har it-Tnejn, 2 ta' Ġunju li IN ssa fil-ġimgħa Ewkaristika fil-parroċċa ta' Sannat, kont mistieden nagħti taħdita — bl-għajnuna ta' preżentazzjoni power point dwar l-innu Ewkaristiku 'Nadurawk, ja Ħobż tas-Sema' — fil-knisja arċipretali. Il-qofol tat-taħdita kien dwar l-istorja tal-innu u t-tifsir intrinsiku tiegħu. L-innu 'Nadurawk ja Ħobż tas-Sema' huwa bla dubju wieħed mill-ħafna innijiet l-aktar popolari li jikantaw waqt it-tqarbin fil-knejjes tagħna l-Maltin u l-Għawdxin. Dan l-innu — bħal ħafna oħrajn u l-Innu Malti' — kitbu Dun Karm Psaila, il-poeta nazzjonali, li twieled fit-18 ta' Ottubru 1871, u miet ġimgħa qabel għeluq id-90 sena, nhar it-13 ta' Ottubru 1961. Dan l-innu nkiteb fl-ewwel xhur tal-1913. Fl-ewwel sena li kont nitla' l-Italja biex nagħti lekċers fl-Università L'Orientale ta' Napli, kont indunajt li, f'xi knejjes, wara t-tqarbin, kien spiss jitkanta innu sabiħ — 'T'Adoriam, Ostia Divina'. Mill-melodija tiegħu minnufih intbaħt li dan l-innu Taljan IT-TWEMMIN NISRANI FL-INNU 'NADURAWK…. kien verżjoni tal-innu Malti 'Nadurawk Ja Ħobż tas-Sema'. Minn tiftix li għamilt, sirt naf li l-innu kien popolari ħafna fl-Italja. Kien antik u ħafna jafuh bl-amment. Imma ħadd ma kien jaf u la min kitbu u lanqas min immużikah. L-innu kien kitbu l-qassis-poeta Malti, Dun Karm, u mmużikah Malti ieħor, Maestro Ġużeppi Caruana, għall-XXIV Kungress Ewkaristiku Internazzjonali li kien sar f'Malta bejn it-23 u s-27 ta' April 1913. Akkwistajt fotokopji tal-innu, kliem u mużika, naturalment mingħajr ebda isem tal-awturi tagħhom. Kull min staqsejtu dwar dan l-innu, fl-Italja, jaqbel li 'hu popolari ħafna; 'li ħafna nies, speċjalment kbar fl-età, jafuh bl-amment; u 'li ħadd ma jaf min kitbu u min fejn ġie'. L-istorja ta' l-innu L-istorja ta' kif twieled l-innu jirrakkuntaha Dun Karm stess fil-perjodiku Il-Ħabib (30.09.1924) u fir-rivistA Il-Malti (Marzu 1944). F'Il-Malti Dun Karm jgħid: 'Qatt ma kont nitkellem fuq dan l-innu kieku xi ġrajja li għaddew mingħalih ma tawhx importanza barranija. Imbagħad jissokta kif darba, meta kienu tal-festi tal-Kungress Ewkaristiku Internazzjonali li kellu jsir Malta, fi Triq Irjali, resaq fuqu s-Surmast Ġużeppi Caruana u talbu xi versi biex jimmużikahom bħala innu li jkun jista' jitkanta mit-tfal wara t-tqarbin tagħhom u fil-purċissjonijiet li jsiru matul il-Kungress. L-għada, lil Caruana, Dun Karm tah tliet strofi. Imma dawn la kienu għoġbu lilu stess u daqstant ieħor lil Caruana. 