il- EEA ki MAN SħaGj ġe) sebgħa: il- (Linnet) Għall-ewwel darba naħseb f'mijiet tas-snin, din il-ħarifa ĦBASĦ ma jistgħux jinqabdu iktar għasafar tal-għanad fe) Għasafar tal-għana x'jaħbtu2 Għasafar tal-għana huma għasafar żgharli jgħannu sabiħ. Fid-dinja hawn ħafna razezu speċi, imma f'Malta l-iktar li jiġu huma l-iSponsun (Chaffinch) il- (Goldfinch) Mal ħali ċiji ġ (Hawfinch). Peress li dawn l-għasafar jgħannu sabiħ, ħafna nies ħadu d- drawwa jaqbduhom biex iżommuhom f'gaġeġ jew guvi ħalli joqogħdu jgħannu. F'Malta wkoll din id-drawwa ilha teżisti, u kull sena eluf u eluf ta' għasafar tal-għana jisimgħuhom jbejtu f'Malta iktar spiss. Min jaf, tgħid jibda jinżel xi Ver- dun fuq il-bird tables ukoll 2 Kos, qed niftakarl Jien aħjar narma l-bird table tiegħi, għax il-Pitirrossi waslul kienu jispiċċaw fix-xbiek tan-nassaba. Imma issa din id-drawwa saret Aħbar tal-ġenni Huwa dejjem ħażin li annimal jinqabad mis-selvaġġ u jinżamm magħluq, speċjalment għasfur li li mdorri jsiefer eluf ta' kilometri kull kien ħieles, huxli Għalhekk il-BirdLife hija kontra l-insib tal- għasafar, u nisperaw li kulħadd jirrispetta din il-liġi. Forsi ftit tas-snin oħra jibda jkollna Sponsuni u Gojjini Il-PANKRAZJU (Sea Daffodil Pancratium maritimum) hija pjanta sabiħa tax-xtut ramlin. Tkun bil-fjuri l-iktar fis-sajf, imma fil-ħarifa ssibha wkoll bil-fjuri. Il-Pankrazju hija rari għax l-ambjent tagħha - l-għaram tar-ramel (sand dunes) - ftit jeżisti minnu f'Malta. Ritratt ta' Desirċe Falzon kontra l-liġi. L-għasafar tal-għana saru protetti u ma jistgħux jinqabdu iktar. għandu l-ġwienaħ biex itir u għasfur Ħeqq, mhux billi jkollu guva kbira, qatt ma jista' jkollu l-kobor li kellu meta l. il-Ħuttafa 94 : Ott 2009 - pO3 X'għandna2 Aħbarijiet Mid-Dinja Il-Malvizz It-Tabakk tas-Swar In-Nemmiesa Il-Friefet tad-Dlam Attività u avviżi, eċċ Il-Wetlands Nilagħbu Tikka 10 Gallerija 10 Messaġġ bil-Kulur Abjad 11 Il-kumitat ta' Klabb Ħuttaf Kathleen Mamo (kap) : Jason Aloisio ' Matthew Borg Cardona : Desirċe Falzon : Victor Falzon kuntatt indirizz BirdLife Malta 57/28 Triq Abate Rigord Ta' Xbiex XBX 1120 tel 21347644 / 21347645 / 21347646 imejl infoObirdlifemalta.org imejl tal-magażin il-huttafaObirdlifemalta.org websajt www.birdlifemalta.org Klabb Ħuttaf Klabb Ħuttaf huwa t-taqsima ta' BirdLife Malta għall-membri ta' taħt it-18-il sena. Il- Klabb jorganizza ħarġiet fil-kampanja, żjarat I f'riservi naturali, mixjiet, ħarġiet bil-lanċa, u nagħmlu wkoll xogħol ambjentali. Kull xaharejn noħorġu wkoll l-magażin Il-Ħuttafa li l-membri jirċievu bil- l Bħalissa fil- 2 A Klabb qegħdin iktar . ; BirdLife Sħubija fi Klabb Ħuttaf