Żewġ dokumenti marbuta mal-ventartal tal-fidda tal-artal ta' Sant'Anna EEBRQO Kan. ħarsa ħafifa lejn dan. Fil-bidu tas-seklu 20 il-prokuratur ta' dan l-artal kien Dun Luigi Pio Borg, li kien jinsab ferm dispjaċut li kważi l-altari l-oħra kollha tal-knisja kellhom ventartal tal-fidda u tiegħu kien għadu b'xejn. B'hekk fit-13 ta' Diċembru 1900 hu għamel rikors lill-arċisqof Pietru Pace biex juża l-flus li kien idaħħal mill- amministrazzjoni tal-altar biex bihom jagħmel ventaltar lussuż għal dan l-altar. Ir-rikors kien jgħid hekk: Min jidħol fil-Bażilka tal-Isla fil- ġranet tal-festa tat-twelid tal-Madonna żgur li jibqa' skantat bl-ammont ta' rikkezzi esibiti. Fost dawn żgur li jispikkaw ħafna l-ventaltari tal-fidda li jintramaw quddiem l-altari kollha tal- knisja. Dawn waħedhom ukoll juru fl- imgħoddi n-nies ta' din il-belt kemm kienu lesti u jifilħu joħorġu flus biex isebbħu l-knisja tagħhom għall-jum li hu l-aktar għal qalbhom. Ix-xogħol fuq dawn il-ventartali beda ftit wara nofs is-seklu dsatax. L-ewwel wieħed li sar kien dak tal-altar maġġur, li lum jintuża fuq l-altar bażilikali; iżżanżan fl-1864 u sar mill-arġentiera Busuttil. L-aħħar wieħed li sar, wara t-Tieni Gwerra Dinjija, kien dak tar-Redentur, li għadu sal-lum jintrama fl-Oratorju tal-Kurċifiss. Wieħed mill-aħħar artali li sarilhom il-ventartal tal-fidda kien dak ta' Sant'Anna, li fuqu għandu l-pittura tal-Assunzjoni tal-Madonna b'Sant'Anna u San Karlu Borromeo fin- naħa t'isfel. Illum dan l-altar jinsab fil-kappellun tad- Duluri, imma fil-knisja li nqerdet bil-gwerra kien jinsab fil-kappellun tal-Madonna tal-Karità. Illum se nagħtu t fħens denzizdivi ta'liiem tateni ka meniemar emebtitratss seba remħrbe, ni tas-seklu dsatax fuq disinn tas-Senglean Mastru Mikiel Degiovanni. 'Lill-Eċċellenza Tiegħu Reverendissima Mons. P. Pace D.D., Arċisqof ta' Rodi u Isqof ta' Mata eċċ. eċċ. eċċ. Rikors umli tas-saċerdot Dun Luigi Pio Borg, prokuratur tal-venerabbli Altar ta' Sant'Anna fil-Knisja Kolleġġjata tal-belt Senglea. Jesponi bir-rispett: Li diġà ilu sentejn jiġbor l-offerti biex minnhom jagħmel ventartal tal-fidda biex ikun ta' tiżjin u ġieħ għall-altar imsemmi hawn fuq, li hu kważi l-uniku wieħed fost l-altari tal-knisja li m'għandux. Li l-parruċċani bil-qalb qed jagħtu l-offerti tagħhom ma kull appell li jagħmel u diġà nġabret somma żgħira. Li iżda s-somma li nġabret u li għad trid tinġabar b'dawn il-mezzi mhix se tkun biżżejjed biex tintlaħaq is-somma mitluba. Li l-amministrazzjoni ta' dan il-venerabbli altar tista toffri, fuq firxa ta' ftit snin, is-somma ta' tmenin lira sterlina. Għalhekk ir-rikorrent jitlob umilment li jingħatalu l-permess biex jieħu l-flus minn din l-amministrazzjoni u joffriha għal din il-biċċa xogħol imsemmija. U tal-grazzja eċċ. Senglea, 13 ta' Diċembru 1900 Iben u qaddej umli u devotissimu tiegħek Flimkien mal-istess rikors insibu ittra ffirmata mill- arċipriet Dun Ġużepp Tagliaferro li fiha jafferma kull ma jgħid Dun Luigi fir-rikors tiegħu u juri l-approvazzjoni ċ fee foteedi (im Wera, ma ei ħa mine Wind ib ati sew ilErazon, Ereza ari akrareża ml tiegħu waqt li jwiegħed li jżomm mal-parir li jogħġbu jagħti l-arċisqof. Din in-nota ġġib id-data tat-18 ta' Jannar 1901. Fuq dawn insibu notamenti magħmula mill-uffiċjali tal-Kurja li jgħidu li r-rikors kien ippreżentat fil-21 ta' Jannar 1901 u li l-permess mixtieq ingħata fit-23 ta' Marzzu ta' dik l-istess sena. Mill-kitba tar-rikors nitgħallmu xi affarijiet żgħar li huma ta' ċertu interess: e. minn hawn nifhmu li l-proġett tal-ventaltari tal- fidda għall-knisja kollha kien għoddu wasal fi tmiemu ladarba Borg isemmi li l-altar li kien jieħu ħsieb hu kien kważi l-uniku wieħed li ma kienx mogħni b'ventaltar tal-fidda; e nifhmu wkoll li hu kien diġà ilu minn tal-inqas sentejn, allura mill-1898, li jagħmel din il-biċċa xogħol, ladarba fil-bidu tar-rikors jikteb li kien diġà ilu