385 ATT DWAR L-OMBUDSMAN Biex jipprovdi għall-ħatra ta’ Ombudsman b’setgħa li jinvestiga l-azzjonijiet amministrattivi li jsiru mill-Gvern u minn awtoritajiet oħra jew f’isimhom, u għal għanijiet oħra li għandhom x’jaqsmu ma’ dan. L-, kif emendat bl; bl-Avviżi Legali u; u bl-L-, kif emendat bl; bl-Avviżi Legali u Att XVII tal-2010. L-, kif emendat bl; bl-Avviżi Legali u; u bl-L-ATT XXI tal-1995, kif emendat bl-Att XVI tal-1997; bl-Avviżi Legali 425 tal-2007 u 105 tal-2008 L-, kif emendat bl; bl-Avviżi Legali u; u bl-L-, kif emendat bl; bl-Avviżi Legali u Att XVII tal-2010. L-, kif emendat bl; bl-Avviżi Legali u; u bl-L-ATT XXI tal-1995, kif emendat bl-Att XVI tal-1997; bl-Avviżi Legali 425 tal-2007 u 105 tal-2008 PRELIMINARI 1. It-titolu fil-qosor ta’ dan l-Att huwa l-Att dwar l-Ombudsman. 2. Tifsir. Emendat: XVII.2010.2. (1) F’dan l-Att, kemm-il darba r-rabta tal-kliem ma teħtieġx xort’oħra- "azzjoni " tfisser kull azzjoni li jkollha x’taqsam ma’ xi ħaġa li tolqot l-amministrazzjoni u tinkludi n-nuqqas li wieħed jagħmel xi ħaġa; "korp statutorju " tfisser kull korporazzjoni jew korp magħqud ieħor li jkun stabbilit bil-liġi; "kunsill lokali " tfisser kunsill lokali mwaqqaf bis-saħħa tal-Att dwar Kunsilli Lokali [żaħ; Kap. 363. Kap. 363. "Ombudsman" tinkludi sal-limitu ta’ kull delegali ssir skont l-artikolu 27 persuna li tiġi hekk delegata; " uffiċjal pubbliku " għandha l-istess tifsira kif lilha mogħtija fl-artikolu 124 tal-Kostituzzjoni. (2) Għall-finijiet ta’ dan l-Att: "il-Gvern, jew awtoritá, korp jew persuna oħrajn li dan l-Att japplika għalihom", kull fejn din tinsab, tfisser l-entitajiet imsemmija fl-artikolu 12) kif ukoll: (a) kull aġenzija stabbilita kif provdut bl-artikolu 36 tal-Att dwar l-Amministrazzjoni Pubblika; minbarra l-Avukat Ġenerali meta jkun qiegħed jeżerċita s-setgħatimsemmija fl-artikolu 91(3) tal-Kostituzzjoni; (b) kull fondazzjoni mwaqqfa mill-Gvern jew minn xi korp statutorju u kull soċjetà jew korp ieħor imsemmi fl-artikolu 12(b); (ċ) iċ-cha irmenu membri ta’ bordijiet, kumitati, kummissjonijiet u korpi oħra li jieħdu d-deċiżjonijiet, kemm jekk imwaqqfa bil-liġi kemm jekk b’att amministrattiv, li jistgħu jieħdu deċiżjonijiet li jolqtu lil xi membru tal-pubbliku u li ma jinkwadrawx taħt l-artikolu 12(3). ĦATRA 3. Ħatra ta’ Ombudsman. Għandu jinħatar bħala uffiċjal tal-Parlament Kummissarju għal Investigazzjonijiet Amministrattivi li jissejjaħ Ombudsman, li jinħatar mill-President li jaġixxi skont riżoluzzjoni tal-Kamra tad-Deputati li tgħaddi bis-saħħa tal-voti ta’ mhux anqas minn żewġ terzi tal-membri kollha li hemm fil-Kamra: Iżda meta persuna li ma tkunx membru tal-Kamra tad-Deputati tiġi eletta bħala Speaker tal-Kamra tad-Deputati, dik il-persuna ma għandhiex titqies li tkun membru tal-Kamra bil-għan li tiġi stabbilita l-maġġoranza meħtieġa b’dan l-artikolu. 4. S kwalifiki u inkompatibilitajiet. (1) Persuna ma jkollhiex kwalifika li tinħatar fil-kariga ta’ Ombudsman jekk hija tkun membru tal-Kamra tad-Deputati, membru ta’ kunsill lokali, jew uffiċjal pubbliku. (2) Il-kariga ta’ Ombudsman ma tkunx kompatibbli mal-eżerċizzju ta’ xi attività professjonali, bankarja, kummerċjali jew ta’ tradeunion, jew ma’ kull attività oħra li ssir għal profitt jew rikompens. (3) L-Ombudsman ma għandu jkun f’ebda qagħda li ma tkunx kompatibbli mat-twettiq korrett tad-dmirijiet uffiċjali tiegħu jew mal-imparzjalità u l-indipendenza tiegħu jew mal-fiduċja pubblika dwarhom. L-Ombudsman għandu jiddikjara lill-iSpeaker tal-Kamra tad-Deputati u jikseb l-approvazzjoni tiegħu dwar kull kariga, trust jew tesserament li l-Ombudsman iqis bħala li ma jolqtux l-imparzjalità, jew indipendenza u fiduċja pubblika, u li huwa jkun jixtieq li jżomm matul iż-żmien tal-kariga tiegħu. 5. Żmien tal-kariga. (1) Kemm-il darba ma jiġix provdut mod ieħor f’dan l-Att, Ombudsman għandu jibqa’ f’dik il-kariga għal żmien ħames snin u jkun eliġibbli biex jerġa’ jinħatar għal perijodu wieħed konsekuttiv ta’ ħames snin. (2) Sakemm ma jiġix li dik il-kariga ssir vakanti qabel, persuna li tinħatar Ombudsman għandha tibqa’ f’dik il-kariga sa meta jinħatar is-suċċessur tagħha. (3) Ombudsman jista’ f’kull żmien jagħti r-riżenja tiegħu mill-kariga bil-miktub lill-President. 6. Tneħħija jew sospensjoni mill-kariga. (1) Ombudsman jista’ f’kull żmien jitneħħa jew jiġi sospiż mill-kariga tiegħu mill-President, meta jsirlu indirizz mill-Kamra tad-Deputati li jsir bis-saħħa tal-voti ta’ mhux anqas minn żewġ terzi tal-membri kollha tal-Kamra, li fih jintalab biex ineħħih mill-kariga minħabba f’inkapaċità evidenti li jwettaq il-funzjonijiet tal-kariga tiegħu (sew jekk dawn ikunu minħabba f’nuqqas ta’ saħħa fiżika jew mentali) jew minħabba f’imġieba ħażina evidenti, u d-disposizzjoni-jiet tal-proviso li hemm mal-artikolu 3 għandhom japplikaw ukoll għall-għan li tiġi stabbilita l-maġġoranza meħtieġa b’dan is-subartikolu. (2) F’kull żmien meta ma jkunx hemm sessjoni tal-Parlament, Ombudsman ikun jista’ jiġi sospiż mill-kariga tiegħu mill-President li jaġixxi skont id-diskrezzjoni tiegħu, dwar l-inkapaċità li jwettaq id-dmirijiet tal-kariga tiegħu jew imġieba ħażina li dwarha tinġieb prova li tissodisfa