Demm il-Madonna hija pjanta tax-xagħri li tikber f'għenieqed ħomor ċatti fl-art fuq blat mikxuf, qisha għadira demmi Hija fjura tar-rebbiegħa. — mal Ħ7) KI £' għa L PM iu Ħbieb Ħuttaf, Editorjal 2 L Wara xitwa ftit iktar kiesħa mis-soltu, reġgħet magħna r-rebbiegħa. (jponjiet B 5 Ħafna berdwoċers jistennew bil-ħerqa dan l-istaġun, għax fir-rebbiegħa H AGDJAqW ġ- tiġi l-passa tal-għasafar. Miljuni ta' għasafar jitilqu mill-Afrika u jtiru lejn X'hemm ġdid2 h 4 5 l-Ewropa biex ibejtu. U ħafna jieqfu Malta biex jistrieħu ftit. X'nista kisra tgħid2 5 W. Immab'xorti ħażina, anke ħafna kaċċaturi jibdew ilestu s-snieter biex Mixja Mixjun 5 kif l-għasafar jaslu jibdew joqtluhom. X'ħasra dikl Attività 6 Fir-rebbiegħa l-għasafar suppost inħalluhom bi kwiethom ħalli jmorru Intervista ma' fjura 6 jrabbu familji ġodda, għax b'hekk biss l-għasafar jistgħu jibqgħu numerużi. Imma hawn min ma jimpurtahx, l-aqwa li joqtol. Trid tkun veru tuba bl- X'tella' l-baħarl rd għeruq biex dil-ħaġa ma tifhimhiex. Arti 8 Il-BirdLife ilha s-snin tiġġieled biex tispiċċa l-kaċċa fir-rebbiegħa. Biex X'idea dikl 9 iżżid mal-problema, ħafna kaċċaturi jiksru l-liġi u joqtlu għasafar protetti, Avviżi 9 bħal irsieset, bgħadan, daqquq u anke ħuttaf. Għalhekk fir-rebbiegħa Nħawi Naturali 10 l-BirdLife qed ikollha gruppi ta' nies iduru kuljum fil-kampanja. Dawn jirrappurtaw lill-pulizija kull meta jaraw kaċċatur jispara fuq għasafar protetti jew jikkaċċja f'ħinijiet jew f'postijiet fejn mhux suppost. Jien niddejjaq meta nara kemm għad baqa' Maltin li ma jirrispettawx Kathleen Mamo (kap) : Jason Aloisio - l-annimali. Imma mbagħad niftakar fil-mijiet ta' membri żgħar u żgħażagħ Chris Cachia Zammit : Desirċe Falzon - fi Klabb Ħuttaf, u nerġa' nagħmel il-qalbl p Nikki Falzon : Victor Falzon Victor Victor Falzon L-Editur indirizz Ta' Xbiex XBX 1120 imejl tal-magażin il-huttafa O birdlifemalta.org websajt www.birdlifemalta.org Klabb Ħuttaf huwa t-taqsima ta' BirdLife Malta għall-membri ta' taħt it-18-il sena. Il-Klabb jorganizza ħarġiet fil-kampanja, żjarat f'riservi naturali, mixjiet, ħarġiet bil- lanċa, u nagħmlu wkoll xogħol ambjentali. Kull xahrejn noħorġu wkoll il-magażin Il- Ħuttafa li l-membri jirċievu d-dar bil-posta. Bħalissa fil-Klabb qegħdin xi 1000 DI, membru. Sħubija fi ia e Klabb Ħuttaf hija €7 BirdLife L-Agrett Isfar (Squacco Heron) huwa mir-razza tal- 4 fis-sena. Narawh l-iktar fi żmien il-passa, u jħobb postijiet bl-ilma, bħal xtut u għadajjar. Bħall-irsieset ) copiraLite Malta, April 2012 u l-agretti kollha, l-Agrett Isfar huwa protett. Disinn u produzzjoni Victor Falzon Ritratt ta' Victor Falzon Stampat għand Poulton's Print Shop Il-Ħuttafa 109 : April 2012 : p3 Dan huwa t-total ta' gamiem u summien li l-kaċċaturi jistgħu joqtlu dir-rebbiegħa. Għax għal darb'oħra nfetaħ l-istaġun tar-rebbiegħa biex jisparaw. U għaliex2 Tgħid għax il-kaċċaturi qed imutu bil-ġuħ u għandhom bżonn jieklu2 