il-magażin ta; Klabb Huttar: aħbarijiet d in-Naħ 1 Il-Qerd in-Naħal (bl-Ingliż European Bee-eater) trid tarah biex temmen li jeżisti - għandu l-ilwien kważi kollha tal-qawsalla, u forma vera sabiħa. Fil-pases tar-rebbiegħa u l-ħarifa spiss naraw qtajja' minnu. /i il-ŻeETITÀ Il-Ħuttafa 93 : Aww 2009 :p2 Jfifluttara 95 'Aww 2009 ' pUS) pa / ,Wħ Mal-faċċata kif jgħidu li ġara meta spiċċaw id-dinożawri. Imma ħej, ħafna drabi d-diżastri nġibuhom aħna n-nies stess, bit- tniġġis tal-arja, tal-art u tal-baħar. Qed naqtgħu wisq foresti, qed inbattlu wisq għadajjar, qed nibnu wisq xtut u qed nistadu ż-żejjed. U kuljum qed L-iSkrepbuk tal-Fjuri Messaġġ bil-Kulur Dawk tax-Xtut Attività eċċ noħolmu li ghad narawh ukoll ibejjet f'pajjiżna. Dir-rebbiegħa, membri tal-BirdLife sabu dan l-għasfur —— Kulħadd isemmi l-ambjent. U kemm hu importanti… U kemm irridu L Ġ t G nibżgħu għalih, eċċetra eċċetra. Imma x'inhu sew dan l-ambjent2 ibejjet fl-inhawi tal-Fawwara. Il- z i— Ħafifal L-ambjent huwa post. Fid-dinja hawn ħafna postijiet, U għalhekk. jifstimanazanza . Qerd in-Naħal ma jibnix il-bejta ż O fid-dinja hawn ħafna ambjenti differenti. U kull ambjent differenti fih ħajja kB fis-siġar imma jħaffer ħofra mal- £ ie differenti, għax min iħobb ħaġa u min iħobb oħra. Min iħobb is-sħana u ġenb ta' xi munzell ramel. Fil- 3 TO miniħobb il-frisk. Min irid il-beraħ u min il-kenn. Min jippreferi l-għoli u min e Fawwara bejtu żewġ pari, U sa Q il-baxx. Min iħobb in-nixfa U min l-umdu. Min irid l-art u min l-ilma. U nista' A IG e nibqa' sejjer hekk sa ma nimla ktieb, għax wiċċ id-dinja huwa kbir u varjat. , 92 katjiuġiet h ; Kull ambjent fih il-flora u l-fawna speċjali tiegħu, u kollha fevolvew biex X għandna ; h u jitimgħuhom l-insettil l jgħixu fih. Jekk tiġri diżgrazzja u l-ambjent tagħhom jiġrilu xi ħaġa u jinbidel, Editorjal 8 7 fedil A a SET jisfrattalhom kollox. Aħbarijiet 3 ; l nael L, Kif jinbidel7 Ħeqq, kultant ikunu diżastri tan-natura stess, per eżempju Mid-Dinja ż IG berdwoċer prim, li nduna bil- vulkan jew għargħar. Ġieli taqa' xi ħaġra kbira mill-ispazju u tagħmel ħerba, Id-Durrajsa jj bejtiet. jisparixxu mid-dinja speċi ta' annimali u pjanti. Dan kollu għaliex in-nies li L-Ambjent Mediterranju jmexxu l-pajjiżi jaħsbu li fid-dinja l-bniedem biss jiswa. Nilagħbu Tikka 10 i , l li 9 Malta wkoll qed titlef il-flora u l-fawna tagħha, għax hawn min hu Gallerija 10 L-iSpanjulett huwa l-iktar seqer komuni li naraw à żaqqieq u ma jimpurtahx min-natura. Imnalla jkunu għaqdiet bħall-BirdLife, Cik-ċik-Ċikada 11 f'Malta waqt il-passa. Malta hija wkoll post tajjeb g li joqogħdu b'seba' għajnejn biex insalvaw in-natura li Agħmel Pixxina 11 biex dan l-għasfur ibejjet. k baqgħalna. Għax kieku Malta ilha li saret ġungla ta' bini. Insomma ħbieb, gawdu s-sajf, ixorbu ħafna ilma u toqogħdux fix-xemx. Il-BUFULA SEWDA (Sardinian Warbler Svivia melanocephala) ma tiddejjaqx tgħix viċin in-nies, u spiss narawha fil-ġonna. Hija wkoll komuni, insibuha s-sena kollha u għalhekk tbejjet f'pajjiżna wkoll. Fir-ritratt jidher ir-raġel għax rasu sewda — il-mara tkun rasha griża. 