Proprju nhar it-Tnejn li għadda l-Prim Ministru Joseph Muscat ħabbar li kien identifikat post f'Ħal Far biex isir ċentru loġistiku. Dan iċ-ċentru mistenni jkun post fejn l-attività kollha marbuta mat-trasport, il-loġistika u d-distribuzzjoni ta' merkanzija, kemm għal skop nazzjonali u anke internazzjonali, issir minn diversi operaturi. Dan iċ-ċentru loġistiku mistenni li jinfirex fuq medda ta' art żviluppata ta' madwar 8,000 metru kwadru u se jsir permezz ta' ftehim mas-settur privat. Il-Prim Ministru qal li Ħal Far huwa l-post ideali għal dan it-tip ta' investiment peress li jinsab qrib il-Port Ħieles. Fl-istess nifs li ħabbar dan l-investiment, huwa ddikjara li l-Port Ħieles mhux se jkun qed jingħata aktar art biex ikabbar l-operat tiegħu, u dan biex ikunu ssalvagwardjati r-residenti ta' Birżebbuġa, li għal ħafna snin qalgħu fuq rashom minħabba l-iżvilupp bla rażan tal-Port Ħieles. Din l-istqarrija tal-Prim Ministru tikkuntrasta bil-kbir mad-deċiżjonijiet li kienu jittieħdu minn amministrazzjoni preċedenti, tant li l-aħħar darba li l-Port Ħieles ingħata l-permess biex ikompli jifrex l-art tiegħu għas-skapitu tar-residenti kien lura fl-2008, meta l-Kabinett Nazzjonalista mhux biss approva l-estensjoni tal-Port Ħieles, iżda l-estensjoni tal-kirja telgħet minn 35 sena għal 65 sena. Dan kollu jwassal biex il-bini ta' ċentru loġistiku f'Ħal Far jista' jitqies bħala soluzzjoni bilanċjata biex ma jkunx hemm aktar espansjoni tal-Port Ħieles, u b'konsegwenza ta' hekk, ikun hemm ambjent aħjar għar-residenti ta' Birżebbuġa, b'mod partikolari b'inqas tniġġis tal-arja u tal-ħsejjes. Mhux ta' b'xejn li r-residenti li tkellmet magħhom din il-gazzetta jinsabu fis-seba' sema b'din id-deċiżjoni, iżda talli faħħru d-deċiżjoni tal-Prim Ministru li rrikonoxxew li fl-aħħar hawn politiku fil-pajjiż li qed jisma' t-tħassib tagħhom u rnexxielu joħloq bilanċ ġust biex la jbatu r-residenti filwaqt li l-ekonomija tal-pajjiż tkompli tiffjorixxi. Fost dawk li laqgħu l-istqarrija tal-Prim Ministru kien hemm il-Kunsill Lokali ta' Birżebbuġa li għamel dan fi stqarrija uffiċjali, li fiha ħareġ jattakka lil min ma qabilx mad-dikjarazzjoni tal-Prim Ministru. Intqal li "issa jmiss li s-sens komun jirrenja u mhux kif jaqbel lil xi sezzjoni tal-pajjiż biss. FoE bir-reazzjoni tagħhom Din il-gazzetta talbet ukoll għar-reazzjonijiet ta' erba' għaqdiet ambjentali ewlenin f'pajjiżna dwar dan fosthom Friends of the Earth, Nature Trust Malta, Din l-Art Ħelwa u Flimkien għal Ambjent Aħjar. L-uniku għaqda ambjentali li għażlet li tikkummenta b'mod uffiċjali kienet proprju Friends of the Earth permezz tad-Direttur Eżekuttiv Martin Galea de Giovanni, filwaqt li dik ta' Nature Trust Malta rrikonoxxiet it-talba ta' din il-gazzetta, iżda ppreferiet li l-ewwel ikun aħjar li tistudja din il-proposta aktar bir-reqqa qabel ma tikkummenta. Min-naħa l-oħra, għal xi raġuni jew oħra, la Din l-Art Ħelwa u lanqas Flimkien għal Ambjent Aħjar ma kkummentaw fuq dan, u wisq anqas irrikonoxxew l-email li ntbagħat għar-reazzjoni tagħhom, minkejja li sa ftit xhur ilu kienu jkunu minn ta' quddiem biex jopponu l-iżvilupp