Tagħrif mill-Ġurnali tal-Imgħoddi Kitba ta' Joseph Schembri Fost il-ġurnali tal-imgħoddi li ġew imxandra f'dawn l-aħħar 150 sena, kien hemm il-ġurnal reliġjuż, San Pawl. L-Isqfijiet Mons. P. Pace u Mons. G. M. Camilleri Isqfijiet ta' Għawdex u l-Isqof ta' Malta Mons. Anton M. Buhagiar taw il-barka tagħhom. Hekk ukoll għamlu xi dinjitarji ekkleżjastiċi li kienu jafu b'dan il-ġurnal. L-ewwel ħarġa ta' dan il-ġurnal kienet nhar it-Tlieta l-1 ta' Jannar 1884; dan kien bi tmien paġni u kien jiswa sitt ħabbiet. Il- ġurnal kien joħroġ tliet darbiet fix-xahar fl-1, 10 u fl-20 tax-xahar. Nistgħu ngħidu li dan il-ġurnal huwa l-Leħen is-Sewwa ta' llum li toħroġ kull nhar ta' Sibt. F'dan il-ġurnal wieħed isib, l-aħbarijiet ta' Malta u ta' barra, sensiela sħiħa fuq l-istorja tal-Papiet u diversi suġġetti oħra. Mill-ewwel ħarġa tal-1 ta' Jannar 1884 sakemm waqaf dan il-ġurnal bil-ħarġa nru. 229 tas-7 ta' Ottubru 1891; bħala Editur u proprjetarju kellu lil M£F Cutruffo. Wara waqfa ta' erba' snin il-ġurnal San Pawl reġa' beda joħroġ bil-ħarġa li kien imiss nru. 230 tal-15 ta' Novembru 1895 b'editur ġdid li kien Andrea Debono. Fost l-aħbarijiet ta' Malta niltaqgħu magħhom f'dan il-ġurnal insibu: L-Isqof ta' Malta Mons. Carmelo Scicluna f'inċident li seta' kellu traġedja kbira Il-Ħadd tas-17 ta' Awwissu 1884, filgħaxija Mons. Isqof Carmelo Scicluna ħareġ passiġġata max-xatt ta' Tas-Sliema. Huwa kien riekeb fuq il-karozzella tiegħu li kienet misjuqa minn żewġ żwiemel. F'daqqa waħda ż-żwiemel tnaffru, (għax beżgħu minn xi ħaġa) u bdew jiġru bla kontroll ta' xejn. Dak il-ħin inzerta kien għaddej il-pulizija Vincenzo Cauchi, u dan fil-pront ħareġ idejh u żamm liż-żwiemel mill-kappestru. Iż- żwiemel waqfu u ġew għan-normal. Il-Festa tad-Duluri f'Tal-Pietà Il-festa tad-Duluri f'Tal-Pietà ġiet iċċelebrata nhar il-Ħadd 28 ta' Settembru 1884. Għal din il-festa l-Kappillan tas- Siġġiewi Dun Teodoru Galea, kien mistieden biex jagħmel il-prietka. Wara l-Evanġelju Dun Teodoru tela' fuq il-pulptu biex jipprietka. Huwa beda jfisser għaliex il-Knisja tagħmel żewġ festi tad- Duluri, dik tar-Randan u l-oħra tal-lum. Huwa beda billi qal, 'il-Knisja tagħmel dawn iż-żewġ festi, biex turina kemm huma kbar il- glorji ta' Marija li akkwistat f'dawk il-ħorox duluri li hija sofriet. Il-kittieb li tana din l-aħbar kompla jgħid, 'Din id-deskrizzjoni għaraf jinsiġha b'ħila l-iżjed kbira, u għalhekk jistħoqqlu kull tifħir. ' Il-Festa tal-Madonna tal- Providenza, is-Siġġiewi Il-festa tal-Madonna tal-Providenza ġiet iċċelebrata nhar il-Ħadd 13 ta' Settembru 1885. Il-quddiesa tal-festa ġiet ikkonċelebrata minn Dun Filippu Faenza qassis mis-Siġġiewi. Il- Kappillan Dun Teodoru Galea D.D. għamel il-prietka. Huwa fisser: 'kemm hija kbira l-providenza li aħna għandna mingħand l-omm tagħna tas-sema, u l-ħniena li għandha lejn id-devoti tagħha.' Il-quddiesa kif ukoll l-għasar kienu bil-mużika solenni. Ikompli f'paġna 61 GĦAQDA TAN-NAR SAN NIKOLA SIĠĠIEWI Ikompli minn paġna 59 Tagħrif fuq il-Knisja Matriċi u Parrokkjali tas-Siġġiewi Il-Knisja Matriċi u Parrokkjali tas- Siġġiewi hija s-sebgħa minn tmien knejjes matriċi. Kellha magħha tlett irħula żgħar li kienu, Ħal Kbir, Ħal Xluq u Ħal Kdieri. Matul il-viżta