lill-President; iżda kull sospensjoni bħal dik ma għandhiex tkompli sseħħ għal iktar minn xahrejn wara li tibda s-sessjoni tal-Parlament li jkun imiss minnufih wara. 7. Okkupazzjoni tal-kariga vakanti. (1) Jekk Ombuds manimut, jew jirriżenja mill-kariga tiegħu, jew jivvaka l-kariga tiegħu jew jitneħħa mill-kariga, il-post vakanti li hekk jirriżulta għandu jiġi okkupat skont ma jingħad f’dan l-artikolu. (2) Jekk il-kariga vakanti ta’ Ombudsman isseħħ f’xi żmien meta l-Parlament ikun qiegħed f’sessjoni, din għandha tiġi okkupata bil-ħatra tal-Ombudsman mill-President fuq ir-rakkomandazzjoni tal-Kamra tad-Deputati skont l-artikolu 3: Iżda jekk il-kariga vakantisseħħ inqas minn xahrejn qabel l-egħluq ta’ dik is-sessjoni u ma ssirebda rakkomandazzjoni bħal dik f’dik is-sessjoni, id-disposizzjonijiet tas-subartikolu (3) għandhom ikunu japplikaw bħal li kieku l-kariga vakanti seħħet filwaqt li l-Parlament ma kienx qiegħed f’sessjoni. (3) Jekk dik il-kariga vakantisseħħ f’xi żmien meta l-Parlament ma jkunx qiegħed f’sessjoni, il-President jaħtar l-Ombudsman sa biex jokkupa l-kariga, u min jiġi hekk maħtur għandu, kemm-il darba l-kariga tiegħu ma ssirx vakanti qabel, jibqa’ fil-kariga sakemm jinħatar Ombudsman skont l-artikolu 3. 8. Ħatra temporanja ta’ Ombudsman. (1) Il-President jista’ - (a) f’kull żmien li matulu l-Ombudsman ikun marid jew assenti, jew (b) għal kull raġuni oħra temporanja meta l-Ombudsman iqis li jkun hekk jeħtieġ li ma jmexxix investigazzjoni hu nnifsu minħabba f’dawk iċ-ċirkostanzi li kieku huwa kien imħallef tal-qrati superjuri huwa kienjastjeni, jaħtar Ombudsman sabiex jidħol fil-kariga skont dan l-artikolu, u dak l-Ombudsman għandu jitħallas dak is-salarju, li ma jkunx aktar mill-ammont li jkun qed jitħallas lill-Ombudsman, skont ki f il-President jikkonsidra li jkun xieraq. (2) Is-setgħa mogħtija bil-paragrafu (b) tas-subartikolu (1) għandha biss titwettaq wara li ssir kitba li tiġi ffirmata mill-Ombudsman fejn jingħad li, fil-fehma tiegħu, ikun jenħtieġ sabiex ikun jista’ jsir ix-xogħol ta’ Ombudsman skont dan l-Att li jinħatar temporanjament Ombudsman addizzjonali. (3) Ombudsman li jinħatar bis-saħħa ta’ dan l-artikolu minħabba f’li l-Ombudsman ikun marid jew assenti għandu jibqa’ fil-kariga sa dak iż-żmien meta l-Ombudsman jerġa’ jidħol fil-kariga tiegħu, u kull Ombudsman ieħor li jinħatar għal għan temporanju għandu jibqa’ fil-kariga sakemm huwa jwettaq il-funzjoni lil u mogħtija. (4) (a) Persuna ma tkunx kwalifikata li tinħatar taħt dan l-artikolu jekk ma tkunx kwalifikata biex tinħatar fil-kariga ta’ Ombudsman taħt is-subartikolu (1) tal-artikolu 4. (b) Id-disposizzjonijiet tas-subartikoli) tal-artikolu 4 japplikaw għal persuna maħtura taħt dan l-artikolu: Iżda persuna maħtura taħt dan l-artikolu tkun tista’ teżerċita attività li ssir għal profitt jew rikompens li ma tkunx b’xi mod inkompatibbli mad-disposizzjonijiet tas-subartikolu (3) tal-artikolu 4. 9. Ġurament tal-kariga. (1) Qabel ma jibda jwettaq id-dmirijiet tal-kariga tiegħu, Ombudsman għandu jieħu ġurament li jkun ser jaqdid-dmirijiet tal-kariga tiegħu b’fedeltà u imparzjalità, u li huwa ma jikxifx, ħlief skont l-artikolu 21, xi tagħrif li jkun kiseb bis-saħħa ta’ dan l-Att. (2) Il-ġurament jingħatalu mill-iSpeaker tal-Kamra tad-Deputati. 10. Riżorsi. (1) Bla ħsara għad-disposizzjonijiet tal-Kostituzzjoni u ta’ kull liġi oħra li tapplika għal dan, u bla ħsara għad-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu, l-Ombudsman jista’ jaħtar lil dawk l-uffiċjali u impjegati li jistgħu jenħtieġ u għat-twettiq tal-funzjonijiet, setgħat u dmirijiet li jitnisslu minn dan l-Att. Din is-setgħa ta’ ħatra tinkludi l-approvazzjoni għall-għadd ta’ persuni li jistgħu jinħatru bis-saħħa ta’ dan l-artikolu sew jekk b’mod ġeneriku jew għar-rigward ta’ xi dmirijiet speċifiċi jew klassi ta’ dmirijiet, is-salarji u l-kondizzjonijiet tal-ħatra tagħhom. (2) L-Ombudsman jista’ filwaqt li jkun qiegħed jagħmel investigazzjoni, jaħtar, f’kapaċità konsultiva, lil min irid jekk il-perizja partikolari tiegħu tkun meħtieġa biex l-investigazzjoni tkun tista’ ssir b’mod iktar effettiv: Iżda meta l-konsulent meħtieġ ikun uffiċjal pubbliku, il-Prim Ministru jista’ jaħtar, wara li ssirlu talba mill-Ombudsman, lil dak l-uffiċjal pubbliku sabiex jagħti l-għajnuna tiegħu. (3) Bla ħsara għad-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu l-Ombudsman ikun responsabbli li japprova l-livell ta’ tagħmir kapitali, mobbilja, materjal u attivitajiet amministrattivi meħtieġa għat-twettiq tal-funzjonijiet, setgħat u dmirijiet li jitnisslu minn dan l-Att. (4) Il-finanzi meħtieġa għas-salarju u allowances tal-Ombudsman, u għar-riżorsi deskritti fis-subartikoli (1),) ma għandhomx jeċċedu dak l-ammont massimu li jiġi indikat f’Ombudsplan li jiġi approvat mill-Kamra tad-Deputati u dan ikun nefqa li ssir mill-Fond Konsolidat mingħajr il-ħtieġa ta’ ebda approprjazzjoni oħra ħlief dan l-Att: Iżda l-Ombudsman għandu jippreżenta quddiem il-Kamra, mhux iktar tard mill-15 ta’ Settembru ta’ kull sena, Ombudsplan li jkun jindika l-attivitajiet tas-sena li ġejja. (5) Is-salarju, allowances u spejjeż li jitħallsu lill-Ombudsman għandhom ikunu bir-rati li jkunu daqs dawk li japplikaw fil-każ ta’ mħallef tal-qrati superjuri. Is-salarju ma għandux jitnaqqas matul it-tkomplija tal-ħatra tal-Ombudsman. (6) L-uffiċjali u l-impjegati maħtura skont is-subartikolu (1) għandhom qabel ma jibdew iwettqu l-kariga jew l-impieg tagħhom jieħdu ġurament li jkunu ser iwettqu d-dmirijiet tal-kariga jew tal-impjieg tagħhom fedelment u b’imparzjalità, u li ma jikxfu, ħlief skont ma hemm fl-artikolu 21, ebda informazzjoni li huma jkunu kisbu bis-saħħa ta’ dan l-Att. Dak il-ġurament għandu jingħatalhom mill-Ombudsman. 