ŻEWĠ ŻRIERAGH Ta' Fr, D. MINTOFF, O.F.M. 'Xortih ma tantx kienet tajbal, Kellu familja ta' tnejn minn nies. Mhux tgħid familja kbira. Imma kellu taħbit daqs li kienu tnax. Mid-dar għax-xogħol u mix-xogħol għad-dar. Fuq ix-xogħol iħabbat wiċċu ma' mgħalem li kellu id tal-ħad'd, U id tal-ħadid titħan id-tal-laħam. Kieku kellu jagħsar il-fus li kien idaħħal fil- ġimgħa kien joħroġ minnhom għaraq u dmugħ. Fid-dar kellu mara li tħoll u torbot hi. Huwa r-raġel għax bil- mustaċċi u għax jilbes is-sidrija u l-qalziet twil. U bil-ħaqq għax iġib il-flus fl-aħħar tal-ġimgħa. Raġun ma għandu qatt. Mal-mara kellu żewġ ulied: żagħżugħ u żagħżugħa, Żewġ slaleb. Iż-żagħżugħ kellu rasu tajba u jixrob f'nifs kulma tgħidlu, Imma ġismu kien mejjet mindu twieled. Iż-żagħżugħia kien qisha kolonna taż-żonqor. Twila u mbbaċċa. Saħħa kellha biex tbigħ. Għaqal ma kellhiex b'sitt ħabbiet. Tassew żewġ s:aleb li jridu jintrefgħu ta' kuljum minn Anton u Karmena l-mara tiegħu. Biss jekk Karmena tkun bil-geddum, is-salib kollu jintrefa' minm Anton. Il-lum Karmena sebħet minn fil-għodu b'seddum sa l-art. Anton xammha li ġej jum kiefer, Għall-ewwel bil-kemm ma kenux se jitil- għulu. Imma f'daqqa waħda ntebah li Karmena kellha gelgul dmugħ : ħiereġ minn għajnejha. Staqsa x'kien ġara. Karmena ma weġbitx. Biss ħarset lejn iż- żewġ sodod li fuqhom kien hemm reqdin uliedha. Anton ma tkellimx anqas. Inħasel fuq fuq. Mar għax-xogħol bħas-soltu. L-imgħallem ġie għax-xogħol kwarta wara l-ħin. Ma kienx laħaq il-karrozza tal-linja. U miegħu weħel kulħadd. Kull minuta bdiet tidher siegħa. Imma fl-aħħar il-ħin sar. K'en jum ta' thewdin u taqtigħ ta' qalb. i L-għeja tkiddek, imma n-niket jifnik. Anton kien iħoss bħal ċappa demm ġo moħħu u bħal ċpar qudd'em għajnejh. Dik il-lejla ried jinsa l-bank iebes tax-xogħol u l-hemm kiefer tad-dar. Ma xtaqx jidħol id-dar jekk ma jsibx kliem ta' faraġ xi jgħid lil-Karmena. Fl-istess ħin ried li jistrieħ. Il-mistrieħ huwa ħlieqa ta' Alla wkoll. Biss mhux dejjem wieħed jista' jieħdu. Żewċ ŻniERaGtt il Anton qabad miexi għal għonq it-triq. Ma ried jara 'l ħadd b'għajnejh. Ħareġ barra mill-Belt. Sab ruħu qalb ir-raba'. Kollox ħemda. Is-skiet kien qed iserrħu. Xi ħlewwa niżlitlu f'qalbu, meta waħdu, f'dik is-siegħa ħiemda ta' fil-għaxija qagħad b'l-qiegħda fuq ġebla ħdejn ħa't ta' għorfa se taqa' u ma taqax. , Iż-żrar kien iħaxwex taħt riġlejh. Id-difa tas-sema mberraħ kien iħeġġeġ fuq rasu. ' Kien iħares lejn ix-xemx, nieżla qajl qajl, lil hinn mix-xefaq fil- bogħod. Iż-żiffa safja tfewweġ ma' wiċċu u tilgħab ma' żewġ beżbużiet xagħar li kien jissellef biex igħatti l-qurriegħa ta' rasu. Ħarstu kienet miftuħa u ħosbiena. Kien qisu qed joħlom. Bil-kemm ma kienx se jorqod. Imma ċ-ċekċik ta' serratura u ċ-ċaqliq ta' xatba ġibuh f'sessih. Minn l-għorfa kien ħ'ereġ bidwi mgħawweġ tnejn. Kien imgħobbi biż-żmien u, barra minn hekk, fuq spallejh kellu żewġ xkejjer. Xagħru abjad qotna. Nieqes daqsxejn mis-smigħ. Għalkemm għajnejh fil- ħofra kien jara daqs seqer. U mill-ewwel lemaħ 'l Anton. Resaq lejh u staqsa: — Qed tfittex lil xi ħadd, ħabib' — Le… xejn minn dan… u tridx ngħinek f'dik l-ixkora……f Ix-xiħ ma ħalliehx itemm il-kelma. Waqt li niżżel fl-art l-ixkejjer ħall tajjeb l-għoqod tat-tarf tagħhom, ħareġ ponn żrieragħ minn kull xkora u reġa' beda jitħaddet: — Ġejt qgħadt hawn għax ma tafx din l-għonfa kemm hi riżgha ħażin. Qed tara dawn iż-żrieragħ' Dam hu ġidi kollu, Tgħidx kemm batejt sakemm xtrajthom. Dawk kollha biex jintremew. Xkora minnhom, kienet maqfula fil-għorfa u l-oħra mxerrda fil- għalqa. It-tnejn mhumiex tajbin. L-ewwel xkora kienet maqfula, ma rat qatt xita u dbielet. It-tnejn spiċċaw. Mhux ħtija tagħhom. Xemx u xita Alla jaf meta. Imma Alla ma jinsa lil ħadd. Anton baqa' jisma' mnixxef. Kellu ġenn sakemm jerġa' lura lejn id-dar biex itenni lil Karmena l-ġrajja taż-żewġ żrieragħ,