www.bandasanfilep.com.mt Ħjiel ta' Tifkiriet minn Festi Speċjali ' tar-Relikwija Qaddisa ta' San Filep, Patrun ta' Ħaż-Żebbuġ Sa minn meta ż-Żebbuġin indaħlu għall-bini tal-knisja parrokkjali li kellha tgħaqqad it- tliet irħula żgħar ta' Ħal Muxi, Ħal Mula u Ħal Dwin', ma jistax jonqos li Filippu l-Kataniż' kien jirrakkontalhom fuq il-grazzji li kienu qalgħu l-Isqallin' u l-mirakli li kienu saru magħhom bl-interċessjoni ta' San Filippu s-Sirjan. Id-devozzjoni li rnexxielu jrawwem fost iż-Żebbuġin rabbiet għeruq sodi' tant li bosta ħadmu biex jaraw il-knisja l-ġdida titlesta u tiżżejjen mill-aħjar. Iż-Żebbuġin ħatruh lil San Filep bħala patrun tagħhom u komplew saħħew fehmthom meta maż-żmien bnew knisja akbar biex taqdi aħjar il-ħtiġijiet ta' popolazzjoni akbar. Kif qal tajjeb il-Poeta Nazzjonali': ''… ix-xrar qaddisa li kibset ġewwa qalbhom qatt iżjed ma ntfiet'. Għalhekk hija ħaġa minn ewl id-dinja li nibtet fosthom ix-xewqa li jkollhom biċċa mill-għadam ta' San Filep, wara li dan l-għadam kien instab taħt l-Abbazija tiegħu f' Agira fejn għex l-aħħar snin ta' ħajtu. Relikwija bħal din kienet tkun tal-isbaħ tiżjin għall-knisja tagħhom. B'dan il- , ħsieb wasalt nislet xi tifkiriet ta' għadd ta' festi li ġew iċċelebrati ' f'Ħaż-Żebbuġ ad unur l-insinji relikwija ta' San Filep, li bla dubju tgawdi devozzjoni kbira fost iż-Żebbuġin kif inhu xieraq. Ix-xewqa kien ilha fost iż-Żebbuġin u l-kappillan kien jirsisti u jitlob lill-Aġġirini, imma dawn żammew lura għax sabuha bi tqila li jagħtu għadma tal-protettur tagħhom lil poplu barrani. Imma l-Providenza taħdem hi ukoll u tasal fejn il-bnedmin ma jaslux. Fil-21 ta' Novembru 1705 inħatar kappillan ta' Ħaż- Żebbuġ Dun Ġanpatist Sagnani, saċerdot mill-Belt Valletta. Inzerta li dan kien ħabib tal-qalb tal-Kavallier Portugiż Antonio Manoel De Vilhena. Fid-19 ta' Ġunju 1722 dan il-Kavallier inħatar Gran Mastru tal-Ordni ta' San Ġwann u Sultan ta' Malta, l-ogħla kariga li wieħed seta' jilħaq f'pajjiżna dak iż-żmien. Qabel ma dan laħaq Gran Mastru, il-kappillan ta' Ħaż-Żebbuġ kien webblu jitlob lil San Filep jinterċedi għaih meta kienet se ssir l-għażla għall-Gran Mastru. Meta din ġietu żewġ, ' il-kappillan sab ix-xoqqa f'moxtha u talbu jgħin liż-Żebbuġin jakkwistaw relikwa ta' San Filep. Il-Gran Mastru kiteb lill-Viċi Re ta' Sqallija D. Gioacchino Fernandez u talbu jinterċedi mas-Senat u l-Kapitlu t' Agira. Din id-darba l-poplu t'Agira b'rispett lejn il-Gran Mastru u għax indunaw kemm kienet kbira l-imħabba taż-Żebbuġin lejn San Filep, laqgħu t-talba. Rappreżentanza minn Agira marret Palermo u fil-25 ta' Ottubru 1723 u b'kitba fl-attijiet tan-Nutar Leonti, ikkunsinjaw ir- Għaqda Każin Banda San Filep AD 1851 relikwija lill-Viċi Re u dan bagħatha lill-Gran Mastru ta' Malta'. Meta r-relikwa ġiet f'idejn il-Gran Mastru, dan żamm biċċa minnha għall-Kon-katidral ta' San Ġwann. Il-kumplament għaddieha lill-Kappillan Sagnani fit-23 ta' Novembru 1723, magħluqa fil-famuż ostensorju li fuq wara għandu kitba' bil-Latin u l-emblema tal-Gran Mastru. Tlitt ijiem wara l-kappillan wassal ir-relikwija f'Ħaż-Żebbuġ fost il-ferħ kbir taż- Żebbuġin. Fl-24 ta' Novembru 1723 ġewwa l-knisja parrokkjali tkanta t-Te Deum solenni b'ringrazzjament lil Alla. Iċ-ċelebrazzjonijiet ta' barra tħallew għal-25 ta' Mejju 1724 biex jilħqu jitħejjew festeġġjamenti xierqa, u meta l-jum ikun itwal u t-temp aħjar. Saru festi speċjali. It-translazzjoni bir-relikwa bdiet mill-Knisja ta' Santa Marija ta' Mamo u mxiet lejn 'Strada Reale' jew Triq il-Kbira u minn hemm għall-parroċċa. It-toroq minn fejn għaddiet il-purċissjoni kienu mżejnin b'ħafna arki trijonfali u kitbiet fuq il-ħajja ta' San Filep miktuba mill-għaref kittieb Żebbuġi Patri Pelaġju Mifsud, Kapuċċin. L-Ordni ta' San Ġwann bagħtet żewġ fillieri suldati li mlew iż-żewġt iġnub tat-triq waqt din it-translazzjoni u b'hekk tawha l-unuri militari. D. Simone Biagio dderieġa l-mużika mill-isbaħ fil- knisja parrokkjali. Patri Pelaġju ħalla deskrizzjoni ta' din il-festa impressjonanti li tinsab fl-arkivju tal-patrijiet Kapuċċini, fil-Furjana. F'Ħaż-Żebbuġ, il-pittur Żebbuġi Ġan Nikol Buhagiar għamel pittura kbira b'tifkira ta' din il-ġrajja. Dan l-inkwatru Ilum jinsab fis-sagristija fil-parroċċa ta' San Filep. Tant kienet ġrajja memorabbli li baqgħet sal-lum tiġi mfakkra b'sollennità meta jaħbat xi ċentinarju jew anniversarju partikulari tagħha. Minn dawn se nislet żewġ okkażjonijiet speċjali li ta' min inkunu nafu aktar dwarhom: dik tal-1924 u dik tal-1949. Fl-1924 ġie mfakkar bil-kbir it-tieni ċentinarju mill-kisba tar-relikwa ta' San Filep u saru bosta opri li ħallew marka f'Ħaż-Żebbuġ. Kienu meħtieġa aktar flus mis-soltu, u dawn naturalment kellhom jiġu mingħand il-poplu, kif għadu jiġri sal-lum. Għal dan il-għan fl- 1923 bdiet id-drawwa li l-ewwel ġbir li jsir ikun tal-qamħ mingħand il-gabillotti. Bosta nies fir-raħal kienu jrabbu t-tjur li meta jissemmnu biżżejjed kienu jagħtuhom biex jinbiegħu fil-fieri u d-dħul kien imur għall-festa. Meta kien jasal iż-żmien propizju, il-kumitat tal-festa li kien magħmul mill-Każin Banda San Filep u membri tal-Kleru, kien joħroġ idur it-toroq tar- raħal kull nhar ta' Ħadd biex jiġbor l-għotjiet tan-nies. Sa minn tliet snin qabel, il-Prokuratur Dun Salv Zammit, wara konsultazzjoni mal-kleru tal-parroċċa u mal-Każin San Filep, talab lill- marmista Pawlu Chircop jagħmillu disinn ġdid għat-tiżjin tal-pjazza. Id-disinn elaborat ta' Chircop intgħoġob mhux ftit mill-poplu meta kien espost. Pawlu wera li kien ta' ħila artistika mhix żgħira. Dan kien ifisser li għall-Anġli l-Kbar li kienu nħadmu snin qabel, isirulhom kolonni ġodda għalihom. Magħhom jiżdied xogħol kompletament ġdid ukoll ta' kolonni, w'anġli żgħar għal fuqhom flimkien ma' xogħol sabiħ ħafna, u ġdid ukoll tal-kolonni tat-Trofej. B'hekk id-dawra tal-pjazza, u l-parti minn Għaqda Każin Banda San Filep AD 1851 Triq il-Kbira li tasal sal-'Coronation Bar' tkun kollha bil-kolonni li minn waħda għall-oħra ġew armati l-arkati. Mhux ċar fuq il-kwalità tal-armar li l-Anġli l-Kbar u l-Arkati kienu jintramaw fuqu qabel ma nħadmu dawn il-Kolonni l-ġodda. It-tagħrif huwa xott. Kienet x'kienet il-kwalità ta' dan l-armar ma