NOVELLA TAL-MILIED Il-lejl kien daħal ġmielu, meta Marku wasal fl-inħawi tal- belt ta' Betlem; iżda billi huwa kien għajjien mill-mixi twil tiegħu, u mirżuli bil-bard li jxoqq il-għadam, Ħaseb aħjar li jgħaddi l-lejl ġo xi għar, Wara li dam ifittex ħafna, sab wieħed li kien biswit il-belt. Daħal ġo fih, kiel biċċa Ħobż u xorob ftit tialib, u mbagħad inxteħet fl-art fuq ftit ħaxix niexef niexef biex jorqod. Imma ma setax jorqod għalkemm dam jitqalleb jafna. Bosta lisebijiet kienu qegħdin iħawdulu moħħu. Mela la ma setax jagħniel ħaġ'oħra tafa' għajnejh fuq Betlem, u qagħad jaħseb min jaf fuqhiex. Iżda ma damx Ħafna f'din il- qagħda, glax wara ftit dawwar ħarstu lejn is-sema miżgħud bil-kwiekeb, donnu qiegħed jitlob. It-tifkira ta dak il-mistrieħ ta' qalbu, mitluf b'ħafna fitijiet, kienet tniggżu lejl u nhar, u ġġiblu f'moħfiu wkoll bosta fisebijiet koroh li kienu jżidulu d-dwejjaq. Għalkemm dik il-ħajja Hi kien qiegħed igħaddi ma ġebitlux ħaġ'olira ħlief biża' u taħwid, huwa qatt ma ried' jibdilha: ħaseb: aktarx li l-ebda tama ma kien hemm għalih. Imma dan l-aliħar huwa kien xaba' minnha għal kollox, u saliansitra beda jiġġerra minn belt għall-oħra mingħajr i inqas ma jaf għal fejn. F'dan il- vjaġġ ukoll fejn aħna sibnieh, huwa kien sejjer għal għonq it- trieq, u għadda minn dawn L-inħawi biex iniżżel ismu għaċ- ċensiment f'Gerusalem, Wara tifkira bħal din huwa xeliet rasu lura, u raqad, mixgħul min-nar ta' korla għalih in-nifsu. : In-nagħsa ta' Marku kienet qasira u aktarx bla fiolm, għax, ftit wara nofs il-lejl, kant ħelu li jħoll il-qlub, donnu ta' xi anġli, qajmu. Huwa fetali għajnejh sewwa, u minnufih lemaħ dehra li qatt ma kien ra bħalha. Xaqq dawl abjad bħal : dak li naraw fis-sema waqt is-sebħ ħiereġ minn ġo għar, li bih hu ma kienx induna fil-għaxija minħabba d-dlam; ħafna ragħajja defilin ukoll ġo l-gliar, oħrajn jiġġerrew ma' dwaru. Għal dan kollu Marku baqa' mistagħġeb, u xtaq jaf x'kien. Għalhekk qam mill-art, mexa ftit u staqsa lil wieħed li kien għaddej igħaġġel : — Sliem għalik, ja sidil. X'inhu jiġri hemm isfel ġo dak il-għar7: Minn fejn hu ġej dak id-dawl kollu 7: jidhirli li l-bieraħ kollox kien midfun fid-dlam,' —)a sidi, ifraħ miegħi, u man-nisel kollu ta' Ġakobb, għaliex il-lum twieled il-Messija mwiegħed, il-Mistenni minn kullħadd, dak li sejjer iġib il-mistrieħ fil-qlub ta' dawk li jemmnu bih — wieġbu' l-ieħor, li xtaq jissokta kieku Marku ma warrabx minn lidejh bil-herra. Xi ġralu mela Marku biex telaq bil-herra7: Ah, msejken ta' bniedem l: Dawk il-kelmiet kienu iebsin għalih; ma setax iġerragħhom. ''Mistrieb'' qal hu bejnu u bejn ruliu, fil-waqt li dawwar wiċċu lejn Betlem. 