dara 'masażimtagkilabb Naħseb ħadd ma jara ritratt ta' fjura u jgħid Jaqq/ jew Xi kruhal Kulħadd jaqbel li l-fjuri huma xempju ta' ġmiel. Huwa veru li l-pjanti jagħmlu l-fjuri biex jimpressjonaw, imma fil-fatt mhux lilna l-bnedmin ikunu qed jippruvaw jogħġbu. Il-fjuri huma riklam li l-pjanta tagħmel biex tiġbed l-insetti. Ħafna insetti jaraw bil-kulur daqsna u iktar minna. Meta insett jara għalqa mimlija fjuri ikun qisu aħna fi triq kollha ħwienet b'tabelli u vetrini jixegħlu, ilkoll jippruvaw iħajruna nidħlu għandhom u nixtru. Imma għaliex il-pjanti jridu l-insetti jżuruhom2 'Biex jixorbulhom in-nektar,' qaltli fil-pront studenta dan l-aħħar. Prosit, imma l-pjanta għalfejn tieħu l-battikata tagħmel free drinks għall-insetti2 In-naħal jieħu n-nektar, il-pjanta tieħu xi ħaġa2 Tieħu ħafnal Biex pjanta tagħmel iż-żerriegħa għandha bżonn tiddobba ftit polin minn fjuri ta' pjanta oħra. Il-polin huwa dak it-trab fin isfar li jkollhom il-fjuri. Imma sintendi l-pjanta għandha problema għax ma tistax taqbad tmur tieħu l-polin minn pjanta oħra, għax imwaħħla fl- artl U hawn jidħol l-insett. Ħafna insetti huma sufin u meta jżuru pereżempju peprina, spiss jeħel il-polin ma' żaqqhom jew saqajhom. Meta mbagħad iżuru peprina oħra, xi polin mill-ewwel peprina jeħel mat-tieni peprina. Dan hu li riedet il-pjanta, u għal din ir- raġuni l-pjanti vvintaw il-fjuri. Din hija dik li tissejjaħ id-dakra (bl- Ingliż pollination). Kos kieku ma kinux jeżistu insetti probabbli lanqas fjuri ma kien ikollna fid-dinjal Victor Victor Falzon L-Editur Il-ħuttafa (barn swallow Hirundo rustica) hija l-għasfur li ta ismu lil dan il-magażin. Eluf ta' ħuttaf iżuruna fir-rebbiegħa u fil-ħarifa waqt li jkunu qed ipassu bejn l-Ewropa u l-Afrika. F'dawn l-aħħar snin xi pari bdew ibejtu u jrabbu l-familja f'pajjiżna, speċjalment f'Għawdex. Il-ħuttafa hija maħluqa għall-ajru u ttir b'ħila kbira. Jisimha ħuttafa għax taħtaf nemus u dubbien mill-ajru waqt li Bħall-biċċa l-kbira tal-għasafar hija mħarsa bil-liġi. Ritratt ta' Aron Tanti Il-ħarira ħamra hija fjura komuni tar- rebbiegħa. Tinsab 1 ukoll fil-forma bil-fjuri koħol, u f'dak il-każ tissejjaħ. Nafl Ħarira kaħlal X'għandna f'dil-ħarġa2 Mill-editur 2 Aħbarijiet 3 Għajnejn ta' Seqer 4 Bħalissa bil-fjuri 6 Storbjuż 6 Agħtiha l-kulur 7 Attività 7 Il-Fjamingu 8-9 Il-cravfish 10 Il-kaċċa 11 Tellieqa għat-Tajr 12-13 L-Għasfur tal-Bejt 14-15 Kolina u Żeppinu 16 Kitbu f'dil-ħarġa Sean Bonello, Desirċe Falzon, Victor Falzon, Nicholas Galea, Maria Farrugia Klabb Klabb Ħuttaf huma l-membri żgħar u żgħażagħ (-18vrs) ta' BirdLife Malta. Il-Klabb jorganizza attivitajiet għall-familja, mixi, żjarat f'riservi naturali, ħarġiet bil-lanċa u attività ambjentali. Kull xahrejn noħorġu l-magażin Il-Ħuttafa li l-membri jirċievu d-dar bil-posta. It-taqsima tal-membri li għalqu t-13 tissejjaħ Falko. Sħubija fil-klabb hija €10 fis-sena. Tista' tissieħeb ukoll il-familja kollha, li tibda tirċievi wkoll ir-rivista Bird's Eve View kull