RAPPORT ANNWALI TAL-MINISTERU GĦAL GĦAWDEX 2018 Direttorat Ġenerali (Operat) L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer (CIO) Direttorat tas-Servizzi Korporattivi Direttorat tas-Servizzi f'Għawdex Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp Direttorat għall-Implimentazzjoni ta' Programmi Direttorat għat-Turiżmu u Żvilupp Ekonomiku Direttorat ekoGħawdex Direttorat Ġenerali (Operat) Funzjonijiet L-għanijiet prinċipali tad-Direttorat Ġenerali (Operat) huma li: Jipparteċipa b'mod sħiħ fl-iżvilupp u l-implimentazzjoni tal-pjanijiet strateġiċi, operattivi u tar-riżorsi tal- Ministeru u li jikkopera mal-istaff biex il-Ministeru jikseb l-għanijiet tiegħu billi jaqsam ir-riżorsi, jipprovdi s-sapport u l-assistenza u jqassam informazzjoni ta' interess. Jipprovdi assistenza lill-kapijiet tad-direttorati fit-twettiq ta' pjani operattivi biex jgħin lill-Ministeru fl- implimentazzjoni ta' direttivi li għandhom x'jaqsmu mal-politika tal-Gvern. Jistabbilixxi metodi effettivi ta' komunikazzjoni ma' gruppi ta' klijenti u ma' ministeri oħra, dipartimenti u aġenziji biex itejjeb il-bdil ta' informazzjoni u ideat fuq materji ta' interess komuni u jiżgura li s-servizzi u programmi huma adattati għall-ħtiġiet tal-klijenti, kif ukoll li huma kompatibbli u kumplimentari ma' inizjattivi ta' servizzi oħra. Dan id-Direttorat huwa responsabbli mid-Direttorat tas-Servizzi Korporattivi, mid-Direttorat tas-Servizzi f'Għawdex, mis-sezzjonijiet fejn issir il-ħidma tas-salarji u s-Sezzjoni Ċentrali tas-Salarji, mill-uffiċċju tan- Nutar tal-Gvern, l-uffiċċju tar-Reġistru Pubbliku u tar-Reġistru tal-Artijiet. Matul din is-sena ġew imwaqqfa ċ-Change Management Unit u s-Sezzjoni ta' Verifikazzjoni. Ħidma L-Uffiċċju tan-Nutar tal-Gvern depożitati kuntratti u testmenti. L-uffiċċju tan-Nutar tal-Gvern huwa responsabbli mill-kustodja tal-Arkivju Notarili li fih hemm L-uffiċċju tan-Nutar tal-Gvern, bl-għajnuna tal-Arkivist għal Għawdex, iċċertifika kopji ta' kuntratti legali u kopji ta' testmenti kemm dawk legali kif ukoll informali. Dan minbarra kopji oħra ta' kuntratti informali rikjesti mill-pubbliku. Dawn l-atti jistgħu jiġu spezzjonati mill-pubbliku li jista' wkoll jitlob kopji ta' dawn l-atti skont il-Liġi Notarili. Matul is-sena 2018, 2,562 klijent talbu u ngħataw kopja ta' kuntratti u testmenti. Barra minn dan, saru regolarment spezzjonijiet ta' natura informattiva u riċerka mill-pubbliku inġenerali. Ta' min isemmi wkoll li matul is-sena 2018 tkomplew it-tiswijiet fuq 69 Reġistru tal-Arkivju ieħor. Dan l-uffiċċju jilqa' applikazzjonijiet rigward reġistrazzjoni ta' proprjetà f'Għawdex u Kemmuna, L-Uffiċċju għar-Reġistrazzjoni tal-Artijiet bejgħ ta' pjanti u reġistrazzjoni ta' charges fuq proprjetajiet. Fis-sena 2018 l-uffiċċju rċieva l-applikazzjonijiet segwenti:  1,613-il applikazzjoni għal reġistrazzjoni ta' art;  1,446 riċerka uffiċjali. id-dokumenti jkunu disponibbli b'mod elettroniku. L-Uffiċċju tar-Reġistru Pubbliku ta' Għawdex L-uffiċċju kompla jagħmel skennjar tad-dokumenti annessi ma' kull applikazzjoni ħalli fil-futur dawn Matul l-2018, 4,193 nota ta' insinwa kienu reġistrati f'dan l-uffiċċju, filwaqt li kien hemm 2,869 nota ta' ipoteka. Kien hemm ukoll 742 nota ta' riferenza relatati ma' ipoteki u 32 ipoteka legali. ta' ċedoli li għandhom x'jaqsmu mal-fidi ta' ċnus dwar proprjetà immobbli f'Għawdex u Kemmuna kienu jammontaw għal 55. Kien hemm ukoll 40 mandat ta' inibizzjoni u seba' subbasti. In-numru totali ta' Atti reġistrati fis-Sezzjoni tal-Istat Ċivili kienu: Twelidijiet Żwiġijiet In-numru ta' ċertifikati maħruġa mis-Sezzjoni tal-Istat Ċivili kienu: Estratt taċ-Ċertifikati Ċertifikati dettaljati Fl-2018 ir-Reġistru taż-Żwiġijiet ipproċessa 209 applikazzjoni taż-żwieġ. Żwiġijiet Reliġjużi Żwiġijiet Ċivili Unjoni Ċivili Fl-2018, kienu ordnati minn dan l-Uffiċċju riċerki dwar trasferimenti u ipoteki kif ukoll riċerki L-istess riċerki ġew imqassma wkoll minn dan l-uffiċċju. Is-Sezzjoni tar-Reġistru Pubbliku, Taqsima ta' Inputtjar u Verifikazzjoni L-ammont totali taċ-ċertifikati tal-mewt li kienu vverifikati matul is-sena 2018 kien ta' 63,346 (li jwasslu sar-reġistri tas-sena 1915) filwaqt illi t-total taċ-ċertifikati tal-mewt li kienu mdaħħla fis-sistema ta' inputtjar matul l-istess sena kien ta' 5,943. Mill-banda l-oħra t-total taċ-ċertifikati tat-twelid li kienu vverifikati kien ta' 23,157 (li jwasslu sar- reġistri tas-sena 1916). It-total taċ-ċertifikati tal-twelid ta' Għawdex li kienu mdaħħla fis-sistema ta' inputtjar matul is-sena 2018 kien ta' 7,645 filwaqt li t-total taċ-ċertifikati taż-żwieġ ta' Għawdex kien ta' 16,602. Is-Sezzjonijiet tas-Salarji (Back Office) L-għan ewlieni tas-sezzjonijiet tas-salarji huwa li jipproċessaw l-aġġustamenti kollha fis-salarju, inkluż benefiċċji, allowances u sahra tal-impjegati. F'Novembru ta' din is-sena ġew iffirmati s-Service Level Agreement mal-ħames ministeri li għandhom is-Sezzjoni tas-Salarji fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Il-funzjonijiet prinċipali mwettqa mis-sezzjonijiet tas-salarji matul is-sena 2018 huma dawn: Il-ħlas tas-salarju tal-impjegati kollha; It-tlestija tal-Formola A, li tintbagħat lis-Sezzjoni tas-Salarji Ċentrali għall-ipproċessar meħtieġ. Minn Ottubru tal-2018 bdiet tintuża sistema elettronika ġdida ta' komunikazzjoni bejn is-sezzjonijiet kollha konċernati. Is-sistema l-ġdida hija s-Salaries Reporting System Din is-sistema ġiet maħluqa bħala riżultat tal-implimentazzjoni tal-KPI25. A baqgħet issir b'mod parallel flimkien mas-sistema l-ġdida sal-aħħar tas-sena 2018; Ir-risposti għall-mistoqsijiet tal-impjegati dwar is-salarju tagħhom kif ukoll il-ħruġ ta' dokumenti mitluba relatati mar-Riżorsi Umani; Il-ħruġ ta' rapporti relatati mal-pagi u salarji; It-tfassil tal-iskedi tal-pagi u l-multipayments b'rabta mal-lista tal-ħlas supplimentari; Il-kontroll proviżorju u verifika mill-ġdid tal-lista tal-pagi finali;  L-iċċekkjar tal-istatistika fuq l-Employee Payment Screen; Il-kalkoli tal-ħlasijiet li jirrigwardaw ir-rosters; Il-ħruġ ta' multi payments dovuti lill-impjegati li rriżenjaw; dawn jinkludu arrettrati ta' ftehimiet ġodda; Il-ġbir ta' data b'konnessjoni mas-sahra;  L-ipproċessar ta' data fir-rigward ta' mistoqsijiet parlamentari. Matul l-2018 ħames Sezzjonijiet tas-Salarji pproċessaw is-salarji f'dawn il-ministeri: Il-Ministeru għas-Saħħa (Esklużi l-Isptar Mater Dei, l-Isptar Ġenerali ta' Għawdex u s-Saħħa Primarja) Is-Sezzjoni tas-Salarji tal-Ministeru għas-Saħħa pproċessaw aġġustamenti fis-salarju ta' madwar 1,000 Żdiedu ħames paypoints ġodda mal-erbgħa u erbgħin li kien hemm. Saru kordinazzjonijiet mas-Sezzjoni