Paġna Nhar it-18 ta' Settembru 2013, il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew iddeċieda, b'konformità mal-Artikolu 29(2) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, li jħejji opinjoni fuq inizjattiva proprja dwar Is-Sezzjoni Speċjalizzata għall-Agrikoltura, l-Iżvilupp Rurali u l-Ambjent, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha fit-3 ta' Marzu 2014. Matul il-297 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'123 vot favur, 2 voti kontra u 6 astensjonijiet. Il-progress fit-tranżizzjoni għal ekonomija effiċjenti fl-użu tar-riżorsi u b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju qed iseħħ bil-mod wisq. Jekk l-UE trid tilħaq l-għanijiet għall-2050, kif inhuma stabbiliti f'diversi dokumenti tal-Kummissjoni, maqbulin mill-Istati Membri u bl-appoġġ ta' diversi Opinjonijiet tal-KESE, b'mod kosteffettiv u soċjalment aċċettabbli, irridu nħaffu l-proċess. Dan jista' jintlaħaq permezz ta' qafas regolatorju ċar u effettiv, flimkien ma' strumenti bbażati fuq is-suq li jirriżultaw minnu u li jkunu prevedibbli. L-għanijiet tat-tnaqqis tal-karbonju kif miftiehma mill-Istati Membri huma mfassla biex inaqqsu r-rata tat-tnaqqis tar-riżorsi u t-tisħin globali sabiex tiġi evitata kriżi ambjentali futura. L-għan għalll-perjodu ta' żmien medju biex dan jintlaħaq se jkollu jinkludu espansjoni kbira tal-enerġijji rinnovabbli, u tnaqqis gradwali u sostanzjali tal-faħam sakemm ma jirriżultax li l-qbid tal-karbonju (carbon capture) ikun vijabbli u soċjalment aċċettabbli. L-effett tal-kriżi finanzjarja u ekonomika ta' bħalissa tefa' l-enfasi fuq l-ipprezzar tal-enerġija minħabba l-impatt tal-prezzijiet għolja tal-enerġija fuq l-ispejjeż tal-enerġija għad-djar fil-kuntest tal-awsterità u l-kompettitività. L-enerġija titqies bħala piż li jxekkel l-irkupru pjuttost milli parti mis-soluzzjoni. Filwaqt li dan it-tħassib għandu jiġi indirizzat, huwa kruċjali li s-settur tal-enerġija b'mod partikolari jkun jista' jopera bi programm fuq perjodu ta' żmien twil għal tranżizzjoni fejn ikun hemm impenn kemm għal direzzjoni ċara kif ukoll għal stabbiltà fid-diversi politiki u l-mekkaniżmi ta' appoġġ relatati. L-importanza tal-istrumenti bbażati fuq is-suq hija li dawn għandhom iressqu 'l quddiem it-tranżizzjoni għal ekonomija effiċjenti fl-użu tar-riżorsi u b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju kif ukoll jappoġġjaw l-irkupru ekonomiku. Ir-riforma fiskali ambjentali għandha l-għan li tuża mekkaniżmi tas-suq biex tindirizza riperkussjonijiet negattivi relatati mal-użu ta' riżorsi naturali: dan isir b'mod li ma jkollux effetti baġitarji billi jitnaqqsu l-piżijiet tat-taxxi fuq ix-xogħol. Fl-istess ħin, ir-riforma fiskali ambjentali timplimenta l-prinċipju ta' min iniġġes iħallas b'mod aktar sistematiku, permezz tal-eliminazzjoni gradwali ta' sussidji li jagħmlu ħsara ambjentali u permezz tat-trasferiment tat-tassazzjoni minn fuq ix-xogħol għal fuq it-tniġġis. B'riżultat t'hekk, ir-riforma tikkoreġi fallimenti tas-suq, ittejjeb l-effiċjenza ekonomika, tgħin biex jiżviluppaw industriji ġodda li jipprovdu impjiegi sostenibbli u lokali, toħloq ambjent ċar u prevedibbli għal investimenti ekoinnovattivi, u tikkontribwixxi għar-restwar tal-istabbiltà fiskali wara r-reċessjoni billi toħloq dħul addizzjonali. Il-prezzijiet tal-enerġija għolew fis-setturi kollha. Dan qed joħloq reazzjoni negattiva mill-familji u mill-industrija f'ħafna Stati Membri. Tinħtieġ riċerka dettaljata biex tistabbilixxi l-oriġini ta' din iż-żieda (produzzjoni, distribuzzjoni, taxxi), u tiddetermina fejn l-enerġijji rinnovabbli kkontribwixxew għal prezzijiet ogħla tal-elettriku u fejn wasslu għal prezzijiet stabbli jew orħos. Il-Kumitat iħeġġeġ lill-Istati Membri sabiex jimxu 'l quddiem b'sensittività bir-riforma fiskali ambjentali, b'mod partikolari fi żminijiet ta' kriżi, u jħejju għal riforma aktar fundamentali fis-sistemi fiskali tagħhom meta jasal iż-żmien. Element ewlieni ta' din ir-riforma għandu jkun l-assigurazzjoni ta' prezzijiet tal-karbonju li jkunu adatti fl-UE u, għaldaqstant, anke f'livell globali maqbul. Il-Kumitat iħeġġeġ lill-Kummissjoni biex tagħmel ir-riforma fiskali ambjentali parti integrali u permanenti mis-semestru Ewropew, b'enfasi partikolari biex tiġi inkoraġġita l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija. Minbarra l-politiki relatati mal-enerġija, il-Kumitat jinnota li l-istrumenti bbażati fuq is-suq jistgħu jintużaw aktar billi jiġu applikati għal strateġiji oħra biex jittejjeb l-użu effiċjenti tar-riżorsi naturali u jnaqqsu l-emissjonijiet tal-karbonju bħalma huma r-riċiklaġġ, il-ġestjoni tal-iskart aktar sostenibbli u l-agrikoltura aktar sostenibbli. Il-Kumitat iqis li mhuwiex aċċettabli li l-attivitajiet li jagħmlu ħsara ambjentali u mhumiex ġustifikati għadhom jiġu ssussidjati fl-UE direttament mill-baġits pubbliċi u indirettament bħala "spejjeż esterni" li mhumiex internalizzati fil-prezzijiet tal-prodotti minħabba nuqqas ta' implimentazzjoni tal-"prinċipju ta' min iniġġes iħallas". Dawn is-sussidji joħolqu distorsjoni fis-swieq u jxekklu t-transizzjoni għal ekonomija effiċjenti fl-użu tar-riżorsi u b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju. L-UE ilha impenjata għal diversi snin sabiex tneħħi gradwalment is-sussidji ta' ħsara ambjentali, u biex tinternalizza l-ispejjeż esterni. Minħabba l-għan tal-UE ta' tneħħija ta' dawn is-sussidji sal-2020, il-Kumitat huwa mħasseb dwar in-nuqqas ta' attivitajiet suffiċjenti. Il-Kumitat iħeġġeġ lill-Istati Membri biex jistabbilixxu inventarji u pjanijiet ta' azzjoni għat-tneħħija tas-sussidji ta' ħsara ambjentali kif previst fl-għan. Il-Kummissjoni għandha tkun il-fattur ewlieni li jikkoordina u jmexxi f'dan il-qasam ukoll, ngħidu aħna billi tinkludih fil-proċess tas-Semestru Ewropew. L-enerġija mix-xemx u mir-riħ għandha impatt ambjentali ħafna inqas minn dik mill-fjuwils fossili. L-aħjar forom ta' produzzjoni tal-enerġija nadifa jikkunsidraw l-interessi soċjali u ambjentali kif ukoll il-ħtiġijiet tal-ġenerazzjonijiet futuri, iżommu l-produzzjoni f'pajjiżha u jnaqqsu d-dipendenza fuq l-importazzjoni tal-enerġija, kif ukoll joħolqu impjiegi ġodda. Madankollu l-enerġija nadifa ma tistax tikkompeti fis-suq fuq l-istess livell għax kemm l-enerġija mill-fjuwils fossili kif ukoll dik nukleari jirċievu sussidji (diretti u indiretti) fuq livell ogħla milli l-enerġija mis-sorsi rinovabbli. L-enerġija nadifa trid tingħata opportunità ġusta biex tiżviluppa. Dan jitlob li jinħolqu kundizzjonijiet ekwi għall-produzzjoni tal-enerġija. Għalkemm l-għan ġenerali ta' tranżizzjoni għal ekonomija b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju huwa ġeneralment aċċettat, il-ħeffa ta' tranżizzjoni u l-metodi magħżula għadhom jiġu diskussi b'mod intensiv. Hemm tħassib dwar x'jiġri fin-nuqqas ta' rikonoxximent tal-impatt tar-riċessjoni u l-kriżi tad-dejn fuq il-kapaċità li tiflaħ għaliha l-ekonomija tal-Ewropa. Hemm ukoll tħassib li t-tħaffif tal-miżuri ta' tranżizzjoni, fil-perjodu ta' żmien qasir sa medju ser ikun ta' ħsara għall-kapaċità kompetittiva. Fl-aħħar nett, bħalissa hemm nuqqas ta' qbil dwar il-benefiċċji ekonomiċi li l-miżuri tranżitorji se jġibu u hemm sentiment li effetti negattivi qed jiġu injorati. Din l-Opinjoni tirrikonoxxi dan it-tħassib u tagħraf li dan se jkun suġġett ta' diskussjoni kontinwa. Madankollu, il-Kumitat jitlob lill-UE u l-Istati Membri tagħha biex iżidu s-sens ta' urġenza fit-twettiq b'suċċess tal-futur b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju. L-Istati Membri Ewropej ma kienux attivi biżżejjed biex jaġġustaw l-ekonomiji tagħhom għat-tibdil tal-klima. Fl-UE kien hemm dibattitu komprensiv u fundamentali dwar jekk huwiex meħtieġ li s-soċjetà tiġi adattata għall-iżvilupp sostenibbli u t-tibdil fil-klima. Minn dan ħareġ qbil dwar l-azzjoni li trid tittieħed għall-iżvilupp sostenibbli, inkluż titjib ekoloġiku (greening) tal-ekonomija. Din id-direzzjoni politika hija kkonfermata f'diversi dokumenti: l-Istrateġija għal Żvilupp Sostenibbli 2001, u riveduta fl-2006, is-Seba' Programm ta' Azzjoni Ambjentali, l-inizjattiva ewlenija 'Ewropa effiċjenti fir-riżorsi' taħt l-Istrateġija Ewropa 2020, il-Pjan Direzzjonali għal Ewropa b'użu effiċjenti tar-riżorsi, u l-Pjan Direzzjonali għal mixja lejn ekonomija kompetittiva b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju fl-2050. Il-Kumitat appoġġa din l-ambizzjoni f'diversi Opinjonijiet. Fl-aħħar ħames snin l-Istati Membri kollha ffaċċjaw, sa ċertu punt, l-isfidi li rriżultaw mill-kriżi bankarja u l-kriżi tad-dejn sovran, li lkoll kienu aggravati mit-tnaqqis qawwi fir-ritmu ekonomiku. L-evoluzzjoni tal-prezzijiet tal-enerġija għad-djar u l-industrija fil-kuntest tal-awsterità u fil-kuntest ta' kompetizzjoni globali bi prezz iktar baxx qajmet mistoqsijiet dwar il-mod li bih qed tiġi implimentata l-politika tal-UE dwar l-ambjent u l-enerġija minħabba l-effetti sekondarji negattivi potenzjali tagħha. Is-sitwazzjoni hija kritika u jeħtieġ li tiġi indirizzata. L-istrumenti bbażati fuq is-suq għandhom jiġu applikati b'mod li jagħtu riżultati kemm fuq l-ekoloġizzazzjoni tal-ekonomija kif ukoll biex jappoġġaw l-irkupru ekonomiku. M'hemmx dubju li t-transizzjoni għal ekonomija b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju għandha żżid is-sigurtà tal-enerġija tal-Ewropa. Illum il-ġurnata l-Ewropa timporta aktar minn kemm jiswew EUR 500 biljun f'gass u żejt, parzjalment minn reġjuni politikament mhux stabbli. Is-sostituzzjoni tal-importazzjonijiet ta' fjuwil bil-produzzjoni tal-enerġija b'livelli baxxi ta' emissjonijiet tal-karbonju fl-UE se żżid ir-reżiljenza tal-ekonomija Ewropea u tgħin biex il-ktajjen ta' valur jinżammu fl-Ewropa. Jekk din it-transizzjoni ssir f'waqtha, b'ġestjoni intelliġenti tal-pass tal-bidla u bil-bilanċ ġust bejn l-interessi ekonomiċi, ekoloġiċi u soċjali, din tkun tista' taqdi rwol ewlieni biex tingħeleb il-kriżi ekonomika. Din it-transizzjoni ma tistax isseħħ għad-detriment tal-kompetittività tal-Ewropa u r-rekwiżit bażiku huwa livell ogħla ta' attività ekonomika li tinvolvi aktar negozji f'numru akbar ta' setturi li jimpjegaw aktar nies. F'dan il-kuntest, huwa impossibbli li ninjoraw l-impatt ta' enerġija rħisa, prinċipalment mill-gass tax-shale li wassal biex il-manifattura tal-Istati Uniti terġa' tqum fuq saqajha. L-ekonomija tal-UE tinħtieġ ħafna qawmien industrijali bħal dan biex in-nies jerġgħu jsibu x-xogħol u jiżdied id-dħul mit-taxxi. Parti minn dan it-tip ta' qawmien se tkun teħtieġ aktar ċertezza u kapaċità akbar tal-politika tal-enerġija tal-UE biex tirreaġixxi għal pressjonijiet globali, filwaqt li tinżamm l-aġenda ġenerali ta' ekonomija b'livell baxx ta'emissjonijiet tal-karbonju. L-ambizzjoni u r-regolamenti huma prinċipalment kliem; il-politika hija msejsa fuq fatti. Ma ttieħditx biżżejjed azzjoni fir-rigward tal-għanijiet. Hemm bosta raġunijiet għal dan: il-kriżi finanzjarja, nuqqas ta' azzjoni mill-Istati Membri, bidla tal-politika fid-direzzjoni opposta mill-Istati Membri u oppożizzjoni mill-industrija tal-gass u ż-żejt. Però, barra dan hemm inċertezzi u aġġustamenti ġenwini kkawżati mill-impatt mhux mistenni ta' żviluppi jew avvenimenti ġodda, pereżempju l-iżvilupp mgħaġġel tal-gass tax-shale fl-Istati Uniti u Fukushima. It-tipi ta' politiki ta' 'waqfien u bidu mill-ġdid' li jirriżultaw minn dan ma jipprovdux il-qafas stabbli u prevedibbli li hemm bżonn. Biex il-proċess tat-tranżizzjoni jitkompla mingħajr dewmien għandna bżonn bilanċ bejn il-flessibiltà fil-politiki bl-impenn meħtieġ għal investiment fuq perjodu ta' żmien twil u firxa ta' strumenti bbażati fuq is-suq li jservu ta' appoġġ. Dan jitlob djalogu intensiv bejn il-partijiet interessati kollha fil-katina tal-enerġija, l-istituzzjonijiet Ewropej, l-Istati Membri, l-industrija u l-pubbliku ġenerali. Bħas-swieq kollha, is-suq tal-enerġija jirreaġixxi għas-sinjali tal-prezzijiet fi ħdan il-qafas regolatorju fis-seħħ. Jekk is-suq tal-enerġija mhux qed jipprovdi t-taħlita tal-enerġija prevista fil-pjan ta' tranżizzjoni allura s-sinjali tal-prezzijiet huma ħżiena. Is-sinjali jistgħu jiġu mibdulin iżda għandu jiġi żgurat li l-partijiet interessati ekonomiċi u soċjali ma jiġux żvataġġati bil-kbir. eħtieġ politiki ta' impjieg attivi sabiex tiżgura impjiegi deċenti. Għal dan huwa kruċjali li jkun hemm qawmien tal-ekonomija u tar-rekwiżiti assoċjati magħha f'termini ta' poltika tal-enerġija, infrastruttura u swieq. L-impatti fuq familji bi dħul baxx u fuq il-prezzijiet tal-enerġija għandhom jiġu kkunsidrati b'attenzjoni. Barra minn hekk, fis-settur tal-enerġija, il-prezzijiet tal-enerġija spiss ma jirriflettux b'mod korrett l-ispejjeż veri ta' sorsi differenti tal-enerġija. Għall-kuntrarju tal-prezz tal-enerġija rinnovabbli ħafna mill-ispejjeż għall-enerġija konvenzjonali mhumiex irrappurtati separatament fil-prezzijiet tal-enerġija u ma jitħallsux għalihom fil-kontijiet tal-enerġija; minflok, dawn jiġu assorbiti bħala sussidji mill-baġit tal-gvern u jiġu moħbija f'forma ta' spejjeż esterni għall-effetti ħżiena fuq is-saħħa u l-ambjent. Dawn l-istrumenti jistgħu jbiddlu r-riżultat tal-attività tas-suq minħabba li jtejbu s-sistema tas-sinjali tal-prezzijiet billi jinternalizzaw l-ispejjeż esterni u joffru iktar flessibbiltà għan-negozji biex jilħqu l-objettivi u jinkoraġġixxu l-effiċjenza u l-innovazzjoni. L-UE u l-Istati Membri żviluppaw ċerti għodod, bħalma huma r-riforma tat-taxxi ambjentali, it-tneħħija gradwali ta' sussidji li jagħmlu l-ħsara, in-negozjar tal-kwoti tal-emissjonijiet, il-promozzjoni tal-enerġija rinnovabbli u l-akkwist ekoloġiku. Fil-prinċipju, l-istrumenti disponibbli jistgħu jkunu effettivi. Il-problema hija l-implimentazzjoni fil-leġislazzjoni, l-applikazzjoni adatta, il-kontroll u l-infurzar, u li dan isir f'kuntest fejn jiġi żgurat l-appoġġ għaċ-ċittadin. Jekk din il-katina ma tiġix żviluppata biżżejjed hemm riskju reali li l-istrumenti ma jaħdmux tajjeb u jwasslu għal riżultati ta' standard inferjuri filwaqt li jġibu magħhom spejjeż żejda għall-familji u l-industrija. Xhieda ta' din l-inkoerenza huma d-differenzi qawwija fil-prezzijiet tal-enerġija bejn l-Istati Membri. Jekk l-UE trid li tilħaq l-għanijiet tagħha għal livelli baxxi ta' emissjonijiet tal-karbonju, hemm bżonn inħaffu l-proċess u nikkonvinċu l-opinjoni pubblika. Neħtieġu nsaħħu l-iffrankar tal-enerġija u nissostitwixxu l-provvista tal-enerġija bbażata fuq il-fjuwils fossili bl-enerġija rinnovabbli – dawn it-tnejn huma fatturi ewlenin fit-transizzjoni għal ekonomija ekoloġika. Fit-tranżizzjoni minn provvista tal-enerġija mill-karbonju għal dik rinnovabbli, għandhom jiġu previsti fjuwils ta' riżerva u stadji intermedji li jużaw ngħidu aħna l-gass jew l-enerġija nukleari. Il-mod kif l-Istati Membri japplikaw l-istrumenti disponibbli ma jipprovdix stimolu b'saħħtu biżżejjed biex is-suq jaħdem aħjar. Strumenti importanti bħat-taxxi ekoloġiċi mhux qed jintużaw kemm suppost. Fil-fehma tal-Kumitat, l-enerġija rinnovabbli għandha tkun parti mit-taħlita u għandha tingħata prijorità b'mod li jassigura li l-politiki tal-enerġija jappoġġjaw kemm l-iżvilupp ekonomiku kif ukoll it-tranżizzjoni għal ekonomija b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju. Minkejja dan, għalkemm iċ-ċirkostanzi tal-Istat Membru jvarjaw, il-KESE huwa ħerqan li jara grilji tal-enerġija transEwropej lesti malajr kemm jista' jkun. Dawn il-konnessjonijiet jistgħu jżidu riżorsa addizzjonali siewja għal kull strateġija nazzjonali. Il-politika ambjentali għandha tkun marbuta mill-qrib ma' oqsma oħra ta' politika. Il-ġenerazzjoni deċentralizzata tal-elettriku f'żoni rurali tista' toħloq ħafna impjiegi addizzjonali. Bil-fondi li jirriżultaw mill-għaqda tal-politika ambjentali mal-politika reġjonali, il-kwalità tal-ħajja fiż-żoni rurali tkun tista' tittejjeb b'mod sinifikanti. Minkejja s-suċċess tat-taxxi ambjentali f'xi Stati Membri, ir-riforma tat-taxxi ambjentali ma tilħaqx il-potenzjal sħiħ tagħha, li ġġib bidla estensiva fil-politika fiskali. Għandu jiġi enfasizzat li r-riforma tat-taxxi ambjentali toffri opportunitajiet kbar ħafna, b'mod partikolari bħala parti mill-miżuri għall-irkupru tal-impjiegi. Jekk jitwettaq fil-prattika l-motto tal-Kummissarju Hedegaard, "intaxxa dak li tuża, u mhux il-qligħ", u l-piżijiet tat-taxxa jgħaddu mix-xogħol għall-użu tar-riżorsi, allura jonqsu l-ispejjeż tax-xogħol għal min iħaddem u jitħaffef il-ħolqien ta' impjiegi ġodda, mhux biss fin-"niċeċ ekolġiċi" iżda f'bosta setturi ekonomiċi. Ir-riforma tat-taxxi ambjentali għandha tkun bażi għar-ristrutturar ġenerali meħtieġ fil-finanzi tal-gvern bil-għan ta' konsolidazzjoni fiskali. Naturalment riforma ta' din ix-xorta ma għandhiex iżżid il-piż globali tat-taxxa, u għandha tkun kosteffettiva u ekoeffiċjenti. Għandhom jiġu eviatati ż-żidiet fil-prezz tal-enerġija li jmorru lil hinn mill-ambitu ta' ffrankar tal-ispejjeż permezz tal-effiċjenza. Minkejja dawn l-inugwaljanzi, it-teknoloġija tal-enerġija rinnovabbli qed tiżviluppa malajr; il-prezz tal-enerġija rinnovabbli naqas b'mod mgħaġġel f'dawn l-aħħar snin (il-prezz tal-pannelli solari naqas b'85 %) u s-settur ħoloq ħafna impjiegi filwaqt li l-prezz tal-enerġija fossili dejjem jibqa' għoli. F'Ottubru 2013, gruppi b'interess fis-settur tal-enerġija talbu biex ma jibqgħux jingħataw sussidji għall-enerġija rinnovabbli, u żieda fis-sussidji għall-enerġija nukleari. Jekk dan iseħħ, l-enerġija rinnovabbli mhix se tkun tista' tikkompeti ma' sistemi oħra ta' provvista tal-enerġija minħabba nuqqas ta' kundizzjonijiet indaqs għal kulħadd. Mhux is-sussidji kollha huma dannużi. F'sitwazzjonijiet fejn teknoloġija ġodda kellhom bżonn jiġu żviluppati biex jappoġġjaw l-ekonomija iktar sostenibbli tal-futur, jista' jkun utli li jingħataw sussidji biex jappoġġjaw ir-riċerka, l-iżvilupp u l-infrastuttura inizjali sakemm it-teknoloġiji l-ġodda jkunu jistgħu jikkompetu fis-suq. Appoġġ bħal dan kien kruċjali fl-ewwel stadji tal-iżvilupp tal-enerġija rinovabbli u hemm bżonn li jibqa' jingħata sakemm l-enerġija rinovabbli tkun stabbilita sew bħala sors ta' enerġija kompetittiva għall-futur. L-iskema tal-UE għan-negozjar ta' emissjonijiet (ETS) hija l-istrument ekonomiku ewlieni tal-Ewropa, u hija bbażata fuq il-prinċipju tal-limiti massimi u n-negozjar, u mmirata biex tnaqqas l-emissjonijiet ta' gassijiet b'effett ta' serra. Is-sistema hija maħsuba biex tagħti inċentiv qawwi biex il-kumpaniji jinvestu fil-prevenzjoni ta' gassijiet b'effett ta' serra, filwaqt li tagħtihom il-flessibbiltà li jagħmlu dan bl-aktar mod effiċjenti. Madankollu, xi msieħba kummerċjali ewlenin tal-Ewropa ma jaqblux mal-aġġustamenti tal-karbonju fuq il-fruntieri fil-forma li qed tiġi diskussa bħalissa. Din il-kwistjoni għandha tiġi negozjata fid-WTO. It-trattat jippermetti li jitiqesu temi "mhux kummerċjali". Ma għandhiex tiġi sottovalutat d-diffikultà li dan isir fin-nuqqas ta' ftehim dinji dwar l-ipprezzar tal-karbonju. It-tħassib jista' jiġi indirizzat permezz ta' tfassil aħjar tal-aġġustamenti tal-karbonju fuq il-fruntieri. Il-punt kruċjali huwa li aġġustament tat-taxxi fuq il-karbonju fuq il-fruntieri mhuwiex għodda anti-dumping iżda jikkontribwixxi għal politika dinjija għal klima sostenibbli, sakemm dan jitfassal sew. Il-promozzjoni tal-enerġija rinnovabbli hija waħda mill-fatturi essenzjali għat-transizzjoni għal ekonomija b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju; l-istrumenti bbażati fuq is-suq jistgħu jaqdu rwol importanti hawnhekk. L-introduzzjoni ta' dawn l-istrumenti hija f'idejn l-Istati Membri; għadd minnhom għażlu strumenti differenti biex jissussidjaw l-enerġija rinnovabbli: appoġġ għall-investiment u appoġġ operattiv inkluż sistema ta' pprezzar għat-tqegħid fuq il-grilja. L-esperjenzi f'diversi Stati Membri juru li din is-sistema tal-aħħar wasslet għall-ogħla żieda fil-produzzjoni ta' enerġija rinnovabbli, ta' spiss billi offriet rati garantiti u vantaġġjużi ta' redditu fuq l-investiment. Madanakollu, huwa importanti li t-tariffi "feed-in" biex jinkoraġixxu l-installazzjoni ta' tipi ta' enerġija rinovabbli ma jkunux finanzjati biss minn żieda fil-prezzijiet tal-enerġija b'mod ġenerali għax dan jista' joħloq reazzjoni pubblika negattiva għat-tariffa u l-enerġija rinovabbli. Madankollu, b'xorti ħażina, dan ġara f'ħafna postijiet u r-reazzjoni negattiva hija tassew reali. Tinħtieġ azzjoni korrettiva urġenti biex issaħħaħ l-appoġġ taċ-ċittadini favur ir-revoluzzjoni ekoloġika. B'mod ġenerali, is-settur awtomobilistiku kien eżempju tajjeb ta' applikazzjoni ta' strumenti bbażati fuq is-suq li rnexxiet. L-għan tat-tranżizzjoni huwa li jitnaqqas u finalment jiġi eliminat l-użu ta' fjuwils tal-idrokarburi fis-settur. L-istrateġija hija magħmula minn erba' elementi: regolamentazzjoni, teknoloġija, infrastruttura u strumenti bbażati fuq is-suq. Ir- regolamentazzjoni tintuża biex ittejjeb l-effiċjenza tal-fjuwil u jitnaqqsu l-emissjonijiet minn vetturi ġodda b'magna ta' kombustjoni interna (ICVs). It-teknoloġija tagħmilha possibbli li jkun hemm konformità mar-regolamenti dwar l-idrokarburi u biex jiġu żviluppati vetturi elettriċi (EV). Ladarba l-użu tal-vetturi elettriċi jinfirex se tkun meħtieġa infrastruttura li tinvolvi punti għall-iċċarġjar imkejjel bil-miter, skambju ta' batteriji, eċċ., sabiex tissostitwixxi u, finalment, tieħu post l-infrastruttura tal-provvista ta' idrokarburi. L-istrumenti bbażati fuq is-suq jistgħu jaqdu rwol deċiżiv fit-tranżizzjoni aktar ma jsir żvilupp fir-regolamentazzjoni, it-teknoloġija u l-infrastruttura. L-aktar applikazzjoni ovvja tal-istrumenti bbażati fuq is-suq kienet iż-żieda fit-taxxi fuq il-fjuwils idrokarburi. Bħala effett din ġiegħlet lis-sidien tal-vetturi b'magna ta' kombustjoni interna biex jużaw vetturi iżgħar li jagħmlu użu aktar effiċjenti tal-fjuwil, it-trasport pubbliku u r-roti. Sar ukoll adattament tat-tassazzjoni tal-vetturi b'magna ta' kombustjoni interna biex jitħeġġeġ ix-xiri u l-użu ta' vetturi effiċjenti fl-użu tal-fjuwil, kemm permezz ta' taxxi fuq il-prezzijiet tax-xiri kif ukoll permezz ta' taxxi annwali fuq l-użu tal-vettura. L-istess sistema ta' tassazzjoni differenzjata tal-vetturi qed tintuża biex tiffavorixxi l-vetturi elettriċi, għalkemm għad hemm ħafna ostakli oħra biex l-użu tal-vetturi elettriċi jkun jista' jinfirex. L-akkwist pubbliku huwa attur tas-suq kbir u jirrappreżenta 16 % tal-PDG tal-UE. Għalhekk, l-akkwist pubbliku ekoloġiku huwa strument importanti għall-promozzjoni ta' prodotti u servizzi ekoloġiċi. F'dawn l-aħħar snin, permezz tal-Pjan ta' Azzjoni dwar il-konsum u l-produzzjoni sostenibbli u l-Komunikazzjoni dwar l-akkwist pubbliku ekoloġiku, il-Kummissjoni ħadmet fuq sistema komprensiva ta' gwida u appoġġ. Abbażi ta' evalwazzjoni tal-prestazzjoni mill-Istati Membri, il-Kummissjoni stabbilixxiet l-għan indikattiv li sal-2010 50 % tal-infiq kollu għandu jkun ekoloġiku. Dan l-għan għadu 'l bogħod milli jintlaħaq u għandu jingħata prijorità akbar fil-pjanijiet ta' azzjoni tal-Istati Membri. It-trasformazzjoni lejn tendenza aktar sostenibbli ta' produzzjoni u konsum fis-settur tal-enerġija u oħrajn timplika ristrutturar fundamentali tal-ekonomija. Il-gvernijiet u l-politiki tal-gvern waħidhom ma jistgħux jiksbu dan. Jinħtieġ l-involviment tas-soċjetà kollha dwar il-kwistjonijiet, u djalogu kollaborattiv estensiv mal-partijiet interessati kollha involuti sabiex jintlaħaq kunsens u jingħata impenn għat-tibdiliet meħtieġa. Skont il-Pjan direzzjonali għal ekonomija b'użu baxx ta' karbonju, is-setturi privati u dawk pubbliċi għandhom jinvestu EUR 270 biljun fis-sena għall-erba' deċennji li jmiss. Terz ta' dawn l-investimenti jista' jiġi ffinanzjat minn fondi pubbliċi; il-bqija għandhom jiġu ffinanzjati mis-settur privat. Dawn huma investimenti fuq perjodu ta' żmien twil; il-Kummissjoni tqis li dan l-investiment huwa sfida ċentrali sabiex tressaq lill-UE lura fid-direzzjoni ta' ekonomija intelliġenti, sostenibbli u inklużiva, pereżempju permezz ta' fondi ta' investiment Ewropew fuq terminu twil (ELTIFs) u l-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa. Kif irrakkomandat mill-OECD f'Dokument ta' Ħidma dwar l-Ambjent mill-2012, il-gvernijiet għandhom jiżviluppaw pjanijiet ta' infrastruttura strateġiċi u komprensivi, marbutin b'mod sħiħ mal-miri nazzjonali dwar it-tibdil fil-klima, biex b'hekk jippermettu li jsir investiment f'infrastruttura b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju u reżiljenti għall-klima, u investiment fit-tkabbir ekoloġiku. Il-Kummissjoni għandha tfittex ukoll opportunitajiet sabiex tinħoloq klima ta' investiment tal-ELTIFs b'rabta ma' futur sostenibbli. F'dan ir-rigward, il-prijoritajiet ta' investiment tal-Faċilità Nikkollegaw l-Ewropa u tal-Fondi Ewropej tal-Investiment fuq terminu twil għandhom ikunu konsistenti mal-għanijiet tal-Pjanijiet Direzzjonali 2050 tal-UE għal ekonomija b'użu baxx ta' karbonju u dwar l-enerġija, l-Istrateġija ta' adattament, u l-Pakkett tal-UE 2030 dwar il-klima u l-enerġija li qed jiġi diskuss bħalissa. Dawn il-fondi jistgħu jagħmlu dan it-tip ta' investiment aktar faċli. Minħabba li l-maturità fuq perjodu ta' żmien twil tal-assi li jridu jiġu ffinanzjati huwa allinjat mar-responsabbiltà tal-investituri istituzzjonali, dawn it-tipi ta' fondi jistgħu jattiraw wkoll riżorsi mis-suq tal-kapital. Il-kundizzjoni hija naturalment li dawn l-investimenti jkunu attraenti għax ir-riskji – b'mod partikolari r-riskji regolatorji – jkunu limitati, minħabba li hemm possibbiltà ta' qligħ biżżejjed, u minħabba li l-proġetti li fihom isir l-investiment ikunu finazjarjament u teknikament tajba. Il-fondi u l-istrumenti finanzjarji innovattivi maħsubin biex jattiraw ir-riżorsi tas-suq tal-kapital huma milqugħa. Madankollu, is-settur bankarju se jkompli jiffinanzja parti kbira tal-ekonomija Ewropea bi strumenti ta' dejn tradizzjonali. L-istandards ta' prattiki bankarji ekoloġiċi huma għalhekk rekwiżit essenzjali biex issir bidla fil-finanzjament privat, minn investimenti konvenzjonali għal investimenti b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju u reżiljenti għat-tibdil fil-klima. Biex jintlaħqu l-għanijiet tal-klima u tal-enerġija jeħtieġ li l-istrumenti finanzjarji innovattivi jikkatalizzaw finanzjament privat għal investimenti li mhumiex possibbli mod ieħor. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Nhar l-14 ta' Frar 2013, il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew iddeċieda, b'konformità mal-Artikolu 29(2) tar-Regoli tal-Proċedura tiegħu, li jħejji Opinjoni fuq inizjattiva proprja dwar (Opinjoni fuq inizjattiva proprja). Matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu 2014), il-Kumitat adotta din l-Opinjoni b'210 voti favur, 8 voti kontra u 11-il astensjoni. Fil-ġejjieni, is-sistema tal-professjonijiet liberi, sakemm isiru l-adattamenti soċjali meħtieġa, ser tkun adattata biex tagħti kontribut sinifikanti għall-forniment ta' servizzi ta' kwalità relatati mal-"benesseri soċjali", bħas-saħħa u għat-twettiq tad-doveri fil-qasam tal-provvista statali, kif ukoll il-ħarsien tad-drittijiet taċ-ċittadini u għall-prosperità ekonomika. Il-professjonijiet liberi huma element ta' kwalunkwe soċjetà demokratika u jirrappreżentaw potenzjal ta' tkabbir sosntanzjali fir-rati tal-impjieg u l-PDG. Il-kunċett ta' "professjoni libera" mhuwiex qiegħed jiġi użat f'ċerti Stati Membri tal-UE. Is-sistema tal-professjonijiet liberi kif ukoll il-problemi u s-soluzzjonijiet soċjali assoċjati magħha jeżistu madwar l-UE kollha. F'dan ir-rigward, kemm-il darba jsiru lmenti dwar id-difetti fl-implimentazzjoni tas-superviżjoni u tal-assigurazzjoni tal-kwalità, li ħafna drabi jkunu kkawżati minn nuqqasijiet fl-implimentazzjoni u mhux minn żbalji fis-sistema. Il-forniment ta' servizzi professjonali liberi huwa kkaratterizzat minn informazzjoni asimmetrika bejn il-fornitur u r-riċevitur tas-servizz. Is-servizzi huma marbutin ma' kwistjonijiet eżistenzjali tal-ħajja, is-saħħa, il-liġi jew ma' kwistjonijiet ekonomiċi sinifikanti. Il-fornitur għalhekk ikollu jissodisfa rekwiżiti professjonali u etiċi partikolarment għoljin. Għal professjonijiet partikolari f'diversi pajjiżi teżisti regolamentazzjoni tal-prezzijiet. Din tista' sservi għall-ħarsien tal-konsumatur. Ir-regolamentazzjonijiet tal-prezzijiet għandhom bżonn ġustifikazzjoni speċifika u jitfasslu b'tali mod li jservu l-ġid ġenerali u mhux lil xi grupp ta' interess speċifiku. Fl-Istati Membri kollha l-assoċjazzjonijiet professjonali jew il-korpi professjonali jirrappreżentaw l-interessi tal-professjoni tagħhom, jaġixxu b'mod konsultattiv, u f'xi każijiet b'mod formattiv, fir-rigward tar-regolamentazzjoni statali u jiggarantixxu wkoll, permezz ta' kollaborazzjoni kontinwa u attiva mal-istituzzjonijiet, il-ħarsien tal-interessi ġenerali taċ-ċittadini u tal-Istat. Is-semplifikazzjoni amministrattiva hija waħda mill-prijoritajiet tal-professjonijiet liberi li jagħmlu investimenti kbar fir-riżorsi finanzjarji u umani, mingħajr ma jieħdu lura xi tip ta' kumpens finanzjarju mill-Istat. L-Istati Membri tal-UE jfasslu u jissorveljaw l-awtoamministrazzjoni fl-Istati rispettivi. Waqt dan iridu jeskludu kunflitti bejn l-awtorità regolatorja u r-rappreżentanza tal-interessi u jiżguraw il-konformità mal-aspettattivi tal-konsumatur fir-rigward tal-għarfien, l-etika u l-karattri tal-fornituri. Il-kontribut tal-professjonijiet liberi għall-prestazzjoni tajba tal-amministrazzjoni, il-politika u l-ekonomija ta' Stat Membru huwa rikonoxxut fil-livell nazzjonali u Ewropew għaliex dawn jikkontribwixxu għall-modernizzazzjoni u l-effiċjenza tal-amministrazzjonijiet pubbliċi u s- servizzi għaċ-ċittadini u l-konsumaturi. Il-professjonijiet liberi huma kruċjali għall-opportunitajiet ta' xogħol disponibbli għaż- żgħażagħ li jagħżlu futur fil-qasam ta' intrapriża ħielsa u l-investiment fl-għarfien tagħhom. Il-professjonisti indipendenti għandhom jikkonformaw mal-liġijiet u/jew ftehimiet kollettivi fir-rigward tal-impjegati tagħhom u ż-żgħażagħ li mingħandhom jirċievu taħriġ, traineeships, apprendistati u korsijiet ta' kontinwazzjoni tal-edukazzjoni. Mis-seklu 19 'l hawn il-"professjoni libera" ma baqgħatx tiġi definita permezz tat-"twelid liberu", iżda permezz tal-attività eżerċitata. Sal-bidu tas-seklu 19, ċerti professjonijiet liberi kienu żviluppaw rabta mill-qrib mal-Istat. Dan kien ixekkilhom milli jwettqu l-attivitajiet tagħhom b'mod indipendenti, u konsegwentement fis-soċjetà nħoloq ċertu disprezz fir-rigward tagħhom. Dan kien jolqot b'mod partikolari lill-avukati, li sa ċertu punt kienu jiġu maħtura u ttrasferiti mill-qrati. Is-superviżjoni u d-dixxiplina ta' din il-professjoni wkoll kienu f'xi każijiet f'idejn il-qrati. L-influwenza tal-liberaliżmu wasslet biex fis-seklu 19 il-professjonijiet liberi f'diversi pajjiżi tal-UE jsiru konxji tal-istatus tagħhom u ħolqu l-organizzazzjonijiet professjonali tagħhom b'mod indipendenti mill-Istat. Hekk l-avukatura nħallet mill-influwenzi tal-Istat. Il-komunità akkademika medika wkoll irnexxielha tilħaq libertà ristretta mir-regolamentazzjoni u l-kontroll statali tal-professjoni tagħha. Il-kompiti tal-awtorizzazzjoni professjonali, l-ordni tal-professjoni u s-superviżjoni professjonali ħafna drabi ħadu ħsiebhom l-organizzazzjonijiet professjonali. Aktar tard ir-regolamentazzjoni ġiet iddelegata lill-organizzazzjonijiet/korpi professjonali tal-awtoamministrazzjoni. It-terminu attwali ta' "professjoni libera" huwa deskrizzjoni soċjoloġika. Il-karatteristiċi ta' professjoni libera huma l-provvista ta' servizz immaterjali ta' kwalità għolja u ta' natura intellettwali għolja ħafna abbażi ta' taħriġ (akkademiku) ta' kwalità għolja, ir-rabta tas-servizz mal-ġid komuni, it-twettiq professjonalment u ekonomikament indipendenti tal-attività, il-provvista tas-servizz, f'kapaċità personali, responsabbli u professjonalment indipendenti, l-eżistenza ta' relazzjoni speċjali ta' fiduċja bejn il-klijent u min jipprovdi s-servizz, il-preċedenza tal-interess li l-klijent jingħata l-aħjar servizz possibbli fuq l-interess li jsir profitt massimu; kif ukoll ir-rispett ta' regoli professjonali u etiċi stretti u preċiżi. Attività tista' tiġi kklassifikata wkoll bħala professjoni libera jekk xi karatteristiċi partikolari ma jkunux preżenti, iżda jkollha l-karatteristiċi ewlenin. Għalhekk f'ħafna Stati l-klassifikazzjoni bħala attività professjonali libera ma teskludix il-fatt li dawn qegħdin jiġu pprovduti b'kuntratt ta' impjieg, ladarba madankollu tinżamm l-indipendenza professjonali. Il-KESE jinnota li kien hemm diversifikazzjoni tal-professjonijiet liberi kif ukoll tal-korpi jew l-organizzazzjonijiet li jirregolaw l-attivitajiet tagħhom fis-sistema tal-professjonijiet liberi fl-Ewropa. Għaldaqstant jeħtieġ li l-professjonijiet liberi ġodda, bħal dawk ta' psikologu, assistent soċjali, konsulent fiskali, konsulent dwar diffikultajiet finanzjarji, ġeometra jew medjatur, li mhumiex meqjusa bħala professjonijiet liberi fil-pajjiżi kollha jagħmlu parti mid-definizzjoni kunċettwali. Fl-Istati Membri t-terminu tal-professjoni libera huwa mifhum b'mod differenti ferm, u f'xi wħud ma jeżistix. Xi Stati jikkunsidraw biss għadd żgħir ta' professjonijiet bħala professjonijiet liberi: professjonijiet tas-saħħa, professjonijiet ta' konsulenza bħal avukati, konsulenti fiskali u awdituri, konsulenti tax-xogħol, inġiniera u arkitetti. Minbarra dawn, Stati Membri oħrajn jikkunsidraw ukoll l-attivitajiet artistiċi bħala professjonijiet liberi. L-Istati Membri kollha għandhom jipprevjenu li tkun sfruttata l-karatteristika prinċipali tal-professjonijiet liberi, jiġifieri l-informazzjoni asimmetrika bejn min jipprovdi u min jirċievi s-servizz. Is-servizzi pprovduti mill-professjonisti huma kumplessi u jeħtieġu livell għoli ta' kompetenza esperta. Għalhekk ir-riċevitur tas-servizz m'għandux informazzjoni, kompetenza u esperjenza suffiċjenti, sabiex fl-għażla tal-fornitur u wara li jkun irċieva s-servizz ikun jista' jevalwa l-kwalità tas-servizzi pprovduti. Il-professjonijiet liberi, għalhekk, huma bbażati fuq il-fiduċja. Minħabba l-informazzjoni asimmetrika r-riċevitur tas-servizz irid ikollu fiduċja li l-fornitur ma jisfruttax dan in-nuqqas ta' informazzjoni favur tiegħu, iżda jipprovdih bl-aħjar servizz possibbli, adattat għall-ħtiġijiet tiegħu. B'hekk ir-riċevitur tas-servizz ikollu fiduċja sħiħa meta jqabbad lill-professjonist. Standards professjonali minimi u l-konformità mal-kodiċi tal-etika professjonali huma l-istrumenti adattati sabiex il-fiduċja tar-riċevitur tas-servizz tkun protetta. Ir-regolamentazzjoni tal-professjonijiet liberi tiġbor fiha l-kundizzjonijiet morali għall-eżerċitar ta' professjoni kif ukoll l-istandards etiċi professjonali. Huma jesprimu r-responsabbiltà soċjali tal-professjonijiet liberi. Il-ġabra tal-istandards etiċi professjonali kollha hija msejħa deontoloġija. Iż-żewġ approċċi ta' regolamentazzjoni għandhom vantaġġi u żvantaġġi. Madankollu, huma jissodisfaw il-prinċipju bażiku tas-soċjetà billi jipprovdu parir indipendenti u appoġġ. Maż-żmien il-problemi u s-soluzzjonijiet jistgħu jinbidlu, u dan jeħtieġ l-adattament tar-regoli jew il-ħolqien ta' oħrajn ġodda. L-evalwazzjoni regolari tar-regoli min-naħa tal-UE hawnhekk tista' tkun ta' għajnuna u għandha tkun stabbilita wkoll fuq livell nazzjonali. B'hekk, il-professjonijiet liberi antiki jkunu jistgħu "jinħelsu" (pereżempju fil-bini) u, skont il-bżonn, jiġu introdotti regoli li jqisu professjonijiet liberi ġodda (pereżempju fil-qasam tal-ġbir ta' intelligence jew l-industrija bankarja). Il-professjonijiet liberi jagħtu kontribut sinifikanti għall-ħolqien u l-preservazzjoni ta' infrastruttura soċjali importanti. Madwar wieħed minn kull sitt persuni li jaħdmu għal rashom huwa attiv f'industrija relatata mal-professjonijiet liberi; u t-tendenza qiegħda togħla. L-istess japplika għal wieħed minn kull 6 impjegati. L-ammont u r-rata tan-nisa li jaħdmu għal rashom f'industriji relatati mal-professjonijiet liberi żdiedu waqt il-perjodu ta' osservazzjoni 2008 – 2012. Ir-rata ta' madwar 45 % hi sostanzjalment ogħla mir-rata ta' nisa li jaħdmu għal rashom fl-ekonomija inġenerali (31,1 %). L-industriji relatati mal-professjonijiet liberi jikkontribwixxu iktar minn wieħed minn kull għaxar euro tal-Valur Miżjud Gross. It-tnaqqis fil-valur miżjud tal-professjonijiet liberi fis-sena tal-kriżi 2009 kien iktar moderat mill-ekonomija inġenerali. Ċifri tal-UE: "konsulenzi maniġerjali" u "uffiċċji tal-inġinerija"6 00 000 impriża f'kull qasam; 5 50 000 impriża fil-"konsulenza legali" u l-"awditjar"; 3 15 000 impriża fl-"uffiċċji tal-arkitettura"; u 2 70 000 impriża fir-"reklamar u riċerka tas-suq". Fid-dawl tal-potenzjal għat-tkabbir u s-sehem li jirrappreżentaw l-impjiegi fis-settur – li fil- biċċa l-kbira tagħhom jitolbu l-kwalifiki u huma stabbli – l-attività tal-professjonijiet liberi għandha tiġi rikonoxxuta u appoġġjata fid-dimensjoni intraprenditorjali tagħha kollha. Il- KESE jilqa' b'sodisfazzjon il-fatt li l-Kummissjoni tirrikonoxxi l-professjonijiet liberi bħala intraprendituri mija fil-mija u juri r-rieda tiegħu li jappoġġja s-settur tagħhom billi jinkludihom, fost l-oħrajn, fil-programmi maħsuba biex jiffavorixxu l-iżvilupp u l- kompetittività tal-SMEs. Dan l-approċċ jitlob li jiġu analizzati u żviluppati l-kundizzjonijiet tal-istrutturi għall-eżerċitar tal-professjonijiet liberi kif, wara kollox, tesiġi d-direttiva dwar is- servizzi fis-suq intern. Il-professjonijiet liberi ma jistgħux jiżviluppaw ruħhom biss bis-saħħa ta' kumpaniji b'soċju wieħed jew fuq bażi individwali u għandhom joħolqu d-distanza meħtieġa bejnhom u l-problema tal-impjieg indipendenti fittizju. Fl-Istati Membri kollha l-professjonijiet liberi huma marbutin b'mod intrinsiku mal-ġid komuni. Il-professjonijiet tas-saħħa u l-professjonijiet relatati mal-kura psikoloġika u soċjali jħaddmu l-infrastruttura li tipproteġi s-saħħa taċ-ċittadini kollha. Il-professjonijiet ta' konsulenza legali u fiskali huma parti mil-libertajiet ta' Stat kostituzzjonali demokratiku. Barra minn dan, flimkien mal-awdituri huma jiżguraw it-twettiq mingħajr tfixkil tal-proċessi ekonomiċi. Dan ifisser li dawn il-professjonijiet huma relatati b'mod dirett mad-drittijiet fundamentali. Fl-istess ħin ir-rabta tal-professjonijiet liberi mal-ġid komuni ġġib magħha wkoll responsabbiltà etika speċjali. Il-professjonijiet ta' konsulenza legali u fiskali kif ukoll l-awdituri huma għas-servizz tal-istat tad-dritt u barra minn hekk jipproteġu l-interessi finanzjarji tal-klijenti tagħhom.Il-professjonisti fil-qasam soċjali u l-psikologi jikkontribwixxu biex joħolqu ambjent inklużiv u aktar stabbli mil-lat tar-relazzjonijiet, dak psikologu u soċjali għall-benefiċċju taċ-ċittadini Ewropej. Il-professjonijiet tal-arkitettura u l-inġinerija jipproteġu lis-soċjetà minn perikoli relatati mal-bini u l-impjanti tekniċi u jippromwovu l-innovazzjoni tas-soċjetà kif ukoll il-kwalità tal-ħajja tan-nies permezz tal-iżvilupp ta' faċilitajiet tal-infrastruttura teknika u żviluppi tekniċi ġodda. Il-professjonijiet artistiċi jservu biex irawmu u jsawru l-kultura. Dan kif ukoll l-informazzjoni asimmetrika msemmija hawn fuq jeħtieġu taħriġ ta' livell għoli kif ukoll rekwiżiti etiċi partikolarment għoljin. Ir-relevanza partikolari għall-ġid komuni tas-servizzi ta' professjoni libera u r-rekwiżiti obbligatorji għall-provvista tas-servizzi li din iġġib magħha jeħtieġu salvagwardjar permezz ta' regolamentazzjonijiet professjonali obbligatorji u katalgu aċċettat b'mod ġenerali ta' standards dwar l-imġiba etika relevanti għall-professjoni rispettiva. Għalhekk wieħed isib livell minimu ta' regolamentazzjoni fl-Istati Membri kollha. Il-KESE jirrakkomanda li l-korpi, l-organizzazzjonijiet u l-assoċjazzjonijiet kollha tal-professjonijiet liberi jistabbilixxu kodiċijiet ta' mġiba u standards etiċi kif ukoll kummissjonijiet tal-etika fi ħdan il-professjonijiet differenti. Minħabba r-relazzjoni ta' fiduċja personali bejn min jirċievi u min jipprovdi s-servizz kif ukoll in-natura personali ħafna tal-interessi legali involuti, huwa indispensabbli li l-liġi tipproteġi s-sigriet professjonali ta' min jipprovdi s-servizz u l-kollegi tiegħu u d-dritt tagħhom li jirrifjutaw li jixhdu, kif ukoll li dawn ikunu pprojbiti milli jagħtu xhieda. Dawn huma karatteristiċi ta' Stat kostituzzjonali liberu. Servizzi ta' professjoni libera li huma marbutin mal-oqsma prinċipali tal-interess pubbliku, pereżempju l-kura medika, is-servizzi soċjali jew psikoloġiċi, spiżeriji u pariri legali, għandhom ikunu pprovduti kullimkien, anke f'reġjuni rurali. Dawn l-esiġenzi jimplikaw li l-professjonijiet liberi għandhom dejjem jagħtu preċedenza lill-kwalità tas-servizz u mhux li jsir l-ogħla profitt possibbli, b'konformità mal-prinċipji etiċi li huma obbligati jirrispettaw. Għalhekk, l-iżvilupp tal-liġi tax-xogħol dwar il-professjonijiet liberi m'għandux ikun iffokat biss fuq il-konsiderazzjonijiet ekonomiċi. L-għan ta' kull regolamentazzjoni għandu jkun li s-servizzi jiġu pprovduti kullimkien minn persuni kkwalifikati ħafna u jissodisfaw ir-rekwiżiti ta' kwalità mill-aktar stretti. Għandu dejjem jiġi ċċekkjat jekk ir-regolamentazzjonijiet eżistenti humiex adattati biex jinkisbu l-għanijiet imsemmija jew jekk fil-verità jaqdux interessi oħrajn. Għandha tinħoloq definizzjoni komuni fl-Ewropa kollha tal-professjoni libera. Id-definizzjoni għandha tinkludi biss il-karatteristiċi ġenerali tal-professjoni libera kif ukoll issemmi l-kategoriji tal-professjonijiet liberi. L-iżvilupp ta' professjonijiet liberi ġodda ma jistax jiġi mfixkel minħabba xi definizzjoni. L-abbozz tal-Karta tal-Professjonijiet Liberi, li tfassal minn organizzazzjonijiet professjonali Ewropej differenti taħt it-tmexxija tal-Kunsill tad-Dentisti Ewropej (CED, Council of European Dentists), jista' jintuża bħala mudell f'dan il-kuntest. Apparti l-organizzazzjonijiet nazzjonali interprofessjonali u r-rappreżentanza Ewropea interprofessjonali, f'kull Stat Membru għandha tiġi stabbilita organizzazzjoni professjonali għall-professjonijiet liberi rispettivi li tiġbor, tippubblika u tiżviluppa prinċipji bażiċi dwar l-etika professjonali – sakemm dan ma jsirx diġà mill-korp professjonali. Din l-organizzazzjoni għandha tkun responsabbli wkoll għall-konformità mill-professjoni mal-prinċipji bażiċi dwar l-etika professjonali. Ir-rekwiżiti etiċi stretti fis-servizzi pprovduti mill-professjonijiet liberi għandhom jiġu ggarantiti wkoll fil-futur permezz ta' linji gwida konkreti u prinċipji etiċi definiti b'mod ċar. Hawnhekk jistgħu jintużaw sew regolamenti standardizzati tal-professjoni li jinkludu sanzjonijiet u sew kodiċijiet tal-kondotta etika fil-professjoni. L-Istati Membri kollha għandhom livell minimu ta' regolamenti tal-professjoni vinkolanti. Dan isaħħaħ il-fiduċja tal-konsumaturi. Minbarra li jiġu żgurati r-rekwiżiti professjonali u etiċi fis-servizzi pprovduti mill-professjonijiet liberi, jeħtieġ li jinżammu u jissaħħu wkoll il-kompetittività u l-kapaċità ta' innovazzjoni tal-professjonijiet liberi. L-isfida attwali tagħhom hija li jkunu kapaċi jlaħħqu ma' regoli nazzjonali diverġenti u jkunu jistgħu jikkompetu ma' kollegi minn Stati Membri oħra tal-UE fil-kuntest ta' suq intern dejjem aktar integrat. Ir-regolamenti tal-professjoni għandhom ikunu kompatibbli mal-libertajiet fundamentali Ewropej, b'mod partikolari l-libertà li jiġu pprovduti servizzi, il-libertà tal-istabbiliment u l-libertà ta' moviment. Għaldaqstant m'għandhomx ikunu diskriminatorji, iridu bilfors ikunu bbażati fuq il-ġid komuni u jridu jkunu proporzjonati. Għandhom ikunu kompatibbli wkoll mal-liġi nazzjonali. Din għandha torbot kompiti partikolari ma' kwalifiki speċifiċi. Fl-Istati Membri kważi kollha, dawk li jwettqu professjoni libera huma obbligati jibqgħu jieħdu taħriġ b'mod regolari (żvilupp professjonali kontinwu). Jeżistu xi differenzi fl-eżaminazzjoni tal-miżuri ta' taħriġ kontinwu u fil-konsegwenzi f'każ ta' nuqqas ta' parteċipazzjoni fit-taħriġ kontinwu. Fil-kuntest ta' ambjent dejjem aktar kumpless, tal-iżvilupp kontinwu tal-proċeduri tekniċi fil-mediċina u t-teknoloġija kif ukoll taż-żieda kontinwa ta' standards legali nazzjonali u internazzjonali, il-professjonijiet liberi għandhom ir-responsabbiltà li jiżguraw li dawk li jwettqu l-professjoni jsegwu b'mod effetiv taħriġ kontinwu. F'ħafna mill-Istati Membri, dawk li jwettqu professjoni libera jistgħu jikkooperaw, kważi mingħajr limiti, ma' membri ta' professjonijiet oħrajn. F'xi Stati Membri, però, il-grupp tal-imsieħba jew l-azzjonisti hu limitat għal ċerti professjonijiet liberi, jiġu imposti ċerti rekwiżiti ta' maġġoranza rigward l-imsieħba jew l-azzjonisti, id-drittijiet tal-vot jew il-maniġers, u l-parteċipazzjoni ta' partijiet terzi fil-kapital mhix permessa. Dawn id-dispożizzjonijiet jistgħu jkunu mezz kif jiġi żgurat li t-twettiq ta' professjoni libera ma jkunx iggwidat biss minn għanijiet ekonomiċi. Il-kooperazzjoni professjonali ma' professjonisti li jwettqu professjoni oħra tista' toħloq ċerti kunflitti fir-rigward tal-protezzjoni tas-sigriet profesjonali u d-dritt li wieħed jirrifjuta li jixhed. Hawnhekk għandu jkun żgurat li l-protezzjoni tal-klijent jew tal-pazjent ma tonqosx minħabba l-istabbiliment tal-kooperazzjoni ta' professjoni libera. Dan it-tip