'Stenna sa għada; talbu Dun Karm, 'u nittama li jkolli xi ħaġa aħjar' Fl-fatt, l-għada Dun Karm għadda lill-maestro l-versi tal-innu li sal-lum għadu jitkanta f'ħafna knejjes fl-Italja: it- 'T'Adoriam, Ostia Divina' li dakinhar kellu t-titlu 'Tnno Eucaristico'. Dun Karm anki jgħid li hu stess issuġġerixxa l-melodija, motiv minn għanja Maltija li kien sema' eluf ta' drabi titgħanna mill-bdiewa u mix-xbejbiet Maltin fil-beraħ tar-raba'. Lil Caruana għoġbuh u malajr ħażżhom fuq biċċa karta li ħareġ mill-but dak il-ħin stess. Il-mużika tal-innu kienet lesta wkoll il-jum ta' wara. L-Innu bit-Taljan Fl-1913 Dun Karm kellu madwar 42 sena u ma kienx ilu li beda jikteb versi bil-Malti. Fil-bidu tal-karriera tal-kitba tiegħu kien jikteb u jxandar poeżiji u artikli bit-Taljan. Immal-innulikiteb Dun Karm kellujkun bit-Taljan għax b'hekk biss seta' jitkanta mill-Maltin u minn min kien ġej Malta minn kull naħa tad-dinja, għall-Kungress. Kien għalhekk li l-poeta u s-surmast ħasbu li jkun jixraq ukoll li jistampaw l-innu biex, kemm jista' jkun, Maltin u barranin ikollhom kopja f'idejhom huma u jkantawh. Parroċċa 'Ta' Sannat fuq 'wieħed mill-aħjar librara u stampaturi tal-gżira' u offrewlu li jċedulu saħansitra l-proprjetà letterarja tal-innu. Iżda l-ħsieb falla, u l-innu baqa' biss fuq il-karta. L-innu stampat Ħa ħsieb stampa ftit kopji tal-versi u għamel xi kopji oħra tal-mużika bl-idejn, id-direttur tal-istitut tat-tfal tad-Duttrina ta' San Publju, liema tfal kellhom ikantaw l-innu wara t-tqarbin fil-knisja tal-Furjana, fejn ħafna tfal kellhom ukoll jagħmlu l-Ewwel Tqarbina — jien sibt kartolina tal- okkażjoni li tgħid li kienu 12,000. Imma f'dawn il-kopji, kemm l-isem ta' Dun Karm, kif ukoll dak tas-Surmast Caruana, tħallew barra. Innu popolari L-innu ntgħoġob ħafna. 'Cosi si canta in Paradiso — Hekk ikantaw fil-Ġenna kien il-kumment li għadda meta semgħu jitkanta l-Arċisqof ta' Siracusa Mons. Luigi Bignami li kien ħdejn Dun Karm, f'gallarija fi Triq Irjali, hi u għaddejja l-purċissjoni waqt il-Kungress. Is- segretarju tal-Isqof ta' Acireale talab kopja tal-kliem u tal-mużika biex jeħodhom miegħu. U f'Acireale, aktar tard, l-innu deher stampat saħansitra b'avviż li ħadd ma jista' jerġa' jistampahl Mons. L. Farrugia — li kien ħa ħsieb jistampa ktejjeb bħala tifkira tal-Kungress — 'beda jrodd is-slaleb' meta Dun Karm qallu li l-innu kitbu hu. Sadattant, il-popolarità tal-Innu ġriet —. flimkien mal-kopji stampati mingħajr l-ismijiet tal-awtur u tal-maestro. L-innu f'Malta F'Malta l-innu baqa' jitkanta, anki wara l-Kungress, speċjalment f'festi bħal dawk ta' 'Corpus', tal-Qalb ta' Ġesti, u waqt l-Ora Santa. U dik is-sena stess, ħdejn l-innu bit-Taljan, f'paġna 131, fil-ktieb tiegħu L'XXIV Congress Eucaristicu Internazionali f'Malta, (Malta, 1913), Patri Domenico Azzopardi, O.P. xandar din it-traduzzjoni bil-Malti, bl-ortografija ta' dak iż-żmien: Fxi tħula bdew jitfaċċaw xi traduzzjonijiet oħra, 'suriet u tifsiliet (..) li ma kienu jġibu xejn għall-motiv u għar- ritmu tal-mużika; stqarr Dun Karm. U biex jilqa' minn kmieni għal dan il-għawġ' — kif sejjaħlu — il-poeta qaleb l-innu għall-Malti hu stess