77 Ritratt ta' Aron Tanti 'evolvew inbidlu maż-żmien biex jadattaw dejjem aħjar għall-ambjent li jgħixu fih. Il-kumitat ta' Klabb Ħuttaf Kathleen Mamo (kap) : Jason Aloisio : Matthew Borg Cardona : Desirċe Falzon : Victor Falzon kuntatt indirizz BirdLife Malta 57/28 Triq Abate Rigord Ta' Xbiex XBX 1120 tel 21347644 / 21347645 / 21347646 imejl infoObirdlifemalta.org imejl tal-magażin il-huttafaO birdlifemalta.org websajt www.birdlifemalta.org Klabb Ħuttaf Klabb Ħuttaf huwa t-taqsima ta' BirdLife Malta għall-membri ta' taħt it-18-il sena. Il- Klabb jorganizza ħarġiet fil-kampanja, żjarat f'riservi naturali, mixjiet, ħarġiet bil-lanċa, u nagħmlu wkoll xogħol ambjentali. Kull xaharejn noħorġu wkoll l-magażin /l-Ħuttafa li l-membri jirċievu bil- posta. Bħalissa fil- Klabb qegħdin iktar minn 1200 membru. Sħubija fi Klabb Ħuttaf hija €7 fis-sena. 66 Publikazzjoni BirdLife Malta, Awwissu 2009 Disinn u produzzjoni Victor Falzon Stampat għand Poulton's Print Shop Imma b'xorti hażina l-kaċċaturi ma jħalluhx għax jisparaw ħafna fuq l-isqra. Kull darba li xi par jip- prova jbejjet, il-ġenituri jinqatlu u l-bejta tisfaxxa. Issa kif tafu s-sena l-oħra u dis-sena l-liġi ma ħallietx kaċċa fir-rebbiegħa. B'hekk l-iSpanjuletti issa għandhom iktar ċans ibejtu. Fil-fatt is-sena l-oħra stess, membri tal-BirdLife raw xi Spanjuletti żgħażagħ, imma qatt ma sabu l-bejta, u għalhekk ma konniex ċerti. Imma dis-sena ċertissmil Dis-sena l-iSpanjulett bejjet żgur għax il-berdwoċers raw il-bejta f'ħofra f'irdum f'Għawdex. Mhux biss, imma rajna l-ġenituri jitimgħu lill-frieħ u jgħallmuhom itiru. Xeni tal-ġenni L-iSpanjulett kien ilu 15-il sena ma jbejjet hawn Malta. Issa nisperaw li jkompli jbejjet kull sena. Frieħ tal-iSpanjuletts — ffid-daħla tal-bejtali; :U tnejn mill-frieħl Tuvalu huwa r-raba' l-iżgħar pajjiż fid-dinja, u huwa magħmul minn disa' gżejjer. ħandhom problema… aw Tuvalu huwa jA grupp ta' gżejjer żgħar fl-Oċean Pa- ċifiku, u għandhom inkwiet kbir: Il-gżejjer ta' Tuvalu huma kollha baxxi ħafna. L-ogħla post huwa 4.5m biss għoli mill-baħar, u ħafna mill-bqija huma baxxi inqas minn metru. X'taħsbu li jiġri jekk bis-sħana jinħall is-silġ tal-Artiku u jogħla l-baħar7 Jegħrqul Għalhekk it-Tuvaliżi jridu ħafna jgħinu biex tissolva l- problema tal-klima. Il-gvern t'hemmhekk għadu kemm wiegħed li sas- hemm nies sena 2020 pajjiżu jkun Għawdexi ) KOLLU jaħdem b'enerġija nadifal F'Tuvalu jgħixu biss 12,000 ruħ, għalhekk il-pajjiż ma jużax ħafna enerġija. Imma din xorta hija wegħda