DEĊIŻJONIJIET TAL-QORTI TA' L-APPELL MIS-7 TA' JANNAR, 1974 SAS-16 TA' DIĊEMBRU 19744 Seduta tas-7 ta' Jannar 1974, (Awla Kummerċjali). L-atturi ppretendew li l-awtur tagħhom akkwista in enfitewsi mal-konvenuti u ma' ieħor biċċa art, kwarta parti indiviża kull wie- ħed, u li l-awtur tagħhom kien ħallas fuq dak l-art £M3840 fl-inte- ress ta' l-erba' akkwirenti. L-atturi issa talbu li l-konvenuti jiġu ikkundannati jħallsu £M960 kull wieħed, Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talbiet bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' kredibilità, Seduta tal-14 ta' Jannar 1974. (Awla Kummerċjali). Kien sar konvenju bejn il-partijiet fis-sens li l-konvenut kellu jikkonċedi fond in enfitewsi perpetwa lill-atturi, u l-attur kien av- vanza lill-konvenut £M500. Il-konvenju skada, L-attur issa talab ir-restituzzjoni tal-£M500 indebitament trattenuti mill-konvenut. Il-Qorti tal-Kummerċ ċaħdet l-eċċezzjoni tal-preskizzjoni u laq- għet it-talba. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut bl-ispejjeż. Il- Qorti ddikjarat li l-preskrizzjoni kontemplata fl-art. Civ. ma kenitx applikabbili għal dan il-każ li ma kienx tal-'indebiti so- lutio', Il-Qorti kienet ċaħdet ukoll it-talba tal-konvenuti għall-produz- zjoni ta' xhud li ma kienx inġieb fl-ewwel istanza, għax ma kienx jirriżulta rilevanti għall-każ. (Awla Ċivili), Din irrakkolta hija miġbura mill-Onor. Imħallef G.O, Refalo B,A,, LL.D, L-atrur kien impjegat bħala 'teacher' fil-kulleġġ tal-konvenut, u kien ġie sospiż. Issa l-attur talab il-ħlas tas-salarju dovut lilu. Il-Prim'Awla irriteniet li d-direttur kien qal lill-attur li għalkemm sospiż l-istess jitħallas; u kkundannat lill-konvenut iħallas £M51.30 salarji sa l-aħħar tas-sena skolastika, Il-Qorti ta' l-Appell irrespinġiet l-appell ta' l-attur li kien ippre- tenda li kellu jitħallas għal perijodu itwal. Kwistjoni ta' provi. L-attriċi talbet dikjarazzjoni li l-konvenut irreselixxa mill-għeru- sija, u l-likwidazzjoni u l-ħlas tad-danni. Il-Prim'Awla laqgħet it-talbiet u kkundannat lill-konvenut iħal- las lill-attriċi £M547.25. Il-Qorti ta' l-Appell irrespinġiet l-appell tal-konvenut u kkonfer- mat, Il-parti l-kbira tad-danni kienet għal telf ta' pagi li sofriet l-at- triċi li kienet impjegata bħala 'nurse' u telqet mill-impjieg għax kienet se tiżżewweġ. Kwistjoni ta' provi. Seduta tas-16 ta' Jannar 1974. L-attur ippretenda li kien xtara mingħand il-konvenut magna li tinċana, u talab il-kundanna tal-konvenut għall-konsenja ta' dik il- magna f'terminu. Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba u ordnat li l-ispejjeż tat- trasport tal-magna għand l-attur jitħallsu mill-attur. Spejjeż għall- konvenut, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. Seduta tat-18 ta' Jannar 1974, (Awla Ċivili). L-attriċi kienet tikri dar mingħand il-konvenut u fil-ġardina ta' din id-dar kien hemm bieb għall-fond tal-konvenut. L-attriċi talbet li l-konvenut jiġi kkundannat jagħlaq dak il-bieb, u fin-nuqqas, li tiġi awtoriżżata tagħlqu hi. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba bl-ispejjeż, billi rritjeniet li dik il- ġardina ma kienetx mikrija kollha lill-attriċi. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attriċi bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi, B'digriet tal-Prim' Awla, il-konvenut ġie kkundannat iħallas lill- attriċi għaliha u għal bintha minuri pensjoni alimentarja provvi żor- ja ta' £M3,50 fil-ġimgħa; spejjeż riservati, Fuq appell tal-konvenut, il-Qorti ta' l-Appell ikkonfermat bl-is- pejjeż. Il-Qorti rritjeniet li l-alimenti provviżorji jistgħu jingħataw f' kawża magħmula mill-mara esklusivament għall-ħlas ta' l-alimenti. Mhux meħtieġ li l-mara tagħmel kawża għas-separazzjoni perso- nali biex tottjeni l-alimenti mingħand żewġha. L-atrur ne talab il-ħlas ta' £M264.88,5 talli ġarr l-għamara tal- konvenut mill-Awstralja għal Malta. Il-konvenut kien impjegat mall- Gvern u ppretenda li dak l-ammont kellu jitħallas mill-Gvern li ġie kjamat fil-kawża. Il-Gvern kien ħallas dak li kien dovut skond ir- regolamenti. Il-Prim'Awla laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-konvenut appella u fil-kors ta' l-appell biddel id-difiża tiegħu u ppretenda li l-attur kien għamillu xi konċessjonijiet oħra, Il-Qor- ti ta' l-Appell irrespinġiet l-appell u kkonfermat bl-ispejjeż, billi l-konvenut ma ppruvax it-teżi tiegħu. L-attur talab lill-konvenuti jiġu kkundannati jiddemolixxu dak li huma bnew abusivament u klandestinament fl-għalqa tiegħu. Il-Prim'Awla ċaħdet l-eċċezzjoni ta' użukapjoni u ġie dikjarat li l-art kienet ta' l-attur u laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenuti u kkonfermat bl-ispejjeż. Ma kienx jirriżulta li l-konvenut kien jippossjedi 'animo domini'. B'att notarili l-atturi biegħu lill-konvenut biċċa art kontra l-kor- rispettiv li l-konvenut obbliga ruħu li jħallas nofs lira fis-sena u inperpetwa għal quddies, L-atturi issa ppretendew li dak l-att kien rixindibbli minħabba leżjoni 'ultra dimidium', Il-Qorti tal-Maġistrati għal Għawdex (Superjuri Ċivili) laqgħet l- eċċezzjoni tal-konvenut u ddikjarat li dak l-att ma kienx bejgħu għalhekk ma kienx rixindibbli minħabba leżjoni, u ċaħdet it-talb- iet, spejjeż bla taxxa, L-atturi appellaw; il-konvenut eccepixxa l-inkompetenza tal-Qor- ti ta' l-Appell, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-eċċezzjoni ta' inkompetenza bl-is- pejjeż. L-attriċi qabel ma introduċiet l-appell kienet otteniet stima tal- fond. F'dan il-każ billi l-meritu jivverti fuq ħaġa indeterminata imma determinabili u l-liġi ma tipprovdi ebda mezz ieħor għad-detemi- nazzjoni ħlief stima, il-proċedura segwita kienet dik regolari għax suġġerita mill-liġi. Pero l-istima li saret isservi biss għall-fini tad-deċiżjoni ta' l- eċċezzjoni ta' l-inkompetenza u mhux għad-deċiżjoni tal-meritu tal- kawża, Seduta tat-28 ta' Jannar 1974. (Awla Kummerċjali), L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat jikkonsenjalu 200 xkora għalf li kien selfu, jew alternativament li jħallas il-prezz. Il- konvenut eccepixxa li kien irritornhom, Il-Qorti tal-Kummerċ ċaħdet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' kredibilità, (Awla Ċivili), L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat iħallas £M425 prezz ta' materjal u xoghol ta' bini, Il-Prim'Awla laqgħet it-talba limitatament għal £M324.60, bl-is- pejjeż skond ir-rebħ u t-telf. Il-konvenut appella u eccepixxa l-preskrizzjoni ta' sentejn (Art. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet il-preskrizzjoni u ċaħdet l-appellu ikkonfermat bl-ispejjeż għall-konvenut. Il-Qorti irriteniet li l-preskrizzjoni kienet ġiet interrotta; għall- kumplament, kienet kwistjoni ta' provi. L-atturi ppretendew li l-konvenut kien iddemolixxa ħajt ta' sqaq u reġa' bnieh mhux fuq il-linja diviżorja iżda fuq in-naħa ta' l-is- qaq u b'hekk okkupa parti mill-proprietà ta' l-atturi, Il-ħajt tas- sejjieħ qabel kien oħxon żewġ piedi u nofs, u reġa' ġie mibni tal- kantun singlu, u b'hekk il-konvenut rebaħ l-art ta' taħt il-ħajt. Il-konvenut eccepixxa li l-ħajt in kwistjoni kien proprietà esklu- siva tiegħu, Il-Prim'Awla ċaħdet it-talbiet bl-ispejjeż għall-atturi, ħlief l-is- pejjeż dwar il-kjamata in kawża li kienet ġiet mitluba mill-konve- nut li ġew akkollati lill-konvenut, L-atturi appellaw, u l-konvenut appella inċidentalment mill-kap ta' l-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell prinċipali bl-ispejjeż kontra l-atturi u ċaħdet dak inċidentali bl-ispejjeż relativi bla taxxa, u ikkonfermat, Kwistjoni ta' provi dwar il-proprietà tal-ħajt, Dwar l-ispejjeż tal-kjamata in kawża, il-konvenut kien sejjaħ fil-kawża lill-min begħlu l-fond, il-konvenut kien ġustifikat jagħ- mel hekk u għalhekk l-ispiża addizzjonali hekk provokata kienet neċessarja u kwindi kellha tipparteċipa, bħala aċċessorju, min-na- tura ta' l-ispejjeż tal-konvenut stess, u għalhekk kellhom jiġu ak- kollati lill-atturi. Pero minħabba iċ-ċirkostanzi tal-każ kien hemm lok għall-temperament tal-kap ta' l-ispejjeż. Ir-rikorrenti talbu r-ripreża tal-fond mikri lill-intimat għax dan kien moruż fil-ħlas tal-kera, Il-Bord tal-Kera għal Għawdex laqa' t-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-intimat bl-ispejjeż. L-intimat ippretenda li l-interpellazzjonijiet għall-ħlas li saru mill-appellati għan-nom ta' ommhom meta din kienet 'moħha ħafif' ma kienux validi legalment. Din il-pretensjoni kienet ġiet respinta. Seduta ta' l-1 ta' Frar 1974. (Awla Ċivili), Ir-rikorrent talab li l-Qorti tagħti l-istima ta' fond fil-Mosta li l- Kummissarju kien stmah £M4281 waqt li hu kien stmah £M3281. Il-Qorti ta' l-Appell, wara li innominat perit, stmat il-fond £M2500, bl-ispejjeż għall-Kummissarju, u ffissat id-drittijiet ta' l-Avukati u tar-Reġistru. L-atturi talbu li l-kuntratt li bih il-konvenuti kienu assumew il- ħlas ta' dejn, jiġi dikjarat null minħabba nuqqas ta' kawża, mino- tità tal-partijiet u ta' wieħed mix-xhieda; u li jiġu revokati l-man- dati ta' sekwestru u ta' qbid kontra tiegħu. Il-Prim'Awla akkoljiet it-talba minħabba nuqqas ta' kawża. L-at- turi kienu assumew id-dejn, għax favur tagħhom kellu jiġi trasferit bastiment tas-sajd, imma trasferiment fil-fatt ma sarx, Il-Qorti ta' l-Appell irrespinġiet l-appell tal-konvenuti Fenech u ikkonfermat. Seduta ta' l-4 ta' Frar, 1974. (Awla Ċivili). L-attur talab li l-konvenuti jiġu kkundannati jirrestitwulu s-som- ma ta' £M1320, l-għamara u l-oġġetti prezjużi li kien ħalla għand- hom. . Il-Prim'Awla laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell fuq appell tal-konvenuti rriformat billi rri- duċiet is-somma li l-konvenuti kellhom jirrestitwixxu għal £M960, L-attur kien ħalla għand bintu mart il-konvenut il-flus u l-għama- ra meta mar joqgħod magħhom, Meta l-attur ried il-flus u l-mobbli lura, il-konvenuti ppretendew li kienu nefqu dawk il-flus għall-bżonnijiet ta' l-attur, Il-Qorti ta' l-Appell iffissat £MĠ fix-xahar bħala kumpens għall- manteniment li l-konvenuti taw lill-attur, u dawn oltri flus oħra li kien tahom. Għalhekk is-somma ġiet ridotta għal £M960. Ara Sentenza Appell 8.1.1971 (No. 1/1971), Fil-mori tal-kawża, il-meritu safa eżawrit, Il-Qorti tat provediment dwar l-ispejjeż. Seduta tas-6 ta' Frar 1974. L-attur talab li l-konvenuta tiġi kkundannata tirrifondilu £M34 li hu ħallasha meta xtara mingħandha linfa li suppost kienet tal- bronż, imma rriżulta li ma kenitx tal-bronż. Il-Qorti tal-Maġistrati ddikjarat vizzjat permezz ta' żball il-kun- sens ta' l-attur, iddikjarat il-bejgħ null, u kkundannat lill-konvenu- ta tirrifondi l-prezz. Spejjeż bin-nofs. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenuta u kkonfermat bl-ispejjeż. Seduta tal-11 ta' Frar 1974. (Awla Kummerċjali), L-atturi kienu sensala fuq konvenju għall-bejgħ ta' raba mill- konvenut lil Schembri; u l-konvenut kien obbliga ruħu li jħallas £M300 lill-atturi bħala senserija; f'kawża oħra l-konvenut kien ot- tjena kundanna ta' Schembri biex jersaq għall-att ta' bejgħ, imma l-konvenut ma insistiex li jsir il-kuntratt, L-attur issa talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M250 bilanċ tas-senserija, u l-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba bl-im- għax mid-data ta' l-iskrittura u bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat fis-sens li l-ħlas kellu jsir bħala kumpens għall-prestazzjonijiet li l-atturi rrindew u mhux bħala senserija, bl-ispejjeż. Il-ġurisprudenza stabbiliet li meta sensal (mhux dak kontemplat mill-liġi kummerċjali li jeħtieġ rekwiżiti speċjali) ilaqqa' l-parti- jiet u jsir il-ftehim u dan wara għal xi raġuni jew oħra li ma tkunx it-tort jew il-fatt tiegħu nnifsu, ma jiġix effettivament esegwit u t- trasferiment ma jsirx, mhiex dovuta provviżjoni għall-medjazzjoni vera u proprja, imma fil-każijiet kongrui meta dan ikun ġustifikat fil-fattispecie jista' jkun dovut kompens li jiġi fissat mill-Qorti tarbitrio boni viri' u in bażi għaċ-ċirkustanzi kollha tal-każ għall- opra minnha prestata, u ġie ukoll ritenut, għalkemm mhux f'bosta każijiet, li l-ammont tal-kumpens hekk likwidabbli jista' f'ċerti ka- żijiet partikulari jasal ukoll għall-ekwivalenza mas-sommali kienet tkun dovuta bħala senserija vera u proprja (Bezzina vs Mula App. 3.6.1968 u każijiet hemm citati). Ġie ukoll diversi drabi rite- nut li kumpens tali jista' jingħata fuq l-istess ċitazzjoni għad li f'din tkun ġiet mitluba senserija u mhux kumpens, salva l-kwist- joni ta' l-ispejjeż (Vol. Il-konvenuti kellhom 'estate agencv', u l-attriċi talbet il-kun- danna tal-konvenuti għall-ħlas ta' somma li kellha tiġi likwidata għas-serviġi li rrenditilhom. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba u kkundannat lill-konvenuta tħallas £M104 u l-ispejjeż. Fuq appell tal-konvenuta, il-Qorti ta' l-Appell irriformat billi ikkundannat lill-konvenuta tħallas £M84; l-ispejjeż kollha jitħallsu 1/5 mill-attriċi u 4/5 mill-konvenuta, Il-konvenuta ppretendiet li l-attriċi kellha titħallas biss kummis- sjoni fuq il-bejgħ u mhux tas-serviġi. Din il-pretensjoni tal-konve- nuta ġiet respinta mill-Qorti. (Awla Ċivili). L-attur ippretenda li ġie inġurjat minn foljet stampat mill-istam- perija li tagħha l-konvenut kien stampatur, u talab il-likwidazzjoni u ħlas tad-danni fit-termini ta' l-art, 31 tal-liġi ta' l-Istampa. Il-Prim'Awla ċaħdet l-eċċezzjonijiet tal-konvenut u cioċ (i)li billi hu kien impjegat ma kienx tenut personalment għad-danni, u (ii) li l-istampatur ma kienx passibbli ta' l-azzjoni ċivili a bażi ta' l-imsemmi art, 31. Bl-ispejjeż għall-konvenut, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut, bl-ispejjeż. L-attur ippretenda li hu kien ittollera lill-missier il-konvenuti juża parti mill-bejt tal-fond tiegħu u issa talab li l-konvenuti jiġu ikkundannati jagħtu lura lilu dak il-bejt u jneħħu minn fuqu l-affa- tijiet li għamlu u dan f'termini, billi jekk huma jonqsu hu jiġi aw- toriżżat jagħmel ix-xogħol taħt direzzjoni ta' perit. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba ta' l-attur, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur bl-ispejjeż. Il-bejt inkwistjoni kien sovrappost għall-proprietà tal-konvenuti u għalhekk dawn kellhom favur tagħhom il-presunzjoni tal-liġi (Art. Biex tiġi spustata l-presunzjoni jeħtieġu provi pre- ponderanti u mhux ekwivoċi jew konġetturali (App. Fenech vs Salomone 1 ta' Frar 1971); il-prova kuntrarja trid tkun konklu- denti (App. 25 ta' Marzu 1968 Borg vs Schembri, u App. 20 ta' Lulju 1970 Galea vs Tanti. 6 ta' Di- ċembru 1968 Jos. Seduta tal-15 ta' Frar 1974. (Awla Kummerċjali), Il-konvenut kien ħa fond in enfitewsi għal 17-il sena u wara li spiċċat l-enfitewsi żamm il-fond b'kera, L-atturi ppretendew li l- konvenut qatt ma ħallihom jidħlu jaraw il-fond u talbu li l-Qorti tordna li jsiru t-tiswijiet meħtieġa fil-fond, u jekk il-konvenut jon- qos li huma jiġu awtoriżżati jagħmlu x-xogħlijiet a spejjeż tal-kon- venut, Il-Prim'Awla laqgħet it-talba fis-sens li ordnat lill-konvenut isewwi l-aperturi, l-gallarija, balavostri tal-bejt, u s-shutter, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. (Awla Ċivili), Kawża dwar danni kaġunati minn kolliżżjoni ta' karozzi. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attriċi bl-ispejjeż. Il-kolliżżjoni ġrat billi l-attriċi qalgħet il-karozza minn ''parking place' f'Salini Road, biex tmur għan-naħa opposta tat-triq, u ħab- tet ma' karozza tal-konvenuta li kienet għaddejja mill-'main road', Seduta tat-18 ta' Frar 1974. (Awla Xummerċjali), L-attur kellu stabbiliment għall-bejgħ tal-petrol u ppretenda li skond il-ftehim, il-konvenut ne kellu jħallsu għall-petrol u żejt fomut lilu, sold fil-gallun oltre l-basic profit li soltu jitħallas lill- rivendituri, u għalhekk l-attur talab li l-konvenut ne jiġi kkundan- nat jħallas lilu £M2061.14.2. kalkulati fuq il-bejgħ magħmul mill- attur mill-1962 sal-1969 bħala ''special rebate' kalkolat fuq dak il- ftehim. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Fuq appell tal-konvenut nomine il-Qorti ta' l-Appell irrevokatu ċaħdet it-talbiet, salv favur l-attur kull dritt ieħor lilu spettanti; l- ispejjeż kollha bla taxxa, dritt tar-reġistru kontra l-attur. Kwistjoni dwar interpretazzjoni ta' klawsola ta' kuntratt. (Awla Ċivili). B'kawża preċedenti Emm. Portelli kien ottjena l-kundanna ta' Scerri u martu għall-ħlas ta' £M142 lilhom mislufa, u dan fil- kontumaċja tal-konvenuti, L-attur issa b'libell talab ir-ritrattazzjoni ta' dik il-kawża u ippretenda li n-notifika lilu ta' dik iċ-ċitazzjoni kienet irrita għax (a) l-attur ma kienx indika fuq l-att li kopja waħda kellha sservi biex tinnotifika aktar minn persuna waħda, u (b) għax il-persuna li għandha tħalla l-att, ma tagħtux l-att, Il-Prim'Awla ċaħdet it-talbiet bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-libellant bl-ispejjeż. In-notifika kienet saret lil Maria Scerri għaliha u għal żewġha f' darhom, u hi ma wrietx dak l-att lil żewġha. Il-Qorti iddistingwiet bejn każ ta' purgazzjoni tal-kontumċja (li tippostula notifika proċeduralment valida), u każ ta' notifika irre- golari u għalhekk nulla, L-attur ippretenda li fix-xogħlijiet ta' drenaġġ magħmula mill- Public Works, kienu ġew kaġunati danni f' ġiebja tiegħu, u għalhekk talab (i) li l-konvenut jagħmel ix-xogħlijiet neċessarji biex jiġu evitati danni ulterjuri lill-attur, u (ii) il-likwidazzjoni u kundanna għall-ħlas tad-danni sofferti mill-attur, Il-Prim'Awla ċaħdet it-talbiet ta' l-attur għax ma ġewx pruvati. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur, u kkonfermat bl- ispejjeż. Kwistjoni ta' fatti, Appell minn degriet tal-Prim'Awla li kienet innominat perit lega- li f'kawża li kienet ġiet appuntata bl-urġenza, Il-Qorti ta' l-Appell irrevokat id-degriet u rrinvjat l-atti lill- Prim'Awla, 'Una volta akkordata l-urġenza u kkunsidrat il-konċett ta' din fil- liġi u l-ġurisprudenza tagħna, il-Qorti ma tantx tara' kif dan seta' jwassal għall-provvediment mogħti fit-termini li fih ġie mogħti li fih innifsu jxejjen din l-urġenza.' (Il-Prim'Awla kienet iddifferiet il-kawża għal elett xhur għall-preżentata tar-relazzjoni), L-attur talab il-ħlas ta' £M560 bilanċ ta' drittijiet għall-xogħli- jiet professjonali, Il-Prim' Awla ddikjarat ruħha nkompetenti 'ratione materiae', Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat kompetenti l-Qorti tal-Kummerċ u irrinvjat l-atti lil dik il-Qorti, L-attriċi talbet li l-konvenut jiġi kkundannat jikkonsenja lilha l- flus u oġġetti mħollija lilha b'legat minn oħtha mart il-konvenut, Il-Prim'Awla rriteniet li l-flus, titoli u stocks imħollija lill-attri- ċi kienu dawk li jifformaw parti mid-dota tat-testatriċi u li sehem it-testatriċi mill-komunjoni ta' l-akkwisti ma kienx inkluż fil-legat, Il-Qorti ordnat lill-konvenut jikkonsenja lill-attriċi elett kutri, Spejjeż 9/10 għall-attriċi. Il-Qorti ta' l-Appell irrespinġiet l-appell ta' l-attriċi u kkonfer- mat bl-ispejjeż. L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat iħallas lill-attur £M199,30,8 bl-interessi, Il-Prim'Awla rrespinġiet it-talba bl-ispejjeż. Il-kwistjoni kienet tinvolvi interpretazzjoni ta' sentenza, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur u kkonfermat bl- ispejjeż. Seduta tal-20 ta' Frar 1974. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut ne għar-rifużjoni ta' £M8.20 minnu mħallsa indebitament bħala dazju, Il-Qorti tal-Maġistrati ċaħdet it-talba, spejjeż bla taxxa. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur bl-ispejjeż. laterpretazzjoni tal-kelma ''jinkludi', L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M30 għal 3 xhur kera ta' ħanut, Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat, spejjeż bla taxxa, Il-konvenut kien jikri mingħand l-attur b'£M40 fix-xahar; u l-attur jgħid li ftehmu li billi l-konvenut kien ser iħalli l-ħanut, hu jħallas bl-£M10 fix-xahar. Il-Qorti rriteniet li f'dan il-każ ma kienx hemm novazzjoni, Seduta tat-22 ta' Frar 1974. (Awla Kummerċjali), Appell minn deċiżjoni tal-kontrollur li ċaħad it-talba għar-reġis- trazzjoni ta' 'M.R. Pox' bħala Trade Mark għall-farmaċewteċi. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell bl-ispejjeż. Seduta tal-25 ta' Frar 1974. (Awla Kummerċjali), L-attur talab il-ħlas ta' £M63.13,2 bilanċ ta' self ta' flus, u 1n linea ta' danni l-ħlas ta' somma li tiġi likwidata għall-kera jew storage ta' l-altezzi tal-konvenut fl-istore tal-attur, Fil-kors tal-kawża, il-konvenut ħallas £M50. Il-Qorti tal-Kummerċ ċaħdet it-talbiet bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet fil-meritu l-appell ta' l-attur u kkon- fermat, bl-ispejjeż ta' l-appell għall-attur, pero ordnat li l-ispejjeż tal-prim'istanza jitħallas skond ir-rebħ u telf rispettiv, Kwistjoni ta' provi. L-attur talab il-ħlas ta' £M37.15. prezz ta' 'coat' ordnat mill- konvenut u konsenjat lilu, Il-konvenut ippretenda li l-attur kien ir- regala dak il-coat għall-Miss Malta, Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba, bl-imgħax kummerċjali mill-konsenja u bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi, (Awla Ċivili), No. 38. Il-kontendenti kienu qasmu bejniethom biċċa raba; il-konvenuti riedu jibnu garage fuq ir-raba tagħhom u talbu lill-atturi biex jibnu il-ħajt diviżorju fuq iż-żewġ fondi, u l-atturi rrifjutaw. Fil-fatt, il- konvenuti bnew dan il-garage, u baew il-ħajt fuq tat-tnejn. L-atturi issa talbu (i) li jiġi prefiss terminu biex il-konvenuti jiddemolixxu dak il-ħajt li għamlu fuq il-proprietà tagħhom, u jiġi dikjarat li l-konvenuti kkommettew spoll, u l-atturi jiġu awtoriżża- ti jagħmlu x-xogħol meħtieġ a spejjeż tal-konvenut jekk dan jon- os. , Il-Prim'Awla laqgħet it-talbiet bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenuti u kkonfermat bl-ispejjeż. Min jibni fond, għandu jibni l-ħajt fuq il-linja medjana tal-konfi- ni tal-fond tiegħu, u mhux nofsu fuq tiegħu u nofsu fuq tal-ġirien. 471, 455, 362, 363, 608, 472, 446 (3) u 457 Kodiċi Ċivili.) Clotilde Psaila vs Direttur tas-Servizzi Soċjali. Appell mid-deċiżjoni ta' l-Arbitru. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell, irrevokat id-deċiżjoni ta' l-Arbitru u dik tad-Direttur u ddikjarat li l-appellanti kellha dritt għall-'unemplovment benefit' mid-19 ta' Ġunju 1972; bl-ispejjeż għad-Direttur, Psaila kienet impjegata mal-Militar f'St. Andrews bħala ''part- time dinner helper,' u ġiet liċenzjata għax l-impjieg tagħha spiċċa minħabba l-vakanzi tas-sajf. Fil-fatt kull Ottubru kienet terġa' tiġi impjegata mill-ġdid. L-art, 12 (4)(d) ta' l-Att VI tal-1956 ma kenitx applikabbli għax kien ġie pruvat li l-impjieg ta' l-appellanti kien spiċċa. F'Għawdex ġrat kolliżżjoni bejn van misjuqa minn Manwel Mizzi, awtur tal-konvenuti, u motor cvcle misjuq minn Victor Galea, li fu- qu kien riekeb bħala pillion rider it-tifel Eukaristico Buttigieg, bin u hu l-atturi. Tant Manwel Mizzi kemm Eukaristico Buttigieg sfaw mejtin. L-atturi issa talbu (i) li Mizzi jiġi dikjarat responsabbli għall- mewt ta' Buttigieg, u konsegwentement għad-danni sofferti mill-at- turi; (ii) il-likwidazzjoni tad-danni, u (iii) il-kundanna tal-konve- nuti għall-ħlas. Fil-kors tal-kawża ġew imsejħin fil-kawża kuraturi 'de jure' tal-wirt ta' l-imsemmi Victor Galea, Wara li nnominat perit u periti perizjori, il-Qorti ta' Għawdex, Supetjuri Ċivili laqgħet it-talbiet u ddikjarat responsabbli tal-kol- liżżjoni lil Mizzi fi 3/5 u lil Galea fi 2/5, illikwidat id-danni fi £M71.48 għad-'damnum emergens' u £M3175 għall-'lucrum ces- sans' u kkundannat lill-konvenuti Mizzi jħallsu £M1947.78.8, u lill-kuraturi tal-wirt ta' Galea jħallsu £M1298.59.2, bl-ispejjeż a proporzjon. L-atturi appellaw kwantu għall-kwantum tal-lucrum cessans, u l- Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell u kkonfermat, spejjeż t'appell bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-appellanti, 'Il-ġurisprudenza teskludi enfatikament li f'każ ta' mewt minn fatt illeċitu l-grad ta' dipendenza hu fattur essenzjali u 'sine qua non' biex l-eredi jiġġustifikaw għad-danni taħt l-art. 