Żewġ Poċżji :—Mill-Ms, 144 tal-Librerija ta' Malta. Paġna 107. Bunett magħmul minn 16-il-vers ta' Poċżija. tajba u mdaqqsa, b'tifħir lill-Gran-Mastru Cottoner— mill-pinna tal- għaref Tabib Ġan-Franġisk Bonamieo, miktuba fis-seklu 1600— għall-' Festa tal-Arblu ta' Mejju, ' fl-ewwel ta' Mejju. . Paġna 108. VUr Mejju ġie bil-ward u ż-żgħar, Għadda l-bard, ix-xita tu l-beraq, Tgħattiet l-art bin-nwar: u l-weraq, Heda r-riti, siket il-baħar. Tar is-stab minn wiċċ is-Sema, Sa fl-iġbiel nibtet il-ħdura, Reġgħet tgħanni kull għasfura ' U til-ferħi kull qalb tirtema. Qajla ferti kien f'hedil-Gżira, Li ma kienx min iwennisha, Li ma kienx min iħarisha, Kieku tibki l-ġuħi bħal 1sira Inti l-ferħi u l-hena tagħna, Cotoner dawl ta' għajnejna, Tant li s-Sema jħallik ħdejna, Fl-akbar bard ikollna s-sħana. Paġna 110. k XI. It-tieni Poeżija fiha vrejjes mingħajr taqsim u għadd tajjeb ta' kliem. Miktuba dwar is-Seklu 1700. — Skond it-tifsir. ta' De Soldanis, il-Qabbiel Għawdxi ' jistħajjel f'dan it-tqabbil li waqt li qiegħed Għawdex, f'pajjiżu, ġie maħtuf mill- iżbirri tal-Ħaqq ujmeħud Malta, fejn ġie mitfugħ ġewwa ħabs u, mingħajr ma kien ħaqqu, għaqqsuh:u għaddbuh għal sena sħiħa. Hu jgħid kif: f'dan iż-żmien niesu ti ħbiebu nsewh u telqub. Għalhekk jitlob 'l Alla, li hu jsejjaħ bl-isem ta' Mulejja, u lill-Madonna, li hu jsejjaħ bl-isem ħelu ta' Jomm. Fuq dawn biss hu jdur għaliex minnhom li jistenna l-faraġ. Wara li jpinġi x-xorti ħażina li'messitu, il- Qabbiel jeliodha kontra dawk li wassluh f'dan it-tiġrib ikreh u ta' għajb, u jsejħilhom b'dawk l-ismijiet l-iktar ħorox u ta' tmasħir li setgħu jiġuh f'rasu bħala Qabbiel. Paġna. Jaħasra mingħajr ħtija , Ġew l-iżbirri ghalija ; : Min-nois it-triq ġew leqgħuni, Minn fuq il-baħar ħatfuni. (1) Minn fost tant nies siltuni, Ġewwa d-dgħajsa għamluni, (2) Kemm irgħext x'ħin ħaduni, Kemm ttassart sa wassluni. Fejn riedu ġibuni, Ġewwa kalzri xeħtuni, Wara bieba għalquni U bil-moftieħ. qafluni. Qafluni bil-moftiefi, Donni kont xi. sarrieq. Fost ir-rsiera rmewni Hemm mixħut, marru u Ħallewni. Il-hena kollha neħħewli; - Ma baqax fuqi ruli, Xejn inqaddes(7) kont mimnuħi. Jommi kemm sgħobbija X'fiin jiena rajt tant tbatija, X'ħin jiena ġarrabt tant kefrija, X'fiin sibt ruħi f'tant moħqrija. Il-għedewwa ittradewni, Il-ħbieb ħallewni; Il-qraba mellewni, H'sa l-afiwa nsewni. AĦħl Mulejja x'kelli nbati, ' Għad, imsejken, m'jniex Ħati. U, Mulejja, x'kelli nara X'ħin b'għajnejja rajt dil- fisara, Jommi, kemm bkejt U kemm batejt. Imma, j'Alla, niżżik ħajr Kollox għadda f'ħakka t'għajn. L-għedewwa ħasbu Tjien intlift; Ma xejn ma ttesift. ——— — għanilihieli ——— —tfettilhieli ——— — baramhieli —Z——— komplihieli Sena sħiħa domt kalzrat Kollox jaħti……….. Nirrali jieħdu mitt xitan U jġarrfu mill-ġebel ta' Bardan, (3) Jibqa' nieżel sa qiegħ l-Infern Biex ta' kulma għamel iżomm amment. —— -— jinżel miegħu; - Għax: igħid Xi jgħid Il-ħtija kollha tiegħu nett. Nirraħ saħta tirkbu : U la safiħja tinsab f'ġismu, U 1a riżq u la finiena