qalbiena, għax biex jaqleb għal kollox fuq enerġija nadifa tiġi spiża mhux ħażin. Hija wegħda li pajjiżi iktar kbar u sinjuri minn Tuvalu jmisshom jieħdu eżempju min- nha. Eżempju tajjeb ukoll għalina l-Maltin, li bħat-Tuvaliżi ngħixu fuq grupp gżejjer. S'issa Malta matuża XEJN enerġija nadifa, ħlief ftit ħiters tax-xemx fuq xi bjut. Dawn l-aħbarijiet tajbin biex tużawhom l-iskola fl-attività JUNIOR JOURNALIST (Dinja Waħda). Meta jsemmu l-Afgani- f fa stan is-soltu tkun aħbar kerha fuq ġlied, qtil u Imma hawn- hekk għandna aħbar sabiħa minn dal-pajjiż: f'April li għadda l-Afgan- istan iddikjara l-ewwel park naz- zjonali tiegħu: Band-e Amir. Band-e Amir qiegħed fil-qalba tal-muntanji Hindu Kush, u fih ringiela ta' sitt għadajjar fondi. L-Afgani ilhom 40 sena bl-idea li dal-post jagħmluh park, imma minhabba l-inkwiet fil- pajjiż, il-park baqa' ma sarx. B'xorti ħażina minn dak iż-żmien 'l hawn Band-e Amir tilef ħafna min-natura li kellu. Per eżempju f'dawn l-inħawi kien jgħix il-Leopard Abjad, imma nqatlu kollha mill-kaċċaturi fis-snin 1980. Perċ xorta għad baqa' diversi annimali interessanti bħall-Ibeks, Urial (tip ta' nagħġa selvaġġa), Lupu U Volpi. Issa l-park ħa jkun protett u ħa jkollu rejnġers biex jindukrawh ħalli ma ssirx iktar ħsara fih, u min jaf xi darba l-Leopard Abjad għad jerġa' jitfaċċa hemmhekk. Il-ħolma ta' naturalisti Afgani hi li fis-snin li ġejjin il-gvern tal-pajjiż iwaqqaf parks oħrajn. Band-e Amir huwa kbir 56Okmż, jiġifieri kważi darbtejn daqs Malta. D 4 Il-Likaon (Lvcaon pictus - African Hunting Dog) huwa kelb selvaġġ li jgħix l-Afrika. Jgħix fi gruppi u familji kbar, li flimkien jikkaċċjaw żebri u gnu fis-savanna Afrikana. Sa mitt sena ilu kien għad hemm jgħixu man-nofs miljun likaon. llum ma baqax iktar minn 5000 minn din l-ispeċi, u n-numru għadu nieżel, l-iktar minħabba l-kaċċa u l-qerda tal-ħabitat tiegħu. Fir-Red Data Book imniżżel bħala i Dinja Waħda hija kampanja edukattiva ambjentali li qed titmexxa fl-iskejjel primarji minn BirdLife Malta u Bank of Valletta, il-partner tagħha fl-edukazzjoni. għamilt, manl nista'jnara'tgħid7 Sa 20 sena ilu, jew ftit iktar, id-Durrajsa kont għadek issibha tbejjet f'ħafna nħawi f'Malta u Għawdex. Kienet għadha komuni f'postijiet fil-beraħ, u fis-sajf kienet tinġabar fi qtajjiet fi nħawi fejn iżomm xi ftit ilma. Imma b'xorti ħażina dan l-għasfur beda jonqos b'ħeffa kbira sakemm illum ma fadalx iktar minn tużżana pari fil-pajjiż kollu. Ħadd ma jaf fiċ-ċert il-għala d-Durrajsa sparixxiet. Hemm min iwaħħal fl-iżvilupp u l-istorbju fil-kampanja, oħrajn jagħtu t-tort liż-żieda fil-ġrieden u l-firien, li jieklu l-frieħ tad-Durrajsa. Parti mill-ħtija taqa' żgur fuq dawk li kienu jisirqu l-bejtiet biex irabbu l-frieħ fil-gaġeġ. Ħaġa waħda hi kważi ċerta: li d-Durrajsa wasalna biex nitilfuha bħala