iltaqgħu l-ewwel darba f'Villa Bellini, Katanja. Karmen kienet marret hemm ma' zijitha u t-tfal, biex igħaddu siegħa li kellhom jis- tennew sakemm titlaq il-corriera ta' l-Etna li twassalhom f'Nokolożi. Marjo kien Kataniż: żagħżugħ modern, b'kemm-xejn baffi, xagħru twil; mimli saħħa u ħajja, Għall-ewwel Karmen qisitu ftit tost, għax resaq ikellimha mingħajr ma tatu wiċċ: kienet ħarset lejh għal darba tnejn, għax dehrilha li kienet ratu x'imkien qabel, u ħasset li kellha grazzja miegħu; imma xejn aktar. : 'Int Maltija,'' qalilha wara li sellmilhom; ''rajtek kemm-il darba meta kont ġejt maz-ziju u ma' oħrajn li kienu qed jagħmlu xi tkixxif f'Malta'. Iva, niftakrek,' wieġbet Karmen ftit imfawra; u qaltlu kif kien- — et tinsab Sqallija, Il-belt ta' Nikolożi hu kien jafha sewwa, u fis-sajf kien aktarx imur iqatta' xahar jew tnejn għand zijuh li kien joqgħod hemm. Qallha wkoll li kellu jerġa' jmur Malta f'Ottubru, biex jaqdi 'l zijuh f'xi xogħol ta' l-arkejoloġija. Wara bdew jiltaqgħu, tista' tgħid kuljum, f'Nikolożi, u bdew jin- ħabbu. Wara, meta Marjo reġa' ġie Malta, qabeż sar-Rabat. t'Għawdex, fejn sab lil Karmen tistennieh l-Imġarr. Kienu baqgħu jiktbu lil xul- xin; nies Karmen saru jafu b'Marjo, u kellhom seba' mitt sena biex jaraw x'ħobż jiekol. Karmen kienet iż-żgħira f'familja ta' sebgħa. Ommha kienet nisel Sqalli, u missierha ġej minn waħda mill-aqwa familji Għawdxin, Fuq tagħha, wiċċha mlewwen u delikat qisu ħawħa u għajnejha jleqqu b'qawwa ġewwinija, kienet tiġbed lil kulħadd u l-mimmi t'għajnejn niesha, li issa ma kienx baqgħalhom ħliefha. Iżda huma kienu jafu wkoll li, bħal ma jgħidu l-Ingliżi, iż-żwieġ u t-tgħalliq jitfasslu fis- smewwiet, u li l-ġenituri qajla jistgħu jbillu subgħajhom fil-platt li wliedhom iħejju. L-oħrajn kollha kienu żżewġu u marru joqogħdu mhux biss f'Għawdex u f'Malta, imma saħansitra fl-Awstralja u fil-Kanada. Meta Karmen ġiet Malta biex tingħalaq fil-kuleġġ tat-tagħlim kel- Jhom iġarrbu l-imrar tal-firda; issa, ittamaw, forsi, jekk tiżżewweġ lil Marjo, l-aktar tmur toqgħod f'Katanja, mhux wisq bogħod minnhom, u qrib nies l-omm. Lil nies Karmen Marjo għoġobhom mill-ewwel. Kien żagħżugħ qalbu f'idejh, ippersunat u b'saħħtu, naturali u bil-għaqal, Il-familja t'oħt omm Karmen liz-ziju ta' Marjo, il-Kavalier Gino Bruno, kienu jafuh sewwa: ma kienx għani imma raġel sewwa, studjuż u jgħaddiha tajieb. Marjo kien temm l-istudji tiegħu l-Università u ħa l-B.A., im- ma din is-sena kellhom jiġbruh għal-lieva, u ma setax jaqbad xogħol twil. Il-lieva Marjo għamilha fuq il-baħar, ma' l-aeronautica, Karmen u hu baqgħu jiktbu lil xulxin, u l-imħabba ta' bejniethom