Festa Maria Bambina, Mellieħa — 2003 Meta għall-ħabta tal-Milied ta' l-1998 kont urejt lill-Kappillan Dun Karm Tanti bix-xewqa tiegħi li nirranġa l-Manuskritti tas-Santwarju u eventwalment tal-Parroċċa, hu mill-ewwel qabel mal-proposta tiegħi. Dawn il-kotba kienu jinsabu fi stat ħażin ħafna u kienu jinsabu parti ġo librerija, oħrajn fi kxaxen, kaxex u f'armarji, kemm fid-dar tal-Kappillan, fis-Santwarju u f'partijiet tal-Knisja Parrokkjali. Wara li tkellimna fuqhom fit-tul, nhar it-Tnejn, 25 ta' Jannar, 1999, bdejt inniżżel l-ismijiet tal- Manuskritti fuq karti u niġbor grupp grupp fil- kaxxi tal-kartun. Dawn kont se neħodhom biex jiġu iffumigati kontra d-dud u s-susa tal-karti għax kienu qed jiddeterjoraw ħafna. Xtaqna għallinqas insalvaw dak li kien għad fadal. Sal-Ħamis, 28 ta' Jannar, 1999, kont ġbart il- Manuskritti, kotba, files, qxur vojta u folji oħra ġo għaxar kaxxi, flimkien ma' romblu bil-pjanti. Kull kaxxa tajtha numru li kien jikkorrispondi mal-karti bl-ismijiet biex stajt niċċekkja x'hemm f'kull kaxxa, anke meta nġibhom lura. Irbatt kull kaxxa bl-ispag u ssiġillajthom b'tali mod li l- kotba ma setgħux jinħarġu mill-kaxxi iżda fl- istess waqt setgħu jiġu iffumigati sew. Wara diversi pariri li ħadt mill-Biblijoteka tal-Belt Valletta, mill-Arkivji ta' Santu Spirtu fir-Rabat u mill-Book Restoration Unit tal-Belt ħadt dawn il- if'ċ i joni ien-il— Ġimgħa, 29 ta' Jannar, 1999 u kelli nħallihom hemm għal sitt ijiem. Ippruvajna naraw nistgħux niffumigawhom fil-post iżda dan kien impossibli. Imbagħad il-Ħamis, 4 ta' Frar, 1999, ġibthom lura u poġġejthom f'post żgur fejn nista' naħdem. Infurmajt b'kollox lill-Kappillan li tani l-permess biex inkompli naħdem fuqhom. Bdejt infarfar paġna paġna l-Manuskritti li kienu fi stat mhux ħażin, wara niksihom b'karta ħoxna u nagħtihom numru proviżorju. Bdejt ukoll nikklassifikahom skond is-suġġett u bdejt nibni Indiċi skond dawk l-istess suġġetti. Ma kienx xogħol faċli għax ridt nistudja kull manuskritt, kultant b'suġġetti varji. Iddeċidejt li nsemmihom A.P.M. (Arkivju Parroċċa Mellieħa) jew (Archives of the Parish of Mellieħa) u nagħtihom numru 'lisfel. In-numru kellu jiġi vertikali għax kelli numri kbar. Bnejt Indiċi ta' 25 paġna u fih niżżilt in-numru tar-referenza, l-isem tal-Manuskritt u xi dettalji żgħar, id-data, jekk hux Manuskritt jew stampat u l-aħħar tliet kolonni ħallejthom għall-istat tal- manuskritt- Tajjeb- Mhux ħażin - Ħażin ħafna, dan dejjem skond l-opinjoni tiegħi. Ir-reġistri ta' dan l-Arkivju huma kważi kollha Manuskritti, jiġifieri miktuba bl-idejn, u fil-parti l-kbira tagħhom huma tas-Seklu 19 u 20 għalkemm hemm xi ftit tas-Seklu 18 b'referenzi għas-Seklu 17. Huma jittrattaw diversi suġġetti relatati