Mi Niltaqgħu mas-Sur Joseph A. Vella Caruana VICTOR (V): Illum se niltaqgħu mas-Sur Joseph A. Vella, fotografu Mosti ta' fama internazzjonali. Nixtieqek tagħtina xi tagħrif dwarek. JOSEPH A. VELLA (J): Jiena twelidt fis-17 ta' Lulju 1927. Missieri kien jismu Ġanni u ommi Giovanna neċ Dimech. Għalkemm missieri ilu mejjet 53 sena, ismu għadu sinominu mal-Banda Nicolà Isouard li tagħha kien surmast direttur għal ħafna snin. Il-marċi funebri u innijiet ta' Santa Marija, li kiteb hu, għadhom jindaqqu kull sena. Jiena rċevejt l-edukazzjoni tiegħi fl-iskola primarja tal-Mosta u fil- Liċeo. Għandi ħija jismu Charles li kien ferm attiv fil-Grupp ta' l- Iscouts tal-Mosta fejn serva bħala Group Scout Leader għal bosta snin. Jien għandi oħti Sr. Maria Giovanna, Soru tal-Karità. V: Illum inti pensjonant bħali, għalkemm għadek attiv ħafna. Fejn kont taħdem J: Jien dħalt naħdem mas-Servizzi Ingliżi bħala skrivan fid- Dockvard u ħdimt f'din il-pożizzjoni mill-1944 sa l-1964, meta ħadt promozzjoni u komplejt naħdem mas-Servizzi Ingliżi sa ma dawn ħallew Malta fl-1979. Ftit wara għamilt l-eżami u dħalt skrivan mal- Gvern fid-Dipartiment tas-Servizzi Soċjali sakemm irtirajt fl-1988. V: Kif bdejt tinteressa ruħek fil-fotografija . J: Mistoqsija vera interessanti … Irrid nistqarr li jien ma kontx ninteressa ruħi fil-fotografija. Kienet marti Marija li xegħlet fija din in-namra u kien l-inkorraġġiment tagħha li ġegħelni nibda u nasal sa fejn wasalt f'dan il-qasam. Fl-1963, meta t-tifel tagħna l-kbir kellu sena, Marija xtaqet li jkollna xi ftit ritratti tiegħu. Jien anqas biss kelli kamera u għidtilha biex immorru għand fotografu, iżda hi kellha ħsieb ieħor. Dik il-ġimgħa kelli għeluq żmieni u meta ġejt lura mill-uffiċċju sibt pakkett b'birthdav card fuqu. Kien rigal ta' għeluq żmieni mingħand marti. Jien fraħt ħafna meta ftaħtu u kont tassew sorpriż meta sibt kamera tad-ditta Voigtlander u ktieb dwar il-fotografija. i L-ewwel film li ħadt kien kollu fuq it-tifel. Billi ma kelli ebda idea ta' fotografija, ħadna l-film f'laboratorju. riżultat kien tajjeb, iżda Marija xtaqet li nibdew nipproċessaw il-film aħna. Minn hemm żviluppat il-ħajra biex nimxu 'l quddiem u hekk ġara. Kien pass li wassalni biex ilħaqt l-ogħla livell internazzjonali tal-fotografija. V: Jien ukoll għandi ħafna għal qalbi l-fotografija. Jien u inti għamilna żmien niltaqgħu fuq tal-linja kull filgħodu, aħna u sejrin ix-xogħol divers tagħna. Jien kont nieħu gost nitkellem miegħek u kont tgħidli dwar diversi suġġetti li inti kont tiġbed. Jien minn dejjem kont nammira ħafna x-xogħol tiegħek u qatt ma tlift waħda mid-diversi wirjiet li inti tellajt. Nixtieqek tgħidilna liema huma l-aktar suġġetti favoriti tiegħek2 J: Fil-karriera fotografika tiegħi ħadt u għadni nieħu interess f'kull qasam ta' din l-arti. Ma hemmx suġġett li ma ħadtux b'serjetà kbira. Iżda ħaġa naturali li kull artist ikollu linja jew linji favoriti li jitwieldu miegħu. Jiena fil-fatt għandi żewġ linji li fihom nimraħ u spikkajt. L-ewwel u qabel kollox, jien dejjem interessani l-ELEMENT UMAN … dejjem ħassejt ġibda kbira lejn dan is- suġġett. Wieħed jista' jara li x-xogħol tiegħi f'din il-linja kien u għadu magħruf u apprezzat kemm lokalment kif ukoll f'pajjiżi barranin fejn ix-xogħol tiegħi kien esebit. Is-suġġett l-ieħor li nħobb huwa l-ARKITETTURA … dan is-suġġett joffri sfidi kbar speċjalment meta trid tiddokumenta n-naħiet ta' ġewwa, fejn d-dawl naturali jkun baxx ħafna. Jien