RAPPORT ANNWALI TAL-MINISTERU GĦAL GĦAWDEX 2017 Direttorat Ġenerali (Operat) Funzjonijiet L-għanijiet prinċipali tad-Direttorat Ġenerali (Operat) huma:  Li jipparteċipa b'mod sħiħ fl-iżvilupp u l-implimentazzjoni tal-pjanijiet strateġiċi, operazzjonali u tar- riżorsi tal-Ministeru u li jikkopera mal-istaff l-iktar anzjan biex il-Ministeru jikseb l-għanijiet tiegħu billi jaqsam ir-riżorsi, jipprovdi s-sapport u l-assistenza, ixerred informazzjoni ta' interess tal-wieħed lejn l-ieħor, eċċ.;  Li jipprovdi assistenza lill-kapijiet tad-Direttorati, inkluż iċ-Chief Information Officer fi ħdan l- Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti fit-twettiq ta' pjani operattivi biex jgħin lill-Ministeru fl- implimentazzjoni ta' direttivi li għandhom x'jaqsmu mal-politika tal-Gvern;  Permezz ta' komunikazzjoni u koperazzjoni mal-kapijiet tad-Direttorati rispettivi, jippjana, jiżviluppa u jiżgura li l-livelli u standards tax-xogħlijiet fl-uffiċċju tas-Segretarju Permanenti jkunu miksuba. jiżgura li r-riżultati f'dik li hija kwalità, puntwalità u li jagħtu l-valur mixtieq bl-inqas spejjeż, jintlaħqu;  Li jistabbilixxi u jżomm toroq effettivi ta' komunikazzjoni ma' gruppi ta' klijenti u ma' ministeri oħra, dipartimenti u aġenziji biex itejjeb il-bdil ta' informazzjoni u ideat fuq materji ta' interess komuni u jiżgura li s-servizzi u programmi huma adattati għall-ħtiġiet tal-klijenti, kif ukoll li huma kompatibbli u kumplimentari ma' inizjattivi ta' servizzi oħra;  Li jikkordina l-operazzjonijiet u l-attivitajiet tad-dipartimenti fil-Ministeru;  Li jmexxi l-operat ta' kuljum tal-Back Office Unit kif ukoll l-uffiċċji tar-Reġistrazzjoni tal-Artijiet, tar- Reġistru Pubbliku u tan-Nutar tal-Gvern f'Għawdex. Ħidma: Uffiċċju tan-Nutar tal-Gvern L-uffiċċju tan-Nutar tal-Gvern huwa responsabbli mill-kustodja tal-Arkivju Notarili li fih hemm depożitati kuntratti u testmenti. Dan l-uffiċċju, bl-għajnuna tal-Assistent Arkivist għal Għawdex, iċċertifika kopji ta' kuntratti legali u kopji ta' testmenti, kemm dawk legali kif ukoll informali. minbarra kopji oħra ta' kuntratti informali rikjesti mill-pubbliku. Dawn l-atti jistgħu jiġu spezzjonati mill-pubbliku li jista' wkoll jitlob kopji ta' dawn l-atti skont il-Liġi Notarili. Matul l-istess sena ġew ifformulati tliet kuntratti dwar bejgħ ta' oqbra. Matul is-sena 2017, 1,833 klijent talbu u ngħataw kopja ta' kuntratti u testmenti. Barra minn dan, saru regolarment spezzjonijiet ta' natura informattiva u riċerka mill-pubbliku inġenerali. Matul is-sena 2017 nġabru €9,241.70 mill-pubbliku bħala miżata ta' dawn is-servizzi. Ta' min isemmi wkoll li matul is-sena 2017 tkomplew it-tiswijiet fuq 85 Reġistru tal-Arkivju l-ieħor. Uffiċċju għar-Reġistrazzjoni tal-Artijiet Dan l-uffiċċju jilqa' applikazzjonijiet rigward reġistrazzjoni ta' proprjetà f'Għawdex u Kemmuna, bejgħ ta' pjanti u reġistrazzjoni ta' charges fuq proprjetajiet. Fis-sena 2017 l-uffiċċju rċieva l-applikazzjonijiet segwenti:  1,518 applikazzjoni għal reġistrazzjoni ta' art;  1,096 riċerki uffiċjali. L-uffiċċju kompla jagħmel scanning tad-dokumenti annessi ma' kull applikazzjoni ħalli fil-futur dawn id-dokumenti jkunu disponibbli b'mod elettroniku. Uffiċċju tar-Reġistru Pubbliku ta' Għawdex Matul l-2017, 3,651 nota ta' insinwa kienu reġistrati f'dan l-uffiċċju, filwaqt li kien hemm 2,490 nota ta' ipoteka. Kien hemm ukoll 628 nota ta' riferenza relatati ma' ipoteki u 12-il ipoteka legali. revokabbli kien hemm waħda. In-numru ta' ċedoli li għandhom x'jaqsmu mal-fidi ta' ċnus dwar proprjetà immobbli f'Għawdex u Kemmuna kienu jammontaw għal 63. Kien hemm ukoll 32 mandat ta' inibizzjoni u tmien subbasti. In-numru totali ta' Atti reġistrati fis-Sezzjoni tal-Istat Ċivili kienu: Żwieġ In-numru ta' ċertifikati maħruġa mis-Sezzjoni tal-Istat Ċivili kienu: Estratt taċ-Ċertifikati Ċertifikati dettaljati Fl-2017 ir-Reġistru taż-Żwiġijiet ipproċessa 217 applikazzjoni taż-żwieġ u 2 applikazzjonijiet tal- Unjoni Ċivili. Żwieġ Reliġjuż Żwieġ Ċivili Unjoni Ċivili Fl-2017, kienu ordnati minn dan l-Uffiċċju riċerki dwar trasferimenti u ipoteki kif ukoll riċerki L-istess riċerki ġew imqassma wkoll minn dan l-uffiċcju. Sezzjoni tar-Reġistru Pubbliku, taqsima ta' Inputtjar u Verifikazzjoni L-ammont totali taċ-ċertifikati tal-mewt li kienu vverifikati matul is-sena 2017 kien ta' 90,183 (li jwasslu sar-reġistri tas-sena 1927) filwaqt illi t-total taċ-ċertifikati tal-mewt li kienu mdaħħla fis- sistema ta' inputtjar matul l-istess sena kien ta' 2,677 (mir-reġistru tas-sena 1943). Mill-banda l-oħra, it-total taċ-ċertifikati tat-twelid li kienu vverifikati kien ta' 25,661 (li jwasslu sar-reġistri tas-sena Sezzjonijiet Salarji (Back Office) L-għan ewlieni tas-Sezzjonijiet tas-Salarji huwa li jipproċessaw l-aġġustamenti kollha fis-salarju, inkluż benefiċċji, allowances u sahra tal-impjegati. Il-funzjonijiet prinċipali mwettqa mis-Sezzjonijiet tas-Salarji matul is-sena 2017 huma dawn: il-ħlas tas-salarju tal-impjegati kollha; it-tlestija tal-Formola A, li tintbagħat lis-Sezzjoni tas-Salarji Ċentrali għall-ipproċessar meħtieġ; ir-risposti għall-mistoqsijiet tal-impjegati dwar is-salarju tagħhom kif ukoll il-ħruġ ta' dokumenti mitluba relatati mar-Riżorsi Umani; il-ħruġ ta' rapporti relatati mal-pagi u s-salarji; it-tfassil tal-iskedi tal-pagi u l-multipayments b'rabta mal-lista tal-ħlas supplimentari; il-kontroll proviżorju u verifika mill-ġdid tal-lista tal-pagi finali; l-iċċekkjar tal-istatistika fuq l-Employee Payment Screen; il-kalkoli tal-ħlasijiet li jirrigwardaw ir-rosters; il-ħruġ ta' multi payments dovuti lill-impjegati li rriżenjaw. Dawn jinkludu arretrati ta' ftehimiet ġodda; il-ġbir ta' data b'konnessjoni mas-sahra u r-rapporti biannwali; l-ipproċessar ta' data fir-rigward ta' mistoqsijiet parlamentari; il-ħolqien ta' data elettroniku dwar is-salarju ta' kull impjegat; u aġġustament fil-pagi kollha skont il-ftehim kollettiv il-ġdid. Matul l-2017 infetħet sezzjoni tas-salarji (back office) li tikkomputa s-salarji tal-Pulizija. B'hekk kien hemm erba' Sezzjonijiet tas-Salarji li pproċessaw is-salarji. Dawn huma: Il-Ministeru tas-Saħħa (esklużi l-Isptar Mater Dei u s-Saħħa Primarja) Is-Sezzjoni tas-Salarji tal-Ministeru tas-Saħħa pproċessaw madwar 1,000 salarju. Saret kordinazzjoni mas-Sezzjoni tal-Personnel fil-Ministeru tas-Saħħa dwar ċirkustanzi li jikkonċernaw l-attendenza, it- trasferimenti, ir-riżenji u t-tibdil fis-sigħat tal-impjegati. Is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat il- pagamenti meħtieġa lill-entitajiet governattivi u mhux governattivi li jipprovdu s-servizzi tagħhom lill-Ministeru tas-Saħħa; Il-Ministeru tal-Edukazzjoni Is-Sezzjoni tas-Salarji tal-Ministeru tal-Edukazzjoni pproċessat 8,300 salarju. Minn dawn, 120 huma impjegati part-time li l-paga bażika u t-tnaqqis tas-sigurtà soċjali tagħhom jiġu kkalkulati minn din is- sezzjoni. Ġew ikkalkulati wkoll l-income supplements u l-bonuses prorata skont is-sigħat maħdumin fil-Wages Return li din is-sezzjoni tirċievi għal kull individwu. Apparti dan, l-istaff ta' din is-sezzjoni pproċessa wkoll il-pagi ta' 244 adult educator. Sar il-proċess tal-impjegati part-time biex jitħallsu b'paga bażika u ma jitħallsux b'lura iżda jitħallsu tal-perjodu kurrenti. Is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat ukoll ir-rimunerazzjoni ta' waranofsinhar (Afternoon Remuneration) fejn inħarġu 1,791 pagament lill-impjegati tad-Dipartiment tal-Edukazzjoni. Inħarġu 15,349 pagament lill-impjegati dwar Sezzjonijiet għall-Iżvilupp Professjonali (Professional Development Sessions). Dawn ġew imħallsin lil min attenda għal dawn is-sezzjonijiet wara li s-sezzjoni rċeviet l-ammonti dovuti mis- sezzjoni tal-Kurrikulu. Fis-sena 2017 ġew imgħoddija 4,680 pagament lill-impjegati tad-Dipartiment tal-Edukazzjoni li għamlu s-superviżjoni waqt il-ħin tal-Healthy Breakfast fl-iskejjel primarji. Inħarġu 17,190 pagament lill-impjegati li għamlu s-supervizjoni fl-iskejjel waqt il-ħin tal-mistrieħ (Midday Dawn il-pagamenti kienu jkopru superviżjoni magħmula matul il-perjodu ta' L-għan ewlieni ta' din is-sezzjoni huwa li tipprovdi s-servizz neċessarju lill-impjegati kollha tad-Diviżjoni tal-Edukazzjoni. Il-Ministeru tat-Trasport u Proġetti Kapitali (MTIP) u l-Ministeru għall-Ambjent, Żvilupp Sostenibbli u t-Tibdil fil-Klima (MESDC) Din is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat madwar 1,450 salarju għall-Ministeru tat-Trasport u l- Infrastruttura li tinkludi l-impjegati tas-CSD (Dipartiment tat-Tindif) u madwar 1,180 salarju tal- Ministeru għall-Ambjent, Żvilupp Sostenibbli u Tibdil fil-Klima. Fis-sena 2017 saru madwar 1,518 Formola A, 145 multipayment lill-entitajiet mhux governattivi, 56 trasferiment ta' flus lil dipartimenti oħra tal-Gvern permezz ta' transfer Schedules, u 176 transfer Schedules li jkopru trasferimenti ta' fondi lid-Dipartiment tat-Teżor (Malta) biex jinħarġu u jitħallsu t-tlettax-il pagament annwali ta' salarji taż-żewġ Ministeri u madwar 37 transfer and adjustment minn vot għall-ieħor skont il-ħtieġa. Dawn dejjem saru permezz tas-sistema Departmental Accounting System. Ministeru għall-Affarijiet Interni u s-Sigurtà Nazzjonali (Il-Korp tal-Pulizija) Din is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat madwar 2340 salarju tal-membri tal-Korp tal-Pulizija fi ħdan il- Ministeru għall-Affarijiet Interni u s-Sigurtà Nazzjonali. Ipproċessat ukoll il-ħlas ta' extras, li huma pagamenti ta' flus marbuta ma' xogħol li sar lil terzi persuni u li ġie mħallas mit-terzi persuni. kordinazzjoni mas-Sezzjoni tar-Riżorsi Umani u mas-Sezzjoni Ċentrali tas-Salarji sabiex ġew imwettqa tibdiliet varji li huma neċessarji biex jiġu emendati l-pagi, inkluż tnaqqis ta' ġranet mingħajr paga, tibdil ta' pagamenti fl-allowances, tibdil fis-sigħat tal-impjegati, tibdil ta' rati tat-Taxxa u tibdil ieħor neċessarju skont il-Public Service Management Code, ċirkularijiet u deċiżjonijiet tal-Qorti u l- Ġustizzja fejn jaqbel. Din is-Sezzjoni għamlet it-tibdil neċessarju li jġib miegħu ftehimiet kollettivi, promozzjonijiet, progressjonijiet (progressions) u ħatriet ta' Uffiċjali Pubbliċi u Pulizija. Sar ukoll ir- Rapport ta' kull xahar rigward il-pagamenti tal-Extras. Sezzjoni Ċentrali tas-Salarji Is-sezzjoni Ċentrali tas-Salarji hi responsabbli minn: ipproċessar korrett u ħruġ fil-ħin tal-pagi; ta' kull ħaddiem impjegat mal-Gvern;  manteniment adekwat ta' informazzjoni marbuta ma' promozzjonijiet, progressjonijiet u ħatriet l-interpretazzjoni korretta tad-diversi direttivi maħruġa mill-PAHRO, qbil kollettiv tal-Gvern milħuq mill-PACBU, ċirkulari mill-MPO u mill-Ministeru tal-Finanzi u tibdil rilevanti fil-Kodiċi tas-Servizz Pubbliku; ipproċessar ta' data provduta mill-Uffiċċji tar-Riżorsi Umani u mis-sezzjonijiet tas-Salarji tad- Dipartimenti kollha biex jiġi żgurat li tibdil fil-pagi jiġi esegwit fil-ħin u l-pagi joħorgu korretti;  ħruġ ta' pagamenti supplimentari u kalkolu ta' ammonti relatati mal-paga li jridu jiġu rifużi lura lill-Gvern, skont kif indikat mis-sezzjonijiet tas-salarji tad-dipartimenti; B'kollaborazzjoni mad-Direttorat tal-Human Resources and Data Management, il-MITA, l-uffiċjali tad-Dakar, l-amministratur tal-pagi u l-iskrivani kollha, is-Sezzjoni tas-Salarji Ċentrali tesegwixxi u ssaħħaħ il-proċess u tiżgura l-implimentazzjoni effettiva B'kollaborazzjoni mal-amministratur tal-pagi, tipprovdi assistenza u informazzjoni f'waqtha lis- sezzjonijiet tas-salarji tad-dipartimenti kollha tal-Gvern dwar mistoqsijiet fuq il-pagi. servizz lid-Dipartiment tat-Taxxi Interni biex jiġi żgurat kull aġġornament fit-Taxxa u l-FSS tal- impjegati tal-Gvern. Matul l-2017 sar xogħol fuq il-Ftehim Kollettiv il-Ġdid li sar din is-sena f'April 2017 b'effett mill- ewwel tas-sena. Dan kien ifisser kalkolu manwali tad-differenza fis-salarju u fuq il-Kontribuzzjoni tas-Sigurtà Soċjali u allowances oħra li kien hemm f'dan il-ftehim kollettiv tal-impjegati kollha taċ- Ċivil (madwar 36,000). Saret ukoll ħidma manwali fuq l-increment tal-ħaddiema kollha taċ-Ċivil peress li dan inbidel skont dan il-ftehim. Barra dan, ħadmet fuq diversi ftehimiet settorali li ġew fis- seħħ matul din is-sena, apparti xogħol ieħor konness mal-impjegati kollha fis-segretarjati tal-ministri, ministri u membri parlamentari fejn dawn kollha ġew itterminati u nies ġodda ġew imdaħħla minħabba l-elezzjoni ġenerali. Xogħol ieħor li sar f'din is-sezzjoni kien dak dwar pagi ta' diversi persuni li kellhom il-każi tagħhom deċiżi mill-Bord tal-Inġustizzji. Dan kien ifisser kalkoli manwali ta' pagi li jmorru lura anke sa 30 Inħadmu wkoll l-FS3 ta' dawn is-snin b'lura ta' kull persuna li resqet quddiem dan il-Bord u ngħatat rakkomandazzjoni favorevoli. Sezzjoni Pensjonijiet tas-Servizz Ir-responsabbiltà ewlenija tas-Sezzjoni tal-Pensjonijiet tas-Servizz hija li jitħallsu l-pensjonijiet u s- somma tat-Teżor lill-ħaddiema tal-Gvern li ilhom jaħdmu mal-Gvern b'mod kontinwu sa minn qabel il-15 ta' Jannar, 1979, kif ukoll il-pensjoni lill-uffiċjali tal-Forzi Armati ta' Malta, uffiċjali fil-Faċilità Korrettiva ta' Kordin, membri tal-Korp tal-Pulizija u membri fil-Forza tal-Assistenza u Salvataġġ, fil- Protezzjoni Ċivili, membri parlamentari u l-membri tal-Ġudikatura. Is-sezzjoni tikkalkula l-ammonti dovuti kif imsemmi u wkoll kalkoli ta' meta jsiru pagamenti b'lura jew reviżjonijiet b'riżultat ta' każijiet ta' inġustizzja. Is-sezzjoni hija wkoll responsabbli mill-ħlas tal-bonus u tal-income supplement lill-eks impjegati tas-Servizz Pubbliku li mhux qed jirċievu dawn il-pagamenti mid- Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali jew minn xi impjieg ieħor. Jiġu wkoll kalkulati ammonti dovuti lil werrieta jew dovuti lura lill-Gvern meta jmut pensjonant u tieħu ħsieb li jitħallsu jew jinġabru l-flus skont il-każ. Uffiċċju għall-Ħarsien tad-Drittijiet tal-Konsumatur L-Uffiċċju għall-Ħarsien tad-Drittijiet tal-Konsumatur jittratta lmenti mressqa mill-konsumatur. L- uffiċċju jipprovdi s-servizz freephone għall-konsumaturi Maltin u Għawdxin sabiex iressqu l-ilmenti tagħhom mingħajr ħlas. Barra minn dan, l-uffiċċju jaċċetta talbiet li jammontaw sa massimu ta' €3,494. Talbiet li jaqbżu dan l-ammont jiġu ttrattati fil-Qrati Ċivili. L-ilmenti jistgħu jiġu ppreżentati wkoll permezz ta' ittra elettronika billi jintbagħtu d-dettalji neċessarji jew inkella billi wieħed iżur l-uffiċċju personalment u jipprovdi d-dokumenti kollha meħtieġa fir-rigward tat-talba tiegħu. L-ilmenti jkunu reġistrati f'sistema fejn id-dettalji tar-rikorrent u tal-intimat ikunu miżmuma. ilment jiġi reġistrat, tibda l-medjazzjoni bejn iż-żewġ partijiet bil-għan li jintlaħaq ftehim bejniethom. Fin-nuqqas ta' ftehim, il-każ jgħaddi quddiem it-Tribunal tal-Konsumatur fejn l-Arbitru jisma' liż- żewġ partijiet u tingħata s-sentenza. Jekk is-sentenza ma tiġix onorata, il-każ jista' jerġa' jinstema' quddiem il-Qorti ta' Malta biex tinħareġ it-tieni deċiżjoni. It-tabella ta' hawn taħt turi n-numru ta' telefonati li daħlu fl-uffiċċju kull xahar matul is-sena 2017: Mejju Ġunju Diċembru L-iktar ilmenti li jkollu dan l-uffiċċju huma dwar il-qasam tat-telekomunikazzjoni u prodotti elettriċi. Kull meta lment ma jaqax fl-ambitu tal-uffiċċju tal-konsumatur, dan jgħaddi għand id-dipartiment governattiv jew awtorità konċernata fis-settur pubbliku. L-għarfien dwar id-drittijiet tal-konsumatur qiegħed jiżdied kuljum permezz ta' programmi edukattivi fuq il-midja lokali. Kull xahar qiegħed jitqassam f'kull familja f'Malta u Għawdex ktejjeb ta' tagħrif interessanti dwar id-drittijiet tal-konsumatur bl-isem L-Għażla. Barra minn dan, infetaħ ukoll kont fuq Facebook bl-isem 'L-Uffiċċju tal-Affarijiet tal-Konsumatur'. L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer fi ħdan l-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti Funzjonijiet Ħidma: L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer (UCIO) għandu l-għan li joffri l-għajnuna u konsulenza fil- qasam tal-ICT lid-dipartimenti kollha li jaqgħu taħt id-dekasteru tal-Ministeru u li jmexxi, iwettaq kif ukoll jipproponi proġetti ġodda li huma relatati ma' dan il-qasam. Ir-responsabbiltajiet fil-qosor ta' dan l-uffiċċju jinkludu: il-pjanijiet strateġiċi u operattivi tal-Informazzjoni u t-Teknoloġija Komunikazzjoni (ICT); jissolvelja l-provvista ta' servizzi tal-ICT li tingħata mill-kuntratturi; ifassal u jiġġestixxi l-baġit tal-ICT; jimmassimizza r-riżorsi tal-ICT; ifassal u jimmaniġġja l-kuntratti relatati mal-ICT; jidentifika l-ħtiġiet u jagħti taħriġ fl-ICT li jinkludi taħriġ dwar l-użu ta' software u applikazzjonijiet; japplika standards, policies u proċeduri interni kif ukoll dawk maħruġa mill-gvern ċentrali; jimmaniġġja n-network fil-binjiet kollha tal-Ministeru għal Għawdex. B'kollaborazzjoni mal-Malta Information Technology Agency (MITA), ma' ministeri oħra, ma' organizzazzjonijiet fis-settur pubbliku, kif ukoll ma' kumpaniji tal-ICT mis-settur privat, issir ħidma fuq inizjattivi li jolqtu l-Gvern kollu u dan bil-għan sabiex jintlaħqu l-oġġettivi tal-Gvern. Fis-sena 2017, l-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer iffokka parti sostanzjali mill-ħidma tiegħu fuq inizjattivi ta' tnaqqis u simplifikazzjoni tal-burokrazija, bdil ta' aktar formoli minn format bil-karta għall-formola diġitali u fuq mobile applications. Bħas-sena 2016, fis-sena 2017 komplew jitħejjew manwali ta' proċeduri li fihom tniżżlu proċeduri interni applikabbli għal diversi oqsma. Dawn il-manwali ttellgħu online fuq pjattaforma ċentrali Il-benefiċċji ta' dawn il-manwali jinkludu tnaqqis fl-użu ta' karti, tnaqqis fil-ħin tal- ipproċessar, aktar uniformità, konsistenza u effiċjenza akbar fis-servizz amministrattiv. wkoll Business Process Re-engineering skont il-bżonn sabiex tali proċeduri ġew iffaċilitati. Matul is-sena 2017 komplew isiru aktar sistemi sabiex jiġi ffaċilitat ix-xogħol intern tal-Ministeru. Sistemi li nħolqu b'kollaborazzjoni mad-Direttorat tas-Servizzi Korporattivi kienu l-ibbukkjar online tal-vacation leave, ibbukkjar online tar-rekwiżizzjoni għal karti u materjal ieħor meħtieġ għall-kitba (stationery) kif ukoll database tal-procurement li tagħmilha faċli li tinġabar data fuq kull ħaġa li tkun inxtrat meta tkun mitluba. B'kollaborazzjoni mad-Direttorat tal-Proġetti u Żvilupp saret sistema fejn il-bdiewa Għawdxin jiġu notifikati permezz ta' SMS għar-reġistrazzjoni ta' art agrikola u nħolqot sistema fejn residenti fl- akkomodazzjonijiet soċjali f'Għawdex ikunu jistgħu jibagħtu t-talbiet tagħhom għas-servizzi ta' manutenzjoni fir-residenzi tagħhom. B'kollaborazzjoni mad-Direttorat tas-Servizzi tal-Konsumatur saru diversi sistemi fejn issa l-pubbliku jista' b'aktar mod faċli japplika għas-servizzi li joffri l-Ministeru. Fost diversi formoli u sistemi kien hemm dik li tippermetti l-booking tal-faċilitajiet disponibbli fil-Gozo Sports Complex, eForm għas- sussidju tal-istudenti residenti f'Għawdex li jattendu korsijiet f'Malta u viċi versa, u eForm għas- sussidju tal-ħaddiema residenti f'Għawdex li jaħdmu f'Malta mal-Gvern jew entitajiet governattivi. B'dawn is-sistemi issa klijent jista' jinqeda aħjar 24 siegħa kuljum u bi proċess aktar faċli. B'kollaborazzjoni mad-Direttorat EkoGħawdex u Żvilupp Reġjonali saru wkoll diversi sistemi, fosthom waħda fejn persuni li jixtiequ jorganizzaw avveniment ta' tindif f'Għawdex issa għandhom il-mod ta' kif japplikaw b'mod faċli u sistema ta' applikazzjoni b'mod diġitali għal skema ta' għajnuna għax-xogħlijiet ta' restawr indirizzata għall-kunsilli lokali Għawdxin. B'kollaborazzjoni mad-Direttorat tat-Turiżmu u Żvilupp Ekonomiku saru wkoll diversi formoli elettroniċi, fosthom applikazzjoni għall-għajnuna fuq inizjattivi ta' reklamar għal niċeċ turistiċi speċifiċi f'Għawdex kif ukoll applikazzjoni online għall-għajnuna biex entitajiet kummerċjali jattendu konferenzi internazzjonali tat-teknoloġija tal-internet. F'Marzu 2017 ġiet imnedija l-VisitGozo mobile application. Fl-istess xahar l-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer beda x-xogħol fuq żewġ mobile applications ġodda li din id-darba se jiġu mnedija mill-OPM f'April 2018. Waħda mill-mobile applications se jkun fiha s-servizzi kollha li joffri l- Ministeru ta' Għawdex, fosthom dawk li huma relatati ma' sussidji u skemi, sports, kura għall-anzjani u EkoGħawdex. It-tieni mobile application se tkun iddedikata għall-Amministrazzjoni tal-Ministeru ta' Għawdex u mmirata biex tnaqqas il-ħtieġa ta' vjaġġar bejn is-sit tax-xogħol fuq barra u l-uffiċċju. L-Uffiċċju taċ- Chief Information Officer beda wkoll jikkomunika ma' ministeri oħra sabiex Għawdex jidħol parti fil- mobile app tagħhom. Eżempji ta' dawn il-mobile apps huma l-mobile apps tal-Animal Welfare, Inizjattivi oħra Beda x-xogħol sabiex tiġi maħluqa pjanta diġitali tal-uffiċini pubbliċi kollha li jinsabu fil-Ministeru ta' Għawdex. Din il-pjanta diġitali se tiġi murija fuq audio visual panel li se titwaħħal fejn il-bieb prinċipali tal-Ministeru. L-għan ta' din il-pjanta diġitali hu li jkun aktar faċli biex il-klijenti li jiġu jinqdew mill-Ministeru jkunu jafu f'liema uffiċċju għandhom imorru għas-servizz li jkollhom bżonn. Ġiet varata sistema ġdida ta' Works Planning System biex tintuża mid-Direttorat tal-Proġetti u Żvilupp u b'hekk ikun hemm audit kif ukoll jitqassam ix-xogħol lid-diversi persuni li jaħdmu fi ħdan dan id-Direttorat. Flimkien mal-Works Planning System saret ukoll Stock Control System u għaldaqstant, issa, kull ħaġa li tinħareġ mill-istores ċentrali tkun logged u abbinata ma' proġett. se jkollha l-vantaġġ li għal kull proġett se jkun jista' jinħareġ il-prezz tal-materjal li ġie użat u allura jkun hemm aktar kontabbiltà. Saret ukoll sistema diġitali ġdida fejn issa, kull min juża l-vettura personali tiegħu fuq xogħol, ikun jista' jitlob li jiġi mħallas lura tal-ispejjeż li jkun għamel. L-għan tas-sistema hu li, filwaqt li l-persuna tieħu lura dak li hu tagħha, dan isir bi trasparenza. Inbidlet is-sistema tas-sound ta' waħda mill-awli tal-Qorti ta' Għawdex u s-sistema tal-video Fl-Isports Complex tar-Rabat, Għawdex, ġie mibdul l-iscore board u issa, apparti li jista' jintuża waqt dixxiplini sportivi differenti, dan l-iscore board iservi wkoll bħala multipurpose screen li fih jistgħu jiġu murija filmati kif ukoll power point Fl-Isports Complex ġiet mibdula wkoll is-sistema tal-audio kollha għal waħda professjonali bil-għan li, meta jkun hemm il-bżonn li jsiru attivitajiet fl-istess kumpless, dan jista' jsir mingħajr il-bżonn li tinkera sistema tas-sound kull darba. Wara li kien ilu jinħass il-bżonn li s-sezzjoni tal-Arkivju Nazzjonali, sezzjoni ta' Għawdex, ikollhas- sit elettroniku tagħha, matul is-sena 2017 ġie żviluppat sit minn fejn wieħed jista' jsib ħafna informazzjoni li hija disponibbli fl-istess arkivju. Bħala parti minn proġett ta' mmodernizzar ta' aċċessibbiltà għall-ICT, matul is-sena 2017, l-Uffiċċju taċ-Chief jikkordina fiċ-ċentru ta' Amministrazzjoni tal-Ministeru sabiex ikun żgurat li downtime li jista' jkun ikkaġunat minħabba ħsara fl-infrastruttura tan-network jiġi minimizzat. Saret estensjoni tan-network fis-sezzjoni tal-istores tat-taqsima tal-Kostruzzjoni u Manutenzjoni fid- Direttorat tal-Proġetti u Żvilupp kif ukoll it-tkomplija tal-installazzjoni ta' sistema ta' WiFi fiċ-Ċentru ta' Amministrazzjoni tal-Ministeru. Inħolqot ukoll applikazzjoni biex issa, kull meta biċċa apparat bħal computer jimxi minn ġo uffiċċju għall-ieħor, l-inventarju jkun jista' jinżamm b'mod diġitali. Bħala sistemi ta' WiFi, dan l-uffiċċju kompla jsaħħaħ l-installazzjoni tas-sistema tal-WiFi b'xejn fiċ- Ċittadella biex jintuża mill-pubbliku li jżur dan il-post, sistema tal-WiFi b'xejn fil-Qorti ta' Għawdex bil-għan li jintuża mill-Ġudikatura u min-nies li jagħmlu użu minn din il-binja, kif ukoll kompla l- proġett tal-WiFi b'xejn f'diversi bajjiet madwar Għawdex u Kemmuna. Hekk kif isir kull sena, matul it-tliet xhur tas-sajf l-UCIO ta taħriġ u impjega temporanjament miegħu studenti tal-ICT u b'hekk ġiet provduta esperjenza ta' career exposure għal numru ta' studenti mill- Servizzi ta' Għajnuna Teknika L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer kompla jipprovdi għajnuna teknika fuq servizzi tal-ICT li mhumiex koperti b'Service Level Agreement (SLAs), bħal mobile devices, seduti tal-video conferencing, lill-impjegati li huma fuq teleworking, servizzi varji ta' telefonija kif ukoll għajnuna ta' kuljum lill-impjegati kollha tal-Ministeru. Ġew monitorjati wkoll b'mod ċentrali numru ta' servizzi skont is-Service Level Agreements (SLAs) rispettivi, bħas-servizz tal-cameras li juru l-kju tal-karozzi jistennew biex jirkbu l-vapuri tal-Gozo Channel (Operations) Ltd u l-10 audio visual panels li hemm installati f'numru ta' rħula madwar Għawdex. L-aġġornament tas-sit elettroniku uffiċjali tal-Ministeru kien ukoll r-responsabbiltà ta' dan l-uffiċċju fejn saru l-updates li kien hemm bżonn sabiex is-sit elettroniku seta' jibqa' aġġornat bl-aħħar aħbarijiet u żviluppi li għandhom x'jaqsmu mal-Ministeru ta' Għawdex. L-UCIO ħadem ukoll sabiex dan is-sit elettroniku jkun mobile friendly u għaldaqstant aċċessibbli anke minn fuq l-istess mobile Taqsima tal-Customer Care fi Ħdan