f'kisbu, U la ferħi u la ġid. f'riżqu, Minnu l-barka titbiegħed U qalb is-safita jitwiegħer: Jilbes is-saħta Bħal ma jilbes il-bies U jitħażżem bis-salita Mill-bidel(4) il-ħżiem, - U jidħol bħal ilma ġewwa fixejh (5) U bħaż-żejt tinfed il-għadam tiegħu ' U dement li hu ħaj dejjem tgħammar miegħu Wiġġagħlu jisfar bħal lelluxa U jifidar bħal mertquxa U jirixef bħal għida U jiswied bħal Ħħanfusa U jiċkien bħal nemusa U jitkebbeb bħal redusa U jżebbeġ bħal qattusa U jitkemmex bħal bebbuxa Jistħajlu qiegħed fil-Port ta' Malta fuq dgħajsa xprunara ta' Għawdex. Jistħajlu qiegħed ix-Xatt u kegħiduh f'dgħajsa tal-pass biex jeħduh il- Birgu fejn kien hemm il-ħabs lest għalih. Għolja kbira fil-plajja ta' Għawdex, tħares lejn in-naħa ta' Barberija. (5) Fil-vixxri tiegħu. ————u 1a-ħafirli U lanqas Alla jaħfirlu. . : Kif għamel lili ' Hekk jagħmillu : Biex kulħadd Jitgħallem minnu Li ma jobgħod qatt U lanqas deni jagħmel lit ħadd. Ms. lI. tal-Libre- rija ta' Malta p. 166-67. Poeżija maltija ''Per Vomicidio suċeesso in persona del P. Lettov Vincenzo Grimani.—Can- zona Maltese' miktuba fl-1788, dwar il-qtil fil-Kunvent tad- Dumnikani, il-Belt, fejn sabu maqtul lill-Patri Lettur Grimani fit-28 ta' April, 1738. Kieku tafu, Ħuti, x'ġara Fil-kunvent tad-Dumnikani: Sabu fgat u maqtul f'demmu L-imsejken Lettur Grimani. Irbelljoni kbira kienet Nhar San Gorġ fis-sebħ. Sabu Dumnikan maqtul B'għoxrin daqqa ta' stallett. Imsakkar ġewwa kamartu Mejjet sabuh l-imsejken, Il-moftieħ mormi fil-ġnien :' Sabuh f'id: tifel ċkejken. Mejjet ġewwa kamartu, Imsakkar dak il-bieb; Il-mottiefi fil-ġnien, U motibi qalb il-ħorrieq. Imgħarraq ġewwa demmu, ' U mxewlati fuq is-sodda, Sabu l-imsejken Patri, La ġew Barbieri (1) inqas Tobba. Dik il-ħabta l-Barbieri kienu jagħmluha ta' tobba: jofedu, idewwu eċċ. Disgrazzja wisq kbira, Jiena qatt ma kont nemmen Li n-nies huma rwieti ta' klieb. Natu ftit ta' Ħasra U sabar 'l-ommu l-miskina, Tiġi tara 'l binha mejjet U maqtul bis-sikkina. X'ħalja ta' sikkina kienet Li ħarġitlu tànt dmija, Il-fama tiegħu xerdet: Ġejjin in-nies mija, mija. Rabbi, msejkna omm,-rabbi, Biex. ibnek ikun maqtul, ' Kif fetħuli bħal qasqus, L-imsejken Patri Lettur. Mill-Arehivum Melitense Vol: V. paġ: 66. '' GĦANJA TA' TRIJONF TAL-LIBERTÀ Miktuba bil-Franċiż minn La Coretterie, Segretarju tal-Kum- missarju tal-Gvern Franċiż f'Malta,—għall-Festa Nazzjonali tal-14 ta' Lulju 1798. — Maqluba bit-Taljan u bil-Multi. L-oriġinal tas-Sur Tancredi Gouder.) Issa ti għaminna l-arblu (1) Ma hemmx iżjed Kavalieri; Niżel is-Sultan u t-Tron tiegħu, Miegħu niżlu l-Kunsilieri. Għall-armi Repubblikani, Immotru kontra n-Nobbiltà. Uru li aħna vinċituri Għajtu: Oħ viva l-Libertà. Arblu tal-Libertà li twaħħal f'''La Place de la Liberte'' (Piazza S. ' Giorgio) fil-Festa tal-14 ta' Lulju, 1798. . Waslet għall-Aristokratiku Dik il-kbira pesta, U jekk għalina jarfa' rasu Aħna biha nagħmlu festa. Għall-armi Repubblikani eċċ, Hawn il-Poplu jikkmanda U f'idejh għandu l-Liġi Biex