Il-Marsa dejjem kienet marbuta mal-isport tat-tiġrijiet taż-żwiemel f'pajjiżna u għalhekk ma kinitx sorpriża li lura fis-snin l-uniku korsa taż- żwiemel li hawn f'pajjiżna inbniet propju fil-belt tagħna. Barra l-football u r-regatta, il-Marsin dejjem segwew mill-vicin dan l-isport li hu kkunsidrat fost l-aktar popolari fil-gżejjer Maltin. Matul is-snin mill-Marsa ħarġu wkoll uħud mill-aqwa sewwieqa u jockeps li qatt ra pajjiżna. Iżda l-istorja ta' dan l-isport tmur lura għal għexieren ta' snin. Fil-fatt qabel l-1868 l-isport tat-tiġrijiet taż-żwiemel kien prattikat f'diversi rħula Maltin u Għawdxin, b'ħafna sidien kienu jipprattikaw dan l-isport f'tiġrijiet organizzati f'toroq ewlenin u dan bi żwiemel, ħmir jew bgħula li huma kienu juzaw fl-egħlieqi tagħhom waqt il-jiem tax-xogħol. F'dawk is-snin tant kien żdied l-interess lejn it-tiġrijiet taż-żwiemel li uffiċjali tal-armata u navali Ingliża stazzjonati fi gżiritna u li kienu membri tal-Malta Union Club kienu ddeċidew li jibnu korsa taż-żwiemel. Ta' min wieħed ifakkarli l-Ingliżi wkoll minn dejjem kellhom għal qalbhom dan l-isport u kien għalhekk li huma ħassew li kellhom inwaqqfu kumitat li sejħu bħala l-Malta Racing Committee bl-għan li jibni korsa taż-żwiemel. Huma ddeċidew li korsa bħal din kellha tinbena f'post strateġiku, viċin il- port il- kbir, f'żona fil-Marsa li fiha matul l- Assedju l-Kbir tal-1565, it-Torok 1 kienu waqfu l-kamp tagħhom. Wara li ġiet individwata l-art, dan il-kumitat kellu sfida kbira quddiemu, dik li jiġbor is-somma ta' ftit aktar minn elf lira sterlina permezz ta' numru ta' ishma. Dan biex b'hekk j jiġu o Kumitat Festi Esterni Marija Reġina Marsa AD 1972 mħallsa x-xogħlijiet relatati mal-ippjanar, il-livellar tal-art, il-bini ta' żewġ pontijiet, xogħol relatat ma' drenaġġ u ilma u l-bini ta' stand ewlieni. Fil-bidu dan ma kienx faċli għal dawn l-uffiċjali u wara li ma rnexxilhomx jiġbru s-somma li xtaqu, iddeċidew li jiehdu self personali biex seta' jsir il- progett. Hu stmat li l-ewwel xogħol, li nkluda wkoll il-bini ta' parti mill- istand, sewa madwar 557 lira sterlina. L-istand tlesta wara li l-kumitat rnexxilu jiġbor aktar fondi. L-ewwel laqgħa fl-1869 Wara li tlesta parti sew mix-xogħol infrastrutturali, kien bejn it-tnax u t-tlettax ta' April 1869 li ġiet organizzata l-ewwel laqgħa ta' tiġrijiet, bil- kumitat organizzattiv ikun magħmul minn sitt membri tal-ġurija, segretarju, kaxxier u żewġ membri li kienu kollha uffiċjali tal-armata Ingliża. Dakinhar is-seba' tiġrijiet kienu kollha tal-galopp u l-programm inkluda wkoll l-ewwel edizzjoni tal-Malta Grandnational Steeplechase. Din kienet tiġrija li saret fuq distanza ta' żewġ mili u kienet miftuħa għal żwiemel Ingliżi u oħrajn ta' razza Għarbija u Spanjola. Dawn ġarrew diversi piżijiet, fosthom tnax-il libra, għaxar libri u disa' libri. Għal din il-laqgħa attendiet folla sabiħa. Fix-xhur ta' wara, il-kumitat organizzattiv kompla jistinka biex itejjeb il-faċilitajiet fil-korsa. Dan billi sar użu minn qliegħ mid-dħul għat-tiġrijiet u anki billi s-sidien ingħataw iċ-ċans li jhallsu miżata żgħira kull sena biex ikunu jistgħu jħaddmu ż-żwiemel tagħhom fil-korsa. Il-kumitat organizzattiv kellu wkoll l-appoġġ finanzjarju ta' diversi benefatturi u nobbli Maltin bħal Vinċenzo Bugeja, il-markiż De Piro, Sir Adrian Dingli, il-baruni Sceberras Damico, il-konti Sceberras Bologna, il-baruni Testaferrata Abela, il- logotenenti Gatt u Portelli u l-markiż Feliċissimo Apap. Kien ukoll f'dak iż-żmien li l-club beda jissejjaħ bħala l-Malta Race. Club. filwaqt li l-kumitat responsabbli mill-organizzazzjoni tat- tiġrijiet beda jissejjah il- Malta Race Committee. Sfortunatament ħafna mid-dokumenti ta' dawk iż-zminijiet inqerdu matul it-tieni gwerra Kumitat Festi Esterni Marija Reġina Marsa AD 1972 6 dinjija, iżda jidher li bejn l-1872 u l-1914 kienu jiġu organizzati madwar erba' programmi ta' tiġrijiet fis-sena. Dawn kienu jinkludu biss tiġrijiet tal- galopp. F'pubblikazzjoni oħra nagħtu ħarsa lejn kif żviluppa dan l-isport mill- 1915 'il quddiem. Kenneth Vella ħa l-edukazzjoni tiegħu fl-iskola primarja tal-Marsa, fil-Liceo Vassalli tal-Ħandaq, il-Ġian Franġisk Abela Upper Lvceum, l-Università ta' Malta u l-Università ta' Lincoln fl-Ingilterra. Huwa wkoll il-korrispondent tat-tiġrijiet taż-żwiemel għal Television Malta, Radju Malta u l-gazzetti The Times Of Malta, In-Nazzjon u l-Mument. Artikli tiegħu dwar l-isport ġew anki pubblikati f'pubblikazzjonijiet internazzjonali u permezz ta' żewġ dokumentarji dwar it-tiġrijiet taż-żwiemel irnexxilu jirbaħ darbtejn l-award għall-aħjar programm televiżiv lokali mogħti mill-Awtorità tax-Xandir. Ħajr lil Alex Azzopardi għall-preparazzjoni u arranġamenti tar-ritratti. 11, Misraħ is-Sebgħa — ta' Ġunju 1919 Ħamrun Mob:7977 7723