għandha l-kwalifika ta' Dottorot fil-Liġi (LL.D) skont id-dispożizzjonijiet tal-Istatut, Regolamenti u Bye- Laws tal-Universita` ta' Malta jew kwalifika oħra fi il-Ministru, wara grad konsultazzjoni mas-Senat tal-Universita` ta' Malta, jista' minn żmien għal żmien jippreskrivi, jew għandha grad komparabbli minn xi awtorita` kompetenti skont il-prinċipji tar-rikonoxximent reċiproku tal-kwalifiki, wara li tkun studjat il-liġi f'Malta jew f'xi Stat Membru" "(f) ġie eżaminat u approvat minn żewġ imħallfin, illi, taħt il-firma u siġill tagħhom, jagħtu ċertifikat li sabu li għandu l-kwalifiki hawn fuq imsemmija u li huwa kompetenti biex jeżerċita l-professjoni ta' avukat fil- qrati ta' Malta. " (enfasi miżjuda) Isegwi minn dan l-artikolu li r-rekwiżiti stabbiliti fis-subinċiżi (c) u (f) huma totalment separati u distinti minn xulxin, u oltre minn hekk huma kumulattivi għal xulxin biex wieħed jottjeni l- warrant sabiex jeżerċita l-professjoni ta' avukat quddiem il-Qrati ta' Malta, filwaqt illi r-rekwiżiti kollha tal-artikolu 81 japplikaw mingħajr ebda distinzjoni bejn ċittadini Maltin u dawk ta' Stati Membri oħra. Għaldaqstant, sabiex individwu jottjeni l-istess warrant, apparti li jrid ikun kwalifikat fil-liġi, ikollu jersaq għall- eżami tal-warrant kif stabbilit fl-artikolu 81(f) tal-Kapitolu 12 tal-Liġijiet ta' Malta. Illi dan l-eżami huwa totalment differenti minn "aptitude test", kuntrarjament għal dak li qiegħed tipprova timplika l-attriċi. (h) Il-possibbilta' li Stat Membru ospitanti jimponi "aptitude test" (u ċjoe' test ta' kapaċita') fuq applikant għar-rikonoxximent ta' kwalifiki professjonali huwa irregolat bl-artikolu 14 tad-Direttiva 2005/36 liema artikolu jagħmilha ċara illi l-"aptitude test" huwa esklussivament marbut mar-rikonoxximent ta' kwalifika professjonali bħal ma hija kwalifika fil-liġi, u mhux mar- rekwiżiti addizzjonali imposti mil-liġi nazzjonali bħal ma huwa r-rekwiżit li wieħed għandu jersaq għal eżami qabel jottjeni l- warrant ta' avukat. Illi fil-fatt, anke ċ-ċertifikat ta' "barrister" mogħtija lill-attriċi mill-Bar Council Ingliż ma tikkostitwixxix "kwalifika professjonali", iżda hija essenzjalment permess sabiex l-attriċi tipprattika fil-Qrati tar-Renju Unit, bħalma l-warrant Malti huwa permess sabiex avukat ikun jista' jipprattika quddiem il-Qrati Maltin. Illi dawn iż-żewġ warrants ċertament m'humiex skambjabbli ma' xulxin, u bl-istess logika tal-attriċi, avukat Malti ma jistax jippretendi illi jingħata ċertifikat ta' barrister mill-awtoritajiet Ingliżi mingħajr ma jissodisfa l-kriterji stabbiliti fil-liġi applikabbli tar-Renju Unit; (i) Mingħajr preġudizzju għall-konsiderazzjonijiet suesposti, filwaqt li prima facie jidher illi l-attriċi tissodisfa r-rekwiżiti stabbiliti għall-inqas fil-paragrafi (a) sa (d) tal-artikolu 81 tal- Kap. 12, ma tispjegax għalfejn għandha tiġi eżentata proprju mir-rekwiżit partikolari stabbilit fil-paragrafu (f) ta' dan l- artikolu, u fuq liema provvediment speċifiku tad-Direttivi ċitati hija ibbażata din il-pretensjoni tagħha; illi jekk il-attriċi tassew tissodisfa r-rekwiżiti l-oħra tal-artikolu 81, wieħed ma jistax ma jsaqsix għalfejn l-attriċi qiegħda tirreżisti li tagħmel l-eżami tal- warrant rikjest mill-paragrafu (f) tal-istess artikolu. (j) Ir-rimedju mitlub mill-attriċi ma jistax jingħata minn dina l- Onorabbli Qorti u dan stante li jekk dina l-Onorabbli Qorti jidhrilha li d-diskrezzjoni mogħtija lill-awtorita' nominata kien użat ħażin, ir-rimedju