JERSIŻ) A) A Ni s4- ejjer) -2 Nuppliment ili GŻ er Suppli il- e; il-Budget 7982 jiil-Qosot £M'miljuni Stima ta' bilanċ fil-Fond Konsolidat fl-1 ta' Jannar 1982 82:2. ARA L 183.7 Kapitali: Infrastrutturali u Soċjali …………….. 13.8 Investiment (i) L… 23.0 220.5 DĦUL Rikorrenti ……….000000 00 203.2 Għotjiet u self għall-iffinanzjar ta' investiment …… 15.6 218.8 Stima ta' żbilanċ fil-Budget ………….0 00000000. 1.7 Stima ta' bilanċ fil-FondKonsolidat fil-31 ta' Diċembru 1982… 30.5 (i) Dan jeskludi investimenti kapitali stmati madwar £M 15-il miljun mill-Korporazzjonijiet Parastatali bħal l-Enemalta u t-Telemalta u minn kumpanniji bħall-Air Malta bil-maġġoranza tal-ishma tagħhom f'idejn il-poplu Malti. In-Nefqa Rikorrenti tikkonsisti l-aktar f'pagi li l-Gvern jagħti lill-impjegati tiegħu u f'servizzi soċjali speċjalment l-Iskema tas-Sigurtà Nazzjonali, is- Saħħa u l-Edukazzjoni. Il-parti l-kbira tan-Nefqa Kapitali tmur f'investiment. Id-dħul Rikorrenti jikkonsisti l-aktar minn dazju u sisa, liċenzi, taxxa fuq id-dħul, dħul mill- kontribuzzjonijiet tas-Sigurtà Nazzjonali, dħul mill-kiri ta' proprjetà, lotteriji, qligħ mill-Bank Ċentrali u dħul ieħor. TELEKOMMUNIKAZZJONIJIET Minkejja l-iżvilupp kbir li sar f'dawn l-aħħar snin fis-servizz tat-telekom- munikazzjoni xorta waħda tinħass il-ħtieġa li dan is-servizz ikompli jikber biex ilaħħaq mad-domanda. Għaldaqstant qed tiġi provduta s-somma konsidere- voli ta' £M2.65 miljuni għall-infieq fuq is-servizz tat-telefon. Ma' din l-ispiża, l-Korporazzjoni Telemalta ser toħroġ mill-fondi tagħha l-ispiża kapitali fuq it-telekommunikazzjonijiet esterni Barra s-somma msemmija ta' £M2.65 miljuni hemm provduta wkoll taħt l-istess vot is-somma ta'kwart ta' milljun lira għax-xiri ta'tagħmir tat-televiż- joni bil-kulur. JG u i Apparat modern fl-exchange tat-telefon fiż-Żejtun. Bħal fis-snin l-oħra, l-akbar wieħed fost il-voti kapitali huwa l-vot ta' l- Iżvilupp ta' l-Industriji b'somma ta' £M9.42 miljuni, li minnha £M4.0 miljuni se jiġu nvestiti fil-Malta Shipbuilding Companv Limited, £M1.3 miljuni jintefqu fuq il-proġett tal-Funderija li qed tinbena f'Hal Far, u £M1.8 miljuni jmorru għall-bini ta' fabbriki. — IIENJIEMIOOĊJI SOĊJALI 'Dejjem skond il-prinċipji ta' ġustizzja soċjali li waqqaf u ħaddem. il-Gvern Soċjalista Malti, sejrin inkomplu ntejbu l- benefiċċji soċjali, u fl-istess ħin inħarsu aħjar is-saħħa tal- poplu, u nsaħħu l-livell tal- għixien tal-ħaddiem, inkabbru l-abbilta' tiegħu biex ikun jista' jaħdem b'effiċjenza akbar u b'hekk ikabbar il-ġid tal-pajjiż fl- interess tiegħu nnifsu u tan- Nazzjon. Mill-banda l-oħra, biex nilħqu dawn l-għanijiet qed inkomplu bil-program ta' żvilupp ekonomiku li għamilna s'issa u fl-istess ħin inqassmu bil-ħaqq il-ġid miksub. ' e Sabiex jiġu inkoraġġiti dejjem aktar l- attivitajiet kulturali u sportivi ġo pajjiżna l- Gvern beħsiebu jeżenta r-rappreżen- tazzjonijiet kulturali ta' talent lokali (live shows) u l-logħob