dan iż-żmien jiġbor il-flus mingħand in-nies li, skont kliemu, kienu favur din l-opra ladabra kienu jagħtu l-flus bil-qalb; e. nifhmu wkoll, iżda, li l-offerti ma kinux qed ikunu kbar daqs kemm xtaghom ikunu Dun Luigi, għax mis-somom li għamel fehem li jekk jibqa' jiġbor il-flus b'dik ir-rata ma kien se jasal qatt li jiġbor kemm kien hemm bżonn; e. tajjeb ninnotaw li r-rikors hu biex ikun jista' jieħu l-flus tal-amministrazzjoni, mhux biex jagħmel il-ventartal. Ladarba f'dan ir-rikors ma jagħmilx referenza għal xi rikors ieħor li kien aċċettat mill- arċisqof biex isir il-ventartal, nifhmu li ma kienx sar rikors simili. Dan kien żmien li fih il-kelma tal-arċipriet kienet biżżejjed biex isiru ċerti opri fil-knisja, basta jkun hemm il-finanzi neċessarji għalihom. F'dan il-każ partikolari finanzi ma kienx hemm, u l-flus riedu jittieħdu minn għajn oħra, u kien għalhekk li r-rikors kellu jsir. Minn hawn toħroġ il-mistoqsija: mela kemm kellu jiswa' dan il-ventaltar/ La fir-rikors u lanqas fl-approvazzjoni tal-arċipriet ma jissemma l-prezz. Ladarba, iżda, hu jitlob li jkun jista' jieħu £80 mill-kaxxa tal-amministrazzjoni tal-istess artal, nistgħu ngħidu li xi ftit jew wisq daqshekk kellu jiswa, probabbilment xi ftit aktar ladarba dawn kellu jżidhom mal-flus li kien ilu jiġbor matul is-sentejn ta' qabel. Il-flus tal-amministrazzjoni kienu jidħlu mill-ħlas tal-legati li kienu tħallew marbutin ma' dak l-artal fis-snin ta' qabel. Mid-dħul ta' dawn il- legati kienu jitħallsu s-saċerdoti biex iqaddsu l-quddies mitlubin u kien jibqa' xi ħaġa żejda wkoll. Kien minn dawn li hu talab li jieħu dawn it-£80. Jekk nagħtu daqqa t'għajn lejn id-dati li jidhru fuq dawn id-dokumenti naraw li għaddew aktar minn tliet xhur minn meta Borg għamel ir-rikors għal meta l-Arċisqof, fil-fatt, tah il-permess biex jieħu l-flus tal- amministrazzjoni. Din kienet ħaġa xi ftit jew wisq mhux tas-soltu għax ġeneralment meta kien jingħata permess dan kien jingħata ftit ġranet wara li jintalab. Dan jurina li kien hemm xi intopp jew xi irregolarità mdaħħla. Id-data tal-approvazzjoni tal-arċipriet Tagliaferro tista' titfagħlna xi ftit dawl fuq x'setgħet kienet din l-irregolarità. L-approvazzjoni tiegħu saret aktar minn xahar wara li Borg għamel rikors, nhar it-18 ta' Jannar 1901. Dan ifisser li Borg kien għamel ir-rikors u bagħtu l-Kurja bla ma kien informa lill-arċipriet. Min-naħa tal- Kurja dehrilhom li l-arċipriet kellu jkun infurmat u kellu jagħti l-approvazzjoni tiegħu biex xi ħaġa hekk issir, u allura bagħtulu r-rikors ta' Borg biex jaraw hu x'jaħseb. Tagliaferro jaqrah u jwieġeb lura fuq in-naħa ta' wara tal- karta li fuqha kien miktub ir-rikors li hu ma sab l-ebda oġġezzjoni. Tlett ijiem wara dan reġa' kien ippreżentat fil-Kurja, u l-permess ħareġ xahrejn wara. Ir-raġuni għala kellha ssir l-approvazzjoni min-naħa Pjazza Francesco Zahra, Senglea s Mob: 7991 1594 Fejn issibu selezzjoni vasta ta' Gàteaux u Pasti, Affarijiet tal-Friża, Ħobż u Ħalib Frisk u Affarijiet oħra. JAWGURAW IL-FESTA T-TAJBA LIS-SENGLEANI KOLLHA. tal-arċipriet kienet probabbilment minħabba li, minkejja li kull altar kellu l-prokuratur tiegħu, il-fondi kienu fl- aħħar mill-aħħar fir-responsabbiltà tal-arċipriet u ħadd minn dawn il-prokuraturi ma kellu l-awtorità jiddisponi minnhom kif irid. Kien x'kien il-każ, il-permess ingħata ftit ġimgħat wara, il-flus ittieħdu u minnhom tħallas il-ventartal. Meta żżanżan sewwasew ma nafux, imma ladarba fir- rikors Dun Luigi jgħid li bil-ġbir ma kienx se jilħaq is- somma meħtieġa jfisser li hu diġà kellu stima, u allura anke disinn u ftehim ma' xi arġentier. Ladarba l-ventartal tal-altar maġġur dam sena biex sar (1863-1864), nifhmu li dan ma kellux jieħu wisq aktar żmien minn hekk, għalhekk nistgħu ngħidu li wisq probabbli żżanżan fis-sena 1902 jew 1903 u għadu sal- lum isebbaħ il-Bażilika fil-ġranet solenni tal-festa ta' Marija Bambina.