u stampah f'Il-Ħabib (30.09.1924), li minnu tqassmu ħafna kopji f'Malta u Għawdex. Barra minn hekk, fl-Empire Press, Dun Karm stampa ħafna kopji ta' ittra fuq naħa, u bl-innu oriġinali bit-Taljan ħdejn it- traduzzjoni tiegħu tal-innu bil-Malti — issa Malti tajjeb bl-ortografija tal-Għaqda — fuq karta żgħira li minnha qassam biex ixerred il-verżjoni 'tajba' tiegħu. L-ittra ħelwa ta' Dun Karm, bl-indirizz ta' fejn kien joqgħod — 51, Strada Forni, Valletta — iddatata 8 ta' Settembru ġ1924ħ, tgħid hekk: 'Sur, Editur tal Ħabib, 'Smajt illi f'xi parroċċi ta' Malta — l-iżjed fir-rħula — għal xi ħabtiet, bħal ma huma il festi ta' Corpus u tal-Qalb ta' Ġest, nkella nhar ta' Ħamis, waqt l-Ora Santa, jitkanta dak l-innu li jien kont ktibt għall Ewkaristiku ta' Malta u li s-Surmast Ġużeppi Caruana kien żejjen b'miiżka ħelwa: u, billi ħafna, fir-rħula, ma jafux bit-taljan, fettxew illi jaqalbuh bil malti, kulħadd kif deherlu hu, u aħseb int kemm suriet u għamliet ħarġu u jistgħu joħorġu ta' dik il poċżija ċkejkna, iżda ħarira iebsa. Għaldaqshekk ħsibt illi nagħmilha bil malti jien stess, fuq il kejl tagħha, biex iġġib tajjeb għal mfiżka, u hekk tkun tista' tissamma' kullimkien xorta waħda u mingħajr tgħawwiġ u tgherfix ta' versi. 'Nitma illi inti tkun qalbek f'idejk miegħi din id-darba, bħal ma kont drabi oħra, u tarfagħli rokna fil ħarġa li ġejja tal Ħabib, sewwa għal din l-ittra u sewwa għall poeżija li hawn magħha. 'Fil ħin niżżik ħajr b'qalbi kollha u nitolbok tgħoddni 'Kollni kemm jien tiegħek L-Innu ta' Dun Karm L-innu kif ittraduċieh Dun Karm, ukoll bit- titlu Innu Ewkaristiku': Verżjonijiet bit-Taljan, bil-Malti, u bl-Ingliż Tlieta u erbgħin sena wara li nkiteb, l-innu oriġinali ġie ppubblikat b'ħames kwartini, bit-Taljan, bil-Malti, u bl-Ingliż — verżjoni ta' Patri H. St. Lavin, SJ. — minn Maria Caruana, bint il-Maestro Caruana. Fit-traduzzjoni tiegħu bil-Malti, Dun Karm bidel is-sens ta' xi frażijiet. Meta nqabblu t-test Taljan ma' dak Malti nsibu: Ostia Divina — Ħobżtas- Sema speranza di chi muor 2: qawma ta' min raqad gloria d'ogni cor — il-qlub huma henjin Traduzzjoni u versi Interessanti nosservaw li s-sens Malti ta' 'Inti l-hena tal-bnedmin' (vers 4 fl-ewwel strofa) xejn ma jaqbel mal-vers oriġinali bit- Taljan 'Tu dell'uomo sei Vonor', li bil-Malti suppost ġie tradott 'Int l-unur tal-bnedmin'. Imma mbagħad jaqbel mal-vers 'Tu la pace dB'ogni cor, li nsibu fil-verżjoni Taljana tal- innu mxandar f'pubblikazzjoni tal-Patrijiet Kapuċċini, f'Foggia, l-Italja. Il-vers oriġinali hu dak ċitat hawnhekk mit-test ta' Domenico Azzopardi, u fil- verżjoni li Dun Karm bagħat ħdejn it- traduzzjoni bil-Malti fl-1924, vers li jirrepeti ruħu kważi fil-verżjonijiet Taljani kollha. Dan jista' jgħinna nikkonkludu li fit- traduzzjoni għall-Malti, Dun Karm seta' ħadem