SANĊIA SULTANA TA' NAPLI Hemm ismijiet fil-ġrajja. ta' l-Art Imqaddsa, li jgħaddu kemm jgħaddu snin minn fuqhom, u la jintsew an- qas jiqdiemu. Għaliex rabbew daqs- hekk għeruq fil-qlub tagħna l-Ulied tal-Fqajjar .ta' Assisi, li: tgħallmu jgħożżuhom ta' qabilna, u aħna ngħallmu jgħożżuhom. lil ta' warajna. Isem tas-Sultana Sancia huwa marbut mal-ġrażjja tal-Kustodja bi rbit li ebda żmien ma jista' jħoll jew jeqred, Għax nistgħu ngħidu li jekk aħna l-Fran- ġiskani għandna taħt idejna l-Imkej- jen Imqaddsa, dan kollu b'reħitha. U min hi dis-Sultana, ii fost it-tlel- lix u l-frugħa ta' dar is-slaten xeħtet ħarsitha fuq il-Patrijiet Fqajrin, u għamlitilhom daqshekk ġid Sancia, mara twajba, li kellha f'qalbha. l-bi- ża' mqaddes t'Alla, kienet mart Ro- bertu t'An'ou, Sultan ta' Napli. Ħu żewġha. kien San Dovik, Isqof ta' To- louse, u Patri ta' l-Ordni tagħna. Ro- bertu u Sancia kienu żewġt erwieħ magħżula. Fihom ma kienx hemm dik il-kburija li tbiegħed mill-imħab- ba t'Alla. Kienu semgħu ħafna bil- Franġiskani u bil-ħidma tagħhom, u l-aktar li laġathom kien ix-xogħol fej- jiedi li kienu qed jagħmlu fl-Art Im- qaddsa. Saru jafu Hi għalkemm il- Patrjiet kienu ilhom biċċa sewwa iaħ- dmu fl-Art ta' Ġest, ma kellhom ebda iedd sħiħ fuq is-Santwarji Mqaddsa. U fil-moħħ tas-Sultana xegħel ħsieb qaddis, UMin jaf', staqsiet bejnha u bejn ruħha, ''kieku żewġi jiksbilhom xi jed- dijiet lil dawk l-imsejkna Patrijiet 2'' U qaltlu u reġgħet qaltlu biex jaqbeż għalihom. Is- Sultan Robertu kien jaf li l-kelma tie- għu setgħet tgħin lill-Patrijiet, għal- SANCIA IR-REĠĊINA TA' NAPLI hekk beda ftehim ma' Naser Muham- med, Sultan ta' l-Eġittu u ta' Damas- ku, u wara li newwillu f'idejh 32,000 dukat tad-deheb seħħlu jasal fi ftehim xieraq. B'dan il-għadd kbir ta' flus, is-Sultan ta' Napli feda s-Santwarji tat-Terra Santa u qiegħdhom taħt il- ħarsien tal-Patrijiet tagħna. U dana kollu seħħ bil-ħila ta' mara qaddisal Is-Sultan Robertu mbagħad, biex isaħħah il-qagħda tal-Patrijiet tagħna fl-Art Imqaddsa, talab lill-Papa biex iwettaq dan il-għemil tiegħu. Fil-21 ta' Novembru 1342, di- sa' snin wara li l-Patrijiet tagħna kis- bu taħt idejhom l-Imkejjen Imqaddsa l-Papa Klement VI ħareġ mill-palazz tiegħu ta' Avignone żewġ. bolol kbar, il-waħda tibda bil-kelmiet: ''Gratias Agimus' u l-oħra: ''Nuper carissi- mi'. Bihom il-Vigarju ta' Kristu ħab- bar lid-dinja Kattolika l-kisba tas-San- twarji Mqaddsa bis-saħħa tas-Sultan ta' Napli, u l-ħatra tal-Patrijiet Minu- ri bħala ħarriesa tagħhom. Kemm bil-ħaqq kollu tista' tagħmel ġid il-kel- ma ta' mara għaqliial Iżda l-ħajja tajba tas-Sultana ma ti- qafx hawn. L-imħabba tagħha lejn San. Franġisk