il-Madonna tal-Mellieħa jew il-Mellieħa tal-Madonna'7 Kultant metaniġi biex nikteb jew naqra xi ftitdwar il-Mellieħa jiġu f'idejja kitbiet ta' awturi differenti li jsejħu b'mod popolari lis-Santwarju għażiż tal- Mellieħa bħala 'Il-Madonna tal-Mellieħa'. Huwa fatt magħruf sew li dan is-Santwarju bix- xbieha tal-Madonna li hemm fih jinsab il-Mellieħa, iżda dan kemm huwa tal-poplu tal-Mellieħa biss7 Din il-mistoqsija bilfors trid issjr għaliex kull meta jkolli l-okkażjoni li nżur lil dan is-Santwarju dejjem niltaqa' ma' nies li jiġu minn lokalitajiet oħrajn biex jinvistaw lil Ġesu Sagramentat u jitolbu quddiem ix-xbieha tal-Madonna. Wara kollox dan huwa l-veru sens ta' Santwarju, devozzjoni kbira mxerrda ma' pajjiż sħiħ lejn ix- xbieha tal-Madonna jew lejn xi Qaddis jew Qaddisa kbira. U min ħadem u stinka kemm felaħ biex din l-imħabba lejn il-Madonna tikber u tinfirex mal- pajjiż kollu Il-poplu tal-Mellieħa. Mela allura jien għandi raġun insaqsi jekk hux il-Madonna tal- Mellieħa jew il-Mellieħa tal-Madonna. X'wassal biex sa mis-sena 1436 dan il-lok Qaddis kien ġie magħżul bħala Sede ta' waħda mill-ewwel għaxar Parroċċi li kien waqqaf l-Isqof Salvatore De Mello72 Għal darb'oħra l-imħabba lejn il-Madonna. Dan is-Santwarju, bil-qedem kollu tiegħu, mogħni b'tant storja u b'tant rikkezzi ta' Grazzji kbar, ma kienx biżżejjed għall-Melleħin għaliex jibnu Knisja Monumentali fuq l-għolja biex din tidher u lil kull min iħares lejha jfakkruh li l-Mellieħa huwa kollu kemm hu tal-Madonna. L-ewwel ġebla ta' din il-Knisja tqiegħdet nhar il-5 ta' Ottubru 1883 mill-Kappillan Magri. Damet tinbena erbatax-il sena u meta tlestiet ġiet imbierka mill-Isqof Pietru Pace nhar il-5 ta' Settembru 1897, tlett ijiem biss qabel jum il-Festa tat-Twelid tal- Madonna. Meta lestew il-bini tal-Knisja ġabu l-aqwa artisti biex jagħmlu l-Opri Sagri meħtieġa, bħalma huma Giuseppe Cali u Lażżru Pisani u meta l-pajjiż kien mifni bil-faqar ordnaw sett qniepen biex dawn meta jindaqqu jżidu l-ferħ li jġib miegħu l-isem sabiħ ta' Maria Bambina. Ma' dan kollu twaqqfu żewġ Għaqdiet Mużikali biex meta tasal il-Festa jkomplu jagħtu ġieħ lil Maria Bambina bid-daqq ta' Innijiet Marjani u ferrieħa. Kien hemm żmien meta bosta wlied minn dan ir-raħal tant sabiħ kellhom jitilqu lejn pajjiżi mbiegħda biex jaqilgħu l-għixien tagħhom. Dawn ħallew kollox warajhom iżda lill-Madonna ħaduha magħhom f'qalbhom u kull sena jiltaqaw flimkien biex jagħtu ġieħ lill-Padruna tagħhom nhar il-Festa tagħha. Tant kemm hi kbira din l-imħabba ta' dawn in- nies lejn il-Madonna li numru minn dawn l-Emigranti jiġu lura lejn il-Mellieħa biex jieħdu sehem fil-Festa ta' Maria Bambina. Uħud minn dawn l-Emgiranti flimkien mal- kumplament tal-poplu tal-Mellieħa jieħdu sehem ukoll fil-Festa tas-Santwarju li ssir ftit tal-jiem biss wara l-Festa tat-8 ta' Settembru. Dan kollu jfisser li għall-Melleħin, il-Madonna għandha post f'kull dar ta' dan ir-raħal. F'dawn il-jiem tal-Festa ta' Maria Bambina, ħafna bħalna li ma jgħixux fil-Mellieħa jassistu għal din il-Festa. Żgur li bosta minnhom meta jaraw dan kollu u l-mod kif il-Melleħin jagħtu ġieħ lil Maria Bambina jsaqsu din il-mistoqsija, IL-MADONNA TAL-MELLIEHA JEW IL-MELLIEĦA TAL- MADONNA2 IL-FESTA T-TAJBA LIL KULHADD.