Lejlet li kelli nitkellem minn fuq ir-Rediffusion, ma stajtx nagħlaq għajn ma' oħra; għalxejn domt is sigħat nitqalleb ġo soddti u nitgħatta bl-ifirxa sa rasi. Ma stajtx naf b'ngħas. Safiansitra l-arloġġ li kelli ħdejn rasi fuq il-komodina Ħassejtu jdejjaqni bit-tektik tiegħu meqjus u blu hedu. Kelli noħroġ mis-sodda u nwarrab f'kamra oħra. Ħsibt li mingħajr it-tektik ta' l-arloġġ kont sa norqod; imma kollox kien ta' xejn. Issa kien it-tħaxwix tas-siġar fil-ġnien ta' taħt kamarti li beda jtaj- jarli ngħasi. Għalxejn imteddejt wiċċi 'l isfel, u mbagħad dort wiċċi 'l fuq, fl-ebda qagħda ma stajt insib mistrieħ. Ħtieġli nixgħel id-dawl noħroġ mis-sodda, inkebbes il-pipa u noqgħod naqra għal ma nafx kemin-il siegħa, sa ina għajnejja bdew idemmgħu u rasi Ħassejtha titqal. Warrabt il-ktieb minn qud- diemi, dħalt fis-sodda, tfejt u ma domtx wisq li ma ntliftx f'raqda fil-fond sewwa, L-għada fil-għodu kienu t-tmienja u nofs meta stenbaħtt, u sad-disgħa ridt inkun ilħaqt ilbist, qaxxart il-leħja u wasalt l-Uffiċċju tar-Rediffusion. ilbist qisni miġnun, qaxxart il-leħja fuq fuq—u qtajt ilħiti darbtejn —u tlaqt il-barra aktar niġri milli nimxi Meta l-arloġġ ta' San Ġwann kien qed idoqq id-disgħa, jien kont għadni kemm ksirt għan-niżla ta' wara San Franġisk. Fil-bieb tar-Rediffusion kien hemm tistennieni xbejba rqiqa, b'xagħarha qastni mimxut 'il fuq minn quddiem u magħmul romblu minn wara, liebsa l-iswed u mqaċċta. Laqgħetni b'nofs tbissima : UĦsibniek mintix ġej, Sur Għaxaq.' UId.disgħa għadhom kemm daqqew issa,' għedtilha nilheġ. —Għax taf inti,' issoktat ix-xbejba, ''il-programmi tagħna imqassmin wara xulxin b'mod li ftit minuti jagħmlulna div- renzja.' Sadattant dħalna f'kamra żgħira minn fejn kelli nitkellem. Fuq rasna xegħel dawl aħmar, u minnufih instama' minn kamra oħra d-daqq ta' qniepen sbieħ. Imbagħad, ix-xbejba ta' ħdejja ressqet fommha qrolli tejn il-mikrofonu u qalet: 'QQegħdin tisimgħu mill-Uffiċċju tar-Rediffusion. Is-Sur Fred Għaxaq sa jitkellem fuq: Sehem ix-Xjuħi fil-Gwerra U Ix-xbejba warrbet fuq truf riġlejha u jien bqajt waħdi hemm ġew. Walidi u fl-istess ħin b'Malta quddiemi. Ħarist madwari: ma kien hemm ħadd min iwennisni u jagħmilli l-ħila. Daħfħalt idi fil-but u ħriġt it-taħdita li kelli nagħmel… iżda minnflok, sibt li fil-fixla ta' dik il-għodwa kont qbadt bi żbali mazz karti oħra li ma kellhom x'jaqsmu xejn ma' dak li ridt nitkellem fuqu. Telgħetli fawra għal rasi; Ħassejtni negħreq kollni kennm jien. Ma kienx hemm żmien x'nitlef: kull waqt li jgħaddi bla ma nkun għadni lissint kelma, bdejt narah qisu siegħa, u kelli għalhekk nitkellem bl-amment fuq dak li qabel kont domt jumejn nikteb u nħassar u nbiddel sa ma ħareġ jogħġobni illum sa nkellimkom fuq is-sehem li għandhom ix-xjuħ fil-gwerra. ' Ħassejtni