fuq verżjoni li xi ħadd kien diġà ħa l-libertà li jirranġa u jirtokkja fl-innu tiegħu. Kif stqarr Dun Karm stess l-innu bil-Malti xxandar l-ewwel darba fl-1924, ħdax-il sena minn meta nkiteb l-oriġinal bit-Taljan. Il-vers, kif inhu llum, jagħmel ħafna aktar sens minn dak fit-test Taljan speċjalment f'kuntrast mas-sens tal-vers ta' qablu 'Għalik l-anġli dlonk titniehed' — l-anħli titniehed għaliK/il-bnedmin huma hienja biK. Il-verżjoni bil-Malti, imxandra fil-ktejjeb Innijiet, (Ministeru tal-Edukazzjoni, Malta, 1987), hi dik tal-innu maqlub għall-Malti minn Dun Karm; dejjem b'ħames strofi, bħal fl-oriġinal bit-Taljan. Imma jeżistu verżjonjiet bit-Taljan fejn jitkantaw erba' jew tliet strofi biss. U, fir- riċerka li għamilt jien, iltqajt ukoll ma' verżjonijiet fejn hemm sitt strofi, bħal fil- verżjoni ta' Foggia. Matul dawn il-mitt sena li ilu jitkanta, kemm fil-verżjoni bit-Taljan, kif ukoll f'dik bil-Malti, dan l-innu ġarrab tibdil kemm fit-titlu, kif ukoll fit-test tal-istrofi. L-aħħar verżjoni ta' 'Nadurawk, Ja Ħobż tas-Sema' Matul dan l-istudju jien idduskutejt il- bidliet kemm fit-titlu tal-innu, kif ukoll ta' kliem fl-istrofi tiegħu. U, sa ftit ilu, kont għadni nfittex minn fejn kont ġbart il-kelma 'għaxja' li maż-żmien inbidlet f 'għaxqa' — 'Inti l-għaxqa tal-ħajjin'. Jien kont qiegħed insostni li l-kelma kienet 'għaxja' u f'xi innu, xi mkien, kont sibtha użata fl-aħħar vers tat-tielet strofa tal-innu. Ried ikun Dun Dr Hector Scerri, li ġibidli l-attenzjoni għall-innu kif stampat fl-edizzjoni ġdida ta' Iktus. Il-kliem li maż-żmien kienu nbidlu reġgħu tfaċċaw — ħlewwa — saħħa; saħħa — faraġ; fqajrin - dgħajfin; qawwa — qawma; għaxqa — għaxja — f'innu b'erba' strofi, li jittrasmetti s-sens oriġinali bit-Taljan ta' Dun Karm. Barra minn hekk, it-titlu, f'din il-verżjoni sar biss Nadurawk. Il-mużika Ġew f'idejja verżjonijiet fejn, fin-noti bażi, hemm xi nota jew tnejn differenti meta tqabbel mal-mużika oriġinali. Ġew f'idejja wkoll verżjonijiet fejn l-innu żdiditlu l-armonija. U teżisti wkoll il-mużika tal- innu għall-istrumenti ta' orkestra sħiħa. Ir-ruħ fil-kelma Fi kliem ieħor, il-ħsieb tal-innu 'Nadurawk Ja Ħobż tas-Sema' hu dan: 'Nadurawk ja Ħobż tas-Sema (l-ostja hi l-Ġisem ta' Kristu, għalhekk Ħobż tas-Sema), li Int il-frott l-aktar tajjeb tal- imħabba (Ġesti sar bniedem u tana lilu nnifsu bħala ikel). L-anġli jixtiequ jirċivuk, imma ma jistgħux, u għalhekk jitniehdu għalik. Imma l-bnedmin jistgħu jithennew bik billi jirċivuk. Għal min ma jonqsu xejn, Int (li tirreferi għall-Ħobż-Alla) ħlewwa; għal min hu marid (dgħajjef / fqajjar) Int għaxja (ikel) / saħħa; u għal min raqad (miet) Int it-tama fil-qawmien għal ħajja ta' dejjem. Jalla l-bnedmin jagħrfuk u jħobbuk. Nadurawk Alla li ma narawkx; Int bla bidu u bla tmiem' Il-kuntrast bniedem / Alla Ta' min jinnota l-kuntrast bejn il-bniedem imsejjaħ qawwi / fqajjar / dgħajjef, rieqed / ħaj u l-Ostja Divina / Ħobż tas-Sema, imsejħa frott l-iżjed bnin, hena, ħlewwa, saħħa, faraġ, qawwa / qawma, u għaxqa / għaxja. Iċ-ċentru tal-innu hu Alla fl-ostja-ħobż, fit-Taljan ippreżentat dejjem bil-pronom tat-tieni persuna singular Tu (użata 8 darbiet) u d-derivati tagħha Ti (użata Il-il darba — 10 darbiet minnhom imqassra f'T'). Din l-enfasi tidher ukoll fil-Malti fejn għat- Taljan Tu għandna l-pronom 'Int/i' (użata 6 darbiet) u għal Ti/T' għandna s-suffiss pronominali mehmuż '-k' tat-tieni persuna singular, f' nadurawk', 'għalik', 'tħobbok', 'fik', u 'insellmulek'. Il-poeżija Il-poeżija — kemm bit-Taljan kif ukoll bil- Malti — hija apostrofi (indirizz dirett) kollha kemm hi, mill-bidu sal-aħħar; il-poeta qiegħed jindirizza direttament lill-'Ostia Divina' fl-innu bit-Taljan, u lill-Ħobż tas- Sema' fl-innu bil-Malti. L-innu oriġinali bit-Taljan hu magħmul minn ħames kwartini, b'ritornell ta' żewġ versi, kollha versi popolari tat-tmienja. Il-versi tal-istrofi huma vers wati, vers tronk, jalternaw, bir-rima ABĊB/AB, ABDB/AB, ABEB/AB, eċċ. Fl-innu bit-Taljan, l-ewwel żewġ versi ta' kull kwartina: 'T'Adoriam, Ostia Divina, I T'adoriam, Ostia d'amor, huma dejjem l-istess, u huma rripetuti wara kull strofa bħala ritornell. Hekk ukoll huma fl-innu bil-Malti: 'Nadurawk, ja Ħobż tas-Sema, l Frott l-imħabba l-iżjed bnin'; l-ewwel żewġ versi ta' kull strofa u r-ritornell ta' wara kull strofa. Fit-Taljan, l-aħħar kelma tar-raba' vers tal-istrofi kollha — onor, vigor, Muor, cuor, u Signor — tirrima dejjem mal-kelma 'amor li tinsab dejjem fi tmiem it-tieni vers u terġa' tinsab fi tmiem ir-ritornell. Jiġifieri 'amor' (allura mleħħna 10 darbiet), hi wkoll il-kelma li biha jtemm l-innu — 'amor - 'imħabba'. Il-kelma qofol fil-Malti, flok 'amor, għandna dejjem 'bnin', u biha wkoll itemm l-innu 'Frott l-imħabba l-iżjed bnin'. Wieħed ma jistax ma jinnutax li, fl-innu oriġinali bit-Taljan, il-qofol tal-innu huwa l-IMĦABBA — 'amor. L-istess fil-Malti — l-imħabba tat il-frott; jiġifieri kienet l-imħabba ta' Alla li tatna l-Ostja Divina' / il-Ħobż tas-Sema' li hu l-istess ġisem ta' Kristu, mogħti bħala ikel Parroċċa Ta' Sannat li lilna l-bnedmin iwassalna għall-Ħajja ta' Dejjem. Verżjoni bl-Ingliż Jiena u naħdem fuq dan l-istudju fittixt verżjoni bl-Ingliż tal-innu bit-Taljan, anki fuq l-internet. Waqt din ir-riċerka rnexxieli nagħmel kuntatt ma' Dr Marisa Gatti-Tavlor, fl- Amerika, li organizzat rikording fuq CD — Tnni e Canti— Sacred Hvmns of the Italian- American Tradition, b'verżjoni bl-Ingliż tal-innu Ewkaristiku bit-Taljan ta' Dun Karm. It-traduzzjoni saret mit-tifla ta' Dr Gatti-Tavlor, Olivia Gatti-Tavlor Kopitzke li tiegħu għandha d-drittijiet tal-awtur u tatni