META L-QALB MA TWEGIBX. ta' A. CREMONA (Jorbot mal-għadd ta' Settembru pp. i7-82) Iż-żifa ta' riħ jonfoħ mill-majjistral kien naddaf is-sema għal kollox u d-dalma ta' filgħaxija kienet bdiet issewwed l-ajru fil-waqt ji wiċċ il-qamar deher tiela' b'par għajnejn daqsiex iħares kollu mgħaġġeb x'ħin Mimi kienet hadet b'idejn Victor, sellmitlu, kisret il-kantuniera ta' waħda mit-triqat ta' quddiem it-trunċieri tas-swar tal-Imdina, ħaffet il-pass u waslet quddiem 'bieb tal-ħadid. Hawn- hekk ġibdet bil-ħeffa il-pum tal-katina ta' qanpiena u hekk kif infetaħ eb, qasmet b'ġirja kbira l-mogħdija tal-ġnien, telgħet ukoll b'ġirja kbira t-taraġ ta' quddiem id-dar, u minn taħt loġġa għaddiet 7 għal ġewwa l-intrata minm antiporta ta' żġieġ iffjurit u baqgħet dieħla fis-salott u ntefgħet fuq sufan. L-intrata u s-salott kienu mixgħulin, iżda l-bqija kien iidher kollu mudlam. — Delinal — għajtet Mimi hekk kif inxteħtet bilqiegħda. Mas- sejħa ta' Mimi, Delina l-qaddejja, li kienet ġiet tiftħilha u baqgħet miexja warajha, dehret quddiemha, — Il-papà għadu barraP — staqsietha Mimi fil-waqt li neħħiet ix-xalia minn dwar għongha. i — Iva, sinjurina — weġbitha l-oħra — għadu kif ċempel mill- Każin tal-Belt li biħsiebu jiddawwar għax mistieden għat-tċ għand Maġġur Ingliż, ħabib tiegħu. — U l-mamà — — Qagħdet tistenniek. Qabadha wġigħ ta' ras u daħlet fis- sodda. Qaltli biex ngħidlek biex ma toqgħodx tistennieha għaċ-ċena, — Iva, ma ħadetx ħlief ftit tċ bil-ħalib. Mimi baqgħet ħosbiena, kemmxet ħuġbejha u baxxiet rasha. — Tiċċena, sinjurina' — staqsietha Delina. — Le — qabżet qaltilha Mimi wara li dehret bħal stenbhet — mà rrid xejn. Tellagħli ftit tċ lili wkoll u x'ħin jiġi l-papà għidlu li tlajt norqod, — U kif qalet hekk, qabżet minn fuq is-sufan, telgħet it-taraġ b'ġirja, daħlet f'kamritha, neżgħet u daħlet fis-sodda. 'Delina wara ftit newlitilha kikkra tà, Mimi ħabtet sa taqbad f'idejha. ktieb ta' stejjer li fosthom kien hemm storja Svediża ta' Pàr Lagerkvist: The Lift that' went doren the Hell, u li xtaqet tarġa' taqra, għax fiha ħasset xi ħaġa li META L-QALB MA Tweċizx : 105 laqtitha u li fiha hija stess dehrilha li kellha xi sehem mill-ġrajja. Dak il-bieb tal-mina l kellu minn dak il-bieb tal-Infern, dak id- dlam… dik il-ħarba ta' dak ir-raġel ma' dik il-mara kemm tixbaħ lil dik li kienet għamlet ma' Victor dik il-lejla ġewwa l-mina tal-ferro- vija; iċ-ċiera ta' dak ir-raġel mejjet, żewġ dik il-mara li deher lil dawk iż-żewġ maħrubin waqt li kienu fil-kamra ta' dik ix-xitana weħidhom, kemm tixbah lil dik iċ-ċiera kerha ta' Reggie meta kul- tant, wara li ħallew lil xulxin, kienet iġġibu quddiem għajnejha. Imma l-ħajra li tarġa' taqra dik l-istorja marritilha, u ma riedet. lanqas' taħseb fuqha għax il-ħsieb tagħha kien qed ikexkixha, u warrbet il-ktieb minn quddiemha. Qabdet il-Picture Post li kienet soltu tqalleb u taqra qabel ma rorqod. Iżda dik