fl-ebda ċirkostanza ma nuża dawl artifiċjali meta nkun qed nittratta dan is-suġġett, ikunu x'ikunu l-kundizzjonijiet. V: Inti ħdimt fuq bosta xogħlijiet fotografiċi f'pajjiżi barranin. Liema minn dawn l-impenji tqis bħala l-aktar 42 Ħarġa Nru. 6 (2008) Format Ġdid importanti fil-karriera tiegħek2 J: Iva, kelli ħafna okkażjonijiet fejn ġejt mitlub niffotografa lokalitajiet ta' ċertu importanza, iżda se nsemmi l-aktar waħda impenjattiva li kelli fil-karriera tiegħi. Fl-1978 il- Gvern Indjan offrili l-opportunità biex niffotografa postijiet fl-Indja, bl-iskop li x-xogħol li nipproduċi jiġi użat għal pubbliċità turistika. Kien f'Awissu 1978 meta jien u marti, li kienet miinisktaa tiġi miegħi sabiex tgħini, wasalna Bombav. Kienu tliet ġimgħat ta' xogħol bla waqfien, u li xejn ma kien faċli. Anzi għal kuntrarju, ċertu postijiet kienu ta' sfida kbira, u xejn ma kien I faċli biex tiddokumentahom, ngħidu aħna t-Taj Mahal minn ġewwa u l-affreski li jinsabu f'għerien mudlama. F' postijiet l bħal dawn ma jistax jintuża dawl artifiċjali u jkollok tħabbel moħħok mhux ftit biex tikseb ir-riżultat mistenni. B'sodisfazzjon kbir ix-xogħol li għamilna ġie ferm apprezzat mill-awtoritajiet Indjani, kif ġie espress mill-Ambaxxatur Indjan fil-ftuħ tal-wirja tax-xogħol li ġbidt l-Indja. Din il- wirja ġiet imtellgħa f'Jannar 1979 fil-Mużew Nazzjonali fil- V: Jien kont żort din il-wirja klassika diversi drabi. Tant kien hemm xogħol sabiħ li kien impossibli tapprezzah fi żjara 'ANNA' l-ewwel ritratt miġbud minn Joseph Vella waħda. Xi tgħidilna dwar il-ħafna snin li int kont membru li ġie aċċettat f'esibizzjoni internazzjonali, proprju. ferm attiv fil-Malta Photographic Societv7 Jit-38'' Lincoln International Salon, fl-Ingilterra J: Dħalt membru f'din is-Soċjetà prestiġġjuża fl-1965 u bqajt ferm attiv sa l-2005. Sena wara li dħalt ġejt elett fil-kumitat, fejn ingħatajt il-kariga ta' Teżorier u servejt f'din il-kariga sa l-1994. Wara ġejt f'dat bil-kariga ta' Viċi President għall-tliet snin sħaħ. Jiena tajt kontribut kbir lis-Soċjetà billi kont nagħti lectures u dimostrazzjonijiet. Servejt ukoll bħala judge f'kompetizzjonijiet organizzati mis-Soċjetà. Inħoss sodisfazzjon kbir meta nara l- progress li sar minn ħafna membri li llum laħqu livell għoli fil-fotgrafija. V: Int tellajt diversi wirjiet fotografiċi f'pajjiżi oħra. X'tgħidilna dwar dan7 J: Fl-1985 kont mistieden mill-Ministeru tal-Kultura tar-Russja sabiex intella' wirja ġewwa Moscow li kellha ddum ħmistax-il ġurnata, iżda minflok damet sentejn, għax minn Moscow intbagħtet f'diversi repubbliki oħra. Jien kont mistieden għall-ftuħ uffiċjali ta' din il-wirja u għal ġimgħa sħiħa tawni trattament li ma ninsieh qatt. Ġejt intervistat ukoll fuq ir-radju u t-televiżjoni ta' l- Aġenzija TASS. Fl-1987 kelli wirja kbira fi Blankanese fil-Ġermanja u fl-1998 kont mistieden intella' wirja ġewwa Genk fil- Belġju, u jiena u l-mara konna mistednin inqattgħu ġimgħa f'din il-belt. Fl-2001 in-Near East Universitv ta' Ċipru talbuni ntella' wirja ta' erbgħin ritratt. Din il-wirja damet għaddejja għal erba' ġimgħat u rċeviet tifħir mill- mezzi tax-xandir tal-lokal. 