Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM QORTI ĊIVILI Seduta tat-3 ta' Diċembru, 2015 Rikors Maħluf Numru: 296/15LM (bil-Passaport Ġermaniż Nr 3564078265) Rat ir-Rikors Maħluf tal-attriċi Francalanza Stephanie Boland (minn issa msejjħa "l- attriċi") ippreżentat fis-27 ta' Marzu, 2015 fejn ikkonfermat bil-ġurament u għar-raġunijiet imfissra talbet li din il-Qorti: Qrati tal-Ġustizzja Paġna 1 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM (1) Illi fis-17 ta' Diċembru 2004 ir-rikorrenti Francalanza Stephanie Boland u l- intimat Peter Boland, it-tnejn ta' Nazzjonalità Ġermaniża, iżżewwġu f'Hildesheim il-Ġermanja. Ix-xogħol ta' Peter Boland jikkonsisti billi jaħdem bħala manager f'Hotels appartenenti lill-franchise "Maritim Hotel" grupp ta' albergi. Peter Boland ġie stazzjonat hawn Malta f'Jannar 2005 u Francalanza Stephanie Boland telqet ix-xogħol tagħha fil- Ġermanja u ġiet Malta fid-29 ta' Diċembru 2005. Huma għexu flimkien sa Marzu 2012 meta Peter Boland qal illi ma riedx illi jibqgħu jgħixu flimkien iżjed u Francalanza Stephanie Boland imbagħad ħarġet jgħixu minn separatament; joqgħodu. (2) F'Mejju 2011 fuq is-suġġeriment ta' Peter Boland, Francalanza Stephanie Boland kienet – kontra ċertu konsiderazzjonijiet li kellha – daħlet f'joint venture kummerċjali miegħu fejn ipprovdietlu s-somma ta' €70,000 li hija kienet wirtet, sabiex flimkien jixtru proprjetà immobbli f'Malta. Ix-xiri ma kienx sar, u proċeduri jeżistu kontra s-suppost bejjiegħa li ġew imħallsa din is-somma u fil-fatt ukoll ġew imħallsa somom oħra; (3) Ir-rikorrenti Francalanza Stephanie Boland talbet li din is-somma ta' €70,000 tiġi rimborżata lilha minn Peter Boland. Peter Boland aċċetta; u sa Jannar 2014 Peter Boland kien ġa ħallas akkont is-somma ta' €47,200 li jħalli bilanċ għalhekk ta' €22,800 li kellhom jiġu mħallsa b'rati ta' €900 kull pagament, pagabbli fl-ewwel ġurnata ta' kull xahar mill-perijodu Marzu 2014 sa Frar 2016 (iż-żewġ xhur inklużi), kif jidher mill-kronoloġija ta' fatti (Dok A); mill-aċċettazzjoni da parti ta' Peter Boland datat 23 t'Awwissu 2012 (Dok B); rendikont ta' ħlas magħmul, bl-ammonti dovuti (Dok Ċ); (4) Illi mis-suespost jirriżulta li Doerthe Stephanie Boland hija kreditriċi ta' Peter Boland fl-ammont totali ta' €22,800, u Peter Boland m'onorax il- Qrati tal-Ġustizzja Paġna 2 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM ħlasijiet ta' tlettax (13)-il skadenza, kull waħda ta' €900, li ġew dovuti mill-perijodu Marzu 2014 sa Marzu 2015, għalhekk total ta' €11,700. Jgħid l-intimat għaliex din l-Onorabbli Qorti għar-raġunijiet fuq imsemmija m'għandhiex: (1) Tiddikjara illi Peter Boland huwa debitur ta' Francalanza Stephanie Boland; (2) Tiddikjara li minn din is-somma Peter Boland kellu jħallas pagamenti mensili ta' €900, liema pagamenti ġew dovuti fl-ewwel ġurnata ta' kull xahar mill-perjodu ta' Marzu 2014 u sussegwenti; (3) Tikkundanna lil Peter Boland iħallas lil Francalanza Stephanie Boland is- somma ta' €11,700 