Malta hi gżira ċkejkna iżda, minkejja ċ-ċokon tagħha, ipproduċiet bosta nies li għamlu isem fil-ħajja artistika u kulturali, inkluż il-qasam mużikali. Illum, grazzi għal diversi riċerkaturi — b'mod partikolari għat-tliet volumi li ppubblika l-istudjuż u kantant (liriku Joseph Vella Bondin flimkien ma' żewġ xogħlijiet oħra tal-kantant korista u riċerkatur Godwin G. Miceli — għandna f'idejna l-istorja ta' kif żvolġiet l-istorja tal-mużika f'pajjiżna inkluż bosta tagħrif riċerkat dwar kompożituri li għexu fi snin imbiegħda. Ma nistgħux inħallu barra l-ħidma fejjieda ta' Mons Dun Ġwann Azzopardi bis-sejbien tal-arkivju mużikali tal-katidral tal-Imdina fl-1969 filwaqt li nżidu wkolll-eżekuzzjoni ta' kunċerti ta' mużika ta' kompożituri Maltin tas-sekli sbatax u tmintax f'dawn l-aħħar tletin sena. Inħoss li f'din il-pubblikazzjoni annwali ta' soċjetà : mużikali, għandi nfakkar u nagħti l-ġieħ mistħoqq lil kompożitur u mużiċista kbir Malti tas-seklu tmintax: Benigno Zerafa. : Zerafa twieled ir-Rabat (Malta) fil-25 ta' Awwissu 1726 ġo familja ta' tmien ulied. Meta kellu disa' snin, sar kjeriku korista fil-katidral tal-Imdina fejn, sentejn wara, laħaq tifel sopran. Il-maestro di cappella kien Dun Pietro Gristi (1696 -1738) — maestro di cappella mill-1717 sal-1738 meta miet fl-età żgħira ta' 41 sena — li għas-sentejn li jmiss, ħarreġ lil Zerafa fil-canto figurato. It-talenti mużikali ta' Benigno wrew ruħhom mal-ewwel, tant li fl-1738, qabel ma laħaq għalaq tlettax-il sena, Zerafa ntbagħat Napli (fl-Italja) biex jistudja l-mużika fil-Conservatorio dei Poveri di Ġest Cristo. Dan seta' jagħmlu biss għax ingħata għajnuna finanzjarja mill-kapitlu tal-katidral. F'Napli dam sitt snin jistudja — fost l-għalliema tiegħu kien hemm ukoll il-Malti Gerolamo Abos, kompożitur u għalliem tal-mużika li baqa' jgħix fl-Italja wara li temm l-istudji tiegħu — u kkwalifika bħala maestro di cappella fl-1744. Gristi kien miet fl-1738 iżda l-post tiegħu baqa' battal sakemm Zerafa ġie lura Malta fl-1744 meta ngħata l-ħatra ta' maestro di cappella fl-età tenera ta' tmintax-il id-29 Edizzjoni Benigno Zerafa (1726-1804) Kompożitur Malti ta' ħila — orjosephr Grima KEEZEZGLETI FEETTT A żin bħas $ 1 $ Ai sia por L ET re Ef TE TA ke $ Fr sz i x zid : EA e PPuri Partitura mill-kompożizzjoni intitolata Salve Regina (1764) ta' Benigno Zerafa li tinsab fl-Arkivju Mużikali tal-Mużew tal-Katidral, l-Imdina sena negsin tlietijiem. Kien (u baqa') l-iżgħar maestro di cappella li qatt kellu l-katidral fl-istorja tiegħu. Kompla jistudja għas-saċerdozju u ġie ordnat qassis fl-1750. Zerafa jidher li kellu karattu pjuttost diffiċli u fl-1751 tkeċċa mill-post tiegħu ta' maestro di. cappella. Għalkemm l-isqof u l-kapitlu tħabtu biex isibu sostitut — saħansitra offrew salarju annwali ferm akbar milli kellu Zerafa — ma sabu lil ħadd tajjeb biżżejjed biex jeħodlu postu u allura lil Dun Benigno reġgħu tawh lura l-post li kellu wara li kien ilu nieqes sena u nofs. L-organista tal-katidral kien neputih, Vincenzo Zerafa, li miet qasir il-għomor waqt l-istudji tiegħu f'Napli u din il-mewt jidher li ħalliet effetti pjuttost negattivi fuq saħħet Dun Benigno. Fl-1774, inħatar bħala organista l-kompożitur ċelebri Malti Francesco Azopardi li ngħata wkoll xi dmirijiet li s-soltu kien jaqdihom Zerafa. Jista' jkun li dan sar għax saħħet Zerafa kienet marret lura wara l-mewt ta' neputih minkejja li ma kienx għadu