ħafna uma li jsebbħu u l-knejjes karattru partikulari kampanja Maltija. il-barranin kultant min jgħidlek, forsi b'sens ta' sarkażmu u kritika, li fil- gżejjer Maltin hawn knisja għal kull jum tas-senal Dawn donnhom ma jagħrfux u ma jifhmux li kull waħda minn dawn il-knejjes, żgħar jew kbar, għandha l-istorja l tagħha. Fuq kollox dawn il-postijiet sagri huma manifestazzjoni elokwenti tad-devozzjoni l li l-Maltin għandhom lejn il-qaddisin, li lilhom huma ddedikati dawn. il-knejjes. Dawn il-knejjes twieldu u kibru matul il-mixja tas- snin. Illum dawn huma, bla dubju, parti integrali mill- wirt u patrimonju reliġjuż u kulturali tal-ġens Malti. Fiċ-ċokon tagħhom huma ġawhriet arkitettoniċi. Fir-raħal antik tas-Siġġiewi hemm għadd ta' knejjes żgħar li huma mħarsin b'għożża kbira. Waħda mill-knejjes filjali tal- parroċċa tas-Siġġiewi hija ddedikata lill-martirju ta' San Ġwann il-Battista. Kattolika Il-Knisja dejjem uriet Il-Knisja ta' San Ġwann il-Battista fis-Siġġiewi Il-Kappella ta' San Ġwann il-Batttista devozzjoni speċjali lejn San Ġwann il- Battista, tant li huwa l-uniku qaddis fil- liturġija li tiċċelebra għalih żewġ festi: it-twelid (24 ta' Ġunju) u l-martirju (29 ta' Awwissu) ta' San Ġwann il- Battista. Fiż-Żminijiet tan-Nofs din id-devozzjoni laħqet l-aqwa tagħha: Il-kwadru titulari li juri qtugħ il ras San Ġwann il-Battista — xogħol ta' Francesco Zahra - jinsab fil-knisja ddedikata lill-Battista fis-Siġġiewi il-Kruċjati tal-Oċċident kienu ġew f'kuntatt mal-Orjent, jiġifieri mal- Art Imqaddsa fejn twieled, għex, miet u rxoxta Ġest. U lura minn dawk l-ispedizzjonijiet grandjużi l-Insara ntlew bil-ħeġġa lejn il-Messija u l-Prekursur tiegħu. Ġesti stess kemm-il darba faħħar il- missjoni ta' Ġwanni l-Battista. Thomas A. Kempis, l-awtur tal-Imitazzjonijiet ta' Kristu, sejjaħ lil Ġwanni Battista bħala: Excellentissimus Sanctorum (l-aktar eċċellenti fost il-qaddisin). il-Papiet iddedikaw lil dan il-qaddis il-Bażilika tal-Lateran, omm u kap tal- knejjes kollha tad-dinja. Qabel ma Ġesti beda l-ħajja pubblika tiegħu, huwa sejjaħ lil- Ġwanni biex jagħtih l-investitura: Ġwanni jgħammed lil Ġest fix-Xmara Ġordan. L-Arkanġlu Gabrijel deher lis-saċerdot Żakkarija u ħabbarlu t-tnissil ta' Ġwanni. Żakkarija kien miżżewweġ lil Eliżabetta, imwielda minn Aprano u Ismerja, oħt Sant' Anna u għalhekk ulied l-aħwa ma' Marija Santissma. Erodi kellu b'martu l-mara ta' ħuh, Erodiade kienet qed tibża' li Erodi jisma' miċ-ċanfira ta' Ġwanni u jibgħata lura għand żewġha Filippu. Għalhekk hija riedet teħles minn Ġwanni. F'għeluq snin Erodi hija laħqet l-għan tagħha; inqdiet b'bintha stess Salomċ billi ġiegħlitha titlob mingħad Erodi ras il- Battista. Dan wassal għall-martirju ta' San Ġwann il-Battista, il-qtugħ ir-ras tal-qaddis.' F'Malta d-devozzjoni lejn San Ġwann il-Battista ssoktat tinżamm ħajja bil- miġja tal-Kavallieri ta' Gerusalem. U dan f'żewġ aspetti: storiku u reliġjuż. Siġġiewi Festival Brass Band 8: Social Club 7 festa 2012 Il-Kavallieri. kellhom devozzjoni speċjali lejn San Ġwann il-Battista li għażluh bħala l-patrun ewlieni tagħhom. Ngħidu għaliex: l-Ordni tal-Kavallieri, li twaqqaf f'Ġerusalem għal ħabta ta' nofs is-seklu ħdax bl-għan li jieħu kura tal- morda, jagħti għajnuna lill-pellegrini Nsara u jħares l-Art Imqaddsa mill-għadu, kien Ordni eminentement reliġjuż. Il-qaddis patrun tal- Ordni kien San Ġwann il-Battista għaliex skont il-leġġenda meta grupp ta' merkanti minn Amalfi fl-Italja inqabbdu f'maltempata qalila fl-inħawi ta' Malta fi triqthom lejn il- Palestina, huma għamlu wegħda solenni li jekk jeħilsuha mill-għarqa kellhom jibnu sptar u jiddedikawh lil San Ġwann il- Battista, peress li t-tempesta ħabtet għalihom mal-lejl nhar il-festa ta' dan il-qaddis. Il-fatti storiċi jgħidu b'mod aktar definittiv li l-Beatu Ġerard, fundatur tal-Ordni, bena l- l-isptar fuq il-post fejn Żakkarija kien imur jimmedita u jitlob. L-opra kbira ta' karità tal-Beatu Ġerard ġiet poġġutha taħt il-ħarsien tal-Prekursur ta' Ġest, San Ġwann il- Battista, bin Żakkarija. Dan jispjega l-fatt li l-knisja ewlenija tal-Ordni f'Malta hija ddedikata lil San Gwann il-Battista. Ir-raħal tas-Siġġiewi donnu għandu rabta speċjali mal-Ordni Ospedaljeri Il-qabar tal-fundatur Fra Antonio Cutajar ta' San Ġwann. Tabilħaqq, fis-6 ta' Diċembru 1797, fl-okkażjoni tal-festa ta' San Nikola, Patrun tas-Siġġiewi, il-Gran Mastru Fra Ferdinando von Hompesh (1797-98), Ġermaniż, ried ikun preżenti għall-festa. U fuq talba tal-Kappillan Dun Salvatore Corso (1795 — 1810) r-raħal ħa l-isem ta' Ċittà Ferdinando biex tibqa' mfakkra dik iż- żjara tal-Gran Mastru. Xhieda oħra tar-rabta li dan ir-raħal għandu mal-Ordni tal-Kavallieri hija l-knisja ddedikata lil San Gwann il- Battista, sewwasew il-martirju tal- qtugħ ir-ras tal-Prekorsur ta' Ġesli, Din il-knisja kienet reġgħet inbniet fl-1730 minn Fra Antonio Cutajar fi żmien il-Gran Mastru Fra Antonio Manoel di Vilhena (1722-36), Portugiż. konventwali ta' ubbidjenza tal-Ordni. Il-kappillani konventwali kienu l-kleru tal-Ordni. Kienu jagħtu assistenza u għajnuna spiritwali fl-isptarijiet tal- Ordni, fuq il-galeri, kemm meta kienu fil-port jew meta jkunu qed ibaħħru, kif ukoll kienu jservu fil-knejjes — bħa fil-każ tal-Knisja ta' San Ġwann il Battista fis-Siġġiewi — u fil-monasteri tal-Ordni. Kienu diversi minn fost il-kleru Malti li kienu kappillani konventwali, u wħud minnhom iddistingwew ruħhom fl- istorja tal-Ordni.: Dan, forsi, jispjega l-fatt li Fra Antonio Cutajar, li kien kappillan konventwali, iddedika din il-knisja lill-Patrun tal-Ordni, San Ġwann l-Għammiedi. Fuq il-faċċata u fuq il-koppla jispikka u jiddomina s-Salib tat-tmien ponot tal-Ordni.5 Il-kap tal-kappillani: konventwali kien il-Gran Prijur li kien jippresjedi l-Veneranda Assemblea, li kienet tinkludi saċerdoti, djakni, suddjakni u kjeriċi Il-kappillani konventwali kienu taħt il-ġurisdizzjoni tal-Gran Prijur Dan ifisser ukoll li din il-knisja ta' San Ġwann il-Battista tas-Siġġiewi kienet tappartjeni lill-ġurisdizzjoni tal-Gran Prijur. Siġġiewi Festival Brass Band £: Social Club Wieħed mill-kwadri ex-voto fis-sagristija Fra Antonio Cutajar ħalla benefiċċju favur din il-knisja u għal saċerdoti dixxendenti tal-familja