ta' twegħir jista' jiġi evitat b'mod effettiv billi jiġi ristrett il-grupp tal-imsieħba jew l-azzjonisti. L-Istati Membri kollha għandhom amministrazzjoni tal-professjonijiet liberi permezz tal-Istat, korpi jew l-assoċjazzjonijiet professjonali. F'bosta Stati Membri, il-kunċett tal-awtoamministrazzjoni huwa marbut b'mod inseparabbli mal-kunċett tal-professjoni libera. Fl-Istati Membri jeżistu żewġ approċċi għall-awtoamministrazzjoni. F'wieħed mill-approċċi, l-assoċjazzjonijiet u l-korpi professjonali jirrappreżentaw l-interessi tal-professjoni tagħhom bħala għaqda volontarja. Huma jagħtu pariri fir-rigward tar-regolamentazzjoni tal-professjoni (mill-Istat). Barra minn hekk, huma jippreżentaw kodiċijiet tal-etika bil-fehmiet tal-membri tagħhom dwar l-istandards ta' kif għandha titwettaq b'mod professjonali l-professjoni tagħhom. Fl-approċċ l-ieħor, il-korpi professjonali jwettqu wkoll kompiti pubbliċi bħala parti mill-amministrazzjoni pubblika indiretta, bħall-awtorizzazzjoni biex titwettaq il-professjoni u s-superviżjoni tal-professjoni. L-amministrazzjoni lokali ma tmurx kontra l-amministrazzjoni statali – huma jaqdu l-istess funzjonijiet. L-awtoamministrazzjoni tal-professjonijiet liberi hija kompromess bejn id-dritt ta' dawk li jwettqu l-attività li jkunu ħielsa mill-indħil tal-Istat fl-attività tagħhom u d-dritt tal-Istat li jadotta regoli. L-awtoregolamentazzjoni mill-membri tal-professjoni timplimenta d-dritt tagħhom li jkunu ħielsa mill-indħil tal-Istat, iżda fl-istess ħin tiżgura l-ġid komuni u b'hekk hi ta' benefiċċju għal min jirċievi s-servizz u l-konsumaturi. L-awtoamministrazzjoni tal-professjonijiet liberi hija konformi mal-prinċipju tas-sussidjarjetà, li jgħid li biċċa xogħol għandha dejjem issir mill-aktar livell qrib tal-affari. Il-membri tal-professjonijiet liberi għandhom għarfien tekniku partikolari fil-qasam tagħhom u għalhekk huma l-aktar livell adatt għall-amministrazzjoni u r-regolamentazzjoni tal-professjoni tagħhom. Hija tuża l-prinċipju tal-kontroll fuq il-kompetituri. L-awtoamministrazzjoni u l-awtoregolazzjoni tal-professjonijiet liberi, però, jillimitaw l-attivitajiet professjonali li jwettqu l-membri. Dawn huma forom ta' amministrazzjoni indiretta tal-Istat u jirrikjedu t-trasferiment tal-kompetenzi tal-Istat. L-awtoamministrazzjoni u l-awtoregolazzjoni tal-professjonijiet liberi huma marbutin bil-libertajiet fundamentali, il-liġi nazzjonali kif ukoll il-liġi Ewropea u nazzjonali dwar il-kartelli. Sabiex l-awtoamministrazzjoni taħdem, is-sħubija mal-assoċjazzjoni professjonali għandha tkun obbligatorja f'dawk il-pajjiżi fejn din hija possibbli taħt il-leġislazzjoni attwali. Din l-interferenza fil-libertà li titwettaq attività professjonali hi ġġustifikata mill-predominanza tal-ġid komuni. Id-dispożizzjonijiet dwar l-obbligu li l-professjonisti jissieħbu fl-assoċjazzjonijiet professjonali rilevanti għandhom jitfasslu b'mod li ma jikkompromettux il-libertà li jiġu pprovduti servizzi u l-libertà tal-istabbiliment. Dan jista' jsir b'mod adegwat billi tiġi rikonoxxuta r-reġistrazzjoni fi Stat Membru ieħor (jew ir-reġistrazzjoni tkun mingħajr ħlas) f'każ li l-persuna tkun imsieħba f'assoċjazzjoni ta' Stat Membru ieħor tal-Unjoni Ewropea. Huwa mistenni li anke fl-2020 ikun hemm tensjoni bejn l-interessi statali u dawk tal-individwi u jkun hemm bżonn pariri indipendenti u appoġġ. Jidher ukoll li l-professjonijiet liberi ser jibqgħu jiffunzjonaw tajjeb, jekk ikun hemm aġġornament f'waqtu li permezz tiegħu ma jiġux limitati l-essenza, l-avvanz fl-għarfien, l-indipendenza/it-trasparenza u l-fiduċja li hija bbażata fuq dawn. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 L-emendi li ġejjin inċaħdu waqt id-diskussjoni iżda rċevew aktar minn kwart tal-voti (Artikolu 39(2) tar-Regoli ta' Proċedura): Ibdel it-test kif ġej: Ser tingħata bil-fomm. Astensjonijiet Ibdel it-test kif ġej: Ser tingħata bil-fomm. Astensjonijiet Nhar it-22 ta' Jannar 2014, il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew iddeċieda, b'konformità mal-Artikolu 29(2) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, li jħejji opinjoni fuq inizjattiva proprja dwar (Opinjoni fuq inizjattiva proprja). Is-Sezzjoni Speċjalizzata għas-Suq Uniku, il-Produzzjoni u l-Konsum, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar il-11 ta' Marzu 2014. Matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu 2014), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'140 vot favur, vot wieħed (1) kontra u 5 astensjonijiet. L-impriżi mutwi jagħmlu parti mill-mudell ekonomiku u soċjali Ewropew bħall-kooperattivi, il-fondazzjonijiet u l-assoċjazzjonijiet. Id-diversità tal-forom ta' intrapriżi, inklużi dawk tal-ekonomija soċjali, indipendentement mid-definizzjoni legali tal-intrapriża skont il-liġijiet nazzjonali differenti, hija element essenzjali tas-suq uniku tal-Unjoni Ewropea anke mil-lat ta' promozzjoni, ta' investiment u ta' żvilupp tal-pluraliżmu intraprenditorjali Ewropew. L-impriżi mutwi għandhom id-dritt għal statut Ewropew biex jindirizzaw il-ħtieġa li jkopru r-riskji, b'mod partikolari l-protezzjoni soċjali u tas-saħħa tal-ħaddiema, l-intrapriżi u ċ-ċittadini. L-impriżi mutwi ma jaċċettawx it-tnaqqis tal-mutwalizzazzjoni u l-KESE jixtieq jippromovi d-diversità tat-tipi ta' intrapriżi, inklużi l-atturi tal-ekonomija soċjali biex jippreserva l-ġid ekonomiku u soċjali Ewropew. Madankollu, kampanja ta' informazzjoni, anke jekk tkun waħda utli, ma tistax tissostitwixxi l-qafas legali meħtieġ. Hemm diversità kbira ta' impriżi mutwi fl-Ewropa (ġew kalkolati mal-40 tip) iżda lil hinn mid-diversità tagħhom, 95 % minnhom għandhom l-istess prinċipji ta' governanza. Il-KESE, b'konformità mal-impenji li ttieħdu matul l-avveniment ta' Strasburgu dwar l-intraprenditorija soċjali, jitlob lill-Kummissjoni tippreżenta malajr il-proposta leġislattiva dwar l-abbozz ta' regolament dwar l-istatut tal-impriża mutwa Ewropea. Il-KESE jixtieq li l-mudell tal-impriżi mutwi jiġi rikonoxxut permezz ta' skema legali koerenti fil-livell Ewropew li tirrifletti s-saħħa ekonomika tiegħu u r-rwol soċjali tiegħu. Il-KESE jirrakkomanda li l-istatut ikun statut ta' governanza u mhux ta' attivitajiet sabiex tiġi preservata d-diversità tal-impriżi mutwi. Il-KESE jirrakkomanda li l-għan tal-istatut ma jkunx li jarmonizza l-leġislazzjonijiet nazzjonali u li jkun fakultattiv. Il-KESE jitlob li tiġi ppubblikata skeda eżatta tal-proċedura ta' preżentazzjoni u adozzjoni tal-abbozz ta' statut tal-impriża mutwa Ewropea. L-għan ta' din l-opinjoni hu li jitħaffef kemm jista' jkun il-proċess għal proposta għal regolament tal-Kummissjoni dwar l-"Istatut tal-impriża mutwa Ewropea". Il-perċezzjoni tas-soċjetà ċivili Ewropea u l-partijiet interessati hi li mingħajr bażi legali adatta, l-attivitajiet tal-impriżi mutwi – fil-livell Ewropew – fil-fatt ser ikunu skoraġġuti. Dan ikollu konsegwenzi gravi fil-livell soċjali f'kuntest tat-tnaqqis tal-intervent mill-gvern; mil-lat tas-saħħa (tnaqqis tal-ugwaljanza fl-aċċess għall-kura taċ-ċittadini Ewropej); mil-lat tal-impjieg (telf ta' opportunitajiet tal-impjieg, inkluż tat-tip speċjalizzat), kif ukoll mil-lat tat-tisħiħ tal-koeżjoni soċjali Ewropea u tal-proċċess ta' integrazzjoni Ewropea. L-abbozz ta' statut tal-impriża mutwa Ewropea għandu storja twila ħafna li bdiet fl-1993 bid-direttivi Ewropej dwar l-assigurazzjoni. F'dan il-qafas, l-impriżi mutwi talbu li t-tip ta' governanza ta' impriżi ta' persuni jiġi rikonoxxut fi statut Ewropew. L-ewwel abbozz ta' regolament ġie rtirat fl-2006: fil-fatt, minkejja komunikazzjoni fl-2003 dwar il-liġi tal-impriżi, intiża biex tintroduċi tipi legali ġodda, b'mod partikolari għall-impriżi mutwi, impenn imtenni fil-pjan ta' azzjoni tal-2006 dwar il-modernizzazzjoni tal-liġi tal-impriżi u l-governanza tal-intrapriżi, fl-2006, il-Kummissjoni, għall-kuntrarju, irtirat l-abbozz ta' statut għall-impriża Ewropea mill-aġenda. Fl-2007, l-assoċjazzjonijiet tal-impriżi mutwi Ewropej taw bidu għal inizjattiva ġdida ta' rilanċ tal-abbozz. F'Marzu 2010, il-Parlament Ewropew adotta dikjarazzjoni bil-miktub, favur l-istatut tal-impriża mutwa Ewropea u f'Ġunju 2011 ħareġ rapport dwar ir-rwol tal-impriżi mutwi Ewropej li kkonkluda li kien hemm bżonn ta' abbozz ta' statut. F'Marzu 2013, il-Parlament Ewropew adotta b'unanimità r-rapport tas-Sur Berlinguer dwar il-fattibbiltà ta' statut tal-impriża mutwa Ewropea. L-anness għad-dikjarazzjoni li saret fi Strasburgu, matul l-avveniment dwar l-intraprenditorija soċjali, organizzat b'mod konġunt bejn il-Kummissjoni u l-KESE fis-16 u s-17 ta' Jannar, jispeċifika li ħafna partijiet interessati jqisu li l-politiki favur l-intraprenditorija soċjali għandhom ikopru l-intrapriżi kollha tal-ekonomija soċjali (il-kooperattivi, l-impriżi mutwi, l-assoċjazzjonijiet, il-fondazzjonijiet, eċċ.). L-UE għandha tipproponi statut Ewropew għall-impriżi mutwi li permezz tiegħu jkunu jistgħu jwettqu attivitajiet transkonfinali, li jingħaqdu u li jiffaċċjaw l-isfidi tad-direttiva Solvenza II, kif ukoll statut Ewropew għall-assoċjazzjonijiet. Matul dan l-avveniment, il-Kummissarju Antonio Tajani, inkarigat mill-intrapriżi ħabbar it-tnedija ta' inizjattiva leġislattiva tal-Kummissjoni dwar l-abbozz ta' statut. Hemm diversità kbira fil-forom legali tal-impriżi mutwi fid-diversi pajjiżi tal-UE. Dawn il-forom differenti ta' impriżi mutwi u r-rwoli jaqdu jiddependu mill-kultura u l-istorja tal-impriżi mutwi f'kull pajjiż. Storikament, l-impriżi mutwi fl-Ewropa ħolqu l-ewwel forom ta' sigurtà soċjali. Illum, fi ħdan l-UE, l-impriżi mutwi għandhom l-għan prinċipali li jkunu għas-servizz tal-membri tagħhom f'kuntest ta' interess ġenerali, sabiex tiġi garantita l-kopertura tar-riskji tal-membri tagħhom billi joffrulhom servizzi ta' assigurazzjoni, servizzi soċjali, tas-saħħa u ta' akkumpanjament tal-persuni. Il-proċess ta' integrazzjoni Ewropea wassal għal mobbiltà qawwija ta' ħaddiema, intrapriżi u ċittadini. Il-kopertura tar-riskji tas-saħħa, dawk soċjali u riskji oħra ta' assigurazzjoni għandha tiġi żgurata fit-territorju sħiħ tal-Unjoni, filwaqt li jiġi evitat il-ksur tad-drittijiet, il-benefiċċji u l-forom ta' protezzjoni. Il-Kummissjoni u l-Kunsill bħalissa qed jaħdmu fuq is-servizzi finanzjarji u s-servizzi tal-assigurazzjoni (Basel III, Solvenza II); is-sekondar u l-mobbiltà tal-ħaddiema; direttiva ġdida dwar il-kura transkonfinali ilha applikabbli fl-Istati Membri mill-1 ta' Jannar 2014. Madankollu, l-impriżi mutwi tal-Istati Membri m'għandomx il-possibbiltà ġuridika li jieħdu sehem f'dan il-proċess ta' integrazzjoni u fl-iżvilupp tas-suq intern ħlief billi jinbidlu biex jadottaw statut ta' kooperattiva Ewropea jew statut tal-impriża anonima Ewropea. L-impriżi mutwi ma jaċċettawx din is-sitwazzjoni u l-KESE, min-naħa tiegħu, jixtieq jippromovi d-diversità tat-tipi ta' intrapriża, inklużi dawk tal-atturi tal-ekonomija soċjali sabiex jiġi preservat il-ġid ekonomiku u soċjali Ewropew. Barra minn hekk, il-qafas prudenzjali għall-assiguraturi, "Solvenza II", huwa element komplementari favur l-istatut tal-impriża mutwa Ewropea: dan jippermetti lill-impriżi mutwi jaċċessaw il-benefiċċju tal-hekk imsejħa "diversifikazzjoni", biex jipproċedu għall-operazzjonijiet ta' riassigurazzjoni u l-ġestjoni tal-assi sabiex inaqqsu l-ispejjeż tagħhom għall-benefiċċju tal-membri tagħhom. L-impriżi mutwi m'għandhomx aċċess għas-swieq kapitali, u għalhekk għandhom bżonn strumenti ta' kollaborazzjoni komuni, inkluż fil-livell Ewropew biex jevitaw li jisparixxu f'suq ferm kompetittiv. L-impriżi mutwi li jwettqu attivitajiet fil-livell Ewropew mhumiex motivati biss mill-kompetizzjoni jew it-tfittxija għal swieq ġodda, imma prinċipalment mir-rieda li jtejbu s-servizzi li jagħtu lill-membri tagħhom. B'mod ġenerali, l-impriżi mutwi għandhom bżonn jiġu rikonoxxuti b'mod uffiċjali mill-UE, ħaġa li tagħtihom bażi legali u leġittimità bħala parti interessata tal-proċess ta' integrazzjoni Ewropea. Statut għal impriża mutwa Ewropea jfisser li tiġi rikonoxxuta r-realtà tal-impriżi mutwi, l-importanza ekonomika u soċjali tagħhom, ir-rwol speċifiku tagħhom fil-ġestjoni tar-riskji tal-persuni, b'mod partikolari fil-qasam tal-protezzjoni soċjali u s-saħħa. Fi ftit kliem, il-KESE jixtieq li l-mudell tal-impriżi mutwi jiġi rikonoxxut permezz ta' skema legali koerenti fil-livell Ewropew li tirrifletti s-saħħa ekonomika tiegħu u r-rwol soċjali tiegħu. Barra minn hekk, dan jippermetti li jiġu evitati l-piżijiet amministrattivi inutli, li jiġu applikati l-ekonomiji ta' skala u li l-kunċett tal-mutwaliżmu jiġi żviluppat fl-Istati Membri kollha tal-Unjoni (inkluż fl-erba' Stati Membri li m'għandhomx tip ta' impriża mutwa) billi jkunu bbażati b'mod sħiħ fuq dan l-istatut il-ġdid, fuq il-libertà tal-istabbiliment u l-għoti ħieles tas-servizzi. Hemm diversità kbira ta' impriżi mutwi fl-Ewropa (ġew kalkolati mal-40 tip) iżda lil hinn mid-diversità tagħhom, 95 % minnhom għandhom l-istess prinċipji ta' governanza. Għal dan il-għan, il-KESE jirrakkomanda li l-istatut ikun statut ta' governanza mhux ta' attivitajiet. Barra minn hekk, l-SIME fil-forma ta' grupp jippermetti li tiġi preservata d-diversità tal-fibra tal-atturi mutwi Ewropew fl-oriġinalità tagħhom: huwa jippermetti li jinżammu l-istrutturi fl-identità sħiħa tagħhom filwaqt li jitwettqu l-ekonomiji ta' skala b'dan l-istrument komuni (xiri komuni, prodotti komuni). Il-KESE jissuġġerixxi li, sabiex tkun tista' tinżamm id-diversità tal-istrutturi nazzjonali, li hija karatteristika tal-forma legali tal-impriżi mutwi fl-Ewropa, għandha tiġi stabbilita, bħala element prinċipali, il-libertà tal-assoċjazzjoni u tal-azzjoni tal-Istati Membri. L-istatut ser ikun opzjonali – fakultattiv – sabiex ma jkunx hemm impatt fuq il-leġislazzjonijiet nazzjonali. Huwa importanti li tiġi prevista l-possibbiltà li l-impriżi mutwi jirraggruppaw bejniethom u anke li jippromovu l-operazzjonijiet transkonfinali bil-għan li tiġi żviluppata d-dimensjoni Ewropea tal-mutwaliżmu. L-abbozz ta' regolament għandu jippermetti l-ħolqien ta': impriża mutwa Ewropea minn persuni fiżiċi residenti fl-Istati Membri differenti jew persuni morali skont il-liġi tal-Istati Membri differenti; impriża mutwa Ewropea permezz ta' fużjoni transkonfinali ta' ħafna impriżi mutwi eżistenti; impriża mutwa Ewropea trasformata minn impriża mutwa nazzjonali, mingħajr xoljiment, sakemm din l-impriża mutwa jkolla s-sede statutorja u l-amministrazzjoni ċentrali tagħha fi Stat Membru u stabbiliment jew affiljat fi Stat Membru ieħor; grupp mutwu Ewropew. L-impriża mutwa Ewropea, bħall-impriżi mutwi nazzjonali, għandha tkun soġġetta għar-regoli ġenerali tal-Istati Membri: ir-regoli dwar l-involviment tal-ħaddiema fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet, il-liġi tax-xogħol, il-leġislazzjoni soċjali, il-liġi fiskali, il-liġi tal-kompetizzjoni, il-liġi tal-proprjetà industrijali jew intellettwali, il-proċeduri ta' insolvenza u tat-twaqqif ta' pagamenti. Id-dispożizzjonijiet nazzjonali speċifiċi dwar l-attività tal-impriżi mutwi u l-monitoraġġ mill-awtoritajiet ta' superviżjoni għandhom japplikaw mingħajr l-ebda restrizzjoni fuq l-impriża mutwa Ewropea. Id-dispożizzjonijiet tal-liġijiet tal-Istati Membri u tal-liġi tal-Komunità għalhekk huma applikabbli fl-oqsma msemmija hawn fuq u f'oqsma oħrajn li mhumiex imsemmija f'dan ir-Regolament. Ir-regoli dwar l-involviment tal-ħaddiema fl-impriża mutwa Ewropea huma stabbiliti fid-direttivi dwar id-drittijiet tal-ħaddiema li huma komplementari b'mod li ma jistgħux jinfirdu minn dan ir-Regolament u għandhom jiġu applikati b'mod konkomitanti. Fl-istatut tal-impriża mutwa Ewropea għandu jkun possibbli li jiġi previst li l-assemblea ġenrali tkun magħmula minn imsieħba u delegati tal-imsieħba. Fir-rigward tad-drittijiet tal-vot, apparti l-garanzija ta' drittijiet ugwali tal-vot għal kull membru ("one man one vote"), il-voti għandhom jitqiesu wkoll skont kriterji oġġettivi. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Nhar id-19 ta' Settembru 2013, il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew iddeċieda, b'konformità mal-Artikolu 29(2) tar-Regoli tal-Proċedura tiegħu, li jħejji opinjoni fuq inizjattiva proprja dwar (Opinjoni fuq inizjattiva proprja). Is-Sezzjoni Speċjalizzata għax-Xogħol, l-Affarijiet Soċjali u ċ-Ċittadinanza, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar it-12 ta' Marzu 2014. Matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tas-26 ta' Marzu), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'205 voti favur, 6 voti kontra u 3 astensjonijiet. Il-KESE jilqa' l-Pakkett ta' Investiment Soċjali tal-Kummissjoni, b'mod partikolari l-bidla fundamentali ddikjarata li l-investimenti soċjali m'għandhomx jitqiesu biss bħala fattur ta' spiża iżda bħala investimenti fil-futur. Abbażi ta' dan l-aspett, il-KESE jenfasizza d-diversi effetti pożittivi tal-investimenti soċjali, b'mod partikolari għas-suq tax-xogħol u l-fondi pubbliċi fl-oqsma li ġejjin: is-servizzi soċjali u l-kura tat-tfal; l-edukazzjoni u l-ġlieda kontra l-qgħad fost iż-żgħażagħ; il-promozzjoni tax-xogħol; il-promozzjoni tas-saħħa u t-tixjiħ attiv; l-akkomodazzjoni soċjali u soċjetà mingħajr barrieri; l-intraprenditorija soċjali. L-Opinjoni tippreżenta katina ta' effetti pożittivi u turi li: l-estensjoni tas-servizzi soċjali fl-Ewropa għandha effetti kbar fuq l-impjiegi; investimenti soċjali pjanati tajjeb, effettivi u effiċjenti jtaffu l-piż fuq il-fondi pubbliċi b'mod permanenti u għalhekk mhumiex f'kompetizzjoni mal-konsolidazzjoni fiskali; anke l-"inattività" fil-qasam soċjali ġġorr magħha "prezz" u li l-ispejjeż tan-nuqqas ta' investimenti soċjali ħafna drabi huma bil-wisq iktar għoljin; l-investimenti fl-istat assistenzjali (welfare state) ma jġibux magħhom biss żvilupp soċjali, iżda għandhom ukoll vantaġġi ekonomiċi u fiskali. Il-benefiċċju soċjali, ekonomiku u fiskali jiġifieri d-"dividend multiplu" tal-investimenti soċjali ser ikun ogħla iktar ma dawn jiġu inkorporati aħjar f'kuntest makroekonomiku u istituzzjonali kredibbli. Fil-fehma tal-KESE, l-implimentazzjoni konsistenti u li tirnexxi tal-Pakkett ta' Investiment Soċjali fuq bażi wiesgħa hi marbuta mar-rekwiżiti ċentrali li ġejjin: Sabiex issir bidla kredibbli fil-politika tal-investimenti soċjali (preventivi) jeħtieġ li tiġi abbandunata politika ta' awsterità unilaterali u sretta. Il-KESE jtenni t-talba tiegħu għar-realizzazzjoni ta' programm ekonomiku u ta' investiment Ewropew ta' 2 % tal-PDG. Mingħajr is-sigurtà finanzjarja u l-kundizzjonijiet qafas adattati, il-potenzjal tal-investimenti soċjali ma jistax jiġi sfruttat. Fil-kuntest attwali ta' konsolidazzjonijiet fiskali, apparti minn żieda fl-effiċjenza u fl-effettività tan-nefqiet pubbliċi, huwa essenzjali wkoll l-istabbiliment ta' sorsi ta' dħul ġodda. L-investimenti soċjali għandhom isiru elementi fissi tal-Istrateġija Ewropa 2020 u tas-Semestru Ewropew. Għandhom jiġu kkunsidrati b'mod espliċitu fl-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir u fir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-Istati Membri. Il-KESE jappoġġja d-dibattitu li għaddej fil-Kummissjoni, li b'konformità mar-regola tad-deheb fil-finanzjament, fil-kuntest tal-qafas tar-regoli fiskali tal-UEM, l-investimenti soċjali jiġu esklużi mill-kalkolu tad-defiċits pubbliċi netti. Jeħtieġ li jsiru avvanzi u żviluppi metodiċi ta' strumenti adattati għat-tkejjil tal-effetti (pożittivi) taż-żieda tal-investimenti soċjali u tal-irfinar tal-indikaturi soċjali fil-qafas istituzzjonali tal-UEM. Il-KESE jitlob lill-Kummissjoni li mill-inqas sal-2020 tippreżenta pjan direzzjonali politiku għall-implimentazzjoni tal-Pakkett ta' Investiment Soċjali. Il-KESE jemmen ukoll li investimenti soċjali orjentati lejn l-effett u r-riżultat u li jiġu implimentati b'mod konsistenti, fit-tul iżidu l-opportunitajiet tal-impjieg u jagħtu kontribut sinifikanti sabiex jintlaħqu l-għanijiet tal-Istrateġija Ewropa 2020 relatati mal-politika tal-impjiegi. Għalhekk il-KESE jistieden lill-Kummissjoni tippreżenta pjan konkret ta' implimentazzjoni tal-Pakkett ta' Investiment Soċjali. Il-KESE jinnota li element dgħajjef tal-inizjattiva tal-Kummissjoni huma l-kwistjonijiet ta' finanzjament li tħalli pendenti u jinnota wkoll li jekk ma tinbidilx il-politika prevalenti ta' tnaqqis unilaterali fl-infiq, l-implimentazzjoni b'suċċess tal-proposti għal iżjed investimenti soċjali mhijiex realistika. Abbażi ta' dan, din l-Opinjoni tiffoka fuq id-diversi effetti pożittivi tal-investimenti soċjali, b'mod partikolari fuq is-suq tax-xogħol u l-fondi pubbliċi, u tippreżenta rekwiżiti konkreti ta' azzjoni u rakkomandazzjonijiet għall-implimentazzjoni tal-Pakkett ta' Investiment Soċjali. Madankollu m'hemmx dubju li skont id-disinn u l-firxa tal-miżuri stabbiliti b'mod speċifiku f'kull pajjiż l-investimenti soċjali pjanati tajjeb, effettivi u effiċjenti, jġibu magħhom effetti pożittivi multipli: jiġu koperti n-neċessitajiet soċjali eżistenti, jinħolqu l-possibbiltajiet ta' impjiegi u opportunitajiet ugwali anki għall-irġiel u n-nisa, fl-istess waqt iż-żieda fl-impjiegi u t-tnaqqis fil-qgħad jikkumpensaw b'mod sinifikanti l-ispejjeż imġarrba. L-investimenti soċjali għandhom il-karatteristiċi ta' investiment għaliex waqt li ħafna drabi ma jkunux mistennija introjti immedjati, maż-żmien ikun hemm effetti pożittivi (pereżempju investimenti fl-edukazzjoni, il-kura tat-tfal, il-promozzjoni tas-saħħa, il-kundizzjonijiet tax-xogħol adattati għall-età). Id-"dividend multiplu" tal-investimenti soċjali ser ikun ogħla iktar ma dawn ikunu inkorporati f'kuntest istituzzjonali u politiku globali kumplementari. Hemm bżonn ta' ppjanar strateġiku u monitoraġġ strutturat fis-sens tal-għanijiet Ewropa 2020. B'ħarsa lejn is-sitwazzjoni drammatika preżenti tal-qgħad li fil-futur qrib bilkemm mistenni jonqos, l-azzjoni permezz tal-investimenti soċjali tista' tagħti kontribut importanti għal aktar tkabbir u impjiegi. L-isfruttar tal-potenzjal preżenti ta' impjiegi jeħtieġ l-insegwiment konsistenti ta' politika li toħloq opportunitajiet ta' parteċipazzjoni fl-ekonomija u s-soċjetà. L-investimenti soċjali futuri orjentati lejn l-effett u r-riżultat, partikolarment l-iżvilupp tas-servizzi soċjali, li b'mod ġenerali jitqiesu li għandhom effetti akbar fuq l-impjiegi minn kwalunkwe forma oħra ta' nefqa pubblika, hawnhekk għandhom importanza ċentrali. Mill-perspettiva tal-KESE, l-estensjoni tas-servizzi soċjali tikkontribwixxi iktar għall-impjiegi minn kwalunkwe forma oħra ta' nefqa pubblika. Għalhekk iħeġġeġ bis-sħiħ biex l-istat assistenzjali fl-Ewropa jkun żviluppat b'mod progressiv u sostenibbli, sabiex