L-ibliet u rħula tagħna huma mimlija tifkiriet ta' storja minsuġa ma' ġrajjiet artna. i Insibu torrijiet u swar, mibnija bi skop ta' difiża, imtieħen li kienu mezz importanti fl-għixien tal-poplu tagħna, u wkoll numru ta' djar li fihom għexu bosta uffiċjali għolja tat-tmexxija tal- poplu tagħna. Fost dawn jispikkaw numru ta' knejjes u kappelli żgħar li l-poplu tagħna żejjinhom b'numru ta' opri artistiċi, iżda l-poplu tagħna ma waqafx hawn. Dan tantintrabat mat-twemmin ta' Kristu, li ried li l-qima lejn Alla, l-Madonna u l-qaddisin ma jħallihiex magħluqa bejn il-ħitan tal-knejjes iżda jxerridha fit-toroq u l-pjazez u hekk waqqfu numru ta' niċeċ u statwi li llum dawn saru jiffurmaw parti mill-patrimonju tal-gżejjer tagħna. Il-għadd tagħhom jgħodd il-mijiet. Insibu niċeċ differenti bi statwi tal-Madonna, u tal-qaddisin, mibnija waħda mhux bħal Ġħra fi żminijiet differenti. Fiż-Żejtun, raħal kbir u qadim, insibu 'l fuq minn mitt waħda u numru minnhom huma f'ġieħ Santa Katarina, l-padruna tar- raħal. Ħsibtli jkun xieraq li għall-festa ta' din is-sena nagħtu titwila lil dawn ix-xbihat, bl-iskop li dawn in-niċeċ fit-toroq taż-Żejtun, ikunu apprezzati aktar minn nies ta' dan ir-raħal. L-ewwel xbieha li se naraw tinsab fuq dar nru. 37 Triq Santa Marija. F' dawn l- inħawi nsibu bosta niċeċ iżda perswas li din in-niċċa tiġbed ħafna l-attenzjoni għar-raġuni li hi nċċa kbira. Tidher li ġiet magħmulha fl- ewwel snin tas-seklu għoxrin. In-niċċa għandha disinn mifrux ħafna magħmul minn pilastri u kontro pilastri fuq kull naħa, b' kapitell kompost minn Joniku u Korint. Dawn il-pilastri huma mistrieħa fuq zukklatura għolja. Fuq il- pilastri mbagħad idur il-frież u n-nċċa tingħalaq b'għamla ta' frontispisju. Dawn id-dettalji kollha fihom xogħol tajjeb ta' skultura. Din il-kwalita ta' xogħol wieħed jista' wkoll jammirah fl-istatwa tal-qaddisa, replika ta' l- istatwa titulari. Daqqa t'għajn lejn il-wiċċ u l- paneġġi tal-libsa tal-qaddisa wieħed jintebaħ li l-iskultur tagħha kien tabilħaqq tas-sengħa. Din in-niċċa hi bla dubju ta' xejn waħda mill- isbaħ niċeċ li nsibu f' dan ir-raħal. Mhix daqshekk artistika, iżda fiha l- karatteristiċi ta' niċċa sempliċi hija n-niċċa li nsibu fil-kantuniera bejn Triq San Duminku u Triq San Alfonso. Din hi għolja madwar tmien filati u mad-dawra tan-niċċa, il-bennej tagħha iż-Żejtun ĠUNJU 1998 ma tellax pilastri iżda għamel gwarniċa, għamla ta' dekorazzjoni u fuq għamel gwarniċa b' salib fuqha. Għal darb' oħra f'din in-niċċa reġa' għandna statwa tal-Qaddisa ispirata fuq l-istatwa titulari. Għalkemm ma fihiex ix-xogħol dettaljat ta' l- istatwa ta' Triq Santa Marija bosta partijiet tagħha huma tajbin ħafna. Fl-1922 l-Arċisqof Mauro Caruana kien ta' indulġenzi speċjali għal min jitlob quddiemha. Statwa oħra replika ta' l-istatwa titulari, insibuha f' kantuniera ta' Triq Santa Fawstina. Hi statwa mqiegħda fil-għoli, iżda għalkemm fil-għoli wieħed jista' jara x-xogħol sabiħ li fiha, b' mod