DUN LWIĠI VELLA, qassis Għawdxi, magħruf bħala wieħed mis-Saċerdoti Għawdxin għall-ħidma tiegħu spiritwali li matul il-ħajja tiegħu kienet ta' ġid kbir fost ħutu l-Għawdxin, kif ukoll ta' ġieh għad-Dijoċesi t'Għawdex, kien ukoll magħruf bħala wieħed mill-kittieba bil-Malti. Barra minn kotba tal-Knisja huwa kiteb ukoll xi rakkonti li fihom huwa wera l-ħila. tiegħu ta' stil narrativ mexxej mżewwaq b'episodji u deskrizzjonijiet sbieħ fuq fond ta' ambjent storiku Għawdxi ta' żmien l-Ispanjoli u l-Gvern tal-Ordni. Mons. Dun Lwiġi Vella, twieled ir-Rabat t'Għawdex fis-17 — ta' Diċembru, 1859, Ta' tnax-il sena tgħallem fl-Iskola Sekon- darja tal-Gvern, imbagħad issokta l-istudji tiegħu fis-Seminarju t'Għawdex li dik il-ħabta kien taħt it-tmexxija tal-Ġeżwiti. Wara li laħaq Saċerdot, baqa' is-Seminarju bħala Prefett u Surmast. Iżda x-xewqa tiegħu kienet dejjem li jaħdem għall-ġid tal- Knisja.u ta' ħutu l-Għawdxin, u f'dan il-kamp baqa' msemmi għall-ħrara u xogħol spiritwali fost żgħażagħ u rġiel, kif ukoll xebbiet u nisa li nissel fihom l-akbar devozzjoni għall-moviment Ewkaristiku fil-knisja ta' Savina fejn kien waqqaf l-opra ta' . l-Adorazzjoni Perpetwa u l-Eżerċitu tal-Paġġi ż-Żgħar ta' Ġest Sagramentat, istituzzjoni li għadha sseħħ sal-lum. Fl-1887 sar Kappillan fl-Isptar Ċivili r-Rabat, Għawdex, fejn baqa' għal dwar tnax-il-sena, Wara konkors ma' bosta saċerdoti oħra, ġie maħtur Teologu tal-Knisja Katidrali t'Għawdex, u fl-1900, wara eżami ieħor quddiem Kummissjoni speċjali. bi president tagħha l-Isqof Camilleri, delegat minn Ruma, ħa l-lawrja fit-Teologija. Fis-sena 1980, wara li l-Ġeżwiti telqu minn Għawdev inħatar Professur tat-Teoloġija Dommatika fis-Seminarju t'Għawdex, fil-waqt li jissokta jaqdi l-ministeru ta' saċerdot b'dik il-ħeġġa u zelu'li kienu dejjem jidhru fih, sew bħala Direttur Spiritawil tas-Sorijiet Dumnikani u Franġeskani, kemm bħala konfessur ta' bosta pe- nitenti f'Ta' Kerċem u r-Rabat. — ' : Waħda mill-opri kbar li biha ħalla isem sabiħ fost il-poplu tar-Rabat hija x-xogħol ta' bini fil-Knisja ċkejkna ta' Savina. li kien ħattha u bnieha tista' tgħid mill-ġdid u kabbarha. Mons. Dun Lwiġi kien waqqaf ukoll perjodiku bl-isem ta' 'L-Ewka- 16 IL-MALTI restija—Habbar ta' Ġesti Sagramentat ', bħala orġanu ta' qari għad-devoti tal-''Adorazzjoni Perpetwa. ' Papa Piju XI żejnu bil-medalja ''Benemerenti' warg ti kien diġa' ħa d-dekorazzjoni ''Pro Ecclesia et Pontefice'' minn għand Papa: Leone. Il-Papa' Piju X kien għażlu: Kuġitur ta' l-Arċisqaf' Pietru Pace—unur u pis li fl-umiltà tiegħu baża' 'jaċ- ċettà. Fit-12 ta' Marzu, 1932, Mons. Vella ġie magħżul minn Ruma. għad-dinjita. ta' Arċidjaknu tal-Knisja Katidrali t'Għawdex. il 'Mons; Vella kien magħruf ukoll bħala kittieb ta' proża ek- klesjastika, kif semmejna qabel. Barra milli kien Bditur tal- perjodiku 'L-Ewkarestija'' u tal-folju l-ieħor ''Id-Devot ta' Ma- rija'. Mons. Vella ħalla warajh bosta kotba : kotba fuq il-ħajja tal-Mattri.u fuq il-Fidi, fosthom il-Ħajja ta' San Gorġ. Mirtri: Il-Ġeneral. Ruman: Sant' Brejfrosina, San Mammuantejs Abdul Għaxrif; kotba spiritwali ta' Meditazzjoni u Adorazzjoni: il- Passjoni ta' Sidna Ġest Kristu, fi tnax-il ktieb, u Ir-Ruħi Nis- vanija. Ġest; Sagramentat fi tliet volumi; rakkonti storiċi fuġ ġrajjiet il-gżira t'Għawdex, bħalma huma : Fetnandu Montagnċs, Bernardu Depnà, Isolda, Imħabba. ta' Bint; il- Ħakem: u Nikol Abdul. Mons. Dun Lwiġi Vella miet fis- 17 7 ta' Iilju, fl-1924 mibki mill-poplu kollu. t'Għawdex. :