Is-Surmastrijiet Tagħna Bniedem li ta' kontribut siewi lis-Soċjetà tagħna tul iż-żmien u li forsi ftit ingħata mportanza żgur li hu Mro. Michael Zammit, magħruf minn ħbiebu bħala Kelinu. Fil- fehma tiegħi, Mro. Zammit mhux dejjem ingħata l-ġieħ mistħoqq l-aktar għax kien bniedem li ma tantx iħobb jitlher u kienet l-għaxqa tiegħu jaħdem wara l-kwinti. Michael Zammit twieled f'Tas-Sliema nhar it-3 ta' Mejju 1913. Fi tfulitu kien imur l-Oratorju tas-Sależjani u din ir-rabta ma' ulied San Gwann Bosco baqgħet fih sal- lum. Ta' għaxar snin, jiġifieri fl-1923 huwa kien l-ewwel aljiev tal-Banda Sliema, meta beda jitgħallem il-klarinett. Strument ieħor li kien idoqq ukoll aktar tard kien is- saxaphone alto. F'żgħożitu, barra xogħol ta' electrician, sabiex jaqla' dik ix-xi ħaġa żejda, kien ukoll idoqq fit-tiġijiet. Naturalment huwa baqa' jikkoltiva n-namra mużikali u fl-1928 insibuh jitħarreġ fl-armonija, taħt il-magħruf Mro. Huwa kompla f'dan l-istudju intensiv ta' armonija, kontra-punt u instrumentazzjoni, wara li ntemmet it-Tieni Gwerra Dinija, din id- darba taħt Mro. Kamp ieħor li jimxi id f'id mal-mużika hu-dak tal-kant. Hawnhekk ukoll insibu li Michael Zammit kien attiv u attiv ferm. Huwa għamel użu tajjeb mill-vuċi baritonali tiegħu fejn bejn is-snin 1934 u l-1936, huwa kien membru tal-Kumpanija Taljana ta' l-Opra fit-Teatru Rjal u ma' din l-istess Kumpanija kanta wkoll ġewwa Tunis u Tripoli fl-1935. Kien f'dan il-perjodu li huwa sar midhla ta' tnejn mill- aqwa surmastrijiet diretturi barranin li qatt kellna fostna, jigifieri Cardenio Botti u Francesco Gobet. Huwa kien ukoll ikanta fil-knejjes, speċjalment mal- Cappella Diacono, li barra li ħa sehem fiha wkoll bħala mużiċist, ġieli dderiegiha wkoll. u l-1970, Michael Zammit kien jifforma parti mill- orkestra tal-Malta Cultural Institute, kif ukoll bħala baritonu mal-Kor Nicolo' Isouard. L-imħabba lejn l-arti u l-kultura mużikali baqgħu mxettla f'Zammit u l-istudji tiegħu wassluħ sabiex jikseb id-diploma fit-teorija tal-mużika mil-London College of Music, kif ukoll dik fis-seba grad fl- armonija mir-Roval School of Music. Kien hawn li bdiet il-karriera ta' Surmast u għalliem ta' alljevi ma diversi baned Maltin ta' Mro. Hawn inridu ngħidu li kien hu li fl-1937 għaqqad il-Banda tas-Salesian Bovs Brigade u li dam iħarreġ lil- mużiċisti sa l-1976. Għoxrin sena wara, jiġifieri fl- 1957 huwa għaqqad il-Banda ta' l-iskola ta' St. Patrick's, li dam responsabbli tagħha sa l-1996. Bla dubju ta' xejn, is-Sależjani ta' San Gwann Bosco u s-Surmast Zammit żgur li ma hemm xejn u ħadd li jifridhom. Fl-1932 huwa laħaq għalliem tal-mużika fi ħdan il-Banda Sliema, kariga li huwa okkupa sa l-10 ta' Ġunju 1940. Bejn l-1952 u l-1953 Mro. Zammit kien Surmast Direttur u għalliem tal-mużika fi ħdan il- Banda Mount Carmel tal-Gzira. Bejn l-1953 u l- 1964. Zammit kien Assistant Surmast, l-ewwel ta' Mro. Willie Attard u aktar tard