In-Nazzjon L-Erbgħa, 15 ta' Jannar, 2020 Il-Kolleġġjata tal-Birgu tfakkar - mm . ; 4 il-vittmi tas-16 ta' Jannar 1941 George Maggi EA Ten $ FEED FTE ċjoe il-Festi, haseb biex din is-sena, ; ki : 7 jfakkarb'mod dinjituz din il-gra- jja kerha fl-istorja tal-istess Kolleggjata. Infatti, għada l-Ħamis 16 ta' Jannar, fis-6pm se ssir quddiesa kkonċelebrata mmexxija mill- Arcipriet Carmelo Busuttil flimkien mall-Kapitlu tal- Kolleġġjata. Wara l-quddiesa jibda Korteo bis-sehem tal-ist- ess Kapitlu, il-Banda tal-iscouts, Kunsill Lokali u l-Għaqdiet tal- Birgu, Dan il-Korteo jgħaddi minn Triq San Lawrenz għal Triq Nestu Laviera, Pjazza tal- Belt Vittoriosa għal fuq iz-zun- tier tal-knisja. Hawnhekk tibda cerimonja simbolika f'riglejn il- Monument li jfakkar il-vittmi ta' din: il-grajja. Dan. il- Monument mill-isbah: kien gie mahdum mill-artist il-Kav. Alfred Camilleri Cauchi fis- sena 1990, meta l-parrocca kienet qed tfakkar: id-9 Ċentinarju mit-twaqqif tagħha. Waqt din iċ-ċerimonja, l- istoriku George Cilia se jaghmel diskors tal-okkażjoni fejn jagħti deskrizzjoni ta' x'gara f'dik il- ġurnata kerha tas-16 ta' Jannar, 1941. Wara jsir it-tberik tal- postijiet li kienu milquta minn din it-traġedja, postijiet li għal żmien twil intużaw ukoll bħala post fejn indifnu l-istess persuni li tilfu ħajjithom. Fi tmiem iċ-ċerimonja jindaqq il-fast post u l-Innu Nazzjonali u jsir it-tqegħid tal-kuruni f'rigle- jn il-Monument mill-Kapitlu, Kunsill Lokali u Għaqdiet tal- Birgu. tA Għada l-Ħamis 16 ta' Jannar 1941 għall-ħabta tas-1.50pm il- gżejjer Maltin ġew attakkati għall-ewwel darba mill-qawwiet tal-ajru Ġermaniżi. Dan baqa' magħruf bħala l-attakk ta' Illustrious. Kienu attakki tal- biża', li l-Maltin qatt ma kienu esperjenzaw — bħalhom sa dakinhar. Fil-Birgu, mad-daqq tas-sirena wħud sabu kenn ġos-sagristija ta' San Lawrenz, oħrajn, fosthom il- Vigarju Kurat Dun Pawl Galea fittxew kenn 'ġol-kampnar. Meta snin wara kien mitlub jaqsam l- esperjenza tiegħu dwar dan l- attakk, Dun Pawl Galea qal li minn ġol-kampnar sema' splużjoni kbira, ħass theżżiża qawwija u mtela kullimkien bit- trab. Meta ħareġ mill-kampnar ra xena tal-biża'. Is-sagristija u l- Awla Kapitulari kienu borġ ġebel b'ħafna nies mirduma taħt it-tiġrif. Traġedja kbira li ħalliet aktar minn tletin ruħ mejta taħt it-tiġrif. F'dan l-attakk, mhux is- sagristija u l-madwar biss ġarrbu ħsarat, iżda anke l-istess knisja jidher li ħasset xi ftit: Il-koppla, għalkemm theżżet u xxaqqet, ma waqgħetx dakinhar - donnha riedet tagħti ftit taż-żmien ieħor biex jilħqu jitwarrbu diversi oġġetti għeżież u prezzjużi mill- knisja, fosthom l-istatwa titulari ta' San Lawrenz Bhala parti mill-Programm tal- Festi Bicentinarji tal-Kolleggjata Vittoriosana (1820-2020), il- Kumitat Organizzattiv ta' dawn