Illum xtaqt nikteb dwar anniversarju ieħor… tal- kompożitur Malti Charles Camilleri li miet għaxar snin ilu, biex inkun preċiż miet fit-3 ta' Jannar, 2009, fl-età ta' 77 sena. Charles, kif ħafna kienu jsejħulu, baqa' attiv fil-mużika kważi sal-aħħar. Waqaf biss meta marad, xi ftit xhur qabel ma miet. Ngħidilkom minnufih li l-enerġija mużikali tiegħu kienet tagħmlu żagħżugħ. Jiena nafu personalment xi ftit, sa minn meta ġie lura Malta mill-Kanada u dejjem kien jitkellem miegħi dwar xi proġetti mużikali ġodda. Jiena sifirt miegħu darba għax it-tnejn konna parti minn delegazzjoni Maltija u ngħidilkom, ħbieb tiegħi, kien ta lecture dwar l-għeruq tal-mużika Maltija li f'ħajti qatt ma smajt bħalu. Għaġġeb lil kulħadd. , Niftakar li f'xi passiġġati li għamilna flimkien dejjem tkellimna dwar il-mużika. Issa jgħidli li qed jikkomponi l-kunċert tal- pjanu No. 3 'Leningrad' ikkummissjonat u li kien se jindaqq għall-ewwel darba r-Russja, u filli jgħidli li għandu affarijiet oħra li jrid ilesti. Niftakar sewwa li kien urieni l-passaport kollu timbri ta' ġej u sejjer barra minn Malta. Insomma, enerġija kbira. Għadni qed narah jidħol f'kull librerija mużikali li jara fit-triq biex jara jilmaħx diski tal- mużika tiegħu. Kien ifur bil-ferħ meta kien jilmaħ xi album tiegħu mad-diski l-oħra. Kien isejjaħli biex naqsam miegħu dan il-ferħ intern. Wara kien iħares ukoll lejn il-kotba, l-aktar lejn id-dizzjunarji tal-mużika, u jifli sewwa jekk jarax ismu jew le. Kien jifraħ immens u bir-raġun għax kulħadd uman, xħin jara li fost l-ismijiet tal-kompożituri kontemporanji jkun hemm ismu. Fama kbira Charles dejjem xtaq li l-mużika tiegħu ma tkunx j, sezzjoni Żgħażaġi (/ Lourdes Qrendi biss esegwita f'Malta iżda wkoll barra minn Malta; u fl-opinjoni tiegħi rnexxielu sewwa għax Charles Camilleri għandu fama kbira ta' wieħed mill-aqwa kompożituri kontemporanji Maltin. Jiena kont sirt nafu meta introduċa f'pajjiżna l-famuża 'Malta Suite' li jiena dejjem nistqarr li hija pilastru importanti fir-repertorju Malti. Kienet mużika li ħasdet lil kulħadd għall-fatt li mill-għeruq tal-mużika Maltija (mużika folkloristika) Charles Camilleri għamel suite orkestrali li tassew issaħħrek. Kien qalli f'intervista li għat-tielet moviment tagħha ('nocturne') kien immaġina għannej taħt is-siġar tal-Buskett jgħanni fil-lejl tal-Imnarja. Qalli wkoll, u għadni niftakar preċiż, li l-aħħar numru ta' din il- kompożizzjoni li jiddiskrivi l-festa Maltija (Village Festa') huwa kien immaġina liż-żewġ baned tal- Ħamrun, San Gejtanu u San Ġużepp, mat-tokki tal-qanpiena jitilqu flimkien biex jagħtu bidu għall-marċ ta' filghodu ta' nhar il-festa ta' San Gejtanu. Fil-fatt, dan ix-xenarju jinħass sewwa f'dan il-moviment u tisma' sewwa b'ħoss tassew sabiħ it-tluq taż-żewġ baned fil- marċ ta' filgħodu. Wieħed irid iżomm f'moħħu wkoll li Charles Camilleri twieled il-Ħamrun. Niftakru wkoll sewwa meta jiena kont fil- kumitat tad-Dipartiment tal-Kultura u l-kumitat ikkummissjunah biex jikkomponi tone poem bl-isem 'LIL DIN L-ART ĦELWA'. Kien imtela bl-entużjażmu u meta lesta l-kompożizzjoni qalli li xtaq li din tkun bħal 'Filandia' … tone poem patrijottika għax Charles Camilleri kien tassew patrijott mużikali, dejjem jinfilsa l-għeruq tal-mużika Maltija fil- kompożizzjoni tiegħu. Pawlu ta' Malta' Jiena dejjem ngħid li.l-akbar ferħ tiegħu għax- 132 OD Soċjetà Filarmonika Lourdes - Qrendi xogħlijiet mużikali li kkompona huwa l-Oratorju 'Pawlu ta' Malta' li minn meta ndaqq l-ewwel darba kien kiseb suċċess kbir. Dan is-suċċess għadu u jibqa' għax l-ispirtu reliġjuż Malti qiegħed hemm fil-kompożizzjoni. Wara din il-ħeġġa tal-Oratorju, versi ta' Oliver Friggieri, niftakru sewwa jgħidli li issa jmiss opra Maltija u ballet Malti. Irnexxielu wkoll. L-aħħar xogħol mużikali tiegħu li smajt kien is- sena l-oħra (f'Lulju) fit-Teatru ta' Dar il-Mediterran, il-Belt Valetta. Dakinhar kont smajt il-Kunċert għall- Pjanu Nru. 1 tiegħu … 'Mediterran' … u ngħidilkom is-sewwa qatt f'ħajti ma smajtu isbaħ minn dakinhar. Bejni u bejn ruħi għedt… x'kunċert sabiħ ikkompona Charles Camilleril Sa mill-ewwel battuti tiegħu jdaħħlek f'xenaraju mużikali Mediterranju — Malta fuq quddiem. Dan huwa wieħed mill-ewwel xogħlijiet mużikali tiegħu u miktub fl-1948 (Charles Camilleri ta' 17-il sena) u rrivedut 30 sena wara (Charles Camilleri fl-aqwa tiegħu). Charles mill-bidu nett kellu l-mużika fokloristika ta' pajjiżu l-bażi tiegħu fil- kompożizzjoni. Dan wasslu biex jifrex il-ħsibijiet mużikali tiegħu f'diversi forom mużikali. Ikkompona aktar minn mitt biċċa xogħol għall-orkestra, mużika da camera u-aktar. Influwenzat ukoll minn ħsejjes Afrikani u Asjatiċi u dan jitħallat ukoll ma' studju akkademiku mużikali Ewropew. Charles Camilleri għandu stil mużikali partikulari. Ħafna pajjiżi daqqew il-mużika tiegħu u tassew tathom sodisfazzjon kbir. Valletta Road, Żurrieq SIĠĠIEWI VEHICLE SERVICES Triq Burgabrun, Siġġiewi, Malta, SGW 2646 Soċjetà Filarmonika Lourdes - Qrendi B: 133