mat-tmexxija tas-Santwarju fis-Seklu 18 u 68 Festa Maria Bambina, Mellieħa s 2003 Mellieħa iżda wkoll dwar l-aspett l troiko il demografiku u soċjali tal-komunità Melliħija f'dawn l-aħħar 200 sena. Delis- Gara Jia tir a' Ħane notu Den: bo un fibvetto a-pavte eħe ji ċorizimal pan mwilla Diżtn- loje gveKiA, €23 U £ jiem, Tella xi bia Dalli mi Boss. ipju f eħa. B ekku fees ja, port Kia ; Aw A ċepi TR Ġieiorii; mA L-FER, taw wi bmiS jervpre- fk Qolut jw Fevian Qeħta kun toġuggħ $ għner INO- A tempo mis fM- 3o KAkB ek pr jpem imefievo prarDo p pinġeanidb ri JiaQġd ftwednureo.. 1 Optewi a fox Kiejx ġ 'r jp jp ko b ħrit $ in wibs jakebloa ġ AR cħa £ jikumb' sopra : J Fil-21 ta' Frar, 1999, niżżilt l-ewwel grupp ta' 61 Manuskritt u fis-7 ta' Marzu, 1999, niżżilt grupp ta' 60 Manuskritt ieħor. Sa l-14 ta' Marzu, 1999, lestejt it-tqassim tal- Manuskritti kollha bin-numri tar- referenza kompluti. Irrekordjajt 175 Manuskritt u tajthom numru kif jidher fl-Indiċi. Ħallejt ħafna spazju bejn in-numri għal xi Manuskritti qodma li jistgħu jinstabu jew li jistgħu jiżdiedu aktar 'il quddiem. In-numri tal-Manuskritti li forsi kienu jeżistu qabel, żammejthom u ktibthom fejn hemm l-isem tal- Manuskritt, eż. Conti), etc. Xi rċevuti, karti ta' Tnedijiet, Rikorsi u oħrajn li kienu weħidhom ġbarthom ġo kaxxi u box-files. L- aħħar grupp ta' Manuskritti niżżiltu nhar il-Ġimgħa 30 ta' April, 1999, flimkien ma' l-Indiċi, b'kollox total ta' 175 reġistru. Dan għadu l-bidu. Hemm diversi Manuskritti li għandhom bżonn restawr serju, oħrajn jeħtieġu legatura u rranġar u hemm dawk li huma bin-nieqes u b'partijiet immermrin. 'Il quddiem jeħtieġ isir Indici bis-Suġġetti u forsi wkoll film ta' dawn il-Manuskritti ħalli ma jitħallewx wisq fl-idejn għax żgur tiġrilhom aktar ħsara. Inħossni sodisfatt li temmejt xewqa li kien ilha tberren f'moħħi sa mill- 1970. Irrid nirringrazzja minn qalbi lill-Kappillan Dun Karm Tanti li tani ċ-ċans niġbor patrimonju hekk kbir u mprezzabbli tagħna l-Melliħin kollha. L-istorja ta' ġensna ma tiġborx fiha biss il-bini tal-knejjes, l- istatwi, il-qniepen u dawk l- tal-Knisja Parrokkjali fis-Seklu 19 u 20. Insibu Riċevuti, Korrispondenza, Inventarji, Status Animarum ta' diversi snin, Il-Fratellanzi, Twelid, Magħmudija, Żwieġ, Mewt, Ex-Voto, Il-Bini tal- Knisja Parrokkjali, Fondazzjonijiet, Quddies għall-Erwieħ, Avviżi, kif ukoll xi Brevjarji u Messalini. Żgur li fihom minjiera ta' informazzjoni mhux biss dwar il-Knisja fil- affarijiet li naraw fil-Parroċċa tagħna imma wkoll il-kelma miktuba li iżżommilna ħaj dak kollu li ħallewlna missirijietna. Nagħlaq billi nrodd ħajr minn qalbi lill-familja tiegħi li b'tant sagrifiċċju għenuni u ħadmu miegħi biex dan il-proġett seta' jseħħ.