il-ħżiena jikkundanna U t-tajbin biha jrieġi. Għall-artni Repubblikani eċċ. Għereq is-Sejf tal-Kavalieti Fil-Kbir Baħar tagħna, Barra kollha issa 'l-frustieri Għaliex il-Maltin hawn tikkmanda. Għall-armi Repubblikani eċċ. k k k ż Mill-'L'Arlecchin jeu Kaulata Inglisu u Maltia' Nru. 42, is-6 Xahar il-Milied, 1838, maħruġ bħala Suppliment tal-Haric- qwin, ġurnal Ingliż, bħala qima għar-Reġina Adelaide fiż- żjara tagħha f'Diċembru, 1838. (Dan hu l-ewwel Ġurnal Malti li fih dehru dawn iż-żewġ L-IMĦABBA U L-FANTAŻIJA (Miġjuba bil-malti mill-ingliż ta' Mrs. Iliff.) 1, Wisq tħabatt jien f'żgħuriti Biex infittex is-Sbuħija; Kullimkien jien mort infittxha, Mingħajr biża' ta' tbatija. Sa għalaqt il-għoxrin sena F'din il-ħajja jiena bqajt; Is-Sbuħija mkien ma dehret U x-xebħi tagħha qatt ma rajt. Wieħed. bajda u ħamranija, leħor samra pinġihiċli; Min b'għajnejn suwed iżiġġu, Min biż-żoroq sawwarhieli. Fid-dell wieħed qalli nfittxha, leħor qal: fittxha fl-ibliet; Wieħed riedha fuq muntanja, Ieħor f'għar, qalli, staħbiet. litqajt fl-aħħar mal-/m/żabba U. triq sewwa bdiet turini; Bdiet għall-ewwel tidħak bija U għal ġenni bdiet tibkini. 'Is-Sbuħija', qaltli, ''ibni, Għandha wiċċha bħal qawsalla; Daqs is-sħab ħafifa tiġri, Għandha qerq kemm amar Alla'' 'Iżda'ekk inti waħħalt f'moħħok Li trid tirbaħ is-Sbufiżja, Jaħtieġ, ibni, li tirkorri Lejn il-ħelwa fFantażija' 4Din in-Ninfa tinsab għandi, Jiena biss li nikkmandaha: Iżda trid tirtabat miegħi Qabel tista' tkun taraha '- UDawk li huma rsiera tiegħi Jafu biss fejnhi s-Sbufiija; Min il-ktajjen tiegħi jħalli Ma jsib qatt ħilief il-kruhija.' Għad li iebes huwa l-jasar Jiena ħlift li nibqa' magħha. Qtajt il-ġwienaħ, dħalt fix-xibka U ttbatt iis bil-ktajjen tagħha. Fuq ir-roti tagħha nbagħad Hi għaddietni qalb il-folla, F'għemża walida l-ġmiel urietni, U l-kruhija tan-Ninfi kollha. Fis sibt ruħi ġewwa s-Sema, Fil-Palazz tal-Fantażija; 'Il din sibt imdawra kollha Bil-miġimgħa tax-xbubija. Bkajt nistagħġeb, la bdejt nara Dak il-ġmiel u dik filewwa; Dak il-għaxq u dik il-hena Tat-tfajliet li sibt hemm ġewwa. Dik l-imbierka Fantażija, UFittex' qaltli, ''fost dan-Ninfi Is-Sultana tas-Sbufija.' Fis għajnejja bedgħu jibru, Bdejt infittex, nagħżel bdejt; Ma stajtx iżjed qatt insibha, Għax fil-folla ikkonfondejt. ħi Rat l-Imħabba dit-taħibila, Vleġġa fis puntat għalija, U bil-mera tagħha mgħaġġla Giet quddiemi l-Fantażija. Hekk kif qalbi ġiet minfuda, Il-Fantażija serkithieli, U f'mument ma' tas-Sbufiija 'Mat-teżor', inb'għad qaltli, Ċjej mis-Sema u mill-allat; Jista' biss jara s-Sbufiija Min tassew ikun namrat.' UMhux l-istess kulħadd jaraha, Għax wisq huma d-doni tagħha, Kollha l-Grazzji meta twieldet Daru biha u baqgħu magħha'' X Mi wiċċ wieħed dina kellha La hemm dinja, linqas fibieb; Billi kienet Liena waħda Marret Troja fin-nar u l-ħirieb.' Kif fil-mera bdejt inliares Tal-imbierka Fantażija, Fir-ritratt ta' Nina tiegħi Qalbi sabet is-Sbuftija. Mita lilha rajt tas-sewwa Dionk għaliha jien tħeġġiġt, Fost