Profili Franġiskani Slimiżi (18) minn Patri Ġużepp Vella OFM Franġiskan, Slimiż, magħruf ħafna bla dubju ta' xejn huwa P. Guido. Twieled fil-Parroċċa tagħna nhar id- 29 ta' Settembru 1923, iben Pawlu u Maria Dolores Gatt. ġie mgħammed mir-Rev. Kappillan P. Guido Annati ' OFM nhar it-3 ta' Ottubru u ġie mogħti l-ismijiet ta' Joseph, Michael, Franciscus, Henricus u Antonius.' Sa minn ċkunitu kien tifel fuq tiegħu u xi ftit imqareb imma ommu għarfet ittih trobbija tajba li sawret fih il-ġibda lejn l-istudju u lejn dak li hu meħtieġ biex wieħed jgħix skont il-qalb t'Alla. Sa minn età żgħira tgħallem il-quddiesa bil-Latin u daħal abbati fil-Parroċċa tagħna. Kien jagħmel parti mill-kor tal-abbatini u ta' spiss kien imur jgħin il-quddiesa li P. Diegu Galde OFM kien iqaddes lis-sorijiet tal-Klarissi. Il-ġenituri daħlu fl-iskola privata 'St. Alphonse' li kienet immexxija mill-Patrijiet Sależjani ta' Tas-Sliema. Hawn Ġużeppi sab aktar fejn jimraħ u daħal abbati wkoll għand is- Sależjani. Bla dubju ta' xejn beda jattendi wkoll l-Oratorju, li f'dawk iż-żmenijiet kien l-uniku post ta' rikreazzjoni f'Tas-Sliema. Kienet diġà bdiet tidher fih ix-xewqa li jsir saċerdot. Darba kien ra l-film dwar il- ħajja ta' San Ġwann Bosco. Impressjonah ħafna. B'hekk aktar kibret fih il-vokazzjoni tant li ddeċieda li jidħol sależjan. Iżda ġara li kien żmien ta' tehdid ta' gwerra. Is- Sależjani ma bdewx idaħħlu novizzi għax dawn kienu jibagħtuhom fil-belt ta' Turin, fl-Italja. Hawn daħlet ommu li qaltlu li l-Patrijiet, tal-Parroċċa tagħna, kienu se jdaħħlu xi novizzi ġodda. Huwa kien dam sitt snin abbati, il-patrijiet kienu jafuh u hu wkoll kien midħla tagħhom ħafna, għalhekk sema' minn ommu, beda jieħu l-privat tal-Latin għand P. Mikiel Catania OFM.2 Il-Vokazzjoni Reliġjuża Huwa għamel it-talba lill-Provinċjal ta' dak iż-żmien, ir-Rev. Ġużeppi ġie milqugħ u beda n-novizzjat fid-9 ta' Ottubru 1938 fil-kunvent ta' Għawdex. Ġie mogħti l-isem ta' Fra Guido. Sena wara, fl-istess kunvent, għamel l-ewwel Professjoni Sempliċi. Minn Għawdex sab ruħu fil-kunvent tal-Belt biex jibda l-istudju tal-Letteratura u l-filosofija. Wara fil-kunvent tar-Rabat studja it-Teoloġija. Għamel il-Pofessjoni Solenni fl-1 ta' Novembru 1944. Ġie ordnat mill- Arċisqof Mikiel Gonzi nhar it-13 ta' Marzu 1948 fil-Kon-Katidral ta' San Ġwann. L-Ewwel Quddiesa Solenni għamilha fil-Knisja Parrokkjali tagħna nhar l-4 ta' April 19485 Wara li ġie ordnat saċerdot wera x-xewqa tiegħu li jmur missjunarju fil-Brażil imma l-Provinċjal P. Anġeliku Azzopardi OFM ma tahx il-permess għax kien hemm ħtieġa li jibagħtu jistudja Ruma biex jilħaq għalliem tal-Iskrittura Mqaddsa. P. Guido obda u mar Ruma fejn kiseb suċċess kbir. L-Iskrittura Mqaddsa ħabbha ħafna u għamilha bħala bażi għall- appostolat tiegħu. Ġara li kien hemm patri Franġiskan, sieħbu fil-kors, li beda jħajru biex imur l-Arġentina. Imma għal darb'oħra ma ngħatax permess mill-istess Provinċjal L-Istudju Tal-Bibbja F'Ottubru tal-1948 P. Guido beda l-istudji tiegħu fil- Kulleġġ Franġiskan l-Antonianum biex jieħu d-diploma fit-Teoloġija kif inhu obbligat qabel tibda l-istudju proprju tal-Bibbja. Wara erba' snin kiseb id-Dottorat fit- Teoloġija (cum Laude) nhar it-8 ta' Novembru 1952 bit- Teżi ''De omnipresentia Dei in Veteri Testamenti'. Din it-Teżi ppubblikaha bil-latin. Tgħallem sewwa l-Grieg u l-Ebrajk, għax dawn huma l-bażi biex wieħed seta' jifhem u jinterpreta l-Bibbja sewwa. Studja wkoll il- ġermaniż u l-ispanjol għax dawn kienu meħtieġa għal kull riċerka dwar il-Kotba Mqaddsa. Sena wara kiseb il-Liċenzjat fl-Iskrittura mill-Kummissjoni Biblika Vatikana bid-diploma li ġġib id-data tal-25 ta' Novembru 1953. Minn Ruma ġie mibgħut Ġerusalemm fejn dam sentejn jistudja l-Iskrittura Mqaddsa fil-Kulleġġ Bibliku Franġiskan. L-eżamijiet kienu tqal, diffiċli u iebsin ħafna u għamilhom fil-Kummissjoni Biblika tal-Vatikan $ Lura Malta fl-1954 inħatar surmast tal-Istudenti tal-Provinċja u beda jgħallimhom. Wara nħatar għal tlett snin Prefett tal-istudji filwaqt li baqa' sejjer bit- tagħlim tal-Iskrittura Mqaddsa. Kien ukoll Direttur tar- rivista ''Anġlu tal-Paċi' li kienet tippubblika l-Provinċja tagħna. Wara bejn l-1960 sal-1963 għallem fi New Xork fil-'House of Theologv'. Fis-snin 1964 sal-1967 għallem ukoll fl-Università ta' Manila, fil-Filippini, fejn kiseb 'A Testimonial of Merit. ir 1011 Banda Ċittadina 'Sliema' AD 1923 sal-1974 għallem fis-Seminarju ta 8 Għawdex, imbagħad bejn 1986- 1992 fis-Seminarju ta' Malta f'Tal- Virtii. Għallem ukoll il-Lhudi, il- Grieg u l-Ebrajk fl-Antoniano ta' Bologna fl-Italja bejn 1989-1992. Kien Professur ukoll fl-INSERM Ar Huppu li Provinċja tagħna, mill-Patrijiet Franġiskani Konventwali u mill-Azzjoni Kattolika. Dawn il- pubblikazzjonijiet bil-malti huma ħafna għalhekk huwa impossibbli wieħed isemmihom. kollha. Insemmu xi wħud minnhom:- u għal sentejn kien Lecturer fl- mi mu Diffikultajiet fl-erba' Vanġeli, id- Università ta' Malta. Jiirtestinak it-Testment. il-Ġdid, mill-lingwi Ħidma Fil-Provinċja and of mn oriġinali, is-Salmi u. liturġija Meta wasal lura Malta, ġie diiret Minh Mass Ihudija, Bin Sirak, Ġob, Koġelet, destinat għal Tas-Sliema fil- Reberenk Ar. San Pawlu ħajtu u kitbietu, Il- Kunvent. tal-Parroċċa tagħna. Guidus Sehembri Profeti, li skont P.Guido, kienet Minn hawn beda l-ħidma 6.3.8 l-aktar xogħol impenjattiv għax pastorali tiegħu. Inħatar Vigarju KA wieħed irid jifhem tajjeb l-istorja Provinċjali għal sitt snin fil- Bi. Bohu's Un-Vuthedrul tad-dinja speċjalment tal-aħħar Kapitlu Provinċjali li kien sar iulletta elf sena qabel Kristu. Fl-1975 il-Ġeneral tal- Ordni sejjaħlu biex ikun Viżitatur Ġenerali għall-Provinċja Ingliża biex jinħatar Provinċjal ġdid 7 Fil- Kapitlu Provinċjali li sar fl-1979 ġie magħżul Provinċjal għal Malta fejn dam f'din il-kariga għal sitt snin. Wara li temm din il-kariga seta' jingħata aħjar għall-appostolat tal-kelma. Dejjem għaddej b'korsijiet fuq il-Bibbja f'diversi Parroċċi ta' Malta. Kien imfittex ukoll għall-Konferenzi u irtiri kemm lir-Reliġjużi