Ftit żmien ilu fil-gazzetti ma kon- niċx għajr naqraw aħbarijiet fuq l-art tal-Ġordanja u fuq ir-Re tagħha, iż- żagħżugħ. Talżl, li għiejed iżomm jiebes biex f'pajjiżu ma jidħolx il-Komuniżmu, Billi fejn jin- sabu l-aqwa fost l-Imkejjen Imqad- dsa, bħal Ġerusalem u Betlehem il-lum jagħmlu mal-Ġordanja, u hekk Husejn jaħkem ukoll fuq dawn l-ibliet, sa ngħidu xi ħaġa fuqu, biex il-qarrejja tagħna isiru jafuh. Husejn I għadu żgħir, għax għadu kemm għalaq it-22 sena. Meta kien tfal, tgħallem fil-Kulleġġ tal-Misilmin ta' Għammin, il-belt il-kbira. tal-Ġor- danja, u mbagħad f'kulleġġ ieħor fl- Eġittu. Wara, mar għamel sena tagħ: lim f'Harrow u sitt xhur f'Sandhurst, fl-Ingilterra. ' Aktarx ftit. wisq għal wieħed li wara laħaq Re. TAL-ĠORDANJA Il-Ġordanja għamluha nazjon l-In- gliżi, fis-sena 1921, jiġifieri ftit wara l-gwerra l-oħra. Dak iż-żmien kien fiha nies 200,000 biss. (jiġifieri, an- qas ħafna minn Malta, għax Malta dak iż-żmien kien fiha nies 216,614; għad li l-kobor tagħha hu 37,110 mil imrab- ba' u ta' Malta 95). L-ewwel Re tagħha kien Għabd-Al- laħ, li fil-bidu kienu jgħidulu Emir, imbagħad wara laħaq Re. Għabd- Alaħ kellu żewġ subjien, imma don- nha. li qalbu kienet taħbru li warajh ma kellux jilħaq Re wieħed minnhom. Għal hekk kull fejn imur kien jieħu miegħu u jħarreġ lil iben ibnu l-kbir, it-tifel Husejn, mhux lil wieħed minn uliedu. Fis-sajf tas-sena 1951, ir-Re Għabd-Allaħ mar Ġerusalem u ħa mie- għu lil Husejn, ibħal ma dari, li kien għad kellu 15-il sena. Billi ħafna mill- Misilmin tal-Palestina kienu jobogħ- duh lil Għabd-Allaħ għax kien ħadil- hom pajjiżhom u għaqqdu mal-Ġorda- nja, kif kien dieħel il-Knisja Misilma, ' li jgħidulha tal-Għaksa, ġibdu fuqu u qatluh, Għal ftit ma qatlux ukoll lit- tifel Husejn li kien ma' ġenbu, għax balla tar-revolver għaddiet minn ma' sidru u medalja li kellu mdendla, taj- jrithielu. Wara li miet Għabd-Allaħ laħaq Re tal-Ġordanja ibnu Talàl, imma ma damx wisq, għax f'Awissu tas-sena ta' wara. l-Parlament ġiegħlu jitlaq, għax ma, kellux moħħu sewwa. Għamlu Re lit Husejn, li ma satax jaħkem minn dak iż-żmien għax kien għadu ma għa- laqx it-18-il sena. Husejn tala' fit-tron fit-12 ta' Mejju 1953 u f'Għammàn u fil-Ġordanja kollha sar ferħ kbir. Fi Frar tas-sena 1955 xterdet l-aħbar li r-Re tgħarras ma' qaribtu, l-Emira Dina Għabd-ul-Hamid, li kienet seba' snin akbar minnu, u kienet toqgħod ma' missierha. fl-Eġittu. Dina għad- diet enba' snin fl-Ingilterra, titgħallem fil-Kulleġġ ta' Cambridge, u mbagħad f'Londra. It-tieġ sar fid-19 ta' April ta' dik is-sena, fil-palazz tar-Reġina Ża'n, omm Husejn. Fit-13 ta' Frar tas-sena ta' wara, 1956, ir-Reġina Di- na. kellha tarbija, tifla, li semmewha Għalja; f'Settembru li għadda r-Reġi- na. telqet lir-Re u reġgħet marret għand missierha fl-Eġittu. It-tarbija qiegħda Bejrut, tieħu ħsiebha nannv Ingliża, Miss Norah Smith. Il-Ġordanja hi art fqira għax mill- medda tagħha ma fihiex għajr ħamsa fil-mija li jista' jinżara'. Għal hekk l-Ingliżi sa mis-sena 1021 kienu qab- du jagħtu 12,500,000 lira fis-sena lill- Gvern tagħha, biex jgħinuha. Bħala suldati tal-pajjiż keliha lil-Ġiex Għar- bi (Arab Leġion) magħmul mill-Għa- tab Bedu, li sa mis-sena 1939 kienu mħarrġa mill-Ġenetal Ingliż Sir John Glubb. Fil-Gwerra bejn il-Għarab u l-Lhud tas-sena 1948, għadd kbir ta' nies ħar- bu mill-Palestina u daħlu fil-Ġordanja u għadhom hemm sal-lum, Dawn huma nies bla dar, igħixu taħt għaraj- IR-RE ĦUSEJN Il, TAL-ĠORDANJA jex tal-għuwwied, u jgħaddu b'erba' grux (għaxar soldi) kull jum li tagħti- hom l-U.N.O, Bejn li daħlu u li laħ- qu twieldu, issa fil-Ġordanja, nies bla dar hemm ma' dwar nofs