Nieħu dejjem pass lura waqt li nisma' u naqra dak li jinkiteb kontra ħidmet il-Partit Nazzjonalista. Nipprova nifhem kemm hemm min jippretendi l-mirakli mingħandna. Kemm isiru ġudizzji u konklużjonijiet maqtugħa mid-dinja. F'dak il-post fejn il-fatti huma injorati u maħruba. L-ideat u r-raġunamenti jinxeħtu fil-kuntest ta' dak li wieħed jaħseb u mhux f'dak li huwa. F'xenarju fejn, l-ewwel, l-ispazju li fih jopera dak li jsejjaħ lilu nnifsu jew jiġi identifikat mill-oħrajn bħala 'l-intellettwali'; it-tieni, fir-rabta bejn il-kultura u l-politika ġew fi kliem Alberto Asor Rosa "trab" wieħed għandu jaħdem sabiex iġib il-biċċiet lura f'posthom. Politika u kultura Huwa fir-realtà 'vojt' relattiv. Fis-sens li meta tqabblu ma' mumenti storiċi oħra, wieħed jista' jarah inqas. Kif ukoll f'min ikun qiegħed jgħaddi l-ġudizzju. Jekk ikun politiku li jara lid-dinja intellettwali sejra lura tintilef f'nuqqas ta' identità tagħha, rappreżentattiva jew kwalitattiva jew impenjata soċjalment. Kif ukoll jekk ikun intellettwali li jħares 'l isfel lejn il-politiċi bħal dawk li jfittex fihom stimulu u ma jsibx, jew li dak li qed jgħidu ma jogħġbux. Hemm ġudizzji li jsiru. Biss, jekk jeżisti l-'vojt' bejn il-politika u l-kultura, hemm żgur l-għatx sabiex dan jimtela. Verità traskurata Imma dan jista' jitlaq aħjar b'aċċettazzjoni u verifika ta' dak li aħna verament bħala Partit Nazzjonalista. Il-verità traskurata hija li dak li aħna llum huwa r-riżultat ta' dak li għaddejna minnu qabel. Il-kuntest ta' dak li huwa llum ma jistax jitqabbel ma' dak li għadda minnu qabel il-Partit. Jekk partit isib ruħu fl-Oppożizzjoni u f'minoranza, dan seħħ b'dawk li finalment kienu d-deċiżjonijiet politiċi tiegħu. Dak li l-Partit irrappreżenta bħala pożizzjoni elettorali ma ġiex aċċettat mill-maġġoranza tal-poplu. Seta' kellu raġun fuq kollox jew fuq biċċiet. Seta' kkonvinċa ħafna lil uħud. Imma l-fatt jibqa' li meta ħareġ ir-riżultat, u meta wara ttieħdet id-deċiżjoni li t-tmexxija sħiħa tal-Partit iċċedi s-siġġu tagħha nfetaħ xenarju kompletament ġdid. Wieħed li ma konniex imdorrija bih. Mhux biss, imma huwa iktar u iktar barra mill-kuntest meta jsir tixbih bejn il-politiċi li fortunatament mexxew fil-passat, u dawk li hemm illum. L-eperjenza politika tgħallem li, kif jindika l-politiku James Callaghan, "Time and Chance" joħorġu mill-bniedem l-abbiltajiet partikolari tiegħu. Bir-rispett, niftakar tajjeb iż-żmien meta l-Partit kien fl-Oppożizzjoni bejn l-1971 u l-1987. Il-perjodu dominat minn Duminku Mintoff nagħrfuh. Kien jiddomina fl-imħuħ bis-saħħa li biha kien jikkmanda. Kien hemm ammirazzjoni kbira lejh minn diversi. Għall-Oppożizzjoni, dan it-trattament ma kienx hemm. L-istorja turi li dawk li wara affermaw ruħhom, meta kienu fil-Gvern, bl-ideat, bil-politika u bil-liġijiet li implimentaw, kienu disprezzati, mkasbra, immaqdra u mgħajjra. Kien hemm f'dan diversi li kienu, kif l-istorja uriet, żbaljati fil-ġudizzji tagħhom. Niftakar kemm dawk li kienu qed jidentifikaw il-Partit fil-linja politika ta' wieħed demokratiku-Kristjan sabu ruħhom imsawta b'kitba