IL-ĦOLMA TWETTQET Ili mill-rgro nikteb u nlablab li hemm bżonn nagħmlu xi ħaġa għal-lsien Malti. Fl-aħħar kollox wasall Il-grammaàtka maltija ġà rat id-dawl; fo'iu 4 tal-malti letterarju sejjer jibda jmexxi ħsibijietu ma' dawk ta' ħutu miktubin bil-Isien tal-poplu: il-lum il-ġurnata, fil-Parlament smajniehom jitħaddtu bil-malti, u, jekk forsi dan ma tantx kien saf, ma-dan-kollu dejjem fih sura maltija. Il-ħolma tassew li twettqetl Meta, fil-k/7a6ż6v tal-1919 u 1920 konna nħambqu li m'hemmx nazzjon fejn ma hemmx ilsten, li hu għadu tal-pajjiż min jeħodha kontra lsienu jew iniggsu bla bżonn u għaltapposta, qatt ma konna nobsru li kellhom daqs- hekk nies iduru mal-għidud tagħna l Iżda l-lum il-malti għandu xejra tajba, għax il-Kittieba tiegħu qamu fuq tagħhom. Mhux forsi sewwa dana kollu: Jekk il-malti ma kellux letteratura, agħmlu l-qalb u ibdew iktbuhielu l Flok tmaqdruħ u biħ tiddieħku, u tagħmlub bħal ilsien li bih għandek tistħi, aħdmuh, daħħlu kliemu fin-nar, naddfuh, tuh il-lewn u ssura tad-deheb, użawh fil-prosa u l-poċżija u tgħidux li barra minn Malta xejn ma jiswielkhom ' Ma tafux, mela, x'hena ħassew ħutkhom, meta, ġewwa l-Amerka, l-Awstralja, fl-Eġittu, fil-pajjiżi ta' barra, flimkien iltaqgħu u 6//, bih biss tħaddtu, u, minnħabba fih, ftakru f'Malta l-ħanina, f'niesħom, fi ħbiebhom, fiż-żmien li kienet tilqagħhom ġo ħdanha din artna 2 Ma għandux letteratura l-malti l Jien minngħalija, xi poeżiji, xi rumanzi,xi prosa miktubin bi lsienna jogħġbuni, daqskemm jistgħu jogħġbu lit-taljani l-kotba bit-taljan, Dejjem hekk kienl Orjentalisti famużi faħħru ilsienna, studjawh, kitbu fuqu, bih stagħġbu, u aħna nmaqdruh l Tridu jiġrilna bħal dik il-ħamiema tal-ħrafa, li, darba stħat tibqa' tgħix ma' sħabha, u għalhekk, libset rix il-pagun u telqet biex tgħix mal-paguni, li ddieħku biha u keċċewha, u ġiet ukoll imkeċċija minn sħabha u baqgħet għal dejjem imregħxa l Nifhmuha tajjeb: nistudjaw u nitgħallmu ilsna barranin kemm irridu: inħobhuhom ukoll daqs tagħna, bħalma 'l għajrna għandna nħobbu bħalna nfusna: iżda qatt ma nmaqdru 'l- ilsienna, għax inkunu qegħdin niċċekknu quddiem il-barrani l Naħdmu flimkien annuna, u, hekk, bħalma għamlu ġewwa pajjiżi oħra, aħna natu lill-ilsienna dak is-sebħ li jistħoqqlu, biex dejjem iżjed tiġi mwettqa il-ħolma ta' dawk kollha, li jħobbu tassew lil Malta u dak kollu li hu 6iss u sassew tagħha.