Rużar Briffa Rużar Briffa (1906 - 1963) kien poeta u dermatologu Malti daqskemm figura ewlenija fil-letteratura Maltija. Studja fl-iskola elementari tal-Gvern f'Sant' Iermu u l-Liċeo tal-Belt u wara li għadda mill-eżamijiet tal-Matrikola, fl-1923 beda jgħallem fl-iskejjel elementari. Kellu jkun l-ewwel għalliem bil-matrikola fid-Dipartiment. Ftit xhur wara, fl-1924, beda l-istudju tiegħu fil-mediċina, fl-Università ta' Malta u ssoktah f'Londra fil-Venereoloġija u d-Dermatoloġija. Fl-1932 sar speċjalista tal-mard tal-ġilda. Baqa' magħruf għall-umiltà u l-qalb kbira li wera mal-morda, speċjalment mal-lebbrużi. Skont martu Louisette, ix-xewqa tiegħu fil-professjoni medika kienet li jkabbar il-ġmiel fil-ġilda u jnaqqas il-kruha tagħha, u dan l-aspett jixref sikwit fil-versi tiegħu, tant li fi żmienu kien magħruf bħala l-Poeta tas-Sbuħija. Lura f'Malta, Briffa nħatar tabib anzjan fis-sezzjoni tal-mard tal-ġilda fl-Isptar Ċentrali. Kien ukoll speċjalista tal-marda tal-lebbra fl-Isptar San Bartilmew fl-Imgieret u fl-Isptar Chambray ta' Għawdex. Matul il-pesta li kellna f'Malta fis-snin 1936-37, Ruzar kien jaħdem fl-Isptar ta' Lazzarett f'Manoel Island. Fl-1938 kien mar fil-Lvant Imbiegħed fejn ħadem u studja fi sptarijiet f'Kalkutta, Gobra, Bankura u Madras. Matul il-gwerra, meta kien mar joqgħod San Giljan, Rużar kien speċjalista onorarju tad-dermatoloġija fil-Malta War Memorial Hospital for Children. Tul l-istess żmien kien ukoll Supretendent fl-Isptar Blue Sisters. Bejn is-snin 1951 u 1963, Rużar kien jgħallem id-dermatoloġija u l-veneoroloġija fl-Università ta' Malta. Flimkien ma' sieħbu Ġużè Bonnici, fl-1931 waqqaf l-Għaqda tal-Malti – Università, li għadha attiva sal-lum, u beda joħroġ ir-rivista "Leħen il-Malti". Dan kien kliem il-poeta nnifsu li deher fl-ewwel ġabra ta' poeżiji li ppubblika bl-isem "Poeżiji" fl-1971 grazzi għall-insistenza tat-tieni mara tiegħu Louisette u ta' ħabibu P. Valentin Barbara. Il-biċċa l-kbira tal-poeżiji tiegħu kitibhom fuq folji maqtugħa ta' xi ktejjeb tal-but jew fuq in-naħa ta' ġewwa ta' pakketti vojta tas-sigaretti. Oħrajn kitibhom fuq karti tar-riċetti mediċi, fuq boroż, insomma, fuq kulma kien jiġi għal idejh f'waqt ta' muża. Rużar Briffa baqa' magħruf bħala l-poeta taċ-ċokon u tas-sempliċità. Għalkemm kiteb ftit, Briffa kien apprezzat fit-tul minn diversi kritiċi letterarji. Bosta kitbu fuqu. Dawn huma xi kummenti li hu nnifsu għadda fuq il-poeżija bħala interpretazzjoni individwali u bħala espressjoni artistika, universali: Dawn il-versi jalludu għall-protesta li kienet saret fl-Empire Stadium mis-sapporters Maltin fit-2 ta' Marzu, 1945 qabel ma bdiet il-logħba ta' ħbiberija bejn Malta u t-tim Jugoslav, "Hadjuk ta' Split" ("Hrvatski nogometni klub Hajduk Split"), li dik il-ħabta kien magħruf mad-dinja kollha. L-King's Own Band daqqew kemm l-innu nazzjonali Jugoslav u kemm il-God Save the King, mingħajr ma daqqew l-Innu Malti. Il-folla maqrusa fil-laħam il-ħaj qamet bil-wieqfa u bdiet tkanta spontanjament il-versi ta' Dun Karm fuq mużika ta' Dr Robert Sammut. Dan il-waqt emozzjonanti ferm li kien baqa' fuq fomm kulħadd għal ġimgħat sħaħ, tpenġa permezz tal-kelma minn Rużar Briffa fil-poeżija t'hawn fuq. F`din il-poezija jidher