Carlo Darmanin…l-istatwarju li għamel il-vara titulari ta' San Gejtanu $ Kull parroċċa għandha vara titulari. Fi żmien il-festa tara: r-ritratti tagħha kullimkien. Għall-Ħamruniżi l-vara ta' San Gejtanu qisha seqer. Din inħadmet f'Santa Venera f'170, Triq San Ġużepp, magħrufa mal- Ħamruniżi bħala Triq Irjali. L-artist li ħologha kien Carlo Darmanin, wieħed mill-aqwa statwarji li kellha Malta f'dawk iż-żminijiet. Il-vara nħadmet bejn is-snin 1885-88 u swiet 100 skud. Il-vara '…turi l-akbar u l- isbaħ avveniment fil-ħajja tal- qaddis meta l-Madonna kienet tat lil binha Ġest tarbija, demm u sedqa lil Gejtanu fil-lejl tal- Milied ta' l-15177. Għaliex din il-vara hi waħda komplessa minflok figura waħda, bħalma naraw il-vari tradizzjonali tar-Rużarju jew San Ġużepp. i Il-vara titulari ta' Ħal Tarxien il vara ta San soċju fettiet bibien ġodda fl-istorja tal- ; mekogħol Carlo Darmanin Xandru Farrugia ħoloq din il-vara b'żewġ figuri. B'hekk Carlo Darmanin seta' joħloq xi ħaġa simili għall-Ħamrun. Hemm fattur ieħor importanti: Carlo Darmanin kien bniedem li jħobb jivvinta, kien tassew artist kbir. Naraw l-immaġinaz-zjoni ta' Carlo Darmanin fil-vara tad- Duttrina ta' Ħal Tarxien, vara b'erba' figuri fejn il-pożizzjoni tat-tfal jagħmlu lill- figura marjana xi ħaġa kbira, xi ħaġa monumentali. Darmanin ħoloq din il-vara biex turi lil San Gejtanu f'mument hekk importanti minn ħajtu. Barra minn hekk il-knisja parrokkjali ta' San Gejtanu diġà kellha vara, dik ta' San Ġużepp. Il-kappillan Valletta u xi oħrajn ta' madwaru ma riedux li San Gejtanu jkollu l-istess qagħda ta' San Ġużepp. Riedu xi ħaġa differenti, xi ħaġa oriġinali. Skond l-għidut Carlo Darmanin kellu jbiddel diversi drabi l-abbozz. Fl-aħħar aċċettaw wieħed u Carlo Darmanin medd għonqu għax-xogħol. Il-figura tal-Madonna qegħda fuq is-sħab, figura sabiħa femminili, figura materna. F'diha qed iżżomm lil Binha :Ġesi, Il-pożizzjoni tagħha, flimkien ma' Binha Ġest, mhix xi ħaġa tas- soltu. Naħseb li għalhekk Darmanin uża xi forma milli kellu, forsi għal wiċċ il-Madonna. Naħseb li l-figura fuq is-sħab kellha ssir kollha kemm hi għal din il-vara. San Gejtanu jinsab għarkubbtejh. Wiċċ dil-figura ntuża wara għall-vara tat-Tradiment ta' Ġuda u li saret fl- 1908, għall-purċissjoni tal-Ġimgħa l- Kbira ta' Ħal Qormi. Din mhux l- ewwel darba li għamel hekk Darmanin. Jekk tara wiċċ Ġest fil-vari tal- passjoni tal-Mosta naraw li wiċċ Ġest ta' dawn il-vari jixbaħ lil wiċċ Ġest tal-vara titulari ta' Ħal Lija. DRAWWIET ĦAMRUNIŻI ja Il-pedestall, li kellu jsir bilfors L-istatwarju Carlo Darmanin f'għamla baxxa rettangolari, sar il- xa ir-ritratt ġie misluf lilna minn Ħamrun stess minn Giovanni Frendo Photographies (Qormi). huma tassew artistiċi, saru minn Antonio Sciortino. Ta' min igħid xi ħaġa fuq id- drawwiet ta' din il-vara li llum spiċċaw. Il-vara kienet tintrama għall-festa b'numru kbir ta' bukketti, fjuretti u qfief tal-ward, dalji, zinji eċċ. L-arranġamenti tal-fjuri kienu jkunu oriġinali, f'forom mhux tas-soltu bħall- forom tal-knisja parrokkjali, il-koppla tal-knisja u l-ar-mi tal-każini. Din il-wirja tal-fjuri mietet fuq ruħ ommha wara l-ordni ta' l-Arċisqof Mikiel Gonzi fl-1964. Ta' min jgħid li din il-vara għandha rabta mill-qrib mal-festi tal-Mil-ied. Fl- imgħoddi din il-vara kienet tinħareġ fil-knisja għall-jiem tal-Milied billi turi mument storiku li jseħħ fil-lejl tal-Milied. Ħasra li din id-drawwa spiċċat. Drawwa ofira marbuta mal-vara ta' San Gej-tanu hi l-ġirja għat-taraġ u z-zuntier. Wara li tintemm il-purċissjoni ssir din il-ġirja fost l-applaws tal-Ħamruniżi. L- ewwel darba li saret kienet fl-1898 iżda għal erba' darbiet għal ftit din id-drawwa ma kienitx it-tmiem tal-vara. Anki jekk din id-drawwa hi perikoluża, il-Ħamruniżi jriduha. Referenza: Michael Schiavone, Il-knejjes parrokkjali ta' Malta u l-festi tagħhom,Vol II Malta 1993.