tfisser xejn mal-almu ta' missirijietna b'risq il-Festa ta' San Filep biex din tissebbaħ minn sena għal oħra. Wiġi Said li kien trabba fix-xogħol ta' ħaddied flimkien ma' żewġ ħutu oħra u missierhom imbagħad għal rasu, kien ħadem dawn l-arkati żmien qabel l-1924. L-isfida tax-xogħol ta' dan l-armar ġdid daħal għaliha l-mastrudaxxa Rokku Zammit, membru fil-kumitat tal-Każin Banda San Filep u li kien jiġi ħu l-prokuratur. Kienet biċċa xogħol iebsa u ta' sfida kbira. Għal aktar minn sena u nofs Rokku kien jaħdem sigħat twal spiss mgħejjun minn għadd ta' individwi dilettanti tal-armar, biex irnexxielu jlesti dan il- kapulavur fil-ħin. Min-naħa tiegħu Dun Salv ried ukoll jgħin. Ingħaqad ma' Loretu Pace, Carmelo Curmi u membri ħabrieka oħrajn mill-Każin San Filep biex ħadmu l-anġli ż-żgħar li kienu jissejħu puttini. Fi żmien disa' xhur kienu wassluhom għaż-żebgħa. L-anġli nżebgħu minn Nikola Cilia. Grupp imdaqqas ta' nisa mmexxijin minn Loreta Zammit ħietu d-drapp li kellu jiddendel mal-arkati. Bħallikieku dan ma kiex biżżejjed, qabel il-festa tal-1924 ġie restawrat u miżbugħ mill-ġdid il-palk tal-banda magħruf bħala l-iskorfina. U billi dik is- sena kien se jitfakkru l-mitejn sena mill-miġja tar-relikwa, iddeċidew li jarmaw l-istatwa tal-Gran Mastru De Vilhena fuq dan il-palk. Kien żmien ta' entużjażmu kontaġġjuż li ssarraf f'ħidma kbira li sebbħet lil Ħaż-Żebbuġ, kabbret il-festa u għamlet bosta nies kburin b'art twelidhom. Il-festa ta' San Filep tal-1924 ġiet iċċelebrata bil-kbir fit-12 ta' Mejju. Ingħata bidu għall-festi ta' ġewwa bil-ħruġ solenni tal-istatwa min-niċċa ġewwa l-knisja nhar il-Ħadd 4 ta' Mejju. Mit-Tnejn sal-Erbgħa ta' kull filgħodu saret quddiesa kantata bi prietka minn Patri Feliċ Kapuċċin. Filgħaxija sar l-għasar u prietka oħra minn Patri Lawrenz Ceci Kapuċċin ukoll. Wara dawn il-jiem ġew it-tlett ijiem tat-tridijiet fit-8, d-9 u l-10 ta' Mejju. F'dawn il-jiem fis-sitta ta' filgħodu saret quddiesa bi tqarbina ġenerali bil- fervorin' mill-Arċipriet Dun Salvatore Milanesi, Mons. Dun Karm Psaila u Mons. Lwiġi Attard rispettivament. Il-quddiesa tat-tridu saret kuljum fit-tmienja ta' filgħodu bil-mużika'. Filgħaxija, imbagħad, saru l-prietki tat-Tridu minn Mro. Spiro Vassallo Karmelitan, Patri Lwiġi Attard Franġiskan Minuri, u Patri Ugo Callus Dumnikan. Nhar il-Ħadd 11 ta' Mejju, lejlet il-festa, ġiet iċċelebrata l-quddiesa solenni tat-Te Deum li għaliha l-knisja kienet imballata bin-nies. Magħhom kien hemm il-ħamsa u għoxrin qassis li kienu jiffurmaw il-kleru tal-parroċċa u għadd sabiħ ta' patrijiet Żebbuġin ta' diversi tal-knisja l-kbira u magħhom ingħaqdu l-qniepen tal-knejjes iż-żgħar kollha tar-raħal. L-aqwa tal-festa kienet it-translazzjoni mill-aktar solenni tar-relikwa ta' San Filep. Din il- purċissjoni bdiet mill-knisja ta' Santa Marija ta' Mamo u tmexxiet mill-Isqof Mauro Caruana, msieħeb mir-Reverendu Kapitlu tal-Kattidral. Stakkament tar-Roval Malta Artillerv għamel Għaqda Każin Banda San Filep AD 1851 present arms fil-bidu ta' din il- purċissjoni quddiem il-knisja Ta' Mamo u reġa' għamel l-istess fuq iz-zuntier