Meta Lawrence Gonzi għamel il-proposta oriġinali illi d-divorzju jkun soġġett għal referendum huwa iġġustifika ruħu billi qal li l-ebda wieħed mill-partiti fil-Parlament ma kellu l-mandat elettorali fuq il-materja. Kien qal kliem fis-sens li mhux sewwa illi l-Parlament japprova leġislazzjoni li dwarha l-poplu ma kellux ċans jesprimi ruħu. Il-pjan dakinnhar kien illi jekk il-Parlament japprova l-liġi tad-divorzju proposta minn JPO, qabel ma din tidħol fis-seħħ kien meħtieġ li jkun hemm referendum biex dak li jkun approva l-Parlament jesprimi ruħu fuqu l-poplu. Alternattiva Demokratika dakinnhar qalet li ma taqbilx li deċiżjoni dwar drittijiet ċivili jkunu soġġetti għal referendum. Għax dawn huma drittijiet ta' minoranzi li għandhom ikunu affermati anke' jekk il-maġġoranza ma tkunx trid. Lawrence Gonzi dakinhar skandalizza ruħu kif seta' jkun hawn xi ħadd f'dan il-pajjiż li ma jaqbilx mal-użu tal-għodda demokratika tar-referendum. Joseph Muscat għamel il-kontijiet u rrealizza li Gonzi kien qed jipprova jaħdmu. Għax ir-referendum li ried Gonzi kien isir biss jekk il-Parlament japprova l-liġi tad-divorzju proposta minn JPO. Muscat kien jaf li kien hemm numru ta' Membri Parlamentari Laburisti li kienu kontra l-proposta ta' JPO u Varist Bartolo. Dan il-fatt kien jassigura li l-pjan ta' Gonzi jaħdem u r-referendum għalkemm imwiegħed ma jkunx jista' jsir. Il-manuvri interni fil-Partit Laburista wasslu biex minflok ma Gonzi ħadem lil Muscat, għal darba Muscat ħadem lil Gonzi (bil-għajnuna ta' JPO u Jesmond Mugliette). Għax il-Parlament approva mozzjoni imressqa mill-Kap tal-Opposizzjoni li l-ewwel immorru għal referendum, u mbagħad, wara, jekk dan ikun approvat, tkun tista' tibda d-diskussjoni fil-Parlament dwar l-abbozz ta' JPO u Varist Bartolo. Issa Muscat kien jaħseb li r-referendum m'hux ser jgħaddi . Ta' l-anqas hekk stqarr f'wieħed mill-edizzjonijiet ta' immexxi min Joe Grima fuq Issa billi r-referendum approva d-dħul tad-divorzju f'Malta, dak li Gonzi u Muscat ilhom jipposponu irid jiġi ffaċċjat. Muscat u l-parti l-kbira tal-Opposizzjoni jidher li ser jivvutaw favur (Marie Louis Coleiro ser tastjeni u Adrian Vassallo ser jivvota kontra). Carmelo Abela taż-Zejtun, iddeċieda li jbaxxi rasu għar-rieda popolari u ser jivvota favur. Il-backbench tal-Gvern imħawwad. Skond Beppe Fenech Adami qed jitkellem waħdu. Ma jafx x'ser jaqbad jagħmel. Jekk tissejjaħ division l-ewwel isem min-naħa tal-Gvern li jissejjaħ hu dak tal-Onor David Agius. Ikollu jiddeċiedi waħdu x'ser jagħmel. Għax ma jistax jagħmel bħal ta' qablu. Għax dak li jiġi qablu alfabetikament hu l-MP tal-Labour Carmelo Abela. Għalhekk din il-ġimgħa kiteb fin-Nazzjon u qal li ser jivvota favur. Dawk li qed jgħidu li ser jivvutaw kontra qed iwaħħlu fil-kuxjenza. Lil dawn jiena ngħidihom li l-kuxjenza issa ma tidħolx. Il-kuxjenza kellha sehem importanti sakemm il-Parlament iddeċied li jaħsel idejh bħal Ponzu Pilatu u flok ma jieħu deċiżjoni huwa talab lill-poplu jespimi ruħu f'referendum. Il-kuxjenza kienet importanti nhar is-Sibt 28 ta' Mejju. Imma malli ħareġ ir-riżultat tar-referendum issa m'huwiex iżjed kaz ta' kuxjenza iżda tal- kredenzjali demokratiċi tal-membri parlamentari . Min m'huwiex lest li jivvota IVA dwar il-liġi tad-divorzju qed juri disprezz lejn il-volonta tal-poplu u m'huwiex kapaċi jkun rappreżentant tal-poplu fil-Parlament. L-għażla hi waħda sempliċi jew jivvutaw IVA kif ġew inkarigati jagħmlu mill-poplu permezz tar-referendum inkella jirreżenjaw. L-appoġġ għall-volonta' popolari trid tkun totali, bla kundizzjoni. Hekk intqal fl-2003 meta sar ir-referendum dwar is-sħubija ta' Malta fl-Unjoni Ewropea. Dakinnhar konna korretti. Hekk ukoll għandu jingħad u jsir illum. Bil-gabrijoli bil-kuxjenza li qed jagħmlu Gatt, Gonzi u l-bqija naħseb li anke Machiavelli kien jistħi !
Ir-referendum dwar id-divorzju : Riflessjonijiet (5) Anke' Machiavelli kien jistħi