Kitba ta' Elaine Degiorgio – Kordinatur Riżorsi Umani FŻL Nistħajjilkom tistaqsu: imma dan ir-revenge porn x'inhu? Ma nagħtikomx tort għax lanqas jien ma kont naf x'inhu qabel ma bdejt nagħmel ftit riċerka. Dan għandu sinifikat fih innifsu għax ifisser li l-edukazzjoni sesswali fl-iskejjel mhux qed tkun effettiva biżżejjed. Iżda, ejja l-ewwel nifhmu eżattament x'inhu revenge porn. Revenge porn iseħħ meta individwu jiddeċiedi li fuq il-midja soċjali jitfa' ritratti jew videos espliċiti tal-ekspartner, normalment akkumpanjati b'dettalji personali u deskrizzjoni umiljanti b'fini ta' tpattija. Forsi taħsbu wkoll li dan hu xi fenomenu modern, iżda fil-verità meta tfittex ftit issib li żmien il-President Kennedy kien seħħ każ ta' revenge porn. Fil-fatt, kien Leon Isaac Kennedy li xerred online video espliċitu ta' martu meta din telqitu. Illum il-ġurnata hawn min idawwar lira sew b'siti elettroniċi mtellgħin apposta biex jumiljaw il-vittmi. Dawn is-siti jinkoraġġixxu individwi biex, bħala sens ta' tpattija, itellgħu ritratti espliċiti tal-ekspartners tagħhom flimkien mad-dettalji personali u ġieli wkoll ir-ritratti jispiċċaw jintbagħtu lill-familjari, ħbieb jew anke kollegi tax-xogħol. Wieħed minn dawn kien Hunter Moore li kellu dħul ta' $10,000 fix-xahar bis-sit elettroniku IsAnyoneUp.com, li kienet tlaħħaq mat-30 miljun utent fix-xahar. Malta, bħal kull pajjiż ieħor, għandha liġijiet ċivili u kriminali li setgħu jintużaw għal att ta' tixrid ta' ritratti bla permess. Jekk nieħdu l-liġi tal-copyright, pereżempju jekk ir-ritratt ikun ittieħed mill-vittma stess, dan huwa proprjetà tal-vittma u l-ebda persuna m'għandha dritt ixxerrdu mingħajr permess. Madankollu, dan ir-ritratt irid ikun reġistrat skont ma tirrikjedi l-liġi. Il-liġi ċivili, l-hekk imsejħa tort law, ukoll toffri bażi għall-vittma biex mhux biss il-persuna tieħu dak li ħaqqha taħt liġi kriminali iżda wkoll tassigura ammont ta' flus għad-danni li seta' nħoloq minħabba t-tensjoni u l-pressjoni tas-sitwazzjoni. Irridu niftakru li każijiet bħal dawn iwasslu għal telf ta' promozzjonijiet u xogħol, filwaqt li jikkaġunaw danni psikoloġiċi. Madankollu, minħabba li l-liġi ċivili Maltija ma toffrix bażi għal danni emozzjonali iżda tipprovdi biss għal danni ekonomiċi, dan jista' jwassal li l-vittma ma jkun imissha xejn. Barra minn hekk, din hija meqjusa bħala cybercrime u, għaldaqstant, liġijiet ta' cyber harassment, cyber stalking u blackmailing ukoll setgħu jgħinu f'dan il-każ. Holly Jacobs hija waħda mill-vittmi ta' revenge porn li sabet il-kuraġġ biex tgħolli rasha u twassal il-kuraġġ lil vittmi oħra li tilfu l-vuċi minħabba l-attitudni bla qalb ta' xi wħud. Hi stess tgħid li kienet tgħix tliet ħajjiet: il-professjonista li kienet tibża' tgħid kunjomha minħabba s-sitwazzjoni li sabet ruħha fiha; il-vittma ta' revenge porn li tittama li xi darba tieħu ġustizzja; u 'Sarah', il-personaġġ fittizzju li ħolqot Jacob innifisha biex tkun ta' spalla għal vittmi oħra u front favur kriminalizzazzjoni ta' revenge porn. Ħafna każijiet jintilfu minħabba li l-Qorti ma tkunx sodisfatta li l-akkużat verament wettaq l-att. B'liġi bħal din, il-prosekutur ikollu bażi iktar soda u kif jiġu sodisfatti l-kriterji legali l-akkużat jinstab ħati. Fit-12ta' Lulju 2016, f'Malta daħlu emendi legali li għamlu lil pajjiżna wieħed minn ftit pajjiżi li qegħdin jiġġieldu r-revenge porn. Fil-liġi kriminali Maltija, biex persuna tinstab ħatja jrid jiġi ppruvat li l-persuna mhux biss wettqet l-att iżda li kellha l-kapaċità li tifhem dak li qed tagħmel. Artiklu 208E tal-kodiċi kriminali, madankollu, jipprovdi li l-persuna kellha wkoll il-ħsieb li tikkawża stress emozzjonali fuq il-vittma. Hawnhekk, fl-opinjoni tiegħi, irridu noqogħdu attenti għax din ir-restrizzjoni tista' taqta' barra persuni li l-intenzjoni ma tkunx waħda emozzjonali jew vindikattiva iżda għall-gwadann finanzjarju. Irridu niftakru li l-att innifsu jikkaġuna stress żejjed fuq il-vittma, irrilevanti mill-ħsieb tal-agressur. Il-liġi tar-revenge porn hija biss l-ewwel pass u naħseb li wasal iż-żmien għal diskussjoni fuq, l-hekk imsejjaħ, right to be forgotten. Fl-2015, il-Qorti tal-Unjoni Ewropea qrat sentenza rivoluzzjonarja li tat xaqq ta' dawl lill-vittmi tar-revenge porn. Fil-każ kontra Google, il-Qorti tal-Unjoni Ewropea ordnat lis-search engine biex tneħħi b'mod assolut kull traċċa ta' ritratti li ġew imtellgħin illegalment. B'dan il-mod il-vittma tista' tieħu nifs u tażgura li r-ritratti u dettalji personali jiġu mneħħija darba għal dejjem. Minbarra bażi legali, irridu nagħtu spinta lill-edukazzjoni sesswali u ngħallmu lil uliedna l-ugwaljanza u r-rispett lejn xulxin, u jifhmu l-konsegwenzi li l-azzjoni tal-lum jista' jkollha fil-futur. L-internet ma jinsa qatt, jista' jżommlok l-isbaħ memorja ta' ħajtek b'sempliċiment għafsa ta' buttuna u terġa' tgħix l-isbaħ mumenti. Madankollu, jista' jkun arma f'idejn dak li jrid ifakkrek fl-iktar mumenti koroh.