L-EWWEL TAQSIMA—SA NOFS IN-NHAR' (Tifkiriet ta' San Pawl il-Baħar). Żewġ kmamar imdawwlin, bitħa xemxija, Loġġa quddiem il-bieb, nitfa ta' kċina, Għamara bla tlellix u bjankerija Nadifa, iżda mingħajr tiftix ta' żina, Din id-dar tiegħi ġe' San-Pawl-il-Baħar, Li ma ġġegħ'Inix la nistħi, w la niftaħar, Tgħaddi t-trieq minn quddiemi żurżigqija, U tilwi li taħbilek it-truf tagħha; Iħaddru mal-lemin siġar dellija Fejn tgħanni l-fewġa w xi bufula magħha; In-naħa tax-xellug siġra tat-tamar Issul bħal ħolma meta jiddi l-qamar. Ftit l-isfel minni, fuq il-blat sewdieni, Tasal il-mewġa w dlonk titħaddet miegħu, U l-kelma tagħha minn filgħodu kmieni Ma tehdiex sa' ma l-lejl jitfa' d-dell tiegħu; X'jgħidu ma nafx: naf biss li din ix-xejra Ili naraha s-snin, u għadha sejra, Hawnhekk ma' tlugħ ix-xemx tara jinġabru Bil-kavetti tal-ħut qatgħa xerrejja ; Kull wieħed minnhom donnu f'xifer sabru, Jgħarrex fil-bogħ'd jekk hemmx xi dgħajsa ġejja; Oħrajn bla fisieb ta' xejn jersqu w iselmu, U fuq xi ħwejjeġ ħfief jaqbdu jitkellmu. Passejn lil hinn, fil-kenn ta' menqa ċkejkna, Jitbandlu ħeln ħelu fuq il-mewġa Xi kajjikki tas-sajd li jafu, msejkna l Tax-xtiewi l-qilla, bħal ma jafu l-fewġa Mejta tas-sajf: jitbandlu w jistennew Is-siegħa li joħorġu minn hemmġew. Ftit lil hinn iżjed, b'xi siġra quddiemha. Daqsxejn ta' knisja ssamma' l-leħen tagħha, —Knisja qadima; Wignacourt mar qiemha— Knisja weħidha, bl-ebda dar tmiss magħha; Lil hinn iżjed xi blat u raba' fqir, Imbagħ'd il-baħar ikħal daks in-nir, Fl-eħrex qatgħa tas-sajf, meta bla ħniena Tisreġ ix-xemx minn sema bla hajbura, U ġe' l-ibliet il-ħajja ssir għażżiena, U jmut fir-raba' kull tnikkir ta' ħdura, F'din id-dar ċkejkna niġi nserraħ ħsiebi, Bogħ'd mill-għajdut tan-nies u bogħ'd minn ħbiebi. U nithenna filgħodu, meta ħamra Tixref ix-xemx u tbusli d-dar fuq ġbinha: Niftaħ it-tieqa w dlonk tixgħel il-kamra Fejn norqod jien b'dik id-dija ħanina: Tasal friska fuq wiċċi l-ewwel fewġa Bit-tislima tas-siġar u tal-mewġa. Bikri hawnhekk jibda t-tgeġwiġ tal-ħajja U jeħrek l'hawn u l'ħinn xi leħen jidwi; Xbejbiet indaf bil-mogħ'ż iddur mal-plajja, U bil-fies fuq spallejh jgħanet xi bidwi; Kampiena ċkejkna tħabbar il-quddies U lejn il-knisja tara sejra n-nies. Dak il-ħin tiegħi. Niġbor ħisebijieti U niġbed qajla qajl lejn id-Dar t'Alla; Mixħut f'riġlejn salib nistqarr dnubieti, U Tfuq, lejn Ġid is-sema, f'qalbi ntalla'. Nilbes u nitla' fuq l-artal tal-ħniena U nitlob għat-tajbin, nitlob għall-ħżiena. Xħin narġa' lura lejn id-dwejra tiegħi —Dwejra nadifs bl-ogħna dawl imżejna— Isellimli l-werżieq minn qalb il-friegħi Tas-siġar, jew minn fuq il-ħajt ta' ġnejna, Ġnejna, quddiemi, mingħajr ebda sura, Imneżżgħa minn kull ġmiel u minn kull ħdura, Inbagħ'd nitrejjaq: Oh kemm tinżel bnina, Il-loqma friska bla għaġla, bla ħsiebi Drabi mirguma minn tislima rżina, Drabi minn żjara ta' ġirien, jew ħbiebi Imferrħa dejjem minn dehriet sajfija Ta' baħar ikħal u ta' qlugħ bil-mijal Kif jikber ftit il-jum, tibda mal-plajja Il-gewġa tal-għawwiema: rġiel u nisa, Xbejbiet u żgħażagħ fl-isbaħ snin tal-ħajja