Parroċċa San Gejtanu - Ħamrun Jien twelidt u għext ħajti kollha, għajr għal xi snin li kont naħdem barra, l-Blata l-Bajda u nista' ngħid li meta kont tfajjel kont inħares lejn l-obelisk fid- daħla tal-Ħamrun b'ċertu rispett. Ħdejn dan l- obelisk hemm l-għolja ta' Spencer u l-Belt hemm il-qabar u s-sur ta' Spencer. B'hekk dan Spencer huwa mfakkar sew fl-istorja ta' pajjiżna minkejja l-fatt li kien barrani u ma għamel xejn għal pajjiżna. Biss ix-xorti hija hekk, min jaf kemm hemm Maltin ħutna li għamlu ħafna ġid lil pajjiżhom u forsi ħallew ġildhom wkoll u jinsabu minsijin għal kollox waqt li dan Spencer għadu miftakar sew. F'pajjiżna għandna ħafna barranin li għadhom magħrufa sew waqt li huma minsijin għal kollox f'pajjiżhom. Malta dejjem kellha kuntatti kbar mal- barranin u l-mafkar ta' Spencer huwa xhieda ta' hekk. Dan il-monument ifakkarna fil-Kaptan The Hon- ourable Sir Robert Cavendish Spencer (1791- 1830) li kien jiġi l-kuġin ta' Sir Frederic Ponsonbv li dak iż-żmien kien gvernatur ta' Malta. Il-monu- ment ta' dan Ponsonbv jinstab fil-ġonna ta' Hast- ings, il-Belt Valletta. B'xorti ħażina kien intlaqat b'berqa u fadal biss il-bażi tiegħu. kellu diversi ħatriet fil-flotta Ingliża biss miet fuq il-bastiment tiegħu, l-HMS Madagascar, frejgata ta' 46 kanun, 'l barra mill-port ta' Lixandra nhar l- 4 ta' Novembru 1830. Dan Spencer kellu dar kbira l-belt Valletta u kellu ħafna ħbieb. Dak iż-żmien is-soċjeta' Maltija kienet iddominata mill-fizzjali Ingliżi, Impjegati għolja taċ-ċivil u n-nobbilta' Maltija. Dawn kollha kienu ħbieb ta' Spencer u sikwit kienu jmorru jżuruh f'daru. Dak iż-żmien l-aħbarijiet kienu jinxterdu bil-mod u l-aħbar tal-mewt tiegħu waslet Malta fl- 24 ta' Novembru, jiġifieri għoxrin jum wara li miet. Ġismu ġie ibbalzmat u midfun b'sollennità kbira fis-Sur ta' San Mikiel, sewwa sew fejn tispiċċa Triq Nofs Inhar, il-Belt. Wara li miet ġie deċiż li jinbena mafkar biex jgħamillu ġieħ u għal dan l-għan ġie mqabbad il- Perit Giorgio Pullicino (1779-1851) li kien il- professur ta' l-arkitettura fl-universita' dak iż- żmien., Dak iż-żmien bdiet tidħol il-moda ta' Neo- klassiċiżmu fl-arkitettura. Il-Kavallieri kienu jħobbu l-Barokk, biss jidher li.l-Ingliżi kienu jħobbu n-neo- klassiku. Niftakru li l-Greċja saret indipendenti dak iż-żmien u kien hemm ħafna studjużi li bdew jaqraw il-klassiċi. L-aktar wieħed imsemmi hu l- famuż poeta Ingliż, Lord Bvron, li għadda minn Malta, ħalla l-frażi, 'The island of Vells, bells and smells', mar jiġġieled kontra t-Torok fil-Greċja u spiċċa miet hemmhekk. Biss dik hija storja oħra, l-qofol ta' kollox kien li ġie deċiż li l-mafkar għandu jkun forma ta' Obelisk bħal dak ta' Cleopatra's Needle li jinstab fuq il-moll tax-Xmara Thames. Il-mafkar tpoġġa fuq l-għolja ta' Kordin, l-ewwel ġebla tpoġġiet f'April 1881 u sa Ġunju kien lest. Il-ġebel hu taż-żonqor u kif jista' jara kulħadd ma ittiekel xejn minnu. Dan il-mafkar dam fuq il-għolja ta' Kordin għal sittin sena sħaħ, u ħafna vapuri kienu jużawh biex ikunu jistgħu jorbtu bla tbatija. Biss milli jidher l-Ingliżi bdew jibżgħu li l-għadu seta' juża dan it-tagħrif u għalhekk ġie maqlugħ u mpoġġi fil-post li jinstab illum. Hemm tliet kitbiet fuqu li jgħidu hekk: Fuq in-naħa li tħares fejn il-Ħamrun Fuq in-naħa li tħares lejn il-Furjana hemm l-istess kitba biss miktuba bil-Latin. Fuq in-naha li tħares lejn l-isptar hemm din il-kitba bl-Ingliż: Ta' min jgħid hawnhekk li dawn il-kitbiet huma fuq l-irħam imħaffer u miktubin bil-qatran. Biż-żmien ma għadhomx jidhru sew għax tilfu mill-iswed tagħhom - speċjalment - dik tal-Latin — u tajjeb li wieħed idurhom xi ftit. Dan il-mafkar jidher li għandu xi daqqiet ta' biċċiet ta' l-azzar tal-bombi li qala' fl-aħħar gwerra u li issa saru parti mill-wirt storiku u nazzjonali tagħna wkoll. Il-biċċa ta' fuq ġiet milquta minn berqa, waqgħu xi ġebel minnha iżda issa ġiet restawrata. Forsi tajjeb li titpoġġa xi protezzjoni mill-beraq biex dan il-mafkar ma jerġax jintlaqat. Dan it-tagħrif ġie miġbur mill-Heritage Vol 57 paġni 1124-1127 'National Monuments: Spencer's Monument, Blata l-Bajda', artiklu miktub mill-Perit Michael Ellul. L-ispejjeż ta' din il-faċċata qed ikunu sponsorjati minn 660, St.Joseph Street, Ħamrun tel: 2124 2762/3