234.11 REGOLI DWAR DISGRAZZJI FIL-BASTIMENTI MERKANTILI L-AVVIŻ LEGALI 94 ta’ l-1974. L-AVVIŻ LEGALI 94 ta’ l-1974. 1. It-titolu ta’ dawn ir-regoli hu Regoli dwar Disgrazzji fil-Bastimenti Merkantili. Tifsir. 2. F’dawn ir-regoli, kemm-il darba r-rabta tal-kliem ma teħtieġx xort’oħra- "l-Att " tfisser l-Att dwar il-Bastimenti Merkantili; Kap. 234. Kap. 234. " Ministru " għandha l-istess tifsir kif mogħti lilha fl-Att; "Qorti" tfisser il-Qorti tal-Maġistrati; " stħarriġ " tfisser stħarriġ formali dwar disgrazzja ta’ bastimemti li ssir skond l-artikolu 314 ta’ l-Att; " uffiċjal ta’ l-inkjesta " tfisser il-persuma nominata mill-Ministru biex tagħmel inkjesta preliminari skond l-artikolu 313 ta’ l-Att. 3. (1) Meta ma jkunx provdut xort’oħra b’dawn ir-regolamenti, il-proċedura tiġi regolata bil-liġijiet lisoltu jmexxu l-procedura tal-Qorti bħala Qorti ta’ ġurisdizzjoni kriminali. (2) It-taħrik li x-xhieda għandu jinħareġ mill-uffiċjal ta’ l-inkjesta, u dak it-taħrik għandu, kemm jista’ jkum, ikun fil-formawżata għat-taħrik ta’ xhieda quddiem il-Qorti u għandu jkun suġġett għall-istess regoli. 4. Avviż ta’ stħarriġ. (1) Meta jkun ġie ordnat stħarriġ, l-uffiċjal ta’ l-inkjesta jista’ jġiegħel li avviż li jissejja ħ avviż ta’ stħarriġ, jiġi notifikat lis-sid, lill-kaptan, u lill-uffiċjali tal-bastimemt, kif ukoll lil kull persuna li fil-fehma tiegħu għandha tiġi notifikata b’dak l-avviż. (2) L-avviż għandu jkun fih dikjarazziomi tal-kwistjonijiet li, fuq l-informazzjoni li f’dak iż-żmien tkun f’idejn l-uffiċjal ta’ l-inkjesta, hu biħsieb u jqajjem waqt is-smiegħ ta’ l-istħarriġ, u għandu jkun fil-Formula Nru. 1 li hemm fl-Ewwel Skeda, b’dawk il-modifiki li jkunu meħtieġa fiċ-ċirkostanzi. (3) L-uffiċjal ta’ l-inkjesta jista’, f’kull żmien qabel is-smiegħ ta’ l-istħarriġ, b’avviż wara jememda, iżid ma’, jew iħalli barra kull waħda mill-kwistjonijiet speċifikati fl-avviż ta’ l-istħarriġ. (4) L-uffiċjal ta’ l-inkjesta, is-sid, il-kaptan u kull uffiċjal tal-bastiment jew persuna oħra li tiġi notifikata b’avviż ta’ stħarriġ, għandhom jitqiesu li jkunu parti fil-proċedimenti. (5) Kull persuna lituri, għas-sodisfazzjom tal-Qorti, li kellha interess fl-istħarriġ ikollha l-jedd li tidher, u kull persuna oħra tista’ bil-permiess tal-Qorti tidher, u dawk il-persuni għandhom ma’ dan isiru partijiet fil-proċedimenti. 5. Avviż għal produzzjoni. Kull parti tista’ tagħti avviż bil-miktub lill-parti l-oħra biex tipproduċi kull dokument, salva kull eċċezzjoni xierqa, dwar dak li jkun fil-kwistjoni, u li jkun fil-pussess jew taħt il-kontroll ta’ dik il-parti l-oħra; u, jekk xi avviż bħal dak ma jiġix imħares, tista’ tingħata xiehda sekondarja dwar dak li jkun fihom id-dokumenti mill-parti li tkun tat l-avviż. 