Il-marċi funebri u mużika oħra b'rabta mal-Ġimgħa Mqaddsa fix-xogħlijiet tas-surmastrijiet Miruzzi, Attard u Pirotta (II) Astratt: L-ewwel parti ta' dal-artiklu deher fil-ktejjeb li l-Għaqda Mużikali Sant' Anna ta' Wied il- Għajn, bil-kollaborazzjoni wkoll tal-Kunsill u l-Parroċċa tal-istess lokal, toħroġ kull sena fl-okkażjoni tal-wirja sagra li hija ttella' fi żmien il-Ġimgħa Mqaddsa. Fih ittrattajna l-marċi funebri tas- surmastrijiet Antonio Miruzzi u Willie Attard. F'dit-tieni u l-aħħar parti tal-artiklu se nintroduċikom ma' oħrajn mill-pinna tiegħi, bl-eqdem wieħed imur lura għas-sena 1985. Kliem muftieħ: Mro. Willie Attard, Ġimgħa l-Kbira, Marċi funebri, Universitv of Malta 'Ġ.F. Abela' Junior College, Għaqda Każini tal-Banda, Soċjetà Filarmonica 'San Ġorġ (Bormla), Soċjetà Mużikali San Ġużepp (Ħamrun), Soċjetà Filarmonika La Vincitrice (Isla), Soċjetà Filarmonica 'San Piju X' (Lija), Għaqda Mużikali 'Sant' Andrija' (Luqa), Għaqda Mużikali Sant' Anna (Marsascala), Soċjetà Mużikali Nicolċ Isouard (Mosta), Soċjetà Filarmonika Santa Marija (Mosta), Soċjetà Filarmonica Nazionale 'La Valette' (Valletta), Soċjetà Mużikali u Filarmonica 'Leone' (Victoria, Għawdex), Għaqda Mużikali Sant' Anna (Wied il-Għajn), Għaqda Mużikali 'Beland' (Żejtun). Il-purċissjoni tal-Ġimgħa l-Kbira tidher li bdiet hawn Malta fi żmien il-Kavallieri. Dawn il- manifestazzjonijiet kienu jkunu akkumpanjati mid-daqq tal-fifra u tanbur fuq quddiem, u ġieli wkoll, xi strumenti tal-korda. Maż-żmien imbagħad, bdiet tieħu sehem xi banda żgħira tixbah 'il dik 'Ta' Indri' fuq in-naħa ta' wara tal-purċissjoni, aktarx bejn il-vari tal-Monument u d-Duluri. Iżda, il-qabża l-kbira f'dak li hu daqq ta' marċi funebri minn banda kif nafuha Ilum seħħet għal nofs is-seklu dsatax meta fl-ibliet u l-irħula l-aktar antiki bdew jiffurmaw ruħhom l-ewwel soċjetajiet mużikali fuq il- mudell ta' baned militari Ingliżi. Aktarx li, kull fejn kien hemm purċissjoni tal-Ġimgħa l-Kbira kont issib il-banda tar-raħal takkumpanjaha. Din kienet tieħu postha eżatt quddiem il-Vara l-Kbira peress li din tal-aħħar kienet toffri l-qofol f'manifestazzjoni simili. Meta mbagħad fiż-żmien ħafna aktar riċenti, f'xi bliet u rħula nibtet it-tieni banda lokali, il-purċissjonijiet bdew jinkluduhom it-tnejn, b'waħda ddoqq fuq quddiem, aktarx quddiem l-istatwa tal-Ort, u l-oħra fuq wara kif għedna. Isem tal-marċi funebri Data Qalbiena 1985 Gemitus 1995 Trauermusik 1996 In Memoriam: James Grech (1977-2005) 2005 In Memoriam: Jefferv N. L. Tillett (1927-2008) 2008 Piccola Preghiera: Duomo di San Giorgio 2013 Alla Memoria di Gaetano Cuschieri (1933-2014) 2014 In Memoria di Nonna Rosina 2016 Lill-Għeżież Membri Mejtin tal-Familja 'Ta' Żinġer' / 2016 Manoel Pirotta twieled in-Naxxar minn Anthonv u Ġorġa Cini. Ħareġ idoqq mal-Banda 'Peace' (Naxxar), u ta' 12-il sena ngħaqad mal-Banda King's Own tal-Belt. F'Malta studja għand Mro. Kiseb ħames Fellowships u żewġ midalja tad-deheb mill-Victoria College of Music ta' Londra, li tiegħu huwa membru onorarju. Fl-1994 imbagħad, permezz ta' borza ta' studju mingħand il-gvern Franċiż, iggradwa Masters wara ħames snin jistudja fl-aqwa konservatorji ta' Bħala lettur anzjan, Pirotta jgħallem il-mużika fil-Univeristv of Malta 