i Tagħrif I Alfred Camilleri M.U.S.E.U.M. 100 Sena ta' Tagħlim Is-sena 2007, bla dubju ta' xejn hi sena ta' ga'zzja għas- SoċAetà tal-M.U.S.E.U.M. (Soċjetà tad-Duttrina Nisra nija), mhux biss għax fit-3 a' Ġunju li għadda, il-Papa Benedittu AVI iddikkjara lil Dun Ġorġ Preca bħala qaddis, iżda wkoll għax din is-sena taħbat il-100 sena mit-twaqq if ta' din is-Soċjetà. Dun Ġorġ waqqaf din is- Soċjetà fis-7 ta' Marzu 1907, u nistgħu ngħidu li llum, 100 sena wara, din iż żerriegħa li żera' Dun Ġorġ kibret u saret siġra li għeruqha mhux biss xterdu ma' Malta u Għawdex imma wkoll barra minn xtut na. Iżda min hu Dun Ġorġ7 Kif waqqaf il-M.U.S.E.U.M72 U x'inhi din is-Soċjetà li ħafna minnha, xi ftit jew wisq, missejna magħha7 Dun Ġorġ twieled il- Belt Valletta fit-12 ta' Frar 1880. Kien isseba' tifel fost disa' aħwa. Meta kien għadu żgħir il-familja tiegħu marret toqgħod il-Ħamrun. Kien tifel marradi iżda tajjeb fl-iskola speċjalment fil-lingwi. Stud ja fil-Liċeo meta kien żgħir u mbagħad kompla l-istudju tiegħu fis-Seminarju sabiex isir saċerdot. Ftit ġimgħat qa bel ma ġie ordnat Saċerdot, Ġorġ Preca marad gravament tant li t-tabib qata' qalbu milli jsalvah. Iżda Dun Ġorġ fieq u ġie ordnat saċerdot fit- 22 ta' Diċembru 1906. Dun Ġorġ, wara, kien qal li l-fejqan tiegħu kien grazzja mingħand San Ġużepp. Ġurnata waħda, Dun Ġorġ Preca kien għaddej fil- knisja u sema' lis-sagristan jgħallem id-duttrina lit-tfal. Sfortunatament (jew b'fortuna kbira għalina) dak li kien qed jgħid is-sagristan ma kienx kollu sew u korrett, u dak il-waqt, Dun Ġorġ in- tebaħ li kien hemm bżonn li ssir xi ħaġa sabiex lin-nies jingħatalhom tagħlim Nis- rani kif xieraq. Dun Ġorġ tefa' għajnejh fuq grupp ta' żgħażagħ li kienu jiltaqgħu u jilagħbu f'għalqa quddiem il- knisja tal-Ħamrun. Sar ħabib. tagħhom u bil-mod il-mod beda jkellimhom fuq Kristu u tagħlim ieħor. Il-ħsieb tiegħu (ħsieb li żgur kien ej minn Alla), kien li jiġbor grupp ta' żgħażagħ u.wara li jinfurma- hom fit-tagħlim ikunu kapaċi li jgħallmu lill-oħrajn. L-ewwel żagħżugħ fosthom kien Ewġenju 'Ġeġe' Borg, ħaddiem tat-tarzna. Dun Ġorġ urieh attenzjoni speċjali u kien jieħdu għalih waħdu biex jgħallmu u jfissirlu l- ħajja ta' Ġest Kristu skond l-Evanġelju ta' San Ġwann. Il-quddiem, Ġeġe kellu jkun l- ewwel Superjur Ġenerali tas- Soċjetà ta' Dun Ġorġ. In-numru taż-żgħażagħ żdied ġmielu u allura kellhom jikru daqsxejn ta' dar fi Triq Fra Diegu, Numru 6, u l-ew- wel laqgħa f'din id-dar saret nhar il-Ħamis 7 ta' Marzu, 1907. Din l-għaqda ta' Dun Ġorġ ġiet imsemmija M.U.S.E.U.M. u Dun Ġorġ ta tifsira lill-kel- ma Museum bil-kelmiet Lati- ni: Magister Utinam Seguatur dus: Din il-kelma ma kenitx ħaġoħra ħlief l-espressjoni ta' l-unika u l-ikbar xewqa li kellu Dun Ġorġ: 'Mgħallem, o li kieku d-dinja kollha timxi wara l-Evanġelju. ' Dun Ġorġ ried jibni din is- soċjetà fuq is-sod, fuq Ġesu Kristu. Rawwem l-ewwel mem- bri fiċ-ċaħda u riedhom ikunu 'appostii' li jgħixu l-ispirtu ta' Kristu u jwassluh lill-oħrajn.. Ried ukoll li l-membri ta' din is-soċjetà jagħtu ħajjithom u lihom infushom għat- tagħlim u l-qdusija, u allura ried