Għaqda Mużikali - Sant'Anna A.D. 1994 IT-TLETT ISLALEB QODMA QUDDIEM IL-KAPPELLA TAL-MADONNA TAD-DAWL (BIDNI) Fil-programm tas-sena l-oħra (1997) deher artiklu interessanti ferm fuq il-Kappella tal-Madonna tad-Dawl (Bidni). L-iskop tal-kitba tiegħi mhux li nerġa' nikteb fuq l-istorja ta' din il-kappella iżda li nidħol aktar fid-dettall fuq '….il-monument li nsibu qabel ma naslu għall-kappella' Dan il-monument jinstab fuq għolja msejħa l-Bidni li qiegħda bejn it-triq il-qadima ta' Wied il-Għajn u t-triq il-ġdida. Dan l-monument jikkonsisti f'ħajt. Fih insibu tlett islaleb tal-ġebel. Fl-artiklu tiegħu, Zammit jgħid li l- aktar salib interessanti huwa dak nofsani għax hemmhekk insibu skolpiti l-oġġetti kollha li b'xi mod jew ieħor juru l-Passjoni ta' Ġesu' Kristu bħalma huma n-nerv, il-kuruna, l-imsiemer, l-kalċi, is-serduq, 'it-tnalja, il-martell, il-frosta, is-sellum' eċċ. Iżda waħda mill-mistoqsijiet fundamentali li wieħed bilfors ikollu jistaqsi hija din7 X'inhu l-użu ta' dawn is-simboli7 Għaliex tpoġġew hemm dawk is-slaleb: X'sinifikat fihom7 Ħafna drabi l-popolin joħloq 'storja tradizzjonali li jista' jkollha nisel storiku; storja li għandha kemm minn mit u kemm minn ġrajja li seħħet tassew…..storja magħmula minn fatt li ġara jew jingħad li ġara u minn nisġa immaġinattiva. Bosta drabi huwa meħud mir-reliġjon jew mill-ġrajja politika jew mill-ħajja popolari.' Dan kollu jinkwadra l-leġġenda għax il-qofol tal-leġġenda jista' jkun ir-rabta tagħha ma' post, personaġġ, ġrajja, tradizzjoni, imlibbsin bil-fantasija popolari.' Fil-ktieb 'It-Tfajla tal-Palazz u Leġġendi Oħra', Ġino Muscat-Azzopardi jagħti tliet verżjonijeit fuq dawn is-slaleb. Fl-ewwel verżjoni, jgħidilna li t- tlett islaleb ġew mibnijin għal tlett patrijiet li kienu sfaw maqtula waqt attakk mit-Torok. It-tieni verżjoni tgħidilna li raġel miet bil-pesta u inħabba li ħadd ma ried jieħu ħsieb id-difna tiegħu, '….ġew xi nies miż- Żejtun u difnuh huma. Għal dan l-aġir twajjeb tagħhom il- l-parroċċa taż- Żejtun rebħet id-dritt tal-Knisja 'tad-Dawl.' Viva Sant'Anna Patruna ta' Wied il-Għajn Naħseb li t-tielet verżjoni tqanqal aktar kurżita' u fl-istess waqt hija aktar kumplessa. F'dawk l-inħawi, kien jgħix xwejjaħ eremit (wieħed li jgħix waħdu / għalih) u peress li n-nies ma kien jitlobhom xejn, dawn ta' l- aħħar malajr deffsuha ġo rashom li kien xi saħħar. Jingħad li dan l- eremit sabuh mejjet. Wara saret id-difna tiegħu iżda għall-iskantament ta' kulħadd, in-nies reġgħu raw dan l-eremit jitlob. Bosta żmien kien għadda, sakemm dan ix-xwejjaħ reġa' nstab mejjet għat-tieni darba u għalhekk reġgħu difnuh. Madankollu, ftit wara rawh jitlob fil-gorboġ tiegħu. Iżda 'wara li difnuh it-tielet darba, qatt aktar ma semgħu bih jew rawh f'dawk in-naħiet….' Interessanti hu l-post fejn ġie midfun ix-xwejjaħ. Jingħad li fejn ġie midfun ix-xiħ għal tliet darbiet, in-nies darba sabu ġebla li fuqha kien hemm minqux: 4Kelli tliet erwieħ u t-tlieta offrejthom lill-Mulej li jista' kollox. ' Forsi b'hekk twaqqfu dawn it-tlett islaleb. Għandna nzommu dejjem quddeim għajnejna li aħna qiegħdin nitkellmu fuq l-għajdut tal-poplu għax kif jistqarr Gino Muscat Azzopardi fil-ktieb tiegħu '…… m'aħniex obbligati nemmnu (il-leġġendi) u li ġeneralment jitwieldu mill-fidi qawwija fir-reliġjon tagħna.' Fl-aħħar mill-aħħar l-istorja ta' dawn it-tlett islaleb mhi xejn ħlief li dawn tpoġġew hemmekk sabiex juru li fl-1615, Ħaż-Żabbar sar parroċċa għalih għax inqata' minn maż-Żejtun. Għalhekk dak il-monument ma kienx ħlief '…. is-sinjal li juri safejn jaslu taż-żewġ parroċċi.' Sfortunatament m'aħniex napprezzaw biżżejjed il-patrimonju kulturali li ħallewlna: missirijietna. Irridu ndaħħlu sens fina ta' apprezzament lejn dak kollu li għandna. Naqbel perfettament ma' Zammit li 'hi x'inhi l- istorja wara dan il-monument, huwa żgur li hawnhekk insibu monument uniku u fl-istess ħin interessanti. ' Għaqda Mużikali - Sant'Anna A.D. 1994 Fil-villaġġ pittoresk ta' Wied il-Għajn insibu bosta postijiet ta' interess bħalma huma il-kappelli mferrxin 'l hinn u 'l hawn, il-forti San Tumas mibni mill-Granmastru Alof de Wignacourt (1601-1622) u tant u tant affarijie t oħra. Għalhekk mhux biss għandna nibżgħu għall-affarijiet li għandna iżda fuq kollox, għandna d-dritt u d-dmir li nsiru nafu aktar dwarhom. HMuta Pants, 7oola, eceċsonics b 'ĦMluch ĦMlene Fuet Saving Svstems 8 i e-— Catalvsers ż 4 : Full Range ot super catalvzer Wurth Products