leħen is-sewwa'' — 29 ta' Diċembru, 1973:— Ni i F'GHELUQ. 'L-ARCIDJOCESI MALTIJA Kemm hawn. tieġ wiċċhom tosti Wiei ed minnhom huwa l-Editur il-ġdid tal-'Leħen Is-Sewwa'. Minkejja li ma kienetx tmiss il-ġimgħa tiegħi, ċempilli u talabni (biex ma : ngħidx ikkmandani) niktiblu artiklu għall-ħarġa ta' l-aħħar tas-sena dwar l-irfigħ tad-. ; Djoċeġi Maltija għall-Arċidjoċesi fl-1944 li' ser tagħlaq 30 sena fl-ewwel tas-sena. Kont ġa għedtlu nofs 'de' (jekk il-kelma 'le' tista timqasam) meta ftakart li jiena wkoll kont. ' Editur ta' dak, il-ġurnal u xi waħda bħal tiegħu għamilt aktar minn darba. ma kontx irrid min isejjaħli 'wiċċ tost'-minħabba f'hekk, iżda kont naħseb li iżjed kien. :xieraq. li wieħed isejjaħli 'editur li-jħobb il-ġurnal u li'lest jidher ikrah u jseffaq wiċċi għall-ġid tiegħu: Bravu, bravu, Sur Edituri Imma; lkoitkaiks; mis-sebgħa tieħux. l-idl U arani, ser nidħol fis-soġġett li tajtni. Kuntent. ARĊISQOF. Minħabbd f'hekk; l-istess Santa 'Sede tat. it-titlu . personaii ta' : SArċisqof' lill-Mons. Maw- jrU Caruana, li kien isqof ta' : gazzjoni mi; bnie- Kien, Maltà dakinhar. — It-titlu. :ta'. Arċisqof liil- iju: irieġi djoċesi 17-il: Imma:. titlu: personali : Isqor ta'. Malta. beda: jin-: sena, 'meta ' s-Santà-Sede; 'jieqaf mal-mewt tal-persuna għata. hekk. L-Isqof Sqati. wara. li: kkonsidrat li li tkun gawdietu. Għalhekk 7 (1770:80): ma tantx inġieb u mal-Grammastru: Franġisku i Ximenes,. għaliex :: żamm. , mal- poplu u.d-xieru Malti fl-- . aspirazzjonijiet :. tagħhom. . trattament aħjar: mill- il-Maltin ħaddnu l-Fidi: ta' Kristu li ppriedkalhom San li l-popolazzjoni .mal- is-suċċessur: ta' — Mons. Caruana,. liż kien: Mons. Gonzi, ma'wiretx dak it- żda, b'telegramm. li sid-data JAB ta' Di-.— : Ċenibru 71943; — dan: ġie: : mgħarraf Pana Pi m wara li hu: ħaq Isqof 'l-Malta'- ma' mewt: ta' S-Mitn: ibku Ġw :—Mons.. jin part. infid'' (jiġifieri f'territorju f'idejn, l-infidili) huwa… 'dak .. l-Isqof — ili .m'għandux setgħa fuq. 'il- poplu c'u -t-territorju. li tiegħu huwa Isqof,. iżda għandu. biss titlu ta'; Sedi . qadima, li, minħabba. fin- nuqqas dhiex aktar djoċesi kattoli- ka. residenzjali. Mill-1822 'l hawn. dawn l-Isqfijiet bdew jissejħu ''Isqfijiet. Titolari' biex: jintgħażlu ' mill-Isqfi- jiet . l-oħra: .di setgħa, imsejħin ''Isqfijiet Residenzjali', ukoll l-obbligu li joqgħodu fit-territorju ' tagħhom. ta' nsara, m'għa-' għandhom ' li għandhom : jew: djoċesi: — ħakem fuq il-gżira ta' Rodi, fit-3 ta' Marzu 1797 għaq- : L- ci, Qdet