il-lejla ħassitha għajjiena u mdejqa, u ma kellha ebda ħajra li toqgħod tedha bil-qari; xorbot it-tċ, tfiet id-dawl u għalqet għajnejha, Iżda għalkemm tfiet id-dawl qajla n-ngħas sata' jidħol f'għajnej- ha u jgħattilha dawk il-ħafna ħsibijiet koroh li bdew wieħed wara l-ieħor imewġu ġewwa rasha. U biex bħalkieku tkeċċi minn moħħha kull ħsieb l kien jarġa' jeħodha lejn dik il-mina s-sewda fejn dlonk f'dak id-dlam mal-leħen ta' Victor kienet donnha tisma' jidwi f'wid- nejha bħal għajta ta' tehdida bla ma tagħraf ta' min hi, hija kienet titqalleb minn fuq il-lemin għax-xellug u titfa' rasha bejn żewġ im- ħaded tar-rix. L-arloġġ tal-knisja tal-kattidral kien daqq nofs il-lejl u t-tokki ta' dak id-daqq f'dik il-ħemda baqgħu jżarżru f'widnejha. u jregħ- dulha qalbha. Fetħet għajnejha u waqqfet widnejha u dehrilha li semgħet 'il bogħod il-leħen ta' għajta twatwat, imbagħad minnufih il-ħoss ta' roti. jkaxkru u jieqfu f'daqqa; wara ftit il-ħoss ta' bieb jingħalaq… passi telgħin it-taraġ… tpespis — ħoss ta' bieba tinfetaħ u tingħalaq… imbagħad sikta, — ''Daħal il-papàa', qalet f'qalbha, Fl-aħħar għajnejha marret biha u raqdet. Iżda r-raqda tagħha kienet ħolma fuq oħra; dlam, beraq, xita, rjieħ ivenvnu u jsaffru qalb il-friegħi ta' siġar jitbandlu, ġiri, agħjat u twerżiq. Fl-aħħar sabet. ruħha f'mina, itterter bil-bard miexja fid-dlam, saqajha jgħal- fġu u jgħoddsu fit-tajn u il-agħdajjar, u Victor bi driegħu x-xellugi mħaddan ma' qaddejha u bis-swaba' tal-id jagħfsu ma' idejha fil- waqt li b'idu l-leminija juri l-mogħdija… mexjin, mexjin, dejjem mexjin bla ma jitkellmu deħlin, dejjem deħlin ġo dik il-mina ta' bla tarf… donnhom imkarkrin minn xi mewġa qawwija li qiegħda ġġor- ' rhom mal-wied iswed ta' dak id-dagħbien… bla ħadd minnhom ma jieqat għax iħoss min jiġbdu dejjem il-quddiem. Fil-bogħod dehret 106 IL-MALr bħal ħuġġieġa b'ħafna ilsna tan-nar minn wara rixtellu kbir tal-ħadid li dawlet il-mogħdija tal-mina. ''Dak x'inhu f'' — staqsiet lil Victor u ntasset miegħu, Victor ma itkiellem, xejn, ried jieqaf, ħares lejha b'wiċċ miblugħ, li fid-dija tad-dawl ta' dik il-ħuġġieġa, kien qisu maskra, tal-ġibs; iżda baqa' miexi jagħfsilha qaddha b'idu fuq qaib- ha li kienet tiċċaqlaq bħal tuffieħa fuq fergħa ċkejkna fir-riħ, u jgħinha titkaxkar il quddiem bla ma jiftaħ fommu. Flaħħar waslu fejn ir-rixtellu. Is-sħana tan-nirien saħħnitilhom demmhom, imma qalbhom. beqgħet ittaqtaq. Waqfu f'daqqa. Id-dawl qawwi ta' dik il-vampa għammxitilhom għajnejhom. Damu ma ntebhu fejn huma, Malli waqfu deher bniedem rasu mgħottija b'barnuża ħamra, liebes surtun aħmar fuq sidrija bajda il-buttuni kbar tar-ram ileqqu u qa'ziet de'jaq aħmar ukoll, fuq dahru 'par ġwenħajn suwed ta' tar- fett il-lejl. — Merħba bikom'', qalilhom u fetaħ bil-galbu r-rixtellu, fil- waqt li baxxa rasu u sellmilhom. Daħlu, iżda baqgħu jħarsu mi- stagħġbin u beżgħanin, — 'Fejn aħnaf' — flaħħar