Ħarsa fuq it-tiġrif ta' Varsavja. Ottubru kiebi l wsalt did-darba mdejjaq Għax sibt dak li ma xtaqtx: hemm fost il-ħilejjaq; Sibt xmajjar kbar ta' dmugħ u mħufi ħosbiena, llfina jittallbu mħabba, maħfra, ħniena l Sibt ulied jibku, lil missierhom tilfu, Ofirajn sejrin għall-qbid, f'qalbhom jaħilfu ' Bis-sewwa jew bid-dnewwa r-rebħa tagħhom : Ħil thom u deħb'nhom b'xejn ħadd ma jirbaħħhom. Jafikem sultan in-niket fid-dar fqira Għax ġiet il-Mewt; u bħalma rħama kbira Tinżel mill-għoli w kollox tgħaffeġ taħtha, Hekk ħajjiet sħaħi b'minġilha l-Mewt ilmaħtha Tisħaq u teqred, togħila w tifraħ. bihom, Imbagħad, minxura fl-art, fid-demm tħallihom. U hemm f'dawk id-djar għonja fejn, ferrieħa, Min jaf kemm qlub thennew fil-bews, mistrieħa, Min jaf kemm għajnejn sbiħ għoxew, bla sabar, Jaħasral l-lum waqgħiet ħiemda ta' qabar. Ma għadhiex iżjed, kull fil-għodu kmieni Tixref ix-xemx u ddawwal il-wiċċ hieni Ta' xbejba t'għoxrin sena, tbigħ is-saħħa, Xliin, maż-żerniq, toħroġ fit-tieqa tagħha. Ma għadhiex iżjed l-għanja tal-ħaddiema Tidwi fis-skiet, xhieda ta' l-ogħina sliema; Imbierek dak is-sajf, b'dawlu ħaraqhom, Imbierek il-ħobż bnin miksub b'għaraqhom 1 U lanqas għadha, tatit l-għata mostura, Għad-dawl inemnem, ġo knisja miġbura, Tmur b'qima l-kotra titlob għar-rkubbtejha, Bi fisiebha f'Alla, u bid-dmugħ f'għajnejha. Kollox intemm: waslet siegħa qalila, l U s-sħab li deher kien jhedded l-agħar taħbila. Il-belt tal-ġmiel, f'għajnejn kulħadd setgħana, Fil-għors u fil-frugħat ruħha xebgħana, Stat, għerja, taħt il-madmad tal-ħruxija, U fuqha jħammru widien twal ta' dmija. Ottubru ħiemed l l-art ta' ħajr u tilewwa Saret għamara mĦarrbta għall-egħdewwa; Fejn kienet tgħix l-imħabba hemm il-ħijiena, Hemm djieġ flok ferti, hemm tibki r-ruħ ġewwiena Ta' belt li rat, għar-riżq u x-xorti tagħha, Imutu l-qalbenin imħaddna magħha. Int tiftakarha s-saltna li fi ġmielha Kien fiha għaxqa, għaxqa l-art għammiela, Għaxqa l-iljieli sbiħ) bid-dwal imhenna, Għaxqa d-djar sielma, tistħajjilhom ġenna. Min ħaddem ħiltu f'ħidma ġo l-egħlieqi Ħa jaqla' 'l niesu, b'għarqu, l-ħobż utieqi, Min qam ma' tlugħ ix-xemx u fil-għaxija S'har sigħat twal, fix-xogħol ruħu medhija, Min tniehed fl-art bl-uġigħ, b'qalbu maqsuma, Għax raha lil artu tnin, bil-ħan maħkuma, Ma għadhomx iżjed hemm, fejn kienu darba, Mietu x'uħud, lebbtu l-oħrajn imħarrba. Hekk tbiddlu ż-żmenijiet: kull fejn Ħanina, Kienet timraħ mas-sebli il-fewġa bħina, Donnha tilgħab bil-ħlewwa, sejra w ġejja, U ssellem bliet u rħula hi w għaddejja, Hemmtekk jonfħu l-irjieħ minn tal-mibegħda, Ħtija li sfat miksura l-ogħla wegħda Li ta lid-dinja bniedem b'qalb mibgħuda, Bniedem li jgħix tul ħajtu b'ruħ mitruda. Min twieled kbir u għex bla għajb il-ħajja Isem iħalli mweġġah bl-ogħna ġrajja; Ma jmutx maż-żmien, u l-ħbieb jgħożżuh bil-qima, Għax jagħti għalli ġej l-isħaħi tagħlima. Hekk din il-belt ma tmutx: fil-hemm u l-ħsara Hi tibqa' kbira, mħeġġa b'nar ta' ħrara, Tibqa' tissieħeb fin-nirien tal-ġlieda, Għax hemm ir-ruħ (li qatt ma tmut) ta' wliedha. Ġużż CHETCUTI 12 ta' Ottubru, 1939