tal-football mit-Taxxa tad-Divertiment fuq il-biljetti tad-dħul. GĦIXIEN AĦJAR Benefiċċji Soċjali GHALL-POPLU MALTI Rata fil-ġimgħa 71977: 71978 1979 1980 1981 1982 Ma' dan wieħed irid iżid il-''bonus'' tas-sena li kien jammonta fil-ġimgħa għal 38c5 (1974), 69c2 (1975), 92c3 (1976), £M1.15,4 (1977), £M1.38,5 (1978), £M1.53,8 (1979), £M1.76,9 (1980) u £M 1.92,3 (1981). Fl-1982 il-''bonus'' se jitla' għal £116 (£M2.23,1 fil-ġimgħa). e ŻIEDA FIL-PAGI Il-pagi kollha se jiżdiedu b'£M3.00,0 fil-ġimgħa b'effett mill-1 ta' Jannar 1982. Għalhekk il-paga minima nazzjonali titla' minn £M26.88 għal £M29.88. Fl-istess ħin il-paga ta' l-istudent ħaddiem tiżdied b'£M1.50 fil-ġimgħa. Il-Gvern wiegħed ukoll illi jekk ikun hemm żidiet fil-prezzijiet ta' l-enerġija wara l-1 ta' April 1982, jiġifieri żidiet fil-prezzijiet tal-petrol, pitrolju, elettriku, diesel u gas, il-Gvern jerġa' jagħti żieda oħra fil-pagi biex tagħmel tajjeb għaż-żieda fil-għoli tal-ħajja. Għal dan il-għan il-Gvern lest li jagħmel ''Mini Budget'' biex jipprovdi l-flus meħtieġa. ''Tejjibna l-kondizzjonijiet tax-xogħol u daħħalna għall-ewwel darba in- 'National Minimum Wage'', u paga għan-nisa daqs dik ta' l-irġiel u żidna l-pagi sena wara sena mhux biss għall-impjegati tal-Gvern, imma anke għall- ħaddiema kollha tal-partikular. ' Li ngħata l-ewwel darba fl-1973 e ŻIEDA FIL-BONUS e jitla' minn £M100 għal £M116 jinagħta kemm - s lill-ħaddiema kif ukoll lill-pensjonanti kollha. MONUMENT HAJ GVERN SOĊJALISTA Benefiċċji Soċjali 42 PEDAMENT SOD -GVERN SOĊJALISTA Benefiċċji Soċjali 4a IR 888IITT INW RI Aġà ta' ġimgħa għall-ewwel tlett itfal — £M7.90 Allowance'' laħqet il-paga minima li kien idaħħal ħaddiem tal-Gvern fl-1971. e Iċ-'Children's IL-BENEFIĊĊJI PRINĊIPALI TAS-SIGURTÀ NAZZJONALI Fil-Ġimgħa Pensjoni Minima .LLLLL i minn £M20.50 għal £M22.807 żieda ta' £M 2.30 Pensjoni Massima ……00s en A minn £M57.70 għal £M70.50 żieda ta' £M12.80 Allowance tat-tfal (l-ewwel tlieta) Pensjoni ta' Armla taħt is-60 sena li tinkludi pensjoni minn £M 7.10 għal £M 7.90 żieda ta' £M 0.80 supplimentari TA A minn £M19.68 għal £M20.88 żieda ta' £M 1.20 Pensjoni ta' Armla 'l fuq minn 60 sena ………… minn £M13.05 għal £M14.507 żieda ta' £M 1.45 Benefiċċju tat-Tqala ……..L sse minn £M 5.00 għal £M 5.50 żieda ta' £M 0.50 Kuljum Benefiċċju tal-Mard ……L00 en minn £M 3.25 għal £M 3.55 żieda ta' £M 0.30 Benefiċċju Speċjali għad-Disimpieg ………….. minn £M 3.25 għal £M 3.55 żieda ta' £M 0.30 Benefiċċju għall-Korriment ………000000 000. minn £M 5.05 għal £M 5.55 żieda ta' £M 0.50 GĦAJNUNA PUBBLIKA I. Għajnuna Soċjali fil-Ġimgħa Persuna waħda ……2000seeee eee minn £M13.05 għal £M14.50 żieda ta' £M 1.45 2 Persuni ….2LLeeennnennnnnnnn nn nani minn £M15.30 għal £M17.00 żieda ta' £M 1.70 5 Persuni …..lleeeeennnnnnnnenn nn mnn minn £M21.40 għal £M23.80 żieda ta' £M 2.40 Pensjoni Mhux Kontributorja tax-Xjuħ jew tal-Għomja Fil-Ġimgħa Persuna Waħda …….220 seen minn £M13.05 għal £M14.50 