Siġġiewi Album… IS-SIGGIEWI U L-KNISJA TIEGĦU Is-Siġġiewi tal-lum kien fl-im- għoddi erba' rħula żgħar, imxerr- din fil-kampanja ta' madwaru. Dawn kienu Ħal Xluq — bejn l- imqabba u s-Siġġiewi — Ħal Kbir u Ħal Niklusi — bejn il-Qrendi u s- Siġġiewi — u Ħal Kdieri — bejn il- Buskett u s-Siġġiewi. Minn dawn l- erba' rħula tal-qedem baqa' biss ħwejjeġ żgħar xi jfakkruna fihom. L-isem ta' dan ir-raħal x'aktarx li ġej mill- isem. ta' familja sinjura Spanjola. li kienet toqgħod f'dawn l-inħawi. Il-kunjom ta' din il- familja kien SAGEXO, u billi kienet familja għanja, kienet magħrufa ħafna, tant li minn isimha ħa ismu r-raħal. Maż-żmien il-kelma tbiddlet u bdiet tinkiteb u tinqara kif inhija llum: SIĠĠIEWI. , Il-Parroċċa tal-lum twaqqfet fl-1436 minn Monsinjur Isqof Senatore De Mello, iżda minn mijiet ta' snin qabel id-devozzjoni lejn San Nikola kienet diġà ħajja u mxerrda sewwa. F'dawn l-istess inħawi kien hemm diġà seba' knejjes iddedikati lilu; barra minn hekk l-istess knisja li ġiet magħmula par- roċċa — magħrufa sal-lum bħala l-Knisja l- Qadima — kienet imbniet fuq il-fdal ta' knisja oħra eqdem minnha. Meta kienu għaddew dwar mitejn sena mill-bini tagħ- ha, kellha bżonn spiża kbira biex tissewwa, l-aktar is-saqaf. Min-naħa l-oħra, il-knisja kienet ċkienet għall-poplu li kien laħaq l- 1,600. Għalhekk fit-12 ta' Awissu. 1672, il- poplu tas-Siġġiewi flimkien mal-Kappillan Dun (Gio. Domenico Farrugia u l-Kleru nġabru fil-Knisja wara l-quddiesa kantata u ddeċidew li jibnu knisja ġdida u, akbar f'nofs ir-raħal, kif għandna llum. F'dik il-laqgħa, 88 minn dawk preżenti of- frew is-somma ta' 2,094 skud u ntrabtu li mAL jigi jħallsuha f'għaxar snin. Il-bqija tal-flus meħ- tieġa tahom mill-qalb il-poplu kollu tas- Siġġiewi, barra minn żewġ offerti sbieħ li tawhom il-Granmastru Cottoner (200: skud) u l-Granmastru Caraffa (440 skud). Il-pjanta kienet f'idejn l-Arkitett magħruf Lorenzo Gafa'. Fl-1 ta' Novembru, 1675, in- fetħet barriera (fejn hu l-misraħ illum) biex minnha jinqata' l-ġebel meħtieġ. Fid-19 ta' April, 1676, tqiegħdet l-ewwel ġebla mill- Kappillan, bl-awotorità ta' l-Isqof d'Astiria. Fi żmien 6 snin, tlestiet il-korsija, li tbier- ket solennement mill-Ill. mu Mons. Ludo- vico Famucelli. Wara, inbnew il-kappelluni, il-kor u ż-żewġ sagristiji, u sas-sena 1694 tlesta il-bini tal-kampnari — wieħed minn- hom bil-flus li għoġobha toffri Suor Clara Dingli mis-Siġġiewi. L-iskultura bdiet tinħadem fl-1707, u magħha l-artali, kwadri u ħwjjeġ oħra. Il- kwadru titulari sar mill-imsemmi Kavalier Mattia Preti, magħruf ''il-Kalabriż'. Fl- 1717 saru ssedji tal-kor u sena wara nħa- dem il-fonti tal-Magħmudija tar-rħam u l- orgni li qam 430 skud. ħ Il-Knisja, lesta mill-ħtiġijiet kollha tal- kult liturġiku, ġiet ikkonsagrata b'ċerimonji u festi solenni mill-Isqof Mons. Fr. Alphe- ron de Bussan fl-1 ta' Mejju, 1729. Il-kampnari ġew imgħammrin b'sett ta' qniepen ikkonsagrati mill-Isqof Alpheran f'Novembru, 1734. Dawk li hemm illum sa- ru fl-1948 u ġew ikkonsagrati minn Mons. M. Gonzi. Fis-sena 1732 saret l-istatwa l-kbira ta' San Nikola f'nofs il-misraħ, u erba' snin wara, l-istess skultur, Pietru Felici, ġie mqabbad jagħmel statwa oħra ta' l-injam li kellha tinżamm fil-knisja u toħroġ fil-pur- ċissjoni; din l-istatwa ħadet il-post ta' l-is- tatwa l-qadima maħduma. fis-sena 1675 minn Natalizio: Mallia, u li llum tinsab f'waħda mis-sagristiji tal-knisja. Il-Professur Nikola Zammit, wild is-Siġ- ġiewi, kien l-arkitett tan-navati u l-portiku li nbnew bejn l-1862 u l-1864. Fl-1919, inħattet il-koppla l-qadima u nbniet dik tal-lum, fuq id-disinn tal-Profes- sur Enrico Vassallo. Opri oħra li saru f'dawn l-aħħar snin hu- ma: L-Orgni li nxtara fl-1922; il-pittura tal- koppla u s-saqaf kollu saret minn L. Pisani u Palmieri sa l-1936; tabernaklu tal-fidda fl- 1962; u apparat ta' ħwejjeġ tal-lama b'rakk- ..— mu tad-deheb fl-1964. Fl-1936 inbena Ċimiterju kbir u sabiħ li l-kappella tiegħu ġiet iddedikata lill-Madon- na tal-Karmnu. L-isbaħ deskrizzjoni tal-knisja tagħna jagħtihielna l-Isqof Alpheran stess meta ġie mqabbad mis-S. Kongregazzjoni ta' l-Isqfi- jiet biex jagħti relazzjoni fuq il-parroċċa ta' San Nikola ta' Bari wara li l-Kleru kien ta- lab il-permess li jgħid l-Uffizzju u l-Quddie- sa proprja ta' San Nikola fis-6 ta' Diċembru u fl-Ottava kollha. Dan l-Isqof kien kiteb Ruma fid-9 ta' Frar, 1740, u wara li ddes- kriva l-knisja parrokkjali li huwa jsejħilha l- Bażilika ta' San Nikola ta' Bari, wera. kemm il-poplu huwa fost l-aħjar tad-Djoċesi u li huwa marbut b'Imħabba li tgħaġġbek mal- kleru tiegħu, taħt il-ħarsien tat-Tawmatur- gu San Nikola. Kien għalhekk jistħoqqilha fis-17 1960, Mons. Arċisqof M. Gonzi għolliha għad-dinjità Arċipretali. l-Parroċċa li ta' Frar, 'IS-SIĊĊIEWI' jitqassam b'xejn lil kull familja Siġġiwija. Fil-waqt li nirringrazzjaw lil dawk kollha li jgħinuna finanzjarja- ment biex dan jista' jseħħ, inħeġġukom biex tkomplu tagħtu l- kontribuzzjonijiet tagħkom ħalli b'hekk jindfew il-ħlasijiet ta' l-