: Habl il-Riċdu—Hea— best tal-Piret1—ileex i ; 1 iħal. biet i ' ra bi-kaista—riddiemher—BDik—bia dk ha —wacħdi bal-Braż. Ħieti madgħt ĦHĦA ) Qal Efideja Migħie għandha ' H ħ B 1 bir À FR ŻEE , bia HE À jtbu , i En ' tħijazza rid , i jibb Mi ĠNEQA Le £ ħi te alma l KSIĠAR, ta LI ifa jet 1 Heme-sin lu—mimn— taħt ħnejja i-jasir ġewwa ; ħaa FI i BEST3 mt IL-F s tib: Għa mista i 1 din-l-kappel P it-fil-għarl-qiegħda—fuq-il- oħra; il-ħitan-u l-faċċata tagħha miż- ; ' i4—ż h ; 4 , ; Fa ekażid Pa let ti Ġib qabati jerAR ANA A e l ; KOLA ; ke għadd ' i ġdi Grkoa i ' f ' da ke ki Ad fejn Ġesd il-Via $ ġ idi SĦ ma oħell v ; DEMM FRANĠISKAN IMXERRED FL-GĦAR TA' BETLEMM Il-Patrijiet tagħna ilhom 'il fuq minn seba' mitt sena jħarsu l-Postijiet Im- qaddsa tal-Palestina. Alla waħdu jaf xi swielhom lil dawn il-Patrijiet qalbie- na. biex iħarsu kif jixraq il-Postijiet għeżież għall-qalb ta' l-Insara. Iltaq- għu ma' mitt elf saram u kellhom jħabbtu wiċċhom ma' bosta tfixkil li kienu jagħmlulhom kemm dawk li ma humiex insara, kemm ukoll dawk li huma nsara, iżda mifruda minn Omm- na l-Knisja Mqadssa. qatgħux qalbhom, u bla xejn xi jħa- rishom jekk mhux it-tama f'Alla, għa- dhom sal-ium l-Għassiesa qalbiena ta' l-Art Imqaddsa. Fra: LIBERAT MINN TISER, O.F.M., hu l-ewwel martri li xerred demmu għall-ħarsien tas-Santwarju tat-Twelid, ta' Betlemm. Sewwa sew f'dak il-lok għażiż fejn twieled il-Feddej fil-lejla ssaħħar tal-Milied, ġera, jaħraq kollu għabba, id-demm ta' dan l-Ajk twaj jeb. Fra Liberat kien twieled fil-Parroċ- ċa ta' Tiser, f'raħal ċkejken jismu Stal- liviere, fil-qalb ta' l-Alpi (l-Italja), fil- is bta' Ġunju 1858. Missieru u ommu, nies twajba tar-raħal, semmewh Ġan- ni. Minn tfulitu wera xejra tajba u għożża ' lejn it-twemmin Imqaddes. U billi fir-raħal ta' Stalliviere x-xogħol kien naqas bosta, missier Ġanni rħiel- ha lejn Monfumo bil-familja u hemm fetaħ ħanut fejn kien jagħmel is-siġġi- jiet. Dak iż-żmien Ġanni kellu ma- dwar tmien snin, u għalkemm kien għadu żgħir medd għonqu għax-xogħol ma' missieru. Dam f'din il-ħajja ak- tar minn għaxar snin, sakemm id-dmir sejjaħlu band'oħra. Ta' tmintax-il sena sejħulu għal-lie- va. Dam suldat ħmistax-il sena, u l- ħajja tiegħu fis-servizz kienet ta' xem- pju għal sħabu kollha. Flimkien ma' ftit suldati oħra, twajba bħalu, għamel minn kollox biex jeqred darba għal dejjem id-dagħa u l-kliem ħażin minn fomm is-suldati sħabu. Il-ħidma tie- għu tat il-frott u bosta suldati li kienu fit-triq il-ħażina, reġgħu għamlu ħbieb ma' Alla. Meta spiċċa minn suldat reġa' nġa bar f'dar missieru—li kien mar jgħam- mar mal-familja f'Toetona — u taha għax-xogħol tar-raba'. Dak iż-żmien fil-qalb taż-żagħżugħ bdiet titnissel im- ħabba kbira lejn il-ħajja miġbura tal- Kunvent. Wara xhur ta' talb bla jaq- ta', għaraf li Ġesti riedu għalih u għal- hekk qatagħha li jidħol Ajk mal-Pat- rijiet tagħna. Ma nafux sewwa kif iż-żagħżugħ sab ruħu fl-Art Imqaddsa, nafu iżda, li fit- 12 ta' Novembru 1892, libes iċ-ċoqqa Franġiskana fis-Santwarju ta' Bet- lemm. L-isem għażlu hu, u kif stqarr wara 'l-Patrijiet ħutu, kien ħa dak l- isem biex jiftakar li hu ħieles (liberat) mill-irbit tad-dinja biex igħix biss għal Kristu. ; Is-Superjuri malajr intebħu li Fra Liberat