għasfur li jbejjet f'Malta. Nibqgħu naraw biss dawk il-ftit li jgħaddu fi żmien il-passa. Id-Durrajsa qisha Għasfur tal-Bejt mara imma tkun ftit ikbar. Hija kannella minn fuq u bajdanija minn taħt, b'ħafna daqqiet suwed. Ir-raġel għandu għanja sempliċi u ripetittiva, li jgħanniha minn fuq siġar jew wajers tad-dawl. Il-bejta tinbena fil-baxx ħafna, ħaġa li żgur żiedet il-periklu għal dan l-għasfur. Nittamaw li dak li ġara lid-Durrajsa ma jiġrix lil għasafar oħrajn. 6 Pjanta 'perenni bil-basla: Hija tip ta' narċis, fil-fatt jgħidulha wkoll Narċis il-Baħar. B Il-weraq huwa blu fl-aħdar u jin- — — nokkla, irqiq u jitwal sa 30ċm. 6 F'Ġunju u Lulju jagħmel fjuri jfuħu bojod u kbar qishom stilel. Il-fjuri jdumu miftuħin għal xi ftit jiem, u jiftħu anke bil-lejl għax-jista' jkun-li-jżuruhom-u jdakkruhom il-baħrijiet kbar (hawkmoths): Jagħmel żerriegħa sewda fi blalen ħodor ċari li jiftħu fil- ħarifa. Jikber biss fl-'għaram tar-ramel fil-bajjiet ħdejn il-baħar. indiġena, skarsa f'Malta, u rari f'Għawdex u f'Kemmuna. i perenni - pjanta li tgħix iktar minn staġun wieħed 2 għaram tar-ramel - munzelli tar-ramel (bl-Ingliż sand dunes) li jiffurmaw bir-riħ jew bil-mewġ Il 14 elet Ta ol TJ (o CT all Ta Ta To iħobbu l-beraħ, u fost dawn insibu l-għasafar tax-xtut. Fid-dinja jeżistu mijiet ta' speċi ta' għasafar tax-xtut. Dawn jgħaddu ħajjithom iħufu f'xatt il-baħar jew xatt l-għadajjar ifittxu dud, ħniex, insetti u ħut rżela li ħu ila a A L l tt Malta wkoll naraw numru ġ Et lejja i e ar il L T Hawnhekk ġibnielkom A el AT Ia kull sena, waħda minnhom-tbejjet ukoll. e 9 Mes Qq In-natura mimlija kuluri. Imma dal-kuluri tgħid qegħdin biss biex jidhru sbieħ l-annimali u l-pjanti2 Xejn minn danl Jekk bil- nosservaw in-natura mill-qrib, naraw li l-kuluri għandhom i Fr xogħol speċjali. Din id-darba ħa naqbdu j mal-kulur.. ul ħmar desirċe falzon L-aħmar huwa kulur jgħajjat u mill-ewwel jiġbed l-għajn. Ħafna drabi, meta insett, għasfur jew anke frotta jkunu ħomor, qed jgħidu 'Aranif', imma mhux bilfors għax iridu l-attenzjoni… Munqar il-Gallozz Iswed huwa aħmar jgħajjat. U minħabba li l-bqija tal-għasfur huwa iswed, iktar jispikka munqaru. U biex iktar jispikka, it-tarf tal-munqar huwa isfar, kulur li jaqta' ħafna mal-aħmar. Fi żmien il-bejta, meta r-raġel irid jimpressjoni lil xi mara, il-kuluri ta' munqaru jikkargaw iktar u l-aħmar kważi jkun jixgħel mill-bogħod, qisu qed jagħmel reklam li m'hawnx raġel isbaħ u iktar b'saħħtu minnul Postijiet tajbin biex iċ EN ep Er i la ħa xtut huma r-riservi naturali tal- Għadira u s-Simar, u anke iet L-Elokata hija baħrija kbira. Din tuża l-aħmar għal skop differenti mill-Gallozz. Meta tpoġġi fuq zokk tal-ballut, kulur ġwinħajha ta' fuq jagħmlu kamuflax mal-qoxra tas-siġra. Imma jekk xorta jinduna biha predatur, il-baħrija tgħolli