u kemm lis-sekulari u għaqdiet differenti. Kien magħruf ukoll għall-eżerċizzji spiritwali. Il-prietki tiegħu kienu dejjem ispirati mill-Kotba Mqaddsa. Kellu d-don li kien kapaċi jfisser il-Bibbja b'mod sempliċi li jiftiehem anke minn min ma jkunx midħla tal-Bibbja. Veru sab ruħu jterraq ma' Malta kollha jxerred l-aħbar it-tajba tal-Kelma t'Alla għax kif kien jgħid hu stess 'ħobbu l-Kelma t'Alla għaliex hija l-unika kelma li hi mimlija Verità'. Il-ħidma tiegħu kompliet billi hu ta kontribut tiegħu għat-twaqqif tal-Għaqda Biblika Maltija flimkien mal-Professur Dun Karm Sant u ma' P. Donat Spiteri OFM.Cap. Xi Pubblikazzjonijiet P. Guido għandu ħemel ta' kotba u artikli kollha għandhom x'jaqsmu mat-tagħlim u t-tifsir tal-Iskrittura Mqaddsa. Għalkemm għandu wkoll xi ħajjet ta' qaddisin. L-ewwel ktieb bil-malti kienet il-Ħajja fil- qosor tal-Beatu Papa Ġwanni XXXIII u l-Parabboli tas-Saltna. Qabel dawn, meta kien għadu jgħallem barra minn Malta, bl-Ingliż kiteb it-'textbook' dwar il-Bibbja, f'erba' volumi, li jintuża fil-Lvant Imbiegħed. Dawn ġew ippubblikati mill-Università ta' Manila, kif ukoll diversi artikli għall-istudjużi. Fil-Bibbja Taljana Garzanti, għandu traduzzjoni u kummenti ta' 3 kotba — Danjel, Baruk, Ġeremija. Bil- malti għandu bosta pubblikazzjonijiet li ġew stampati mill-Għaqda Bibblika Maltija, mill-Edizzjoni Tau tal- Banda Ċittadina 'Sliema' AD 1923 P. Guido wara li għamel operazzjoni delikata li għamel fl-2004: ħtieġlu jirtira fid- Dar tal-Kleru. Anke hawn ma waqafx iqalleb il-Bibbja. Kont issibu b'żewġ kompjuters ħdejh mixgħula bil-materjal ta' diversi kotba mit-Testment l-Antik li kien qiegħed jaqleb għall-malti. Din il-ħidma baqgħet sejra sa' xahrejn qabel ma' miet, meta saħħtu marret għall- agħar fi ftit jiem u żammitu f'qiegħ ta' sodda. Ma kienx jitkellem imma t-tbissima fuq fommu kienet xhieda ta' rassenjazzjoni kbira mar-Rieda tal- Mulej. Kien nhar il-11 ta' April 2012, għal ħabta tal- ħdax ta' filgħodu li ruħu ttajret fi ħdan il-Mulej. Bir- raġun kollu nistgħu ngħidu li ħajtu ddedikaha għat-tixrid tal-verità li tinsab biss fil-Kotba Mqaddsa. Il-funeral tiegħu sar l-għada wara nofs inhar. Mid- Dar tal-Kleru inġieb il-Kunvent, sar korteo għall-Knisja Parrokkjali fejn il-Provinċjal P. Sandro Overend OFM mexxa konċelebrazzjoni ma' 20 Patri u saċerdoti oħra u wara saret id-difna fil-kappella li l-Provinċja tagħna għandna fiċ-ċimiterju tal-Addolorata. Bil-mewt tiegħu l-Għaqda Biblika Maltija tilfet wieħed mill-ikbar esperti maltin fil-Bibbja.' P. Guido ħalla warajh patrimonju bibliki kbir. Nisperaw li l-aħħar xogħlijiet tiegħu xi darba għad jaraw id-dawl tal-pubblikazzjoni. Minbarra l-Provinċja tal-Patrijiet Minuri Maltin, Tas-Sliema wkoll tilfet saċerdot franġiskan li għamlilha ġieh. 1, P.603 nru, 2002 2 Tagħrif mogħti minnu stess lill-awtur 3 Ara s. Santa ta' Tifkira i Tagħrif mogħti lill-awtur $ Intervista mogħtija lil P.Bernard Bartolo ofm 1995 6 Schematismus Prov. Pauli Melit. P.19 7 Tagħrif mogħti lill-awtur 2001 $ Schemat.