is-sbieħ jien sibt l-isbaħ, Magħha fis jien iżżewwiġt. Fertian biha rġajt fid-dinja Bil-għarusa li jien kont sibt, Iżda ħadd ma baqa' mgħaġġeb Kif fis-Sema jien kont ħisibt. Kulħadd qal li hi sabiħa, Fuqha nsabu bosta doni: Iżda ħiliefi ħadd ma sata' Isib fiha l-perfezzjoni. Għad li kont minfuh u mhellel Bil-għarusa li ġibt miegħi, U kont ħisibt li d-dinja kollha 'Sejra tfaħfiar il-gost tiegħi, Rajt tassew kemm uċuh tbiddel :: U kemm tqarraq is-Sbufiija: Rajt li biss hi tiddependi Mill-Imħabba u Fantażija. Iva ħabbejt, dejjem nistqarru s-sewwa, Ma mindu bedgħiet tiddi x-xemx għalija Ebda ma trabbiet qatt, minn sidri l-ġewwa, Bħal din l-imħabba Pint nissilt ġo' fija. Għajnejk u fommok huma ż-żewġt egħdewwa Li jassru l-qalbi biex ma tkunx mifdija; Dak fommok xehda minn ta' l-oħla ħlewwa, Għajnejk żewġ kwiekeb minn ta' l-isbaħi dija. Minnhom tgħallimt x'inhu ferħ u tnehid: Is-snin għalihom ma jidhrulix għajr ġmiegħi; Fihom insib kulma nixtiek u rrid: Sabar għalija m'hemmx jekk m'humiex miegħi; Kliem fieragħ nara l-hena, il-Ħajja, il-ġid: Huma ġidi, huma ħajti, il-hena tiegħi. Miktubin mill-ġassis Gioacchino Navarro li kien Kappillan Konventwali u li fl-ewwel żmenijiet tal-Ingliżi kien Bibljo- tekarju. Navarro, igħidu, li għallem xi ftit Għarbi lil Bvron fit-tliet ġimgħat li dana kien qagħad hawn Malta fis-sena 1809. (Ara ''Malta Chronicle' tas-7 ta' Jannar, 1931, paġ: 4. Fil-kitba ta' dawn il-għanjiet, Navarro jideda wkoll b'ħames ittri għarbin għal-leħen ta' għ, 9, ħ, xu ġ. Fuq il-għamla ta' dawn il-għanjiet tkellem Dun Karm Psaila fil- EMalti' ta' 1930. Ġunju. It-Tieni Ktieb faċċ. TLIET GĦANJIET BIL-MALTI l Min jitma fit-Tama, it-Tama tqarraq bih; l Jagħmel ir-riħ fil-bomblu; Jafiseb li jsiefer bih. Smajt Vinti tarbit l-Imħabba; Għidli fl-Imliabba xi ġralek 7 Ejja tħiaddet għommtok miegħi, Għax naħseb I'jien ġrali bħalek. Għadira li tixrob minnha Nitolbok la ddardarhiex, Għax imur żmien u jiġi ieħor: Tfittixha u ma ssibhiex. GĦANJIET Ħanina s'er insiefer Jaħasra ma neħdokx miegħi, Lilek Alla jati s-sabar U jżommok fl-imħabba tiegħi. Iżommok fl-imħabba tiegħi Biex dejjem tiftakar fija, litakar li jien ħabbejtek Mindu kont ċkejken tarbija. Il-Ħuttaba Mindu kont ċkejken tarbija Qalbi kollha nġibdet lejk, Bl-ebda dawl ma nista' nimxi Għajr bid-dawl tas-sbieħ għajnejk. Bid-dawl tas-sbieħ għajnejk jen mexxejt il-passi tiegħi, anina s'er insiefer, Jaħasra ma neħdokx miegħi. Meta niftakar li jiena sejjer, Dad-dulur x'jiġini kbir; 'KAlla jrid, o ħanina, Għad tgawdini u ngawdik, Tridu tafu xbejba x'tagħmel Minn fil-għodu sa fil-għaxija; Tagħmel il-bokkli f'rasha, U toqgħodiok fil-gallarija. Toqgħodlok fil-gallarija Tibda tagħmel in-namur, Meta tara 'l ommha ġejja Tibda tkeffiek il-maktur. il-ġuvni tiela' u nieżel, Ħalli jara hemmx xi xiħla, Jibda tiela' minn fuq s'isfel Għax ma jridx jibqa' bir-riħa. Iltaqa' ma' nanna xiħa, Qallha: mara tridx taqdini, Flusi ma nibżix għalihom Basta tagħraf isservini2 —'Sinjura donni nafek, Kont ċkejkuna toqgħod