tal-knisja Arċipretali hija u dieħla r-relikwa. It-Tnejn 12 ta' Mejju 1924, jum il-festa, saret quddiesa Pontifikali mill-Eċċellenza Reverendissma Mons. Isqof Mauro Caruana, b'mużika mill- isbaħ taħt id-direzzjoni ta' Mro. Il-paniġierku ntiseġ b'sengħa u b'devozzjoni minn Mons. Mikiel Gonzi Isqof t'Għawdex. Filgħaxija, imbagħad, ħarġet il-purċissjoni bl-istatwa artistika tal-fidda u bir-relikwa nsinji ta' San Filep. Il-fratelli Żebbuġin f'numru kbir ħafna akkumpanjaw mal-Kapitlu tal-Katidral u l-Kleru Żebbuġi. Fir-rigward tal-festi esterni, il-Banda San Filep kienet ilha li bdiet tħejji ruħha għall- kunċerti, minn ġimgħat qabel. Żanżnet marċijiet ġodda u għamlet programm mużikali mill-aqwa taħt id-direzzjoni ta' Mro. Id-diriġenti ħadu ħsieb li jirranġaw u jsewwu l-uniformijiet tal-bandisti fejn kien meħtieġ biex jiżguraw li jagħtu dehra aħjar mis-soltu. Dawk li kienu jaħdmu n-nar ma qagħdux lura u ħadmu bis-sħiħ biex taw wirjiet aqwa minn tas-snin ta' qabel. L-armar il-ġdid tal-pjazza kien armat u lest fid-9 ta' Mejju, t-tieni jum tat-tridu. Kien armar li stagħna x-xena u saħħar lil kull min rah. Settijiet ta' kolonni bl-anġli kbar u żgħar fuqhom u marbutin ma' xulxin b'arkati kbar tal-ħadid li taħthom iddendel drapp aħmar, u magħhom twaħħlu bosta tazzi taż-żejt li meta nxtegħlu, filgħaxija, kienu ħolqu spettaklu l-ġmiel tiegħu. Dawn il-kolonni marbutin flimkien bl-arkati dawru l-pjazza kollha li dak iż-żmien kien għad ma għandhiex il-ftuħ ta' Triq Sciortino. Misraħ San Filep kien tabilħaqq fih wirja spettakularil Kummenti ta' tifħir bdew jaslu minn kullimkien. Qatt sa dakinhar il-misraħ prinċipali ta' Ħaż-Żebbuġ ma kien deher daqshekk sabiħ — speċjalment ma' nżul ix-xemx, meta nxtegħlu t-tazzi taż-żejt. Is-sodisfazzjon kien jidher fuq wiċċ iż-Żebbuġin kollha imma aktar u akbar fost il-membri tal-Każin San Filep u dawk li ħadmu biex sar dak l-armar uniku għall-Malta. Fi tmiem il-funzjoni tat-tridu fil-knisja, il-Banda San Filep għamlet programm mużikali u vokali akkumpanjata minn kor tat-tfal imħarreġ mis-Sur Anthonv Coleiro'' u minn Dun Alexander Zammit. Kien programm mill-aqwa li ferraħ liż-Żebbuġin u lill-Maltin li kienu ġew għal dik l-okkażjoni. F'dan il-programm indaqq għall-ewwel darba l-'Innu Popolari lil San Filep' miktub minnn Dun Karm Psaila u mmużikat minn Giuseppe Caruana. Permezz ta' dawk li kienu hemm dakinhar u li rrakkontaw x'ġara minuta b'minuta, lil ta' warajhom, nafu, li meta membri tal-kumitat tal-Każin San Filep bdew iqassmu l-karti stampati bil- kliem ta' dan l-innu ġdid, fost il-folla tqanqal xi ftit tad-diżgwit għax kulħadd ried jakkwista kopja. L-innu malajr daħal f'qalb iż-Żebbuġin u l-banda baqgħet iddoqqu kull sena. Il- logħob tan-nar ukoll kien mill-aqwa, dakinhar, u fi tmiem il-programm tal-banda kien Pittura li tfakkar il-wasla tar-Relikwa Għaqda Każin Banda San Filep AD 1851 hemm wirja kbira ta' nar tal-art. L-għada, s-Sibt, l-aħħar tridu, Ħaż-Żebbuġ sebaħ imżejjen bil-bandieri jperpru fuq il- bjut. Mat-tmienja ta' filgħodu l-qniepen bdew mota ferrieħa u fl-art fil-pjazza beda t-tfaqqigħ tal-maskli. Wara nħarqet musketterija li kienet imdendla fuq l-antarjoli. Dan kien il-preludju għall-marċ ta' filgħodu, mill-Banda San Filep. Fi tmiem dan il-marċ quddiem il-każin tal- banda sar briju kbir. Filgħaxija, meta ntemmet il-funzjoni tat-tridu, il-Banda Ċittadina King's Own, taħt id-direzzjoni ta' Mro. Aurelio Doncich għamlet programm mużikali fil- pjazza''. Il-jum intemm b'marċ brijuż matul Triq il-Kbira u wara saret wirja oħra tal-logħob tan-nar tal-art. Il-Ħadd L1 ta' Mejju 1924 kien lejlet il-festa. Fil-ħamsa ta' filgħaxija, il-Banda Ċittadina King's Own għamlet it-tieni programm mużikali tagħha qabel it-translazzjoni''. Sadanittant, il-Banda San Ġorġ ta' Bormla kienet għaddejja b'marċ. Imbagħad fit-8.30 ta' filgħaxija, din il-banda esegwiet programm mużikali taħt id-direzzjoni ta' Mro. Chev Alfred P. Hare R.EMN.S Waqt li kien għaddej dan il-programm, il-Banda King's Own tal-Belt Valletta bdiet marċ minn Triq il-Kbira ħdejn Santu Rokku, u meta wasal fl-aħħar, din il-banda kompliet bi programm mużikali ieħor fil-pjazza''. Dawn il-programmi mill-baned Maltin kienu jippreżentaw mużika klassika jew operistika ta' livell għoli għax hekk kien mistenni minnhom. Fi tmiem dan il-programm, imbagħad, kien hemm esebizzjoni piroteknika sabiħa tan-nar tal-art, mid-dilettanti Żebbuġin li dak iż-żmien kienu magħrufin sewwa f'Malta. F'jum il-festa filgħodu kien hemm il-quddiesa pontifikali u wara l-Eminenza Tagħhom Mawru Caruana Isqof ta' Malta, u Mikiel Gonzi Isqof ta' Għawdex flimkien mal-Kapitlu tal-Kattidral u l-Arċipriet u l-Kleru ta' Ħaż-Żebbuġ kienu l-mistiedna tal-unur fil-Każin tal- Banda Filarmonika San Filippu. Filgħaxija, imbagħad, mill-ħamsa 'l quddiem, kien hemm marċ mill-Banda San Ġorġ u fi tmiemu din il-banda għamlet programm mużikali'5. Kien hemm baned oħra wkoll li laqgħu l-purċissjoni fil-pjazzetti minn fejn għaddiet. Fi tmiem il-purċissjoni l-poplu daħal bi ħġaru fil-knisja għall-barka Sagramentali li kienet tfisser it- tmiem tal-festa speċjali li bla dubju ħalliet marka tajba ħafna fil-ġrajja ta' Ħaż-Żebbuġ, tal- Parroċċa u tal-Banda Filarmonika San Filep. Ha Il Festa oħra kbira f'Ħaż-Żebbuġ, marbuta mar-relikwa u insinji tal-patrun San Filep, ġiet iċċelebrata mit-8 sat-22 ta' Mejju 1949. Kienetit-tikira tal-225 sena mill-ewwel transulazzjoni. Il-Kumitat tal-Każin Banda San Filep ried ifakkar din il-ġrajja b'attivitajiet kbar aktar mis-soltu. Fit-8 ta' Mejju sar il-ħruġ tal-istatwa ta' San Filep min-niċċa. Il-jiem tal-11, 12 u 13 ta' Mejju kienu l-jiem tat-tridijiet. Il-quddies, dak iż-żmien, kien għadu jsir kollu filgħodu. Għalhekk il-quddiesa kantata bil- vuċijiet kienet issir fis-7:30. Aktar kmieni minn din kien isir kien isir l-Għasar bil-vuċijiet, imbagħad saret il-prietka u wara l-Kurunella, l-Antifona u l-barka Sagramentali. Il-prietki tat- Tridu kienu saru mill-Wisq Reverendu Patri Ugo Callus O.P. Pred. Ġen., il-W.R. Karm Farrugia, Kappillan ta' San Girgor u mill-W.R. Mons Giuseppe Mifsud, rispettivament. Lejlet il-festa fl-14 ta' Mejju, fis-6.00am l-Arċipriet Dun Lawrenz Zammit iċċelebra l-quddiesa tiegħu. Fis- 