FOLKLOR U DRAWWIET GĦAWDXIN 707 FIL-FESTI TAL-MADONNA Il-festa tal-Lunzjata li taħbat fil-25 ta' Marzu kien jum meqjum mill- biċċa l-kbira tal-Għawdxin. Bosta u bosta nies kienu jmorru jżuru l-knisja ċkejkna ddedikata lilha f'dak il-wied ħadrani u pitturesk f'tarf ir-Rabat li jġib ukoll l-isem ta' dan it-titolu tal-Madonna. Din il-knisja kienet miżmuma sa minn dejjem b'għożża kbira mill-Għawdxin kollha. Sal- ġurnata tal-lum, nhar il-Lunzjata, bosta Għawdxin għadhom imorru jinvistaw, b'ġabra u b'fidi kbira, lill-Madonna tal-Lunzjata fil-knisja tagħha tal-Wied u jassistu għall-funzjonijiet kollha illi jsiru hemmhekk. Din il- knisja, dari, kellha benefizzju importanti ħafna msejjaħ 'il-Benefizzju tal- Lunzjata'. Intant, l-Għawdxin kienu jemmnu, b'fidi ħajja, illi jekk nhar il-Lunzjata wieħed ibierek bajda u jpoġġiha ġo xi rewwieħa tad-dar u jħalliha hemm sena sħiħa, wara din issir tfuħ daqs il-balzmu. Iċ-ċerimonja kienet issir hekk: l-ewwel kienu jitolbu lil xi saċerdot ibierek din il-bajda, imbagħad kienu jpoġġuha, b'devozzjoni kbira, fir-rewwieħa tad-dar filwaqt li jirreċitaw tliet Ave Marijiet. Il-bajda kienet tibqa' hemm għal sena sħiħa, mingħajr ħadd ma jmissha. Wara sena, jiġifieri meta terġa' tasal il-festa tal-Lunzjata, din il-bajda kienet tinġieb minn ġor-rewwieħa, tinqasam f'żewġ biċċiet u l-kontenut tagħha kien ikun ifuħ daqs il-balzmu. Il-balzmu ta' din il-bajda kien iservi biex ifejjaq xi uġigħ u xi kwalità ta' mard. L- Għawdxin tal-qedem, mimlija bil-fidi tal-virtà ta' dan il-balzmu, kienu jidilku bih dawk il-partijiet muġugħa tal-ġisem u kienu jiksbu l-fejqan mixtieq. Illum għadek issib xjuħ-illi jirrakkuntawlek dawn il-ġrajjiet bl- akbar ħeġġa u entużjażmu. Minħabba f'hekk ix-xjuħ tagħna għadhom jgħidulek: Dettal tan-Niċċa li tinsab fl' Għasri, Għawdex MEJJU — ĠUNJU, 1996 3