speċjali fil-barma li qiegħda mfassla biha din l-istatwa. Minn dak li jidher fl-imgħoddi din l-istatwa kienet qiegħda f'niċċa, iżda meta saru xi tibdiliet din l-istatwa (flimkien ma' oħra ta' Santu Rokku) sabet ruħha fil-għoli… Hi ħasra, għaliex hi statwa li jixirqilha li tkun aktar apprezzatal Niċċa oħra qadima ta' Santa Katarina nsibuha viċin darnru. Hawnhekk għandna każ ta' niċċa li mhix daqshekk kbira għax higħolja biss erba' filati, iżda ghalkemm żgħira n-niċċa fiha xogħol ta' skultur tajjeb. Dan wieħed jista' jarah l-ewwelnett mill-mod sabiħ kif inhi arzellata din in-niċċa u t-tieni nett mix-xogħol ta' l-istatwa li hi wkoll replika ta' l- istatwa titulari. Fil-biċċa l-kbira tan-niċeċ li rajna s'issa osservajna fihom statwi replika ta' l-istatwa titulari taż-Żejtun, iżda fit-triq li twassal għar- Ramla, insibu niċċa bi statwa sabiħa tal-qaddisa li mhix replika iżda tabilħaqq oriġinali. Bħala niċċa ma fiha ebda dekorazzjoni, iżda ħarsa lejn l-istatwa wieħed mill-ewwel jintebaħ li hi statwa magħmulha bis-sengħa. Hi statwa li twaqqfek mill-ewwel biex tifli x-xogħol li fiha. Minkejja li ġiet miżbugħa kemm-il darba bi lwien differenti, dan sar b'ċertu ħsieb, b'modi l-istatwa ma tilfet xejn mis-sbuħija tagħha. Hi ħasra li statwa hekk sabiħa qiegħda f'post li ma tantx tista' tiġi apprezzata. Niċċa oħra ta' Santa Katarina kienet teżisti qrib Sant' Anġlu, jiġifieri fi Triq Mater Boni Consigli. Kienetniċċa kbira ħafna, għolja u wiesgħa b'mod li kienet tiġbed ħafna l-attenzjoni ta' l-inħawi. In-niċċa kellha disinn sabiħ ħafna, u għalhekk żgur li kienet xogħol ta' id tajba. Meta sar il-proġett ta' l-iżvilupp ta' l-inħawi, ikompli f' paġna 29 paġna 16 l ikompli minn paġna 16 din in-niċċa ġiet maħtuta, u ħasra li ma nbniet imkien, iżda l-istatwa għadha merfugħa f'Sant Anġlu. Kemm tkun isbaħ din l-istatwa jekk terġa' toħroġ mill-għeluq ta' Sant Anġlu u titpoġġa fl-istess inħawi ll L-aħħar xbieha ta' Santa Katerina li se naraw tinsab fuq iz-zuntier tal-Knisja Parrokkjali. Din l-istatwa, mgħollija fuq pedistall sabiħ tal- ġebel imżejjen ukoll bl-iskultura. Fiha kitba bit-Taljan li tgħid li fl-1899 l- Arċisqof Pietro Pace kien ta ndulġenzi għal kull min jieqaf u jitlob quddiem din l-istatwa. Hi statwa oħra replika tal-istatwa titulari taż-Żejtun. Hi biċċa xogħol sabiħa oħra ta' skultura fil-ġebla Maltija. Dawn l-istatwi mqiegħda fil-biċċa kbira tagħhom, f'niċeċ magħmula mill-ġebla Maltija huma xhieda oħra kemm mill-imgħoddi n- nies ta' qabilna kellhom għal qalbhom il-qima lejn il- qaddisin li għażluhom bħala l-padruni tagħhom. Għalhekk huwa d-dmir tagħna li dan il- wirt ta' arti popolari nibżgħu għalih, għaliex illum din il-kwalita ta' arti qiegħda tifforma parti mill- patrimonju ta' dawn il-gżejjer. Ġebel San Martin (ħdejn il-flats ta' San Klement ZEJTUN Photocopv Service (Colour 8. ŻEJTUN PASTIZZI, PASTIZZI Żgħar Għall-Parties, PIZZA Għall-Parties, U PASTIZZI FFRIŻATI iż-Żejtun ĠUNJU 1998: paġna 29