silekiga aħħlitl ż : fil msamnu U ħallietu KiRXHA—Mejjet hemm- fil-knll hadd fuq din il-bluħa Hi In-nies-ta'- Nazaret il-ftit-Fasara f l-ħafna Mistiaia il-kien hemm, kollha żi għamel-hu. San Ġwann l-Evanġelista kiteb ċar li waqt li Ġest kien. mislub u għiejed imut, Ommu, Marija, kienet wieqfa ħada. s-salib tiegħu (San Ġwann, k XIX, v. 25). Għalhekk ir-Rħieb Franġiskani ta' Ġerusalem, fis-sehem tagħhom mill-kappella li hemm mibni- ja fuq il-Blata tal-Kalvarju, ma' ġenb l-artal tal-Griegi, fejn kien imwaħħal is-salib, waqqfu artal lid-Duluri tal- Madonna. Taħt dan l-artal, mgħottija b'bozza taż-żġieġ; tidher biċċa. mill-Blata Mqaddsa. tal-Kalvarju; u fuq dal-artal, minn bdiel inkwatru, hemm niċċa. Ġewwa din-niċċa tinsab sura tal-għew- wied, nofs bust, tad-Duluri. 'sura kienet maħduma fil-Portugall, TAL-KALVARJU ħafna snin ilu; u mogħtija lill-Fran- ġiskani ta' Ġerusalem, bil-għan li' tit- qiegħed fuq dan l-artal, Meta tħares lejn din id-Duluri u tara l-ġmiel tagħha, ikollok tistqarr 'i min naqqaxha, kellu jdejh immexxi- jin minn Alla. Fuq Wiċċha, irżin u kiebi, jidher ċar l-uġiegħ il-qalb ta' Il-qasma tal-Franġiskani ka mill-kappella ta' fuq il-Kal- i varju. Jidher ftit mill-artal tad-Duluri, fil-lemin tal- Artal il-kbir (xellug ta' min iħares lejn ir-ritratt). omm waqt il-mewt ta' l-Iben Waħda- ni tagħha. U ħin wieħed jidher ukoll is-sabar li kien xieraq lill-Omm ta' dak l-Iben għax kienet taf li bil-Mewt tie- għu kien sa. jeħles mill-jasar tal-għadu lil ulied Adam. Għajnejha miksura, imxarrbin: bid-dmugħ, iħarsu fil- bgħid, donnha għedha. taħseb fit-tfu- lija ħelwa: tal-Iben tagħha, u tqisha ma' dak il-waqt tal-imrar, Xuftejha ia À ħi magħluqin, bħal min ikun iżomm il- Wiċċha jġiegħel lil min jifhem dak il-ħin x'inhi tgħid f'qalbha: —F'iex kelli narak, ja Iben maħbub tiegħil'' 4 Daqs kemm grazzi jinqalgħu minn min jitlob quddiem din is-sura tad-Du- luri (kont sa ngħid: daqs kemm isiru mirakli. Għax x'tgħidilhom ġrajja ta' meta bniedem. ikun. fl-aħħar nifs ta' ħajtu, u kif niesu jitolbu quddiemha jgħaddi għall-aħjar, u ftit wara jqum mill-friex, ma għandu xejn2 Jew ta' meta xi ħadd ikollu l-panni fuq għaj- nejh, u jkun għoddu għama, u wara li jitlob quddiem din is-sura, il-għilla tgħaddilu u: l-panni jmorrulu u jiġi jara daqs min jara ċar), in-nies ta' ID-DULURI TAL-KALVARJU jew L-OMM TAL-GĦEĊUBIJIET kif tissejjaħ għall-grazzji li tagħti, min-nies tal-Palestina, jha g 'Umm el-għaġ jeb, jiġifieri: Il-Madonna tal-Mirakli. Ġewwa Ġerusalem u fl-ibliet u r-rħula tal-qrib, kull min ikollu xi mard, xi ' diqa, xi tiġrib, jew irid xi grazzja :— (bħal: miżżewġin li: ma jkollhomx Cu ed, u jixtiequ tarbija) tarah ġej il- knisja. tal-Qjama, jiġifieri tal-Qawma; għax hekk jgħidulha n-nies ta' hemm — lil knisja