staqsiet Mimi, Dak il-bniedem tal-libsa ħamra, bla ma tkellem xejn dlonk stedinhom b'idu il-leme- nija biex jibqgħu mexjin. ' — ''La taqtgħux qalibkom'' — qalilhom huwa u jurihom il- mogħdija — hawnhekk mhux ikrah daqskemm ipinġuh, Ibqgħu deħlin… Intom, nistħajjel, ma biħsibkomx iddumu wisq', Victor ħarrek il-pass u Mimi, imgeddsa u mqabbda dejjem miegħu ċaqalqet ukoll riġlejha. Id-dawl tal-passaġġ kien aħmar skur jagħti 'l hawn 'l hinn fl-ikħal; l-art kienet miksija b'tapit aħmar dagħmi u mal-ħitan kien hemm bħal maskri tar-rġiel u nisa b'nar ilebieb mill-ħofor ta' għaj- nejhom, daqqa jgħajbuhom. b'ilsienhom aħmar dieħel u ħiereġ u daqqa jċaqalqu xufftejhom donnhom iridu jbusuhom. Mit-twieqi kbar taż-żġieġ leħħa ta' berqa kixfet ġlejjeb ta' friefet il-lejl kbar jit- tajru mas-smewwiet, ifittxu xi kenn. l Waslu f'sala mdawla b'miġmar tan-nar jagħti ġewwa ħawt tal- ħadid imqiegħed fuq tripied għoli fin-nofs… in-nar kien għoddu wasal biex jintefa… Is-saqaf u l-ħitan iewn iswed faħma u fuqhom maħ- żużin profili, bojod ta' rġiel u nisa, tnejn tnejn, jittajru u xjaten bil- foxxna f'idhom jiġru warajhom, — (Naħseb li dak huwa biebkom'', qalilhom dak ir-raġel tal- libsa ħamra li ibaqa' miexi magħhom, u għaġġel jiftħilhom bieb taż- żġieġ kemm xejn imdawwal, Għaddew minnu u telgħu taraġ dejjaq. F'nofs il-ħmejja ta' bieb ieħor, fl-aħħar tarġa, kien hemm imdendel fanal tal-ħadid jarmi dawl ikħal mgħaxxex mat-taraġ u mad-daħla ta' META L-QALB MA T'wEĠIBX 107 kamra fejn, malli Victor u Mimi nifsu fiha, is-saqaf magħmul koppla iddawwal b'ħafna ilsna tan-nar ħerġin ilebilbu mix-xfar ta' gwarniċ madwar il-ħitan suwed faħma, Ir-raġel tal-libsa ħamra wassalhom sa bieb ieħor u ħabbat, ''Wasalna P' qal u qagħad dura. Il-bieb tbex- xaq u deher jittawwal wiċċ imkemmex ta' mara xiħa b'għajnejn b'ħalq imċarrat daħkani b'par xufftejn kbar koħol li kienu jħallu tidher żewġ ixdqa ta' ħmar b'tagħmira snien miksurin u mberrqin. Xagħarha mqanfed, iżda madwar iż-żewġt iqrun ta' fuq ġbinha kellha mibrumin żewġ malji tax-xagħar minn ġenb il-wieħed u l-ieħor mar- butin b'żagarelli koħol magħmulin ċoff, — 'Ġuvnott u x-xbejba tiegħu; żewġ għarajjes friski, qabad- hom il-maltemp, u daħlu jistkennew għandna'' — qal dak ir-raġel tal-libsa ħamra hekk kif deher dak il-wiċċ ikrah ta' għaġuża, — ''Merħiba bikom'' — qaltilhom dik ix-xwejħa, għassa tal-bieb. tIbqgħu deħlin f'dik il-kamra ta' hemm ġewnett għadhom kif żanżnuha lbieraħ żewġt itfal bħalkom, li laħaqhom il-lejl u ntilfu fil-wied ta' ħdejna u għaddew il-lejl magħna'', Daħħlithom u saqet għal urajhom tofrok u tħabbat ma' l-art ħatba ta' zokk li kellha f'dejha l-leminija. Huma u sejrin qasmu kuridur mudlam u dejjaq u semgħu bħal donnu minn taħt l-art id-daqq ħelu ta' waltz jitmewwet u raw jit- bexxqu bibien li jagħtu għal ġewwa swali mixgħulin u taħt id-dija ta' linfi mdendlin mas-saqaf imdieheb irġiel u nisa b'rashora