MALTA hija €7 fis-sena. i ; 6 Publikazzjoni BirdLife Malta, Ottubru 2009 Disinn u produzzjoni Victor Falzon Stampat għand Poulton's Print Shop aħbarijiet F'Malta naraw tliet speċi ta' zakak: iz-Zakak Abjad, iz- Zakak tad-Dell u z-Zakak Isfar (jew l-Isfar). Ebda minhom ma jbejjet f'pajjiżna, u jiġu biss jew biex jistrieħu waqt il-passa jew biex jgħaddu x-xitwa. Imma r-rebbiegħa li għaddiet par Zakak tad-Dell (Grev Wagtail) bejtu f'post fl-inħawi tal-iSptar Mater Dei. Issa dan l-għasfur is-soltu jbejjet f'postijiet ħdejn xmajjar u nixxigħat tal-ilma. Tgħiduli mela x'bejjet jagħmel fin-nixfa ta' Malta2 Għax fil-post fejn bena l-bejta kien hemm xi kanna bl-ilma ħiereġ minnha. U mid-dehra dan kien biżżejjed biex Papa u Mama Zakak ip TA infor 09/11) Fl-ajruport ta' Ma isibu ħafna insetti u żrieragħ. L-għasafar f'ajruport jafu jkunu periklu, għax jekk jinqabdu f'magna ta' ajruplan jistgħu jwaqqgħuhi Mistoqsija: Tweġiba: Ħafifa… il-ħaxix ħallih jikber twill Tweġiba tajba. Fil-ħaxix twil l-isturnell ma jarax jiekol, u malajr jitlef l-interess. Imma smajna li l-problema ħa jippruvaw isolvuha billi jdaħħlu l-kaċċaturi jisparaw fuq l-isturnell. Dan ħażin, għax l-ajruport Santwarju tal-Għasafar. BGħalira ef 7 fe, k tol Whites — U le, mhux Great White Sharks, imma Great Ż 1 White Egretsi Fit-2 Ottubru 2009 daħlu żewġ iPsieset Bojod fir-riserva tal-Għadira - dan ż t'hawn fuq wieħed minnhom. X'għonq dak, G TE LLI : i 2 A 000 Ħehel Kont ( à qed naralul piġiibRiENE $ Il-brimb tad- dinja huwa kollu karnivoru, jiġifieri jaqbdu annimali oħrajn (is-soltu insetti) biex jikluhom. Imma ftit ġimgħat ilu, naturalisti li kienu l-Messiku qed jistudjaw tip ta' brimba qabbieża (Bagheera kiplingi) baqgħu skantati meta sabuha tiekol il-pjantil L-ikel favorit tagħha huwa bħal rossiet sofor li jikbru f'tarf il-weraq ta' xi siġar tal-akaċja. Il-brimba fir-ritratt qed iżżomm waħda minnhom. Stramba ħafna l-biċċa. Kieku din l-istorja sma- jnieha f'April konna ngħidu: 'Din xi April Fooll' Fid-dinja hawn xi 50 speċi ta' tonn. Waħda minnhom ati (Thunnus thvnnus) - tgħix fil-Baħar Mediterran, imma ma tantx se ddum. Għaliex2 Għax xi pajjiżi tal-Mediterran, fosthom Malta, tant qed jaqbdu tonn żgħir li dan mhux qed jilħaq jikber u jbid. Ħeqq, u mingħajr bajd ma jkunx hawn tonn ġdid. Imma dawk li qed jistadu għaliha ma donnhom jimpurtahomi L-aqwa li deħlin il-miljuni ta' ewro. Ħafna mit-tonn jixtrih il-Ġappun, għax il-Ġappuniżi jiġġennu għat-togħma ta' dil-ħuta. Dan l-aħħar l-Unjoni Ewropea issuġġeriet li s-sajd għat-tonn jieqaf għal ftit snin ħalli l-ħuta forsi terġa' żżid fin-numru. Imma sitt pajjiżi (Malta, Spanja, l-Italja, Ċipru, Franza