rappreżentanti tlettax (13)-il skadenza ta' €900 kull waħda, li sallum ġew dovuti i.e. għall-perjodu Marzu 2014 sa Marzu 2015 iż-żewġ xhur inklużi. Bl-imgħaxijiet ta' 8% dovuti mid-data meta l-iskadenzi ġew dovuti sad-data tal-pagament effettiv u bl-ispejjeż inkluż dawk tal-ittra uffiċċjali tas-16 ta' Diċembru 2014 kontra Peter Boland. Rat ir-Risposta Maħlufa tal-konvenut Peter Boland (minn issa "il-konvenut") ippreżentata fit-30 t'April 2015 fejn eċċepixxa s-segwenti: (1) Preliminarjament, din hija azzjoni bejn żewġ miżżewwġin, u għalhekk l-azzjoni per se hija insostenibbli peress li għajr kawża ta' separazzjoni l-miżżewwġin ma jistgħux jagħmlu kawżi kontra xulxin speċjalment sabiex wieħed minnhom jiġi ddikjarat kreditur tal-ieħor u dana peress illi: Qrati tal-Ġustizzja Paġna 3 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM il-partijiet għandhom il-komunjoni tal-akkwisti viġenti bejniethom u dana kif jipprovdi l-Artikolu 1316(2) tal- Kapitolu 16 et seq; (ii) għadhom sallum mhux separati; (2) Illi mingħajr preġudizzju għas-suespost, il-flejjes li l-attriċi qiegħda titlob mingħand l-esponenti għaddew għand terzi, u hija għandha dritt tiġborhom mingħand it-terzi u mhux mingħand l-esponenti; (3) Illi jrid isir il-kjamat in kawża tat-terz li għandu għaddew il-flus in kwistjoni; (4) Illi l-esponenti m'għandux ibati l-ispejjez ta' din il-kawża; (5) Salv eċċezzjonijiet oħra permissibbli bil-liġi. Rat il-verbal tas-seduta tas-6 ta' Mejju, 2015 fejn ġiet ordnata l-inverżjoni tal- provi dwar l-ewwel eċċezzjoni tal-konvenut. Rat l-atti kollha tal-kawża u d-dokumenti li ġew esebiti mill-attriċi. Rat in-noti ta' sottomissjonijiet rispettivi tal-partijiet dwar l-ewwel eċċezzjoni tal-konvenut. Rat il-verbal tas-seduta tad-29 ta' Settembru, 2015 fejn l-abbli difensuri tal- partjiet iddikjaraw li m'għandhomx provi xi jressqu dwar l-ewwel eċċezzjoni tal-konvenut u qablu illi l-kawża titħalla għas-sentenza dwarha. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 4 minn 14 Rikors Viacava Nru. 296/2015LM Rat li l-kawża tħalliet għallum għas-sentenza dwar l-ewwel eċċezzjoni; Ikkunsidrat: Illi f'din il-kawża, ma tressqux provi għajr id-dokumenti esibiti mill-attriċi, il- fatti esposti fir-rikors ġuramentat tagħha, u dawk esposti fir-risposta ġuramentata tal-konvenut. Jidher li sostanzjalment fuq il-fatti ma hemmx kontestazzjoni bejn il-partijiet. Illi l-konvenut, fin-nota ta' sottomissjonijiet tiegħu, paragrafu D.3 (fol. stqarr "illi huwa paċifiku li l-likwidazzjoni tal-komunjoni tal-akkwisti u l- assenjazzjoni tad-debiti bejn il-miżżewwġin, hija kompetenza tal-Qorti Ċivili (Sezzjoni tal-Familja)". Din l-affermazzjoni li ma ġietx kontradetta, almenu mhux espliċitament, fin-nota ta' osservazzjonijiet responsiva tal-attriċi. istqarrija mhix sempliċi osservazzjoni jew sottomissjoni, imma vera u proprja eċċezzjoni. Qajla hemm bżonn jiġi mfakkar li mhux kull eċċezzjoni tista' titqanqal f'kull waqt tas-smigħ tal-kawża meta hekk jidhirlu l-konvenut; u li eċċezzjoni