BIZZILLEL FIL-KNISJA TA' SAN PUBLJU Fl-1530 ġew il-kavallieri Malta u tul il-perjodu li damu hawn, huma introduċew il-bizzilla f'Malta li fosthom kien hemm il-Ġenoese Lace li minnha ħarġet il-bizzilla kif nafuha Ilum. Fost dawn il- bizzillel insibu Flemish Lace, Milanese Lace, Fillet Lace etċ..li x'aktarx ukoll kien hemm minn B dawn it-tipi ta' bizzillel li nħadmu Malta fejn dan narawh fil-pitturi li ħallewlna pitturi famużi 7 bħal Favrav. B'Hekk nistgħu ngħidu li dak iż-żmien ċioe fis-seklu tmintax, il-bizzilla kienet ' tinħadem Malta fuq it-trajbu Malti, u din il-pittura ta' Favrav li tinsab fil-mużew ta' l-arti, turi din ix-xena ta' mara taħdem il-bizzilla bit-trajbu f'ħogorha. Fuq dan it-trajbu naraw l-għamla taċ-ċombini ta' dik l-epoka fejn aktar tard dawn iċ-ċombini kienu jiġu maħduma b'disinn aktar elaborat. Fil-bidu tas-seklu dsatax il-bizzilla tilfet il-popolarita tagħha imma f'nofs is-seklu reġgħet rat il-qawmien tagħha bis-saħħa ta' Ladv Chichister u aktar tard Dun Guzepp Diacono fejn kien ukoll waqqaf skola tal-bizzilla fir- Rabat, Għawdex, fejn illum hemm l-uffiċċju tal-posta. Imma l-bizzilla sfortunatament reġgħet rat il-waqgħa tagħha qabel l-ewwel gwerra dinjija għalkemm kien hemm perjodi oħra fejn ħadet ir-ruħ bħal l-aħħar snin erbgħin fejn kienet tinħadem għal irkieket u kamżijiet u fis-snin sittin fejn kienet tinħadem għat-turisti speċjalment f'Għawdex. Illum il- bizzilla m'għadhiex kummerċjali imma tinħadem ġo djar minn xi dellittanti. Fil-Knisja ta' San Publiju nsibu ħafna bizzillel sbieħ fosthom trieħi, irkieket u kamżijiet. L-aktar bizzilla antika li nsibu f'din il-knisja hija t-terħa li tintuża fil-festa fuq l-artal maġġur. i i IL-BIZZILLA TA' L-ARTAL MAĠĠUR F'waħda mit-trieħi li ssebbaħ l-artal maġġur insibu bizzilla mill-isbaħ u maħduma minn ħajt tal-ħarir fin ħafna. Insibu ħajta kemm xejn ħoxna fil-bordura tad-disinn, li bl-Ingliż tissejaħ 'gimp',. X'aktarx din hija waħda mill- eqdem bizzillel maħduma f'Malta peress li d-disinn huwa mill-aktar sempliċi.. Din it-terħa ġiet mogħtija mill-familja Darmanin, mill-Furjana. Is-sinjura Maria Darmanin li gentilment tat din it- terħa, illum tinsab fid-dar Pax Et Bonum, il-Mosta. Bis-saħħa ta' donazzjoni bħal din il-poplu għadu jgawdi r-rikezzi tal-bizzilla Maltija. IL-BIZZILLA TAL-GRADENZINA - L-Arti , Ma' ġenb l-artal maġġur naraw gradenzina mgħottija b'terħa, maħduma bil-ħajt tal-ħarir u tal- k — maħduma fi tliet partijiet. Dan id-disinn huwa x'aktarx xogħol ta' Dun Ġuzepp Diacono, t ki f b'erba'mottivi differenti li huma il-Palma, il-Pax, il-Kuruna bil-palma u l-Mitra, Baklu u Salib. Bizzilla Ix-xogħol f'din il-bizzilla huwa maħdum minn persuna professjonali, billi naraw il-perfezzjoni fil-kurvatura fil-punt tat-tila, u l-pari li ħergin minn dan id-disinn huma mqassmin perfetti fil- TAL-GRADENZINA Terħa oħra b'forma ovali li nsibu żewġ bizzillel dojoq x'aktarx maħduma minn żewġ persuni differenti. Il-bizzilla ta' barra maħduma b'ħajt kemxejn oħxon waqtli l-bizzilla ta' ġewwa maħduma — b'ħajt irqaq. Ħaġa interessanti f'din il-bizzilla hija il-moski kwadri li ma 7 tantx insibuhom fil-bizzilla Maltija. — d A Din it-tip ta' — Festa BA) bizzilla jew k l) tissejjaħ sg San : Torchon u hi : MMMAI meqjusa ; bħalha waħda mill-eħfef punt fil-bizzilla. TERHA TA' L-ARTAL TA' SANT' ANTNIN Arti Terħa oħra mill-isbaħ iżżejjen lill-artal ddedikat lil Sant'Antnin. Il-bizzilla ta' din it-terħa hija B isEirranzje waħda riċenti imma nistgħu naraw li min ħadem dan ix-xogħol kien professjonali. Dan jidher ĠAR tal- I mill-moski u mix-xogħol pulit fil-bizzilla. Il-ħajt użat huwa ħarir u nsibu Festuni bil-moski u À i. A : . bis-Salib ta' Malta. Il-bizzilla hija maħduma kollha dritta mingħajr kantunieri fejn nistgħu Bizzilla naraw il-ġmiegħ fil-kantunieri. l BIEBA iew, TERĦA TA' L-ARTAL TAL-KUNĊIZZJONI Terħa oħra sabiha hija dik li tintuża fuq l-artal tal-kunċizzjoni. F'Din it-terħa nsibu wkoll bizzilla maħduma riċenti ħafna x'aktarx maħduma Malta. Il-bizzilla hija maħduma b'ħajt ta' l-għażel x'aktarx 30 jew 40 u x-xogħol fiha jissejjaħ 'Raised Work' peress li l-moski huma maħduma fuq il-bizzilla stess magħmula minn nofs punt. TERĦA (SEKONDI FESTI) GĦALL-ARTAL MEJDA Terħa oħra mill-isbah tintuża għall-Artal Mejda bi tliet disinji mill-isbaħ bis-simboli tal-ħaruf, Pelikan u s-Simbolu ta' L-Ostja. Il-punt tax-xibka jissejjaħ ċumbatura. i fiżund TERĦA TA' L-ARTAL TAR-RUZARJU : Il-bizzilla li nsibu fit-terħa tal-Artal i tar-Rużarju hija magħmula minn Festuni ta' Moski u Slaleb ta' Malta. Insibu disinn simili ta' din il-bizzilla f'terħa oħra imma ċertament magħmulin minn persuni differenti. Dan jixhdu x-xogħol fil-moski u fis- slaleb ta' Malta. F'din it-tieni terħa nsibu A. Maria G. Plena u ward fil- bizzilla maħduma, imma mhux ta' l-istess id li ħadmet il-bizzilla ta'