u l-Greċja) Il-Ħuttafa 94 : Ott 2009: p04. X'taħwid ta' ħjata 71 ghandekli Il-Malvizz huwa wieħed mill-għasafar li jpassu fil- ħarifa. F'xi snin ikun komuni, f'oħrajn iktar skars. Ipassi l-iktar matul il-lejl, meta jsemma' l-għajta karatteris- tika tiegħu: tsipp..tsipp. Għandu wkoll għanja sabiħa u varjata, għalkemm f'Malta mhux faċli tismagħha. Numru żgħir ta' Mlievez iqattgħu x-xitwa f'Malta u jibqgħu jidhru sa Marzu. Sfortunatament il-Malvizz huwa mfittex ħafna mill-kaċċaturi, u kull sena jinqatel f'numri kbar. Il-Malvizz huwa għasfur tal-imsaġar, u tista' tiltaqa' miegħu wkoll fil-widien u f'xi ġonna kbar bis-siġar. Huwa pjuttost imgerrex u jippreferi joqgħod waħdu. Il-mara u r-raġel huma l-istess kulur, kannella minn fuq, bajdani minn taħt, u b'ħafna tikek suwed fuq sidru. Jiekol dud, insetti u ħafna bebbux. Il-qoxra tal-bebbux jkissirha billi jpoġġi l-bebbuxu fuq ġebla u jibda jtiha b'munqaru sakemm titfarrak. M'għandekx x'tagħmel, jj xbin7: webbsu rashom u ma ridux jafu. Għalhekk is- sajd ħa jibqa' jsir bħas-soltu. G. Siġra żgħira, tilħaq għoli ta' 4m. ; L-Indja u l-Pakistan dejjem impikati bejniethom, U c is-soltu fuq xi biċċa art li jkunu jriduha t-tnejn. — U jinqala' l-ġlied, l-isparar u anke l-qtil. Affarijiet tal-wahx insomma. Imma daż-żewġ pajjiżi ġirien għandhom ukoll pika li qed tagħmel ġid lin-natura: qed jimpikaw fuq min kapaċi jħawwel l-iktar siġar f'ġurnata waħdal F'Ġunju li għadda r-rekord kien ta' 447,874 siġra mħawlin fl-istat ta' Assam (fl-Indja). Xahar wara hadu tkaxkira mill-Pakistan, li hawlu 541,176 siġra fil-'mangrovji tax- xmara Indus. Issa t-titlu reġa' mar l-Indja, li f'Awwissu għamlu tahwila enormi fl-istat ta' Bihar. Il-Guinness Book of Records għadhom qed jgħoddu, imma n-numru qiegħed viċin il-biljun siġral Biljun jiġifieri elf miljun (-1000,000,000) tmangrovji - foresti mgħarrqin fl-ilma, ħafna drabi jikbru fejn xmajjar kbar jiftħu fil-baħar. żastronomi - nies li jistudjaw l-kwiekeb u l-pjaneti F'dawn l-aħħar ġranet, Żastronomi Ewropej sabu 32 pjaneta ġdida jduru madwar kwiekeb differenti. B'hekk issa t-total ta' pjaneti qiegħed xi 4001 L-astronomi jaħsbu li erbgħa minn kull għaxar kwiekeb li jixbħu lix-xemx tagħna għandhom pjaneti madwarhom. Mid-dehra l-pjaneti mhux rari daqskemm konna naħsbuhomi Iktar ma jsibu pjaneti iktar hemm ċans li xi darba nsibu l-ħajja fuq xi waħda minnhom. malajr u tgħix l-iktar sa sitt snin. Weraq-aħdar fil-blu u kapaċi jkunu—B kbar sa 30ċm, speċjalment meta tkun għadha-xitla-ġdida.Il-kulur-taz-zokk ivarja skond l-età: għall-ewwel aħdar ċar;imbagħad-daqsxejn-fil-blu;-wara jsir vjola ftit skur, u fl-aħħar