6. Ġuramenti. Ġuramenti u dikjarazzjonijiet solenni jistgħu, bil-permess tal-Qorti, jintużaw bħala xi ehda fis-smiegħ. 7. Proċedimenti fil-Qorti. (1) Minkejja n-nuqqas ta’ kull waħda mall-partijiet li tkun ġiet notifikata b’avviż ta’ stħarriġ, il-Qorti tista’ tipproċedi bl-istħarriġ fil-post u fil-ħin stabbiliti biex isir dak l-istħarriġ. (2) Il-proċedimenti għandhom jinbdew bil-produzzjoni tax-xhieda mill-uffiċjal ta’ l-inkjesta u billi dan jeżaminahom. (3) Dawk ix-xhieda, wara li jiġu eżaminati mill-uffiċjal ta’ l-inkjesta, jistgħu jiġu kontro-eżaminati mill-partijiet l-oħra f’dak l-ordni li l-Qorti tista’ tordna, u jistgħu mbagħad jiġu eżaminati mill-ġdid mill-imsemmi uffiċjal. (4) Il-mistoqsijiet li jsiru u d-dokumenti li jinġiebu bħala prova waqt l-eżami tax-xhieda ma tistax issir oġġezzjoni dwarhom minħabba r-raġuni biss li huma jqajjmu jew jistgħu jqajjmu kwistjonijiet li ma jkunux jinsabu fi, jew li jvarjaw minn, id-dikjarazzjoni tal-każ, jew il-kwistjonijiet speċifikati fl-avviż ta’ stħarriġ jew fl-avviżi l-oħra ta’ wara msemmijin fir-regola 4(3). (5) Meta l-eżami tax-xhieda prodotti mill-uffiċjal ta’ l-inkjesta jkun intemm, l-uffiċjal ta’ l-inkjesta għandu jiddikjara fil-Qort i l-kwistjonijiet dwar id-disgrazzja u l-imġieba ta’ l-uffiċjali tal-bastiment u ta’ persuni oħra li għandhom x’jaqsmu miegħu li fuqhom tkun mitluba d-deċiżjoni tal-Qorti, u, fl-esposizzjoni tal-kwistjonijiet għad-deċiżjoni tal-Qorti, l-uffiċjal ta’ l-inkjesta jista’ jagħmel dawk il-modifikifi, żidiedma’, jew tħollija barra mill-kwistjonijiet fl-avviż ta’ l-istħarriġ jew fl-avviżi l-oħra wara msemmija fi-regola 4(3) kif, wara li titqies ix-xiehda li tkun ingħatat, l-uffiċjal ta’ l-inkjesta jidhirlu xieraq. (6) Wara li jkunu ġew dikjarati l-kwistjonijiet għad-deċiżjoni tal-Qorti, il-Qorti għandha tkompli billi tisma’ l-partijiet fl-istħarriġ, u tiddeċiedi fuq il-kwistjonijiet hekk dikjarati. (7) Kull parti fl-istħarriġ ikolllha jedd tindirizza lill-Qorti, jew personalment jew permezz ta’ avukat, li tipproduċi xhieda, jew li terġa’ ssejjaħ ix-xhieda li jkunu diġà ġew eżaminati biex tkompli teżaminahom, u b’mod ġenerali biex iġġib provi. (8) Il-partijiet għandhom jinstemgħu u x-xhieda tagħhom jiġu eżaminati, kontra-eżaminati u eżaminati mill-ġdid f’dak l-ordni li l-Qorti tiddeċiedi. (9) Kull waħda mill-partijiet tista’ wkoll, bil-permess tal-Qorti, tipproduċi u teżamina xhieda oħra, li jkunu suġġetti għall-kontro-eżami u għal eżami mill-ġdid. (10) Meta jkunu saru l-provi kollha dwar il-kwistjonijiet għad-deċiżjoni tal-Qorti, kull waħda mill-partijiet li tkun hekk tixtieq tista’ tindirizza lill-Qorti fuq il-provi. (11) Il-Qorti tista’ taġġorna l-istħarriġ minn żmien għal ieħor u minn post għal ieħor. (12) Id-deċiżjoni tal-Qorti għandha dejjem tingħata bil-miktub u tinqara fil-Qorti bil-miftuħ. (13) Mat-tmiem ta’ l-istħarriġ, il-Qorti għandha tirrapporta lill-Prim Ministru, u r-rapport għandu jkun fil-Formula Nru. 2 li hemm fl-Iskeda, b’dawk il-modifiki li jkumu meħtieġa fiċ-ċirkostanzi. (14) Il-Qorti tista’ tordna li d-drittijiet u l-ispejjeż ta’ l-istħarriġ, jew xi parti minnhom, jitħallsu minn waħda mill-partijiet fil-proċedimenti. 