L-Arti tal-Inċiż kitba ta' Michael Mifsud l wessa Meta wieħed jitkellem dwar il-kelma arti, dan għandu jżomm f'moħħu li din għandha diversi forom u espressjonijiet. Il-kelma arti tinqasam f'diversi eżempji f'dawk li ngħidulhom temi artistiċi. Hekk insibu l-arti tad-drama, tal-fotografija, tal-mużika, kant, reċtar, pittura, restawr eċċ…. Anke meta nsemmu pittura naraw li din tieħu diversi forom. Hekk ngħidu aħna għandna l-pittura fuq it-tila biż-żejt, akwarelli, ġibs, faħam u oħrajn. Waħda minn dawn l-espressjonijiet hija s-sengħa tal-inċiżjoni li f'ċertu perjodu tal-istorja tal-arti kienet ferm invoga għall-fatt li jekk kien hemm xi ħadd li xtaq li dan jiġi mpitter seta' jiġi mpitter minn dawk l-artisti li f'dak il-perjodu jkunu il-klijent. Eżempju ta' dan għandna l-inċiżjonijiet li juru l-Gran Mastri tal- Ordni ta' San Ġwann. F'dan il-każ dak li naqqax l-immaġini tal-Gran Mastru kompla jiddekora anke madwar l-imaġini tal-istess Gran Mastru billi kompla joħroġ l-era barokka li fiha kien isir dan it-tinqix. hawn diversi inċiżaturi ta' fama. Fost dawn ta' min isemmi lill-Olandiż Rembrant, l-Ispanjol Goia u l-Ġermaniż Albrecht Durer. B'dawn it-tnejn tal-aħħar: aħna l-Maltin 7 għandna biex inkunu kburin ghaliex fil-Mużew tal-Katidral tal-Imdina għandna eżempji mill-aqwa tagħhom. Dawk ta' Goia li huma pjuttost skuri juru xeni u sitwazzjonijiet diversi. Filwaqt li dawk ta' Durer juru l-ħajja tal-Verġni Marija. Dawn huma kopji mill-oriġinal u huma. fost din issir darba biss imbagħad tiġi nnumerata u terġa' tiġi pproċessata bil- linka. Ħaġa oħra ta' importanza hi li minn dawn isiru numru limitat ta' kopji u jkun għalhekk li l-ewwel waħda jkollha aktar valur minn dik li għandha n-numru 160, Ta' min jgħid li fil-bidu l- Tr tkun aktar fonda allura r- riżultat titlef mis-saħħa tal-girfa tagħha fir-ramm. Is-suġġetti li kienu jiġu riprodotti mnaqqxa kienu varji ngħidu aħna minn xeni reliġjużi, mapep għal veduti u imaġini (portraits) ta' individwi pika, Kienu jsiru wkoll kopji ta' pitturi famużi bħalma saru fil-każ tal-artist pittur Schranz, fejn ibrilla fix- xeni tal- sport. Maż- żmien xogħlijiet oħra tal- artisti l-pittura famuża ta' Gwido Reni li turi ilill- Arkanġlu San Mikiel, rebbieħ fuq ix-xitan. Ta' min ukoll jgħid li l-oriġinali ta' din l-pittura tinsab fil-knisja tal-patrijiet Kappuċini Ruma. Matul iż-żmien ġew riprodotti diversi inċiżjonijiet fuq materjal differenti. Għandna l-wood cuts, li dawn kienu jiġu mnaqqxa fuq l-injam eżempju ta' din hi l-ħajja tal-Madonna li semmejna aktar qabel tal-artist Albrecht Durer. Il-proċess tal-istampar kien isir billi l-inċiżatur jinċiża (inaqqax) l-injam permezz ta' għodda apposta msejħa bullini. Dawn il-bullini kienu jiġu f'diversi qisien, tul u ponot. Il-Litografija hija proċess ieħor