fidejja, Kemm irfajtek, kemm Ħabbejtek Kemm għożżejtek ġewwa idejja. —Sinjura donni nafek Jidhirli għandek ix-xbejbiet, Għax kont għaddejja mill-ħàra; Jidhirli rajtha fidejn il-bieb, —Sinjura għidli x'għandek Kemm narak malinkonata. Omm ix-Xebba—Ata x'qalu fuq binti, llli ġà binti namrata, il-Ħuttaba —Iskot, sinjura, iskot. lisnet in-nies tghid wisq xorti; Dika bintek tifla tajba Min jeħiodha jkollu xorti, Omm. ix-Xebba Inżel, binti, inżel, Hawna nanna trid tarak…. Tinsab mara wisq antika Li bi kliemha tikkonslak. Il-Ħuttaba Risposta jiena ġibtlek, Oħra fis jiena rrid, Bagħatni l-maħbub ta' qalbek Li bil-piena jinsab marid. Ix-Xebba Risposta inti ġibtli, Ofira fis le ma natik; Dana l-ġuvni ommi tafu, B'żewġi niefidu ma tridnix. Mill-'Għajdut Malti għat-Tifkira tal-armla Reġina ADBLAIDE fl-ewwel miġja tagħha fit-Teatru, fil-ghaxra ta' Dicembru 1889 u ta' bosta ħwejjeġ oħra bl-istess għajdut, magħmul minn Luigi Rosato.' paġ: I2-Li. Kemm xtaqt kelli qalbi ħadra Ħalli nsamma' l-vuċi tiegħi: Għad T'jien ċkejkna m'jiniex kerha Demm kulħadd jinġibed miegħi. Fost il-liwejjeġ ta' did-dinja Jidhru tija l-egħiġubijiet, Dak li għandi f'ġismi nieqes Għandhom żejjed ix-xebbiet. M'jniex mara l-anqas tifla, M'għandix tul, għandi s-snin, Għaqal għandi daqs Ħaddietior, Bħal kbar għandi, bħal ċkejknin. F'xi lejl safi, f'qamar qieraħ Inħobb noliroġ nippassiġġa, Nara dawlu bih nitgħaxxaq, Ma fi żmien qasir jispiċċa. Mita nidħol ġewwa l-knisja In-nies kollha jħarsu lejja, Jekk it-tfal jinsabu fiha Jersqu dlonk jinġemgħu idejja. Jekk jien nitla' l-presbiterju, Qalb gozz nisa għar-rkobbtejhom, Jien bil-wieqfa jkolli noqgħod, 'Mfixkla dejjem qalb riġlejhom. Jekk mid-dar il-bżonn joħroġni Ħafna nies insib urajja, Inħoss demmi jitla' f'wiċċi; Aktar mejta nkella ħajja. Kont mistiedna f'għors ġurnata, Kelli naqbeż mal-oħrajn, Flok ma nsewwi bdejt inħiassar, Dlonk refgħuni fid-dirgħajn. Ommi ħarġet darba kinieni, Wara ftit ġew lilha jfittxu, Smajt il-bieb iħabbtuh qawwi, Sa xrift nara newwilt siġġu. Meta ġie darb'oħira awżara B'qasba indjana għal dublett, Ġratli ħrafa min. jiktibha, Ma stajtx nilħaq il-lukkett. Tnejn u tletin sena għandi, It-tul tiegħi tlitt ixbar, iġ Hemm bżonn f'kollox nagħinel dieta, Kollox għandi bħal nies ofira, Iż-żwieġ biss ma jgħoddx għalija Għax jibgħatni d-dinja l-oħra. Għax għaż-żwieġ hemm bżonn wisq Ħwejjeġ, Trid il-ġisem, trid is-saħħa, Ma nkunx nista' ngerfex sodda, La nifrixha, la nerfagħha. Iż-żwieġ miegħu jġib il-barka, Iġib ġabra, iġib lit-tfal; Jekk niżżewweġ nagħmel sabi: Isir ġdid xi Karnival. ' It-tul tiegħi daqs imħalla, Għal qabili ma nsibx nies; Jekk niżżewweġ nagħmel sabi, Ma jkunx itwal minn dussies. Kif qatt jista' jkun niżżewweġ, Trid tagħbija għalih ta' hmar: Daqqa tagħġen, daqqa tlewwet, Jaħtieġ nibqa' xebba d-dar. paġ: 27-35. IT-TIENI TAQSIMA U L-EWWEL DEHRA URdum tal-Madliena u ftit bgħid minnu Għajn Qadi. Bertu Kozza, Katarina u Menzju. bis-sarar taħt spallejhom u x- xkejjer tal-biskott ifittxu fejn