'Ġa xbajt ngħidlek. Tallaba wara l-bieb tiegħi ma rridx. jekk insibek darba oħra hawn nirrapurtak lill-pulizija'. Imma sinjur… 7 GĦallik mill-imma, jew titlaq bil-kwiet jew inkaxkrek 'il barra jien''. ''Sinjur, jien fqira .. . Żewġi mejjet … uliedi bil-ġuħ… ' 'Ejja, ħallina mill-kliem żejjed'. 'Hniena sinjur, għada jum il-Milied, ħniena f'ġieħ jum it- twelid imqaddes… ' Lanqas ħallieha ttemm kliemha, għajjat tnejn mill- qaddejja tiegħu u ġegħilhom ikaxkruha 'l barra mill-palazz tiegħu. . Qalb is-swat u l-biki t-tallaba ħaduha 'l barna. minn fejn kellha t-tama waħdenija ta' ikla żgħira nhar il-Milied. Tolfoq u tibki reġgħet iura lejn darha. Sid il-palszz — is-Sur Silvju — daħal ġewwa kamartu jidħak u jirrabja għall-imġiba tal-mara fqira. Meta waslet id-dar, Katrin — l-armla fqira — sabet lil uliedha jistennewha wara. l-bieb. Mill-kbir saż-żgħir kollha kienu jidhru li huma bil-ġuħ. Ommhom għamlet li setgħet imma x'jieklu ma kellhomx, Alla jaf x'kienet issofri Katrin meta tara lil uliedha jitolbuha l-ħobż u ħobż ma kellhiex, Il-kesħa kienet ixxoqd l-għadam. Katrin għalqet kemm setgħet iż-żewġ kmajriet tagħha u għajtet 'l uliedha. Niżżlithom għarkubbtejhom u hi f'nofshom qaltilhom igħidu talba żgħira lil Ġesti Bambin. ''Bambin, aħna fqar bħalek, Int Sid kollox. ħenn għalina u aħfer lil dawk li b'qalb ħażina ma' jagħtuniex in-naqra. ħobż tagħna', talbu flimkien. Wieħed wara l-ieħor kollha qamu mill-art. It-tfal kollha kienu jidhru ferħana għalkemm bil-ġuħ. Imma Katriħ ta' omm li kienet marret f'rokna għaliha u qalbha - miksura talbet ħniena 'l Alla f'ġieħ it-Twelid t'Ibnu. Il-lejl kien dieħel sewwa. Uliedha, bejn għax għajjiena, bejn għax bil-ġuħ, inxteħtu jorqdu fuq il-ftit tiben li kien hemm miġbur f'rokna tal-kamra Barra n-nies għaddejjin. Minn leħenhom kienu jidhru li huma ferħanin għax dak il-lejl kien: il-lejl tal-Milied, Il-qniepen tal-knisja kienu jinstemgħu jdoqqu mota wara mota li bdew jitħalltu mad-daqq u l-kant ta' nies għaddejja. — DD — Ħadd ma ħaseb f'dik l-armla; ħadd ma, ħareġ xelin minn : butu u mar newwlu lil dik il-fqajra u hekk kien jagħmel l-isbaħ Milied. Minn kulħadd minsijal Mad-daqq tal-qniepen tħallat ukoll l-ilfieq u l-biki, imma ħadd ma semgħu ħlief Alla waħdu, Ftit 'il bogħod minn dar Katrin kien hemm ħanut tax-xorb. Katrin b'qalbha ttaqtaq kienet tisma' n-nies jixxalaw u l-għors kbir li kien qed isir hemm ġew u hi mhux liri kienet trid minn dawk li kienu qed jintefqu . . . mhux flus kbar… . imqar ħobża: waħda biex ittaffi għal ftit il-ġuħ ta' wliedha, Fl-aħħar għajjiet, inxteħtet fl-art u, 'Mulej, ħenn għal uliedi u għal dawk li ċaħduli l-ftit karità li tlabthom'', talbet qabel intefgħet biex tistrieħ, jekk moħha seta' jistrieħ. Fil-palazz tas-Sur 'Silvju, wara ħafna ikel u daqq li dam sejjer mat-tliet sigħat, beda mill-ġdid jaħkem is-skiet. Ħafna mis-sefturi kienu jew inġabru jorqdu jew telqu lejn darhom. Is-Sur Silvju, fil-kamra tiegħu, ma setax isib mistrieħ. Kien għadu qed jippassiġġa minn tarf għall-ieħor tal-kamra. Ix-xbiha ta' dik il-mara tallaba ma setgħetx tmur minn qud- diem