TAL-QALI NIFTAKREK tajjeb, ja wilġa daqsiex, fi żmien ir-riżq u l-ġid, meta kont tibdel Iwienek u tinża' u tinxef fis-sjuf, tilbes l-aħdar imżewwaq bl-isfar fix-xtiewi u taqleb għall- aħimar fi dħul ir-rebbiegħa. Niftakrek meta Ħadd għajr il-bdiewa u l-kaċċaturi ma kien jaf bik jew jaħseb fik. Min jaf kemm-il għodwa sbaħit f'nofsok, nithenna bit-tbeżbiż ta' l-alwett, jew nittama li nħoss il-pluvieri u li jgħadduni minn ta' l-ewwel. Ebda ikla fuq l-isbaħi mejda, imżejna b'kulma tixtieq il-qalb u mimlija ġid qatt ma niżlitli għasel daqs il-loqma ħobż u ġbejna li kont niekol fil-għodwiet li fihom kont inżurek; u li kont inħawwar bil-weraq tal-ġarġir li f'dawk iż-żmenijiet kien iżiegħdek u jżid iżewwaq ilwienek. Dan kollu issa ntemm u għeb fil-mili taż-żmien, bħalma jgħib in-nida fuq il-weraq tax-xtieli malli tfiġġ ix-xemx; u int tbiddilt bħal lejl min-nhar. Tbiddilt; u minn wilġa raba' ma jalek Ħadd sirt id-aktar imkien magħruf u msemmi ta' Malta. Inbdilt għal kollox u ħadt isem ġdid. Laqqmuk, biex ingħid hekk, u tawk isem waħida mill-friegħi tiegħek, u minn wilġa ''Ta' Vnezja' sirt il-mitjar '' TAL-QALI ' — imsemmi, kburi, imfarrak u mġarraf u mill-ġdid imsewwi għal ma nafx kemm drabi —il-benniena tal-qalbenin, il-għira ta' l-egħdewwa, il-walħix tal-kotra. Ġew drabi li f'inqas minn siegħa fuqek twaddbu u xkattaw ma' tulek ja sentejn qliel, il-mijiet il-kbar ta' qnatar ta' bombi, li jwerwru qlub l-azzar: u dawn tertquk, biċċruk u darbuk ikrah kemm-il darba iżda qatt ma sikktuk għal kollox jew mewtuk. U ta' kull darba arak tarfa' rasek mimlija dmija, tisserra snienek u mill-ġdid thejji ruħek għat-taqbida. Intemm tabilħaqq iż-żmien li fih kont tkun Ħuġġieġa watida fjuri tas-silla; intemm iż-żmien li fih it-tajr il-kbir kien jiġbed għal fuqek bl-akbar ħerqa. Ħġejjeġ oħra tqab- bdu fuqek f'dawn l-aħħiar sentejn; tajr ielior ta' kobor li qatt ma deher bħalu ġibed lejk u fuqek ħejja l-bejta biex wara tqabad ma' min ġie biex jifqgħek u jaħartek bin-nar… tajr li għaġġeb lid-dinja b'egħmejjel ta' ħila li jisbqu lil kull għamil ieħor kbir li qatt issemma. U meta jiġu biex jinkitbu l-ġrajja ta' waħix, ta' demm u ta' qirda li ġraw f'dawn l-aħħtar tliet snin f'dit-Taqbida qalila tal-Ġnus, ismek —isem għarib sa għal ġensek — jiġi mxandar ma' l-erbat irjieħ u mniżżel ma' l-ewlenin imkejjen li ġarrbu l-eħrex qilla tal-għadu, li wrew l-akbar ħila, li lellxu bi dwal ta' qlubija li ma tintesa qatt. Is-sliem għalik, ja wilġa tal-għaġeb, miżrugħa bin-nar u msoqqija bid-demm L-uċuh li llum igħattuk huma x- xbihat— waħda Ħdejn l-oħra —tal-kotra li mietu għalik u mħabba fik; ta' dawk li mietu bit-tama qarrieqa li xi darba ġenshom jirfes fuqek; u ta' l-oħrajn li taw ħajjithom bil- qalb biex fuqek ma jirfes Ħadd għajrhom. U fil-ħemda tad-dawl fietel tal-qamar, fi ljieli taż-żmeni- jiet li għad iridu jiġu, meta tkun erġajt sirt dak li darba kont, l-erwieħ tal-qalbiena li taw ħajjithom għalik, joħorġu minn qabarhom u mill-ġdid jiġu jittajru u jgħassu fuqek, sektin u ħemmdin, bla ħoss u bla tfixkil, iżda bil-jedd kbir li rahom il-jum li fih mietu għalik t Ġużi ELLUL.