f. Ta' Glawdin, familja mhux biss mill-aktar rinomata fiż-Żejtun, iżda wkoll li l-membri tagħha kienu mill- àkbar benefatturi tal-knisja parrokkjali ' Il-Familja 'Ta' Glawdin' Lapida tal-familja Meta wieħed jinżel fil-kripta (Kannierja) tal-Madonna tar-Rużarju mill-bieb tal-kampnar tan-nofs in-nhar (lemin), u jdur mill-ewwel fid-daħla ċkejkna li tiġi taħt l-altar ta' Sant' Andrija, daħla xi ftit imdawla bit-tieqa li tidher minn barra fuq iz-zuntier viċin il-qanpiena l-kbira li s-sena l-oħra tniżżlet minn fuq l-istess kampnar, wieħed jara lapida fuq qabar. F'dan il-qabar huma midfuna l-membri tal- Familja ''Ta' Glawdin', familja mhux biss mill-aktar rinomata fiż- Żejtun, iżda wkoll li l-membri tagħha kienu mill-akbar benefatiuri tal-knisja parrokkjali preżenti. Kitba fuq din il-lapida tgħid li fil- qabar qed jistrieħ Vincentius Abela, negotiator, vir integer beneficius pientissimus, de hac s. aede optime meritus. Din il-kitba tkompli tgħid li hu miet fis-sena 1851, fl-eta' ta' 80 sena, u li l-qabar ġie rregalat lilu b'sinjal ta' gratitudni għall-merti tiegħu. Fl-istess qabar, wara Vincentius, ġew midfuna diversi membri oħra tal-familja tieghu ''Ta' Glawdin'. Għaliex din il-kitba tgħid li Vincenzo Abela kien benefattur kbir tal-khisja parrokkjali taż-Żejtun (de hac s. aede optime meritus)7 Vincenzo Abela kien missier ta' diversi wlied li bosta minnhom għamlu ħafna ġid lill-knisja tagħna. Nhar it-13 ta' Gunju, 1797, proprju ftit xhur qabel ma ż-Żejtun ġie onorat bit-titlu ta' Belt Bvlandt, Vincenzo Abela żżewweġ lil M'Anna Agius, ġara tiegħu Dan Claudio tant kien magħruf fiż-Żejtun li t-triq fejn kien joqgħod (illum Triq San Luċjan, bejn il-Posta u l- Iskola Primarja), kienu jsibuha, qabel ma t-toroq ingħataw ismijiet uffiċjali mill-Gvern, bħala t-Triq 'Ta' Glawdin'l- Mhux biss fil- lapida li semmejna, iżda wkoll f'ħafna dokumenti fl-Arkivju Parrokkjali, Vincenzo Abela jissejjaħ negozjant. Kien jinnegozja: l-qoton li kien iħallilu qliegħ kbir. Mingħajr ma nippretendi li ma qabiżli xejn, jien irnexxieli nsib numru sewwa ta' ulied li Vincenzo Abela u martu M' Anna kellhom: Gużeppi (twieled 1801 u msemmi għal missier Vincenzo; Claudio (t. 1803 u msemmi għal missier ommu M' Anna); Alwiġi (t. 1805 u msemmi għal zijuh ħu M' Anna); Maria Antonia (t. 1807 u msemmija għal zijitha, oħt M' Anna); Maria Tereża (t. 1809); Katarina (t. 1810 u msemmija għal zijitha, oħt M' Anna); Maria Rosa (t. 1812), u Gużeppi ieħor (t. 1820). fatt li Vincenzo Abela semma tifel ieħor Gużeppi, jagħtik x'tissoponi li aktarx li l-ewwel Ġuzeppi kien mietlu qabel ma twieled it-tieni… —Erba' minn ulied wieħed. Katarina ma tissemmiex fil-lista tal-familja tas-sena 1822, . Vincenzo Abela u peress li ma rnexxilix insib il-mewt tagħha, nistqarr li ma nafx abta x'sar minnha. Erba' minn dawn ulied Vincenzo Abela kellhom rabta ' kellhom r abta el kbira ma' l-istorja tal-knisja tagħna. Dawn huma Claudio, Alwiġi, kbira ma' l-istorja Maria Antonia u Ġużeppi. tal-knisja tagħna 7 Għaqda Mużikali Beland : Żejtun : Il-25 Pubblikazzjoni 9 2006 Dun Alwiġ Abela Nibdew mill-akbar fost it-tnejn li saru qassisin. Dun Alwiġ Abela J.U.D. (dawn l-ittri wara ismu jagħtuk x'tifhem li hu kien saċerdot intelliġenti) sar qassis nhar l-20 ta' Diċembru, 1828. Jidher bħala saċerdot fil-listi tal-qassisin fiż-Żejtun fis-snin 1833, 1849, etc. Miet fit-2 ta' Marzu, 1859, fl-eta' ta' 54 sena u ġie midfun fil-qabar li diġa' semmejna