FIT - TRIBUNAL GHAL TALBIET ZGHAR Seduta ta' nhar it-Tnejn, 10 ta' Dicembru 2018 Ra t-talba ta' l-attur mressqa fl-1 t'Awwissu 2017 u li permezz taghha talab minghand is-socjeta' konvenuta l-hlas ta' tlett'elef u erba' mitt Euro (€3,400) rapprezentanti hlas ta' senserija jew hlas ta' kumpens ghall-medjazzjoni tieghu fuq il-bejgh tal-fond 150, Rudolph Street, Ħal Kirkop, it-trasferiment ta' liema sehh in forza tal-kuntratt pubblikat fit-28 t'April 2016, in atti Nutar Ann Hansford Azzopardi Alamango. Paġna 1 Bl-ispejjez komprizi dawk ta' l-ittra interpellatorja tal-15 ta' Gunju 2017, u bl- imghaxijiet legali mit-28 t'April 2016 kontra s-socjeta' konvenuta bir-rapprezentant taghha jinsab ingunt in subizzjoni. Ra r-risposta prezentata mis-socjeta' konvenuta fil-25 ta' Settembru 2017, fejn Illi t-talba tar-rikorrenti hija nfondata fil-fatt u fid-dritt u dan stante li mhux minnu li r-rikorrenti kien sensar jew li ghamel xi servizz ta' medjazzjoni. huwa ma giex inkarigat mill-esponenti u l-esponenti m'ghandu l-ebda relazzjoni Ghaldaqstant it-talba tar-rikorrenti ghandha tigi michuda bl-ispejjez kontra tieghu, liema rirkorrenti huwa minn issa ngunt ghas-subizzjoni. Sema' x-xiehda; Ra n-noti ta' sottomissjonijiet ta' l-abbli avukati difensuri tal-partijiet; Ra li l-kawza thalliet ghal-lum ghas-sentenza. Paġna 2 Ikkunsidra: It-Tribunal qies l-affidavit ta' l-attur1, ix-xiehda tan-Nutar Sean Stout, Dr. Robert Lowell l-kawza titratta dwar il-fond 150, Triq Rudolph, San Ġwann. L-attur xehed illi n-Nutar Sean Borg Sapiano kien qabdu sabiex ifittex informazzjoni dwar dan il-fond, li sa dakinhar, kien ghall-kiri, bl-iskop li fil-fatt jixtrieh. L-attur kellem lis-socjeta' konvenuta, partikolarment lil Raymond Alkout Almagour, sa ma l-partijiet qablu fuq bejgh bil-prezz ta' mija u sebghin elf Euro (€170,000). L-attur kien prezenti ghall- konvenju, izda l-kuntratt finali, li sar snin wara, sar ad insaputa tieghu. Illi n-Nutar Sean Borg Sapiano qal li l-ewwel darba kien staqsa lill-attur jekk il-post kienx ghall-bejgh, u dan qallu li kellhom jistaqsu lil Dr. Robert Lagana’, u dan ta' l- Ghall-konvenju, l-attur kien mar minn rajh, u hadd ma qallu biex ikun prezenti. In-Nutar qal li kien gie introdott b'kumbinazzjoni. Sabiex jintwera l-post, l-attur ma kienx involut. L-attur kien involut biss sal-punt illi f'xi waqt fin-negozjati kien appella lil Raymond Lagana’ biex jimmodera l-prezz. Dr. Robert Lagana’ qal li kienu ltaqghu il-Belt hu u n-Nutar Critien, meta kien hemm ukoll missieru Raymond Lagana’ u l-attur, peress li l-persuni kollha appena msemmija ltaqghu flimkien minabba negozju iehor separat minn dak tal-kawza odjerna, u kien f'din ic-cirkostanza li kienu bdew jitkellmu dwar il-bejgh in Paġna 3 kwestjoni. Waqt il-konvenju, permezz tat-telefon, kien ta parir lil missieru biex jinsisti illi jnizzel fil-konvenju illi m'hemmx sensara. Fil-fatt din tnizzlet fi klawsola hamsa (5) ta' l-istess konvenju tat-8 t'Awwissu 2014, fis-sens li 'spejjez ta' Raymond Lagana’ xehed illi kien ibnu Robert li ntroducieh man-Nutar Critien u kellmu dwar il-post in kwestjoni. Ftit granet wara ltaqghu fuq il-post u n-Nutar dar mal-post. Meta waslu ghall-konvenju, sab lill-attur fuq il-post u beda jipprova jipperswadieh biex inizzel il-prezz, b'mod li lilu pjuttost fixklu milli ghenu. Eventwalment, fil-konvenju, Raymond Lagana’ insista li jitnizzel li m'hemm senserija dovuta lil hadd. Wara dan, it-tifel tieghu Robert u l-attur kellhom negozju L-attur baqa' ma tahomlux, tant li Robert Lagana’ kellu jipprocedi kontra l-attur biex jitlob flusu. Raymond Lagana’ fil-fatt qal li kien f'dan il-punt li l-attur beda jippretendi s-senserija ghall-bejgh mertu tal-kawza odjerna. Ikkunsidra ulterjorment; Illi mhuwiex car kif gie stabbilit in-ness bejn l-attur u s-socjeta' konvenuta fir- rigward tal-mertu tal-kawza odjerna. Filwaqt li l-attur qal li kien ix-xerrej stess li talbu informazzjoni dwar