7.00am il-qassis novell, Dun Karm Gatt, iċċelebra l-quddiesa solenni tat-Te Deum, bil-mużika. Fil- 5.30pm saret iċ-ċerimonja prinċipali ta' lejlet il- festa: it-tranżulazzjoni solenni mill-knisja filjali Santa Marija Ta' Mamo għall-parroċċa. Mexxa l-Eminenza tiegħu Mons. Mikiel Gonzi, Arċisqof ta' Malta flimkien mar-Rev. Kapitlu tal-Kattidral, u ħadu sehem ukoll ir-Rev. Arċipriet u l-Kleru ta' Ħaż-Żebbuġ ma' numru sabiħ ta' fratelli tal- fratellanzi kollha ta' Ħaż-Żebbuġ. Meta daħlu fil- Knisja Parrokkjali, laqgħethom il-mużika ħelwa tal-Antifona u l-Vespri Solenni, diretta minn Mro. Nhar il-festa fil-5.30am sar il-Matutin bil- mużika. Fis-7.30am l-Eminenza Tiegħu l-Isqof Emanuel Galea ċċelebra quddiesa bi tqarbina ġenerali. Fid-9.00am, wara l-kant tat-Terza, Mons Arċisqof Mikiel Gonzi D.D. assista mit-tron għall- quddiesa kantata Solenni Pontifikali, ċċelebrata mill-W.R. Arċipriet Dun Lawrenz Zammit B.A. Wara l-Evanġelju l-Eminenza tiegħu Mons. Emanuel Galea Isqof ta' Tralles u Vigarju Ġenerali, niseġ paniġierku mill-aqwa. Filgħaxija fil-5.00 sar l-Għasar, Kompieta u l-purċissjoni solenni bl-istatwa tal-fidda ta' San Filep u l-ostensorju bir-relikwa, li nżamm mir-Reverendu Monsinjur Giuseppe Farrugia. Fi tmiem il-purċissjoni ndaqqet l-Antifona, sar messaġġ mill-Arċipriet, tkanta t-Tantum Ergo b'ringrazzjament lil Alla u ngħatat il-barka Sagramentali. Fil-festi esterni minbarra l-Banda San Filep kienu ħadu sehem ħdax-il banda oħra. Il-Banda San Pawl ta' San Pawl-il-Baħar għamlet marċ u wara kompliet bi programm mużikali fil-pjazza nhar jum il-ħruġ min-niċċa. Wara l-banda, kien hemm wirja piroteknika tan-nar tal-art. Naturalment fit-toroq kien hemm mixegħla ta' dawl. Sar kollox l-istess f'kull wieħed mit-tlett ijiem tat-tridu, imma minn baned differenti: Santa Marija tal-Qrendi, Santa Katerina taż-Żurrieq u Vilhena tal-Furjana rispettivament. Din tal-aħħar, li kienet taħt id- direzzjoni ta' Mro. Adeodato Gatt akkumpanjat l-istatwa tal-Gran Mastru Antonio Manoel de Vilhena mill-Bieb De Rohan sa Misraħ San Filep fost briju kbir. Imbagħad lejlet il-festa fit-8.00am wirja tan-nar tal-ajru akkumpanjat it-Te Deum u ftit wara, l-Banda San Filep bdiet il-marċ ferrieħi ta' filgħodu bil-partitarji jkantaw magħha tul it-toroq ewlenin. Il-marċ intemm quddiem il-Każin San Filep fost briju liema bħalu. Filgħaxija reġa' kien hemm ħruq tan-nar tal-ajru waqt it-tranżulazzjoni. Bejn is-6.00pm u d-9.00pm il-Baned Nicolà Isouard tal-Mosta u Pinto ta' Ħal Qormi għamlu marċ u wara taw programm kull waħda: tal-ewwel quddiem il-Każin San Filep u tat-tieni fi Triq l-Isqof fuq il-palk magħruf bħala l-iskorfina li kien armat bl-istatwa tal-Gran Mastru De Rohan. Imbagħad fid-9.00pm il-Banda San Filep għamlet marċ kbir għal din il-festa speċjali. Bdiet minn ħdejn il-Bieb De Rohan u mxiet sal-pjazza. F'dan il-marċ kien iżżanżan il-marċ korali 'Jum ta' Ferħ'. Ix-xjuħ li tkellimt magħhom kollha qablu li kien hemm briju kbir mhux Statwa tal-Granmastru Vilhena armata quddiem il-Coronation Bar FESTA 2012: jiEAJ TG 1U fi ġi 8.3 (a Għaqda Każin Banda San Filep AD 1851 