16 i Il-Ħadd 19 ta' Lulju 2020 ĠENSNA (50) — KITBA U RIĊERKA RAV MANGION (C) TORĊA Agius u Rosa Cristiano, Huwa tgħammed minn Dun Mat- tew Hvzler fil-Kolleġġjata ta' San Pawl Nawfragu fil-Kap- itali l-għada 22 ta' April 1873. Huwa ngħata l-ismijiet ta' 'Al- fonsus, Maria, Joannes, Em- manuel, Alovsius'. Missieru kien Kustodju tat-Tijatru Anatomiku fl-Isptar Ċentrali, fil-Furjana. Ħuh ak- bar minnu kien is-saċerdot Reverendu Pier Battista Agius li kien Kappillan tal-Knisja Parrokkjali ta' Ħal Għargħur u aktar tard Kanoniku tal-Katti- dral Metropolitan tal-Imdina. Alfonso Maria Agius stud- ja fl-Università ta' Malta mne- jn huwa kiseb il-Baċellerat fl-Arti fid-19 ta' Settembru 1895 u d-Dottorat fid-Divinità fis-6 ta' Awwissu 1898. Sadan- ittant, huwa beda wkoll l-is- tudji tiegħu biex isir saċerdot u kien ordnat nhar it-12 ta' Ġunju 1897. Alfonso Maria kellu pro- prjament żewġ vokazzjoniji- et pastorali, jiġifieri li jservi fil-Knisja iżda wkoll fl-Iskola. Huwa ried li jikkombina l- ħajja reliġjuża u dik skolasti- ka, li jkun parti sew mill-pres- biteru sew mill-istaff akkade- miku. : Hu nħatar għalliem tar-Re- liġjon u tal-Istudji Klassiċi fil- Liċeo fl-1 ta' Jannar 1904 u tela' għal Mastru tal-ewwel grad. Huwa wettaq id-dmirijiet tiegħu b'ħeġġa liema bħalha. Alfonso Maria kien, bħal ħafna minn sħabu, imsejjaħ b'laqam fost l-istudentant tal- Liċeo. - Huwa kien fih ftit iżjed minn ħames piedi kollox u b'riħet t'hekk kien popolar- ment iżda affezzjonament magħruf bħala 'Reverendu Ravjula'. Mill-bqija, kien tabilħaqq maħbub, u r-rispett lejh ma kellux limiti fiċ-ċrieki skolastiċi. Huwa kien appuntat bħa- la Direttur Spiritwali tal-Lega di Riparazione degli Studenti Universitari (aktar tard il-Lega Universitaria Cattolica Malte- si) li kienu jniedu sessjonijiet ta' talb individwali fost l-is- tudenti tal-Alma Mater u li kienu approvati bil-beneplaċi- tu tal-Arċisqof Pietro Pace in virtii ta' Digriet datat 6 ta' Frar 1907 u mbierek b'Benedizzjo- ni Appostolika tal-Papa. Reverendu Alfonso Maria Agius flimkien mal-Kanonku Goffredo Lubrano għallem it-Taljan u l-Latin lill-ewwel żewġ klassijiet tal-Liċeo. Imbagħad, huwa kien id-Direttur Spiritwali tal-ist- ess Liċeo u kien imexxi Kon- gregazzjoni għall-istudenti Liċejani li kienet tikkonsisti fi ħsieb qasir u f'naqra kant bejn it-3.45 u l-4,00 ta' wara nofsin- har. Huwa għallimhom l-anti- fona tal-Qalb ta' Ġest li kienet tintemm bil-kliem 'inflamma cor nostrum amore tui'. Huwa kien joqgħod fid- dar n.6A, Triq Grenfell, San Ġiljan. Huwa rtira bil-pensjoni fl-1 ta' Novembru 1935. Huwa sar Kanonku tal-Kat- tidral Metropolitan mill-Arċis- qof Dom Mauro. Caruana b'radd il-ħajr għall-attivitajiet edukattivi u spiritwali sfiqin tiegħu, fl-1936. Huwa trasferixxa l-għa- mara tiegħu lejn l-Imdina fejn inġabar ma' ħuh ixjeħ minnu Reverendu Monsinjur Kanonku Pier Battista Agius kif ukoll ma' oħtu Benedetta, li baqgħet xebba, fid-dar n.1, Pjazza Veskovili. Reverendu Monsinjur Alfonso Maria assista għall- mewt ta' dana ħuh, li kien l-ewwel li miet fost l-aħwa, sentejn wara fl-1938. Sadanittant, jur Agius kien il-Kappillan tas-Sorijiet — tal-Adorazzjoni Perpetwa u tal-Kumpanija tat-Tabernaklu Imqaddes għal bosta snin. Huwa kien ukoll l-ewwel Direttur Nazzjonali ta' tliet Ħidmiet Missjunarji li kell- hom l-approvazzjoni tal-Papa uli kienu kanonikament stab- biliti f'Malta u f'Għawdex f'Diċembru fl-1930: is-Sagra Kongregazzjoni tal-Propagan- da tal-Fidi, is-Soċjetà tas-Santa Infanzja kif ukoll. is-Sodalità tal-Kleru Lokali. Huwa kien nominat