MALTA TRIBUNAL TA' REVIZJONI AMMINISTRATTIVA MAGISTRAT DR. CHARMAINE GALEA 6 ta' Novembru 2018 Rikors Numru 43/2018 Godwin Rossi Vs L-Awtorita` tal-Artijiet It-Tribunal, Ra r-rikors ta' Vella Briffa Rossi ipprezentat fis-17 ta' Mejju 2018 li permezz tieghu ppremetta s-segwenti:- "Illi r-rikorrenti huwa l-enfitewta tal-fond bl-isem Beachaven, Xemxija, St.Paul's Bay, li dwaru jhallas cens lil Gvern/Awtorita intimata. Illi permezz ta' ittra datata it-23 t'April 2018 li qed tigi annessa u mmarkata fl-atti bhala Dok GC1, l-Awtorita' intimata ddecidiet hekk: "Tinfurmak illi b'decizjoni tal-Bord tal-Gvernaturi mehuda fit-12 t'April 2018 mhux qieghda tigi milqugha. Ir-raguni ghala t-talba mhux qieghda tigi milqugha hija peress li dan l-intervent jikkostitwixxi zvilupp inaccettabli fuq il-kosta." Illi l-aggravju ta' l-appellant huwa fis-sens li d-decizjoni ta' l-awtorita' ma hijiex wahda motivata, stante li ma inghatat l-ebda raguni ghad-decizjoni ta' l-istess awtorita hlief li "dan l-intervent jikkostitwixxi zvilupp inacettabli fuq il-kosta." Il-Bord tal-Gvernaturi ghalhekk naqas milli jispjega r-ragunijiet li wassluh ghal din il-konkluzjoni, bi ksur tal-principju bazilari li ghad-decizjoni trid tinghata raguni, u b'lezjoni tal-principji tal-gustizzja naturali u ta' smiegh xieraq. Ghaldaqstant ir-rikorrent jitlob bir-rispett illi dan it-Tribunal joghgbu jirrevoka d-decizjoni mehuda mill-Awtorita' intimata fit-12 t'April 2018 u jirrimetti lura l-atti lit-tribunal ghal- decizjoni skond il-ligi, u dan taht kull provvediment xieraq u opportun li joghgbu jaghti dan it-Tribunal, u bl-ispejjez kontra l-Awtorita' intimata." Ra r-risposta tal-Awtorita` ta' l-Artijiet datata 8 ta' Gunju 2018 li permezz taghha eccepiet is-segwenti:- " Illi l-Awtorita' tal-Artijiet b'deċiżjoni tal-Bord tal-Gvernaturi datata 12 t'April, 2018 irrifjutat il-kunsens tagħha fil-prinċipju (objection in principle) għal sostituzzjoni ta' 'timber slab to concrete and placing of solar panels at Beachaven, Xemxija Hill, Xemxija, St. Paul's Bay.'; Illi wara li ngħatat l-imsemmi rifjut ir-rikorrent talab lil dan l-Onorabbli Tribunal sabiex 'jirrevoka d-deċiżjoni meħuda mill-Awtorità intimata fit-12 ta' April 2018 u jirrimetti lura l-atti lit-tribunal għal-deċiżjoni skond il-liġi'; Illi r-rikorrent tenna illi ħassu aggravat mid-deċiżjoni tal-Awtorita' għaliex ir- raġunjiet għar-rifjut ma hijiex waħda motivata, stante li ma ingħatat l-ebda raġuni għad-deċiżjoni ħlief illi "dan l-intervent jikkostitwixxi żvilupp inaċettabli fuq il- kosta". Illi Art7(2)(c) tal-Kap 563 jagħmilha l-funzjoni tal-Awtorita' tal-Artijiet illi "tamministra bl-akbar mod assolut sabiex isir l-aħjar użu tal-art kollha tal-Gvern ta' Malta u kull art li tifforma parti mill-isfera pubblika" w'għaldaqstant l- Awtorita' kienet fid-drittijiet pjeni tagħha illi tirrifjuta din l-applikazzjoni; Illi rigward l-aggravju u bla preġudizzju għas-suespot id-deċiżjoni mill-Awtorità intimata dwar l-imsemmija applikazzjoni kienet meħuda wara li ġie kkunsidrat x'inhu accettabbli ghaliha li jsir mal-kosta, skond il-prinċipju tar-raġonevolezza tenut kont ukoll l-ispirtu tal-liġi relattivament ġdida riġward id-dominju pubbliku u mhux necessarjament x'inhu permissibbli li jsir. Hija l-ligi stess, hawn fuq citata li taghti lill-Bord id-dritt li jamministra l-art biex isir "l-ahjar uzu" taghha u mhux biss li jsir l-uzu taghha skont ir-rekwiziti minimi tal-ligi; Illi t-talba tar-rikorrent