li jista' jingħata huwa dak ta' tħassir tali deċiżjoni. Illi anke r-rimedju ta' kumpens mitlub mill-attriċi ma huwa ġustifikat u dan stante li l-esponenti ma kkaġunaw l-ebda dannu lill-attriċi u li huma dejjem aġixxew in buona fede u fil- parametri tal-liġi. Rat ir-Risposta Maħlufa Ulterjuri tal-konvenuti, imsemmija iktar 'il quddiem f'din is-sentenza. Rat l-atti tal-kawża. Rat in-noti ta' sottomissjonijiet tal-partijiet. Ikkunsidrat: Eċċezzjonijiet preliminari. It-tieni eċċezzjoni hija valida. F'dan il-każ l-ebda deċiżjoni ma ttieħdet mill- Ministru tal-Ġustizzja għaliex din tittieħed mill-President tar-Repubblika. Lanqas hemm xi "kap tad-dipartiment tal-gvern" inkarikat fil-materja in kwistjoni (Art. Il-persuna nkarikata f'dan il-każ huwa l- President li iżda ma jistax jitħarrek. Għalhekk il-Gvern f'din il-kawża għandu jiġi rrapreżentat mill-Avukat tal-Istat, b'applikazzjoni tal-Art. 181B(2) tal-Kap 12 – disposizzjoni li ġiet miżjuda fil-kodiċi ritwali apposta għal meta minħabba n-natura tat-talba ma jkunx jista' jiġi identifikat xi kap (jew kapijiet) ta' xi d- dipartiment (jew dipartimenti) tal-Gvern. L-ewwel eċċezzjoni ġiet sorvolata permezz ta' nota1 tal-attriċi li spjegat li l- azzjoni tagħha hija waħda ta' judicial review, li iżda, tissokta tippreċiża, ma taqax taħt l-Art. 469A tal-Kap 12. B'danakollu in segwitu tan-nota tal-attriċi il-konvenuti daħħlu risposta ġuramentata ulterjuri li fiha eċċepew li l-azzjoni hija nulla u improponibbli abbażi tal-poter residwali ta' din il-Qorti billi l- Awtorita` Nominata li allegatament ma tatx ir-risposta tagħha lir-rikorrrenti ma tikkostitwixxix awtorita` ġudizzjarja. Fil-fehma ta' din il-Qorti, iżda, il- kwistjoni hija waħda ta' stħarriġ ta' għemil amministrattiv li taqa' taħt il-kappa ta' għemil ultra vires u għalhekk hu applikabbli l-Art. 469A tal-Kap 12. L- eċċezzjoni ulterjuri tal-konvenuti ma tagħmilx sens għaliex biex ikun jista' jiġi attakkat għemil amministrattiv ma jfissirx li jkun maħruġ minn awtorita` ġudizzjarja. Anzi, għemil bħal dan spiss joħroġ mill-organi amministrazzjoni pubblika, li jistgħu jkunu, iżda spiss ma jkunux ukoll, ta' natura kwazi ġudizzjarja. Ikkunsidrat: Il-kwistjoni bejn il-partijiet kontendenti ddur fuq żewġ Direttivi tal-Unjoni Ewropea, trasposti fil-liġi ta' Malta: professional qualifications, trasposta permezz ta' L.S. 451.03. Il-partijiet jaċċettaw li dawn id-Direttivi ġew trasposti korrettement fil-liġi ta' Għalhekk, a skans ta' ripetizzjonijiet u ta' tul żejjed, din il-Qorti sejra tagħmel riferenza għad-Direttivi biss, anke jekk għandu jitqies li meta tagħmel hekk tkun ukoll qiegħda tirreferi wkoll għal-liġi Maltija traspożitanti. Waqt is-smigħ ta' din il-kawża, Ħaż-Zebbug (Malta), minn fejn l-attriċi kisbet it-titlu ta' barrister, ma baqgħetx membru tal-Unjoni Ewropea. Il-kawża tirreferi għal fatti akkwiżittivi, li kienu jintegraw l-elementi kollha ta' dritt partikolari, li seħħu kollha waqt li l-Gran Brittanja kienet għadha tifforma parti mill-istess Unjoni u għalhekk il-preżunzjoni hi li l-Qorti għandha tapplika l-liġi (id-Direttivi) kif kienet dak iż-żmien, għax si tratta ta' dritt akkwiżit, 2 salv li hemm xi disposizzjoni tranżitorja fit-trattat ta' divorzju bejn l-Ingilterra u l-Unjoni. L- ebda waħda mill-partijiet kontendenti ma qanqlet din iċ-ċirkostanza u wisq inqas kif din tista' timpinġi fuq il-pretenzjoni tal-attriċi. Billi l-Qorti toqgħod strettament għal-limiti tal-kontestazzjoni, u m'għandhiex tressaq