Bniedem avżat nofsu armat u bir-raġun. Xi kultant tisma' b'nies li kellhom somma żgħira li kisbuha bl-għaraq ta' ġbinhom li mbagħad marru jinvestuha biex is-sold tagħhom jikber ftit iżda wara jindunaw li ngidmu gidma aktar mill-bram li jgħum f'wiċċ l-ilma baħar. Fl-isfond ta' dan ix-xenarju, din il-ġimgħa l-Gvern nieda żewġ charters għall-konsumaturi dwar servizzi finanzjarji u bankarji. Kienet il-Ministru Helena Dalli li f'miżura oħra favur il-konsumatur ħabbret li dawn iż-żewġ charters se jgħinu lill-konsumaturi meta dawn imorru jinvestu flushom jew ikollhom bżonn xi servizz bankarju. Dawn iċ-charters mistennija jservu bħala linja gwida għal dawk l-investituri żgħar li għandhom ftit li xejn għarfien u esperjenza fis-settur finanzjarju. Wieħed miċ-charter għandu jservi biex l-intermedjarji finanzjarji li joffru servizzi ta' investiment jidentifikaw l-aspettattivi leġittimi tal-investituri ż-żgħar. Fost l-oħrajn dan japplika għal investituri prospettivi fi strumenti finanzjarji bħal pereżempju, ishma, bonds, u units fi skemi ta' investiment kollettiv. Tajjeb li wieħed jiċċara li dan ma japplikax fir-rigward ta' xiri jew investiment fi prodotti tal-assikurazzjoni jew prodotti bankarji. Min-naħa l-oħra, it-tieni charter jiffoka fuq id-drittijiet tal-klijenti tal-banek. Dan iċ-charter qed jipprovdi lill-pubbliku inġenerali b'informazzjoni ġenerali dwar id-drittijiet u l-obbligi tagħhom meta jiġu bżonn servizz bankarju. Dan iċ-charter fih ħdax-il punt, b'uħud minnhom jitkellmu fuq tagħrif, oħrajn dwar id-dritt ta' rendikont annwali mingħajr ħlas u l-pressjoni fuq il-klijent. Jintqal ukoll li l-ewwel ilment għandu jsir mal-bank u jekk mhux sodisfatt il-klijent jista' jmur għand l-arbitru finanzjarju. Ma' dan il-ġurnal, il-konsulent finanzjarju Paul Bonello tal-Finco Treasury Management spjega li huwa jikkonsidra lill-maġġoranza l-kbira tal-popolazzjoni bħala dak li l-leġislazzjoni fil-qasam tikkunsidra retail investors. Din tfisser investituri żgħar li ma jagħmlux dan ix-xogħol bħala professjoni u li ma humiex esperti f'dan il-qasam. Għalkemm dak li jkollhom imġemma' dawn ir-retail investors jistgħu jkunu ammonti relattivament żgħar, għalihom dan jista' jkun it-tifdil ta' ħajjithom u jkunu jfissru ħafna għalihom speċjalment wara li jirtiraw mix-xogħol. Dawn l-investituri żgħar huma konsumaturi ta' servizzi finanzjarji. Huwa għal din il-kategorija ta' nies li ċ-Charter għad-Drittijiet tal-Investitur ġie ddisinjat. Żied jgħid li "l-importanza ta' dan iċ-Charter huwa li jgħarraf u jeduka lill-pubbliku xi drittijiet għandu u hekk ma joqgħodx lura milli jesiġihom." Paul Bonello kompla jispjega li lokalment sar misselling bla rażan ta' investimenti kumplessi lil retail investors. Hu spjega li misselling ifisser jew bejgħ ta' prodotti li ma kinux addattati u idonji għaċ-ċirkustanzi tal-investituri jew nuqqas ta' spjega serja tar-riskji involuti jew inkella bejgħ ta' investimenti frodolenti mingħajr ma jkun sar skrutinju kif suppost fuqhom. Hawn jistma li fis-snin ta' wara l-kriżi finanzjarja setgħu ntilfu mijiet ta' miljuni ta' ewro f'investimenti ta' retail investors Maltin. Paul Bonello jisħaq li dan il-pass taċ-charters isegwi pass ieħor ġgantesk f'dan il-qasam. Hawnhekk pront jirreferi għat-twaqqif tal-Arbitru għas-Servizzi Finanzjarji. Aktar minn sitt xhur ilu twaqqaf l-uffiċċju tal-Arbitru bil-għan li jilqa' l-ilmenti ta' konsumaturi ta' servizzi bankarji, t'assigurazzjoni u tas-settur tal-investimenti. Dawn l-ilmenti kienu jintlaqgħu mill-MFSA, li ma kellha l-ebda saħħa amministrattiva, jew li kienu jwasslu għal kawżi fil-qorti li jieħdu s-snin biex jinqatgħu. Bonello jgħid li issa l-konsumaturi jieħdu ġustizzja mingħajr dewmien. Wieħed miċ-charters li jiftaħ għajnejn l-investituri żgħar ħalli jagħmlu d-deċiżjoni t-tajba jgħid li meta l-istess investitur jiġi pprovdut xi servizz, l-intermedjarju finanzjarju għandu jagħmel rakkomandazzjoni personalizzata lill-investitur. Dan ifisser li l-intermedjarju huwa mistenni li jindika prodotti finanzjarji li huma tajbin għall-investitur partikolari fiċ-ċirkostanzi tiegħu. Smajna diversi stejjer fejn l-intermedjarju jitlob lill-investitur jiffirma mingħajr ma jagħtih kopja. Ħafna drabi l-investitur ikun wieħed vulnerabbli, nieqes mill-edukazzjoni bankarja jew finanzjarja. Fid-dawl ta' dan, iċ-charter jgħid li l-investitur għandu jiġi mgħarraf mill-intermedjarju, bil-miktub, b'mod ċar u fi kliem sempliċi, liema tip ta' servizz qed jingħata. Din id-dikjarazzjoni għandha ġġib il-firma tal-intermedjarju u għalkemm l-investitur jista' jiġi rikjest li jiffirma wkoll, għandha tkun ifformulata b'tali mod li jkun l-intermedjarju li qed jiddikjara liema servizz qed jagħti. Waqt it-tnedija taż-żewġ charters, il-Ministru Helena Dalli, fakkret kif dawn kienu wiegħda elettorali tal-gvern. Saħqet li l-linji gwida se jservu ta' struttura biex il-kwalità u s-servizz li jingħata f'dawn l-oqsma, li għaċ-ċittadini jaf ikunu xi ftit kumplessi, ikunu ċari. Dawn iċ-charters tfasslu mill-MCCAA b'kollaborazzjoni ma' diversi entitajiet mis-settur finanzjarju, fosthom il-Malta Banking Association, il-Malta Financial Services Authority (MFSA), il-Kulleġġ tal-Istockbrokers, il-Malta Association of Small Shareholders u l-Malta Funds Industry Association. Iċ-charters, li huma disponibbli wkoll bl-Ingliż, jistgħu jitniżżlu online mis-sit www.mccaa.org.mt. Kopji tagħhom se jkunu jistgħu jinkisbu anke mill-kunsilli lokali, banek ewlenin, u miċ-ċentri tal-gvern 'servizz.gov'.