għandha tiġi miċħuda stante li ma ġiet indikata l-ebda bażi legali fondata, mill-istess rikorrenti, li tikkostitwixxi raġuni valida kemm fil-fatt u kemm fid-dritt amministrattiv li timmerita reviżjoni ta' dan l-għemil amministrattiv; Illi in oltre fl-istess deċiżjoni tagħha l-Awtorita` tat raġuni skont il-prinċipju amministrattiv ormaj stabbilit, 'the duty to give reasons' u sejset id-deċiżjonijiet tagħha fuq il-fatt illi dan l-intervent jikostitwixxi żvillup inaċċettabli fuq il-kosta. Illi, barra minn hekk, fl-stadju li ħa d-deċiżjonijiet rispettivi l-Bord tal-Gvernaturi hu kien qiegħed iħares lejn l-oġġezzjoni fil-prinċipju li r-rikorrent jissottometti applikazzjoni lill-Awtorita` tal-Ippjanar. Dan huwa stadju dwar prinċipji ġenerali aktar milli dwar dettalji partikulari għall-każ in diżamina w'ghaldaqstant jimmerita risposta fil-principju. Kieku r-rikorrenti ingħata d-dritt ikompli bl-applikazzjoni quddiem l-Awtorita` tal-Artijiet pero' l-Bord tal-Gvernaturi xorta ddeċieda illi jirrifjuta illi jagħti l-permess definittiv kien ikun il-lok li jingħataw aktar dettalji. Għaldaqstant dan l-Onorabbli Tribunal għandu jiċħad it-talba mressqa quddiemu mir- rikorrenti bl-ispejjeż interament għall-istess rikorrenti." Sema' x-xhieda; Ra d-dokumenti kollha pprezentati; Ra n-noti ta' sottomissjonijiet tal-partijiet; Ra li r-rikors thalla ghal-lum ghas-sentenza. Ikkunsidra: Illi r-rikorrenti hassu aggravat b'decizjoni tal-Awtorita` intimata li permezz taghha gie nfurmat illi l-applikazzjoni tieghu ghan-no objection in principle ghal "replacement of timber slab to concrete adn placing of solar panels at Beachaven, Xemxija Hill, Xemxija, St. Paul's Bay" kienet qieghdha tigi rifjutata peress li l-intervent jikkostitwixxi zvilupp inaccettabbli fuq il-kosta. Illi jirrizulta li permezz ta' att notarili datat 12 ta' Ottubru 2005 ir-rikorrent u martu nghataw minghand il-Gvern koncessjoni ta' enfitewsi temporanja ghal perjodu ta' hamsin (50) sena tal-fond maghruf bhala Beachaven gewwa Ħal Tarxien. Illi ghalhekk huwa tassattiv ghar-rikorrent li jikseb l-approvazzjoni tal- Awtorita` intimata biex jaghmel l-izvilupp in kwistjoni. Illi ghalhekk it-Tribunal se jezamina jekk ir-raguni li nghatat mill-Awtorita` intimata ghar-rifjut taghha hijiex wahda motivata u jekk motivata kinitx gustifikata fic-cirkostanzi. Illi r-rifjut muri fuq id-decizjoni juri li l-intervent "jikkostitwixxi zvilupp inaccettabbli fuq il-kosta" u skond kif spjegat Dr. Anita Bezzina Cascino, Segretarja tal-Bord tal-Gvernaturi, fil-kaz tal-kuntratt in kwistjoni ma kienx hemm imnizzel il-klawsola li l-Kummissarju tal-Artijiet irid jaghti xi raguni valida fil-ligi meta ssirlu talba ghal xi zvilupp u kwindi l-istess Kummissarju kellu diskrezzjoni assoluta. Tkompli tghid pero` li minkejja li fil- kuntratt m'hemmx imnizzel li l-applikant ried jinghata xi raguni ghar-rifjut, il- Bord hass li kellu jaghti raguni. Tispjega wkoll illi r-rikorrent kien issottometta pjanti biex juri kif se jsir l-izvilupp. Hija spjegat illi l-parti fejn ir-rikorrent talab li jsir l-izvilupp, u cioe` l-parti immarkat bl-ahdar fuq il-pjanta Dok GC1 a fol.48 m'ghandux titolu fuqha u dan skond klawsola 7 tal-kuntratt. Illi t-Tribunal jibda biex josserva illi kuntrarjament ghal dak li xehdet Dr. Anita Bezzina Cascino, l-izvilupp propost huwa fil-limiti tal-art moghtija b'cens mill- Awtorita` intimata permezz tal-kuntratt datat 12 ta' Ottubru 2005. Illi mix- xhieda