11. Verifika. Emendat: XVI.1997.8. Kap. 174. Il-kontijiet tal-uffiċċju tal-Ombudsman għandhom jiġu verifikati mill-Awditur Ġenerali u għal dan għandu japplika l-Att dwar l-Amministrazzjoni Finanzjarja u l-Verifika. FUNZJONIJIET 12. Kif japplika dan l-Att. (1) Bla ħsara għad-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu, dan l-Att japplika għal- (a) il-Gvern, inkluż kull dipartiment tal-Gvern jew awtorità oħra tal-Gvern, kull Ministru jew Segretarju Parlamentari, kull uffiċjal pubbliku u kull membru jew impjegat ta’ awtorità kif imsemmi qabel; (b) kull korp statutorju, u kull soċjetà jew korp ieħor li fih il-Gvern jew xi wieħed jew iktar minn dawk il-korpi jew xi kombinazzjoni tagħhom ikollu kontroll tal-ishma jew li fuqhom ikollu kontroll effettiv, inkluż kull direttur, membru, manager jew uffiċjal ieħor jew dak il-korp jew soċjetà jew tal-korp li jkollu kontroll tagħhom (hawn iżjed ’il quddiem kollettivament imsejħa bħala organizzazzjoni); u (ċ) kunsilli lokali u kull kumitat tagħhom, is-sindki, kunsillieri u membri tal-personnel tal-kunsilli lokali kollha. (2) Dan l-Att japplika kif imsemmi qabel ukoll meta l-persuni li jkun japplika għalihom ikunu aġixxew skont rakkomandazzjonijiet li huma jkunu irċevew jew wara li jkunu għamlu konsultazzjonijiet skont il-liġi jew wara li jkunu osservaw ħtiġiet legali oħra. (3) (a) Dan l-Att ma japplikax għall-persuni jew għall-korpi li jinsabu elenkatif fit-Taqsima A fl-Ewwel Skeda li tinsab ma’ dan l-Att. (b) Dan l-Att ma japplikax għall-korpi elenkatif fit-Taqsima B fl-Ewwel Skeda li tinsab ma’ dan l-Att, kemm-il darba ma tinġiebx prova b’sodisfazzjon tal-Ombudsman li tkun turi li kull mezz possibbli għall-ksib ta’ rimedju jkun ġie eżawrit. (4) (a) Il-Prim Ministru jista’ jagħmel ordni fil-Gazzetta li biha jemenda, jibdel jew jissostitwixxi l-listi li hemmffit-Taqsima Auf fit-Taqsima B tal-Ewwel Skeda li tinsab ma’ dan l-Att. (b) Ebda ordni maħruġa bis-saħħa ta’ dan is-subartikoluma għandu jkollha effett kemm-il darba ma tkunx irċeviet minn qabel l-approvazzjoni tal-Kamra tad-Deputati mgħarrfa b’riżoluzzjoni. 13. Funzjonijiet. (1) Bla ħsara għad-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu, tkun il-funzjoni tal-Ombudsman li jinvestiga kull azzjoni li ssir minn jew f’isem il-Gvern, jew awtorità, korp jew persuna oħra li għalihom japplika dan l-Att, li tkun azzjoni li ssir fit-twettiq tal-funzjonijiet amministrattivi tagħhom. (2) L-Ombudsman jista’ jmexxi kull investigazzjoni bħal dik b’inizjattiva tiegħu jew wara li jasallu ilment bil-miktub ta’ persuna li jkollha interess fil-kwistjoni li tippretendi li tkun ġiet leża minn xi azzjoni bħal dawk imsemmija, jew meta l-persuna leża tkun mietet jew għal kull raġuni li tkun ma tkunx kapaċi taġixxi f’isimha, tal-eredi jew rappreżentant tagħha. (3) Minkejja d-disposizzjoni tas-subartikolu (1), l-Ombudsman jista’, jekk iqis li jkun sew li jagħmel hekk, jirrifjuta milli jwettaq is-setgħa tiegħu taħt dan l-artikolu f’kull każ fejn ikun hemm jew kien hemm disponibbli għal min jagħmel l-ilment mezzi biżżejjed ta’ rimedju taħt xi liġi oħra: Iżda l-Ombudsman jista’ jmexxi investigazzjoni jekk ikun sodisfatt li fiċ-ċirkostanzi partikolari ma jkunx raġonevoli li tippretendi lil min jagħmel l-ilment li jipproċedi jew li jkun ipproċeda b’dawk il-mezzi ta’ rimedju. (4) Mingħajr ma jiġu limitati d-disposizzjonijiet ta’ qabel ta’ dan l-artikolu, qiegħed b’dan jiġi dikjarat li kull Kumitat tal-Kamra tad-Deputati jista’ f’kull waqt jirreferi lill-Ombuds manpetizzjoni li tkun tinsab quddiem dak il-Kumitat għall-konsiderazzjoni tiegħu, jew kull ħaġa lidwarha dik il-petizzjoni tkun tittratta. F’kull każ bħal dak l-Ombudsman għandu jinvestiga, kif suġġett għal kull direttiva speċjali tal-Kumitat, il-kwistjonijiet hekk li l uriferiti, kemm-il darba dawn ikunu jaqgħu taħt il-ġurisdizzjoni tiegħu, u jagħmel dak ir-rapport lill-Kumitat li jqis li għandu jagħmel. Ebda ħaġa fl-artikolu l7, jew fl-artikolu 22, jew fl-artikolu 23 ma għandha tkun tapplika dwar xi investigazzjoni jew rapport li jsir skont dan is-subartikolu. (5) L-Ombudsman ma għandu xigħaddi biex jinvestiga xi ilment fuq xi kwistjoni li fuqha jkun hemm pendenti proċedimenti fil-qorti jew quddiem xitribunal ieħor, u għandu jissospendi l-investigazzjoni jekk xi persuna li jkollha interess tagħmel talba quddiem qorti jew tribunal ieħor dwar il-kwistjoni li tkun qed tiġi investigata; b’dan li investigazzjoni tista’ tibqa’ għaddejja meta jkun hemm problemi ta’ interess ġenerali fl-ilment. (6) Bla ħsara għad-disposizzjonijiet tas-subartikolu (3) tal-artikolu 12 u mingħajr ma jiġu limitati