ġwinħajha ta' fuq biex W b, l tikxef il-ġwienaħ ta' taħt, li huma ħomor bi strixxi suwed. Il-kulur ; wU AT i - jaħsad u jgerrex il-predatur - almenu hekk tipprova tagħmel ' , pa ta il-baħrija, u ħafna drabi jirnexxielhal NL Tialġ f ww il-pitirross F'Malta Sider il-Pitirross huwa famuż għax tant jispikka. Għalkemm iktar s'issa dehru x jagħti fl-oranġjo, l-effett huwa l-istess. Minħabba li huwa 'territorjali, speċi ta' għasaf: il-Pitirross jagħmel ħafna ħin ikeċċi pitirrossi oħra mill-art tiegħu. tax-xtut, uħud Issa immaġina kemm jaħli ħin kieku jkollu jiġri wara kull pitirrossi minnhom rari li jersaqlu - 'qas ikollu ċans jiekoll Imma bis-saħħa ta' dak is-sider ħafna m'għandux daqshekk problema: kull ma jrid jagħmel ipoġġi fil- miftuħ u jippoppa sidru. B'hekk bla sforz ikun qed jgħid: 'Rajtuni2 Hawnhekk tiegħil Tersqulix 'l hawni' l-għollieq L-Għollieq huwa Żarbuxxell ixewwek li jagħmel frott li jittiekel mill- għasafar. Il-frott ukoll juża l-aħmar biex jgħaddi messaġġ. Meta jkun għadu nej, il-frott ikun aħdar bħall-weraq, u l-għasafar ma jagħtux kasu. Imma meta ż-żerriegħa ssir, il-frott tal-Għollieq isir aħmar biex jispikka mal-aħdar tal-weraq. Għaliex2 Għax ġol-frott hemm iż-żerriegħa, li ma tinbitx jekk l-ewwel ma tgħaddix minn stonku ta' għasfur. Il-pjanta ma jaqblilhiex li l-frott tagħha jittiekel meta għadu $ nej, għax iż-żerriegħa ma tkunx għadha iffurmata sew. Meta tkun A ħ ; lesta biss toħroġ ir-riklaml Tajba hux2 Z Il-Monakella . tbejjet ea fir-riserva tal-Għadira tterritorjali - annimal li jkollu erja li jiddefendiha kontra annimali oħra tal-istess speċi 2arbuxxell - pjanta li ssir siġra żgħira folta b'ħafna friegħi, bl-Ingliż bush jew shrub. Membru ġdid tal-Klabb tikteb isimha fuq iċ-ċart speċjali. Libja ii MU late Ke lEa sena ħadu sehem 90 skola primarja, li huwa rekord. Klabb Ħuttaf jgħid grazzi lil Bank of Valletta, il- partners tal-BirdLife fl-edukazzjoni. Għandkom skart goff2 Xi saqqu jew għamara7 Taqbdux tgħabbuh f'karozza u tmorru bil-lejl tarmuh f'wied x'imkienl Minflok, huduh fl-eqreb Civic Amenitv Site. Dawn huma ċentri ta' frid tal-iskart fejn tista' tarmi hafna affarijiet differenti f'reċipjenti apposta. S'issa hawn tlieta minnhom fil-pajjiż: wieħed l-iMrieħel, wieħed il-Magħtab u l-ieħor Ħal Far. Xi Kunsill Lokali joffru wkoll servizz bla ħlas ta' trakk li jiġi jiġborlok l-iskart goff minn wara l-bieb tad-dar. Il-ħarġa fuq il-baħar għaċ-ċief saret b'suċċess. Kif jafu dawk li at- tendew, l-ewwel data kellha nħassruha għax l-baħar kien imqalleb wisq. Flok saret fil-11 Lulju, saret fil-25 Lulju - u għal ftit ma tħassritx ukoll, għax il-baħar reġa' kien imċafċafl Imma b'xorti tajba l-baħar ma baqax jitqawwa u għamilnieha. Ħadna gost għax rajna mijiet u anke eluf ta' ċief. Kif taraw mir-ritratt, bdew anke jtiru madwarna, u