tal-istess xhud jirrizulta illi jista' jkun li l-Bord tal-Gvernaturi ma fehemx ezatt fejn kien se jsir l-izvilupp, pero` gej fejn gej l-izvilupp, Dr. Bezzina Cascino xehdet illi l-Bord hass illi dan kien vizwalment inaccettabbli stante li kien se jkun hemm installazzjoni ta' pannelli tax-xemx fuq il-kosta. Mistoqsija ghaliex kien inaccettabli hija sostniet li kienet diskrezzjoni tal- Kummissarju tal-Artijiet pero` f'dan il-kaz ir-raguni tar-rifjut kienet li l-pannelli tax-xemx huma vizwalment inaccettabli fuq il-kosta u li l-bdil ta' saqaf minn injam ghal konkrit se jgib l-istruttura wahda permanenti. Illi mir-ritratt esebit mir-rikorrent bhala Dokument GC3 a fol. 50 jirrizulta illi l- istruttura tal-kumpless in kwistjoni diga ghandi diversi elementi ta' konkrit u hija mdaqqsa mhux hazin. Illi jirrizulta illi r-rikorrent irid ipoggi pannelli fotovoltajici mhux fuq bini ezistenti tal-konkrit imma fuq saqaf li hu tal-injam b'dan illi qieghed jitlob li jibdel l-istess saqaf ghal wiehed tal-konkrit biex jigi b'hekk permanenti. Illi fir-rigward tal-pannelli fotovoltajici hemm zewg argumenti x'wiehed jikkonsidra. L-ewwel argument huwa illi l-uzu ta' energija alternattiva huwa dejjem wiehed desiderabbli sabiex ikun hawn inqas tniggiz tal-ambjent. Madankollu hemm ukoll l-argument l-iehor ta' fejn se jigu installati dawn il- pannelli. Illi jekk wiehed jiehu l-area in kwistjoni huwa evidenti li l- installazzjoni ta' pannelli ftit 'l isfel mil-livell tat-triq fuq bini fuq il-kosta certament ma jmurx mal-ambjent tal-madwar u johloq certament an eyesore fuq il-kosta. Illi ghalhekk it-Tribunal irid jibbilancja dawn iz-zewg aspetti. Illi t- Tribunal hu konxju illi biex privat jinstalla pannelli fuq xi bejt illum il-gurnata jridu jitwahhlu irtirati 'l gewwa biex dawn ma jhallux impatt viziv negattiv fuq il-madwar. Illi t-Tribunal ihoss li jekk ir-rikorrent jinstalla l-imsemmija pannella dawn se jhallu impatt viziv li se jkun wiehed detrimentali ghall- ambjent tal-madwar, specjalment ghall-ambjent kostali u kwindi l-Awtorita` intimata kellha ragun ma taghtix il-kunsens taghha fil-principju ghal dan l- Illi maghdud dan allura tigi superfluwu t-talba ghat-tibdil tas-saqaf tal-injam ghal wiehed iktar permanenti. Madankollu t-Tribunal jixtieq jirrileva illi meta r-rikorrent dahal fil-ftehim mal-predecessur tal-Awtorita` intimata huwa kien jaf fhiex jikkonsistu l-ambjenti tal-kumpless u kien jaf ukoll li kellu bzonn jitlob il- permess tal-Awtorita` intimata jew il-predecessur taghha biex jaghmel xi tibdiliet. It-Tribunal jaqbel mal-Awtorita` intimata illi l-kumpless m'ghandux jigi aggravat bi strutturi ta' natura permanenti iktar milli kien hemm ezistenti meta r-rikorrent u martu hadu l-koncessjoni in kwistjoni. Ghaldaqstant jirrizulta illi l-Awtorita` intimata kienet ragjonevoli fil-process decizjonali taghha u ma ssib xejn x'ticcensura mid-decizjoni appellata. In oltre lanqas ma jirrizulta, kif issottometta r-rikorrent, illi l-istess decizjoni ma kinitx motivata. Huwa veru li l-motivazzjoni hija linja wahda pero` hija cara bizzejjed u diretta biex tikkostitwixxi decizjoni valida. DECIDE Ghaldaqstant it-Tribunal, ghar-ragunijiet hawn fuq esposti, qieghed jichad l- appell interpost mir-rikorrent u jilqa' l-eccezzjonijiet tal-Awtorita` intimata. Bl-ispejjez kontra r-rikorrent. ___________________ Dr. Charmaine Briffa Axiaq President tat-Tribunal ta' Revizjoni Amministrattiva Diane Randazzo Deputat Registratur