d-disposizzjonijiet ta’ qabel ta’ dan l-artikolu, il-Prim Ministru jista’ f’kull żmien jirreferi lill-Ombudsman għal in vestigazzjoni u rapport kull kwistjoni, sakemm din ma tkunx kwistjoni suġġetta għal proċediment ġudizzjarju, li l-Prim Ministru jikkonsidra li għandha tiġi investigata mill-Ombudsman. Meta bis-saħħa ta’ dan is-subartikolu kwistjoni tiġi investigata mill-Ombudsman, huwa għandu jirrapporta dwarha lill-Prim Ministru, u jista’ wara li jagħmel hekk jagħmel dak ir-rapport lill-Parlament dwar dik il-kwistjoni hekk kif jidhirlu li jkun xieraq. (7) L-Ombudsman ma jistax imexxi investigazzjoni taħt dan l-Att għar-rigward ta’ xi azzjoni jew kwistjoni bħal dawk imsemmija fit-Tieni Skeda li tinsab ma’ dan l-Att. (8) Fit-twettiq tal-funzjonijiet tiegħu l-Ombudsman ma għandu jkun suġġett għal ebda direzzjoni jew kontroll ta’ xi persuna jew awtorità oħra. 14. (1) Ebda ħaġa f l-artikolu 13 ma għandha tippermetti lill-Ombudsman li jinvestiga ilment fuq xi att li ġara iktar kmieni minn sitt xhur qabel id-data meta dan l-Att jibda jseħħ. (2) Ma għandhiex tittieħed konjizzjoni ta’ ilment taħt dan l-Att kemm-il darba dan l-ilment ma jsirx mhux iktar tard minn sitt xhur wara li minjagħmel l-ilment sar għall-ewwel jaf bil-kwistjonijiet li jkun qed jilmenta dwarhom; iżda l-Ombudsman jista’ jmexxi investigazzjoni fuq ilment li ma jkunx sar matul dak iż-żmien jekk huwa jqis li jkun hemm ċirkostanzi speċjali li jkunu jiġġustifikaw li ssir dik l-investigazzjoni. 15. Regoli dwar kif jimxi l-Ombudsman. (1) Minn żmien għal żmien il-Kamra tad-Deputati tista’ b’riżoluzzjoni tagħmel, jekk hekk ikun jidhrilha li tagħmel, regoli ġenerali dwar kif għandu jimxi l-Ombudsman fit-twettiq ta’ dmirijiet u taħt dan l-Att, u tista’ f’kull żmien bl-istess mod tirrevoka jew tibdel kull regola li tkun għamlet. (2) Kull regola li ssir taħt dan l-artikolu għandha tiġi stampata u pubblikata fil-Gazzetta. 16. Kif isir l-ilment. (1) Kull ilment li jsir lill-Ombudsman għandu jintgħamel bil-miktub jew bil-fomm. Meta ilment isir bil-fomm dan għandu jitniżżel bil-miktub kemm jista’ jkun malajr. (2) Kap. 262. Kap. 262. Minkejja kull disposizzjoni f’xi liġi oħra, meta ittrali tkun tidher bħala linkitbet minn persuna li tkun qiegħda tinżamm f’kustodja jew li tkun akkużata jew wara li tkun instabet ħatja ta’ xireat, jew minn pazjent f’xi sptar fil-qies tat-tifsira fl-Att dwar is-Saħħa Mentali, tkun indirizzata lill-Ombudsman, din għandha minnufih titwassal, mhux miftuħa, lill-Ombudsman mill-persuna li f’dak iż-żmien ikollu responsabbiltà tal-post jew istituzzjoni fejn il-kittieb ta’ dik l-ittra jkun qed jinżamm jew li fih ikun qiegħed bħala pazjent. Ittra li tinkiteb mill-Ombudsman lil persuna jew pazjent kif hawnimsemmija għandha titwassal minnufih, mhux miftuħa, lil dik il-persuna jew dak il-pazjent minn min f’dak iż-żmien ikun responsabbli għal dak il-post jew istituzzjoni. 17. Rifjut ta’ investigazzjoni ta’ ilmenti. (1) Jekk meta jsirilment, jew filwaqt li jkun qiegħed jinvestiga ilment, l-Ombudsman jidhirlu li, fil-qies taċ-ċirkostanzi kollha tal-każ, kull investigazzjoni, jew investigazzjoni ulterjuri ma tkunx meħtieġa, huwa jista’ jiċħad li jinvestiga, jew ikompli jinvestiga dak l-ilment. (2) Bla ma jitqiegħed ebda limitu għas-setgħat mogħtija lill-Ombudsman b’dan l-Att, l-Ombudsman jista’ fid-diskrezzjoni tiegħu jiddeċiedi li ma jinvestigax, jew, skont il-ħtieġa tal-każ, li ma jkomplix jinvestiga ilment jekk fil-fehma tiegħu- (a) is-sustanza tal-ilment tkun waħdatrivjali; jew (b) l-ilment ikun wieħed frivolu jew vessatorju jew ma jsirx inbonafide, jew (ċ) min jagħmel l-ilment ma jkollux interess personali suffiċjenti fis-sustanza tal-ilment. (3) F’kull każ meta l-Ombudsman ji ddeċiedi li ma jinvestigax jew li ma jkomplix jinvestiga ilment, huwa għandu jgħarraf b’dan lil min ikun għamel l-ilment, u jagħti r-raġunijiet għal dik id-deċiżjoni. 17A. Ħatra, funzjonijiet, eċċ., tal-Kummissarji għal Investigazzjonijiet Amministrattivi. Miżjud: XVII.2010.3. (1) L-Ombudsman jista’ jaħtar Kummissarji għal Investigazzjonijiet Amministrattivi, hawniżjed ’il quddiem "il-Kummissarji", għal oqsma speċjalizzati skont ma jista’ jiġi stabbilit minnu, bi ftehim mal-Prim Ministru. Il-Kummissarji jkunu Uffiċjali tal-Parlament u għandhom jinħatru mill-Ombudsman skont dawn id-dispożizzjonijiet li ġejjin ta’ dan l-artikolu. (2) L-Ombudsman għandu jaħtar bħala Kummissarju lil dik il-persuna l il-Prim Ministru u l-Kap tal-Oppożizzjoni għandhom flimkien jinnotifikawhbih bil-miktub bħala l-persuna li tkun sertinħatar fil-kariga. Jekk l-Ombudsman jibqa’ ma jirċevix dik in-notifika fi żmien tliet ġimgħat mid-data meta l-Ombudsman jgħarraf bil-miktub kemm lill-Prim Ministru kemm lill-Kap tal-Oppożizzjoni bid-deċiżjoni li jaħtar lil dak il-Kummissarju jew mid-data meta tinħoloq vakanza f’xi kariga bħal dik, il-ħatra ta’ Kummissarju għandha ssir mill-Ombudsman li jaġixxi kif jidhirlu fil-fehma tiegħu: Iżda iż-żmien tal-kariga tal-persuni kollha maħturaf dik il-kariga għandu jiskadi fl-istess data, u kull persuna li tkun qegħda tokkupa xikarigabattala li jista’ jkun hemm matul dak iż-żmien għandha tibqa’ sservi fiha sakemm jiskadi ż-żmien tal-kariga