għandha titqanqal formalment fin-nota tal-eċċezzjonijiet – u biss bil-permess tal-Qorti - jew meta jkun il-każ, f'nota t'eċċezzjonijiet ulterjuri u mhux f'nota ta' sottomissjonijiet. Hemm xi sentenzi li jaffermaw li "hu obbligu tal-ġudikant li, meta jiġi biex Qrati tal-Ġustizzja Paġna 5 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM jaqta' l-kawża, jeżamina u jivvaluta l-mezzi kollha ta' difiża li l-partijiet ikunu Ċivili, 04.11.1955]. B'danakollu daqstant ieħor hemm sentenzi li huma tal- fehma kuntrarja: "eċċezzjonijiet formali m'għandhomx jingħataw f'Nota tal- Osservazzjonijiet imma bil-mod formali proċedurali" (Emmanuele Grushenko Bartolo vs. Francesco Ebejer, Appell Inferjuri, 15.04.1950). Jissokta allura jingħad illi "meta eċċezzjoni ma tiġix mogħtija formalment qisha m'hijiex quddiem il- Qorti u l-Qorti mhix tenuta tiddeċidieha" (Maria Guillaumier vs. Dolores Stapley, Appell Ċivili, 22.10.1954 u Tommaso Buttigieg Scicluna vs. Carmela Konietzny et, Prim'Awla, Qorti Ċivili, 19.10.1954). Fil-fehma ta' din il-Qorti, jekk tittieħed il-linja li eċċezzjonijiet bħal dawn jiġu kkunsidrati, iridu jiġu rispettati il-prinċipji fontamentali tal-audi alteram Għalhekk, trid tingħata opportunità lill- kontro-parti tirribatti, anke okkorrendo billi tressaq il-provi, għaliex altrimenti tkun ġiet sorpriża b'eċċezzjoni fl-aħħar tal-kawża (jew xi stadju tagħha, bħalma huwa dan il-każ) f'mument fejn hi tkun għalqet il-provi tagħha u forsi wkoll tkun diġà ppreżentat nota ta' sottomissjonijiet jew inkella ttrattat oralment il- veduti tagħha. Illi kif diġà aċċennat, apparti l-kwistjoni jekk kellhiex l-eċċezzjoni tan-nuqqas ta' kompetenza rationae materiae titqanqal formalment jew le, hemm il- kunsiderazzjoni l-oħra tal-preklużjoni, iġifieri jekk setgħetx titqanqal f'dan l- Qrati tal-Ġustizzja Paġna 6 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM istadju, inkella kellhiex titqajjem fil-bidu tal-kawża, ossia in limine litis. eċċezzjoni hija waħda dilatorja billi jekk tintlaqa', l-attur ikun jista' jiftaħ il- kawża mill-ġdid quddiem il-Qorti kompetenti. Sa żminijiet riċenti, kien jitqies li jekk il-konvenut ma jqanqalhiex fil-bidu tal-kawża, ikun irrinunzja għall- eċċezzjoni. F'Emanuel Lawrence Royle fil-kwalità tiegħu ta' Amministratur tal-eredità ta' Natalizia Hodzic vs. Bernardina armla ta' Joseph FAUZZAAvallone (Qorti tal-Appell, Sede Inferjuri 28.10.1994), il-Qorti kkwotat lil Sir Antonio Zammit Pace sentenzi li ngħataw wara attakkaw dan il-prinċipju u ddeċidew li billi din l-eċċezzjoni tista' tiġi mqanqla ex officio mill-Qorti, il-konvenut li ma jqanqalhiex fil-bidu tal-kawża mhux bilfors ikun qiegħed jirrinunzja għaliha. noe et – Qorti tal-Appell, 14.04.1997 – sar appell minn sentenza li qieset li l- eċċezzjoni ta' imqanqla fil-bidu tal-kawża kienet irrinunzjata. Il-Qorti tal-Appell qalet li din l-eċċezzjoni kien messha saret ex Hija kkwotat lil Edward Pleven vs. Edward Zarb – Qorti tal-Appell, 11.05.1992): "din il-Qorti hija obbligata