ikun jista' jiġi żviluppat il-potenzjal tiegħu bħala qawwa produttiva addizzjonali fl-ekonomija Ewropea. L-implimentazzjoni u t-twettiq b'suċċess tal-Pakkett ta' Investiment Soċjali mfassal fuq firxa wiesgħa jeħtieġu kuntest makroekonomiku u istituzzjonali kredibbli. Jekk ma tinbidilx il-politika tat-tnaqqis unilaterali tan-nefqiet, ma tistax tintlaħaq integrazzjoni b'suċċess fis-suq tax-xogħol ta' partijiet kemm jista' jkun wesgħin tas-soċjetà u lanqas il-parteċipazzjoni soċjali u ekonomika ġusta tagħhom. Il-bidla fundamentali kredibbli fid-direzzjoni ta' strateġiji ta' investiment u prevenzjoni fir-rigward ta' oqsma ċentrali tal-azzjoni (fost l-oħrajn il-politika edukattiva, soċjali, tas-suq tax-xogħol, tas-saħħa) tista' ssir biss meta jkun żgurat il-finanzjament – kemm fil-baġit tal-UE kif ukoll fil-baġits tal-Istati Membri individwali. Minn naħa waħda l-KESE jappoġġja l-fehmiet tal-Kummissjoni li l-Fond Soċjali Ewropew (FSE) għandu jservi bħala l-istrument primarju għall-promozzjoni tal-investimenti soċjali u li 20 % tal-FSE f'kull Stat Membri għandhom ikunu riżervati għall-integrazzjoni soċjali u l-ġlieda kontra l-faqar. Madankollu l-Kumitat jemmen li għandu wkoll isir użu ta' fondi tal-UE oħrajn. Għalhekk, kemm mill-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali (FAEŻR) kif ukoll mill-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali (FEŻR) għandhom jiġu użati fondi sostanzjali għal servizzi soċjali bħall-kura tat-tfal, il-kura fuq perjodu twil jew il-mobilità f'żoni rurali u għandhom ikunu stabbiliti fil-ftehimiet nazzjonali. B'mod kritiku ħafna l-KESE josserva l-kondizzjonalitajiet fi ħdan il-governanza ekonomika, li jipprevedu t-tnaqqis fil-fondi ta' koeżjoni bħala multi f'każ ta' nonkonformità mar-rekwiżiti tal-UE fil-qasam makroekonomiku. Dan mhux biss għandu effetti proċikliċi u ristrettivi fuq l-iżvilupp ekonomiku, iżda jkompli jxekkel ukoll l-investimenti meħtieġa b'mod partikolari fil-pajjiżi tal-programm. B'kuntrast għal dan għandhom jiġu stabbiliti impulsi tat-tkabbir u tiġi pprovduta l-għajnuna biex is-sehem tal-kofinanzjament Ewropew, b'mod partikolari f'dawk il-pajjiżi li huma partikolarment milquta mill-kriżi ekonomika, ikompli jiżdied. Il-KESE jappella biex ikun hemm fokus iktar b'saħħtu fuq investimenti soċjali fil-proċess ta' koordinazzjoni tas-Semestru Ewropew. Din l-enfasi ġdida għandha tkun ikkunsidrata b'mod espliċitu fl-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir u fir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-Istati Membri. Waqt li jsir dan għandu jkun iċċarat li investimenti soċjali iktar b'saħħithom huma konformi ma' konsolidazzjoni fiskali favorevoli għat-tkabbir. Sabiex jintlaħaq dan l-għan, il-KESE jappoġġja d-diskussjoni li għaddejja fil-Kummissjoni tal-UE dwar l-użu tal-hekk imsejħa 'regola tad-deheb' fil-finanzjament, biex fil-kuntest tal-qafas tar-regoli fiskali tal-UEM, l-investimenti soċjali jiġu esklużi mill-kalkolu tad-defiċits pubbliċi netti. B'hekk jiġi evitat li l-investimenti b'benefiċċji netti fit-tul jibqgħu minn taħt. Il-KESE jissuġġerrixxi li titmexxa diskussjoni dwar jekk ir-regola finanzjarja tad-deheb tistax tiġi applikata wkoll għall-investimenti soċjali appoġġjati mill-fondi strutturali tal-UE. Il-promozzjoni tal-investimenti soċjali għandha wkoll tkun element ċentrali fir-reviżjoni tal-Linji Gwida Integrati għat-tkabbir u l-impjiegi matul il-proċess ta' reviżjoni ta' nofs it-term tal-Istrateġija Ewropa 2020 fl-2014. Għall-KESE huwa essenzjali li l-atturi kollha inkarigati mill-implimentazzjoni tal-investimenti soċjali jiġu kkonsultati u informati aktar u jiġu involuti fit-teħid tad-deċiżjonijiet u l-monitoraġġ. Fid-dawl tar-rabtiet kumplessi bejn l-oqsma ta' politika differenti huma meħtieġa metodoloġija mtejba għall-kejl tas-suċċess u trasparenza ogħla, pereżempju fil-forma ta' relazzjonijiet tal-kostijiet u l-benefiċċji b'definizzjoni tal-benefiċċju globali għas-soċjetà jew deskrizzjonijiet tax-xenarju ta' miżuri politiċi differenti mal-mogħdija taż-żmien b'kunsiderazzjoni ta' perspettivi fil-perjodu medju u fit-tul. L-ewwel pass possibbli jista' jkun żvilupp metodoloġiku tal-projezzjonijiet standardizzati fit-tul diġà eżistenti f'oqsma individwali marbuta, fost oħrajn, mad-demografija (pereżempju edukazzjoni, kura, saħħa, pensjonijiet). Ir-Rapport tal-2015 dwar it-tixjiħ jista' jkun okkażjoni xierqa biex jiġi ppreżentat ir-redditu mill-investimenti soċjali meħtieġa u baġitati skont il-kundizzjonijiet nazzjonali. Dan sa issa ma ngħatax l-attenzjoni mistħoqqa u dejjem wassal għal rappreżentazzjonijiet mgħawġa u eżaġerati tal-kostijiet. Pendenti huwa wkoll x'importanza għandhom jingħataw l-indikaturi soċjali fil-qafas istituzzjonali eżistenti tal-UEM. Sabiex l-indikaturi jingħataw importanza reali fl-orjentazzjoni politika, huma jridu jiġu rfinati. Il-KESE jqis li l-pjan direzzjonali ta' politika għall-implimentazzjoni tal-Pakkett ta' Investiment Soċjali tal-Kummissjoni huwa wisq difensiv u jitlobha għalhekk tippreżenta pjan direzzjonali iktar konkret u fuq perjodu itwal (mill-inqas sal-2020). Brussell, 26 ta' Marzu 2014 Nhar il-5 ta' Awwissu 2013, il-Kummissjoni ddeċidiet, b'konformità mal-Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li tikkonsulta lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Is-Sezzjoni Speċjalizzata għat-Trasport, l-Enerġija, l-Infrastruttura u s-Soċjetà tal-Informazzjoni, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar l-10 ta' Marzu 2014. Matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'135 vot favur, vot wieħed (1) kontra u astensjoni waħda (1). Il-KESE jilqa' l-Komunikazzjoni l-ġdida li għandha l-għan li tipprovdi lill-Istati Membri gwida dwar kif jista' jsir l-aħjar użu mill-intervent pubbliku. Huwa jqis din bħala opportunità biex il-politiki jiġu kkalibrati mill-ġdid fid-dawl tal-esperjenza miksuba mill-Istati Membri u biex tingħata spinta ġdida lill-proċess tal-integrazzjoni tas-suq tal-elettriku tal-UE, billi jkun hemm aktar attenzjoni fuq il-benefiċċji għaċ-ċittadini (b'mod partikolari l-aktar nies vulnerabbli) u l-qerda tal-faqar enerġetiku fi ħdan l-Unjoni. Il-KESE jirrakkomanda li jiġu kkjarifikati t-termini "intervent pubbliku" u "għajnuna mill-Istat". Li jsir l-aħjar użu mill-intervent pubbliku ma jfissirx li b'mod sistematiku l-intervent jew l-għajnuna għandhom jitnaqqsu jew jiżdiedu iżda pjuttost għandhom jiġu ottimizzati. Il-KESE jappella għal aktar konsistenza Ewropea fl-intervent pubbliku nazzjonali u lokali sabiex jiġi evitat kwalunkwe riskju ta' impatt kontroproduttiv. Huwa jirrakkomanda biex il-Kummissjoni toqgħod attenta li l-għanijiet tal-Komunikazzjoni tagħha ma jfixklux il-ksib tal-għanijiet tal-Istrateġija Ewropa 2020. Suq tal-elettriku integrat aħjar, aktar profond u fluwidu għandu jkun ta' benefiċċju għall-produtturi u l-konsumaturi (inklużi l-SMEs, l-artiġġjani u produtturi oħra fuq skala żgħira). Madankollu l-fruntieri nazzjonali jkomplu jiffurmaw ostakoli b'saħħithom f'termini ta' regolamenti, kapaċità ta' trażmissjoni, struttura tal-prezzijiet, eċċ. Il-KESE jfakkar li huwa urġenti li jiġu żviluppati l-infrastrutturi tat-trasport u jissaħħu l-interkonnessjonijiet tal-elettriku. Huwa jappoġġja l-idea li l-iskemi tal-għajnuna għall-enerġija rinnovabbli jiġu Ewropizzati u jirrakkomanda li l-Kummissjoni tiffaċilita aktar il-mekkaniżmi ta' kooperazzjoni bejn l-Istati Membri sabiex tiġi promossa l-għajnuna transkonfinali. Il-KESE jaqbel li l-appoġġ għat-teknoloġiji ġodda għandu jiġi kkunsidrat mill-ġdid hekk kif dawn jimmaturaw. Huwa jaħseb li l-Kummissjoni għandha tipprovdi definizzjoni ċara ta' x'inhi enerġija matura – definizzjoni li tista' tiġi żviluppata maż-żmien. Il-KESE jaqbel li s-suq intern tal-elettriku mhuwiex għan fih innifsu. Dan għandu jitfassal għall-benefiċċju tal-konsumaturi kollha, b'mod partikolari għal dawk l-aktar vulnerabbli. Il-KESE jenfasizza l-idea li jiġu żviluppati miżuri fil-livell Ewropew biex l-utenti jingħataw is-setgħa bħala protagonisti prinċipali fis-suq Ewropew tal-elettriku, sabiex isiru "konsumaturi-atturi". Il-KESE jistieden lill-Kummissjoni ssaħħaħ l-azzjoni tagħha f'dan ir-rigward u tressaq miżuri u inizjattivi bil-għan li jsir l-aħjar użu possibbli tal-intervent pubbliku bħala mod kif jinqered il-faqar enerġetiku. Il-KESE jenfasizza li l-elettriku huwa kommodità komuni essenzjali u jrid jiġi ġestit bħala tali. Fl-interess ekonomiku ġenerali, Stat Membru jista' jorbot miegħu ċerti obbligi ta' servizz pubbliku. L-aċċess universali għall-enerġija għandu jkun fil-qalba tal-politika Ewropea tal-enerġija u mnaqqax fit-Trattat. Fl-interessi tal-kompetizzjoni, il-fatt li jsir l-aħjar użu mill-intervent pubbliku fis-settur tal-enerġija m'għandux iwassal għal obbligi mnaqqsa jew limitati ta' servizz pubbliku li l-Istati Membri għażlu li jimplimentaw. Il-KESE jħeġġeġ lill-Kummissjoni tkun ferm viġilanti dwar dan il-punt u jitlobha tieħu miżuri sabiex jiġu pprovduti salvagwardji aħjar għall-obbligi ta' servizz pubbliku u sabiex tjkompli ssaħħaħhom aktar, irrispettivament mil-limiti attwali ta' awsterità. Fl-2008, l-Unjoni Ewropea stabbilixxiet għanijiet ambizzjużi ta' klima u enerġija (3x20). Il-qafas Ewropew il-ġdid dwar il-klima u l-enerġija għall-2030 tat-22 ta' Jannar 2014 ser ikun is-suġġett ta' opinjoni fil-futur tal-KESE. L-Istati Membri għamlu progress lejn il-ksib tal-għanijiet tal-enerġija rinnovabbli, fil-biċċa l-kbira bħala riżultat ta' intervent pubbliku. Barra minn hekk, fi Frar 2011 il-kapijiet ta' stat u ta' gvern tal-UE ddikjaraw li l-għan kien li s-suq intern tal-enerġija jiġi kkompletat sal-2014. Minn dak iż-żmien lil hawn il-Kummissjoni ppubblikat għadd ta' dokumenti għal dan il-għan. Nhar il-15 ta' Novembru 2012 hija ppubblikat Komunikazzjoni bit-titolu "Lejn suq intern tal-enerġija effiċjenti", li tinkludi valutazzjoni inizjali tas-suq intern tal-enerġija u pjan ta' azzjoni biex dan jiġi kkompletat. Il-Komunikazzjoni ġiet segwita minn seduta pubblika dwar is-suq intern tal-enerġija, l-adegwatezza tal-kapaċita ta' ġenerazzjoni tal-enerġija u l-mekkaniżmi ta' kapaċità. Nhar il-5 ta' Novembru 2013 il-Kummissjoni ppubblikat Komunikazzjoni oħra, "Inwasslu s-suq intern tal-elettriku u niġbdu l-akbar profitt mill-intervent pubbliku", flimkien ma' ħames dokumenti li tħejjew minn dipartimenti tal-Kummissjoni li jinkludu gwida dwar il-mekkaniżmi ta' kapaċità, il-mekkaniżmi ta' appoġġ għas-sorsi tal-enerġija rinnovabbli, l-arranġamenti ta' kooperazzjoni bejn l-Isati Membri fil-qasam tas-sorsi ta' enerġija rinnovabbli u soluzzjonijiet ta' rispons għad-domanda. Il-Kummissjoni tinnota li l-ħolqien tas-suq intern u li jiġu segwiti għanijiet ta' klima/enerġija taw bidu għal sfidi ġodda li jitolbu forom ġodda ta' intervent pubbliku, l-aktar fil-livell nazzjonali: għalhekk l-ispinta sabiex jiġu żviluppati u appoġġjati sorsi tal-enerġija rinnovabbli, l-iżgurar ta' kapaċitajiet ta' produzzjoni adegwati, eċċ. L-għan ta' din il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni huwa li tipprovdi lill-Istati Membri gwida dwar kif jistgħu jagħmlu l-aħjar użu mill-intervent pubbliku, jaġġustaw il-miżuri ta' intervent eżistenti u jfasslu oħrajn ġodda. Jekk l-intervent pubbliku ma jkunx imfassal tajjeb, dan jista' jxekkel is-suq b'mod serju u jgħolli l-prezzijiet tal-enerġija kemm għad-djar kif ukoll għan-negozji. Għaldaqstant il-Kummissjoni ġabret lista ta' azzjonijiet li għandhom jittieħdu qabel kwalunkwe intervent pubbliku: l-identifikazzjoni ta' problema speċifika u l-kawża tagħha waqt li jintwera li s-suq mhuwiex kapaċi jsolviha; il-valutazzjoni tal-interazzjoni ma' għanijiet oħra tal-politika tal-enerġija u l-koordinazzjoni tad-diversi strumenti ta' politika pubblika; il-valutazzjoni tal-alternattivi; il-minimizzazzjoni tal-impatt fuq is-sistemi tal-elettriku; l-ispejjeż tal-intervent li jinżammu baxxi; il-kunsiderazzjoni tal-ispejjeż għall-manifatturi u l-individwi privati; il-monitoraġġ, l-evalwazzjoni u t-tneħħija progressiva ta' dawn il-miżuri ladarba jintlaħaq l-għan. Skont il-Kummissjoni, l-għan huwa li gradwalment jinbena suq Ewropew tal-enerġija fejn il-provvista u d-domanda jiffunzjonaw sew, is-sinjali tal-prezzijiet ikunu konformi mal-għanijiet tal-politiki, l-atturi jgawdu minn kundizzjonijiet indaqs u l-ġenerazzjoni tal-enerġija tkun effiċjenti. Hekk kif it-teknoloġiji jimmaturaw, dawn gradwalment għandhom ikunu soġġetti għall-prezzijiet tas-suq, filwaqt li l-miżuri ta' appoġġ eventwalment għandhom jintemmu. Fil-prattika dan ifisser it-tneħħija progressiva tat-tariffi supplimentari u l-bidla lejn primjums supplimentari u strumenti oħra ta' appoġġ li jinkoraġġixxu lill-produtturi jirrispondu għat-tendenzi tas-suq. Il-Kummissjoni qed tħeġġeġ ukoll lill-Istati Membri jikkoordinaw aħjar l-istrateġiji tal-enerġija rinnovabbli tagħhom sabiex inaqqsu l-ispejjeż għall-konsumaturi f'termini ta' prezzijiet u taxxi tal-enerġija. L-iskemi ta' appoġġ għandhom jiġu allinjati aktar mill-qrib ma' xulxin. Il-Komunikazzjoni, għalkemm mhijiex legalment vinkolanti, tiddefinixxi l-prinċipji bażiċi li l-Kummissjoni ser tapplika meta tivvaluta l-intervent pubbliku relatat mal-iskemi ta' appoġġ għas-sorsi ta' enerġija rinnovabbli, il-mekkaniżmi li jaffettwaw il-kapaċità u l-miżuri għall-aġġustament tad-domanda tal-konsumaturi. Dawn il-prinċipji għaldaqstant ser ikollhom impatt fuq kif jiġu applikati r-regoli tal-Unjoni Ewropea dwar l-għajnuna mill-Istat u fuq kif tiġi implimentata l-leġislazzjoni tal-UE dwar l-enerġija. Il-Kummissjoni beħsiebha wkoll tipproponi strumenti legali li jiżguraw li dawn il-prinċipji jiġu implimentati bis-sħiħ. Il-KESE dejjem approva l-inizjattivi tal-Kummissjoni Ewropea li għandhom l-għan li jiġi kkompletat is-suq intern tal-enerġija. Il-KESE jinnota wkoll li għal dan il-għan huwa jappoġġja l-prinċipju li tiġi stabbilita komunità Ewropea tal-enerġija. Din il-komunità Ewropea tal-enerġija tagħmilha possibbli li tissaħħaħ il-governanza komuni tal-kwistjonijiet tal-enerġija bl-aqwa mod possibbli billi jiġu promossi s-solidarjetà, il-kooperazzjoni u l-integrazzjoni fir-rigward b'mod partikolari tal-kwistjonijiet tas-suq u tal-infrastruttura. Is-suq intern ma jistax jeżisti sakemm ikun għad hemm "fruntieri nazzjonali" għan-negozjar tal-enerġija, u l-kapaċità transkonfinali għandha tiġi ttrattata bħal kwalunkwe linja jew pajp li ma jaqsamx il-fruntieri. Il-Komunikazzjoni għandha tenfasizza li mhumiex biss id-differenzi fir-regolamenti nazzjonali, iżda wkoll l-aċċess għall-kapaċità transkonfinali, li jibqgħu ostakolu importanti għall-eliminazzjoni de facto tal-fruntieri fis-suq intern tal-enerġija. Pereżempju, il-ġeneralizzazzjoni ta' metodoloġija tal-ipprezzar "dħul-ħruġ" u tal-allokazzjoni tal-kapaċità għat-trażmissjoni fl-Istati Membri kollha tista' tagħti spinta lill-kummerċ transkonfinali, u din tkun ippreferuta minn mudell "punt għal punt" peress li toħloq inċentivi għall-Operaturi tas-Sistema ta' Trażmissjoni (TSOs) biex dawn jinvestu fl-eliminazzjoni tat-tfixkil tal-kapaċità bħalma hemm fil-fruntieri taż-żoni tagħhom ta' servizz. Dan għandu jkun ta' benefiċċju għall-protagonisti kollha tas-suq, inklużi dawk fis-suq tal-enerġija rinnovabbli intermittenti. Apparti n-Netwerk Ewropew għall-Operaturi tas-Sistema ta' Trażmissjoni tal-Elettriku (ENTSOs), il-Kummissjoni u l-Aġenzija għall-Koperazzjoni tar-Regolaturi tal-Enerġija (ACER) iridu jerġgħu jeżaminaw il-mekkaniżmi ta' allokazzjoni u jimponu obbligi fuq it-TSOs fir-rigward tal-iskambji tal-enerġija. Hemm bżonn ta' analiżi mill-ġdid biex jiġi żgurat li ma jeżisti l-ebda "tfixkil artifiċjali" potenzjali fil-fruntieri nazzjonali li jista' jirrestrinġi l-flussi tal-enerġija bejn l-Istati Membri. Dan it-"tfixkil artifiċjali" jista' jinħoloq minn politiki nazzjonali ta' protezzjoni li għandhom l-għan li jintroduċu tariffi nazzjonali uniformi jew minn abbużi kummerċjali potenzjali tat-TSOs nazzjonali li jmexxu t-tfixkil tal-enerġija domestika lejn il-fruntieri taż-żoni tagħhom ta' servizz. Regoli bħal dawn jinkoraġġixxu lit-TSOs sabiex imexxu l-investimenti tagħhom lejn interkonnessjonijiet transkonfinali aħjar tal-grilji tat-trażmissjoni. Il-KESE jappella sabiex jissaħħu l-interkonnessjonijiet tal-elettriku bil-għan li jiġi kkompletat is-suq intern tal-enerġija. Huwa jappoġġja l-inizjattivi kollha sabiex l-użu u l-effiċjenza tan-netwerks tal-elettriku jsiru aktar fluwidi bil-għan li tiġi żviluppata l-enerġija rinnovabbli. Għalhekk huwa japprova l-kooperazzjoni bħal Coreso, il-bidu ta' sistema ta' distribuzzjoni tal-elettriku Ewropea. L-arranġamenti ta' appoġġ għall-enerġija rinnovabbli ddaħħlu fis-seħħ meta s-sehem rinnovabbli tal-enerġija kien baxx u t-teknoloġija kienet għadha fi stadju bikri. Illum il-ġurnata s-sehem tal-enerġija rinnovabbli fit-taħlita enerġetika kiber b'mod konsiderevoli u ser ikompli jikber fuq terminu twil. Il-KESE jaqbel mal-Kummissjoni li l-intervent pubbliku jrid jiġi evalwat, b'rispett kif xieraq għall-prinċipju tas-sussidjarjetà, fid-dawl tal-livell ta' maturità tas-sorsi tal-enerġija u t-teknoloġiji. Il-KESE jikkunsidra, madankollu li l-Kummissjoni Ewropea għandha tipprovdi definizzjoni ċara ta' x'inhi enerġija matura u għandha terġa' tirrevediha fid-dawl tal-progress teknoloġiku futur. Il-KESE jindika wkoll li l-evalwazzjoni u l-aġġustament tal-arranġamenti ta' appoġġ għas-sorsi ta' enerġija rinnovabbli għandhom isiru b'tali mod li jiġi żgurat li l-konsumaturi, u b'mod partikolari dawk l-aktar vulnerabbli, ikunu jistgħu jibbenefikaw bis-sħiħ mis-suq Ewropew tal-elettriku. Il-KESE jirrakkomanda li tingħata attenzjoni biex jiġi żgurat li dan l-aġġustament tal-appoġġ ma jagħmilhiex aktar diffiċli biex jinkisbu l-għanijiet tal-Ewropa 2020. Il-KESE jirrakkomanda li l-Kummissjoni tagħti attenzjoni lil dan l-aspett meta tabbozza l-Linji Gwida tal-Unjoni l-ġodda dwar l-għajnuna mill-Istat għall-ambjent u l-enerġija. Bl-istess mod, l-appoġġ għas-sorsi ta' enerġija rinnovabbli għandu jitneħħa progressivament għat-teknoloġiji li qed jimmaturaw, iżda wkoll għandu jiġi kkoordinat sew mal-iżvilupp ta' suq tal-emissjonijiet li jiffunzjona. Il-KESE jaqbel mal-Kummissjoni li l-appoġġ għas-sorsi ta' enerġija rinnovabbli għandu jkun flessibbli, proporzjonat, rigressiv u kompetittiv, waqt li jippermetti li s-sorsi ta' enerġija rinnovabbli jirrispondu aktar għas-sinjali tas-suq u jikkompetu ma' unitajiet konvenzjonali. L-appoġġ dirett għal sorsi ta' enerġija rinnovabbli għandu jiġi ssostitwit gradwalment minn suq tal-ETS (skema għan-negozjar ta' emissjonijiet) li jiffunzjona, u b'hekk jitneħħa progressivament. Il-KESE jilqa' l-inizjattivi tal-Kummissjoni li għandhom l-għan li l-appoġġ tas-sorsi ta' enerġija rinnovabbli jsir aktar Ewropew. Il-Kummissjoni għandha tiffaċilita aktar il-mekkaniżmi għal kooperazzjoni bejn l-Istati Membri sabiex jiġi promoss appoġġ transkonfinali, li ftit jintuża fil-preżent. L-"Ewropizzazzjoni" tal-appoġġ x'aktarx ma ssirx realtà sakemm l-Istati Membri jkunu jistgħu jiżviluppaw politiki individwali, ma jagħtux sehemhom ("free riding") jew jimponu limiti negattivi fuq pajjiżi ġirien (eż. l-appoġġ għal żvilupp malajr ta' sorsi ta' enerġija rinnovabbli fil-Ġermanja jiġġenera trasferimenti f'ċirku fil-Polonja u r-Repubblika Ċeka, li jfisser spejjeż tal-elettriku addizzjonali f'dawn il-pajjiżi għall-bilanċ u s-sigurtà tal-provvista). Huwa aktar faċli li tali problemi jiġu indirizzati issa, meta s-sistema għadha relattivament fil-bidu tagħha, pjuttost milli aktar tard, meta l-effetti tad-dipendenza storika jsiru aktar b'saħħithom. L-istandards u l-mekkaniżmi li jiżguraw ġenerazzjoni adegwata bħalissa jvarjaw minn Stat Membru għal ieħor, peress li l-problemi bil-bilanċ tal-provvista u d-domanda huma differenti minn Stat Membru għal ieħor. L-intervent pubbliku huwa neċessarju biex tiġi żgurata s-sigurtà tal-provvista u biex jinbnew riżervi li jkunu ta' natura nazzjonali. Madankollu, peress li s-swieq qed ikunu dejjem aktar interkonnessi u interdipendenti, u sabiex jiġi evitat li l-eżistenza konġunta ta' sistemi differenti frammentati, għandhom jitħeġġu l-konsultazzjoni u l-kooperazzjoni bejn il-pajjiżi b'mod partikolari fil-Grupp ta' Koordinazzjoni dwar l-Enerġija, u l-Kummissjoni għandha tħares lejn il-fattibbiltà ta' suq għall-kapaċità Ewropea ta' ġenerazzjoni abbażi tal-esperjenza pożittiva sa issa. Il-KESE jaqbel mal-Kummissjoni li l-intervent pubbliku għandu rwol importanti sabiex jinkisbu l-għanijiet Ewropej tal-politika tal-enerġija u l-klima. Huwa jemmen li l-aħjar użu tal-intervent pubbliku m'għandux sistematikament ifisser li dan jitnaqqas jew jiżdied, iżda pjuttost li jiġu ottimizzati l-isforzi pubbliċi. Huwa jikkunsidra li l-intervent ta' dan it-tip għandu jaqdi rwol aktar importanti fl-isforzi sabiex jiġi miġġieled il-faqar enerġetiku. Huwa jħoss li għandu jsir użu aħjar mill-intervent pubbliku f'dan il-qasam u jistieden lill-Kummissjoni tintroduċi proposti u inizjattivi dwar dawn l-aspetti. Madankollu, huwa jenfasizza kemm huwa importanti li jittieħdu passi biex jiġi żgurat li l-intervent pubbliku fil-livelli nazzjonali, reġjonali u lokali jkun konsistenti mal-Ewropa kollha; taħt ċerti ċirkustanzi intervent bħal dan jista' jkun kontroproduttiv fil-livell Ewropew. Fl-istess ħin, il-KESE jinnota li t-taħlita enerġetika hija parti mis-sovranità nazzjonali sakemm din ma tfixkilx il-kompetizzjoni b'mod sinifikanti u tikkonforma mar-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat. Peress li dan it-tip ta' intervent iħalli impatt fuq pajjiżi Ewropej oħra, il-KESE jemmen li għandha tissaħħaħ il-koordinazzjoni bejn l-Istati Membri, b'mod partikolari fil-Grupp ta' Koordinazzjoni dwar l-Enerġija bil-għan li tinkiseb konsistenza akbar fil-livell Ewropew. Il-KESE jinnota f'dan ir-rigward li jkun xieraq li l-Kummissjoni tagħmel distinzjoni ċara bejn intervent pubbliku u għajnuna mill-Istat. L-intervent pubbliku għandu impatt fuq l-ispejjeż u l-prezzijiet tal-elettriku. Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li huwa diffiċli biex tiġi ddeterminata n-nefqa ta' kull teknoloġija tal-enerġija fuq bażi kumparabbli u għalhekk biex jiġi vvalutat il-livell ta' intervent pubbliku meħtieġ. F'opinjoni, il-KESE ser janalizza bir-reqqa r-rapport u l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-prezzijiet u l-ispejjeż tal-enerġija fl-Ewropa li ġew ippubblikati fit-22 ta' Jannar 2014. Il-Kumitat itenni r-rakkomandazzjoni tiegħu li l-Kummissjoni tinkludi fir-rapport analiżi tal-faqar enerġetiku fl-Unjoni u tipproponi strateġija u pjan direzzjonali Ewropej biex dan jiġi miġġieled. Aktar ma s-suq tal-elettriku jkun kbir, profond u fluwidu, aktar tkun żgurata l-istabbiltà tiegħu u tonqos il-ħtieġa għal diversi forom ta' intervent pubbliku puntwali jew temporanju li bħalissa joħolqu problemi ta' koordinazzjoni. Il-Kummissjoni nnutat sew il-kwistjonijiet bħas-sigurtà tal-provvista jew it-telf tal-kompetittività tal-prezzijiet għall-ekonomija tal-UE li mhux dejjem huma kumpatibbli mal-għanijiet "20-20-20", jew mal-miri għall-2050. Għalhekk, il-ksib tal-għanijiet tal-pakkett dwar il-klima jżid l-ispejjeż tal-enerġija għall-individwi u l-industrija, u b'hekk tixxekkel il-kompetittività. Min-naħa l-oħra, l-appoġġ għal sorsi ta' enerġija rinnovabbli jista' jwassal għal prezzijiet tal-elettriku bl-ingrossa baxxi ħafna u jgħawweġ is-sinjali ta' investiment fil-kapaċitajiet ta' riżerva. L-istrumenti għall-ksib tal-għanijiet "20-20-20" iridu jiġu mmonitorjati sew biex jiġi żgurat li d-distorsjonijiet ma jeċċedux il-benefiċċji. Fl-istess ħin, il-proposta tal-Kummissjoni li tippromovi kuntratti fit-tul biex jinbnew impjanti ġodda, li għandhom jiġu konklużi bejn il-produtturi tal-elettriku u l-konsumaturi finali futuri sabiex tiġi żgurata l-kompetittività tal-industriji li jużaw l-enerġija b'mod intensiv, tqajjem tħassib addizzjonali. Il-Kummissjoni tirrikonoxxi li hemm riskji ta' esklużjoni mis-swieq u kuntratti bħal dawn għandhom jiġu analizzati bir-reqqa sabiex wieħed jara jekk il-benefiċċji humiex akbar mill-ispejjeż jew jekk fil-fatt dawn jostakolaw il-kompetizzjoni. Barra minn hekk, il-konsumaturi li jużaw l-enerġija b'mod intensiv għandhom it-tendenza li jkunu aktar interessati f'impjanti tal-fjuwil konvenzjonali li jipprovdu l-enerġija b'mod affidabbli. Dan l-appoġġ jista' jfixkel politiki oħra tal-UE, minn appoġġ ta' sorsi ta' enerġija rinnovabbli għal konformità mad-Direttiva dwar l-Emissjonijiet Industrijali. F'sitwazzjonijiet estremi, huwa partikolarment imbarazzanti għal dawk li jieħdu d-deċiżjonijiet jekk il-konsumatur industrijali fl-aħħar jiddeċiedi li jmur f'post ieħor, tkun xi tkun ir-raġuni. Il-KESE jaqbel bis-sħiħ li s-suq intern tal-elettriku mhuwiex għan fih innifsu. Is-suq tal-elettriku għandu jkun ta' benefiċċju għal kulħadd, partikolarment dawk l-aktar vulnerabbli. Hemm bżonn ta' sforzi biex dan jiġi kkompletat peress li s-suq attwalment huwa wisq frammentat. Dan għandu impatt negattiv fuq il-libertà li l-konsumaturi Ewropej jagħżlu l-fornituri u fuq il-baġits (il-prezzijiet huma għoljin ħafna), fuq is-sigurtà tal-provvista tal-enerġija u fuq l-isforzi biex jiġu indirizzati t-tibdil fil-klima u t-tranżizzjoni tal-enerġija. Il-politika Ewropea tal-enerġija għandha ssaħħaħ l-isforz tagħha li jinqered il-faqar enerġetiku. Ir-risposta għad-domanda u l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija joffru potenzjal enormi biex jitnaqqas il-konsum fl-eqqel sigħat. Dawn jibqgħu mhux sfruttati biżżejjed minkejja l-progress teknoloġiku. Il-KESE jappoġġja bis-sħiħ li l-konsumaturi jitħeġġu biex jingħataw is-setgħa fit-tfassil tal-"ħajja" enerġetika tagħhom u jsiru "konsumaturi-atturi". It-teknoloġiji bħall-meters intelliġenti jridu jkunu mfassla b'mod ġenwin għall-konsumaturi kollha, inklużi dawk l-aktar vulnerabbli, u jkunu effettivi u utli bis-sħiħ billi jipprovdu informazzjoni trasparenti li tinftiehem b'mod faċli mingħajr spejjeż addizzjonali, u b'hekk jiffaċilitaw l-adattament intelliġenti tad-domanda għall-enerġija (u jiżguraw is-sigurta/il-kunfidenzjalità tad-data). Il-KESE jappoġġja l-promozzjoni tar-riċerka u l-iżvilupp fis-settur tal-enerġija (prinċipalment fl-għodda intelliġenti u l-ħżin tal-enerġija). L-intervent pubbliku huwa kritiku wkoll peress li r-rispons fuq in-naħa tad-domanda (DSR)/il-ġestjoni fuq in-naħa tad-domanda (DSM) għandhom it-tendenza li jkunu ta' piż bla bżonn fuq il-konsumaturi vulnerabbli. It-tip ta' appoġġ offrut lill-konsumaturi vulnerabbli jrid għaldaqstant ikun adattat għas-sitwazzjonijiet partikolari tagħhom u l-kriterji għall-eliġibbiltà għandhom ikunu ġusti u prevedibbli. L-elettriku mhuwiex kommodità bħall-oħrajn. Huwa kommodità komuni essenzjali u jrid jiġi ġestit bħala tali. Fl-interess ekonomiku ġenerali, Stat Membru jista' jorbot miegħu ċerti obbligi ta' servizz pubbliku. Il-Kumitat talab b'mod ripetut sabiex l-aċċess universali għall-enerġija jiġi inkluż fost l-għanijiet tal-politika ta' enerġija tal-UE u biex jitnaqqax fit-Trattat. Il-KESE għaldaqstant jenfasizza li għandha tingħata attenzjoni biex jiġi żgurat li, meta jiġu implimentati mill-Istati Membri skont id-Direttiva 2009/72/KE, l-obbligi ta' servizz pubbliku relatati mal-interess ġenerali (b'mod partikolari s-sigurtà, l-aċċess għall-enerġija u għall-enerġija affordabbli, ir-regolarità, il-kwalità u l-prezz tal-elettriku, kif ukoll il-protezzjoni ambjentali, inklużi l-effiċjenza fl-użu tal-enerġija u l-protezzjoni tal-klima, kif definiti fl-Artikoli 3(2) u 3(3) ta' din id-Direttiva) ma jitnaqqsux fil-proċess ta' razzjonalizzazzjoni tal-intervent pubbliku, b'konformità mal-prinċipju tal-kompetizzjoni. Il-KESE jitlob lill-Kummissjoni Ewropea tkun ferm viġilanti dwar dan il-punt u jitlobha li kull sena toħroġ rapport dwar dan l-aspett essenzjali billi, fir-rapport annwali tagħha dwar is-suq intern, tinkludi mhux biss valutazzjoni aktar speċifika u dettaljata dwar il-konformità tal-Istati Membri mal-obbligi ta' servizz pubbliku iżda billi titlob inizjattivi speċifiċi sabiex dawn l-obbligi jkunu salvagwardjati aħjar, u anke msaħħa, fil-livell Ewropew. Fl-aħħar mill-aħħar it-trasparenza u l-integrità fin-negozjar tal-enerġija bl-ingrossa huma kruċjali għall-protezzjoni tal-interessi ta' kulħadd biex jiġi evitat li l-konsumaturi finali jħallsu żżejjed u biex tiġi appoġġjata governanza tajba tal-kumpaniji tal-enerġija, kemm jekk dawn il-kumpaniji huma tal-Istat kif ukoll jekk huma privati. Il-Kummissjoni għandha tevalwa l-implimentazzjoni tar-Regolament REMIT u tipproponi soluzzjonijiet jekk hemm bżonn. It-trasparenza fl-innegozjar bl-ingrossa tippermetti li jiġu skoperti malajr kwistjonijiet bħal abbuż tas-suq jew imġiba antikompetittiva u tappoġġja l-intervent tal-awtoritajiet tal-kompetizzjoni. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Nhar id-19, id-29 u l-21 ta' Novembru 2013, il-Kummissjoni Ewropea, il-Kunsill u l-Parlament Ewropew rispettivament iddeċidew, b'konformità mal-Artikoli 153(2) u 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jikkonsultaw lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Is-Sezzjoni Speċjalizzata għat-Trasport, l-Enerġija, l-Infrastruttura u s-Soċjetà tal-Informazzjoni, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar l-10 ta' Marzu 2014. Matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'136 vot favur u 4 astensjonijiet. Il-KESE jilqa' b'sodisfazzjon id-Direttiva, li għandha l-għan li ttejjeb il-livell ta' protezzjoni tad-drittijiet stipulati fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE, u li tiżgura kundizzjonijiet ekwivalenti ta' kompetizzjoni fil-livell tal-Unjoni. Il-KESE jilqa' b'sodisfazzjon il-proposta li tiġi trattata l-kwistjoni tal-esklużjonijiet li jistgħu jagħmluha iżjed diffiċli għall-baħħara li jibbenefikaw mill-istess drittijiet li jibbenefikaw minnhom il-ħaddiema b'impjiegi bbażati fuq l-art taħt il-liġi Ewropea tax-xogħol. Il-KESE huwa tal-fehma li l-Proposta hija pass fid-direzzjoni t-tajba biex iż-żgħażagħ fl-UE jiġu attirati lejn ix-xogħol tat-tbaħħir u s-sajd u lejn karrieri marittimi sostenibbli, peress li tagħmel lil dawn is-setturi iżjed attraenti u, mil-lat tal-kundizzjonijiet tax-xogħol, jitpoġġew taħt l-istess kundizzjonijiet bħall-impjiegi bbażati fuq l-art. Il-KESE josserva li l-approċċ flessibbli li tadotta l-Kummissjoni jqis l-ispeċifiċitajiet u l-ħtiġijiet ta' dan is-settur ta' importanza vitali, fis-sens li tanalizza erba' modi ta' azzjoni distinti u, għal kull każ, tivvaluta huwiex iġġustifikat li s-settur jiġi ttrattat b'mod differenti, b'tali mod li tevita li tapplika approċċ universali għas-sitwazzjonijiet kollha. Il-KESE huwa tal-fehma li l-Proposta għal Direttiva tista' tikkontribwixxi biex tippromovi l-impjieg fis-settur marittimu u tas-sajd u ttejjeb il-kundizzjonijiet tal-għajxien u tax-xogħol, il-protezzjoni soċjali u d-djalogu soċjali, b'konformità mal-għanijiet ġenerali ta' azzjoni previsti fl-Artikolu 151 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea. Il-KESE huwa tal-fehma wkoll li l-Proposta għal Direttiva tista' tħeġġeġ kundizzjonijiet iżjed ekwivalenti ta' kompetizzjoni fis-suq Ewropew billi tindirizza sitwazzjoni fejn ċerti intrapriżi jiġu eżenti minn ċerti obbligi, pereżempju fil-qasam tal-informazzjoni u tal-konsultazzjoni, li huma obbligatorji għall-kumpaniji f'kompetizzjoni ma' oħrajn li għandhom is-sede tagħhom fi Stati Membri oħra. Josserva li jeħtieġ li jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwivalenti ta' kompetizzjoni fi ħdan l-UE iżda wkoll f'livell dinji, fid-dawl tan-natura internazzjonali tal-attivitajiet marittimi tal-kompetizzjoni f'dan is-settur, u jisħaq fuq l-importanza li jiġi skoraġġit b'mod effettiv id-dumping soċjali u l-kompetizzjoni inġusta. Madankollu, ħafna attivitajiet ibbażati fuq l-art huma soġġetti għal kompetizzjoni internazzjonali u l-fatt li dan jeżisti wkoll fis-settur marittimu m'għandux ikun raġuni għalfejn il-baħħara jiġu esklużi minn drittijiet tax-xogħol u soċjali importanti. Madankollu, il-KESE jenfasizza li l-Proposta għal Direttiva waħedha mhijiex biżżejjed biex tagħmel lis-settur marittimu attraenti. Jeħtieġ li tkun akkumpanjata minn miżuri u inizjattivi – li l-KESE diġà ppropona – fl-oqsma tat-taħriġ, l-edukazzjoni u r-riċerka, it-tisħiħ tal-iġjene u tas-sigurtà u t-tħeġġiġ tal-ispirtu intraprenditorjali u tal-innovazzjoni, bil-għan li jiġu pprovduti servizzi siguri, effikaċi, kompetittivi u ta' kwalità għolja. Fid-dawl tal-fatt li l-Proposta għal Direttiva tħejjiet wara għadd ta' snin ta' konsultazzjonijiet u valutazzjonijiet tal-impatt wesgħin ħafna, il-KESE jirrakkomanda bil-qawwa li l-perjodu ta' tranżizzjoni ta' ħames snin previst għad-dħul fis-seħħ tat-test (Artikolu 8) jitnaqqas għal tliet snin. Iżda, il-globalizzazzjoni, b'mod partikolari fil-kriżi attwali, tikkawża sfidi serji għall-impjiegi u l-kompetittività fis-settur marittimu, li żgur ser ikollhom impatt, kemm kwalitattiv kif ukoll kwantitattiv, fuq aspetti differenti tal-impjiegi f'dan is-settur. Il-kawżi ta' din id-degradazzjoni għandhom ukoll l-għeruq tagħhom fid-domanda u l-provvistta kif ukoll fil-pressjonijiet kompetittivi fis-settur marittimu li, f'perjodu diffiċli ta' globalizzazzjoni u kriżi strutturali ta' natura ċiklika, jimbuttaw il-pagi 'l isfel. B'mod iżjed speċifiku, il-Proposta għal Direttiva tirrikonoxxi d-dritt inkondizzjonat tal-baħħara għall-informazzjoni u l-konsultazzjoni fid-direttivi kollha li fil-passat kienu jawtorizzaw eċċezzjonijiet u derogi minn dan id-dritt. Peress li l-aħjar soluzzjoni tista' tvarja minn direttiva għal oħra, u wara li saret valutazzjoni tal-impatt, il-kamp ta' applikazzjoni u r-raġunijiet possibbli għall-esklużjoni, il-Kummissjoni għażlet li tuża fit-test tagħha taħlita ta' erba' soluzzjonijiet biex tindirizza l-kwistjoni: Soluzzjoni 1: l-ebda azzjoni (id-Direttiva dwar l-impjieg tal-ħaddiema); Soluzzjoni 2: deroga bil-kundizzjoni li jiġi garantit livell ekwivalenti ta' protezzjoni (id-Direttiva dwar l-informazzjoni u l-konsultazzjoni); Soluzzjoni 3: l-eliminazzjoni tal-esklużjonijiet (id-Direttivi dwar il-Kunsill tax-Xogħlijiet Ewropew u dwar l-insolvenza ta' min iħaddem); Soluzzjoni 4: ir-regoli jiġu adattati, fl-għamla ta' dispożizzjonijiet speċifiċi, għall-ispeċifiċitajiet tas-settur (id-Direttivi dwar is-sensji kollettivi u dwar it-trasferiment ta' impriżi). Il-KESE jinnota li l-Proposta għal Direttiva, li tħejjiet abbażi ta' konsultazzjonijiet wesgħin, kemm speċifiċi kif ukoll ġenerali, għandha rabtiet diretti mal-qafas ta' ta' azzjoni msemmi hawn fuq u hija r-riżultat loġiku ta' għanijet, impenji u preokkupazzjonijiet li ġew espressi dwar il-ġejjieni tal-professjonijiet marittimi, bil-għan li jiġi stabbilit qafas leġislattiv effettiv li jqis il-kuntest dinji li fih jiżviluppa s-settur marittimu. Il-KESE josserva li filwaqt li l-konsultazzjonijiet ġenerali u speċifiċi li saru fuq skala wiesgħa xeħtu dawl fuq opinjonijiet konfliġġenti rigward jekk l-esklużjonijiet ta' dan it-tip humiex iġġustifikati u, jekk iva, biex jiġi deċiż liema huma, kien hemm kunsens dwar il-bżonn ta' kundizzjonijiet ekwivalenti ta' kompetizzjoni u r-rwol li tista' taqdi l-leġislazzjoni tal-UE Madankollu, jikkundanna l-fatt li, minkejja l-konsultazzjonijiet bil-miktub li saru, din il-kwistjoni ma ddaħħlitx fl-aġenda tal-kumitat dwar id-djalogu soċjali. Il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-użu tal-ICT fuq il-bastimenti jsir b'mod gradwali, u li, f'ċerti sitwazzjonijiet, hemm bżonn taż-żmien biex il-bastimenti kollha jkollhom din it-teknoloġija bis-sħiħ, minħabba ċerti diffikultajiet tekniċi, li jikkonċernaw b'mod partikolari lill-SMEs. Għalhekk, jitlob lill-Kummissjoni tiżviluppa qafas li jlaqqa' flimkien miżuri ta' appoġġ għall-investiment u t-taħriġ f'dan is-settur, bil-għan li l-Proposta għal Direttiva tkun tista' tiġi applikata b'mod effikaċi. Il-KESE jfakkar li l-Unjoni Ewropea tinsab fuq quddiem nett f'dak li jirrigwarda kwistjonijiet marbutin mad-drittijiet tax-xogħol u jħeġġeġ lill-Kummissjoni tieħu r-riedni f'idejha rigward il-ħidma li għandha ssir biex jittejbu l-istandards internazzjonali, bil-għan li l-Istati Membri kollha jirratifikaw il-Konvenzjoni tal-2006 dwar ix-Xogħol Marittimu tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO), u bil-għan li tikseb kooperazzjoni internazzjonali fuq skala wiesgħa sabiex jitwaqqaf mekkaniżmu iżjed effikaċi ta' implimentazzjoni, jiġu rispettati l-istandards minimi tax-xogħol tal-ILO mill-pajjiżi li ffirmaw il-Konvenzjoni msemmija, kif ukoll biex jiżdied l-għadd ta' pajjiżi li jirratifikawha. Għandu jiġi enfasizzat li għalkemm il-KESE jappoġġja l-Konvenzjoni tal-2006 dwar ix-Xogħol Marittimu, huwa rikonoxxut li din ma tipprovdix l-istess drittijiet bħal dawk li jinsabu fid-Direttivi inkwistjoni. Biex nibdlu t-tendenza tat-tnaqqis fl-għadd ta' impjiegi marittimi, neħtieġu miżuri li jikkompletaw it-tibdil istituzzjonali propost bil-għan li niżguraw edukazzjoni u taħriġ marittimi mfasslin kif imiss, u b'hekk jinkisbu kwalifiki tal-ogħla kwalità li joffru opportunitajiet kbar ta' xogħol, kif ukoll titħeġġeġ il-mobbiltà professjonali bejn is-setturi differenti. Għadu wkoll importanti li jiġu appoġġjati l-SMEs, peress li huma s-sinsla tas-settur marittimu Ewropew u ħallsu bil-qares matul il-kriżi. Għandhom ukoll jitħeġġu kollaborazzjonijiet bejniethom bil-għan li jagħtu spinta lill-innovazzjoni u li jiġu żviluppati kunċetti intraprenditorjali ġodda u, b'mod iżjed ġenerali, jingħata appoġġ kostanti għall-ispirtu intraprenditorjali speċifiku tas-settur marittimu tal-UE u tal-istituzzjonijiet tagħha. Il-promozzjoni aħjar u l-użu tal-clusters marittimi, li huma importanti ħafna għall-interessi ekonomiċi u soċjali tal-UE, jistgħu jikkontribwixxu, fost affarijiet oħra, biex jinstabu impjiegi alternattivi għas-sajjieda u n-nisa. Il-KESE josserva li, b'relazzjoni mal-impjieg fis-settur marittimu, hemm bżonn ta' ġbir sistematiku ta' data u l-armonizzazzjoni tas-sorsi peress li d-data attwali fiha diverġenzi sinifikanti; dan kollu għandu jagħmel l-istudji tal-ġejjieni iżjed affidabbli. Il-KESE jilqa' b'sodisfazzjon it-tneħħija tal-possibbiltà li jiġu esklużi s-sajjieda bi sħab (share-fishermen) mill-kamp ta' applikazzjoni tad-Direttiva dwar l-Insolvenza (Artikolu 1 tal-Proposta għal Direttiva). Rigward id-Direttiva 2001/23/KE (trasferiment ta' impriżi), il-KESE jiġbed l-attenzjoni għad-dispożizzjonijiet speċifiċi li jirregolaw it-trasferiment tal-bastimenti li jibdlu l-bandiera u josserva li jista' jiġri li l-baħħara jsibu ruħhom impjegati taħt kundizzjonijiet differenti jew inqas favorevoli, peress li japplikaw konvenzjonijiet kollettivi differenti. F'dan il-kuntest, jenfasizza li l-Kummissjoni għandha tiddefinixxi regolazzjonijiet ġodda li jiggarantixxu li din id-direttiva tiġi applikata għat-trasferimenti ta' bastimenti li jibdlu l-bandiera b'tali mod li ma twassalx għal riżultat li jmur kontra dak mixtieq, jiġifieri li jitnaqqsu d-drittijiet tal-baħħara. Il-Kumitat jitlob lill-Kummissjoni tqis l-osservazzjonijiet li saru hawn fuq. Il-KESE josserva li l-Kummissjoni Ewropea qed tħabrek biex tqis l-ispeċifiċitajiet tat-trasport bil-baħar u tax-xogħol marittimu fil-każ tad-Direttiva 98/59/KE dwar is-sensji kollettivi, u jisħaq fuq il-bżonn li tiġi żgurata ċ-ċertezza tad-dritt f'dak li jirrigwarda l-kuntratti tax-xogħol u l-garanzija ta' investiment, il-prevenzjoni tad-dumping soċjali u l-kompetizzjoni inġusta. Il-KESE jipproponi li l-Artikolu 1(2) tad-Direttiva 2008/94/KE dwar il-protezzjoni tal-impjegati f'każ tal-insolvenza ta' min iħaddimhom jiġi emendat kif ġej: "Mingħajr preġudizzju għas-sentenza li ġejja, l-Istati Membri jistgħu, bħala eċċezzjoni, jeskludu l-pretensjonijiet minn ċerti kategoriji ta' impjegati mill-iskop ta' din id-Direttiva, bis-saħħa tal-eżistenza ta' għamliet oħra ta' garanziji jekk jiġi stabbilit illi dawn joffru lill-persuni interessati livell ta' protezzjoni ekwivalenti għal dak li jirriżulta minn din id-Direttiva. Id-dispożizzjoni ta' hawn fuq ma għandha tiġi interpretata taħt l-ebda ċirkustanza bħala li tippermetti l-esklużjoni tal-baħħara jew is-sajjieda." Il-KESE huwa tal-fehma li l-klawżola tal-assessar fil-Proposta għal Direttiva (Artikolu 7) bil-għan li jsir monitoraġġ tal-implimentazzjoni u l-applikazzjoni tal-Artikoli 4 u 5 tad-Direttiva – b'mod partikolari dwar żewġ kwistjonijiet kruċjali: il-fenomenu ta' bidla tal-istat tal-bandiera u l-livell tal-impjieg tal-baħħara tal-UE – tiggarantixxi li l-miżuri proposti jiġu applikati b'mod li jiġu kkunsidrati l-ispeċifiċitajiet tas-settur. Il-KESE jenfasizza li min iħaddem u l-ħaddiema għandhom rwol deċiżiv x'jaqdu f'dak li jirrigwarda kwistjonijiet marbutin mal-liġi tax-xogħol. Il-KESE jinsab konvint li l-imsieħba soċjali ser jagħmlu kontribut sostanzjali bil-għan li l-aħjar prattika tinxtered iżjed biex iż-żgħażagħ jiġu attirati lejn karrieri professjonali marittimi, kif ukoll biex jiżdiedu l-opportunitajiet ta' impjieg marittimu fl-UE, u ser jagħmlu użu mid-djalogu soċjali bil-għan li din l-inizjattiva leġislattiva tiġi applikata b'mod korrett u produttiv. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Nhar is-16 ta' Diċembru 2013, il-Kunsill tal-Unjoni Ewropea ddeċieda, b'konformità mal-Artikolu 115 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jikkonsulta lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Is-Sezzjoni Speċjalizzata għax-Xogħol, l-Affarijiet Soċjali u ċ-Ċittadinanza, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar it-13 ta' Marzu 2014. Ir-relatur kien is-Sur Dandea. Matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'145 voti favur, 3 voti kontra u 10 astensjonijiet. Il-KESE japprova l-ħolqien ta' uniformità fit-trattament li jingħata lill-gruppi transkonfinali fil-qasam tal-fiskalità tal-intrapriżi, peress li f'xi sitwazzjonijiet, il-provvedimenti tad-Direttiva attwali jippermettu lil dawn il-gruppi li japplikaw arranġamenti finanzjarji ibridi li jagħtuhom vantaġġi fiskali li joħolqu distorzjoni tal-kompetizzjoni fis-suq uniku. Fid-dawl tan-natura ġenerika tar-regola ġenerali kontra l-abbuż, il-KESE jirrakkomanda lill-Istati Membri, li x'ħin ikunu qed jimplimentaw id-Direttiva diskussa, iqisu r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-ippjanar aggressiv tat-taxxa u l-interpretazzjoni li tat il-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, li stabbiliet il-prinċipju li l-Istati Membri ma jistgħux imorru lil hinn mill-prinċipju ġenerali tal-liġi komunitarja fil-ġlieda kontra l-prattiki kummerċjali abużivi. Il-KESE jagħti parir lill-Kummissjoni li tfassal rakkomandazzjoni li tgħin lill-Istati Membri biex jittrasponu d-Direttiva b'mod kemm jista' jkun preċiż fil-livell ġuridiku. Il-KESE jappella wkoll lill-Istati Membri biex fil-qafas tal-proċedura tat-traspożizzjoni jkunu attenti li jiddefinixxu b'kemm jista' jkun ċarezza, mill-perspettiva legali, il-kunċetti msemmija fl-Artikolu 1(a)(2) biex jiggarantixxu implimentazzjoni tad-Direttiva li tkun kemm jista' jkun korretta, mingħajr ma jinħolqu sitwazzjonijiet kumplessi għall-ambitu tan-negozju jew id-dipartimenti tat-taxxi. Bl-istess mod, hemm bżonn li termini bħal "arranġamenti artifiċjali", "f'mod rraġjonat fit-tmexxija ta' negozju" jew "tranżazzjonijiet ta' natura ċirkolari" jiġu trasposti f'termini legali bl-akbar ċarezza, b'mod li ma joħolqux diffikultà fl-applikazzjoni għall-kumpaniji, id-dipartimenti tat-taxxa jew is-sistemi ġudizzjarji, Il-proposta tal-Kummissjoni tfittex li tindirizza l-inkonsistenzi li hemm bejn l-oqfsa legali nazzjonali fil-qasam tal-arranġamenti finanzjarji ibridi fl-ambitu tal-applikazzjoni tad-Direttiva dwar il-Kumpaniji Prinċipali u dawk sussidjarji u tintroduċi regola ġenerali kontra l-abbużi sabiex jitħares it-tħaddim ta' din id-Direttiva. Il-Proposta għal Direttiva hija bbażata fuq l-Artikolu 115 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jipprevedi li l-Kunsill jista' joħroġ Direttivi għall-approssimiazzjoni tad-dispożizzjonijiet leġislattivi, regolamentari u amminstrattivi tal-Istati Membri li għandhom impatt dirett fuq is-suq intern. Il-Kummissjoni tqis li f'dak il-każ hija l-unika għażla possibbli biex tiġi implimentata r-regola ġenerali kontra l-abbuż. Din il-proposta hija meħtieġa peress li l-azzjoni unilaterali tal-Istati Membri biex jirrimedjaw għan-nuqqas ta' simetrija fil-provvedimenti tal-arranġamenti finanzjarji ibridi ma ssolvix il-problema, peress li din tirriżulta fil-parti l-kbira mill-interazzjoni bejn il-leġislazzjonijiet nazzjonali. Filwaqt li d-Direttiva dwar il-Kumpaniji Prinċipali u dawk sussidjarji tipprevedi klawsola kontra l-abbuż, din mhix ċara biżżejjed u tista' tkun sors ta' konfużjoni. L-introduzzjoni ta' regola ġenerali kontra l-abbuż, b'konformità mar-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni, tippermetti li jiġu eliminati l-inċertezzi u toffri lill-Istati Membri strument aktar effikaċi. Il-Kumitat talab li fil-qafas ta' din ir-reviżjoni jiddaħħal l-obbligu għall-intrapriżi multinazzjonali li jkollhom kontabbiltà separata għal kull pajjiż li fih ikollhom attività, u li għal kull wieħed minnhom jiġi speċifikat il-volum tal-produzzjoni mwettqa u l-qligħ miksub. Il-preżentazzjoni tal-informazzjoni dwar il-kontabbiltà f'din il-forma tiffaċilita l-identifikazzjoni tal-intrapriżi li jabbużaw mill-prezz tat-trasferimenti jew li jippromovu ppjanar aggressiv tat-taxxa. Bl-istess mod, il-Kumitat jirrakkomanda li jiġi introdott regolament dwar it-tassazzjoni fuq il-qligħ tal-intrapriżi fuq il-bażi ta' għadd ta' regoli komuni. Il-KESE jiddispjaċih li dawn l-aspetti ma ngħatawx importanza biżżejjed fit-tfassil tal-abbozz tad-Direttiva li qed tiġi diskussa. Il-KESE jirrakkomanda lill-Kummissjoni li tappoġġja lill-Istati Membri fl-implimentazzjoni ta' din id-Direttiva. Għaldaqstant, il-Kummissjoni għandha tippreżenta rakkomandazzjoni li tiċċara l-aspetti marbutin mat-traspożizzjoni f'termini ġuridiċi tal-kunċetti li jinsabu fir-regola ġenerali kontra l-abbuż. Il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-implimentazzjoni tad-Direttiva fuq il-bażi ta' definizzjonijiet ġenerali ħafna tista' twassal biex jinħolqu sitwazzjonijiet estremament diffiċli kemm għall-intrapriżi kif ukoll għad-dipartimenti tat-taxxi. Fil-qafas tal-applikazzjoni tal-Artikolu 1(a)(2)(b), il-KESE jqis li hemm bżonn li jiġi ċċarat il-kunċett ta' "f'mod rraġjonat fit-tmexxija ta' negozju". L-introduzzjoni ta' formola bħal din fil-leġislazzjoni nazzjonali mingħajr ma tkun definita b'mod ċar, tista' toħloq sitwazzjonijiet kumplessi mill-perspettiva ġudizzjarja, fil-każ ta' tilwim dwar il-mod li bih tmexxa n-negozju. Fil-qafas tal-implimentazzjoni, il-Kumitat jikkunsidra li hemm bżonn li jiġu ċċarati l-aspetti marbutin mat-"tranżazzjonijiet ta' natura ċirkolari". Fil-prattika kummerċjali hemm tranżazzjonijiet ċirkolari li għandhom sustanza ekonomika u li jseħħu fir-rispett tal-provvedimenti legali. Dawn m'għandhomx jidħlu fil-provvedimenti fiskali li toħloq id-Direttiva li qed tiġi diskussa. Il-KESE jirrakkomanda lill-Istati Membri li jużaw it-traspożizzjoni tad-Direttiva biex jissemplifikaw il-liġijiet nazzjonali tagħhom fil-qasam tat-taxxi fuq il-qligħ. Dan jista' jkun l-ewwel pass lejn armonizzazzjoni tar-regolamentazzjoni f'dan il-qasam fil-livell Ewropew. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Nhar id-9 ta' Diċembru 2013 u nhar is-16 ta' Diċembru 2013, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill rispettivament iddeċidew, b'konformità mal-Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jikkonsultaw lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Is-Sezzjoni Speċjalizzata għas-Suq Uniku, il-Produzzjoni u l-Konsum, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar il-11 ta' Marzu 2014. Matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu 2014), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'128 vot favur, 2 voti kontra u astensjoniji waħda. Il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE) jieħu nota tal-proposta għal regolament li għandu jiffaċilita l-aċċess għall-ġustizzja għal talbiet transkonfinali u b'hekk tgħin jissaħħaħ il-kummerċ transkonfinali. Huwa jappoġġja l-estensjoni tal-kamp ta' applikazzjoni tal-proċedura abbażi taż-żieda sa limitu massimu ta' EUR 10 000 u l-estensjoni tal-kunċett ta' "każijiet transkonfinali", li jagħti aktar spazju lill-konsumaturi u lill-SMEs biex jirrikorru għall-proċedura. Il-KESE jilqa' l-limitazzjoni għall-miżati tal-qorti stabbilita mir-Regolament, minħabba li dawn il-miżati jikkostitwixxu limitazzjoni reali għall-konsumaturi u l-intrapriżi żgħar meta jkunu qed jiddeċiedu li jiftħu proċedura. Madankollu, huwa jirrakkomanda li jiġi definit b'mod ċar x'wieħed jifhem b'"miżati tal-qorti" sabiex il-miżura tkun tassew effettiva. Jinnota b'sodisfazzjon li r-regolament iżomm in-natura ta' eżekuzzjoni tad-deċiżjoni miksuba mingħajr ma jsir rikors għall-proċedura ta' exequatur. Il-KESE jqis li s-suċċess tal-proċediment Ewropew għat-talbiet żgħar, apparti miż-żieda fil-livell limiti, ser jiddependi mis-semplifikazzjoni u kemm ikunu faċli l-proċeduri li jinbtu minnha. Il-Kumitat jinnota r-rieda tal-Kummissjoni li tiffavorixxi l-użu tat-teknoloġiji l-ġodda minkejja li dan l-approċċ ivarja minn prattiki li ilhom tant fissi li ser ikollu impatt fuq it-tħaddim tal-korpi ġudizzjarji u jidher li hu diffiċli jiġi implimentat fil-qrati kollha tal-prossimità. Madanakollu, huwa jqis li l-mezzi kollha li jippermettu li jitħaffu l-proċeduri tal-partijiet involuti għandhom ikunu appoġġjati, bil-kundizzjoni li ma jipperikolaw la l-eżerċizzju tajjeb tad-drittijiet ta' difiża tal-partijiet u lanqas l-applikazzjoni tal-prinċipji fundamentali tal-leġislazzjoni proċedurali fil-qasam ċivili, rikonoxxuti mill-Istati Membri kollha. Huwa jinnota li dawn it-teknoloġiji mhux ser jintużaw fir-rigward tal-partijiet ħlief bil-qbil tagħhom, u huwa sodisfatt b'dan. F'dan ir-rigward, il-KESE għandu d-dubji dwar il-mezzi ta' rikors disponibbli fil-qafas tar-Regolament dwar it-talbiet żgħar. Il-KESE jenfasizza wkoll il-ħtieġa għal viġilanza dwar is-sigurtà u l-kunfidenzjalità tal-iskambji elettroniċi relatati ma' proċedura ta' litigazzjoni Il-Kumitat jinsisti fuq il-ħtieġa li tingħata assistenza lill-konsumaturi u l-intrapriżi żgħar u medji matul il-proċedura kollha, filwaqt li r-rappreżentanza minn avukat mhix obbligatorja, u dan jippresupponi li ċerti riżorsi, speċjalment dawk finanzjarji, jitnaqqsu f'dan ir-rigward. Dwar dan il-punt, huwa jqis li l-assoċjazzjonijiet tal-konsumaturi, iċ-ċentri Ewropej tal-konsumaturi, u l-federazzjonijiet tan-negozji, li għandhom esperjenza f'dan il-qasam, jista' jkollhom rwol pożittiv fl-għoti ta' din l-assistenza u fl-informazzjoni dwar l-eżistenza ta' din il-proċedura. Il-KESE jqis fost l-oħrajn li l-effikaċja tal-proċedura teħtieġ li jitħejjew formoli ċari u li jinftiehmu minn kulħadd. L-użu tal-lingwa uffiċjali tal-pajjiż tal-partijiet, inkluż għall-iżvilupp tal-proċedura, fost l-oħrajn tal-udjenza, hija waħda mill-kundizzjonijiet meħtieġa. Dan ir-rekwiżit m'għandux ikun limitat għat-traduzzjoni tal-formoli, bir-riskju li jiġu injorati l-Artikoli 47 u 48 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea dwar id-dritt għal rimedju effettiv u d-drittijiet tad-difiża. Il-KESE jinnota li l-argument żviluppat fir-rigward tal-prinċipju ta' sussidjarjetà u ta' proporzjonalità jsaħħaħ b'mod pożittiv id-dibattitu dwar l-istabbiliment ta' azzjoni ta' grupp Ewropew. Il-proposta tal-Kummissjoni għandha l-għan li tqarreb liċ-ċittadini, lill-konsumaturi u lill-SMEs billi tiffaċilita l-aċċess tagħhom għall-ġustizzja u tagħtihom aktar fiduċja biex jużaw l-opportunitajiet li joffri s-suq uniku. Din taqa' fit-12-il miżura konkreti stabbiliti fit-"tieni Rapport dwar iċ-ċittadinanza tal-Unjoni", li għandhom l-għan li jassistu liċ-ċittadini Ewropej fl-eżerċizzju tad-drittijiet tagħhom, pereżempju fir-riżoluzzjoni ta' tilwim li jinqala' matul xiri transkonfinali. Il-Proċedura Ewropea għal Talbiet Żgħar stabbilita mir-Regolament KE Nru 861/2007 tikkonsisti minn ċerti punti ewlenin: din tapplika għal talbiet transkonfinali li ma jaqbżux EUR 2 000 fil-ħin tal-wasla tat-talba; ir-rikorrent għandu juża formola msejħa t-"tip A" li għandha tkun indirizzata lill-ġurisdizzjoni kompetenti bil-posta jew bi kwalunkwe mezz ta' komunikazzjoni ieħor aċċettat mill-Istat Membru fejn tkun inbdiet il-proċedura; formola li tinkludi deskrizzjoni tal-elementi ta' prova u jekk ikun il-każ, dokumenti ta' ġustifikazzjoni; fil-prinċipju l-proċedura hija bil-miktub, sakemm l-imħallef ma jiddeċidix mod ieħor; ir-rappreżentazzjoni tal-partijiet hija possibbli, iżda mhix obbligatorja; fil-prinċipju, il-Qorti għandha tagħti d-deċiżjoni tagħha fi żmien 30 jum, wara li tkun semgħet lill-partijiet matul seduta, jew wara li tkun irċeviet l-informazzjoni kollha meħtieġa biex tkun tista' tagħti deċiżjoni, Id-deċiżjoni li jagħti l-Imħallef għandha tkun infurzata u rikonoxxuta awtomatikament fl-Istati Membri. Fuq talba ta' waħda mill-partijiet, il-Qorti kkonċernata għandha tagħti, mingħajr spejjeż addizzjonali, ċertifikat li jivverifika l-eżistenza tad-deċiżjoni. Iżda minkejja dan, il-Kummissjoni qieset li l-proċedura tkun aktar effikaċi jekk il-limitu jiżdied sabiex dan ikun jista' jintuża mill-SMEs ukoll. Din tipprovdi għal żewġ gruppi kbar ta' miżuri: miżuri strettament ġuridiċi u miżuri aktar prattiċi li flimkien għandhom l-għan li jnaqqsu l-ispiża tal-proċeduri. Il-miżuri ġuridiċi L-ewwel waħda mill-miżuri maħsuba għandha l-għan li żżid il-limitu minn EUR 2 000 għal EUR 10 000, sabiex l-SMEs ikollhom iċ-ċans li jirrikorru għal din il-proċedura li hija biss fakultattiva. It-tieni miżura tibbaża fuq it-twessigħ tad-definizzjoni tat-talba transkonfinali, biex tiġi estiża l-applikazzjoni tar-regolament għat-talbiet kollha li jinkludu element ta' estranjetà, inkluż dawk li jinkludu ċittadini minn pajjiżi terzi. Il-miżuri prattiċi Sabiex jitnaqqsu l-ispejjeż, il-Kummissjoni qed tipproponi l-ġeneralizzazzjoni tal-iskambji elettroniċi ta' dokumenti, l-użu ta' telekonferenzi jew vidjokonferenzi meta jkunu meħtieġa dibattiti orali. Hija tipprevedi wkoll li l-ispejjeż legali jiġu limitati għal 10 % tal-ammont tat-talba, b'limitu awtorizzat ta' EUR 35, fejn dan l-ammont jista' jkun irregolat permezz ta' trasferiment bankarju jew sistemi ta' pagamenti onlajn bil-karta ta' kreditu jew ta' debitu. Kummenti ġenerali Il-KESE jqis li l-proposta hija pertinenti, madankollu huwa jsostni li l-proċedura prevista għandha tkun ċara u trasparenti biex tħalli l-effetti tagħha. Dan ifisser li l-formoli jkunu adattati skont il-pubbliku kkonċernat. Bażikament, l-aktar miżura importanti tikkonsisti fiż-żieda tal-limitu minn EUR 2 000 għal EUR 10 000. Il-benefiċjarji prinċipali ta' din l-emenda ser ikunu l-SMEs, li skont iċ-ċifri mressqa mill-Kummissjoni jikkostitwixxu biss 20 % tat-talbiet attwali wara l-valutazzjoni tal-impatt, ibbażata fuq ir-risposti ta' bord li l-KESE jqis li huwa limitat. Huwa jappoġġja ż-żieda fil-limitu għal € 10 000, iżda jqis li dan jista' jogħla minħabba l-ammont medju ta' tilwim tal-konsumaturi. L-għan imressaq huwa li tingħata lura l-fiduċja u li jissaħħu l-iskambji fi ħdan is-suq intern filwaqt li titjieb l-effikaċja tal-ġustizzja. Dwar dan, il-KESE jistaqsi dwar il-mezzi ta' rimedju miftuħa fil-qafas tat-talbiet iż-żgħar. Il-KESE jqis il-limitu ta' 10 % għall-ispejjeż tal-proċeduri bħala għoli. Dan jista' jkollu impatt negattiv fl-Istati Membri li fihom l-ispejjeż ma jlaħħqux dan il-livell. Biż-żieda tal-limitu tat-talba u bit-twessigħ tal-kunċett ta' "talba transkonfinali", il-proposta tixtieq tindika liċ-ċittadini u lill-SMEs li hija tinsab imħassba u qed taġixxi biex tindirizza t-tħassib reali ta' dawn tal-aħħar. Hija tindirizza wkoll ir-riżultati ta' stħarriġ tal-Ewrobarometru ppubblikat f'April 2013 skont liema 45 % tal-intrapriżi mistoqsija kienu ddikjaraw li huma ma jibdew l-ebda azzjoni fil-qrati, minħabba li l-ammont tal-ispejjeż tal-qorti kien sproporzjonat meta mqabbel mal-ammont tat-talba tagħhom. Ir-Regolament KE Nru 1896/2006 li diġà kellu jkun rivedut, ser ikollu jippreċiża li meta talba tirriżulta mill-proċedura Ewropea għal talbiet żgħar, din tal-aħħar ser ikollha tkun miftuħa wkoll għal persuna jew intrapriża, parti minn proċedura Ewropea għal ordni ta' ħlas li tkun iffurmat stqarrija ta' oppożizzjoni għal ordni ta' ħlas Ewropea. Il-KESE jinnota li l-argument żviluppat fir-rigward tal-prinċipju ta' sussidjarjetà u ta' proporzjonalità jsaħħaħ b'mod pożittiv l-implimentazzjoni ta' azzjoni kollettiva Ewropea. Il-ġeneralizzazzjoni tas-sistemi ta' vidjokonferenza hija interessanti, għalkemm jidher li għadu diffiċli li dan jiġi implimentat mill-qrati lokali kollha. Numru fosthom ma għandhomx sit tal-Internet, u ma jikkomunikawx b'mezzi elettroniċi. Ħafna drabi għadu l-każ li persuni jkollhom imorru personalment sabiex jiksbu l-formoli meħtieġa għall-bidu ta' proċedura ġudizzjarja, peress li l-proċeduri ġudizzjarji għadhom ma ġewx virtwalizzati. Il-KESE jenfasizza wkoll il-ħtieġa għal viġilanza dwar is-sigurtà u l-kunfidenzjalità tal-iskambji elettroniċi relatati ma' proċedura ta' litigazzjoni. F'dan ir-rigward, il-KESE jenfasizza li l-formoli għandhom ikunu ċari u jinqraw tajjeb. B'hekk, l-assistenza maħsuba mill-proposta għandha tingħata minn persuni kwalifikati, u dan jimplika investiment finanzjarju mhux negliġibbli għall-Istati, fi żmien meta dan ma tantx huwa favorevoli. Fl-aħħar nett, l-informazzjoni tal-persuna soġġetta għall-proċedura hija l-problema ewlenija li għandha tiġi indirizzata sabiex tkun żgurata l-effikaċja tal-ġustizzja. Fil-fatt, il-persuna soġġetta għall-proċedura, speċjalment il-konsumatur u l-SMEs, għandu jkollha aċċess għal informazzjoni valida u indipendenti sabiex tkun tista' tagħmel għażla konxja dwar il-pass li għandha tieħu. L-assoċjazzjonijiet tal-konsumaturi, iċ-ċentri Ewropej tal-konsumaturi u l-federazzjonijiet tan-negozji b'esperjenza għandhom qabel kollox rwol ewlieni biex jiżguraw li tingħata din l-informazzjoni ta' kwalità. Pereżempju, il-proġett "Infurzar ġudizzjarju fl-Ewropa" (EJE) jinkludi fajls u dokumenti tematiċi tassew prattiċi, maħsuba prinċipalment għall-marixxalli tal-qorti, imma li l-interess tagħhom huwa aktar wiesa' minn hekk minħabba li dan jikkonċerna l-aċċess għal-liġi u t-twettiq tal-liġi, madankollu dan it-tip ta' sorsi ta' informazzjoni mhux magħruf. Fl-aħħar nett, il-KESE jinsisti dwar il-ħtieġa li l-partijiet jingħataw il-possibilità li l-proċedura kollha tiżvolġi fil-lingwa uffiċjali tagħhom. Fil-fatt dan huwa rekwiżit li jirriżulta mill-Artikoli 47 u 48 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea dwar id-dritt għal rimedju effettiv u għad-drittijiet tad-difiża li ma jkunux limitati biss għas-sempliċi traduzzjoni tal-formoli. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Nhar id-9 ta' Diċembru 2013 u t-13 ta' Diċembru 2013, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill rispettivament iddeċidew, b'konformità mal-Artikolu 114 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jikkonsultaw lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Is-Sezzjoni Speċjalizzata għas-Suq Uniku, il-Produzzjoni u l-Konsum, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar il-11 ta' Marzu 2014. Matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'138 vot favur, 2 voti kontra u 3 astensjonijiet. Is-sigrieti kummerċjali jikkonċernaw fil-fatt kull informazzjoni (teknoloġija, dħul, data rigward kummerċjalizzazzjoni...) li għandha valur ekonomiku li għandha tiġi mħarsa l-kunfidenzjalità tagħha. F'dan ir-rigward, huma jagħmlu parti mill-assi intanġibbli tal-intrapriżi. Il-protezzjoni ta' dawn l-assi intanġibbli hija vitali għall-intrapriżi, speċjalment l-SMEs, daqs kemm hi għall-organizzazzjonijiet tar-riċerka mhux kummerċjali, u meħtieġa għall-kompetittività tal-Unjoni Ewropea, ser isservi biex trawwem l-innovazzjoni u t-tkabbir ta' modi ġodda ta' intraprenditorija u tħeġġeġ ir-riċerka kollaborattiva jew il-kooperazzjoni transkonfinali. Il-kunċett ta' sigrieti kummerċjali fl-UE m'għandu l-ebda definizzjoni konsistenti jew protezzjoni legali armonizzata. Il-Kumitat jappoġġja l-għan li qed timmira għalih il-Kummissjoni meta tipproponi li tarmonizza l-protezzjoni legali tal-għarfien u s-sigrieti kummerċjali minħabba li dawn huma elementi essenzjali biex jiġu promossi l-innovazzjoni tal-intrapriżi b'mod ġenerali kif ukoll il-kompetittività tagħhom, u b'mod partikolari dik tal-SMEs. Il-Kumitat jinnota li l-protezzjoni tas-sigrieti kummerċjali kontra l-kisba tagħhom u l-użu illeċitu tagħhom kif previst fil-proposta għal direttiva hija simili ħafna għal dik li ġiet stabbilita mid-Direttiva KE 2004/48 dwar l-infurzar tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali proprjetà intellettwali, bħad-drittijiet tal-awtur, il-marki kummerċjali, id-disinni jew il-privattivi, b'mod partikolari fejn ħeġġet lill-Istati Membri sabiex jipprevedu rimedju ċivili effettiv disponibbli għad-detentur leġittimu tas-sigriet kummerċjali. Il-Kumitat jilqa' b'sodisfazzjon il-bilanċ li fiha l-proposta għal direttiva peress li din timmira li tiżgura ċertezza legali akbar, ittejjeb il-valur tal-innovazzjonijiet li jinsabu fis-sigrieti kummerċjali permezz ta' konverġenza leġislattiva imsaħħa kompatibbli mal-liġi internazzjonali, inkluż b'mod speċjali l-Ftehim dwar l-aspetti tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali relatati mal-kummerċ (TRIPS). Id-definizzjoni ta' sigriet kummerċjali, minkejja li tikkonforma mal-Ftehim TRIPS, ma tidhirx fina biżżejjed biex tkopri l-kategoriji kollha ta' informazzjoni li għandha l-possibbiltà li tiġi protetta bħala sigriet kummerċjali. Il-Kumitat iqis li l-Kummissjoni tista' tispeċifika fi premessa li informazzjoni b'valur kummerċjali potenzjali tista' wkoll tiġi protetta bħala sigriet kummerċjali. Il-KESE jħeġġeġ lill-Kummissjoni sabiex din tieħu azzjoni dwar dan is-suġġett mingħajr aktar dewmien. Il-protezzjoni tal-għarfien u s-sigrieti kummerċjali (informazzjoni kummerċjali mhux żvelata) hija essenzjali biex jiġu promossi l-innovazzjoni u l-kompetittività tal-intrapriżi. Is-sigrieti kummerċjali jikkonċernaw fil-fatt kull informazzjoni (teknoloġija, dħul, data rigward kummerċjalizzazzjoni...) li għandha valur ekonomiku li għandha tiġi mħarsa l-kunfidenzjalità tagħha. Dawn mhumiex titoli ta' proprjetà intellettwali esklużivi, iżda ħafna drabi huma dawk li jagħtu bidu. Għalhekk, għarfien jew sigrieti kummerċjali li jirriżultaw minn riċerka u żvilupp permezz ta' investimenti finanzjarji u umani sinifikanti huma ta' spiss l-oriġini ta' privattiva. Il-kunċett stess ta' sigriet kummerċjali mhuwiex uniformi fl-Unjoni Ewropea. L-unika definizzjoni armonizzata ta' sigrieti kummerċjali tinsab fil-Ftehim TRIPS rilevanti tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ li tibbaża fuq tliet kundizzjonijiet kumulattivi: fl-aħħar nett, id-detentur leġittimu għandu jkun ħa passi raġonevoli biex jiżgura l-kunfidenzjalità tat-sigriet kummerċjali. Fin-nuqqas ta' interpretazzjoni uniformi tal-kunċett ta' sigrieti kummerċjali fl-Unjoni Ewropea, il-protezzjoni legali tagħha tinsab frammentata fid-diversi sistemi legali tal-Istati Membri. Madankollu, il-protezzjoni legali uniformi Ewropea tas-sigrieti kummerċjali tagħmel aktar sens fi żmien meta l-ispjunaġġ industrijali u r-riskji ta' piraterija informatika jkunu laħqu proporzjonijiet inkwetanti, partikolarment f'oqsma fejn ir-riċerka u l-iżvilupp u l-investiment finanzjarju għandhom rwol ewlieni (il-karozzi, it-telekomunikazzjonijiet, il-farmaċewtiċi...). Din hija r-riżultat ta' konsultazzjoni li bħala segwitu l-Kummissjoni setgħet tinnota d-differenzi fil-liġijiet nazzjonali tal-Istati Membri, b'mod speċjali dwar id-definizzjoni tas-sigrieti kummerċjali u l-possibbiltajiet ta' rimedju għad-detentur ta' sigrieti kummerċjali. Il-proposta hija bbażata fuq żewġ assunzjonijiet: id-differenzi fil-leġislazzjoni nazzjonali huma ta' ostaklu għar-riċerka kollaborattiva transkonfinali u huma ta' ħsara għall-kompetittività tal-intrapriżi tagħhom fejn is-sigrieti kummerċjali tagħhom jistgħu jinsterqu fl-Istati Membri l-inqas protettivi. Għalhekk din għandha l-għan li tarmonizza l-protezzjoni ta' dawn l-assi intanġibbli li mhumiex ikkunsidrati bħala proprjetà intellettwali. Il-Kummissjoni tibbaża fuq id-definizzjoni ta' sigrieti kummerċjali li tinsab fil-Ftehim TRIPS u tipproponi li jiġu sodisfatti tliet kundizzjonijiet kumulattivi sabiex l-informazzjoni tkun "sigriet kummerċjali proteġġibbli": għandha tkun sigrieta, jiġifieri mhux magħrufa jew mhux faċilment aċċessibbli fil-qasam li normalment tittratta t-tip ta' informazzjoni inkwistjoni; l-informazzjoni għandha tkun ta' valur minħabba n-natura sigrieta tagħha; id-detentur irid ikun ħa miżuri raġjonevoli biex iżomm l-informazzjoni sigrieta. Din tipprovdi wkoll li kwalunkwe użu jew divulgazzjoni sussegwenti jkunu illegali taħt l-istess ċirkostanzi jew meta fil-mument li persuna użat jew żvelat din l-informazzjoni, ma setgħetx tinjora li s-sors tagħha ta' informazzjoni kiseb is-sigriet b'mod illegali. L-Artikolu 4 tal-proposta għal direttiva jeskludi għadd ta' każijiet: l-iskoperta jew il-ħolqien indipendenti; l-eżerċizzju tad-dritt tar-rappreżentanti tal-ħaddiema għall-informazzjoni u l-konsultazzjoni, inkluża informazzjoni dwar rappreżentanti bħal dawn mill-ħaddiema; Il-libertà tal-espressjoni u tal-informazzjoni; l-attività tal-informaturi, jekk jiġu sodisfatti kondizzjonijiet addizzjonali: użu jew żvelar meħtieġa u fl-interess tal-pubbliku; il-prattika skont il-prattiċi kummerċjali onesti, ir-rispett ta' obbligu mhux kuntrattwali, il-protezzjoni ta' interess leġittimu. Dan jissalvagwardja l-innovazzjoni għaliex b'mod espliċitu jiċċara li sejbien indipendenti u l-inġinerija inversa huma mezzi leġittimi biex wieħed jikseb l-informazzjoni. Huwa f'idejn l-Istati Membri li jipprovdu rimedju ċivili effettiv kontra approprjazzjonijiet illeċiti ta' sigrieti kummerċjali. B'konnessjoni mad-dibattiti rikurrenti dwar l-abbuż tal-proċess ta' qbid ta' prodotti ffalsifikati, il-proposta għal-direttiva tistieden ukoll lill-Istati Membri biex jikkastigaw l-abbuż sabiex l-aċċess għas-suq tal-konvenut jittardja jew jiġi ristrett b'mod inġust jew sabiex jintimidawh jew jiffastidjawh. L-Artikolu 8 tal-proposta għal Direttiva huwa ispirat ukoll mil-liġi tal-kompetizzjoni billi jistabbilixxi sensiela ta' salvagwardji li jipprevjenu kxif ta' sigrieti kummerċjali matul il-proċeduri ġudizzjarji: restrizzjoni tal-aċċess għad-dokument kollu jew parti minnu li jinkludi s-sigriet kummerċjali, jillimitaw l-aċċess għal seduti, tħassir ta' paragrafi li fihom sigrieti kummerċjali tal-verżjoni mhux kunfidenzjali tad-deċiżjoni ġudizzjarja. Permezz ta' miżuri provviżorji, id-detentur tas-sigriet kummerċjali li saritlu ħsara jrid jikseb il-projbizzjoni tal-iżvelar jew l-użu tas-sigriet kummerċjali, il-projbizzjoni tal-produzzjoni, il-kummerċjalizzazzjoni, l-użu tal-prodotti marbuta mal-infrazzjoni u l-qbid jew ir-ritorn ta' dawn il-prodotti. Il-proposta tipprovdi ħafna salvagwardji proċedurali oħra biex b'hekk, b'mod sussidjarju, il-qorti jkollha tordna lill-konvenut jipprovdi garanzija sabiex jiżgura kumpens lid-detentur. Il-proposta għal Direttiva tipprovdi definizzjoni ta' sigriet kummerċjali wiesgħa biżżejjed biex tkopri b'mod partikolari riċetta, riċerka jew studji li għadhom mhumiex is-suġġett ta' dritt ta' proprjetà intellettwali. Hija timmira li ssaħħaħ il-kompetittività tal-intrapriżi u l-korpi tar-riċerka Ewropej li jibbażaw fuq l-għarfien u s-sigrieti kummerċjali li ma jistgħux jiġu protetti mid-drittijiet tal-proprjetà intellettwali, minħabba li tkun impossibbli għad-detentur biex jikseb dritt esklużiv dwar dawn l-elementi. Tabilħaqq, id-drittijiet tradizzjonali tal-proprjetà industrijali bħall-privattivi, marki kummerċjali, id-disinni u