'Ġ.F. Abela' Junior College. Kien fundatur u direttur tal-Catholic Institute Orchestra (1987-9), l-Orkestra Żgħażagħ Maltin (1994-6), kif ukoll tal-Euro Academv Vouth Orchestra (2002-8). Ilu jmexxi l-Universitv of Malta Junior College Orchestra sa mit-twaqqif tagħha fl-1998. Uħud minn xogħlijietu huma ppubblikati f'antoloġiji mużikali jew jinsabu fuq CDs, u oħrajn indaqqew kemm u gari mużikali fosthom, għall-aħjar marċ brijuż imniedi mis-Società Filarmonica Nazionale La Valette f'għeluq il-125 anniversarju mit-twaqqif tagħha. Fl-2007 ingħata l- Grand Prix des Arts għall-kompożizzjoni u direzzjoni mużikali fil-Malta International Art Biennale. Għal xi żmien, kien ukoll surmast-direttur tal-Banda 'San Ġiljan' (2008-13) u tas-Soċjetà Mużikali 'San Ġużepp, Ħamrun (2013-16). F'dik li hi mużika sagra b'rabta mal-Ġimgħa Mqaddsa, Pirotta ħadem ħafna flimkien ma' Ġwann Abela ofm (1954-2010) fis-snin tmenin tas-seklu l-ieħor biex setgħu jittellgħu drammi kbar tal- Passjoni fit-teatru tal-Istitut Kattoliku. Dawn id-drammi fuq stil modern kienu jinkludu: 'Ġrajjietna' (1985), 'L-Imsikket' (1986), 'Tamietna' (1989), u 'Karba u l-Istabat Mater ta' Pergolesi' (1995). Fihom wieħed isib ħafna bċejjeċ mużikali mill-pinna ta' Pirotta fosthom, żewġ marċi funebri, wieħed b'dedika lill-ħaddiem ('L-Imsikket') u ieħor jismu 'Ġemitus' ('Karba u l-Istabat Mater ta' Pergolesi'). Dan tal-aħħar aktar tard kien ġie ddedikat lill-memorja ta' Patri Ġwann Abela ofm u jindaqq kull sena fil-purċissjoni tal-Ġimgħa l-Kbira mill-Għaqda Mużikali Marija Bambina, Banda Vittorja tan-Naxxar. Ta' min jgħid, li t-triju ta' dan il-marċ funebri hu mibni fuq l-Innu tal-Passjoni, melodija Maltija mill- aktar ħelwa li tindaqq fil-funzjoni tal-bews tas-Salib nhar il-Ġimgħa l-Kbira. Marċ funebri ieħor twieled fuq talba tal-familja Cuschieri mill-Ħamrun li xtaqet issellem il-memorja ta' missierhom, Gaetano Cuschieri (1933-2014), li kien fil-veru sens tal-kelma wieħed mill-pilastri tas-Soċjetà Ġużeppina Ħamruniża. F'nota eleġijaka, Pirotta jiddeskrivi x-xogħol tiegħu hekk: Il-marċ jiftaħ b'motiv ċkejken ta' erba' noti li huma simbolu tar-radd is-salib (b. 1— 3): Il-kolp dgħajjef fuq il-katuba (b. 4) jirrappreżenta l-aħħar taħbita tal-qalb, u dlonk ir-ruħ tiegħu tittajjar lejn is-sema (b. 4-9): TeDna f T- fT ET : : Fl-ewwel replika (b. 13 — 27-28 (29-30)) insibu tema waħdanija, imwieżna biss minn pass tqil u mimli diqa: Mhux hekk iżda fit-tieni replika (b. 31 — 38 u 39), fejn kor t'anġli ferrieħa jilqgħu 'l Gejtu f'bieb il- Ġenna li bħal donnhom iridu jagħmlulu festin ta' merħba: f Imbagħad, terġa' l-ewwel tema u d-diqa li ġġib magħha l-firda. Huwa biss fit-triju (b. 49 — 68-69 (70)) li sa fl-aħħar il-qalb issib is-serħ mixtieq tagħha permezz t'imrieżaq li jagħtuna xaqq faraġ, jimlewna bis-sabar, u jhennuna bl-imħabba: Il-marċ funebri 'Alla Memoria di Gaetano Cuschieri', barra li jindaqq kull sentejn mis-Soċjetà Mużikali 'San Ġużepp' tal-Ħamrun fil-purċissjoni tar-Redentur, jindaqq ukoll mis-Società Filarmonica Nazionale 'La Valette' fil-purċissjoni tal-Ġimgħa l-Kbira. Dan wara li dan il-marċ kien ingħatalha bħala rigal f'għeluq il-125 sena mit-twaqqif tal-Banda Ġużeppina Ħamruniża. L-istess xogħol jinsab irrekordjat ukoll, flimkien ma' marċi funebri