żieda ta' £M 1.45 Koppja miżżewġa …..220s en minn £M20.50 għal £M22.80 żieda ta' £M 2.30 x- Dan l-ammont jista' jiżdied sa £M3 oħra (fil-każ ta' Pensjoni Minima) u sa £M2 oħra (fil-każ ta' Armla 'l fuq minn 60 sena) jekk b'din iż-żieda extra l-ammont totali ta' pensjoni ma jaqbiżx 7/s ('/s fil-każ ta' armla) tal-paga kurrenti. e. ŻIEDA LILL-PENSJONANTI TAL-GVERN Dawk il-pensjonanti tal-Gvern li ma jikkwalifikawx għall-benefiċċji tas-Sigurtà Nazzjonali se jingħataw żieda ta' £M2.30 fil-ġimgħa jekk ikunu miżżewwġa, u £M1.45 fil-ġimgħa jekk ikunu weħidhom. Din iż-żieda jeħduha sakemm ma jkunux qegħdin jirċievu xi żieda oħra jew għax qed jaħdmu inkella għax jibbenefikaw minn assistenza oħra li qed jagħti il-Gvern. e. Skemata' Sigurtà kontra l-korriment waqt ix-xogħol li biha s-''self-emploved'' li jkunu jaħdmu f'ċerti snajja' jkunu jistgħu jieħdu l-benefiċċji li jieħdu l-impjegati fil-każ ta' korriment. GVERN TAL-POPLU Benefiċċji Soċja li B'ĠUSTIZZJA SOĊJALI IMO ĦIDMA GĦAQLIJA Ben efiċċ)j Soċja li. TAL-GVERN SOĊJALISTA GHAJNUNA SOĊJALI £M23.80 L-ogħla rata ta' benefiċċju kull ġimgħa għal familja ta' ħamsa. £M18.49 PENSJONI TAX-XJUĦ L-ogħla rata li titħallas kull ġimgħa lil koppja miżżewwġa Mindu tela' fil-Gvern il-Partit Soċjalista Malti, il-'personal allowances'' ikunu għolew b'£M660 għal koppja miżżewġa u b'£M410 għal minn hu għażeb, jiġifieri dawn l-''allowances'' ġew iżjed minn irduppjati mill-Gvern Soċjalista. B'dawn il-miżuri dwar l-''Income Tax'' id-dħul minn din it-taxxa fuq bażi ta' ''assessment'' għas-sena bażi 1982 ser ikun madwar £M8 miljuni inqas milli kien ikun id-dħul kieku dawn il-miżuri ma ttieħdux. TIBDIL FIR-RATI TAT-TAXXA DWAR L-INCOME RATI PREŻENTI RATI ĠODDA Tnaqqis personali: Ġuvni/Xebba . £M 635 Tnaqqis personali: Ġuvni/Xebba . £M 710 Miżżewġin …. £M1,070 Miżżewġin …. £M1,200 Rati: Rati: Fuq l-ewwel £M100 taxxabbli …… 5c fil-£M Fuq l-ewwel £M200 taxxabbli …… 2c fil-£M Fuq il-£M100 li jmiss ………….. 10c fil-£M Fuq il-£M100 li jmiss ………….. 5c fil-£M Fuq il-£M500 li jmiss ………….. 15c fil-£M Fuq il-£M100 li jmiss ………….. 7c fil-£M Fuq il-£M500 li jmiss ………….. 20c fil-£M Fuq il-£M200 li jmiss ………….. 30c fil-£M Fuq il-£M500O li jmiss ………….. 20c fil-£M Fuq is-£M600 li jmiss …………. 40c fil-£M Fuq is-£M700 li jmiss …………. 25c fil-£M Fuq is-£M600 li jmiss …………. 60c fil-£M Fuq is-£M700 li jmiss …………. 40c fil-£M Fuq il-bqija ………….0000000.- 65c fil-£M Fuq is-£M700 li jmiss …………. 60c fil-£M Fuq il-bqija ………..000000000.- 65c fil-£M KKK KEMM SER TIFFRANKA BIR-RATI L-GODDA TAL-'INCOME TAX' Ammont Kemm kont Kemm ser Kemm ser X'persentaġġ (90) ser taxxabbli tħallas qabel tħallas fl-1982 tiffranka tħallas inqas minn qabel KIF SER JOGĦLA D-DĦUL NE:T' TA' DIVERSI KATEGORIJI TA' IMPJEGATI Status, dħul Paga minima Group C Group D, Clerk l Clerk II, Teacher l, u żieda Nazzjonali mal-Gvern eċċ. mal-Gvern eċċ. mal-Gvern £M Miżżewweġ, 3 itfal Dħul nett 1982 ……. 