l-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti Matul l-2017, it-taqsima tal-Customer Care fi ħdan l-uffiċċju tas-Segretarju Permanenti rċeviet bosta lmenti, mistoqsijiet għall-informazzjoni u talbiet għal xogħol. Dawn daħlu permezz ta' emails, telefonati u walk-ins. It-talbiet għal xogħol u lmenti kienu l-aktar dwar patching fit-toroq, bankini ġodda u manutenzjoni ta' oħrajn, bini u manutenzjoni ta' ħitan tas-sejjieħ u ta' ħitan oħra, xogħol marbut mas-sinjali tat-traffiku (żebgħa, mirja u tabelli), żbir ta' siġar u tindif, kemm fit-toroq u anke fil-kampanja u fil-bajjiet. Il-mistoqsijiet għall-informazzjoni kienu dwar l-operat ta' diversi taqsimiet fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex u dwar il-Gozo Channel (Operations) Limited. Il-Customer Care Unit kompliet iżżomm kuntatt mad-diversi direttorati u mad-dipartimenti u sezzjonijiet fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Saru wkoll diversi kuntatti mal-Water Services f'Għawdex u ma' diversi organizzazzjonijiet mhux governattivi. Il-ħidma twettqet b'kollaborazzjoni kemm mal-Uffiċċju tal-Prim Ministru, permezz tas-servizz ċentralizzat servizz.gov.mt, u anke mal- Intervention Unit fi ħdan id-Direttorat Ġenerali (Proġetti), permezz ta' servizz.mgoz@gov.mt Ministerial Procurement Unit fi ħdan l-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti Il-Ministerial Procurement Unit fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex bdiet tiffunzjona mit-2 ta' Qabel it-twaqqif tal-Ministerial Procurement Unit, il-funzjoni li tkopri x-xiri minn fondi pubbliċi bi stima ta' bejn €10,000 sal-€250,000 kienet qed tkun koperta mill-Procurement Unit. Matul dan l-aħħar kwart tas-sena, din il-Unit ipproċessat 22 sejħa (b'liema stima tibda minn €10,000 sa €250,000), liema sejħiet għal offerti qegħdin f'dan l-istadju: Sejħiet mogħtija u proċess konkluż: Sejħiet fi stadju ta' evalwazzjoni: Sejħiet fi stadju fejn qed jintlaqgħu l-offerti: sejħa Sejħiet fi stadju ta' preparazzjoni: Sejħiet li għalihom ma ntefgħux offerti: 6 sejħiet 4 sejħiet Sadanittant, fl-istess waqt li bdew jiġu pproċessati dawn is-sejħiet, il-Ministerial Procurement Unit flimkien mal-Procurement Unit ħejjew u ffinalizzaw sett ta' Standard Operating Procedures (SOPs). Il-funzjonijiet li jirrigwardaw il-Ministerial Procurement Unit u l-imsemmija SOPs jirriflettu il-linji gwida maħruġa mid-Dipartiment tal-Kuntratti aktar kmieni: Guidance Note 3 u klawsola 79 (4) tal- PPR, avviż legali numru 352/16. Dawn il-proċeduri jkopru l-proċess ta' tendering sa minn meta tibda r-rikjesta għax-xiri sakemm jiġi mogħti (awarded) il-kuntratt. Minbarra dan kollu, il-Ministerial Procurement Unit tassisti wkoll lil diversi entitajiet/dipartimenti fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex billi tagħti pariri waqt d-diversi stadji fix-xiri minn fondi pubbliċi, skont l-avviż legali numru 245/2016. Il-Ministerial Procurement Unit assorbiet diversi funzjonijiet li kienu jsiru mid-Departimental Contracts Committee, fosthom l-approvazzjoni ta' rikjesti ta' retifiki u kjarifiki waqt l-evalwazzjoni tal-offerti. Direttorat għas-Servizzi Korporattivi Funzjonijiet L-għan prinċipali tad-Direttorat għas-Servizzi Korporattivi hu li jipprovdi servizzi ċentrali u jikkordina l-attivitajiet korporattivi fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Id-Direttorat kompla jwettaq din il-funzjoni matul is-sena 2017, speċjalment f'dak li għandu x'jaqsam mas-settur tal-ippjanar u mmaniġġjar finanzjarju, riżorsi umani u xiri pubbliku. Id-Direttorat ikkordina u fassal fost l-oħrajn il- Business Plan, l-Estimi Finanzjarji u l-Pjan tar-Riżorsi Umani. Hu ta l-għajnuna neċessarja biex id- direttorati l-oħra fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex ikunu jistgħu jiffukaw aktar fuq u jilħqu l- għanijiet speċifiċi tagħhom. Ħidma: Sezzjoni tar-Riżorsi Umani u Salarji Matul is-sena 2017 din is-sezzjoni kienet imsaħħa b'żieda fin-numru ta' uffiċjali biex b'hekk setgħet iżżid fid-dmirijiet tagħha x-xogħol kollu li għandu x'jaqsam mar-riżorsi umani tad-Direttorat Ġenerali (Operations) u tad-Direttorat għat-Turiżmu u Żvilupp Ekonomiku li jinkludi wkoll is-Sezzjoni tal- Kultura fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Bl-għajnuna tal-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer tal-Ministeru għal Għawdex, matul l-2017 din is-sezzjoni fasslet u implimentat sistema ta' bbukkjar Din kienet miżura oħra ta' simplifikazzjoni tal-burokrazija u biha wieħed jista' japplika jew japprova l-vacation leave bl-internet. Matul is-sena 2017, il-Ministeru, permezz ta' din is-sezzjoni, ħareġ 46 sejħa ta' applikazzjonijiet għal postijiet jew pożizzjonijiet. Is-sezzjoni tar- Riżorsi Umani kkordinat ukoll il-ġbir minn fost id-direttorati li jaqgħu taħt il-Ministeru għal Għawdex, ta' 1,427 siegħa leave li ntbagħtu fil-Fond Ċentrali għall-bżonnijiet umanitarji. Taħriġ u Żvilupp tal-Ħaddiema Matul is-sena 2017 id-Direttorat għas-Servizzi Korporattivi, b'kollaborazzjoni mal-Istitut għas- Servizzi Pubbliċi kif ukoll entitajiet oħra, organizza attivitajiet varji ta' taħriġ u żvilupp għall- ħaddiema tal-Ministeru għal Għawdex. Għal dan it-taħriġ kienu mistiedna wkoll jattendu ħaddiema f'ministeri oħra tal-Gvern f'Għawdex. Matul din is-sena sar kors fuq l-inizjattivi tal-Green Public Procurement; kors fuq ir-Regolamenti ġodda fil-Public Procurement; seminar informattiv fuq is- saħħa mentali fuq il-post tax-xogħol għall-gradi maniġerjali, u taħriġ għas-sezzjonijiet kollha tas- salarji (Back Office) dwar proċeduri fil-metodu ta' kif jiġu stabbiliti ħlasijiet ta' allowances. Kumitat tal-Kuntratti Dipartimentali Dan il-Direttorat ippresieda l-Kumitat tal-Kuntratti Dipartimentali. Matul is-sena 2017 saru 25 laqgħa ta' dan il-kumitat fejn kienu kkunsidrati 61 offerta. Fl-2017 il-Procurement Unit kompla jsaħħah il-funzjoni tiegħu bħala l-uffiċċju ċentrali minn fejn joħorġu sejħiet għal offerti għall-akkwist ta' xogħlijiet, prodotti u servizzi għad-Direttorati kollha fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Bi sforz biex dan il-Unit ikun jista' jlaħħaq mal-volum kbir ta' xogħol li issa għandu d-Direttorat, dan saħħu billi nħatru, wara sejħa għall-applikazzjonijiet, Procurement Manager u żewġ Procurement Support Officers. Matul din is-sena, bl-għajnuna tal-Uffiċċju taċ-Chief information Officer fi ħdan il-Ministeru, dan il- Din id-database hija utli ħafna fil-proċess tas-sejħiet għal offerti u mmaniġġjar tal-kuntratti. Barra minn dan, il-Unit ipprovda d-direttorati u l-entitajiet fi ħdan il-Ministeru bl-għajnuna, pariri u gwida dwar l-akkwisti pubbliċi. Sezzjoni tal-Accounts Din is-sezzjoni fi ħdan id-Direttorat għas-Servizzi Korporattivi kompliet taqdi l-funzjoni tagħha ta' vvettjar u proċessar tat-tranżazzjonijiet finanzjarji kollha tad-direttorati fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Id-Direttorat segwa l-andament tal-infiq tal-Ministeru taħt il-vot rikurrenti kif ukoll dak Ta' kull xahar kienu mfassla l-estimi riveduti tal-baġit wara li ġew evalwati s- sottomissjonijiet tad-direttorati. Tħejjew ukoll rapporti finanzjarji oħra kif meħtieġ, fosthom dawk tal- Accrual Accounting u tad-dħul finanzjarju. B'monitoraġġ tajjeb tal-baġit allokat, dan id-Direttorat irnexxielu jsib bilanċ bejn fondi disponibbli u l-prijoritajiet tal-Ministeru. L-Uffiċċju Legali Matul l-2017, l-Uffiċċju Legali fi ħdan id-Direttorat għas-Servizzi Korporattivi offra l-għajnuna ta' natura legali lid-Direttorati kollha taħt il-Ministeru għal Għawdex, inkluż lir-Reġistru Pubbliku u lir- Reġistru tal-Artijiet f'Għawdex. Ix-xogħol legali varja bejn, fost l-oħrajn, l-abbozzar ta' kuntratti, ftehimiet u skritturi privati. Għamel reviżjonijiet tal-abbozzi u ħejja u ppreżenta ittri legali, rikorsi, mandati, protesti, u tweġibiet għall-ittri uffiċjali. L-avukati taw pariri legali lill-uffiċjali tal-Ministeru biex dawn ikunu jistgħu jieħdu deċiżjonijiet aktar infurmati. L-avukati f'dan l-uffiċċju attendew ukoll diversi seduti fil-Qrati Maltin u fora oħra fosthom iċ-Ċentru tal-Arbitraġġ f'Malta, il-Public Contracts Review Board u l-Environment Reġistru Ċentrali ħdanu qabel tittieħed il-posta. Uffiċċju tal-Loġistika u Sapport Ir-Registry fi ħdan dan id-Direttorat kompla il-ħidma tiegħu li jipprovdi servizz ċentrali li jinkludi ftuħ ta' files ġodda u l-ipproċessar tal-movimenti ta' files. Ir-Registry ipprovda ukoll servizz ta' proċessar mill-franking machine tal-korrispondenza kollha mibgħuta mill-Ministeru u d-Direttorati fi Dan l-Uffiċċju baqa' jagħti l-għajnuna important billi kkordina u pprovda servizz ta' kurrier bejn il- Ministeru għal Għawdex u l-ministeri, dipartimenti u entitajiet f'Malta. Ikkordina wkoll it-tindif fiċ- Ċentru Amministrattiv tal-Ministeru għal Għawdex. Matul din is-sena tfasslet u ġiet implimentata sistema ta' bbukkjar online tar-rekwiżizzjoni ta' stationery u materjal ta' tindif. Din kienet miżura oħra ta' simplifikazzjoni tal-burokrazija. Matul din is-sena dan l-uffiċċju ħatar u kkordina bordijiet varji ta' stħarriġ biex ikunu jistgħu jitneħħew assi li jkunu miksura, mhux vijabbli li jitranġaw jew li m'għadhomx jintużaw. Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp Funzjonijiet Agrikultura u s-Sajd. Id-Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp jikkomprendi s-Sezzjoni tal-Inġinerjia u l-Arkitettura, il-Fergħa tax-Xogħlijiet, it-Taqsima tal-Kostruzzjoni u Manutenzjoni, is-Sezzjoni tal-Indafa u l-Fergħa tal- L-għanijiet prinċipali tad-Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp huma li: Jiżgura li Għawdex ikollu l-infrastruttura meħtieġa għall-iżvilupp tal-gżira; Jipproteġi, jimmaniġġja u jsaħħaħ il-wirt naturali tal-gżira; Jipprovdi l-ambjent xieraq u jagħti s-servizzi meħtieġa ħalli s-setturi tal-Agrikultura u s-Sajd ikomplu jikbru u jissaħħu; Jgħin u jippromovi l-investiment; Jagħti pariri professjonali u tekniċi lid-direttorati l-oħra tal-Ministeru għal Għawdex; Jiżgura li l-iżvilupp li jsir fil-gżira jkun ibbażat fuq prinċipji sostenibbli; Jippromovi lil Għawdex bħala gżira ekoloġika. Servizzi tal-Inġinerija u Arkitettura Is-sezzjoni tal-Inġinerija fi ħdan id-Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp fil-Ministeru għal Għawdex tipprovdi għajnuna professjonali u teknika kemm lis-sezzjonijiet kollha fi ħdan l-istess Direttorat, kif ukoll lid-dipartimenti l-oħra fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex, u anke lil diversi għaqdiet mhux governattivi fi proġetti u xogħlijiet rispettivi li jirrigwardaw lil Għawdex. Bħal fis-snin l-imgħoddija, din is-sezzjoni kienet involuta fil-ġbir ta' dettalji tekniċi u speċifikazzjonijiet għal xogħlijiet li jirrigwardaw l-elettriku u l-mekkanika għal diversi tenders u stimi mitluba mid-Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp, u anke minn diversi direttorati oħra fi ħdan il- Ministeru għal Għawdex. Barra mid-drafting tal-ispeċifikazzjonijiet u d-dokumenti tekniċi għat-tenders, din is-sezzjoni kienet involuta fl-evalwazzjonijiet ta' diversi tenders u stimi maħruġa minn diversi dipartimenti li jaqgħu fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. is-sena 2017, is-Sezzjoni tal-Inġinerija kienet responsabbli għall-monitoraġġ implimentazzjoni ta' diversi proġetti. Din is-sezzjoni kienet involuta wkoll fil-manutenzzjoni u t- tiswija tat-tagħmir elettroniku u mekkaniku ta' diversi entitajiet governattivi fosthom il-Biċċerija tal- Gvern f'Għawdex, il-Cold Stores, il-Farm Sperimentali tal-Gvern f'Għawdex, Libreriji Pubbliċi, il- Qorti ta' Għawdex, uffiċini governattivi u diversi spazji pubbliċi fosthom il-Ġonna ta' Villa Rundle u l-Ġnien tat-Tliet Għoljiet. Barra minn hekk, din is-sezzjoni tieħu ħsieb ukoll it-tiswija ta' diversi tagħmir tad-dawl fit-toroq. Is-Sezzjoni tal-Arkitettura kienet involuta fil-preparazzjoni, il-ħruġ u l-evalwazzjoni ta' tenders u kwotazzjonijiet għal xogħlijiet diversi. Matul is-sena 2017, tlesta ix-xogħol ta' kostruzzjoni fuq il- proġett tat-taraġ li jagħti għal Pjazza San Franġisk, ir-Rabat, Għawdex. Dan il-proġett kien jikkonsisti fil-kostruzzjoni ta' taraġ li jgħaqqad pjazza mal-parkeġġ u l-venda tal-linja, kif ukoll mal-bini tal- uffiċini. Inħarġu wkoll l-offerti kemm għal servizzi mekkaniċi u elettriċi kif ukoll għall-finishing ta' dan l-istess proġett. Tkompla l-proċess mal-Awtorità tal-Ippjanar, u għaddejjin diskussjonijiet biex jinħareġ il-permess għal Masterplan għal Marsalforn li jinkludi t-tisbiħ taż-żona, installazzjoni ta' tined, u mmarkar ta' żoni għall-imwejjed u s-siġġijiet. Barra minn hekk, saru wkoll il-pjanti u bdiet il-konsultazzjoni għall- ippjanar tal-Masterplan għax-Xlendi. Xogħol ieħor li baqa' għaddej kien dak fuq il-proġett tad-dar tal-anzjani f'Għajnsielem fejn ġew ippreparati l-ispeċifikazzjonijiet għas-servizzi mekkaniċi u elettriċi u tlestew xi tenders u evalwazzjonijiet relatati ma' dan il-proġett. Il-periti ta' din is-sezzjoni kienu involuti f'diversi xogħlijiet, fosthom fuq il-Park tal-SMEs, fil-Farm Sperimentali tal-Gvern, fid-dry standing area fl- Imġarr, fit-triq li tagħti għall-parkeġġ taċ-Ċittadella, il-Kumpless Sportiv ta' Għawdex, l-Għar ta' Kalipso, il-multipurpose pitch f'Ta'Kerċem, l-Animal Welfare Unit, u xogħlijiet ta' resurfacing fil- Il-periti tad-Direttorat kienu involuti wkoll f'xogħlijiet varji fuq diversi toroq, fosthom Triq il-Ħamrija fix-Xewkija, Triq Ġorf fix-Xagħra, Triq Sannat f'Ta' Sannat, Triq Għajn Qatet fir- Rabat, Għawdex, u Triq id-Dwejra f'San Lawrenz. Fergħa tax-Xogħlijiet Taqsima Finanzi u Amministrazzjoni Matul is-sena 2017, it-Taqsima Finanzi u Amministrazzjoni tal-Fergħa tax-Xogħlijiet kompliet tipprovdi appoġġ amministrattiv lid-dipartimenti kollha li jaqgħu fi ħdan il-Fergħa tax-Xogħlijiet. Sezzjoni tar-Riżorsi Umani ta' din it-Taqsima kienet responsabbli mix-xogħol ta' komputazzjoni, ivverifikar u preżentazzjoni ta' skeda tal-pagi tal-ħaddiema tat-Taqsima tax-Xogħlijiet u tal- Din is-Sezzjoni tiżgura u tipprovdi d-dokumenti kollha mitluba relatati mar-Riżorsi Umani kif ukoll il-ġbir ta' tagħrif relatat mas-sahra, allowances u rapporti biannwali. L-Istores Unit f'din is-Sezzjoni kien responsabbli mix-xiri ta' materjal u mill-verifika li l-materjal li joħroġ mill-imħażen ta' din it-Taqsima jkun awtorizzat bil-miktub mill-persuni responsabbli. Sezzjoni tal-Manifattura u Servizzi Din is-sezzjoni tikkomprendi tliet fergħat prinċipali li huma l-fergħa tal-mastrudaxxi, tal-elettriku u dik dwar xogħol ta' tiswija u manutenzjoni fuq vetturi u makkinarju tal-Gvern. Il-fergħa tal-mastrudaxxi hija responsabbli mis-servizzi u l-manutenzjoni ta' kull xogħol tal-injam Matul din is-sena, is-sezzjoni għamlet xogħol bħall-pjattaforma bl-injam tat-tip iroko għal fuq ir- ramel fil-Bajja tar-Ramla, manutenzjoni fuq il-pjattaforma tal-belveder viċin l-Għar ta' Calypso, installazzjoni ta' armadju u persjana u xogħol ta' manutenzjoni fl-aperturi taċ-Ċentru Kulturali fiċ- Ċittadella, installazzjoni ta' bibien u loġoġ, manutenzjoni u xogħol ta' żebgħa tal-aperturi fl-uffiċini fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex, installazzjoni ta' kċina fil-fergħa tal-Uffiċċju Nazzjonali tal- Istatistika fir-Rabat, Għawdex, installazzjoni ta' għamara fis-Sezzjoni tal-Manifattura u Servizzi, kif ukoll fl-istores tax-Xewkija u fil-Farm Sperimentali tal-Gvern. Ġew installati wkoll aperturi fis-Segretarjat tal-Ministeru għal Għawdex, fl-uffiċċju tas-Servizzi Soċjali fin-Nadur; f'bini fil-Ġnien Ta' Isopu, in-Nadur; fil-latrina fl-inħawi ta' Ta' Pinu; u fl-uffiċċju tal-Artijiet. Sar xogħol ta' manutenzjoni fuq għamara u aperturi fil-biċċerija, fis-Sezzjoni tar-Reġistru Pubbliku, fis-Sezzjoni tat-Triqat, fis-Sezzjoni tal-Akkomodazzjoni Soċjali, fil-Qorti ta' Għawdex, f'Villa Rundle u fil-latrina tax-Xlendi. Barra minn hekk, saret kċina fid-Direttorat tal-Implimentazzjoni ta' Programmi, pjattaforma addizzjonali fit-tieni sular fis-Sezzjoni tas-Salarji, kif ukoll għaxar skrivaniji u xi xkaffar fl-istess Sezzjoni. Fl-aħħar nett sar xogħol ta' tiżjin u installazzjoni ta' armar għal żmien l-Għid, żmien il- Milied u għall-Wirja Agrarja ta' Santa Marija. Il-fergħa tal-elettriku għandha x'taqsam l-aktar mal-manutenzjoni ta' street lighting f'diversi lokalitajiet f'Għawdex. Il-lokalitajiet li jaqgħu taħt ir-responsabbiltà tagħha jinkludu, fost l-oħrajn, il- Fontana; Ta' Kerċem; Marsalforn; l-Imġarr; il-Munxar; in-Nadur; ir-Rabat, Għawdex; Ta' Sannat; Santa Luċija; Ta' Kerċem; ix-Xagħra; ix-Xewkija; ix-Xlendi u z-Żebbuġ. Din il-fergħa kienet responsabbli wkoll mill-installazzjoni tal-flood lights fil-wirja ta' Santa Marija u fil-festi tal-Milied. Twettqu wkoll xogħlijiet ta' manutenzjoni u installazzjoni ta' dawl fil-partijiet tal-komun tas-Social Housing f'Taċ-Ċawla, fil-ġibjun tal-farm sperimentali tal-Gvern fix-Xewkija, fil-bini li se jkollu fih l- istores il-ġodda tad-Direttorat tal-Proġetti u Żvilupp u fl-uffiċini tal-Kajselli. Barra minn hekk, saret il-manutenzjoni u l-installazzjoni ta' makkinarju li jintuża fis-Sezzjoni tal- Metal Works, fis-Sezzjoni tal-Indafa Pubblika, kif ukoll manutenzjoni regolari u xogħol ieħor ta' rutina tad-dawl u ħsarat ta' ilma f'diversi uffiċini u postijiet oħra li jaqgħu taħt il-Ministeru għal Għawdex. Fil-Garaxx tal-Gvern, li jaqa' taħt din is-sezzjoni, isir xogħol ta' tiswija u manutenzjoni fuq vetturi u makkinarju li għandu d-Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp. Din is-sezzjoni hija responsabbli mill- kordinazzjoni u l-użu tajjeb tal-vetturi u l-impjant ieħor li għandha ma' dipartimenti u sezzjonijiet oħra tad- Matul l-2017 din is-sezzjoni pprovdiet vetturi u makkinarju lis-Sezzjoni tal-Indafa u sezzjonijiet oħra fid-Direttorat u pprovdiet trakkijiet għall-ġarr ta' materjal. Fost il-vetturi li ġew ipprovduti kien hemm gaffa u trakkijiet għall-ġarr ta' cold asphalt, kif ukoll ipprovdiet ir-romblu għat-traqqigħ tat-toroq lis- sezzjoni tat-toroq. Taqsima tar-Restawr Din it-taqsima hija responsabbli mir-restawr u tagħmel xogħol ieħor ta' manutenzjoni. Matul is-sena sar xogħol ta' restawr u manutenzjoni tal-ħitan fiċ-Ċittadella, inkluż ir-restawr permezz tal-Abseiling, u tindif ta' veġetazzjoni. Sar xogħol ieħor ta' restawr u manutenzjoni fuq l-armar tal- wirja ta' Santa Marija, fiċ-ċimiterju ta' Santa Marija fir-Rabat, Għawdex, fl-akkwedott fi Triq Ġwanni Pawlu II u fil-funtana fi Triq Kerċem, ir-Rabat. It-Taqsima tat-Toroq hi responsabbli mill-manutenzjoni u miż-żamma tajba tat-toroq f'Għawdex. it-taqsima hi involuta fit-tindif tal-culverts tal-ilma, il-manutenzjoni fuq roundabouts u central strips, traqqigħ bl-asfalt kiesaħ fit-toroq kollha arterjali u distributorji, twaħħil u manutenzjoni ta' sinjali tat- traffiku u l-applikazzjoni ta' żebgħa fit-toroq. Din it-taqsima pproċessat u wettqet 102 talba ta' xogħol ta' traqqigħ ta' toroq arterjali fejn intużaw madwar 46.85 tunnellata ta' asfalt kiesaħ. It-taqsima wettqet ukoll 11-il talba ta' xogħol ta' traqqigħ ta' toroq li jaqgħu taħt il-kunsilli lokali fejn intużaw 37.49 tunnellata tal-istess materjal. Il-lokalitajiet li fihom sar dan ix-xogħol ta' traqqigħ kienu jinkludi lil Ta'Sannat fejn intużaw 3.7 tunnellati, il-Munxar 4.46 tunnellati, ix-Xewkija 11.27 tunnellata, l- Għarb 4.35 tunnellati, il-Qala 6.19 tunnellati, u San Lawrenz 7.52 tunnellati. It-taqsima wettqet ukoll xogħol ta' tindif ta' stone water culverts f'toroq arterjali. Dan ix-xogħol isir b'mod regolari bejn April u Awwissu. It-Taqsima tat-Toroq tipprovdi wkoll servizz ta' mmarkar ta' sinjali fit-toroq, kif ukoll ta' twaħħil u manutenzjoni ta' tabelli tat-traffiku. Dan ix-xogħol ġie pprovdut f'toroq arterjali f'Għawdex fosthom fil- lokalitajiet tar-Rabat, Għawdex; tal-Qala; tax-Xagħra, tal-Għarb; tax-Xlendi, limiti tal-Munxar; u ta' Marsalforn, limiti taż-Żebbuġ, u anke f'toroq distributorji li jaqgħu taħt il-kunsilli kokali. Is-servizz fil- lokalijiet ingħata kif titlob il-prassi, jiġifieri l-materjal ġie pprovdut mill-kunsill lokali u r-riżorsi umani ngħataw mit-taqsima. Din is-sezzjoni kienet responsabbli wkoll mill-ħruġ ta' period contracts u mis-superviżjoni ta' xogħlijiet fuq toroq imwettqa mill-kuntratturi. Fis- sena 2017 sar xogħol ta' wiċċ ġdid bil-hot asphalt fi Triq Ta' Ċenċ, Triq Gerxija u Triq il-Qasam f'Ta' Sannat, Triq il-Fanal fl-Għasri, Triq Liberat Grech u Triq Betrija fix-Xagħra, u Triq Għajn Qasab fin-Nadur. Taqsima tal-Kostruzzjoni u Manutenzjoni It-Taqsima tal-Kostruzzjoni u Manutenzjoni hija responsabbli li tagħti servizzji ta' kostruzzjoni u manutenzjoni lill-pubbliku inġenerali, lill-għaqdiet mhux governattivi u lill-entitajiet u dipartimenti oħra tal-Gvern. Matul is-sena li għaddiet il-ħaddiema ta' din it-taqsima bnew diversi bankini ġodda kif ukoll rampi biex jiġi ffaċilitat l-aċċess għall-persuni b'diżabbiltà f'lokalitajiet madwar Għawdex. jammontaw għal madwar 1,498 metru f'tul b'1.05 metru wisa'. Saru wkoll xogħlijiet ta' manutenzjoni fuq bankini eżistenti. Grupp ta' ħaddiema wettqu xogħol ta' kostruzzjoni ta' pjattaformi għar-roti madwar Għawdex. It-taqsima ħadet ħsieb ukoll tagħmel xogħol ta' tiswija u traqqigħ bil-konkos f'diversi toroq madwar Għawdex, fosthom Triq l-Għejun fix-Xagħra, u fl-inħawi tar-Riefnu u tas-Sagħtrija f'Ta' Kerċem. Sar xogħol ta' tindif, manutenzjoni, kostruzzjoni u tisbiħ fil-bajjiet tar-Ramla, in-Nadur; Ħondoq ir- Rummien, il-Qala; Marsalforn; u l-Imġarr fl-inħawi ta' Triq Manwel De Vilhena. Xogħol ieħor ta' tindif u manutenzjoni sar fid-Dawwara Nursery, fi Ġnien il-Mitħna, ix-Xagħra, fil-Yatch Marina tal- Imġarr u fil-latrina fl-inħawi ta' Ta' Pinu. Il-ħaddiema tat-taqsima għamlu xogħol ta' bini ta' ħitan ta' lqugħ (542 metru tul b'1.50 metru għoli) u ħitan tas-sejjiegħ (632 metru tul b'1.70 metru għoli) f'għelieqi u toroq f'diversi żoni tal-gżira. ħitan ta' lqugħ reġgħu ġew mibnija mill-ġdid bil-ġebel tal-kantun wara li ħafna minnhom sofrew danni matul is-sena. Il-ħitan tas-sejjiegħ li twaqqgħu bil-maltemp reġgħu ġew mibnija bl-istess ġebel. Tiswijiet, manutenzjoni u traqqigħ ta' farm roads u rampi f'għelieqi ngħataw prijorità biex ikun provdut aċċess xieraq għall-bdiewa. Matul din is-sena ġew mibnija żewġ farm roads, waħda fl-inħawi ta' Triq il-Fanal fl-Għasri, b'tul ta' madwar 34 metru, u l-oħra f'Taċ-Ċawl limiti tal-Qala b'tul ta' madwar 60 metru. Għaqdiet mhux governattivi, b'mod speċjali dawk sportivi, ibbenifikaw mill-assistenza li ngħatat lilhom mit-taqsima. Sar xogħol fil-korsa taż-żwiemel, fix-shooting range, fil-korsa tal-muturi, fil- Xogħlijiet oħra li saru mill-ħaddiema tat-Taqsima kienu jikkonsistu f'tikħil, żebgħa u manutenzjoni ġenerali f'diversi uffiċini tal-Gvern. Matul din is-sena twettqu xogħlijiet ta' bini u manutenzjoni fil- kwartieri tat-Taqsima fil-Kajselli, ix-Xewkija. Xogħol ieħor ta' manutenzjoni sar fl-appartamenti tal- Gvern f'Taċ-Ċawla, fil-Ġnien Villa Rundle, fil-Farm tal-Gvern, fl-iskola primarja tal-Għarb, fl- uffiċini tal-passaporti u fl-uffiċini tal-emigranti u l-Awditur Nazzjonali. Sa Lulju ta' din is-sena ħaddiem mit-Taqsima ħa ħsieb xogħlijiet relatati mal-iskema tal-HandyMan Service, servizz li kien qed jiġi offrut lill-anzjani. Matul is-sena grupp ta' ħaddiema tat-Taqsima ħadu ħsieb iwasslu u jqassmu l-materjal ta' kostruzzjoni f'diversi lantijiet tax-xogħol u f'lokalijiet u dipartimenti oħra fejn ikollna talbiet mill- kunsilli kokali jew entitajiet oħra. Sitt impjegati tat-Taqsima huma mislufa lill-Kunsilli Lokali tal-Għasri, tal-Qala u tax-Xewkija. il-ħaddiema jagħmlu xogħlijiet li jirrikjedu minnhom il-kunsilli lokali rispettivi. Matul ix-xhur ta' Novembru u Diċembru, ħaddiema tat-Taqsima wettqu xogħol fil-lokalità ta' Għajnsielem b'rabta mal-Presepju ta' Betlehem. Hawn sar xogħol ta' tindif u manutenzjoni ta' ħitan tas-sejjiegħ. Xogħol ieħor li twettaq u li kellu konnessjoni mal-attivitajiet tal-Milied kien dak tal- manutenzjoni fuq dekorazzjonijiet li jitwaħħlu f'diversi toroq f'Għawdex. Sezzjoni Servizzi ta' Indafa Indafa Pubblika Ir-responsabbilità prinċipali ta' din is-sezzjoni hija li tieħu ħsieb l-immaniġġjar ta' skart rurali u domestiku u għall-indafa pubblika bis-servizzi li s-sezzjoni toffri. Din is-sezzjoni toffri bosta servizzi li jinkludu knis ta' kuljum f'lokalitajiet diversi, qtugħ ta' ħaxix f'toroq prinċipali, kemm f'dawk it-toroq li jgħaqqdu l-irħula ma' xulxin u dawk fl-irħula, tieħu ħsieb il-latrini pubbliċi u taħdem mal-kunsilli lokali f'Għawdex. Tipprovdi wkoll servizzi ta' ġbir ta' skart u tindif waqt il-festi f'dawn il-lokalitajiet: Ir-Rabat, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel;   L-inħawi tal-Munxar;  L-inħawi ta' Ta' Sannat, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel;  L-inħawi tal-Fontana;  Il-Bajja tax-Xlendi; u  Il-Bajja ta' Marsalforn. Barra minn hekk, waqt il-festi tal-irħula li ġejjin, isir tindif fit-triqat prinċipali tagħhom: Ix-Xewkija, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel; In-Nadur; Ix-Xagħra, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel; Il-Qala; Iż-Żebbuġ, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel. Biex tkompli ssaħħaħ l-operat tagħha, is-sena li għaddiet din is-sezzjoni xtrat mechanical sweeper li jintuża għall-knis fit-toroq prinċipali u