tal- Qabar ta' Kristu, u jit- lob quddiem din is-sura għażiża, U : kemm jistħoqqilha tas-sew dan l-isem, ta' Omm il-għeġubijiet, jidher sew : mill-kotra ta' wegħdi li għandha ġew- wa. n-niċċa, fuqha u ma' dwarha. Fost il-wegħdi għandha: spalletta ta' ġeneral tas-suldati (tidher sewwa fir-ritratt, lejn il-lemin ta' min iħares), : qlub kbar tad-deheb, slaleb bil-fosos — tad-djamanti u. tal-brillanti; arloġġi tad-deheb (jidhru tnejn fir-rokna t-taħ- : tanifa, fil-lemin tar-ritratt, ħdejn il- qalb il-kbir) ħwieten u brazzuletti u sniesel tal-għonq, bla għadd. Medalji ta' nies li kienu f'tiġrib il-mewt fil- gwerra, labar tad-deheb u msielet, ma. jsib tarfhom ħadd, Meta tkun qud- l diemha, fid-dawl tax-xama', id-dja- menti tarahom jilmu u jiddu donnhom itajiru x-xrar: xrar aħmar u isfar u aħdar u vjola u minn kull lewn. Snin ilu kien jingħad li kellha fuqha, deheb u djamanti, b'kemm jiswew żewġ mil- liri. Il-lum, ma għandniex' xi ngħidu, wisq aktar minn hekk. Hawnekk xi ħadd jista' jsaqsi: ''Għal fejn dak il-ġid kollu, ma jagħ- mlux xi ħaġa bih7 Għax iħalluh mm, fejn jista' jisteraqi'' ħax il-Palestina, dak li jingħatà mm. laqqmu jgħidulha sal- qum: adonna, għandu jibqa' għand il-' Jekk mara tagħti par im- elet lil Madonna, meta tmur il-kni- jeħu t-tfal magħha u tgħidilhom : tagħha, It- tfal jikbru u jiżżewġu u jġibu l uliedhom, u jagħmlu bħal ommhom. Iġibu t-tfal il-knisja u ' jgħidulhom ''Araw. dak il-par imsielet: tajniehulha. l-Madonna'. Hekk ukoll jagħmlu r-rġiel, meta jkunu qalgħu xi ħniena minn għand il-Madonna u tawha b'wegħda xi ħatem jew xi at- loġġ.:Iġibu t-tfal u juruhom il-wegħ da u jgħidulhom li huma taw dik il-- ħaġa, għax qalgħu minn għand il-Ma- : donna dan u dan. Għal hekk, dak li jingħata lil Ma- dak aħna — donna. jeħtieġ jibqa' hemm fejn jid- — her, għand il-Madonna. Għax. jekk timtess xi ħaġa, min tahielha, irid jaf x'sar minnha, u hemmek in-nies ma- lajr jingħaqdu, u kbir. jista' jinqala' għawġ Il-Madonna, minn dik is-sura Mbier- ka tagħti dawk il-grazzi kollha, għax hemm fuq il-B'ata tal- -Kalvarju, kie-7 net fl-aqwa tal-istaħqiq jew merti tagħ ha. U dan kull ħadd jista' jifhmu ma- lajr. Għax xi tbatija morali. jista' qatt ikollha omm,. aktar milli tara għiejed jinqatel mill-għedewwa tiegħu l-iben tagħha waħdani u maħbu Saqsi lil xi omm xi tħoss jekk tara 1 binha jmut, imqar ġewwa darha, fuq sodda ratba, imdawwar bil-qraba u l-- ħbieb u mogħti kull għajnunal Aħ seb u ara x'ħasset Marija, Omm Ġesti meta, rat lil binha imsammar bl-i mer, imbiċċer: bis-swat, imgħaj minn min jobogħdu, għiejed imut fu is-salibl Għalhekk, naħseb jien, li- l-Madon na, minn hemm, fuq il-Blata tal-Kal- variu, tagħti gtazzi bil-kotra u b'ħeff; kbira. Għax hemm, fuq dik il-Blata saret il-milja : tal-ħażna tal-merti ——