għajnejh, u issa, f'dak id-dlam, miksur kultant min-nar taċ-ċumnija, kien donnu qed jisma' lil dik il-mara tgħidlu 'Ħniena, ħniena', . Minħabba dawn il-ħsibijiet u minħabba d-daqq tal-qniepen ma setax jorqod. Fl-aħħar, bħal wieħed miġnun, intefa' fuq is- sodda: u raqad. Imma ma damx rieqed ħafna. Wara ftit qam skantat. Kien ħolom li reġa' ra x-xena ta' xi erbgħin sena ilu. Dak iż-żmien kellu ma' l-għoxrin sena. Kien jiftakar sewwa 'l ommu stenduta. f'kamra żgħira . . . wiċċha safrani… nifsha maqtugħ . . . tħares iejh u lejn ħutu… . tkellimhom . . . twis- sihom .. . u donnu issa. . . issa qed jismagħha tgħid l-aħħar kelmiet tagħha, ''Uliedi, għixu dejjem ħbieb m'Alla… ħobbu. l-proxxmu . .. għinu l-foqra… għinu l-foqra… . min ma jismax minni ma jkunx ibni..,7' U wara ftit, kien qed jaraha bħal li kieku għadha kif mietet ftit sekondi qabel, jaraba ċċaqlaq rasha u tmut… Is-Sur Silvju donnu kien għadu qed fil-kamra t'ommu moribonda, jisma' l-aħħar kelmiet ' tagħha. Ħass xi ħaġa li tgħidlu biex jibda ħajja ġdida. Sema' l-qniepen tal-knisja jdoqqu . . . għamel il-ħsieb li jitlaq lejn il-knisja, li kien ilu ħafna li daħal fiha l-aħħar. Libes u wara ftit ingħaqad man- nies ferħana fi triqtu lejn il-knisja. Daħal il-knisja u fil-ħin ħass bidla ġewwa fih innifsu. Intefa' fuq siġġu f'rokna mudlama tal-knisja. Tifel żgħir kien għadu kif beda l-priedka tal-Milied. Semgħu jgħid '. . . u paċi fl-art lill-bnedmin ta' rieda tajba'. Il-kliem sempliċi tat-tfajjel daħal f'qalbu. Qalbu kienet ilha ħafna mingħajr paċi. Issa sema' kif seta' jikseb il-paċi. Ried jipprova. Fil-knisja moħħu u ruħu tbiddiu. Qabel ħareġ niżel għarkubbtejh u talab u wiegħed 'Mulej, agħtini l-paċi Tiegħek; jien mil-lum 'il quddiem irrid inservik f'kollox. Irrid nisma' mill-kelma t'ommi li ngħin lill-foqra; Mulej, ftakar fija f'jum it-Twelid ta' Ibnek u aħfirlif' 'Ħass dieħla fih il-paċi tal- Milied kif għadda jgħaġġel mit- toroq għall-palazz tiegħu. L-għada filgħodu, nhar il-Milied, Katrin qamet kmieni. Il- ġuħ u l-ħsieb bil-kemm kienu ħallewha torqod, Uliedha għad- hom reqdin. ' X'intihom malli jqumu' staqsiet lilha nfisha. Xejni Xejn: Fil-ħin semgħet il-bieb iħabbat. Katrin libset libsa mraq- . qgħa — l-aħjar libsa tagħha — u marret tiftaħ qalbha. ttaqtaq. Sabet lis-Sur Silvju. Ħasbet li kien irrappurtaha. Beżgħet u tbikkmet. ugħti, aħfirli għall-imġieba tiegħi miegħek il-bieraħ. Ħa, ħa u itma 'l uliedek. Meta jkollok bżonn ejja għandi u nagħtik. Ma għandekx għalfejn titlob iżjed . Silvju newlilha sorra li kellu f'idu u telaq. Katrin stagħġbet. ''Tassew li Alla tal- ħniena'', qalet fil- waqt li niżlet għarkubbtejha u rringrazzjat lil Ġesu Bambin għas-smigħ tat-talba tagħha u ta' wliedha. Wara ftit qamet bintha ż-żgħira. EMa, ma, tassew li l-Bambin ġibilna x'nieklu7' UWFejn taf, binti7' uTssa qalli l-Bambin . Kont rieqda u ġie ħdejja… elva, Lina, u qatt iżjed.ma nkunu bil-ġuħ ' Il-Bambin, ma, iħobb lit-tfal, hekk qalli Ninu l-bieraħ; għalhekk bagħtilna l-ħobż biex nieklu', eOrqod, Lina, orqod għax il-Bambin ukoll mar jorqod issa fil-grotta ta' Betlem'',