mgħot- tija bi braneż ħomor, imdendlin fuq spallejn ta' xulxin b'għajnejhom imbexxqa jgħumu fl-ajru imdaħħan fuq il-mewġ ta' lbies ħomor u ta' ċfuf u xalel jittajru bħal ħafna friefet fuq xi għalqa tal-pepprin… Minn wieħed minn dawn il-bibien deher ħiereġ bniedem liebes kollu l-iswed, ibexxaq il-bieb u jieqaf iħares lejhom; wiċċu bħal maskra bajda tal-karta pesta u minn xufftejh ħierġa bħal tnixxija ta' ilma iswed, Hekk kif waslu f'tarf il-kuridur, infetaħ bieb u sabu ruħhom ġewwa kamra li kienet imdawla b'lampa b'paralum dagħmieni li kienet tixħet roqgħa dawl aħmar skur fuq mejda tonda mgħottija b'tapit ikħal. Mal-ħajt ta' biswit bieb li jagħti għal kamra kien hemm divan. L-irkejjen kienu mudlamin. Victor u Mimi nxteħtu fuq id-divan u qalbhom baqgħet ittaqtaq. U fil-waqt li dehrilhom li sabu daqsxejm ta' rokna fejn setgħu jistejqru u bil-mod il-mod jit- benmew b'xulxin, fil-waqt sewwa li kienu insew il-waħx ta' dak id- degħbien ta' dlamijiet jitwennsu b'xulxin, il-bieb tbexxaq u daħal imqit imqit dak ir-raġel tal-libsa sewda; mexa bil-pass meħjut bla ebda ħoss, għajnejh ċassi iħarsu dejjem il quddiem. Il-bjuda tal- maskra ta' wiċċu kienet dik ta' mejjet di qam mill-qabar, Malli resaq lejn il-mejda, wiċċu mtela dawl aħmar dgħamieni, waqqaf il- 108 IL-MALTI ħarsa tiegħu fuqhom, u xħin tħarrek u medd il-pass tiegħu biex jarġa' lura, baqa' iħares lejhom sakemm wasal minn fejn kien daħal, fetaħ il-bieb u għab. Victor u Mimi mħasdu, ħarsu lejn xulxin, inbelgħu, iżda ma damux ma reġgħu ħadu r-ruħ. Victor trekken ma' Mimi, idejh f'idejha, u kMimi bil-banda l-oħra, li kienet għadha tirtogħod bil-ħasda li ħadet, ma stmerretx li titrekken ma' seħibha u tgħożż il-wens tiegħu. — ''Imxi mmorru f'dik ir-rokna, hemm ħadd ma jarana'' — qabeż sefsilha f'widnejha Victor — Hawnhekk qed inħoss il-bard. — 'Lo' weġbitu minn taħt il-lsien Mimi — Hemmhekk hemm wisq dlam, u nibża'… Dak ir-raġel jinduna li m'aħniex hawn u jiġi jsibna f'dak id-dlam… Ma tarax kemm dam iħares lejna ' — U siktu. Wara ftit kif kienu sa jagħlqu għajnejhom u jistrieħu mill-għaja li kelihom, ħassew bħal ħoss ta' bieb iżaqżaq, Fetħu għajnejhom, Ma raw 'il ħadd. ''Victor'' — staqsietu mbażżgħa Mimi, b'leħen imriegħed, ''Dan x'ħoss hu''' — t'Xejn'' weġibha dak b:a ma. fetaħ għajnejh — ''Dan ħoss ta' bieb minm kamra oħra'', Iżda Mimi beqgħet tissemma, bexxqet għajnejha, ħasset bħal żilfa riħ fuq wiċċha, u lemħet bħal dell għaddej minn nofs. il-kamra. Bla ma kellha l-ħila tiftaħ fommha, ċaqalqet lil Victor. Dan fetah kemm xejn għajnejh… u kif Mimi reġgħet tatu ċaqliqa oħra berraq għajnejh. Kien dak ir-raġel tal-libsa sewda li raġa' daħal ħiemed ħiemed, Bil-pass meħjut bħal qabel resaq lejn il-mejda t-tonda, qiegħed idejh fuq it-tapit ikħal u waqaf taħt id-dawl dagħmieni tal- lampa jħares ċass lejn Mimi. L-ikħal ta' taħt għajnejh kien għadu juri xi sinjali ta' tbatija; iżda dik il-maskra