Sa issa naħseb li kulħadd induna: qegħdin fi kriżi. Jekk insejjħulha 'kriżi ta' refuġjati' nkunu qegħdin nissimplifikaw l-affarjiet u niċħdu s-serjetà tal-problema. L-Ewropa kollha qegħdha f'xifer ta' kullass; mhux kullass ekonomiku (dak ġara xi snin ilu), iżda kullass morali. Minkejja r-retorika tal-passat, irridu nammettu li: L-Ewropej ma jafdawx kwalunkwe ħaġa fuq il-Lvant ta' Finlandja/Ungerija L-Ewropa tat-Tramuntana ma tafda xejn li ġej lil hinn mill-Alpi Il-Mediterran huwa fruntiera akwatika konvenjenti li tisseparana mis-'slavaġ suwed' Għadna nwaħħlu fil-Ġermanja għall-żewġ gwerer dinjija iżda naħfru l-Imperjaliżmu Anglo-Franċiż tas-seklu 19 Nobgħodu l-Islam għaliex...sempliċiment għax hu Islam Hemm diska ħewla jisimha ħelu jismu ...ta' min wieħed jismagħha. U iva, kulħadd kemmxejn razzist. Il-bnedmin huma territorjali ħafna, u nqabblu l-pussess tal-art mal-kapaċità li ngħixu. Kwalunkwe ħaġa barranija għall-komunità tagħna nħarsu lejha b'taħlita ta' biża' u ostilità, u bħal kull emozzjoni oħra nippruvaw niġġustifikawhom b'raġunijiet improbabbli minnflok nipprovaw nifhmu l-kawża tagħhom. Il-Maltin huma kżenofobiċi meta jkunu burdata tajba...razzisti f'burdata ħażina. Anke l-akbar ġellieda liberali u ambjentalisti jisktu meta xi ħadd jitlobna nieħdu aktar immigranti. M'hemmx għalfejn tkun soċjologu kbir biex tinduna għaliex. Aħna toqba ta' gżira iffullata; ma nistgħux nippermettu li nospitaw iktar nies. Iżda huwa hawnhekk fejn infallu bħala ġens. Ma nirrifjutawx l-immigranti għax m'għandiex riżorsi biżżejjed, iżda għax huma 'suwed'. Il-perċezzjoni tagħna ta' 'barrani' għadna nittraduċuwha bħala 'suwed', mingħajr ma nifhmu t-toqol tal-implikazzjonijiet tat-terminu jew ir-realtà tas-sitwazzjoni. Mela ejja niċċaraw xi affarjiet. Is-'suwed' ma jiffurmawx l-akbar grupp ta' barranin li jgħixu f'Malta. Jista' jkun li konvenjentement ħarbitilna minn rasna li l-parti l-kbira tal- f'Malta huma barranin, ħafna ħwienet tal-massaġġi huma mmexxija minn Ażjatiċi (li nsejjħulhom 'Ċiniżi') jew mill-Ewropa tal-Lvant (taf int...'Russi'), u l-parti l-kbira tal-bajjada huma mill-Afrika ta' Fuq jew mill-Lvant Nofsani. Is-'suwed' ġeneralment nirrelegawhom għall-ġbir taż-żibel. Forsi min hu iktar politikament korrett jiddarras bl-użu tal-kelma 'suwed', u bir-raġun. M'aħniex kapaċi nagħmlu distinzjoni bejn Niġerjan u Etjopjan jew anke Magrebin (li m'humiex 'suwed'). L-għarfien tagħna tal-ġeografija Afrikana hu fqir daqs...insomma ma tantx intellgħu punti fil-ġeografija in ġenerali. Mhux kull min hu Ażjatiku hu 'Ċiniż' jew kull minn hu mill-Ewropa tal-Lvant hu 'Russu'. Iżda r-razzismu tagħna jinbet minn realtajiet iktar fondi minn nuqqas t'għarfien ġeografiku. Aħna pajjiż periferali; ċentru ta' politika Mediterranja fi żmien ta' paċi, u fruntiera Ewropea konvenjenti fi żmien ta' inkwiet. Għalhekk, kull meta nħossu li l-inkwiet hu qrib (u l-inkwiet HU qrib) nibdew noqomsu. U nfittxu f'min inwaħħlu. Huwa eħfef li ngħidu 'aħna pajjiż fid-deklin minħabba l-immigranti Afrikani' milli nammettu li repetutament fallejna milli navvanzaw minħabba korruzjoni politika u tmexxija ħażina. Nistgħu sinċerament nwaħħlu fis-'suwed' għall-kriżi ambjentali li għandna? Huma l-immigranti l-kawża tan-nuqqas ta' politika t'enerġija nadifa? Id-deklin fl-edukazzjoni hu tort tal-'invażjoni ta' suwed'? Il-lista twila ħafna... Il-verità hi li hemm problemi ħafna u ħafna iktar seri. Jekk naħsbu li billi ngħaddu kummenti razzisti u nitfgħu lis-'suwed' 'il barra ser insolvu xi ħaġa, inkunu qegħdin nitnejjku bina nfusna. Lanqas nistgħu ninjoraw is-sitwazzjoni prekarja li ninsabu fiha u ndaħħlu lil kull min jiġi iħabbat il-bieb. Il-politika tagħna t'immigrazzjoni m'għandiex tkun ibbażata fuq etniċità iżda fuq realtajiet ekonomiċi. U frankament, nippreferi nagħti merħba lir-refuġjati tal-gwerra; nies li tilfu kollox u qegħdin jippruvaw jibnu ħajjithom mill-ġdid, milli barranin mimlija flus li qegħdin jixtruna minn fuq artna stess.
Kulħadd razzist xi ftit jew wisq