kannella. ' Minn-April-sa-Ottubru-tagħmel-fjuri sofor qishom qniepen irqaq.Tħobb tintelaq naqra fi-żmien il-fjuri: Tikber l-iżjed f'postijiet imħarbta, bħal għelieqi; djar u barrieri mitluqin; u fuq is-swar. Probabbli kienet titkabbar għat-tipjipjew bħala ornament,imma mid- dehra m'għadhiex tintuża. Siġra 'aljena mill-Amerika t'Isfel li nfirxet fil-Mediterran. Frekwenti f'Malta, u skarsa ħafna f'Għawdex u f'Kemmuna. Probabbli tkompli tiżdied fil-ġejjieni. Waħda mill-aktar siġar rari fil-Gżejjer Maltin hija n-Nemmiesa, li jgħidulha wkoll l-Ulmu ta' Malta. Tikber f'widien li jkollhom l-ilma kważi s-sena kollha, u din hija waħda mir-raġunijiet għaliex hija rari: għax widien bl-ilma s-sena kollha ftit għandnal Periklu ieħor għal dis-siġra huwa t-taħlit ma' siġar oħrajn. Minbarra n-Nemmiesa tagħna, f'Malta hawn xi tliet speċi oħrajn ta' nemmies, li aktarx tħawlu mill- bniedem. Il-problema hi li meta dawn iwarrdu, il-fjuri jistgħu jiddakkru man-Nemmiesa tagħna, u s-siġar żgħar ġodda ma jibqgħux razza pura. U mhix l-ewwel darba li xi bidwi jqabbad in-nar qrib xi Nemmies, kultant apposta biex jeqridhom. Għad fadal xi tliet irqajja' ta' Nemmiesa: f'Wied ir-Rum (Mtaħleb), fi Ġnien il-Kbir (ħdejn il-Buskett) u f'Għajn il-Kbira (ħdejn il-Girgenti). In-Nemmiesa tagħna tingħaraf minn speċi oħrajn ta' nemmies għax il-friegħi huma torja u żgħar, u l-weraq għandu kisja pil li jagħtiha dehra ftit griża. Il-weraq għandu t-truf isserrat. Interessanti li l-parti t'isfel tal-werqa tan-Nemmiesa qatt ma tkun simetrika. Is-siġra toħroġ il-fjuri qabel twerraq fir- To) rebbiegħa. Iż-żerriegħa (tissejjaħ samara) hija ċatta, tonda u tkun imdawra b'qisu ġewnaħ tal- karta. Il-qoxra tas-siġra hija maqsuma u mixquqa. In-Nemmiesa għandha ħabta madwarha ttella' ħafna 'bgħula li maż-żmien isiru siġar ġodda. (Din x'inhi, Dik żerriegħa tan- 6 iPad Nemmiesa, ruħi. I jgħin ħafna fit-tnissil ta' dis-siġra, għax dal-bagħal tista' (o ) tieħdu, tħawlu post ieħor u jikber f'siġra ġdida. l Minbarra f'pajjiżna, in-Nemmiesa tinstab ukoll fi l Sqallija, Kreta u Ċipru, u mkien mhi komuni. Għalhekk huwa iktar importanti li nibżgħu għaliha. In-Nemmiesa mħarsa bil-liġi, imma dan mhux biżżejjed biex is-siġra tinfirex f'pajjiżna. Hemm bżonn li jsir proġett biex jitnisslu aktar minnha f'postijiet differenti ta' Malta u Għawdex (o ħalli dis-siġra ma tispiċċax. il-masġàr Charles F. Grech ibagħal/bgħula - le, mhux dak l-annimal li qisu żiemel, imma tip ta' friegħi li siġra ttella' madwarha mill-għeruq u li jistghu jikbru f'siġar oħra bħalha. iTĦuttaf nafu li dawn kollha ħmerijiet li jivvintaw in-niesl Il-baħrijiet huma insetti interessanti