tliet xhur. Sħubija għall-Familja hija €29. Kuntatt indirizz 57/28 Triq Abate Rigord Ta' Xbiex XBX 1120 G BirdLife Malta, April 2018 Disinn u produzzjoni Victor Falzon Stampat għand Poulton's Print Shop Il-Ħuttafa 145 : April 2018 : p3 uppostl) Kontra kull raġuni xjentifika reġa' fetaħ staġun għall- kaċċa fir-rebbiegħa: 21 nofstanhar li fihom il-kaċċaturi ngħataw permess joqtlu speċi waħda biss: is-summiena. L-istramba kienet li d-dati ta' dan l-istaġun (1 sa 21 April) kienu fiż-żmien mhux meta jpassi l-iktar summien imma meta jpassi l-iktar gamiem. Il-gamiema fir-rebbiegħa hija protetta. Matul l-istaġun membri tal-BirdLife u tal-pubbliku raw diversi għasafar protetti b'sinjali ta' sparar fuqhom, fosthom — bgħadan ħomor, bgħadan bojod, spanjuletti u gamiem, u fi ġranet meta passa ħafna gamiem instema' ħafna spararl F'dawn l-aħħar ġimgħat il-BirdLife daħlulha xi bgħadan ħomor feruti b'tiri tas-senter, u qiegħda tikkurahom. Jekk ifiqu jerġgħu jintelqu. Imxejna Nhar il-Ħadd 11 Marzu 2018 kellna l-Mixja għan-Natura mir-Rabat sax- Xemxija. Ħarġet ġurnata sabiħa u konna xi 100 ruħ. Kollox mar b'wiċċ il-ġid u , għalkemm fl- ) aħħar għajjejna xorta ħadna gost. f Mill-isponsors ġbarna iktar minn €700 li bihom il-BirdLife ħa tixtri kameras biex nosservaw l-għasafar live fil-bejta. Grazzi lil kull min għen u ħa sehem. Nhar is-Sibt 31 Marzu (lejlet l-Għid) 2018 fir-riserva naturali tas- $ Simar il-BirdLife kellna l-Easter Egg-citement, avveniment $ għall-familja li issa sar isir kull sena. Għalih attendew iktar minn 100 tifel u tifla flimkien mal-familji tagħhom u għaddew ttit sigħat jagħmlu kraft, ifittxu bajd tal-Għid moħbi, josservaw il- bird ringing, jagħmlu berdwoċing mill-ħajds jew sempliċiment imorru passiġġata ħelwa madwar ir-riserva. Desirċe Falzon aħbarijiet Peter u Svivia, Maris u Skv huma żewġ pari tewmin ħbieb b'rabta speċjali bejniethom: li jekk jaqbdu id xulxin jibdew jifhmu x'inhi tħoss in-natural Għajnejn 1: Seqer 'Il-aħwa x'għajnejn ta' seqer għandeki' skantat omm Skv b'binha. Kienet tilfet misluta rqiqa u sejħet lit-tfal biex jgħinuha ssibha. Skv mill-ewwel lemaħha f'xaqq bejn maduma u oħra. Kien il-Ħadd filgħodu, u Skv u oħtu t-tewmija Maris kienu ħerġin ma' sħabhom Svivia u Peter, tewmin ukoll. Kienu sejrin il-Buskett, tefgħa ta' ġebla mir- raħal tagħhom. Ma damux ma ħarġu minn Ħal Bużbież, kien April u l-kampanja kienet qed twarrad wara xitwa xita u kesħa. 'Ara s-sema kemm hi roża,' qalet Maris. 'Għax riħ isfel, mimli ramel fin mid-deżert,' wieġeb Peter, li kien iħobb jagħti daqqa t'għajn lir-rapport tat-temp filgħodu. L-arja kienet sħuna u l-erba' tewmin kienu diġà bl-imqaċċat. Ħin minnhom Svivia staqsiet lill- oħrajn ridux jgħaqqdu jdejhom ħalli jisimgħu kienx hemm xi ħaġa tĦemmhekk, harsu… Il-ahwa, ara kemm hemm ' interessanti qed tiġri madwarhom li ma ntebħux biha bis-sensi normali. Kulħadd qabel, u… bla qadfa waħdaf' 'Iss, jien ili sagħtejn nissaqqar bla ma nċaqlaq ġewnaħf' 'Għall-erwieħ dar-riħ perfett, L-erbat itfal ħarsu 'l fuq lejn mnejn semgħu l-ilħna strambi u Skv fil-pront ipponta lejn is-sema. 