Is-socjetà attrici zammet bi proprjetà esklussiva u assoluta taghha s-soqfa u l-arja tal-istess blokk ta' bini filwaqt li ai termini tal-att pubbliku sopracitat s-socjetà attrici ikkoncediet servitù konsistenti fi dritt ta' access u uzu limitat favur il- konvenut flimkien mal-proprjetarji tal-appartamenti l-ohra fl- istess blokk ta' bini tas-saqaf u l-arja tal-istess blokk ta' bini. Il-konvenuti, illegalment u abbuzivament, ghamel installazzjoni fuq is-saqaf u l-arja tal-penthouse minnu akkwistata izda proprjetà tas-socjetà attrici u b'hekk il-konvenut qieghed jaghmel uzu minn bejt u arja proprjetà tas-socjetà attrici li fuqhha l-konvenut igawdi biss drittijiet limitati ai termini tal-att pubbliku sopracitat. Minkejja illi l-konvenut gie interpellat diversi sabiex huwa jirrimwovi l-istess installazzjoni huwa baqa' inadempjenti. B'rizultat tal-agir, abbuziv u illegali tal-konvenut, is-socjetà attrici soffriet u qeghda ssofri telf ta' qliegh u dana stante illi l- istess socjetà attrici ma setghetx u ma ghadha ma tistax taghmel uzu mill-istess bejt u arja, liema uzu kien jirrendi lill- istess socjetà attrici ntrojtu, u dan kif ser jigi ahjar ppruvat waqt it-trattazzjoni ta' din il-kawza. Intalbet din il-Qorti sabiex: 1. Tiddikjara u tiddeciedi illi l-konvenut qieghed jaghmel uzu illegali u abbuziv mill-bejt u ta' appartamenti maghruf bhala Southend, fi Triq il-Gidwet, Bormla bi ksur tad-drittijiet tas-socjetà attrici. l-arja Konsegwentement tordna lill-konvenut sabiex fi zmien qasir u perentorju li jigi ffissat ghal dan il-ghan minn din il-Qorti jirrimwovi l-installazzjonijiet kollha li jirrizultaw li l- konvenut fuq proprjetà tas-socjetà attrici, u fin-nuqqas tawtorizza lis- socjetà attrici sabiex l-istess installazzjonijiet taht is-sorveljanza ta' perit nominand a spejjez tal-konvenut Hill. illegalment u abbuzivament tirrimwovi hija stess Tiddikjara u tiddeciedi illi s-socjetà attrici, b'rizultat tal- agir illegali u abbuziv tal-konvenut, soffriet telf ta' qligh. Tillikwida, okkorendo bl-opra ta' perit nominand, dik is- somma rapprezentanti telf ta' qligh soffert mis-socjetà attrici b'rizultat tal-agir illegali u abbuziv tal-konvenut u konsegwentement tordna lill-konvenut ihallas lis-socjetà attrici dik is-somma hekk likwidata. Bl-ispejjez kontra l-intimat li huwa minn issa ngunt in subizzjoni. 12 u tal- Kap. 189 tal-Ligijiet ta' Malta. L-esponent ghadu ma giex notifikat b'traduzzjoni bil-lingwa Ingliza tar-rikors guramentat kif tirrikjedi l-ligi. It-talbiet tas-socjetà rikorrenti huma nfondati fil-fatt u fid-dritt u ghandhom jigu michuda. L-esponent qatt ma gie interpellat formalment kif mitlub mill- ligi biex inehhi l-installazzjonijiet imsemmija u ghalhekk dan ir- rikors guramentat huwa intempestiv u l-esponent m'ghandux ibati l-ispejjez. Minghajr pregudizzju ghas-suespost l-installazzjoni tla-water (solar) electricity system fuq is-saqaf u l-arja tal-penthouse mhux talli ma saritx b'agir abbuziv u llegali kif ippremettiet s- socjetà rikorrenti imma dan sar bil-kunsens u bl-ghajnuna ta' wiehed mid-Diretturi tas-socjetà rikorrenti Bonnie Limited cioè Robert Ruzicic kif se tal-kawza. johrog Ghalhekk konsapevolezza tas-socjetà rikorrenti. fit-trattazzjoni installazzjoni bil- L-esponent dejjem wera x-xewqa li jasal ghal ftehim bonarju imma billi l-esponent isiefer ta' spiss peress illi mhux residenti f'Malta t-trattattivi kienu difficli biex isiru u meta saru proposti mis-socjetà rikorrenti dawn kienu rragonevoli u one-sided. L-esponent ma kkaguna l-ebda telf ta' qliegh lis-socjetà