ta' Mro. Vincenzo Ciappara kemm tal-Banda Vittorja tal-Mellieħa kif ukoll tal-banda Leone tal-Belt Victoria. L-ewwel kuntatt ta' Mro. Michael Zammit mal- Filarmonika Stella Maris, seħħ fis-snin imqallba tat- Tieni Gwerra Dinija. Kienu snin ta' tbatija, biss madankollu l-kumitat tas-Soċjetà ta' dak iż-żmien għamel ħiltu kollha bil-mezzi li kellhu biex iżżomm il-Banda ħajja. Zammit kien għalliem ta' l- aljevi taħt il-magħruf Mro. Anton Muscat Azzopardi bejn 1942-1944. F'din il-kariga huwa ta' kontribut siewi ħafna sabiex il-kumitat ta' dak iż-żmien minkejja iċ-ċirkostanzi kollha laħaq l-għan tiegħu li jzomm l-aspett mużikali tas-Soċjetà ħaj, minkejja l-ħruxija tal-Gwerra. Għoxrin sena wara fl-1964, wara r-riżenja tas- Surmast Joseph Darmanin, li kien ser jemigra lejn l-Awstralja, Il-Kumitat ta' dak iż-żmien ħatar lis- Surmast Michael Zammit bħala Surmast Direttur tal-Filarmonika Stella Maris, is-seba wieħed fl-istorja tagħha. Propju fis-sena li fiha s-Soċjetà tagħna fakkret għeluq il-ħamsin Sena mit-twaqqif tagħha. Għal dik l-okkażjoni Mro. Zammit ikkompona Innu 'Lil Marija Santissima Kewkba tal-Baħar' fuq versi ta' Mons Dun Karm Farrugia, li dak iż-żmien kien kappillan tal-Parroċċa ta' San Girgor. Dan l-Innu ġie esegwiet għall-ewwel darba, nhar is-Sibt 22 ta' Awwissu ġewwa Pjazza Annunzjata, lejliet il- Festa Titulari. Flimkien mal-banda Stella Maris kien ħa sehem il-Kor ta' Gesu Nazzarenu mmexxi minn Patri Salv. Propju s-sena li għaddiet, Mro Zammit għoġbu jirregala lis-Soċjetà tagħna, kompozizjoni riveduta ta' dan l-istess innu flimkien mal-versjoni li anke tista tindaqq fil-Knisja. Sfortunatament minħabba ragunijiet personali kontra qalbu Mro Zammit irrizenja mill-kariga ta' Surmast Direttur, nhar it-30 t'April 1967. Il-kumitat fehem ir-ragunijiet tiegħu w b'dispjaċir aċċetta ir-rizenja. Għalkemm li Mro Zammit dam tlett snin biss fil-kariga tiegħu, ix- xogħol li wettaq kien ferm apprezatt tant li anqas minn xahar wara li kien ta' ir-rizenja tiegħu, kien ġie maħtur bħala Surmast Onorarju tas-Soċjetà. Ma rridux ninsew insemmu d-diversi kompożizzjonijiet li huwa kkompona li jvarjaw minn innijiet sagri għal marċi kif ukoll xogħolijiet klassiċi u mpenjattivi. Dan il-kattoliku ferventi u devot kbir tal-Madonna, illum li jgħodd l-eta' sabiħa ta' 96 sena, għadu attiv anke jekk minn bejn l- erba' ħitan ta' daru. L-għaxqa tiegħu hi li jiċċelebra għeluq snienu ġewwa l-Grotta ta' Lourdes, ħaġa li għamel sa din is-sena stess. Nagħlaq din il-kitba tiegħi, bl-istess mod ta' kif bdejtha. Inħoss li huwa xieraq li nies bħal Kelinu, li tant kienu ta' għajnuna għas-Soċjeta' tagħna fi żmien xejn faċli, ħaqqhom li ma jintesew qatt. Il- kobor ta' Soċjetà huwa rifless fil-mod ta' kif tħares l-imgħoddi tagħha sabiex issaħaħ il-preżent u l- gejjieni. Ta' Mrabat Street, Sliema gixtieq jaqsam il-ferħ tiegħu tal-G'esta mal- (Parruċċani u l-K(ijenti kollha tiegħu IL-FESTA T-TAJBA LIL KULĦADD