bajda ta' wiċċu taħt dak id-dawl ħamrani tal-lampa kellha ukoll il-bixra ta' ħruxija u ta' tehdida. Mimi nħallet minn idejn Victor, intrefgħet minn dahar id-divan, fejn kienet mistrieħa, qamet bil-qiegħda, imwerwra, b'idha x-xellugija f'xagħarha u: bl-oħra turi lil seħibha dik ix-xbieha li qiegħda theddidhom b'dik il-ħarsa li ma reditx titħarrek minn fuq- hom. Hi bdiet tirtogħod minn rasha sa saqajha, u Victor baqa' jħares imbikkem, — 'SVietor, Victor'' infexxet tgħid ittemtem b'leħen maħnuq Mimi lil seħibha — ''Dak min hu, kif qed iħares ċass lejna…… għaraftu f. — 'Min huf'' — staqsa b'leħen imriegħed l-ieħor. — ''Reggiel… Wiċċ Reggiel — reġgħet b'nifs maqtugħ Mimi, fil-waqt li baqgħet de'jem titrekken ma' Victor — ''Jien qed nibża'. X'wiċċ ta' kadavru… X'mar għamel b'idejh l… Ħudni. minn hawn… fittex ħudni minn hawn F'. META L-QALB MA TWEĠIBX 109 Dak il-wiċċ tar-rħam baqa' jħares lejha iktar u iktar b'għajnejn imberrqin. li jinfdu l-qalb. Xufitejh taħt id-dawl aħmar dagħmieni tal-lampa kienu ħadu lewn ikħal u minn ħalqu kienet ħierġa bħal tnexxija ta' demm iswed, Vietor tħarrek u Mimi għamlet il-ħila tagħha u qamet. Dak ir-raġel ċaqlaq wiċċu u għab; id-dawl intefa, Infetaħ il-bieb tal-faċċata u d-dawl inemnem. tal-lanternma f'tarf it-taraġ wriehom il-mogħdija ta' barra. It-tnejn, imqabbdin ma' xulxin, telqu jiġru; niżlu t-taraġ erbgħa erbgħa. ġew fil-kamra tal- ħitan suwed impinġijin imġiel u nisa jittajru, u bil-fixkla ħabtu mat- trepied tal-miġmar u l-art imtliet bi bċejjeċ tal-ħatab maħruqa u bi rmied, u l-arja bi dħaħen u riħa ta' xaħam u ġlud imdewba. Bil- qiegħda isfel, wara l-bieba, kien hemm imrekkna l-mara x-xiħa, l-għassiesa. tal-bieb, li sellmitilhom b'ċaqliqa ta' rasha u taċ-ċfuf ta' arunha, fil-waqt li kixfet ix-xedaq u daħkitilhom. F'tarf il-kuridur ħdejn ir-rixtellu ħabtu wiċċhom mar-raġel tal-libsa ħamra, l-għassies tal-bieb tal-mina, li fil-waqt li fetħilhom ir-rixtellu staqsiehom bid- daħka: ''Hekk malajr' — Naħseb li għaddejtu siegħa tal-hena, hux tassew' — Victor u Mimi ħarsu lejh b'wiċċ miblugħ, u, bla ma fetħu fommhom sellmu xott xott u wrewh li kellhom mitt sena sakemm jitilqu. — 'EĦalli min jarakom'', issokta jgħidilhom dak il-għassies, fil- waqt li b'idu l-waħda baqa' jżomm r-rixtellu miftuħ, u bl-oħra ixejjer qatta mfietaħ — 'iL-aqwa sakemm tidraw, Dan il-post m'għadux bħal dari. Fih daqsxejn tal-ħajr. Qegħdin nimxu maż- żmenijiet,.. Wieħed isib daqsxejn tal-hena, iżda mbagħad dak il-hena l jsib jitpatta wkoll b'daqsxejn ta' piena fil-qalb…… Saħħa u sellu għal sħabkom tad-dinja l-oħra u jgħidulhom jiġu joqogħdul' — Ġerra r-rixtellu, sabbtu, dawwar il-muftieħ u sakkar. Il-ħoss tat-tisbita tar-rixtellu u ż-żaqżiqa tal-egħluq tas-serratura . ħasdu lil Mimi u ħassithom f'widmejha bħal leħen iżarżar ta' xi ħadd li ġie jqajjimha bil-herra minn nagħsa twila, Ċaqalqet rasha bħal meta wieħed irid ikeċċi xi ħsieb minn moħħu, għorqot għajnejha u fetħithom. 