Fil-Magħmudija ta' Gużeppi-Marija Darmanin Dak in-nhar li kelli mmur fid-dar ta' ħiabib tiegħi, mistieden għal ferħ. ta' magħmudija li kellu jsir hemmhekk, jien hejjejt ruħi siegħa qabel għax, minn qaddisi, ma nħiobbx inħalli 'l min jistennieni. Qbadt il-karozzi għal Bormla, qgħadt wara nett, tfajt minkbejja fuq irkobbti, wiċċi fuq keffet idejja, u l-tisieb, bħal kobba mħabbla, beda jagħmel tiegħu. Kont għadni daqsxejn 'il bogħod mid-dar fejn kont mis- tieden. Fit-trieq deherti qed nilmaħ sarbut twil ta' nies weq- fin. Ersaqt fuq l-eqreb wiefied lejja u staqsejtu x'kienu qegħdin jagħmlu hemm. ''Qegħdin nistennew l-imgħammed', U, billi bqajt inħares miblugħ lejh, żied: ''Jien dak li ħsibt għall-ħelu u x-xorb tal-magħmudija''' Meddejt riġli 'l quddiem, meta waħda li kienet quddiem tal-fielu, qaltli: ''U jien inbigħi il-ħiwej- jeġ tat-trabi.' Ta' qabilha qalli: ''Jiena bejjiegħ il-ġugarelli'. Imbagħad, wiefiedwara l-ieħor deherli rajt lil tal-Ħalib, tal-ħaxix, tal-bajd, u tal-frott. U hemm il-ħassiela, tal-mogħdija, il-ħajjat, l-iskarpan, tal-ħwejjeġ ta' l-ilbies u xidd ir-riġlejn, il-parrukkier u tal-merċa. Kien hemm ukoll l-ispiżjar u t-tabib; l-imgħallmin ta' l-iskola u dawk tad-dutrina, is-Surġent tal-Pulizija ħalli jniżżel isem l-imwieled ġdid fil-lista ta' l-imweldin u tas-Saħħa Ħalli jara jekk hux imlaqqam. Iżjed 'l- hemm imbagħad…. ftaħt għajnejja. Kont wasalt Bormla inżilt mill-karozza. Ma kontx irqadt, ma kontx ħlomt. : Kont ġibt quddiem għajnejja kemm nies u Ħwejjeġ u xogħiol jinħtieġu lill-bniedem għal din id-daqsxejn ta' ħajja li jrid igħad- di hawnhekk. Wara li għamiltdmiri ma' niesu, qgħadt nistenna li jġibuh mill-Knisja. Ġgajta nies, kbar u żgħar, irġiel u nisa fuq wiċċhom jiddi dawl l-imħabba u l-hena: Qvddiem, il-majjistra. Fuq dirgħajha kellha ġmiel ta' tarbija —li kienet għadha kemm żiedet il-għadd ta' l-ixirka ta' Nazaret— bl-isem ta' Ġużeppi-Marija. L-Omm, Aila jbirikha, sfajra imma ferħana, b'qalbha miebilba, għat-tarbija, newwlet dirgħajha ħalli tilqa' fihom lil binha filejju. U f'dak il-ħin wiċċha xegħel, fommha tbexxaq kemm kemm u tbissem; insiet it-tbatijiet kollha li għaddiet minn għalihom, insiet kollox, ħsiebha biss fil-ħajja ġdida li kienet qiegħda tħaddan magħha. Ma. kenitx tibdlu ma' l-aqwa Saltna tad-dinja. Missieru xejn anqas ma kien hieniu għal qalbu daqs kieku rebafi l-aqwa ħaġa fid-dinja. Kulħadd daħkan u ferħan. Iżda jiena, f'rokna ilmaħt mara oħra li, għalkemm siekta, nista' ngħid li kienet hienja u ferħana daqs l-Omm. F'għajnejha kont taqralha qalbha. Wiċċha kien jixhed x'kien għaddej minn moħha. Hija wkoll f'dak il-ħin insiet it-tiġrib kollu li omm tista' ġġarrab għal bintha li tkun qiegħida tistenna l-wild. Dik il-bniedma donnha nta kenitx tixba' titgħaxxaq b'dik id-dehra tara l-frott wil-frott tal-frott tagħha qawwijin u sħali, L-omm meddet it-tarbija fuq is-sodda tidejha. U t-tarbija baqgħet ma tniffsitz. Qaluli li xejn ma kien iħabbathom iċ- ċkejken Gużeppi. Għalaqt għajnejja mitluf f'kotra ta' fisebijiet u, ta' sikwit, quddiem moħiħi, ma nafx il-għala, bdejt nara Sa- ċerdot Għoli b'salib tad-deheb imdendel ma' għonqu jbierek lin-nies hu u għaddej… Hawn twerżiqa ġagħlitni nħares lejn it-tarbija. Il-majjistra kienet qiegħda tbiddillu fiwejġu. Iżda donnu Ġużeppi ma riedx li jneħħulu dawk il-ħwejjeġ li bihom il-Knisja laqgħetu fi ħdanha. USpiċċatlek il-festa'' qaltlu l-majjistra. , Iva —għalkemm ma daq xejn minn dak kollu li kien hemm, il-festa saret b'rifiitu u Ħadd minna, meta nikbru, ma ngergru jekk, tkun saritilna xi festa fil-magħmudija, għalkemm lanqas biss niftakru fiha imma jisgħob bina jekk għal xi imma jew olira nsiru nafu li dil-festa ma saritilniex. Imma l-akbar festa ta' Ġużeppi-Marija kienet saritlu meta ħaduh fil-maqdes u hemm il-Knisja laqgħetu u għożżitu bħala binha, u ebda Nisrani żgur qatt ma jindem li, mingħajr ma jkun jaf, ikunu għammduh. FREDU FARRUĠ Malta, 16-4-38.