li l-membri ma jkunux miżżewġin, imma jgħixu ta' ċelibi biex ħajjithom tkun of- ferta sħiħa lil Alla. , Bil-mod il-mod. il-membri bdew jiżdiedu u jiftħu djar f'Malta għad-duttrina. Kollox kien jidher li kien miexi sew, iżda dlonk is-sħab iswed tal- għaqda ta' Dun Ġorġ. Mhux kulħadd fehem mill-ewwel x'ried jagħmel Dun Ġorġ, u kien hemm min saħansitra fehmu ħażin. Il-Bibbja u t- teoloġija f'idejn il-lajċi ħad- diema kienet xi haġa ġdida, u kienet wisq aktar ġdida li dawn il-lajċi joħorġu fit-to- roq u l-pjazez ixandru l-Kel- ma ta' Alla. lil kulħadd. Xi nies marru għand il-Vigarju Mons. Salv Grech u mlewlu rasu li Dun Ġorġ qed jeħfieflu moħħu u min jaf x'tagħlim qed jgħallemi9 Għalhekk, Dun Ġorġ ġie ordnat li jagħlaq id-djar tad- Duttrina, u għax Dun Ġorġ kien bniedem ġej minn Alla, hu kien ubbidjenti lejn l-aw- toritajiet tal-Knisja u obda u beda jagħlaq d-djar waħda waħda. Iżda l-opra ta' Dun Ġorġ kienet tassew ġejja minn Alla, u wara li xi kappillani li emmnu fl-inizzjattiva .ta' Dun Ġorġ marru jiddefendu u jaqbżu għalih quddiem l- Awtoritajiet tal-Knisja, lil Dun Ġorġ reġa' ġie mogħti l-per- mess li jerġa' jiftaħ d-djar tad- Duttrina u jkompli bil-ħidma tiegħu. Id-Djar tat-Tagħlim Nis- rani bdew jiftħu waħda wara l-oħra fil-parroċċi ta' Malta u Għawdex. Inħass il-bżonn kbir ta' l-edukazzjoni reliġjuża tal-poplu għax il-ħajja nisra- nija tal-kotra kienet mibnija fuq is-sagramenti u d-devozz- jonijiet bla ma kien hemm għeruq sodi, fit- jiagħlim tal- Knisja. Fl- 1952 infetaħ il-Mu- seum tas-Subien f'Ħal Lija u sentejn wara infetaħ dak tal- bniet. It-tfal bdew jiġu kuljum fid-Djar ta' Dun Ġorġ għax hemm sabu nies dedikati li jgħinuhom jikbru, mhux biss fil-ħinijiet tat-tagħlim iżda wkoll waqt il-logħob. Sa mill- bidu nett, Dun Ġorġ obbliga lill-katekisti tal-M.U.S.E.U.M. li kuljum, wara li jkunu tem- mew jgħallmu liż-żgħar u lill- kbar, jiltaqgħu flimkien għal siegħa ta' formazzjoni nisra- nija (assenjatur). L-imħabba li Dun Ġorġ kellu lejn Alla li sar bniedem bħalna sabiex isalvana, was- slitu sabiex fl-24 ta' Diċem- bru ta' l-1921, lejlet il-Milied, flimkien mas-soċi u t-tfal jagħmel l-ewwel purċissjo- ni/dimostrazzjoni bil-Bam- bin fil-Ħamrun. Din għadha ssir sal-ġurnata ta' llum kull fejn hemm is-Soċjetà tal- M.U.S.E.U.M., anke barra minn Malta. L-iskop ewlieni ta' Dun Ġorġ kien Ġest Kristu. Kien jiġri minn post għall-ieħor jgħallem fit-toroq u l-pjazez, fosthom anke ġo Ħal Lija. Dun Ġorġ kien magħruf ma' kulħadd bħala bniedem ta' Alla u n- nies kienet tfittxcu bi ħġarha għax kliemu ma kienx dak tas-soltu: kliemu kien iqanqal il-qlub ta' kulħadd. Kien ukoll jgħallem bil-kitba. Minkejja l- kwistjoni li kien hawn f'Malta bejn it-Taljan u l-Ingliż, Dun Ġorġ għallem u kiteb bil-Malti, il-lingwa tal-poplu, biex żgur kulħadd jifhem. Il-publikazz- jonijiet tiegħu, bejn kotba u fuljetti jlaħħqu mal-150. it- talb tiegħu, li minnu waslilna ħafna u fuq bosta suġġetti, jikxef li Dun Ġorġ kien ruħ mistika, mehdija tfittex lil Alla biss. Mhux ta' b'xejn li kien konfessur imfittex ħafna għal pariri, u jidher li Alla saħanstira nqeda bih biex fej- jaq