Moħtar lil Zmenijietna Hija ħaġa wisq xierqa li wieħed ikun jaf in-nuqqasjiet tiegħu, u li jagħraf l-għeltijiet l jagħmel, wisq xieraq huwa wkoll li wieħed ma jitkabbarx b'dak li għandu u b'dak li jista' jkollu, Imma, jiġu ħinijiet meta wieħed ma jagħmilx ħażin jekk iqum fuq tiegħu u, b'leħen qawwi, jgħarraf lid-dinja koll- ha b'kemm ġid u kemm tifħir jistħoqqlu. Hekk ukoll ikollna nagħmlu aħna f'dan iż-żmien tagħna, inħossu ruħna mġiegħilin li nuru kemm u kemm huma afijar dawn żmenijietna minn kull żmien li għadda, Jaħbat kultant li tiltaqa' ma' nies li jgħidulek: ''Id-dinja m'għadhiex li kienet, kull ma jmur tiħiżien. Dari konna aħijar; mhux li bqajna hekk, jaħasra l. Dak kien żmien l Ngħiduha kif inhi, lil dawn in-nies bejn nagħdruhom għax neqsin mit-tagħi- lim, u bejn inlumuhom, għax ikunu jgħidu hekk aktarx għax jafisbu għalihom, jew għax iridu jimxu mhux mal-kotra imma għal rashom, Biss f'ħaġa wafħida naqblu magħhom għal kollox: bħalhom nixtiequ li baqgħu fiż żmien li għadda, għax iż-żmien tagħna m'għandux x'jagħmel bihom. Nibdew immela minn dawk il-ħwejjeġ li jolqtuk l-ewwel. Il-bniedem bid-dehen li bih hu mżejjen, dejjem jaħidem u dejjem iħabrek biex kemm jista jkun jagħmel ħajtu hienja u bla tbatija. Fittex minn hawnu qalleb minn hemm, sab. it-tarf biex iħaffef ix-xogħol. Issa dawk il-ħbieb li għandhom qalbhom marbuta ma' l-imgħoddi ma jġistħux jistgħallu dan il-ġid li sab iż-zmien tagħna, fil-waqt li jċanfruh bħiala żmien ta' bla siwi. Il-għaliex, jewwilla, flok li jixegħlu djarhom bid-dawl elettriku ma jgħam- mxux għajnejhom bil-musbieħ 7 Għax jirkbu l-2ofor ilok ma ma jagħmlu mixja ta' siegħa jew tnejn 7: Għax iqabbdu n-nar bis-sulfarini flok bil-ħakk ta' biċtejn ħaġar taż-żnied 2: Għax flok jaqraw fil-ġurnali x'ġara l-bieraħ l-Amerka ma jistennewx xaliar jew tnejn sa jkunu jafuh 7 Fost il-ħilejjaq kollha, il-bniedem huwa l-agwa, l-aktar li moħħu jilħaqlu. Hija r-rieda t'Alla li l-bniedem ikollu setgħa fuq il-bqija tal-ħolqien, u li ijassar in-natura għall-bżonnijiet tiegħu. Fir-rebħiet li jagħmel il-bniedem fuq il-qawwa ta' din in-natura għandna nagħarfu, immela, li dawn huma mhux biss ta' siwi imma wkollta' ġieħ. Ma tħossx jewwilla qalbek timtela bil-ferħ meta tisma' b'xi ħaġa ġdida li kellu ħila jagħmel dan in- nitfa ta' bniedem 7: Ma tħossx li għandek sehem f'dawn ir- rebfiiet, għax huma miksuba minn nies ta' żmienek7: Ma jidhirlekx li dejjem u dejjem id-dinja sejra għall-afijar, li bil-ftit il-ftit il-bniedem (jiġifieri int in-nifsek) qiegħed jersaq lejn dik is-setgħa fuq kollox li tistħoqqlu 7: Ma jitkebbisx nar ġo ruħek meta tara l-egħġubijiet li kuljum qegħdin jinstabu, meta tiftakar li moħħi il-bniedem jagħraf u jifhem issa ħwejjeġ li ta' qabilna anqas. biss kienu joħolmuhom 7 Issib min igħidlek li la fl-imgħoddi dawn il-ħwejjeġ ma kienux jafu bihom, anqas ma kienu jixtiequhom. Dan mhux minnu: tneta inti tħoss li ħaġa mhix tajba kemm tista' tkun, minnufih tixtieq li tkun aħijar, Li ma kienx hekk, kieku qatt ħadd ma jitħabat biex jagħmel il-ħwejjeġ aħjar. U mbagħad, wara kollox, mhux aħjar taf il-ġid u tistgħallu, milli titilfu għax ma tafux 7 Kull ma għiedna s'issa huwa dak li għandu x'jaqsam mal- ġisem. Fejn tidħol ir-ruħ ukoll naraw li d-dinja mxiet il-quddiem Niefidu bħala xebħ ta' dan, it-tkattir tas-setgħa li għandu kull bniedem li jaħseb kif irid, li jgħid li jrid, li jagħmel li jrid, sa- kemm dan kollu jkun skond il-ħaqq. Tassew li f'xi artijiet l-im- sejkna nies ma jħalluha tagħmel xejn minn dan, imma daż- żmien f'ħafna bnadi tad-dinja wieħed jinsab aktar ħieles milli qatt kienu ta' qablu. F'ħafna bnadi il-ġnus qegħdin imexxu arthom. bil-fehma tal-kotra, u mhux kif jidhirlu bniedem wiefied; nittamaw li f'qasir żmien wiefied ikun jista' jgħid dan mhux għal xi bnadi imma għal kullimkien. Imma fl-imgħoddi aktarx 'kienet tgħodd ix-xewqa tal-wieħed milli l-fehma tal-kotra. Għal