'Dana pero ma jfissirx l-invers, cioċ li f'kull każ il-grad ta' di- pendenza ta' l-eredi ma għandux u ma jistax jiġi meħud inkonsi- derazzjoni fl-istima tas-somma lilhom risarċibili;' (Ara ukoll Ap- pell Bonnici vs Felice 15/1/71) F'dan il-każ wara żmien li t-tifel Buttigieg kien ġie midfun, niesu akkwistaw qabar u reġgħu difnuh fih. Dawn l-ispejjeż tat- tieni difna kienu ġew ammessi mill-ewwel Qorti. Seduta ta' l-1 ta' Marzu 1974. (Awla Kummerċjali), L-attur talab il-kundanna tal-konvenut ne għall-ħlas ta' £M347 prezz ta' merkanzija spedita lid-ditta konvenuta, Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Fuq appell tal-konvenuti ne, il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet it-talba bl-ispejjeż. Il-kawża kienet ġiet maqtugħa qabel ma l-kuratur irċieva l-infor- mazzjoni meħtieġa minn għand il-konvenuti. Kien ovvju li lill-kura- turi riedet tingħata l-opportunità li jġibu l-provi tagħhom. Fil-meritu rriżulta l-konvenuti kienu 'Sales agents' ta' l-attur u huma kienu jġibu dik l-ordni minn għand ditta oħra, u kienet din id- ditta li kellha tħallas għall-merkanzija. (Awla Ċivili), No. 42. L-attur ippretenda li ġie inġurjat b'artikolu ta' gażżetta u talab li l-konvenut jiġi kkundannat iħallas l-ammont ta' mhux aktar minn £M400, li jiġi likwidat bħala riparazzjoni ta' l-inġurja u risarċiment tad-danni, Il-Prim'Awla laqgħet it-talba, iddikjarat l-artikolu nġurjuż u ikkundannat lill-konvenut iħallas £M30, Il-konvenut appella, u l-attur appella inċidentalment dwar id- danni. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet iż-żewġ appelli, dak prinċipali bl-ispejjeż għall-konvenut, dak inċidentali bl-ispejjeż bla taxxa, Il-Qorti kienet taħseb li l-ammont likwidat kien pjuttost baxx iż- da fil-kompless ma dehrilhiex li tiddisturba d-diskrezzjoni użata mill-ewwel Qorti, Seduta ta' l-4 ta' Marzu 1974. (Awla Ċivili), L-attur kien kompropjetarju tà' garage, u l-konvenut kien jokku- pa l-fond attigwu. L-attur ippretenda li l-konvenut għamel xi xogħ- lijiet fil-fond tiegħu, u ostakola t-tieqa tal-garage, u talab li l-kon- venut jiġi kkundannat ineħħilu kull xogħol li għamel, f'terminu, u fin-nuqqas, l-attur jiġi awtoriżżat jagħmel ix-xogħol hu. L-attur talab il-kjamata in kawża tal-kompropjetarju l-ieħor tal- garage. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba għall-kjamata in kawża, u lliberat lill-konvenut mill-osservanza tal-ġudizzju għax l-attur ma kienx l- uniku propjetarju tal-garage, bl-ispejjeż għall-attur. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell ta' l-attur bl-ispejjeż irre- vokat, u rrinvjat il-proċess lill-ewwel Qorti għall-kontinwazzjoni. Fil-kors ta' l-appell l-attur kien sar uniku propjetarju tal-garage b'xiri mill-kompropjetarju l-ieħor. F'dan il-każ il-kjamata in kawża messha ngħatat (Ara App. laf. Inoltri, l-attur seta' jaġixxi indipendentement mill-kompropjetar- ji l-oħra (Ara App. Caruana, XLV. i. 13, u App. Seduta tas-6 ta' Marzu 1974. L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat jisgombra minn fond minnu okkupat bla titolu, Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut bl-ispejjeż. Il-konvenut kellu in enfitewsi temporanju dan il-fond; wara li għalqet l-enfitewsi, l-Housing Secretarv irreqwiżizjona l-fond, u l- konvenut tħalla jokkupa l-fond, u hu ħallas il-kera lill-Housing Secretarv. Wara l-fond ġie 'deriquisitioned'. L-atturi qatt ma kienu irrikonexxew lill-konvenut bħala inkwilin. Ir-rapport li nħoloq bejn l-appellant u s-Segretar- ju tad-Djar, meta l-appellant ġie akkomodat fil-fond in forza tar-re- qwiżizzjoni ma kienx rapport ta' lokazzjoni vera u propja iżda rapport 'sui generis' regolat mill-Housing Act, u minn disposiz- zjonijiet amministrativi talvolta applikabbili inkluż il-ftehim (Ara ukoll App. Maġġur Ch. Seduta tat-8 ta' Marzu 1974. Kawża dwar kolliżżjoni. Il-Qorti tal-Maġistrati ddikjarat iż-żewġ kontendenti responsabili nofs kull wieħed, u kkundannat lill-konvenut iħallas £M17.10, lill- attur, spejjeż bin-nofs. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur, spejjeż bla taz- xa, dritt tar-Reġistru għall-appellant. Seduta tal-15 ta' Marzu 1974, (Awla Ċivili), No.46. Runza vs Accountant General. Il-konvenut kien ordna lill-attur 50 par 'illuminated pedestrian crossing signs' u 'floodlights' u wara li kienu ġew imwaħħla xi signs, ħassar il-kuntratt. L-attur talab li jiġi prefiss terminu biex il-konvenut jawtoriżża lill-attur jikkompleta l-istallazzjoni ta' l-apparat għat-terminu tal- kuntratt, u indifett il-konvenut jiġi kkundannat iħallas lill-attur £M5275.75 valur miftiehem ta' l-appalt. Il-Prim'Awla laqgħet it-talba alternativa u kkundannat lill-kon- venut iħallas lill-attur £M4707.59 b'dan li l-atrur kellu jikkonsenja lill-konvenut is-'signs' mhux imwaħħla; bl-ispejjeż skond ir-rebħ u telf. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. Il-konvenut kien ippretenda li s-'signs' ma sarux skond l-ispe- cifications ordnati; din il-pretensjoni ġiet riġettata għax irriżulta li t-tibdil sar bl-approvazzjoni tal-perit tal-Public Works inkarigat minn dawn ix-xogħlijiet. Il-Prim'Awla wara li semgħet il-provi kien- et ċaħdet it-talba tal-konvenut għan-nomina ta' perit. tekniku biex tirrelata fuq il-mod kif l-attur kien iffabbrika dawn is-signs. Kwistjoni ta' provi, Lino Spiteri vs Direttur tax-Xogħlijiet Pubbliċi. L-attur talab li jiġi likwidat l-ammont dovut lilu għax-xogħol li għamel ta' ''consultant to survev and design the sewage scheme for Qawra, Bugibba'', u li l-konvenut jiġi kkundannat iħallas l-am- mont hekk likwidat, Il-Prim'Awla fil-kontumaċja tal-konvenut ikkundannatu jħallas lill-attur £M2,000, bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut li kien ippre- tenda li l-ewwel Qorti messa nnominat perit, L-attur talab li jiġi deċiż (i) li ċerta kamra kienet inkluża fil-lo- kazzjoni magħmula lilha mill-konvenut P.A. Borg ne u għalhekk il- lokazzjoni magħmula lill-konvenut Briffa kienet nulla; (ii) il-kundanna tal-konvenut Briffa biex jisgombra mill-istess kam- ra, Il-Prim' Awla laqgħet it-talbiet, l-ispejjeż jitħallsu 1/4 mill-kon- venut Padre Borg u 3/4 mill-konvenut Briffa, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut Padre Borgu kkonfermat bl-ispejjeż, Il-Konvenut Briffa kien appella wkoll, imma l-appell tiegħu ġie dikjarat deżert. Kwistjoni ta' fatti, Seduta tat-18 ta' Marzu 1974. (Awla Ċivili), Azzjoni negatorja. L-attur talab li jiġi ddikjarat li l-konvenuti ma kellhomx dritt jgħaddu minn fuq ir-raba tiegħu għar-raba tagħhom la bir-riġel u lanqas bil-karozza, u talab li l-konvenuti jiġu inibiti milli jgħaddu minn dik il-mogħdija. Il-Prim' Awla laqgħet it-talbiet bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl- ispejjeż. Il-konvenuti ppretendew li billi l-fond tagħhom kien interkjuż huma akkwistaw id-dritt tal-passaġġ bil-preskrizzjoni ta' cletin sena. Huma ppretendew li anki jekk ikun hemm passaġġ li jkun pratikabbili pero minħabba l-wisa' limitata tiegħu ma jippermettix it-transitu minnu ta' inġenji moderni xorta l-fond għandu jitqies in- terkjuż. Dan il-pont ma ġiex investit għax ma kienux jirriżultaw ir-rek- wiżiti tal-preskrizzjoni, billi l-passaġġ pratikat kien b'tolleranza biss. (Dwar l-art. 506 u 484 Kod. Ir-rikorrenta talbet ir-ripreża tal-fond mikri lill-intimat, għax re- ditu għaliha u offriet ''altemative accomodation, ' Il-Bord tal-kera ċaħad it-talba billi rritjena li r-rikorrenta ma kellhiex bżonn il-fond, għax l''alternative accomodation' kienet tajba għaliha, bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tar-rikorrenta, spejjeż kollha bla taxxa, Il-Qorti rriteniet li l-fond offert ma kienx 'suitable' la għar-ri- korrenta u lanqas għall-intimat. Pero rriteniet li l-'hardship' ta' l-intimat kien akbar. Kawża dwar diviżjoni. B'sentenza tal-14 ta' Novembru 1969 il-Prim'Awla ddikjarat li il-konvenut kellu dritt li jeżerċita l-azzjoni msemmija fin-nota ta' l-eċċezzjonijiet tiegħu dwar fond urban billi kien kompropjetarju tal-fond viċin. B'sentenza tas-26 t'April 1972 il-Prim'Awla laqgħet it-talbiet u ordnat id-diviżjoni. L-atturi appellaw miż-żewġ sentenzi u talbu dikjarazzjoni li d- dritt t'azzjoni f'dan il-każ ma kienx ammissibbli. Il-Qorti ta' l-Appell, laqgħet l-appell, irrevokat l-ewwel senten- za iddikjarat li fiċ-ċirkostanzi tal-każ il-konvenut ma kellux, dritt li jeżerċita l-azzjoni msemmija bl-ispejjeż relativi għaż-żewġ stanzi kontra l-konvenut; u ddifferit il-kawża għall-kontinwazzjoni; F'dan il-każ ma kienx hemm għad-diviżjoni fondi oħra urbani ta' valur ugwali li l-konvenut ried jieħu b'azzjoni. Civ-derivata mill-Paragrafu VI ta' Kap III tal- ktieb IV tal-Kodiċi Muniċipali, u jirriproduċi l-art. 316 Ord IV tal- 1864, u Art. Id-dritt t'azzjoni huwa dritt eċċezzjonali ħafna u li jidderoga għall-prinċipju ġenerali tas-sorteġġ tal-porzjonijiet minħabba l-ug- waljanza li għandu jkun hemm bejn il-partijiet u għalhekk f'materja eċċezzjonali u odjuża ma tistax issir interpretazzjoni estensiva għax fil-'jus-singolare exceptiones sunt strictissimae interpreta- tionis' (Vol XXXI.i.325). Seduta tal-20 ta' Marzu 1974. Kawża dwar kolliżżjoni u ħlas ta' danni. Il-Qorti tal-Maġistrati ddikjarat li l-kolliżżjoni saret tort tat- tmejn u kkundannat lill-konvenut iħallas £M6.83.7 għax ġew konsi- derati d-danni sofferti mill-konvenut; spejjeż bin-nofs. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur u kkonfermat bl- ispejjeż. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut biex jikkonsenja lura l-oġ- ġetti li hu kien xtara mingħand mart l-attur li ma kellhiex il-kun- sens ta' żewġha biex tbiegħhom, u li l-konvenut kien ikkonsenta li jirrestitwixxi. Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talbiet prevju l-pagament da parti ta' l-attur ta' £M35, spejjeż għall-konvenut. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl- ispejjeż. Seduta tat-22 ta' Marzu 1974. (Awla Kummerċjali). Il-Qorti ta' l-Appell wara li nnominat tlett periti, laqgħet parz- jalment l-appell u rriduċiet għal £M807,55. ammont bilanċjali dovut lill-appellat, l-ispejjeż ġew imqassma, (Awla Ċivili), L-attur ippretenda li l-gallarija tal-fond tal-konvenut ma kienetx fid-distanza legali mill-ħajt diviżorju; u talab li l-konvenut jiġi ikkundannat jikkonforma ruħu mal-liġi f'terminu, Il-Prim'Awla laqgħet l-eċċezzjoni u ddikjarat li l-fond tal-konve- nut kien igawdi servitu fuq il-fond ta' l-attur, u ċaħdet it-talba bl- ispejjeż. Il-Qorti rriteniet li s-servitu ġiet stabilita per destinaz- zjoni ta' missier il-familja, billi ż-żewġ fondi issa maqsuma, kienu ta' sid wieħed, u kien hu li ħalla l-ħaġa f'dak l-istat. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi dwar meta saret il-gallarija, Seduta tad-29 ta' Marzu 1974. (Awla Kummerċjali), No, 56. Il-kontendenti kienu għamlu xi xogħol bi sħab. L-attur talab li l- konvenut jiġi kkundannat jirrendi kont lill-atrur tax-xogħol li għa- 'mel bi sħab ma' l-attur, u dana f'terminu, Il-Qorti tal-Kummerċ illiberat lill-konvenut mill-osservanza tal- ġudizzju billi laqgħet l-eċċezzjoni li l-konvenut ma kienx persuna leġittima li joqgħod f'ġudizzju, bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur u kkonfermat bl- ispejjeż. L-attur kien ikkontratta mhux mal-konvenut personalment imma bħala ''managing director' tal-kumpanija, (Awla Kummerċjali). In-nannu ta' l-attriċi, xtara nofs indiviż ta' dar f'tas-Sliema. L- attriċi talbet li jiġi deċiż (i) li dak in-nofs tad-dar kien jappartjeni lill-assi soċjali ta' dak in-nannu u martu (ii) li l-konvenut jirrifondi il-kera inkassat, (iii) li l-konvenut jiġi inibit milli jkompli jinkassa il-kera, Il-konvenut eccepixxa li Giov. Coleiro kien xtara dak in-nofs għan-nom u fl-interess ta' Coleiro Brothers Limited. Il-Prim'Awla laqgħet l-ewwel u t-tielet talba. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell tal-konvenut u rrevokat u ċaħdet it-talbiet ta' l-attriċi, bl-ispejjeż taż-żewġ stanzi kontra l- attriċi. Mill-provi kien jirriżulta li Giov. Coleiro kien xtara dak is-sehem tal-fond bi flus u fl-interess tad-ditta u mhux tiegħu personali. 'Bil-mod li hija formulata l-istanza attriċi, din għandha: bħala presuppost tagħha, in tema legali, il-possibilità li. nonostante l- fatt li l-att ta' l-akkwist kien f'isem l-awtur ta' l-attriċi, il-pretens- joni tad-ditta konvenuta li l-propjetà akkwistata kienet tagħha, għax akkwistata fl-interess u bi flus tagħha, kienet sostenibili. Altri- menti l-istanza kienet tkun konċepita differentement'. L-attriċi ma setgħetx tbiddel in-natura ta' l-azzjoni eżerċitata, L-attur akkwista b'enfitewsi temporanja terran mingħajr l-arja tiegħu u ġie miftiehem li fuq dak it-terran ma setax jinbena ħlief sular wieħed, Il-konvenuti akkwistaw l-arja ta' dak it-terran u bdew jibnu fuqu, L-attur issa talab li (i) il-konvenuti jiġu inibiti milli jibnu iktar minn sular wieħed, (ii) li jħottu dak li bnew iktar minn sular wie- ħed, (iii) li l-attur jiġi awtoriżżat jagħmel ix-xogħol hu a spejjeż konvenuti, fil-każ li dawn jonqsu, Il-Qorti tal-Kummerċ ċaħdet it-talbiet, spejjeż bla taxxa, għax il- patt li ma setax isir bini iktar minn sular wieħed fuq dak it-terran, ma kienx ġie insinwat, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur u kkonfermat, spejjeż bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-appellant. Dik ir-restrizzjoni ta' bini fuq dak it-terran kienet tikkostitwixxi servitu, L-iskrizzjoni fir-Reġistru Pubbliku, tikkostitwixxi forma ta' pub- bliċità essenzjali, L-effettiva konnoxxenza da parti tat-terz tal-kostituzzjoni ta' servitu mhiex opponibbli lill-istess terz in sostituzzjoni ta' l-is- krizzjoni li ma ġietx esegwita, ħlief fil-każ li jkun hemm deduz- zjoni pattizja ta' l-eżistenza tas-servitu fl-att tal-aljenazzjoni lit- terz. (Awla Ċivili). Giuseppa Bugeja vs Kummissarju ta' l-Art. Il-kwistjoni devoluta lill-Prim'Awla kienet jekk il-fond espropr- jat, kwantu għan-natura tiegħu, kellux jiġi konsiderat riferibilment għall-epoka li saret id-dikjarazzjoni tal-Gvern, jew inkella għal dik tal-ħruġ ta' l-Avviż għall-ftehim. L-attriċi kienet tippretendi li kellha tiġi kkunsidrata fiż-żmien li saret id-dikjarazzjoni tal-Gvem. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba ta' l-attur bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell fuq l-appell ta' l-attriċi rrevokat u lliberat lill-konvenut mill-osservanza tal-ġudizzju, spejjeż kollha bin-nofs. Bejn il-kontendenti kien hemm malintiż li ġie kjarat fil-verbali, u il-partijiet ma kellhomx aktar interess fil-kawża, Seduta ta' l-1 t'April 1974. (Awla Ċivili), No.60. Il-Prim'Awla b'digriet iddikjarat in-notifika tal-konvenut biċ-ċi- tazzjoni nulla, u awtoriżżatu jippreżenta n-nota ta' l-eċċezzjoni- jiet. L-attur appella b'rikors minn dak id-digriet. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell u kkonfermat, spejjeż bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-appellant. F'dan il-każ il-konvenut kien sar jaf li saret ċitazzjoni kontra tiegħu u bagħat uffiċjal il-Qorti ħalli jieħu kopja; meta dak mar għall-kopja qalulu biex imur għaliha erbat ijiem oħra; u meta reġa' mar tawhielu, Meta l-messaġġier tahielu, huwa għamel ir-riferta tan-notifika fis-sens li l-konsenja saret lill-Uffiċjal tad-Dwana u fid-Dwana. Il-konvenut ma kienx jaf li hu ġie notifikat b'dak il-mod, u stenna li ssir in-notifika, Il-kontumaċja tippostula notifika regorari, Dan ma kienx każ ta' notifika regolari, Ir-referta bil-mod li saret ma kenitx tirrispekkja il-fatti veri dwar fejn saret il-konsenja tal-kopja, u għalhekk in-no- tifika kienet irregolari, u għalhekk il-konvenut ma kienx kontumaċi, (Awla Kummerċjali), L-attur (il-Malta Landing 8z Shipping Co. Ltd) talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M444,99.1. għall-ammont ugwali mħal- las mill-attur bħala 'overtime charges' billi l-konvenut kien żbarka 'refrigerated cargo' wara l-ħinijiet normali tax-xogħol. Il-Qorti tal-Kummerċ ċaħdet it-talba, spejjeż mingħajr taxxa dritt tar-reġistru għall-atrur, Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell ta' l-attur, irrevokat, u laq- għet it-talba, spejjeż kollha bla taxxa, dritt tar-reġistru għall-kon- venut. Il-konvenut, li kien l-importatur ta' dik il-merkanzija, kien jippre- tendi li dik l-ispiża kellha tiġi mħallsa mill-vapur li skarika l-mer- kanzija. L-oġġezzjoni tal-konvenut kienet bażata fuq il-prattika anteċe- denti għad-dħul fis-seħħ tal-Port Regulations 1966. Dwar il-fatt li l-konvenut ma kienx għamel ''request' għall-over- time, il-Qorti osservat li dan m'għamlux sempliċement biex ma jip- preġudikax ruħu, u mhux għax ma riedx li x-xogħol tal-konsenja isir wara l-ħin, anzi l-konvenut jgħid li hekk isir, L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M129 bi- lanċ ta' prezz ta' reklam. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba fil-konfront tal-kjamat in kawża, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-imsejħin fil-kawża u ikkonfermat bl-ispejjeż ta' l-appell. Ma jistax ikun hemm dubbju skond il-liġi li l-kjamat in kawża jista' jiġi wkoll ikkundannat (Art. Il-kjamati in kawża b' kuntratt kienu akkwistaw l-''assets u liabilities' tal-Melita Hotel. Irriżulta li l-kjamati in kawża kienu jafu b'dan id-dejn minn qabel il-kuntratt. L-atturi kienu krew 'concrete mixer' lill-konvenut bit-£M8 kuljum u meta talbuhulu, il-konvenut iddepożitah il-Qorti. L-atturi talbu li jiġi deċiż li dak id-depożitu kien null, li l-konvenut jiġi kkundan- nat jirritornah, u fin-nuqqas iħallas il-valur tiegħu, u li jiġi kkun- dannat iħallas il-kera li jiġi likwidat. Il-Qorti tal-Kummerċ iddikjarat id-depożitu null u kkundannat lill-konvenut jirritornah fi żmien jumejn, bl-ispejjeż għall-konvenut. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat, spejjeż kollha bla taxxa dritt tar-reġistru għall-konvenut, Il-Qorti tal-Kummerċ kienet iddikjarat id-depożitu null għax ma saritx qabel l-offerta u ma kienx hemm rifjut ta' dik l-offerta. Il-Qorti ta' l-attur osservat: li billi l-konvenut ma setax jissek- westra l-'mixer' f'idejh stess, 'skond il-prattika li ilha aċċettata mina żmien, hu seta' jgħaddi għad-depożitu ġudizzjarju tal-'mixer' preordinatament għal dana s-sekwestru. Basta f'dan ir-rigward tiġi ċitata l-frażi użata fis-sentenza reportata fil-Vol, XXXV.iii.670 fejn tissemma l-proċedura tad-depożitu liberu u sekwestru susseg- wenti kif isir is-soltu, ' (Awla Ċivili) No, 64. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M1003 bi- lanċ ta' somma akbar għall-xogħol u materjal. Il-Prim'Awla laqgħet it-talba, Il-Qorti ta' l-Appell fuq appell tal-konvenut annullat is-sentenza u rrinvjat l-atti lill-ewwel Qorti għad-deċiżżjoni. Spejjeż ta' l-ew- wel stanza riservati għad-deċiżżjoni finali, dawk ta' l-appell bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-attur ne, Fid-data meta ngħatat is-sentenza, il-kawża ma kenitx differita għas-sentenza, F'ċirkostanzi simili hu naturalment mistenni li tingħata ċerta la- titudini u li tiġi aċċertata sew il-pożizzjoni dwar il-kontestazzjoni tal-kuraturi qabel ma l-kawża tiġi deċiża. B'sentenza preċedenti kien ġie deċiż li l-konvenut kellu titolu ta' lokazzjoni għall-parti mill-fond. L-atturi talbu li jiġi deċiż liema partijiet mill-fond il-konvenut kellu dritt jokkupa, Il-Prim'Awla ddikjarat li l-konvenut kellu dritt jokkupa l-fond kollu ħlief tlett ikmamar fil-pjanterren, bl-ispejjeż għall-atturi, Fuq appell ta' l-attur il-Qorti ta' l-Appell irriformat billi esklu- diet ukoll 'garage'. L-ispejjeż kollha jitħallsu 5/6 mill-atturi u 1/6 mill-konvenut, Kwistjoni ta' provi, L-atturi talbu li l-konvenuti jiġu kkundannati jisgumbraw mill- flat mikri lill-konvenuta, għax din kienet qegħda tużah għall-pros- tituzzjoni, Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba bl-ispejjeż, għax l-atturi ma ppru- vawx l-allegazzjonijiet minnhom magħmula, Il-Qorti ta' l-Appell irrespinġiet l-appell ta' l-attur u kkonfermat bl-ispejjeż. 'Mhux biżżejjed li jiġu murija ċirkustanzi u anki diversi ċirkus- tanzi biex talvolta in generale jixħtu ċerta ombra fuq il-kostumi ta' l-appellata, iżda jeħtieġ li jiġi speċifikatament u konvinċente- ment muri li l-appellata qegħda tuża l-flat in kwistjoni għall-pros- tituzzjoni.' L-attur talab l-isgumbrament tal-konvenut minn fond mikri lilu li kien dekontrollat, għax l-attur ma riedx iġġedded il-lokazzjoni. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba għax il-fond kien mikri lill-konvenut minn qabel ma ġie dekontrollat, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur u kkonfermat bl- ispejjeż. 25 ta' Marzu 1966 u Marv Gallo: vs. Ant. 8 ta' Jannar 1971. L-attriċi ppretendiet li l-konvenuta ħadet £M400 flus u mobbli li jiswew £M70 minn għand l-awtur tagħha, u talbet ir-restituzzjoni ta' l-istess, Il-Prim'Awla kkundannat lill-konvenuta tħallas lill-attriċi £M108.85 bl-imgħax legali; spejjeż 4/5 l-attriċi, u 1/5 il-konvenuta, Il-Qorti ta' l-Appell fuq appell tal-konvenuta rriformat, billi rri- duċiet l-ammont dovut mill-konvenuta għall-£M103.85; Spejjeż ta' l-appell 19/20 konvenuta, u 1/20 attriċi. Kwistjoni ta' provi. L-attur kien xtara dar mingħand il-konvenuta; u wara skopra li fil-fond kien hemm żbokk għall-'inspection chamber' mid-drenaġġ tal-'garage' kontigwu tal-konvenuta, u ppretenda li dan kien jik- kostitwixxi servitu u kien difett latenti. L-attur għalhekk talab (i) biex il-konvenuta tneħħi dik il-konnessjoni fid-drenaġġ f'termi- nu, (ii) li jekk tonqos, il-konvenuta tirrifondi somma ammontanti għall-ispiża neċessarja biex titneħħa dik il-konnessjoni, prevja dikjarazzjoni li dik il-konnessjoni kienet vizju latenti skopert mill-attur li jintitolah jitlob nuqqas tal-prezz. Il-Prim'Awla ddikjarat l-ewwel talba inammissibili, u t-tieni talba perenta bl-ispejjeż għall-attur. Fuq appell ta' l-attur irrevokat, u laqgħet l-ewwel talba u ffis- sat terminu, spejjeż bin-nofs, u ddefferiet il-kawża għall-kontin- wazzjoni, Il-Qorti kkonsidrat il-fatt lamentat bħala li jikkostitwixxi servi- tu, u l-attur kien xtara dak il-fond bħala liberu minn servitu, Dan ma kienx każ ta' vizzji redibitorji. Provvediment dwar il-kura tat-tfal, Il-Prim'Awla ordnat li t-tifla komuni tinżamm mill-attur, Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell tal-konvenuta, irrevokat u ordnat li t-tifla (ta' taħt 3 snin) provviżorjament tibqa' għand l- omm, Spejjeż ta' l-appell bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-attur, L-interess suprem tat-tfal, L-attriċi talbet li l-konvenut jiġi ddikjarat missier naturali tat- tarbija li kellha, u li jiġi kkundannat jissomministra pensjoni ali- mentarja lit-tifla u jħallas in linea ta' danni l-ispejjeż li ħallset l-attriċi fl-okkażżjoni tat-twelid tat-tarbija, Il-Prim' Awla laqgħet l-ewwel żewġ talbiet (it-tielet kienet ġiet ċeduta) u ffissat il-pensjoni f'£M9 fix-xahar. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. (Awla Ċivili), No.72. Omm il-konvenut b'kuntratt kienet innominat lill-attur biex jam- ministralha xi flats ammobiliti. Il-konvenut kien ħa ċ-ċwievet ta' dawn il-flats mid-dar ta' l-attur. L-attur ippretenda li l-konvenut ikkommetta spoll, u li hu jiġi reintegrat fid-detenzjoni ta' dawk iċ-ċwievet; Il-Prim'Awla laqgħet it-talba u tat lill-konvenut tmint ijiem żmien biex iqiegħed lill-attur fil-pożizzjoni li kien fiha qabel. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. Ma hemmx irritwalità jew nullità tal-petizzjoni billi titħalla xi parti in bjank; f'dan il-każ fil-petizzjoni ta' l-appellant id-data tax- xahar tan-nota ta' l-appell tħalliet in bjank, Ir-Reġistratur m'għandux jaċċetta atti li fihom ikun hemm spazji vojta, L-attur talab li l-konvenut jirritormalu l-oġġetti kollha li hu kel- lu għandu fiż-żmien li kien joqgħod miegħu. Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba limitatament għall-ħadida tal-mogħdija, spejjeż bla taxxa, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur u kkonfermat, spejjeż bla taxxa, (Awla Ċivili), No. 74. Il-Prim'Awla ddikjarat ruħha inkompetenti ''ratione materiae,' Il-konvenut kien neguzjant. Kien furnar u kellu minn tnejn sa erbgħa min nies impjegati regolarment miegħu. Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat definitivament li l-Qorti kompe- tenti kienet il-Qorti tal-Kummerċ, u rrinvjat l-atti lil dik il-Qorti. Seduta tas-17 ta' Mejju 1974. (Awla Ċivili). Il-Prim'Awla laqgħet l-eċċezzjoni t'inkompetenza 'ratione ma- teriae', għaliex il-konvenut kien kummerċjant u kawża li kienet tivverti fuq l-usurpazzjoni ta' propjeta mmobiljari magħmula in konnessjoni ma' l-eżerċizzju ta' kummerċ kienet ta' kompetenza tal-Qorti tal-Kummerċ. Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat kompetenti l-Qorti tal-Kummerċ. Ir-rikorrenta talbet quddiem il-Bord tal-Kontrollur tal-Qbejjel għall-Għawdex, li tiġi awtoriżżata tittermina l-lokazzjoni għax tiedet ir-raba għall-użu tal-familja tagħha, u li jiġi likwidat il- kumpens li seta' kien dovut lill-intimat. Il-Bord laqa' t-talba u ffissa l-kumpens fi £M17. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-intimat u kkonfermat bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' 'bżonn' u ta' 'hardship'. Dwar il-kap ta' l-ispejjeż il-Qorti osservat li ma ntaxxatx għa- liex it-titolari ta' dritt għandu jiġi b'xi mod penaliżżat sempliċi- ment għax jiddeċidi li jesperih. Seduta tat-22 ta' Mejju 1974. L-artriċi talbet l-iżgumbrament tal-konvenut mill-kumditajiet tar- razzet mikri lilha, Il-Qorti tal-Maġistrati ċaħdet it-talba, billi favur il-konvenut kien hemm sullokkażżjoni, bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attrici bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' kredibilità. L-attur talab il-kundanna għall-ħlas ta' £M23.93.9 prezz ta' 'gro- ceries' mibjugħa lill-konvenuta, Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba u rriservat favur il-konve- nuta kull azzjoni lilha kompetenti rigward il-bilanċ minnha pretiż kontra l-kjamat in kawża, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attriċi u kkonfermat bl- istess riserva, Seduta tal-24 ta' Mejju 1974. (Awla Ċivili), No.79. L-attriċi talbet li l-konvenut żewgha jiġi kkundannat iħallas l- alimenti lilha u l-uliedha, Il-Prim'Awla laqgħet it-talba u kkundannat lill-konvenut iħallas £M9 fil-ġimgħa, bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. L-attriċi talbet li biċċa art li kienet komuni għat-tlett konten- denti tiġi maqsuma bejniethom. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba bl-ispejjeż, billi rriteniet li l-art kienet ta' waħda mill-konvenuti. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell ta' l-attriċi, irrevokat u rrinvjat l-atti lill-ewwel Qorti, spejjeż kollha bla taxxa, Kwistjoni dwar interpretazzjoni ta' testment, Seduta tas-27 ta' Mejju 1974. (Awla Ċivili). L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas tas-somma lik- widabbli għall-ħsara kaġunata f''car' li l-attur kien kera lill-kon- venut. Il-Prim'Awla kkundannat lill-konvenut iħallas lill-attur £M35.97.5, spejjeż 4/5 għall-konvenut. Il-Qorti ta' l-Appell fuq appell tal-konvenut irriduċiet l-ammont likwidat għal £M30.97.5. Spejjeż ta' l-appell 6/7 għall-appellant. L-attur talab l-iżgumbrament tal-konvenuta minn ħanut minħabba inadempjenza tal-ftehim. Il-Prim'Awla ddikjarat ruħha inkompetenti ratione materiae, Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat kompetenti l-Qorti tal-Kummerċ u irrinvjat l-atti. lil dik il-Qorti. Seduta tal-31 ta' Mejju 1974. (Awla Kummerċjali). Il-Qorti tal-Kummerċ ċaħdet it-talba ta' l-attur f'rikors sabiex jinġunġi xhieda għall-esibizzjoni ta' dokumenti u għall-mistoqsi- jiet addizzjonali, wara li l-kawża kienet tħalliet għall-finali trat- tazzjoni, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell b'rikors ta' l-attur u kkon- fermat bl-ispejjeż. Hu prinċipju li l-Qorti ta' l-Appell ma tindaħalx in linea ta' mas- sima fl-eżerċizzju tad-diskrezzjoni tal-Qorti ta' l-ewwel stanza dwar l-ammissjoni u regolament tal-provi ħlief meta dik id-diskrez- zjoni tkun ġiet eżerċitata ħażin, jew għal xi motiv ieħor gravi. (Awla Ċivili), No. 84. Kawża dwar kolliżżjoni stradali. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talbiet bl-ispejjeż billi rriteniet lill-attur unikament responsabbli ta' l-inċident, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur bl-ispejjeż. Il-Qorti għandha toqgħod fil-limiti tal-kawżali kif dedotta fiċ-ċi- tazzjoni, L-attur kellu ħtija għax ħareġ minn triq sekondarja u nvada l- karreġġjata tal-konvenut, L-eċċess marġinali ta' l-ispeed limit da parti tal-konvenut fiċ-ċirkostanzi ma jikkontribwix għall-event dan- nuż u lanqas għall-entità tad-danni fil-karozza ta' l-attur, Kawża dwar kolliżżjoni bejn karozzi, Il-Prim' Awla ddikjarat lill-konvenut unikament responsabbli, u ikkundannatu jħallas id-danni likwidati fi £M671.20, b'dan li l-kon- venut kien intitolat li jieħu l-karozza ta' l-attur fl-istat li kienet. Il-Qorti ta' l-Appell fuq appell tal-konvenut irriformat billi rre- teniet lill-konvenut responsabbli fi 3/4, u l-kjamat in kawża fi 1/4 u llikwidat id-danni risarċibbli lill-attur fi £M621.20.0. Spej- jeż 3/4 mill-appellant u 1/4 mill-kjamat in kawża, L-imsejjaħ fil-kawża kien għaddej minn Valletta Rd, u beda jik- ser għal fuq il-lemin tiegħu biex jidħol f'ta' Qali; il-konvenut kien ġej warajh u.kien beda jipprova jissorpassa lill-kjamat in kawża, iż-żewġ karozzi ħabbtu, il-konvenut tilef il-kontroll u l-car tiegħu investa lill-car ta' l-attur provenjenti mid-direzzjoni opposta; l-at- tur bħala 'evasive action' kien kiser malajr lejn il-lemin tiegħu. Il-ħtija tal-kjamat in kawża kienet li hu ma tax 'well in advance' sinjal li kien ser idur, L-attur talab li jiġi deċiż li l-braken ma kienux suġġetti għal taxxa tal-boll taħt l-art. 57 ta' l-Istamp Dutv Ordinance (Kap 68)u ir-rifużjoni ta' £M286.18. minnu mħallsa indebitament, Il-Prim'Awla ċaħdet l-ewwel talba, u laqgħet it-tieni limitata- ment għal £M33, spejjeż bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-attur, Il-Qorti ta' l-Appell irrespinġiet l-appell ta' l-attur u kkonfermat, spejjeż tat-tieni stanza bħal ta' l-ewwel. Il-Qorti rriteniet li barkun kien bastiment għall-fini ta' dik il-li- ġi. Kawża dwar kolliżżjoni bejn cars. Il-Prim'Awla rriteniet li l-attur u l-konvenut kienu ugwalment responsabbli, ikkundannat lill-konvenut iħallas lill-attur, £Ml għall-nofs id-danni, l-ispejjeż nofs mill-attur, kwart mill-attriċi, u 1/4 mill-konvenut. Fuq appell ta' l-attur il-Qorti ta' l-Appell irriformat u ddikjarat l-attur responsabbli fi 1/4, u l-konvenut, fi 3/4, u kkundannat lill- konvenut iħallas lill-attur £M41.66.4 u lill-attriċi £MI.50. spejjeż kollha 3/4 għall-konvenut, u 1/4 għall-atturi bejniethom. Il-kolliżżjoni ġrat fi triq tal-kampanja dejqa u serpeġġjanti, u f' liwja fejn ma jgħaddux żewġ karozzi. Seduta tat-3 ta' Ġunju 1974, (Awla Ċivili), Hermann Coppola vs Ewan Vella, L-attur talab li jiġi deċiż li r-reġistrazzjoni ta' post bħala 'de- controlled' ma jkollhiex effett għax saret wara li l-post kien mikri lilu, Il-Prim' Awla ddikjarat ruħha inkompetenti għax il-konvenut kien neguzjant u kien jinnegozzja fil-bini ta' djar, u għalhekk l-att kien att tal-kummerċ għalih. Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat kompetenti l-Qorti tal-Kummerċ. Seduta tal-10 ta' Ġunju 1974, (Awla Ċivili), No. 89. L-artriċi talbet li jiġi ddikjarat li l-konvenut kien il-missier na- turali ta' binha Ivan u li l-konvenut jiġi kkundannat iħallas lilha rata ta' manteniment għall-minuri. Il-Prim'Awla laqgħet it-talbiet u ffissat £M3 fil-ġimgħa għall- manteniment tal-minuri; wara li ċaħdet b'degriet it-talba tal-konve- nut biex isir 'blood test.' Il-konvenut appella tant mid-degriet kemm mis-sentenza, Fil-kors ta' l-appell, bil-kunsens tal-kontendenti, kien sar il- blood test' u t-tabib ikkonkluda li ma kienx hemm kontra l-possi- bilità li l-appellant kien il-missier naturali tat-tarbija, Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat eżawrit l-appell mid-degriet, u ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. Il-Qorti os- servat li l-prova ta' l-eżami tad-demm sabiex tiġi assodata l-pater- nità ta' tifel, tista' ssir meta l-partijiet jakkonsentu għaliha (Koll, Vol. Seduta tat-12 ta' Ġunju 1974. Kawża dwar kolliżżjoni bejn cars. Il-Qorti tal-Maġistrati sabet lill-konvenut responsabili f'2/3 u ikkundannatu jħallas £M10.66.6. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat. Il-konvenut kien għaddej 'wrong side,' Seduta tas-17 ta' Ġunju 1974. (Awla Kummerċjali). L-attur ħarrek lill-aġenti tal-vapur, u lill-Malta Landing 8: Ship- ping Co Ltd, biex jiġu kkundannati jħallsu £M190.7. valur ta' mer- kanzija li ma ġietx konsenjata. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba fil-konfront ta' l-aġent tal- vapur, u lliberat lill-konvenut l-ieħor bl-ispejjeż għall-konvenut Zammit Cutajar ne. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut Zammit Cutajar ne u kkonfermat bl-ispejjeż. Il-vapur biex jeżimi ruħu mir-responsabilità għall-merkanzija għandu juri li wassalhom l-art jew fuq il-barkun, għaliex huwa f' dan is-sens li għandha tiftiehem, fiċ-ċirkostanzi, il-kelma ''dis- charge' użata fil-polza ta' kariku. 'Altru huwa li jiġi konstatat li sar it-'tallv' fl-istiva u altru li jiġi pruvat li dak li ġie 'tallied' fl-istiva ġie fil-fatt imtella minnha u 'discharged' mill-vapur. Seduta tal-24 ta' Ġunju 1974. (Awla Kummerċjali). L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M181.15. prezz ta' 43 vjaġġ ġebel erba' tvres u differential lilu mibjugħa u konsenjati. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl- ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. L-attur fittex lill-aġent tal-vapur u lill-Malta Landing 8: Shipping Co. għal £M489 danni mħallsa mill-kumpanija assikuratriċi lid- destinatarju tal-merkanzija talli ma rċeviex erba' kaxxi merkanzi- a. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba fil-konfront ta' l-aġent tal- vapur bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut Mifsud bl-ispej- jeż u osservat li għalkemm il-proċess ta' l-iskarikazzjoni jibda tassew bl-imbragas, huwa ma jieqafx hemm, Tiaħtieġ il-prova ta' l-iskarikazzjoni la ma tridx tkun ġenerika u nkompleta. (Awla Ċivili). L-attur talab li l-konvenuta tiġi kkundannata tħallas id-danni ka- ġunati lilu, għax hi kienet il-kaġun tal-ksur ta' l-għerusija ta' bejniethom, Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur bl-ispejjeż. L-azzjoni eżerċitata kienet dik kontrattwali ordinarja bażata fuq il-prinċipju ġenerali tal-obbligazzjonijiet, bħala distinta minn dik speċjali akkordata bil-Proklama No. VI tal-20 ta' Ġunju 1834 (Kap. 7) għall-konsegwiment ta' kumpens fi flus għall-inġurja patwita f' każ ta' resiliment inġust minn wieħed mill-kontraenti u li għaliha hemm bżonn li l-promessa tkun saret b'att pubbliku jew skrittura privata skond l'art. 1277(1)(g) tal-Kodiċi Ċivili (Ara Vol XXIV.i. 291 u 945 u Vol XXV.ii.114). Għall-kumplament kwistjoni ta' provi. Il-kontendenti kienu propjetarji ta' bini kontigwu u l-konvenut għamel xi xogħlijiet f'setaħ u taraġ li kienu komuni għall-konten- denti. L-atturi issa talbu li l-konvenut jiġi kkundannat ineħħi f' terminu dak li għamel, għax dak kien sar mingħajr il-kunsens ta' l- atturi, u in difett Li l-atturi jiġu awtoriżżati jagħmlu x-xogħol huma. Il-Prim' Awla laqgħet it-talbiet ta' l-atturi bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl- ispejjeż. Il-konvenut kien ippretenda li s-setaħ fejn kien għamel ix-xogħol, kien propjetà esklużiva tiegħu, il-Qorti rriteniet li dak kien komu- ni, Kwistjoni t'interpretazzjoni t'att ta' diviżjoni. Seduta tas-26 ta' Ġunju 1974. L-attriċi talbet l-iżgumbrament tal-konvenut minn għalqa minnu okkupata bla titolu, Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl- ispejjeż. Seduta tat-28 ta' Ġunju 1974. (Awla Ċivili), No.97. L-attur talab (i) ix-xoljiment ta' l-enfitewsi għax il-fond kien id- deterjora u għax il-konvenuti m'għamlux il-manutenzjoni tal-fond kif kienu obbligaw ruħhom, (ii) id-divoluzzjoni tal-fond u (iii) li l- konvenuti jiġu kkundannati jħallsu s-somma li tiġi likwidata għad- danni fil-fond, Il-Prim'Awla ddikjarat li l-atturi kellhom dritt jipproponu dik il- kawża, għalkemm fil-kuntratt ma kienx ġie stipulat il-patt tar-riżo- luzzjoni għar-rigward ta' tagħriq tal-fond. B'sentenza oħra, il- Prim'Awla laqgħet it-talbiet. Il-konvenuti appellaw, u fil-kors ta' l-appell il-partijiet ittransi- ġew il-kawża, u l-Qorti tat sentenza skond il-ftehim. L-enfitewsi ġiet riżoluta b'effett minn dik inhar, Kawża dwar kolliżżjoni, L-attur ippretenda ħlas talli kera karoz- za oħra għal 117 jum sakemm issewwiet il-karozza tiegħu, għad- depreciation fil-car tiegħu għall-ispejjeż ta' tobba. Il-Prim'Awla laqgħet it-talba u kkundannat il-konvenut iħallas £M406.45 li minnhom £M250 kienu għall-deprezzament, Il-konvenut appella mill-ammont iffissat għall-kiri ta' car u għad- deprezzament, u l-Qorti ta' l-Appell irriformat billi rriduċiet is- somma tad-deprezzament, għal £M150. F'materja ta' danni f'kolliżżjonijiet stradali, ir-regola hi tar-res- titutio in integrum, pero din hi kwalifikata minn oħra li timponi fuq l-attur id-dmir li jieħu dawk il-passi li huma raġonevoli fiċ-ċirkos- tanzi li jimmitigaw id-danni konsegwenti għall-fatt illeċitu, b'mod li jista' jiġi eskluż fil-każijiet kongmi min riżarċiment ta' dik il- parti tad-danni dovuta għan-nuqqas tiegħu li jieħu dawk il-passi. F'dan il-każ il-karozza damet biex tissewwa għax riedu jinġiebu l-ispare parts minn Sweden, u l-attur ma kellu ebda tort f'dan, Dwar id-deprezzament, il-Qorti osservat li biex din tingħata jrid ikun hemm ħsara serja u rilevanti, u li l-każ ikun jittratta minn ka- tozza ta' ċerta kwalita u finezza u kważi ġdida, u li jkun faċli li l-'market value' tal-karozza jitbaxxa, L-attur kien issulloka fond għall-każin lill-konvenuti, u dawn għamlu alterazzjonijiet strutturali fil-fond mingħajr il-permess ta' l-atturi, u b'hekk ikkaġunaw ix-xoljiment tal-lokazzjoni ta' l-atturi, li għalhekk talbu (i) li l-konvenuti jiġu ddikjarati responsabbli tad- danni, (ii) li jiġu kkundannati jħallsu d-danni li jiġu likwidati. Il-Prim'Awla laqgħet it-talbiet u kkundannat lill-konvenuti jħal- Isu £M1,585 danni, daqs kieku l-lokazzjoni kellha ddum għaxar snin oħra, Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenuti bl-ispejjeż. Kawża dwar kolliżżjoni bejn karozza u ''truck'. Il-Prim'Awla rriteniet lill-konvenut unikament responsabbli u ikkundannatu jħallas £M53.75 danni li ġew likwidati bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl- ispejjeż. Il-konvenut kien issorpassa l-linja medjana tat-triq, għamel ''over- taking'' mingħajr ma żamm ''a proper look out' u kien għaddej b' velocità superjuri għal dik permessa mir-regolamenti, Il-Qorti ċaħdet it-talba ta' l-appellanti għas-soprassessjoni għax hi kienet ippreżentat kawża għall-annullament tas-sentenza, L-ap- pellat kien oppona ruħu. Caruana, u App. L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat jiżgombra minn għalqa minnu okkupata bla titolu. Il-Qorti tal-Maġistrati ċaħdet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell ta' l-attur, irrevokat u laq- għet it-talba, spejjeż bla tazxa, Il-konvenut kien jiddetjeni bi qbiela għalqa li kien krielu mis- sieru; wara l-mewt ta' missieru dik l-għalqa nqasmet bejn il-konve- nut, oħtu mart l-attur u ħuh ieħor, L-attur ippretenda li meta qas- mu, il-konvenut irrinunzja għall-lokazzjoni, Il-Qorti rriteniet li l- konvenut kien irrinunzja, L-attur talab li jiġi deċiż li hu kien jiddetieni b'lokazzjoni ċerta għalqa. Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell fuq appell tal-konvenut annullat is-sentenza u trinvjat l-atti lill-ewwel Qorti għad-deċiżżjoni, spejjeż ta' l-ap- pell bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-appellat, L-ewwel Qorti ma kenitx iddeċidiet l-eċċezzjoni dwar l-integrità tal-ġudizzju, u dik l-eċċezzjoni kienet timporta l-possibilità ta' xi kjamata in kawża, li fi kwalunkwe każ setgħet tingħata biss fl-ew- wel stanza, L-attriċi talbet l-iżgumbrament tal-konvenut minn parti ta' fond minnu okkupat bla titolu, u billi l-koabitazzjoni bejniethom kienet inkompatibili. Il-Qorti tal-Maġistrati ddeċidiet li l-konvenut kellu titolu ta' ko- modat biex jabita fil-post, pero l-attriċi kellha dritt tittermina dak il-komodat, u ordnat lill-konvenut jiżgombra fi żmien ħmistax. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat, Il-Qorti osservat li meta l-korrispettiv tal-godiment tal-ħaġa ma jkunx jikkonsisti fi flus, fi kwantita ta' derrati, jew f'sehem tal- frottijiet li l-ħaġa tipproduċi, m'hemmx lokazzjoni (Clo. Il-Qorti osservatukoll li f'dan il-każ lanqas kien hemm komodat. Seduta tal-15 ta' Lulju 1974. (Awla Ċivili), No. 105. Ir-rikorrent talab ir-ripreża tal-fond mikri lill-intimata, għax din ma kinetx qiegħda tabita, u hu kellu bżonnu għan-neputija tiegħu. Il-Bord tal-Kera laqa' t-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell ta' l-intimata, irrevokat u ċaħdet it-talba bl-ispejjeż kollha bla taxxa. Fil-kors ta' l-appell, ir-rikorrent ma kellux bżonn iktar tal-fond; infatti hu ried il-fond għan-neputija, perċ din kienet ħassret l- għerusija. Seduta tas-6 ta' Awissu 1974. (Awla Ċivili). L-atturi talbu dikjarazzjoni ta' nullità ta' donazzjoni magħmula minn Lorenzo Attard lill-konvenuti ta' dar, u dan għaliex il-kon- venuti ma kenux aċċettaw dik id-donazzjoni, u għax Lorenzo Attard ma setax jiddisponi minn dak il-fond. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba bl-ispejjeż. Lorenzo Attard kien miżżewweġ darbtejn. L-atturi kienu dix- xendenti mill-ewwel żwieġ, il-konvenuti kienu uliedu mit-tieni. Il- fond in kwistjoni Lorenzo Attard kien akkwistah fil-kors tal-komun- joni ta' l-akkwisti ta' l-ewwel żwieġ; u wara l-mewt ta' l-ewwel mara dik il-komunjoni ma kinetx ġiet diviża. Fuq appell ta' l-atturi l-Qorti ta' l-Appell issoprasjediet sa kemm tiġi likwidata u maqsuma l-komunjoni ta' l-akkwisti ġa eżistenti bejn Lorenzo Attard u l-ewwel mara u pprefiġġiet lill-atturi, ter- minu biex jipproponu l-azzjoni opportuna fil-Qorti kompetenti. Spejjeż riservati, u osservat: Mal-mewt ta' wieħed mill-konjuġi jinħoloq stat ieħor ta' komunjoni bejn il-konjuġi superstiti u l- eredi tal-predefunt. Id-disposizzjoni ta' l-art. 1369 li tipprovdi li r-raġel jista' jid- disponi mill-beni tal-komunjoni, salvo li jikkompensa lill-mara, ma tapplikax għall-perijodu ta' wara x-xoljiment tal-komunjoni. Il-konsorti għandu dritt jaljena l-kwota intellettwali tiegħu imma mhux dak li jiddisponi minn ħaġa determinata appartenenti għall- patrimonju komuni, għax sad-divisjoni jibqa' nċert lil min dik il- ħaġa tista' tmiss. Seduta tas-6 ta' Settembru 1974. (Awla Ċivili). Il-konvenut kien ottjena mandat ta' impediment tas-safar tal- persuna ta' iben adottiv ta' l-atturi. L-attriċi qabel kienet miż- żewġa mal-konvenut u t-tifel kien binhom. L-atturi talbu (i) li dak il-mandat kien null, (ii) li jiġi maħruġ kontromandat, (iii) li l-konvenut jiġi dikjarat responsabbli għad- danni. Il-Prim'Awla laqgħet l-ewwel żewġ talbiet u ċaħdet it-tielet; spejjeż bla taxxa, dritt tar-Reġistru bin-nofs. Il-konvenut appella u l-atturi appellaw inċidentalment dwar it- tielet talba. Il-Qorti ta' l-Appell irrespinġiet l-appell prinċipali u laqgħet dak inċidentali. Spejjeż 1/6 l-atturi u 5/6 konvenut. 'Bil-mandat in kwistjoni kien ġie impedut milli jsiefer il-minuri li mhux il-persuna li kontra tagħha inħareġ il-mandat, kuntrarjament għal dak li jirrikiedi l-art. Proċedura Ċivili.' Seduta tas-16 ta' Settembru 1974. (Awla Ċivili). Josephine Bonello et vs Kummissarju ta' l-Art. L-atturi talbu li jiġi deċiż (i) li r-rilokazzjoni tal-Kjosk ma tis- piċċax fit-30 ta' Ġunju 1974 imma fil-11 ta' Diċembru 1974, (ii) li l-atturi kellhom dritt tal-preferenza. Il-Prim'Awla ċaħdet l-ewwel talba u laqgħet it-tieni. Il-konvenut appella u l-atturi appellaw inċidentalment. Il-Qorti ta' l-Appell dwar l-appell tal-konvenut illimitat ruħha għas-sempliċi dikjarazzjoni li lill-atturi jikkompeti d-dritt tal- preferenza, u laqgħet l-appell peress li t-tieni talba kienet intem- pestiva u għalhekk illiberat lill-konvenut mill-osservanza tal- ġudizzju għal dawk l-aspetti l-oħra ta' dik id-domanda, u rrespin- ġiet l-appell ta' l-atturi. Spejjeż kollha bla taxxa, dritt tar-Reġis- tru għall-atturi. Seduta tat-18 ta' Ottubru 1974. (Awla Kummerċjali). L-attriċi talbet il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M57 għas-senserija. Il-Qorti tal-Kummerċ ċaħdet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attriċi u kkonfermat bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. Seduta tal-21 ta' Ottubru 1974. ' (Awla Ċivili). Ir-rikorrent talab ir-ripreża tal-ħanut mikri lill-intimat għax dan ma kienx jiftħu, u b'hekk biddel id-destinazzjoni tal-fond. Il-Bord tal-Kera ċaħad it-talba, bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tarrrikorrent, u kkonfermat, spejjeż bla taxxa, dritt sarrreġistru għall-appellant. F'dan il-każ il-ħanut kien jinfetaħ f'ċerti ħinijiet u dan minħabba mard serju fil-familja ta' min kien jiftaħ il-ħanut. Seduta tal-25 ta' Ottubru 1974. (Awla Kummerċjali). Il-kumpanija assikuratriċi attriċi kienet ħalset £M438 lid-desti- natarju, valur ta' merkanzija importata, li ma ġietx konsenjata lilu, u talbet li l-konvenuti jew min minnhom jiġi kkundannat iħallas £M420 valur ta' dik il-merkanzija. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba fil-konfront tal-konvenut Ripard u lliberat lill-Malta Landing 8: Shipping Co. Ltd. mit-talba, spejjeż għall-konvenut Ripard. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut Ripard, bl- ispejjeż. Jeħtieġ li ssir il-prova ta' l-iskrizzjoni ta' dik il-merkanzija u din il-prova trid tkun tali li skond il-liġi tissoddisfa lil min għandu jiġġudika. Identika bħal ta' qabel. Bħal ta' qabel. (Awla Ċivili). L-attur talab li (i) l-konvenut jiġi dikjarat responsabbli ta' kol- liżżjoni, (ii) l-likwidazzjoni tad-danni, (iii) u l-kundanna għall- ħlas. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talbiet bl-ispejjeż mingħajr taxxa. Dan kien każ fortuwitu. Il-Qorti irriteniet li l-konvenut tilef il- bilanċ tal-'motorcvcle' u l-kontroll tiegħu, billi inkisret l-għajn tal-molla li żżomm il-'prop stand' stirat f'postu, b'mod li din waqgħet u mbuttat il-'motorcvcle' la ġenba u l-konvenut ma kienx responsabbli għall-ksur ta' dik il-molla. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-atturi u kkonfermat, spejjeż bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-atturi. Il-konvenut għandu l-piż li jipprova l-każ fortuwitu, perċ jibqa' dejjem dmir ta' l-attur jipprova n-negliġenza tal-konvenut. L-ebda wieħed mid-'drivers' ma għandu presunzjoni kontra tiegħu, imma kull wieħed hu preżunt li saq tajjeb sakemm l-ieħor ma jippruvalux in-nuqqas ta' diliġenza ordinarja, traskuraġni, im- perizja jew inosservanza tar-regolamenti. Jekk ikun hemm dubbju fuq il-ħtija tal-konvenut dak id-dubbju jibqa' jimmilita favur tiegħu. Kummissarju tat-Taxxi Intemi vs Salvino Schembri. Ir-rikorrent talab li għat-tenur ta' l-art. 32 Kap. 70 il-Qorti ta' l-Appell tagħti l-istima ta' ċerti fondi. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet it-talba bl-ispejjeż għax il-Kummis- sarju kien prekluż milli jaġixxi bis-saħħa ta' l-art. 32 għax il-valur tal-propjetà in kwistjoni ma kienx dak denunzjat imma kien ġie determinat bi ftehim bejn il-kontendenti. Seduta tat-28 ta' Ottubru 1974. (Awla Kummerċjali). L-attur kien inkariga lill-konvenut jarma li 'spare parts' tal- magna tal-car tiegħu u ppretenda li l-konvenut ikkaġunalu ħsara kbira. L-attur talab li l-konvenut jiġi kundannat iħallas id-danni li jiġu likwidati għal din il-ħsara. Il-Prim'Awla iddikjarat ruħha inkompetenti għax il-konvenut kien tteacherf u kien jagħmel xi xogħol ta' 'mechanic' fl-'ispare time' tiegħu u għalhekk ma kienx kommerċjant. Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat kompetena l-Prim'Awla, u irrin- vjat l-atti lil dik il-Qorti. L-attur (kumpanija assikuratriċi) kien irrifonda £M338 lid-desti- natarju ta' merkanzija għan-nuqqas fil-merkanzija importata, u talab li l-konvenut jew min minnhom jiġi kkundannat iħalsu £M338 u l-interessi. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba fil-konfront tal-konvenut Mifsud ne u Iliberat lill-Camana nomine, bl-ispejjeż għal Mifsud ne. Il-Qorti ta' l-Appell irrispinġiet l-appell tal-konvenut Mifsud u kkonfermat bl-ispejjeż. Ma kienx jista' jingħad li ġie konvinċentement pruvat li l-mer kanzija li ġiet 'tallied' fl-istiva ġiet effettivament imwassla barra mill-vapur. Il-konvenut Mifsud kellu jbati wkoll l-ispejjeż tal-konvenut l- ieħor, għax hu kien sostna li l-merkanzija ġiet sbarkata kollha, u għalhekk il-kawża kellha ssir fil-konfront tal-konvenut l-ieħor ukoll. Każ identiku għal preċedenti. Identiku għal ta' qabel. (Awla Ċivili). L-attur talab irrisoluzzjoni ta' enfitewsi min ħabba morożità. Il-Prim'Awla iddikjarat ruħha inkompetenti 'ratione materiae'. Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat kompetenti il-Qorti tal-Kummerċ u irrinvjat l-atti lil dik il-Qorti. Il-fatt li b'verbal il-partijiet jaqblu li l-Qorti tkun inkompetenti ma jiddispensax lill-Qorti milli tidħol biex tara jekk in applikaz- zjoni tal-liġi għal fatti hijiex kompetenti jew le. L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat jikkonsenjalu ċ-ċa- vetta ta' 'pram shed' propjetà ta' l-attur, mislufa lill-konvenut 'favur u temporaneament. Il-Prim'Awla lliberat lill-konvenut mill-osservanza tal-ġudizzju, spejjeż bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-attur. Fuq appell tal-konvenut il-Qorti ta' l-Appell irriformat billi ċaħ- det itttalba kif magħmula għall-konsenja taċ-ċavetta mingħajr pre- ġudizzju ta' kull dritt ieħor spettanti lill-partijiet. Spejjeż ta' l-Appell mingħajr taxxa. Il-Qorti kienet marbuta mit-termini taċ-ċitazzjoni. Il-konvenut fil-fatt kien ikkonsenja lill-attur dik iċ-ċavetta li kien silfu l- attur, u kien għamel oħrajn bħalha. Seduta tat-30 ta' Ottubru 1974. Kawża dwar kolli żżjoni. Il-Qorti tal-Maġistrati ċaħdet it-talba bl-ispejjeż billi l-atur ma ppruvax il-ħtija tal-konvenut. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell u kkonfermat bl-ispejjeż. L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat ineħħi l-għoġġiela li abusivament kien iżomm fil-kamra rurali, għax din kellha sser vi għall-kenn tal-gabillotti. Il-Qorti tal-Maġistrati irrispinġiet l-eċċezzjoni li kellhom jiġu msejħa fil-kawża il-konsorti l-oħra fl-użu tal-kamra. Sussegwente- ment laqgħet it-talba bl-ispejjeż.. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M44.54.4 prezz ta' xogħol ta' rħam. Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet itttalba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell u kkonfermat. L-attriċi talbet li l-konvenut jiġi kkundannat jisgombra mir-re- missa mikrija lilha, u minnu okkupata bla titolu. Il-Qorti tal-Maġistrati ċaħdet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. Kawża dwar kolliżżjoni. Il-Qorti tal-Maġistrati ċaħdet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell u kkonfermat bl-ispejjeż. L-attur ma ppruvax, kif kien kompitu tiegħu li jagħmel, li l-kol- liżżjoni kienet dovuta għal ħtija tal-konvenut. Seduta tat-8 ta' Novembru 1974. (Awla Kummerċjali). L-attur talab li jiġi deċiż li l-'cargo receipts' rilaxxati mill- konvenut ne ma jirrispekkjawx il-kwantità effettivament skarikati minn abbord, u li l-merkanzija kollha kienet ġiet skarikata. Il-Qorti tal-Kummerċ iddikjarat li l-attur iddekada mid-dritt ta' l-azzjoni peress li għaddew iktar minn tnax-il xahar minn meta l- merkanzija ġiet f'idejn il-konvenut, (Art. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell u kkonfermat bl-ispejjeż. (Awla Ċivili). L-attur talab ħlas għal xogħol ta' dekorazzjoni minnu magħmul f'lukanda. Il-Prim'Awla iddikjarat ruħha inkompetenti. Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat kompetenti il-Qorti tal-Kummerċ. Seduta tal-15 ta' Novembru 1974. (Awla Ċivili). Il-konvenuta investiet b'car lill-iben minuri ta' l-attur, li sofra debilitazzjoni permanenti. L-attur talab li l-konvenuta tiġi dikjarata responsabbli tad-danni, u l-likwidazzjoni u kundanna għall-ħlas ta' l-istess. Il-Prim'Awla laqgħet it-talbiet u kkundannat lill-konvenuta għall- ħlas ta' £M4407.50 bl-ispejjeż. Fuq appell tal-konvenuta il-Qorti ta' l-Appell irriformat u adot- tat il-ftehim milħuq mill-partijiet. Id-danni ġew ridotti għal £M2907. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M399 bi- lanċ ta' prezz ta' merċi lilu mibjugħa u konsenjati. Il-Prim'Awla iddikjarat ruħha inkompetenti. Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat kompetenti il-Qorti tal-Kummerċ. Il-konvenut kien kummerċjant u l-att kien kummerċjali għalih. L-attur talab li (i) l-konvenut jiġi dikjarat responsabbili għad- danni minnu sofferti meta l-konvenuti aggredewh, (ii) il-likwidaz zjoni u kundanna għall-ħlas tad-danni. Il-Prim'Awla ċaħdet it-talbiet. Fuq appell ta' l-attur il-Qorti ta' l-Appell irriformat billi laqgħet l-ewwel talba u ddikjarat lill-konvenut Spiteri responsabbli tad- danni li l-attur sofra, u rrinvjat l-atti lill-ewwel Qorti għal likwi- dazzjoni tad-danni. L-ispejjeż għall-konvenut Spiteri. Kwistjoni ta' provi. L-attur kien inkariga lill-konvenut jagħmillu x-xogħol ta' bejt ta' fond. L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat jirripara u jirranġa l-bejt għax ix-xogħol kien sar ħażin, u in difett l-attur jiġi awwriz- zat jagħmel ix-xogħol hu a spejjeż tal-konvenut. Il-Prim'Awla laqgħet it-talbiet, spejjeż bin-nofs. Il-konvenut appella u fil-kors ta' l-appell il-partijiet ittranseġew il-kawża. Seduta tal-20 ta' Novembru 1974. L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat itih sehmu minn sen- serija li kien daħħal. Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba u kkundannat lill-konvenut iħallas lill-attur £M32.50. bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. Seduta tat-22 ta' Novembru 1976. (Awla Kummerċjali). Il-Qorti tal-Kummerċ ċaħdet it-talba biex issir prova teknika. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell b'rikors tal-konvenut. Il-Qorti ta' l-Appell bħala prinċipju, f'materja ta' regolament tal- provi ma tiddisturbax faċilment id-diskrezzjoni ta' l-ewwel Qorti, jekk mhux għal raġuni serja. Seduta tal-25 ta' Novembru 1974. (Awla Ċivili). L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat jixtri post ta' l-atturi fit-termini ta' konvenju. Il-Prim'Awla laqgħet it-talba u interpretat patt tal-konvenju fis- sens li żewġt ikmamar kienu propjetà tal-konvenut Pulis, detenuti b'lokazzjoni mill-konvenut Hales; bl-ispejjeż nofshom għall-atturi u nofshom għall-konvenut Pulis. Il-konvenut Pulis appella u l-atturi appellaw inċidentalment mill-kap ta' l-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell ta' Pulis u rriformat fis-sens li dak il-patt kellu jiġi nterpretat li malli jsir il-kuntratt tal-bejgħ kienet tispiċċa l-lokazzjoni ta' Hales. L-ispejjeż tal-Prim'istanza jitħalsu minn Hales, dawk ta' l-appell nofs mill-attur u nofs minn Hales. Seduta tad-29 ta' Novembru 1974. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M510 bi- lanċ, għal xogħol minnu esegwit fl-interess tal-konvenut. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba limitatament għal £M410. Fuq appell tal-konvenut il-Qorti ta' l-Appell irriformat fis-sens li rriduċiet għal £M100 l-ammont li l-konvenut kellu jħallas. Spej- jeż kollha skond ir-rebħ u telf rispettiv. Kwistjoni ta' fatti. L-attur talab li l-konvenut jiġi kkundannat biex f'termini ineħħi l-materjal u ġebel li tefa' fil-ġnien ta' l-attur u jagħlaq l-apertura li fetaħ fil-ħajt divisorju. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba fil-konfront tal-konvenut nomine, u lliberat lill-konvenut f'ismu proprju. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut nomine u kkon- fermat bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. L-attriċi talbet il-ħlas ta' £M150 għal medjazzjoni jew serviġi li hi rrendiet lill-konvenut fix-xiri ta' villa. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. Kawża dwar merkanzija li waslet mill-esteru. L-attur, kumpanija assikuratriċi, talbet li l-konvenuti jew min minnhom jiġi kkundannat iħallas £M412.15.5 li hi ħalset lid-des- tinatarju tal-merkanzija għal merkanzija li dan ma rċevix. Il-Qorti tal-Kummerċ ikkundannat lill-konvenut Mifsud ne iħallas £M376.92.9 u lill-konvenut Caruana ne £M35.84.2. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut Mifsud ne. 'Huwa neċessarju li xi ħadd ikun jissorvelja u jikkonstata li l- merkanzija in kwistjoni jew il-merkanzija in ġenerali tkun segwiet il-proċess kollu li jwassal minn l-istiva għall-moll jew għal barkun, sija pure mingħajr in-neċessità li kull partita ta' merkanzija terġa' tiġi kontrollata u identifikata wara li tkun niżlet mill-vapur' (Ara App. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet ukoll l-appell tal-konvenut Mifsud li hu ma kellux iħallas l-ispejjeż tal-konvenut l-ieħor. (Awla Ċivili). Sentenza tal-Qorti ta' l-Appell tas-27/11/72 (No. 154/1972) ik- konfermat dik tal-Prim'Awla li kkundannat il-konvenut jagħmel xi xogħol f'terminu, u fin-nuqqas awtorizzat lill-attriċi tagħmlu a spejjeż tal-konvenut. It-terminu mogħti lill-konvenut skada, u l- Prim'Awla ċaħdet it-talba tal-konvenut biex jagħmel ix-xogħol hu. Il-konvenut beda dawn ix-xogħlijiet. L-attriċi talbet li jiġi deċiż (i) li l-konvenut ma kellux dritt jagħmel ix-xogħol hu, (ii) li l-konvenut jiġi inibit milli jagħmel ix- xogħol, (iii) li l-konvenut jiddemolixxi dak li beda jagħmel, (iv) li l-pjanta esibita mill-konvenut tilledi d-drittijiet tagħha. Il-Prim'Awla ċaħdet ir-raba' talba, u laqgħet it-talbiet l-oħra. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. 