Imtella' Awwissu 12, 2021 Rapport: Claire Preca Taroum Investiment ta' €2.5 miljun minn fondi Ewropej wassal biex ġiet inawgurata s-sistema tal-osservazzjoni Calyspo South f'Għar Lapsi. Bis-saħħa ta' tagħmir speċjalizzat il-Grupp Oċeanografiku Fiżiku fi ħdan id-Dipartiment tal-Geoxjenzi fl-Università ta' Malta tevalwa tagħrif marittimu f'ħin reali li titwassal Malta permezz ta' servizzi dedikati inkluzi apps tal-mobile. Malta qed ikollha stampa iktar preċiża u realistika ta' dak li jkun qed iseħħ fl-ibħra Maltin bl-installazzjoni ta' diversi radars madwar Malta u n-nofsinhar ta' Sqallija. Il-proġett The Calypso South f'Għar Lapsi se jestendi s-sistema tar-radar li għandha l-Università ta' Malta bi tliet units għal total ta' sebgħa li jkopru żona tal-baħar ta' 13,000 kilometru kwadru madwar il-gżejjer Maltin u l-kosta ta' Sqallija. B'hekk din is-sistema se tagħmilha aktar faċli li wieħed jinduna, fost l-oħrajn, jekk hemmx theddid minn tixrid ta' żjut fil-baħar u metalli perikolużi li apparti li jikkawżaw periklu lil ħlejjaq marittimi huma ukoll ta' dannu ekonomiku għax jaffettwa wkoll is-settur tat-turiżmu. Il-Professur Aldo Drago, li qed imexxi dan il-proġett flimkien ma' akkademici u riċerkaturi oħra mid-Dipartiment tal-Ġeoxjenzi tal-Universita', saħaq fuq l-importanza li tinġabar din it-tip ta' informazzjoni biex jitnaqqsu r-riskji fl-ambjent marittimu lokali. Huwa qal li wieħed mill-għanijiet ta' dan il-proġett huwa li jitqegħdu radars fil-portijiet biex jgħinu lill-awtoritajiet jieħdu d-deċiżjonijiet meħtieġa fil-qasam marittimu. Il-Ministru għall-Ambjent, it-Tibdil fil-Klima u l-Ippjanar Aaron Farrugia sostna l-importanza ta' din l-informazzjoni li se tkun qiegħda tinġabar dwar l-ibħra Maltin hekk kif l-ambjent tal-baħar jammonta għal 15% tal-ekonomija Maltija u jiġġenera madwar 27,000 impjieg. "Din hija informazzjoni li hija importanti ħafna għax-xogħlijiet ta' diversi entitajiet, hawnhekk kien hawn it-Transport Malta, kien hawn ic-CPD, u allura huma vitali bħala dejta għax-xogħol li jagħmlu kuljum. Bħala gvern però importanti nkomplu nistudjaw flimkien mal-ġara tagħna bħal m'huma l-Italja dwar il-bahar ta' madwarna imma wkoll tgħinna fejn jidħol, pereżempju, tibdil fil-klima". Is-Segretarju Parlamentari fl-Uffiċċju tal-Prim Ministru responsabbli mill-Fondi Ewropej Stefan Zrinzo Azzopardi spjega li dan il-proġett qed isir b'investiment ta' €2.5 miljun li parti minnu hu ffinanzjat mill-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali bil-għan li ssir riċerka u proġetti li jistgħu jkomplu jtejbu l-ambjent lokali. Ir-Rettur tal-Università, il-Professur Alfred Vella, qal li dan il-proġett huwa ż-żwieġ perfett bejn it-teknoloġija żviluppata mir-riċerkaturi fl-Università u l-applikazzjoni prattika tax-xjenza. Huwa qal li l-proġett se jkun ta' benefiċċju għall-pajjiżi fiż-żona tal-Baħar Mediterran minn fejn jgħaddi madwar 20% tat-traffiku dinji tat-traffiku dinji tat-tankers.