li għandhom Dil-baħrija meta tagħlaq ġwinħajha tiġi qisha werqa niexfal Bħalma hemm il-friefet ta' bi nhar, hemm ukoll il-baħrijiet, li nistgħu nsejħulhom il-friefet ta' bil-lejl. ieli TE le L Tota A ET Ke ET ET EE Jo A o i IB ll bogħodi Ħafna jaħsbu li l-baħrijiet huma kollha kannella, griżi u bla gost ta' xejn. Imma din ħmerija tel i Mel il A l L L Kola fe aa ELI iktar baħrijiet minn friefet. Friefet għandna xi 24 speċi, imma baħrijiet għandna iktar minn 500 speċil Il-ħarifa żmien ia tajjeb biex tara l-baħrijiet, speċjalment filgħaxija ; madwar xi lampa k. tat-triq. Dan jgħidulu żarżur għax meta jtir iżarżari Bl-Ingliż jgħidulu Tiger Moth. Naħseb għax għandu dawk l-istrixxi Jekk trid ktieb tajjeb kif ea TġI IA u l-friefet ta' Malta, Li i li u Il-Ħuttafa 94 : Ott 2009 : po8 Sejrin sa Wied L-Isqof huwa wied sabiħ mhux bogħod mill-Buskett. F'Wied l-Isqof bħal daż-żmien ikun hemm nixxiegħa ilma, Kola tela A a ia ia essanti għan-natura. Hawnhekk jgħixu ż-żrinġijiet, u jikbru pjanti li jhobbu dat-tip GW lI A (ori To l speċi rari bħas- Safsafa Kbira u Denb iż-Żiemel: dawn ftit is- sibhom jikbru f'inħawi oħrajn f'Malta. Aħna tal-Klabb sejrin passiġġata s'hemm, u nistidnukom tiġu magħnal b iż-żiemel Nixtiequ ngħidu grazzi lil Pau, kartunist minn Majorca, li tana permess nużaw l-arti tiegħu f'Il-Ħuttafa. Jien kollha qed infaddalhom Kull darba li ġġeddu l-miżata fi Klabb Ħuttaf, nibagħtulkom poster bil-kulur tal-għasafar. Bħalissa qed nagħmlu poster ġdid bl-għasafar tal-għana. Jekk tixtiequ tirċievu dan ukoll, qis li ma tinsewx iġġeddul Fi Klabb Ħuttaf tgawdu u titgħallmu. ħafna wkoll li tħajru lil sħabkom biex huma wkoll jidħlu il lejali Jekk tħobbu l-għasafar, żuru l-websajt ġdida Birding in Malta, c— Websajtippakkjata tagħrif u ritratti fuq għasafar ta' Malta, postijiet tajbin fejn tista' tmur berdwoċing, eċċ. Dil-websajtħolquha Nicholas Galea u Steve Zammit Lupi, żewġ żgħażagħ berdwoċers akkaniti u membri ta' Klabb Ħuttaf. S'issa f'dis-sensiela ħarisna A dojjdl lejn ambjenti fuq l-art. Did-darba se niċċaqalqu mill-art għall-ilma: se nħarsu lejn l-ambjent tal-wetlands. Wetlands huma postijiet fejn tinħass ħafna l-preżenza tal-ilma, sew jekk mielaħ, 'salmastru jew ħelu. Il-wetlands insibuhom fejn l-art tiltaqa' ma' postijiet mgħarrqin bl- ilma, bħall-baħar. Hemm wetlands li jkollhom l-ilma s-sena kollha, u Na oħrajn li jkollhom l-ilma għal parti mis- darbal sena. Hemm wetlands żgħar u oħrajn Wiehed mill-ikbar wetlands fid-dinja huwa l-Pantanal, fil-Brażil. differenti ħafna. Bl-Ingliż isemmu marshes, estuaries, bogs, swamps, mangroves, fens, eċċ. Kollha differenti f'xi haġa jew oħra, imma