ta' intellettwali li għamlu l-iżball li kitbu mingħajr ma vverifikaw ir-realtà. Dak iż-żmien sar żball li wisq nibża' li jista' jerġa' jiġi ripetut issa. Biss dan ma jbiddilx żewġ punti importanti li jimxu, jew separatament, jew id f'id. L-ewwel: jingħad x'jingħad fil-gazzetti, fl-aħbarijiet u minn bnedmin li jqisu ruħhom ħassieba, il-poplu jivvota kif jara u jqis l-affarijiet huwa. Huwa dejjem l-imħallef sovran li jisma' kemm irid jisma' u lil min irid, u fl-aħħar jiddeċiedi. It-tieni: li hemm dejjem l-okkażjoni, l-ispazju, sabiex ir-rapport bejn il-kultura u l-politika jsir aktar interattiv milli huwa. Hemm fejn wieħed jista' jidħol fil-kurrent li jinfluwenza u jiġi influwenzat. Nisma' u naqra min jerġa', bħal fil-passat, involontarjament iċekken meta jirrepeti dak li oħrajn huma żbaljati dwaru. L-ewwel: li ma hemmx Oppożizzjoni. It-tieni: li ma hemmx bnedmin validi li huma parti mill-Oppożizzjoni. Ngħid dan għax ix-xenarju veru huwa kompletament differenti. F'dawn ix-xhur li l-Partit Nazzjonalista reġa' qabad mill-ġdid triqtu, inbniet esperjenza ġdida. Il-Kap tal-Partit, Dr Adrian Delia, f'dawn il-ftit xhur, mhux snin twal, assorba u ġie mbaskat f'dak li pajjiżna għadda minnu. Ma kienx hemm mument wieħed, jew deċiżjoni waħda, li fiha wieħed jista' b'xi mod jgħid li ma fehemx u ma għarafx kif għandu jidderiġi 'l-Partit. Paleontoloġiku Mhux biss, imma flimkien ma' min daħal għar-responsabbiltà xejn faċli ta' Viċi-Kap u Segretarju Ġenerali fehem li wieħed irid jibdel u jinbidel sabiex jiġi mismugħ. Tul din il-ġimgħa ttieħdet id-deċiżjoni mill-iktar għaqlija, u għalija determinanti, li tibdel l-immaġini, il-kontenut u l-linja tal-istazzjon tar-radju tagħna. Ridna ninqalgħu mill-għaġna, u ppermettuli f'termini paleontoloġiċi, ta' forom ta' fossilizzazzjoni. Ridna li ngħarfu li dak li kellna u ħadem fil-passat ma jistax jibqa' jservina fil-preżent. Ridna, ippermettuli ngħid, neħduha snin ilu. Għax hemm realtà ċara: jekk sejrin biex 'nikkumbattu' elezzjoni, irridu nkunu armati b'teknoloġija moderna, mhux passata. Stajna, kif kien hemm min qalli, nibqgħu naħsbu li nistgħu mmorru għall-"gwerra" nġorru l-azzarini tal-Ewwel Gwerra Mondjali. Fejn effettivament niġġieldu b'kuraġġ biex niġu "mmassakrati" mill-ġdid. Smajt b'attenzjoni dak li qal Pierre Portelli, li huwa kostantement żiffa friska ta' ideat. Għandu raġun: irridu nġibu l-istazzjon tagħna biex jinstema'. Jekk, kif diġà qiegħed nara, dan iseħħ, inkunu qed nilħqu iktar milli naħsbu. L-ewwel: nassiguraw li l-vuċi tagħna tinstema' direttament u b'saħħa mingħajr ma jkollha l-ħin kollu l-bżonn ta' forċini oħra. It-tieni: tiftaħ iktar il-binarju ta' diskussjonijiet mad-dinja tal-kultura, mal-ħassieba u mal-intellettwali tagħna. It-tnejn proċessi neċessarji sabiex il-Partit iżomm is-sehem vitali tiegħu fis-soċjetà. Dak li jinfluwenza, jifforma u jibni l-programm ta' bidla li l-pajjiż għandu, u ser ikollu bżonn fil-futur. Fortunatament f'dan il-Kamra tal-Deputati hija aġġornata u dan iż-żmien ser jagħti iktar spazju biex nibnu dak li hu tajjeb li jinbena mill-ġdid.
Il-Kamra Aġġornata.