Weraq tal-Ħarifa Għaddejt il-ġonna tar-Rebbiegħa b'żerniq ta' ward imżew- waq dejjem; ħallejt warajja l-wied ibaqbaq u sħab għaddej iriegħed fuq rasi u rajt l-isħab għodwiet jinksew b'dalma xitwija, fil-waqt li f'qalbi jien ħassejt bla dija jgħaddu ta' ħajti l-jiem, u ġewwa d-dlam jitbiegħed — mal-ħeġġa l-ħsieb sabiħ li darba ħlomt, li bih jien xtàqt nibqa' nithejjem. Għaliex trabbejt bit-Tama, ħolma li tmut, kif igħidu, l-aħħar walida; ħassejtha ċkejken mindu, mingħajr ma nat xejn jiena, iltim mill-ħarsa ta' missier, għall-ewwel darba, infexxet f'bikja l-qalb u bl-aħħar karba, mill-għajn ta' l-omm mifrud, inxħett fi ħdan il-ħniena ta' min ħajti ma riedx jara mid-dinja mċaħħda. Għalxejn iż-żmien biegħed l-Imgtoddi, għalxejn bil-ġrajja ġodda u taqlib tad-dinja ħbielu wiċċu; , għadhom jsejħu l-qalb mill-bogħ'd, magħha jiġu jitkellmu dawk ħbiebha ta' tfuliti li kienu telqu bla ma sellmu, u ħbiebha l-oħra ta' żgħożiti, għaliex ħsiebi l-Imgħoddi - dlonk ifittxu: kull meta jħossu għajjien għaddej mit- toroq ħorox A a dil- ajja. Kemm donnha kienet isbali id-dinja ta' torbiti l Hemmhekk fejn darba ċkejken id ħanina fatmitni minn art twelidi; hemmhekk, ja dar, noħolmok qiegħda walidek fit-tarf ta' belt, Sultana t'Art Imwiegħda. Għadha f'widnejja tidwi tal-ħajja l-ewwel għanja li saħħritni, minn fomm l-Għarab ibattmu s-sies tal-Bini ta' Żgħoriti, Iż-żmien li għadda fuqek, oh. kif mejjillek rasek l B'riġlek fuq art tal-ħama, bħal siġra l-lum magħhkusa, li tħawlet f'art ħażina, ja dar, int donnu ġralek. Minnek mifrud, minn art u żmien, jien darba li xjeħt bħalek, infittxek ġejt bħal min wara żmien twil ħolom bl-għarusa; midfuna qalb djar oħra, sibtek bilkemm, inqajmek xtaqt minn ngħasek. Nhewden jien bik, inħoss mill-ġdid il- ħajja ta' mitt ħaġa midfuna, bl- għabra taż-żmien imżewqa: ix-xgħari, il-ġnien, l-għarix, 'l hinn il-baħar mejjet tal-belt ta' Tunes, u bi għab iswed is-sema jfajjed ġifen ta' l-art b'tisfira jtir minn ħdejk, dawk li kull xewqa ta' qalbi kienu u l-lum ta' ħajti l-iċken, l-egħżeż ġrajja. Ja żmien tfuliti meta, l-għajnejn tax-xjuħ imbexxqin kienu għad-dawl li l-bniedem seraq lill- berqa tas-smewwiet, u l-widnejn torox kienu għal-leħen ġej mill-bogħ'd il-bogħ'd mal-mewġa ta' l-ajru, għidli kif tfietek għoddha l-fewġa ta' l-għerf, taż-żina li waqqgħiet sal-ħitair. qawwija ta' tib- iet, u kemmxet wiċċ l-Imgħoddi qabel ma tqaddem żmienu71 Għadkom quddiem għajnejja, intom ħitan li dari kontu tħarsu 'bil-walix ta' ħniedaq il-mogħdija madwar il-bieb tal-Belt; kont għadni tfajjel bil-kotba f'idi nilgħab fostkom, u jien għadni nistħajjel il-kenn tagħkom wisq isbaħ minn kull palma dellija fil-beraħ. li jgħattikom taħt dak ir-radam xagħri. Lilkom mhux il-ħadid u mbux in- nar tal-għadu ġarraf u difen imma ż-żmien ta' żmieni li donnu xaba' minnkom u rakom f'għajnu żejda: ġebel immermer tfixklu trieqtu, ja ġebel ta' bla fejda. O kif il-ġwienaħ tiegħu kinsu kull ħiel hekk kmieni tal-wiċċ beltija tagħkom u kollox ħadul Ftit il-bogħ'd minnkom waħdi ġewwa kmajra b'xemgħa tixgħel fuq ktieb f'ħemda ta' lejl x'ħin sħabi ilkoll taħt saqaf wiefied kienu jkunu reqdin, bil-qalb u l-moħħ ta' żgħażagħ mid-dinja mifrudin, min jaf kemm moħħi mar f'rokna minn tagħkom iħott it- tgħabi tal-ħsieb u q'għad jissamma' jidwi xi