'Hemmhekk, ħarsu… Il-aħwa, ara kemm hemm'' 'Dawk x'inhuma'' staqsa Peter, ipeċpeċ għajnejh lejn xi erbgħin tikka fis-sema. 'Dak tajr tal-priża,' qalet Svivia kif lemħithom. Svivia kienet membru fi Klabb Ħuttaf u kienet qrat fil-magażin Il-Ħuttafa li fir-rebbiegħa l-għasafar ipassu mill-Afrika għall-Ewropa. Peress li dejjem kienet iġġorr kamera magħha, bdiet tieħu r-ritratti ħalli turihom lil sħabha tal-klassi. is-Semmiegħo Il-Ħuttafa 145 : April 2018 : p4. Desirċe Falzon 'Tgħid għaliex qed jiftaħru bejniethom b'kemm ilhom itiru bla ma jaqdfu'7' staqsiet Maris. Svivia spjegat li l-arja sħuna titla' 'l fuq u għasafar bi ġwienaħ kbar bħat-tajr tal-priża 'jirkbu' dawn il-kurrenti u kapaċi jivvjaġġaw fit-tul bla ma jħaddmu ġwinħajhom. 'Ajma ħej, dalgħodu rajt lil Frans ta' ħdejna ħiereġ bis-senter,' qal Skv inkwetat. 'Dak żgur induna b'dar-riħ u xamm li se tkun ġurnata tajba għat-tajr tal-priża.' Frans kien wieħed minn dawk li ma jagħrfu ebda liġi u x'ħin ħadd ma jkun qed iħares, jispara fuq kull miskina tajra li tiġih fil-mira. 'Ħaffu, ejjewl' għajjat Peter u beda jlebbet lura lejn id-dar, bl- oħrajn bla nifs warajh. X'ħin waslu, Peter mar b'ġirja fuq missieru u talbu jagħmel nota malajr fuq Facebook mal-ħbieb tiegħu. Fil- postkiteb li kienet ġurnata sabiħa u l-Buskett kien mimli tajr tal-priża. Tella' l-aħjar ritratt li ħadet Svivia u ħajjar lil sħabu joħorġu jgawdu dan l-ispettaklu tan-natura. Wara ftit bdew deflin il-/ikes. It-tewmin reġgħu niżlu l-Buskett, imsarinhom f'saqajhom li se jisimgħu l-isparar. Imma minflok raw, waħda wara l-oħra, familji ħbieb ta' missier Peter u Svivia jaslu bl-karozza għall-ħarġa tal- Ħadd. Bis-saħħa tat-tewmin dawn kienu ddeċidew li jmorru jgawdu t-tajr tal-priża fil-Buskett. 'B'dawn in-nies kollha jħarsu lejn is-sema, żgur li Frans ma jissugrax jikser il-liġi llumi' daħqu t-tewmin, kuntenti li bl-għassa li kienu ġabru, kienu salvaw ħafna għasafar mill-qilla ta' Frans. Min jaf darb'oħra x'ħa jiġri… mt l-Igħħoril 2018 - p5 G Jekk tixtieq issir berdwoċer dal- ktieb għalik. Ktieb b'tagħrif u stampi dwar 104 speċi ta' għasafar li jżuru jew jgħixu f'Malta. Pittura oriġinali ta' kull speċi, b'għajnuniet biex tagħrafhom. Edizzjoni ġdida b'iktar paġni u iktar speċi, b'tagħrif aġġornat u bi tpinġijiet riveduti u rfinuti. L-ewwel edizzjoni kienet rebħet il-premju nazzjonali tal-Ktieb tat- Tfal bl-Aħjar lllustrazzjonijiet. Għall-bejgħ mir-riservi tal- Għadira, Is-Simar, Is-Salina u miċ-Ċentru tal-BirdLife f'Ta' Xbiex. Issued bv Bank of Valletta p.l.c., 58, Triq San Żakkarija, Il-Belt Valletta VLT 1180 Il-Ħuttafa 145 : April 2018: p6 Ir-rebbiegħa l-istaġun tal-fjuri, hawnhekk tmienja minnhom.Oħorġu gawduhom u araw kemm issibu minn dawn. Jien karozza tal-pulizija… Ħa nċapċaphielu ġo rasu fl-aħħarl Il-BirdLife ħa jkollha stand bit-tema fuq ħabitati. Ħa jkun hemm materjal edukattiv, logħob u attivitajiet