Il-Figura ta' San Guzepp fil-pittura tal-Kav. Fil-bidu ita' din is-sena, Malta tilfet wieħed mill-egħżeż ulied tagħha, bniedem li ħabbha u li għamel minn kollox biex ikun magħrufa minn kulħadd permezz tat-talenti kbar li Alla għoġbu jżejnu bihom. Il-Kav. Emvin Cremona għadda għall-ħajja aħjar u warajh ħalla wint kbir lill-poplu Malti kollu biex jibqa' jitgawda minn ġenerazzjoni għall-oħra. Mingħajr biża' ta' xejn wieħed jista' jgħid ti l-Kav. Emvin Cremona huwa l-ikibar pittur li deher f'Malta f'dan is-seklu li ninsabu fih. Diġa' saru bosta studji fuqu u għad ikun hemm ħafna oħrajn ti jkomplu jfittxu aktar bir-reqqa fuq dan il-pittur ti mhux biss għamel isem kbir għalih innifsu imma mexxielu li jpoġġi isem Malta fuq il-mappa tad-dinja, għax l-arti tiegħu ġriet u ġiet aammirata minn bosta inies 1i qabel qatt ma kienu jafu bl-isem tal-Gżira tagħna, Iż-żewġ suġġetti favoriti tiegħu kienu r-reliġjon u l-ambient Malti, u fuq dawn it-tnejn ħadem bis-sħiħ, speċjalment fuq l-ewwel wieħed, għax peress li l-Knisja Maltija minn dejjem kienet il-protettriċi ta' l-arti allura Cremona sab fiha dik il-patru- na li fi ħdanha seta' jiżviluppa t- italenti kbar li kellu. Is-suġġetti reliġ- jużi Hi pitter Cremona huma ħafna, anzi nistgħu ngħidu li mess l-aspet- ti kollha tar-reliġjon tagħna. Mhux it-każ di f'dan l-artiklu qasir wieħed jikkummenta jew igħid fuq dak kol- lu lj Cremona pitter dwar ir-reliġjon Disinn ta' Cremona li fuqu nħadmet l-istatwa ta' San Ġużepp li tinsab kaltolika jew il-qaddisin tagħha, għallhekk jien se nsemmi biss xi ħaġa żgħira fuq dak li hu għamel dwar il-akbar qaddis lj għandha l- Knisja u li Hi għażlitu biex ikun. il- patrun universali tagħha, U ngħid dak li l-aktar laqat ili, kull meta ħa- rist lejn xi opra fuq San Ġużepp li ħarġet minn idejn Cremona. Meta wieħed jidħol f'ċerti knejjes tagħna bħa:ma huma ta' l-Imsida, il- Ħamrun, il-Furjana jew anke f'xi kappelli żgħar oħra, mingħajr. ma jrid iħossu jinġibed lejn il-figura ta' San Ġużepp kif impittra minn Cre- mona u fiha jsib dik ix-xi ħaġa. li ma jsibx f'antisti oħra u għalhekk mill- ewwel (jinduna anke jekk ħadd mma jkun qallu xejn li dak ix-xogħol hu opra ta' artist li f'dak di hu stil irnex- xielu jinqata' għalih waħdu. San Ġużepp Żagħżugħ Ħafna artisti kbar, fid-dinja kollha pinġew ill-figuta ta' San Ġużepp u x- xogħol tagħhom hu meqjus bħala opri monumentali. Imma meta wie- ħed joqgħod jara sew ix-xogħol tagħhom isib li dawn imxew ma' dik it-tradizzjoni li kienet daħlet fil-Knis- ja, li meta San Ġużepp iżżewweġ lill-Madonna, kien diġa raġel imdaħ- ħal fiż-żmien, jekk mhux ukoll bħala raġel xiħ sewwa. Għall-kuntrarju, Cremona dejjem ħares lejn San Ġużepp bħala dak l-qaddis li għal- kemm jidher li għandu 'l fuq minn tletin sena, hu raġel fl-aħjar taż- żmien tiegħu, mimli bl-enerġija tal- ħajja, jaf x'irid u x'inhu jagħmel u konvint mill-missjoni kbira lj l-Mis- ser Etern għoġbu bi providenza di- Prova ċara ta' dan li qiegħed ngħid insibuha fis-saqaf tal-knisja parrokikjali ta' l-Imsida fejn Cremo- na għamel ħafna xogħlijiet differen- ti. Hawn naraw fost affarijiet oħrajn, iż-żwieġ ta' San Ġużepp mal-Madon- na, it-tluq tagħhom lejn Betlehem u l-ħarba lejn l-Eġittu, tliet episodji li kienu fil-bidu tal-ħajja ta' San Ġuż- epp ma' Marija. Kemm il-wiċċ. kif ukoll il-qagħda ta' San