'U kif jista' qatt ikun li xi ħadd iġib il-mistriħ: ġo qalbi jekk jiena stess ma stajtx insibha7: Le, waqt li jiena ħaj ma jkollix mistrieħ, għax fuq din id-dinja 'ma hawn imkien. GQrejt ma kullimkien u bqajt kif kont, jekk mhux agħar. Il-fqir imħabbat kif sejjer jaqla x'jiekol għalih u għal familja tiegħu, l-għani fuq ġidu, u l-lialliel fuq ħajtu. Im- bagħad jiġu jgħidulek li dan il-Messija sejjer iġib il-paċi; u le, jaħfasra, dan kollu ħolm; tassew li d-dinja trid il-mistrieħ. Iżda għalkemm jien tna nemminx b'din it-tarbija, dak id-dawl li ħiereġ mill-għar qiegħed iħassibni ħażin. Wara li qal dawn il-kelmiet telaq lejn il-għar, fejn kienu sejrin ukoll ħafna nies oħirajn. Sab sikta tal-mewt, u dawl, li liadd ma kien jaf minn fejn hu ġej, idawwal l-għar kollu; waqt li barra kien jin- stama' dan il-kant: ''Glorja l-Alla fl-għoli tas-smewwiet u mistrieħ fl-art lin-nies ta qalbhom tajba'' U dak il-ħin ra rieqed f'max- tura u mgeżwer fi ftit ċraret tifel għadu kif jitwieled, li laħmu tari u roża kien imniggeż mit-tiben olixon ta' talitu. Żewġ bhej- jem, limara u baqra, mixħutin għarkobtejhom, kienu qegħdin isaliinuh bin-nifs sħun tagħhom, u koċċ ragħajja flimkien ma' mara u raġel jatuh qima. Marku ċċassa lejn it-tarbija, donnu qiegħed ifittex dak li kien jixtieq, iżda baqa' biered daqs il- bard ta' barra l-għar. Fehem biss li hija kellha xi Ħaġa tal- għaġeb; imma b'dan kollu Marku baqa' Marku. Ta Ħarsa ma dwaru bħal dik ta' xi fiadd imxabba, u Ħareġ il-barra, Barra kien diġa' beda jisbaħ, u għalhekk Marku ssokta jimxi bil-lisieb dejjem f'moliħu ta' kolma ġara l-lejl li għadda. Minn dak il-jum għaddew tnejn u tletin sena; u nna' t-tibdil taż-żmien tbiddel ukoll il-bniedem. Marku b'lefija twila sa fuq sidru, u mgħawweġ taħt it-tgħobija tas-snin, x'ħin kien għad- dej darba waħda mill-Ġudea, ra raġel ikellem minn fuq għolja lil filejjaq kbar ta' nies. Waqaf, resaq lejhom biex jisma'. x'kien qiegħed igħid dak ir-raġel ta' xuxtu safra, u sama' dawn il-kelmiet: ''Imberkin dawk li jibku, għax huma jiġu mfarrġin'' Qalb Marku maż-żmien kienet irtabet, u għalhekk xejn ma għandna għax nistagħġbu jekk xi demgħa bdiet nieżla fuq ħaddejh x'ħin sema' dan. Staqsa glial dak ir-raġel u.qalulu li kien Ġest t-tifel ta' Mirjam u Ġużeppi l-mastrudaxxa, imwieled ġo għar barra minn Betlem, u li jsejħulu l-Messija, Marku sfar u beda jirtgħod għax ftakar li lejla walida xi tnejn-u-tletin sena ilu kien ra tifel għadu kif twieled li sejħulu wkoll Messija ġo għar barra minn Betlem. Dan il-ħsieb kompla għafaslu qalbu, u fost il-biki u li liieq, Marku għajjat: ''O Ġest, Messija mwiegħed, ikollok ħniena minni, ġibli l-mistrieħ f'qalbi l-im- nikkta, għax issa naf tabilħaqq li ħadd, filiefek, ma jista' jagħtihieli. Għax jiena rrid nimxi warajk.' Narak il-kmand fis taħkem b'qawwa kbira, u mbażża' jiġri jmur kullħadd jobdik; narak togfila ftit ftit, b'ħila mhux żgħira, sa kemm id-dinja kollha ġġib għalik Issaltan jien narak f'kull art u gżira, u l-kbar, imkexkxa u mregħda jalisbu fik; mhux le għalxejn ismek baqa b'tifkira ta' kobor: int għaġġibt il-ħlejjaq bik. Ma x'swielek dan, ja kbir rebbieti, jekk wara, int ġejt maqbud, miżmum ġo Santa Liena, u'mdawwar b'għases kbar7 Hemm lilek nara, imħaddna idejk fuq sidrek, minn fuq blata tiiares il-bogħod, il-bogħod b'fiarsa liosbiena, u bkejt minn flokok, bkejt għal dik Parmata… V. M. PELLEGRINI 18 ta' Settembru 1932,