SAZ, Il-Magħlaq Il-Qrendi hu mogħni b'numru kbir ta' postijiet ta' importanza kbira arkeoloġika u storika. Forsi għalhekk li ċertu nħawi ma tantx ġew mogħtija l-importanza li tixirqilhom. Fost dawn il-postijiet ta' min isemmi l-Magħlaq. F'dan il-post instabu għerien ta' importanza kbira u li ħafna minn dak li nstab fihom illum qiegħed f'mużewijiet f'Londra. Ma' dan il-wied hemm marbuta ismijiet ta' geoloġi magħrufa li skoprew u skavaw għerien importanti u li ħafna minn dawn l-għerien ma għadhomx jeżistu għaliex. p, Andrew Leith Adams tkissru biex inqata' l-blat tal-qawwi. F'Novembru 1843 Thomas Abel Brimage Spratt RNN. li kien stazzjonat f'Malta ħareġ pubblikazzjoni msejħa On the Geologv of the Maltese Islands li kienet akkumpanjata minn mappa li turi x-xquq kbar (faults) li jaqsmu l-Gżejjer Maltin. Fl-1852 Spratt ppubblika t-tieni edizzjoni ta' dan l-istudju fejn fost l-oħrajn hemm spjega fuq the origin of the Maclouba (Maqluba). Fil- fatt fis-sajf tas-sena 1858 infetħet l-ewwel barriera tal- qawwi f'dawn l-inħawi tal-Magħlaq biex jinbnew il- baċiri fil-Port il-Kbir. Leonard Horner (1785-1864), ġeoloġista Skoċċiż kien l-ewwel persuna li investiga s-sejba ta' dawn l-għerien (1861) mimlija għadam tal- ipopotamu pentlandi u ta' annimali oħra fosthom darsa ta' iljunfant. Wara li miet Horner, Dr Leith Andrew Adams (1827-1882) kompla jirraporta fuq din is-sejba hekk kbira li hu skopra meta żar il-Krendi Cave of Spratt. Modern Alluvium Corerċng, 6. tagħrif miġbur minn Martin Formosa il 22nd Foot Regiment, jew kif kien magħruf iċ-Cheshire Regiment. Huwa dam Malta 6 snin u interessa ruħu bil- kbir fil-ġeoloġija tal-Gżejjer Maltin. Huwa intervista ħafna mill-ħaddiema tal-barriera u investiga diversi għerien oħrajn. Fl-1836, Dr Adams skopra l-għar imsejjaħ Imnajdra Gap Cave No 6 ftit 'il bogħod mill-Għar Nru 3. Ġo dan l-għar instabu skeletri sħaħ ta' iljunfanti u ta' għasafar kbar tal-ilma. Adams qabbad lill-Kaptan Robert Charles Goff (1837-1922) biex ipinġilu l-Magħlaq min-naħa ta' Għar Lapsi u f'din it-tpinġija hemm indikati l-għerien u l-kwalità ta' blat li jeżisti fl-inħawi. Din it-tpinġija saret bejn is-sena 1861 u s-sena 1963. Fl-1866 Adams ippubblika s-Second Report on Maltese Fossiliferous Caves. F'dan ir-rapport hemm tpinġija tal-Magħlaq Faultu fejn kienu it-tliet għerien mimlija fossili. Hemm spjega dettaljata ta' x'instab f'dawn l-għerien. Jingħad li fl-għar prinċipali kien hemm l-aktar għadam tal-Ippopotamu u Dormice (speċi ta' ġrieden ta' denbhom pjuma), l-għar tan-nofs kien fih fdalijiet tal-Giant Dormouse u shrews (ġrieden ta' ġeddumhom twil) f'dik magħrufa bħala l-Imnajdra Cave kien hemm fdalijiet tal-iljunfant nanu. Dawn il-fossili għandhom madwar 127,000 sena u huma kollha ta' annimali li kienu jgħixu fl-Ewropa. Dawn l-annimali ġew Malta minn Sqallija meta l-gżejjer Maltin kienu magħqudin permezz ta' art niexfa. Madwar 5.5 miljun sena ilu Ġibiltà ċediet u Malta reġgħet saret gżira. Huwa jitkellem dwar il-Magħlaq Fault u kif dan jibqa' tiela' lejn Għawdex fejn il-Ponta ta' Dimitri u jiltaqa' kważi skwerra max-Xaqq il-Kbir li jibda minn Fomm ir-Riħ u jibqa' sejjer sal-Madliena u li l-Inġliżi semmewh il-Victoria Lines. Patrick J. Schembri u Alfred E. Baldacchino, Ilma, Blat u Ħajja