żewġ paddock cleaners li jintużaw f'postijiet iktar ristretti. Din is-sezzjoni tieħu ħsieb ukoll li tiġbor karkassi ta' annimali u teħodhom f'ċentru ħalli wara jittieħdu biex jinħarqu fl-inċineratur. Barra minn hekk, is-sezzjoni tieħu ħsieb it-tindif ġenerali f'postijiet pubbliċi u f'uffiċini tal-Gvern. Tkompla t-tindif regolari tal-passaġġi fil-kampanja bil- koperazzjoni tal-Ministeru għal Għawdex u fuq tabelli b'informazzjoni turistika li jinsabu fl-istess passaġġi. Is-sezzjoni tal-Indafa Pubblika hija wkoll responsabbli minn tlettax-il latrina f'Għawdex u Kemmuna fejn issir manutenzjoni minn barra u minn ġewwa. Barra minn hekk, biex jingħata servizz aħjar, ċertu latrini jibqgħu miftuħin anke tard billejl. Dawn jinkludu l-latrini f'Marsalforn, fix-Xlendi, fid-Dwejra, fir-Ramla, u f'Ħondoq ir-Rummien, il-Qala. Indafa tal-Bajjiet Din is-sezzjoni hija responsabbli miż-żamma tal-indafa fil-bajjiet ta' Għawdex u Kemmuna. isir b'mod regolari u b'mod rigoruż il-ġimgħa kollha. Ta' min isemmi li matul ix-xhur tas-sajf fil- Ħdud u l-festi pubbliċi, it-tindif fil-bajjiet jiżdied ħalli jilħaq mad-domanda li jkun hemm. Barra minn hekk, fis-sajf isir il-ġbir ta' skart waranofsinhar fil-bajjiet tar-Ramla, Marsalforn, ix-Xlendi u Matul is-sena impjegati ta' din is-sezzjoni għamlu xogħol ta' manutenzjoni u tisbiħ f'diversi lokalitajiet. Ħaddiema minn din is-sezzjoni mmanifatturaw slielem, railings u torrijiet għall-bajjiet biex jintużaw mill-lifeguards. Ta' min jgħid li fil-workshop li għandha s-sezzjoni nħadmu bins apposta biex jintużaw fil-bajjiet li għandhom l-istatus ta' blue flag. Fergħa tal-Agrikultura u Sajd Din il-fergħa hi magħmula minn dawn is-sezzjonijiet: il-Biċċerija; is-Servizzi Veterinarji; il-Ħarsien tal-Annimali; l-Afforestazzjoni u l-Ġonna Pubbliċi; Il-Farm Sperimentali tal-Gvern; l-Uffiċċju tal-Aġenzija tal-Pagamenti (Għawdex), u l-uffiċini tas-Sajd. bdiewa u s-sajjieda. Biċċerija Din il-fergħa tamministra s-settur tal-agrikultura u s-sajd f'Għawdex u tagħti pariri u assistenza lill- Matul is-sena 2017, il-biċċa l-kbira tal-qatla tal-bovini u tal-majjal saret fil-biċċerija ta' Għawdex. Madankollu, fil-biċċerija ta' Malta nqatlu xi majjali u għoġiela mrobbija minn raħħala Għawdxin Dan kien dovut għall-fatt li s-suq Għawdxi ma kienx jiflaħ għan-numru ta' għoġiela u majjali mrobbija f'Għawdex. In-numru ta' annimali u fejn inqatlu hu kif ġej: Annimali li nqatlu fil-biċċerija f'Għawdex Baqar Għoġiela Erieħ Majjali Nagħaġ Mogħoż Annimali li nqatlu fil-biċċerija f'Malta Baqar Għoġiela Erieħ Majjali Nagħaġ Mogħoż Matul is-sena 2017 ġiet introdotta wkoll għall-ewwel darba l-qatla 'Halal' fil-biċċerija ta' Għawdex u dan ikkontribwixxa biex żdied in-numru ta' nagħaġ, mogħoż, baqar u għoġiela li nqatlu fil-biċċerija ta' Għawdex matul is-sena. Min-numru ta' annimali li nqatlu kif imniżżlin fit-tabella ta' hawn fuq, inqatlu bis-sistema 'Halal' 259 bovin, 48 mogħża, u 123 nagħġa. Barra minn hekk, matul ix-xahar ta' Novembru l-qatla tal-majjali mrobbija mir-raħħala Maltin saret f'Għawdex minħabba xogħol ta' manutenzjoni fil-biċċerija ta' Malta. L-ammont ta' majjali li nqatlu matul dan il-perjodu kien ta' kilo mqassmin kif ġej; Annimali mejta, skart ta' laħam u laħam u residwi oħra li oriġinaw mill-ikel li ma jkunx tajjeb għall- konsum jiġu miġbura fil-faċilità ta' Għawdex biex jintbagħtu għall-ħruq. L-ammont ta' residwi u annimali mejta li ġew miġbura u ntbagħtu lejn Malta għall-inċinerazzjoni fl-2017 kien ta' 625,840 Baqar Nagħaġ Mogħoż Majjali Matul ix-xhur ta' Settembru u Ottubru nġabru wkoll 260,300 bajda tat-tiġieġ li kienu meqjusa bħala mhux tajba għall-konsum uman u li eventwalment inbagħtu Malta għall-ħruq fil-faċilità tal- inċinerazzjoni fil-Marsa. Sezzjoni Veterinarja f'Għawdex. Testijiet fuq irziezet merħla kif ġej: Fis-sena 2017 tkompliet l-iskema ta' għajnuna għat-trasport lejn Malta ta' karkassi ta' annimali li jinqatlu fil-biċċerija ta' Għawdex. Din l-iskema hi intiża biex aktar annimali jinqatlu fil-biċċerija ta' Għawdex minflok f'Malta b'inqas tbatija għall-annimali u inqas inkonvenjent għall-pubbliku meta dawn jinġarru ħajjin fuq il-vapur. L-ammont ta' għajnuna għat-trasport tal-karkassi matul l-2017 kien Id-Direttorat għandu skema ta' għajnuna għall-ġarr ta' ġwież minn Malta għal Għawdex għar-raħħala Għawdxin reġistrati. Din l-iskema hija intiża biex ittaffi l-ispejjeż żejda li r-raħħala Għawdxin iħabbtu wiċċhom magħhom meta jixtru l-ġwież u jġorruh lejn Għawdex. Għall-perjodu bejn Jannar u Ġunju 2017 tqassmu €27,332 f'għajnuna lil 58 raħħal. Is-Sezzjoni Veterinarja hija responsabbli mir-regolamentazzjoni tat-trobbija u l-qatla tal-annimali Matul is-sena 2017, il-merħliet fl-irziezet li jissupplixxu ħalib lill-kumpanija Malta Dairy Products ġew ittestjati għat-Tuberkulożi, Bruċellosi, Lewkożi, MRT, Blue Tongue u BSE. Ġew ittestjati 33 Tuberkulożi Bruċellosi Lewkożi Saru testijiet għall-bruċellosi fi rziezet li jrabbu ruminanti żgħar (nagħaġ u mogħoż) u bovini li ma jissuplixxux ħalib lill-Malta Dairy Products. It-testijiet saru fuq 568 merħla kif ġej: Testijiet għall-Bruċellosi fuq nagħaġ Testijiet għall-Bruċellosi fuq mogħoż Testijiet għall-Bruċellosi fuq bovini Saru diversi spezzjonijiet fuq irziezet tan-nagħaġ u l-mogħoż minn uffiċjali mis-Sezzjoni ta' Malta. Dawn ġew organizzati mis-Sezzjoni tas-Servizzi Veterinarji ta' Għawdex u akkumpanjati mill-field workers tal-istess sezzjoni. L-ispezzjonijiet saru wkoll biex jingħataw reġistrazzjonijiet ġodda, peress li dawn jiddaħħlu mis-servizz veterinarju ta' Malta. Tatwaġġi fuq il-Majjali Xogħol ieħor li tagħmel din is-sezzjoni hu t-tatwaġġ u r-reġistrazzjoni tal-majjali. Kull razzett li jrabbi l-majjali jiġi spezzjonat regolarment u jsiru rapporti ta' twelid, imwiet u qatla tal-annimali b'mod rigoruż. Matul is-sena 2017 it-tatwaġġ, imwiet u qatla tal-majjali kien kif ġej: Tatwaġġ (twelid) Spezzjonijiet fuq Irziezet tat-Tjur Din is-sezzjoni tagħmel ukoll spezzjonijiet fuq irziezet li jrabbu t-tjur. Uffiċjal inkarigat għamel spezzjonijiet fuq dawk l-irziezet tat-tiġieġ tas-simna (broilers) qabel il-qatla biex jittieħdu kampjuni għall-eżami tas-Salmonella kif ukoll biex jara jekk hemmx traċċi ta' antibijotiċi biex jiġi aċċertat li dawn it-tjur huma tajba għall-konsum mill-bniedem. Saru testijiet għas-Salmonella fuq it-tiġieġ tal- bajd (layers) billi ttieħdu kampjuni ta' ħmieġ, demm u bajd. L-ittestjar u l-analiżi ta' dawn il- kampjuni sar fil-laboratorju nazzjonali. Fl-2017 kien hemm żewġ irziezet tat-tiġieġ tal-bajd li kienu ppruvati b'mod pożittiv għall-fipronil. Dawn ġew segwiti permezz ta' testijiet sakemm ir-riżultati ħarġu negattivi. Saru spezzjonijiet fuq irziezet li jrabbu nagħaġ, mogħoż, baqar, majjali u tjur biex jiġi żgurat li dawn l-annimali qed jitkabbru skont ir-regolamenti li jirrigwardaw l-animal welfare. Spezzjonijiet fuq Animal Welfare L-Ispettorat fl-Imġarr Waħda mill-funzjonijiet ta' dan l-Ispettorat hi li tipprevieni u żżomm it-tixrid ta' mard tal-annimali bejn il-gżejjer ta' Malta u Għawdex. Matul l-2017 tkomplew l-ispezzjonijiet fuq vetturi li jġorru l- Sar kontroll strett u monitoraġġ ta' trasferiment ta' bhejjem bejn il-gżejjer. Is-Sezzjoni tal-Ħarsien tal-Annimali (Animal Welfare) Is-Sezzjoni tal-Animal Welfare f'Għawdex fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex qed tkompli taħdem biex ittejjeb is-servizzi tagħha f'Għawdex. Dan biex tkun f'pożizzjoni li tilqa' għall-bżonnijiet kollha f'dan is-settur, prinċipalment f'dak kollu li għandu x'jaqsam mal-ħarsien u r-rispett tal-annimali f'Għawdex. Din is-sezzjoni bdiet tifforma f'dawn l-aħħar snin u din is-sena saru diversi żviluppi ġodda. Tajjeb li wieħed isemmi l-bini ta' kennels ġodda għall-klieb li jkunu fil-kustodja tagħna. Għalhekk, għall- ewwel darba, għandna post adegwat fejn il-klieb li jkunu ġew rikoverati jkunu jistgħu jinżammu wara Din is-sena l-Ministeru għal Għawdex xtara wkoll ambulanza ġdida biex tkun tista' tilħaq mad- domanda tal-pubbliku, filwaqt li tkun tista' toffri l-aħjar assistenza lill-annimali. Din is-sezzjoni qiegħda taħdem ukoll biex fiż-żmien qrib tkun tista' toffri dan l-istess servizz erbgħa u għoxrin siegħa kuljum, sebat ijiem fil-ġimgħa. Matul din is-sena, l-Animal Welfare tat l-assistenza lil 389 annimal, fejn 106 minnhom kienu klieb u 283 qtates, kif ukoll annimali oħra. Wieħed jista' wkoll isemmi li din is-sezzjoni tat l-għajnuna anke lil diversi tjur u annimali eżotiċi li nstabu f'diffikultà. Ħafna minnhom kellhom bżonn l-assistenza medika u dawk li rkupraw instabilhom kenn għand familji fil-gżejjer tagħna. Din is-sena ġew adottati 168 annimal u, għall-ewwel darba, din is-sena kellna wkoll kelb li ġie adottat minn familja fir-Renju Is-sezzjoni tal-Animal Welfare tirċievi ammont ta' telefonati kuljum u tqis li diversi sejħiet għall-għajnuna jkunu indirizzati. L-Animal Welfare f'Għawdex jaħdem flimkien mad-Dipartiment tal-Ħarsien tal-Annimali f'Malta biex jiġu indirizzati l-ispezzjonijiet meħtieġa u għalhekk in-nuqqasijiet irrappurtati jkunu investigati mill-Uffiċjali tal-Ħarsien tal-Annimali f'Malta. Dan is-settur se jkompli jaħdem biex ikun żgurat li tkun offruta l-assistenza immedjata lill-annimali li jinstabu f'xi diffikultà. Sezzjoni Afforestazzjoni, Parks u Ġonna Pubbliċi Is-sezzjoni tal-Afforestazzjoni hi responsabbli mill-immaniġġjar taż-żewġ imxietel ornamentali tal- Gvern f'Għawdex li huma dawk Tad-Dawwara fir-Rabat, Għawdex, u Tal-Ħlewwa f'Ta' Kerċem, u l- ġonna pubbliċi f'Għawdex. L-iskop ewlieni tas-sezzjoni hu t-tisbiħ tal-ambjent urban u rurali Għawdxi billi jitħawlu iktar siġar u arbuxelli fi spazji pubbliċi. Għan ieħor ta' din is-sezzjoni hu l- propogazzjoni ta' pjanti u siġar endemiċi u indiġeni. Ix-xogħlijiet prinċipali li wettqet din is-sezzjoni, barra t-tħawwil tax-xitel u pjanti ġodda, jinkludi l- kura tal-pjanti u siġar eżistenti, it-tisqija, il-mogħdija u l-ħrit tal-ħamrija, kif ukoll il-qtugħ tal-ħaxix ħażin. Din is-sezzjoni tagħmel ukoll xogħol ta' żbir tas-siġar u arbuxelli u tagħmel il-manutenzjoni fuq passaġġi fil-ġonna li tieħu ħsieb. Din is-sezzjoni għandha taħt idejha t-tiżjin u d-disinjar tal- pajsaġġ fejn jidħlu roundabouts u central strips tat-toroq madwar Għawdex. Sar xogħol fis-soft areas fiż-żewġ Kunsilli Lokali tal-Munxar u taż-Żebbuġ, li jinkludu l-Bajja tax- Xlendi u l-Bajja ta' Marsalforn. Hawnhekk sar żbir ta' siġar, bexx ta' palm, ħrit, taħwil ta' pjanti u tisqija fejn kien hemm bżonn. Barra minn hekk, ġiet ipprovduta assistenza teknika lill-kunsilli lokali. Apparti dan, sar xogħol ta' emerġenza bħal tqattigħ ta' sigar u ġbir ta' faxxina wara xi maltempata qalila. Matul is-sena sar xogħol ieħor bil-kollaborazzjoni ta' sezzjonijiet oħra, bħalma hu l-mili tal-ġwiebi fil-grawnd tal-futbol tax-Xewkija, ġarr ta' ilma għall-Farm Sperimentali tal-Gvern, tixrib tal-korsa taż-żwiemel, u qtugħ ta' faxxina mit-toroq fejn ikun se jsir xi xogħol fuq il-ħitan imwaqqgħa, jew meta dawn ikunu perikolużi għat-traffiku. Fi żmien l-Għid sar il-qtugħ tal-weraq tal-palm u l-qtugħ tal-friegħi taż-żebbuġ mentri f'Awwissu sar il-qtugħ tal-weraq tal-palm biex jiġi mqassam lis-sajjieda ħalli jintuża għas-sajd. Saret ukoll il- manutenzjoni tal-puġġamani eżistenti fil-Wied ta' Marsalforn u fil-Wied ta' Żejta, limiti tar-Rabat, Għawdex. Sar ukoll tħawwil ta' sigar taż-żebbug u xitel tal-prinjol fuq l-għolja ta' Għammar bil- kollaborazzjoni tal-Ministeru għal Għawdex, EkoGħawdex u l-Knisja Ta' Pinu. Ġonna Pubbliċi Is-Sezzjoni tal-Afforestazzjoni (Fergħa Agrikultura) għandha r-responsabbiltà tal-manutenzjoni ta' bosta ġonna pubbliċi, fosthom il-ġonna ta' Villa Rundle fir-Rabat, Għawdex, il-Masġar ta' Ulisse fix- Xewkija u dak Papa Ġwanni XXIII fl-Imġarr, u l-Ġnien tal-Tliet Għoljiet f'Marsalforn. Fil-ġonna ta' Villa Rundle sar it-tħawwil ta' xitel tal-istaġun li matul is-sena 2017 kien jammonta għal madwar 25,000 xitla. Dan jikkonsisti f'taħwila kbira fix-xitwa u oħra fis-sajf. Fix-xitwa tħawlu qronfol, sempreviva, papoċċi, ġiżi, cenenaria, alissum, u gallardia, fost l-oħrajn. Fis-sajf tħawlu petunia, tagetis, denb il-ħaruf, żinji, bżar dekorattiv, lobelia, kif ukoll dahlia. Sar ukoll taħwil ta' siġar standard fejn ikun hemm in-nuqqas, ta' burduri bi pjanti dekorattivi u ta' pjanti mediċinali. L- ammont ta' dawn il-pjanti huwa ta' madwar mitejn waħda fis-sena. Fejn ikun hemm bżonn isir il-bexx fuq il pjanti u fuq is-siġar li hemm fil-ġnien. Bħala regola l-bexx tal-palm fil-ġnien isir kull tmien ġimgħat. It-tindif tal-ġnien u l-manutenzjoni tal-injam tal-bankijiet, tal-kannizzati, tal-pont li hemm fuq il- funtana, kif ukoll tal-gazebos isir mill-ħaddiema tas-sezzjoni. Ta' kull sena f'dan il-ġnien isiru madwar għoxrin attività li jikkonsistu fil-Wirja tal-Biedja u Snajja', diversi kunċerti, attivitajiet tal-iskejjel primarji u sekondarji u attivitajiet kulturali oħra. Għall-ewwel darba l-Ġnien ta' Villa Rundle ġie mżejjen għall-festi tal-Milied. Matul l-2017, is-sezzjoni kompliet bit-tħawwil u l-manutenzjoni tal-ġnien li hemm f'Ta' Sopu fin- Nadur, kif ukoll dak Ta' Lambert fix-Xewkija, fejn tħawlu pjanti ġodda bħal arbuxelli u mediċinali. L-Imxietel Tad-Dawwara, fir-Rabat, Għawdex, u Tal-Ħlewwa f'Ta' Kerċem Il-Fergħa tal-Agrikultura tmexxi żewġ imxietel, dik fir-Rabat, Għawdex, imsejħa Tad-Dawwara u dik li tinsab f'Ta' Kerċem, imsejħa Tal-Ħlewwa. Fl-imxietel jiġu mkattra eluf ta' siġar ornamentali, arbuxelli u xitel ta' fjuri varji. Tkattru wkoll speċi ta' xitel endemiċi u indiġeni biex jinżamm stock ta' dawn il-pjanti li, aktar ma jgħaddi ż-żmien, iktar qed isiru rari. Dan it-tkattir ta' pjanti jservi prinċipalment biex jaqdi l-ħtiġiet tas-Sezzjoni stess u biex isebbaħ il-ġonna pubbliċi, toroq, roundabouts u central strips u biex titrawwem fost il-pubbliku l-kultura ta' apprezzament tal-pjanti u s-siġar fil-gżejjer tagħna. Fil-mixtla Tad-Dawwara tħawlu eluf ta' pjanti staġjonali biex ifornu l-ġnien ta' Villa Rundle u entitajiet bħall-Fondazzjoni Arka, iċ-Ċentru Santa Marta, iċ-Ċentru Oasi, il-knisja Ta' Pinu u skejjel varji. Ikun hemm talbiet mill-kunsilli lokali u uffiċini governattivi għal siġar u pjanti, kif ukoll għal pariri tekniċi. Mill-mixtliet Tad-Dawwara u Tal-Ħlewwa jinbiegħu kemm pjanti kif ukoll siġar bi prezz baxx biex inħajru l-poplu Għawdxi jrawwem pjanti u siġar endemiċi. Matul l-2017 ħadna ħsieb ukoll il-ġonna tal-Għassa tal-Pulizija tar-Rabat, Għawdex, b'żabra, tindif, ħart u taħwil ta' pjanti staġjonali. Nieħdu ħsieb ukoll il-Wied ta' Żejta fejn hemm ħaddiem tas-sezzjoni inkarigat li jindokra l-papri li hemm fil- wied u li jagħlifhom ta' kuljum. Dan apparti li jsir tindif regolari madwar il-wied. Matul l-2017 ġew ipprovduti qsari bi pjanti għall-okkażjonijet li jsiru matul is-sena mill-Ministeru għal Għawdex, kif ukoll għall-okkażjonijiet li jsiru fl-iskejjel. B'kollaborazzjoni ma' EkoGħawdex ingħataw pjanti u siġar li tħawlu fil-Ġnien ta' Sopu, limiti tan-Nadur, u fil-Ġnien ta' Lambert, limiti tax-Xewkija, u fl-inħawi ta' taħt Chambrai, limiti tal-Imġarr. Mill-mixtla Tad-Dawwara jinbiegħ ukoll ħatab lill-pubbliku, li jinżabar mis-Sezzjoni tal-Afforestazzjoni. Matul is-sena jkun hemm żjarat minn studenti ta' xi skejjel, kemm minn Għawdex kif ukoll minn Dawn jiġu jaraw u jipprattikaw is-sengħa ta' kif jinħadmu l-imxietel, is-siġar u l-pjanti. Jintbagħtu wkoll studenti fil-mixtla għal perijodu ta' ġimgħa biex jagħmlu attività prattika mal- ġardinara. Farm Sperimentali tal-Gvern Il-funzjonijiet prinċipali tal-Farm Sperimentali tal-Gvern huma li ssir riċerka fuq ħxejjex, siġar tal- frott, annimali, naħal, xjenzi ambjentali u metodi ta' tnaqqis tal-użu tal-pestiċidi, metodi naturali ta' kontroll ta' mard u insetti, servizz tekniku u laqgħat ta' informazzjoni u tagħrif għall-bdiewa. Sezzjoni tal-Ortikultura – Tkabbir ta' Prodotti fis-Serer Fis-sena 2017, erba' tipi ta' ħxejjex ġew ikkultivati fis-serer: tadam, ħjar, bżar aħdar u brunġiel. Diversi varjetajiet ġew imkabbra fosthom tadam – CRX 79001 F1 u Praetorius F1, ħjar – Azabache F1 u Marumba F1, bżar aħdar – Robur F1 u Master F1, u brunġiel – Gloriana F1 u Velia F1. saru bħala parti mir-riċerka li qed issir fuq sistema naturali ta' sterilizzar ta' ħamrija. Il-produzzjoni ta' dawn il-ħxejjex ammontat għal 3,635 kilo ta' tadam li ġabu l-valur ta' €1,940; 160 kilo ħjar li kellu valur ta' €3,558; 1,053 kilo bżar aħdar b'valur ta' €832; u 799 kilo brunġiel b'valur ta' €269. Wara l- ħjar sar it-tieni wiċċ li kien dak tad-dulliegħ u l-bettieħ. Peress li l-wiċċ tal-ħjar ġie affettwat mill- mard tal-moffa, dan inqala' u floku tħawwel il-bettieħ u d-dulliegħ. L-ammont ta' dulliegħ u bettieħ li kien ikkultivat kien jammonta għal madwar 1,383 kilo u madwar 770 kilo rispettivament. Bejgħ ta' Xitel, Siġar tal-Frott u Bejgħ ta' Frott u Prodotti Oħra Agrikoli Fil-Farm tal-Gvern fix-Xewkija ġew imkabbra madwar 16,100 xitla, il-biċċa l-kbira minnhom tal- basal li nbiegħu għall-valur ta' €322. Bħala produzzjoni tal-frott kien hemm madwar 323 kilo ċitru, li kien jikkonsist f'134 kilo lumi li ġab il-valur ta' €43, u 171 kilo larinġ li nbiegħ għall-prezz ta' €51, u 18-il kilo mandolin li ġab valur ta' €10. Kien hemm ukoll frott tal-għadma li kien jikkonsisti fi 22 kilo ħawħ li ġab valur ta' €3, u 63 kilo ċiprisk li ġab valur ta' €16. Matul l-2017, l-ammont ta' siġar li ġew imkabbra u mibjugħa mill-Farm tal-Gvern tax-Xewkija kien jikkonsisti fi 11-il bambinella, 23 għanbaqra, 30 ħawħa, 19-il lanġasa, 28 tina, 26 tuffieħa, tmien naspliet, erba' lewżiet ħelu u 40 rummiena. Peress li d-domanda għas-siġar kienet qawwija kien meħtieg li jinġabu wkoll siġar mill-mixtla tad-Dipartiment tal-Agrikultura f'Malta biex jinqdew dawk kollha li ordnaw is-siġar. Fil-fatt inġabu 19-il berquqa, żewġ ċirasiet, 19-il għanbaqra, 42 ħawħa, lanġasa, lewża ħelwa, 10 ċipriskiet, 25 pruna, 14-il tuffieħa, 13-il żebbuġa, tuta, tliet żinżliet, 14-il siġra taċ-ċitru u 134 bagħal. Il-bejgħ ta' dawn is-siġar ammonta għall-valur ta' €1,855. ukoll il-bejgħ ta' diversi bgħula tad-dwieli u siġar oħra li ammontaw għas-somma ta' €587. Rigward il-magħlef, f'din is-sena ntbagħtu 40 balla mill-kbar l-Għammieri u ġew mibjugħa sitt balal żgħar għall-valur ta' €30. Il-magħlef l-ieħor inżamm għall-bhejjem tal-Farm Sperimentali tal-Gvern. Sezzjoni tal-Annimali u Trobbija tal-Għasafar F'dan il-post jinżammu wkoll diversi speċi ta' bhejjem fosthom il-baqar ta' Malta, nagħaġ, mogħoż, fniek u diversi tjur. Kellna twelid ta' bhejjem li fosthom kien hemm ukoll għoġol. Għoxrin fenek ta' razza pura ġew mibjugħa għall-valur ta' €320, waqt li ġew mibjugħa wkoll muntun, ħaruf, bodbod u għaxar gidien għall-valur totali ta' €527.50. Fl-istess post hemm ukoll is-sezzjoni tan-naħal fejn għandna żewġ kolonji u sezzjoni tal-għasafar. Matul l-2017, għasafar li ġew ikkonfiskati mill-pulizija nġabu u nżammu fis-sezzjoni sakemm tinqata' s-sentenza tal-Qorti. Riċerka Fl-2017 saru diversi riċerki fuq ħxejjex lokali fosthom fuq varjetajiet ta' dulliegħ, bettieħ, qarabagħli u ful, fost l-oħrajn. Saret ukoll riċerka fuq diversi tipi ta' magħlef fosthom fuq ġulbiena, qamħ, xgħir u Saret ukoll riċerka fuq sistema naturali ta' sterilizzar ta' ħamrija, jew solarizzazzjoni bix-xemx, fis-serer u fl-għelieqi. Saret ukoll riċerka fuq prodotti oħra bħall-qoton. Tkompla x-xogħol fuq il- proġett ta' restawrazzjoni ekoloġika. F'din is-sena bdew jiġu studjati siġar antiki tal-lewż li jinsabu fil-farm tal-Gvern ix-Xewkija. dawn is-siġar hemm is-siġar tal-lewż morr li hu maħsub li ġew imħawla xi 40 sena ilu. Dan l-istudju jinvolvi studju fiżiku, jiġifieri l-forma tas-siġar, il-weraq, il-fjuri, il-frott u ż-żminijiet li fihom jiffjorixxu u joħorġu l-friegħi ġodda. Dan l-istudju qed jiġi ggwidat minn esperti Maltin u jieħu mill- anqas tliet snin biex ikun hemm riżultat vijabbli. L-iskop ta' dan l-istudju hu li nsiru nafu l-isem xjentifiku ta' dawn is-siġar biex inkunu nistgħu nieħdu u nkabbru xitel minnhom. Qed isir studju wkoll fuq il-qoton ta' Malta. Dan l-istudju jinvolvi riċerka fuq il-karatteristiki tal- pjanta tal-qoton Malti. Il-karatteristiki ta' partijiet tal-pjanta li qed jiġu studjati jinkludi l-weraq, il- fjuri, iz-zokk, il-qoton u ż-żerriegħa. Jeżistu żewġ tipi ta' qoton ta' Malta li jintgħarfu mill-kulur tal- qoton, jiġifieri jew abjad jew isfar fil-kannella. Kull sena dawn iż-żewġ tipi ta' qoton qed jiġu mħawla miż-żerriegħa tas-sena ta' qabel. L-iskop ta' dan l-istudju hu li niskopru l-isem xjentifiku ta' dawn il- pjanti. Matul din is-sena tkompla s-servizz tekniku mogħti lill-bdiewa u d-dilettanti. għamlu użu minn dan is-servizz. Ta' min isemmi wkoll li aħna żorna lill-bdiewa u d-dilettanti fl- irziezet u għelieqi tagħhom u dawn ingħataw pariri dwar problemi li kellhom. Madwar 102 kampjuni tal-ilma ġew ittestjati għall-imluħa filwaqt li diversi kampjuni oħra ntbagħtu l-Għammieri għal analiżi Diversi bdiewa ġabu wkoll kampjuni tal-ħamrija li ntbagħtu l-Għammieri biex jiġu Servizz Tekniku analizzati. Attivitajiet Oħra Fis-sena 2017 saru diversi laqgħat għall-bdiewa u sajjieda u ġew organizzati seminars fis-sala prinċipali Studenti minn diversi skejjel f'Għawdex żaru l-farm għal skopijiet edukattivi kif ukoll tkompla l- proġett tal-Agribusiness għall-istudenti tal-iskola sekondarja. Ta' min isemmi wkoll li diversi ħaddiema jagħmlu xogħlijiet ma' sezzjonijiet oħra, prinċipalment mas-sezzjoni Afforestazzjoni. Sezzjoni tal-Ilma u l-Użu tal-Art Ix-xogħol ta' din is-sezzjoni tkomplia minn uffiċjal impjegat fil-Farm Sperimentali tax-Xewkija. Waħda mill-funzjonijiet ta' din is-sezzjoni hija li tara li l-Ordinanza tal-Att dwar il-Konservazzjoni tal-Ħamrija Għammiela tal-1973 tiġi mħarsa. Meta jkun hemm talba biex tinġarr ħamrija minn post fejn ikun se jsir xi bini, uffiċjal minn din is-sezzjoni jmur jagħmel spezzjoni fil-post minn fejn se tinġarr il-ħamrija. Din il-ħamrija tinżamm biex wara tiġi użata għar-riklamazzjoni tal-art jew l-użu f'ġonna u b'hekk ikun assigurat l-użu tajjeb tal-ħamrija. Matul l-2017, din is-sezzjoni rċeviet disa' applikazzjoniet biex tinġarr il-ħamrija. Kien hemm ukoll talba għal stima tal-ħsarat fl-uċuħ tar-raba' li ġie kkawżat minħabba ċerti xogħlijiet minn entitajiet governattivi. L-Uffiċċju tal-Aġenzija tal-Pagamenti – Għawdex L-Uffiċċju tal-Pagamenti (Front Office) għandu l-funzjoni prinċipali tiegħu li jirreġistra u jżomm informazzjoni tal-art reġistrata li tkun maħduma, kif ukoll l-għajnuna lill-bdiewa billi jagħti informazzjoni fuq tipi ta' għajnuna li jkun hemm fis-seħħ. Sistema ta' Informazzjoni Fuq l-Art (LPIS) Din hi sistema kompjuterizzata fejn l-informazzjoni ta' kull għalqa li tkun qed tinħadem tiġi reġistrata. Matul is-sena 2017 din is-sistema kompliet tiġi aġġornata billi saru l-aġġustamenti neċessarji ta' trasferimenti u ownerships ta' għelieqi u reġistrazzjoni ta' għelieqi ġodda. F'din is- sistema jinżammu wkoll il-pjanti kollha tal-għelieqi u raba' li jkun qed jinħadem biex b'hekk wieħed ikun jista' jagħrafhom aħjar. Matul is-sena, din is-sezzjoni solviet diversi problemi ta' reġistrazzjoni ħażina jew bi żball ta' għelieqi. Problemi ta' fejn hemm għelieqi li mhux ċar min hu sidhom ġew riferuti liċ-Ċentru Malti tal- Arbitraġġ. Matul is-sena 2017 kien hemm 317-il domanda minn diversi bdiewa li applikaw għall- għajnuna biex għelieqi jiġu trasferiti fuq persuni oħra; jew għal żieda ta' għelieqi jew tneħħija ta' għelieqi minħabba jew li jkun twaqqfilhom il-kuntratt, jew f'każi ta' mewt, kif ukoll raġunijiet ta' saħħa. Barra minn dan, saru wkoll 64 domanda minn persuni biex jirreġistraw għelieqi għall-iskop tal- Awtorità tal-Ippjanar. Barra minn hekk, saru 47 domanda biex jirreġistraw għelieqi għall-AECMs (Agri-Environment Climate Measures), jiġifieri miżuri agroambjentali. Dawn kienu mqassma hekk: Erba' domandi għall-Miżura AECM 6 C- li hi miżura relatata mal-integrazzjoni u l-immaniġġjar ta' speċi endemiċi Maltin, bħal siġar tal-ħarrub u tat-tut. L-għajnuna taħt din il-miżura hi ta' €38.99 kull siġra kull sena sa massimu ta' 18-il siġra. 43 domanda għall-miżura AEMC 1 li tittratta dwar il-kontroll ta' ħaxix ħażin mingħajr l-użu tal-bexx fl-għelieqi fejn hemm id-dwieli kif ukoll siġar tal-frott. Bħala għajnuna finanzjarja l-ammont hu ta' Saru wkoll 63 domanda għat-trasferiment ta' għelieqi jew reġistar ta' għelieqi ġodda għat-tkabbir tat- tadam għall-ipproċessar. Miżuri relatati mal-Art Agrikola Fl-2015 daħal fis-seħħ il-Programm tal-Iżvilupp Rurali 2014-2020 fejn kien hemm bidla fil-qafas li joffri miżuri u skemi ġodda. Kien hemm diversi skemi ġodda li jagħmlu parti minn dan il-programm ta' Żvilupp Rurali 2014-2020. Il-ħaddiema ta' din is-sezzjoni ġew imħarrġa fuq dawn il-miżuri l- ġodda matul is-sena 2017. Dan il-programm tal-Iżvilupp Rurali hu taħt il-kompitu tal-Awtorità tal- Ġestjoni (Managing Authority) fi ħdan il-Ministeru tal-Affarijiet Ewropej u l-Ugwaljanza. Waħda minn dawn l-iskemi hi dik tal-Iskema tal-Pagament Dirett. Il-Pagament Dirett taħt l-ewwel pilastru tal-Politika Agrikola Komuni se jservi bħala garanzija għall-bdiewa u r-raħħala, f'forma ta' għajnuna ta' dħul bażiku. Din l-għajnuna la hi marbuta ma' prodott u lanqas mal-produzzjoni, iżda għandha sservi biex tistabbilizza d-dħul tal-bdiewa u r-raħħala indipendentement mill-bejgħ ta' prodotti agrikoli fis-suq. L-iskema tal-Pagament Dirett hi mħaddma fuq il-qafas tal-Cross Compliance; jiġifieri sistema ta' kontrolli biex ikun ivverifikat li l-bdiewa u r-raħħala qed jimxu mar- regolamenti li hemm fis-seħħ. Din isservi wkoll biex tipprovdi prodotti għall-pubbliku li jkunu ġejjin minn agrikultura sostenibbli b'rispett lejn l-ambjent u l-ħarsien sħiħ lejn is-saħħa u d-drittijiet tal- Din ir-riforma fis-sistema ta' għajnuna ġabet tibdil u b'hekk il-pagament uniku se jaħdem fuq diversi  Pagament bażiku: dan se jkun simili għall-iskema tal-Pagament Uniku li kien hemm qabel. L- iskema se tkun implimentata b'intitolamenti ġodda li se jitqassmu fuq art agrikola li hi eliġibbli u li hija reġistrata fuq il-bidwi li qiegħed japplika. Dawn l-intitolamenti jridu jissarrfu kull sena biex il-bidwi jkun jista' jirċievi l-pagament. L-intitolamenti jistgħu jiġu trasferiti jew mikrija bħalma kien isir qabel u jekk dawn ma jiġux attivati għal sentejn konsekuttivi dawn jintilfu u jmorru fir-riżerva nazzjonali. Biex wieħed japplika għal din l- iskema l-bidwi jrid ikollu mhux inqas minn 0.3 ettari ta' art eliġibbli.  