kibret u ssaħ- ħet: kull meta kien ikollu leave twil, kien jaqbeż qabża sa Għawdex, u n-nies saret tafu sewwa. Meta temm iż-żmien tal-lieva, Marjo u Karmen tgħarrsu; imma lilu ġralu bħal ħafna oħra: il-ħajra ta' l-istudju naqsitlu ħafna wara l-lieva; ħassu kiber u ried isib xogħol sod biex ifittex jiżżewweġ; im- ma xogħol ma sabx, la fl-art u l-anqas fuq il-baħar. Tnejn minn ħut Karmen kienu siefru għall-Kanada, u ħuha Ġorġ kellu l-familja f'Edmonton, Alberta: kien igħammar f'dar komda fi Triq 136, u kien igħaddiha taijeb ħafna. Kien hu li ħaijar iż-żewġ għar- ajjes tagħna biex jibnu futur għalihom f'dan il-pajjiż kbir u għani, L- ewwel, minħabba l-liġijiet ġodda tal-Kanada dwar l-emigranti, marret Karmen li kellha 'l ħuha hemm; wara sitt xhur kien imbagħad jista' — jmur jilħagha Mario. Hekk ittamaw li ma jdumux ma jiżżewġu, u jwaqqfu d-dar tagħhom. L-għarajjes, tul daż-żmien kollu, kellhom iitqannew bil-ittri, Ti fihom kienu jferrgħu qalbhom magħsura mit-toqol tal-firda. Karmen, fl-ewwel ġimgħa tal-qagħda tagħha f'Edmonton, sabet impjieg bħala segretarja ta' l-Inġinier Ewlieni tal-Gvern. Kienet taqla' ġmielha, żgura li f'sitt xhur mhux biss tkun tista' tagħmilha ta' spon- sor fl-applikazzjoni ta' Marjo biex joqgħod fil-Kanada bħala żewġha, imma li jkollha biżżejjed biex tarma fejn igħaddu l-ewwel ġimgħat wara t-tieġ. Mal-familja ta' ħuha kienet kuntenta wisq: l-għaxqa tagħha til- għab mat-tfal ta' ħuha, l-aktar ma' David, tifel ta' xi sentejn. Id-dar tagħhom kienet qiegħda fuq in-naħa ta' fuq tal-belt, u meta tmur fil- għodu l-uffiċċju, li kien fuq in-naħa t'isfel, kienet taqsam biċċa sewwa minn Edmonton. Kienet tgħaddi minn fuq ix-xmara Saskaċċiwan, li anki hawn fil-bidu tagħha kienet wiesgħa sewwa; kienet tistagħġeb bil-ħdura kullimkien issa fl-aħħar tas-sajf, bil-parks bla qies tal-belt, u l-kobor li jaqtagħlek nifsek tal-bini, bħas-Citv Hall fuq ix-xatt ta' fuq tax-xmara, il-qalba taċ-ċentru pubbliku tal-belt, u l-Università fi Stratchoma fin-naħa tan-nofsinhar Kienet kuntenta, imma ħsiebha dejjem f'Marjo, li f'pajjiżu ma setax isib xogħol ta' fejda. Il-ħsieb tal-ġenituri kien ikkiddha xi ftit ukoll, għalkemm kienet isserraħ rasha għax tiftakar li ħutha oħrajn kienu msiefra u mal-ġenituri kien fadlilhom biss ir-rabta ta' l-ittra kultant, tal-kartolinà jew telegramm, u xi rigal… 102 IL-MALTI Imma ż-żmien igħaddi fuq kulħadd; u, wara għaxar xhur ta' kor- rispondenza, ta' proġetti u speranzi, fl-aħħar wasal iż-żmien li Marjo jiġi l-Kanada. Għamel l-applikazzjoni, li ġiet milqugħa; u ħejja ruħu biex jintefa' għat-tagħlim tal-Franċiż, li barra t-Taljan kien jafu