fil-kripta tar-Rużarju. Il-Familja Abela (allura magħrufa bħala 'Ta' Glawdin') kienet midħla ħafna tal-Fratellanza tar-Rużarju. Hekk, per eżempju, Claudio Abela, it-tifel il-kbir, u Dun Ġużepp Abela, it-tieni saċerdot fil-familja, ġieli kienu maħtura retturi ta' din il-Fratellanza. Iżda Dun Alwiġ Abela kien aktar minn hekk, għaliex kien prokuratur tal-knisja parrokkjali. Fil-fatt kien hu prokuratur meta sar il-Fonti tal-Magħmudija li qiegħed ħdejn il-bieb prinċipali tal- knisja. Kitba fil-baxx ħdejh tgħidilna kif dan il-fonti (ikkunsidrat bħala l-isbaħ fonti tal-magħmudija fil-Gżejjer Maltin) kien inħadem fl-irħam mill-marmista Taljan Michele Beghe, fuq disinn ta' M. G. Bonavia, fl-1848, meta prokuratur kien Dun Alwiġ Abela. Ħallsu għalih il- kappillan Dun Bert Sant qabel ma miet u n-neputi tiegħu Dun Ġużepp Feliċi. Dun Ġużepp Abela Dwar Dun Ġużepp Abela, ħu Dun Alwiġ, ma tantx irnexxieli nsib tagħrif, ħlief li fl-1855 niltaqgħu miegħu bħala konsultur fil-Fratellanza tar-Rużarju. Forsi r-raġuni hi li ma tantx kellu opportunita li jagħti kontribut xieraq lill-knisja, peress li miet fl-1860, meta kien għad kellu biss 40 senal Kien sar saċerdot nhar it-18 ta' Diċembru, 1848. Jidher li bħal ħuh kien qassis ta' l-iskola sewwa, għaliex wara ismu jidhru l-ittri S.Th.D. u J,UU.D. Diġa' fl-1849 insibuh bħala saċerdot fil-lista taż-Zwieten. Irridu noqogħdu attenti li dan il-qassis ma nħalltuhx ma qassis ieħor, bħalu jismu Dun Gużepp Abela, u li kien jgħix fl-istess żmien. Dan l-ieħor Dun Gużepp Abela (1804 — 74) kien ħu Dun Anton Piju Abela (1805 — 73) u kienu joqogħdu fi Triq il-Kbira, u mhux fi Triq ''Ta' Glawdin' (Triq San Luċjan). Hi ħasra li dawn iż-żewġ saċerdoti mill-familja 'Ta' Glawdin' mietu t-tnejn pjuttost żgħar u, kieku għexu aktar, forsi konna naraw aktar opri magħmula minnhom Ta' min hawn iżid li għall-ħabta ta' nofs is-seklu 19, meta kienu jgħixu dawn iż-żewġ qassisin, fiż-Żejtun in-numru tal-qassisin kien ilaħħaq kważi 40, l-aktar li qatt għexu flimkien Bla dubju ta' xejn, membru ieħor ta' din il-familja li kien ħafna midħla tal-knisja parrokkjali kien Claudio Abela, li fil-fatt fl-eta' kien akbar miż-żewġ saċerdoti li dwarhom tkellimna. B'ismu Claudio żgur li kompla l-isem tajjeb li 'Ta' Glawdin' kienu jgawdul Kien twieled fis- sena 1803 u baqa' ma żżewwiġx. Miet fl-1857, meta allura kellu biss 54 sena, Ħaġa li tiskantak hi kif, barra Maria Antonia, l-ulied ta' Vincenzo Abela u M' Anna, kollha għexu ħajja pjuttost qasira. Isem Claudio hu marbut ma' waħda mill-qniepen li hemm fil-kampnar tat- tramuntana (tax-xellug). Fil-fatt din il-qanpiena, li għadha tindaqq, hi magħrufa 'Ta' Glawdin', naturalment għaliex kien dan Claudio Abela li rregalaha lill-knisja parrokkjali fis-sena 1854; fil-fatt iġġib fuqha din il-kitba qasira: Donum Claudii Abela A.D. MDCCCLIV. Inħadmet mill-brunzar Salvatore Cauchi, parentela ta' Guilio Cauchi li snin wara ħadem il-qanpiena l-kbira li s-sena l-oħra tniżżlet minn postha. Il- qanpiena 'Ta' Glawdin' fiha x-xbihat ta' S. Claudio, naturalment b'tifkira tad-donatur innifsu; S. Katarina, patruna taż-Żejtun; S. Vincens Ferreri, biex ifakkar lil missieru Vincenzo; u Sant' Anna, b'tifkira ta' ommu M' Anna. Dan Claudio Abela kien ukoll prokuratur tal-Fratellanza tar-Rużarju u fis-sena 1852 ħa ħsieb li ssir ġilandra ġdida. M.S. 254 (p. 144), fl-Arkivju Parrokkjali fih ħafna tagħrif dwar l-ispejjeż li saru. Fl-istess sena ħa ħsieb