xjaħ; forsi dan il-fattur, magħġun mal-karattru diffiċli tiegħu, webbel lill-kapitlu biex jipprova jwarrbu. Fis-7 ta' Jannar 1787, il-kapitlu aċċetta ittra ta' riżenja ta' Zerafa li rtira fl-Istitut ta' Saura, fir-Rabat stess, bil-pensjoni li nħariġlu. Miet l hemm fl-20 ta' Marzu 1804 u ndifen fil-katidral tal-Imdina. Kompożizzjonijiet Kollox. ma' kollox, Zerafa l kien prolifiku mhux ħażin u mill-pinna tiegħu ħarġu xogħlijiet għall-bżonnijiet kollha tal-katidral: quddies, salmi, motetti, antifoni, litaniji, innijiet u sekwenzi ta' kull tip. Kien kompożitur professjonali li kiteb il-mużika sagra għall-bżonnijiet li kien hemm u skont il-ħtieġa mingħajr ma fittex l-esperimentazzjoni. — Zerafa jitqies bħala kompożitur oriġinali, sensittiv, u tekniku tajjeb ħafna li kien kapaċi ferm iħaddem dakli kien tgħallem fil-conservatorio Naplitan, cioċ l-mużika barokka. Fl-arkivju mużikali tal-mużew tal-katidral fl-Imdina hemm madwar 160 biċċa xogħol tiegħu, kollha kompożizzjonijiet sagri. Jidher li ftit li xejn hemm xogħlijiet tiegħu mitlufin. Fl-1743, meta kien għadu Napli, Zerafa kkompona s-salm Dixit Domihus u quddiesa li t-tnejn ġew ċertifikati minn Gerolamo Abos bħala xogħlijiet tiegħu waħdu (niftakru li kitibhom meta kellu biss sittax u sbatax-il sena rispettivament). Tul is-snin, Zerafa għamel użu mit-tliet metodi ekklesjastiċi li kienu disponibbli dak iż-żmien: l-istile antico, l-istile moderno u l-istile breve. Tal-ewwel użah biex jilħaq grandjożità li timpressjona u nsibuh f'parti tad-Dixit Dominus li kkompona fl-1756 u fit-Te Deum Laudamus tal-1746. It-tieni wieħed użah għall-ispartiti ta' vuċijiet solisti bħalma kienu Rorate Coeli Desuper, motett tal-Milied li nkiteb fl-1757, fil-Felise Carina tal-1758, u s-salm Nisi Dominus tal-1764. L-aħħar stil kien wieħed sempliċi u kien użat meta ma kienx hemm bżonn ta' bosta solennità. Waħda mill-isbaħ komposizzjonijiet ta' Zerafa nkitbet f'dan l-istil: Salve Regina (1764) għal żewġ soprani u basso continuo (baxx). Tifsiriet ta' xi kliem tekniku (minn glossarju ta' Joe Vella Bondin). Antifona: silta sagra qasira, x'aktarx mill-Bibbja, kantata waqt funzjonijiet liturġiċi. Baxx: il-vuċi maskili li tagħmel l-aktar noti baxxi u ġeneralment tkun l-aktar vuċi ħoxna. Kompożizzjoni: xogħol mużikali. Francesco Feo, wieħed mill-għalliema tal-mużika ta' Benigno Zerafa f'Napli Maestro di Cappella: is-surmast li jidderieġi l-mużika fil-knejjes u jikkomponi bċejjeċ ta' mużika adatti biex jindaqqu waqt reliġjużi. funzjonijiet Motett: kompożizzjoni korali qasir. mingħajr Sekwenza: — innu li postu jkun fil-quddiesa l-Gradwal jew l-Alleluja qabel il-Vanġelu. Sopran: il-vuċi femminili li tagħmel l-aktar noti għoljin u li hi l-aktar waħda popolari mal-kompożituri. Spartit: partitura, jew ktieb li fih ikun hemm il-mużika u l-indikazzjoni tal-parti li għandu jagħmel kull strumentalist u/jew kantant. Stile Antico: it-terminu wżat biex jiddeskrivi l-mużika sagra miktuba wara l-1600 fi stil antik li jimita lil Palestrina. Stile Breve: it-terminu wżat biex jiddeskrivi l-mużika sagra miktub fi stil sempliċi u wżat kuljum mingħajr solennità kbira. Stile Moderno: it-terminu wżat biex jiddeskrivi mużika sagra miktuba wara l-1600 fejn l-istil ikun aktar aġġornat minn dak tal-istile antico u fejn il-kliem imexxi l-mużika. Orgni Naplitan li nxtara fl-1773 għall-Katidral tal-Imdina fuq il-parir ta' Benigno Zerafa 99 id-29 Edizzjoni