sewwa. Karmen kellha tiltaqa' miegħu fl-ajruport ta' Montreal, il-belt kbira fejn kienet ħejjiet l-appartament ċkejken fejn kellhom joqogħdu sakemm jitilqu flimkien biex igħalimu lit-tfal Eskimiżi fir-raħal ta' .Povungnituk, xi disa' mitt mil 'il bogħod minn Montreal, fuq il-kosta Artika tal-Bajja ta' Hudson Bl-għa':nuna ta' xi ħbieb, kienet sabet li hi u Marjo kellhom l-okkaż- joni li jmorru jaħdmu u igħixu flimkien. Ġorġ kien qal lil Karmen li avventura bħal dik tagħhom kienet tista' titlob sagrifiċċji kbar, imma Marjo u Karmen kienu għadhom żgħażagħ mimlija ħajja u en- tużiażmu, u ħarsu biss letha bħala challenge. Il-Commission Scolaire de Nouveau Quebec laqgħet iż-żewġ żgħażagħ avventurieri b'idejha miftuħa, u fl-aħħar ta' Ġunju marru Kwibek biex jiffurmaw il-kun- tratt. Kellhom jibdew fl-1 ta' Settembru, imma fil-post riedu jkunu sat- 18 ta' Awissu, biex jirranġaw l-iskola u d-dar u iaadu ħtiġijiet oħra Povungnituk kellhom imorru b'airuplan tal-passiġġieri, Lil nieshom, qabel ma telqu lein Povungnituk, bagħtulhom Kar- tolina b'bust ta' tifel żgħir Eskimiż — wiċċ daħkani, xagħar iswed, cisu ta' pjumin, ħiereġ minn taħt skufia ta' fer ab'ad — 'iċ-ċkeiken Karibu', jew Ah-tik, kif isejħulu sħabu. L-artista Kanadiża, Audrev Voung Oppel tassew irnexxielha taqla' l-ħajja u l-hena ta' l-għajnejn suwed, jilmaw bħal dawl ħiereġ minn kristall tas-silġt Tabilħaqq ti l-entużjażmu li kellhom, l-aktar f'dawk il-ġranet ta' Montreal, f'dawk il-jiem ta' estasi wara firda ta' sena, m'hemmx kliem li jista' jfissir- hom. - Montreal tassew belt mill-akbar u mill-isbaħ. Qattgħu l-ġimgħat li kien fadlilhom hawn, f'dan iċ-ċentru ta' kummerċ, f'din il-belt kbira u għanja tal-Kanada, iduru minn triq għal oħra, jinvistaw knejjes u palazzi. Kielu f'ristoranti f'kull kwartier tal-belt; daħlu fil-palk sa- biħ li hemm fug Mount Roval, li minnu l-belt ħadet isimha: ħarsu taħthom u raw kif Montreal qiegħda fuq gżira, fejn ix-xmara Ottawa tferragħ l-ilmijiet tagħha f'dik ta' San Lawrenz; raw il-port, issa fis- saif, miżgħud bil-vapuri; u, meta gasmu l-piazza, Place d'Armes, u raw l-istatwa li tfakkar lil Maisonneuve, fundatur ta' Montreal, ħas- bu kemm kien għażel tajieb il-post fejn jibni l-belt li kellha tkun il- qalb tal-Kanada kollha. Raw l-istazzjon kbir tal-ferrovija u l-kwar- tieri industrijali u l-Università Franċiża. 