l-permess li nippubblikaha f'dan l-istudju. Hawnhekk ta' min jinnota kif, l-innu Ewkaristiku ta' Dun Karm, minn Malta, illum jitkanta wkoll fl-Amerika. U mill- ġdid, l-isem ta' Dun Karm u ta' Maestro Giuseppe Caruana ma jidhru mkien. Mhux hekk biss, imma l-innu ħa l-istatus ta' wieħed tradizzjonali kif tistqarr Dr Marisa Gatti-Tavlor stess. Dun Karm xorta waħda għandu jħossu kuntent, kuntent ħafna; l-innu tiegħu li jeżalta l-imħabba ta' Alla għall-bniedem, mitt sena wara li welldu fil-gżira ta' Malta, għadu jitkanta f'Malta u Għawdex, fl- Awstralja, fl-Amerika, fil-Kanada u ħafna postijiet oħra fosthom Spanja, l-Albanija, ir-Rumanija, u saħansitra l-Brażil. L-innu jsir internazzjonali L-innu 'T'Adoriam Ostia Divina' kien kantant ta' spiss waqt iċ-ċelebrazzjonijiet tal-Kungress Ewkaristiku Internazzjonali li sar Malta 100 sena ilu. Id-delegati u l-pellegrini internazzjonali bil-fors li għoġobhom u wħud ħadu magħhom kopji tal-kliem u l-mużika li setgħu jakkwistaw. Eventwalment, speċjalment fl-Italja — fejn ma kienx hemm ħtieġa ta' traduzzjoni — l-innu xtered mal-pajjiż kollu. Fl-istess ħin, kien hemm pajjiżi oħra li għamlu traduzzjoni tal-innu, u kien hemm ukoll postijiet fejn żdiedet l-armonija. L-innu u Papa Franġisku Fil-5 ta' Jannar ta' din is-sena (2014), il- kor 'Laudate Pueri' tal-Bażilika ta' San Ġorġ, fir-Rabat, Għawdex, kien mistieden ikanta fil-quddiesa tal-Epifanija, iċċelebrata minn Papa Franġisku, f'San Pietru, fil-Vatikan. Wara r-reċita tal- Anġelus, il-Papa ttieħed ir-residenza tiegħu, 'Santa Marta', fil-Vatikan, fejn sab lill-kor Għawdxi — akkompanjat mill- Kan. George J. Frendo, Direttur tal-Kor. Preżenti wkoll kienu Mons. Massimo Palombella sDB, Direttur tal-'Cappella Musicale Pontificia Sistina', Mons. Mario Grech, Isqof ta' Għawdex; Mons. Pawlu Cardona, Arċipriet tal-Bażilika ta' San Ġorġ; Mons. Dr Ġużeppi Farrugia, Arċipriet Emeritu tal-Bażilika ta' San Ġorġ u Fundatur tal-Kor; u Dr Maria Frendo, leader tal-Kor. Il-Papa kien akkompanjat minn Mons Alfred Xuereb, Segretarju tiegħu. Il-Papa ntlaqa' mill-kor ikanta innijiet fosthom it-'T'Adoriam, Ostia Divina', filwaqt li hu beda jdur jieħu b'idejn kulħadd. Imbagħad il-Papa staqsa: 'Minn fejn ġibtuh dan l-innu'' b'referenza għall-innu 'T'Adoriam, … Il-Kan. Frendo qallu kif l-innu kien kitbu Dun Karm, immużikah Maestro Caruana, u ndaqq fl-XXIV- Kungress Ewkaristiku Internazzjonali li kien sar Malta fl-1913. Il-Papa deher kommoss ħafna. Imbagħad qal kif l-innu fakkru meta kien se jagħmel l-Ewwel Tqarbina, is-soru li kienet tgħallmu d-duttrina, qaltlu biex hu u tiela' biex jitqarben, iżomm idejh marbuta, waqt il-kant ta' dan l-innu, fil-parroċċa, fi Buenos Aires, fl-Argentina. 