4Ma jistax ikun hemm dubbju li fl-obbligazzjonijiet 'di fare' li mhumiex suscettibbli ta' esekuzzjoni speċifika mid-debitur meta l-kreditur ta' l-obbligazzjoni li ma jkunx ġie soddisfatt bl-esekuz- zjoni volontarja ta' l-obbligat, jidob il-kundanna ta' dan biex jagħ- mel dak li għandu jagħmel fi żmien prefiġġendi, u indifett, jiġi aw- toriżżat jagħmilhom hu stess a spejjeż ta' l-obbligat, jekk dana d- debitur, iħalli t-terminu għaddej inutilment mingħajr ma jitlobu jot- tieni d-debita proroga mill-Qorti kompetenti, id-dritt ta' l-esekuz- zjoni tax-xogħlijiet jew obbligazzjonijiet oħra formanti l-oġġett tal-kundanna jgħaddi inderogabilment għand l-attur li jkun, infatti, ġie awtoriżżat bis-sentenza li fin-nuqqas ta' l-obbligat, jagħmil- hom hu stess a spejjeż ta' dana, ' L-attur talab li l-konvenuta tiġi kkundannata tikkonsenjalu l- ktieb ta' l-irċecuti tal-kera, b'sitt riċevuti, Il-Prim'Awla ċaħdet it-talba. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-atur bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. Seduta ta' l-4 ta' Diċembru 1974. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M14.11 somma rtirita indebitament mir-Reġistru, fejn kienet ġiet depositata wara l-mandat ta' qbid kawtelatorju. Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba bl-i spejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut nomine u kkon- femnat. Fl-esekuzzjoni ta' mandat il-Marixxal irċieva 'cheque', li hu sarraf, u ddepożita l-flus. Wara l-Bank talab il-flus 'l ura għax iċ- tcheque' ma ġiex onorat, u l-Marixxal sbanka id-depożitu u rritoma l-flus lill-Bank. Il-Qorti irriteniet li l-isbank magħmul mill-Marixxal kien null, għax id-depositu kien sar 'per rimanere'. L-atturi talbu li l-konvenut jivvaka u jirrilaxxa għalqa minnu miżmuma b'titolu prekarju. Il-Qorti tal-Maġistrati ċaħdet it-talba bl-ispejjeż, għax il-kon- venut kellu titolu ta' lokazzjoni. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-atturi, bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' kredibilità. L-attur talab li l-konvenut iħallas £M39.50 li l-attur ħallas għat- tiswija ta' car kaġunata b'tort tal-konvenut f'kolliżżjoni. Il-Qorti tal-Maġistrati laqgħet it-talba għax il-kolliżżjoni ġrat b'tort tal-konvenut. Fuq appell tal-konvenut il-Qorti ta' l-Appell irriformat u rriteniet li l-konvenut kien responsabbli għall-kolliżżjoni ta' nofs biss u ir riduċiet l-ammont għal £M19.75; spejjeż kollha bin-nofs. Seduta tas-6 ta' Diċembru 1974. (Awla Kummerċjali). L-atturi talbu rrrexissjoni ta' kuntratt ta' dejn. Il-Prim'Awla laqgħet l-eċċezzjoni tal-preskrizzjoni ta' sentejn (art. Ċivili). Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-atturi. L-azzjoni ma kenitx dik ta' simulazzjoni. (Awla Ċivili). Kawża dwar kolliżżjoni. Il-Prim'Awla irriteniet lill-konvenut responsabbli f'4/5 u llikwi- dat id-danni. Fuq appell ta' l-konvenut il-Qorti ta' l-Appell irriteniet lill- konvenut responsabbli fi kwint biss- Seduta tat-13 ta' Diċembru 1974. (Awla Kummerċjali). L-attur talab ir-rifużjomi ta' £M200 minnu mħallsa żejda lill- konvenut. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell tal-konvenut u kkonfermat bl-ispejjeż. Kwistjoni ta' provi. (Awla Ċivili). B'att notarili, l-atturi xtraw minn għand ommhom diversi fondi, u l-konvenut ippretenda li dak l-att kien donazzjoni parzjali u esiġa li l-atturi jagħtu avviż ta' 'chargeable transmission' u ried jis- pezzjona l-fondi. Il-konvenut għamel assessment ex officio. L-atturi talbu li jiġi dikjarat li dak li kuntratt kien jimporta trasferiment oneruż, u li għalhekk il-konvenut ma setax jikkun sidra l-att bħala donazzjoni parzjali, u li l-ex officio assessment kien null. Il-Prim'Awla innominat Perit biex jistma' l-fondi, biex hekk jir riżulta jekk verament il-kuntratt kienx wieħed ta' bejgħ. L-atturi appellaw tant b'rikors, kemm b'nota u petizzjoni. Il-Qorti ta' l-Appell iddikjarat l-appell b'rikors irriru u null, spejjeż bla taxxa, għax għalkemm l-ewwel Qorti ma għamlet ebda dikjarazzjoni 'expressis verbis' perċ bin-nomina ta' perit ġie aċ- ċettat li l-konvenut seta' fiċ-ċirkostanzi tal-każ jagħmel il-likwi- dazzjoni 'ex officio'. Il-Qorti ta' l-Appell dehrilha li dan il-każ hu każ tipiku fejn dak li hu anteċedenti neċessarju tad-dispositiv u li hu ovvjament u ta' bil-fors deduċibbli minnu għandu jitqies neċes- sarjament involut fl-istess dispositiv u parti minnu fis-sens li fil- każ in ispecie kieku ma ġiex 'deċiż' li l-konvenut seta' jagħmel l-assessment 'ex officio' ma setax fid-dispositiv jiġi nominat perit. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell b'nota u petizzjoni, irrivo- kat u laqgħet it-talbiet, bl-ispejjeż kollha għall-konvenut. Il-Qorti ta' l-Appell irriteniet li l-konvenut ma setax jaġixxi uni- lateralment u jiddikjara hu stess waħdu l-att donazzjoni parzjali biex imbagħad jgħaddi biex jintaxxah 'ex officio' bħala tali, iżda dan seta' u kellu jistabbilieh permezz ta' apposita ċitazzjoni qud- diem il-Qrati ordinarji. XXV.i.181; XXXI.i.97; XXXII.i.138) (F'dan il-każ il- Qorti ta' l-Appell tat żewġ sentenzi separati waħda għal kull appell.) Seduta tas-16 ta' Diċembru 1974. (Awla Kummerċjali). L-attur kien kera ħanut b'avvjament lill-X u dan ċedih lill-kon- venut li ġie rikonoxxut mill-attur. L-attur avża lill-konvenut li ma riedx iġeddidlu l-lokazzjoni. L-attur talab li (i) jiġi deċiż li l-konvenut kien jokkupa l-fond bla titolu; (ii) li jisgombra mill-fond; (iii) l-konvenut iħallas danni talli baqa' jokkupa l-fond. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet l-eċċezzjoni u ddikjarat li l-lokaz- zjoni kienet ta' ħanut u iddikjarat ruħha inkompetenti li tieħu kon- jizzjoni tat-tieni talba, u ċaħdet it-talbiet l-oħra, bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell ta' l-attur, irrevokat, ċaħdet l-eċċezzjoni, laqgħet l-ewwel u etieni talba, u tat lill-konvenut erba' xhur żmien biex jisgombra, u rrinvjat l-atti lill-ewwel Qorti bl-ispejjeż għall-konvenut. tWieħed irid iħares lejn dak li kien fl-intendiment tal-kontraenti l-oġġett veru u sostanzjali tal-kuntratt u jekk hux ċioċ il-bini fih innifsu bħala lokal jew inkella prinċipalment l-azjenda kummer ċjali bħala tali ġestita fih (App. Deguara u App. It-test hu jekk fil-lokażzjoni huwiex kompriż ''a business con- L-attur talab il-ħlas ta' prezz ta' materjal ta' kostruzzjoni. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-konvenut appella. Il-konvenut ma kienx xehed u ried jixhed, u hu u l-avukat tiegħu ma setgħux jattendu l-Qorti meta ingħatat is-sentenza. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell u kkonfermat bl-ispejjeż. Il-Qorti irriteniet li fiċ-ċirkostanzi ma setax jingħad li hemm raġuni valida ta' ġustifikazzjoni għal li fis-seduta in kwistjoni ma dehrux la l-appellant u lanqas ebda avukat. (F'dan il-każ il-konvenut kien marid u l-avukat tiegħu imsiefer). L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M1200 prezz ta' kompressur u gaffa, bl-imgħax kummerċjali. Il-konvenut kien għamel xi xogħol ta' bini għall-attur, liema xogħol ġie stmat minn Perit li sewa £M859.79. Il-Qorti tal-Kummerċ ikkundannat lill-konvenut iħallas £M340.21. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-attur bl-ispejjeż. L- attur ippretenda li hu kellu jieħu wkoll minn għand il-konvenut £M800 għall-prezz ta' 'truck'; u għalhekk mill-£M859.79 tax- xogħol, £M800 kellhom jiġu kompensati għall-prezz tat-'tuck', u għalhekk kien fadallu jieħu £M800 oħra. Il-Qorti irriservat lill-attur kull dritt talvolta lilu spettanti in konnessjoni mal-kwistjoni tat Stuck'. Il-prezz tat-'truck' ma kienx kompriż fiċ-ċitazzjoni. L-attur kien xtara van minn għand il-konvenut. Il-van kellu xi difetti, u l-konvenut irranġa dawk id-difetti li kienu koperti minnu b'garanzija. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas tad-danni, billi l-attur kellu jikri van ieħor sakemm l-ewwel wieħed issewwa. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba u kkundannat lill-konvenut iħallas £M120 u l-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell laqgħet l-appell tal-konvenut, irrevokat u ċaħdet it-talba, spejjeż kollha bla taxxa, dritt tar-reġistru għall- attur. L-azzjoni ta' l-attur kienet bażata fuq id-dewmien tal-konvenut fl-eżekuzzjoni ta' obbligazzjonijiet tiegħu bħala venditur taħt il- klawsola ta' garanzija; din il-garanzija kienet tikkomprendi d- danni reklamati. L-inadempjenza tal-konvenut ma tistax skond il-liġi tirriżulta ħlief mill-kostituzzjoni tiegħu in mora permezz ta' att ġudizzjarju ta' l-attur skond ma jiddisponi l-art. 1173(2) tal- Kodiċi Ċivili. F'dan il-każ il-konvenut ma ġiex kostitwit in mora, u għalhekk kwalunkwe indaġini oħra dwar il-grad tad-diliġenza adoperata mill-konvenut fl-eżekuzzjoni tal-garanzija jew dwar fat- turi estranei li għalihom l-allegat dewmien tiegħu jista' talvolta jkun attribwibbli tirriżulta superfluwa. (Kollez. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M1450.50 prezz ta' ġebel u materjal mibjugħ u konsenjat lill-konvenut. Il-Qorti tal-Kummerċ laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Fuq appell tal-konvenut il-Qorti ta' l-Appell irriformat billi irri- duċiet is-somma għal £M14.14. Spejjeż kollha skond irrebħu telf rispettiv. Il-Qorti irriduċiet il-prezz tal-ġebel għall-pedamenti. (Awla Ċivili). Il-Malta Electricitv Board kien aċċetta tender ta' l-attur nomine għas-'supplv ta' distiller' u 'pumping plant' u l-atturi kienu bagħtu xi materjal Malta. Wara l-elezzjoni, il-Gvern ma riedx ikom- pli bil-proġett. L-atturi issa talbu l-ħlas tad-danni, konsistenti fit-telf ta' pro- fitti li kienu jagħmlu. Il-Prim'Awla laqgħet l-eċċezzjoni u ddikjarat ruħha inkompetenti mħabba nuqqas ta' ġurisdizzjoni, għax skond il-kuntratt kull kwis- tjoni bejn il-partijiet kellha tiġi riferita lill-arbitu. Spejjeż għall-atturi nomine. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-aturi nomine u kkon- fermat bl-ispejjeż u dan in kwantu il-vertenza partikolari li tiffor- ma mertu ta' din il-kawża taqa' fl-ambitu ta' l-imsemmija klawsola arbitrali bħala konoxxibbli mill-arbitru. (Ara wkoll Nutar Dr. Gius. L-atturi ippretendew li l-konvenut ikkommetta spoll billi għamel tfence' f'parti tar-raba tagħhom, u talbu dikjarazzjoni f'dan is- sens, u li l-konvenut jirreintegra lill-atturi fil-possess tal-parti tal-għalqa li minnha il-konvenut spossesshom. Il-Qorti ta' Għawdex (Superjuri, Ċivili) ċaħdet it-talbiet bl- ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-atturi u kkonfermat bl-ispejjeż. L-atturi ma ppruvawx li kellhom il-possess tal-parti ta' l-art li minnha ippretendew li ġew spoljati. B'sentenza tal-Qorti ta' l-Appell Coleiro ġie kkundannat jisgom- bra minn fond, u ġie mogħti fond ieħor fejn Stellini kellu jagħmel alterazzjonijiet strutturali u xi xagħol ieħor. L-attur issa talab li jiġi deċiż li x-xogħol ordnat b'dik is-sen- tenza kien għadu ma sarx, u fejn sar ma sarx kif kellu jsir- Il-Prim'Awla ċaħdet it-talbiet ta' l-attur bl-ispejjeż. Il-Qorti ta' l-Appell irrespinġiet l-appell ta' l-atrur u kkonfermat bl-ispejjeż. Fil-kors ta' l-appell l-attur ippretenda li jressaq bħala xhud lill- perit li kien ġie nnominat mill-ewwel Qorti. Din il-pretensjoni tiegħu ġiet miċħuda. L-attur talab li l-konvenuta tiġi kkundannata tneħħi grada, ħwat u pjanti li hi kienet għamlet fi sqaq privat fl-Imdina. Il-Prim'Awla laqgħet it-talba limitatament għall-ħawt li kien jinsab fil-fond ta' l-isqaq u l-pjanti ta' ġo fih, spejjeż bla taxxa, dritt tar-Reġistru għall-attur. Il-Qorti ta' l-Appell ċaħdet l-appell ta' l-atturi bl-ispejjeż. Mill- provi ma kienx jirriżulta li l-konvenuta għamlet il-grada u l-ħwat lamentati; hija kienet poġġiet ħawt wieħed biss. L-attur talab il-kundanna tal-konvenut għall-ħlas ta' £M90 għad- drittijiet professjonali. Il-Prim'Awla laqgħet it-talba bl-ispejjeż. Il-konvenut appella u fil-kors ta' l-appell il-partijiet ftehmu li l-konvenut iħallas £M45 per sald. Il-Qorti ta' l-Appell tat sentenza fit-termini tal-ftehim. ukoll ġabriet u indiċijiet tal-Qorti ta' l-Appell Kriminali, Superjuri u Inferjuri.