jitwarrbu. ' Menzju— Qiegħed f'moħħi nħott u nibni Kemm batiet il-gżira tagħna, Dan il-fisieb inħossu temmni, Ma nqridniex għax Alla magħna. Għajjurin in-nies tad-dinja Għal dil-gżira dejjem kienu, Mita l-ħsieb jiġihom tagħha Lejha jersqu, dlonk jiċkienu. Kozza— Menzji— Sa fejn wassluk tant fisibijiet, Dana Menzju x'għandek tridu, La ftehimna tibqa' magħna X'għandek f'qalbek ftakar għidu; Inti taf liż-żmien wisq ħelu, Taf li jgħaddi bla ma jsellem, Naraw ftit fejn tkun għamritna, Tilħaq Menzju għad titkellem. Ma nistàx induq il-hena, Ma nistàx għad insib sabar, Qabel narġa' nara 'l ibni, Qabel ibni d-dar jinġabar. Il-kliem batal ma hemmx bżonnu, Fejn ninġabru fis infittxu, Biex il-għadu mita jersaq Qalb il-blat iħabbat wiċċu. Taħt flaġell ta' tant moħqrija Inħoss qalbi mtertqa. bċejjeċ; Naraw x'nagħmlu nfittxu toqba Fejn nitwarrbu b'dawn il-ħwejjeġ. Dak Vurajna l-lum ħallejna, Tafisbux fih, imur mal-ħdla, Nafisbu biss fejn tkun il-ġabra Qabel fuqna t-Tork jinqala', Lejn is-Sema Ikoll inħarsu, Lil dak Alla l-Isien inħollu Biex il-gżira jindukraha Mit-tiġrif u d-deni kollu, Biex il-fidi tibqa' magħna, Din il-gżira jkaddishielna, U mill-għadu kiefer tagħha Lejl u nhar iħarishielna. Min bi ħsiebu l-morr jisqina. Nimxu sewwa, sewwa m'Alla, Ma jkun jista' ħadd għalina, F'dawn l-egħrien immorru ngħammru Mal-Maltin mafibubin tagħna, Li żmien ilhom, u hemm jibqgħu, Sakemm Alla jrid jismagħna iħares lejn-is-sema, joqgħod għar-rkobbtejħ, jirringrazzja 'l Alla minn dak li bagħatlu u b'idejh il-fuq merfugħin igħidlu :— Niżżiktajr mill-hemm li bgħattli La hekk għoġbok o Mulejja, B'wiċċi fl-art u: għar-rkobbtejja F'qalbi niġbor dan l-uġigħ. Ħarsa ati fuq il-gżira, In-nies tagħha ieqaf magħhom U ġurnata fuq ilqagħhom Jilħqu l-wiċċek is-sabiħ l Bertu jaqa' fl-art għaxi, kulhadd mixhut fuq il-ġisem ta' Kata- rin mejta, kulħadd jibki l-ħasra tagħha kbira. Mill-'Jum il-Ħaqq' ta' Dr. Edward Xoung. Miġjub fil-lsienna Maltin minn Richard Tajlor (1845). paġ. Bikri jew tard sa fl-afiħar jasal Dak iż-żmien li jiġi fuqna, Illi, moħbi, Ħadd ma jafu F'dak il-Ktieb ta' għommet ruħna, Aktarx wara li tkun għaddet Dina l-art is-snin il-kbar, Wara wisq: tibdil li jkollha Bliala l-bdil tal-lejl min-nhar, X'fiin is-Slaten ġodod kollha jistagħnew bil-qrid tax-xjuħ, Għad liż-zmien li għandu jiġi L-ebda nitfa ma jsemmuh, Kollha mxiegħba l-filejjaq tidher, Fl-aħħar jum ma jafisbu qadd, X'ħin ix-xemx tintefa f'daqqa U l-jum jasal-fuq kulħadd. Stenbtu 'o' ħlejjaq, dirija 'stenbati, Stenbħu o'slateti, steribtu fis, Idħlu dafilà ġewwa fikom, Triegfidu wkoll b' dal-kliem għażiż… Sħaba sewda llum fis tkeċċi, Lejl gel jarmi' s-Saltriiet, Irrjiefi kollha bi ħirtixithom, Fis iħarrbtu sas-Smewwiet. Il-għoljiet li bla tmiem dehru, Mriegħda tilmaħ u mġarrfin, U kull wied maksum int'tara Qiegħhom juru lill-bnedmin. Il-kbir baħar tara mqalleb, Bl-akbar mewġ tarah għaddej, Tielagti tilmħu jgħarraq kollox Minn urajh ma jħalli xejn. Dawl il-qamar hemm fis tilmaħ, Lewn ħamrani kollu drnija; Qalb