IL-MALTT QARI LI TOĦROĠ IL-GĦAQDAL MARZU TAL-KITTIEBA TAL-MALTI f 1944 EDITORJAL PARIR LILL-KITTIEBA NIXTIEQU naraw aktar proża ippubblikata bil-Malti; il- letteratura tagħna jeħtiġilha li tkun. mogħnija aktar b'xogħlijiet ta' proża, Għandna bil-Malti ħafna xogħlijiet żgħar, l-aktar ta' poeżija, li għalkemm tajbin, qatt ma jaslu biex jif- furmaw patrimonju letterarju nazzjonali. Letteratura għolja u mseddqa trid tkun imżewqa b'xogħli- jiet kbar li jsarrfu ħafna u mhux b'ħafna naqriet sbieħ kemm ikunu sbieħ; dawn inqisuhom bħala ħaġriet ċkejknin prezzjużi, imma x-xogħlijiet kbar u ta' pis isawru l-kuruna li fuqha jit- waħħal il-ħaġar għani; u mingħajr din il-kuruna f'rasha l-lette- ratura tagħna ma tkunx setgħana u mweġġha kemm nixtiequ narawha, Ħafna mill-awturi tagħma ma għandhomx iż-żmien jew is- sabar biex jinrteħtu għal xogħlijiet twal li jeħtiġilhom idumu jaħdmu u jaħsbu fugħom ix-xhur jew is-snin; xogħlijiet bħal dawn huma ebsin wisq, imma min irid jagħmel isem bħala kit- tieb jeħtieġlu jmidd għonqu għalihom għax l-Wopus'' li jħassel isem għal awtur ma jsirx minn ħafna ntietef jew tlaqqit. Bosta kittieba tiġihom lehma, joqogħdu bil-qiegħda, jaqbdu pinna u f'radda ta' salib iħożżulek sunett jew xi poeżija oħra li aktarx jiġrilha bħal sajjetta: tilma, tleħħ, issamma' ragħda u tintemm. B'daqshekk ma nsawrux letteratura għanja u li tista' toq- għod ħdejn oħrajn barranin; jekk irridu nkabbru u ngħollu l-let- teratura tagħna jeħtiġilna naħdmu iebes, bil-ħerqa, bis-sabar u bil-għaqal biex noħorġu xogħlijiet kbar, sbieħ u ta' interess li ma jmut qatt. : GZA., f'artiklu wisq interessanti: Xewqa… u Pjani, li jidher f'dan in-numru ta' ''Il-Malti', kiteb: '' Kull xorta ta' kitba letterarja ħija r-riżultat ta' ħafna xogħol iebes, thejjija siekta u sabar twil. Saħansitra l-aktar storja sempliċi titlob ħafna ħsieb. '' Dan il-parir jiswa mitqlu deheb, u l-kittieba tagħna jmisshom jaqraw dan l-artiklu tas-Sur Zarb Adami u jiztarruh tajjeb għax 4 IL-MALTI fih tagħlim siewi. Mhux kull min jixtieq u jħoss il-ħajra jirnexxi kittieb, iżda min jibda, jissokta u jispiċċa sa l-aħħar, itemm xogħlijiet ta' min iqishom. Ħafna mill-aieturi tagħna jistgħu kieku jridu jiktbu opri li jagħmlu ġieh lilhom u lil ilsienna, imma biex jagħmlu dan iridu jdumu jbatu u jegħerqu u jaħsbu u jħabblu moħħhom u jishru u jmaħħu. Dan, jisgħobbina ngħidu, ma jagħmluhx il-kotra tal- kittieba. tagħna; bosta minnhom jiktbu ħafna ntietef li jgħaddu mar-riħ u ana jħallu fejda ta' xejn. U aħna dan li nirtiequ jkollna fil-letteratura tagħna: xogħ- lijiet ta' fejda li ma jintsew qatt, li jagħmlu ġieh lil ilstenna u lil-min kitibhom.