oħra minn ta' Miruzzi, fuq CD bl-isem ta' 'Il-ħniena kbira t'Alla' li kienet ħarġet l-aħħar banda msemmija fl-2016. Banda oħra fil-pussess ta' dan il-marċ funebri hija l-Għaqda Mużikali 'Marija Assunta' tal-Gudja. Minkejja li, f'raħalha ma toħroġx il-purċissjoni tal-Ġimgħa l-Kbira, l-istess banda Gudjana, għandha marċ funebri ieħor mill- pinna ta' Pirotta li jġib l-isem ta' 'In memoria di nonna Rosina' — benefattriċi kbira u partitarja tal- istess Għaqda. Il-mod li bih jiftaħ dan il-marċ funebri huwa tassew oriġinali peress li jikkonsisti f'fanfarra pjuttost twila li għandha mid-daqq tat-trombi Rumani: P…———- ff L-istess jista' jingħad għall-mod kif jibda l-marċ funebri l-ieħor — Lill-Għeżież Membri Mejtin tal- Familja 'Ta' Żinġer'. Dan il-marċ inkiteb fl-2016 biex jibda jindaqq regolarment fil-purċissjoni tal- Ġimgħa l-Kbira mill-Banda 'Aniċi' ta' Ħal-Qormi: Mill-pinna ta' Pirotta nsibu Wkoll Trauermusik. Dan il- marċ funebri hu meħud mill- Album fiir Van I li l-kompożitur kien kiteb fl-1996 bħala rigal lill-ibnu f'għeluq l-ewwel anniversarju mit-twelid tiegħu. L-album mużikali jinkludi 24 għanja bla kliem għall-pjanu, ispirati minn taqbiliet tradizzjonali li dari kienu fuq fomm it-tfal Maltin. Maż-żmien, dal-marċ ġie traskritt għall- orkestra, banda, u għall-orgni biex indaqq fil-quddiesa Requiem ta' Jefferv Nicholas Lewis Tillett (1927-2008) li kienet saret fil-parroċċa ta' 'Our Ladv of ta' Mickleover, l-Ingilterra (organista: David K.G. Radford). Okkażjoni simili kienet dik ta' meta ndaqq waqt il-quddiesa funebri ta' Gejtu Cuschieri (1933-2014) fil-knisja parrokkjali ta' San Gejtanu, il-Ħamrun (organista: Matthew Il-marċ funebri l-ieħor, 'Qalbiena', ukoll ġie traskritt kemm-il darba mill-kompożitur innifsu minn mindu ndaqq għall-ewwel darba fid- dramm soċjali fuq sfond storiku Malti, kitba ta' Ġwann Abela ofm, li jġib l-istess istess. Id-dramm 'Qalbiena' kien ittella' erba' darbiet fit- teatru tal-Istitut Kattoliku għal nofs Novembru tal-1985, u darbtejn oħra waqt il-Maltafest '88 fuq is-sur ta' De Redin, l-Imdina. Dan il- marċ reġa' ndaqq mill-orkestra nazzjonali ta' Malta waqt il-quddiesa funebri tal-vjolinist James Grech (1977-2005) fil-knisja ta' San Gejtanu tal-Ħamrun, u mill-orkestra sinfonika Città di Ravenna waqt kunċert li sar fit-Teatru Manoel fit-29 ta' Novembru tal-istess sena. Fl-2013, l-istess marċ ingħata bħala rigal lid-direzzjoni tal-Liceo Musicale 'Verga' ta' Modica - taħt l-isem ta' Piccola Preghiera: Duomo di San Giorgio — wara l-iskambju kulturali li kien sar bejnu u l-Universitv of Malta 'Ġ.F. Abela' Junior College, fejn iż-żewġ orkestri taż-żgħażagħ ingħaqdu flimkien biex daqqew kunċert fit- Teatro Garibaldi ta' Modica. FL-ISTITUT. KITBA U DIREZZJONI: ĠWANN ABELA 0.5.4. biż NOVEMBRU FIS-620 P.M. IFrUmA 18 TA NOVEMBRU FIS-6:30 A Grech Anton Grazio: Ġrajjiet is-Soċjetà Mużikali u Filarmonika 'Leone', Għawdex. Stampat għand Bonnici's Press, 36, Triq San Pawl, Valletta (2012). Guillaumier Alfie: Bliet u Rħula Maltin (l-ewwel volum). Pubblikazzjoni Klabb Kotba Maltin (2002). Stampat għand Mifsud Matrenza Joseph: Għaqda Mużikali 'San Ġużepp' Ħamrun — 1889-1989. Vella Bondin Joseph: Il-mużika ta' Malta fis-sekli dsatax u għoxrin. Pubblikazzjoni Pin, Malta 2000.