U ejjal Tgħix għax il-gamiem u s-summien żdiedu wisq2 Le, anzi qed jonqsu. Mela għaliex2 Il-verità hi li m'hemmx raġuni sura. Kontra kull raġuni, din ir-rebbiegħa eluf ta' Gamiem u s-Summien ser jerġgħu jinqatlu hekk, għall-gost. U min jaf kemm magħhom għasafar oħrajn li mhux suppost jinqatlu. L-istaġun ħa jkun miftuħ 16-il ġurnata (12 sa 30 April 2012, ħlief il-Ħdud). Jiġifieri sa ma jaslilkom dal-magażin l-istaġun ikun għalaq jew wasal biex jagħlaq. $ $ 9 p e ġ B w Dan hu l-istess għasfur li raw fuq Ftit ġranet ilu żidna għasfur ġdid mal- Kemmuna. Ħarsu sew lista tal-għasafar li dehru Malta. Dan huwa taq siequ l-omnija. ż-Żanżarell tal-Atlas Ficedula speculigera, li bl-Ingliż jgħidulu Atlas Fivcatcher. Dan l-għasfur rawh xi 'ringers tal-BirdLife fuq Kemmuna fil-15 April 2012. Dakinhar ir-ringers mhux talli rawh, imma qabduh u rringjawh (ara l-kaxxa l-ħadra). Wara li telquh, komplew jarawh għal xi tliet ijiem oħra, imbagħad sparixxa biex ikompli l-passa tiegħu. Iż-Żanżarell tal-Atlas jixbaħ ħafna liż- Żanżarell Iswed (Pied Fivcatcher), li huwa VARATI i komuni fir-rebbiegħa. Dan ikollu inqas tal-Atlas abjad fuq il-ġwienaħ. Il-bird ringing huwa studju tal-għasafar li jsir biex nitgħallmu iktar dwarhom, speċjalment fuq il-passa tagħhom. Fir-ringing, l-għasafar jinqabdu f'xibka speċjali. B'galbu kbir, ir-ringer joħroġ l-għasfur mix- xibka, jagħmillu ċurkett żgħir tal-aluminju ma' siequ, jieħu xi noti u kejl, u jerġa' jitilqu fil-pront. Fuq daċ-ċurkett ikun hemm indirizz u numru speċjali. Jekk dak l-għasfur ipassi u jerġa' jaqbdu ringer f'pajjiż ieħor, miċ-ċurkett ir-ringer isir jaf minn fejn ikun ġie dak l-għasfur. ' Fil-Kavango Zambezi jgħixu W mat-300,000 iljunfant. ' L-iljunfanti spiss jivvjaġġaw, fix 7 u issa ħa jkunu jistgħu. l Kbira dinl L-Angola, il-Botswana, in- Namibja, iż-Żambja u ż-Żimbabwe għadhom kemm ftehemu bejniethom biex jiffurmaw il-Kavango Zambezi Trans- frontier Conservation Area (jew KaZa TFCA). Isem twil, imma bir-raġun, għax din se tkun l-ikbar biċċa conservation Ħeħ, mel: L ; Ċ iċat mm ) area tad-dinja: medda ta 440,00Okm, jiġifieri ikbar mill-Italja, l-iISvizzera u l-Awstrija flimkienl F'din il-medda art enormi diġà jeżistu 37 parks u riservi naturali, imma s'issa dawn kienu maqtugħin għalihom. Issa dal-proġett ħa jgħaqqadhom flimkien, u dil-ħaġa għandha tgħin immens lin-natura, għax b'hekk annimali bħall- iljunfanti jkunu jistgħu jaqsmu u jpassu minn post għal ieħor b'inqas tfixkil. Minbarra iljunfanti, jgħixu wkoll ħippopotami, ġiraffi, antilopi, żebri, xadini, iljuni, ċita, kukkudrilli, leopardi… insomma l-lista ma tispiċċa qatt. U mijiet u mijiet ta' speċi ta' għasafar. ifa 9), Għaliex din il- ġ B (/ elet — Nispera ħajja kollha7 Għax WS o U e minbarra li hija art ji kbira ħafna, fiha hemm ħafna ambjenti differenti, fosthom foresti, savanna, xmajjar, għadajjar, u bwar enormi. Imma minbarra annimali, f'din l-art jgħixu wkoll