tal-American University of Malta f'Marsaskala minħabba t-teħid ta' art agrikola. Intant, din il-gazzetta tkellmet ukoll mal-Kap Eżekuttiv tal-Malta Freeport Corporation Aaron Farrugia, kif ukoll mal-President tal-Kamra tal-Kummerċ Anton Borg u mal-kumpanija internazzjonali EY Malta li lkoll laqgħu dan l-investiment b'mod pożittiv. ĊENTRU MEĦTIEĠ F'PAJJIŻ BI TKABBIR EKONOMIKU REKORD AARON FARRUGIA – CEO, Malta Freeport Corporation Il-Korporazzjoni għall-Port Ħieles (MFC) tilqa' b'mod pożittiv il-pjan li ż-żona f'Ħal Far tiġi żviluppata f'logistics hubs. Il-pożizzjoni ġeo-strateġika ta' Malta hi ideali biex isservi għall-vapuri kollha li jivvjaġġaw bejn il-Kanal Swejż u l-Ġibiltà, filwaqt li ż-żona indikata tista' sservi tajjeb kemm għall-Port Ħieles innifsu kif ukoll lill-ajruport ta' Malta għal dak li hu trasport tal-art kif ukoll tal-baħar. Nemmnu li dan il-proġett se jagħti spinta kbira lill-ekonomija l-blu u li jkompli jgħin biex niddiversifikaw l-ekonomija lokali. Id-domanda għal dan is-settur hi kbira u pajjiżna hu atrezzat biex jilqa' għal dan fiż-żmien li ġej. ANTON BORG President, Kamra tal-Kummerċ Fil-viżjoni ekonomika għal Malta 2014-2020, il-Kamra tal-Kummerċ għamlet numru ta' proposti konkreti ta' kif Malta tista' tibni fuq is-suċċess ekonomiku li qed tgawdi llum biex dawn jiġu żviluppati f'strateġija ekonomika fit-tul. Waħda minn dawn il-proposti kienet li Malta għandha tiżviluppa ċentru ta' loġistika reġjonali li permezz tiegħu jgħaddu prodotti minn Malta għad-distribuzzjoni internazzjonali. F'dinja globalizzata, fejn id-distribuzzjoni tal-prodotti kulma qed immur, qed issir element importanti fis-servizz li jirċievi l-klijent, din in-niċċa qed iżżid fil-valur, u Malta tinsab f'post ideali biex tgawdi minn din l-opportunità. Il-pożizzjoni ġeografika ta' pajjiżna, l-infrastruttura marittima, kif ukoll dik tal-avjazzjoni u l-esperjenza vasta tal-imprendituri Maltin f'dan il-qasam, jistgħu jagħtu lil Malta l-ispinta neċessarja biex dan ikun suċċess. EY MALTA EY Malta tirrikonoxxi li l-ekonomija tal-pajjiż sejra tajjeb ħafna u dan frott tad-deċiżjonijiet li qed jieħu l-Gvern tal-ġurnata. Madankollu, biex l-ekonomija tkompli tiġi sostnuta u tikber, l-investiment irid ikun wieħed kontinwu. Għalhekk huwa importanti li Malta tkompli tfittex niċeċ ġodda ta' investiment biex is-suċċess ma jkunx biss iggarantit għall-preżent, iżda jibda jinbena qafas sod biżżejjed għas-suċċessi tal-futur. Kien proprju għalhekk li l-EY Malta identifikat ħames oqsma prinċipali li fihom naraw potenzjal kbir għal aktar tkabbir ekonomiku f'Malta. L-ewwel proposta hija li Malta tinbidel u ssir ċentru aħjar ta' loġistika. Fil-fatt EY Malta laqgħet b'mod pożittiv dak li ħabbar l-Prim Ministru, li se jkun qed jinbena ċentru ta' loġistika f'Ħal Far. Il-proposti l-oħrajn jinkludu kif Malta tista' ssir ċentru wkoll ta' trading ta' commodities, kif ukoll kif pajjiżna jista' jservi ta' gateway għal dawk il-kumpaniji li ġejjin mill-Ażja biex ibigħu l-e-commerce fl-Ewropa. Proposta innovattiva u interessanti hija fuq kif nistgħu naħdmu aħjar man-nies li ġew mill-Afrika biex wieħed