IL-BARBAĠANN l wieħed mill-agħsafar Li hawn Malta ftit nies irnexxielhom jaraw ħaj fl-ambjent naturali tiegħu. Fortunatament għad baqa xi par jew tnejn, iżda dawn qiegħdin dejjem fil-periklu Li jinqerdu. Jekk il- kaċċaturi Li jiltaqgħu miegħu ma jikkon- trollawx il-gosti koroħ tagħhom, il- l Barbaġann jinqered għall dejjem minn l pajjiżna bħal ma ġara liċ-Ċawla. Il-Barbaġann hu għasfur tal-priża, jiġi- fieri għasfur li jaqbad agħsafar jew annimali żgħar biex jiekol. Iżda barra minhekk hu wieħed mir-razza tal-kokk Li huma magħrufa għall-ħila Li għandhom biex i ifittxu l-ikel bil-lejl. (Hawn ta' min isemmi Li hawn xi kokk bħal Hawk Owl, il- Pigmv Owl u l-Fishing Owl Li jikkaċċjaw b'inhar). Il-Barbaġann hu twil 34 ċentimetru, ta' lewn isfar dehbi fuq ir-ras, id-dahar u d- denb bi dbabar griżi u tikek suwed irqaq kultant fuq tikek bojod. taħt huma bojod. Wiċċu hu ċatt, abjad u b'forma ta' qalb b'għajnejn kbar suwed. Il-munqar hu mgħawweġ 'L isfel u dan jgħin biex ma jtellifx il-vista. Is-saqajn, Li huma miksija sad-dwiefer b'rix abjad fin ħafna, għandhom dwiefer twal u bil-ponta biex ikun jista' jaqbad il-priża mingħajr tbatija. Hawn Malta, l-Barbaġann isib toqob fondi fil-blat f'xi rdum jew f'xi kastell mitluq fejn iqatta' l-jum jogħnos jistenna nżul ix-xemx. Imbgħad joħroġ ifittex l-ikel Li jikkonsisti f'mammiferi żgħar bħal ġrieden u firien. Ġieli jiekol agħsafar tal-bejt Passer hispaniolensis (Spanish Sparrow) Li jkunu reqdin f'xi siġra għolja. Hawn Malta għandna għaliex nieħdu ji ħsieb dan l-għasfur għax jista' jgħinna nikkontrollaw in-numru ta' ġrieden fil- kampanja tagħna. Barra minn Malta l- bdiewa jagħmlu minn kollox biex ikollhom xi par Barbaġann ibejjet fir-razzett tagħ- hom u jieħdu ħsiebu ferm. meta kienu l-Ingilterra, kellhom jitolbu Sticker maħruġa mis-Socjeta' Ornitoloġika bħala parti mill-kampanja għall-ħarsien u apprezzament aħjar tal-Barbaġann. Xi ħbieb tiegħi, permess mingħand bidwi biex jieħdu xi ritratti tal-bejta tal-Barbaġann f'maħzen. Naħseb Li taqblu miegħi Li l-bidwi Malti jaħsibha ferm differenti minn dawk ta' barra. Hawn Malta kienu jgħidu LI l-Barbaġann kien jagħmel il-ħsara lill-bdiewa, Billi l-Barbaġann jibla l-ikel kważi sħiħ jew f'biċċiet kbar u l-istonku tiegħu ma jsajjarx l-għadam u r-rix, ikollu jerga' joħroġ dawn il-fdalijiet f'forma ta' boċċi tawwalin minn ħalqu. Dawn jissejħu pellets u minnhom ornitoloġisti jistgħu jsiru jafu x'inhu l-ikel favorit tal- Barbaġann u xi kwalita' ta' ħlejjaq jin- sabu fit-territorju tiegħu. Minn studju Li sar fuq pellets Li ntbagħtu barra minn Malta għall-eżami, hstab Li l- Barbaġann l-aktar Li jiekol huma ġrieden u firien. Ir-rix tal-Barbaġann, bħal tal-kokk Li jikkaċċja bil-lejl, hu speċjali għax irid jaqbad il-priża mingħajr ma jagħmel ħoss. Il-pinen tal-ġwienaħ għandhom bħal xagħar fin fuqhom qiesu bellus, Dawn iraqdu u jkissru l-Ħoss tat-titjira. Kieku ma kienx hekk, kieku ħafna ġrieden jaħirbu ġurnata jew iktar differenza minn xulxin, B'hekk jiġri Li f'bejta waħda jista' jkun hemm friegħ ta' daqs differenti. F'każ ta' ġuħ, il-ferħ il-kbir jista' jiekol lill- friegħ l-oħra u b'hekk jgħix hu biss flok imutu kollha. Hawn Malta żgur Li hawn ġrieden biżżejjed għal numru mdaqqas ta' pari ta' Barbaġann, iżda sfor- tunatament Ħafna kaċċaturi joqtlu dan l-għasfur biex jibbalzmawh. Dan m'għandux jibqa' jsir għax barra Li l- Barbaġann huwa protett bil-liġi, hu jagħmel ħafna ġid. Denis Cachia, membru żgħażugħ tas-Soċ jeta' Ornitoloġika (MOS), kellu xorti jara' l-Barbaġann ħaj fl-ambjent naturali tiegħu u qal hekk: ĦF'Lulju tas-sena 1978, jiena u żewġ membri oħra tal-MOS morna Għawdex f'post fejn setd kien għadu jbejjet il-Barbaġann. Wieħed minn sħabi kien żar dan il-post qabel u kien hu li qalilna f'liema toqba fil-blat il-Barbaġann kien darba jbejjet. Qalbna tqawwiet malli wasalna hekk kif sibna numru sabiħ ta' pellets taħt dik it- toqba, li wħud minnhom dehru li kienu nxtarru riċentement. Dalam bil-mogħod u fis-skiet tal-lejl bdejna nisimgħu it-tħaxwix tal-ġrieden. F'daqqa waħda deher il-Barbaġann, iħuf bla foss matul il-blat għoli. Ġrieden ta' l-imramma huma mfittxija mill- Barbaġann għall-ikel. rasu ċatta u kbira u għalkemm kien id-dlam ir-rix deher li kien ċar ħafna. Ftit wara, smajna l-għajta tiegħu li litteralment twaħxek fis-skiet tal-lejl. Matul il-lejl tfaċċa l-għawġ għax qattiel ta' l-agħsafar spara tlett tiri lejn il- Barbaġann iżda b'xorti tajba ma laqtux. Matul il-bqija tal-lejl il-Barbaġann ma deherx aktar ħlief ftit qabel li sebaħ. Minn dak il-lejl memorabli aħna bqajna inżuru dan il-post tal-Barbaġann u sibna kemm huwa interessanti dan l-għasfur u x'vojt jibqa jekk il-kaċċatur jeqirdu għal dejjem bħal ma qered iċ-Ċawla f1'1956. ML-MAL-MRL ML AL Is-Soċjeta' għall-Istudju u l-Ħarsien tan-Natura (SSCN) ħarġet sticker biex tqajjem kuxjenza publika ħalli l-qbid taż-żrinġijiet jiġi kkontrollat.