rikorrenti. Fi kwalunkwe kaz u minghajr pregudizzju ghas-suespost, is- socjetà rikorrenti ghandha tipprova f'xiex jikkonsisti t-telf ta' qligh imsemmi fit-tielet talba tar-rikors guramentat taghha. L-esponent jissottometti illi l-kwistjoni kollha inqalghet bi tpattija tas-socjetà rikorrenti ghaliex l-intimat kien oggezzjona (flimkien ma' sidien ohra tal-blokk) ghall-antenna tal-mobiles (Melita p.l.c) fuq il-post tal-esponenti, liema antenna llum tpoggiet fuq il-blokk adjacenti. B'riserva ghad-danni spettanti lill-intimat minhabba l-agir illegali u abbuziv tas-socjetà rikorrenti. Bl-ispejjez kontra s-socjetà rikorrenti. "Id-dritt ta' uzu ta' bejt huwa servitu' mhux kontinwu, kif inhu s-servitu' ta' moghdija, u dan peress li ghall-ezercizzju tieghu hu mehtieg filwaqt il-fatt tal-bniedem (artikolu 455(3) tal-Kodici civili), u jista' jinghad ukoll li hu servitu' li ma jidhirx, peress li m'ghandux sinjali li jidhru ta' l- ezistenza tieghu (artikolu 455(5) tal-Kodici Civili). Bhala servitu' mhux kontinwu u li ma jidhirx, l-istess servitu' jista jigi akkwistat biss b'sahha ta' titolu, u ma jistax jigi stabbilit bil-preskrizzjoni jew bid-destinazzjoni ta' sid ta' zewg fondi (artikolu 469(1) tal-Kodici Civili). Dan ifisser li l- atturi jridu juru titolu validu ghall-akkwist ta' dak is-servitu, u dan it-titolu ta' uzu ta' bejt irid jirrizulta derivattiv mill- proprjetarju ta' dak il-bejt, ghax huma biss is-sidien tal- proprjeta' li jistghu jistabilixxu servitujiet (artikolu 454 Kodici Civili)." "F'dan il-kuntest l-Artikolu 475 tal-Kodici Civili jippreciza illi "kull min ghandu jedd ta' servitu ghandu jinqeda b'dan il- jedd skond it-titolu tieghu, u ma jista' jaghmel la fil-fond servjenti u lanqas fil-fond dominanti ebda tibdil li jista' jtaqqal izjed il-piz tal-fond servjenti. Dejjem in tema tad-disposizzjonijiet tal-ligi in subjecta materia dwar x'inhu permissibbli jew ipprojbit, lanqas ma jista' it-titolari ta' servitu jippretendi estensjoni tas-servitu (Artikolu 476) fuq il-motiv li l-ezercizzju taghha skond it- titolu jkun sar insufficcjenti minhabba tibdiliet. Il-kliem "dak kollu li hu mehtieg" fit-test ta' dan l-artikolu ghandu jigi interpretat b'referenza ghaz-zmien tal-kostituzzjoni tas- servitu u mhux in referenza ghall-izvilupp li jkun ghamel wara dak iz-zmien sid il-fond dominanti ("Dr. Abela Wilson Nappa -vs- Mifsud", Qorti ta' l-Appell, 27 ta' Mejju 1927; "Fortunato Cassar Azzopardi et -vs- Vincenzo Abela Wilson", Prim' Awla, 19 ta' April, 1947; Dejjem in tema ta' servitujiet m'ghandux jonqos li jigu senjalati ukoll dawn interess, hekk dottrinalment u gurisprudenzjalment affermati:- ta' (a) Is-servitujiet huma 'di stretto diritto' u kull limitazzjoni ghad-dritt li wiehed jisserva liberament bi hwejjgu ghandha tircievi interpretazzjoni rigoruza anke ghaliex is-servitu hi eccezzjoni ghar-regola tal-massimu u liberu godiment ta' fond; (b) Tant dan hu hekk illi jinsorgi l-principju l-iehor li fejn ikun hemm dubbji dwar l-estensjoni ta' servitu`, 'quod -vs- minimum est Giuseppe Flahive, Appell Civili, 18 ta' Ottubru 1963; Vol. il-principji "In mertu ta' din il-kwistjoni din il-Qorti tixtieq tissenjala dawk li ghandhom relevanza ghas- soluzzjoni ta' tali vertenza kif inkorporati fid-diversi artikoli tal-Kodici Civili. Fl-ewwel lok huwa stabbilit li kuntratt huwa konvenzjoni jew ftehim bejn tnejn minn nies jew izjed, illi bih tigi maghmula, regolata, jew mahlula obbligazzjoni (Art. Kull kuntratt maghmul skond il-ligi ghandu s- sahha ta' ligi ghal dawk li jkunu ghamluh (Art 992). Il- kuntratti