dak li hu ħaqq, hawn ukoll aħina afijar minn ta' qabil- na. Xi liġijiet fiżiena neħfiejnihom; m'għadniex ngħallqu bniedem fuq serq ta' skud bħalma kienu jagħmlu dawk l-għorrief ta' dari, m'għadniex naħirqu ħaj lil min ma jemminx bħalna; m'għandniex lill-mixli nafiqruh bl-ikbar kefrija biex inġagħluh jixhed kontra tiegħu n-nifsu; ma għadniex nitfgħu n-nies taħit l-art minngħajr ma nressquhom quddiem qorti, Il-bniedmin ma għadhomx jinbigħu u jinxtraw bħal bhejjem; ma għad- homx it-tfal żgħar jagħmlu xogħol ta' l-akbar tbatija bħalma dari kienu saħtansitra jġagħluhom ifiaffru l-fallam; m'għadux għal kollox il-ħaddiem igħarraq saħtu minngħajr ma jitħallas kemm imissu. Fi żmienna wkoll qiegħed jixtered it-tagħlim bħalma qatt qabel, Il-fqir jista' issa jħabrek daqs ħaddieħor biex jertagħi ruħu; isib min igħallmu b'xejo, isib kotba x'jaqra b'xejn. Fejn qatt dari ħabblu rashom in-nies biex kulħadd ikollu s-set- għat kollha fit-tagħlim 7: In-nies issa, fi żmienna, fetħu għaj- nejhom. Lill-fqir ukoll bdejna naħsbulu għal saħilitu. Qegħdin in- ħottu dawk id-djar fejn ħallewh igħammar ta' qabilna, djar li qatt ma raw xaqq dawl tax-xemx, djar li anqas jistħoqqu lill- bhejjem, djar li kienu l-aqwa ħbieb tal-mard u l-mewt, Qegii- : din nibnu sptarijiet aqwa milli qatt kien hawn. Dawk li jifhmu qegħdin bla heda jalidmu biex isibu tarf ta' ħafna mardijiet li jgħakksuna; ġa ġiebu l-fejqan u s-sabar lil ħafna. Tqila u twila hija it-trieq, kbir huwa t-tfixkil, imma fl-aħħar naslu. M'għand- niex biex niftafiru f'dan kollu 7: M'għandniex inħossu ferti talli qegħdin ngħixu fi żmien li, mhux biss ma huwiex iħalli d-dinja sejra għal rasha bħalma għamlu żmenijiet oħra, imma jrid isew- wi dak kollu li hu ħażin, irid iġib l-hena għal kulħadd 7 Dawk li ma jafisbuhiex bħalna fl-aħħar dejjem joħorġu b'xi kliem dwar illi l-gwerer ta' daż-żmien huma elf darba agħar minn ta' qabel, igħidu wkoll li Ilum fil-gwerer ibati mhux biss min jiġġieled imma wkoll in-nisa u t-tfal. Il-gwerer ta' dari ma kienu xejn aħjar; fil-ħruxija ma kienux jagħmlu għajb għal ta' daż-żmien; kienu jdumu sejrin is-snin twal, xi drabi laħqu damu mitt sena u iktar; u jekk daż-żmien bl-isparar fuq l-ibliet imutu dawk li ma jaħtux, dari meta r-rebbieħi kien jidħol f'belt kien ikun hemm xi ħaġa agħar. Wisq jisgħobbina li d-dinja f'din il- biċċa tal-gwerer għadha kif kienet, imma għall-inqas mhux min- nu li hija agħar. Biss, għandna mistoqsija waħida x'nagħmlu: Meta qatt, qabel żmienna, tqanqal xi ħadd biex jittanta jwaqqaf il-gwerer darba għal dejjem 7: Ikollna ngħidu aħna niisna li kollox ġie fix-xejn, imma għal l-inqas ir-rieda t-tajba ta' xi ġnus uriet ruħha, u ġa-la-darba hemm ir-rieda, illum jew għada tinstab it-trieq. Issa ngħidu xi ħaġa lil dawk li jagħmlu ta' bir-ruħhom li jixtiequ li għexu fi żmien imgħoddi. Jekk f'din id-dinja trid tistgħall l-akbar ġid, ikollok tgħix fl-aħħar ta' l-aħħar nett. Ngħidu alina li wieħed igħix qabel id-dehra ta' xi filosiu, kittieb, għaref mill-aqwa; dan jitlef it-tagħlim li kien ikollu kieku twieled wara l-bniedem kbir. Għaldaqstant kull wieħed minna għandu quddiemu l-għerf kollu li deher minn mindu nħolqot id-dinja; li twelidna fl-imgħoddi xi sehem minn dan l-għerf konna nitilfuh. jidhrilna li d-dinja la nħolqot biex tibqa' dejjem kif kienet u l-anqas biex issir agħar milli kienet fil-bidu. Min igħid li l-imgħoddi kien aħjar mill-lum, ikun qiegħed igħid li l-ħolqien tad-dinja ma sewa l-ebda ġid, għax jekk ħaġa kull ma tmur telt- żien, ma jistagħx ikun li fl-aħħar joħroġ xi ġid minnha. Kull ħaġa minnha nfisha tittanta li titjieb u li timxi l-quddiem —hekk ukoll id-dinja bin-nies ta' ġo fiha. Minn żmien għal żmien u bil-mod il-mod isir tibdil għal aħijar, fi żmienna d-dinja f'kollox tinsab isbaħ u isbaħ. Nafu sew kemm għad baqa' x'jissewwa; nafidmu lkoll, biex jekk għall-inqas ma jistagħx isir il-lum, is- siwi jsir għada.