jirranġa l-linfa l-kbira li dari kienet tiddendel fil-kursija u Ilum m'għadhiex teżisti. Membru ieħor ta' din il-familja marbuta mal-knisja parrokkjali kienet, bla dubju ta' xejn, Maria Antonia Abela Agius li; fi xjuħitha, irregalat lill-knisja l-famuż lampier tal-fidda li jiddendel fil-festa ta' S. Katarina quddiem l-altar maġġur. Maria Antonia twieldet fis-sena 1807, allura sentejn wara ħuha Dun Alwiġ u għexet sal-għomor ta' 90 sena, ħaġa rarissima f'dak iż-żmien, meta l-life expectancv kienet madwar 50 senal Interessanti għall-istorja tagħna li Maria Antonia baqgħet xebba u allura tfal ma kellhiex, u hekk setgħet tgħin lill-knisja b'somom kbar ta' flus li, m'hemmx dubju, wirtet mill-ġenituri sinjuri tagħha u minn ħutha li kollha, sa fejn naf jien, mietu qabilhal Fid-dokumenti u fil- lampier stess hi deskritta bħala in capillis, espressjoni stramba li tfisser €Hi ħasra li dawn iż-żewġ saċerdoti mill-familja 'Ta' Glawdin' mietu t-tnejn pjuttost żgħar u, kieku għexu aktar, forsi konna naraw aktar opri magħmula minnhom Għaqda Mużikali Beland : Żejtun Il-25 Pubblikazzjoni s 2006 waħda li kibret sewwa fis-snin u baqgħet ma żżewġitx. Il-lampier tal-fidda nħadem fis-sena 1896 mill-arġentier Roberto Cannataci Falzon minn muniti tal-fidda Awstrijaċi u Taljani. Fl-1896 Maria Antonia kellha 89 senal Cannataci l-ewwel għamel mudell tiegħu fl-injam li qam £16, iżda l-lampier innifsu sewa aktar minn 6,000 skud (£480), somma enormi għal dak iż-żmien. Inħadem f'Birkirkara u jiżen 74 ratal u 23 uqija. Fuqu hemm dawn il-kitbiet: i) Expensis Jllus. Il-kelma defuncti tfisser il-mejjet. Peress li jien kunjomi Abela, niftakar meta kont tifel u ma kont naf xejn dwar l- istorja ta' dan il-lampier, kelli kurżita' kbira dwar kif l-arma ta' kunjomi ''Abela'' kienet tidher fuq dan il-lampierl Fi żmienna dan il-lampier jiddendel biss fil-festa ta' S. Katarina, iżda x-xewqa tal- benefattriċi kienet li jintuża wkoll għall-festi ta' Corpus Christi, il- Madonna tar-Rużarju, il-Milied u l-Madonna tal-Karita'. Il-lampier illum jintrefa fil-knisja iżda kien għamel żmien jintrefa fid-dar fejn kienet tgħix il-familja 'Ta' Glawdin' fi Triq San Luċjan. Fl-istess dar hemm emblemi ta' l-Ewkaristija għaliex, skond kif qaluli, sa l-purċissjoni ta' Corpus Christi kienet tieqaf hemm, biex tingħata l-Barka Sagramentali mill-intratat Membri oħra tal-Familja Abela Maria Tereża Abela, oħt Maria Antonia, twieldet fl-1809, baqgħet xebba, u mietet fl-1833, fl-eta' tenera ta' 24 sena. Jien sibtha bħala tarbija fil-lista taż-Zwieten tas- sena 1811, iżda fil-lista tas-sena 1822 ma sibthiex, u nistqarr li ma nafx x'sar minnha, peress li ma rnexxilix insib fiz-Zejtun il-mewt tagħha. Imbagħad kien hemm Rosina Abela, li twieldet fis-sena 1812. Meta kibret din iżżewġet lil Lorenzo Diacono, ħu Orazio Diacono, fundatur tal-Banda Beland, fis-sena 1847. Tfal ma kellhiex u mietet fis-sena 1851. Dan hu t-tagħrif kollu li s'issa rnexxieli nsib dwar il-Familja —Ta' Glawdin', marbuta tant intimament mal-knisja parrokkjali tagħna. Jien konvint li ma ġbartx l-informazzjoni kollha, u għandi Joffri Xorb ġenwin u varjeta' ta' Apitizers tama li ħaddieħor warajja għad iżid mat-tagħrif li ġbart jien. m Għaqda Mużikali Beland : Żejtun 7 Il-25 Pubblikazzjoni 9 2006 'Il-lampier tal- fiddà nħadem fis- sena 1896 mill- arġentier Roberto Cannataci Falzon minn muniti tal- fidda Awstrijaċi u Taljani 7 a t-tajba lill-klijenti u Żwieten kollha