ħafna nies. Għalhekk hemm bżonn li l-post jitmexxa sew ħalli n-nies jgħixu komdi imma bla ma jfaqqru l-ambjent naturali. Per eżempju, il- kaċċa għall-annimali ħa tibqa' ssir, imma fejn s'issa kienet bl-addoċċ, issa ħa tkun ikkontrollata aħjar ħalli l-annimali ma jinqerdux. Aħna nawguraw suċċess lill-proġett Kavango Zambezi, u li bis-saħħa tiegħu annimali u pjanti li kienu sparixxaw minn xi nħawi jerġgħu jitfaċċaw. Ma nafx jien. Hawn qed naqra li r-Re ta' Spanja għadu kemm mar il-Botswana jikkaċċja l-iljunfanti Jekk tridu taqraw iktar fuq dal-proġett morru fil-websajt Fih il-ħobżl Basta www.kavangozambezi.org jorid Kienu ilhom jarawh dan l-annimal fl-artijiet tal-Afrika tal-Fuq, imma dejjem ħasbuh speċi ta' xakall. Issa bis-saħħa tad-DNA, ix-xjenzati huma ċerti li dan mhu xakall KGjja a IT TIT differenti biżżejjed minn speċi oħrajn ta' Ipup biex tawh isem separat. 'DNA z kimika li tinsab fiċ-ċelluli ta' kull ħaġa ħajja. Mid-DNA ix-xjenzati jkunu jafu kemm annimali jew pjanti jkunu differenti minn xulxin, jew kemm jiġu minn xulxin. Il-Ħuttafa 109 : April 2012: p5 Taż-Żebbuġ Hawfinch.—— Goccothraustes coccothraustes Dan hu l-ikbar fost il-grupp ta' għasafar imsejħa 'tal- għana' li naraw f'pajjiżna fi żmien il-passa. Jidher f'numri żgħar, għalkemm f'xi snin jaslu ammonti ikbar mis-soltu. Mhux għasfur kbir, imma jagħti dehra ta' għasfur b'saħħtu, speċjalment.minħabba dak il-munqar kbir. Munqar dan l-għasfur għandu forza kbira, hekk li kapaċi jkisser anke l-għadma taċ-ċirasa;u żrieragħ ibsin, li ġeneralment huma skartati minn għasafar oħra. Taż-Żebbuġ huwa għasfur pjuttost imgerrex. F'Malta l-iktar li għandek ċans tarah hu waqt li jtir, jew f'postijiet imsaġġra, speċjalment fil-ħarifa. Minkejja li l-għanja tiegħu hija fqira meta mqabbla ma dik tal-għasafar tal-għana l-oħrajn, xorta kien imfittex ferm min-nassaba. Illum, bħall-għasafar tal-għana kollha, Taż- Żebbuġ huwa protett u ma jistax jinqabad. Fl-Ewropa jidher li qiegħed jonqos, u d-drawwa kerha f'xi pajjiżi, l-aktar fl-Italja ta' fuq, li jisparaw fuqu pe xejn mhi tgħin is-sitwazzjoni. It-tpinġija meħuda mill-ktieb Għasafar Madwarna, li huwa miktub apposta għat-tfal. Dal-ktieb jiswa €5 u tista' tixtrih mingħand il- BirdLife jew billi żżur ir-riservi naturali tal-Għadira jew Is-Simar. ħalel te AI f a ħa Il-Mixja Maratona tat-18 Marzu 2012 kienet suċċess. Konna grupp sabiħ, it-temp ħareġ bellezza u mxejna 10.5km mir-Rabat sax-Xemxija. Bħas-soltu, il-membri għamlu xi ġbir ta' fondi biex nużawhom fi proġett ta' BirdLife. Dis-sena nġabru €1000 eżatt, bl-ikbar ġabra (€72) minn Daniela Mizzi. B'dawn il-flus se nixtru kameras biex nosservaw u nistudjaw il-bejtiet tal-għasafar. Grazzi lil kull min ġabar; lill-iskejjel primarji tal-Gudja, Mosta B u Teresa Nuzzo li attendew; lill-ħafna Leaders li mexxew u għenu fl-attività; u lil Gejxa Garage tas- servizz eċċellenti ta' trasport. 