'L isfel mill-Place d'Armes waqfu jaraw il-knisja gotika ta' Notre Dame, u fi Piazza Dominion daħlu fil-katidral kattolku ta' San Ġakbu li, skond Marjo, kien replika tassew fidila ta' San Pietru ta' Ruma, imma biss nofsu fid-daqs. Qalb il-folol ta' kull ġens u ta' kull twemmin, l-aktar Franċiżi, Ingliżi, Amerikani u Taljani, l-għarajjes tagħna ntilfu, u daqu l-hena tal-ġenna. Xogħol hawn Marjo kien isib żgur, anki bħala għalliem; u, meta xi ħbieb issuġġerewlhom l-avventura li jmorru jgħallmu fil- qieragħ tan-nord, f'wieħed mir-tħula Eskimiżi fuq il-Bajja ta' Hudson, ħatfu ċ-ċans, tista' tgħid, mill-ewwel. Kienu mħejjija jagħmlu kollox, basta ma jinfirdux. Il-ġurnata tat-18 t'Awissu waslet, u rikbu l-ajruplan kbir tal- passiġġieri li kien se jittaijar minn fuq il-Bajia ta' Hudson għall- Alaska, u jieqaf ftit 'il bogħod minn Povungnituk. Kienet għodwa kemm-xein imsaħħba meta telqu mill-ajruport ta' Montreal biex jaqsmu l-witat immensi mifruxa sal-Bajja ta' Hud- son, bix-xmajiar u l-għadajjar tagħhom, l-ewwel artijiet maħduma u msaġġra 'l hawn u 'l ħinn, imbagħad miksija boskijiet ta' siġar għol- jin u wieqfa, u wara blat għeri u bla nies. Meta .niżel l-ajruplan, u lil Marjo u Karmen: għaġġluhom f'tinda ta' l-ajruport, mill-ewwel indunaw bid-differenza kbira fil-klima. Il- ksieħ, avolja kienu lebsin l-oħxon, bil-kowtijiet u nċerati u mufflers, kien ixoqq il-għadam. X'ħin telqu minn Montreal, għall-ħin tad-dis- għa ta' filgħodu, kienet nieżla xita bil-qliel, issa l-ajru kien issaffa, u x-xemx kienet tidher 'l isfel fuq l-orizzont, għalkemm kien għadu nofs- inhar. Wara saru jafu li x-xemx f'dawn il-postijiet tan-nord qatt ma togħla wisq, għalkemm tista' tibqa' fis-sema għal żmien twil. Dak in- nhar baqgħu jarawha sa l-għaxra ta' bil-lejl. Imnalla 1i kienu libsu l- buts, għax kellhom iċafalsu ħafna fl-ilma kullimkien sakemm waslu qalb il-qabda għereijex imxerrda 'l hawn u 'l hemm li kienu jagħmlu r-raħal ta' Povungnituk. Żewġ Esklimiżi, raġel u mara, ħaduhom mill-ewwel l-iskola — kamra kbira bil-ħitan tal-ġebel qisu tas-sejjieħ imma mirfud tajieb bit-tajn, u bis-saqaf ta' l-injam, u ġlud ta' l-annimali u għadam, kamra li minnha tgħaddi għal oħra ftit iżgħar li sservi bħala living-room, u oħra wisq iċken b'żewġ sodod u xi għamara ħafifa ta' kamra tas-sod- da, Il-living-room kienet taqdihom bħala kamra ta' l-ikel u kċina wkoll. Il-bini kollu kien nofsu spronfondat ġo l-art, imma xott u kenni, għal- kemm anki issa, f'Awissu, fil-kamra ta' l-ikel kienet tidher il-bieqja kbira tal-ġebel mimlija żeit bi ftejjel kbar imkebbsa, taħt sneċi ta' ċumnija. Il-kamra ta' l-iskola kienet mgħammra b'imwejjed u siġġijiet ta' , kull daqs, żewġ blakbords, wieħed: tal-ħajt u l-ieħor fuq kavallett, żewġ skrivaniji, libreriji mimlija kotba, armajri, mapep u stampi, Il- 104 IL-MALTI kmamar l-oħra wkoll kien fihom kulma jinħtieġ: Marjo u Karmen sabu anki tape-recorder jaħdem