18 ( il-Ħadd 22 ta' Novembru 2020 TORĊA HMS GLORIOUS L-ISTORJA. ajl Indikat u reġistrat Jisma M/05368/40 huwa il-kontenut fejn kienu moħbija ir-rapporti kollha kif ukoll provi vali- di fuq l-HMS Glorious u iż- żewġ bastimenti li għerqu fi traġedja waħda. Dan kien ġie s-siġillat għal mitt (100) sena u ma kellux jinfetaħ qa- bel ma jgħaddi dan iċ-ċenti- narju fuq ordni ta' Winston Churchill u l-Parlament In- gliż. Fil-fatt fuq dan il-fajl insibu mmarkata s-sena 2041 is-sena li fiha kien permess li jinfetaħ. Ilum nifhmu li l-pjan ta' Sur Churchill kien illi minn dak iż-żmien tal- għarqa tal-Glorious sa mitt sena wara, ħadd ma kien ser jibqa' ħaj u għalhekk ċertu nuqqasijiet u żbalji kontinwi kienu ser jibqgħu misturin. Waħda min-noti kienet tħalliet mill-Kmandant Le Gegt li kien stazzjonat fuq il-bastiment 'H.M.S. Di- ana. Dan il-bastiment kien qiegħed jeskorta lill-H.M.S. Ark Roval. Huwa qal fin-no- ta tiegħu li għall-ħabta ta' 3:00Hrs kien qiegħed jint- bagħat messaġġ minn fuq il-Glorious permezz tal- Leading Signalman Reading. Il-messagg kien jaqra hekk:- Fiż-żmien il-gwerra din it-traġedja kienet 'intnessiet xi ftit biss skont ħafna minn nisa Maltin waħda minnhom il-bużnanna tiegħi Tereża baqgħu jistaqsu x'ġara min- nhom, x'ġara mill-għeżież tagħhoml Fejn ftit li xejn ħadu risposta dwarhom. Wara li għadda ftit taż-żmien ġew- wa l-Ingilterra, din it-traġed- ja reġgħet bdiet tissemma' mhux ħażin u il-poplu beda jistaqsi u riedu li Gvern jagħati tweġiba izda din ma waslet qatt. Waslet biss meta il-Qorti tal-Militar iddeċieda li dan il-fajl għandu jinfetaħ taħt sigurtà stretta u ftit min- nies kellhom dritt li jaraw il-kontenut ta' ġewwa fih. Dan ġara fit-12 ta' Mejju tal- 1993. L-informazzjoni vera bdi- et ħierġa fil-beraħ sas-sena 1996 fejn hemm bdew ħerġin l-ewwel manuskritti u rap- Fatti li kienu nżammu sigrieti sabiex ċertu affarijiet ma ħarġux fil-beraħ. L-ewwel fatt kien jinvolvi lill-Kman- dant John Heath. ant bejn Hms Glorious u SS Florida f'Gilbiltara qabel ma' l-H.M.S. Glori- ous salpat minn Scapa Flow, is-sitwazzjoni kienet waħda inkontrollabbli u li l-Kaptan tal-Glorious Guv D'Oviv ; Hughes ma kellu l-ebda ħjiel u esperjenza ta' kif taħdem is-Sistema ta' sigurtà lill-bas- timent mill-ajrul It-tieni kien ir-rapport li kien sar Robert MeBride li kien baqa' ħaj mit-traġedja GTOPĊA Il-Ħadd 22 ta' Novembru 2020 /19 u wara li kien qatta żmien il-gwerra bhala priġunier, kif spiċċat il-gwerra huwa mar jgħix ġewwa Victoria fl-Aw- stralja u lanqas il-familjari tiegħu ġewwa l-Ingliterra ma kienu jafu b'danl Fil- fatt Robert kien mejjet għal familjari tiegħu iżda snin wara kien għamel kuntatt magħhom fejn għarrafhom li hu kien baqa' ħaj mill-għarqa tal-Glorious. Hu kien sqarr li kien intbagħat messaġġ minn fuq il-Glorious, xi ħaġa li l-awtoritajiet Inglizi kienu ċaħdu għal kollox. Robert MeBride kien telegraphist u Air Gunner fuq il-Glorious. Hu dak il-ħin kien qiegħed fil-posta tiegħu u ra u sema dan il-messaġġ jintbagħat minn fuq il-Glorious. Il-mes- saġġ kien jgħid hekk: Il-messaġġ kien ċar u tond, u mhux kif kienu qalu l-awtorijiet dak iż-żmien. Il-Glorious qatt ma bagħat messaġġi li kienu jindikaw li kienu segwiti minn bat- tlecruisers. Li ma kinux jafu l-Ingliżi kien li l-messaġġ kien ġie interċettat mill-Code Breakers Unit fil-Ġermanja u dan minħabba n-nuqqasijiet li l-Ingliżi kellhom fuq l-ord- ni