tal-fundatur. Tmiss mal-knisja hemm dar fejn kien joqgħod ir-Rettur. Fuq in-naħa l-oħra jmiss mal-knisja hemm l-ospizju, li l-fundatur bena fl-1736 lill-Patrijiet Kapuċċini.0 Dan il-bini għadu wżat mill-Kapuċċini sal-lum. Wieħed isemmi li fil-gwerra dinjija (1940-43) il- Kapuċċini kienu refuġjati fis-Siġġiewi.' Fil-knisja, li hija mibnija għamla ta' rotunda, hemm tlett altari u għadd ta' Il-kwadru titulari f'forma ovali li jirrappreżenta l-martirju jew qtugħ ir-ras ta' San Ġwann il-Battista huwa xogħol ta' Francesco Zahra (1710-73). Hemm imbagħad kwadri oħra li jirrapreżentaw lil San Gejtanu, il- Kunċizzjoni, San Ġwann iċanfar lil Erodi, il-Viżitazzjoni, San Ġwann meħud għall-martirju u San Ġwann jgħammed lil Kristu. Il-pittura — tal-lunetti — tirrakkonta prinċipalment episodji mill-ħajja ta' San Ġwann il-Battista: iż-żifna ta' Salomċ quddiem Erodi, San Ġwann fil-ħabs, it-Twelid ta' San Ġwann, it- tħabbira tat-twelid ta' San Ġwann, u San Ġwann qed jippriedka. Uħud minn dawn il-kwadri ġew restawrati fl-1989 minn Mons. M. A. Gauci, minn Għawdex. F'nofs il-paviment tal-knisja hemm tliet oqbra b'lapidi tal-irħam fi stil barokk: dik tal-fundatur Fra Antonio Cutajar li miet fl-1738,5 u dawk ta' żewġ retturi oħra, ukoll kappillani konventwali, suċċessuri ta' Cutajar — dawn kienu Fra Giovanni Dingli't u Fra Nicola Azzopardi — li sfortunatament is-sena tal-mewt ta' dawn iż-żewġ retturi suċċessuri ma tniżżlitx fl- iskrizzjoni li hemm fuq il-qabar tagħhom. Fis-sagristija tal-knisja hemm ritratti/pittura tal-fundatur Fra Antonio Cutajar u tal-ġenituri tiegħu, u kwadri ex-voto. Bugeja, V., Il-Ħajja ta' San Ġwann Battista, (1921),6. Wieħed isemmi 'l Fra Gian Francesco Abela (1582-1655), li kien viċi kanċillier tal-Ordni. Fuq il-bieb tal-knisja hemm din il-kitba: 'Ut Decollavit/joannem in Carcere. Siġġiewi Festival Brass Band 8 Social Club f-esta 2012 to Erba' gran prijuri konventwali ntgħażlu isqfijiet ta' Malta; dawn kienu Fra Domenico Cubelles (1539-41), Fra Lucas Buenos (1650-68), Fra Giacomo Cannaves (1700-13), Fra Bartolomeo Rull (1738-58). Fuqil-bieb hemm din il-kitba: 'Hospitium RR PP Capuccinorum 1736. : Guillaumier, A., Bliet u Rħula Maltin, (1987), 775. Fuq il-qabar ta' Fra Antonio Cutajar hemm din l-iskrizzjoni flimkien mal-arma gentilizza: Fuq il-qabar ta' Fra Giovanni Dingli hemm din il-kitba flimkien mal-arma tal-familja: 'D.O.M./ Fuq il-qabar ta' Fra Nicola Azopard hemm din l-iskrizzjoni flimkien mal-arma tal-familja: 'A N 1 In Hoc Hvpogaeo/ Qvod Mortalitatis Memor/ Vivens Sibi Paraverat/ Reqviesecit In Pace/ F. Nicolavs Azopard/ Presbvter Mag. Nifirħu lil Patri Carmelo Aquilina OFMCap u lill- familjari tiegħu fl-okkażjoni tal-ordinazzjoni saċerdotali minn Mons. Arċisqof Pawlu Cremona OP fil-Kon-Katidral ta' San Ġwann, il-Belt Valletta, nhar il-Ħadd, 3 ta' Lulju 201. Il-prima messa saret l-għada it-Tnejn, 4 ta' Lulju 201, fil-Knisja Arċipretali tas-Siġġiewi. Jalla l-Mulej u San Nikola jżommu jdejhom fuqek. Niskużaw ruħna, għalkemm ma kellniex kontroll fuqha, li ma ppubblikajniex l-awguri tagħna fil-ktieb tas-sena l-oħra — il-bord editorjali.