ġiegħlitha tagħżlu b'mis- sierha u tissieħeb fil-familja kbira. tie- għu tat-Tielet Ordni. U biex aktar tgħix fl-ideal Serafiku, talbet lill-Papa Klement VI il-privileġġ li jkollha jgħi- xu magħha fil-palazz żewġ Sorijiet Klarissi. Minn flusha bniet bosta kne'- , ies u Monasteri fis-saltna, fosthom dak ta' Santa Marija Maddalena u ta' Sta. Marija l-Eġizzjana. L-aqwa kunvent li bniet minn flusha, hu dak ta' San- ta Klara ta' Napli, li għas-sbuħija u għall-kobor tiegħu jibqa' dejjem tul iż-żmenijiet xhieda ħaija ta' kemm ħabbet lill-Franġiskani s-Sultana. Sena wara li miet żewġha, Sancia, imdejqa. mill-frugħat tal-ħajja tas-sla- ten, riedet timxi wara Ġesu, fit-triq tal-Faqar Imqaddes. (U hekk fis-sena 1342 daħliet Klarissa u bidlet isimba minn Sancia għal Soru Klara. Xed- dilha l-libsa. ħarxa tal-Ulied ta' Santa Klara, il-Ministru Ġeneral tal-Ordni tagħna, Fra Fortaniero Vassalli, Fil-Monasteru ta' Santa Croce, mit- tuma mill-ħsejjes tad-dinja, Sancia kienet qegħda tgħix l-idejal Serafiku, kif xtaqitu u kif dejem ħolmitu. Fis- sentejn u ftit li damet miġbura fil- ħemda tal-monasterju, għarfet tnissel f'ruħha qdusija kbira, u hekk meta fit- 28 ta' Lulju 1345 għalqet għajnejha għad-dinja, kull ħadd stqarr li kienet mietet qaddisa. I ta' Napli għamlitilha monument mill-isbaħ fil-monasterju ta' Santa Croce, fejn mietet. Minnu l-lum ma baqa' xein ħlief dak li ħallielna miktub fuqu l-għaref storku tal-Ordni, P. Luqa Wadding, O.F.M., Irlandiż. Jingħad li mitt sena wara mewtha, bl- amar tas-Sultana Giovanna TI, il-fdal tagħha ttieħed fil-Monasterju ta' Santa Klara. Biss, billi -dal-ġarr sar. fi żmien. il-gwerra, ħbew il-fdal imbierek tagħha f'lok li l-lum intesa. B'dana kollu bosta għorrief fil-ġrajja tal-Or- dni tagħha, jaħsbu li l-għadam tas- Sultana Sancia, tqiegħed jistrieħ ma' dak, ta'- żewġha, f'qabar fil-kunvent montmentali ta' Santa Klara ta' Na- pli. Fl-Ordni nsejħulha ''Beata'', u isimha hu maħbub bħala waħda mill- aqwa. benefattriċi tagħna. Mara miż- żewġa, Sultana u Soru, Sancia, ħal- liet warajha eżempju kbir u mħabbit- ha' lefn San Franġisk u l-Fqajrin Tiegħu. IL-FUL IL-QXUR TAL-FUL NIEXEF. — Il-qxur tal-ful niexef (tal-ful; mhux tal-imżiewed) tajjeb ħafna biex ineħħi l-aċdu-urku. Għandek tnixxef il-qxur ġewwa forn, imbagħad therrżu tajjeb ġewwa mehrież (qis li l-lida tkun tal- għewwied, mhux ta' xi ħadid) u tixħet ftit minn. dak it-trab ġewwa tazza. Ix- ħet fuqu ftit meraq tal-għeneb ab'ad, jew inbid, u ħallieh sa fil-għodu. Fil- għodu għaddieh minn musulina rqiqa u ixrob dak l-ilma għar-riq. Agħmel hekk għal kemm il-jum u tara mill-ewwel tħossok aħjar u jibqa' sa kemm l- aċdu jmur għal kollox,