Max-xtut jixterdu kull fejn hemm fiit wisa'; Ġlejjeb ta' tfal bla biża' li jiġġarrfu, Fuq kull xifer tal-blat jersqu u jittarrfu, Għandu l-baħar bħal seħer illi jferraħ Il-glub li għadhom ma ġarrbux in-niket, U xi ftit lill-magħdura wkoll iserraħ Fejn tas-saħħa u tal-hena l-leħen siket: Isejjaħ lil kulħadd, 'mma liż-żgħurija Jgħidilha kliem ta' ħlewwa barranija: Għandu mm'ejn il-għaliex kulħadd fil-baħar Isib ix-xbieha tal-qagħda ta' ħsiebu, Sew min fl-imħabba għandu biex jiftaħar, Sew min minn qalbu ħassar isem ħbiebu, Sew min għaduġ m'għażelx it-trejqa tiegħu, U jfittex biss lil minġjitliegħeb ;miegħu. Lili togħġobni dik id-dehra: f'daqqa Nistħajjel nara ta' ħajjitna l-ġlieda : F'ilma wieħed kulħadd, kulħadd ilaqqa' Ma' saħħa ta' dirgħajn qawwa ta' rieda, U jirbaħ l-iżjed, meta l-ilma jmewweġ, Min l-aktar jagħraf dawn it-tnejn iżewweġ. Fil-waqt li l-baħar dawk il-qlub iħenni U x-xtajta tidwi bil-għajjat tal-ħajja, Jien ta' xi ktieb sabiħ il-qari ntenni, Jew Fhawn u lhinn bejn xemx u dell nitlajja, Għaliex minn meta rsaqt lejn is-sittin Il-baħar ma baqax miegħi ħanin, Iżda bqajna ninġiebu, u dlonk nitkellmu Fuq xi ġrajja ta' żmien li qatt ma nsejna; U jgħaddu jidħku minn ġe' ħisiebi u jsellmu Il-Mistra, il-Gżejjer, Għajn Tuffieħa, il-Ġnejna Kif kienu jidħku quddiem l-għajnejn tiegħi Meta żgħużiti kienet għada miegħi. Hekk mingħajr lehġa ngħaddi ż-żmien bis-sliema Sa kemm id-dell qasir jgħid ''nofs-in-nhar'; Jonqos max-xtajta l-leħen ta' l-għawwiema, Li jerġgħu qajla qajla lejn id-dar: Taqa' bħal ħemda; x-xemx tisreġ qalila; Twerżaq l-urieżaq l-għanja twila twila, Issa l-ħin illi waħda wara waħda Id-dgħajjes t'Għawdex b'kull meħtieġ mgħobbija, Bla ma tbeżżagħhom ta' l-irjieħ iċ-ċaħda Jgħaddu b'qawwa oħra minn tal-qlugħ mogħinija ; Jgħaddu ferrieħa donnhom dwieb ġerrejja, U l-mewġ jirgħa w isul huma-w-għaddejja. Dlonk ħarsti nwettaq bi żġieġ għadsi w ċara Tiġi f'għajnejja ta' kull dgħajsa s-sura, U nitgħaxxaq mhux ftit kull meta nara Passiġġieri w baħrin flimkien miġbura, Wieħed jaħseb li jmexxi d-dgħajsa sewwa; L-oħrajn jitħaddtu qishom ħbieb ta' ġewwa. Iżda nitgħaxxaq iżjed meta l-fewġa Minn fomm il-majistral tonfoħ qawwija; U nara l-pruwa tkisser ras il-mewġa U tgħaddi fuqha donnha xi gawwija, Ir-raxx itir; baħri b'idejh fuq sidru Ipejjep sieket; u ffil-waqt li jidhru Minn wara l-Qawra, fuq il-miġra mwiegħra jiżfnu xi dgħajjes oħra, ħsiebi mkebbes irodd it-trieq ta' żmenijiet imxiegħra, meta tajfitna kienet qalbha twebbes u turi ħiltha f'taqbidiet bla ħniena ma sibbien ħorox u fil-ġlied qalbiena. Imm' issa, nisma' leħen—ma nafx sewwa jekk hux amar jew talba—li jsejjaħli: inħalli l-beraħ u fis nidħol gewwa għaliex… għalkemm is-sajf, l-ikel jiksaħili, u jien tgħallimt li d-dar hemm l-isbaħ muna meta fehmiet u qlub jimxu għannuna. Hekk jien fid-dar, nadifa bħal xummiema, li ma ġġegħ'inix la nistħi w la niftaħar, inqassam l-ewwel nofs tal-jum bis-stema fl-isbaħ xaqliba ta' San Pawl-il-Baħar, ħieles mill-ħidma li tgħajjili ħsiebi, bogħ'd mit-tgeġwiġ tal-bliet u bogħ'd minn ħbiebi. Dun KARM Fis-sajf tal-1932,