1954 2213 2287 2511 Dħul nett 1981 ……. Miżżewweġ, 2 itfal Dħul nett 1982 ……. 1862 2119 2193 2416 Dħul nett 1981 ……. Żieda bħala 96 ……. Miżżewweġ, tifel 1 Dħul nett 1982 ……. 1722 1979 2053 2276 Dħul nett 1981 ……. mu L-Aja st m Miżżewweġ bla tfal Dħul nett 1982 ……. 1540 1797 1871 2094 Dħul nett 1981 ……. Ġuvni/Xebba Dħul nett 1982 ……. 1481 1712 1782 1992 Dħul nett 1981 ……. x Id-dħul nett jinkludi l-Bonus annwali biċ-''Children's Allowance'' fejn applikabbli u fih imnaqqas il- kontribuzzjoni tas-Sigurtà Nazzjonali u l-''Income Tax''. Fejn il-pagi huma bl-iskala, il-paga ġiet kalkulata li laħqet nofs l-iskala. L-ammont totali taħt il-vot ta' l-Iżvilupp ta' Portijiet jilħaq £M9.4 miljuni, li iżjed minn nofshom, jiġifieri £M5.7 miljuni, ser jintefqu fuq il-proġett ta' Marsaxlokk għall-bini ta' 'breakwater' u l-bini ta' mollijiet. Taħt l-istess vot hemm kważi miljun lira biex jit- kompla l-moll li jgħaqqad 'Maga- zine Wharf' ma' Dock No. 6 fil-Port il-Kbir u żewġ miljuni oħra għall- bini u għall-impjant ta' 'Grain Silo' ta' mitt elf tunnellata f'Kordin. Il-Port ta' Marsaxlokk. Taħt il-vot ta' l-Agrikoltura, il-Gvern ħa ħsieb biex jipprovdi l-flus meħtieġa għat-trasport ta' prodotti agrikoli minn Għawdex għal Malta mingħajr ħlas mill- bdiewa Għawdxin. Mis-somma ta' £M1.4 miljuni provduti taħt il-vot tal-Biedja u Sajd, madwar nofsha se tintefaq fuq il-proġett ta' riklamazzjoni ta' art mogħxa f'Għar Lapsi, il-Mani- kata u Kemmuna. Parti oħra se tintefaq biex l-ilma li jissaffa mill- impjant li qed jinbena f'Marsas- kala jiġi mwassal lill-bdiewa. Madwar 640 ettaru ta' raba' se jibda jirċievi l-ilma għall-irrigaz- zjoni minn dan l-impjant. . - ki wl Il-linja tal-produzzjoni fl-M.M.U. e Hemm is-somma ta' £M108,000 għax-xiri ta' impjant għat-tkomplija tal-modernizzazzjoni ta' l-Impriża għall-Bejgħ tal-Ħalib. Taħt il-Vot tal-Agrikoltura l-Gvern qed jaħseb biex jip- provdi l-flus meħtieġa għat-trasport ta' prodotti agrikoli minn Għawdex għal Malta mingħajr ħlas mill-bdiewa Għawdxin. Dan it-trasport għandu jkun ta' benefiċċju kemm għall-bdiewa innifishom kif ukoll għall-mara tad-dar. Il-Gvern qed jipprovdi somma ta' £M8.6 miljuni. It-tqegħid ta' 'pipeline' taħt il-baħar minn Għawdex għal Kemmuna u Malta tlesta. Fil-fatt ġa beda jiġi ippum- pjat l-ilma minn Għawdex għal Malta. Sadanittant tinħass il-ħtieġa li l-produzzjoni ta' l-ilma tiżdied mhux biss b'mod konvenzjonali, imma anki b'mezzi oħra, u dan minħabba ż-żieda kontinwa tal- konsum kaġunati mill-iżvilupp kontinwu industrijali u speċjal- ment tat-turiżmu. Għaldaqstant għadha kif ħarġet offerta għax- xiri u bini ta' impjant għad-distil- lazzjoni ta' għoxrin elf metru kubu (4.4 miljuni glalen) ta' ilma baħar kuljum sabiex tikber il-provvista ta' ilma tax-xorb. Għal dan il-għan il-Gvern qed jipprovdi s-somma ta' £M6.5 miljuni. Il-kumplament tal-vot ta' l-ilma jipprovdi għat-tħaffir ta' 'bore- holes' għall-bini ta' 'reservoirs' u lqugħ fil-widien u għal erba' impjanti għat-tisfija