bil-batteriji, gramophone, u provviż- jon ta' ikel fil-landi, Wieħed bil-kemm jista' jistħajjel, mingħajr ma jara b'għajnejh, il-progres li sar fl-aħħar għoxrin sena, u wkoll fl-aħħar għaxar snin, f'dawn l-imkinijiet imbiegħda, l-aktar minħabba t-trasport ta' l-ajru. Ħafna għadhom jaħsbu fil-Kanada tan-nord bħala art kiesha u għerija fejn in-nies titqanżah biex iddabbar x'tiekol. Xein affattul Tassew li, fit-tramuntana tal-pajiiż, ix-xtiewi huma wisq aktar kiesħa minn postijiet oħra tad-dinja fl-istess latitudni imma kull min igħaddi xitwa .fil-Kanada jinduna kemm d-djar huma mgħammra biex jilqgħu l- ksieħ. Imbagħad, f'Povungnituk, Marjo u Karmen kienu jistagħshu bil-klima niexfa li żżommok f'siktet u deijem ħieni, Forsi għalhekk l-Eskimiżi dejjem ferrieħa, u jidħku aktar f'ġimgħa milli nies oħra f'senal Dari l-Eskimiżi kienu jaraw in-nies il-boiod biss fiċ-ċentri tan- negozju tal-Kumpanija tal-Bajja ta' Hudson fejn kienu jmorru biex ibiegħu l-ġlud tal-foki, ta' xi ors abiad, u ta' annimali oħra: illum saru ħaġa waħda mal-bqija tal-Kanada bir-radiu. bil-posta bl-airu li taslil- hom mill-anqas darba fil-ġimgħa, u bl-ajruplani li jġibu tobba, medi- ċini u ħtiġijiet oħrajn. It-tagħrif fqir u antikwat li għadna nsibu fuq l-Eskimiżi fil-kotba tal-ġeografija — li l-Eskimiżi igħixu fl-igli fix-xitwa u jgħaddu ħajja ftit aħiar minn dik ta' l-annimali li joqtlu — m'għadux minnut Ħafna Eskimiżi għandhom skejien bil-mutur, motor-boats, barra mill-kaiak jew kenur ta' wieħed, u barra l-umjak jew ċattra kbira tat-trasport. L-iglu jagħmluh it-tfal biex jilagħbu, jew il-kaċċaturi meta jkollhom jorqdu bogħod mid-dar fil-partiti ta' kaċċa fix-xitwa. Mario u Karmen qattgħu l-bai'a ta' Awissu jagħtu daqqa t'id l- iskola u l-kmamar tagħhom: il-Commission Scolaire kienet bagħtet xi kotba, teaching-aids, u stoks ta' l-iskola, u huma ma damux ma qiegħ- du kollox f'postu bl-għajnuna tal-purtinara u ta' xi tfal Eskimiżi li kienu jafu kemm bil-Franċiż u bl-Ingliż. Daru mar-raħal u Itaagħu ma' ħafna mill-ġenituri: sabuhom qalbhom f'idejhom. ferrieħa u jagħ- mlu ħbieb malajr. Ma damux ma bdew jilbsu bħalhom: qliezet u Żgie- get tas-sealskin jew tal-ġild tal-karibħ meħiutin u ddisinjati bil-għaqal kollu minn nisa ta' hemm. Sabu li l-Eskimiżi, irġiel u nisa, dejjem sel- rin: l-irġiel imorru jistadu jew għall-kaċċa ta' l-annimali u t-tair, jieħ- du ħsieb imrieħel ta' karibl, jew inaqaxu fl-għadam u l-iniam: in-nisa f'darhom isairu, iħitu l-ħweiieġ, iżommu d-dar nadifa u iieħdu ħsieb it-tfal. Fis-sajf l-Eskimiżi aktarx jocogħdu f'tined. tal-ċlud Hi ħuma jseiħu tupik, waqt li rġiel u subien imorru jistadu fil-kajak fuq