pastorali ta' Mons. Dusina fis- Siġġiewi fis-sena 1575, kien sab 46 knisja filjali. Fid-19 ta' Awwissu 1672, kien intlaħaq ftehim u l-poplu tas-Siġġiewi miġbur fil- knisja l-qadima, għall-bini ta' knisja ġdida. Fil-bidu tas-sena 1675 bdew iħaffru l-art biex minnha jagħmlu barriera, biex jaqtgħu l-ġebel minnha għall-bini tal-knisja. Fid-19 ta' April 1676, ġiet imqiegħda l-ewwel ġebla tal-knisja l-ġdida mill- Kappillan Dun Dumink Farrugia. Il-pjanta tal-knisja hija ta' Lorenzo Gafa, li mexxa wkoll ix-xogħol tal-bini. Il-bini tal-knisja dam sejjer 17-il sena. Fis-sena 1694, il-knisja tlestiet biż-żewġ kampnari, kappelluni u żewġ sagristiji. Fis-sena 1707, saret l-iskultura tal-kor, biż-żewġ statwi ta' San Pawl u San Pietru. 5 Fit-tielet viżta pastorali ta' Mons. Alferan de Bussan fis-sena 1752, dan kien ordna biex titkabbar is-sagristija, ghax kienet żgħira. Fl-4 ta' Settembru 1862, inbeda x-xogħol għall-bini ta' żewġ navati u tal-portiku, li tlestew fl-1864. L-arkitettura tan-navi u tal- portiku huma tal-Professur Nikola Zammit. Il-bini sar mill-imgħallem Annunziato (Lonzu) Schembri mis-Siġġiewi ' Pellegrinaġg għall-Madonna ta' Pinu f'Għawdex Il-kittieb ta' din l-aħbar flimkien ma' għadd ġmielu ta' nies oħra, marru pellegrinaġġ għal Ta' Pinu f'Għawdex. Fost il-grupp tan-nies kien hemm familja li ġiet minn Tunes. Kien hemm familji nobbli Maltin ta' Manduca u ta' Azzopardi. Fost is-saċerdoti li ġew iqaddsu fl-artal tal-Madonna kienu: Il-Kan. Penit. ta' San Pawl Nawfragu u l-Kan. Dekan Dun Karm Mousu, it-Teologu Dun Benjamin tal-Isla, il- Kappillan tas-Siġġiewi Dun Teodoru Galea, il-Kappillan tal-Imsida Dun Salv Caruana u l-Pirjol tal-Karmnu tal-Belt. Il-Festa tal-Madonna tal- Providenza s-Siġġiewi Il-festa tal-Madonna tal-Providenza ġiet iċċelebrata nhar il-Ħadd 9 ta' Settembru 1888. Il-kittieb ta' din l-aħbar jibda jgħidilna, 'Jiena qatt ma kont mort nara xi jsir f'din il-knisja, imma din is-sena mort u ħadt pjaċir ħafna. Kif dħalt fil-knisja biex nisma' l-quddiesa, sibt li kienet mimlija bin-nies. Dun Ġużepp Buhagiar (qassis mis-Siġġiewi) kien qiegħed jagħmel il-fervorin (prietka żgħira) li kien sabiħ ħafna u li għafasli qalbi. Il-Quddiesa Kantata kienet bil-mużika tas- Surmast Pizzuto. Din il-mużika għoġbitni ħafna, u nfaħħru għax hekk jistħoqqlu. Wara l-Evanġelju pprietka Dun Anton Psaila l-Kappillan taż-Żejtun, li huwa magħruf minn kulħadd. Jiena bqajt hemm sa nofsinhar. ' —Wara nofsinhar erġajt mort għal għasar li kien bil-mużika wkoll. Fl-aħħar nixtieq nagħti prosit lill-Kappillan Dun Teodoru Galea għall-mod kif il-knisja kienet imżejna sabiħ. ' Il-Ħabib u Soċju tal-ġurnal San Pawl Paul Riferenzi: ' San Pawl—-20 ta' Awwissu, 1884. 2 San Pawl— 1 ta' Ottubru, 1884. 3 San Pawl-20 ta' Settembru, 1885. $ San Pawl— 10 ta' Diċembru, 1885. $ San Pawl— 10 ta' Lulju, 1887. 9 San Pawl— 14 ta' Settembru, 1888. Ta' min jinnota li fil-Biblijoteka Rjali tal-Belt Valletta hemm in-numru tal-ħarġiet kollha tal-ġurnal San Pawl 1884-1891, 1895-1896. Nixtieq li nirringrazzja lill-istaff kollu tal-Biblioteka ta' Malta kif ukoll dik ta' Għawdex ta' Triq Vajrinġa Victoria, tal- paċenzja li ħadu bija u tal-għajnuna kollha li tawni. GĦAQDA TAN-NAR SAN NIKOLA SIĠĠIEWI