tal-persuna li kien hemm qabilha u ż-żmien tal-kariga ta’ kull ħatra ġdida għandu jiskadi fl-istess data bħal dik taż-żmien ta’ kariga tal-persuni l-oħra kollha maħturin taħt dan l-artikolu. (3) Il-Kummissarji għandu jiġi hekk maħtur minn fost persuni li jkollhom konoxxenza u li jkunu jafu sew dawk l-oqsma speċjalizzati li jinħatru bil-għan li jinvestigawhom. Għandu jiġi pubblikat fil-Gazzetta avviż dwar il-ħatriet rispettivi tagħhom, id-dati ta’ dawk il-ħatriet u d-dati meta huma ma jibqgħux jokkupaw dik il-kariga. (4) Il-Kummissarji għandhom jitħallsu dak is-salarju u benefiċċji, li jinħarġu mill-Fond Konsolidat, hekk kif jista’ jiġi stabbilit mill-Ombudsman, bi ftehim mal-Prim Ministru. Dak is-salarju u dawk il-benefiċċji għandhom jiġu pubblikati b’Ordni fil-Gazzetta. (5) Il-funzjonijiet tal-Kummissarji għandhom ikunu approvati mill-Ombudsman wara li jikkonsulta mal-Prim Ministru u għandhom jiġu pubblikati b’regoli fil-Gazzetta. (6) Il-Kummissarji għandhom iwasslu r-rapport tagħhom lill-Gvern, jew awtoritá, korp jew persuna oħrajn li dan l-Att japplikaihom u lil min jagħmel l-ilment, jekk dan ikun il-każ. Qabel ma jwassal xi rapport kif hawn qabel imsemmi, Kummissarju jista’ jara xi tkun il-fehma tal-Ombudsman dwar xi punt ta’ mertu jew ta’ proċedura fuq ir-rapport. L-Ombudsman jista’ jifformula elenku ta’ dawk il-materji li l-Kummissarji jkunu rċevew il-fehma tiegħu fuqhom. (7) Salvid-dispożizzjonijiet tal-artikolu 17D, l-Ombudsman m’għandux jilqa’ ilmenti biex jirrevedi r-rapport ta’ xi Kummissar juġala darba dak ir-rapport ikun twassal lill-Gvern, jew awtoritá, korp jew persuna oħrajn li dan l-Att japplika għalihom u lil min jagħmel l-ilment, jekk ikun hemm, ħlief f’dawk il-każijiet meta l-Ombudsman iqis li jkun hemm kwistjonijiet li jkollhom x’jaqsmu ma’ ksur tar-regoli tal-ġustizzja naturali. 17B. Struttura organizzattiva. Miżjud: XVII.2010.3. (1) Il-Kummissarji maħturin taħt l-artikolu 17A(1) għandhom, filwaqt illi jibqgħu jgawdu l-awtonomija u l-indipendenza sħiħa tagħhom fit-twettiq tal-funzjonijiet rispettivi tagħhom, jagħmlu użu mis-servizzi amministrattivi u investigattivi tal-Uffiċċju tal-Ombudsman. L-Ombudsman m’għandu jirrevedi ebda rapport finali ppreżentat minn Kummissarju ħlief f’dawk il-każijiet meta l-Ombudsman ikun tal-fehma li jkunu involuti xi punti ta’ dritt jew prinċipji ta’ ekwità jew ta’ ġustizzja naturali. (2) L-Ombudsman ikollu d-dmir li jiżgura li l-Kummissarji jiġu provduti b’dawk is-servizzi amministrattivi u investigattivi li bihom ikunu jistgħu jwettqu d-dmirijiet rispettivi tagħhom skont dawk il-funzjonijiet li jistgħu jiġu assenjati lilhom skont l-artikolu 17A(5). (3) Il-Kummissarji għandhom igawdu kull immunità minn kull azzjoni dixxiplinari, amministrattiva jew ċivili għal kull att li joriġina mill-eżekuzzjoni tad-dmirijiet uffiċjali tagħhom. (4) Id-dispożizzjonijiet ta’ dan l-Att li japplikaw għall-Uffiċċju tal-Ombudsman għandhom ikunu mutatis mutandis japplikaw għall-Kummissarji fil-qadi ta’ dmirijiethom taħt dan l-Att biex hekk il-proċedura investigattiva tkun kemm jista’ jkun waħda omoġenja u uniformi. Il-Kummissarji għandu jkollhom disponibbli għalihom kull informazzjoni li jkollha x’taqsam mal-investigazzjoni. (5) Kummissarju maħtur taħt dan l-artikolu għandu jħejji u jippreżenta Rapport Annwali li jkun inkorporat flimkien mar-Rapport Annwali tal-Ombudsman. 17Ċ. Kif japplika l-Att dwar l-Ombudsman għall-Kummissarji. Miżjud: XVII.2010.3. (1) Id-dispożizzjonijiet tal-artikoli 4 sa 7, 9, 13 sa 28 u 29(2) għandhom ikunu mutatis mutandis japplikaw għall-Kummissarji maħturin taħt l-artikolu 17A(1). (2) L-Ombudsman jista’ jaħtar Kummissarju temporanju f’dawk l-istess ċirkostanzi li l-President jista’ jagħmel ħatra temporanja fihom ta’ Ombudsman taħt l-artikolu 8 u d-dispozizzjonijiet ta’ dak l-artikolu għandhom ikunu mutatis mutandis japplikaw għal dik il-ħatra temporanja bħal li kieku minflok il-kelma "President" kien hemm miktuba l-kelma "Ombudsman" u minflok il-kelma "Ombudsman" kien hemm miktuba l-kelma " Kummissarju". Għandu jiġi pubblikat a vviż ta’ dik il-ħatra temporanja fil-Gazzetta. (3) Kull Kummissarju maħtur skont l-artikolu 17A(1) għandu jagħmel Rapport Annwali li jiġi pubblikat bħala parti mir-Rapport Annwali tal-Ombudsman imsemmi fl-artikolu 29. 17D. Reviżjoni tar-rakkomandazzjonijiet magħmulin mill-Kummissarji. Miżjud: XVII.2010.3. (1) Ħlief meta Kummissarju maħtur skont l-artikolu 17A(1) ma jkunx għamel rapport, jew meta għalkemm ikun sar rapport dan ma jkun fih ebda rakkomandazzjoni, dak il-Kummissarju għandu jibgħat ir-rapport tiegħu lill-Gvern jew awtorità, korp jew persuna oħrajn li dan l-Att japplika għalihom, lill-Ombudsman u Ministru kompetenti. Meta ma tittieħed ebda azzjoni hekk kif jiġi rakkomandat mill-Kummissarju fi żmien raġonevoli mid-data meta l-Kummissarju jkun bagħat ir-rapport tiegħu lill-Gvern, jew lil dik l-awtorità, korp jew persuna, jew meta l-Kummissarju jiġi mgħarraf li ma tkun ser tittieħed ebda azzjoni jew li tkun ser tittieħed bissazzjoni parzjali fuq ir-rakkomandazzjonijiet tiegħu mill-Gvern, jew minn dik l-awtorità, korp jew persuna, il-Kummissarju għandu għaldaqstant jgħarraf b’dan