oħra e saz l għat-tfal u l-familja. Festiva Aqbżu qabżal Ir-riservi naturali Riserva tas-Simar u l-Għadira jagħlqu għas-sajf. Dis-sena qabel jagħlqu ħa nagħmlu ftuħ ftit Naturali tiżra speċjali, b'attivitajiet, Closinġ Davs logħob u mixjiet bi Ejjewl Aktar tagħrif fil-websajt tal-BirdLife u fuq Facebook. Wwww.birdlifemalta.orġ Fir-rebbiegħa naraw ħafna għasafar, u dan bla dubju huwa wieħed mill-isbaħ. XKull minuta fid-dinja jinbiegħu 7 miljun flixkun tal-plastik 3 sa 6 Mejju 2018 Pjazza San Ġorġ, il-Belt Dħul Bla ħlas IL-Ħadd 3 Ġunju 2018 Post L-Għadira Dħul Bla ħlas Ritratt ta' Aron Tanti Ct Eli EB di file teteħ L Tl o E TI TITT (el 2 00 TE l (e2o LLD oC l l-1 lo beda jikkaċċja xi żewġ miljun sena ilu dan kien jagħmlu biss għall-ikel, bħalma jagħmlu (e EU ge i EĦ TIIT la To lu CI ssir ħafna kaċċa għall-ikel (pereżempju s-sajd) imma ħafna kaċċa ssir ukoll għal raġunijiet oħra. ollezzjoni, tiżjin u ftaħ Ħafna kaċċa ssir għall-kollezzjonijiet u trofej, fejn l-annimal jinqatel biex jinżamm ġismu (jew partijiet minnu) bbalzmat għal skop ta' tiżjin f'postijiet prominenti bħala turija tas-suċċess jew irġulija tal-kaċċatur. Din hija t-tip ta' kaċċa dominanti f'Malta, fejn ħafna speċi ta' għasafar protetti jinqatlu biex jiġu bbalzmati u mqegħdin ġo vetrini fid-dar. F'pajjiżi oħrajn jesponu l-irjus ibbalzmati ta' ljuni, orsijiet, ċriev, eċċ. mal-ħitan biex il-kaċċatur jiddandan bil-ġmiel, bid-daqs jew bil- feroċja tal-annimal li jkun qatel. Negozju, trattikar U HU Xi annimali jiġu kkaċċjati għal .xi partijiet minn ġisimhom li jkunu meqjusa li.jiswew ħafna flus. L-iljunfanti joqtluhom għan-nejbiet twal tal-avorju li jinbiegħ biex isir statwettil Ħafna speċi ta' qtates kbar (tigra; leoparda, ġagwar, ocelot, eċċ.) jinqatlu għall- fer tagħhom biex .isiru kowtijiet għas-sinjuruni. Ir- rinoċeronti jikkaċċjawhom: għall-qrun għax jaħsbu li għandhom valur mediċinali. Ma' dawn nistgħu nżidu t-tigra (għall-għadam) u l-pangolin (għall-iskwami). Kontroll ta' pests Hemm ukoll kaċċa għal annimali meqjusin pests, jew għax jikkompetu ma' speċi indiġeni, jew għax iqisuhom theddida għal annimali domestiċi. Xi nies jargumentaw li dan hu metodu kif tikkontrolla l-annimali milli: jkomplu jitkattru u jaffettwaw l-ambjent naturali. Xi eżempji jinkludu l-lupu, il-kangaru, il-kojote u l-volpi. Xi nies jirraġunaw li perċentwal żgħir ta' annimali jiġu kkaċċjati madwar id-dinja, u għalhekk l-effett tal-kaċċa hu minimu. Dan ir-raġunar Il-pangolin huwa l-iktar annimal ittraffikat fid- dinja. It-tmien speċi ta' pangolins issa huma protetti minn traffikar. huwa żbaljat għax il-kaċċa fil-fatt wasslet ħafna speċi f'xifer l-estinzjoni. Pereżempju fir-Renju Unit il-gamiema (għasfur li f'Malta jikkaċċjawh' bla kontroll fil-ħarifa) naqset b'969/. Din l-ispeċi.issa meqjusa vulnerabbli. Il-kaċċa qed thedded ukoll lill-iljunfant Afrikan. Fi tliet snin inqatlu mal-100,000 iljunfant, u f'sena waħda biss (2011) inqatlu.896 tal-iljunfant Afrikani li baqa' fid-dinjal B'din