ghandhom jigu ezegwiti bil-bona fidi, u jobbligaw mhux biss ghal dak li jinghad fihom, izda wkoll ghall- konsegwenzi kollha li ggib maghha l-obbligazzjoni skont ix- xorta taghha, bl-ekwita`, bl-uzu jew bil-ligi (Art.993). Meta l-kliem ta' konvenzjoni, mehud fis-sens li ghandu skont l- uzu fiz-zmien tal-kuntratt, hu car, ma hemmx lok ghall- interpretazzjoni (Art. Fid-dubbju, il-konvenzjoni tigi mfissra kontra dak li favur tieghu saret l-obbligazzjoni u favur dak li ntrabat bl-obbligazzjoni. Servitu` li tinholoq kemm b'ligi kif ukoll mill-fatt tal- bniedem, huwa jedd stabbilit ghall-vantagg ta' fond fuq fond ta' haddiehor, sabiex isir uzu minn dan il-fond ta' haddiehor jew sabiex ma jithalliex li sidu juza minnu kif irid. Is-servitu` ta' moghdija, in kwantu servitu` mhux kontinwa, tehtieg l-att pubbliku biex tohloq titolu (Art. Kull min ghandu jedd ta' servitu` ghandu jinqeda b'dan il-jedd skond it-titolu tieghu, u ma jista' jaghmel la fil-fond serventi u lanqas fil-fond dominanti ebda tibdil li jista' jtaqqal izjed il-piz tal-fond serventi (Art. Meta tigi stabbilita` servitu`, jitqies li maghha gie moghti dak kollu li hu mehtieg ghat-tgawdija ta' dik is-servitu` bl- anqas hsara li jista' jkun tal-fond serventi. Finalment meta jkun hemm dubbju dwar l-estensjoni tas- servitu`, wiehed ghandu jinqeda biha fil-limiti ta' dak li hu mehtieg billi jittiehdu b'qies id-destinazzjoni li l-fond dominanti kellu fiz-zmien li giet stabbilita` s-servitu` u l- uzu konvenjenti ta' dak il-fond, bl-anqas hsara tal-fond serventi (Art. Din il-Qorti ghamlet rassenja tad-diversi artikoli tal-Kodici Civili hawn fuq riportati billi thoss li l-ligi taghna hija provvida u la hemm htiega li wiehed jiccita awturi esteri u lanqas gurisprudenza estera jew nostrana hlief fejn jkunu mehtiega xi kjarifiki. Il-kliem tal-ligi huma cari, u daqstant hija cara l-klawsola li permezz taghha nghatat din is- servitu`. Konsegwentement kif jinghad fl-Artikolu 1002 meta ta' interpretazzjoni billi b'dak il-mod tista' tigi sostitwita l- intenzjoni tal-kontraenti b'dik tal-gudikant." l-kliem huma "Il-kriterji biex wiehed jiddecidi jekk hux il-kaz jew le ta' tolleranza, li x' aktarx hija tacita, u anzi prezunta, ghandhom jigu dezunti .. mir-rapport ta' familjarita', ta' hbiberija, ta' bwon vicinat, minn dak li komunement hu uzat li jsir f' pajjiz, .......u mill-entita' tal-aggravju, ftit jew ljevi, li l-att jarreka lil min jittolerah; izda l-prezunsjoni tat- tolleranza tkun inverosimili f' kaz ta' attijiet importanti u gravi." fil- "Jinsab preċiżat, kemm dottrinalment kif ukoll ġurisprudenza, illi l-atti ta' tolleranza huma dawk li għandhom transitorjeta` u saltwarjeta` u jsibu oriġini mir-rapport ta' ħbiberija, familjarita` u l-buon vicinat (Kollez. Għalkemm id-durata mhux bil-fors indikazzjoni ta' assenza ta' tolleranza, iż-żmien jintegra fih element preżuntiv in bażi għal liema tista' tiġi negata s-sussistenza tas-sempliċi tolleranza." ta' "Obbligazzjoni personali ma tohloq ebda dritt reali inerenti ghall-fond, pero', hija enforzabbli bhal kull obbligazzjoni ohra (ara "Muscat Scerri vs Montebello", deciza mill- Onorabbli Qorti ta' l-Appell fl-14 ta' Ottubru, 1987, u "Aquilina vs Serra", deciza minn din il-Qorti fit-28 ta' Jannar, 2004). Ikun gwaj kbir kieku l-Qrati kellhom jiddiskonoxxu dan il-ftehim semplicement ghax jista' ma jkollux l-elementi kollha mehtiega ghal kostituzzjoni jew terminazzjoni ta' dritt ta' servitu'; fil-fatt, kif inghad, il- Qrati taghna minn zmien irrikonoxxew il-legalita' ta' ftehim simili (ara wkoll Vol.