'Mimi dawret il-ħarsa tagħha, qamet bilqiegħda fuq is-sodda u ntebhet li kienet qiegħda toħlom, Id-dawl fietel tax-xemx kien żelaq minn bejn il-persjani tat-tieqa u kiser id-dalma tal-kamra bi strixex bojod fuq iż-żġieġ tal-mera, tat-twaletta u l-aħmar bellusi tal- kutra ikkuttunata tas-sodda, Delina kienet ħabbtet il-bieb, dawret il-pum tal-lukkett tal-bieba u bil-ħoss qajmet lil-Mimi. — 'Sinjorina F' — sejħet. — Il-mamà qamet' — staqsiet Mimi, x'ħin fetħet għajnejha u stenbhet sewwa, : 110 IL-Manri — Iva — qed tistenniek għat-tċ. — Ħareġ kmieni — GKiiP — Mhux hu li daħal bil-lejinett' — — 'Iva, imma għodu għodu, sejħulu malajr. Delina resqet lejn xifer is-sodda u qaltilha bil-mod:— ''Bagħtu għalih malajr, il-papà u l-mamà ta' Reggie. '' — ''Tassew7 U għalfejn f — ĊXi ħass ħażin ikrah — 'La teħux qatgħa…milli jidher Reggie. Mimi qabżet mis-sodda, xarrbet wiċċha, libset il-kimono, ħarġet mill-kamra, niżlet tiġri t-taraġ u daħlet fil-kamra tal-pranzu, Ommha kienet qiegħda fuq pultruna f'rokna tal-kamra tqalleb, iktarx biex tqatta' ż-żmien milli b'dehwa jew b'ħajra, l-Illustrated London News, bin-nuċċali f'għajnejha tistenna lil bintha tinżel għat- tà, Fuq il-mejda l-kbira tal-kewba kien hemm tliet kikkri fuq doilv, it-tettiera bill-€cosji7 fuqha, dixx bil-ħobż imqatta' krustini, buti- riera, zukkariera tal-metall abjad u gallettiniera tal-kristall bil- biskotti. Mimi qagħdet bilqiegħda quddiem il-mejda bla ma tkellmet. — Wara dawra hekk twila mal-ħbieb, nistħajlek ma kellekx ħajra tqum….. Jlbieraħ iddawwart ma dħalt, milli jidher… infexxet tgħidilha ommha bla ma ċaqalqet għajnejha minn fuq il-ktieb. — Qabditni x-xita fil-ġnien tat-trunċieri u qgħadt nistkenm sakemm. siktet ix-xita…Int irqadt kmieni mamà…Kit imti'' qalet minn taħt l-ilsien Mimi hija u tressaq il-kikkra tat-tċ quddiemha u tferragħ il-ħalib. — Għandi rasi tqila''—wieġbet ommha. — ' Għaliex PF — Ma nafx, noħlom il-lejl kollu… bejn rieqda. u m'iniex.. Il-papà fejn hu' — ''Sejħulu malajr — ''Il-familja ta' Reggie… — X'ġara. .dak li kellu jiġri, binti…Eh l x'tistenna, Hekk kel- Is-SENA L-OĦRA ili Mimi mejlet raslia ħosbiena fuq idejha l-leminija. F'daqqa waħda nstemgħet iċ-ċempila tal-antiporta, u, wara ftit, daħal il-missier, it-tabib Gustav, wiċċ ta' swied il-qalb u għajnejh miksurin, Martu refgħet għajne'bha minn fuq il-ktieb u ħarset lejh tistenna jgħidilha xi ħaġa. Imbagħad, wara li ratu jinxteħet, bla kliem xejn, fuq siġġu ta' ma' ġenb il-mejda u jagħti ħarsa minn taħt lil bintu li baqgħet b'rasha mgħaddsa ħosbiena… ''Kif għadda f' staqsietu, — ''Ħażin''—weġibha, fil-waqt li resaq lejn il-mejda u xeħet rasu fil-keffa ta' idu x-xellugija kollu ħosbien,.. ''Reggie ma jgħixx, il-velenu li xorob kien wisq qawwi, ħariġlu ħafna demm minn sidru… m'hemmx tama li jgħix… Mimi difnet wiċċha bejn idejha fuq il-mejda u nfexxet f'bikja.