ir-rata ta' qtil fi żmien 10 snin l-iljunfant Afrikan ħa jkun spiċċa. Eżempji xejn sbieħ bħal dawn hemm ħafna. F'Malta problema kbira hija l-kaċċa fuq għasafar vulnerabbli u protetti. BirdLife Malta tagħmel sforz kontinwu biex jitħarsu u jiġu nfurzati l-liġijiet ħalli niżguraw il-futur ta' ħafna speċi li jpassu minn Malta. Fix-xena globali l-kaċċa fuq annimali mhedda jew f'xifer l-estinzjoni teżisti f'kull kontinent. Fl-Amerika ta' Fuq issir ħafna kaċċa fuq l-orsijiet u fl-Amerka t'isfel jikkaċċjaw ħafna vikunja. Fl-Afrika ħafna kaċċa hija ffukata fuq iż-żebri, l-iljunfanti, l-iljuni, ir-rinoċeronti u l-gorilla. Fl-Awstralja hemm problema ta' kaċċa għall-Queensland turtle u d-dugong, u fl-Asja hemm problema kbira tal-kaċċa fuq is-Siberian musk deer u s-sun bear. Dawn ftit eżempji minn lista twila ħafna. X'nistgħu nagħmlus Penguin mhux iswed u abjad iki Nirrappurtaw każi ta' kaċċa illegali lill-pulizija (tel ) Nagħfsu fuq gvernijiet u nies f'awtorità biex jitjiebu l-liġijiet u jiżdied l-infurzar tagħhom. Inqajmu kuxjenza man-nies, għax l-edukazzjoni hi l-aħjar għodda biex nindirizzaw problemi ambjentali — għalhekk il-BirdLife tinvesti ħafna riżorsi fl-edukazzjoni. Inħajru iktar nies jidħlu membri fil-BirdLife ħalli l-vuċi tagħna tkun iktar qawwija. Kull sena l-SPNI (il-BirdLife fl-Iżrael) u BirdLife International jorganizzaw kompetizzjoni għall- berdwoċers jisimha Champions of the Fivwav. L-għan prinċipali hu li titqajjem kuxjenza fuq il-qtil illegali Iż-żona tal- kompetizzjoni, area ta' kważi 7000km: L-Iżrael tal-għasafar tal-passa fil-Mediterran. Għalhekk it-timijiet li jieħdu sehem jiġbru xi flus biex dawn jintużaw għall- ħarsien tal-għasafar f'wieħed mill- pajjiżi tar-reġjun. Fiha nnifisha l-kompetizzjoni hija sempliċi: kull tim għandu 24 siegħa biex fihom jara kemm kapaċi josserva jew jisma' speċi ta' għasafar f'żona speċifika. Min jara l-aktar għasafar jirbaħ. Din is-sena erbgħa minn sħabi u jien għaqqadna tim, semmejnieh The Maltese Falcons u rħejnielha lejn l-Iżrael biex nieħdu sehemi Il-ġurnata tal-kompetizzjoni kienet is-26 ta' Marzu perċ kemm qabel kif ukoll wara żorna diversi postijiet fl-Iżrael biex niskopru n-natura fantastika ta' dan il-pajjiż li fih qattajna 16-il ġurnata. Rajna ħafna natura, fosthom għasafar li lanqas noħolmu Biex rajniehom ivvjaġġajna minn ħafna ħabitati, minn bwar mal-Mediterran għad-Deżert Negev, mill-Baħar l-Aħmar għall-Baħar tal-Galilija. Tlajna wkoll fil-muntanji tat-tramuntana. B'kollox rajna mal-240 speċi ta' għasafar, fosthom pellikani, ajkli, avultuni, tajr tax-xatt, kokk, daqquq ikħal, kud, għasafar tal-għana, buful, eċċ. Il-gajd tal-għasafar qattajnieh inqallbu fihl Jien rajt 22 speċi ġodda, u l-aktar li ħadt pjaċir nara kien il-black bush robin — impressjonanti x'denb għandul Rajna wkoll diversi mammiferi, fosthom ħmir slavaġ tad-deżert (Asian wild ass), għażżiel (gaze/le), mogħoż selvaġġ (ibex) u volpijiet tad-deżert. Dorna u drajna L-area tal-kompetizzjoni kienet trijanglu