min kellu kamera tgħidx kemm ħa ritratti. Dil-ħarġa għaċ-ċief li nagħmlu kull sena hija popolari immens u dejjem jiġu iktar minn 100 ruħi Tant hu hekk li kull darba qed ikollna nużaw żewġ laneċ, għax waħda ma tesagħniexi Grazzi ħafna lil-Leaders tal-Klabb li għenu biex l-attività ssir b'suċċess. Qtajja' ta' mijiet ta' ċief itiru fuq il-baħar. Fuq il-lemin tidher parti mis-sisien ta' Ta' Cenċ, fejn iċ-ċief għandu l-bejtiet. merlinlibrarv t ġL ma1gon Minkejja l-isem, dat-tip ta' ambjent ma jinstabx biss fil-Mediterran. Hemm erba' nħawi oħra fid-dinja li għandhom klima u ambjent jixbħu ħafna dik tal- Mediterran (ara l-mappa). Dan l-ambjent jgħidulu wkoll chaparral (f'California), foresta (jew makkja) Mediterranja, fvnbos (fl- Afrika t'Isfel) u matorral (fiċ-Ċile). Kif nafu Ikoll għax ngħixu fiha, il- klima ta' dan it-tip ta' ambjent għandha sajf twil u niexef, xitwa friska bix-xita u temperaturi moderati. Il-pjanti u l-annimali li jgħixu fil- klima Mediterranja huma adattati għas-sħana qalila u n-nixfa tas-sajf. Xi pjanti għandhom weraq żgħir b'kisja qisha xama' biex ma jitilfux l-ilma, bħalma huma ż-żebbuġ, il-ħarrub u r-rand. Oħrajn għandhom għeruq fondi jew mifruxin biex ifittxu l-ilma aħjar. Ħafna mill-pjanti tipiċi ta' dan l-ambjent huma arbuxxelli bħad-deru u r-riħan L-ambjent Mediterranju huwa sinjur ħafna: għalkemm jiksi biss 290 ta' wiċċ id-dinja, jgħixu fih iktar minn 2094 tal-pjanti kollha tad-dinja, u ħafna minnhom huma 'endemiċi. fawna varjata Insibu wkoll varjetà kbira ta' annimali, fosthom iktar minn 500 speċi ta' għasafar fil-Mediterran, u anke ħafna mammiferi, rettili, amfibji, insetti u ħut, ħafna minnhom endemiċi wkoll. Annimal ieħor li sab il-klima Mediterranja komda kien… il-bniedeml Il-bniedem ilu jgħix fil-Mediterran 8000 sena. Prova ta' dan huma ċ-ċiviltajiet tal-Eġizzjani, tal-Griegi u tar-Rumani. Dawn kollha fil-Mediterran żviluppawl problemi weħidna Il-problema hi li fejn jiġi l-bniedem iġib miegħu ħafna theddid għall- ambjent. Per eżempju fil-passat id- dawra tal-Mediterran kienet miksija foresti tal-ballut u taż-żnuber. Imma ftit ftit dawn inqatgħu kważi kollha u llum ftit li xejn baqa' foresti. Il-bniedem ġab miegħu wkoll annimali li jirgħu, bħall-mogħoż, li wkoll biddlu l-ambjent naturali. Illum-il ġurnata, l-ambjent Mediterranju hu mhedded minn diversi affarijiet: il-firxa tal-bini u tal-biedja, id-dhul ta' speċi Ċaljeni (li jieħdu post speċi indiġeni), it-tniġġis, eċċ. Periklu ieħor huma n-nirien. Dawn mhumiex bilfors ħaġa ħażina - fil-fatt hawn pjanti jiddependu min-nar biex ixerrdu ż-żerriegħa. In-nar huwa ħaġa naturali f'postijiet bi klima Mediterranja. Il-periklu jseħħ meta dawn jinfirxu bla kontroll. Kull sajf nisimgħu aħbarijiet ta' nirien f'California, fil-Greċja, fi Spanja eċċ. Aħna l-Maltin veru xxurtjati