li tħares u tissalvagwardja f'kull deċiżjoni li tagħti l-Ordni Pubbliku bħal ma hija din il- kwistjoni ta' inkompetenza". Din is-sentenza ġiet iktar riċentement ikkwotata b'approvazzjoni f'Sea Services Ltd vs. Paul Micallef Moreno et – Prim'Awla 12.12.2001: "Minkejja li l-eċċezzjonijiet dilatorji għandhom jingħataw fil-bidu tad-difiża, l-eċċezzjoni tal-inkompetenza tal-Qorti għandha neċessarjament tiġi Qrati tal-Ġustizzja Paġna 7 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM sollevata mill-Qorti ex officio meta jkun hemm l-estremi tagħha, peress illi din hija kwistjoni li tolqot l-organizazzjoni tal-Qrati u għalhekk għall-isfera ta' ordni pubbliku u li l-Qorti hija obbligata li tħares u tissalvagwardja f'kull deċiżjoni li tagħti, trid bilfors tiġi sollevata u deċiża minnha." Illi però f'dan il-każ, l-eċċezzjoni ta' inkompetenza rationae materiae ma treġix billi dak li qiegħed jiġi eċċepit fil-verità mhuwiex li hemm Qorti oħra, u mhux din il-Qorti, li hija kompetenti biex tisma' il-materja li tifforma s-suġġett ta' dan il-każ imma li l-kawża tista' tinstema' minn sezzjoni differenti tal-istess Qorti u ċjoѐ il-Qorti Ċivili. Din il-kwistjoni ġiet mistħarġa b'mod mill-aktar erudit mill-Maġistrat (issa Erhan) Anthony Khan sedenti fil-Qorti tal- Maġistrati (Għawdex)(Ġurisdizzjoni Superjuri)(Sezzjoni tal-Familja) fil-kawża A vs. B (Ċitazz Nru. 17/2008) deċiża fid-9 ta' Diċembru, 2008 fejn ġie eċċepit li kienet kompetenti dik il-Qorti iżda fis-Sezzjoni Ġenerali tagħha. Iż-żewġ sezzjonijiet tal-Qorti t'Għawdex huma paralleli għaż-żewġ sezzjonijiet tal-Qorti Ċivili u għalhekk ir-raġunament tal-Imħallef Khan japplika ugwalment għal din il-Qorti. Huwa ċaħad l-eċċezzjoni iżda ordna li l-kawża tkompli tinstema' mis- Sezzjoni Ġenerali tal-istess Qorti. Il-mertu tal-każ kien dwar nuqqas ta' missier li jindokra u jeduka lil bintu u li għamlilha ħsara psikika: Skont l-Ordni dwar Twaqqif ta' Sezzjonijiet tal-Qrati Ċivili (S.L. 12.20.), il-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) Ġurisdizzjoni Superjuri hi maqsuma f'żewġ sezzjonijiet:- (a) Is-Sezzjoni Familja; u (b) Is-Sezzjoni Ġurisdizzjoni Ġenerali (Regolament 9). Qrati tal-Ġustizzja Paġna 8 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM B'applikazzjoni ta' Regolament 4, is-Sezzjoni Familja għandha tiġi assenjata dawk il- kawżi li jaqgħu fil-kompetenza tal-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) Ġurisdizzjoni Superjuri u li għandhom x'jaqsmu ma':- (a) it-Titoli I, II u IV tal-Ewwel Ktieb tal-Kodiċi Ċivili; (b) l-Ordinanza dwar l-Esekuzzjoni ta' Digrieti ta' Manteniment; (c) l-Att dwar l-Esekuzzjoni Reċiproka ta' Ordnijiet ta' Manteniment; (d) l-Att dwar iż-Żwieġ; u (e) l-Att dwar is-Sekwestru u Kustodja ta' Minuri. il-kategorija Skont l-istess regolamenti hu r-Reġistratur li għandu jassenja l-kawża lis-sezzjoni "...skont li kawża tkun taqa' taħtha." Però effettivament dak li qiegħed jiġri fir-realtà hu li l-avukat li jirredigi r-rikors ġuramentat jindika quddiem