Ġużepp juru- na ż-żgħożija tiegħu u l-konvinzjoni ii kellu li jaqdi bir-reqqa kollha l- pjani li Alla afdalu f'idejh. B'hekk. Cremona poġġa :iil San Ġużepp fil-veru post tiegħu fil-Knis- ja, i mhux sempliċi raġel xiħ. li qiegħed jieħu ħsieb it-Tfajla ta' Na- zareth, imma l-veru Għarus Kastissi- mu tal-Verġni Bint Sijon u sieħeb tagħha fit-twettiq tal-pjan tas-salvaz- zjoni. Din il-karatteristika ta' Cremo- na li-juri lil-San Ġużepp bħala wieħ- ed żagħżugħ insibuha mhux biss fl-Imsida imma fl-opri tiegħu 'kollha u ikun itajjeb li wieħed jmur jara tal-Ħamrun, Ħal Għaxaq, .Sant' Injazju ta' Tas-Sliema, San Ġużepp knejjes oħrajn bħal per eżempju Ħaddiem uu Sant'Antnin ta' Birkirka- ra eċċ., u mingħajr ma jrid iħoss fih tikber il-qima lejn Ġużeppi l- Bniedem Ġust, lj fiż-żgħożija tiegħu mexxa fill-Familja Mqaddsa fit-taħ- bit kollu li għaddiet minnu fuq din l-art. Ħiewwa (a' Missier Meta wieħed jifli sewwa l-opri ta' Cremona dwar San Ġużepp, ma- tajr jintebaħ li: dan il-qaddis kien tassew għal qalbu u markienx ipin- ġih sempliċiment għax ikun imqab- bad biex jagħmelikwadtu ta' pittura, jew disinn tta' statwa tiegħu. Jidher ċelr li kien ijaf min hu San Ġużepp u x'kienet il-pożizzjoni tiegħu fil-Fam- tija Mqaddsa u b'hekk permezz ta' l-arti, Cremona ijinnexxillu jkabbar id- devozzjoni fil-qlub tad-devoti tiegħu. Għalhekk kienet ħaġa naturali, li minn id Cremona ħarġet karatter- istika oħra fuq San Ġużepp li taqbel mal-verita' tal-ħajja tiegħu. Għariex San Ġużepp ma kienx biss l-Għarus tal-Verġni Marija imma wkoll. il- Missier Putattiv ta' Ġesu'. F'dak kollu di Cremona għamel dwar San Ġużepp, toħroġ qawwija l-ideja ta' mħabba li dan il-qaddis kellu lejn it-tfajjel Ġesu', u għalhekk fuq wiċċ San Ġużepp naqraw dik il-ħlewwa ta' missier li kienet tixgħel fil-qalb tiegħu waqt li qiegħed iieħu kura ta' Dak ii Alla l-Missier ried li f'din l-art ikun taħt il-ħarsien ta' San Ġużepp. Il-ħarsa ta' San Ġużepp lejn Ġesu' hi ħarsa ta' mħabba. Ta' qaddis lejn Alla tiegħu. Cremona. laqat tajjeb ħafna l- ewwel snin u t-tfulija ta' Ġesu' fir- relazzjoni ma' San Ġużepp. Daqqa nerawh għarkubtejh jadura lil ibnu Bin Alla, daqqa igħannaq miegħu u jħaddan lit-tifel tal-Verġni Marija u minn xi daqqiet narawh ukoll jieħu ħsieb imexxi lil Ġesu' fl-ewwel passi tal-ħafja tiegħu fuq din l-art. Fi ftit kliem wieħed jista' jgħid ti: meta nħarsu lejn San Ġużepp ta' Cremo- na, joħroġ qawwija ħafna dik l-inti- mita' ta' mħabba u ħlewwa li San Ġużepp kellu lejn it-tfajjel Ġesu'. In- timita ta' mħabba li kienet ħierġa minn moħħ imdawwal mis-sema u minn qalb mimlija bi mħabba divina, Int:mita' ta' qalb ħelwa w umli. Inti- mita' ta' bejn tnejn li fehmu lil-xul- xin. Għallhekk ħaqqu kull tifħir il- pittur Cremona, għax fix-xogħol tie- għu dwar San Ġużepp tana dak kol- lu li fuqu tgħallem Ommna l-Knisja Mqaddsa, u għalih il-pinzell kien il- mezz lli bih għamel u għadu jagħmel l-aqwa prisdxi fuq Szn Ġużepp. Tajjeb li wieħed ikun jaf li meta fl-1963, saret l-Inkurunazzjoni da' San Ġużepp ix-Xiħ, il-pittur. Emvin Cremona, ġie mqabbad biex jagħ- mel id-disinn tas-santa speċjali li kienet ħarġet bħala tifkira ta' l-Inku- runazzjoni. Bħas-soltu tiegħu Crem- ona tana jpittura sabiħa u oriġinali kif kien 'af jagħmel hu, u llum din is- santa tinsab miżmuma b'għożża kbira fid-djar tal-Ġużeppini Rabtin.