lil xi uħud. Dun Ġorġ kien bniedem ta' umilta kbira, tant li xtaq li ma' mewtu jintesa. Ħajtu kienet priedka ta' man- Kien jimxi bi ħlew- wa ma' kulħadd u ħafet b'mod sinċier li kull min għamillu. l- ħsara. i Il-kariżma tiegħu li jgħallem għadha ħajja u l-vokazzjoni- jiet fis-Soċjetà tiegħu qatt ma jonqsu. Illum tista' tgħid li f'kull rahal u belt ta' Malta u Għawdex issib Djar tal- M.U.S.E.U.M. u eluf ta' tfal u żgħażagħ jattendu kuljum għat-tagħlim nisrani. Mhux biss f'Malta, iżda barra minn Malta wkoll. Fi żmienu. Dun Ġorġ bagħat sitt membri biex jevanġelizzaw fl-Awstra- jla. Bħalissa s-Soċjetà tal- M.U.S.E.U.M. għandha wkoll Djar tat-Tagħlim u skejjel fis-Sudan, fil-Kenja, fil-Peru, f'Londra u fl-Albanija. Dun Ġorġ miet f'Santa Venera, fejn qatta' l-aħħar xhur ta' ħajtu, fis-26 ta' Lulju : 1962, fl-età ta' 82 sena, u għalkemm hu ried li l-funeral ikun wieħed sempliċi, nistgħu ngħidu li fil-fatt kien l-ikbar funera li qatt sar f'Malta. Il- ġisem ippreservat tiegħu jin- sab midfun fil-kappella tal- Madonna Mirakoluża, ħdejn id-Dar Ġenerali tas-Soċjetà fil-Blata l-Bajda. Il-kawża tal- Beatifikazzjoni tiegħu nbdiet fl-1975 u ġie ddikjarat Vener- abbli f'Ġunju tas-sena 2000. Dun Ġorġ Precca ġie Beati- fikat fid-9 ta' Mejju (jum il- festa tiegħu) 2001 mill-Papa Ġwanni Pawlu II, fil-quddiesa tal-Beatifikazzjoni li saret fuq il-Fosos tal-Furjana. Fit-3 ta' Ġunju ta' din is-sena fost il- ferħ ta' kulħadd, ġie ddikjarat qaddis u mgħolli għall-qima ta' l-artall. Bil-mewt tiegħu is-Soċ- jetà tal- M.U.S.E.U.M. ma spiċċatx, iżda kompliet tikber u tinxtered bħal donnu Dun Ġorġ, mis-sema, kien qed iberikha. Żgur lillum ftit huma dawk li b'xi mod jew ieħor xi darba jew oħra f'ħajjithom ma ltaqgħux mal-membri tal- M.U.S.E.U.M. — min bil- lezzjonijiet ta' formazzjoni għas-Sagramenti, min b'xi ġimgħa ta' tagħlim jew sajda, min permezz ta' l-eżerċizzi li l-membri jagħmlu f'xi skejjel u fabbriki u min fuq l-istess post tax-xogħol tiegħu. Il- membri tal- M.U.S.E.U.M. ma jagħmlu ebda stil ta' ħajja ċel- ibi għas-Saltna t'Alla. Bħala lajċi, huma jfittxu li jwasslu lil Kristu fil-postitjiet tax-xogħol, fil-familja li jgħixu fiha u fl- oqsma li jgħallmu fihom. Dun Ġorġ għadu ħaj fl- Għaqda li hu waqqaf, fil- katekisti li ta' kuljum iwasslu l-Kelma t'Alla u f'tant żgħażagħ ġodda, ġuvintur u xebbiet fl-aħjar tal-ħajja tagħhom, mimlijin bl-entużjażmu tal-ġenerożità taż-żogħżija li jwiegħdu li jagħtu ħajj- 'ithom lil Alla fis-Soċjetà tal- M.U.S.E.U.M. u li lejn Kristu biss iħarsu l-ġranet kollha ta' ħajjithom. llum, li Dun Ġorġ ġie ddik- jarat qaddis, għandna għax nifirħu… nifirħu li dan is-sa- ċerdot umli għex ħajtu qrib ferm ta' Alla u issa qed igawd- ih fl-eternità; nifirħu u nirrin- grazzjaw 'l Alla għall-għaqda li hu waqqaf 100 sena ilu u li tant qed tagħmel ġid permezz tat-tagħlim mat-tfal, żgħażagħ u adulti, u nifirħu u nimitawh fl-imħabba li hu kellu lejn Ala u lejn it-tagħlim nisrani. Dun Ġorġ spiss kien iħobb jgħid talba qasira iżda qaw- wija, u li tkun ħaġa sabiħa li aħna n-niQes ta' Ħal Lija ngħiduha ta' spiss: ĠESU KUN GĦALIJA SALVATUR. Il-Paċi Magħkom u