Francis fil-qosor) twie- led fl-Imsida, iben Dr Pietro Paolo: Agius M.D. minn Ħaż-Żebbuġ, u Maria Concet- ta nċe Busuttil. Huwa ngħata l-ismijiet ta' Francesco Ernes- fo, Giuseppe, Salvatore'. Huwa kien ħu, fost l-oħrajn it-tabib Dr Pietro Paolo Agius M.D. li għamel isem u qata' figura prominenti għalkemm kien persunaġġ kontroversja- li fil-qasam politiku u ġurna- listiku fl-aħħar tas-Seklu 19 u fl-ewwel kwart tas-Seklu 20. Francis, affezzjonament magħruf bħala 'Kikku', is- sieħeb mal-Malta (Reformed) Police Force u nħatar Spettur fl-10 ta' Ottubru 1890. Huwa kien promoss fil- Korp f'perjodu tabilħaqq imqalleb u li kien karatteriz- zat minn deċiżjonijiet isti- tuzzjonali li l-Gvern Kolonja- li f'Malta ħa permezz tal-ħruġ ta' Orders-in-Council li kienu jinkludu l-impożizzjoni ta' taxxi u s-suppressjoni tal-Lingwa Taljana li wasslu biex ġemgħat nies jagħmlu bosta rimostranzi u manifes- tazzjonijiet vjolenti fit-toroq Francis Agius kien pu- lizija li okkupa pożizzjoni- jiet ta' livell għoli fil-Forza tal-Ordni meta uffiċjali u membri oħra minn fuq s'isfel kienu l-mira ta' attakki per- sonali u kienu severament trattati matul dimostrazzjoni- jiet ostili li kienu intenzjona- ti mill-1891 sal-1902. Francis Agius għex f'per- jodu tal-istorja ta' pajjiżu meta l-firda politika kienet inspjegabbli u setgħet tkun faċilment fatali. Huwa kien ġej minn fa- milja li kienet involiata'' fil-kumbattimenti partiġġji' tassew ħorox u li kient. — jaqsmu l-familji u jnisslu. għadab fost l-individwi. Huwa kien dak il-Malti; jew dak l-Għawdxi lisminn' ħafna aspetti. kien. jirrapp- reżenta liċ-ċittadin tal-Gżi-… ta-Fortizza fiż-żokra tal-Me-.: joni imbarazzanti matul epo- ka kruċjali fil-ġrajjiet poli- tiċi-kostituzzjonali meta l- ħakkiema barranin kienu lesti li jreġġgħu lura l-arloġġ b'iżjed minn ħamsin sena. Francis Agius ittella' għall-grad ta' Assistent Su- pretendent tal-Pulizija fl-1 ta' Diċembru 1900, sewwasew mal-bidla tas-seklu u mal-qo- fol tad-diżubbidjenza ċivili u fiżika. Huwa ndarab mortalment waqt li kien jaqdi d-dmirijiet tiegħu fi Triq il-Fran, fil-Belt Valletta, waqt li partitarji voċiferużi, anti-Britanniċi u filo-Taljani, marċjaw fil-Belt Valletta fi tmiem mass meet- ing ta' rabbja u protesta 'l bar- ta mill-'Bieb tal-Bombi' fil- 11 ta' Awwissu 1902. Huwa ntgħata daqqa ta' sieq fl-istonku minn taġel mhux magħruf u li baqa' ma kienx identifikat waqt li huwa kien għassa f'Istitut tas-Servizz Militari li kien sitwat fis-sit fejn aktar tard inbnew l-Bartolo Flats'. Francis Agius tilef ħajtu meta kellu biss 30 sena u kien għadu għażeb fl-aħjar tiegħu. Huwa miet minħabba l-ferita li ġarrab fir-residenza tiegħu n.103, Triq il-Fran, fil-Belt Valletta. Huwa sarlu l-funeral l-għada 14 ta' Awwissu 1902, u l-korteo proċeda mill-Knis- ja Parrokkjali tal-Madonna tal-Portu Salvu u ta' San Duminku, fil-Belt Valletta. Huwa ndifen fil-Punent N.B.30, fiċ-Ċimiterju tal-Ad- dolorata f'Raħal Ġdid. Mad- anakollu, il-fdalijiet tiegħu kienu aktar tard trasferiti diterran f'gażiba u f'sitwazz- 36 ( Il-Ħadd 13 ta'Settembru 200: ĠENSNA (57) — KITBA U RIĊERKA RAV MANGION (c) ZORĊA Il-PROFESSUR RAV MANGION B.A. (Hons, (Istitut Agostinjan), M.A, (Storja) (Melit), LL.D. (Melit), D.Phil. fil-qabar tal-familja, fil-Lvant Z.G.1,, fejn saritilhom sepol- tura ġdida mingħajr indika- zzjoni ta' ismu, ġewwa l-ist- ess midfen ewlieni tal-pajjiż. Sfortunatament, Francis Agius u l-mewta traġika tiegħu mhux biss ma baqgħux jitfakkru iżda talli ntesew għalkollox. minkejja. dan l-Assistent Supretendent kien vittma u martri matul l-eżerċizzju tal-professjoni, tal-vokazzjoni u tal-missjoni tant nobbli, serja u ammire- voli tiegħu. Huwa baqa' biss imsemmi f'notamenti li baqgħu jeżistu bħala manuskritt ta' bijografi- ji li l-kompilatur tagħhom Harrv Benjamin Formosa, kien qarib kollaterali tiegħu.