Il-biċċa l-kbira tal-poplu Malti, bir-raġun kollu jgħid li festa ċċelebrata fuq ir-riti tradizzjonali u kulturali Maltin għandha tkun mżejjna bil-logħob tan-nar. Flimkien mal-logħob. tan-nar, l-elementi ewlenin tal-festa Maltija huma l-marċiru l-armar tat toroq. Dawn, flimkien maċ- ċelebrazzjonijiet reliġjużi li jsiru: li ħallewlna missirijietna. Sa minn żmien om ' San' Ġwann, f'Malta kienu jsiru esebizzjonijiet pi awn ki nu jsiru matul il l-festa li kienet tkun iċċelebrata ad oriġinarjam sejħa hekk anna twila ita 'l fuq u -Sinjal kienu kkar gata bir 'in- ebje , jibdew jisparaw wieħed musketterija. Fil-fatt matul xi festa reliġju; jagħtu s-salut. Il-logħob tan-nar x'aktarx li oriġina war: l-porvli. Oriġinarjament, l-iskop tal-porvli kienu sabiex' jintuż skopijiet militari, iżda mal-medda tas-snin dan beda jintuża ukol l ċelebrazzjonijiet u festi popolari. Hawn min jgħid li l-logħob tan-nar kien ġie ntrodott fl-Ewropa minn Marco Polo wara l-espedizzjonijiet tiegħu fil-Lvant Imbiegħed. Dan probabbli seħħ bejn l-1255 u l-1322. Għaqda Dilettanti tan-Nar 27 Iżda minn studji li saru, hawn ukoll min jgħid illi fi żmien il-perjodu Ruman diġa' kien isir xi forma ta' logħob tan-nar fil-festi ta' Ruma. Fil- fatt kelma li għadha tintuża u li hi relatata mal-logħob tan-nar ta' l-ajru hija 'Candele Romane' jew Torci Rumani. Jista' jkun li din il-kelma oriġinat matul il-perjodu Ruman u jagħti l-każ li dawn il-famużi torci Rumani kienu diga' qed jintużaw f'dan l-imsemmi perjodu. Iżda bla ebda dubju l-logħob tan-nar fl-Ewropa u wisq aktar fil- pajjiżi tal-Mediterran ħa spinta kbira 'l quddiem bis-saħħa tat-Taljani u l-Ispanjoli li sa minn dejjem kienu surmastrijiet f'dan il-qasam. Dawn kienu jorganizzaw festi kbar ad unur il-patruni qaddisin tagħhom. Waqt dawn il-festi kien jinħaraq ammont kbir ta' logħob tan-nar. Żewġ festi li ta' sikwit nisimgħu bihom u li matulhom jinħaraq logħob tan-nar spettaklori ħafna huma dawk ta' San Hose', ġewwa l-belt ta' Valencia fi Spanja u dik ta' San Agatha ġewwa Katanja fi Sqallija. Il-Maltin min-naħa tagħhom ma baqgħux lura u mill-ewwel bdew jesperimentaw sew bil-logħob tan-nar, x'aktarx ukoll bl-għajnuna ta' xi esperti Sqallin, li kienu jgħixu Malta f'dawk iż-żminijiet. Imbagħad fis- sekli ta' wara, l-aktar mis-seklu tmintax 'il quddiem, il-logħob tan-nar sar ħaġa waħda mal-festi reliġjużi u tradizzjonali tagħna. Oriġinarjament dawn l-esebizzjonijiet kienu jikkonsistu fl-isparar ta' maskli u ġigġifogu. Il-maskli kienu jintużaw l-aktar waqt il-ħruġ tal- purċissjoni u anki waqt it-translazzjoni, filwaqt li l-ġigġifogu kien jinħaraq lejlet il-festa. Il-maskri kienu saħansitra jintużaw ukoll fil-bidu tat-tieni gwerra dinjija, fejn f'xi rħula, kienu jiġu sparati sabiex juru li ġej attakk mill-ajru. Din l-użanza imbagħad spiċċat ma' l-introduzzjoni tas-sirena. llum il-ġurnata huwa diffiċli timmaġina festa Maltija mingħajr logħob tan-nar. Dan għaliex in-nar sar parti ntegrali u hu marbut sew mal-festi Maltin. Iżda ma tkunx komplet meta titkellem fuq il-logħob tan-nar u ma ssemmix il-perikli kbar relatati mal-manifattura u l-ħruq tiegħu. Dan aħna nafuh għax mhux l-ewwel darba li smajna b'xi diżgrazzja, fejn sfortunatament anki ġieli ntilfu l-ħajjiet ta' xi dilettanti. Ix-xogħol tal-logħob tan-nar jinħtieġlu attenzjoni massima; għax kif jgħid il-Malti 'In-nar jaħdmu l-bniedem, iżda jaħarqu x-xitan'. Għaqda Dilettanti tan-Nar 29