'PURIFIKAZZJONT ritratt eċċellenti u tassew Fil-qasam lokali, nista' ngħid li x-xogħol tiegħi huwa. espressiv, xogħol miġbud fl-Indja Ħarġa Nru. 6 (2008) Format Ġdid 43 mifrux ma' Malta kollha, fejn tellajt wirjiet kbar, u ħafna mix-xogħlijiet tiegħi jinsabu f'kollezzjonijiet privati. Ma' dan kollu jispikkaw żewġ wirjiet li kelli fil-Mużew Nazzjonali ta' l-Arti fl-1979 u fl-1992. Ta' l-ewwel kienet b'xogħlijiet li ġbidt fl-Indja u l-oħra meta kont il-mistieden tal-Maltafest. V: Tista' ssemmilna xi Awards u Distinctions. prestiġjużi li int irbaħt lokalment7 J: Matul is-snin li kont attiv fil-Malta Photographic Societv kont regolarment nikkompeti f'kull kompetizzjoni organizzata mill-istess Soċjetà fejn irbaħt numru ta' premjijiet. Jien irbaħt il-'Photographer of the Vear' għal sitt darbiet. Fl-1990 ħadt il-'Fellowship'u Joseph Vella jirċievi l-'Photographer of The Vear Award' fl-1975 wara ħadt l-'Honorarv Fellowship' ta' l-istess Soċjetà. Fl-1997 il-Kunsill Lokali tal-Mosta onorani bl-onorifiċenza 'Ġieħ il-Mosta' bħala rikonoxximent għall-kontribut li tajt fil-qasam tal-fotografija kemm lokalment kif ukoll barra minn Malta. V: Prosit tassew. Iżda dan mhux kollox. X'tgħidilna dwar Awards u Distinctions li rbaħt barra minn Malta2 J: Fl-1976 ikkwalifikajt u rċevejt l-'Associatship' tar-Roval Photographic Societv of Great Britain f'żewġ sezzjonijiet (Pictorial u Applied). Fl-1979 ikkwalifikajt u ħadt il-' Fellowship' tal-Photographic Societv of Great Britain. Fl-1985 l-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Ġurnalisti ħatritni ' Master of International Photographv'. Fl-1990 Sibiu Photographic Association tar-Rumanija ħatritni 'Honorarv Fellow' ta' l-istess Assoċjazzjoni. Fl-1998, minħabba li kelli numru kbir ta' xogħlijiet li ġew esebiti f'wirjiet internazzjonali, il-Federazzjoni Internazzjonali tal-Fotografija tatni d-Diploma E.H.isf. Vic, issa se mmorru anqas 'l bogħod. Fl-2000 ikkwalifikajt u ġejt mogħti l-' Associatship' tal-Photographic Societv of America. L-India International Council of Photographv ħatritni 'Associate' tal-Federazzjoni Indjana fl-2001. Fl-2003 ġejt rikonoxxut bħala '5 Star International Exhibitor' mill-Photographic Societv of America. Fil-qasam internazzjonali jien irbaħt numru kbir ta' midalji tad-deheb, fidda u bronż, kif ukoll diversi premjijiet oħra. V: Inti ġejt mitlub isservi wkoll bħala judge f'diversi esebizzjonijiet fotografiċi. Fl-1986 servejt bħala judge ġewwa Londra fejn kont wieħed mill-ħames judges magħżula biex niġġudikaw il-Commonwealth International Photographic Competition/Exhibition. F'din il-kompetizzjoni kien hemm madwar 3000 biċċa xogħol. Servejt bħala judge fl-1994 f'Teheran (Iran), fejn kont wieħed mill-ħames judges internazzjonali (Tork, Indjan, Franċiż, Belġjan u jien ) magħżula biex niġġudikaw il-f' Iran International Exhibition/Competition. Fl-1996 u 1998 servejt bħala wieħed mit-tliet judges tal-F' u s-2'4 International Colour Slides Exhibition, organizzati mill-Malta Photographic Societv. Fl-1978 u fl-1985 kont wieħed mill-ġudikaturi tal-Golden Knight International Amateur Film Festival. ' V: Barra mill-fotografija, jien nafek attiv ħafna fil-Mosta Scout Group, kif ukoll bħala bandist iddoqq it-trumbun kemm mal-Banda NicolĠ Isouard kif ukoll mal-Banda ta' l-Iscouts. Għandek xi passatemp ieħor7 J:Iva, jien inħobb ħafna x-xogħol ta' l-injam (woodwork). Ix-xogħol kollu ta' l-injam li għandi fuq ġewwa tad-dar inkluż għamara, bibien, eċċ. ħdimthom jien. Iżda l-aktar ħaġa li għandi għal qalbi li ħdimt jien, hija motor boat ta' l-injam li fiha 18-il pied. V: Nirringrazzjak ħafna ta' din l-intervista tassew interessanti. Prosit lilek u lil martek Marija li kellha sehem mhux ħażin f'dawn is-suċċessi tiegħek matul is-snin. 44 Ħarġa Nru. 6 (2008) Format Ġdid