il- baħar tal-qrib. Fl-i ta' Settembru bdiet l-iskola. Daqs erbgħin tifel u tifla bejn il-ħames snin u l-erbatax dehru puntwali, sellmu, u marru joqoghdu f'posthom. Marjo u Karmen kellhom il-listi tat-tagħrif kollu meħtieġ mogħtija lilhom mill-Kummisjoni Franċiża, u malajr qabdu jduru magħhom u jkeilmuhom bl-Ingliż u bil-Franċiż, Il-ġodda, min- barra xi kelmiet l-hawn u 'l hinn, ma kenux jafu jlissnu, u l-għalliema tagħna tawhom xi ġugarelli biex jilagħbu bihom; il-kbar mill-ewwel qabdu l-kotba u l-pitazz, u bdew jaħdmu, iġibu x-xogħol biex juru x'għamlu, iħollu xi diffikultà, jew jitolbu xogħol ġdid, Marjo u Karmen stagħġbu bl-ordni u x-xejra tal-galbu tagħhom, bl-indafa persunali, bl-ilbies pulit (xejn mit-tqattigħ ta' tallaba li juru xi stampi f'kotba qodma:) u l-manjieri ħelwa u l-ħerqa. għax-xogħol. L-għalliema tagħna mill-ewwel indunaw li x-xogħol tagħnom ta' kul- jum ma' tfal bhal dawn ma kienx fih toqol u tbatija imma kien mimli interess u gost. - It-tfal kienu jiġu fid-9.00 a.m, u jitilqu fit-3.00 ta' wara nofs in- nhar b'waqfa ta' xi siegħa għall-ikel u mistrieħ. Barra l-purtinara ta' l-iskola li kienet hemm tista: tgħid il-ġurnata kollha imma torqod għand niesha, kienet tiġi mara onra biex tgħinha fil-ħin ta' l-ikel, im- sajjar kif imiss u mhux nej, bħal ma kienu forsi jikluh nieshom ħam- sin sena ilu. L-Indjani l-Homor kienu sejħu 'l dawn in-nies Eskimiżi, biex juru li kienu jieklu laħam nej; huma jsejħu lilhom infushom innu- witi, jiġifieri bnedmin, għax jagħarfu d-dinjità tal-bniedem. X'uħud huma Kattoliċi, għalkemm il-kotra jħarsu fuq in-Natura ta' madwar- hom bħal maħkuma mill-ispirti, u fost dawn iqisu iil Torngaksvak bħala l-aqwa wieħed, Jagħarfu wkoll lill-alla tal-baħar, Sedna, li taħ- kem fuq il-foki u l-baleni. Għalihom id-dinja kollha iriġuha qawwiet li kontrihom il-bniedem ma jista' jagħmel xejn: ix-Xaman biss, jiġi- fieri s-sahħar, bil-kliem imħawwad tiegħu jaħsbu li għandu s-setgħa li jħabbatha magħhom. Marjo u Karmen kellhom mhux biss id-dmir li jgħallmu binhar lit-tfal, imma wkoll jagħtu lezzjonijiet filgħaxija lill-ftit kbar li kienu jixtiequ jitgħallmu. Il-ġens Eskimiż huwa wieħed li jħobb l-arti, l-ak- tar il-mużka u d-drama, u xi ġranet fil-ġimgħa l-iskola kienet isservi għal dawn l-għanjiet. Lill-għalliema kienu ta' sikwit jistednuhom għal xi tieġ jew festa ta'. twelid ġdid, u f'dawn il-festi qraba u ħbieb kienu jiġu — bla xejn stedin — u jixxalaw mal-familji: xi drabi er- 'bgħin u ħamsin ruħ kienu jinġemgħu f għarix wieħed jieklu, jiżfnu u jiddevertu. Fix-xitwa lil Marjo kemm-il dabra ħaduh magħhom għall- kaċċa ta' l-annimali jew għas-sajd, u