tas-soltu u li kienet okkażjoni memorabbli ta' għaqda u ferħ fost iż-Żebbuġin. Meta l-marċ daħal f'Misraħ San Filep intlaqa' b'wirja tan-nar tal-ajru u fi tmiem il-marċ kien hemm wirja piroteknika kbira tan-nar tal-art. F'jum il-festa, wara l-quddiesa pontifikali, l-Isqfijiet Mikiel Gonzi u Emanuel Galea kif ukoll l-Arċipriet u l-Kleru ta' Ħaż-Żebbuġ kienu mistiedna flimkien ma' persunaġġi oħra distinti għal riċeviment mogħti mill-President, il-Professur Philip Farrugia, u l-kumitat fil- Każin San Filep. Ġew ippreżentati rigali kemm mill-Każin u kemm lill-Każin. Filgħaxija mill-4.30 'il quddiem il-Banda Peace tan-Naxxar għamlet marċ u wara tat programm mużikali fi Triq l-Isqof waqt li l-Banda San Ġiljan għamlet l-istess, ħdejn il-Knisja tad- Duluri. Il-Banda Konti Ruġġieru tar-Rabat bdiet marċ minn Ħal Muxi sal-pjazza fejn hi wkoll għamlet il-programm tagħha quddiem il-knisja. Il-Banda King's Own tal-Belt Valletta bdiet marċ minn ħdejn Santu Rokku sa Misraħ San Filep fejn għamlet programm quddiem il-Każin San Filep waqt u wara li l-purċissjoni għaddiet minn hemm. Mill-ħruġ sad-dħul tal-purċissjoni nħarqu għadd ta' kaxxi infernali, bosta murtaletti u murtali tal-kulur. Nhar it-22 ta' Mejju, jum l-ottava tal-festa, mill-5.00pm 'il quddiem ingħaqdu ż-żewġ Baned San Filep u La Vittoria tal-Mellieħa, f'mass band u flimkien għamlu marċ u wara taw programm fil-pjazza taħt id- direzzjoni ta' Mro. Adeodato Gatt li kien id-Direttur mużikali għaż-żewġ baned. Fit- tmiem reġa' kien hemm wirja sabiħa tan- nar tal-art. Dan kien l-għeluq grandjuż ta' festa kbira u speċjali. Dawn huma t-tifkiriet sbieħ mill-imgħoddi marbuta mal- festi partikulari li saru fl-anniversarji tal-miġja tar-Relikwa. Mill-1949 sal-lum inbidlu ħafna ċirkustanzi. Il-Banda San Filep, baqgħet xorta għaddejja 'l quddiem, kabbret il-każin tagħha f'palazz li hu fost l-ikbar u l-isbaħ f'Malta. Kompliet tiżviluppa ruħha f'Għaqda b'firxa akbar ta' ħidmiet b'risq il-festa u l-kultura ta' Ħaż-Żebbuġ. Illum, f'din l-Għaqda hemm numru kbir ta' żgħażagħ msieħbin f'kull qasam tal-ħidmiet estensivi li l-Għaqda twettaq, matulek ja sena. Il-Granmastru Vilhena iż-żgħażagħ huma l-pedamenti tal-lum u l-pilastri t'għada għas-soċjetà mużikali San Filep. Biblijografija ' Luret Vella, San Filep ta' Agira, 1928. 2 Nazzarenu Vella, Leħen il-Belt De Rohan 1974: '250 sena tar-Relikwa'. 5 Fr Joe Calleja, 'Ġabra ta' Ordinazzjonijiet Saċerdotali 1800 — 2000'. 7 Agius, Balzan, Farrugia, 'Il-Ġrajja tal-Każin Banda San Filep AD 1851': 2001 ' Ħal Mula, Ħal Muxi u Ħal Dwin. Il-bini ta' knisja mdaqqsa fir-raba ta' bejn dawn l-irħula għen mhux ftit biex ifforma ruħu Ħaż-Żebbuġ minn dawn it-tlett irħula. Kien hemm ħàra jew raħal iżgħar jismu Ħas-Sajd, in-naħa ta' fejn illum jissejjaħ Tal-Kandlora, iżda jidher li sa żmien Filippu l-Kataniż, dan kien inbela' minn Ħal Dwin. 2 Imlaqqam iż-Żebbuġi. Dan kien neguzjant Sqalli mill-provinċja ta' Catania, li fiha dak iż-żmien kien hemm il-belt ta' Agira. Dan Filippu kien iżżewweġ għand il-familja Mamo u baqa' joqgħod Ħal Mula. Kellu negozju kbir u jidher li kien ukoll ġeneruż maż-Żebbuġin għaliex tahom biċċa mill-artijiet li kellu sabiex fuqha jibnu Għaqda Każin Banda San Filep AD 1851 knisja, bil-patt li jiddedikawha lil San Filep li għalih kien imsemmi, u li tiegħu kien devot. 