miljun. Ji- ġifieri, darbtejn daqs in-nies tal-Ġor- danja. Huse'n, għall-ewwel li laħaq Re, ftit li xejn ktilu' taħbit. Għal hekk billi kien għadu moħħ it-tfal, kien jgħaddi ż-żmien jiġri bil-karozza Mer- cedes, jew itir fuq Għammàn fl-ajri- plan Vampire li għandu. L-ewwel għawġ inqala' meta l-Ġordanja kienet sa, tidħol fil-ftehim ta' Bagdàd. ftehim ma daħlitx, u kollox għadda ħarir. Xahrejn wara r-Re għamel, aktarx, l-ewwel żball, għax battal lill- Ingliż Sir John Glubb u daħħal bdie- lu lil Għarbi Għali Abu Nuwwar, li kien ilu s-snin jaħwi minn taħt biex iwaqqa' lil Glubb. Ir-Re, billi battal lil Glubb, tagħa l-wesgħa lil Kommu- nisti f'pa'jiżu. Imbagħad inqala' i- għawġ l-ieħor tas-Swejz u r-Re Hu- sejn għamel it-tieni, aktarx, żball tie- għu, billi ħassar il-ftehim li kellu ma' l-Ingliżi u hekk tilef ilggħajnuna li kel- lu tat-12,500,000 lira fis-sena, Il- Ġnus Għarab, Surija, Eġittu u Għarà- bja Sgħudija, wegħdu lir-Re li l-flus jagħtuhomlu huma, imma. l-Għaràbja biss temmet il-wegħda tagħha u tagħtu $,000,000. L-oħra'n baqgħu bil-kliem biss. Abu Nuwwàr beda jaħdem minn taħt biex ineħħi lir-Re u jgħaqqad lil Ġordanja. mas-Surija. — F'April Hi għadda. (1957) Dr. Halidi, Rajjes il- Ważara (Prim Ministru) fuq hekk kel- lu jitlaq u f'Għammàn qam ħafna tix- wix. Ir-Re biex jagħti tweġiba lil Abu Nuwwaàr, qa'jem tixwixa fost is-sulda- ti Bedu li kien hemm fiż-Żerqa għas- suldati Palestini. Imbagħad mar hu u ħa miegħu lil Abu Nuwwàr u tala' bil- wieqfa fuq il-karozza u qalilhom: WHawn jien, jekk għamilt xi ħaġa ta' ħsara lill-poplu Għarbi, isparaw fuqi u oqtluni''. Is-suldati: weġbuh illi ħuma. ma kellhomx xi jgħidu fih, im- ma li ma jridux fuqhom lil Abu Nuw- wàr. U riedu jaqbdu lil dan u li ma kienx ir-Re, kienu: jaqtluh dak il-ħin. Ir-Re neħħa lil Abu Nuwwàr minn Rajjes il-Ġiex Għarbi u għamel bdielu lill-Ġeneral H'àri. għamel qabad lil xi fizzjali li deherlu li kienu ħtija. tat-tixwixa taż-Żerqa. Ir-Re ħelishom malajr u l-Ġeneral Hjàri ħarab lejn is-Surija. ' k k Bħal issa l-qawwa tal-Ġordanja hija mqassma hekk: suldati Bedu; suldati mħallta, Għarab tal-ibliet u Ċirkassi; u suldati tal-Palestina. Tal-ewwel iħob- bu lir-Re daqs dawl għa'nejhom, u ta' min jafda fuqhom. Tat-tieni ma tistax. torbot fuqhom, għax jagħmlu dejjem kif jaqblilhom. Tat-tielet, ta' min jibża' minnhom, għax lir-Re tal- Ġordanja ma jaħmluhx. Ir-Re Husse'n, s'issa wera li hu bniedem qalbieni. Imma bħala Re mal-qlubija, trid ukoll għerf u għaqal. Meta ftit ilu qagħad għalli riedu min- nu l-Eġittu u s-Surija, ma. donnux li wera għaqal kbir. Il-Ġordanja ma tis- tax tgħix mingħajr il-flus tal-barranin. Fl-Eġittu u s-Surija ma għandux għax jittàma. Ir-Re Fejsal II tal-Għiràq, qaribu, iħobbu minn qalbu. Il-Għa- ràbja Sgħudi'a għenitu bil-flus. L- Amerka trid tgħinu wkoll. Issa l-għa- qal tar-Re jħoll u jorbot. Nistennew u naraw u nitolbu l-Bambin għalih. GĦISA ABU FARAĠ. In-nies tal-Palestina, biex ikunu jafu hux ġej xemx jew xita għandhom barċmetru. naturali. Jaqbdu. sangisug (huma jgħidulu għeleq, u jsibuh f'xi għejjun tal-ilma li 'oħroġ għal ġewwa l-għadajjar fil-widjien) u jqiegħduh ġew- wa, flixkun bl-ilma. Jekk is-sangisug jitla' fil-wiċċ, tkun ġejja x-xita;'u jekk jinżel iitkebbeb fil-qiegħ, tkun ġejja x-xemx. Jekk ma jkollhomx sangisug, jagħmlu ħaġ'oħra. Billi d-diar tal-Għarab aktarx ikollhom il-bajtar tax-xewk ħde'hom, u billi ġewwa l-bajtar ikun hemm xi brimba minn dawk il-kbar, fil- għaxija, iħarsu lejn dik il-brimba. Jekk jarawha tqassar il-għanqbuta, 'iġifieri li ġejja x-xita ma' tul il-lejl inkella l-għada fil-għodu; jekk jarawha ttawwalha, bil-le'l jagħmel ajru ċar u l-għada tagħmel ix-xemx.