Esperjenza turistika f' pajjiżna stess Spiss niltaqa' ma' nies li meta ngħidilhom li parti kbira mis-sena ngħaddiha Ruma joħorġu b'xi espressjoni bħal "Xi ġmiel" jew "Sewwa" jew xi kliem ieħor simili. Dawn it-talin ma jkunux qegħdin iġibu quddiem għajnejhom li meta wieħed imur b' vaganza Ruma hija ħaġa imma meta wieħed ikun jaħdem jew jistudja hemmhekk hija ħaġa totalment differenti. Dawn lanqas jistgħu jimmaġinaw li meta ngħaddi minn quddiem il-Vatikan illum tant drajt li lanqas kważi ngħolli rasi mill-art. Mhux hekk għamilt l-ewwel darba li sibt ruħi f' dan il-post, imma biż-żmien tant nidraw l-ambjent li nkunu ngħixu fih li xejn ma jibda jimmeraviljana u kollox jibda jkun għalina bħalli kieku xejn. Dan jiġri lil kulħadd, anke lil dawk li jkunu jgħixu f' post sabiħ li tant jidrawh li ma jibqgħux jagħtu każ tas-sbuħija tiegħu. Fil-bidu ta' Frar kelli ftit jiem liberu u ddeċidejt li ninżel Malta. Wieħed kollega tiegħi li kien ilu jixtieq iżur pajjiżna sab ix-xoqqa f' moxtha u ġie jqatta' erbat ijiem magħna. Bejni u bejn ruħi ħsibt li jkun jaqbel għalija wkoll jekk bis-saħħa tiegħu nagħmel jumejn vaganzi f' pajjiżna. Wasal il jum li kellu jasal Malta dan il-kollega u mort nilqgħu l-ajruport u minn hemm ħadtu l-Birgu fejn baqa' għall-ħamest ijiem li dam f' artna. Inzerta li dan it-tali jħobb jiġbed ir-ritratti u nista' ngħid li ma setax isib żmien aħjar biex jiġbed veduti sbieħ ta' din il-blata f nofs ta' baħar. Bdejna d-dawra tagħna billi mill-Birgu nżilna l-Kalkara għal Bigħi, ir-Rinella u wara sa Wied Għammieq. Xi ġmiel! It-temp kompla jiffavorina, temp tar-rebbiegħa. Dawra ma' parti mill-Port il-Kbir, bil-mixi. Osservajna n-natura imħallta mal-istorja, swar, baħar, xagħri. Mal-ewwel jum ta' Antonio f' Malta ħassejtni li kont jien it-turist għax bdjet nara kemm hawn x wieħed jara, bdejt ninduna kemm drabi għaddejt minn dawn il-postijiet, u forsi għax imdorri fihom ma tajtx każ tas-sbuħija tagħom. L-għada morna ġurnata r-Rabat, l-Imdina u Ħad Dingli. U sieħbi jistaqsini u jin inwieġbu mill-aħjar li nista' u nipprova nqalleb fil-maħżen tal-memorja biex niftakar id-dati u l-ġrajjiet li għaddew minn fuq din l-art ħelwa tagħna. Lil dan sieħbi kont ilu ngħidu li kemm-il darba jiġi Malta jkun irid iżur Għawdex ukoll. It-tielet jum tiegħu magħna għaddejnieh fil-gżira tat-tliet għoljiet. Ridt li mmur kullimkien barra l-postijiet li soltu jieħdu fihom lit-turisti, jew tal-inqas ma ridtx immur f' dawk il-postijiet mimlija ħwienet u xejn iżjed. Dorna ċ-Ċittadella u r-Rabat, inżilna d-Dwejra, Ħondoq ir-Rummien u Għajnsielem. Xi ġmiel joffri Għawdex fix-Xitwa! Ilum it-temp ma tantx kein favur tagħna, imma b daqshekk ma ħassarna xejn mill-programm li kellna, anzi kważi x-xita nieżla u l-mewġ iħabbat max-xtajta u mal-blat aħrax tad-dwejra offrew ambjent mhux tas-soltu għar-ritratti li beda jiġbed sieħbi. Ma setax jonqos li niddedikaw ġurnata għall-Belt Kapitali. Il-Barrakka ta' Fuq, il-barrakka ta' Isfel, Il-Ġnien ta' Hastings dornihom sewwa, wara ħadna kafe u biċċa prinjolata billi kien il-karnival. Indunajt kemm anke fejn jidħol ikel u ħelu aħna l-Maltin għandna tradizzjoni tagħna li t-turist japprezza u jkun tajjeb jekk noffruhielu. Dorna xi knejjes fil-Belt u nżilna ħdejn il-breakwater. Jien li bdejt miexi quddiem kultant bdejt nieqaf undur lura u nilmaħ lil sieħbi lura, wieqaf jiġbed ir-ritratti. Mill-Belt qbadna karozza tal-linja li ħaditna dawra ma' tas-Sliema max-xatt, għal Baħar iċ-Ċagħaq sa Buġibba. Inżilna Buġibba u ħajjartu nagħmlu żewġ passi imma r-riħ qawwi li ħakem lil artna dakinahr ma ppermettielniex għax bzajt li r-riħ ikaxkar lil Antonio ghax dan jiżebn bejn wieħed u ieħor in-nofs tal-piż tiegħi. Lura lejn il-Birgu qbadna karozza li għaddietna mill-Mosta u l-Imdina. Min ikun fotografu kullimkien isib fejn jiġbed xi ritratt sabiħ. L-għada telaq lejn l-Italja, imma bil-ħsieb li jerġa jiġi. Ikolli nammetti li anke jien għamilt ħamest ijiem ta' turist f' pajjiżi. Apprezzajt ħafna dak li għandna. Spiss jiġri li tant nidraw l-affarijiet li jkunu madwarna li ma napprezzawhomx. L-isptes skif jiġri lili meta ngħaddi minn quddiem il-Vatikan u ma nagħtix każ daqslikieku nkun għaddej minn quddiem kappella fil-kampanja. L-għada Antonio bagħtli xi ritratti li kien ħa Malta. L-album li kienu fihom semmieh Malta inġorrok f' qalbi! Kemm tgħallimt minnu! In-Nazzjon 14 ta' Marzu 2013
Malta inġorrok f' qalbi