61 Membri, ħbieb u studenti li ġabru għall-Mixja sjittimbra Bed niltaqgħu ħin nispiċċaw BI ġibu (jekk għandkom) Mi merħba 'Tfal taħt it-8 snin irid jiġi magħhom xi ħadd kbir. Dakinhar ħa nqassmu l-istiker lq Klabb Ħuttaf ('4 7 li jmiss, jiġifieri Il-Ħuttafa 109 : April 2012 : p6 Jisimni Orkida Tfuħ. Ħeqq, naħseb għax infuħ huxli Iva, imma mill-orkidi Maltin, jien biss infuħ. L-oħrajn bla riħa. Jien ix-xagħri nħobb. Ma ssibnix kullimkien, imma f'xi xagħriet naf inkun f'numru sabiħ. Trid tfittex sewwa perċ… Ħeqq daqs kemm jien qasiral Jekk ma tħarisx sew ma taranix. U x'eel Dak għax min ħadli r-ritratt xkaxxa wiċċu fl-arti Fir-rebbiegħa, imma kif tibda x-xemx sew malajr ninxef. Xi nassaba jbexxu jew jaħarqu x-xagħri biex jifirxu x-xbiek. U kull fjura li tkun hemm ċawċawl Xejn ruħi, tkun 'l hawn għaddi. Il-Ħuttafa 109 : April 2012 i Għandek xi ħarġiet ta' g il-Kunaa Mel Iktbilna u a. naraw naqdukx. , il- ER Ta Ħafna back issues ilhom li et era Klabb Ħu spiċċaw, imma FT LU M tal-bhejjem Kull back issue tiswa L-8. //A4 għed jie l 59 ġ or bird Poster Nru 4 MAL-85a A Il-Ħuttafa AN cl L-Isfar (Vellow Wagtail) huwa għasfur komuni li narawh fil-pases tar-rebbiegħa u tal-ħarifa. Ritratt ta' Tan Balzan Il-Ħuttafa 109 : April 2012 Jekk le, aqbżu qabża sar-riservi naturali ta'… Bħalissa fl-Għadira u f'Is-Simar Tr l- fa tal-passa, bħall-Agrett Abjad, ir-Russett Griż, it-Tajra Safra, l-Isfar, il-Bagħdan Aħmar, forsi xi Gamiema jew Daqquqa Kaħla. Ma tagħrfux l-għasafar7 Mhix problema, għax fir-riservi naturali ssibu nies tal-BirdLife biex idawrukom u jispjegawlkom. Bla ħlasl Sibtijiet u Ħdud mill-10am sa 4pm (sa 31 Mejju) kollu tagħkom. Il-Ħuttafa 109 : April 2012: p7 B ZI e ATI rota La la af a f e Peress li ħafna portijiet u bajjiet f'Maltin qegħdin faċċata LT G LT t-Te gu u TIT A qawwi jagħmlu ħerba anke mill-qiegħ tal-baħar, u wara BI ta feta TG t tmur mixja max-xatt ħalli IT L 0 l f a TIĠI Gulia i L fr fuq ir-ramla tal-Bajja tal- A IT e fet pie tu ee U B a a AT u l-ħafna taħbil qisu spag u xbiek huma friegħi u fdalijiet taċ-Ċimodoċja, pjanta tal-baħar. IE a AT Te Dan jgħidulu test. EŻ lt U Lu tt Ta A lI ta a UTTA tal-Posidonja jitħalltu mar-ramel u - B QTIL jgħinha fl-għawm: L-iskeletru ta' tip ta' rizzi li flok xewk ikollhom bħal kisja suf. Qxur ta' arzell u ta' Bekkum (bebbuxu tal-baħar). Ritratti kollha ta' Joseph Vella, ħlief tal-mewġ iħabbat (Aron Tanti) u tal-għadma ta' Siċċa (Victor Falzon). Grazzi lill-esperti Edwin Lanfranco u Michael Gatt talli għarfulna xi speċi. r Il-Ħuttafa 109 : April 2012: p8 r-ritratti li tieħdu tan-natura (mhux pets jew fjuri kultivati) u aħna nġibuhomlkom f'dil- paġna, basta jkunu veru tagħkom. Tistgħu tibagħtuhom 6 bil-POSTA' lil Klabb Ħuttaf BirdLife Malta 57/28 Triq Abate Rigord iTa' Xbiex XBX 1120 6 bl-IMEJL (jpg, pdf, tif) lil il-huttafaObirdlifemalta.org X'Materjal li tibagħtulna bil-posta ma nkunux nistgħu nibagħtuhulkom lura. Kartun ieħor ta' Askva Pizzuto (16) Blonġun Sekond Francesco Tanti (5) i . -— E AD A — ti ħaa GARDELL Darba, xi 80 sena ilu, wieħed Svizzeru jismu Georges de Mestral ħa l-kelb tiegħu mixja fil-kampanja. Meta mar lura d-dar, innota li mwaħħlin mas-suf tal-kelb kien hemm ħafna qishom blalen żgħar. Qabad wieħed minn dawn u nduna li kienet żerriegħa tal-burdock, li hija tip ta' xewka. Qabditu l-kurżità biex ikun jaf kif din kienet weħlet mal- Eżaminaha taħt mikroskopju u sab li kellha ħafi ganċijiet irqaq. Dawn il-ganċijiet qegħdin apposta biex jeħlu mas-suf ta' annimali li jħokku mal-pjanta, u b'hekk il-pjanta xxerred iż-żerriegħa tagħha. De Mestral baqa' jaħseb fuq dil-ħaġa u peress li kien inventur, ġietu l-idea li joħloq materjal li naħa jkollu ganċijiet irqaq u naħa oħra jkollha materjal sufi, u b'hekk twieled… il-Velcrol Illum il-Velcro jintuża f'ħafna affarijiet, speċjalment ħwejjeġ, żraben, basktijiet, ħrieqi u mitt ħaġ'oħra. Kompetizzjoni Poster Ir-rebbieħ tal- l Kompetizzjoni Poster kien Dario Ellul minn Marsascala, li qata' li l-għasfur ta'— Poster 4 kien Isfar. Ftit ieħor Dario jirċievi pin badge ħelwa ta' għasfur. Ċemplu fuq 7 dan-numru jekk taraw xi bini jew żvilupp kontra Hliġi, SEWVIZZ TAL-AMBULANZA Jużawh anke fl-ilbies tal-astronawti. Għax komdu iktar minn buttuni, lazzijiet u żippijiet. ġejt qisni bebbuxul Insomma, idea brillanti oħra li tathielna Jekk ghandkom bird table, issa, tistgħu tieqfu tqiegħdu l-ikel fuqha, La daħlet ir-rebbiegħa, il-kampanja issa, ' reġgħet mimlija, insetti u l-għasafar ghandhom biżżejjed x'jieklu, Barra minh hekk, lill- flieles tagħhom ahjar jitimgħuhom ikel naturali bħal xgħat u ħanfus milli kejk u frak tal-pastizzil Ħeħe, tista' tibda ssuq Biex titgħallmu fuq l-għasafar ta' Malta u postijiet tajbin fejn tarahom żuru Ħuttafalll B'din il-ħarġa, il- magażin għażiż tagħna d jagħlaq 18-il sena. Did-darba se nagħtu ħarsa lejn grupp ta' widien li f'xi partijiet għadhom naturali mhux ħażin. Dawn il-postijiet huma importanti mhux biss bħala ħabitat naturali, imma wkoll bħala postijiet sbieħ fejn wieħed jista' jmur passiġġati biex igawdi n-natura. IMhuxġwieħedjimmatseht; Dan l-artiklu jismu Wied il-Għasel, imma Wied il-Għasel huwa biss wieħed minn sett ta' widien li jmissu ma' xulxin. Dawn il-widien bejniethom jaqsmu medda sew ta' Mill-bidu ta' Wied Liemu (A) sal-fetħa tas-Salina (B) hemm tul ta' iktar minn 13km. Naf għax imxejtha kollhal Il-Ħuttafa 109 : April 2012: p10 Is-sistema tibda ħdejn Ħad-Dingli b'Wied Liemu, u b'Wied il-Busbież, Wied l-Għemieri u Wied Għomor fidejn ir-Rabat. Dawn jingħaqdu f'Wied il-Fiddien, li mbagħad isir Wied il-Qlejgħa, li magħruf l-iktar għall-area ta' Chadwick Lakes. Wied il-Qlejgħa jserrep biċċa ġmielha u jsir Wied l-Isperanza fid-daħla tal-Mosta; dan imbagħad isir magħruf bħala Wied il-Għasel, fejn isir iktar wiesa'. Wara li jħalli l-Mosta, Wied il-Għasel jingħaqad ma' Wied Għajn Riħana li jkun ġej min-naħa tal-Bidnija, u