kien ruħ qaddisa u għalhekk erħewlu f'idejh biċċa xogħol iebsa. Għamluh -Sagristan tas-Santwarju tal- Għar ta' Betlemm. Kif tafu intom f'dan is-Santwarju jiġu jagħmlu l-fun- zjonijiet tagħhom ix-Xiżmatiċi wkoll u mhux darba u tnejn li qanqlu l-inkwiet. L-Ajk Sagristan irid joqgħod b'seba' għajnejn magħhom għax għal kull ħa- ġa ta' xejn iridu jqabbdu difrejhom. Dan jagħmlu biex idejqu 'l-Patrijiet tagħna u jiċħdulhom jeddijiethom fuq is-Santwarju hekk jaqa' kollu kemm hu taħt idejhom. Ta' kull filgħaxija l-patrijiet imorru bil-purċissjoni f'dan is-Santwarju għa- żiż.. Mela fis-26 ta' Ottubru 18903, għall-ħabta ta' l-erbgħa u nofs ta' wara nofs i-nnhar, Fra Liberat kien qiegħed iħejji l-Altar tas-Santwarju, biex meta jiġu l-patrijiet isibu kollox f'loku. Kien dmir tiegħu wkoll li ma jħallix Xiżma- tiċi waqt. il-funzjonijiet tal-Kattoliċi. Dak il-ħin inzerta kien hemm tliet Xiż- matiċi Russi. Fra Liberat resaq fuq- hom u bl-akbar ħlewwa qallhom biex joħorġu billi dak il-ħin kienet se tibda l-funzjoni tal-Kattoliċi. Tnejn minn- hom, li kienu jafu dmirhom, ħarġu mninufih, l-ieħor, li kien suldat, baqa' jitnikker u ma riedx joħroġ. L-aik reġa' qallu biex joħroġ, iżda s-suldat ħareġ stallet minn ħżiemu. L-ajk min- nufih intebaħ x'kien ġej u mar fuqu biex iżommu. Is-suldat inġibed lura, u ħafif daqs berqa, ħareġ revolver mill- but u sparalu. Ħadu sewwa sew fuq moħħu, u l-ajk waqa' minn tulu fl-art bla saħħa. L-art imtliet bid-dmija u l-imsejken beda jsejjaħ l-għajnuna. Il-patrijiet li kienu ġejjin bil-purċis- sjoni semgħuh u marru dritt biex ja- raw xi ġralu. L-ewwel wieħed li daħal kien Patri Rafel minn Casteldemilio. Is-suldat kien għadu moħbi fis-Santwa- rju u kif ra lill-patri Rafel, tah tir u ferih u mbagħad ħarab minn bieb im- warrab. Dak il-ħin laħqu l-patrijiet l-oħra u wieħed minnhom għamel il- Griżma tal-Morda lil Fra Liberat. Lil patri Rafel ħaduh il-kunvent. Id-demm li kien xerred dgħaifu bosta u wara ftit, imdawwar mill-patrijiet u bil-kel- ma ''naħfirlu'' fuq fommu, miet għall- qiegħa tas-Santwarju tat-Twelid. Tlitt ijiem qabel din il-ġrajja, Fra Liberat għamel' qrara ġenerali bħala tħa'iija għan-novizzjat ii kien se jibda ma jdumx. Fiċ-ċella tiegħu sabulu it- tra li kien se jibgħat lil ommu biex jgħarrafha li dalwaqt kien se jibda s- sena tan-novizzjat. Iżda fil-ħaqq kollu n-novizzjat kellu jibdih fis-Sema fejn ruħu qaddisa, tħammar bid-demm tal- martirju, daħlet ferrieħa tgħanni l-għa- nja tar-rebħa. itiril-għadd—al—Nsara—mid-dinja—kel- da biex żsħadd id il-Milied ġ : Kien—hemm-żawwàra—pe: A-ĦBAR-H4H4HHET TFA' BA-R-RA I-RSAL-TAL-ĦAKMA GĦARBHA Eolta setifetai ta e Hibimetk—ad-Ħalia G ;-Ba Trssrat tad-dinja ilofha l ijangitjtt iibtA14e ha — MR A—ia—benb-l- legrinil—mil-Hala—minn—Franzaz—-Air Koltmbja,—mill-Arġentina 1—mill-Mes- sikti-tħud-ikol-mill-Mdja mil-lat. tagħma-iil-ksara tad-dinja—kolha—i Efejn—als-Għareab—i—insabi—tabiHl B maġi Ħadrad-funzjonijiet fi—i—8 ir — 4 A Hik A— ita wi fil-knisja—ta'-Betlemi—tlieta—mill-kbar tal-Hakma—Għarbia—tal-Ġordanja, H htima-—il-MinistriWażir-tal-Ġewwie— k-il-Mini Saħħa, u l-Mini f'Bel Fi TA il-Ġiaa -BA 54 fiikttaiba għal-daqskekk—minn A —Vita- Hmi ot kant ħet tat-tfal tax-Xirka —Sehela Center ta' Betlemii-it-