liema sezzjoni għandha tinstema' l-kawża, u r- Reġistratur jassenja l-kawżi skont dak li jkun ġie dikjarat fir-rikors ġuramentat. Il- kategorija li kawża tkun taqa' taħtha m'hijiex neċessarjament dik li tiġi indikata mill- avukat li jirrediġi l-att ġudizzjarju, u r-regolamenti ma jgħidux li r-Reġistratur hu marbut b'dak li jkun ġie dikjarat fir-rikors li bih ikun inbeda l-proċediment. Tant hu hekk li l-istess regolamenti jipprovdu li fejn hemm nuqqas ta' qbil f'liema sezzjoni għandha tiġi assenjata kawza, il-kwistjoni għandha tiġi riferuta lill-Prim'Imħallef li għandu jiddeċidi lil liema sezzjoni għandha tiġi assenjata l-kawża. Il-Qorti tal- Maġistrati (Għawdex) Ġurisdizzjoni Superjuri hi waħda, li mbagħad hi maqsuma f'żewġ sezzjonijiet skont in-natura tal-kawża. M'hemmx kontestazzjoni bejn il- partijiet li din il-kawża taqa' fil-kompetenza tal-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) Ġurisdizzjoni Superjuri. Id-dubju hu quddiem liema sezzjoni ta' din il-qorti għandha tinstema' l-kawża. Fil-fehma tal-qorti din m'hijiex materja ta' kompetenza ratione materiae, għaliex il-kawża ġiet preżentata quddiem il-qorti kompetenti (Qorti tal- Maġistrati (Għawdex) Ġurisdizzjoni Superjuri). Għalhekk it-tieni eċċezzjoni tal- konvenut m'hijiex ġustifikata. Il-fatt li kawża tiġi assenjata lil sezzjoni u mhux oħra, m'għandha qatt tagħti lok sabiex il-qorti li lilha tiġi assenjata l-kawża tagħti deċiżjoni li m'hijiex kompetenti ratione materiae u bil-konsegwenza li l-konvenut jiġi liberat mill-osservanza tal-ġudizzju. Dan iktar u iktar meta tqis li skont ir-regolamenti hu d- dmir tar-Reġistratur li jassenja l-kawżi lis-sezzjonijiet differenti ta' qorti, u r- regolamenti jipprovdu x'għandu jsir f'każ ta' nuqqas ta' qbil lil liema sezzjoni għandha tiġi assenjata l-kawża. F'kull każ, fil-fehma tal-qorti din il-kawża ma kenitx taqa' fil-kategoriji ta' kawżi li għandhom jinstemgħu mis-Sezzjoni Familja u kellha tiġi assenjata mir-Reġistratur lis- Sezzjoni Ġurisdizzjoni Ġenerali. Kif rajna l-finalità tal-kawża hi l-likwidazzjoni u riżarċiment tad-danni, materja li taqa' taħt it-Tieni Ktieb, Taqsima II tal-Kodiċi Ċivili. Għalhekk ma taqax f'dik il-kategoriji ta' kawżi li għandhom jinstemgħu mis-Sezzjoni Familja. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 9 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM Għal dawn il-motivi l-qorti qegħda tiċħad it-tieni eċċezzjoni b'dan li qegħda tordna li l-kawża tkompla tinstema' mis-Sezzjoni Ġenerali ta' din il-qorti." Illi kif fuq spjegat, is-Sezzjoni tal-Familja tal-Qorti Ċivili għandha l-materji assenjati lilha minn Regolament 4 tal-iskeda marbuta mal-paragrafu 2(a) tal- Avviż Legali 397 tal-2002 (S.L. 12.20) kif sussegwentement emendat. Għal dak li jirrigwarda Regolament 4(a), l-Ewwel Ktieb tal-Kodiċi Ċivili jittratta – u fil-fatt huwa hekk intitolat – "Fuq il-Persuni" b'kuntrast mat-Tieni Ktieb li jittratta "Fuq il-Beni". Subtitlu I ta' Titlu I tal-Ewwel Ktieb jittratta "Fuq il-Jeddijiet u