Lentijffuqjlistorjatalifgurawi)) Il-Kgurajfis-SninBikrija Sa ftit ġranet qabel it-tieni Gwerra Din- jija fil-Fgura kienu jab- itaw ftit familji, ħafna f minnhom raħħala mad- war kappella żgħira ddedikata lill-Madonna tal-Karmnu. Kien pro- prju wara l-Gwerra li l-Fgura bdiet tikber u J tiżviluppa kif inhi Ilum. Dan seħħ minħabba l- fatt li matul is-snin tal- gwerra, il-popolazzjoni rduppjat wara li diversi nies mill-bliet tal-Kotto- nera, sabu rifuġju hawn minħabba li d-djar Niċċa tal-Madonna tal-Grazzja Triq il-Karmnu tagħhom sfaw imġarrfa mill-bombi. I Sa dawk is-snin, l-uniċi i postijiet ta' importanza i storika li kien hawn fil- l Fgura kienu kappella l antika li oriġinarjament l inbniet fl-1790 u niċċa ibi statwa tal-Madon- Ina tal-Grazzja fi Triq i il-Karmnu, li skont l-iskrizzjoni li hemm miktuba taħtha ġġib id-data tal-1872. Din in-niċċa saret fuq ord- ni tal-Isqof ta' Malta, Gaetano Pace Forno. Fi Triq il-Karmnu, li hi fost l-eqdem toroq fil- Fgura, insibu wkoll 'milestone' storika ta' żmien l-Ingliżi. Proprju wara t-tieni Gwerra Dinjija, il-War Dam- age Commission' allokat 28 miljun lira sterlina għar-rikostruzzjoni u l-iżvilupp urban ta' pajjiżna. Il-Gvern Malti kkummissjona lil Austen Harri- son u Pearce Hubbard biex jagħmlu pjan ħolis- tiku għall-Belt Valletta u l-Kottonera minħabba l-ħsarat estensivi li sofrew f'din il-gwerra. Ta' in- teress partikulari f'dan ir-rapport hija l-proposta tal-Girdle Rd, li kellha tgħaqqad it-Tramuntana 'Milestone' fi Triq il-Karmnu Kummissjoni Festa Esterna, 16 ta' Lulju, Fgura ta' Malta mal-Kalkara. Parti minn din it-triq i hija Triq Ħaż-Zabbar, li i sa dak iż-żmien kienet triq dejqa u mserrpa, l magħrufa bħala t-triq l tal-Liedna. Li hu aktar ta' interess i għalina huwa l-fatt li : waqt xogħol ta' tħaffir li ' kien qiegħed isir bejn it- 7 28 ta' Ottubru u l-21 ta' i Diċembru 1948 instabu L sitt oqbra taż-żminijiet Puniċi, li: permezz tagħhom intefa' dawl ġdid fuq l-istorja tal- Fgura. Dawn l-oqbra, li huma ta' żmien it-3 jew ir-4 Seklu Qabel Kristu, ġew skavati minn J G Baldacchino, Direttur tal-Mużewijet u Charles Zammit, Kuratur tas-Sezzjoni tal-Arkejoloġija. Fl-oqbra nstabu skeletri umani li jindikaw li dak iż-żmien kien isir il-kremazzjoni. Instabu wkoll reċipjenti taċ-ċeramika u fuħħar li jikkonsistu f'amfori, urni, platti, tazzi, imsiebaħ u bwieqi. Instabu wkoll brazzuletti tal-bronz, għadam tan- nagħaġ u l-mogħoż, u snien tal-annimali. Uħud minn din il-kollezzjoni jinsabu esebiti fil-mużew tal-Arkejoloġija, il-Belt, Valletta. — Hu nteressanti li kif f'Paola (Raħal Ġdid) instabu l-Ipoġew ta' Ħal Saflieni waqt li f'Ħal Tarxien instabu t-Tempji Neolitiċi, fil-Fgura saret din is- sejba Punika. Li hu diżappuntanti huwa l-fatt li dan il-post storiku ġie mirdum. Il-post eżatt fejn kienu dawn l-oqbra huwa fil-viċinanzi ta' fejn illum hemm l-istabbilimenti: kummerċjali, B4 Textiles u Beta - Centre. Filfatt it- triq viċin ta' dan il-lok ħadet l-isem minn din il-ġrajja. Buqar tal-fuħħar Reċipjenti misjuba foqbra puniċi waqt tħaffir li sar fit-Triq tal-Liedna fl-1948