leħen f'qiegħ is-Sema; dak il-leħen li ġewwa dik il-kmajra maż-żerniq ta' żgħożiti minn ġo twejqa dieħel donnu bil-moħbi ħassejtu kemm-il-darba mill-bogħ'd mar-rwiefen ġej, il-lum għandu minn dalħika u l-għada għandu minn karba. u bih imtliet, thenniet il-qalb imdejqa, l u bih kibes il-moħħ u ħsiebi għola mas-smewwiet bħal tajra, Ja żmien, li fih fis-saħna ta' mitt xewqa bqajt il-ljieli pishar u noħlom u dejjem ngħix bit-tama, leħnek ħassejtu wkoll bħal għanja tal-benniena, bħal bews fuq moħħi jnessi n-niket kollha Ħniena; bih qsamt il-mewġ fejn ma wasletx tad-dirgħajn il-qama u l-hena bqajt induq fil-waqt li serquhieli. Għalkemm ftit doqtha l-ħilewwa tas-Sebħi miegħek, għalkemm mill-ħodon tiegħek ftit ward imżewwaq ġbart, inti bqajt dejjem il-ħabib tal-qalb u xejn ma kont qarrieq; iż-żmien ta' wrajk għannaqni, imbagħ'd tani bis-sieq; mela bil-ward tax-xewk kull rokna f'qalbi fejn int ħaddart. O kemm. xtaqt jien li nibqa' l-lum marbut bil-ktajjen tiegħek 1 Fejn tliftek, fejn ħallejtek ma niftakarx jien sewwa, għax donnu ftit għext miegħek; jekk sew fil-ħin li lqajtni, b'ħaddejn ħomor, bi snien bojod, b'xuxa mġiegħda sewda tuta, u xebbiktli dehni kollu bħal dubbiena ġewwa għanqbuta, jew x'ħin dieħel f'din il-ħajja naqla' x'niekol jew meta tajtni induq il-morr ta' Imħabbti bl-ewwel qatriet tal-ħlewwa. Lilek jien naf-li f'qalbi kelli meta tqila ħassejt kull ħidma li nixxfitli rasi, u faraġ sibt f'thewdin tal-għanja tar-Rebbiegħa; u rġajt ħlomt bik, bil-ġonna tiegħek f'xi siegħa li fiha l-Imħabba nsiet id-dnub, li fiha minn ngħasi jien qomt sabiex qalbieni nġarrab xi trieq twila…… U t-trieq imxejtha u d-dafika tiegħek naħseb li għad kelli u l-ħsieb qalbieni tiegħek meta f'art oħra kbira fittixt dawl isbaħ għal din l-imsejkna ħajja; naħseb f'lewnek ukoll iżżewqet tiegħi kull ġrajja, meta rieqda ħallejtek f'raħal ġo rokna żgħira ma' l-għanja tiegħi tal-qalb fejn miegħek raqad delli. Zgħożija ta' ħajti, int hemm bqajt rieqda u, biex minn ngħasek jien inqajmek, il-lum għadda wisq żmien u naf li jkun għalxejn. Il-lum li mitt, ħallini nikxef il-ġebla li tgħattik bil-ħwejjeġ li żejnuk u flok il-ward nagħtik weraq tar-rand minn dak li fir-riġlejn l-egħdewwa riedu jixtħu, u bih qed igħix il-Ħsieb u jħad- dar għadu f'rasek. Kif telqu miegħek l-egħżeż uċuh li kelli, ommi l-ħanina li miegħi biss hi ferħet u bkiet, li għaxet biss għalija fil-mixja ta' dil-ħajja; dawk sħabi li ħallewni, oħrajn li fit-trieq baqgħu, jew qabdu art oħra, insewni; ħabibi ta' tfuliti, li bqajt tħobbni bħal ħija, tifla, ja sebħi ta' Mħabba, O kif bejnietna l-lum inħallet il- katina 1 F'rokna li taħbi dellkom, f'minkeb it-trieq, fuq blajta ta' xatt il-baħar fejn niltaqgħu konna, il-lum bħal fewġa in-nifs tagħkom inħoss u kliemkom ġo widnejja; lilkom nara weqfin quddiem għajnejja. Fil-ħemda ta' l-Imgħoddi magħkom il-qalb bħal mewġa ċkejkna fid-dawl tal-qamar għadha tinstama' tħabbat fuq ix-xtajta. Uċuh midbiela li bla ħsieb xejn jien naħbat magħkom u tfakkruni fiż-żali'r, fil-ward li flimkien qtajna fir-Rebbiegħa, fit-tuffiħat tas-siġar tal-ġonna ta' żgħożiti, fil-qalb l-isbati tifkira, ja mirja ta' bluhiti, għalina fil-lejl xitwi, mudlam, xi kewkba ġewwa l-qiegħa tas-Sema dejjem tiddi fuq it-trieq tiegħi u tagħkom l Nhar Għid l-Imwiet, 1937.