d- Dmirijiet tar-raġel u l-mara lejn xulxin" iżda dan jagħmlu mil-lat personali, bħad-dmir li jikkontribwixxu għall-ħtiġijiet tal-familja u jedukaw u jmantnu lil uliedhom, u l-kunjom tal-mara u tal-ulied. Huwa biss l-Artikolu 3A li jitkellem fuq proprjetà - dik tad-dar matrimonjali. Sub-Titlu II ta' Titlu I jittratta "Fuq il- Jeddijiet u Dmirijiet bejn Axxendenti, Dixxendenti u Aħwa" essenzjalment dwar manteniment. Sub-Titlu III ta' Titlu I jittratta "Fuq il-Firda Personali" filwaqt li Sub-Titlu IV ta' Titlu I jitkellem "Fuq id-Divorzju". Titlu II jitkellem "Fuq il-Filjazzjoni" u Titolu IV huwa "Fuq is-Setgħa tal-Ġenituri". Imbagħad Regolament 4(b) u (ċ) jittratta dwar Ordnijiet ta' Manteniment; Regolament 4(d) dwar l-Att taż-Żwieġ u Regolament 4(e) dwar l-Att dwar il-Kustodja tat- Illi fil-fehma ta' din il-Qorti, l-ebda wieħed mill-każijiet assenjati lis-Sezzjoni tal- Familja ta' din il-Qorti ma japplikaw għall-kwistjoni li għandha quddiemha li tirrigwarda talba għal rimbors ta' somma flus, proprjetà parafernali tal-mara, mingħand żewgha. Għalhekk din il-kawża sewwa tressqet quddiem din is- Qrati tal-Ġustizzja Paġna 10 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM sezzjoni tal-Qorti Ċivili. L-Ewwel Eċċezzjoni Illi essenzjalment, l-ewwel eċċezzjoni hija fis-sens li l-miżżewġin, bħalma huma l-partijiet, ma jistgħux jagħmlu kawża kontra xulxin, għajr kawża għal separazzjoni. Għalhekk hija improponibbli kawża fejn wieħed minhom jitlob li jiġi ddikjarat kreditur tal-ieħor, billi hemm fis-seħħ bejniethom il-komunjoni Fin-nota ta' sottomissjonijiet, il-konvenut ikompli jelabora li tali azzjoni tista' ssir biss kemm-il darba tkun ġiet xolta l-komunjoni tal-akkwisti. Illi l-Qorti ma taqbilx mas-sottomissjoni tal-konvenut li l-miżżewġin mhux mifrudin ma jistgħux jagħmlu kawżi kontra xulxin jekk mhux kawża ta' separazzjoni. Per eżempju, jistgħu jagħmlu kawża kontra xulxin għall-ħlas ta' Illi infatti hemm disposizzjoni fil-Kodiċi Ċivili – l-Artikolu 1331 – li stranament l- ebda parti m'għamlet aċċenn għaliha u li tittratta proprju t-teħid ta' flus jew oġġetti oħra minn beni parafernali a benefiċċju tal-komunjoni tal-akkwisti: (1) Kull waħda mill-par jiet ż-żwieġ għandha tagħ lura lill-komunjoni tal- akkwis kull somma ta' us jew il-valur ta' kull oġġe li par sta' tkun ħadet mill- akkwisti biex tħallas djun li ma jaqgħux taħt id-disposizzjonijiet tal-artikolu 1327, kemm-il darba ma turix li l-att kien wieħed vantaġġuż għall-komunjoni jew ikun sar biex jinqdew il-ħ ġiet tal-familja. (2) ull waħda mill-par jiet ż-żwie għandha jedd li tħallas lura ull somma ta' us jew il-valur ta' ull o e li j unu eħdu mill-beni parafernali tagħha meta Qrati tal-Ġustizzja Paġna 11 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM dawk il- us ikunu ntefqu jew dak l-oġġe ikun intuża dwar dejn jew inves ment tal- komunjoni tal-akkwisti. (3) Par ż-żwieġ li tkun kreditur tal-komunjoni tal-akkwisti tista' titlob li tingħata beni tal-komunjoni sal-valur tal-kreditu