IL-MALTI QARI LI TOĦROĠ L-AKKADEMJA TAL-MALTI (Għaqda tal-Kittieba tal-Malti) L-EWWEL U T-TIENI KTIEB 1986 IT-62 SENA MILL-EDITUR IL-ĠDID M ill-1984 'l hawn il-Kunsill ta' l-Akkademja tal-Malti ta ħajja ġdida lil din ir-rivista mżejna bis-snin biex tilħaq aħjar il- għan tagħha b'riżq l-Ilsien Malti u l-letteratura li żżejnu. Dan il- progress fil-pubblikazzjoni ta' Il-Malti sar l-aktar bit-tħabrik kbir tal- Bord Editorjali li l-membri tiegħu kollha reġgħu ġew imwettqa mill- Kunsill il-ġdid ftit wara l-aħħar laqgħa ġenerali tal-Għaqda tagħna. Imma kelma ta' ħajr speċjali tixraq lil P. Alfred M. Previ li għamilha ta' Editur fl-aħħar sentejn. Issa jmiss lili, bil-għajnuna tiegħu u tal- membri l-oħra fil-Bord Editorjali u fil-Kunsill, illi mmexxi 'l quddiem Il-Malti. : Ħafna qarrejja ilhom żmien twil jafuni b'ismi bħala kittieb u bħala editur ta' Problemi ta' Llum, imma issa kien il-Kunsill stess ta' l-Akkademja li riedni nkun editur ta' Il-Malti ftit wara li l-laqgħa ġenerali reċenti ħatritni mill-ġdid President ta' l-Akkademja. B'hekk 2 ANTON BUTTIGIEG IL-MALTI se titkompla drawwa qadima u sabiħa fi ħdan l-Akkademja meta għal snin twal il-President tagħha kien ukoll Editur ta' Il-Malti, Il-kotra tal-Maltin u l-Għawdxin lil Anton Buttigieg jafuh fuq kollox bħala poeta, aktar milli bħala kittieb ta' ġeneru ieħor li jżejjen il-letteratura żagħżugħa tagħna. Imma hawn ħafna li 'l Anton Buttigieg jiftakruh ukoll bħala bniedem tal-politika li fl-aħħar snin. laħaq President tar-Repubblika. Dawn huma żewġ karigi li joħolqu paradoss f'Anton Buttigieg: hemm rabta bejniethom imma fl-istess ħin huma differenti ferm minn xulxin. Poeta/prożatur, politiku/ President. Dawn huma erba' aspetti fil-persuna ta' Anton Buttigieg, aspetti li jirrappreżentaw ċerta komplessità, u forsi wkoll xi paradoss kif ġà semmejna. Imma mhux kull bniedem għandu magħġuna fih ċerta komplessità u jirrifletti wkoll xi paradoss2 Minn dan il-ħjiel ħafif li tajna, min hu intelliġenti malajr jintebah kemm għandu bżonn jistħarreġ akta; fil-fond u bir-reqqa ċerti persunaġġi fil-letteratura tagħna. Dan in-numru speċjali ta' Il-Malti ipprova jwassal dan l-istudju fuq Anton Buttigieg. Għalhekk inġabar dan il-materjal varjat li ssibu f'din il-ħarġa. Imma meta wieħed ikun qara dan il-materjal ippreżentat f'dawn il-paġni, jew xi mkien ieħor, min verament japprezza l-fiġura ta' Anton Buttigieg għandu joqgħod attent biex iqisu fi żmienu u fiċ- ċirkostanzi tiegħu, mhux jiġġudikah fi żmien ieħor jew f'ċirkostanzi oħra barranin għal Anton Buttigieg. Din hija kwistjoni ta' ġustizzja naturali li xorta waħda jibqa' jgawdi d-dritt fundamentali għaliha kull min ma għadux magħna u allura ma jistax jiddefendi ruħu personalment. Nittamaw li bil-qari ta' dan in-numru speċjali joħorġu aktar ċari d-dimensjonijiet diversi li jsawru l-personalità ta' Anton Buttigieg. Jista' jkun ukoll li dawn l-istudji miġbura bil-ħeġġa u d-dehen tal- kollaboraturi tagħna jwasslu għal xi studji ġodda fuq Anton Buttigieg. Mhux li jiġri hekkl L-Akkademja tal-Malti tkun ferħana b'dan l- iżvilupp għax tkun żergħet iż-żerriegħa anki jekk ikabbarha ħaddieħor. Sadattant ir-rota tal-ħajja tissokta ddur, waqt li l-Akkademja tal- Malti tifrex ħarsitha lejn persunaġġi oħra fil-firmament letterarju Malti… Ir-rota tal-ħajja Maltija tissokta ddurl Anton Buttigieg żgur li ma kienx xħiħ meta ta sehmu bl-akbar ħeġġa biex idawwarha. Aktarx li mhux kulħadd jaqbel miegħu dwar id-direzzjoni tad-dawriet li taha u li ħadet, ukoll jekk fehem li jdawwarha għall-aħjar. Mhux kull bniedem jitħabat biex idawwar il-ħajja għall-aħjar7 Nittamaw bil-ħerqa li kull bniedem jissokta jdawwar il-ħajja tassew għall-aħjar, mhux sempliċe- ment kif jidhirlu hu, imma kif jifhmuha l-kotra tal-bnedmin ta' rieda tajba… . F'din id-direzzjoni timbuttana l-edukazzjoni umanistika li ħa Anton Buttigieg u li fih irfinat sentimenti artistiċi u sens kbir ta' għaqda fost ulied din l-art ħelwa speċjalment f'dak li hu essenzjali għal ħajjithom flimkien u fis-sliem. Mhux li jkun dejjem hekki Fost il-kollaboraturi ta' dan in-numru speċjali fuq Anton Buttigieg għandhom jissemmew b'mod speċjali l-mexxejja tal-Mid- Med Bank Ltd. Dawn issuktaw tradizzjoni kulturali qadima għax għoġobhom jissussidjaw b'ġenerożità kbira dan in-numru li seta' joħroġ akbar u isbaħ mis-soltu, Il-Mid-Med Bank Ltd. tana xhieda ta' kollaborazzjoni tassew siewja bejn għaqda kulturali u impriża kummerċjali għall-ġid ta' Lsienna. AKKADEMJA TAL-MALTI Kunsill għall-1986 — 88 Viċi-President Rev. Mons. Prof. Karm Sant, B.A., D.D., S.S.D. Segretarju Is-Sur Emmanuel F. Attarċ Teżorier Is-Sur Pawlu Mifsud Assistent Teżorier Is-Sur Joseph J. Camilleri, B.A, M.A., A.l.E. (Lond.) Uffiċjal għar-Relazzjonijiet Pubbliċi Rev. Patri Alfred Previ, B.A. (Hons.), A.l.L.