Għaqda Mużikali Santa Marija - Dingli- AD 1985 a L-Irħula ta' Ħal-Tartani u Ħad-Dingli Tagħrif miġbur minn Mario Fenech L-ewwel darba li nsibu l-isem ta' Ħal-Tartani huwa fil- kitba li tgħid li dan ir-raħal kien jeżisti viċin fejn illum hemm il-ġonna tal-Buskett. Jingħad li hawnhekk kien hawn imwaqqfa Knisja li ġiet imwaqqfa bħala Parroċċa minn żmien San Pawl, allura din tmur lura lejn l-ewwel seklu. Din il-Parroċċa giet sopressa fis-sena 1427, biex imbagħad reġgħet twaqqfet mill-ġdid mill-Isqof De Mello disa' snin wara, fis-sena 1436 unita mal-Matriċi. Jissemma bħala Kappillan fis-sena 1436 Dun Guglielmo Zammit li ġie maħtur Kappillan mill-Isqof De Mello. Baqa' jmexxi l-Parroċċa ta' Ħal-Tartani sas-sena 1501. It-Tielet Kappillan kien Dun Orlando Vitali li nħatar minn Mons. Corseto. Baqa' jmexxi l-Parroċċa sakemm miet fis-sena 1528. Bil-kunjom mhux daqstant komuni, li x'aktarx li kien ġej mill-istess familja kien il-Kappillan ta' warajh, Dun Antonio Vitali. Inħatar mill-Isqof Urries u kien dam Kappillan sas-sena 1532. Il-Kappillan ta' warajh dam imexxi għal sena waħda biss għaliex kien irrinunzja mill-Kariga. Irid jingħad li dan ir-raħal ta' Ħal-Tartani kien wieħed li jinsab f'post remot 'il bogħod mill-kenn tas-swar tal- Imdina u kien jispiċċa ta' spiss fil-mira tal-furbani meta dawn kien ifettlilhom jiġu Malta jagħmlu ħerba minn kull ma jsibu quddiemhom. Għal din ir-raġuni wieħed jasal għall-konklużjoni li ma kinitx ħaġa faċli li tmexxi Parroċċa bħal din. Dun Nicola de Armanino mexxa r-raħal mis-sena 1533 sas-sena 1536. Dan ukoll kien irtira fuq ix-xewqa tiegħu stess tliet snin wara. L-aħħar Kappillan kien Dun Pietro Desguanez li mexxa l-Parroċċa mis-sena 1536 sas- sena 1539. Kien f'din is-sena li l-Parroċċa ta' Ħal-Tartani giet sopressa biex ftit taż- żmien wara ġew magħquda flimkien iż-żewġt irħula ta' Ħal-Tartani u dak ta' Ħad-Dingli. Dan seta' jsir bil-ħidma ta' familja li dak iż-żmien kellha tista' tgħid il-parti l-kbira tal-artijiet tal-inħawi maħdumin mill-bdiewa tal-post. Din kienet il-Familja Desguanez. Il-Knisja prinċipali ta' dawn iż-żewgt irħula dak iż-żmien, kienet dik iddedikata lil Marija Assunta f' Ħad-Dingli li kienet tagħmel mal-Parroċċa ta' San Pawl tar-Rabat. Il-Knisja ta' Ħal-Tartani kienet iddedikata lil Santa Domenica. Kienet titħallas is-somma ta' sitt tari fis-sena lill-Knisja Matriċi. Ħemm lista ta' sitt ismijiet ta' Retturi li mexxew lir-raħal ta' Ħad-Dingli bejn is-sena 1539 u s-sena 1594 meta mbagħad ir-Raħal ta' Had-Dingli twaqqaf bħala Parroċċa għalih. Dwar dan nikteb fil-ħarġa ta' dan il-Programm tas-sena d-dieħla. IL-FESTA T-TAJBA LIL KULĦADD.