Pagament għal Prattiki Agrikoli ta' benefiċċju għall-Klima u l-Ambjent (magħruf bħala l- Greening Payment): Din l-iskema taħdem fuq tliet skemi li, però, minn dawn tnejn biss japplikaw għal Malta; dawn huma d-diversifikazzjoni tal-uċuħ tar-raba' u ż-żoni b'fokus ekoloġiku. – Diversifikazzjoni tal-uċuħ tar-raba': jistgħu japplikaw dawk il-bdiewa li għandhom aktar minn 10 ettari (89 tomna) ta' art li tinħarat, jiġifieri raba' mingħajr siġar u – Żoni b'fokus ekoloġiku: jistgħu japplikaw bdiewa li għandhom aktar minn 15-il ettaru (133 tomna) ta' art li tinħadem fejn tal-anqas 5% tar-raba' huwa żona b'fokus ekoloġiku, jiġifieri:  Raba' mistrieħ;  Siġar individwali, jew f'filliera jew fi grupp;  Sisien u marġini tal-għelieqi;  Raba' miżrugħ b'legumi bħas-silla, fażola, piżelli, ful u ċiċri.  L-iskema tal-Bdiewa Żgħażagħ: L-għan ewlieni ta' din l-iskema hu li aktar bdiewa żgħażagħ jitħajru jidħlu fis-settur agrikolu. Din l-iskema se tassisti bdiewa żgħażagħ fil-fażi inizjali li jistabbilixxu intrapriżi agrikoli f'isimhom billi tipprovdi pagament addizzjonali ta' 25% fuq l- intitolament tal-art. Din l-għajnuna se tingħata lil dawk il-bdiewa li għandhom anqas minn 40 sena u jkunu bdew l-attività agrikola fl-aħħar ħames snin.  L-Iskema Bdiewa Żgħar: din hi skema sempliċi għal dawk il-bdiewa li għandhom oqsma żgħar u li jkollhom dħul ta' inqas minn €1,250 fis-sena u tkun flok l-iskema tal-pagament bażiku. Bdiewa żgħar huma eżenti mill-obbligi tal-Greening u s-sanzjonijiet tal-cross  Appoġġ Akkopjat ta' 'Natura Volontarja': Din l-iskema hija maħsuba biex tgħin lil dawk is- setturi li għaddejjin minn diffikultajiet ekonomiċi, soċjali jew ambjentali. Din l-għajnuna se tingħata lil dawn is-setturi li ġejjin, jiġifieri dawk tal-ħalib, taċ-ċanga, tan-nagħaġ u tat-tadam. Huwa importanti li dawk l-annimali kollha li huma eliġibbli għall-għajnuna jridu jkunu reġistrati mad-Dipartiment għar-Regolazzjoni Veterinarja u s-Saħħa tal-Pjanti. Fis-sena 2017 din is-sezzjoni laqgħet 1,258 applikazzjoni għall-għajnuniet imsemmija hawn fuq minn bdiewa full-time u part-time li minnhom 86 saru mis-sistema online. Kull minn applika bbenefika minn xi miżura msemmija hawn fuq. Ta' min jinnota li f'applikazzjoni waħda wieħed jista' jibbenefika minn aktar minn miżura waħda. Fl-2017 kien hemm total ta' 2148.9496 ettaru li kienu eliġibbli għal din l-għajnuna. Matul l-2017 ġew ipproċessati 1,026 applikazzjoni taħt l-Iskema Nixfa fejn ingħatat għajnuna lill- bdiewa minħabba li fl-2015 kienet sena ta' nixfa. Fl-Uffiċċju tal-Front Office Paying Agency (Għawdex), kull ġimgħa jiġu uffiċjali mill-Uffiċċju tal-Ġestjoni (Managing Authority) biex jassistu lill-bdiewa kif ukoll nies oħrajn li huma interessati biex japplikaw għall-għajnuna finanzjarja biex ikunu jistgħu jagħmlu xi proġett taħt id-diversi miżuri li hemm fis-seħħ taħt il-Programm tal-Iżvilupp Bħalissa hemm diversi miżuri fis-seħħ fosthom: Il-Miżura 4.1 li tikkonċerna appoġġ għall-Investiment f'azjendi agrikoli (Support for Investments in Agriculture Holdings) fejn kien hemm 10 applikazzjonijiet. Il-Miżura 4.4 li tikkonċerna investimenti mhux produttivi marbuta ma' objettivi agroambjentali fejn kien hemm 11-il applikazzjoni. Il-Miżura 6.1 li hija ħajnuna lill-bdiewa żgħar biex jibdew negozju għall-ewwel darba (Busines startup aid for young farmers) fejn kien hemm tliet applikazzjonijiet. Xogħlijiet oħra Matul l-2017, dan l-uffiċċju pproċessa diversi ittri ta' informazzjoni għan-nom ta' diversi bdiewa li applikaw mal-Awtorità tal-Ippjanar bl-iskop li jiżviluppaw xi ġwiebi jew garaxxijiet għall-użu ta' mħażen għall-għodda u inġenji tal-biedja fuq l-art agrikola tagħhom. Dan ix-xogħol kien jikkonsisti billi jinkitbu ittri ta' informazzjoni fejn jispjegaw kemm għandu għelieqi l-bidwi u ta' liema daqs huma. Funzjoni oħra kienet li f'dan l-uffiċċju jiġu milqugħa applikazzjoniet ta' għajnuna fuq in-naħal, li b'kollox kien hemm Applikazzjoniet oħra li ntlaqgħu f'dan l-uffiċċju kienu dawk li jirrigwardaw il-ġbir tal-għeneb u ż-żebbuġ, fejn il-bdiewa kellhom jindikaw l-ammont ta' għeneb jew żebbuġ maqtugħ. B'kollox, madwar 113-il persuna li jkabbru d-dwieli jew iż-żebbuġ ippreżentaw id-dikjarazzjoni tagħhom f'dan l-uffiċċju fejn l- informazzjoni tiġi mdaħħla f'database. F'Għawdex, l-area mħawla fi dwieli hi ta' madwar 303,145 metru kwadru jew 26.970 ettaru, filwaqt li hemm madwar 25 persuna li għandhom area ta' madwar 50,911 metru kwadru jew 4.529 ettaru mħawla siġar taż-żebbuġ. Saru wkoll 32 applikazzjoni minn raħħala biex iżidu l-kwota tal-ħalib. Din is-sezzjoni hi responsabbli wkoll mill-immaniġġjar tas-Suq tal-Bdiewa. L-għan ta' dan is-suq hu li jippromovi l-prodott imkabbar lokalment. Matul l-2017, bidwi wieħed kien għadu jopera f'dan is-suq. l-uffiċċju assista wkoll lill-uffiċjali tad-Dipartiment għas-Saħħa tal-Pjanti kull meta dawn ġew Għawdex biex jagħmlu spezzjonijiet fuq il-palm. Kienu diversi l-kuntatti bejn iż-żewġ Dipartimenti rigward rapporti ta' palm infettat bil-bumunqar aħmar tal-palm. Uffiċċju tas-Sajd Popolazzjoni tas-Sajd Fis-sena 2017 kien hemm 498 dgħajsa reġistrata mal-Uffiċċju tas-Sajd f'Għawdex li kienu maqsuma fi tliet kategoriji. Kien hemm 68 dgħajsa reġistrata bħala full-time, 19-il dgħajsa bħala part-time u 307 dgħajjes bħala rikreazzjonali. Il-maġġoranza tad-dgħajjes reġistrati ma' dan l-uffiċċju jinsabu fil-Port tal-Imġarr, filwaqt li hemm numru ta' dgħajjes oħra fil-bajjiet ta' Marsalforn, ix-Xlendi u d-Dwejra. Liċenzji għas-Sajd Matul din is-sena ngħataw 36 liċenzja lis-sajjieda biex jistadu għal-lampuki bil-kannizzati. Dawn il- liċenzji ngħataw kif ġej: 19 fid-distrett tax-Xlendi, 98 fid-distrett ta' Marsalforn, tnejn fid-distrett tal- Imġarr (Grigal) u waħda fid-distrett tal-Imġarr (Lbiċ). Inħarġu wukoll 108 liċenzja għas-sajd tal-pixxispad bil-konzijiet tal-wiċċ, erba' liċenzji għas-sajd tal- gambli, 41 liċenzja għas-sajd tal-alongi u tliet liċenzji għas-sajd tat-tonn. Manutenzjoni u Spezzjonijiet Saret ukoll manutenzjoni fuq winċijiet manwali li jinsabu fil-portijiet ta' Marsalforn, il-Qbajjar, Mġarr ix-Xini, ix-Xlendi u Daħlet Qorrot, in-Nadur. Apparti minn hekk saru spezzjonijiet fuq bastimenti tas-sajd, ħwienet tal-ħut u spezzjonijiet tal-portijiet u spezzjonijiet fuq ħatt tal-ħut qabel ma jiġi mibjugħ. Saru wkoll installazzjonijiet ta' data tracks fuq bastimenti tas-sajd. Direttorat tal-Customer Services Funzjonijiet L-għanijiet tad-Direttorat tal-Customer Services huma li: Jassigura sistema ta' kordinament bejn l-uffiċċji bil-għan li jitjieb is-servizz liċ-ċittadini; Jippjana b'mod li jtejjeb is-servizz lill-klijenti; Jimmaniġġja l-uffiċċji u s-sezzjonijiet li jipprovdu servizz dirett lill-pubbliku b'mod li dawn l-istess uffiċċji u sezzjonijiet iwasslu servizz ta' kwalità; Jagħti għajnuna lis-servizzi legali offruti fil-Qrati f'Għawdex; Jipprovdi servizz komunitarju lil persuni vulnerabbli, anzjani u persuni bi bżonnijiet speċjali; Jikkordina inizjattivi kulturali, sportivi u soċjali li jkunu ttieħdu minn għaqdiet mhux governattivi, kunsilli lokali u organizzazzjonijiet oħra. Matul is-sena 2017, id-Direttorat tal-Customer Services kien responsabbli direttament għal 17-il Id-Direttorat jamministra l-iskema ta' ħlasijiet tas-sussidju lil studenti Għawdxin li attendew korsijiet postsekondarji fl-Università ta' Malta, l-MCAST, l-ITS u istituzzjonijiet oħra fuq bażi full-time. l-2017 kien hemm 793 student universitarju, 229 student tal-MCAST, tmien studenti tal-ITS u sitt studenti li studjaw taħt l-iskema tal-Malta Government Undergraduate Scheme, li bbenefikaw minn dawn l-iskemi. Fis-sena 2017 ibbenefikaw ukoll żewġ studenti li kienu qed jistudjaw f'istituzzjonijiet Ingħata wkoll sussidju għal kull jum ta' attendenza fuq il-post tax-xogħol lir-residenti Għawdxin li jaħdmu fis-Settur Pubbliku jew f'entitajiet u awtoritàjiet iffinanzjati mill-Gvern. Ġew ipproċessati 2,790 applikazzjoni matul is-sena 2017. Ġew ipproċessati 46 applikazzjoni għal pass speċjali dwar is-servizz tal-vapur bejn Malta u Għawdex minn ċittadini li joqogħdu Malta u li għandhom qrabathom joqogħdu b'mod permanenti f'Għawdex. sezzjoni. Ħidma: Servizzi lill-Organizzazzjonijiet taż-Żgħażagħ Għawdxin Matul is-sena 2017, il-Youth Services Coordinator ipparteċipa f'diversi attivitajiet u laqgħat, fosthom laqgħat organizzati mill-EUPA (Aġenzija Maltija għall-programmi tal-Unjoni Ewropea) rigward proġetti Ewropej fuq korsijiet edukattivi tal-Erasmus+ fejn iż-żgħażagħ jitħarrġu fil-formazzjoni personali tagħhom bħall-karattru, public speaking, imprenditorija u oħrajn. Fis-sena 2016, saret applikazzjoni għall-proġett li ġie aċċettat mill-EUPA b'baġit ta' €150,000. L- għan tal-proġett MYTHS huwa li jgħin liż-żgħazagħ itejbu t-talenti tagħhom u jkabbru l-kunfidenza personali tagħhom permezz ta' tagħlim innovattiv. Dan il-proġett huwa mmirat għal żgħażagħ bejn is- 16 u t-28 sena u huwa bbażat fuq il-ħrafa Griega ta' Omeru The Odyssey. Il-parteċipanti huma mħeġġa joħolqu litteralment l-Odissea tagħhom infushom billi joħolqu sfidi u jsibu soluzzjonijiet għalihom skont l-esperjenzi tal-ħajja personali tagħhom. Il-Youth Services Coordinator attenda għal transational meeting li sar fl-Iżlanda. Il-Youth Services Coordinator qed jaħdem ukoll ma' għaqdiet oħra Ewropej sabiex jinħolqu aktar minn dawn il-proġetti li żgur jgħinu sabiex isawru t-talent żagħżugħ Għawdxi, kif ukoll joħolqu spazju għal aktar opportunitajiet. Flimkien mal-Aġenzija Żgħażagħ, qed jinbena proġett fejn artisti u gruppi artistiċi Għawdxin jingħataw aktar prominenza u taħrig biex ikabbru l-għarfien u l- promozzjoni tat-talent tagħhom. Kumpless Sportiv ta' Għawdex L-għanijiet prinċipali tal-Kumpless Sportiv ta' Għawdex kienu li: Jinkoraġġixxi atleti żgħażagħ biex jipprattikaw l-isports; Jgħin lill-Assoċjazzjonijiet, NGOs u għaqdiet sportivi fl-organizzazzjoni ta' attivitajiet Iwessa' l-firxa ta' servizzi li joffri u jkun ċentru eċċellenti mgħammar bl-aqwa faċilitajiet Attivitajiet Sportivi Matul is-sena 2017, l-attivitajiet sportivi fil-Kumpless Sportiv ta' Għawdex saru b'mod regolari. Assoċjazzjonijiet u klabbs Għawdxin ipprattikaw dixxiplini sportivi bħal basketball, volleyball, futsal, table u lawn tennis, squash, badminton, arti marzjali, u tixbit fuq ġewwa tal-Kumpless Sportiv. organizzati wkoll klassijiet taż-żfin, yoga, aerobics, pilates, ġinnastika, mudellar u eżerċizzji fiżiċi. Għalliema tal-edukazzjoni fiżika fl-iskejjel sekondarji u postsekondarji tal-Istat użaw il-faċilitajiet fil- Kumpless Sportiv għal-lezzjonijiet kurrikurali u ekstrakurrikurali tagħhom. L-istudenti tal-primarja, kemm tal-iskejjel tal-Istat kif ukoll dawk tal-Knisja, użaw il-Kumpless biex organizzaw Sports Days kif ukoll sessjonijiet ta' tixbit fuq ġewwa organizzati minn għalliema tad-Direttorat ta' EkoGħawdex u Żvilupp Reġjonali fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Il-Gozo College għamel użu mill-Kumpless Sportiv biex organizza attivitajiet bħall-festival tal-ġinnastika, festival għall-istudenti tal-kinder u s- Sixth Form Sports Festival u attivitajiet oħra. Għal dawn l-okkażjonijiet, barra l-attendenza ta' ħafna studenti, attendew ukoll il-ġenituri/guardians tal-istudenti u mistiedna distinti oħra. Bosta għaqdiet sportivi wkoll għamlu użu mill-Kumpless biex organizzaw sessjonijiet ta' taħriġ. hemm il-Kavallieri Handball Club (Malta), il-Badminton Club (Malta), Mġarr Volleyball Club (Malta), il-Phoenix Sports Club (Malta) u La Salle Handball Club, fost oħrajn. Aġenzija Support, iċ-Ċentru Santa Marta, u għaqdiet mhux governattivi oħra użaw il-faċilitajiet sportivi fil-Kumpless Sportiv ta' Għawdex biex għamlu sessjonijiet ta' eżerċizzji fiżiċi lill-membri tagħhom. Kampjonati u Seminars Il-Kumpless Sportiv issokta bil-ħidma tiegħu biex jippromovi l-isport f'Għawdex. B'dan il-għan matul din is-sena, il-Kumpless Sportiv ikkordina ħidma ma' diversi klabbs Għawdxin biex jiġu organizzati kampjonati u seminars fl-istess Kumpless. Fost dawn ta' min isemmi s-Seminar Internazzjonali ta' Arti Marzjali organizzat minn Tenchi (Gozo) Klabb, fejn il-mistieden speċjali kien is-Slovak ta' fama Internazzjonali fil-Ryuku Kempo, Master Borut Kencel, 6th Dan Black Belt. is-seminar, barra li kien miftuħ għal atleti li jipprattikaw dan l-isport partikulari, kellu parteċipazzjoni wiesgħa, l-aktar mill-membri tal-Korp tal-Pulizija, l-Armata u minn klabbs oħra barranin u Maltin. Din l-inizjattiva serviet ukoll ta' opportunità fejn atleti promettenti ġew assessjati fi gradi ogħla f'din id-dixxiplina partikulari ta' arti marzjali. Kampjonati oħra li ġew organizzati fil-Kumpless Sportiv kienu dawk tal-badminton, il-league tal-basketball organizzat minn Għajnsielem Redcoats, it- tournament tat-table tennis organizzat mill-Gozo Sports Board, u l-festival tal-isports mifrux fuq tliet ġimgħat organizzat mill-istess entità. Attivitajiet Kulturali u Soċjali Barra ħidma ta' promozzjoni favur l-isports f'Għawdex, il-Kumpless Sportiv joffri wkoll faċilitajiet fejn jistgħu jsiru attivitajiet kulturali u soċjali. Il-Ministeru għal Għawdex għamel użu mill-Kumpless Sportiv biex organizza diversi attivitajiet, fosthom 'Dinja għat-Tfal' fi żmien il-Milied meta l-Kumpless Sportiv tlibbes libsa tal-Milied b'diversi attrazzjonijiet għat-tfal u anke għall-kbar. L-Isptar Ġenerali ta' Għawdex ukoll għamel użu mill-Kumpless Sportiv biex, għall-ewwel darba fi żmien il-Milied, organizza attività soċjali għall-ħaddiema tal-Isptar u l-familji tagħhom. Matul l-aħħar sena, il-Kumpless Sportiv ta' Għawdex kompla jinvesti fis-servizzi li joffri. Għall- benefiċċju tal-membri tal-gym tal-Kumpless Sportiv ta' Għawdex, mingħajr ebda żieda addizzjonali fil-ħlas tas-sħubija, is-servizz tal-gym instructor ġie estiż bi 15-il siegħa oħra fil-ġimgħa. B'dawn is- sigħat addizzjonali ġie assigurat servizz aħjar u aktar effiċjenti. Anke matul din is-sena, il-Kumpless Sportiv investa f'xiri ta' apparat ġdid għall-gym tal-Kumpless b'mod regolari matul is-sena kollha. Saret manutenzjoni fuq il-magni u t-tagħmir kollu f'din il-faċilità biex tkun assigurata s-saħħa u s- sigurtà għal kull min jiffrekwenta dan il-post Uffiċċju tal-Artijiet Il-funzjoni prinċipali ta' dan l-uffiċċju hi li jirċievi ħlasijiet għan-nom tal-Kummissarju tal-Artijiet jew tad-Direttur Uffiċċju Konġunt, ħlasijiet ta' flus minn terzi li jkunu qed jokkupaw b'titoli varji rispettivi skont il-liġi, u artijiet proprjetà tal-Gvern ta' Malta amministrati mill-istess Kummissarju jew mid-Direttur fuq imsemmija. Dan l-uffiċċju jipprovdi wkoll servizz ta' għajnuna għall-pubbliku ġenerali. Ir-residenti Għawdxin għandhom ukoll il-fakultà li jiġbru minn dan l-uffiċċju l-applikazzjonijiet rispettivi li jikkonċernaw sejħiet tal-Kummissarju għal offerti pubbliċi fuq immobbli partikulari jew applikazzjonijiet ta' skemi partikulari li jkunu fis-seħħ f'dak il-mument kif ukoll il-fakultà li jiffirmaw il-kuntratti tal-iskema tal-kirjiet agrikoli li ġiet introdotta fis-sena 2000/2001. Il-figuri segwenti jesibixxu l-ammont ta' ħlasijiet effettwati f'dan l-uffiċċju kif ukoll in-numru ta' kuntratti/rikonoxximenti kumpilati minn din is-sezzjoni: Il-pagamenti kollha li seħħew f'dan l-uffiċċju jammontaw għas-somma ta' €277,616.25ċ; In-numru ta' kuntratti ffirmati li jirrelataw mal-iskema agrikola tas-sena 2000/2001 kienu ta' 73. Uffiċċju għall-Akkomodazzjoni Soċjali L-għanijiet ta' dan l-uffiċċju huma li: Jipprovdi akkomodazzjoni soċjali lill-familji fil-bżonn; Jgħin lir-residenti jsiru sidien tal-post fejn joqogħdu; u Jgħin finanzjarjament lis-sidien u lill-inkwilini ħalli jgħollu l-livell tar-residenza tagħhom. L-għadd ta' applikazzjonijiet ġodda u l-għajnuna li ngħatat lir-residenti Għawdxin kienu kif ġej: Applikazzjonijiet Sussidju li Tħallas lill- Ġodda Applikanti Għotja biex tgħin lis-sidien fil-bini, Akkomodazzjoni alternattiva Skema għal persuni b'diżabbiltà Skema ta' sussidju fuq il-kera Skema ta' sussidju fuq xogħlijet ta' rranġar u titjib f'residenzi okkupati irranġar u/jew tkomplija tal-ewwel residenza tagħhom Għajnuna fuq il-ħlas lura tas-self biex Sussidju fuq l-imgħax tas-self Installazzoni ta' lift f'oqsma tad-djar Applikazzjoni għal self mill-APS Kiri ta' proprjetà mis-suq privat * Imħallas mid-Dipartiment tal-VAT Dan l-Uffiċċju pproċessa l-applikazzjonijiet kollha GFR, li waslu minn Malta u Għawdex. jgħoddu 486. Ġew iffirmati wkoll 169 ftehim/kuntratt f'dan l-Uffiċċju. Saret l-installazzjoni tal-intercom f'żewġ blokki oħra f'Taċ-Ċawla Housing Estate u ssokta l-programm ta' rinnovazzjoni u tiswijiet fl-istess Qasam tad-Djar. Uffiċċju tal-eResidence L-għan ta' dan l-uffiċċju huwa li jirċievi u jipproċessa applikazzjonijiet ta' ċittadini ta' nazzjonalità li mhix Maltija u li jkunu se joqogħdu Malta legalment. Is-servizzi ewlenin matul din is-sena jinkludu applikazzjonijiet għall-permessi ta' residenza, iċċekkjar tal-applikazzjonijiet għall-fini tal-liġi, reġistrazzjoni tal-applikazzonijiet fuq l-eResidence database, ħruġ ta' interim permits, ġbir ta' informazzjoni f'dossiers u komunikazzjoni mal-Uffiċċju taċ-Ċittadinanza f'Malta. L-uffiċċju qiegħed jipprovdi wkoll informazzjoni dwar ċittadinanza doppja. Matul din is-sena saru madwar 1,935 applikazzjoni għal Permessi ta' Residenza, li 1,555 minnhom kienu ta' ċittadini li huma mill-Unjoni Ewropea. Ingħatat ukoll għajnuna lill-Maltin u lill-emigranti li għandhom ċittadinanza Maltija min- naħa tal-missier, biex jikkompilaw l-evidenza skont ir-regolamenti taċ-Ċittadinanza. Fil-Back Office baqgħu jiġu approvati applikazzjonijiet ta' ċittadini mill-Unjoni Ewropea u applikazzjonijiet ta' persuni li għandhom Protezzjoni Umanitarja. Uffiċċju tal-Passaporti Dan l-uffiċċju joffri servizzi varji relatati mal-ħruġ ta' passaporti Maltin, notifiki ta' ċertifikati ta' twelidijiet u mwiet kif ukoll rigward il-karta tal-identità elettronika. Servizzi oħra li dan l-uffiċċju joffri lill-pubbliku jinkludu:  Ħruġ ta' dokumenti tal-identità/dokumenti ta' emerġenza minflok passaporti;  Ġuramenti dwar passaporti mitlufa;  Traduzzjonijiet tal-Għarbi fuq Passaporti Maltin; Ipproċessar tal-applikazzjonijiet tal-karta tal-identità elettronika għall-barranin li jgħixu fil- Gżejjer Maltin – din tintuża għal servizzi tal-Gvern online;  Ħruġ ta' passaporti bijometriċi;  Ħrug ta' passaporti diplomatiċi. Matul din is-sena nħarġu 3,025 passaport bijometriku ġdid u emergency travel document wieħed. l-uffiċċju jieħu ħsieb notifiki ta' twelidijiet u mwiet li jkunu seħħew f'Għawdex. Matul din is-sena ġew notifikati 250 twelid u 296 mewt. Dawn in-notifiki wara jiġu riferuti lir-Reġistru Pubbliku għad- debita reġistrazzjoni. Ħdud u festi pubbliċi. Ta' min jinnota li passaporti ta' emerġenza jiġu maħruġa wara l-ħin tal-ftuħ normali tal-Uffiċċju tal- Passaporti u dan is-servizz jiġi provdut fuq bażi ta' erbgħa u għoxrin siegħa, il-ġimgħa kollha, inklużi Uffiċċju tal-Liċenzji u Sewqan Sistema VERA – Liċenzjar u Reġistrazzjoni tal-Vetturi Matul is-sena din is-sezzjoni kompliet toffri l-aqwa kwalità ta' servizz possibbli lill-konsumaturi numerużi, kemm residenti lokali u residenti barranin, fuq ż-żewġ sistemi tal-VERA u DLS u dan dejjem skont il-linji gwida mogħtija mill-Awtorità tat-Trasport. It-tranżazzjonijiet fuq il-VERA jinkludu: Trasferimenti permezz ta' bejgħ; Iggaraxxjar u digaraxxjar ta' vetturi self-drive u vetturi privati; Konverżjoni ta' vetturi minn public service garage għall-ieħor; Konverżjoni ta' vetturi minn self-drive u pjanċi ġodda; Ordni ta' pjanċi ġodda, numri personali ġodda, numri ġeneriċi, pjanċi mitlufa, pjanċi mkissra u Konverżjoni ta' kwalunkwe vettura minn: trakk għal trakk HIAB, refridgerated truck, curtain sided, bdil ta' kulur, numru ta' passiġġieri, bdil ta' magna u diskrepanzi oħra minn stazzjonijiet misruqa; Informazzjoni fuq il-Help Desk kemm għall-għases tal-Pulizija u anke klijenti numerużi li Skreppjar ta' vetturi (skema ta' għotjiet tal-Gvern); Reġistrazzjoni tat-tielet parti għad-dealers tal-vetturi; jinkludu numru kbir ta' barranin residenti fi gżiritna; Ġbir ta' pjanċi, liċenzji tas-sewqan u dokumenti oħra; Spezzjonijiet ta' vetturi kull xahar fil-ħeliport; konverżjonijiet u modifikazzjonijiet, spezzjonijiet ta' vetturi second-hand impurtati mill-Unjoni Ewropea u spezzjonijiet tal-VRT; Valutar ta' vetturi privati u kummerċjali, kif ukoll l-ewwel reġistrazzjoni tal-vetturi użati impurtati mill-Unjoni Ewropea u taxxa tar-reġistrazzjoni; Ħruġ ta' liċenzja temporanja ta' 30 ġurnata għal vetturi impurtati sakemm jiġu reġistrati. It-tabella ta' hawn taħt turi n-numru ta' tranżazzjonijiet matul is-sena fuq is-sistema tan-NEW VERA: Spezzjonijiet ta' vetturi Konverżjonijijet Affidavit/Ħruġ ta' dokumenti mill-ġdid Iggaraxxjar Digaraxxjar Ħruġ ta' pjanċi Skreppjar Vetturi Reġistrati Ġbir ta' arretrati Liċenzja temporanja għal 30 ġurnata Sistema tal-Liċenzji tas-Sewqan Is-servizz jikkonsisti f'applikazzjonijiet minn applikanti ġodda għat-testijiet u skedar tad-dati tat- testijiet li jsiru kull ġimgħa ħdejn il-ħeliport. Dawn isiru skont l-ordni li japplikaw u jinġiebu eżaminaturi apposta skont in-numru ta' applikanti. Matul din is-sena skejjel tas-sewqan reġgħu ngħataw l-għażla jekk jagħmlu it-testijiet tagħhom f'Għawdex. Konsegwentament din is-sezzjoni estendiet is-servizz tagħha għall-iskejjel Maltin u l-applikanti tagħhom biex jagħmlu it-test tal-prattika tas-sewqan f'Għawdex. Mill-1 ta' Diċembru, 2017, ġiet fis- seħħ sistema ta' tnaqqis ta' punti għall-kontravenzjonijiet tat-traffiku. Dan it-tnaqqis iwassal għal sospensjoni jew it-teħid tal-liċenzja tas-sewqan. Uffiċċju tal-Kummerċ L-ufficċju tal-Kummerċ iħaddan fih is-servizzi li normalment jiġu offruti mid-Dipartiment tal- Kummerċ f'Malta. Jiġu offruti wkoll servizzi tal-MFSA (Malta Financial Services Authority) rigward kumpaniji privati ġodda u dokumenti meħtieġa biex tinżamm kumpanija attiva. Il-lista ta' hawn taħt turi l-attivitajiet u statistika li ġew offruti matul din is-sena: Applikazzjonijiet għall-permessi ta' bejjiegħa fit-triq Applikazzjonijiet għall-ħin miżjud Applikazzjonijiet għal trade marks Applikazzjonijiet għall-esportazzjoni Applikazzjonijiet għall-importazzjoni Rapport annwali ta' kumpaniji attivi Applikazzjonijiet għall-kumpaniji ġodda Dokumenti oħra li għandhom konnessjoni ma' kumpaniji privati Servizzi tal-Ispettorat tas-Saħħa Dan l-uffiċċju huwa responsabbli mis-servizzi tal-Ispettorat tas-Saħħa għall-irħula u l-lokalitajiet kollha ta' Għawdex, inkluż il-gżira ta' Kemmuna. Minbarra s-servizzi tal-Ispettorat tas-Saħħa, l- Uffiċcju jipprovdi wkoll servizzi oħra li jiġu offruti minn sezzjonijiet fi ħdan id-Direttorat tas-Saħħa Spezzjonijiet li jsiru fi stabilimenti tal-ikel skont il-kategorija u l-grad mogħti permezz ta' proċedura bbażata fuq sistema ta' risk assessment: Ġeneru tal-istabbiliment tal-ikel Stabbilimenti tal-catering/lukandi/ħwienet tal-ikel Bejjiegħa bl-imnut Bejjiegħa fil-beraħ/gabbani Manifattura tal-ikel/ipproċessar/ippakkjar u canning Varji (cold stores, trasport tal-ikel, vetturi bit-temperatura kkontrollata, stores, grossisti) Total Numru ta' spezzjonijiet Spezzjonijiet oħra fi stabilimenti tal-ikel: Spezzjonijiet tat-tip (follow-up) dwar nuqqasijiet/ kontravenzjonijiet Irtirar tal-prodott Ittikkettjar tal-ikel Spezzjonijiet oħra b'konnessjoni ma': Programmi ta' monitoraġġ bħall-Early Morning Monitoring Programme Programmi ta' teħid ta' kampjuni Garanziji skont Artiklu 39 tal-Att dwar is-sigurtà fl-ikel Awditjar tas-sistema tal-immaniġġjar fis-sigurtà tal-ikel (HACCP) fi stabilimenti tal-ikel Total Spezzjonijiet u kampjuni meħuda marbuta ma' investigazzjonijiet ta' każijiet ta' avvelinament tal-ikel: Numru ta' spezzjonijiet 382 156 18 2 93 11 4 Numru ta' każijiet ta' avvelinament tal-ikel Numru ta' kampjuni Numru ta' spezzjonijiet 16 Spezzjonijiet ta' stabbilimenti b'konnessi ma' liċenzjar: Dipartiment tal-Kummerċ Dipartiment tad-Dwana Awtorità tat-Turiżmu ta' Malta (MTA) Agrikultura Pulizija Total Spezzjonijiet oħra: Spezzjonijiet ta' siti u postijiet inkonnessjoni ma' applikazzjonijiet riferuti mill-Awtorità tal-Ippjanar