8. Appell minn deċiżjomi tal-Qorti li jsir lill-Qorti ta’ l-Appell skond l-artikolu 325 ta’ l-Att għandu jsir skond id-disposizzjonijiet li ġejjim ta’ din ir-regola: (a) il-parti li tkun fiħsiebha tappella għandha, fi żmien ħmistax-il ġurnata tax-xogħol, barra mis-Sibtijiet, mid-data li fiha deċiżjoni tkun ingħatat mill-Qorti, tippreżenta quddiem dik il-Qorti avviż li fiħsiebha tappella u għandha tinnotifika lil dawk il-partijiet l-oħra fil-proċedimenti li hi jidhrilha li jintlaqtu diretta memt mill-appell b’kopja ta’ dak l-avviż; (b) dik il-parti għandha, fi żmiem ħmistax-il ġurnata tax-xogħol, barra mis-Sibtijiet, tal-preżentata ta’ l-avviż imsemmi fil-paragrafu (a), tippreżenta quddiem il-Qorti ta’ l-Appell rikors għar-revoka jew għall-modifika, skond il-każ, tad-deċiżjoni mogħtija mill-ewwel Qorti, li jkun fih ir-raġumijiet ġenerali ta’ l-appell u għandha tinnotifika kopja ta’ dak ir-rikors lill-partijiet l-oħra kollha msemmija fl-imsemmi paragrafu (a dik il-parti għandha, fi żmiem ħmistax-il ġurnata tax-xogħol, barra mis-Sibtijiet, tal-preżentata ta’ l-avviż imsemmi fil-paragrafu (a) u r-Reġistratur tal-Qorti ta’ l-Appell għandu wara dan iqiegħed l-appell fuq il-lista għas-smiigħ f’dik id-data li l-Qorti tista tistabbilixxi; (ċ) meta l-appell isir mimn xi parti barra mill-Ministru, l-appellant għandu, qabel ma jinstema’ l-appell, jagħti dik il-garanzija għall-ispejjeż ta’ l-appell, bħala depożitu ta’ flus jew xort’oħra f’dak l-ammont lir-Reġistratur tal-Qorti ta’ l-Appell jistajordna; (d) il-Qorti ta’ l-Appell tista’, jekk jidhrilha xieraq, tordna kull persuna, barra mill-partijiet notifikati b’kopja tar-rikors ta’ l-appell, biex tissejjaħ bħala parti jew partijiet fil-proċedimenti għall-għanijiet ta’ l-appell, fuq dawk il-kondizzjonijiet dwar l-ispejjeż u xort’oħra li l-Qorti jidhrilha xierqa; (e) il-provi miġjuba quddiem il-Qorti li mid-deċiżjoni tagħha jkun sar l-appell għandhom jiġu ppruvati quddiem il-Qorti ta’ l-Appell b’kopja tan-noti tal-Qorti jew b’dak il-materjall-ieħor li l-Qorti ta’ l-Appell jidhrilha spedjemti, u kopja tal-provi kif ukoll tar-rapport lill-Ministru li jkun fih id-deċiżjoni li minnha jkun sar l-appell għandhom jintbagħtu mir-Reġistratur ta’ l-ewwel qorti lir-Reġistratur tal-Qorti ta’ l-Appell fuq it-talba ta’ dan ta’ l-aħħar wara l-preżentata tar-rikors ta’ l-appell; (f) il-Qorti ta’ l-Appell ikollha s-setgħa kollha li tirċievi aktar provi fuq kwistjonijiet ta’ fatt kif