lill-Ombudsman, lill-Ministru kompetenti u lil min jagħmel l-ilment, jekk ikun hemm, fi żmien raġonevoli minn meta jasallu r-rapport hawn qabel imsemmi. (2) Meta l-Kummissarju jkun għarraf lil min jagħmel l-ilment li l-Gvern, awtorità, korp jew persuna hawn qabel imsemmija ma jkunux ser jimplementaw ir-rakkomandazzjoni li l-Kummissarju jagħmel fir-rapport tiegħu, jew li jkunu ser jimplementaw biss ir-rakkomandazzjonijiet tiegħu parzjalment, jew meta ma tkun waslet ebda risposta mingħand l-Ombudsman f’dak iż-żmien li jiġi hekk indikat mill-Kummissarju fir-rapport tiegħu, min jagħmel l-ilment jista’ jitlob lill-Ombudsman ji rrevedi dak ir-rapport tal-Kummissarju u l-oġġezzjoni li ssir dwar u mill-Gvern, awtorità, korp jew persuna kif hawn qabel imsemmija. PROĊEDIMENTI 18. (1) Qabel ma l-Ombudsman jinvesti ga xi ħaġa skont dan l-Att huwa għandu jgħarraf lill-kap tad-dipartiment konċernat, jew, skont ma jkun jeħtieġ il-każ, l-uffiċjal eżekuttiv prinċipali tal-organizzazzjoni konċernata, jew is-sindku tal-kunsill lokali konċernat, bl-intenzjoni tiegħu li jagħmel l-investigazzjoni. (2) Kull investigazzjoni li ssir mill-Ombudsman skont dan l-Att għandha titmexxa bil-magħluq. (3) L-Ombudsman jista’ jisma’ jew jirċievi tagħrif minn dawk il-persuni li jidhrulu xierqa, u jista’ jagħmel dawk l-inkjesti li jidhrulu xierqa. Ma jkunx meħtieġ li l-Ombudsman jagħmel xi seduta, u ebda persuna ma jkollha xijedd li tinstema’ mill-Ombudsman bi dritt: Iżda jekk f’xi waqt fil-perkors ta’ investigazzjoni l-Ombudsman jidhirlu li jista’ jkun hemm raġunijiet suffiċjenti li fuqhom ikun jista’ jagħmel ir-rapport jew rakkomanda z-zjoni tiegħu li jista’ jolqot ħażin lil xi dipartiment, organizzazzjoni, kunsill lokali jew persuna, l-Ombudsman għandu jagħti lil dak id-dipartiment, organizzazzjoni, kunsill lokali jew persuna l-opportunità li jinstemgħu. (4) Fil-każ ta’ investigazzjoni li jkollha x’taqsam ma’ xi di partiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali, l-Ombudsman jista’, fid-diskrezzjoni tiegħu f’kull waqt matul jew wara l-investigazzjoni, jikkonsulta lil xi Ministru, kap ta’ dipartiment, chiefexecutive, sindku jew kull persuna oħra li tkun il-qofol tal-investigazzjoni, u l-Ombudsman għandu jikkonsulta lil xi Ministru, kap ta’ dipartiment, chiefexecutive Fil-każ ta’ investigazzjoni li jkollha x’taqsam ma’ xi di partiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali, l-Ombudsman jista’, fid-diskrezzjoni tiegħu f’kull waqt matul jew wara l-investigazzjoni, jikkonsulta lil xi Ministru, kap ta’ dipartiment, chiefexecutive, sindku jew xi persuna oħra li hekk titlob jew li tkun saritilha rakkomandazzjoni li tkun il-qofol tal-investigazzjoni, wara li l-Ombudsman ikun għamel l-investigazzjoni u qabel ma jkun sawwar opinjoni konklużiva fuq kull waħda mill-kwistjonijiet imsemmija fis-subartikoli) tal-artikolu 22. (5) Jekk l-Ombudsman, matul jew wara xi investigazzjoni, jkun tal-fehma li jkun hemm prova sostanzjali ta’ xiksur evidenti ta’ xi dmir jew ta’ imġieba ħażina li titwettaq minn xi uffiċjal jew impjegat ta’ xi di partiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali, huwa għandu jirreferi l-kwistjoni lill-awtorità konċernata inkluż il-Pulizija: Iżda l-Ombudsman jista’ jkompli għaddej bl-investigazzjoni tiegħu wara li jirreferi l-kwistjoni kif imsemmi qabel. (6) Bla ħsara għad-disposizzjonijiet ta’ dan l-Att u ta’ kull regola magħmula bis-saħħa tiegħu, l-Ombudsman jista’ jirregola l-proċedura tiegħu b’kull mod li huwa jqis li jkun xieraq. 19. Provi. Emendat: A.L.425 tal-2007; A.L.105 tal-2008. (1) Bla ħsara għad-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu u tal-artikolu 20, l-Ombudsman jista’ minn żmien għal żmien jeħtieġ lil xi persunali fil-fehma tiegħu tkun tista’ tagħti xi tagħrif li jkollu x’jaqsam ma’ xi kwistjoni li tkun qiegħda tiġi investigata mill-Ombudsman li tagħtih dak it-tagħrif, u li tipproduċi kull dokument jew inkartament jew oġġett li fil-fehma tal-Ombudsman ikollhom x’jaqsmu mal-kwistjoni kif imsemmija qabel u li tista’ tkun fil-pus sess jew taħt il-kontroll ta’ dik il-persuna. Dan is-subartikolu għandu japplika sew jekk dik il-persuna tkun jew ma tkunx uffiċjal, impjegat jew membru ta’ xi di partiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali, u sew jekk dawk id-dokumenti, inkartamenti jew oġġetti jkunu jew ma jkunux fil-kustodja jew taħt il-kontroll ta’ xi di partiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali. (2) L-Ombudsman ikollu s-setgħa li jħarrek ix-xiehda u li jagħti l-ġurament lil kull xhud u persuna involuti fl-investigazzjoni, u jeħtieġhom li jixhdu. (3) Kull persuna mħarrka kif imsemmi qabel li tirrifjuta jew mingħajr kawża ġusta tonqos milli tattendi fil-ħin u fil-postimsemmija fit-taħrika, jew tirrifjuta mingħajr kawża ġusta li twieġeb jew li twieġeb bis-sħiħ u b’mod sodisfaċenti fil-qies ta’ kemm tafutifhem kull mistoqsija lissirilha mill-Ombudsman, jew li tirrifjuta jew tonqos mingħajr kawża ġusta li tipproduċi xi dokument li l-Ombudsman ikun ħtieġha li tipproduċi, tkun ħatja ta’ reatu teħel, meta tinsab ħatja, multa ta’ mhux iżjed minn elfumija u sittineuro(1,160) jew priġunerija għal żmien ta’ mhux iżjed minn tliet xhur, jew għal dik il-multa u priġunerija flimkien: Iżda, mingħajr preġudizzju għall-ġeneralità tas-subartikolu (2), ebda persuna li tkun qiegħda tixhed quddiem l-Ombudsman ma tista’ tinġiegħel twieġeb għal xi domanda li għandha mnejn tesponiha għal xi prosekuzzjoni kriminali, u kull tali persuna għandu jkollha jedd, għar-rigward ta’ kull xhieda minnha mogħtija quddiem l-Ombudsman, għall-istess privileġġi li jkollu jedd għalihom xhud li jkun qed jixhed quddiem qorti tal-ġustizzja. 