ma bdejtx b'leħen tajjeb u xtaqt kieku nerġa' nibda mill-ġdid. Leħni kien maħnuq u mhux safi bħal meta qgħadt nipprova waħdi d-dar quddiem it-tastiera tas-sodda. Issa, madankollu, ma stajt nagħmel xejn, il-kliem ma stajtx niġbru mill-ġdid ġo fija u ngħidu aħjar. Ħtieġli nissokta: ĦTafisbux li x-xjuħ kollha huma ta' toqol fuq il-pajjiż. ' Erġajt waqaft għax nifsi ħassejtu qed jinqatagħli. Qud:- diem għajnejja bdew ġejjin bosta wċuh ta' nies li jien nistħi minnhom u li f'dak il-ħin stħajjilthom qegħdin jisimgħuni. Fta- kart fi fibiebi u rajthom imdawrin ma' mejda ta' xi katċ, jid- dieħku bija meta jisimgħuni ntemtem u maħnuq Ridt inkompli, imma ma stajtx insib kliem xi ngħid; lanqas stajt niftakar x'kont ktibt jumejn qabel, Glamili il-ħila bli n- nifsi u rġajt bdejt: UGħall-kuntrarju, kemm hawn. xjuli li qegħdin igħinu għar- rebħa, b'xogħol li ma jingħarafx minn dak li jsir minn irġiel imħarrġa u ta' saħħa, Waqalt mill-ġdid biex nistrieħ mit-tferfir li kont qed inħoss f'qalbi. Deherli qiegħed nara mit-tond tal-mikrofonu eluf ta' għajnejn iħarsu lejja biex jaraw x'sa ngħid iżjed, u fl-istess waqt ġibt quddiem għajnejja eluf ta' nies ikemmxu xofftejhom u jidħku b'dak li semgħu, jekk mhux ukoll lesti biex ifaqqgħu datika f'wiċċi hekk kif jiltaqgħu miegħi fit-triq. Ħassejtni ili s-snin quddiem il-mikrofonu, wiċċ imbwiċċ mal-pubbliku, min- għajr ma nista' ngħid kelma ofira. Dawwart ħarsti kollha finiena mal-kamra Biex nafa kienx hemm min jitħaddet minnfioki. Ma deher fiadd, jien, ngħid is-sew, Ħassejtni qed ninfena dak il-ħin u ntlaqt b'rasi mgħaddsa fuq il-mikteb ta' quddiemi. — Minnufih smajt il-lukkett tal-bieb jinfetaħ. Ħarist u sibt lix-xbejba tal-libsa sewda tiesqa lejja. GĦamlitli sinjal biex ma nitkellimx u resqet lejn il-mikrofonu : U Misgħab bina l minħabba fi fisara żgħira li ġratilna fil- kurrent ma stajtux tisimgħu t-taħdita li kellu jagħmel is-Sur fred Għaxaq. 1l-quddiem navżawkom meta jkun sa jitkellem mill-ġdid. issa l-programin jissokta kif imħabbar b'diski ta' opri. ; Ħriġna minn hemm ġew u kif konna fil-kuritur, ix-xbejba daret fuqi w qaltli: URiżqek ħażin, Sur Għaxaq, lanqas ilħaqt bdejt li ma ġratil- niex il-ħsara. Nittamaw Hi ma ndumux ma nisimgħuk' Jien iżżejtha Ħajr, sellimtilha u tlaqt niġri 'l-barra li ma jmorrux ifettlilhom isejħuli biex nitkellem dak in-nhar stess. Minn dik il-għodwa għadni ma għaddejtx minn quddiem l-Uffiċċju tar-Rediffesion: dak l-imkien sirt nistkerrhu; imma meta nisma' 'l ħaddieħor jitkellem minn fuq ir-radju, ma niflafix ma ngħidx lili n-nifsi: Kemm hawn min ma jqishiex biex jitkellem quddiem il-mikrofonut Jien, ngħid għalija, żgur li ma nerġax tiersaq quddiemu, lanqas jekk iwegħduni nofs il- ġid tad-dinja ' Wara kollox, min jaf x'għad nagħmel ukoll jekk ma jvegħduni xejn 1