ukoll dwar dak li jkun ġara wara d-data tad-deċiżjoni li minnha jkun sar l-appell; (g) il-Qorti ta’ l-Appell ikollha s-setgħa li tagħmel dak l-ordni dwar l-ispejjeż kollha ta’ l-appell jew parti minnhom jew ta’ dawk li jinqalgħu minnuki f il-Qorti jidhrilha xieraq; (h) bla ħsara għad-disposizzjonijiet ta’ qabel ta’ din ir-regola, kull appell għandu jitmexxa taħt u skond ir-regoli u r-regolamenti ġenerali li japplikaw għal proċedimenti normali quddiem il-Qorti ta’ l-Appell; (i) mat-tmiem ta’ appell, il-Qorti ta’ l-Appell għandha tagħti d-deċiżjoni tagħha f’qorti bil-miftuħ u għandha tibgħat lill-Ministru rapport tal-każ f’dik il-forma li l-imsemmija Qorti jidhrilha xieraq. 9. (1) Meta l-Ministru jordna smiegħ mill-ġdid skond l-artikolu 325 ta’ l-Att, dan għandu jġiegħel li jingħata avviż xieraq lill-partijiet li fil-fehma tiegħu jkunu milquta bis-smiegħ mill-ġdid kif iċ-ċirkostanzi tal-każ jistgħu fil-fehma tal-Ministru jippermettu. (2) Id-disposizzjomijiet li hemm fir-regola 8(d), (e), (f), (g), (h) u (i Id-disposizzjomijiet li hemm fir-regola 8(d), (e), (f), (g), (h) għandhom japplikaw għal smiegħ mill-ġdid bħal li kieku kienappell, u, meta l-Qorti li tisma’ mill-ġdid il-każ ma tkunx il-Qorti ta’ l-Appell, bħal likieku dik il-Qorti kienet il-Qorti ta’ l-Appell. 10. Nomina ta’ esperti. (l) Bla ħsara għal dawn ir-regoli, esperti għal stħarriġ f’disgrazzji tal-bastimemti għandhom jiġu nominati mill-Qorti minn fost lista ta’ persuni li għal dak iż-żmien tkun approvata mill-Ministru. (2) Jekk xistħarriġ jinvolvi, jew ikun jidher li x’aktarx jinvolvi, xi kwistjoni dwar it-tħassir jew is-sospensjoni ta’ ċertifikat ta’ kaptan, uffiċjal jew ta’ inġinier, għandhom jiġu nominati minn fost il-lista ta’ esperti msemmija fis-subregola (1) mhux inqas minn żewġ esperti mill-Klassi I u mill-Klassi II jew minn waħda minn dawk il-klassijiet deskritti fit-Tieni Skeda. (3) Bla ħsara għal xi nomina jew nomini speċjali li l-Qorti jidhrilha spedjenti li tagħmel f’xi każ meta ċirkostanzi speċjali jkunu fil-fehma tagħha li jeħtieġu devjazzjoni minn dawn ir-regoli, bla ħsara f’kull każ għat-tħaris tal-ħtiġiet tas-subregola (2), l-esperti għandhom jiġu nominati kif ġej: (a) meta l-istħarriġ jinvolvi, jew ikun jidher li x’aktarx jinvolvi, it-tħassir jew is-sospensjoni taċ-ċertifikat ta’ kaptan jew ta’ uffiċjal, iżda mhux ta’ inġinier, għall-inqas tnejn mill-esperti jkunu nominati mill-Klassi I; (b) meta l-istħarriġ jinvolvi, jew jidher li x’aktarx jinvolvi, it-tħassir jew is-sospensjoni taċ-ċertifikat ta’ inġinier, għall-anqas wieħed mill-esperti għandu jiġi nominat mill-Klassi II. 11. Drittijiet lill-esperti. Id-drittijiet li għandhom jitħallsu lill-esperti nominati skond ir-regola 10 għandhom jiġu stabbliti mill-Qorti, wara li tqis ix-xogħol li jkunu għamlu.