li ngħixu f'ambjent tant uniku u sinjur. L-għaqda Conservation International tqis il- Mediterran bħala Biodiversitv Hotspot, OIE ĊIKKA UI jiġifieri wieħed mill- Ħ i 1 iktar postijiet fid-dinja — Mak u Ea l IL ELII importanti għall- Sbiodiversità. Imma fl-istess ħin tqisu wkoll bħala wieħed mill- iktar reġjuni mhedda. Għalhekk hemm bżonn kull sforz biex insalvawh. iendemiċi - speċi li ssibhom biss f'post wieħed u mkien iktar Zaljeni - speċi li ddaħħlu minn x'imkien ieħor Sbiodiversità il-varjetà tal-ħajja à Malta wkoll għandna e pjanti endemiċi. I Semmili waħda, isal Kemm inti għani, O Baħar Nofsani. nilagħbu tikka I ma' Janet u Amv Ġerardi ie ML) 707 li efa SM Is-sajf l-istaġun taċ-ċikadal TAW oli (ol lq ZID A A qed taqraw din bi nhar jista' jkun li issa stess hemm ċikada barra qed tgħanni u ġġenġillek widnejk x'imkien viċini L-istess B : , diferenzz, ' À 63 Iċ-ċikada għandha tisfira qawwija ħafna. jewġ ġwienaħ , NI Fil-fatt għandha r-rekord tal-iktar insett tgħodd bħala storbjuż fid-dinjal waħda ' Iċ-ċikada hija insett. Mad-daqqa t'għajn, iċ-ċikada qisha dubbiena enormi, imma fil-fatt m'għandha x'taqsam xejn iqat (emo 0 lol l-a a all ERA Mat U fusa. Għandha ġwienaħ twal, sbieħ u trasparenti bil-vini qishom bizzilla. Iċ-ċikada tagħmel ħafna minn ħajjitha fil-fosdqa taħt il-ħamrija - kultant iddum is-snin moħbija hemm taħtl Imbagħad toħroġ u tagħmel sajf tkanta biex tfittex tiżżewweġ, tbid… u tmutl l WA l j Iċ-ċikada jgħidulha wkoll Żarżur, Werżieq adin vella 14 fi ) i Q ta' Bi Nhar u Għażżiela. jamie pace bonello 7 W QO A . e Mmeriemenib ——- 2 Agħmlu pixxina' 9 ; Fis-sajf kulħadd jaqbdu l-għatx, u tajjeb niftakru fi sħabna l-annimali li bħal daż- żmien anke huma jinxfulhom griżmejhomi Jekk għandna ġnien jew ġardina, nistgħu ngħinuhom ma jmutux bl-għatx. Kull ma rridu reċipjent żgħir u ġebla. Ir-reċipjent jista' jkun wieħed minn dawk it-trejs tal-plastik li ħafna ħaxix daż-żmien jinxtara fih. Naturalment ma jridx ikollu toqob fil-qiegħl Agħmlu ħofra fil-ħamrija, deffsu t-trej fiha, ressqu l-ħamrija mal-ġnub tat-trej kif gabrielle cachia 9 taraw fir-ritratt, u imlewha bl-imla. Sibu ġebla u qegħduha fl-ilma mal-ġenb tar- reċipjent b'mod li tkun tixref minn wiċċ l-ilma. Din importanti biex jekk jaqa' annimal żgħir bħal gremx- ula jew insett li ma jtirx, dan ikun jista' jiggranfa mal- ; ġebla u jerġa' jitla' mill-ilma, inkella jegħreq. Oqogħdu gawdu l-gremxul, l-għasafar u ż-żnażan ġejjin jixorbu. Kultant żiduha ftit inkella jevapora l-ilma. aħna ngħinuk tfaddal Faddal il-flus li taqla' permezz tal-BOV Voung Savers Account u gawdi minn: e Karus b'xejn meta tkun faddalt €100 fil-kont e Rati vantaġġjużi ta' imgħax fuq il-flus li ġġemma'. Impenn lejn is-Suċċess tiegħek Maħruġ mill-Bank of Valletta p.l.c., 58 Triq Żakkarija, Valletta VLT 1130 - Malta.