jagħmel l-aħjar użu possibbli mill-ħiliet tagħhom, u l-aħħar proposta li għandha potenzjal enormi, hija li Malta ssir ċentru tal-Fintech, jiġifieri l-użu tat-teknoloġija biex wieħed imexxi s-servizzi finanzjarji. NIFS GĦAL KOMUNITÀ LI QED TINGĦATA WIDEN JOHN GRECH – Resident L-operat tal-Malta Freeport ġewwa Birżebbuġa ilu għaddej għal diċenji, u minkejja dan it-tul ta' żmien, dawk kollha li jiftakru Birżebbuġa, b'mod speċifiku Kalafrana, mingħajr il-krejnijiet, vapuri u kontejners, iħossu li ġew misruqa minn bajja li tant kienet sabiħa li ġġib l-istess isem tal-Bajja s-Sabiħa. Mill-bidu tal-operat sal-lum sar bosta tibdil, fejn minkejja li l-Birżebbuġin jifhmu kemm il-Malta Freeport jikkontribwixxi għall-ekonomija Maltija, xorta waħda dan m'għandux ikun għas-skapitu tagħhom. Infatti l-art li kienet fl-interess tagħhom kienet dik tal-eks-GO, mal-Birżebbuġin hija magħrufa bħala tal-Arbli. Qabel ma jsir it-tkabbir, wieħed irid jifhem u jħares lejn kif jinħadem ix-xogħol fil-port, u tiġi kkalkulata l-effiċjenza tax-xogħol qabel tittieħed id-deċiżjoni l-aktar faċli u bl-inqas spiża għall-operatur. Aħna xorta waħda nibqgħu kontra li jingħata l-permess li jitkabbar 'il ġewwa, infatti, dik kienet dejjem waħda mill-akbar sfidi għar-raħal ta' Birżebbuġa u r-residenti tiegħu. Din il-ġimgħa l-kliem tal-Prim Ministru ntlaqa' b'pożittività mir-residenti għall-fatt li fl-aħħar il-politiku qed jisma' u jifhem mil-liema skumdità ta' kuljum jgħaddu minnha r-residenti ta' Birżebbuġa. Rapport ikkummissjonat mill-Malta Freeport stess ukoll wera li l-ħsejjes (f'kull ħin tal-ġurnata) huma ogħla minn dawk stabbiliti mill-World Health Organization (WHO). Xi jfisser dan? Jekk l-operat jersaq b'imqar metru ieħor viċin ir-residenti, il-ħoss se jkompli jiżdied u s-sitwazzjoni tkompli tiggrava. Qed nikkummenta l-aktar dwar il-ħsejjes għall-fatt li dan huwa l-aktar tniġġis li jdejjaq lir-residenti. Hemm tniġġis ieħor li ta' min wieħed jinnota; tniġġis fl-arja kull darba li jidħol vapur u tniġġis fil-baħar. Il-proposta tal-logistic hubs li semma l-Prim Ministru din il-ġimgħa tidher li hija alternattiva aħjar għal dik li jkompli jitkabbar 'il ġewwa l-Freeport. Ovvjament, meta jitħabbar f'aktar dettall, irridu naraw ukoll l-ammont ta' traffiku li jiżdied lejn l-inħawi ta' Ħal Far, b'mod speċjali l-by-pass fejn tintuża mir-residenti bħala t-tieni alternattiva ta' ħruġ minn Birżebbuġa. Nemmen li bħala viżjonarju, il-Prim Ministru Joseph Muscat jaħdem biex isib bilanċ bejn it-tkabbir ekonomiku għal ġid ta' pajjiżna u s-serenità fir-raħal ta' Birżebbuġa. Sfortunatament, mhux kulħadd laqa' din il-proposta bit-tajjeb, għaliex, il-UĦM mill-ewwel ikkundannat il-proposta tal-PM u qalet li mhux aċċettabbli li l-Freeport ma jibqax jikber. Jidher biċ-ċar li l-ebda membru amministrattiv tal-UĦM ma joqgħod Birżebbuġa. Dr Joseph Muscat qatt ma qal li mhux ħa jkompli jikber, iżda għamilha ċara li l-operat tal-Malta Freeport mhux se jikber fuq in-naħa fejn hemm ir-residenti Birżebbuġin. BERNARD FARRUGIA – Resident Proprju din il-ġimgħa stess il-Prim Ministru ddikjara ċar u tond li huwa kontra li l-Freeport