eċċezzjonijiet ġodda ex officio għajr f'ċerti ċirkostanzi limitati, il-Qorti sejra tapplika l-liġi kif kienet qabel il-Brexit. L-għan tad-Direttiva 98/5 huwa li tiffaċilita l-prattika tal-professjoni tal-avukat fi Stat Membru minbarra dak li fih inkisbet il-kwalifika professjonali. Direttiva toħloq żewġ kategoriji ta' avukatura transkonfinali: (i) Kull avukat jista' liberament, taħt it-titlu professjonali ta' pajjiżu, jwettaq fl-Istat Membru ospitanti ċerti attivijiet partikolari.4 (ii) Jista' wkoll jintegra kompletament fil- professjoni tal-Istat Membru ospitanti. 5 L-integrazzjoni sħiħa ssir jekk jiġu sodisfatti l-kriterji tal-Artiklu 10 tal-istess Direttiva. Artiklu 10(1) jeżenta avukat li jkun ipprattika fl-Istat ospitanti għal tliet snin taħt it-titlu professjonali ta' pajjiżu mill-kundizzjonijiet imposti fl-Artiklu 4(1)(b) tad-Direttiva 89/48/KEE. Din id-Direttiva ġiet imħassra fid-19.10.2007. 4(1)(b) Stat ospitanti kien jista' jitlob perjodu ta' addattament ta' 3 snin jew jimponi aptitude test minkejja li l-avukat ikollu l-kwalifiki 2 dwar id-dritt tranżitorju, ara l-opra klassika ta' C.F. Lia, Teoria della Retroattivita` delle Leggi, 1884 3 Artiklu 1, para 1 4 elenkati fl-Artiklu 5 ta' Direttiva 98/5 5 Artiklu 2, Direttiva 98/5 akkademiċi minn pajjiżi ekwivalenti għal dawk tal-iStat ospitanti skont Art. tal-istess Direttiva. Kif ġja` ngħad, fit-2005, din id-Direttiva ġiet sostitwita b'Direttiva 2005/36. 4(1)(b), fid-Direttiva 2005/36, issa viġenti minflok Direttiva 89/48, hemm Artiklu 14 li jiffakoltizza lill-Istat ospitanti jimponi Compensation measures li jikkonsisti jew f'perjodu t'addattament ta' 3 Sostanzjalment id-disposizzjonijiet tad-Direttiva l- ġdida huma l-istess bħal dawk tad-Direttiva l-antika. L-attriċi targumenta li pprattikat għal minimu ta' 3 snin f'Malta u hi eżenti mill- aptitude test; ergo, għandha tingħata l-permess biex teżerċita l-professjoni Ir-Regolament 98/5 iżda ma jgħidx hekk. Huwa impostat fin- negattiv u mhux fil-pożittiv. Jgħid biss li avukat li jkun ipprattika għal minimu ta' 3 snin f'Malta jkun eżentat mill-compensation measures bħala kundizzjoni biex jiġi ntegrat b'mod sħiħ fil-professjoni t'Avukat fl-Istat ospitanti. jfissirx, iżda, li ma jistax ikun hemm kundizzjonijiet oħrajn. Il-liġi teżentah mill-kundizzjoni partikolari tal-compensation, u mhux minn kundizzjonijiet oħrajn. Dak li jagħmel ir-Regolament 98/5 hu li fil-każ partikolari tal-avukati jneħħi l- impożizzjoni ta' compensation measures applikabbli għall-professjonisti in ġenerali li llum jinstabu fid-Direttiva 2005/36. Dawn il-compensation measures qegħdin hemm biex jagħmlu tajjeb għal kwalunkwe deficit li Stat ospitanti jista' jidhirlu li jkun hemm fil-kwalifiki professjonali tal-applikant. Tant hu hekk, li Paragrafu 42 tal-Preambolu tad-Direttiva 2005/36, wara li jgħid li "This Artiklu 13(1) tad-Direttiva 2005/36 jaqra hekk: "Jekk l-aċċess jew l-eżerċizzju ta' professjoni regolata fi Stat Membru ospitanti huwa kontinġenti fuq il-pussess ta' kwalifiki professjonali, l- awtorita` kompetenti ta' dak l-Istat Membru għandha tippermetti l-aċċess għal u l-eżerċizzju ta' dik il-professjoni, taħt l-istess kondizzjonijiet li japplikaw għaċ-ċittadini l- attestazzjoni ta' kompetenza jew provi ta' kwalifiki formali meħtieġa minn Stat Membru ieħor biex jiksbu l-aċċess għal u l-eżerċizzju ta' dik il- professjoni fit-territoriju tiegħu." tiegħu, 6 lill-applikanti li għandhom Mela skont Artiklu 13(1), ċittadini ta' Stat Membru