is-sens qawwi ta` patrijotizmu tal-Maltin li qamu mill-apatija li kien fiha taht hakmiet barannin. Hawn jinħass il-poeta introvers li bil-lirika tiegħu fassal il-pedament tal-poeżija moderna Maltija O Madonna tad-Duluri, Mhux il-ward Jiena fittixt ħa nsebbaħ darek U nfewwaħlek lil altarek, Imma x-xewk minn qalb ix-xagħri U għollieq, marrâd, musfari, O Madonna tad-Duluri, Dana biss! O Madonna tad-Duluri, l-oħrajn ġew U bid-deheb għammru lil darek, U bil-ħaġar sawru altarek – Jiena biss kont il-barrani Mingħajr ward u deheb il-għani, Jiena biss! O Madonna tad-Duluri, Ma stmerrejtx Int l-imnikket ġewwa darek, 'Ma tbissimt minn fuq altarek, Kollok ħlewwa, kollok ħniena, Serraħt Int lill-qalb għajjiena. Inti biss! Barra bis-sħana qiegħda mgħaxxa l-ħajja Taħt xemx li tikwi - l-eħrex xemx sajfija - U kollox ħiemed, bħallikieku l-ġrajja Waqfu tal-jum, imbikkma minn did-dija. Fuq għolja bżar, żunżan bil-qtajja'qtajja' Irewwaħ ġewnħu; joħroġ mill-ħamrija ħanfus sewdieni, bl-akbar skiet jissajja ħa jsib il-qmuħ imxerrda fil-mogħdija. Ħiemed il-mewġ jitniegħes ġewwa l-qala; il bogħod 'il bogħod jitriegħex qlugħ bajdani bil-mod il-mod, u donnu le jaf l-għala. Hekk bla taf l-għala tħoss il-qalb tixxabba' Minn kulm'hu dwarha, tikbi lill-warrani, U mdejqa tnin, bix-xewqa tal-imħabba. Weħidha, fuq l-għolja ġeblija, imbiegħda mill-bqija ta' ħutha fil-qalb ħadranija tal-wied, ix-xwejħa ħarruba magħtuba mit-toqol tas-snin qed tħares madwarha ħa tara il-għaġla tan-nies għaddejjin ...U taħseb: kemm huma mgħaġġlin, fejn huma sejrin għal dejjem bla sabar min-nieqa sal-qabar dal-ħalja bnedmin? Fejn huma l-għeruq? Qatt lilhom ma trażżan il-bewsa tar-riħ? Qatt lilhom ma tlajjem is-sħana tax-xemx? Għaliex ftit mistrieħ għalihom ma hemmx, u l-lehma biss tagħhom il-ħajja tas-suq? Waħdi tlajt l-għoljiet xemxija taż-żgħorija; ħadd ma qalli x'għandi nsib ... bogħod ... jew qrib ... Waħdi sibtha l-lehma tiegħi dak in-nhar li tgħannqet miegħi is-Sbuħija! Lejl u nhar, Ġunju Frar kollox xorta mingħalija, basta l-ħajja dejjem ħajja. Hekk għaddew leħħu ntfew l-isbaħ snin, minn ġuf dinja qerredija misruqin. 'Mma fil-ħarba ta' snin twal tbiddlu d-dwal kollox jagħti fis-sewdieni aktarx tinsa l-lewn ewlieni 'Mma s-Sbuħija għadha miegħi taqsam ferħ u dwejjaq tiegħi Għadni dejjem, dejjem jien, anke jekk kiebi u għajjien: il-poeta taż-Żgħorija il-poeta tas-Sbuħija. Minn kull ma ħlomt f'żgħożiti, Infittex kollox baħħ. Il-qalb xiħa w għajjiena Ma tafx tgħid ħlief "aħħ". Li ħlomt kien kollu ħolma, Li għext kien ħajja biss. Aħ kieku t-tnejn ingħaqdu, Il-qamar kont immiss. Issa qasira l-ħajja, U l-ħolm duħħan itir... "Din kienet l-aħħar poeżija li kiteb." U qniepen, qniepen, qniepen, Qniepen viċin, 'il bogħod, Leħinkom f'dell l-għaxija Minn fomm il-għajn jirtogħod. Funtana misterjuża Ta' ħolm u ta' xewqat. għanjiet ta' żmien warrani Fit-tempju ilhom mitfija; Imma llum minn ġol-Funtana Mill-ġdid il-liturġija. Funtana misterjuża Ta' ħolm u ta' xewqat. Bakkan fiċ-ċimiterji, Fis-sħarijiet tal-qamar, U żfin minn dlam l-alkovi; Titniegħed l-għajn bla sabar. Funtana misterjuża Ta' ħolm u ta' xewqat. Rużar Briffa miet nhar it-22 ta' Frar, 1963. Il-bijografija sħiħa tiegħu dehret fl-1984 f'xogħol tal-Professur Oliver Friggieri.