tagħha. Il-ħlas lura mill-beni tal-komunjoni tal-akkwisti jsir l-ewwel billi jingħataw flus, imbagħad mobbli u fl-aħħarnett immobbli. (4) Dan il-ħlas lura għandu jsir meta spiċċa l-komunjoni tal-akkwisti: Iżda l-qorti tista' tawtorizza li ull ħlas lura bħal dan isir f'data qabel meta l- interessi tal-familja he jeħ e u jew jipperme u."1 Illi għalhekk m'hemmx dubbju li hemm sitwazzjoni li fiha l-liġi tippermetti li ssir talba għall-ħlas lura ta' flus trasferiti mill-assi parafernali lill-komunjoni tal- akkwisti anke qabel ix-xoljiment tal-komunjoni tal-akkwisti. Illi tibqa' l-kwistjoni jekk l-obbligazzjoni tar-restituzzjoni tal-flus trasferiti mill- attriċi lil żewġha tappartjenix lill-komunjoni tal-akkwisti jew le. 1320 tal-Kodiċi Ċivili li jgħid x'jidħol fil-komunjoni u ċjoѐ: (a) dak kollu li l- partijiet jakkwistaw bil-ħidma tagħhom; (b) frottijiet tal-beni parafernali; (ċ) frottijiet tal-beni tat-tfal soġġetti għall-użufrutt ta' ġenitur; (d) beni akkwistati bi flus jew beni tal-akkwisti; (e) beni akkwistati bi flus parafernali salv jedd għar-rimbors ta' spejjeż; u (f) rebħ bix-xorti. Skont l-Artikolu 1334(1) tal-Kodiċi Ċivili, "meta l-komunjoni tal-akkwis jkunu jeżistu bejn il-miżżewġin, il-beni kollha li ma jaqgħux taħt l-Artikolu 1320(a) sa (f) jew ma jkunux dotali huma parafernali." Li jfisser li l-lista msemmija ta' beni 1 Emfażi ta' din il-Qorti. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 12 minn 14 Rikors Viacava Nru. 296/2015LM tal-komunjoni hija eżawrjenti u mhux dimostrattiva; u li kull ħaġ'oħra li mhix imsemmija hija parafernali. Illi l-flus li l-attriċi pprovdiet biex issir joint venture kummerċjali ma' żewġha biex jixtru proprjetà immobbli, ma tappartjeni għall-ebda waħda minn dawn il- kategoriji. Il-konvenut kien sempliċiment depożitarju ta' dawn il-flus, sakemm jitħallsu lill-bejjiegħa prospettivi. Li kieku sar ix-xiri, il-proprjetà immobbli kienet possibilment taqa' taħt kategorija "(e)" tal-Artikolu 1320 tal-Kodiċi Ċivili, anke fl-ipotesi li dawn il-flus effettivament għaddew għand il-bejjiegħa L-Imġarr dan hu għal kollox irrilevanti ladarba l-konvenut fil-fatt irrikonoxxa d-debitu tiegħu fir-rigward tal-attriċi meta obbliga ruħu li jirrestitwixxi s- somma inkwistjoni lill-attriċi, kif fil-fatt beda jagħmel tant li diġà kien irrestitwixxa parti sostanzjali sew mis-somma oriġinarjament mgħoddija lilu mill-attriċi. F'dan kollu, il-komunjoni tal-akkwisti ma tidħol imkien. Għalhekk l-ebda formalità rikjesta, partikolarment l-ebda ħtieġa ta' awtorizzazzjoni mill-Qorti sabiex ir-raġel jirrestitwixxi lill-attriċi s-somma ta' flus inkwistjoni, bħalma kien ikun il-każ li kieku s-somma inkwistjoni daħlet fil-komunjoni tal-akkwisti. Għar-ra unijiet premessi il-Qorti qiegħda tiċħad l-ewwel eċċezzjoni tal- konvenut u tordna t-tkomplija tal- awża bil-produzzjoni tal-provi dwar il- Qrati tal-Ġustizzja Paġna 13 minn 14 Rikors Maħluf Nru. 296/2015LM L-ispejjeż riżervati għall- udizzju finali. Qrati tal-Ġustizzja Paġna 14 minn 14