6ġ Mid-Djarju Tiegħi (Ta' Ġuże' ELLUL MERCER) Il-Hadd, 8 ta' Settembru, 1940. Il-Vitorja IT-FIFKIDIET bil-miktub tas-snin twal li qatta' l-ħabs minħabba l-fehmiet pulitiċi tiegħu, il-kittieb Taljan Silvio Pellico mar igħid li ma hemmx ħaġa li tnikktek aktar minn dik li f'waqt ta' hemm kbir tiftakar fil-hena taż-żmenijiet l-im- għoddija'. Dan il-ħsieb għoli tal-Pellico rajt is-sewwa tiegħu bosta dra- bi f'dawn it-tliet xhur koroh li għaddew minn fuqna; u aktar u aktar f'xi jiem bħal dawk tal-bieraħ u tal-lum. Il-Vitorjal Festa ta' kollha kemm huma l-Maltin; festa Nazzjonali mfakkra fl-imgħoddi bl-akbar wiri ta' qima għal. mis- serijietna l-qalbiena; ta' mixegħla, ta' ferħ u ta' għors, l-aktar min-nies ta' l-Isla — il-lum saret jum ta' niket, ta' ħerba u ta' mewt. Il-bieraħ filgħodu, uħud min-nies mill-Isla, li joqogħdu hawn f'Birkirkara fil-qrib ta' fejn noqgħod jien, ħassew d-dinir li mqar għal dawn il-jemejn, jerġgħu lura lejn il-belt tagħhom biex iqimu lil-Madonna. tal Nittorji; u b'qalbhom ittaqtaq ir- ħewlha. lejn l-Isla biex igħaddu dawn il-jumejn fi djarhom u f'paj- jiżhom. Jew għaliex it-Taljani għażlu għal ta' l-apposta dan il-juni, jew għaliex ix- xorti riedet hekk, fin-nofs siegħa ta' fuq nofs in- nhar sewwa, ġie mħabbar hawn f'Lascaris fejn naħdem jien, ji ħamsa, u tletin ajruplan Taljan kienu resqin lejna minn ġox- xlokk; u li kull min jista', jaqbillu jieħu kenn, Il-ħbit beda ftit miruti wara. Jingħad li twaddbu 'l fuq minn 30 bomba esplosiva, ta' daqs aktarx kbir, fuq it-Tarzna, fuq l- Tsla, fuq il-Birgu, lejn Ħaż-Żabbar u l-Kalkara. Mix-xelter ta' Lascaris fejn kont jien, ii jiġi biswit Sant'An- glu sewwa, il-ħbit inħass ikrah; uħseb u ara x'ħassew dawk li kienu taħtu sewwa, Hekk ukoll il-poeta Dante li għanna: Nessun meġġior dolov ehe rieordarsi Del tempo felice nella miserie, 70) iL-Manri Iġġarrfu l-Armerija, l-iskola tal-Gvern, u bosta bi ieħor. Marija Pisani—ta' 27 sena—u tliet uliedha, ta' bejn sena u nofs u ħames snin, intradmu l-Birgu f'dar fejn kienu qed jieħdu kenn, u tilfu ħajjithom l-erbgħa. Min jaf x'ġarrab żewġ dik l-im- sejkna—Ġrużeppi—suldat f'riġment tal-Maltin, meta waslitlu ab- bar hekk qalila l 'Tnejn min-nies oħra, mara u raġel, indarbu sewwa u wara mietu. Għadd ta' nies indarab ħafif. Kien hemm, bħalma ġa għid- na qabel f'dawn it-tifkiriet, min ħelisha tussew b'miraklu, Wieħed minn dawn kien Ċikku Casaletto, minn l-Isla. Dan ma marx jieħu kenn xħin saffru s-sireni. Xħin in-nar beda jżid u seraa' ħoss il-bombi fil-qrib, qatagħha li joħroġ mid-dar u jmur f'xelter. Waqt li kien qed jiftaħ il-bieb ta' barra, niżlet bomba fuq daru sewwa. Ġrarrfet in-naħa ta' wara tad-dar, ġiet fuq sodda fil-kamra fejn qabef kien hu, faqgħet il-qiegħa ta' l-art, baqgħet neżla f'bir mimli ilmu; u ma xkattatx. U Casaletto ħelisha. b'qat- għa kbira biss. It-tarzna ġarrbet xi ħsara, skond l-aħbar uffiċjali. Kif jista' jkun lilel Min inqabad f'dan il-ħbit, twerwer. Dawk li kienu niżiu mill-irħula biex iqattgħu l-jiem tal-festa fl-Isla jew fil-qrib, reġ- għu lura lejn djarhom bin bla waqt, b'demmhom imħassar. F'dan il-ħbit it-Taljani tilfu bomber. Tntlaqat mill-kanuni ta' l-artilljeri Maltin, niżel il-baħar u għereq b'erbgħa min-nies fuqu. Nhar l-Erbgħa li għuddew, 4 ta' Settembru, 1940, ħadt aħ- bar li ftit-huwn min jaf biha, u li ħassbitni sewwa. Filgħodu kel- Ina taqbida qrib Malta, bejn ajruplani Taljani u Ingliżi. L-Ingii- żi qalu li t-Taljani marru minn taħt, tillu bomber u aktarx żewġ ajruplani tal-ġlied. Fis-sitta ta' filgħuxija reġgħu safiru s-sireni. Minn fuq il-bieb tad-dar tiegħi, rajt seba' ajruplani, li ħsibt- hom Taljani, neżlin għul rashom, wieħed wara l-ieħor, x'imkien lejn ix-xlokk tal-Gżira. Billi f'dak il-waqt kien qed isir sparar qawwi fuqhom, ħsibt li ġew milqutin ilkoll mita rajthom jgħoddsu dritt ġo l-art. Iżda ma kienx hekk, Smajt il-ħoss tal-bombi jixkattaw, rajt sħab ta' trab fl-ajru, u ftit wara, ilmaħthom telgħin qishom isqra, ħfief u Iventi, wieħed wara l-ieħor : u bit-tiri kollha li kienu qalgħu reġgħu marru mnejn ġew. L-għada ħadt l-aħbar li dawn kienu l-imsemmijin makni Ġer- maniżi Stukas—ajruplani hekk imsejħin għaddasa—ħfief daqs tal- ġlied, jerħu l-bombi u jiġġieldu; u jimxu kemm iridu. 'Tgbid bdew resqin lejna l-Ġermaniżi7 Hawn ''il-post' fejn naħdem jien, ma jaħsbuhiex hekk. Igħidu li aktarx il-bdoti ta' dawn l-Istukas kienu Taljani, imħarrġin mill-Ġermaniżi. Xi nofs siegħa ilu—għal ħabta. ta' l-4ve Maria jew ftit qabel —il-ġeneral Sir William Dobbie, Gvernatur ta' Malta, qal erba' kelmiet sbieħ fuq ir-Rediffusion biex itakkur dan il-jum storiku. Xebbal in-niket u d-dwejjaq u l-qlubija ta' Missirijietna. fl-1565, ma' dawk taghna tal-lum. Ħeġġeġ lil kulmin kien qed jisimgħu biex jagħmel ħiltu, sakemm negħilbu dawn iż-żmenijiet koroh u l-egħdewwa li qed jitqabdu magħna; u qal li bil-għajnuna t'Alla l-Imbierek u bit-talb imħeġġeġ tagħna, għad nistgħu naslu biex inrażżnu lil dawn l-egħdewwa u nirbħu.