rigward permessi ta' żvilupp Spezzjonijiet konnessi ma' konsulti qabel ma tiġi sottomessa applikazzjoni lill-Awtorità tal-Ippjanar Spezzjonijiet ta' kliniki ta' dentisti, Kliniki tal-X-rays Tatoos studio/Body Piercing Spezzjonijiet f'residenzi tal-anzjani Spezzjonijiet fi stabbilimenti tal-ikel u postijiet pubbliċi relatati mal-Att dwar il-Kontroll tat-Tipjip tat-Tabakk (Kap. 315) Kategoriji ta' kampjuni meħuda: Prodotti tal-Ikel Xorb Ilma għax-xorb Kampjuni oħra Ilma għax-Xorb – Dirett mill-main Sorsi oħra Il mijiet ta' infiltrazzjoni Ilma minn swimming pools Ilma baħar Investigazzjonijiet ta' lmenti: Numru ta' lmenti 30 Numru ta' spezzjonijiet 63 Tip ta' lment relatat mal-ikel Stabbilimenti mhux iġjeniċi u prattiki mhux iġjeniċi Ikel mhux tajjeb għall-konsum u wara d-data ta' durabilità minima Tikkettjar Ilmenti oħra dwar l-ikel Total Tip ta' lment relatat mal-Ambjent Numru ta' ilmenti Numru ta' spezzjonijiet Drenaġġi difettużi Sadd fid-drenaġġ Postijiet jew siti maħmuġin jew li fihom akkumuli ta' ħmieġ/żibel jew demel Infiltrazzjonijiet Ilmenti oħra (infestazzjonijiet ta' ġrieden u briegħed) Total Garanziji skont Artiklu 39 tal-Att dwar is-Sigurta' fl-Ikel tal-2002 Rapporti ta' Inkonvenjenza (Nuisance Reports) 1 2 1 0 0 4 Numru ta' garanziji rappurtati bħala kontravenzjonijiet 0 Numru ta' Garanziji Numru ta'garanziji konklużi Numru ta'garanziji li għadhom pendenti Spezzjonijiet u Awditjar ta'postijiet relatati mal-Att Dwar is-Saħħa Pubblika: Numru ta Spezzjonijiet fi Skejjel u Stabilimenti 24 Awditjar fuq il- Leġjonella Spezzjonijiet ta' Pixxini (Swimming Pools) 6 Avviżi ta' Tneħħija Garanziji Ordnijiet ta' Kontroll ta' Emerġenza Din is-sezzjoni hija responsabbli mill-amministrazzjoni taċ-Ċimiterju ta' Santa Marija fix-Xewkija, u ta' dak Tal-Għonq fir-Rabat, Għawdex, flimkien mal-applikazzjoni ta' diversi liġijiet u regolamenti Din is-sezzjoni tieħu ħsieb il-ħaddiema fiċ-Ċimiterju ta' Santa Marija kif ukoll ix- xogħol ta' riċerka neċessarja qabel kull difna u dwar id-dritt ta' dfin (grave ownership rights). numru tad-dfin li sar fiċ-Ċimiterju ta' Santa Marija fix-Xewkija, fl-2017, kien kif ġej: Saru 40 trasport ta' fdalijiet umani minn qabar għall-ieħor jew miċ-Ċimiterju ta' Santa Marija għal ċimiterji oħra f'Għawdex u f'Malta. Matul din is-sena kien hemm ripatrijazzjoni waħda ta' fdalijiet Kien hemm ukoll 31 darba ta' tindif ta' oqbra fiċ-Ċimiterju ta' Santa Marija. Xogħol ta' Manutenzjoni u Rinnovazzjoni taċ-Ċimiterju ta' Santa Marija Dawn ix-xogħlijiet jinkludu:  Tkomplija tar-restawr fuq il-kappella kif ukoll fuq l-entratura prinċipali ta' dan iċ-ċimiterju; It-tqegħid ta' statwa artistika skolpita fil-ġebel ta' Santa Marija Addolorata fil-parti estiża ta' dan iċ-ċimiterju;  Żbir ta' siġar u xogħol ta' tindif ġenerali. Matul is-sena ġiet intensifikata l-ħidma biex jiġi kkontrollat in-numru tal-ġrieden, firien u gerriema oħra biż-żieda ikbar ta' provvista ta' velenu, kif ukoll b'sistema ġdida fit-tqegħid ta' velenu f'diversi lokalitajiet madwar Għawdex kollu u fis-sistema tad-drenaġġ pubbliku. Numru ta' points fejn tpoġġa l-velenu Ammont ta' velenu użat Lokalitajiet Ilmenti Sistema tad-drenaġġ pubbliku Disinfestazzjoni kontra l-briegħed Numru ta' pakketti ta' velenu tal- ġrieden li tqassmu lill-pubbliku Uffiċċju għall-Anzjani u Persuni bi Bżonnijiet Speċjali Dan l-uffiċċju hu responsabbli għal numru ta' servizzi li huma ta' għajnuna għall-kwalità ta' ħajja aħjar kemm għall-anzjani kif ukoll għall-persuni bi bżonnijiet speċjali. Dawn is-servizzi jgħinu lill- persuni jibqgħu jgħixu ħajja indipendenti fil-komunità:  Servizz ta' Għajnuna fid-Dar: In-numru ta' benefiċjarji fl-aħħar ta' Diċembru 2017 kien jammonta għal 889 anzjan li joqogħdu f'698 dar. Dan is-servizz hu provdut permezz ta' assistenti soċjali li sal-aħħar ta' Diċembru 2017 kienu jammontaw għal 32. Hemm ukoll 63 assistenta soċjali li jagħtu għajnuna fid-dar; dawn jaħdmu ma' kuntrattur. Dan is-servizz huwa allokat minn Bord fejn jiġi deċiż in-numru ta' sigħat allokati lill-anzjani.  Servizz tal-Handyman: Dan is-servizz jipprovdi xogħol ta' manutenzjoni u xogħol ħafif ieħor fir-residenzi tal-anzjani u ta' dawk bi bżonnijiet speċjali b'kollaborazzjoni mas-sezzjoni tal- Saru 105 biċċa xogħol.  Servizz tat-Telecare: Careworker tieħu ħsieb dan is-servizz. Kien hemm 115-il applikazzjoni li kollha ġew milqugħa u s-servizz kien installat.  Servizz tal-Inkontinenza: Is-servizz tal-inkontinenza huwa wkoll ir-responsabbiltà ta' din is- sezzjoni. Kien hemm 92 applikazzjoni ġdida ta' Skema A u 15-il applikazzjoni ġdida ta' Skema B. Fil-preżent 328 klijent jużaw Skema A u 41 klijent ieħor jużaw Skema B.  Servizz tal-Platt Sħun: Dan is-servizz jiġi provdut bi ftehim bejn il-Ministeru għal Għawdex u Dan is-servizz jipprovdi s-servizz tal-platt sħun fid-djar tal-anzjani kuljum. Ġew provduti 8,250 ikla.  Attivitajiet Soċjali: Saret quddiesa ta' Jum l-Omm u festin tal-Milied.  L-Università tat-Tielet Età f'Għawdex: Din is-sezzjoni, b'kollaborazzjoni mal-Università ta' Malta (Ċentru ta' Għawdex) u d-Diviżjoni tal-Ġerontoloġija, jipprovdu dan is-servizz ta' tagħlim f'Għawdex. It-trasport hu provdut mill-pjazez ta' kull raħal f'Għawdex u din is-sena qed jattendu 54 student għal dawn il-korsijiet. ta' Matul il-Jum għall-Anzjani: Dan iċ-Ċentru ilu miftuħ sa mill-1999 b'kollaborazzjoni bejn il-Ministeru għal Għawdex, il-Caritas u 12-il kunsill lokali. iċ-Ċentru ta' Matul il-Jum beda jiltaqa' fil-Kumpless tal-Moviment Azzjoni Soċjali fi Triq l- Imġarr, Għajnsielem. Dan il-ftehim ġie ffirmat bejn il-Ministeru għal Għawdex, il-Moviment Azzjoni Soċjali u 12-il kunsill lokali. Dan il-ftehim reġa' ġie ffirmat għal tliet snin oħra b'effett mill-1 ta' Frar, 2014. L-attendenza bejn Jannar u Diċembru kienet ta' 3,196 anzjan/a. Bejn il-21 u l-24 ta' Awwissu saru taħditiet dwar s-servizzi offruti miċ-Ċentri ta' Matul Jum li qed jinfetħu fl-irħula madwar Għawdex. F'okkażjonijiet diversi matul is-sena, iċ-ċentru laqa' anzjani oħra minn ċentri ta' matul il-jum minn Malta li semgħu l-quddies mal-anzjani Għawdxin u wara ħadu l-kolazzjon flimkien.  Servizzi oħra: In-nies li jattendu ċ-Ċentru ta' Matul il-Jum ikollhom is-servizz ta' infermiera. F'Novembru jkun hemm it-tilqima tal-influwenza. Ġie introdott is-servizz ta' hairdresser. Dan is-servizz hu provdut lill-persuni li jibbenefikaw mis-servizz tal-Għajnuna fid-Dar. hemm 54 anzjan/a li użaw dan is-servizz. Ġie introdott ukoll is-servizz ta' Fiżjoterapija lill- persuni li ma joħorġux minn djarhom; kien hemm 60 persuna li bbenefikaw minn dan is- servizz. Ċentru ta' Matul il-Jum Santa Marta L-iskop ewlieni taċ-Ċentru ta' Matul il-Jum Santa Marta huwa li l-persuni b'diżabbiltà li jattendu ċ- ċentru jkollhom titjib fil-kwalità tal-ħajja tagħhom billi jiġu megħjuna jilħqu l-potenzjal tagħhom f'ambjent akkoljenti u sigur. Korsijiet: Matul ix-xahar ta' Awwissu, il-ħaddiema kollha taċ-ċentru ngħataw kors ta' taħriġ dwar suġġetti varji fil-qasam tad-diżabbiltà minn psikologu u psikoterapista, social worker u human resources manager mill-Kummissjoni għad-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabbiltà. Bl-iskop li jkun hemm għarfien ikbar fost il-ġenituri u gwardjani kif ukoll bħala formazzjoni għall-istaff u għall-persuni nfushom li jattendu ċ-ċentru dwar il-kura ta' saħħithom, ġew organizzati sensiela ta' laqgħat fiċ- ċentru. Dawn ingħataw minn professjonisti fil-qasam tas-saħħa – nutritionist, fiżjoterapista u F'April 2017 ġie fi tmiemu kors ta' taħriġ fl-informatika li kien sar għall-ġenituri u l- Attivitajiet: Ġew organizzati diversi attivitajiet soċjali u kulturali u ħarġiet skont iż-żmien tas-sena u l- avvenimenti partikolari marbuta miegħu, anke wara l-ħin tax-xogħol. Dawn kienu jinkudu attendenza f'kunċert Stage & Proms on the Sea, fl-Opera l-Elizir d'Amore, fis-seminar li ġie organizzat mill- Assoċjazzjoni Għawdxija tas-Saħħa Mentali 'Il-Baħħ u Jien' u ħarġa f'Malta għas-suq tal-Milied Ġiet organizzata wkoll Sports Day minn entità oħra li taħdem f'dan il-qasam. F'Marzu saret l-attività Live-in f'Malta għall-persuni li jattendu ċ-ċentru. Esperjenza ta' studenti tal-MCAST f'Ċentru Santa Marta: Bħal kull sena, iċ-Ċentru Santa Marta laqa' fih numru mdaqqas ta' studenti mill-iskejjel sekondarji u sixth form f'Għawdex li żaru ċ-ċentru u ngħataw tagħrif dwar l-esperjenzi tal-persuni b'diżabbiltà, ix-xogħol li jsir fiċ-ċentru u l-qasam tad- diżabbiltà. Matul is-sena kien hemm ukoll diversi placements minn studenti tal-Università u tal- MCAST li qed isegwu diversi korsijiet fil-qasam tal-kura soċjali. Għajnuna li ngħatat liċ-ċentru: Ingħatat għajnuna kontinwa mid-Dipartiment tal-Customer Services, Ministeru għal Għawdex u mis-sezzjoni tal-Kura tal-Anzjani kif ukoll mill-ġenituri u gwardjani. Inizjattivi oħra: F'Ġunju 2017 bdew isiru d-disinni oriġinali lifesize ta' żewġ siġriet tal-Milied li jinkludu xogħol minn materjal riċiklabbli. Waħda mis-siġar tal-Milied li saru fiċ-ċentru ġiet mogħtija lill-Ministeru għal Għawdex u l-oħra intużat flimkien ma' tiżjin ieħor f'Villa Rundle. tas-sajf sar ix-xogħol fl-injam, papier machè, żebgħa u spray ta' dawn is-siġar. Sar ukoll ħafna xogħol għall-Milied ikkummissjonat mid-Direttorat għat-Turiżmu u Żvilupp Ekonomiku. Ġiet organizzata Open Day fl-okkażjoni tal-European Week for Waste Reduction. It-tmexxija taċ-ċentru ġiet avviċinata biex id-disinn tal-kartolina tal-Milied tal-Ministru għal Għawdex tiġi ddisinjata mill-istess persuni b'diżabbiltà li jattendu ċ-ċentru. Din is-sena ġiet imnedija l-kampanja 'Naħseb Fik' fiċ-Ċentru Santa Marta. Bħal fis-snin l-imgħoddija, il-programm ta' attivitajiet għal żmien il-Milied kien wieħed mimli daqs bajda kif ukoll varjat bl-għan aħħari tal- integrazzjoni sħiħa tal-persuni b'diżabbiltà fis-soċjetà anke f'dan iż-żmien speċjali tas-sena. Matul is-sajf, grupp ta' ħaddiema tal-MITA għamel xogħol volontarju ta' manutenzjoni matul ġimgħa Dan kien ġest sabiħ li minnu bbenefikaw iż-żewġ partijiet: iċ-ċentru bbenefika b'mod prattiku filwaqt li l-ħaddiema tal-MITA kellhom l-opportunità li jsiru aktar konxji tal-ħidma taċ-ċentru u jintegraw mal-persuni li jattendu ċ-ċentru. Taqsima Ħidma Soċjali Matul is-sena 2017, it-Taqsima Ħidma Soċjali offriet dawn is-servizzi:  Każi ġodda: 261 każ ġdid li kienu jeħtieġu interventi ta' assistenza soċjali.  Każi ta' follow-up: It-Taqsima segwiet 79 każ li kienu għadhom attivi mis-snin ta' qabel. ħidma ma' dan it-tip ta' każijiet tista' tiġi kategorizzata f'ħidma ta' interventi ta' kull ġimgħa, każijiet oħra li jirrikjedu interventi ta' kull ħmistax-il ġurnata u każijiet li jirrikjedu interventi  Każi ta' intervent ta' darba: 44 każ kienu jeħtieġu intervent wieħed. Dawn il-każi mhumiex ikkunsidrati bħala parti mill-caseload tat-Taqsima għax ikunu każijiet li jkollhom il-ħtieġa li jiġu riferuti għal servizzi oħra.  Servizz ta' on-call: It-Taqsima Ħidma Soċjali toffri wkoll is-servizz ta' on-call fejn is-servizz ta' assistenza soċjali jingħata kull meta jinħtieġ wara l-ħinijiet tal-uffiċċju, kif ukoll fi Ħdud u festi pubbliċi. Sar numru konsiderevoli ta' interventi bit-telefown.  Konferenzi: Membri tal-istaff ipparteċipaw f'24 konferenza fejn ġew diskussi il-każi speċifiċi ma' professjonisti oħra.  Superviżjoni: Is-superviżjoni huwa aspett kruċjali fix-xogħol tal-assistenza soċjali. superviżjoni ta' kull social worker tingħata mis-senior social worker kull xahar. superviżjoni ssir fuq bażi individwali u tingħata wkoll meta tinħoloq il-ħtieġa. Superviżjoni  Qorti Ġovanili: Ġew organizzati tliet sessjonijiet ta' Qorti Ġovanili u f'dawn is-sessjonijiet kien hemm dejjem il-preżenza ta' social worker.  Qorti: Is-social workers fi ħdan it-Taqsima Ħidma Soċjali dehru diversi drabi quddiem il- Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) fejn tali xogħol kien jinvolvi xhieda f'każi soċjali riferuti mill-Qorti u l-preżentazzjoni ta' rapporti soċjali.  Viżti b'superviżjoni: It-Taqsima offriet aċċess ta' minuri b'superviżjoni għal 193 darba u dan skont l-ordnijiet mogħtija mill-Qorti. Dawn l-laqgħat ta' aċċess b'superviżjoni jsiru fil- preżenza ta' social worker kemm fl-uffiċċji ta' din it-taqsima kif ukoll fil-komunità.  Rapporti soċjali: Inkitbu 'l fuq minn 80 rapport soċjali u dawn jinkludu rapporti għal dipartmenti governattivi oħra, qrati, aġenziji u professjonisti oħra involuti fil-każi soċjali.  Taħriġ: L-istaff tat-Taqsima Ħidma Soċjali attenda diversi sessjonijiet ta' taħriġ u seminars, kemm f'Għawdex kif ukoll f'Malta, li kienu organizzati minn agenziji oħra. It-Taqsima Ħidma Soċjali kkollaborat mal-uffiċjal inkarigat mill-NGOs f'Għawdex sabiex tiġi organizzata konferenza fuq il-vjolenza domestika u dan bħala parti mill-kampanja nazzjonali msejħa 16 Days of Activism against Violence. Sigurtà Soċjali L-Uffiċċju Distrettwali tar-Rabat, Għawdex L-għan prinċipali tal-Uffiċċju tas-Sigurtà Soċjali huwa li jipprovdi għajnuna finanzjarja u assistenza, flimkien ma' benefiċċji oħra, lil dawk il-persuni eliġibbli, fil-ħin u b'korretezza. Għajnuna ta' assistenza soċjali, ħlas ta' benefiċċji, tagħrif dwar pensjonijiet u dak kollu li hu marbut mas-Sigurtà Soċjali jistgħu jinkisbu minn dan l-uffiċċju. It-Taqsima Kontributorja: Ix-xogħol ta' din it-taqsima jikkonsisti prinċipalment f'applikazzjonijiet ta' pensjonijiet li bil-liġi l-persuna konċernata tkun ikkontribwiet għalihom. Dawn huma l-Pensjonijiet tal-Irtirar, il-Pensjonijiet tar-Romol u dawk tal-Invalidità. Din it-taqsima hi responsabbli wkoll mill- applikazzjonijiet tal-pensjonijiet ta' barra bħalma huma dawk mill-Unjoni Ewropea, l-Awstralja u l- It-Taqsima Mhux Kontributorja: Ix-xogħol ta' din it-taqsima hu marbut ma' applikazzjonijiet ta' assistenza mhux kontributorja, jew aħjar, meta l-persuna konċernata ma tkunx ikkontribwiet minn butha għall-benefiċċju li tkun qed titlob għalih. Dawn il-benefiċċji ġeneralment huma għall-qgħad u għajnuna medika, tad-diżabbiltà u tal-età, tat-tfal u għajnuna supplimentari, taż-żwieġ, tal-maternità, tal-enerġija, għajnuna materjali minn fondi tal-Unjoni Ewropea u għajnuna li toħroġ minn żmien għal żmien marbuta mal-familja. Statistika: Matul is-sena 2017 in-numru ta' persuni li għamlu użu mis-servizzi li joffri l-Uffiċċju Distrettwali tar-Rabat, Għawdex, kien ta' 26,883. Il-maġġoranza ta' dawn, jiġifieri 92% tal-persuni involuti, ġew personalment f'dan l-uffiċċju, filwaqt li l-bqija, jiġifieri 8%, għamlu kuntatt permezz L-istatistika li tidher hawn taħt turi n-numru ta' persuni li għamlu kuntatt mal-uffiċċju, kemm fl-uffiċċju personalment kif ukoll bit-telefown, u n-numru tal-applikazzjonijiet reġistrati flimkien man-numru ta' mistoqsijiet mitluba mill-pubbliku: Applikazzjoni Mistoqsija Pensjonijiet Kontributorji: Pensjoni tal-irtirar Pensjoni tar-romol Pensjoni tal-invalidità Pensjoni ta' barra Bonus Ġunju/Diċembru tal-pensjonijiet ta' barra Għotja għall-persuni li ma jikkwalifikawx għall- pensjoni kontributorja (DCB) Iċċekkjar ta' kontribuzzjonijiet Għajnuna soċjali: Għajnuna soċjali Għajnuna għall-qgħad Tnaqqis gradwali tal-għajnuna soċjali Għajnuna soċjali għar-refuġjati Għajnuna soċjali għal ġenitur Għajnuna għad-drogati Pensjoni tal-età mhux kontributorja Assistenza: Assistenza għal diżabbiltà Assistenza għal diżabbiltà severa Assistenza miżjuda għal diżabbiltà severa Assistenza għal Persuna b'vista batuta Assistenza tal-wens Assistenza miżjuda tal-wens Beneficcji tat-Tfal/Familja: Assistenza tat-tfal Assistenza tat-tfal b'diżabbiltà Bonus tal-maternità Bonus tal-leave tal-maternità Benefiċċju in-work Bonus taż-żwieġ Għotja tal-ħalib Benefiċċji għal perjodu qasir: Benefiċċju għall-mard Benefiċċju għal diżimpieg Benefiċċju għal korriment Għajnuna medika: Għajnuna medika Għajnuna tat-Tuberkulożi Għajnuna tal-Lebbra Karta roża Oħrajn: Għajnuna supplimentari Benefiċċju tal-enerġija Insurability Skemi korpi Rendikont tad-dħul (FS3) Depożiti dirett il-Bank Avviżi lill-Kklijenti (docls) Numru tal-IBAN Kotba taċ-ċertifikati mediċi Ħlas żejjed (overpayments) Total: Ċertifikati Mediċi: Iktar minn tlett ijiem Inqas minn tlett jiem Total: Skont il-miżuri tal-Budget għas-sena 2017, kien hemm riforma fil-Pensjoni tal-Wens u l-Assistenza Għall-Pensjoni tal-Wens setgħu japplikaw persuni weħidhom u għall-ewwel darba setgħu japplikaw ukoll individwi miżżewġin. Dan il-benefiċċju beda jissejjaħ Assistenza Miżjuda tal-Wens u qed jitħallas mingħajr ma jiġi sottomess it-test tal-mezzi. Għal din l-Assistenza applikaw għall-ewwel darba 91 persuna fis-sena 2017. In-numru ta' persuni li jinxurjaw ruħhom taħt l-Att tas-Sigurtà Soċjali (jiġifieri jingħataw numru tas- Sigurtà Soċjali) żdied b'mod qawwi fl-2017. Dan minkejja li n-numru ta' Għawdxin li jirreġistraw ruħhom għall-ewwel darba f'dan l-Att naqas minħabba l-miżura tas-Simplfikazzjoni li kull persuna ta' nazzjonalità Maltija, meta tagħlaq is-16-il sena, id-Dipartiment qed jibgħat dirett id-dar in-numru tas- Sigurtà Soċjali. Iż-żieda fin-numru tar-reġistranti ġejja minn persuni ta' nazzjonalità barranija li ġew biex jaħdmu f'Għawdex. Miżura tal-Gvern li kienet tikkonċerna l-Uffiċċju tas-Sigurtà Soċjali kienet l-għotja ta' darba għal persuni li qabel ma daħlu uffiċjalment fis-Servizz Pubbliku wara s-16 ta' Jannar, 1979, għamlu xi żmien jaħdmu f'dipartimenti tal-Gvern. Din il-miżura ġiet imsejħa 'l-Iskema Korpi' u għaliha applikaw 409 persuni. Miżura oħra introdotta kienet is-Servizz 153 Servizz.gov Call Centre. L-Uffiċċju Distrettwali tar- Rabat, Għawdex, kien wieħed mill-proġetti pilota fuq dan is-servizz. Mis-6 ta' Lulju, 2017, it- telefonati kollha li saru mill-pubbliku f'dan l-uffiċċju bdew jaqilbu awtomatikament għal dan iċ- Ċentru. B'hekk, fl-2017, it-telefonati naqsu kważi bin-nofs. Servizz mill-Kunsilli Lokali Bħas-snin li għaddew, fl-2017 l-Uffiċċju Distrettwali tar-Rabat, Għawdex, ta servizz fil-kunsilli lokali tax-Xewkija, Ta' Sannat u tal-Qala. In-numru ta' klijenti li nqdew mill-Kunsill tax-Xewkija fl-2017 kien ta' 212, minn Ta' Sannat 82 filwaqt li minn dak tal-Qala kien ta' 58. Dan l-uffiċċju huwa nkarigat li jiġbor lura ħlas li jkunu tħallsu żejda lill-klijenti għal xi raġuni jew oħra. Fis-sena 2017 inħarġu 399 irċevuta u b'kollox inġabret lura s-somma ta' €94,206.56. L-Uffiċċju Distrettwali tan-Nadur L-għan ewlieni ta' dan l-uffiċċju hu li l-klijenti tan-Nadur, il-Qala u Għajnsielem jingħataw servizzi offruti mid-Dipartiment li huma prinċipalment relatati ma' benefiċċji u pensjonijiet kontributorji u dawk mhux kontributorji. Permezz tas-sistemi kompjuterizzati tas-Social Assistance Benefit System (SABS), WebSABS, Infoshare u Social Security.gov, l-uffiċjali jgħinu, jiggwidaw u jagħtu pariri u informazzjoni oħra mitluba mill-klijenti rigward id-diversi għajnuniet offruti minn dan id- Servizzi mogħtija rigward benefiċċji, pensjonijiet u għajnuniet jinkludu:  benefiċċji kontributorji bħalma huma: pensjonijiet tal-irtirar, tal-invalidità u tar-romol;  Benefiċċji kontributorji bħalma huma: tal-mard, tal-korriment u tal-qgħad;  Għajnuniet mhumiex kontributorji bħalma huma: għajnuna għall-qgħad, għajnuniet soċjali, għajnuna medika, pensjoni tal-wens, benefiċċju tal-energija u pensjoni tad- diżabbiltà;  Assessjar u ħruġ tal-intitolament għall-mediċini bla ħlas (Karta r-Roża);  Tiġi wkoll offruta għajnuna u gwida lill-klijenti biex jimtlew formoli rigward benefiċċji u pensjonijiet ta' pajjiżi barranin, speċjalment ma' dawk il-pajjiżi li Malta għamlet ftehim reċiproku bħalma huma l-Awstralja u l-Kanada kif ukoll mal-pajjiiżi membri fl-Unjoni Ewropea. In-numru ta' applikazzjonijiet, każijiet li ġew riveduti/segwiti u xogħol ieħor fir-rigward ta' Benefiċċji u Għajnuniet mhux Kontributorji li saru matul din is-sena kalendarja f'dan l-uffiċċju kienu: BENEFIĊĊJI MHUX KONTRIBUTORJI Applikazzjonijiet Ġodda Reviżjonijiet/Mistoqsijiet Benefiċċju Għajnuna għall-qgħad Għajnuna soċjali Tnaqqis gradwali tal-għajnuna soċjali Għajnuna soċjali għal ġenitur wieħed/waħda Għajnuna soċjali għall-carers Għajnuna soċjali miżjuda għall- Carers Pensjoni għall-persuni b'diżabbiltà Pensjoni għall-persuni b'diżabbiltà severa Pensjoni tal-età Għajnuna medika Benefiċċju tal-enerġija Benefiċċju tal-enerġija – każ umanitarju Għajnuna supplimentari Bonus għall-pensjonanti li ma jirċevux bonus mid-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali Għajnuna soċjali lir-refuġjati Għotja għall-anzjani Rapporti biex jitwaqqaf pagament ta' ċekk Skemi tal-KORPI State funded food distribution (SFFD) In-numru ta' applikazzjonijiet, każijiet li ġew riveduti/segwiti u mistoqsijiet fir-rigward ta' Benefiċċji u Għajnuniet Kontributorji li saru matul din is-sena kalendarja f'dan l-uffiċċju kienu: Benefiċċji Kontributorji Applikazzjonijiet ġodda Reviżjonijiet/Mistoqsijiet Benefiċċju Pensjonijiet tal-invalidità Pensjonijiet tal-irtirar Pensjonijiet tar-romol Bonus tal-maternità Bonus tal-leave għall-maternità Allowance tat-tfal b'diżabbiltà Pensjonijiet tal-Kanada Pensjonijiet tal-Awstralja Pensjonijiet tal-pajjiżi fl-Unjoni Ewropea Benefiċċju tal-korriment Benefiċċju tal-qgħad Benefiċċju tal-mard Bonus taż-żwieġ Ħruġ ta' numri tas-Sigurtà Soċjali ġodda Iċċekkjar ta' kontribuzzjonijiet mħallsa Tentative assessments tal- pensjonijiet futuri Kumpens lil residenti Maltin mhux pensjonabbli Ħlas ta' kontribuzzjonijiet b'lura li ma sarux fis-snin l- mgħoddija Benefiċċju in-work Għal dawn l-aħħar ħames snin u nofs, l-uffiċċju qed jipprovdi dan is-servizz biex ir-residenti tax- Xagħra jkunu jistgħu jingħataw is-servizzi pprovduti mid-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali dirett mill- lokalità tagħhom. Dan is-servizz qed jingħata darba fil-ġimgħa kull nhar ta' Erbgħa mit-8.00 sa 12.00. In-numru ta' klijenti li nqdew mill-Kunsill Lokali tax-Xagħra matul dan il-perjodu ammonta għal 506. Matul din is-sena tqassmu kaxxi ta' ikel maħsub biex itaffu l-piż lill-persuni li għandhom dħul baxx u li huma f'riskju ta' faqar. Dan l-Uffiċċju ħa sehem f'dan it-tqassim li sar darbtejn matul is-sena 2017, l-ewwel darba f'April u t-tieni darba f'Ottubru. Uffiċjali mill-Foundation for Social Welfare Services (FSWS) qassmu l-pakketti lill-benefiċjarji li kienu intitolati għal dan l-ikel wara li rċevew notifika mid-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali. Il-klijenti eliġibbli għal dan it-tip ta' għajnuna jkunu jistgħu jiġbru l-mediċini b'xejn mill-ispiżerija tal-għażla tagħhom taħt l-iskema tal-Pharmacy of Your Choice (POYC). In-numru ta' Karti Roża li kienu assessjati u awtorizzati minn dan l-uffiċċju għal dan il-perjodu kien jammonta għal 240. huma klassifikati kif ġej: Dijabetiċi Awtomatikament intitolati jew għax għaddew mit-Test tal-iskala tal-Mezzi għax għandhom Benefiċċju mhux Kontributorju Rifjutati Għal trattament barra minn Malta Total Il-benefiċjarji li huma awtomatikament intitolati għall-Karta r-Roża (għax jirċievu benefiċċju mhux kontributorju), bdew jirċevuha d-dar bil-posta b'effett minn Settembru tal-2017. Din is-sistema, li hi parti mill-pjan tal-Gvern biex jissimplifika u jħaffef proċessi tas-Servizz Pubbliku, naqqset il-bżonn li klijenti li jirċievu benefiċċji mhux kontributorji, jiġu l-uffiċċju biex iġeddu l-Karta r-Roża meta din Matul dan il-perijodu, numru ta' klijenti talbu lill-uffiċċju biex jinħarġulhom ittri uffiċjali relatati ma' benefiċċji li jkunu jirċievu mid-Dipartiment biex jippreżentawhom jew jibagħtuhom lill-Awtoritàjiet konċernati. L-ammont ta' ittri uffiċjali li nħarġu minn dan l-uffiċċju kien ta' 14. Kuljum, numru sostanzjali ta' ċertifikati tal-mard, jiġu ppreżentati f'dan l-uffiċċju. In-numru ta' ċertifikati li ntlaqgħu minn dan l-uffiċċju kien jammonta għal 1,488. Dan l-uffiċċju kien ukoll responsabbli biex jiġbor lura mingħand il-klijenti ħlasijiet mhux dovuti ta' benefiċċji u pensjonijiet. L-ammont ta' ħlasijiet żejda li nġabru matul is-sena kien ta' €25,180.66. L-Uffiċċju tal-Impjiegi u Relazzjonijiet Industrijali Matul din is-sena l-każi li kienu ttrattati minn dan l-uffiċċju kienu mqassma kif ġej: 31 każ ġie konkluż bi ftehim maż-żewġ partijiet; erba' każijiet baqgħu pendenti minħabba nuqqas ta' qbil bejn il- partijiet involuti u żewġ każijiet ġew ipproċessati għall-Qorti. Il-każi fi ħdan il-Qorti kienu kif ġej: kien hemm disa' każijiet li l-proċess tagħhom għadu mhux konkluż; żewġ każijiet ġew riżolti; saru 29 seduta fil-Qorti u tliet perizji. Ċentru għall-Għaqdiet Mhux Governattivi In-numru ta' għaqdiet mhux governattivi u gruppi volontarji reġistrati mal-Assoċjazzjoni għall- Għaqdiet Mhux Governattivi qabeż il-131. Matul din is-sena dawn l-għaqdiet għamlu 509 laqgħat. L- għaqdiet kollha reġistrati bbenefikaw minn madwar 17,521 fotokopja b'rata sussidjata ħafna. Tribunal tal-Gwardjani Lokali kif ukoll dak tal-Minuri għamel użu minn dan iċ-Ċentru. Il-post serva wkoll sabiex setgħu jsiru diversi laqgħat għall-periti mill-Awtorità tal-Ippjanar. jagħmel użu mill-post darba fix-xahar. Il-Campus ta' Għawdex tal-Università ta' Malta Korsijiet li spiċċaw Il-korsijiet li ġew offruti fil-Campus u li ġew fi tmiemhom fl-2017 huma dawn:  Ċertifikat fil-Qari tal-Provi bil-Malti (Grupp 2016-2017) Korsijiet ġodda Għar-raba' darba nfetaħ il-kors li jwassal għal Ċertifikat fil-Qari tal-Provi bil-Malti (Grupp 2017- F'Ottubru fetaħ kors li jwassal għal Diploma in Creativity, Innovation and Entrepreneurship Kors ieħor li beda fl-2017 u li qed jiġi offrut permezz tal-video-conferencing hu Korsijiet għaddejjin Il-korsijiet l-oħra li kienu qed jiġu offruti fil-Campus huma: Dawn it-tnejn tal-aħħar qed jiġu offruti permezz tas-sistema tal-video-conferencing. Is-sistema tal- video-conferencing qed tagħti l-possibbiltà lil studenti Għawdxin biex isegwu korsijiet direttament minn Għawdex mingħajr il-bżonn li jaqsmu lejn Malta. Korsijiet Qosra Eżamijiet f'Għawdex Matul l-2017, l-Università tat-Tielet Età (U3E), organizzat ukoll numru ta' lezzjonijiet bħala parti mill-programm ta' tagħlim li toffri. Aktar minn ħamsin persuna attendew dawn il-lezzjonijiet. l-Università ta' Malta organizzat eżamijiet relatati ma' korsijiet li qed jiġu offruti kemm fl-Università ta' Malta kif ukoll fil-Campus ta' Għawdex. Permezz ta' din l-inizjattiva, kważi l-istudenti Għawdxin kollha ġew mogħtija l-possibbiltà li joqogħdu għall-eżamijiet kollha tagħhom f'Għawdex stess. B'kollox ġew organizzati tliet sessjonijiet ta' eżamijiet, jiġifieri dik ta' Jannar, dik ta' Ġunju u dik ta' Pubblikazzjonijiet Matul l-2017 il-Campus ippubblika żewġ edizzjonijiet oħra tal-magazin The Gozo Observer. Qrati u Tribunali ta' Għawdex Id-Direttorat Ġenerali (Qrati u Tribunali ta' Għawdex) jipprovdi l-għajnuna amministrattiva neċessarja biex jassisti u jgħin lill-membri tal-Ġudikatura u Ġudikanti tat-Tribunali fix-xogħol tagħhom waqt li jieħdu konjizzjoni tal-kawżi preżentati fil-Qorti ta' Għawdex. L-istruttura organizzattiva provduta kemm jista' jkun tipprova tnaqqas il-burokrazija biex b'hekk jiġi eliminat id- duplikazzjoni ta' xogħol. Dan iseħħ billi jingħata servizz li jagħmel użu tajjeb mir-riżorsi umani u l- ispazju limitat li jeżisti u li jsir użu massimu ta' mezzi innovattivi ta' teknoloġija u servizzi ta' e- Government fl-għoti tas-servizzi ta' dan id-dipartiment. Organizzazzjoni tal-Qrati u Tribunali ta' Għawdex Fil-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex), Ġurisdizzjoni Ċivili, il-kawżi ċivili jinstemgħu minn żewġ maġistrati li jżommu seduti ġimgħa iva u ġimgħa le kull wieħed/waħda minnhom. Is-seduti jiġu appuntati mit-Tlieta sal-Ġimgħa, bi smigħ ta' xi 30-35 kawża appuntata għal kull seduta u bil-ħinijiet tal-kawżi kemm jista' jkun maqsumin f'ħinijiet differenti għall-konvenjenza tal-avukati u tal- Dawn iż-żewġ maġistrati jservu wkoll bħala maġistrati tal-għassa u allura jagħmlu wkoll inkjesti u huma l-maġistrati li quddiemhom jitressqu b'arrest persuni wara l-ħin legali, b'waħda minnhom tieħu konjizzjoni ta' atti preżentati fil-Qorti ta' Ġurisdizzjoni Volontarja. Dawn iż-żewġ maġistrati jisimgħu wkoll kawżi tal-Qorti tal-Familja. Maġistrat ieħor huwa assenjat li jisma' esklussivament kawżi kriminali u seduti f'dan ir-rigward isiru darbtejn jew tliet darbiet fil-ġimgħa bejn nhar ta' Tlieta u l-Ħamis. Jinstemgħu wkoll minn imħallef appelli mill-Qorti tal-Maġistrati, Ġurisdizzjoni Inferjuri, Bordijiet u Tribunali li jżommu s-seduti f'Għawdex. Ir-Reġistru Fir-Reġistru tal-Qorti ta' Għawdex jiġu ppreżentati atti ta' natura ċivili kif ukoll dawk kriminali. Matul is-sena 2017 ġew preżentati s-segwenti atti u mandati fir-Reġistru tal-Qorti ta' Għawdex: Tip ta' att Ittri Uffiċjali (eskl. 166A & 253 KOPĊ) Ittri Uffiċjali ai termini tal-Art. 166A (KOPĊ) Ittri Uffiċjali ai termini tal-Art. 253 (KOPĊ) Ċedoli ta' Depożitu Protesti Legali/Kontroprotesti Rikorsi/Risposti f'kawżi (Application programme) Mandati ta' Sekwestru Kontro mandati ta' sekwestru Mandati ta' Qbid Numru ta' atti preżentati matul l-2017 567 135 4 339 52 1890 80 51 19 Mandati ta' Inibizzjoni Il-mandati u Kontromandati l-oħra kollha Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) It-tabella ta' hawn taħt tagħti stampa tax-xogħol li sar fid-diversi sezzjonijiet tal-Qorti Ċivili: Ġurisdizzjoni Kawżi introdotti Kawżi pendenti fil-bidu tas-sena Kawżi deċiżi Kawzi rtirati/ċed uti/ deżerti Kawżi pendenti fl- aħħar tas- sena Addizzjonijiet oħra (riappuuntati minn sine die, rimandati mill- Qorti tal- Appell, eċċ.) 19 22 Qorti tal-Familja (Stadju ta' Medjazzjoni) Qabel tinfetaħ kawża fil-Qorti tal-Familja, huwa mandatorju li ssir medjazzjoni bejn il-partijiet involuti bil-ħsieb ewlieni li ssir rikonċiljazzjoni u fin-nuqqas tinstab soluzzjoni bonarja li twassal għall-ftehim, li wara li jkun approvat mill-Qorti, jiġi inkorporat f'kuntratt pubbliku. Fil-Qorti ta' Għawdex hawn medjatriċi waħda li taqdi din il-funzjoni. Matul din is-sena l-ħidma tagħha kienet Inferjuri Superjuri (Sezzjoni Ġenerali) (Rikorsi ġuramentati biss) Superjuri (Sezzjoni Volontarja) Superjuri (Sezzjoni Familja) (Rikorsi ġuramentati biss) Rikorsi ai termini tal-Art. 258, 281(1), 466 u 836 tal-Kap. 402 tal-Kap. 386, u Liġijiet oħra Rikorsi ai termini tal-Art. 13 (3) tal- Kap. 354 (Att Dwar l- Elezzjonijiet Ġenerali, 1991), fejn il-Maġistrat iservi ta' Uffiċjal Reviżur tikkonsisti f'hekk: Konklużi Pendenti fil- bidu tas-sena 113 It-Tribunal għal Talbiet Żgħar (Kap. 380 tal-Liġijiet ta' Malta) Pendenti fl- aħħar tas-sena 135 It-Tribunal għal Talbiet Żgħar jieħu konjizzjoni ta' talbiet għall-ħlas ta' flus ta' mhux aktar minn €5,000 u jittratta wkoll talbiet taħt il-Proċedura Ewropea għal Talbiet Żgħar. presedut minn ġudikant li jinħatar għal terminu ta' ħames snin. L-istat ta' talbiet quddiem dan it- Tribunal matul is-sena 2017 kien kif muri hawn taħt: Pendenti fil- bidu tas-sena Kawżi introdotti Kawżi deċiżi Kawzi irtirati/ċeduti/deżerti Kawżi pendenti fl-aħħar tas- sena 30 Il-Qorti tal-Maġistrati bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali/Qorti Istruttorja u Inkjesti Maġisterjali Offiżi kriminali u kontravenzjonijiet li huma punibbli b'massimu ta' sitt xhur priġunerija jinstemgħu mill-Qorti tal-Maġistrati bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali (Kawżi Sommarji). Matul is-snin il- kawżi ta' din il-Qorti kienu s-segwenti: Pendenti fil- bidu tas-sena 345 Deċiżi Il-Qorti tal-Maġistrati ta' Għawdex bħala Qorti Istruttorja (Kumpilazzjonijiet) kellha l-kawżi kif Fl-2017 kien hemm tliet kumpilazzjonijiet li ġew mgħoddija lill-Avukat Ġenerali għall-ħruġ tal-Att tal-Akkuża. Il-figuri tal-istat tal-kawżi kriminali għas-sena 2017 huma kif jidhru hawn taħt: Pendenti fil-bidu tas-sena 120 Introdotti Deċiżi Differiti sine die Irtirati Deżerti Pendenti fl-aħħar tas-sena 71 Persuni li jinqabdu b'ammont żgħir ta' droga, minflok jittellgħu l-Qorti, illum il-ġurnata qed jiġu mressqa quddiem Kummissarju għall-Ġustizzja, bl-iskop li dawn il-persuni jingħataw trattament u mhux priġunerija. Dan kollu kif hu kontemplat fil-Kap. 537 tal-Liġijiet ta' Malta. Inkjesti Maġisterjali jsiru mill-Maġistrat tal-għassa fuq rapport ta' spettur tal-pulizija rigward korrimenti gravi, imwiet suspettużi, serq u inċidenti anċillari. Jinħatru diversi esperti biex jgħinu lill- maġistrat li wara li jiġbor il-provi kollha jgħaqqad ir-rapporti ta' tali esperti u jirredieġi proċess verbal fejn jordna lill-pulizija x'azzjoni trid tittieħed jekk ikun il-każ. Matul is-sena nfetħu u ngħalqu l- ammonti ta' inkjesti kif jidher fit-tabella ta' hawn taħt: Pendenti fil-bidu tas-sena 417 Konklużi Pendenti fl-aħħar tas- sena 446 Qorti tal-Minorenni (Kap. 287 tal-Liġijiet ta' Malta) Din il-Qorti tittratta każijiet kriminali fejn l-imputat ikun/tkun taħt is-sittax-il sena. Matul is-sena li qed nitkellmu dwarha ġew reġistrati sitt kawżi u ġew deċiżi erbgħa biex b'hekk issa fadal żewġ każijiet pendenti quddiem din l-istess Qorti. Matul l-istess sena s-seduti ta' din il-Qorti kienu tlieta. Dawn is-seduti jsiru fiċ-Ċentru tal-NGOs fix-Xewkija. Qorti tal-Appell Appelli minn sentenzi tal-Qorti tal-Maġistrati (Ġurisdizzjoni Ċivili Inferjuri) kif ukoll minn deċiżjonijiet tal-Bord li jirregola l-Kera, mill-Bord Dwar il-Kontroll tal-Kiri tar-Raba' u mit-Tribunal għal Talbiet Żgħar jinstemgħu f'seduti li jsiru darba kull xi tliet xhur mill-Qorti tal-Appell Ċivili Inferjuri preseduta minn Imħallef wieħed. Din il-Qorti tisma' wkoll appelli minn bordijiet oħra amministrattivi li jkollhom seduti f'Għawdex. L-istat ta' tali appelli għas-sena 2017 kien hekk: Pendenti fil-bidu tas-sena 15 Deċiżi 17 Pendenti fl-aħħar tas-sena 6 Fir-rigward ta' appelli mill-Qorti tal-Maġistrati, Ġurisdizzjoni Superjuri, jiġifieri kawżi dwar punt ta' liġi jew għall-ħlas ta' 'l fuq minn €15,000, jinstemgħu mill-Qorti tal-Appell f'Malta komposta minn tliet imħallfin. Is-seduti tal-Qorti tal-Appell Kriminali Inferjuri jinżammu darba fix-xahar fil-bini tal- Qorti ta' Għawdex. Dawn huma preseduti mill-Prim Imħallef. It-tabella ta' hawn taħt turi x-xogħol li sar minn din il-Qorti: Pendenti fil- bidu tas-sena Introdotti Deċiżi Irtirati Riferuti lura lill-Avukat Ġenerali (peress li ma kienx hemm lok ta' appell) Pendenti fl- aħħar tas-sena Tribunal ta' Reviżjoni Amministrattiva (Kap. 490 tal-Liġijiet ta' Malta) It-Tribunal ta' Reviżjoni Amministrattiva, presedut minn maġistrat li magħha joqogħdu żewġ esperti fil- materja skont il-każ, iżomm madwar ħames seduti fis-sena f'Għawdex. It-tabella ta' hawn taħt turi l-ħidma ta' dan it-Tribunal matul l-2017: Kawżi pendenti fil-bidu tas-sena 7 Kawżi Introdotti 5 Kawżi Deċiżi 4 Kawżi Ċeduti/ 1 Kawżi pendenti fl- aħħar tas-sena 7 Bordijiet Il-Bord li Jirregola l-Kera (Kap. 69 tal-Liġijiet ta' Malta) u l-Bord Dwar il-Kontroll tal-Kiri ta' Raba' (Kap. 199 tal-Liġijiet ta' Malta) kif jindika isimhom, jieħdu konjizzjoni ta' kwistjonijiet (bħal żgumbrament, żieda u ħlas ta' arretrati ta' kera) relatati mal-kera ta' fondi u mal-qbejjel ta' raba' Dawn iż-żewġ bordijiet huma ppreseduti minn wieħed mill-maġistrati residenti f'Għawdex, li jkun assistit minn esperti tekniċi skont il-każ. Matul is-sena 2017, dawn il-bordijiet kellhom dawn il-kawżi: Kawżi pendenti fil- bidu tas-sena 12 Kawżi pendenti fil- bidu tas-sena Bord li Jirregola l- Kera Bord Dwar il- Kontroll tal- Kiri ta' Raba' Għajnuna Legali Kawżi Introdotti Kawżi Deċiżi Kawżi Ċeduti/sine die Kawżi Introdotti Kawżi Deċiżi Kawżi Ċeduti/sine die Kawżi pendenti fl- aħħar tas- sena 14 Kawżi pendenti fl- aħħar tas- sena 8 Kull min huwa eliġibbli skont il-liġi (artiklu 912 tal-Kap. 12 tal-Liġijiet ta' Malta) li jingħata l- benefiċċju tal-għajnuna legali biex jiftaħ kawża jew jiddefendi kawża miftuħa kontrih jiġi assenjat avukat skont min ikun imiss. Għal dan il-għan hemm erba' avukati Għawdxin li huma nominati bħala Kuraturi Uffiċjali u bħala Avukati tal-Għajnuna Legali fil-Qrati u Tribunali f'Għawdex. Fis-sena 2017 żdied avukat ieħor biex b'hekk issa hemm ħamsa. Subbasti u Liċitazzjonijiet Hemm żewġ tipi ta' bejgħ ta' proprjetà ordnat mill-Qorti, dik immobbli (artijiet u bini) u dik mobbli (karozzi, għamara, ishma, eċċ.). Fil-każ tal-ewwel dan isir wara sentenza fejn ikun hemm proprjetà għad-diviżjoni u l-werrieta ma jkunux ftiehmu bonarjament kif se jaqsmuha. Dan il-bejgħ furzat jissejjaħ liċitazzjoni. Bejgħ ta' proprjetà mmobbli jsir ukoll wara sentenza jew titolu eżekuttiv ieħor dwar debitu li jibqa' mhux saldat. F'każi ta' bejgħ ta' proprjetà immobbli dejjem issir stima minn perit u l-offerti jibdew minn 60% u aktar ta' din l-istima. Għal dak li għandu x'jaqsam ma' bejgħ ta' mobbli dan isir in segwitu għal mandat ta' qbid fejn tali mobbli jinqabdu fiżikament mingħand id-debitur u eventwalment isir il-bejgħ biex jiġi sodisfatt il- Pendenti fil-bidu tas-sena 66 Konklużi Pendenti fl-aħħar tas-sena Avviżi u notifiki kif ukoll pjanti dwar subbasti appuntati huma murija online fuq is-sit elettroniku: Teknoloġija tal-Informatika u e-Government, u Scanning Dan id-Dipartiment dejjem jisħaq fuq l-użu ta' e-Government u servizzi elettroniċi biex kemm il- proċessi ta' xogħol jiġu simplifikati u biex il-pubbliku jinqeda aktar malajr u b'mod iktar konvenjenti. F'dan ir-rigward jintbagħtu elettronikament lill-avukati u anke, fuq rikjesta, lill-partijiet fil-kawża, il- kopji ta' taxxi, traskrizzjonijiet u digrieti. Ġie ffirmat ftehim ma' Maltapost f'Għawdex biex din il-kumpanija tibda tagħmel scanning tal- volumi depożitati fl-Arkivju tal-Qorti ta' Għawdex li jirrigwardaw kawżi ċivili terminati (res L-amministrazzjoni tal-Qorti kontinwament tikkollabora ma' dik tal-Qrati f'Malta biex jiġu varati inizjattivi bħal, pereżempju, l-LECAM online, emails lill-avukati rigward notifika jew le tal-atti, kif ukoll il-proġett tal-eFines, fejn issa multi jistgħu jitħallsu online. Illum sar possibbli li ċertu proċeduri jiġu preżentati online. Dawn jinkludu kawżi u risposti għalihom quddiem il-Qorti tal-Maġistrati (kawżi ċivili), it-Tribunal ta' Reviżjoni Amministrattiva u t-Tribunal għal Talbiet Żgħar. Ittri uffiċjali wkoll jistgħu jiġu hekk preżentati. Wieħed jista' wkoll jitlob ċertifikati dwar riċerka ta' testmenti pubbliċi u siġrieti billi japplika għalihom f'ordni waħda is-servizzi jistgħu jiġu aċċessati minn: http://www.justiceservices.gov.mt/ (sezzjoni e-forms). Għall-aħħar tas-sena 2017 ġie konkluż ix-xogħol biex kmieni fis-sena 2018 jiġi varat reġistru elettroniku li fih jinżammu dettalji ta' persuni li jiġu interdetti jew inabilitati mill-Qrati Ċivili, liema reġistru jkun disponibbli għall-professjoni legali fuq l-internet. Fil-kawżi ċivili, l-atti fihom preżentati, kemm fir-reġistru u kif ukoll waqt is-seduti, jiġu skenjati u abbinati mal-każ. B'hekk ikun faċli għar-riferenza kemm mill-avukati nfushom tramite l-internet kif ukoll għall-amministrazzjoni tal-Qorti. Id-digrieti mogħtija mill-Qorti wkoll jiġu saved u abbinati mal-każ relattiv. B'hekk tista' tgħid illi l-proċess manwali jkollu mera elettronika li hija konvenjenti u oltre hekk isservi ta' backup tal-istess proċess. Għall-aħħar tas-sena 2017 ġie iffirmat kuntratt mal-Maltapost plc biex din tibda tiskenja volumi ta' atti ċivili li jkunu arkivjati. Il-Qorti ta' Għawdex kompliet tipprovdi l-faċilità ta' video-links permezz ta' SKYPE u issa li fl-2017 għaddew l-emendi neċessarji fil-liġi, il-faċilità tal-video-conference mistennija tintuża f'diversi oqsma oħra, l-ewwel u qabel kollox fit-teħid ta' xhieda ta' tobba mill-Isptar Ġenerali ta' Għawdex, minflok dawn ikollhom jiġu fil-bini tal-Qorti. Ġie installat apparat ġdid tal-video-conference kif ukoll apparat tal-audio-recording ġdid fiż-żewġ awli prinċipali. It-taħriġ huwa sine qua non fiż-żmien tal-lum. Għalhekk, prattikament l-impjegati kollha fil-Qorti ta' Għawdex ġew imħeġġa biex imorru, u fil-fatt attendew, korsijiet varji organizzati mis-Centre for f'Għawdex. Fl-2017 ħafna mill-impjegati tal-Qorti ta' Għawdex attendew kors ta' ġimgħa fil-First Aid mill-ERRC fix-Xewkija. Huma ngħataw ċertifikat fl-aħħar tal-kors. Id-dħul finanzjarju tal-Qrati huwa ġenerat minn żewġ sorsi: mit-tariffi mħallsa mal-preżentata tal-atti fir-Reġistru u d-dritt tar-reġistru miġbur mat-terminazzjoni jew ċessjoni ta' kawża u mill-multi Taħriġ għall-istaff Dħul finanzjarju imposti mill-Qrati. Matul l-2017 inħadmu total ta' 397 taxxa (taxed bills of costs). Dawn it-taxxi jiġu kompilati meta tiġi deċiża kawża jew meta tkun se tiġi ċeduta u anke meta parti f'kawża tkun se tibdel l-avukat. huma rendikont tal-ispejjeż kollha li jkunu saru fil-kawża partikolari kif ukoll id-drittijiet dovuti lill- avukati konċernati u wkoll id-drittijiet dovuti lir-Reġistru. mibgħuta b'posta elettronika lill-avukati kif ukoll lill-partijiet meta mitluba. Id-dħul mid-dritt tar-reġistru u miżati oħra kien kif jidher hawn taħt: Ġeneru ta' Dħul Dritt tar-Reġistru u miżati oħra Multi Is-segwenti multi ġew inflitti mill-Qorti ta' Għawdex: Qorti li timmulta Numru ta' multi Ammont ta' multi Qorti tal-Appell Kriminali Inferjuri Qorti tal-Maġistrati (Ġurisdizzjoni Kriminali) Sezzjonijiet oħra tal-Qrati/Tribunali u disprezzi tal-Qorti Total Uffiċċju tal-Probation u l-Parole L-Uffiċċju tal-Probation u l-Parole f'Għawdex ilu jopera mill-2015 u qiegħed iservi biex il-klijenti Għawdxin inaqqsu l-inkonvenjent li jridu jmorru Malta għall-appuntamenti mal-Uffiċjal tal-Probation u l-Parole u b'hekk is-servizz sar aktar effiċjenti. Fil-preżent qed jiġu segwiti 39 każ f'Għawdex. Wieħed ta' min jinnota ż-żieda fil-persuni Maltin li ġew jgħixu f'Għawdex u, għaldaqstant, qed jattendu għas-superviżjoni fl-Uffiċċju tal-Probation u l- Parole f'Għawdex. Kien hemm ukoll xi klijenti Maltin oħrajn li għażlu li jkunu segwiti f'Għawdex temporanjament minħabba raġunijiet ta' xogħol jew raġunijiet oħra. L-Uffiċċju tal-Probation u l-Parole jiftaħ tliet darbiet fil-ġimgħa jew aktar skont il-bżonn. Il-biċċa l- kbira tas-servizzi qed jingħataw minn Uffiċjal tal-Probation u l-Parole Għawdxi taħt is-superviżjoni ta' Senior Probation u Parole Officer. Din is-sena sar ukoll kuntatt mal-Isptar Ġenerali ta' Għawdex sabiex kampjuni tal-urina dubjużi jittieħdu fl-Isptar Ġenerali ta' Għawdex biex jiġu ttestjati mill-ġdid. Ta' kull sena, Uffiċjali tal- Probation jattendu wkoll għas-seminar annwali li jiġi organizzat mill-Mental Health Association Gozo, flimkien ma' entitajiet oħra, fejn tiġi diskussa din it-tema. L-Uffiċċju tal-Probation u l-Parole f'Għawdex qiegħed ikun irrappreżentat ukoll fil-Gozo Network Meeting organizzat mil-LEAP meta jiltaqa' f'okkażjoni annwali fejn jiġu diskussi temi partikolari dwar ġrajjiet kurrenti relatati li jkunu qed iseħħu f'Għawdex. Fil-preżent l-Uffiċċju tal-Probation u l- Parole f'Għawdex diġà qiegħed jagħmel użu mis-servizzi tal-LEAP. Dawn il-kuntatti u l-laqgħat bejn entitatjiet differenti qed ikomplu jsaħħu s-servizz sabiex dawk il- klijenti li qed jiġu segwiti f'Għawdex ikollhom servizz mill-aħjar kemm jista' jkun. Jidher li dan is- servizz sejjer tajjeb ħafna f'Għawdex u barra li qiegħed dejjem jitjieb is-servizz innifsu, il-klijenti għandhom vantaġġ ta' servizz konvenjenti li jnaqqas l-iskariġġ li wieħed ikollu jmur Malta. Funzjonijiet Direttorat għal EkoGħawdex u Żvilupp Reġjonali L-għanijiet prinċipali tad-Direttorat għal EkoGħawdex u Żvilupp Reġjonali huma:  L-implimentazzjoni tal-istrateġija ta' Żvilupp Sostenibbli għal Għawdex filwaqt li jippromovi d-dimensjoni ta' żvilupp reġjonali għall-gżira; Jipprovdi appoġġ tekniku fil-qasam tal-ambjent u s-sostenibbiltà kemm lill-Ministeru kif Jaġixxi ta' kollegament bejn il-Ministeru għal Għawdex u organizzazzjonijiet nazzjonali ukoll lil entitajiet oħra interessati; responsabbli mill-istess oqsma; Irawwem titjib fis-sitwazzjoni ambjentali tal-gżira Għawdxija kif ukoll li jara li s-soċjetà Għawdxija tilħaq miri u standards dejjem ogħla ta' sostenibbiltà billi jindirizza l-aspetti kollha li jsawru l-iżvilupp sostenibbli, jiġifieri l-ekonomija, is-soċjetà, l-ambjent, il-kultura u Id-Direttorat jeżerċita żewġ funzjonijiet prinċipali: dik li jikkordina l-implimentazzjoni tal- proġetti u miżuri fdati lilu, ħafna drabi f'kollaborazzjoni mal-partijiet interessati, kif ukoll dik li jkun responsabbli għall-iżvilupp u l-promozzjoni ta' politika u strateġiji relatati mal- kompetenzi tiegħu. Matul l-2017 id-Direttorat kompla għaddej bl-implimentazzjoni ta' proġetti diġà mibdija filwaqt li nieda wkoll inizjattivi ġodda. Ħidma: Pjan Strateġiku għal EkoGħawdex Bħalissa qed jiġi mfassal pjan strateġiku u ħolistiku għal EkoGħawdex bħala parti mill-Pjan ta' żvilupp reġjonali ta' Għawdex. Għal dan il-għan ġie mwaqqaf working group sabiex jassisti fid- deċiżjoni dwar id-direzzjoni li EkoGħawdex se jieħu għat-tnax-il sena li ġejjin. abbozz tal-pjan finali se jitqiegħed għall-konsultazzjoni pubblika fis-sajf tal-2018. Il-Proġett ta' Destination SMEs INTERREG Europe Il-Ministeru għal Għawdex qed jipparteċipa ma' sitt pajjiżi oħra minn madwar l-Ewropa fil-proġett L-għan ewlieni ta' dan il-proġett huwa li jassisti t-territorji Ewropej fit-tfassil ta' strateġiji effettivi biex jitrawwem ambjent kompetittiv xieraq għall-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs) fis-settur tat-turiżmu. Għal dan il-għan il-parteċipanti f'dan il-proġett iżuru l-pajjiżi membri biex isir skambju interreġjonali tal-aħjar prattiki fil-ġestjoni tad-destinazzjoni Matul l-2017, saru erba' żjarat f'erba' reġjuni f'erba' pajjiżi differenti: Franza, l-Italja, l- Irlanda u l-Finlandja. Mappa diġitali u applikazzjoni tal-mobile fuq il-countrywalks Dan il-proġett huwa maħsub biex jippromovi u jtejjeb l-aċċessibbiltà għal numru ta' mixjiet fil- kampanja li ġew imnedija aktar kmieni mill-Ministeru għal Għawdex. Ir-rotot madwar Għawdex ġew imfassla u viżwalizzati permezz ta' xiri ta' sistema ta' informazzjoni ġeografika. Postijiet kulturali u storiċi ġew ukoll lokalizzati matul ir-rotta, b'kull punt ta' interess għandu marbut miegħu informazzjoni utli fuq il-post partikulari. Barra minn hekk, bl-użu tal-mobile wieħed jista' jagħżel rotta partikulari u permezz tal-GPS dan jista' jsegwi b'faċilità r-rotta li jkun għażel. Il-fondi għal dan il-proġett ġew miksuba permezz tal-programm LEADER u l-ammont totali biex inxtara s-software u ġiet żviluppata l-applikazzjoni kien ta' €55,460. Attivitajiet tal-Blue Flag Nature Trust, bil-kollaborazzjoni tal-Ministeru għal Għawdex, organizzat it-tluq lura fil-baħar ta' fkieren fil-Bajja ta' Ħondoq ir-Rummien fl-20 ta' Lulju, 2017. Studenti minn Skola Sajf tal-Għarb kienu mistiedna jattendu għal din l-attività, li bdiet b'kelmtejn minn diving instructor dwar l- importanza li ma jintremiex skart fil-baħar u r-riskju li dan iġib lill-ħlejjaq tal-baħar, speċjalment lill- L-istudenti kienu mħeġġa jarmu l-skart, speċjalment il-plastik, fil-kontenituri apposta li jinsabu fil-bajjiet. Kif spiċċat id-diskussjoni n-Nature Trust telqet lura fil-baħar il-fekruna Luca. il-fekruna kienet iddaħħlet b'sunnara u xbiek imdawwar m'għonqha. Kienu preżenti fil-bajja numru sabiħ ta' nies u tfal. Fis-7 u fid-9 ta' Awwissu ġew organizzati żewġ attivitajiet oħra dwar is-separazzjoni tal-iskart fuq il- bajjiet, waħda f'Ħondoq ir-Rummien u l-oħra fil-Bajja ta' Marsalforn. Fiż-żewġ attivitajiet, rappreżentanta mill-Wasteserve tat sezzjoni ta' informazzjoni dwar is-separazzjoni tal-iskart. pprovdiet tliet tipi ta' bins għal skart differenti u l-istudenti kienu mħeġġa jarmu l-iskart fil-bins Ir-rappreżentanta tal-Wasteserve kompliet bi kwiżż qasir lill-istudenti b'konnessjoni mas- separazzjoni tal-iskart. Attendew għal dawn l-attivitajiet studenti minn Skola Sajf tal-Iskola Primarja tax-Xagħra u n-Nadur. Fit-8 u fl-10 ta' Awwissu ġew organizzati żewġ attivitajiet dwar is-sigurtà fil-baħar. Dawn l- attivitajiet ittellgħu fil-bajja ta' Ħondoq ir-Rummien u f'dik ta' Marsalforn. L-attivitajiet kienu organizzati mill-Emergency Response and Rescue Corps (ERRC). Il-lifeguards spjegaw lill-istudenti l-importanza tax-xogħol tagħhom fil-bajjiet tagħna. Il-lifeguards urew lill-istudenti l-użu tat-tagħmir li jintuża biex jgħinu persuni f'diffikultà fil-baħar u taw ukoll ċans lill-istudenti jipprattikaw huma Attendew għal dawn l-attivitajiet studenti minn Skola Sajf tal-Iskola Primarja ta' Għajnsielem u tal-Għarb. Qortin ta' Isopu, in-Nadur Tkompla u ġie konkluż il-proġett ta' afforestazzjoni fil-park għall-familja fil-Qortin ta' Isopu, in- B'kollox tħawlu madwar 3,900 siġra u arbuxelli li qed jissaqqew permezz ta' sistema ta' Sar xogħol ta' bini ta' ħitan tas-sejjiegħ madwar il-ġnien u tlesta wkoll ix-xogħol fuq l-bini tal-guard room, pump room, store u sanitary room. Saret ukoll l-installazzjoni tal-ilma u d- dawl għal dawn il-faċilitajiet. Il-proġett ġie jiswa madwar €400,000. Restawr ta' ħitan tas-sejjiegħ matul it-triq ta' Marsalforn u l-Wied tar-Ramla Ġiet sottomessa applikazzjoni mal-Awtorità tal-Ippjanar għar-restawr ta' ħitan tas-sejjiegħ matul it- triq ta' Marsalforn u l-Wied tar-Ramla. Għal dan il-proġett saret applikazzjoni għall-fondi mill- Programm tal-Iżvilupp Rurali 2014-2020. Sar ukoll rapport ekoloġiku ġenerali dwar parti mill-Wied ta' Marsalforn u nġabret dokumentazzjoni li turi l-importanza ekoloġika tal-ħitan tas-sejjiegħ fil- protezzjoni tal-ħamrija. ħitan tas-sejjiegħ mal-ġenb tal-wied. Il-Proġett SHERPA Ġiet sottomessa applikazzjoni mal-Awtorità tal-Ippjanar għat-tindif ta' Wied l-Għasri, parti mill-Wied ta' Marsalforn u l-Wied tal-Grazzja, ir-Rabat, Għawdex. Se ssir ukoll il-manutenzjoni meħtieġa tal- Il-proġett SHERPA (Shared Knowledge Administrations) huwa ffinanzjat taħt id-Direttiva Interreg MED 2014-2020 taħt l-Assi Prijoritarju L-għan speċifiku huwa li tiżdied il-kapaċità għall-immaniġġjar aħjar tal-enerġija f'bini pubbliku fuq livell transnazzjonali. L-ambitu tal-proġett huwa li jsaħħaħ il-kapaċitajiet tal-amministrazzjonijiet pubbliċi fuq livell reġjonali u subreġjonali biex titjieb l-effiċjenza tal-enerġija fil-bini pubbliku u jitnaqqsu l- emissjonijiet tad-dijossidu karboniku. SHERPA se jindirizza erba' oqsma ewlenin li jinsabu fiż-żona MED fir-rigward tal-effiċjenza enerġetika f'bini pubbliku: governanza, informazzjoni, għarfien u taħriġ u finanzjament. Dawn huma identifikati bħala attivitajiet pilota fi ħdan il-moduli ta' ttestjar żviluppati minn SHERPA, li se jkunu kapitalizzati fuq skala ikbar u li se jistabilixxu korrispondenza ċara bejn l-isfidi reġjonali u l-iżvilupp tal-proġett. Fuq l-ewwel qasam, jiġifieri l-governanza, il-Ministeru għal Għawdex, permezz tad-Direttorat EkoGħawdex, identifika għaxar binjiet pubbliċi f'dan ir-reġjun fejn jistgħu jiġu