wisq dlam ta' swied ma bħalu, Fis ix-xemx tilmaħ mitfija. Fl-akbar ħiemda minn tal-ajru, Rogħida tisma' wisq qalila, lli ssamtna' d-dinja kollha, U 'l kulħadd tħalli bla ħila. . F'dak il-waqt dik l-aħrax tromba Li tinstama' wisq mill-bgħid, Dak il-leħen waħixi tagħha Biża' 'jġiblek b'wisq tregħid 'Li Alla samma' fis-smewwiet, 'X'fiin mill-Ġenna l-għadu keċċa Għala qiegħ l-Infernijiet. - Iż-żilżliet li kien tefgħilhom, Dak l-agħijat u dak il-krib, Mhux tassew li kien hekk aħrax, Li-dakshekk 'kien biża' jġib: paġ. il-42. paġ. i , ' l - Jekk sa l-anġli wkoll hemm waqgħu, Wieħed minnhom ma' baqaxl Kif qatt jista' bin il-bniedem : F'jum hekk aħrax ma jibżax. ,Issa l-bniedem hawn jistenbaħ Minn lejl ħiemed għala nhar; Minn ġà markad l-iżjed waħxi Fejn kien fiela s-snin il-kbar. Lejl qalil ta'- l-akbar biża' Fis inebbħu bi tregħida; Illi eluf ta' snin ġej ilu Biex idaħfilu f'dinja ġdida. Il-Leħħiema tiegħi hawna Ma taħilix mas-Slaten kliem, Iżda tidħol trid fil-kobor Minn taż-żmien li ma fih tmiem. Jien lid-dinja kollha nħaddan B'dan ix-xogħol li hawn kbadt, U dil-kitba li bdejt nikteb Widnejn tiftaħ lil kulħadd Hawn il-ħilti kollha nsejjaħ U nsawrilhom irrid jien, Kulma jsir f'dak il-jum aħrax, ' Li jġib biża' kullimkien. Ja Sultana ta' dil-gżira Jien hu dak li nwieġeb fik, Widnejk iftaħ, issa ismagħni Biex ħaqq kliemi jien nurik. Tifhemx le li dal-kliem kollu Qiegħ'd inpaspru ew ġej mir-rifi, jew minn żniedi qiegħ'd naqilgħu Biex inbażża' l-bnedmin. bih7 Ħarsu nieżel il-Kbir Alla, Jekk hux Alla tat-tħarrif: paġ. fil- ĦOħ ja Int li l-miżien tiegħek Jiżen l-iżjed għoljiet kbar, U li b'nifsek tista' tbiddel Mewġ il-baftar il-aħrax narl 'Linqas bniedem jien fid-dinja Mixħut b'rogħda taħit riġlejk, Kollni niedem, kollni mbikki Ħniena nitlob minn ġà idejk. 'MWiddeb fis id-dgħaben kollha Li jtajruli l-ħtijiet tiegħi, Ħalli fl-akbar qiegħ jindifnu Biex ma nħosshom iżjed miegħi. HAgħmel int li nilmaħ dejjem Ftit mis-setgħa kbira tiegħek Biex miċ-ċokon tax-xejn tiegħi Rutfi nressaq kollha miegħek. HFis is-saltna mel'ja Alla Fuq ir-rieda tiegħi kollha, Biex jekk qalbi fl-art tirtabat Int tkun tista' bilġri tħollha, - tAgħamel int li qalbi tikbes B'nar ta' mħabba għall-bnedmin, Sabiex nista' nkun ingħinhom F'hemm li bih imgħobbijin. Agħmel int li l-ktieb ta' għierfek, Fejn ktibt bosta ħwejjeġ sbieħ, Hawn f'għajnejja nilmħu dejjem Biex ma negħija naqra fih. WAgħmel int li f'ħajti ja Alla, Sew fil-hemm jew fit-thennija, Ħsiebi kollu fik jingħaqad Fis-sebħ tiegħek tal-qdusija. STini mmela s-sejf tar-rebħa, Ħa' nkun nista' nafiseb fik; Biex kull rebħa li tiġini Intiibha fis kollha għalik a paġ. UF'daġqa wafida' hemm jinstemgħu Għiaxart elef Tromba kbar; Fil-waqt 'tarġa'- taqa' ħemda, llli tbikkem 'kbar u żgħar. UMinn hemm jiġi l-Kbir Imħallef Fejn tna deher bħalu qatt; Bil-kburija tiegħu kollha Għajnejh jitfa' fuq kulħadd: Bl-akbar dija s-sema jidher Minn tas-Sebħ imqaddes tiegħu, U hemm fil-Ktieb ta' għommet rufina Titmiħu bilġri jniżżel driegħu. Xfiin