'T'Adoriam Ostia Divina' f'film L-innu jinstema' jitkanta, fil-51 minuta u 23 sekonda tal-film Taljan tal-1948, ta' Vittorio De Sica 'Ladri di Biciclette'. F'dak il-mument, taġel fuq quddiem, fi knisja, iqum u jibda l-kant tal-innu 'T'Adorian'. L-innu f'lingwi oħra L-innu ta' Dun Karm ġie tradott għallingwi oħra, bħalma huma: l-Ispanjol, r-Rumen, l-Albaniż, il-Portugiż Ta' min ifakkar li, b'rabta maċ- ċelebrazzjonijiet tal-Kungress Ewkaristiku f'Malta kien sar monument sabiħ u tqiegħed quddiem il-lukanda 'Phoenicia', fil-Furjana. Dan jirrappreżenta lil Kristu Re — wieqaf dritt, kollu dinjità, b'poża ta' nofs mixja, b'idu tal-lemin fl-azzjoni ta' tberik, u l-oħra poġġuta fuq sidru. Kien iddisinjaha l-iskultur magħruf Malti Antonio Sciortino (1879-1947). Għarkuptejja, b'rasha baxxuta, taħt Kristu Sultan, hemm mara li tirrappreżenta lil Malta Kattolika tqim lis- sid tagħha. L-istudju fi ktieb L-istudju dwar l-innu ta' dun Karm li kont bdejt naħdem fuqu fl-1991, illum jinsab ippubblikat fi ktieb — flimkien ma' studju ieħor dwar l-Ewkaristija miktub minn Dun dr Hector Scerri, Direttur tal-Fondazzjoni għall-Istudji Teoloġiċi, u Kap tad-Dipartiment tat-Teoloġija Dommatika, fl-Università ta'. Fl-istudju tiegħu Scerri jiddiskuti l-Ewkaristija bħala xhieda tal-Vjatku: l-ikel Kristjan għall-vjaġġ tal-ħajja, vjaġġ li matulu l-fidili huma msejħa biex jaġixxu b'mod responsabbli u juru solleċitudini profetika lill-oħrajn. Parteċipazzjoni f'dan is-Sagrament tal-imħabba ta' Kristu jsostni u jsaħħaħ l-Insara tul il-pellegrinaġġ ta' din il-ħajja, u jnissel fihom ix-xewqa għall-ħajja eterna. L-istudju tiegħi jirrakkonta l-istorja tal- innu 'T'Adoriam, Ostia divina' (bil-Malti 'Nadurawk, ja Ħobż tas-Sema'). Dan huwa l-uniku studju estensiv u komprensiv li qatt sar ta' innu spiritwalment impressjonanti ta' Dun Karm. Din il-kontribuzzjoni hija Ilustrata b'għadd sabiħ ta' ritratti u tinkludi wkoll appendiċi b'riproduzzjonijiet ta' ritratti u materjal stampat relatat kemm mal-Kungress Ewkaristiku Internazzjonali li kien sar hawn Malta fl-1913, kif ukoll mal- innu Ewkaristiku li kien inkiteb apposta biex jitkanta fiċ-ċerimonji li kienu saru matulu. Xi ritratti qegħdin jidhru għall- ewwel darba u għandhom iqajmu l-interess ta' kull kollettur tal-Melitensia. Il-ktieb fih ukoll daħla minn Mons Mario Grech, Isqof ta' Għawdex, li jistieden lill-qarrejja biex iħallu lilhom infushom ikunu akkumpanjati mill- awturi, u jirriflettu fuq l-Ewkaristija, il- funtana u l-quċċata tal-ħajja Nisranija. Lil dawk li huma rgħajja spiritwali jew involuti fl-animazzjoni liturġika tal- komunitajiet tagħhom, dawn. il-paġni għandhom jipprovokaw u jikkostitwixxu sfida li wieħed jistaqsi jekk il-liturġiji tagħna humiex ċelebrazzjonijiet li fihom qegħdin nipparteċipaw b'mod awtentiku, u okkażjoni biex nirriflettu fuq il-kwalità u l-kontenut li jiddistingwu innu sagru minn kwalunkwe kompożizzjoni mużikali oħra.