ta' kif jidħlu l-messaġġi sigrieti bejn il-bastimenti u dan messaġġ kien gie in- terċettat. L-uniku ħjiel li kellhom l-awtoritajiet Ingliżi kien is-sinjal li: Harrv. Hinslev kien irnexxilu jinterċetta fuq il-pożizzjoni tal-bastimenti ħadd minnhom ma ta' kasul L-Ingliżi saru jafu u ikkon- fermaw dak li kien interċetta Harrv propju wara l-għarqa u ġie żvelat mill-Ġermaniżi stess li l-messaġġ kien ġie in- terċettat u li dan qatt ma wa- sal fil-kwartieri Ingliżi ġew- wa Navrik, Għalhekk dan wassal sabiex l-Ingliżi qatt ma kellhom rapport wieħed li juri li mill-Glorious intle- mħu xi bastimenti resqin le- jhom. It-telegrafista tal-Glorious baqa' jibgħat il-messaġġi. L-uniku bastiment li kien viċin il-Glorious u li kien irċieva l-messaġġ kif ukoll li seta' jgħin f'din il-biċċa, kien il-bastiment H.M.S. Devonshire. Iżda dan beda jbaħħar fuq silenzju assolut u taħt ordni ta' Churchill in- nifsu u dan minħabba li kien qiegħed iġorr il-familja rja- li, Parlamentari u familjari tagħhom u id-deheb kollu tan-Norveġija lejn l-Ingil- terra. Għalhekk ma setax : ibaħħar biċ-channels tar-rad- ju miftuħin. Rapportiehor li kienukoll qed jikkonferma dan kollu kien gie miktub mit-telegraf- ista Trevor Jenkins li kien hu li rċieva l-messaġġ tal-Glori- ous Trevor kien jaf biżżejjed li l-HMS Glorious u iż-żewg bastimenti tagħha ma set- għat qatt tlaħħaq mal-qawwa tal-bastimenti Ġermaniżi u għalhekk iż-żewg battlec- ruisers kienu ser jgħerqu lill-Glorious, kif fil-fatt ġara. Trevor ħalla postu u tela' biex: jwassal il-messaġġ tiegħu lill-Kaptan James Cunningham u lil Midship- man David Corkhill iżda dawn l-ebda wieħed minn- hom ma tah ħjiel li kienu se- jrin jieħdu azzjoni u jdawwru r-rotta lejn il-Glorious. Tre- VOr ma setax jemmen dak il- ħin kif kienu jafu b'dan kol- lu u kienu se jħallu dan kollu jiġri mingħajr ma tittieħed azzjoni. Trevor Jenkins kien qal li qatt m'għandek tab- banduna lil xi ħadd fil-baħar meta kienu jafu li qegħdin jgħarrquh. Iżda hu ma seta' IF 26 PG 53 Ir-RE Haakan VII ta' Norveġija flimkien ma' ibnu Princep Olan, dan ritratt ġie miġbut minn fuq Destrover Hms Devonshire fl-istess ħin meta Hms Glorious ġiet Attakatal jagħmel xejn biex isalva lil dawk l-1,500 persuna li kienu abbord l-H.M.S. Glorious, l-H.M.S. Ardent u l-H.M:S. Acasta. Iż-żewg Scharnhorst u' Gneisenau kienu salpaw. mill-port ta' Kiel fid-Danimarka u bdew ibaħħru fid-direzzjoni ta' Ar- tic Circle Harrv Hinslev kien qal fir-rapport tiegħu li movi- menti ta' dawn il-battlecruis- ers kienet tidher waħda ta' min jagħti kasha minħabba l-fatt li dawn baqgħu sejrin b'rotta lejn Arctic Cirle, Meta kulħadd kien jaf fl-Ingliterra li din kienet il-linja minn fejn kellha tgħaddi l-flotta Ingliża bit-truppi lura min-Norveġja lejn Scapa flow. Sakemm ġara dan kol- lu il-bastimenti Ġermaniżi kienu qegħdin javvanzaw b'ritmu mgħaġġel iżda l-mes- saġġ tal-intelligence analvst Hinslev gie injorat għal kol- lox. Huwa kien ċert fuq rap- port tiegħu fejn kiteb li iż- żewġ battlecruisers kienu fi triqithom lejn dik id-di- rezzjoni u. fil-fatt fis-7 ta' Ġunju 1940, Scharnhorst u Gneisenau. kienu diġa daħ- lu f'Arctic Circle. Sir Harrv Hinslev ma setax jifhem kif l-awtoritajiet Ingliżi dak il-ħin lanqas biss indenjaw ruħhom jibagħtu messaġġ ta' alert lejn il-flotta u ma tawx kas ta' dak li hu kien intraċċal F 22 PG 52 Il-Katpan Commander Charles Glasfurd fuq Hm: