28 Il-Ġimgħa 30 ta' Diċembru 2016 L-ORIZZONT MILL-ISTORJA TAT-TIĠRIJA TAL-VITORJA l-aħħar żewġ. artikli FE għażilt xi siltiet mill-intervista twila li kont għamilt lil Kelinu Degiorgio (il-Favet) dwar dwar is-sehem tiegħu fl- organizzazzjoni tad-distrett tal-Isla wara l-Gwerra. Hemm ħafna aktar x'wie- ħed jislet minn din l-inter- vista nteressanti, iżda dawn inħalluhom għal aktar 'il quddiem, iżda llum, tajjeb li mibda l-artiklu tiegħi b'żewġ tweġibiet qosra li tani għall-aħħar żewġ mis- toqsijiet li għamiltlu: Fl-1959, l-Islabħad-distretti tal-Birgu, Bormla , Marsa ma ħaditx sehem fir-Regatta Naz- zjonali, iżda fl-1960 u fl-1961 ħadet sehem u rebħu x-Shield :s. X'ġara eżatt7 1… jekk is-snin ħamsin kienu sbieħ għad-distrett tagħna, daqshekk ieħor kienu snin ta' qtigħ. ta' qalb għad-distretti kollha li kienu jipparteċipaw fir-Re- gatta Nazzjonali minħabba bojkott li kien sar lil dawn it-tiġrijiet bejn l-1959 sal- 1961. 'Fl-1960 xi dilettanti Sen- gleani ddeċidew li jieħdu sehem, u kif għedt int rebħu x-Shield… lil dawn ngħidilhom prosit għax rebħu x-Shield, iżda f'dawk is-sentejn ma ġerrewx, la bid-dgħajsa ta' Bi Tnejn (In- victa), la bil-Kajjikku lanqas bil-Frejgatina. UBarra minn hekk, f'dawn . it-tiġrijiet kienu ħadu sehem ukoll xi opri mill-Marsa … ħafna jsos- tnu li l-bojkott tar-Regatta, żamm lill-Isla li tkompli tirbaħ l-Aggregate Shield, għax f'dik l-epoka kienet l-aħjar distrett tar-Regatta. Infakkret biss li fil-korsa tad-dgħajjes: tal-Midalji, l-Isla rebħet dan il-palju seba' darbiet wara xulxin :: Minn dan ir-rekord tista' timmaġina d-dominaza tal- ekwipaġġi tagħna fit-tiġrija ::: fl-1962 ir-Regatta reġgħet bdiet issir fuq skala Naz- zjonali, u d-distretti kollha bdew jieħdu sehem sħiħ fiha… Fi żmienek kontu tagħtu flus lill-qaddiefa7 Le… fi żmieni ma kinux jingħataw flus lill-qaddiefa. Min fejn ridna nagħtu l- flus2 Mela aħna kellna xi ntrojtu minn x'imkien2 'Il-qaddiefatagħha bħall- qaddiefa l-oħra ta' kull dis- trett. kienu jieħdu l-premju tal-palju u xejn aktar … xi ġimgħa warat-tiġrija konna nagħmlu ikla f'xatt il-Belt u nifirħu flimkien… il-flus lill- qaddiefa bdew jingħataw snin Wara … 'Kif għedtlek, fi żmieni l- qaddiefatagħnakienujkunu mill-Isla: jew għandhom konnessjoni mal-Isla… aħna dejjem kellna fiduċja fit-tfal tagħna, u fi żmieni qatt ma qbilna li nġibu qaddiefa barranin … $ Dilettant kbir: Marsi li kien iħobb ħafna r-Regat- ta, u li kien wieħed mill- ħabrieka Marsin li ħadem u stinka kemm felaħ biex pajjiżju jkun ippreparat tajjeb għar-Regatta wara l- Gwerra kien Harrv Bugeja. Għamiltlu din l-intervista qrib il-club tar-Regatta' tal- Marsa: L-ewwel mistoq- sija lil Harrv Bugeja kienet dwar kif jipparaguna s-sup- port tal-partitarji Marsin lejn il-qaddiefa tagħhom mal-partitarji tal-clubs tal- Kottonera: 'Ma narax differenza … linaf hu li l-partitarji tagħna huma dilettanti: kbar tat- tiġrijiet tad-dgħajjes bħalma huma tad-distretti oħra, u dan int tista' tosservah mis- sapport kbir li huma jagħtu lill-qaddiefa tagħna matul l-aħħar provi fil-kanal, u l-aktar u aktar matul it- tiġrija. 'Iżda waqt li jien nap- prezza ħafna l-organizza- zzjoni kważi perfetta tar- Regatta fiż-żmienna — u jien nista' ngħidlek kemm jeħtieġ xogħol biex torganiz- za l-ħames korsi tar-Regatta, u kemm xogħol u prepa- razzjonijiet jeħtiegu biex kull lokalità tipparteċipa bl- aħjar ekwipaġġi possibbli. UĦafna anzjani bħali jgħidulek li t-tiġrijiet ta' qabel il-Gwerra kienu ak- tar: eċċitanti … personal- ment, jien dejjem sostnejt li kull żmien għandu s-sabiħ u l-ikrah tiegħu, iżda meta nħares lura fi tfuliti, naħseb li t-tiġrijiet kienu aktar akkaniti, u għalhekk xi wħud. minnhom baqgħu jissemmew aktar mill- oħrajn … mur