ta' l-ilma tax- a mt , MA ISMA xita. Il-proġett ta' Risq il-Widien f'Wied Hesri limiti tas-Siġġiewi. Il-programm tal-bini ta' toroq għas-sena 1982, jinkludi fih it-Triq ta' l-Għadira, il-Bvpass ta' San Pawl il-Baħar u Triq mill-Mosta għan-Naxxar, u huwa stmat li jilħaq b'kollox £M1.2 miljuni. L-ammont ta' £M640,000 taħt il-vot tad-drenaġġ jipprovdi għall- estensjoni ta' drenaġġ f'diversi nħawi u għal devjazzjoni ta' 'main' minn Hal Qormi u l-Marsa li għal raġunijiet tekniċi qed joħloq inkonvenjent f'dawn l-in- ħawi. Triq Diċembru Tlettax. Il-Gvern daħħal l-Iskema Naz- zjonali tas-Saħħa li biha l-kura u l-operazzjonijiet huma b'xejn għal kulħadd fi sptarijiet li jħab- btuha ma' l-aħjar fid-dinja. F'dan is-settur tas-saħħa, barra milli jkompli jestendi s-servizzi mediċi u jiftaħ fergħat ġodda fl- Isptarijiet, il-Gvern ser ikompli jsaħħaħ is-servizzi l-oħra ta' ''Saħħa fost il-Poplu'' fl-ibliet u l-irħula permezz ta' żieda ta' 'clinics', ħalli b'hekk jiżdied il-kuntatt aktar dirett mal-poplu kif ukoll jinkoraġġixxi n-nies jieħ- du ħsieb aħjar ta' saħħithom. Bl- istess skop qed jitkompla l-pro- gramm kontra d-dijabete u mard ieħor kroniku. Dawn is-servizzi kemm fl-isptarijiet kif ukoll fil- 'clinics' ser jibqgħu jingħataw b'xejn bħala parti mill-Iskema Nazzjonali tas-Saħħa. L-ispiża taħt il-vot tas-Saħħa u Ambjent hi stmata li tilħaq mad- war £M1.1 miljun in konnessjoni mal-programm ta' modernizzaz- zjoni ta' l-isptarijiet kif ukoll għax- xiri ta' tagħmir bħalma hu dak għad-Dipartiment ta' l-X Rav. Il-Gvern se jkompli jsaħħaħ is-Servizz tas-Saħħa fil-Komunità. Il-Gvern wettaq programm vast ta' bini ta' djar u 'flats' li bih ipprovda aktar minn 5,000 bejn djar u 'flats' f'diversi nħawi f'Malta u Għawdex u qassam 'il fuq minn 3,800 'plot', barra minn benefiċċji oħra taħt forma ta' ċens baxx u self ta' flus b'rati baxxi. Il-Qasam tad-Djar f'Santa Luċija. Saru riformi kbar fl-Edukazzjoni sabiex it-tagħlim ikun marbut aktar mill-qrib ma' l-iżvilupp naz- zjonali. Infetħu skejjel għat-taħriġ tas-snajja' u twaqqfet l-Iskema ta' Ħaddiem/Student li biha kull min hu kapaċi jista' jibqa' jistudja biex isir tabib, avukat, perit jew inġi- nier mingħajr ma jkun ta' ebda piż fuq il-familja, anzi jibqagħlu l-flus fil-but mix-xogħol li jkun qed jagħmel. Il-Gvern ser ikompli jagħmel enfasi fuq il-kwalità tas-servizzi kollha speċjalment billi jagħti spinta għall-iżvilupp tal-'Junior Lvceums', l-espansjoni ta' l-Iske- ma tat-'Training' fl-'Extended Skills' u t-tisħiħ ta' l-'Industrial Design Centre' li għadu kif infetaħ. Minkejja l-egħluq tal-bażi bar- ranija li kienet timpjega eluf ta' ħaddiema, il-Gvern irnexxielu jżid in-numru ta' dawk li jaħdmu minn 99,100 għal 116,771 żieda ta' madwar 18,000 ruħ. Wieħed mill-Oqsma Industrijali. spemnpeA l f) - L-ammont ta' £M250,000 huwa intiż biex jiffinanzja parti mill- ispiża totali ta' £M0.75 miljun meħtieġa biex jitwettaq il-pro- gramm ta' pubbliċità għas-sena 1982.