dal-Ktieb miftuh hemm jiġi, Karba tisma' ta' Kbir hemm; Ja ruħ tiegħi x'qiegħda tobsorl F'dak il-jum għandek tkun hemm 2 B'ħarsa biss hemm Sid id-dinja 'L dawk in-nies jaqsam fi tnejn, Kulħadd joqgħod fejn imissu, Bla tna jitlef żmien ta' xejn. Ħarsu hemm xi'sfura taqa' Qalb ir-rogħda f'dawk l-uċuh Iżjed bosta milli sfaru , X'ħin mill-mewt baqġħu bla rufi. Int ja-lilek li qe'għd taqral Jekk int-midneb jew b'xi ħtija; Tħallinix dal-biża' nikteb, Saqsi 'l qalbek tgħidlek hijal Jekk int tar'hemm 'il missierek, Lil dik oħtok, Ħuk ukoll, Q l-għarusa li wisq tħobbha: Ew l-isfiab tiegħek ilkoll; Fejn qalb waħda kellek maġħlhom Mal-barrani u l-ekreb demm; Jaħtieġ issa minnhom tagħżel Biex għal. dejjem tmur fil-hemm. paġ. X'ma tatix biex tarġa' taqla' Jum biss ħajja mis-smewwiet, Imqar siegħa inkella dqajqa Li tajjart miż-żmenijiet 2 Tistax qatt iżda tinbotta Minn ġol-baħlar ħalel kbar 7 Jew l-irwiefen treġġa' l-ura 2 Hekk' mismugħ tkun f'dak in-nhar. Ħarsu ftit u fittxu tajjeb Lil kull ruħi li sebħ uriet; Lejn dawk li wisq faħħru F'kotba kbar taż-żmenijiet. Dawk li Din tal-Qerq ħallewlna, Jew xi Slaten kienu lkoll, 7 Illi taħt il-Ħokom tagħhom Saltniet kbar hemm għakksu wkoll. Dawk li l-ogħola. ġebel ġarrfu, Dawk li radmu l-kbar widien, 'Dawk li għarfu jaqsmu x-xmajjar, F'ġenshom Hadu kollimkien, Dawk'li ħakmu l-baħar kollu Bl-akbar qlugħ fuqu għaddew, Riegħidu n-nies tad-dinja kollha Sejf tar-rebħa fuqu wrew. Iżda hawn bħal xulxin jidhru, La kbir dak u la żgħir dan; Dana Ħaqq li messu nkiteb Fuq kull bieb ta' kull Sultan. Din is-siegħa Alla lemafiħa Sa mill-bidu ta' kull żmien, Qabel Ħalaq l-art:u s-sema, Qabel ħalaq .kollimkien; Qabel xejn: ma wriena ġidu, Qabel qered min jaf kemm, Qabel wisq tibdil li għamel Issa f'hena u issa f'hemm; Qabel waqqa' s-saltniet kollha Minn tal-Lvant u Nafs-in-nhar U l-Punent u lin-Nord tahom Sabiex saru ġnus hekk kbar, ġà paġ. paġ. paġ. 41 jema hija dik l-id kietra,' Tisma' l-ħati jgħajjat f'fiin, ULi ħarġitni minn ġO qabri Fejn kont rieqed mar-reqdin 7 VInt ja kiefra mewt qalila, —Għall-ftit żmien kont ġbartni biss, Biex għall-qilla tal-Kbir Alla ULili titlaq kif imiss l Bl-akbar fħidejjed hawn irbattni, jalb dawn l-ilsna minn tan-nar, UGħal uġigħ Ħallejtli leħni, UBjex ingħajjat lejl u nharl UMela iżjed itit tat-tama Is smewwiet ma jħallulix 7 UKjfi dak Alla ta' wisq ħniena Iżjed hawn ma jismagħnix 7 UQatt ta' qattil Ah x'lefien kiefer, 'Li mill-qiub jaqta' kull jies, 4U kull tama fis igħarraq Ġewwa qiegħ li ma fih qiesiti 4Għax ma bqajtx hawn trab għall-inqas 'Flok li ġejt ingħix maż-żmien 7 'lew sirt ilma tal-agħdajjar, WJew sirt xitla ġà xi ġnien7 HAh kbir Alla minn tas-sema l HGħaliex ħriġtni: minn ġot-trab, Biex tafiqarni bid-dawl tiegħek 'W iżjed finiena ma tinsab7 UMhux il-herra tiegħek kollha VF'idek qbadtha w biha Ħqart UL-iċken duda li ma ssibha UFuq il-wiċċ ta' dina l-artl- 4Fis insieni: ew fis ħallini dNarġa' ngħammar qalb id-dud; UEw nintilef ġo kburitek, 4Ew- darb'oħra narġa'-'mmut',