il-post, Raymond Lagana’ ghas-socjeta' konvenuta jsostni illi l-partijiet iltaqghu flimkien, inkluz l-attur, purament b'kumbinazzjoni u dan waqt li kienet qd jithadtu fuq negozju iehor. Illi t-Tribunal f'dan l-istadju jirreferi ghal Artikolu 1361 (2) tal-Kap. 16 tal-Ligijiet ta' Malta, li jipprovdi: (2) Is-senserija kif ukoll id-dritt tal-periti jew tal-persuni msemmijin fl-artikolu 1353, jitħallsu nofs mill-bejjiegħ u n-nofs l-ieħor mix-xerrej. Paġna 4 Jirreferi wkoll ghal Artikolu 1362 tal-Kap. 16 tal-Ligijiet ta' Malta, li jipprovdi: Jekk ma jkunx hemm ftehim, is-senserija hi tal-wieħed fil-mija, meta l-bejgħ hu ta' ħwejjeġ mobbli, u ta' tnejn fil-mija, meta l-bejgħ hu ta' immobbli. It-Tribunal f'dan l-istadju ma jistax ma jinnotax illi l-attur qed jitlob minghand is- socjeta' konvenuta it-tnejn fil-mija (2%) shah tal-prezz ta' l-oggett immobbli mibjugh, u jara dan l-agir stramb ghall-ahhar, kunsidrat il-fatt illi kien ix-xerrej, u mhux is-socjeta' konvenuta, illi fl-ewwel lok avvicina lill-attur dwar din il-propjeta' Illi ghalhekk mill-bidu nett ghandu jinghad illi jekk xejn, is-socjeta' konvenuta ghandha tkun tenuta biss thallas nofs is-senserija, u cioe' l-ammont ta' wiehed fil-mija (1%) u mhux is-senserija kollha hi. Illi izda anke dwar dan il-wiehed fil-mija (1%) wiehed irid jara jekk dan hux Dwar dan ghandu jinghad illi: Kif tghallem il-gurisprudenza, biex medjatur ikollu dritt ghal senserija jew il- kummissjoni appattwita hu jehtieglu juri ghas-sodisfazzjon tal-Qorti illi kien hu li wassal il-partijiet ghall-ftehim definittiv fuq il-kondizzjonijiet kollha, sostanzjali u accidentali, ta' l-operazzjoni. Illi Raymond Lagana’ jghid illi l-prezz gie kkurdat bejnu u bejn ix-xerrej. L-attur min-naha l-ohra jghid illi kien mar ikellem lil Raymond Lagana’ u dan kien qallu li l- prezz kien ta' mitejn elf Euro (€200,000), u l-attur kien mar lura ghand ix-xerrej biex jinfurmah b'dan. F'okkazjoni sussegwenti, il-partijiet kienu ltaqghu, anke fil- prezenza ta' l-attur innifsu, fejn wara diversi proposti u kontro-proposti, waslu ghall-prezz konvenut fil-kuntratt finali ta' mija u sebghin elf Euro (€170,000). Filwaqt illi Raymond Lagana’ wera li ma hax pjacir bl-intromissjoni ta' l-attur fin- 5 Qorti ta' l-Appell Inferjuri per Onor. Imhallef Philip Cachia Barbara – 23 ta' Novembru 2005 – Anthony Riley vs. Stephen Riley Paġna 5 negozjati, kompla jinnegozja fil-prezenza tieghu, izda ra li jikkawtela lilu nnifsu billi fil-konvenju jnizzel li ma kienx hemm senserija dovuta. Illi t-Tribunal jidhirlu illi l-attur ma pprestax is-servizzi ta' sensal fil-massimu; ma jirrizultax li kien hu li wassal lill-partijiet ghal ftehim definittiv skond kif trid il- Izda dan ma jfissirx illi l-attur ma haqqux xi xorta ta' kumpens. Raymond Lagana’ ghas-socjeta' konvenuta kien jaf precizament ir-raguni ghaliex l- attur kien prezenti dakinhar tal-konvenju u anke ghalxiex kien qed jiehu sehem fin- negozjati dakinhar, u minkejja dan, ghazel li jipprocedi bin-negozjati anke fil- prezenza tieghu. Il-fatt illi bi klawsola hamsa (5) fil-konvenju pretenda li jxejjen kull pretensjoni ta' l-attur, ma jiswiex, u dan ghaliex dan kien patt bejn ix-xerrej u bejnu u mhux bil-kunsens tal-attur. Illi kif inghad fis-sentenza fuq imsemmija: Illi ghalhekk it-Tribunal jara li jkun gust illi l-attur jircievi kumpens ghall-intervent tieghu u ghax-xoghol minnu maghmul u dan fl-ammont li qed jigi aribitrio boni viri stabbilit fis-somma ta' erba' mitt Euro (€400). Ghaldaqstant, it-Tribunal jaqta' u jiddeciedi dan il-kaz billi filwaqt li jilqa' limitatament l-ewwel eccezzjoni tas-socjeta' konvenuta, jilqa' limitatament ukoll it- talbiet ta' l-attur u jikkundanna lis-socjeta' konvenuta thallas lill-attur is-somma ta' Paġna 6 erba' mitt Euro (€400), bl-imghax mid-data ta' din is-sentenza sal-hlas effettiv. L- ispejjez jithallsu kwantu ghal kwart mill-attur u tliet kwarti mis-socjeta' konvenuta. Paġna 7