'Qalilhom tixbiha oħra biex jurihom li għandhom jitolbu dejjem bla ma jaqtgħu (Luqa 18:1) L-ART IMQADDSA $$ JANNAR- MARZU 2013 $$ 15 It-talb fit-tielet vanġelu ta' San Luqa li hu l-awtur ukoll tal- Atti tal-Appostli, jifforma tema importanti li tidher kullimkien fil-vanġelu. Huwa juża varjetà kbira ta' kliem grieg li għandu x'jaqsam mat-talb. Infatti t-talb jissemma madwar 65 darba fejn għandna madwar 25 kelma differenti fosthom insibu: deesis, proseuche, enteuxis; euchomai, aiteo u erotao. Naraw diversi forom ta' talb: tpattija tad-dnubiet, bħala tfittxija ta' Alla; petizzjoni; għajnuna, għall-fejqan, ta' fiduċja, ringrazzjament, tifħir u glorja lil Alla. 16 4 L-ART IMQADDSA $ JANNAR - MARZU 2013 San Luqa jagħmel enfasi kbira fuq il-mumenti li fihom Ġesu talab, kif ukoll dawk il-mumenti li fihom Ġesti għallem dwar it-talb. Huma ħafna dawk imbagħad il-personaġġi li huma marbuta ma' dan l-ispirtu tat- talb; insemmu lil Żakkarija; Elisabetta; il-Madonna; ix- xwejjaħ Xmun fit-Tempju u l-profetessa Anna. Insemmu fuq kollox it-tliet innijiet ta' talb per eċċellenza, il-Benedictus (1:68-79), il-Magnificat (1:46- 55) u n-Nunc Dimittis (2:29-32) li huma tassew tifħir lil Alla għal kull ma għamel mal-poplu tiegħu. Insibu ħafna messaġġi ta' talb fil-kuntest tal-parabboli u l-maħfra u l-ħniena ta' Alla. Ta' min jinnota ukoll ir-rabta kbira tal-fidi mat-talb: 'Qalu l-Appostli lill-Mulej: 'Żidilna t-twemmin (17:5). Insibu wkoll it-talba ta' ringrazzjament tal-imġiddem: 'Malli ra wieħed minnhom li fieq, reġa' lura jgħajjat u jfaħħar lil Alla, u ntefa' wiċċu fl-art f'riġlejh jiżżih ħajr. Kien dan Samaritan' (17:15- 16); kif ukoll ma nistgħux ninsew it-talba tal-ħalliel it- tajjeb: 'Ġesu, ftakar fija meta tiġi fis-saltna tiegħek' (23:42). Fl-aħħar tal-evanġelju San Luqa jkompli juri din l-importanza tat-talb billi jgħid li l-Appostli wara raw lil Ġest tiela' s-sema: 'Hu u jberikhom infired minnhom u kien meħud fis- sema. Huma qimuh u reġgħu lura lejn Ġerusalemm b'ferħ kbir. U kienu joqogħdu dejjem fit-tempju jfaħħru u jbierku lil Alla' (24:52-53). F'San Luqa naraw fuq kollox lil Ġesu li jitlob u allura jsir il- mudell għat-talb. Sa mit-tfulija tiegħu naraw li Ġesu jitlob kif juri lill-ġenituri tiegħu meta ntilef: 'Għaliex qegħdin tfittxuniż Ma tafux li jiena għandi nkun fid-dar ta' Missieri2' (2:49). Wara li Ġest tgħammed minn Ġwanni l-Battista fil-Ġordan, San Luqa jikteb ukoll li Ġesu: f… kien qiegħed jitlob, infetaħ is-sema, u niżel fuqu l-Ispirtu s-Santu, għamla ta' ġisem bħal ħamiema, u nstema' leħen mis-sema: Int Ibni l-maħbub, bik nitgħaxxaq (3:21-22). Wara Ġest jerħilha għall-erbgħin jum ta' irtir: talb, tħejjija u tiġrib fid-deżert. San Luqa jinnota wkoll li wara jum twil ta' ħidma Ġesu: ' .-: kien jerħilha għal xi post imwarrab u joqgħod jitlob' (5:16); u wara li għadda l-lejl kollu jitlob, għażel lit-tnax- il appostlu: 'F'dawk il-jiem ħareġ lejn l-għolja biex jitlob, u għadda l-lejl jitlob lil Alla. Filgħodu sejjaħ id-dixxipli tiegħu u għażel tnax minnhom, li semmihom appostli (6:12- 13). Meta għallem lill-appostli jitolbu, huwa kien jitlob qabel: 'Kif kien fi mkien jitlob, x'ħin waqaf, qallu wieħed mid-dixxipli tiegħu: 'Mulej, għallimna nitolbu, bħalma għallem Ġwanni d-dixxipli tiegħu' (11:1). Anke San Luqa juri lil Ġest fuq is-salib jitlob: 'Missieri, f'idejk jien nerħi ruħi' (23:46) li tirrifletti l-kliem tas-Salm 31:5. Ġesi jgħallem dwar it-Talb Ġest f'San Luqa jgħallem it-talb, fuq kollox jibda mill- Prot lii jati biorietad nat it-talba tal-Missierna fil-kuntest tal-Vjaġġ lejn Ġerusalemm (11:2-4; ara ukoll Mt 6:9-13). Ġesti jgħallem ukoll biex jitolbu għall-maħfra: 'bierku lil dawk li jistħukom, itolbu għal dawk li jqassu fuqkom' (6:28). Jgħallimhom ukoll biex il-ħidma u s-saltna ta' Alla tkompli tikber: 'Il-ħsad kbir, imma l-ħaddiema ftit; itolbu mela lil sid l-ħsad biex jibgħat ħaddiema għall-ħsad DG OI es Gzl li jitolbu dejjem narawha ilka bia Eman ibtfieiki ħabib li mar jitlob lil ħabibu pit A CJ Ea 1 ngħidilkom: itolbu u jingħatalkom: fittxu u ssibu; ħabbtu u jiftħulkom' (11:9), u fit-tixbiha l-oħra tal-armla u l-imħallef (ara 18:1-8). U A B e Ka Ġesu jkompli jħeġġiġhom sabiex jitolbu dejjem: 'Mela ishru dejjem u itolbu biex ikun jistħoqqilkom taħarbu dan kollu li għandu jiġri u tieqfu quddiem Bin il- Bnieden' (21:36). It-talb fuq kollox irid ikun wieħed piniipib te ga ersi grati fat jA TEN fil-parabbola tal-fariżew u iġib L EA Konklużjoni IE ENT B BE lotel mela bit-talb fit-tempju ta' VAN E te te leż joni IN IE ana mill-Appostli u fiċ-ċentru LIR an Be loġa t-Talba tal-Missierna. Din Ibqa B GI TALI turi l-qofol u l-importanza ia lo Elf inno żleħon Ti mi ga e Alla li mexxa lil Ġest u lill- Appostli u li għandu wkoll imexxi lilna fit-triq tat-talb.