kollha għandhom x'jaqsmu mal-ilma. jgħix fihom' -wetlands jinstabu mad-dinja kollha, u kull fejn jinstabu huma importanti għan-natura u anke għal- bniedem. Huma l-ambjent ta' ħafna speċi ta' pjanti u annimali. Fost il-pjanti nsibu qasab, simar u tipi ta' ħaxix Ħafna minn dawn il-pjanti jkollhom l-għeruq fl-ilma. Fost l-annimali nsibu mammiferi, għasafar, rettili, ħut, amfibji u ċinvertebrati bħal gambli, bebbux, ħniex u insetti. Xi studjużi jikkalkulaw li fil-wetlands jgħixu 1290 tal-ispeċi kollha tad-dinja, u 4094 tal-ispeċi ta' annimali. B'mod partikolari l-wetlands jiġbdu lejhom ħafna għasafar, speċjalment dawk li jkunu qed ipassu. jiswew għalina' Barra l-valur naturali ta' dawn il- postijiet, miljuni ta' nies jiddependu mill- wetlands biex jgħixu. Dan l-ambjent ) jipprovdi diversi annimali u pjanti li Wetlands għalhekk jistgħu jkunu jittieklu. Fil-wetlands jitkabbar ukoll ir-ross, l-ikel bażiku ta' hafna miljuni ta' nies. Mill-wetlands jieħdu wkoll materjali għall-bini, mediċini u ħafna prodotti oħra. Ħafna wetlands iservu tal-filter naturali għax inaddfu l-ilma minn kimiċi u tniġġis. Bla wetlands, dit-tisfija jkollna nagħmluha b'mod artifiċjali. Il-wetlands huma importanti wkoll f'każ ta' għargħar, għax iservu ta' Ilqugħ naturali għall-impatt ta' ħafna xita. Mingħajrhom, il-ħsara tkun ħafna ikbar. Minkejja li l-wetlands huma daqshekk importanti, il-bniedem / spiss iqishom ħela ta' spazju. Ħafna wetlands tnixxfu u nqerdu. F'każijiet ohra, inbnew 'digi fuq xmajjar li qerdu l-provista naturali ta' ilma. Issa hemm ukoll it-theddida tat-tibdil fil- klima li żgur ħa jkollha impatt fuq dan l-ambjent. Għandna Malta72 Biex taprezzaw ftit x'għandu x'joffri dan l-ambjent, aqbżu qabża sar-riservi tal-Għadira u s-Simar, żewġ wetlands importanti fil-Gżejjer Maltin, peress li diversi wetlands oħra f'pajjiżna jew inqerdu jew qegħdin fi stat ħażin. L-Għadira u s-Simar huma protetti u ndukrati sew, għalhekk fihom in-natura ma ssirilhiex ħsara. Hemmhekk tistgħu intom stess taraw kemm tassew hu varjat dan l-ambjent, u kemm iservi ta' refugju importanti għall-għasafar li qed ipassu minn fuq Malta. isalmastru. ilma ħelu mħallat mal-ilma baħar , Żinvertebrati. annimali bla sinsla tad-dahar Sdiga. bħal ħajt li jaqsam xmara biex jinġabar Alison Buttiġieġ Il-Ħuttafa 94 - Ott 2009.