dawn jispiċċaw fl-art ċatta ta' ħdejn Burmarrad. Imbagħad jingħaqad magħhom Wied Qannotta, u fl-aħħar jiżbukkaw fil-baħar fis-Salini. X'imkien hawn (imkien hawn qegħdin) iċ-Ċekċek (ESEETe Wied il-Busbież U x'imxejt imxejtl Jien 9 tiżloq u tiskiddja rajtekl Wied l-Għemieri b moħħok b BURMARRAD Wied l-Arkata l Wied il-Qlejgħa MTARFA Wied il- Għasel Il-Ħutt; Dawn il-widien x'aktarx li ffurmaw żmien twil ilu, meta l-klima ta' Malta kienet ferm differenti minn tal-lum, u meta kienet tagħmel ħafna iktar xita. Dan nafuh għaliex ma jistax ikun li widien fondi bħal Wied l-Isperanza u Wied il-Għasel jitħaffru bl-ammont żgħir ta' xita li tagħmel f'Malta llum-il ġurnata. Fil-fatt, illum dawn il-widien ma jżommux ilma matul is-sena kollha, imma fix-xhur tax-xitwa biss. Fil-widien tal-Mosta nsibu diversi ambjenti naturali interessanti. F'partijiet insibu MAKKJA, b'siġar bħal Ħarrub u Għargħar, arbuxxelli u pjanti mdaqqsin, bħat-Tengħud tas-Siġra, is-Salvja tal-Madonna, il-Ħannewija u l-Garni, kif ukoll pjanti li jixxebilku, bħal-Liedna. F'partijiet oħra jiddomina x-XAGĦRI, bi speċi bħas-Sagħtar u l-Erika. Fost pjanti rari li nsibu hawnhekk hemm il-Putorja, il-Felċi tal- Ħitan tas-Sejjieħ, l-Għansar Ikħal u l-Orkida Piramidali ta' Malta. Fix-xitwa, f'dawn il-widien jifforma ambjent rari f'Malta: GĦADAJJAR u NIXXIGĦAT TA' ILMA ĦELU. F'dan l-ilma jgħixu flora u fawna speċjali li wkoll mhumiex komuni, fosthom il-Gamblu tal-Għadajjar u l-Gamblu tal-Elmu. Insibu wkoll insetti interessanti, inkluż speċi magħrufin biss minn dawn il-widien, jew minn ftit postijiet oħra fil-Gżejjer Maltin. Ħafna għasafar ukoll iħobbu l-widien għax joffrulhom kenn (blat, siġar, arbuxxelli, eċċ.) u ikel (frott, insetti, eċċ.). Fost dawn insibu l-Bufula tal-Għollieq u r-Rożinjol fil-qiegħ tal- wied, il-Kuda u l-Bufula Ħamra fix-xagħri u l-makkja, iz- Zakak tad-Dell ħdejn in-nixxigħat, u anke xi Gallozz Iswed fejn jinġabar l-ilma. F'dawn l-aħħar snin probabbli bejjet ukoll ir-Rundun fl-inħawi tal-pont ta' Wied il-Għasel. Bejjem fil-pariiin Matul is-snin diġà ntilfu diversi speċi minn dawn il-widien; anke widien sħaħ sparixxaw, bħal Wied Filep li nqered bil- Il-barrieri qegħdin ftit ftit igerrmu l-ġnub ta' Wied il-Għasel. Għalkemm il-widien tal-Mosta illum huma 'skedati bħala siti ta' importanza naturali, Wied il-Għasel qed jiġi mhedded minn żviluppi ġodda, li jekk isiru ħa jkomplu jirvinawlu l-karattru u l-valur naturali tiegħu. Irridu niftakru li dawn il-widien mhumiex importanti biss għall-annimali u l-pjanti li jgħixu fihom, imma anke għax jipprovdu lilna n-nies green areas fejn nistgħu ngawdu ftit ħdura u kampanja. Għalhekk importanti li jiġu mħarsin sew. Postijiet li għal xi raġuni huma mħarsin minn żvilupp, tkissir, tibdil jew twaqqiegħ. Dawn jistgħu jkunu rqajja' ta' ambjent naturali, postijiet b'veduti sbieħ, siġar antiki jew rari, bini storiku jew arkeoloġiku, eċċ. talElmu Taċhole Slitap