20. Eżenzjonijiet minn kxif. (1) Meta l-Prim Ministru jiċċertifika li l-għoti ta’ xi tagħrif jew it-tweġib ta’ xi mistoqsija jew il-produzzjoni ta’ xi oġġett, inkartament jew dokument ieħor- (a) ikun jolqot is-sigurtà jew id-difiża ta’ Malta jew ir-relazzjonijiet jew arranġamenti bejn il-Gvern ta’ Malta u xi Gvern ieħor jew xi organizzazzjoni internazzjonali ta’ Stati jew Gvernijiet; jew (b) ikun x’aktarx jagħmel ħsara serja lill-ekonomija nazzjonali; jew (ċ) ikun jinvolvi l-kxif tad-diskussjonijiet jew proċedi-menti tal-Kabinett jew ta’ xi kumitat tal-Parlament jew tal-Kabinett; jew (d) ikun jippreġudika l-investigazzjoni jew is-sejbien ta’ reati, l-Ombudsman ma għandux jenħtieġ li t-tagħrif jew ir-risposta jkollhom jingħataw jew, skont il-każ, li l-oġġett, inkartament jew dokument ieħor jiġu prodotti. (2) Bla ħsara għad-disposizzjonijiet tas-subartikolu (1), kull liġi lit awtorizza jew teħtieġ it-tiżmim ta’ xi dokument, oġġett jew inkartament, jew ir-rifjut li tintwieġebxi mistoqsija, għar-raġuni li l-kxif tad-dokument, oġġett jew inkartament jew it-tweġib tal-mistoqsija jkun ta’ ħsara għall-interess pubbliku, ma għandhiex tapplika għar-rigward ta’ xi investigazzjoni magħmula mill-Ombudsman jew proċedimenti li jsiru quddiemu. 21. It-tagħrif ikun sigriet. (1) Kull tagħrif li jinkiseb mill-Ombudsman u minn kull persuna li jkollha xikariga, ħatra jew posizzjoni li jkunu jaqgħu taħt l-Ombudsman, filwaqt li tkun qiegħda ssir investigazzjoni bis-saħħa ta’ dan l-Att jew għall-għan tagħha, ma għandux jinkixef ħlief għall-għanijiet tal-investigazzjoni u ta’ kull rapport li jkollu jsir fuq dik l-investigazzjoni bis-saħħa ta’ dan l-Att, jew bil-għan ta’ xi proċedimenti li jkollhom x’jaqsmu ma’ xireat li jsir taħt dan l-Att, u l-Ombudsman u l-membri tal-uffiċċju tiegħu ma għandhomx jiġu mħarrka sabiex jixhdu f’xi proċedimenti, ħlief dawk imsemmija qabel, dwar kull ħaġa li jsiru jafubiha matul l-investigazzjoni li tkun qiegħda ssir bis-saħħa ta’ dan l-Att. (2) L-artikolu 133 tal-Kodiċi Kriminali. għandu japplika għall-Ombudsman u l-membri tal-uffiċċju tiegħu u dwarhom l-istess bħal ma japplika għal jew dwar uffiċjal jew impjegat pubbliku kif hemm imsemmi fl-artikolu 133 tal-Kodiċi Kriminali [żaħ. PROĊEDURA WARA L-INVESTIGAZZJONI 22. Proċedura wara l-investigazzjoni. (1) Id-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu għandhom ikunu japplikaw f’kull każ meta, wara li ssir investigazzjoni bis-saħħa ta’ dan l-Att, l-Ombudsman ikun tal-fehma li d-deċiżjoni, rakkomandazzjoni, att jew ommissjoni li kienu l-qofol tal-investigazzjoni- (a) jidhru li jkunu saru kontra dak li trid il-liġi; jew (b) ikunu irraġonevoli, inġusti, oppressivi jew improprjament diskriminatorji, jew ikunu skont liġi, jew xi prattika li tkun jew tista’ tkun irraġonevoli, inġusta, oppressiva jew improprjament diskriminatorja; jew (ċ) ikunu msejsa għalkollox jew f’parti minnhom fuq żball tal-liġi jew ta’ xifatt; jew (d) ikunu ħżiena. (2) Id-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu għandhom ikunu wkoll japplikaw f’kull każ meta l-Ombudsman ikun tal-fehma li fit-teħid tad-deċiżjoni jew fl-egħmil tar-rakkomandazzjoni, jew fl-egħmil jew ommissjoni tal-att, tkun twettqet xisetgħa diskrezzjonali għal xi għan mhux tajjeb jew għal raġunijiet mhux relevanti jew għaliex ikunu tqiesu affarijiet li ma jkunux relevanti, jew li, fil-każ ta’ deċiżjoni magħmula fit-twettiq ta’ xisetgħa diskrezzjonali, kellhom jingħataw raġunijiet għad-deċiżjoni. (3) Jekk f’xi każ li dan l-artikolu jgħodd għalih l-Ombudsman ikun tal-fehma - (a) li l-kwistjoni għandha tiġi riferita lill-awtorità propizja sabiex tiġi aktar kunsidrata; jew (b) li l-ommissjoni għandha tiġi rettifikata; jew (ċ) lid-deċiżjoni għandha titħassar jew tinbidel; jew (d) li xi prattika li fuqha jkunu ġew ibbażati d-deċiżjoni, rakkomandazzjoni, att jew ommissjoni għandha tinbidel; jew (e) li xi liġi li fuqha ssejsu d-deċiżjoni, ir-rakkomanda z-zjoni, l-att, jew l-omissjoni għandha tiġi kkunsidrata mill-ġdid; jew (f) li għandhom jingħataw raġunijiet għad-deċiżjoni; jew (g) li għandhom jittieħdu xi passi oħra, l-Ombudsman għandu jirrapporta l-fehma tiegħu, u r-raġunijiet tiegħu għaliha, lid-dipartiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali li jkunu, u jista’ jagħmel dawk ir-rakkomandazzjonijiet li jidhrulu xierqa. F’kull każ bħal dak huwa jista’ jitlob lid-dipartiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali li javżawh, fi żmien li jiġi stabbilit, dwar il-passi (jekk ikun il-każ) li jkunu qegħdin jipproponu li jieħdu sabiex jagħtu seħħ lir-rakkomandazzjonijiet tiegħu. L-Ombudsman għandu wkoll, fil-każ ta’ investigazzjoni, jibgħat kopja tar-rapport jew