mnedija miżuri ta' titjib fl-effiċjenza tal-enerġija. Għal kull binja li ġiet identifikata, imtlew id-dettalji fuq il-binja, li jinkludu informazzjoni fuq il-konsum tal-enerġija u l-ammont ekwivalenti ta' dijossidu karboniku ta' dawn l-aħħar tliet snin, l-ispiża ta' kull sena għal dan il-konsum, iċ-ċertifikati eżistenti li juri l- effiċjenza tal-bini, il-miżuri li jistgħu jiġu implimentati biex titjieb l-effiċjenza fuq kull binja u t- tfaddil imbassar f'kull sena bħala riżultat tal-miżuri implimentati. Fuq it-tieni qasam, jiġifieri l-informazzjoni, il-Ministeru għal Għawdex ġabar figuri rigward il- konsum għal kull siegħa tal-enerġija tal-għaxar binijet identifikati u qiegħed fil-proċess li jipprovdi din l-informazzjoni fuq web portal li ġie żviluppat mil-lead partner. Dan sabiex kull partner involut fil-proġett SHERPA jkollu idea ċara tal-konsum tal-enerġija f'kull bini. Algorithms maħduma apposta se jużaw din l-informazzjoni biex jidentifikaw il-binjiet li l-aktar jirrendu ruħhom għall-miżuri li jtejbu l-effiċjenza tal-binjiet. Rigward it-tielet qasam 'għarfien u taħriġ', id-Direttorat EkoGħawdex identifika ħames uffiċjali pubbliċi fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex biex jieħdu sehem f'sitt sezzjonijiet ta' taħriġ relatat ma' titjib fl-effiċjenza enerġetika tal-bini. It-taħriġ kien fuq diversi temi, fosthom:  Struttura ġenerali fuq proġetti ta' rinnovazzjoni ta' enerġija;  Analiżi u djanjożi ta' binjiet;  Miżuri attivi; Immaniġġjar ta' rinnovazzjoni f'binjiet pubbliċi. Permezz ta' dawn is-sezzjonijiet, il-ħames uffiċjali pubbliċi jistgħu jagħtu taħriġ huma stess fuq titjib ta' effiċjenza fl-użu tal-enerġija biex hekk ikun intlaħaq l-għan ta' dan il-proġett. sezzjonijiet ta' taħriġ hija maħsuba li tibda dalwaqt. SHERPA se jkun qed jindirizza r-raba' qasam iktar 'il quddiem. Il-Proġett COMSUME-LESS Il-proġett CONSUME-LESS taħt l-Interreg MED u li l-Ministeru għal Għawdex huwa msieħeb fih, ġie żviluppat bejn l-imsieħba tal-Proġett MED wara li ġew identifikati numru ta' problemi li jqumu minħabba influss qawwi ta' turisti, b'mod partikolari fiż-żoni madwar il-kosta. Is-sieħeb ewlieni tal- proġett hi l-Aġenzija tal-Enerġija u l-Ilma f'Malta, u l-imsieħba l-oħra tal-proġett ġejjin mill-Italja, il- Greċja, l-Albanija u Spanja. L-għan tal-proġett huwa li jippromovi żvilupp sostenibbli fi bliet turistiċi madwar il-kosta tal- Mediterran li jkun ibbażat fuq l-iżvilupp ta' strateġiji dwar enerġija sostenibbli, ilma u ġestjoni tal- Dan għandu jwassal biex jitnaqqsu l-konsum tal-enerġija u tal-ilma u l-ġenerazzjoni tal-iskart f'dawn l-ibliet. Minbarra l-iżvilupp tat-tikketta ConsumelessMed, il-proġett irid ukoll jippromovi mudelli ta' turiżmu sostenibbli, ibbażat fuq l-apprezzament tal-wirt lokali, riżorsi u prodotti naturali u fuq il-promozzjoni ta' imġiba responsabbli tat-turisti. Bħala parti mill-azzjonijiet li għandhom jiġu implimentati matul il-proġett, kull imsieħeb kien mitlub li jwaqqaf kumitat biex jippromovi l-implimentazzjoni tat-tikketta ConsumelessMed. F'Għawdex, din hi mmirata b'mod partikolari lejn sidien ta' lukandi u ristoranti. Dawk l-operaturi li se jkunu qed jadottaw it-tikketta jridu japplikaw azzjonijiet speċifiċi rigward l-enerġija, l-ilma u l-iskart u joffru lit- turisti għażla ta' servizzi li jistgħu jgħinu biex inaqqsu l-konsum tal-ilma, l-enerġija u l-ġenerazzjoni tal-iskart filwaqt li japprezzaw il-prodotti lokali matul iż-żjara tagħhom. Il-kumitat ta' Għawdex ġie stabbilit u jinkludi rappreżentanti mill-Ministeru għal Għawdex, l- Aġenzija tal-Enerġija u l-Ilma, l-Awtorità ta' Malta għall-Kompetizzjoni u għall-Affarijiet tal- Konsumatur, l-Awtorità ta' Malta għat-Turiżmu, il-Gozo Tourism Association u Wasteserv Malta Ltd. L-ewwel laqgħa tal-proġett saret f'Malta f'Jannar u għaliha attendew żewġ rappreżentanti tad- Direttorat EkoGħawdex. It-tieni laqgħa saret f'Naxos, il-Greċja, waqt li t-tielet laqgħa saret f'Malaga, Waqt dawn il-laqgħat ġie diskuss il-progress f'kull żona pilota, kif ukoll xi diffikultajiet dwar l-implimentazzjoni tad-diversi miżuri assoċjati mal-proġett u kif dawn jistgħu jiġu solvuti. għaddew EkoGħawdex akkwista xi materjal promozzjonali li se jitqassam lit-turisti li jikkummentaw dwar il-proġett, kif ukoll xi fuljetti, posters u roll-up banners. Ġiet sottomessa applikazzjoni mal-Awtorità tal-Ippjanar għal Dangerous Structure biex tiġi restawrata arkata li tagħmel parti mill-mini tal-akkwadott. Din l-applikazzjoni ġiet milqugħa u ħaddiema mid-Direttorat tal-Proġetti u Żvilupp għamlu xogħol ta' restawr tal-arkata. Dan ix-xogħol Restawr tal-akkwadott storiku ħa madwar tliet xhur. Restawr tal-Għar ta' Kalipso Fl-2017, il-Ministeru għal Għawdex esproprja biċċa art li tagħmel parti mill-Għar ta' Kalipso. biex ikun jista' jsir ir-restawr xieraq tal-għar. Qed isir ukoll studju ġeotekniku. Twaqqif ta' laboratorju fil-Farm Sperimentali tax-Xewkija Tħejja u ġie kkummissjonat tender biex isir Cost Benefit Analysis dwar kif parti mis-sit fil-Farm Sperimentali tax-Xewkija tista' tiġi żviluppata f'ċentru ta' riċerka u innovazzjoni fl-agrikultura. l-analiżi ġie identifikat x'tip ta' riċerka tista' ssir biex jitjieb il-prodott agrikolu Għawdxi. Dan il-cost benefit analysis se jintuża biex tiġi sottomessa applikazzjoni għall-fondi Ewropej. Pannelli fotovoltajċi fl-oqsma tad-djar Taċ-Ċawla Il-kreditu miġbur mill-231 pannella li ġew installati fuq ħmistax-il blokk ta' appartamenti f'Taċ- Ċawla ġie mqassam lir-residenti li joqogħdu fl-istess appartamenti. Uffiċjal pubbliku minn EkoGħawdex irrappreżenta lill-Ministeru għal Għawdex fl-ewwel laqgħa tal- Kamra Mediterranja tal-Klima ta' Tanġier bejn il-15 u s-16 ta' Diċembru, 2017. Matul il-laqgħa ġie diskuss t-tibdil fil-klima u l-impatt fuq il-Baħar Mediterran flimkien mal-miżuri li jistgħu jiġu introdotti biex jittaffew u jiġu adattati l-infrastruttura, l-aċċess għall-finanzjament u l-appoġġ għall- proġetti. Rispons lill-Gwardjani tal-Ġenerazzjonijiet tal-Ġejjieni Il-Ministeru għal Għawdex ipprovda informazzjoni lill-President tal-Gwardjani tal-Ġenerazzjonijiet tal-Ġejjieni dwar kif il-Ministeru għal Għawdex jintegra l-prinċipji ta' żvilupp sostenibbli fil-proċess tat-tfassil tal-politika u fit-teħid ta' deċiżjonijiet u kif l-impjegati tal-Ministeru huma konformi ma' dawn il-prinċipji. Il-Ministeru għal Għawdex, permezz tal-viżjoni EkoGħawdex, jagħti messaġġ qawwi u viżjoni konformi mal-prinċipji ta' żvilupp sostenibbli. Artiklu pubblikat f'Sustain Europe Il-Direttorat ippubblika artiklu fir-rivista Sustain Europe biex jippromovi l-attivitajiet tal-Ministeru għal Għawdex, b'attenzjoni partikolari fuq iċ-Ċittadella u l-iżvilupp sostenibbli. Strateġija għall-iżvilupp baxx tal-Karbonju Uffiċjal minn EkoGħawdex attenda għal-laqgħa l-MSDEC fejn kienu aġġornata rappreżentanti minn ministeri oħra dwar il-pjan tal-Istrateġija ta' Żvilupp ta' Karbonju Baxx. Wara din l-laqgħa d- Direttorat ipprovda l-appoġġ lid-Direttorat għall-Ambjent u t-Tibdil fil-Klima fi ħdan l-MSDEC. Żjara mill-Università Teknika ta' Munich Matul Ottubru, grupp ta' studenti mill-Università Teknika ta' Munich żar il-Ministeru għal Għawdex. L-għan taż-żjara kien biex ikunu żviluppati xenarji sal-2050 taħt it-tema Eco and Heritage Tourism. L-istudenti se jipparteċipaw fil-kompetizzjoni internazzjonali tal-istudenti msejħa Future! the Eco Island of Gozo in 2050, li kienet organizzata mill-LE:NOTRE Institute bil-kollaborazzjoni tal- Università ta' Malta. Konferenza ministerjali dwar il-ġestjoni tal-iskart f'Għawdex Id-Direttorat organizza konferenza ministerjali dwar it-titjib meħtieġ fil-ġestjoni tal-iskart f'Għawdex fis-sala tal-wirjiet fi Pjazza San Franġisk, ir-Rabat, Għawdex. L-għan primarju ta' din il-konferenza kien li jgħaqqad flimkien il-partijiet interessati ewlenin kollha fl-immaniġġjar tal-iskart f'Għawdex – sindki, membri tal-kunsilli lokali u kuntratturi biex jesprimu b'mod miftuħ l-opinjonijiet tagħhom dwar il-ġenerazzjoni u l-ġbir tal-iskart f'Għawdex u biex jipproponu soluzzjonijiet fit-tul. EkoGħawdex nieda l-inizjattiva tal-Gozo Biodiversity Explorer biex jippromovi l-għarfien u l- kuxjenza ambjentali fuq il-bijodiversità lokali. L-ewwel fażi kienet li tinħoloq database botanika u jitwaħħlu mas-siġar f'postijiet pubbliċi. Wara s-suċċess tal-installazzjonijiet ta' Marsalforn, ġew installati madwar 140 panel fil-Ġonna ta' Villa Rundle fl-2017. Barra minn hekk, ġew installati għadd ta' plakki oħra fl-Iskola Primarja taż-Żebbuġ għall-attivitajiet tal-proġett Leaf. Dawn il-plakki akriliċi lill-pubbliku b'informazzjoni botanika dwar is-siġra inkluż informazzjoni xjentifika oħra kemm bl-Ingliż kif ukoll bil-Malti. It-tieni fażi tal-inizjattiva se tkun qed tagħmel id-database botanika b'mod diġitali billi tiġi żviluppata applikazzjoni tal-mobile (Android jew iOS). L-app se jkun fiha informazzjoni aktar dettaljata dwar is- siġra, inkluż stampi. Din l-app mistennija li tiġi żviluppata flimkien mad-disinn mill-ġdid tas-sit elettroniku ta' EkoGħawdex. Laboratorju ta' riċerka mikoloġika fiċ-Ċentru għall-Innovazzjoni fix-Xjenzi Rurali u l-Ġestjoni Ambjentali Ġie stabbilit laboratorju għar-riċerka dwar il-mikobijota (bijodiversità fungali) biex jipprovdi pariri professjonali fir-rigward tal-agrikultura u s-saħħa pubblika. Il-konsenja tat-tagħmir tal-laboratorju seħħet fi Frar u l-laboratorju ta' riċerka mikoloġika beda jopera ftit wara. Il-laboratorju pprovda assistenza u ta parir dwar marda tas-siġra tat-tin. Riċentement ġew skoperti tliet speċi ta' fungi fil- Gżejjer Maltin li wieħed minnhom huwa ġdid għall-Ewropa. Dawn l-ispeċi m'għandhomx mikotossini jew joħolqu xi riskju għas-saħħa pubblika. L-istqarrija għall-istampa marbuta hawn taħt tipprovdi aktar informazzjoni dettaljata: Stħarriġ ekoloġiku u botaniku Is-servizzi botaniċi ngħataw lil diversi proġetti li kienu jeħtieġu stħarriġ ekoloġiku dettaljat u tekniku. Is-siti li ġejjin ġew mistħarrġa fl-2017: • Wied il-Għasri għat-tindif tal-wied; • Wied Marsalforn għat-tindif tal-wied; • Wied Tal-Grazzja għat-tindif tal-wied; • Rapport taż-żbir tas-siġar għaċ-Ċittadella u l-ERA. Soċjetà Ġew imfassla u nħadmu numru ta' bicycle stands skont disinn li kien maqbul mill-Ministeru tal- Finanzi u l-Bicycle Advocacy Group. Dawn ġew imwaħħla f'postijiet strateġiċi f'Għawdex. Attivitajiet fuq livell reġjonali  Ġiet organizzata serata ta' qari ta' poeżija bil-Malti ta' Immanuel Mifsud 'Aqrali Qaltli' li saret f'Mejju 2017, fit-Teatru taċ-Ċentru Kulturali taċ-Ċittadella, Għawdex, bl-għan li Ittellgħet attività b'rabta mal-Earth Hour li hija inizjattiva annwali tal-WWF. F'din l-attività ċ-Ċittadella ngħaqdet ma' pajjiżi oħra madwar id-dinja fit-tifi ta' dawl mhux essenzjali għal Bdew it-tħejjijiet għas-sejħiet għall-offerti biex is-sit magħruf bħala Ulysses Grove jiġi rranġat f'park għall-familja. Il-park se jikkonsisti fi trakka tal-mixi, cycling u jogging u bi playground areas għat- Il-passaġġ se jkun imdawwal u se jiġu rranġati wkoll erba' entraturi li minnhom il-pubbliku se Park għall-familja f'Ulysses Grove jkun jista' jaċċessa dan il-park. Edukazzjoni Matul l-2017 saru numru ta' avvenimenti kollaborattivi ma' firxa wiesgħa ta' istituzzjonijiet  kollaborazzjoni mal-Kulleġġ ta' Għawdex u l-grupp ta' studenti li qed jibbenefikaw mill-Core Studenti mill-Forms 4 u 5 kellhom l-opportunità jaraw fil-prattika dak li ngħad waqt il-lezzjonijiet fuq l-intrapriża meta żaru diversi kumpaniji privati. Ġew murija diversi mestieri u mgħarrfa dwar il-ħiliet li għandhom bżonn għal xogħlijiet diversi;  kollaborazzjoni mad-Dipartiment tal-Matematika fi ħdan il-Ministeru tal-Edukazzjoni fuq il- proġett ta' Maths Trail li sar fiċ-Ċittadella u s-seminar 'Tikka Matematika';  għajnuna finanzjarja għall-attivitajiet speċjali mill-activity teachers fi ħdan il-Kulleġġ ta' Għawdex. L-ammonti jkopru spejjeż relatati ma' għawm, ġiti edukattivi f'Kemmuna u taħditiet fuq EkoGħawdex u l-proġetti tad-Direttorat lil studenti Ġermaniżi li ġew iżuru l- gżira Għawdxija. Studenti tal-MCAST kellhom ukoll taħditiet speċifiċi dwar l-iżvilupp sostenibbli u prattiki tajbin. Grupp ta' studenti Maltin żaru wkoll il-ġonna Tad-Dawwara fejn saritilhom sezzjoni hands-on fuq it-tħawwil tas-siġar;  għajnuna lill-iskejjel ta' Għawdex biex iżuru l-Esplora fil-Kalkara. Tħallsu l-biljetti tad-dħul għall-istudenti tal-Years 5 u 8;  organizzazzjoni ta' mixja fir-rebbiegħa għall-istudenti tal-Year 5. Il-mixja saret fil-limiti ta' L-istudenti kellhom l-opportunità jaraw pjanti differenti u veduti mill-isbaħ li l-post Kif waslu Ħondoq, l-istudenti ġew murija l-qabru Malti u dak aljen li jinsabu fl-ibħra tagħna;  xiri ta' reċipjenti biex jinħolqu vertical gardens għall-iskejjel ta' St Francis u Laura Vicuna. Peress li dawn l-iskejjel għandhom nuqqas ta' spazju, intlaqgħet l-idea ta' vertical gardens u r-riżultat kien wieħed pożittiv; tkomplija tal-kollaborazzjoni ma' Nature Trust Malta. Matul is-sena nbeda l-proġett 'Għidli F'dan il-proġett studenti mill-iskejjel primarji, sekondarji u postsekondarji kitbu rakkonti jew stejjer fuq kif kienu jgħixu b'mod sostenibbli n-nanniet tagħhom. L-istejjer tagħhom inġabru fi ktieb li għandu jiġi ppubblikat iktar 'il quddiem;  għajnuna finanzjarja lill-Gozo Live li torganizza sessjonijiet ta' taħriġ fil-kitba. Jiġu stampati  kollaborazzjoni mal-organizzaturi ta' ŻiguŻajg biex ittellgħet attività fil-Kulleġġ ta' kotba b'kitbiet mill-istudenti stess; Għawdex, Skola Primarja Ta' Sannat; tkomplija tat-tqassim tal-cardboard bins fi skejjel u uffiċini Għawdxin u Maltin;  kollaborazzjoni mal-Kulleġġ ta' Għawdex, livell sekondarju, sabiex tingħata l-għajnuna għat- tkabbir ta' ħxejjex u ħxejjex aromatiċi għall-iskola;  għajnuna finanzjarja biex għall-ewwel darba jittellgħu f'Għawdex l-Olimpjadi tax-Xjenza magħrufa bħala l-Malta Junior Science Olympiad fl-Iskola Sekondarja tal-Kulleġġ ta' Għawdex. Żjarat edukattivi u informattivi mal-istudenti dwar l-ambjent naturali Uffiċjal mid-Direttorat għamel żjarat edukattivi mal-istudenti tal-Year 9 u Year 10 tas-Seminarju Minuri ta' Għawdex dwar l-importanza ekoloġika tar-Ramla l-Ħamra u tad-Dwejra. Matul dawn iż- żjarat l-istudenti ngħataw informazzjoni dwar il-flora u l-fawna tipiċi tal-post, b'mod speċjali dawk endemiċi. Xogħol fil-qasam edukattiv lill-istudenti tal-iskejjel primarji u sekondarji Ingħataw sejħiet botaniċi u lectures fil-beraħ lill-Gozo College Middle School għall-proġett EkoSkola: attività ta' tiftix għall-għalf (it-18 ta' Jannar, 2017) minn studenti ta' 12-il sena u li twassal għall- pubblikazzjoni msejħa Tagħmir Għawdex; attività għall-istudenti tal-Forms l, 2 u 3 tas-Seminarju tal- Qalb ta' Ġesù fid-Dwejra (il-11 ta' April, 2017); u attività għall-Iskola Primarja tal-Qala matul Dinja Waħda tad-9 ta' Mejju, 2017, f'Ħondoq ir-Rummien. Id-Direttorat għen biex tittella' għall-ewwel darba attività marbuta kompletament max-xjenza. inizjattiva msejħa Science in the Citadel attirat numru kbir ta' nies, miż-żgħar sal-kbar. għajnuna finanzjarja, id-Direttorat ta' EkoGħawdex tella' posta waqt l-avveniment fiċ-Ċittadella fit- 22 ta' April. Il-viżitaturi ġew ittrattati b'wirja ta' 80 ritratt ta' riżoluzzjoni għolja ta' pjanti selvaġġi ta' orkidej u wirja ta' pjanti indiġeni mislufa min-Nursery Tad-Dawwara. Barra minn hekk, tqassam b'xejn lill-pubbliku materjal promozzjonali ta' EkoGħawdex. B'mod ġenerali, l-avveniment kien wieħed ta' suċċess u l-għan kien biex jippromovi kuxjenza dwar il-flora Għawdxija. Relazzjonijiet Pubbliċi  Uffiċjal minn EkoGħawdex ġie mistieden u tkellem waqt programm edukattiv fuq ONE Radio dwar it-tagħlim barra l-klassi;  Fit-2 ta' Marzu, artikolu dwar l-Orkidea piramidali Maltija ġie ppubblikat fit-Times of Malta;  Żewġ rappreżentanti minn EkoGħawdex ipparteċipaw fl-avveniment Career Stories fl-Iskola tal-Konservatorju biex jippromovu studji bijoloġiċi u botaniċi;  Assistejna lil Kristabel Jo Bishop għall-artiklu tagħha dwar pjanti selvaġġi; Ipprovdejna informazzjoni teknika u ritratti proprji għall-plakki turistiċi fil-wiedien ta' Mġarr  Ġie ppubblikat artiklu fuq GozoNews.com dwar speċi ġodda ta' fungi skoperti minn EkoGħawdex. ix-Xini u x-Xlendi;  Fl-aħħar ta' April, uffiċjal minn EkoGħawdex kellu taħdita mal-membri tal-Assoċjazzjoni Brittanika tar-Residenti f'Għawdex. Huma kienu interessati dwar ix-xogħol li EkoGħawdex jagħmel għall-gżira ta' Għawdex u riedu jafu kif jistgħu jgħinu. Huma għamlu wkoll numru ta' mistoqsijiet u dawn kienu indirizzati lill-Awtoritajiet konċernati;  Fid-19 ta' Mejju twettqet intervista qasira mal-ġurnalista Christian Laemmel minn France 3, televiżjoni reġjonali ta' Alsace dwar is-suġġett tal-ekoturiżmu;  Għandhom jiġu mxandra total ta' erba' spots fuq il-programm Għawdex Illum taħt it-tema 'Żamma ta' Għawdex Nadif'. Kull spot se tinkludi mużika, linja tat-tikketta bl-Ingliż u viżwali li jenfasizzaw l-aħjar sbuħija naturali ta' Għawdex. Bħalissa għaddej xogħol biex tiġi żviluppata l-ewwel minn dawn l-erba' spots u huwa mistenni li din tixxandar qabel tmiem l-  Bejn Ottubru 2017 sa Settembru 2018, EkoGħawdex qed jagħmel sensiela ta' reklami, promozzjoni u servizzi informattivi dwar l-ambjent naturali u kulturali ta' Għawdex b'enfasi fuq l-indafa u l-konservazzjoni ta' dawn l-inħawi. Uffiċjal minn EkoGħawdex assista fl- iskript u l-produzzjoni ta' dawn is-servizzi, flimkien mal-assistenza tad-direttur tal-programm Għawdex Illum. Għarfien Pubblikazzjoni tal-UNESCO Konservazzjoni ta' speċi endemiċi Għawdex. Uffiċjal mid-Direttorat ħadem fuq artiklu biex jagħmel parti minn sensiela ta' artikli akkademiċi biex jiġu ppubblikati fil-kommemorazzjoni tal-anniversarju tal-50 sena mit-twaqqif tal-UNESCO. EkoGħawdex kien involut b'mod attiv fit-tneħħija ta' speċi aljeni invażivi mis-sit Natura 2000 tad- Dwejra fosthom l-ispeċi Carpobrotus edulis (Swaba' tal-Madonna). Dawn l-attivitajiet ġew ippubblikati fil-paġna ta' Facebook tad-Direttorat u qajmu interess pubbliku pożittiv u sinifikanti. ix-xogħol sar b'kollaborazzjoni mal-ERA u t-tim tal-afforestazzjoni fi ħdan il-Ministeru għal EkoGħawdex għen fl-edukazzjoni dwar il-bijodiversità fi ħdan il-pjan ta' azzjoni EkoSkola permezz ta' attività interessanti li saret fil-Kulleġġ ta' Għawdex fir-Rabat. It-tema ċentrali ta' din l-attività kienet li tippromovi l-għarfien dwar pjanti selvaġġi komuni u li jittieklu, bħall-borra komuni (fidloqqom), Alexanders (karfus il-ħmir), pitravi selvaġġi (is-selq) u ħurrieq komuni għall-użu bħala ingredjenti prinċipali biex iħejju l-ikel. Attività oħra li saret barra kienet organizzata fit-18 ta' Jannar 2017, fejn uffiċjal mid-Direttorat wera lill-istudenti kif isibu, jidentifikaw u jiġbru dawn il-pjanti selvaġġi. Il-pjanti miġbura waqt dan l-avveniment intużaw biex ġew ippreparati tipi ta' ikel bħal torti, ravjul, sopop u platti oħra fil-Kulleġġ. Din l-attività għenet biex tippromovi kuxjenza u l- apprezzament dwar l-ambjent u l-benefiċċji li nistgħu nieħdu, kif ukoll kemm hu faċli li tinjora l-użu ta' pjanti selvaġġi komuni. Kultura u Identità Ġew ikkummissjonati: • żewġ skulturi taċ-ċeramika mill-artist Paul Vella Critien; • bust fil-bronż ta' Maestro Giardini Vella; • mural tal-mużajk mill-artista Mary Portelli. Skema ta' restawr ta' siti storiċi miftuħa għall-kunsilli lokali Tnediet skema ta' restawr miftuħa għall-kunsilli lokali Għawdxin kollha biex ikollhom l-għajnuna finanzjarja, sa massimu ta' €10,000, biex jiġu restawrati siti storiċi fil-lokalitajiet tagħhom. Ir-rata ta' kofinanzjament għal dawn il-proġetti hija ta' 90% mill-Ministeru għal Għawdex u 10% l-oħra mill- Dawn il-proġetti huma mistennija li jiġu implimentati fis-sena 2018. Direttorat għall-Implimentazzjoni ta' Programmi Funzjonijiet L-għanijiet ewlenin ta' dan id-Direttorat huma li: jassigura li l-Ministeru jipparteċipa b'mod attiv fi programmi ta' finanzjament billi jipprovdi assistenza u gwida fit-tfassil ta' proposti u fl-immaniġġjar tal-proġetti; jikkordina u jissorvelja l-implimentazzjoni ta' dawk il-proġetti kofinanzjati mill-Unjoni Ewropea u li jkunu qegħdin jiġu mwettqa jew mill-Ministeru u/jew mill-entitajiet li jaqgħu taħtu; jagħmel l-aħjar użu mill-fondi tal-Unjoni Ewropea allokati għar-reġjun ta' Għawdex; jimmaniġġja l-parteċipazzjoni tal-Ministeru għal Għawdex fl-istrutturi u proċessi tal-Unjoni Ewropea kif ukoll jassigura l-kordinazzjoni effettiva ta' materji relatati mal-UE kemm fuq livell domestiku kif ukoll ma' stakeholders oħra tal-UE; u jikkordina l-formulazzjoni tal-pożizzjoni tal-Ministeru fuq policies proposti mill-UE. ĦIDMA: Proġetti tal-Unjoni Ewropea (2014-2020) F'din is-sena nbeda x-xogħol fuq il-Mużew ta' Għawdex fejn ġie ffirmat il-kuntratt mat-tim multidixxiplinarju u ġiet sottomessa l-applikazzjoni mal-Awtorità tal-Ippjanar. Barra minn hekk, saru diskussjonijiet u laqgħat ma' entitajiet konċernati sabiex fil-bidu tal-2018 ikun hemm il-ħruġ tas- sejħiet għall-offerti ta' xogħlijiet ta' bini, kostruzzjoni u restawr tal-Mużew ta' Għawdex. il-preparamenti neċessarji kollha sabiex jiġi ngaġġat research assistant fejn ix-xogħol ta' din persuna jikkonsisti f'li tirriċerka, tiġbor u tirreġistra evidenza storika, data u informazzjoni kif meħtieġ mat- tim ta' kuraturi, fost affarijiet oħra. Proġett ieħor li nbeda x-xogħol fuqu hu dak tar-restawr u l-konverżjoni tal-mitħna tax-Xewkija għall- istat oriġinali tagħha. F'dan il-proġett diġà ngħata l-permess mill-Awtorità tal-Ippjanar u nħarġet sejħa għall-offerti għax-xogħlijiet. Sejħiet oħra għall-offerti huma mistennija joħorgu għall-bidu tas-sena Matul is-sena 2017 ġie ngaġġat espert biex jgħin u jassisti lill-mastrudaxxi tal-Ministeru jibnu l- mekkaniżmu tal-mitħna u kien hemm il-ħruġ ta' kwotazzjonijiet u sejħiet għall-offerti għal diversi tipi ta' injam li minnu se jinħadem dan il-mekkaniżmu. Qed isir ukoll ix-xogħol meħtieġ sabiex għall-bidu tal-2018 joħorġu l-kwotazzjoni u sejħa għall-offerti ta' azzar u komponenti oħra tal-mekkaniżmu tal- mitħna. Matul is-sena 2017 ġie appovat, taħt il-fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-proġett tal-iżvilupp ta' Multi-sports Facility maġenb il-Kumpless Sportiv ta' Għawdex, kif ukoll l-iżvilupp ta' trakka fis- sit tal-Ulysses Grove fejn se jiġu organizzati numru ta' sessjonijiet biex jinkoraġixxu l-mixi, il-ġiri u l-ġiri bir-rota, fost ir-residenti. Dan il-proġett qed isir bi sħab mal-Gozo Sports Board u ċ-Ċentru Fir-rigward tal-proġett tal-Multi Sports Facility ġew ippubblikati żewġ sejħiet għall-offerti: waħda għax-xogħlijiet tal-elettriku u l-oħra għax-xogħlijiet fuq il-kisi tal-art. Matul is-sena 2017 saret ħidma intensiva fuq il-preparazzjoni għas-sejħa għall-offerti għall-iżvilupp tat-trakka tal-Ulysses Grove peress li din it-trakka se tkun parti minn proġett akbar li jinkludi wkoll it-tisbiħ tas-sit tal- Ix-xogħlijiet li huma ffinanzjati mill-fond Ewropew, kemm fuq il-Multi-Sports Facility kif ukoll fuq it-trakka tal-Ulysses Grove, se jitlestew sal-aħħar tas-sena 2018. taħt il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali. Permezz ta' dan il-proġett se jsiru l-interventi strutturali neċessarji biex iċ-Ċentru ta' Amministrazzjoni jnaqqas il-konsum ta' dawl elettriku tiegħu. B'hekk il-Ministeru jkun ta' xempju għas-soċjetà Għawdxija f'dan ir-rigward. L-interventi se jikkonsistu prinċipalment fl-inklużjoni ta' sistema ta' ventilazzjoni, fit-tibdil tas-sistemi tad-dawl elettriku, tal-arja kundizzjonata u li l-ilma jkun imsaħħan f'sistemi aktar effiċjenti. Barra minn dan, l- aperturi se jinbidlu kollha għal oħrajn double glazing u s-saqaf se jiġi iżolat. Sistema innovattiva ta' building managment system se tkun installata sabiex tirregola u tibbilanċja l-konsum tal-enerġija. L- applikazzjoni lill-Awtorità tal-Ippjanar ġiet sottomessa u bħalissa qegħdin isiru l-preparamenti neċessarji biex toħroġ is-sejħa għall-offerti għall-interventi ta' retrofitting fl-2018. Ġie approvat ukoll il-proġett intitolat Establishing a National Platform to address Social Determinants of Health taħt il-Fond Soċjali Ewropew li jaqa' taħt il-Ministeru tas-Saħħa u fejn il- Ministeru għal Għawdex huwa sħab. Il-proġett għandu l-mira li jibni kuxjenza fost il-partijiet interessati kollha fil-livelli kollha tal-Gvern, is-soċjetà ċivili u s-soċjetà b'mod ġenerali u jiffoka prinċipalment fuq determinanti soċjali u r-rwol tal-partijiet interessati rilevanti fil-promozzjoni ta' stili ta' ħajja aktar b'saħħitha f'ambjenti varji inklużi skejjel, komunità, u xogħol. Se jiġi żviluppat pjan ta' azzjoni nazzjonali biex jippromovi stili ta' ħajja aktar b'saħħitha u saħħa u sigurtà fuq ix-xogħol permezz ta' mezzi diversi sabiex jilħaq l-udjenzi differenti. Matul is-sena, id-Direttorat kompla bil-ħidma tiegħu biex jikseb aktar fondi mill-Unjoni Ewropea sabiex il-Ministeru jkun f'pożizzjoni li jwettaq proġetti li jkomplu jtejbu l-livell tal-ħajja tal- Għawdxin. F'April 2017, id-Direttorat applika għall-fondi taħt il-Programm ta' Żvilupp Rurali 2014- 2020, biex jiġu restawrati ħitan tas-sejjiegħ fil-Wied ta' Marsalforn. Permezz ta' dan l-intervent, hu previst li iktar ħamrija tiġi konservata u iktar ilma tax-xita jiġi maqbud. Dan għandu jintlaħaq primarjament peress illi l-inċidenza ta' runoff water se tiġi mnaqqsa. Din