IL-ĦALLIEL MISRUQ Dovik kien daħal fiż-żmien, telak il-qbiela li kellu għax ma kienx jiflaħ għax-xogħol tar-raba' u nġabar fir-raħal isamsar il-hawn u l-hinn u joħtob xi nagħġa u xi felu. Hekk kien jikseb biex igħix u kulltant igħaqqad xi wqija li kien iżid fil-moħba. tiegħu f'toqba fis-sejjieħi wara xriek b'erba' qsari tal-merqtux. Fil-għaxija kien jibrek għand Lonzu tal-ħanut, il-ġar tiegħu, u, ma' xi tliet bżieżaq bħalu, jieħu xi terz inbid qabel jorqod. Dal-ġar kien ilu għajnu fuq Dovik għax mhux darba jew tnejn kien rah iferkex wara l-qsari ta' fuq ix-xriek, xamm li kellu l-moħba u għad li ma kienx raġel ħażin sa barra għajnu kienet dejjem fuq dik ir-rokna. Darba x-xitan għamieh, niżel fil-ġardina ta' Dovik u ma damx ma sab il- ħaġra li kienet titboq il-ħofra fejn kienu l-flus. Dak in-nhar ma misshomx, imma t-tieni darha l-leħħa għelbitu u ġibed id-daqxejn ta' sorra bl-ewwieq (għax kien għadu żmien tal- ewwieq) u xeħitha f'ħobbu. Għaddew xi erbàt ijiem u Dovik mar biex iżid mielu usabli l-għasfur kien tar. Inxorob ġo fih. 'Mhux filief Lonzu,' qal. ''Rani xi darba minn dik ir-rewwieħa li għandu fis-setaħ u niżel għalihom—X'nagħmel $ Ġieh f'moħħu Ġorġ xbinu, li kellu rasu ta' avukatu kien aktar minn darba ħelsu minn xi taħbil, u mar sabu fir-razzett. 'Hekk u hekk ma ġrali xbin'. —Ġurdien xiħ, ġarek,' qallu ''nonsbulu'' Ara li ma toħiroġlok xi kelma, ara tlumu, ara turi li naqsek xi ħaġa. Ħalli jgħaddi ftit taż-żmien u għid li s'er tiġbor kemxa flus minn għand il-flien. Min ħadlek flusek x'aktarx jirgħeb u biex jaħtaf il-flus il-ġodda m'hix ħaġa kbira li jarġa' jħalli dak li ħadlek biex iħajrek iżżid il-għoqda. GSargu xiħ b'gamblu jinten jinqabad, ara tinqediex kif għedtlek 7 Jekk ġarek ma jidħolx fin-nassa aqta' jiesek minn flusek u arġa' ibda faddal. Dovik fehem dionk it-twissija ta' xbinu, u ħareġ b'qalbu anqas magħfusa milli daħal. Fil-ħanut ta' Lonzu baqa' jmur bħal ma dari, jixrob u ikisser xi ġellewża għat-tgħoma. Lejla waħda qal huwa u ħiereġ: 'Jekk ma għandhiex tagħmel ix-xita għada. Għandi nasal sal-Belt u ma feħsib- nix nixxarrab,' — 'Dal-Belt x'ħadek f' qal wieħed minn sħabu. —U x'ħadni9, ħija Gorġ, Alla jaħfirlu, kien silef xi mitt skud lill-flien u wara daż-żmien kollu l-Qorti bgħatet għalija bħall-werriet ta' ħija, biex niġborhom, aħjar immur u neħles għax il-mewt u x-xita Alla jaf mita. —Ma, naħsibx li jkollna ilma għada. —BSaħħa rġiel. —Alla jibgħathielek tajba Dovik. Saħħa. Il-għada Dovik ma deherx. Il-ġurdien xamm il-ġobon u daħal, Mita deherlu li ħadd ma sata' jarah, Dovik mar jittawwal il-mofiba…Qalbu kienet tħabbat sitta; isibhom, ma jsibhomx 7 B'idu bi ftit tar-rogħda qala' l-ħaġra ta' wara x-xriek u daħħal subgħajh.. Balleċ hemm kienet il-għokda flus. Gibi- dha dlonk, .. għalkemm ma. ġitux li jbushom. Taħt il-ħajt kien hemm gozz qxur tal-bebbux li kien għalla wara l-ewwel xita. Qabad f qabda minnu u mela l-ħofra bih; tebagha bil- ħaġra mill-ġdid, u telaq lejn il-kamra, Fil-għaxija mar fil-ħanut għall-inbid. Malli rawh dieħel sħabu staqsewh il-koll fl-imkien: 'Kif marret, Dovik, qbadt- hom 7' 'Kollox mar sewwa, wieġeb, domt nistenna qatigħ iżda fl-aħħar wara ka taqlib ta' karti u twaħfil ta' kolli għaddewhomli dawn l-imberkin flus.' —''Kellek xorti'—qal wieħed minn sħabu. —''Hekk hu'—qal Dovik—'Ha ngħidilkom x'qaltli ma- ra li kien hemm għand in-nutar. Ħaġa tal-għaġeb, imma ħalfitli li dak li qaltli kollu sewwa. 'Il-ħares ħallem lil dil-mara li fil-ġardina kien hemm ħofra mimlija bil-flus, qallha biex tfittex tmur teħodhom għax inkella jsirulha bebbux. Mita stenbħiet il-mara qalet bejna u bejn ruħha. Għada mmur nara jekk il-ħares daħakx bija, fnil-lum sa għada ma hemm xejn; din tal-bebbux ħrafa; jekk hemm il-flus, flus jibqgħu. Il-għada faffret u sabet il-mofi- ba fejn qallha l-ħiares imma, ħaġa tal-għaġeb, għorma beb- bux kull ma sabet. Tarawx l-aħwa sata' ġrali l-istess lili. Issa ixorbu bis-saħħa ta' hija Ġorġi u int Lonz ixrob magħna uko Lonzu mela t-tazzi u kullħadd xorob. Dovik ħallas, sellem u ħareġ. Il-għada, sebaħ, mar għand xbinu, u qallu kull ma ġara; xbinu ma ried xejn tal-parir li kien tah, imma Dovik newwil- lu qolla nbid ta' Maskri minn dak li jisbogħi it-tazzi. ' Fil-ħanut ta' Lonzu ma rifisx iżjed u wara ġranet kera band'oħra u ħadd ma rah aktar f'dik il-ħara. Il-ħbieb ta' Dovik ma setgħux jifhmu għala kien ħalli- hom bħal erhgħa fost il-ġimgħa. Lonzu, naħseb, ma għaġġilx igħidilhom x'kien hemm miżrugħ, u mita kienu jaħslu jsemmu lil Dovik qoddiemu, kien idawwar il-kliem. Kellux raġun das-sargu ħalliel li nqabad b'gamblu jinten 7