art fin-nofsinhar tal-Iżrael (ara l-mappa) bejn l-Eġittu, il-Baħar l-Aħmar u l-Ġordan. Din iż-żona, fejn jiltaqgħu l-Afrika, l-Ewropa u l-Asja, hija magħrufa mal-berdwoċers bħala hotspot għax minnha jpassu miljuni ta' għasafar. Hemm ukoll ħafna speċi oħra residenti li f'daż-żmien ikunu diġà bil-bejta ħalli jevitaw il-qilla tas-sajf. Ħafna mill-ġranet ta' qabel il- kompetizzjoni qattajniehom f'din iż-żona u sirna familjari mal-postijiet u l-għasafar tal-post. Lejlet il-konkors fassalna r-rotta. Mat-tokk ta' nofsillejl Mat-tokki ta' nofsillejl qomna minn raqda ħafifa u rħejnielha lejn il-punt tat-tluq f'Eilat, fejn ħadna r-ritratt uffiċjali. Imbagħad armati bil-flokkijiet u l-bnadar tal-kompetizzjoni soqna 300km lejn it-tramuntana fejn f'biċċa deżert partikolari rajna l-għubara tal- Lvant (MacQueen s bustard), għasfur ta' ċikonji bojod waqt il-passa b'kamuflaxx qawwi li diffiċli tarah jekk mhux kmieni filgħodu x'ħin l-irġiel ikunu qed jiġru bir-rix ta' għonqhom minfuħ biex jimpressjonaw lin-nisal Aħna u nsuqu waqafna f'xi żoni bis-siġar fejn smajna xi kokk u rajna għasafar oħra tad-deżert, bħan-nankina (cream-coloured courser). Fil-widien nixfin bis-siġar u l-arbuxxelli (wadis) rajna diversi għasafar żgħar li jkunu qed ipassu, fosthom kaċċamendul, kud u buful. Għall-ħabta tad-9am żorna għadajjar partikolari fejn jiġu jixorbu l-gangi (sandgrouse) darba kuljum u fl-istess ħinl Rajna tliet speċi ġejjin mill-qalba tad-deżert. Il-lista bdiet titwal ġmielha. Il-ġurnata kompliet hekk, niġru bla waqfien minn post għal ieħor, niġġieldu l-għeja u n-ngħas, inżidu speċi wara speċi. B'kollox dakinhar soqna xi 600km u tellajna total ta' 160 speċi. L-aħħar żewġ għasafar li rajna kienu l-buqrajq abjad (Egvptian nightjan u l-pharaoh eagle owl. Il-ġurnata spiċċat fil-post fejn bdejna, fejn daħħalna l-lista. L-għada saret iċ-ċerimonja tal- premjijiet. L-ewwel tħabbret is-somma flus li t-timijet kien irnexxielhom jiġbru: madwar $100,000 (wawwl). Din is- sena l-flus se jmorru għand il-BirdLife Partners fil-Kroazja u s-Serbja u ser jintużaw biex jiġġieldu kontra l-kaċċa illegali li ssir f'dawn il-pajjiżi. Kuntenti fermi It-tim rebbieħ kien magħmul minn Ingliż, Żimbabwean u żewġ Sud Afrikani, li tellgħu total ta' 186 speċi, ċifra tal-ġenni Aħna l-Maltese Falcons ġejna t-tmien post minn total ta' 32 tim. Konna kuntenti ferm b'dan ir-riżultat, l-iktar għax mit-timijet tal- barranin ġejna t-tielet post. L-għasafar tal-bejt spiss ibejtu fil- ventilaturi tad-djar. Imma jbejtu wkoll fis-siġar, fil-ħitan tas-sejjieħ, fi xquq fis-swar, f'irkejjen fuq arbli tad-dawl, u anke fl-għerien. Il-mara tbid xi 4 jew 5 bajdiet, li jfaqqsu wara xi 14-il jum. Fix-xitwa, meta ma jkunx żmien il-bejta, l-għasafar tal-bejt spiss jinġabru fi gruppi biex jorqdu f'postijiet kennija b'siġar kbar. Fir-ritratt jidher l-istazzjon p-: tal-ferrovija l-qadim f'Birkirkara, fejn kull filgħaxija jinġabru eluf ta' għasafar tal-bejt. Fi ftit ġimgħat il-frieħ itellgħu biżżejjed