li jkollhom kwalifiċi ekwivalenti għal dawk rikonoxxuti minn Stat Membru ospitanti m'għandhomx dritt awtomatiku li jiġu ammessi fil-professjoni rilevanti, imma biss dritt li l- kwalifiċi professjonali tagħhom jiġu rikonoxxuti bħala ugwali daqs dawk tal- Istat ospitanti u li għalhekk jitħallew jeżerċitaw il-professjoni taħt l-istess kondizzjonijiet li japplikaw għaċ-ċittadini tiegħu. Disposizzjoni li tapplika wkoll għall-avukati. Il-Qorti ma taqbilx mal-attriċi li l-Art 13(1) suċċitat ma japplikax għall-avukati għaliex id-Direttiva 98/5 hija liġi speċjali li tidderoga mid-Direttiva 2005/36 li hija liġi ġenerali. Dan kien ikun il-każ li kieku ż-żewġ Direttivi jittrattaw preċiżament l-istess materja. B'danakollu, filwaqt li Direttiva 98/5 titratta l- prattika tal-professjoni tal-avukati bejn Stat membru u ieħor; id-Direttiva 2005/6 titratta għarfien tal-kwalifiċi professjonali tal-avukati u professjonijiet oħrajn bejn Stat membru u ieħor. Barra minn hekk, id-Direttiva 2005/6 ġiet ippromulgata wara d-Direttiva 98/5 u allura tieħu preċedenza bħala liġi posterjuri. Huwa minnu iżda li Paragrafu 42 tal-Preambolu tad-Direttiva 2005/6 iżomm fermi d-disposizzjonijiet tad-Direttiva 98/5. Min-naħa l-oħra, id- Direttiva 98/5 tagħmel deroga espressa mill-ħtieġa ta' compensation measures 6 l-enfasi ġiet miżjuda minn din il-Qorti voluti mid-Direttiva 2005/6 iżda mhux ukoll mill-bqija tad-dispożizzjonijiet tal-istess Direttiva 2005/6, fosthom l-Artiklu 13(1) suċċitat, li, kif ġja` ngħad, jesiġi li l-applikant, apparti li jikseb il-kwalifiċi professjonali rilevanti, jassoġġetta ruħu għall-istess kundizzjonijiet oħrajn li kandidati ċittadini tal-Istat ospitanti jkunu jridu jissodisfaw. Li kieku tingħata l-interpretazzjoni tal-attriċi, tinħoloq sitwazzjoni fejn applikant barrani mhux biss jigi trattat bhal applikant lokali, imma addirittura jiġi ppreferut għalih. Fil-każ partikolari ta' Malta, ebda persuna ma tista' teżerċita l-professjoni ta' avukat mingħajr ma tingħata warrant wara li tissodisfa l-kundizzjonijiet tal- Artiklu 81 tal-Kap 12. 81(ċ), il-kandidat irid ikollu l-kwalifika ta' LLD jew kwalifika ohra fi grad ta' masters mill-Universita` ta' Malta jew grad komparabbli, rikonoxxut skont l-Att dwar ir-Rikonoxximent Reċiproku ta' Kwalifiċi (li jittrasponi Direttiva 2005/6). Imbagħad hemm kundizzjonijiet oħrajn, bħal kondotta tajba, għarfien tajjeb tal-Ilsien Malti, u eżami minn żewġ imħallfin, li jiċċertifikaw li l-kandidat ikollu l-kwalifiki meħtieġa u l- kompetenza biex jeżerċita l-professjoni t'Avukat fil-Qrati ta' Malta. xejn fl-Artiklu 81 li jikser xi waħda miż-żewġ direttivi msemmija u għalhekk m'hemm l-ebda raġuni l-għala m'għandux japplika għall-attriċi. Il-kwalifiċi tal- attriċi ġew rikonoxxuti u dan mingħajr il-ħtieġa ta' compensation measures. kundizzjonijiet voluti mill-Art. 81(a)(b)(d)(e)(f) mhumiex compensation measures għaliex ma jirrigwardawx il-kwalifiċi professjonali, filwaqt li m'hemmx diverbju li l-kundizzjonijiet tal-Art. 81(ċ) huma sodisfatti. Ikkunsidrat: In vista tal-premess m'hemmx għalfejn li l-Qorti titratta r-raba' eċċezzjoni. Tilqa' t-tieni eċċezzjoni u tillibera lill-konvenut Ministru tal-Ġustizzja u Tastjeni milli tieħu konjizzjoni tal-ewwel eċċezzjoni. Tiċħad l-eċċezzjoni ulterjuri. Gvern Lokali mill-osservanza tal-ġudizzju. Tilqa' t-tielet eċċezzjoni. Tastjeni milli tieħu konjizzjoni tar-raba' eċċezzjoni. Għal dawn il-motivi, l-Qorti: Tiċħad it-talbiet attriċi. Spejjeż a kariku tal-attriċi.