Min ma jkunx qiegħed jistenna s-sajf biex jieħu ftit tal-mistrieħ? Tassew li s-sajf Malti jista' jkun qalil u s-sħana tħallik bla nifs, imma l-ħsieb biss ta' ftit jiem ta' mistrieħ donnu jnessilek kull inkonvenjent li jġib miegħu s-sajf. Naf li hemm ħaddiema li ma jistgħux jieħdu l-mistrieħ tagħhom fis-sajf, bħal ħaddiema ta' stabbilimenti tal-ikel, lukandi, sptarijiet u servizzi utli oħra li ma jafux b' sajf jew xitwa. Insomma, mal-wasla tiegħi mill-Italja lejn l-aħħar ta' Ġunju, iddeċidejt li x-xahar ta' Lulju ngħaddih Għawdex. Kont ilni noħlom bil-baħar ikħal tad-Dwejra, il-bajja Għawdxija favorita tiegħi, minn meta kont għadni Bologna, u minn wara l-ħġieġ tat-tieqa ta' kamarti kont qiegħed nara s-silġ nieżel u ħlift miegħi nnifsi li ladarba nkun Malta irrid ingawdi l-baħar kemm nista'. Ħlomt ukoll b' kemm il-ktieb irrid nissellef mil-librerija ta' Misraħ San Franġisk, tar-Rabat. Xahar Għawdex, xahar ta' mistrieħ imma mhux xahar ta' għażż. Inqalgħetli biċċa xogħol ta' kitba u ridt li nagħmilha Għawdex: il-post ideali. Iż-Żebbug fejn iż-żmien donnu ma ħalliex wisq il-marki tiegħu bħal ma ħalla fuq postijiet oħra, fejn is-skiet taqtgħu b' sikkina jinkiser biss minn xi nebħa ta' kelb jew xi serduk jidden jew mit-tfaqqiegħ ta' xi summiena. Insomma ħalli ma nesagerax, is-skiet hawn jinkiser ukoll bid-daqq tal-ħornijiet ta' meta jiġi tal-ħaxix, tal-laħam, tal-ħut, tal-ħobż, tas-sapun, tal-luminata, tal-gas, tal-merċa u ma nafx min iżjed. Imma b' daqshekk xorta nemmen li huwa l-post ideali fejn tistrieħ u tella' x-xogħol fl-istess ħin. Intrikibt mix-xogħol li kont qiegħed nagħmel u nsejt il-baħar. F' xahar sħih ma mortx aktar minn tliet sigħat. Warrabt ukoll il-ħsieb li nissellef il-kotba mil-librerija u kull ma rsaqt lejn il-librerija kien sabiex insellem lil-librar ħabib tiegħi, imma l-ebda ktieb ma ħrigt miegħi minnn hemm. Intrebaħt minn dak li kelli nagħmel. Imma b' daqshekk ma jfissirx li ma straħtx, il-mistrieħ ma jfissirx li titgħażżen. Ħdimt u fl-istess waqt straħt u ma ddejjaqtx. Kien hemm biss żewġ ħwejjeġ li dejquni dan ix-xahar. L-ewwel ħaġa li tatni fastidu hija d-deċiżżjoni li ttieħdet is-sena l-oħra dwar il-kitba tal-Malti. Tneħħa l-aċċent ċirkonfless, fost ħwejjeġ oħra. Issa l-kelma battal trid tittieħed mis-sens jekk hijiex verb jew aġġettiv. L-istess xandar ma tafx jekk hijiex verb imperattiv jew il-persuna li twassal l-aħbar. Bħal tajjar, ma tafx jekk huwiex l-att tat-tifel li kellu t-tajra jew inkella huwiex il-frott tal-pjanta tal-qoton. Hemm ħwejjeġ oħra, imma ħalli nieqaf hawn! Il­-ħaġa l-oħra li tatni fastidju hija t- tax-Xewkija. Donnhom li bil-magħmul kull meta nersaq lejhom jixgħelu l-aħmar. Għamilt wegħda mal-Madonna ta' Pinu li kull darba li ngħaddi minn hemm u nsib id-dawl mixgħul aħdar u nibqa' għaddej, nibqa' sejjer is-santwarju lilha ddedikat u nixgħelilha xama'. Nistqarr li f' xahar sħiħ ma nafx kemm-il darba għaddejt minn fuq dawn it- , imma li naf huwa li l-ebda xama' ma xegħelt lill-Madonna! Xahar għadda, minkejja dak kollu li ħlomt li nagħmel ma għamiltux xorta waħda inħoss li ħadt il-mistrieħ tiegħi. Għax tassew li tistrieħ ma jfissirx titgħażżen, tintelaq, tħalli d-dinja ta' taħt fuq. Il-mistrieħ ifisser il-bidla fir-rutina tal-ħajja. Anke jekk waqt il-vakanzi taħdem aktar, nemmen li xorta ssib il-mistrieħ
Mistrieħ