fis-26 ta' Settembru 1931. Bla rieb ta' xejn, Monsin- jur. Agius kien il-perċimes fejn kellhom x'jaqsmu l-Opri Missjunarji Pontifiċji (illum 'Missio') f'art twelidu. Huwa kien prominenti fil-qasam tal-għajnuna soċja- li fi żmien ukoll meta s-Soċ- jetà tad-Duttrina Nisranija (M.U.S.E.U.M.) kienet rikon- oxxuta uffiċjalment skont il-Kodiċi Benedettin (1917) fl-1932 ċjoċ fl-epoka li l-Min- istri miż-Żewġ Djoċesijiet fittxew li jorganizzaw lilhom innifshom aħjar fil-kuntest tal-iżviluppi tad-drittijiet u tad-dmirijiet — tal-ħaddiema, u fuq kollox fil-kwadru sħiħ tal-għajxien tagħhom. Alfonso Maria Agius kien konfessur ta' rinomanza. fost personalitajiet ta' fama oħrajn f'Malta, kemm dinjitarji ek- kleżjastiċi u kemm funzjonar- ji lajċi. Huwa kien il-Konfessur ta' Eugenio ('Ġeġċ) Borg li kien is-Superjur Ġenerali tal-M.U.S.E.U.M. fuq ir-rak- komandazzjoni tal-Fundatur ir-Reverendissmu (illum San) Ġorġ Preca. Anzi, huwa kien il-punt ta' riferenza fl-osservanza tas-Sagrament tal-Qrar kif ukoll għall-pariri personali f'mumenti ta' dubji ta' moral- ità, u f'dawk ta' inċertezzi ta' kuxjenza, għal bosta membri tas-Soċjetà tad-Duttrina Nis- ranija, tal-Azzjoni Kattolika u għaqdiet reliġjużi oħrajn. Alfonso Maria Agius baqa' sal-aħħar nifs ta' ħajtu l-ga- ssis rett u żelanti, konvint mid-dinjità u mir-responsa- biltajiet li kienet titlob minnu l-missjoni tiegħu Huwa miet meta kellu 83 sena f'daqqa waħda u bla mistenni fir-residenza tiegħu (c) Arkivju Nazzjonali, Rabat, Malta' n.1, Pjazza l-Isqof, fl-Imdina. Huwa ridifen fil-Kattidral Metropolitan ta' San Pawl fil- Belt il-Qadima ta' Malta. Reverendu Monsinjur Al- fonso Maria Agius kien Min- istru tar-Reliġjon li jgawdi reputazzjoni fi żmienu, iżda wieħed jistagħġeb kif ismu ntesa kompletament mewtu. Huwa baqa' ċar fir-rikordji tal-Maġġur Maurice George Agius li ta' kważi 100 sena baqa' jiftakru bħala għalliem tal-Latin fil-klassijiet tal-Liċeo fi Triq Kristofru, fil-Belt Val- letta. Mill-bqija, Monsinjur Agius kważi ħareġ għalkol- lox mill-memorja kollettiva, saħansitra mit-tifkiriet tal-kle- ru l-aktar anzjan ta' żmienna b'xi eċċezzjoni bħal Monsin- jur Dun Philip Calleja li baqa' jiftakru bħala qassis xwejjaħ li baga' jorganizza l-irtiri għall-istudenti fis-Seminarju tal-Furjana sakemm saħħtu kienet tippermetti. Reġistru Pubbliku, Val- letta, Malta, Twelidijiet 1523/1873; Imwiet 755/1957; Arkivju tal-Kolleġġjata ta' San Pawl Nawfragu, Belt Valletta, Reġistru tal-Magħmudijiet, Dun Alfonso Maria Agius f'ritratt rari tal-1921 Volum XXIII, 1865-1979, paġ- na 333; Arkivju Arċiveskovili, il-Furjana, Malta, Ordinaz- zjonijiet, Volum XIII, paġna 100; Arkivju Nazzjonali, Ra- bat, Sezzjoni Applikazzjoniji- et għall-Passaporti 1029/1921; PPP. Rari, Melitensia, Università ta' Malta, Harrv Benjamin For- mosa Dictionarv of Maltese National Biographies, includ- ing foreigners connected with Malta or who died in and are buried in Malta (Malta, 1958), Ġorġ Borg, Ewġenju Borg P.E.P, 1886-1967, L-Ewwel Superjur Ġenerali tas-Soċjetà tad-Dut- trina Nisranija (M.U.S.E.U.M.) (Veritas Press, Żabbar, 1986); Fr J.Calleja, Augustus Bartolo (1883-1937) Ġurnalist, Poli- tiku, Imħallef (Pubblikazz- jonijiet Indipendenza, 1999); Id., Ordinazzjonijiet Saċerdo- tali 1800-2000 (Veritas Press, Żabbar, 2001); Monsignor G. Lupi, Tifkiriet u. Stqarrijiet (Awtobijografija) (Publish- ers Enterprises Group IPEG) Ltd., 2002); Monsinjur Dun Philip Calleja (4.viii.2020); Il- Maġġur Maurice George Agi- us (13.vii.2020); ħajr ukoll lil Franklin Barbara (13.vii.2020).