l-eventwalità tnaqqas it-telf tal-ħamrija u r-rata ta' sediment tal-ħamrija li tispiċċa f'ġibjuni pubbliċi fil-viċinanzi. Kumitati ta' monitoraġġ Peress illi l-Ministeru għal Għawdex jiġi affettwat orizzontalment fuq it-temi kollha u jista' jipparteċipa fil-programmi kollha tal-UE, matul l-2017 rappreżentant tad-Direttorat ħa sehem attiv fil- kumitati ta' Monoteraġġ immexxija mill-Awtorità ta' Ġestjoni, kemm dawk li jikkonċernaw il- programm operattiv 2007-2013, li kien fil-fażi tal-għeluq tiegħu, kif ukoll dawk li jikkonċernaw il- programm operattiv 2014-2020. Għajnuna teknika lid-direttorati u entitajiet Matul l-2017, id-Direttorat ipprovda wkoll assistenza lill-entitàtjiet u lid-Direttorati l-oħra tal- Ministeru fit-tfassil u l-preparazzjoni ta' applikazzjonijiet għall-proġetti taħt diversi strumenti tal- Unjoni Ewropea li jinkludu l-Interreg Europe, Interreg Med u dak Italja-Malta u kif ukoll fl- implimentazzjoni tagħhom. Id-Direttorat ikkollabora u ħadem mill-viċin mal-MUESAC sabiex tingħata assistenza lill-entitajiet interessati Għawdxin, bħalma huma l-kunsilli lokali, għaqdiet mhux governattivi, organizzazzjonijiet tas-settur privat u individwi, fl-applikazzjonijiet għall-fondi Ewropej taħt diversi strumenti ta' finanzjament. Uffiċċju ta' Għawdex f'Dar Malta B'kollaborazzjoni mill-qrib mal-Ministeru għall-Affarijiet Ewropej u t-Twettiq tal-Manifest Elettorali (Ministeru għall-Affarijiet Ewropej u Ugwaljanza), dan id-Direttorat ikkollabora fit-tiftix għal sħab fi proġetti tat-Territorial Cooperation Programmes. Programm ta' Riforma Nazzjonali (NRP) Id-Direttorat assista l-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti biex jiġu aġġornati l-proġetti tad-Direttorati rispettivi illi jaqgħu taħt il-miri tal-Europe 2020, il-miżuri tal-Euro Plus Pact u miżuri oħra. Kordinazzjoni tal-Politika Ewropea Matul is-sena 2017, id-Direttorat żamm konsultazzjonijiet kontinwi fuq kwistjonijiet relatati mal-UE mad-direttorati kollha tal-Ministeru u kompla jimmaniġġja l-parteċipazzjoni tal-Ministeru għal Għawdex fl-istrutturi u proċessi Ewropej kif ukoll ta l-kontribut tiegħu għall-proposti tal- Kummissjoni Ewropea. Id-Direttorat assigura l-kordinazzjoni ta' materji relatati mal-UE fuq livell lokali u ma' stakeholders Ewropej u assista ministeri oħra fl-iżvilupp ta' policies li huma konsistenti mal-prijoritajiet tal-Ministeru għal Għawdex. Id-Direttorat ħadem mill-qrib mal-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti fil-formulazzjoni tal-pożizzjoni tal-Ministeru għal Għawdex f'dak li għandu x'jaqsam ma' policies u rapporti li joħorġu mill-UE u li huma rilevanti għall-portafoll tal-Ministeru. Id-Direttorat assigura li l-isfidi distinti u x-xenarji tal- gżira Għawdxija huma riflessi fil-pożizzjoni tal-Gvern in konnessjoni ma' abbozzi ta' policies proposti mill-UE. Id-Direttorat ikollabora mas-Segretarjat tal-Unjoni Ewropea f'Malta sabiex jifformula u jissottometti l-pożizzjoni tal-Gvern fuq policies u rapporti li jkunu qegħdin jiġu diskussi fil-laqgħat tal-Conference of Peripheral Maritime Regions (CPMR) kif ukoll surveys li jintbagħtu minn żmien għall-ieħor. Il-Presidenza Maltija tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea fl-2017 Il-Ministeru għal Għawdex kellu il-Presidenza u d-Direttorat għall- Implimentazzjoni ta' Programmi ħadem mill-qrib mal-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti fil- tagħha. ikkordina s-sottokumitat illi ħa ħsieb il-loġistika, il- komunikazzjoni u anke t-temi li ġew diskussi waqt iż-żewġ laqgħat tas-CPMR illi l-Ministeru organizza f'Marzu 2017 u ċjoè dik tad-9 ta' Marzu, 2017, tas-CPMR Islands Commission Annual General Meeting, kif ukoll tal-10 ta' Marzu, 2017, CPMR Political Bureau. Biex seta' jagħmel dan, id-Direttorat ikkonsulta u kkordina mal-uffiċjali tal-Ministeru għal Għawdex għall-input u rispons tagħhom fuq kwistjonijiet tal-Presidenza tal-UE kif ukoll assista fl-abbozzar tar- risposti relatati mas-CPMR u kwistjonijiet rilevanti oħra mal-Presidenza Maltija tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea. Id-Direttorat assista wkoll il-ministeri l-oħra fit-tħejjija tat-tmien laqgħat tal-Presidenza li ġew organizzati f'Għawdex bejn Jannar u Ġunju 2017. Rappreżentant tad-Direttorat attenda għal-laqgħat interministerjali li jikkonċernaw l-Presidenza tal-Kunsill tal-UE. Direttorat għat-Turiżmu u Żvilupp Ekonomiku Ir-rwol tad-Direttorat għat-Turiżmu u Żvilupp Ekonomiku huwa ffukat fuq it-tkabbir ekonomiku ta' Għawdex. Barra mit-turiżmu, id-Direttorat huwa responsabbli li jagħti appoġġ lill-industrija fil- kuntest tal-iżvilupp ekonomiku reġjonali. L-għan primarju huwa li wieħed jappoġġja u jwieżen l- iżvilupp tal-intrapriżi fit-tkabbir tagħhom. Minn Ottubru 2017 id-Direttorat beda jieħu ħsieb ukoll l- organizzazzjoni ta' attivitajiet kulturali. L-industrija tat-turiżmu hija importanti ħafna għal Għawdex u hija kkunsidrata bħala waħda mill- pilastri tal-iżvilupp reġjonali. Huwa kkalkulat li t-turiżmu f'Għawdex jikkontribwixxi madwar 50 fil- mija tal-prodott domestiku gross tal-gżira u li jiġġenera 20 fil-mija tal-impjiegi totali f'Għawdex. L- importanza tas-settur turistiku tkompli tikber meta wieħed iqis li t-turisti f'Għawdex, jiġifieri dawk li joqogħdu lejl jew iktar f'Għawdex, kompla jiżdied. Sa Novembru tal-2017 kien hemm żieda ta' kważi 14 fil-mija fit-turisti barranin f'Għawdex meta mqabbel mal-istess perijodu tas-sena l-oħra, u żieda ta' 7 fil-mija fl-iljieli li qattghu it-turisti f'Għawdex, meta mqabbel mal-istess perijodu s-sena l-oħra. Promozzjoni reġjonali Funzjoni importanti tad-Direttorat hi li tippromovi lil Għawdex bħala destinazzjoni differenti u kumplimentari għall-bqija tal-pajjiż. L-għan aħħari u konformi mal-politika nazzjonali hu li wieħed iżid il-kontribuzzjoni tat-turiżmu lejn l-ekonomija inġenerali. Sar sforz kontinwu biex inkomplu nippromovu lil Għawdex permezz tal-karatteristiċi li jiddistingwuh bħala esperjenza unika fl- ivvjaġġar, f'niċeċ bħat-turiżmu kulturali, l-għadis, il-climbing, ir-rambling, turiżmu reliġjuż u t- turiżmu rurali inġenerali, li huma kollha setturi li jaqblu ma' turiżmu sostenibbli u mal-istrateġija li l- gżira tiġbed turiżmu ta' kwalità, mifrux fuq staġuni differenti. Id-Direttorat kompla jimplimenta l-istrateġija ta' marketing mifruxa fuq tliet snin li kienet tħejjiet fl- Dan issarraf f'ħidma kkordinata u diskussjonijiet kontinwi mal-Awtorità Maltija tat-Turiżmu u l-Ministeru tat-Turiżmu u wassal biex tnedew żewġ kampanji ta' reklamar matul ix-xhur kwieti tax- Xitwa f'żewġt iswieq, dak Franċiż u Taljan, ippjanati mid-Direttorat flimkien mal-uffiċċji barranin tal-MTA u li kienu mifruxa fuq midja differenti biex jolqtu vjaġġaturi b'interessi speċifiċi. Funzjonijiet Ħidma: Turiżmu ħidma konġunta mal-istess awtorità biex Għawdex ukoll jiġi espost bl-aħjar mod f'fieri barra minn Matul is-sena, Għawdex ġie rreklamat ukoll fuq diversi siti elettroniċi Maltin kif ukoll barra minn Barra minn hekk, sar reklamar fuq pubblikazzjonijiet f'niċeċ partikolari bħalma huma l-opri, l- avventura u l-cruiseliners. Il-billboards tal-Ministeru għal Għawdex ġew utilizzati matul is-sena biex jirreklamaw lill-gżira Għawdxija kif ukoll l-avvenimenti prinċipali li jseħħu f'Għawdex.  Reklami f'pubblikazzjonijiet li jitqassmu fuq linji tal-ajru barranin u nazzjonali bħalma huma:  Kampanji li jippromovu lil Għawdex bħala gżira ideali għal min iħobb l-avventura bħalma hu r-reklamar fuq Silent World, pubblikazzjoni popolari mal-għaddasa;  Kampanji ta' riklamar fuq siti ta' vjaġġar, fosthom fuq Tripadvisor.com. Ir-reklami f'din il- kampanja fuq dan is-sit popolari rawhom 'il fuq minn miljun ruħ fejn bosta minnhom imbagħad daħlu wkoll fuq is-sit www.visitgozo.com;  Turiżmu kulturali: Bil-għan li jkompli jippromovi t-tliet opri li jsiru f'Għawdex u t-tliet festivals kulturali internazzjonali, id-Direttorat għamel ukoll reklamar fuq l-Opera Now , u Matul din is-sena id-Direttorat ħadem ukoll mal-organizzaturi ta' dawn l-attivitajiet billi jagħtihom kontribuzzjoni finanzjarja li biha huma jkunu jistgħu jġibu ġurnalisti barranin biex jirrappurtaw fuq dawn l-attivitajiet kulturali fuq pubblikazzjonijiet speċjalizzati barra Id-Direttorat irreklama wkoll lil Għawdex fuq il-magażin Das Erbe Unserer Din il-pubblikazzjoni tolqot udjenza li tinteressa ruħha prinċipalment fl-istorja. promozzjoni kienet tinkludi editorjal fuq diversi siti storiċi Għawdxin;  Reklamar fuq diversi pubblikazzjonijiet u siti elettroniċi li jolqtu niċeċ partikolari bħal: Travel Trade Mena (Konferenzi), Sea Trade Cruise Review (Cruiseliners), u Spears (pubblikazzjoni mmirata għal turisti ta' faxxa għolja);  Turiżmu Sostenibbli: Il-promozzjoni ta' Għawdex għal turiżmu sostenibbli tkompliet f'pubblikazzjonijiet u siti speċifiċi bħat-Travelmole.com. Din tal-aħħar tiġi użata minn tnejn punt ħames miljun parteċipant fl-industrija tat-turiżmu u qiegħda mmirata prinċipalment għat- turiżmu responsabbli. Id-Direttorat kompla juża wkoll il-marka tat-Top 100 Sustainable Destinations fil-promozzjoni kollha tiegħu;  Reklamar fuq pubblikazzjonijiet li jitqassmu f'lukandi f'Malta bħal Guide me, Malta and Għawdex ġie rreklamat ukoll fuq il-gwida uffiċjali għal Malta għas-suq Ġappuniż maħruġa mill-Awtorità Maltija tat-Turiżmu (The Maltese Cross); Id-Direttorat kompla jirreklama lil Għawdex għas-suq domestiku. Dan kien jinkludi reklamar fuq programmi televiżi bħal Malta u Lil Hinn Minnha u Kalamita, kif ukoll fuq Delicious, il- Gwida, Business Agenda u Business Destination. Dehru wkoll reklami fuq gazzetti lokali bħal is-sena wkoll id-Direttorat qassam giveaways www.visitgozo.com f'wieħed miċ-ċentri l-iktar importanti f'Malta. Id-Direttorat għamel kampanji ppjanati fuq il-mezzi tal-midja soċjali bil-għan li jkun hemm għarfien dwar Għawdex kif ukoll iżjed interazzjoni man-nies li jsegwu il-midja tad-Direttorat. Matul is-sena, id-Direttorat tella' b'mod frekwenti kontenut dwar il-gżira ta' Għawdex fuq il-Facebook, Twitter, Instagram, Pinterest, Google+ u YouTube. Il-paġna ta' Facebook 'VisitGozo.com' issa għandha 'l fuq minn 225,000 segwaċi. Matul is-sena, apparti il-kontentut ta' kuljum li ġie mtella', din il-paġna intużat biex tirreklama lil Għawdex ma' udjenzi speċifiċi permezz tal-Facebook ads li d-Direttorat kien sikwit jagħmel skont l-avvenimenti li jkunu qed jiġru f'Għawdex u li jiġu mmirati lejn faxex partikolari ta' nies. Il-promozzjoni tad-Direttorat qed tkun ibbażata iktar fuq kontenut interattiv bħal videos fuq Għawdex li jiġu żviluppati mid-Direttorat stess. Video li ntlaqa' b'mod tajjeb kien jikkonċerna is-suq Nordiku u ġie żviluppat flimkien ma' produtturi lokali. Bl-għan li tiżdied l-interazzjoni mas-segwaċi tal-mezzi tal-midja tad-Direttorat, ġiet imnedija kampanja bl-isem ta' Give Me Gozo. Permezz ta' din il-kampanja, il-pubbliku ġie mistieden biex itella' videos li juru aspetti tal-ħajja f'Għawdex. Id-Direttorat kompla jiżviluppa s-sit www.visitgozo.com b'mod tekniku u fl-impatt viżwali tiegħu. sit kompla jiġi aġġornat b'kontenut ġdid kif ukoll b'informazzjoni dwar avvenimenti li jseħħu fuq il- gżira ta' Għawdex. B'hekk ġie assigurat li d-destinazzjoni tiġi komunikata b'mod effettiv u li tħalli impatt fuq min jivvjaġġa. Matul is-sena 2017, il-paġni tas-sit elettroniku tad-Direttorat infetħu iżjed minn żewġ miljun darba minn sitt mitt elf viżitatur. Il-kampanja diġitali mmexxija mid-Direttorat għandha l-għan li n-nies idumu dejjem iżjed fuq is-sit elettroniku. F'April ġiet imnedija l-app ta' VisitGozo. Din l-app taħdem b'mod sinkronizzat mas-sit tad-Direttorat. Il-kontenut kollu li hemm fuq is-sit www.visitGozo.com jinstab ukoll fuq din l-app. B'hekk il- visitgozo app tinkludi informazzjoni aġġornata kontinwament b'kontenut dwar siti ta' interess, attivitajiet kulturali u informazzjoni importanti li l-viżitaturi jistgħu jfittxu dwar Għawdex minn fuq mobile devices, bħal attivitajiet kulturali u postijiet ta' interess fil-viċinanzi ta' fejn huma jkunu joqogħdu. L-app ta' VisitGozo tagħmel parti mill-Malta Apps, inizjattiva li ġiet imnedija mill-Gvern ta' Malta. Fost id-diversi apps li nsibu f'din l-inizjattiva, l-app tal-VisitGozo hija l-aktar waħda popolari hekk kif ġiet imniżżla fuq sistemi iOS u Android tmint elef darba. Matul is-sena ġew aġġornati jew stampati diversi fuljetti ta' informazzjoni dwar Għawdex, fosthom Dawn il-fuljetti jiġu mqassma f'uffiċċji tal-Aworità Maltija tat-Turiżmu f'Malta u Għawdex kif ukoll minn diversi operaturi lokali. Lejn l-aħħar tas-sena ġiet iffinalizzata s-sejħa għas-servizz ta' installazzjoni ta' webcams panoramiċi. Dawn il-webcams se jitwaħħlu d-Dwejra, iċ-Ċittadella u qrib l-Għar ta' Calypso fil-bidu tas-sena 2018, bl-għan li l-veduti li jitgawdew minn dawn is-siti jkunu jistgħu jitgawdew mid-diversi segwaċi tal-midja soċjali u s-sit elettroniku tad-www.visitgozo.com. Dawn se jintużaw prinċipalment biex aktar nies jaraw il-ġmiel ta' dawn il-postijiet u b'hekk jitħajru jżuru lil Għawdex. Id-Direttorat kompla bl-isforzi tiegħu biex isostni diversi niċeċ li Għawdex jista' jkompli jgawdi minnhom u jibni fuqhom. Id-Direttorat ħa ħsieb biex ikompli jippromovi lil Għawdex billi jilqa' lit- turisti meta l-cruise liners jankraw barra mill-Imġarr. Il-viżitaturi kollha li niżlu mill-cruiseliners fil- Port tal-Imġarr ġew milqugħa f'ambjent mużikali u ngħataw ikel tradizzjonali. Tqassmulhom ukoll kotba informattivi li ġew żviluppati mill-istess Direttorat, liema kotba kienu jinkludu wkoll il- kalendarju kulturali ta' Għawdex li ġie mniedi fil-World Travel Market f'Londra f'Novembru tas-sena ta' qabel. Ma' kull wasla ta' cruiseliner id-Direttorat kien jikkordina l-komunikazzjoni ma' Transport Malta, l-Awtorità Maltija tat-Turiżmu, il-Gozo Channel (Operations) Ltd u l-Pulizija biex l-attività kollha tkun immexxija bl-aħjar mod possibbli. Id-Direttorat irrappreżenta wkoll lill-Ministeru għal Għawdex fil-World Travel Market f'Londra. Direttorat għen ukoll lill-Assoċjazzjoni tat-Turiżmu Għawdxija biex din tkun preżenti f'numru ta' fieri barra minn Malta. Filwaqt li l-punt fokali fil-fieri li għalihom kien preżenti d-Direttorat kien l- industrija, il-fieri li għalihom attendiet l-Assoċjazzjoni kienu mmirati prinċipalment lejn il- Din is-sena Għawdex reġa' ġie nnominat bħala wieħed mill-iktar mitt destinazzjoni sostenibbli fid- dinja (Sustainable Destinations Top 100) waqt konferenza internazzjonali f'Estoril fil-Portugall. għen biex Għawdex ikompli jieħu exposure konsiderevoli bħala destinazzjoni sostenibbli. Għawdex kellu l-opportunità li matul il-konferenzi internazzjonali li fihom ngħataw dawn il-premijiet, jagħmel preżentazzjoni dwar it-turiżmu sostenibbli f'Għawdex. Għawdex huwa assoċjat ma' dan it-tip ta' turiżmu minħabba l-aspetti kulturali u ambjentali li jagħmlu minnu destinazzjoni unika. intrapriżi f'Għawdex qed jaraw ukoll opportunità fi prattiki rurali u ambjentali. Dan jawgura tajjeb għal Għawdex hekk kif hemm diversi intrapriżi li diġà qed ikollhom suċċess sinifikanti f'dan is-settur. Bil-għan li Għawdex ikun komunikat bħala gżira attiva s-sena kollha, id-Direttorat ippubblika l- kalendarju kulturali għas-sena 2018. Id-Direttorat ħa ħsieb jiġbor l-informazzjoni mingħand l- entitajiet kollha involuti biex issir din il-pubblikazzjoni li tkun imfittxija ferm kemm fis-suq domestiku kif ukoll dak internazzjonali. Il-kalendarju stampat tqassam f'diversi fieri barra minn Malta fost operaturi lokali u barranin, fl-uffiċini tal-Awtorità Maltija tat-Turiżmu u fil-lukandi ta' 4 u 5 stilel f'Malta bħala parti mill-istrateġija li Għawdex ikun reklamat bħala destinazzjoni kulturali tul is-sena II-kalendarju f'forma elettronika jiġi komunikat permezz tal-midja soċjali u fuq is-sit tal- www.visitgozo.com matul is-sena kollha u huwa disponibbli għall-operaturi fil-qasam turistiku. sena reġgħet ġiet ippubblikata gwida għall-viżitaturi, kemm stampata kif ukoll elettronika, dwar l- artiġjanat lokali, bil-għan li l-valur kulturali tad-destinazzjoni jkun komunikat aħjar. Din is-sena reġgħet ġiet imnedija skema għad-dive-centres f'Għawdex, u oħra biex entitatjiet jiġu megħjuna jipparteċipaw f'fieri barra minn Malta, kif ukoll biex jagħmlu reklamar internazzjonali dwar Għawdex permezz tan-negozju tagħhom. L-għajnuna finanzjarja kienet ta' ħamsin fil-mija tal- flus minfuqa fuq reklamar internazzjonali, inkluż fieri. L-iskema kienet issejjaħ għal inizjattivi f'niċeċ li jiġbdu turiżmu ta' kwalità, inkluż l-għadis, it-turiżmu sportiv u avventuruż, it-turiżmu reliġjuż, is- settur tal-konferenzi u operaturi li xtaqu jippromovu tiġijiet f'Għawdex. Kien hemm tmien operaturi li gawdew minn din l-iskema u li għenu lid-destinazzjoni permezz ta' reklamar internazzjonali. Għall- ewwel darba din is-sena l-applikanti setgħu japplikaw online mingħajr il-bżonn li jiġu fl-uffiċini tad- Direttorat biex jitfgħu l-applikazzjoni tagħhom. Kontribuzzjoni lejn l-iżvilupp u l-analiżi ta' Politika fuq Għawdex Id-Direttorat irrappreżenta lill-Ministeru għal Għawdex fil-laqgħat tal-Kumitat Reġjonali ta' Għawdex, fil-kumitat konsultattiv tal-Intrapriża u fil-Kunsill tal-Artiġjanat. Ġew riveduti wkoll dokumenti li kienu ppreżentati f'dawn il-fora u l-uffiċċju tas-Segretarju Permanenti kien mgħarraf kif meħtieġ. Ewropea. Id-Direttorat kellu wkoll l-opportunità li jagħti diversi preżentazzjonijiet f'numru ta' fora li kienu jinkludu studenti barranin u lokali, kif ukoll viżitaturi barranin fuq proġetti kofinanzjati mill-Unjoni Id-Direttorat qed imexxi wkoll forum fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex flimkien ma' numru ta' msieħba soċjali biex tiġi żviluppata politika speċifika tat-turiżmu għal Għawdex. Flimkien mad-Direttorat ta' EkoGħawdex u l-Iżvilupp Reġjonali, id-Direttorat qed jieħu sehem fil- proġett ta' Destination SMEs. Dan il-proġett jinvolvi l-istudju ta' prassi tajbin relatati mat-turiżmu b'attenzjoni fuq intrapriżi ta' daqs żgħir u medju bil-għan li eventwalment issir politika ġdida għal Għawdex fejn jidħlu dawn it-tip ta' intrapriżi fil-qasam turistiku. Avvenimenti Kulturali Matul l-2017 id-Direttorat kien fdat ukoll bl-organizzazzjoni ta' avvenimenti kulturali. ikkordina programm tal-Milied mifrux fuq Għawdex kollu. Dan kien jinkorpora programm sħiħ ta' attivitajiet bejn it-2 ta' Diċembru u s-7 ta' Jannar, 2018. Għal dan il-għan ġew megħjuna diversi entitajiet mhux governattivi li matul dan il-perijodu jorganizzaw numru ta' attivitajiet. Ġie ppubblikat ktejjeb bl-attivitajiet kollha tal-Milied f'Għawdex. Dan ġie mqassam m'Għawdex kollu u f'diversi lokalitajiet f'Malta. Sar ukoll reklamar f'gazzetti, radju, televixin, billboards, Google ads, fis-sit elettroniku ta' www.visitgozo.com u fil-paġni ta' Facebook ta' visitgozo u Christmas in Gozo. Il-programm tal-Milied fetaħ uffiċjalment fit-2 ta' Diċembru b'kunċert ta' The Malta Concert Tul din l-attività ġiet inawgurata l-mixegħla tal-Milied li kienet tinkludi s-siġra tal-Milied fi pjazza Indipendenza, ir-Rabat, Għawdex, u d-dwal mat-toroq ewlenin f'Għawdex. Din is-sena għall-ewwel darba ġie mżejjen il-ġnien tal-Villa Rundle. Fis-17 ta' Diċembru ġiet organizzata 'Dinja tat-tfal' fil-Kumpless Sportiv ta' Għawdex. logħob għat-tfal u diversi inizjattivi oħra. Fit-23 ta' Diċembru saret il-parata tal-Milied fi Triq ir-Repubblika, ir-Rabat. Din kienet ċelebrazzjoni li tinvolvi karattri relatati mal-Milied u żfin minn mitejn tifel u tifla. Fil-31 ta' Diċembru, b'kollaborazzjoni mal-Kunsill Lokali tar-Rabat, Għawdex, ġew organizzati l- festeġġjamenti tal-aħħar tas-sena fi Pjazza Indipendenza. Id-Direttorat kompla bil-ħidma tiegħu favur ir-restawr tal-Fanal ta' Ġurdan. Ħa ħsieb għalhekk jikkordina l-ħidma bejn id-diversi entitajiet u ministeri fuq diversi aspetti tekniċi tal-proġett. Id-Direttorat kompla jaħdem ukoll fuq il-potenzjal ta' ċerti żoni rurali, inkluż Wied Riħan, bħala prodott turistiku, bil-għan li dawn iż-żoni jingħataw prijorità għall-iżvilupp sostenibbli li jivvalorizza l-potenzjal ambjentali u kulturali tagħhom. Ta' min jgħid ukoll li d-Direttorat kompla jidentifika proġetti u inizjattivi ta' natura kapitali li bihom ikun jista' jiġi vvalorizzat il-prodott turistiku Għawdxi. Żvilupp Ekonomiku Id-Direttorat irrappreżenta lill-Ministeru għal Għawdex fuq il-Kunsill Malti għall-Artiġjanat u għen Ingħatat ukoll għajnuna biex għal darb'oħra l-Konfederazzjoni tkun tista' ttella' l-attività Farm to Fork li biha tkun tista' tippromovi l-prodott lokali. Id-Direttorat ipprovda assistenza finanzjarja lill-Kamra tal-Kummerċ Għawdxija biex din tkun tista' tattendi attivitajiet barra minn Malta, li jservu biex imprendituri Għawdxin jagħmlu kuntatti ġodda barra minn Malta. Id-Direttorat ħajjar, permezz ta' sejħa pubblika, u ta l-assistenza tiegħu, lill-kumpaniji stabbiliti f'Għawdex li huma speċjalizzati fl-iżvilupp ta' prodotti ta' software, high tech u midja diġitali biex jattendu avvenimenti barra minn Malta li permezz tagħhom ikunu jistgħu jżommu ruħhom aġġornati ma' dak li jkun qed jiġri fis-suq filwaqt li jagħmlu kuntatti ma' kumpaniji barra minn Malta. minħabba l-fatt li dawn it-tip ta' entitajiet jistgħu faċilment jistabbilixxu ruħhom f'Għawdex u jikkontribwixxu fil-valur miżjud ekonomiku. Tliet entitajiet ipparteċipaw b'suċċess taħt din l-iskema. Din is-sena d-Direttorat irrappreżenta lil Għawdex fl-Ernst & Young Malta Attractiveness Event. Direttorat ipparteċipa f'workshop iddedikat speċifikament għal Għawdex u ħa ħsieb posta biex jagħti għajnuna siewja fuq Għawdex lid-diversi rappreżentanti li attendew għal dan l-avveniment. Dan id-Direttorat segwa l-iskemi li tnedew mill-Jobs Plus biex iżidu l-impjiegi f'Għawdex. Uffiċċju tal-Kultura Ir-rwol tal-Uffiċċju tal-Kultura huwa li jippromovi l-arti viżiva u l-arti performattiva f'Għawdex. L-Uffiċċju tal-Kultura jilqa' fi ħdanu l-Kumitat Festi Nazzjonali u Reġjonali u l-Kunsill tal-Kultura. Il-Kumitat u l-Kunsill huma maħtura mill-Ministeru għal Għawdex. Festi nazzjonali u ċelebrazzjonijiet reġjonali organizzati mill-Kumitat Festi Nazzjonali u Reġjonali Matul din l-aħħar sena, l-Uffiċċju tal-Kultura, flimkien mal-Kunsill tal-Kultura u l-Kumitat Festi Nazzjonali u Reġjonali, ħadu ħsieb l-organizzazzjoni ta' diversi attivitajiet. Dawn kienu jinkludu: Jum il-Ħelsien; Jum il-Vittorja; Jum ir-Repubblika Ġew organizzati wkoll Jum it-Tifkira tal-vittmi tal-għarqa tat-30 ta' Ottubru, 1948, kif ukoll Jum it- Tifkira li jfakkar il-vittmi taż-ċewġ gwerer dinjija, kif ukoll Jum Għawdex. Din is-sena ġiet organizzata serata mużiko-letterarja f'ġieħ Dun Karm Psaila, il-Poeta Nazzjonali. Kunsill tal-Kultura Il-Kunsill tal-Kultura organizza jew għen diversi attivitajiet fosthom: Il-Kunċert Music from the Heart, fil-Bażilika tax-Xagħra;  Wirja ta' ritratti dwar temi relatati mal-Għid fiċ-Ċentru Kulturali taċ-Ċittadella;  Serata ta' Tifkira f'ġieħ l-eks President Emeritu Ċensu Tabone u l-artist Michele Busuttil;  Serata Folk, Għad-Dell tal-Għajn il-Kbira, fil-Fontana;  Kunċert Marjan, f'Ta' Pinu;  Kunċert Rock f'Ta' Sannat;  Serata ta' Nostalġija u Allegrija, fil-ġnien tal-Villa Rundle;  Kommemorazzjoni ta' Santa Ċeċilja mill-banda Viżitazzjoni tal-Għarb Attivitajiet organizzati mill-Uffiċċju tal-Kultura Għawdex sar tul Triq Fortunato Mizzi, Ir-Rabat. Għid 2017 Fl-attivitajiet tal-Karnival 2017 ipparteċipaw żewġ karrijiet trijonfali, tliet baned lokali, tliet settijiet ta' maskri grotteski u ħames kumpaniji taż-żfin. Għat-tielet sena konsekuttiva I-Karnival Reġjonali ta' L-Uffiċċju tal-Kultura kkordina diversi attivitajiet marbutin mal-festi tal-Għid. Dawn kienu jinkludu l-pubblikazzjoni Għawdex Fidi u Tradizzjoni. Dawn kienu jinkudu: Saru diversi attivitajiet matul is-Sajf li ġew ikkordinati jew megħjuna b'xi mod mill-Uffiċċju tal- Il-Jazz Do festival, fl-Imġarr, Għawdex;  L-attività MarsalMużajk f'Marsalforn;  Ħames kunċerti ta' mużika rock madwar diversi lokalitajiet f'Għawdex;  Kunċert mid-D Capitals fid-Ditch taċ-Ċittadella; Il-Fjakkolata tax-Xlendi matul ix-xahar ta' Awwissu. L-Uffiċċju tal-Kultura kien responsabbli wkoll biex jorganizza kompetizzjoni ta' presepji statiċi u mekkaniċi li kienu miftuħa għall-pubbliku. Intrama wkoll presepju life-size fiċ-Ċittadella u presepju ieħor fil-Barrakka fi Triq ir-Repubblika, Ir-Rabat. Attivitajiet fiċ-ċentri taħt ir-responsabbiltà tal-Uffiċċju tal-Kultura L-Uffiċċju tal-Kultura għandu wkoll ir-responsabbiltà li jikkordina d-diversi wirjiet li jsiru minn diversi artisti fiċ-ċentri li jaqgħu taħt ir-responsabbiltà tiegħu. Dawn kienu jinkludu kemm għajnuna loġistika kif ukol,l f'ċerti każi, li l-wirja stess tiġi mtellgħa miċ-Ċentru tal-Kultura. Dan kien il-każ tal-wirja tal-Karnival f'Għawdex u dik dwar l-artist u skultur Carlo Pisi. Matul l-2017 saru tnax-il wirja fil-Banca Giuratale. Dawn kienu jinkludu wirjiet minn diversi artisti kemm lokali kif ukoll barranin. Min-naħa l-oħra ttellgħu ħamsa u tletin wirja fiċ-Ċentru Kulturali fiċ- Ċittadella. Dan iċ-ċentru laqa' wkoll l-attivitajiet ta' diversi għaqdiet kulturali. Dawn kienu jinkludu plays u cult films fit-teatru tal-istess ċentru, kif ukoll diversi kunċerti mużikali fid-diversi swali. Ċentru ieħor immexxi mill-Uffiċċju tal-Kultura huwa dak tas-Sala tal-Arti fix-Xewkija. F'din is-sala