3 San Filep wettaq il-missjoni Apostolika tiegħu f'diversi bliet Sqallin, fosthom Messina, Calatabiano, Limina, Aci San Filippo, Roccafiorita, Mongiuffi, Melia u Agira. Fost il-popli ta' dawn il-bliet għad hemm devozzjoni qawwijja ħafna lejh u jqisuh bħala l-protettur tagħhom. Għadha ħajja wkoll il-fama tiegħu ta' tawmaturgu. 4 Jidher li fost iż-Żebbuġin kien hemm ukoll devozzjonijiet qodma lejn qaddisin oħra bħal dik lejn San Ġwann l-Evanġelista. Iżda d-devozzjoni lejn San Filep kompliet tikber u tissaħħaħ mal-medda taż-żmien u għadha tinħass qawwija sallum. $ Dun Karm Psaila, fl-Innu Popolari Lil San Filep. 6 Dan mhux għaġeb. Wara kollox l-għajnuna tal-Gran Mastru kienet indispensabbli għaliex in-nies ta' Agira sa dakinhar qatt ma kienu aċċettaw li jagħtu mqar għadma żgħira lil ħadd. 7 Il-kitba tgħid hekk: DE QUOD HIC ADORAS E BRACHIO S. PHILIPPI ARGSENEIENSIS PRAECISUM EST DONOQ UNA CUM LIPSANO THECA: HILARE EXBITUM ECCLES OPPIDI ZEBBUG A SEREN ET EMIN MEL. MANOEL DE VILHENA DIE XXII NOV MDCCXXIII. $ Fervorin huwa l-isem mogħti fiċ-ċelebrazzjoni ta' quddiesa partikolari li tkun bid-daqq tal-orgni u li fiha kienu jitqarbnu ħafna nies. 9 Kien żmien meta l-quddies kien isir filgħodu biss. 10 Dan kien għalliem kif ukoll bandist mal-Banda San Filep. ll Il-programm tal-Banda Cittadina King's Own kien jikkonsisti f'dawn is-siltiet: L' Alba del Trionfo — Resurrezione di Cristo, ta' Perosi Sinfonia mill-Opra Norma, ta' Vincenzo Bellini Alto 320 mill-Opra Mefistofile, ta' Boito Terzetto mill-Opra I Lombardi ta' Giuseppe Verdi Fantasia mill-Opra Andrea Chenier, ta' Giordano. 12 F'dan il-programm il-Banda San Giorgio ta' Bormla daqqet: Marcia Militare ta' Hubert Sinfonia — Marinarella ta' Fucik Alto 4to mill-Ernani ta' G. Verdi Romanzae Finale mill-Opra Sansone e Dalila ta' Sain Saens Fantasia mit-Tannhauser ta' Richard Wagner 5 Il-Banda San Giorgio ta' Bormla daqqet: Grand Turkish March, Laurence ta Mahnet Hoxen Hungarian Rhapsodv no 2 ta' Franz Listz Overture Solenelle mill-1812 ta' Tschaikovski Għażla grandjuża mill-Carmen ta' Georges Bizet Prelude, Lorelev ta' Catalani Nocturne, Liebestraum ta' F. Listz H Il-King's Own daqqet: Marcia — La Gloriosa Bandiera ta' Blom Fantasia, Faust ta' Gounod Danza del Ordine ta' Catalani Bolero ta' Moskowskv Marcia Sinfonica, Il Reduce ta' De Anna Sinfonia La Zingara ta' Balfe Ave Maria ta' Gounod Fantasia, La Forza del Destino ta' G. Verdi Valzer Luigi XV ta' Galimberti God Save The King (peress li f'dak iż-żmien Malta kienet kolonnja Ingliża) 15 Dan kien jikkonsisti f'dawn is-siltiet: Marcia Sinfonica, Il Malconoscenti ta' De Sancti Sinfonia Fantastica ta' Mercandante Grande Scelta — Ruv Blas ta' Marchetti Inno al Sole mill-Opra Iris ta' Pietro Mascagni Romance sans Parole ta' Tschaikowskv Intermezzo — La Chanondes Cloches ta' Fleures Inno San Giorgio God Save The King (ara aktar 'il fuq)