ta' stampar li kif jixhed l-isem, ġejja mill-Grieg li tfisser ġebla — Lithos. Allura din id-darba flok injam jintuża l-ġebel. Il-linka kienet tkun linka żejtnija maħduma biż-żejt. Wara li titnaqqax kienet tiġi miksija bil-linka u mnaddfa. Il-karta tiġi mxarrba u mpoġġija taħt pressa li tissikka fuq il- ġebla jew l-injama. Wara din tiġi maqlugħa u titħalla tinxef. Sabiex terġa' tiġi pproċessata oħra trid terġa' tiġi mgħoddija bil-linka. Artist magħruf ħafna għal dan it-tip ta' tinqix fil-ġebla msejjaħ Litografija hu Michelle Bellanti. Dan speċjalizzat f'xeni rurali tal-aspett tal-ħajja Maltija. Għandu wkoll xeni ta' nies semitiċi li kienu jsibu l-għajxien tagħhom fi żmien Bellanti b'mod partikolari fin-naħa tal-portijiet ta' Malta. Dawn il-litografiji huma fost l-aktar imfittxija kemm għall-aspett artistiku tagħhom, għax-xogħol fin, għas-suġġetti magħżula kif ukoll għall-firma tal-artist. Ta' min jgħid li dan l-istil ta' tinqix kien ġie mogħti l-hajja fil-Ġermanja fejn oriġina u għandu ċertu popolarità. dik l-imaġini, xena jew disinn ieħor li jkun ikkommissjonat għalih. Wara li jkun għamel il-proċess kollu permezz tal-bullini (dawk l-għodda speċjali fejn ma jkunx hemm tinqix, ngħidu aħna l-burduri jiġu mnaddfa bil-ġibs. U jibda l-proċess biex l-imaġini mnaqqxa tiegħu l-ħajja. Il-karta tiġi mxarrba u mpoġġija fuq magna li permezz ta' romlu tal-ħadid jgħaddi minn taħtu l-platt tar-ramm flimkien mal-karta mxarrba u xi biċċiet taċ-ċraret preferibilment kutri tas-suf biex il-forza tar-romblu tal-ħadid ma tkunx kollha fuq ir-ramm. Il-magna taħdem bl-idejn permezz ta' roti. Il-karta tiġi mneħħija minn fuq il-platt tar-ramm u jekk tkun trid issir oħra għandu jerġa' jsir il-proċess kollu individwali u oriġinali. Meta c. 1789 ġiet ivvintata l-fotografija, tagħha. Kif jiġri f'kollox, proċess aktar kontemporanju jaqla lil dak ta' fil-gazzetti u rivisti li kienu jiġu ppubblikati. Hekk insemmu l-London lllustration li fih kien ikun hemm Woodecut ta' A. Diirer inċiżjonijiet varji. Illum min għandu Festa tas-Salvatur 2009 kopji ta' din il-pubblikazzjoni jista' jgħid li għandu xi ħaġa prezzjuża u li għandu jgħożż. Tipi oħra ta' tinqix li nistgħu nsemmu huma l-Acqua Tints. Fost l-artisti li speċjalizzaw f'dan it-tip ta' espressjoni fl-istampar jew kif inhi magħrufa Acqua Forte kien hemm Harris li kien jispeċjalizza f'xeni ta' żwiemel u tlielaq tal-Ingilterra. TĦ Jean Pierre Laurent Houel, seklu 18, wara l-incizjoni originali tar-ram. Dettal tal-'Vue de l'Entree et de V'interieur du Port de Malta', fejn tidher il-kappella tas- Salvatur flimkien mal-imħażen ta' Perellos (L-Arkivji tar-Ritratti tal-Muzew Marittimu ta' Malta) IBATI IA ia agir fi NB i ai ia kan fil-ġbir tas-Soċjetà at L.Casolani Street, Ta' Paris- B'Kara Behind St. Anthonv Church