-pjo. J'IFĦULtABA JA SOĦ 2009 sPA Poġġi l-ismijiet ta' dawn l-10 pjanti fil-kaxxi b'tali mod li fir-ringiela wieqfa jifforma isem ta' għasfur li deher fl-aħħar ħarġa ta' Il-Ħuttafa. In-natura mimlija kuluri. Imma dal-kuluri tgħid qegħdin biss biex jidhru sbieħ l-annimali u l-pjanti2 Xejn minn danl Jekk bil- nosservaw in-natura mill-qrib, naraw li l-kuluri għandhom xogħol speċjali. Did-darba ħa naqbdu mal-kulur.. tulliera xorbett deru kappara ħannewija kamumilla żebbuġija għansar plejju sagħtar Forsi tistaqsu: Mela l-abjad kulur2 Hekk hul Fix-xjenza nitgħallmu li l-abjad huwa taħlita tal-kuluri kollha tal-qawsalla. Għal ħafna annimali l-abjad huwa kwistjoni ta' ħajja u mewti Dawn l-annimali għandhom bżonn li l-ġilda tagħhom tibqa' niedja in- kella jmutu. Minħabba f'hekk, is-sħana u n-nixfa jaħarbuhom, u fis-sajf il-bebbux jagħlaq il-qoxra b'tapp u jinħeba f'xi ħajt tas-sejjieħ jew jitla' fuq xi zokk 'il bogħod mill-art tikwi. Imma għandu difiża oħra kontra x- xemx: il-bjuda tal-qoxra. Ħafna bebbux għandu qoxra bajda biex ma jisħonx iż-żejjed għax l-abjad jirrifletti s-sħana. Il-Fenek Selvaġġ kważi dejjem kannella fil-griż ikun, u dan biex ma tantx ikun jidher waqt li jkun qed jiekol. Imma jekk tħarsu sew ' lejn ir-ritratt taraw li denbu minn taħt ikun abjad. Għaliex Il-fenek juża l-abjad biex meta jara l-periklu u jitlaq jiġri, denbu jibda qisu jteptep abjad. Dan huwa sinjal lil sħabu li hemm xi predatur viċin. S458 B'hekk kollha jitilqu jiġru u jsalvaw. Dat-trikk tużah ukoll il-White- 8 tailed Deer, ċerva li tgħix l-Amerka. ) (U tal-kuċċarina £ $ fejn hu2 ki ċieżean i l-għasafar tax-xtut Ħafna għasafar tax-xtut għandhom żaqqhom bajda. Dawn l-għasafar jirgħu u jgħixu fil-miftuħ. Għalhekk faċli jarahom xi 'predaturi (per eżempju ajkla jew seqer) li jkunu jtiru jfit- txu l-priża. Imma peress li żaqqu bajda, għasfur tax-xtut ma jaqtax kuntrast qawwi mal-ilma jew l-art. Jekk ma jiċċaqlaqx, jaf jiskappa attakk mill-ajru għax il-predatur ma jarahx. Immaġina ors ta' tliet metri qiegħed quddiemek u m'intix tinduna bih. Jista' jkun7 Iva, għax l-Ors Abjad juża l-kamuflaxx. Meta jkun qed jikkaċċja, jitkaxkar bil- mod lejn xi foka u peress li l-abjad tiegħu ikanġi mas- silġ, il-foka ma tarahx. L-istess kamuflaxx jużawh ukoll il-Volpi tas-Silġ, il-Kokka Bajda u l-ŻErminja. Annimali oħra,bħas-Snowshoe Hare u l-SPerniċa Bajda, jużaw pil jew rix abjad biex jinħbew mill-predaturi. o k 1 ħ. gabrielle ipredatur: annimalli jaqbad annimali oħra biex jikolhom 2erminja: tip ta' ballottra; bl-Ingliż Ermine jew Stoat miguel borg 9 f żperniċa bajda: ghasfurbħal-summiena kbiradi'jghix fil-muntanji ut tundra, bl-Ingliż Ptarmigan: aħna ngħinuk tfaddal Faddal il-flus li taqla' permezz tal-BOV Voung Savers Account u gawdi minn: e Karus b'xejn meta tkun faddalt €100 fil-kont e Rati vantaġġjużi ta' imgħax fuq il-flus li ġġemma'. Maħruġ mil-Bank of Valletta p.l.c., 58 Triq Żakkarija, Valletta VLT 1130- Malta Impenn lejn is-Suċċess tiegħek