jingħata aktar għall-operat tiegħu u allaħares ma kienx hekk għax l-aktar li kienu se jmorru minn taħt kienu proprju r-residenti, li ilhom jaqilgħu fuq rashom għal 25 sena sħaħ. Nemmen bis-sħiħ li l-idea li jkun hemm logistics hub fiż-żona ta' Ħal Far hija soluzzjoni tajba ħafna għax, fil-fehma tiegħi, qed jintlaħaq bilanċ tajjeb biex la jkun hemm detriment għat-tkabbir u l-espansjoni tal-ekonomija ta' pajjiżna u wisq anqas ikun effett ħażin fuq ir-residenti ta' Birżebbuġa. Wieħed ma jistax ma jsemmix il-fatt li l-aħħar darba li l-Freeport ingħata l-permess li jkabbar l-art tiegħu kien proprju taħt gvern preċedenti. Madankollu, mal-bidla fil-Gvern, il-Prim Ministru minn dejjem għamilha ċara li wara ħafna snin ta' tbatija, ir-residenti ta' dan ir-raħal ħaqqhom ferm aħjar. Issa jidher biċ-ċar li l-Prim Ministru mill-kliem għadda għall-fatti u dan żgur jinżel tajjeb mar-residenti kollha tan-Nofsinhar ta' Malta, b'mod speċjali mal-komunità ta' Birżebbuġa. JASON BLAKE – Resident Bħala resident f'Birżebbuġa, napprezza ħafna l-fatt li l-Prim Ministru qed jagħraf il-ħtieġa li jinħoloq bilanċ bejn it-tkabbir ekonomiku u l-piż li jridu jġorru r-residenti b'effett ta' dan it-tkabbir u dan billi ma ttiħditx aktar art mill-Freeport. Matul dawn l-aħħar 30 sena, din il-lokalità ġarrbet tibdil radikali, fejn minn villaġġ pittoresk ħdejn il-baħar b'potenzjal kbir fit-turiżmu, inbidlet f'żona industrijalizzata. Il-bini tal-Malta Freeport kien l-aktar fattur li affettwa drastikament lir-residenti u l-ambjent tal-madwar. Il-kontribut lejn l-ekonomija tal-pajjiż sar b'detriment kbir għar-residenti ta' Birżebbuġa: baħar mill-isbaħ inbidel f'port mimli vapuri kbar, veduti ta' għelieqi nbidlu f'eye-sore ta' kontejners u krejnijiet tal-ħadid, żdied sostanzjalment it-traffiku u t-tniġġis fl-arja, żdiedu l-ħsejjes b'livelli ogħla minn dawk aċċettati mill-UE, u naqas il-valur tal-proprjetà tar-residenti, fost konsegwenzi oħrajn. It-tkabbir tal-Freeport f'dawn l-aħħar 5 snin kompla żied il-problemi, filwaqt li l-buffer zones, kemm tal-baħar kif ukoll tal-art, komplew jitnaqqru. Għaldaqstant, huwa importanti għalina li l-Freeport ma jitħalliex jikber aktar. Jekk xejn, biex ma jiżdiedx aktar il-piż li qed inġorru diġà u li laħaq il-limitu tiegħu. Hemm bżonn li l-buffer zones u l-ftit żoni ħodor li tħallew s'issa – li huma l-pulmun tal-komunità tagħna – jiġu mħarsa u mibdula f'parks naturali għall-familji u f'riservi ambjentali naturali. Dwar il-logistics hub, sakemm jiġu mħarsa l-buffer zones madwar Birżebbuġa u l-lokalitajiet l-oħrajn, naħseb li hija soluzzjoni li toħloq bilanċ bejn it-tkabbir fl-ekonomija u r-rispett lejn ir-residenti. MARTIN GALEA DE GIOVANNI – Friends Of The Earth L-għaqda ambjentali Friends of the Earth Malta tqis dan l-iżvilupp bħala pass pożittiv fl-interess tar-residenti ta' Birżebbuġa. L-impatt tal-Freeport hu diġà wieħed konsiderevoli u għalhekk nisperaw li dawn il-pjani li beħsiebhom itejbu l-effiċjenza tal-Freeport itejbu wkoll il-kwalità tal-ħajja tar-residenti. Nisperaw però li s-sit ta' Ħal Far mhux se jagħmel użu minn art mhux mittiefsa jew protetta.