l-arċiveskovat. titolari ; Għal-min ma jafx 'Isqof. ta' dik il-ġżira' mal-Vesko- vat ta' Malta-u tat lill-Isqof ta' Malta il-jedd: li jissejjaħ ukoll. Arċisqof ta' Rodi u l-jedd. li jilbes il-pallju (dak iċ-ċintorin tas-suf abjad. bi siġieb suwed li jintlibes madwar l-għonq) 'u ' privi- leġġi: oħra àrċiveskovili, Dat-titlu… baqa' .. jintiret minn Isqof għall-ieħor: .ARĊISQOF B'TITLU . Fit-28: ta' ' Marzu 1928, is-Santa Sede reġgħet waq- qfet l-Arċidjoċesi ta' Rodi bħala. sedi. residenzjali, u għalhekk. it-titlu' ma. set- għax. jinġieb aktar mill- L-ARĊIDJOĊESI TA' MALTA . Dat-titlu personali dam 4 tijiem: biss, għaliex b'Bolla Pontifiċja li: ġġib id-data tal-1 ta'-Jannar: 1944; dak: jitstitlu ingħaqad mad-djo- ċesi, . li- ntrefgħet dinjita' Arċiveskovili, ':. il-motivazzjoni għal l-irfiegħ kienet din: 'Kul- ħadd. jaf li l-Knisja ta' Malta kellha. l-bidu l-aktar nobbli tagħha .sa: minn żmien. l-Appostli u li' fil- medda twila taż-żmenijiet qatt ma naqset li timxi .'L quddiem fit-Twemmin u fir- Reliġjon, anzi. kienet im- dawwla bl-imġieba ' qad- disa tal-Isġfijiet u. tal- membri tagħha' :. . S'Għal- hekk :. aħna'; : iddigrieta (Ikompli fil-paġna Il) għad- leħen is-sewwa'' — 29 ta' Diċembru, 1973 Vu ngħollu: —din- 'sokta jgħid il-Papa fi L-ARCIDJOCESI MALTIJA (Jaqbad mill-paġna 7). l-Papa imsemmi, s'nerigħu għall-grad 'u .dinj Knisja. Metropolitàna. u li ħa u lill-Ar € ġ ta'. kull. ż l-jeddijiet, li:- skond . jgawdu litani 44 't'aħna' jati d-Djoċesi Għawdex (s'issa ' kienet: jj immedja Sede). bħala. suffraġanja. tal-Knisja Metrġpolitana ta' Malta, u i-Knisja tà' Malta u dik ta' Għawdex jagħmlu flimkien Provinċja' Ekkleż- jastika li' tissejjaħ Maltija. Fl-aħħarnett, aħna ngħollu l-Kapitlu Katedrali: ta' 'Malta għall-grad: u: dinjita' ta' . ukoll piż jiet u dmirijiet li għandhom' il-Kapitoli Met- —, ropolitani l-oħra, u Pastorali tal-Arċisqof, fis- 17 ta' Mejju 1944, xandret l-aħbar f'Malta: 'u fl-4 ta' 'IĠunju;' nhar ' it-Trinita' Mqaddsa, ' sar f'San bil-Kant: tat-Te Deum b'ħajr lil Alla. Is-Sibt ta' qabel indaqqet mill-Knej- i. jes ta' Malta kollha mota ta' nofs-siegħa, u mota oħra ta' 10 minuti l-Hadd għall- :/10.30 a.m. Il-Gvernatur u kbarat oħra attendew għal- Te Deum. Fil-Pastorali tiegħu l-Arċ- isqof talab lill-insara biex iroddu ħajr lil- Alla li għoġbu jerfa' d-djoċesi u biex jintrabtu b'rabta aqwa ta' fidi u ta' mħabba mal-Papa. Dan hu li. aħna wkoll mixtiequ f'din l-okkażjoni ta' għeluq it-30 sena li id-Djoċesi ta' Malta ġiet merfugħa għall-Arċidjoċesi