għallmuh juża l-iskejts u l- kajak, u jsuq is-slitta miġbuda mill-karibu, Ix-xitwa, bil-ġranet qosra tagħha — f'Jannar ix-xemx ma kenitx 106 7 IL-MALTI titla' qabel l-10.30 a.m. u kienet tinżel qabel is-sagħtejnt u l-bard ixoqq il-għadam, kien l-isbaħ staġun, iż-żmien tas-sajd u l-kaċċa l- kbar, meta l-fer ta' l-annimali jkun l-eħxen u l-isbaħ; fis-sajf l-art kienet titgħatta b'ħaxix oħxon u fjuri mlewna, u x-xemx f'Lulju kien- et iddum fis-sema, għalkemm qatt wisq fil-għoli, għal fuq l-għoxrin siegħa: b'dankollu għall-Eskimiżi ma kienx staġun bieżel is-sajf: it- temp kien iġib il-lanja ta' ngħas, u sakemm idum maħlul is-silġ tal- wiċċ, fuq l-art ftit u xejn kienu jistgħu jimxu. Ir-rebbiegħa, meta s- silġ jibda jinħall u jimla kullimkien għadajjar u ċaflis kien bil-wisq l- agħar staġun. Qatt, tista' tgħid, ma kellhom ġranet ta' dwejjaq l-għarajjes tagħ- na: il-kumpanija ta' xulxin, l-imħabba ta' bejniethom, il-ħbiberija sinċera u r-rispett ta' l-Eskimiżi, l-istudju, ir-radju u attivitajiet oħra kienu iżommuhom ħienja għall-aħħar. F'Diċembru, Karmen indunat li saret tqila, u l-ferħ tagħha meta kitbet lill-familja ta' Ġorġ f'Edmon- ton u lil dawk ta' Marjo u tagħha kien tassew bla qies. , Il-kuntratt li kellhom mal-Commission Scolaire kien għal sena; u għalkemm f'Povungnituk kienu kuntenti ħafna, il-familja ta' Ġorġ u nieshom kollha tawhom parir li aħjar jersqu lejn l-ibliet — Kwibek, Montreal, jew Edmonton, fejn hermm sptarijiet u kumditajiet meħtieġa, issa li kien għamel in-'novizzjat' tiegħu, Marjo seta', bla tfixkil, jagħ- mel transfer, jew japplika għal post ieħor, u malajr aċċettawh biex igħallem it-Taljan f'waħda mill-iskejjel sekondarji ta' Montreal, u kien ferħan se itir. Meta għalqu l-iskola fl-aħħar ta' Lulju, u sellmu t-tfal u l-ħbieb Eskimiżi, ġabru l-ftit ħwejjeġ personali tagħhom, u qabdu l-ajruplan għal Montreal, il-belt kbira fejn kienu għaddew il-honevmoon tagħ- hom, u għexu l-aqwa ġranet ta' ħajjithom, Hawn kellhom tifel il-ġmiel tiegħu, Pierre, li warajh it-tnejn kienu mitlufa. Għand Ġorġ marru jqattgħu l-vaganzi tas-sajf meta Pierre kellu sentejn. Karmen ħadet lil Marjo fil-postijiet Hi dik il-belt fiha x'tara, fil-kampanja immensa tħaddar u l-oqsma kbar li Ġorġ kellu x'jaqsam magħhom fix-xogħol tiegħu bħala skrivan ewlieni ta' Ditta f'Edmon- ton. Baqgħu sejrin sa fuq ix-xtut ta' l-għadira magħrufa Louise fuq ix- xaqliba tal-lvant tal-Muntanji Rockies; u kien hawn, huma u jħarsu lejn il-glacier bla qies ta' Victoria, li għamlu l-ħsieb li jiġu jżuru l-fam- jilji tagħhom f'Għawdex u Sqallija s-sajf ta' wara, jekk ikunu faddlu biżżejjed, u ma jinqala' xejn.