l-mudelli ma jikkunsidrawx biċċa kbira mill-għarfien u l-informazzjoni li fil-fatt huma meħtieġa għat-tkabbir ekonomiku tal-intrapriżi. L-SMEs ta' spiss użaw ukoll sigrieti kummerċjali biex jipproteġu din l-informazzjoni vitali, fin-nuqqas ta' riżorsi umani speċjalizzati jew kapaċità finanzjarja suffiċjenti għall-ħżin, il-ġestjoni, il-protezzjoni u r-rispett tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali tagħhom. Sabiex jingħelbu dawn l-ostakli, il-kumpaniji ta' spiss jinkludu ftehimiet ta' kunfidenzjalità fil-kuntratti tagħhom mal-impjegati jew sottokuntratturi tagħhom. Ir-regoli intiżi li jħarsu s-sigrieti kummerċjali m'għandhomx jillimitaw il-libertà tal-espressjoni u l-possibbiltà ta' denunzja ta' irregolarità (whistleblowing) jew li l-impjegati ma jkunux jistgħu jibdlu l-post tax-xogħol u jibbenefikaw mill-ħiliet u l-esperjenzi ġenerali li jkunu kisbu. Il-proposta għalhekk tagħmel sens, speċjalment peress li l-inċentivi ekonomiċi attwali iħeġġu aktar spiss is-sottokuntrattar, li jimplika li l-fornituri tas-servizz jistgħu temporanjament ikollhom aċċess għal kull tip ta' informazzjoni sensittiva. Barra minn hekk, l-iżvilupp ta' sistemi tal-informatika u l-komunikazzjoni jiffaċilita l-piraterija, il-miżapproprjazzjoni u t-tixrid ta' sigrieti kummerċjali, li jżidu r-riskju li jiġu użati f'pajjiżi terzi biex dawn jipproduċu prodotti li ser jidħlu aktar tard fis-suq Ewropew f'kompetizzjoni ma' dawk tal-intrapriża vittma tal-miżapproprjazzjoni. Il-KESE jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-eżiġenżi li qed ikomplu jiżdiedu fil-qasam tar-rappurtar għall-kumpaniji elenkati b'mod partikolari, jipperikola s-sigrieti kummerċjali. L-informazzjoni inkluża f'dawn ir-rapporti tispiċċa fil-pubbliku, aċċessibbli għall-investituri kollha li jistgħu jkunu kompetituri jew li jistgħu jsiru kompetituri. Il-KESE jqis li l-proposta għal Direttiva għandha tqis ukoll l-Artikolu 4 li jikkonċerna r-riskju tal-iżvelar ta' sigrieti kummerċjali marbut mal-obbligi tar-rappurtar tal-membri tal-bord tad-diretturi jew il-bord superviżorju tal-kumpaniji elenkati. Il-proposta tipprovdi diversi garanziji proċedurali, li jinkludu miżuri provviżorji u protettivi, kif ukoll miżuri ta' rimedju u tiswija wara d-deċiżjoni ġudizzjarja rigward is-sustanza tal-ksur tas-sigriet kummerċjali, bħall-qerda tal-informazzjoni miżmuma mill-ħati, l-irtirar u l-qerda tal-prodotti kkonċernati, il-kalkolu tad-danni u l-interessi li għandhom jintegraw il-preġudizzju morali, u l-pubblikazzjoni tad-deċiżjoni. Il-kumpens għad-danni u l-interessi mogħtiji fuq talba lill-parti danneġġjata għandu jaqbel mad-danni realment imġarrba, b'kunsiderazzjoni tal-aspetti materjali u morali. Jidher ukoll li l-proposta għal Direttiva tittratta s-sigriet kummerċjali bħala forma ta' proprjetà intellettwali, apparti n-natura esklużiva. Fil-fatt, il-protezzjoni li hemm implimentata hija viċin ħafna tal-proċeduri previsti fit-termini tad-Direttiva tal-KE 2004/48 dwar l-applikazzjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali, bħad-drittijiet tal-awtur u d-drittijiet relatati, il-marki kummerċjali, id-disinni jew il-privattivi li ġiet adottata f'April 2004, li r-reviżjoni tagħha hija wkoll taħt konsiderazzjoni. Rigward l-Artikolu 4, il-KESE jemmen li huwa kruċjali li impjegat, mingħajr ir-riskju li jwettaq ksur f'dan ir-rigward, għandu jkun jista' jikkonsulta rappreżentant ta' trejdjunjin dwar l-iżvelar ta' nuqqas jew xi sitwazzjoni oħra fil-post tax-xogħol. Il-KESE jemmen li d-Direttiva għandha sservi ta' protezzjoni kontra ritaljazzjoni għall-impjegati li jużaw il-possibbiltajiet previsti fl-Artikolu 4. L-assimilazzjoni tas-sigriet kummerċjali għal forma ta' proprjetà intellettwali testendi saħansitra tant li tinkorpora l-kunċett ta "prattiki kummerċjali onesti" fil-proposta Dan il-kunċett diġà jeżisti fil-Ftehim TRIPS. Minkejja l-avvanzi sinifikanti fil-proposta, l-adozzjoni tad-direttiva ma teħlisx lill-kumpanniji milli jimplimentaw il-miżuri preventivi kollha meħtieġa biex jipproteġu s-sigrieti kummerċjali tagħhom, kif ukoll il-miżuri tekniċi, organizzattivi u kuntrattwali. Għalhekk tidher simplistika wisq biex tillimita l-informazzjoni li tista' tidentifika s-sigrieti kummerċjali mill-informazzjoni li għandha valur kummerċjali immedjat, minħabba li xi informazzjoni ta' natura ekonomika, industrijali, teknika jew xjentifika jista' ma jkollhiex valur kummerċjali dirett iżda potenzjali, partikolarment meta din l-informazzjoni tħaddan data ta' riċerka u żvilupp tekniku jew xjentifiku. Il-KESE jipproponi li titkompla l-lista stabbilita f'Artikolu 4(1) billi jiżdied li l-ksib ta' sigriet kummerċjali huwa kkunsidrat legali meta jirriżulta minn: l-eżerċitar tal-obbligi tar-rappurtar tal-membri tal-bord tad-diretturi jew il-bord superviżorju tal-kumpaniji elenkati. Barra minn hekk il-KESE jipproponi li titkompla l-lista stabbilita f'Artikolu 4(2) billi magħha jiżdied li l-membri għandhom jiżguraw li l-miżuri, proċeduri u rimedji previsti f'din id-Direttiva ma japplikawx jekk il-ksib, l-użu u l-iżvelar allegat tas-sigrieti kummerċjali jseħħu f'waħda minn dawn iċ-ċirkustanzi: żvelar tas-sigrieti kummerċjali b'rabta mal-eżerċizzju tal-obbligi tar-rappurtar imposti fuq il-membri tal-bord tad-diretturi jew tal-bord superviżorju tal-kumpaniji elenkati. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Dan il-punt tal-opinjoni tas-Sezzjoni Speċjalizzata ġie mmodifikat biex jirrifletti l-emenda adottata mill-Assemblea, iżda rċieva aktar minn kwart tal-voti (Artikolu 59(4) tar-Regoli ta' Proċedura): Astensjonijiet Nhar il-11 ta' Frar 2014, il-Kunsill iddeċieda, b'konformità mal-Artikoli 187 u 188 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jikkonsulta lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Minħabba l-urġenza tal-ħidma, il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew iddeċieda matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu tal-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu) li jaħtar lis-Sur Mendoza Castro bħala relatur ġenerali, u adotta din l-Opinjoni b'177 vot favur, l-ebda vot kontra u 3 astensjonijiet. Il-KESE jappoġġja l-inizjattiva S2R, li hija kontribut importanti għall-industrija ferrovjarja Ewropea. Il-KESE jenfasizza l-importanza potenzjali tal-S2R għall-impjieg, peress li fis-sistema ferrovjarja kollha jaħdmu mat-tliet miljun ruħ. Sabiex jintlaħqu l-għanijiet stabbiliti mill-UE għal perjodu fit-tul l-industrija ferrovjarja għandha bżonn twettaq bidla li ma tkunx biss teknika iżda wkoll kulturali. Il-baġit totali previst għall-S2R huwa ta' EUR 920 miljun, li huwa inqas mill-investiment meħtieġ, stmat għal EUR 1,4 biljun. Dan ser jeħtieġ li tiġi prijoritizzata r-riċerka. Il-KESE jenfasizza l-importanza tal-S2R sabiex l-industrija ferrovjarja Ewropea tikkompeti f'suq globali ta' EUR 146 biljun fis-sena. L-impriżi Ewropej Kumpaniji Ewropej jitilfu l-kontroll kontra l-kompetituri Asjatiċi tagħhom, li qegħdin jinvestu ħafna fir-riċerka u l-iżvilupp. Kull darba, is-suq globali qiegħed jippreżenta aktar sfidi minħabba li qegħdin jiżdiedu l-parteċipanti fil-prodotti u s-setturi kollha. Is-sistema ta' sinjalar ERTMS hija eżempju ta' kif ir-rieda għall-kooperazzjoni għandha teċċedi l-interess nazzjonali. Skont il-KESE, ir-riċerka għandha tagħti prijorità lill-azzjonijiet relatati mas-sigurtà tal-persuni, l- effiċjenza ekonomika u l-informazzjoni lill-utenti tal-ferroviji. Il-ħames programmi ta' riċerka (IP) tal-S2R ikopru l-oqsma u l-għanijiet ewlenin ta' livell għoli. Il-KESE jqis utli li jiġi definit min hu sid il-prodotti li joħorġu mir-riċerka. Il-kwistjoni relatata mal-proprjetà intellettwali u l-brevetti hija ċentrali, iżda l-proposta tal-Kummissjoni ma tindirizzax dawn l-aspetti. L-industrijalizzazzjoni tal-prodotti li jirriżultaw minn riċerka ffinanzjata mill-Unjoni għandha titwettaq f'territorju Ewropew. B'differenza għal dak li tistabbilixxi l-proposta tal-Kummissjoni, l-Aġenzija Ferrovjarja Ewropea għandha tkun l-unika entità responsabbli mid-definizzjonijiet tekniċi dwar l-interoperabbiltà. Wieħed mill-għanijiet ewlenin tal-Orizzont 2020 hu li tissaħħaħ l-industrija Ewropea permezz ta' azzjonijiet li jappoġġjaw ir-riċerka u l-innovazzjoni f'firxa ta' setturi industrijali ewlenin. L-Impriża Konġunta Shift2Rail (S2R) ser ikollha l-istatut ta' "korp tal-Unjoni" (Artikolu 187 tat-TFUE, Artikolu 209 tar-Regolament Finanzjarju). Barra minn hekk, l-S2R hija meħtieġa sabiex jiġu indirizzati problemi serji attwali: il-frammentazzjoni tal-isforzi minn diversi regoli u sforzi nazzjonali toħloq ostakli li jimpedixxu milli l-prodotti industrijali komuni jintużaw fis-settur ferrovjarju u jipprevjenu l-awtorizzazzjonijiet trasversali għall-prodotti ferrovjarji, it-tnaqqis sfurzat fl-isforzi tar-riċerka f'kumpaniji ferrovjarji mexxejja, l-investiment baxx mis-settur privat u pubbliku u ż-żieda fir-riskji finanzjarji. L-għanijiet tal-S2R huma: li tiġi appoġġjata l-Istrateġija Teknika Ferrovjarja, li l-Aġenzija Ferrovjarja Ewropea ppubblikat fi Frar 2014; li jsir tnaqqis ġenerali sa 50 % tal-ispejjeż taċ-ċiklu tal-ħajja; li jkun hemm żieda ta' 100 % fil-kapaċità tas-sistema tat-trasport ferrovjarju; li l-affidabbiltà u l-puntwalità tas-servizzi tittejjeb b'50 %; li tittejjeb l-interoperabbiltà; u li jitnaqqsu l-fatturi negattivi, bħall-istorbju. Għandu jiġi stabbilit proċess ta' validazzjoni sabiex b'mod kwantitattiv jiġi mmonitorjat kif ir-riżultati futuri tal-S2R ser jikkontribwixxu b'mod konkret għall-ksib ta' dawn l-għanijiet ta' livell għoli. L-inġinerija ta' kwalità u l-ġestjoni tar-rekwiżiti huma approċċi ta' livell għoli li jippermettu superviżjoni minima tal-progress relatat mal-għanijiet u, għalhekk, dawn l-approċċi għandhom jiġu inklużi fl-S2R b'mod professjonali. L-S2R ser tiffoka l-attività tagħha fuq erba' modi tas-sistema ferrovjarja: Trasport interoperabbli b'veloċità għolja tal-passiġġieri. Trasport interoperabbli reġjonali tal-passiġġieri. Trasport urban/suburban mhux interoperabbli tal-passiġġieri. Trasport interoperabbli tal-merkanzija. Il-finanzjament ser ikun ipprovdut mill-Unjoni, li ser tagħti kontribut massimu ta' EUR 450 miljun u mill-membri l-oħra, li għandhom jipprovdu mill-inqas EUR 470 miljun. Dan għandu jdum sal-31 ta' Diċembru 2024. Il-KESE jappoġġja b'mod entużjast l-inizjattiva S2R, peress li din hija kontribut prinċipali għall-industrija Ewropea f'settur strateġiku bħall-ferroviji. Barra minn hekk, il-KESE jilqa' l-integrazzjoni b'saħħitha tal-impriżi ferrovjarji fl-abbozz. Il-KESE jenfasizza b'mod partikolari l-importanza tal-S2R għall-impjieg. Fl-Ewropa huwa stmat li madwar 4 00 000 persuna hija impjegata direttament jew indirettament mill-fornituri tas-settur. Barra minn hekk, aktar minn 1 3 50 000 persuna jaħdmu għall-amministraturi tal-infrastruttura Ewropej u għall-kumpaniji li joperaw il-ferroviji. L-impjieg fis-settur tal-ferroviji urbana probabbilment huwa sinifikanti bl-istess mod u n-numru totali ta' impjiegi fis-settur jitla' għal madwar tliet miljuni. Il-Kumitat jinnota li sabiex jintlaħqu l-għanijiet stabbiliti mill-UE għal perjodu fit-tul hemm bżonn ta' bidla profonda li ma tkunx biss teknika iżda wkoll kulturali. Minbarra l-istabbiliment ta' standards u miżuri ta' armonizzazzjoni, l-UE għandha tippromovi qafas transnazzjonali konġunt ta' ħidma. Il-Kumitat japprezza l-infiq involut fl-S2R. Madankollu, il-baġit totali previst – EUR 920 miljun – għandu jiġi estiż permezz ta' fondi addizzjonali peress li l-S2R teħtieġ investiment totali li huwa stmat għal EUR 1,4 biljun. Jekk dan ma jseħħx, ikun jeħtieġ li tiġi stabbilita ordni ta' prijorità fl-attivitajiet differenti tal-S2R. Il-baġit totali jinkludi previżjoni ta' EUR 120 miljun għall-kontributi għal "attivitajiet addizzjonali". Dawn huma attivitajiet li l-membri tal-Impriża Konġunta ser iżidu mal-investiment tagħhom fir-R&Ż appoġġjat mill-fondi tal-UE. Dak l-ammont għalhekk mhux ser ikun iffinanzjat mill-Unjoni Ewropea. Huwa fatt magħruf tajjeb li l-pajjiżi Ażjatiċi qegħdin jinvestu sostanzjalment fir-R&Ż għall-industriji ferrovjarji nazzjonali tagħhom. Il-kumpaniji Ewropej jinsabu taħt pressjoni kbira mill-kompetituri Ażjatiċi tagħhom. Is-suq globali qed ikun dejjem aktar ta' sfida għall-industrija ferrovjarja Ewropea peress li hemm dejjem aktar u aktar parteċipanti fil-prodotti u s-setturi kollha. Filwaqt li huwa tassew diffiċli biex ikun hemm kompetizzjoni mal-kumpaniji Ażjatiċi fil-prezzijiet, l-industrija ferrovjarja Ewropea għadha taqdi rwol importanti fir-rigward tar-riċerka u l-innovazzjoni. Sabiex ikun hemm l-innovazzjoni fis-suq ferrovjarju, il-prodotti jridu jkunu industrijalizzati, għalhekk hemm il-bżonn tal-mexxejja dinjija/ġganti industrijali li jikkummerċjalizzaw is-soluzzjoni innovattiva żviluppata fl-S2R. Madankollu, il-KESE japprezza li l-SMEs ser jaqdu wkoll rwol importanti fl-S2R permezz ta' tliet modi possibbli: billi jiffurmaw clusters u japplikaw għal pożizzjoni ta' membru assoċjat, waqt li jikkommettu 2,5 % tal-valur ta' Programm ta' Innovazzjoni (iffinanzjat bis-47,6 %); billi jiftħu sejħiet għal proposti (EUR 135 miljun disponibbli għal dan u ffinanzjati 100 %); billi jsiru sottokuntratturi ta' wieħed mill-membri tal-Impriżi Konġunti (membri fundaturi jew membri assoċjati). Dawn l-attivitajiet ser ikollhom ukoll rata ta' finanzjament ta' 100 %. Is-sistema ta' sinjalar ERTMS – li ġiet stabbilita mill-Kummissjoni Ewropea – turi li r-rieda għall-kooperazzjoni għandha teċċedi l-interess nazzjonali. L-ERTMS probabbilment hija l-akbar sfida sabiex jinkiseb is-suċċess tal-industrija ferrovjarja peress li saret l-aktar sistema użata fil-ferroviji mhux biss fl-Ewropa iżda wkoll f'ħafna pajjiżi tad-dinja, bil-potenzjal ta' interoperabilità sħiħa. Għalhekk jeħtieġ li jittieħdu sforzi b'saħħithom għar-riċerka biex jinkisbu l-għanijiet ta' interoperabilità sħiħa u biex tiżdied il-kapaċità kif ukoll titnaqqas l-ispiża tal-implimentazzjoni. Għall-ewwel darba, il-kumpaniji prinċipali tal-industrija ferrovjarja Ewropea (li jikkompetu ma' xulxin) iddeċidew li jikkooperaw u jaħdmu fuq programm komuni ta' riċerka. Il-KESE jinnota li jkun utli li fil-programmi tingħata prijorità lill-azzjonijiet biex jiżdiedu s-sigurtà tan-nies u l-effiċjenza ekonomika tal-ferroviji. It-teknoloġiji ġodda għandhom itejbu wkoll l-informazzjoni għall-utenti tal-ferroviji. Il-Kumitat jinnota li l-S2R hija magħmula minn ħames programmi ta' innovazzjoni identifikati mill-esperti li jaħdmu taħt il-koordinazzjoni tal-UNIFE. L-għanijiet ta' livell għoli tal-IP1 huma: li tiżdied il-kapaċità fiżika tal-vetturi u jiġi promoss it-tisħiħ tal-kapaċità tat-trasport tal-linji ferrovjarji; li jitnaqqsu l-interruzzjonijiet fl-ivvjaġġar għall-passiġġieri billi jiżdiedu l-affidabbiltà u d-disponibbiltà tat-tħaddim tal-vetturi, jew billi jintużaw komponenti fundamentalment aktar affidabbli jew permezz ta' arkitetturi affidabbli ta' sistemi/sottosistemi; li jitnaqqsu l-ispejjeż taċ-ċiklu tal-ħajja tal-vetturi (tnaqqis tal-manutenzjoni, konsum tal-enerġija, eċċ.) u ta' sottosistemi oħra li huma marbuta mal-vetturi (tnaqqis tal-ħsara fil-binarji, eċċ.); li tiżdied l-effiċjenza fl-enerġija u titnaqqas il-massa tal-vettura; li tiżdied il-kapaċità li jkun hemm konnessjoni bejn l-unitajiet għal aktar flessibbiltà operattiva. Storikament, is-suq ferrovjarju uża soluzzjonijiet nazzjonali differenti għas-sinjalar ta' linji prinċipali. Fis-suq tas-sinjalar, hemm soluzzjonijiet differenti sabiex jiġu indirizzati l-ħtiġijiet urbani (is-sistema ta' kontroll tal-ferroviji bbażata fuq il-komunikazzjoni (CBTC)) u l-S2R ser tinvestiga l-possibbiltà u l-kapaċità għal interoperabbiltà/standardizzazzjoni/integrazzjoni akbar fl-ERTMS għal dawn il-ħtiġijiet. L-għanijiet ta' livell għoli tal-IP2 huma: li tiġi żviluppata ġenerazzjoni ġdida ta' sistemi ta' sinjalar u kontroll sabiex ikun hemm ġestjoni intelliġenti tat-traffiku b'ferroviji misjuqa b'mod awtomatiku (mingħajr konduttur) u jiżdiedu l-kapaċità u l-affidabbiltà waqt li jitnaqqsu b'mod drastiku l-ispejjeż taċ-ċiklu tal-ħajja għall-impriżi ferrovjarji u l-amministraturi tal-infrastruttura; li tinżamm id-dominanza tal-ERTMS bħala soluzzjoni għas-sinjalar tal-ferroviji u s-sistemi ta' kontroll fid-dinja kollha permezz ta' metodi professjonali ta' speċifikazzjonijiet formali u miftuħa sabiex tinkiseb l-interoperabbiltà sħiħa bi prezz raġonevoli; li jiġu estiżi s-sinerġiji u l-interoperabbiltà mas-setturi ferrovjarji urbani u tat-trasport kollettiv; li jitnaqqsu l-interruzzjonijiet fl-ivvjaġġar għall-passiġġieri billi jiżdiedu l-affidabbiltà operattiva u d-disponibbiltà tat-trasport ferrovjarju, jew billi jintużaw komponenti fundamentalment aktar affidabbli jew permezz ta' arkitetturi ta' sistemi/sottosistemi; Hemm erba' oqsma ta' riċerka: Punti ġodda fejn il-linji tal-ferroviji jaqsmu ma' xulxin (Switches & Crossings – S&C): titjib tas-S&C eżistenti u kunċett ġdid għat-tibdil fid-direzzjoni tal-ferroviji (Mechatronic S&C) sabiex jonqsu l-istorbju, il-każijiet ta' dewmien minħabba nuqqasijiet f'tagħmir bħal dan u l-ispejjeż tal-manutenzjoni. Binarji innovattivi b'mod radikali. Ottimizzazzjoni tan-netwerk kollu tal-binarji: tfassil ġdid tal-binarji kollha sabiex tiġi ottimizzata r-reazzjoni għat-traffiku u l-iżvilupp/l-implimentazzjoni tat-teknoloġiji l-ġodda. Manutenzjoni intelliġenti tal-infrastruttura: soluzzjonijiet ġodda għar-reġistri tal-assi ferrovjarji, għodda ta' kejl u monitoraġġ l-aktar reċenti, manutenzjoni skont l-użu minflok skont il-kundizzjoni (inġinerija tal-manutenzjoni) u manutenzjoni skont id-disinn ser jikkontribwixxu aktar sabiex jitnaqqsu l-ispejjeż, tiżdied il-kapaċità u jitnaqqas l-istorbju. Effiċjenza fl-użu tal-enerġija: integrazzjoni innovattiva tal-enerġija ta' rkupru, tagħmir għall-ħażna tal-enerġija fil-qiegħ tal-binarji, użu effiċjenti tal-enerġija rinnovabbli, kif ukoll l-interazzjoni intelliġenti mal-grilja tal-elettriku, ser ipoġġu lill-ferroviji fuq quddiem ta' din it-teknoloġija. Mhuwiex previst li tinħoloq pjattaforma komuni, iżda qafas ta' interoperabbiltà fejn dawk li jixtiequ jistgħu sempliċiment idaħħlu l-iżviluppi tagħhom abbażi ta' interfaċċji miftuħa, u b'hekk tiġi evitata d-dipendenza tas-sistema kollha tad-distribuzzjoni globali. B'dan il-mod, l-esperjenza tal-ivvjaġġar issir il-prodott. L-attivitajiet attwali ta' riċerka u żvilupp tal-industrija ferrovjarja għandhom jiġu inklużi fil-proġett. L-isfida ewlenija tal-IP5: li jiġi definit il-progress kollu mil-lat teknoloġiku u ta' proċess li huwa neċessarju għat-twettiq ta' waħda mill-għanijiet prinċipali mill-White Paper: 30 % tat-traffiku fi-triq imur lejn it-trasport ferrovjarju u l-passaġġi navigabbli sal-2030 u 50 % sal-2050. Il-KESE jirrakkomanda – bil-għan li fuq kollox jiġi aċċettat it-trasport tal-merkanzija bil-ferroviji – li tiġi integrata r-riċerka dwar il-protezzjoni kontra l-istorbju fl-IP5. Il-KESE jinnota li l-għan S2R mhuwiex biss li jinħolqu prototipi iżda prodotti totalment operattivi sabiex jintużaw fis-sistemi ferrovjarji. It-teknoloġiji u l-innovazzjonijiet il-ġodda żviluppati fi ħdan il-Programm tal-Innovazzjoni tal-S2R ser jiġu ppreżentati f'kundizzjonijiet reali jew simulati permezz tad-Demonstraturi Teknoloġiċi Integrati. Is-sistemi ta' pjattaformi ta' demostrazzjoni tal-S2R jipproponu li jiġu żviluppati u murija dawn it-teknoloġiji sabiex jaslu għal livell ta' maturità teknoloġika li huwa biżżejjed għal ġenerazzjoni ġdida ta' sistemi ferrovjarji. Il-post fejn ser jiġu installati d-Demonstraturi Teknoloġiċi Integrati għadu ma ġiex definit peress li dan għandu jsir fi tmiem l-inizjattiva S2R. Barra minn hekk, din id-deċiżjoni hija f'idejn il-membri futuri tal-Impriża Konġunta (membri fundaturi u membri assoċjati) u l-Kummissjoni Ewropea. Il-valutazzjoni virtwali jew fiżika tal-SPDs ser tiddependi l-iktar mid-definizzjoni u r-riżultati tad-Demonstraturi Teknoloġiċi Integrati. Minħabba s-sistema ta' finanzjament multiplu u kompost stabbilita u l-volum sinifikanti ta' riżorsi Komunitarji impenjati, il-Kumitat jikkunsidra li jeħtieġ li jiġu definiti b'mod preċiż l-użu u l-allokazzjoni tal-prodotti finali tar-riċerka li ser jitnedew mix-Shift2Rail. Fid-dawl ta' dan il-kwistjoni tal-proprjetà intelletwali u l-privattivi hija ċentrali. Il-kontenut tagħhom u l-mod tagħhom kif jiffunzjonaw għandhom ikunu parti minn artikolu li jkun inkluż fit-test innifsu tar-Regolament. F'opinjonijiet li adotta dwar l-impriżi komuni "Mediċi innovattivi", "Clean Sky", "ENIAC" u "Ċelloli tal-Fjuwil", il-KESE kien diġà indika dan in-nuqqas u r-riskji li jġib miegħu. Fl-Inizjattiva Teknoloġika Konġunta (JTI) preżenti, dan in-nuqqas jista' jsir iżjed sensittiv milli diġà hu f'każ li l-prodott finali tar-riċerka jkun ta' interess għall-impriżi li jkunu direttament f'kompetizzjoni ma' xulxin fis-suq (Ara l-punt 3.10 ta' din l-Opinjoni). Fi kwalunkwe każ, il-Kumitat isostni li jeħtieġ li jiġi żgurat li l-invenzjonijiet iffinanzjati minn fondi pubbliċi jservu l-interess pubbliku. Għal dan il-għan, għandhom jitqiesu b'mod partikolari l-mekkaniżmi li jippromovu qligħ fuq l-investiment tal-fondi tal-UE u għandu jiġi żgurat li l-industrijalizzazzjoni tar-riżultati tar-riċerka tal-impriża konġunta titwettaq fit-territorju tal-Unjoni Ewropea. Dan il-prinċipju għandu jiġi rrifjutat minħabba r-raġunijiet li ġejjin: it-tfassil tal-istandards m'għandux ikun f'idejn korpi kostitwiti bħal intrapriżi pubbliċi-privati u li l-qasam ta' azzjoni tagħhom huwa limitat ħafna. Ir-rekwiżit minimu għall-ispeċifikazzjonijiet jew l-istandards tekniċi għandu jkun li dawn jiġu stabbiliti f'kooperazzjoni mal-partijiet interessati kollha, jew bil-kunsens tagħhom jew billi jiġu infurmati. L-istatuti tax-Shift2Rail jikkontradixxu lil xulxin b'mod radikali; id-Direttiva attwali dwar l-interoperabbiltà (Direttiva 2008/57/KE) diġà stabbilixxiet qafas legali fil-livell tal-UE li jirregola l-istabbiliment ta' speċifikazzjonijiet tekniċi ta' interoperabbiltà. Il-proġetti relatati mal-ispeċifikazzjonijiet tekniċi ta' interoperabbiltà ser jitħejjew mill-Aġenzija Ferrovjarja Ewropea abbażi tal-verifika tas-sottosistemi f'kooperazzjoni mal-assoċjazzjonijiet u l-imsieħba soċjali; B'konsegwenza, it-tfassil tal-ispeċifikazzjonijiet tekniċi tal-interoperabbiltà jista' jsir biss mill-Aġenzija Ferrovjarja Ewropea. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Nhar it-18 ta' Frar 2014 u nhar l-24 ta' Frar 2014, il-Kunsill u l-Parlament Ewropew rispettivament iddeċidew, b'konformità mal-Artikolu 173(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), li jikkonsultaw lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Nhar il-25 ta' Frar 2014, il-Bureau tal-Kumitat ta istruzzjonijiet lis-Sezzjoni Speċjalizzata għas-Suq Uniku, il-Produzzjoni u l-Konsum sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett. Minħabba l-urġenza tal-ħidma, il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew iddeċieda matul l-497 Sessjoni Plenarja tiegħu tal-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu) li jaħtar lis-Sur Smyth bħala relatur ġenerali, u adotta din l-Opinjoni b'133 vot favur, vot wieħed (1) kontra u 3 astensjonijiet. Il-KESE jappoġġa l-isforz biex jiġi rikapitalizzat il-Fond Ewropew tal-Investiment (FEI) sabiex ikun jista' jespandi r-rwoli tiegħu bħala provveditur ta' kapital ta' riskju lill-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs) li jikbru malajr u li huma innovattivi. Id-deċiżjoni biex jiżdied il-kapital sottoskritt tal-FEI b'somma li tilħaq sa EUR 1,5 biljun hija spinta sinifikanti fil-potenzjal ta' investiment tal-FEI fil-kuntest tal-kriżi ekonomika u l-istaġnar tal-ekonomija Ewropea, u għaldaqstant huwa tajjeb li wieħed jistaqsi jekk din iż-żieda hijiex żgħira wisq? Sondaġġi u data reċenti dwar il-finanzjament tal-SMEs u s-self tal-banek juru li l-ikbar problema urġenti li qed jiffaċċjaw l-SMEs hija l-aċċess għall-finanzjament (kemm investiment kif ukoll kapital operatorju). It-tkabbir fis-self tal-banek lin-negozji naqas f'kull wieħed mill-aħħar tliet xhur. Filwaqt li l-mandat tal-FEI huwa speċifiku għal negozji innovattivi u li għandhom rati għolja ta' tkabbir, jidher li hemm bżonn ta' rikapitalizzazzjoni akbar tal-Fond sabiex ikun jista' jaqdi r-rwol tiegħu dejjem iżjed Il-KESE jtenni l-appell tiegħu biex il-FEI jiġi rikapitalizzat b'mod sostanzjali sabiex jaqdi r-rwol li oriġinarjament ġie maħsub għalih – jiġifieri fond ta' kapital ta' riskju Ewropew u b'mandat speċjali biex jiffinanzja start-ups ta' teknoloġija avvanzata. Il-KESE jipproponi li 20 % tal-profitt nett jitħallas f'dividendi u jintuża biex ikopri parti mill-ispejjeż taż-żieda fil-kapital. Il-KESE jappoġġja t-tentattiv biex jiġi bilanċjat il-qligħ finanzjarju u dak politiku tal-FEI u li jiġu ingaġġati istituzzjonijiet finanzjarji adatti biex jiżdied il-kapital sottoskritt. Il-Fond Ewropew tal-Investiment (FEI) jaqdi żewġ rwoli ewlenin: forniment ta' kapital ta' riskju biex titjieb il-provvista ta' dan il-kapital għal intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs) li jikbru malajr u li huma innovattivi; l-għoti ta' garanziji u inizjattivi oħra għall-kondiviżjoni tar-riskji sabiex tissaħħaħ il-kapaċità tas-self ta' istituzzjonijiet finanzjarji lill-SMEs. Il-Fond juża l-fondi proprji tiegħu u huwa wkoll ġestjonarju ta' għadd ta' programmi tal-UE, bħall-Orizzont 2020 u COSME, fis-snin li ġejjin. Il-FEI qed jistenna li jirdoppja l-espożizzjoni tiegħu għar-riskji ta' kapital ta' garanzija u ta' kapital ta' riskju u għaldaqstant hija essenzjali żieda fil-kapital tal-Fond. Bħalissa l-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) huwa l-azzjonista bil-maġġoranza tal-ishma tal-FEI (62,1 %). L-azzjonisti l-oħra huma l-Unjoni Ewropea (30 %) u 24 istituzzjoni finanzjarja pubblika u privata (7,9 %). Il-proposta hija li jiżdied il-kapital sottoskritt tal-Fond minn EUR 3 biljun għal EUR 4,5 biljun, li minnhom 20 % huma kapital mħallas. Din iż-żieda fil-kapital se żżid il-kapaċità tal-FEI għal attivitajiet ta' tisħiħ tal-kreditu u tistimola bejn EUR 11-il biljun u EUR 20 biljun ta' self lill-SMEs fl-2014 u l-2015. Mal-ewwel daqqa t'għajn, ir-rikapitalizzazzjoni tal-FEI hija żvilupp pożittiv ċar. Data mill-BĊE juru li s-self totali lin-negozji naqas f'kull wieħed mill-aħħar tliet xhur sa Jannar 2014. Is-sondaġġ l-iżjed reċenti dwar is-self mill-banek juri li l-aċċess għall-finanzjament huwa l-ikbar problema urġenti li qed jiffaċċjaw l-SMEs fiż-żona tal-euro, għalkemm id-distribuzzjoni ġeografika kienet tvarja. Il-fatturi ewlenin li jaffettwaw il-ħtieġa tal-SMEs għal finanzjament estern kienu kapital operatorju u ħtiġijiet ta' investiment fiss. Ir-rikapitalizzazzjoni tal-FEI se tindirizza parti minn din il-problema iżda l-ħtieġa hija enormi. Iż-żieda fil-kapital tal-FEI ser tgħin biex jinkiseb l-għan tal-ħolqien ta' kapaċità ta' investiment kapitali suffiċjenti biex jiġu appoġġjati l-innovazzjoni, ir-riċerka u l-iżvilupp teknoloġiku tal-kumpaniji kollha tal-Istati Membri. Sabiex jinkiseb dan il-għan b'nefqa baġitarja minima, il-KESE jirrakkomanda li fil-laqgħa annwali tal-FEI 2014 tittieħed deċiżjoni biex 20 % tal-qligħ ġdid jitħallas bħala dividendi. Il-KESE jqis li jkun utli jekk id-dividendi annwali li għandhom jiġu applikati bejn l-2014 u l-2017 għall-parteċipazzjoni tal-Unjoni fil-Fond jiġu kkunsidrati bħala dħul assenjat estern u jintużaw biex ikopru parti mill-ispejjeż għaż-żeda fil-kapital. Il-KESE jappoġġja t-tentattiv li jiġu bbilanċjati r-riżultati politiċi u finanzjarji tal-FEI u li tinżamm bis-sħiħ l-istruttura tripartitika. F'dan ir-rigward jappella biex jiġu aċċettati istituzzjonijiet aktar simili bħala partijiet interessati ġodda. Meta tfassal oriġinarjament fl-1993, ġie rakkomandat li l-FEI għandu jappoġġa negozji mhux biss permezz ta' garanziji ta' ekwità u ta' self iżda wkoll billi jistabbilixxi fond Ewropew ta' kapital ta' riskju ta' somma li tilħaq sa EUR 60 biljun. L-għan kien li jagħmel tajjeb għan-nuqqas ta' kapital ta' riskju privat fl-Ewropa meta mqabbel mal-Amerika ta' Fuq u biex titnaqqas id-dipendenza fuq self b'interessi fissi li jippenalizza impriżi ġodda u dawk li għadhom fi stadju bikri. Meta ġie stabbilit l-FEI fl-1994, ir-rwol ta' kapital ta' riskju ġie xi ftit sottovalutat u beda jiddomina r-rwol ta' garanzija għal self. Il-KESE huwa tal-fehma li l-FEI għandu jkollu mandat ta' kapital ta' riskju iktar b'saħħtu, kif kien maħsub oriġinarjament. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Nhar it-13 u t-22 ta' Jannar 2014, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill rispettivament iddeċidew, b'konformità mal-Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jikkonsultaw lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Nhar is-27 ta' Novembru 2013, il-Kummissjoni Ewropea ddeċidiet, b'konformità mal-Artikolu 304 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li tikkonsulta lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Is-Sezzjoni Speċjalizzata għax-Xogħol, l-Affarijiet Soċjali u ċ-Ċittadinanza, inkarigata sabiex tipprepara l-ħidma tal-Kumitat dwar is-suġġett, adottat l-Opinjoni tagħha nhar it-12 ta' Marzu 2014. Matul l-497 sessjoni plenarja tiegħu li saret fil-25 u s-26 ta' Marzu 2014 (seduta tal-25 ta' Marzu), il-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew adotta din l-Opinjoni b'139 vot favur, vot wieħed (1) kontra u 9 astensjonijiet. Il-Kumitat jilqa' u japprova l-proposti għal Direttivi u r-rakkomandazzjonijiet tal-Kummissjoni dwar il-preżunzjoni tal-innoċenza, il-protezzjoni proċedurali tat-tfal u l-gruppi vulnerabbli u l-għajnuna legali provviżorja. Madankollu, il-Kumitat għandu xi suġġerimenti li l-għan tagħhom hu li jissaħħu l-prinċipji u l-għanijiet ta' dawn il-proposti. Fir-rigward tal-preżunzjoni tal-innoċenza, il-Kumitat jixtieq jenfasizza li ħadd mhu ħati qabel tinqata' s-sentenza finali, u dan id-dritt huwa invjolabbli. Il-Kumitat jenfasizza li l-fiduċja taċ-ċittadini fis-sistema legali titlob li l-imħallfin ikunu immuni għal kwalunkwe pressjoni u influwenza ta' kwalunkwe natura, inkluż b'mod partikolari l-midja. B'rabta ma' dan, il-midja, mingħajr ħsara għal-libertà tal-istampa garantita mill-kostituzzjoni, m'għandhomx jassumu r-rwol tal-qrati. Fir-rigward tal-protezzjoni tat-tfal fil-proċedimenti kriminali l-Kumitat jixtieq jenfasizza li t-tfal isibu ruħhom f'qagħda ferm vulnerabbli meta tittiħdilhom il-libertà minħabba r-riskji inerenti li dan iġib miegħu għall-integrità mentali u fiżika tagħhom. B'rabta ma' dan, il-Kumitat jenfasizza wkoll li għandha tingħata prijorità lill-inizjattivi intiżi għall-integrazzjoni mill-iktar fis fil-ħajja soċjali u ċivili tat-tfal li jkunu qed jiffaċċjaw proċedimenti kriminali. Fir-rigward tal-għajnuna legali provviżorja, il-KESE jaqbel li l-prinċipji tal-proposta għal Direttiva japplikaw ukoll għal persuni soġġetti għal mandat ta' arrest Ewropew. Il-Kumitat jappoġġja wkoll ir-rakkomandazzjoni li l-kriterji għad-deċiżjonijiet dwar id-dritt ta' għajnuna legali fi proċedimenti kriminali jkunu aktar armonizzati. Il-Kumitat jinnota, madankollu, li l-għajnuna legali fi proċedimenti kriminali ma tistax tiġi mhedda minħabba d-diffikultajiet baġitarji li qed jiffaċċjaw xi Stati Membri. B'hekk titqajjem il-kwistjoni dwar kemm jistgħu jiġu allokati fondi Ewropej, pereżempju, f'forma ta' fond Ewropew. Il-Kumitat jinnota li l-proposti għal Direttivi dwar il-preżunzjoni tal-innoċenza u l-protezzjoni tat-tfal fil-proċedimenti kriminali japplikaw biss fil-kuntest ta' proċediment kriminali. Il-Kumitat jikkunsidra li l-kunċett ta' proċedimenti kriminali, b'konformità mal-każistika tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, għandu jkun jista' jiġi interpretat b'mod awtonomu fil-liġi Ewropea, indipendentement mill-klassifika ta' proċedimenti fl-Istati Membri. Sabiex din il-possibbiltà għal interpretazzjoni awtonoma tiġi żgurata bl-aħjar mod, il-Kumitat jirrakkomanda li, meta jitqiesu dawn il-proposti għal direttivi, titneħħa l-premessa li s-salvagwardji mhumiex applikabbli għall-proċeduri amministrattivi li jwasslu għal penali. Fir-rigward tal-proċedura in absentia msemmija fl-Artikolu 8 tal-proposta għal Direttiva dwar il-preżunzjoni tal-innoċenza, il-Kumitat jinnota li skont din id-dispożizzjoni, proċediment kriminali fl-assenza tal-akkużat jista' jsir biss meta jiġi stabbilit inekwivokabbilment li dan kien jaf bil-kawża skedata. Peress li dan jista' jwassal għal diffikultajiet prattiċi meta l-konvenut ma jkollux post ta' residenza magħrufa, il-Kumitat jirrakkomanda b'mod espliċitu li l-Istati Membri jitħallew jipprevedu ċitazzjoni speċifika għall-persuni mingħajr post magħruf ta' residenza (pereżempju f'għassa tal-pulizija). Nhar is-27 ta' Novembru 2013, il-Kummissjoni Ewropea ppubblikat pakkett ta' miżuri ġodda dwar is-salvagwardji proċedurali fi proċedimenti kriminali. Dan il-pakkett ikompli fuq programm leġislattiv dwar is-salvagwardji proċedurali fi proċedimenti kriminali, li jinkludi d-Direttiva 2010/64/UE dwar id-dritt għall-interpretazzjoni u għat-traduzzjoni, id-Direttiva 2012/13/UE dwar id-dritt għall-informazzjoni u d-Direttiva 2013/48/UE dwar id-dritt ta' aċċess għal avukat u d-dritt li terza persuna tiġi informata meta tiġi mċaħħda l-libertà. Bl-introduzzjoni ta' salvagwardji proċedurali minimi fi proċedimenti kriminali, dan il-programm leġislattiv jimmira li, minn naħa, iċ-ċittadini tal-Unjoni Ewropea jkollhom dritt għal smigħ ġust madwar l-Unjoni kollha, u min-naħa l-oħra, li tissaħħaħ il-fiduċja reċiproka tal-Istati Membri fis-sistemi ġudizzjarji rispettivi biex jittejjeb ir-rikonoxximent reċiproku tad-deċiżjonijiet legali. Il-pakkett eżistenti jħaddan tliet proposti għal Direttivi. Dawn jirrigwardaw il-preżunzjoni tal-innoċenza, il-protezzjoni proċedurali tat-tfal matul il-proċedimenti kriminali u d-dritt għal għajnuna legali provviżorja fi proċedimenti kriminali. Rigward il-proposta għal Direttiva dwar il-preżunzjoni tal-innoċenza Li l-persuni akkużati jew imputati fi proċedimenti kriminali jkunu preżunti innoċenti sakemm il-qorti ssib li huma ħatja, huwa wieħed mill-iktar prinċipji importanti tal-proċedura kriminali u huwa element kruċjali tad-dritt għal proċess imparzjali. Il-kontenut tal-prinċipju tal-preżunzjoni tal-innoċenza ġie żviluppat fil-każistika tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem. Il-proposta għal Direttiva timmira li tiġbor ċerti aspetti tal-prinċipju tal-preżunzjoni tal-innoċenza, li ġie żviluppat b'dan il-mod, f'direttiva, biex b'hekk l-applikazzjoni effettiva tal-preżunzjoni tal-innoċenza fl-Unjoni Ewropea tkun tista' tiġi żgurata bl-aħjar mod. Fost l-aspetti tal-preżunzjoni tal-innoċenza regolati mid-Direttiva nsibu: (1) il-projbizzjoni tal-awtoritajiet pubbliċi li f'dikjarazzjonijiet pubbliċi u uffiċjali jirreferu għal persuna akkużata daqs li kieku diġà ġiet ikkundannata; (2) il-fatt li l-oneru tal-provi ta' ħtija huwa tal-awtorità ta' prosekuzzjoni u li, f'każ ta' dubju, l-akkużat għandu jkun liberat; (3) id-dritt kontra l-awtoinkriminazzjoni u dak li wieħed ma jikkooperax, (4) id-dritt li wieħed jibqa' sieket; (5) id-dritt tal-akkużat li jkun preżenti għall-proċess tiegħu. Rigward il-proposta għal Direttiva dwar il-garanziji proċedurali għal tfal fi proċedimenti kriminali Id-Direttiva 2010/64/UE ġiet adottata sabiex jiġi garantit id-dritt għal proċess ġust għall-persuni li ma jitkellmux jew ma jifhmux il-lingwa tal-proċediment. Madankollu, jista' jkun hemm ostakoli oħra apparti dawk lingwistiċi li minħabba fihom il-persuna akkużata ma tkunx tista' ssegwi l-proċedimenti kriminali jew tieħu sehem fihom b'mod xieraq, bħal pereżempju l-età minorenni jew id-diżabilità mentali tal-akkużat. Sabiex jitħares id-dritt għal proċedimenti ġusti għat-tfal, il-Kummissjoni ħejjiet proposta għal Direttiva. Din id-Direttiva hija intiża biex tissalvagwardja d-dritt għal proċess ġust billi tiggarantixxi (1) id-dritt tat-tfal u tad-detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri li jiksbu informazzjoni dwar id-drittijiet addizzjonali li jistgħu jingħataw lit-tfal taħt din id-Direttiva jew it-traspożizzjoni tagħha fil-liġi nazzjonali, (2) titjib tal-assistenza ta' avukat, (3) id-dritt għal valutazzjoni individwali, (4) id-dritt għal eżami mediku meta tiġi mċaħħda l-libertà, (5) l-obbligu ta' reġistrazzjoni awdjoviżiva għas-smigħ tat-tfal, (6) il-fatt li d-detenzjoni tista' tkun biss miżura tal-aħħar istanza fil-każ tat-tfal, (7) trattament speċjali f'każ ta' detenzjoni, (8) id-dritt għal trattament f'waqtu u bir-reqqa tal-każ, (9) it-trattament tal-każ bil-magħluq, (10) id-dritt tat-tfal u d-detentur tar-responsabbiltà tal-ġenituri li jkunu preżenti fil-proċedimenti kriminali, (11) id-dritt għall-għajnuna legali. Hemm garanziji simili previsti għall-adulti li jinstabu f'pożizzjoni vulnerabbli, iżda, minħabba d-diffikultà tad-definizzjoni tal-kunċett ta' "adulti f'pożizzjoni vulnerabbli", il-Kummissjoni għażlet li ma tpoġġix dawn il-garanziji f'direttiva iżda f'rakkomandazzjoni. Rigward il-proposta għal Direttiva dwar għajnuna legali provviżorja Id-Direttiva 2013/48/UE tipprevedi d-dritt għall-assistenza ta' avukat. Sabiex dan id-dritt ikun applikabbli għal kulħadd jeħtieġ li l-għajnuna legali tkun provduta lil kull persuna li m'għandhiex biżżejjed riżorsi finanzjarji biex tħallas avukat. Il-Kummissjoni tipproponi rakkomandazzjoni dwar il-kriterji għall-aċċess għal għajnuna legali u għal garanzija tal-kwalità u l-effettività tal-għajnuna. Dan jinvolvi biss rakkomandazzjoni għall-ispejjeż li jistgħu jinqalgħu għall-Istati Membri u għall-prinċipju relatat tal-proporzjonalità tal-azzjonijiet tal-Unjoni. Sabiex l-għajnuna legali tkun garantita fil-każijiet fejn hija l-aktar meħtieġa, il-Kummissjoni qed tipproponi Direttiva dwar għajnuna legali provviżorja. B'mod partikolari, il-proposta għal Direttiva tipprevedi li l-Istati Membri jkunu obbligati jipprovdu għajnuna legali direttament – jiġifieri qabel ma tittieħed id-deċiżjoni finali mill-awtoritajiet kompetenti fl-Istat Membru kkonċernat dwar l-għoti (jew iċ-ċaħda) ta' għajnuna legali – fiż-żewġ każijiet li ġejjin: (1) meta persuna tkun iċċaħħdet mil-libertà tagħha, (2) meta Stat Membru kompetenti jkun ħa l-libertà ta' persuni soġġetti għal mandat ta' arrest Ewropew. Il-Kumitat jilqa' u japprova l-proposti tal-Kummissjoni Ewropea u jqishom b'mod ferm pożittiv. Madankollu, jistgħu jitqajmu għadd ta' punti ta' tħassib dwar it-testi ppreżentati, li huma deskritti hawn taħt u li huma ta' natura kemm ġenerali kif ukoll legali u teknika. Dan it-tħassib bl-ebda mod ma jnaqqas l-appoġġ tal-Kumitat għall-prinċipji bażiċi u l-għanijiet tal-proposti sottomessi, iżda l-għan tiegħu hu li jsaħħaħhom. Il-preżunzjoni tal-innoċenza Il-Kumitat jappoġġja bis-sħiħ it-tisħiħ tal-preżunzjoni tal-innoċenza kif stabbilita fil-proposta għal Direttiva biex jissaħħu xi aspetti tal-preżunzjoni tal-innoċenza. Il-Kumitat jixtieq jenfasizza li ħadd mhu ħati qabel ma tingħata s-sentenza u dan huwa dritt invjolabbli. Il-Kumitat jenfasizza li l-fiduċja taċ-ċittadini fis-sistema legali titlob li l-imħallfin ikunu immuni għal kwalunkwe pressjoni u influwenza ta' kwalunkwe natura, inkluż b'mod partikolari l-midja. B'rabta ma' dan, il-midja, mingħajr ħsara għal-libertà tal-istampa garantita mill-kostituzzjoni, m'għandhomx jassumu r-rwol tal-qrati. Is-salvagwardji proċedurali tat-tfal u l-persuni vulnerabbli Il-Kumitat jappoġġja wkoll bis-sħiħ it-tisħiħ tad-drittijiet ta' persuni vulnerabbli fi proċedimenti kriminali u tat-tfal b'mod partikolari, kif stabbilit fil-proposta għal Direttiva dwar salvagwardji ewlenin għat-tfal u fir-Rakkomandazzjoni proposta biex jiġi żgurat li l-persuni vulnerabbli jiġu rikonoxxuti bħala tali u li jiġu kkunsidrati l-ħtiġijiet tagħhom. It-tfal li, ħafna drabi minħabba ċ-ċirkostanzi soċjali jew l-ambjent tagħhom, iduru għall-kriminalità jibqgħu f'pożizzjoni vulnerabbli ħafna jekk tittiħdilhom il-libertà, minħabba r-riskji li dan iġib miegħu għall-iżvilupp fiżiku, mentali u soċjali tagħhom. Barra minn hekk, il-Kumitat jenfasizza li għandha tingħata prijorità lill-inizjattivi intiżi għall-integrazzjoni mill-iktar fis fil-ħajja soċjali u ċivili tat-tfal li jkunu qed jiffaċċjaw proċedimenti kriminali. Fl-implimentazzjoni tad-dispożizzjoni li tipprevedi li d-dritt tat-tfal għall-għajnuna legali obbligatorja japplika wkoll għall-proċeduri penali li jistgħu jwasslu biex il-kawża titwaqqa' b'mod definittiv, il-Kumitat iqis li jkun utli li jiġi speċifikat li dan id-dritt japplika fil-qafas tal-miżuri alternattivi ta' segwitu. L-għajnuna legali provviżorja Il-Kumitat jaqbel mal-prinċipji li jinsabu fil-proposta għal Direttiva, u li skonthom l-"għajnuna legali provviżorja" tiġi garantita meta aċċess għal avukat ikun l-iktar meħtieġ. Il-Kumitat iqis bħala pożittiv li dawn il-prinċipji jiġu applikati wkoll għal persuni soġġetti għal mandat ta' arrest Ewropew. Fl-aħħar nett, il-Kumitat japprova r-rakkomandazzjoni biex il-kriterji tad-deċiżjonijiet dwar id-dritt għal għajnuna legali fi proċedimenti kriminali jkunu aktar armonizzati. Il-Kumitat jinnota, madankollu, li l-għajnuna legali fi proċedimenti kriminali ma tistax tiġi mhedda minħabba diffikultajiet baġitarji li xi Stati Membri qed jiffaċċjaw. B'hekk titqajjem il-kwistjoni dwar kemm jistgħu jiġu allokati riżorsi fil-livell Ewropew, pereżempju, f'forma ta' fond Ewropew. Il-kamp ta' applikazzjoni tal-proposti għal Direttivi dwar il-preżunzjoni tal-innoċenza u l-protezzjoni tat-tfal fi proċedimenti kriminali Fid-definizzjoni tal-kamp ta' applikazzjoni tal-proposta għal Direttiva dwar it-tisħiħ ta' xi aspetti tal-preżunzjoni tal-innoċenza kif ukoll tal-proposta għal Direttiva dwar is-salvagwardji proċedurali għat-tfal fi proċedimenti kriminali jiġi speċifikat b'mod ċar li din il-protezzjoni tapplika biss fil-qafas ta' proċedimenti kriminali. Fit-test tal-proposta m'hemmx speċifikat eżattament x'għandu jinftiehem bi "proċedimenti kriminali". Dan iqajjem il-mistoqsija dwar jekk il-proċedimenti msemmija jirreferu biss għal dawk li l-Istati Membri jikkwalifikaw bħala "proċedimenti kriminali", jew jekk il-kunċett ta' "proċedimenti kriminali" kif użat fil-proposti għal Direttiva huwiex usa' u jista' jkopri wkoll pereżempju proċedimenti amministrattivi li jimponu sanzjonijiet. Skont il-każistika stabbilita tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem (QEDB), il-kwistjoni ta' jekk il-proċedimenti huma meqjusa ta' natura kriminali jew le tiġi evalwata skont il-kriterji Engel, jiġifieri (1) il-klassifika tar-reat fil-liġi tal-Istat Membru kkonċernat, (2) in-natura tar-reat u (3) in-natura u s-severità tas-sanzjoni. Għalhekk għall-finijiet tal-implimentazzjoni tad-dritt għal proċess ġust, il-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem tqis ħafna proċedimenti amministrattivi bħala proċedimenti kriminali. L-għan ta' din il-każistika huwa li jiġi evitat li l-Istati Membri jipprovdu salvagwardji fundamentali stabbiliti fil-Konvenzjoni, sempliċiment permezz tal-klassifika li jipprovdu għall-proċedimenti. Għalhekk huwa xieraq li l-Qorti tal-Ġustizzja tal-inqas titħalla tinterpreta l-kunċett ta' "proċedimenti kriminali" indipendentement mill-kwalifika fil-liġi nazzjonali. Inkella, hemm riskju reali li s-salvagwardji stabbiliti fid-Direttivi ma jilħqux l-għanijiet tagħhom. Madankollu, fis-sitt premessa tal-proposta għal Direttiva dwar it-tisħiħ ta' xi aspetti tal-preżunzjoni tal-innoċenza, huwa stabbilit b'mod ċar li d-Direttiva tapplika biss għal proċedimenti kriminali u li l-proċedimenti amministrattivi li jwasslu għal sanzjonijiet mhumiex koperti minn din id-Direttiva. Din il-premessa għandha tipprevjeni interpretazzjoni wiesgħa tal-kunċett ta' "proċedimenti kriminali" bħal dik irrakkomandata u meqjusa meħtieġa mill-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem fil-kuntest tal-garanzija tal-istess drittijiet u prinċipji li huma s-suġġett tad-Direttivi. Għalhekk, il-Kumitat jemmen li din il-premessa aħjar titħassar. Proċedimenti in absentia msemmija fl-Artikolu 8 tad-Direttiva proposta dwar il-preżunzjoni tal-innoċenza L-Artikolu 8 ma jipprevedix il-possibbiltà li l-proċedimenti jkomplu għaddejjin (in absentia) meta r-residenza tal-persuna kkonċernata ma tkunx magħrufa, u għalhekk il-persuna ma tkunx tista' tiġi notifikata. Possibbiltà waħda tkun li ċ-ċitazzjoni tiġi ppreżentata f'għassa tal-pulizija. Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Fit-12 ta' Frar 2014, il-Kunsill iddeċieda, b'konformità mal-Artikoli 31 u 32 tat-Trattat Euratom, li jikkonsulta lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Brussell, 25 ta' Marzu 2014 Fil-25 ta' Frar 2014, u fid-19 ta' Marzu 2014, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill rispettivament iddeċidew, b'konformità mal-Artikoli 42 u 43(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jikkonsultaw lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Brussell, 25 ta' Marzu2014 Fil-25 ta' Frar 2014 u fid-19 ta' Marzu 2014, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill rispettivament iddeċidew, b'konformità mal-Artikolu 42 u 43(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, li jikkonsultaw lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew dwar Brussell, 25 ta' Marzu 2014
Extracted from C_226_2014.html