rakkomandazzjoni tiegħu lill-Ministru konċernat u lis-sindku fil-każ ta’ x ikunsill lokali. (4) Jekk fi żmien raġonevoli wara li jsir ir-rapport ma tittieħed ebda azzjoni li l-Ombudsman ikun tal-fehma li tkun waħda adegwata u xierqa, l-Ombudsman jista’, fid-diskrezzjoni tiegħu, wara li jikkonsidra l-kummenti (jekk ikun hemm) magħmulin minn jew f’isem xidipartiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali involuti, jibgħat kopja tar-rapport u tar-rakkomandazzjonijiet lill-Prim Ministru, u jista’ wara dan jagħmel dak ir-rapport lill-Kamra tad-Deputati li jidhirlu li jkun xieraq. (5) L-Ombudsman għandu jehmeż ma’ kull rapport li jintbagħat bis-saħħa tas-subartikolu (4) kopja ta’ kull kumment li jsir minn jew f’isem id-dipartiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali involuti. (6) Minkejja kull ħaġa li tinsab f’dan l-artikolu, l-Ombudsman ma għandux jagħmel, f’xi rapport li jsir bis-saħħa ta’ dan l-Att, xi kumment li jolqot lil xi persuna kemm-il darba dik il-persuna ma tkunx ingħatat l-opportunità li tagħti l-verżjoni tagħha. 23. (1) Meta, f’xi investigazzjoni li ssir wara ilment, l-Ombudsman jagħmel rakkomandazzjoni skont is-subartikolu (3) tal-artikolu 22, u ma tittieħed dwarha fi żmien raġonevoli ebda azzjoni li l-Ombudsman ikun tal-fehma li tkun adegwata u xierqa, l-Ombudsman għandu jgħarraf lil min jagħmel l-ilment bir-rakkomandazzjoni tiegħu, u jista’ jagħmel dawk il-kummenti fuq il-kwistjoni li jqis li għandu jagħmel. (2) L-Ombudsman għandu f’kull każigħarraf lil min jagħmel l-ilment, b’dak il-modu f’dak iż-żmien li huwa jqis li jkun xieraq, bir-riżultat tal-investigazzjoni. 24. Il-proċedimenti ma jistgħux jiġu riveduti. Ħlief għar-raġuni ta’ nuqqas ta’ ġurisdizzjoni, ebda proċediment jew deċiżjoni tal-Ombudsman ma jistgħu jiġu kontestati f’xi qorti. 25. Proċedimenti privileġġati. (1) Ma jistgħu jittieħdu ebda proċedimenti, ċivili jew kriminali, kontra l-Ombudsman jew kontra xi membru tal-uffiċċju tiegħu għal dak li jista’ jagħmel jew jirrapporta jew igħid matul it-twettiq jew it-twettiq maħsub tal-funzjonijiet tiegħu bis-saħħa ta’ dan l-Att kemm-il darba ma jiġix ippruvat li jkun aġixxainmalafede. (2) Kemm l-Ombudsman kif ukoll dawk il-persuni msemmija qabel ma għandhomx jitħarrku sabiex jixhdu quddiemxiqorti, jew ma tul xi proċedimenti ta’ xorta ġudizzjarja, dwar xi ħaġa li huma jsiru jafubiha fit-twettiq tal-funzjonijiet tagħhom bis-saħħa ta’ dan l-Att. (3) Kull ħaġa li tingħad jew kull tagħrif li jingħata jew kull dokument, inkartament jew oġġett prodott minn persuna matul inkjesta tal-Ombudsman jew proċedimenti quddiem u bis-saħħa ta’ dan l-Att għandhom ikunu privileġġati bl-istess mod bħal li kieku l-inkjesta jew il-proċedimenti kienu proċedimenti quddiem il-qorti. MIXXELLANJI 26. (1) Għall-għanijiet ta’ dan l-Att, iżda bla ħsara għad-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu, l-Ombudsman jista’ f’kull ħin jidħol ġewwa fond li jintuża minn xi di partiment jew organizzazzjoni li dan l-Att japplika għalih kif speċifikat fl-artikolu 12, u jispezzjona dak il-fondu, bla ħsara għad-disposizzjonijiet tal-artikoli 19 u 20, hemm ġew jagħmel kull investigazzjoni li għandu setgħa li jagħmel. (2) Qabel ma jidħol ġewwafond bħal dak l-Ombudsman għandu javża lill-Prinċipal Permanenti tad-Dipartiment jew, skont il-ħtieġa tal-każ, lill-uffiċjal amministrattiv prinċipali ta’ dik l-organizzazzjoni li tkun qiegħda tuża dak il-fond. 27. Delega ta’ funzjonijiet. (1) L-Ombudsman jista’ jiddelega bil-miktub lil persuna li jkollha xikariga taħt u kull setgħa li huwa għandu bis-saħħa ta’ dan l-Att, ħlief din is-setgħa ta’ delega. (2) Delega ta’ funzjonijiet bis-saħħa ta’ dan l-Att għandha tkun mingħajr preġudizzju għat-twettiq ta’ dawk il-funzjonijiet mill-Ombudsman, u dik id-delega tista’ tiġi revokata mill-Ombudsman meta jrid hu. 28. (1) Ħadd ħlief l-Ombudsman maħtur bis-saħħa ta’ dan l-Att ma jista’ juża l-isem "Ombudsman" f’dak li għandu x’jaqsam ma’ xi negozju, sengħa jew kariga, jew fl-għoti ta’ xi servizz, sew bi ħlas jew mod ieħor, jew jippreżenta ruħu bħala Ombudsman ħlief bil-kunsens bil-miktub tal-Ombudsman maħtur bis-saħħa ta’ dan l-Att. (2) Min jikser is-subartikolu (1) jkun ħati ta’ reatu jeħel, meta jinsabħati, multa ta’ mhux aktar minn mitejnu tletineuro (230). 29. Rapporti. (1) L-Ombudsman għandu jagħmel rapport, ta’ kull sena jew b’dik il-frekwenza li huwa jista’ jqis spedjenti, lill-Kamra tad-Deputati dwar it-twettiq tal-funzjonijiet tiegħu bis-saħħa ta’ dan l-Att lill-iSpeaker li għandu javża lill-Kap tal-Kamra sabiex iqiegħed kopja tar-rapport fuq il-Mejda tal-Kamra mal-ewwel opportunità li jkollu. (2) Emendata: XVI.1997.10. Emendata: XVI.1997.10. L-Ombudsman jista’ minn żmien għal żmien fl-interess pubbliku, jew fl-interess ta’ kull persuna, jew dipartiment, jew organizzazzjoni, jippubblika rapporti li b’mod ġeneriku jkollhom x’jaqsmu mat-twettiq tal-funzjonijiet tiegħu taħt dan l-Att, jew rapporti li jkollhom x’jaqsmu ma’ xikaż jew każijiet partikolari investigati. Dawk ir-rapporti jistgħu jiġu pubblikati sew jekk il-kwistjonijiet trattati fir-rapport ikunu l-qofol ta’ rapport lill-Kamra tad-Deputati skont dan l-Att sew jekk ma jkunux.