Ir-raħal Sptar Ir-raħal Sptar - La tiġi iftħilha l-bieb jgħid il-Malti u hekk nistgħu ngħidu wkoll għal dak li ġara issa lill-Birkirkara. Jiġifieri tmien snin wara dik il- qirda li għad kif semmejna, dan ir-raħal ta' Birkirkara ġiet fuqu taqliba oħra li xejn ma kien jistennieha. Kieku ma rridux ta'kull darba niġbdu fit-tul, imma dawn huma stejjer li bħal mgħażel ta' rota meta ċċaqlaq wieħed iddawwar r-rota kollha. Mela ħalli ngħidu fil-qasir kemm jista' jkun, dak li ġara. Issa l-Ordni kellha bħala Gran Mastru lill-Fra Ġwanni Paristo de la Valette, bniedem ta' ħila kbira u għadu kbir tal-misilmin. dan imħajjar mill-ftehim li kien sar bejn is-slaten ta' Spanja u Franza u mill-għelt li nqala bejn il-kbarat misilmin. xtaq li kieku jerġa jieħu minn taħt idejn il-misilmin il-belt ta' Tripli li bħal ma rajna l-Ordni kienet tilfet ftit snin qabel. Wara dan il-ħsieb tiegħu lil Filippu ta' Spanja u dan ried ukoll. Dlonk twaqqfet armata kbira li fiha kellhom sehem l-Ordni u l-Papa. Din l-armata li kienet taħt il-Vicine ta' Sqallija u li kellha madwar 14,000 gwerrieri taljani, Spanjoli u Tedeski, tieqet minn Sqallija u fit-2 ta' Diċembru 1559 kienet hawn Malta. Imma ġara illi ebda mill-Viċine li kien id-Duka ta' Medina. Ġieli l-kbarat li kellu miegħu, kif ukoll dawk l-eluf ta' nies ta' l-armata kulħadd beda jagħti ruħu għal xalar kbir, u dan meta kien imisshom qegħdin lesta għat-taqtiegħa li kienu sejrin għaliha. Pransonijiet, festi, ġostri militari u x'naf jien. Hekk għalqet is-sena 1559. Jekk dehrilhom illi s-sena l-qadima spiċċat bit-tajjar ma kienx hemm min hu daqshekk ibtaħ li ma rax illi s-sena l-ġdida bdiet bil-ħażin, il-għaliex il-mard fl-armata beda jikber sewwa u l-iktar tal-Ordni ma li damx ma kien mimli bil-morda. Irdoppjaw is-sodod tas-sala l-kbira, mlew il-kmamar kollha u saħansitra l-kurituri ta' l-isptar. Lanqas dan ma kien biżżejjed għax jaf x'qabad jagħmel u kull min kellu f'qalbu l-ġid ta' l-armata bħal dik ma setax ma jaqbdux ferħ ta' ġenn għal dak li kien qiegħed jiġri u xi ħaġa kellha ssir. La Valltta deher li issa kellu jieħu passi ikbar. X'għamel7 Ried li Birkirkara ssir sptar għal dawk il-morda. Għalhekk qiegħed lill-Karkariżi jitilqu djarhom u joħorġ mir-raħal tagħhom u jmorru jgħmmru fi rħula oħra biex fuq is-sodod li kellhom iħallu warajhom jittieħdu s-suldati morda. U hekk għall-kelma ta' La Vallette, Birkirkara saret sptar sħiħ. Il-morda tawhom id-duwa li kellhom dak iż-żmien u għenuhom mill-aħjar li setgħu, imma min seta jżomm dak il-mard kollu, meta nafu li ħafna ta' fuq ix-xwieni bdew imutu bil-baqla u mard ieħor jittieħed. Għalhekk fuq il-parir tal-Gran Mastru waqqaf fl-art l-isptar li kellu ta' l-armata u niżżel in-nies kollha minn abbord u għamar li jitnaddfu x-xwieni u jinħaslu bl-aċtu waqt li ta ħwjejjeġ u għażel lin-nies biex jistgħu jbiddlu u jilqgħu l-bard ta' dik ix-xitwa. Għall-aħħar ta' Jannar il-qilla tax-xitwa bdiet tonqos u beda jieqaf ukoll il-mard. Il-Vicine issa ra x'għadd ta' nies kellu u sab illi l-armata naqset b'iktar minn 3,000 suldat bejn dawk li mietu u oħrajn li ħarbu u mill-baħar minn tax-xwieni baqgħu mejta 1,500 wieħed. Għall-bidu ta' Frar il-burrakka l-kbira kienet għaddiet u l-amrata bdiet tlesti għal-tluq. Imma issa daħal il-Karnival u l-Vicine deherlu li jagħmlilhom xalati oħra kemm fuq il-baħar u iktar fuq l-art. Sax-xalar hekk kbir li l-istess Gran Mastru qal quddiem in-nies 'J'Alla s-Sema jibgħatilna tajba, la darba qiegħed isir il-ferħ qabel ir-rebħa u qegħdin isiru l- festi qabel il-vġilil'. Il-mejjet mar u rebaħ il-ħaj li kien imssu qiegħed jiggwerra baqa jixxala u l-imsejknin kienu l-Karkariżi għax matul l-agħar biċċa tax-xitwa kellhom jibqgħu barra minn djarhom, jilqgħu bis- sabar nuqqasijiet u tbatijiet oħra meta huma la kellhom bliet, qliegħ u l-anqas unuri x'jirbħu. La wasalna sa hawn ngħidu kelmtejn oħra biex nuru kif baqgħat dik l-armata. Bil-għajnuna t'Alla din fl-10 ta' Frar kienet ħierġa mill-portijiet u ma baqgħux wara ħlief żewġ xwieni biex iġorru l-morda. Iżda x-xorti ta l-armata nisranija li kif rajna mxiet fuq ix-xempju tax-xbejbiet il-boloh ta' l-Iskrittura ma kellhiex tispiċċa aħjar il-għaliex naqraw illi wara staġun sħiħ ta' tbatija u martirju ta' demm l-armata torka ħaditilhom minn taħt idejhom u l-Barra Piali baqa sejjer fi Tripli fejn ġie milqugħ fost l-aqwa festi li għamillu Dragut. L-armata nisranija imkissra u mżebilħa reġgħet lura biss tgħid l-istorja li kienet romlot minn 18,000 ruħ u telliefa minn 27 xini galjotta u l-biċċa l-oħra tal-baħar u l-Karkariżi l-anqas biss setgħu jkollhom il-ferħa li jgħidu li djarhom u r-raħal tagħhom serva fi dramm li spiċċa b'wiċċ il-ġid.