i dl-mant tal-Beata ODetġni cPrmabulata Ja Lowdes Is-sena 2019 timmarka l-10 anniversarju minn meta il-Venerabbli Konfraternità tal-Beata Verġni Immakulata ta' Lourdes bidlet il- mant li taħtu titpoġġa l-vara tal- Madonna ta' Lourdes. L-arkivju tal-Kurja Arċiveskovili fil- Furjana huwa wieħed mid-depożitarji ewlenin tal-Knisja Maltija li fih jinġabru d-dokumenti ekkleżjastiċi u ċivili ta' natura amministrattiva mill-aktar. importanti għan-nisġa ta' ġrajjet artna. L-arkivju jinkludi sezzjoni wiesgħa ħafna li fiha huma kkonservati petizzjonijiet, magħrufin bħala 'suppliki', li: ġeneralment jikkonsistu f'talbiet li individwi u entitajiet, reliġjuzi u ma humiex, iressqu lill-awtoritajiet u l-mexxejja spiritwali tal-pajjiż. Inkartament ta' valur kbir fl-istorja tar-raħal tal-Qrendi huwa rikors datat 27 ta' Marzu 2007, li l-Venerabbli Konfraternità tal-Beata Verġni Immakulata ta' Lourdes flimkien mal-Kappillan Dun Mario Mifsud issottomettiet lill-Kurja Arċiveskovili biex il-mant li taħtu titpoġġa l-vara artistika tal- Madonna ta' Lourdes jinbidel minħabba l-fatt li l-mant l-antik kien jinsab malandat ħafna tant li tqatta' kollu u ma għadux fi stat li jintrema' matul il- ġimgħa tal-festa. Id-dokument bin-numru 77/2007 jinsab fil-kollezzjoni appuntu intitolata ''Suppliki'. Il-Venerabbli Konfraternità qabbdet lis-Sur Silvio Pace biex jagħmel id-disinn tar-rakkmu tad-deheb. Hija ħallset lil E. Theuma 8 Companv Ltd is-somma ta' Lm 2,410.00 għad-drapp tan-naħa ta' ġewwa tal-mant u s-somma ta' Lm 459.00 għad-drapp blu tan-naħa ta' barra tal-mant. Is-Sur Pinu Axiaq ħallas minn butu is-somma ta' € 9,317.50 lil Patri Martin Borg għar-rakkmu tad-deheb mill-isbaħ li sar Ritratt tal-iskultur u statwarju Għawdxi Wistin Camilleri ssezzjoni Żgħażagħ (/ Lourdes Qrendi fuq il-mant. Ix-xogħol tal-ħjata tal- mant sar gratis mis-Sinjura Carmena Zammit mill-Imqabba. Il-Venerabbli Konfraternità żanżnet il-mant fil- festa tal-2009 filwaqt li l-aħħar parti tar-rakkmu li jeħel mal-kuruna tlesta fl-2010. Fl-2009, il-Prokuratur tal- Venerabbli Konfraternità kien is-Sur Pinu Axiaq li baqa' jissemma', mhux biss għall-ħidma fejjieda tiegħu fi ħdan il-Konfraternità għal tnejn u ħamsin sena sħaħ mit-17 ta' Mejju 1961 sal-13 ta' Marzu 2013, iżda wkoll għax-xogħol li fittex iwettaq biex il-kult lejn il-Madonna ta' Lourdes jissaħħaħ ġewwa r-raħal. Il-lista ta' benefatturi li taw sehemhom bi ħġarhom permezz ta' għotjiet ta' flus bil-għan li l-Venerabbli Konfraternità twettaq il-bidla fil- mant hija tassew twila u tigbor fiha firxa wiesgħa tal-poplu tar-raħal tal-Qrendi. Skont. ir-reġistru miżmum mill-Konfraternità, il-membri tal-Grupp Mexxej taħt it-tmexxija tas-Sur Kenneth Farrugia, Viċi Rettur, ġabru is-somma ta' Lm 5,054.10 biex setgħet tittieħed din l-inizzjattiva. Il-mant li kien hemm qabel dak tal-2009 kien sar fl-1930 bit-tħabbrik tas-Sur Guzeppi Cassar magħruf bħala 'l-Imgħallem'' mill-familja 'Tal-Mażina' u s-Sur Carmelo Aquilina magħruf bħala ''Ta' Bobu'. Il-ġbir biex isir il-mant beda wara l-Festa tal-1928. Fl-1930, il-Prokuratur tal-Konfraternità kien is- Sur Francesco Vella magħruf bħala ''Tax-Xelin'. Il-Venerabbli Konfraternità ħallset lid-ditta German Brothers £ 7.0s.od. għal sitta u għoxrin u nofs jardi ta' bellus ta' lewn ċelest filwaqt li ħallset lid-ditta Pace Asciak ta' triq S. Paolo, il-Belt Valletta £ 2. 2d. għall-pezza drapp bajda. Hija ħallset lid- Soċjetà Filarmonika Lourdes- Qrendi Q 121 ditta Busuttil ta' triq S. Paolo, il-Belt Valletta £ 10. 8s. od. għal tlettax —il 'canni'' (sebgħa u għoxrin metru) damask ta' lewn abjad bil-fjura safra, £ 3. os. qd. għal disgħa 'canni' frenza u 9 ''canni'' gallun u £2. 2d. għal sitt gmiemel żgħar tad-deheb u erbgħa gmiemel kbar tad-deheb. Il-Venerabbli Konfraternità qabbdet lil Emanuele Buhagiar (1876-1962), magħruf bħala l-imgħallem tal-arti dekorattiva Maltija tas-seklu XX, biex jaħdem żewġ kolonni. tal- injam bl-iskultura għas-somma ta' £8. Ix-xogħol tal- ħadid kien fdat f'idejn is-Sur Carmelo Ciappara minn Ħal Luqa għas-somma ta' £2. Il-Konfraternità ħallset lill- iskultur Wistin Camilleri mir- Rabat Għawdex £3. os. od. għal żewġ angli tal-kartapesta biex jiddendlu mal-mant filwaqt li qabbdet lid-ditta The Malta Tinsmith Works għal kuruna kbira tan-nickel kif ukoll kuruna oħra zgħira u ġiljuwa biex jinżammu minn idejn l-angli għas- somma ta' £5. Ix-xogħol tal- ħjata tal-mant sar gratis mill-ħajjat is- Sur Luigi Magro magħruf bħala 'Ta' Sangwent'' mill-Qrendi filwaqt li xi xogħol tal-injam sar b'mod volontarju mis-Sur Angelo Cassar. Il-Venerabbli Konfraternità qabbdet lis-Sur Carmelo Vassallo, Rettur tal- Konfraternità tas- Santissimu Kurċifiss ta' Bormla, biex jgħin lill-membri tal-Konfraternità jarmaw il-mant. Il-lista ta' benefatturi li taw sehemhom bi ħġarhom permezz ta' għotjiet ta' flus bil-għan li l-Venerabbli Konfraternità tagħmel il-mant li taħtu tintrama il-vara artistika tal-Beata Verġni Immakulata ta' Lourdes hija tassew twila u tiġbor fiha firxa wiesgħa tal-poplu tar-raħal tal-Qrendi. Skont registru li għadu miżmum mill-Konfraternità fost numru ta' dokumenti oħrajn, 54 fratell, 19- il konsorella, tliet familji u żewġ persuni anonimi ġabru bejniethom is-somma ta' £ 23. Is- Soċjetà Filarmonika Lourdes irregalat weħidha £.3. 6d. filwaqt li grupp ta' konsorelli taw £2. Il-Venerabbli Konfraternità orgnizzat ukoll żewġ attivitajiet b'risq din l-inizjattiva: Fiera f'Settembru 1928 li ħalliet l-qliegħ ta' £ 12. 6d. kif ukoll ħarġa kulturali li l-profitt kien ta' £ 5.10s. od. Il-bilanċ mill-arbural tal-festa 1928 li kien jammonta għal £ 1. 75. od. u servizz mill- Orkestra Bellini fl-okkazjoni tal-Festa tal-Madonna. tal- Ħniena fil-kappella filjali fil- limiti ta' Ħal Lew li kien jiswa £ 1.10s. od. ukoll marru b'risq il-proġett tal-mant. Is-somma totalli miġbura biex setgħet tittieħed l-inizjattiva kienet tammonta għal £ 48. Apparti l-prominenza tan- nisa fl-elenku ta' kontributuri, jispikkaw l-ismijiet ta' wħud mill-personaġġi ewlenin fir- raħal tal-Qrendi tas-seklu għoxrin, fosthom il-Kappillan tal-Parroċċa Santa Marija tal-Qrendi Dun Emmanuel Micallef, Filippo Magri mlaqqam ''Spanja'' mill-familja 'Tas- Sinjura', Giovanni Magro magħruf bħala ''Il-Bufni', u bosta u bosta ohrajn. L-ewwel mant li taħtu tpoġġiet l-vara tal-Madonna ta' Lourdes jingħad li ma kienx dak li l-Venerabbli Konfraternità għamlet fl-1930. Il- Konfraternità kienet aktarx tikri l-mant mill-Parroċċa ddedikata lit-tnissil bla tebgħa tal-Verġni Marija, Bormla. Jingħad ukoll li fis-sena 1928, waqt il- festi kbar li ġew iċċelebrati fil-Qrendi biex jitfakkru l-50 sena mit-twaqqif tal- istess Konfraternità, il-mant mikri mill-Parrocca ta' Bormla ħa n-nar waqt li kienet qiegħda tinxtgħel ix- xemgħa mill-abbati. Il-Venerabbli Konfraternità, taħt it-tmexxija għaqlija u intelligenti tas-Sur Kenneth Farrugia, għadha sal-lum tgħożż il-privilegg li l-istatwa tal- Beata Vergni Immakulata ta' Lourdes li matul is- sena tkun meqjuma fin-niċċa tagħha, tinħareġ u titqiegħed taħt il-kuruna bil-mant kaħlani fil-post imħejji fil-ġenb tal-knisja għall-okkażjoni tal-festa tagħha. Fil-bqija tas-sena, il-Venerabbli Xirka terfa' l-mant f'senduq apposta li hija żżomm fis-sagristija tal-fratelli u l-konsorelli tal-knisja parrokkjali tar- raħal. 122 0 Soċjetà Filarmonika Lourdes Qrendi