1. Għadna kif għaddejna l-ġimgħatejn tal-festi tal-Milied. Ngħidu x'ngħidu fuqna nfusna għadna soċjetà marbuta tajjeb. Komunità ta' bnedmin li jgħarfu li mingħajr l-għeruq Insara tagħna m'aħniex li aħna. Għandna elf difett, inħobbu inmaqdru lilna nfusna u nitmaqdru, però fl-aħħar mill-aħħar Insara aħna u hekk nerġgħu naffermaw irwieħna. Il-bnedmin f'din il-ġżira jistgħu jagħtu iktar jew inqas importanza lit-tradizzjonijiet, il-funzjonijiet kollha. Jistgħu jaraw li għandhom iktar jiddevertu. Biss, dur dur issib li hemm sens f'dawn il-jiem għax huma marbuta mal-Milied. 2. Għalina dawn il-jiem huma ta' valur, imma mhux kulħadd fil-dinja Ewropea għadu jaħseb hekk. Ngħid dan għax qrajt li l-kunsill lokali tal-belt Ingliża ta' Oxford ma baqgħetx taħseb li l-Milied għadu importanti. Iva, proprju din il-belt li hija mimlija bi storja u universitajiet hija parti mill-kultura Ingliża. Anzi hi, flimkien mal-belt rivali ta' Cambridge jimpressjonawk kemm baqgħu bliet dedikati għall-istudju u għall-akkademja. Kelli l-opportunità mmur tlett darbiet Oxford u kull darba sibtni ndur minn kulleġġ għall-ieħor nara u naħseb kemm bnedmin ħallew isem fl-istorja tat-tagħlim. 3. Però l-kunsill lokali ta' dan il-post deherlu li ma jkunx politikament korrett jekk jibqa' jirreferi għal dan iż-żmien bħala Milied għax huwa wisq Nisrani. Fl-għerf tagħhom, għax wieħed irid jammetti li numru ta' drabi dawk li jaħsbu li huma għorrief jiżolqu fejn ma għandhomx, deherilhom li għandhom isemmu l-25 ta' Diċembru u l-jiem ta' wara bħala "Winter Light Festival". Mhux biss, imma ddikjaraw li qed jagħmlu dan għax kien hemm bliet u villaġġi oħra li fi snin preċedenti mxew f'dak l-isqaq. 4. F'kelma waħda erġajna morna lura b'elfejn sena ta' storja. Fil-fatt, il-kelma "dawl" tfakkarna li fi żmien ir-Rumani kienet issir festa apposta fil-25 ta' Diċembru. Din kienet magħrufa bħala "Dies Natalis Solis Invicti", li kienet ċelebrazzjoni pagana għax-xemx li ma tintrebaħx. Di fatti hemm xi Santi Padri bħala San Ġwann Kriżostmu u Ċiprijanu li jirrimarkaw dan il-fatt. Jgħidu kemm huwa provvidenzjali li Sidna Ġesù Kristu twieled fl-istess jum li niċċelebraw t-twelid tax-xemx. Però ovvjament li tiċċelebra biss id-dawl, anzi aħjar "Winter Light" u tagħtiha preċedenza fuq dik tal-Milied hija biss pass regressiv. Timxi l-quddiem id-dinja proprju fuq dan il-wirt Nisrani. Meta tabbandunah, tmur lura. Titlef l-imluħa tagħha. 5. Għax il-Milied huwa ċelebrat illum f'ħafna partijiet tad-dinja proprju minħabba t-tradizzjonijiet u l-wirt Nisrani li beda fl-Ewropa u nfirex. Hemm sustanza f'din iċ-ċelebrazzjoni daqshekk qawwija għax hija festa Nisranija. Meta terġa' tagħmilha pagana titlef kollox. Li huwa ferm iktar interessanti f'din l-istorja li sabet ruħha f'numru ta' ġurnali hu li sija l-President tal-Kunsill tal-Musulmani f'Oxford Sabir Hussain Mirza u Eli Bracknell, id-direttur ta' l-Istitut ta' l-Istudji Lhudi ma qablux. It-tnejn li huma qablu li huwa żball li tneħħi l-kelma "Milied" għax qed titlef mis-sustanza taċ-ċelebrazzjoni. Anzi kien iktar ċar Bracknell, għax qal hekk: " Dan fih ferm iktar x'wieħed jaħseb. L-ironija ta' din l-istorja hija proprju din: li dawk li ma humiex Insara ħarġu jiddefendu l-Milied b'iktar piż u saħħa minn dawk li huma. Anzi dawk li bidluha, meta ġew ikkritikati ddefendew irwieħhom billi qalu li xorta ser ikun hemm siġra tal-Milied imżejna u allura ma kienx hemm il-bżonn li wieħed jilminta, li għalija kien iktar interessanti. Dan proprju għax hemm awturi li jorbtu din is-siġra man-nies mill-Persja. Kienu dawn li kienu jżejnu siġra magħrufa bħala "Sarve" proprju fil-festa tat-twelid tax-xemx mal-alla falz tagħhom Mithra, adurat ukoll f'Ruma, kif Papa Ljun kien jaf. 7. Dan kollu fih iktar x'wieħed japprezza meta jqis li t-tradizzjoni taċ-ċelebrazzjonijiet tal-jum tal-Milied f'pajjiżna daħal iktar bl-influenza Ingliża, speċjalment wara t-Tieni Gwerra Dinjija. Għax huwa magħruf li ħafna Maltin kienu jqisu l-veru festa fl-Għid il-Kbir. U dan huwa iktar interessanti, għax proprju l-kultura li għadditilna din l-importanza għandha issa tmur lura minnha. Il-Milied huwa parti mill-kultura tagħna llum mhux biss għax ilna niċċelebraw din il-festa iżda għax fiha sens sakemm hija marbuta mat-twelid ta' Sidna Ġesù Kristu. Nittamaw li fil-belt importanti ta' Oxford, il-festa tal-Milied terġa' tieħu lura postha u l-arloġġ ma jeħodhiex lura elfejn sena iżda jħalluh sejjer 'il quddiem. *Dan l-artikolu kien deher fin-Nazzjon fl-2009
L-ironija tal-Ħajja*