rix biex joħorġu mill- bejta u wara ftit jitgħallmu jtiru. Madankollu l-ġenituri xorta jibqgħu jitimgħuhom għal ftit ġranet oħra sakemm jitgħallmu jsibu ikel weħidhom. Fir-ritratt tidher omm iżżoqq liż-żewġ uliedha. titma', ibni —kif qed tagħmel l-għasfura fir-ritratt. Issa imxi ħa nżoqqok. Il-frieħ jixbhu ħafna lil ommhom fil-kulur imma tista' tagħrafhom minn xi differenzi. Pereżempju l-frieħ ikollhom denbhom ħafna iqsar, u mal- ġenb ta' munqarhom ikollhom ġilda safra. ITE TEŻI) Jekk trid titgħallem iktar fuq l-għasafar li jbejtu f'Malta The Breeding Birds of Malta huwa l-ktieb għalik. Għall- bejgħ mill-BirdLife u ħwienet tal-kotba. Il-Ħuttafa 145 : April 20 L-Avventuri ta' Kolina' l- Kokka u Żeppinu ż-7 ZŻrinġ Zeppinu huwa żring fuq ruħu u KA a at ni tl Il-aħwa llum x'lejla sabiħa biex indur dawra fuq ti-Nanna Kolina hija kokka IO. ix-xagħri u ngawdi ftit dan il-ġmiel għad-dawl tal-qamar. inqas fuq tagħha. Minkejja Dik.mhux l-għadira taż-żrinġijiet2 Dawk x'inhuma jagħmlu li Kolina xwejħau Żeppinu hemm kollha mqajmin2 emi feda jaqaw B : imli i Żeppinu. Nanna, Nannal Isma' waħdal żagħżugħ, tilinkien dawn ita Kolina. Haw', Żeppinu, jaqaw għandkom xi festa kbira2 tnejn ikollhom avventuri mill- Hemm xi tazza luminata u biċċa pizza għalija2 iktar interessanti. Le Nanna, x'festa festal Inkwiet kbirl Traġedjal Kulħadd ma jiflaħx. Kull min jidħol fl-għadira joħroġ marid. Jien qed nibża' ninżel. Mela x'ġara2l Żeppinu. Ma nafuxl Forsi tista' tgħinna Nanna7 Kolina. Ikkalma Żeppinu għax ħa taqsamli qalbi: narak daqshekk inkwetat. Jien biex naħseb f'soluzzjoni għal problema bħal din ikolli bżonn naqra ħin waħdi. Ħa mmur dawra żgħira ħa naħseb ftit fil-kwiet, nerġa' narak dalwaqt. U hekk għamlet Kolina. Imħassba u mdejqa marret dawra fuq ix-xagħri u ma damitx ma sabet x'kienet il-kawża tal- problema taż-żrinġijiet. Ftit bogħod mill-għadira lemħet batterija ta' karozza. Misteru solvuti Praspura oħra tal-bnedmin. Xi ħadd irresponsabbli minflok ma rema din il-batterija ma' skart perikoluż ieħor bħal mediċini skaduti, żjut u bozoz użati f'Ċentru għall-Iskart Goff, ġie remieha hawnhekk. Mhux ta' b'xejn Żeppinu u sħabu kollha ma jifilħux. Min jaf x'kimika ħierġa minn din il-batterija li qed tniġġes l-ambjent. Issa naraw kif ser titneħħa minn hawn imma sadanittant ħa ndur lura u navża liż-żrinġijiet. Hawn Nanna, solvejthulna l-misteru X'ser jiġri minna2 X'ser nagħmlu2 Iva Żeppinu, l-għadira mniġġsa minn kimika ta' batterija li xi ħadd rema fil-viċin: Ippakkjaw kollox u ser neħodkom f'għadira oħra ftit ''il bogħod. Għalissa żgur ma tistgħux tibqgħu hawn. Imxu warajja. Grazzi Nannal Imnalla kont inti llejla. li lkoll jgħaddilna ma jdumx u nispera li l-għadira l-ġdida tkun dar komda daqs l-oħra. Nispera Żeppinu, u nispera li ħadd iktar ma jerġa' jarmi skart perikoluż fl-ambjent. Hekk hu Nanna. Tllum mhux bħad-drabi l-oħra l-avventura tagħna xejn ma kienet sabiħa. Tgħid l-avventura tad-darbali jmiss tkun aktar pjaċevoli għal Żeppinu u Kolina2