l-Isla, Bormla jew il-Birgu … kellem lil anzjani bħali u staqsie- hom l-istess mistoqsija li qed tagħmel lili u tara xi jweġbuk … jgħidu li rebħu x-Shield, iżda ibqa' ċert li jekk tħallihom jitkellmu, żgur f'xi ħin jew ieħor tal- Isla jsemmu. t-tiġrijiet tal- Ferilli, ta' Bormla l-korsa ta' bi Tnejn, tal-Birgu l-korsa ta' bl-Erbgħa … ħafna mit- tiġrijiet akkaniti ta' qabel il- Gwerra minkejja li għaddew 40 sena, baqgħu stampati fil-memorji tagħna u mhux la kemm tneħħihom… Wara. l-Gwerra, il-Marsa rebħu. bosta paljijiet u anke erba' darbiet ix-Shield … fil- fehma tiegħek il-qaddiefa tal- lum ma marrux ħafna aħjar fir-Regatta: Nazzjonali mill- qaddiefa tas-snin 50 u 602 'Marru aħjar f'dak li rebħu … l-ekwipaġġi tagħ- na rebħu bosta paljijiet fis- snin 50, 60 u 70. 'Il-Marsa, f'nofs il-ħam- sinijiet u fis-sebgħinijiet kel- lhom ekwipaġġi li għaġġbu lil kull dilettant li jħobb jara dawn it-tiġrijiet … kienu snin li l-Marsa kienu fl- aqwa tagħhom, u li kieku ma nqalax xi: nkwiet fost il-qaddiefa, kieku l-Marsa kienu jagħmlu s-snin jirbħu l-Aggregate Shield. iL-ekwipaġġi — tagħna, li ġabu fix-xejn id-domi- nanza. tal-Isla, tal-Kalkara u ta' Bormla, kienu kapaċi jżommu din ix-Shield għal bosta snin, iżda argumenti bejn il-qaddiefa u membri tal-kumitat tawna daqqa lura… ħasra tassewl 'Iżda jien dejjem emmint li wara l-maltemp għad jiġi l-bnazzi u d-distrett tal- Marsa għad jerġa' jingħaqad mill-ġdid u nerġgħu nirbħu x-Shield mill-ġdid. ' Dilettant ieħor, din id- darba Bormliż li bħal ħafna dilettanti oħra kien isegwi b'interess kbir l-aħħar provi qrib il-maħzen tar-Regatta ta' Bormla kien Leone Sti- vala. Meta staqsejtu jekk hu jaqbilx li l-qaddiefa tagħ- hom wara qadfa jew tnejn mill-Baċir sal-Macina jmor- ru jieħdu triq fil-kanal we- ġibni hekk: 'Personalment lili ma togħġobnix li l-qaddiefa tagħna jmorru jieħdu t-triq qabel Settembru … ħares madwarek, għadna f'nofs Awwissu u ma tarax dilet- tant wieħed ħdejn il-Club tar-Regatta, uallura għalfejn jinżlu hawn … niftakar li sa sentejn ilu x-Xatt ta' Santa Tereża kien ikun mimli dilettanti, kollha. ħerqanin biex isegwu t-taħriġ ta' kull ekwipaġġ u joqogħdu jik- kummentaw fuqhom. Naħseb li konna nkunu madwar 300 dilettant in- segwu dawn il-provi minn quddiem il-Knisja tal-Birgu għall-Maċina … imbagħad, L-ekwipagg Marsi tad-dghajsa tal-Midalji jippoza ghar-ritratt fl-1952 għall-aħħar ta' Awwissu, meta kien jasal iż-żmien għall-aħħar provi fil-Kanal, ħafna minna konna mmor- ru d-Dwana, u. nibqgħu hemm sakemm jidlam nir- rekordjaw il-ħinijiet ta' kull dgħajsa li tieħu t-triq. Inti taħseb li n-nuqqas ta' taħriġ tad-dgħajjes qrib l-im- ħażen tar-Regatta — qegħdin inaffru lin-nies li jinżlu jseg- wu dawn il-provi2 Jien. hekk naħseb għax ħafna mid-dilettanti Bormliżi qegħdin jiddejqu jinżlu x-Xatt u ma jarawx dgħajsa, kajjikk jew frej- gatina jitħarrġu qrib. il- club tagħna, meta l-opri ta' distretti oħra għadhom jitħarrġu fil-viċinanża tal- imħażen tagħhom. 'Ma nafx kif il-kumi- tat qed. jippermetti. lill- ekwipaġġi jmorru jieħdu t-triq qabel iż-żmien u m'huwiex jintebaħ li din hi waħda mir-raġunijiet li t-tiġrija marret lura u hawn apatija kbira fost id-dilet- tanti ta' dawn it-tiġrijiet … 'Il-Kalkara — għadhom sal-lum jitħarrġu minn taħt iż-Żiemel sal-Kalkara… u l-Birgu jagħmlu bħalhom : l-ebda dgħajsa ta' Mar- samxett ma taraha titħarreġ fil-Port il-Kbir dawk jitħarrġu f'Marsamxett, u tlitt ijiem qabel ir-Regatta jidħlu fil-Port biex jieħdu t- triq mad-dgħajjes l-oħra… anke l-Marsa jitħarrġu fil- viċinanza tal-club tagħhom, u anke l-Isla… ħasral 'Għalhekk ir-Regatta se- jraluraun-niesnaqsetħafna milli tinżel ħdejn l-imħażen tar-Regatta… it-tort hu ta' min qed imexxi.' (ikompli f'ħarġa oħra)