tal-Personnel fil-Ministeru għas-Saħħa dwar ċirkustanzi li jikkonċernaw l-attendenza, it- trasferimenti, ir-riżenji u t-tibdil fis-sigħat tal-impjegati. Is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat il-pagamenti meħtieġa lill-entitajiet governattivi u dawk mhux governattivi li jipprovdu s-servizzi tagħhom lill- Ministeru għas-Saħħa. Il-Ministeru għall-Edukazzjoni L-għan ewlieni ta' din is-sezzjoni huwa li tipprovdi s-servizz neċessarju lill-impjegati kollha tad- Diviżjoni tal-Edukazzjoni. Din is-Sezzjoni tas-Salarji tal-Ministeru għall-Edukazzjoni pproċessat 8,300 salarju. Jitħallsu wkoll 240 Adult Educator li huma mpjegati part-time u li l-paga bażika u t-tnaqqis tas-sigurtà soċjali tagħhom jiġu kkalkulati minn din is-sezzjoni. Ġew ikkalkulati wkoll l-income supplements u l-bonuses prorata skont is-sigħat maħdumin fil-Wages Return li din is-sezzjoni tirċievi għal kull individwu. Is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat ukoll ir-rimunerazzjoni ta' waranofsinhar (afternoon remuneration) fejn inħarġu 1,552 pagament lill-impjegati tad-Dipartiment tal-Edukazzjoni. Il-proċess tal-kalkolu tal-ammonti dovuti lil kull impjegat u liema rata hija applikabbli skont is-salarju huwa kollu maħdum mill-uffiċċju tas-salarji. Inħarġu madwar 13,000 pagament lil impjegati dwar Sezzjonijiet għall-Iżvilupp Professjonali (Professional Development Sessions). Dawn ġew imħallsin lil min attenda għal dawn is-sezzjonijiet wara li s-Sezzjoni rċeviet l-ammonti dovuti mis-Sezzjoni tal- Fis-sena 2018 ġew imgħoddija 4,750 pagament lill-impjegati tad-Dipartiment tal- Edukazzjoni li għamlu s-superviżjoni waqt il-ħin tal-Healthy Breakfast fl-iskejjel primarji. Inħarġu 34,260 pagament lill-impjegati li għamlu s-supervizjoni fl-iskejjel waqt il-ħin tal-mistrieħ u waqt trasport lejn u lura mill-iskola. Dawn il-pagamenti kienu jkopru supervizjoni magħmula matul il- perjodu ta' xahrejn. Saru aġġustamenti f'madwar 7,500 allowance lill-impjegati tad-Dipartiment tal- Edukazzjoni. Ġew ukoll ipproċessati madwar 7,000 progression/kuntratt ġdid/appointment lil impjegati fid-Dipartiment tal-Edukazzjoni fejn saru kalkoli u aġġustamenti fir-rigward tal-allowances li kienu Il-Ministeru għat-Trasport, Infrastruttura u Proġetti Kapitali (MTIP) u l-Cleansing and Maintenance Division tal-Ministeru għall-Ġustizzja, Kultura u Gvern Lokali (MJCL) Din is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat aġġustamenti fis-salarju ta' madwar 1,000 impjegat għall- Ministeru għat-Trasport, Infrastruttura u Proġetti Kapitali u madwar 350 impjegat tal-Cleansing and Maintenance Division tal-Ministeru għall-Ġustizzja, Kultura u Gvern Lokali (MJCL). Matul is-sena 2018 saru madwar 589 Formola A (Jannar-Ottubru) u 1,840 proċess individwali fis-sistema tal-SRS Is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat il-pagamenti meħtieġa lill-entitajiet governattivi u dawk mhux governattivi. Il-Ministeru għall-Ambjent, Żvilupp Sostenibbli u Tibdil fil-Klima (MESDC) Din is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat aġġustamenti fis-salarju ta' madwar 1,225 salarju tal-Ministeru għall-Ambjent, Żvilupp Sostenibbli u Tibdil fil-Klima. Matul is-sena 2018 saru madwar 729 Formola A (Jannar-Ottubru) u 1,717-il proċess individwali fis-sistema tal-SRS (Salaries Reporting System). Sezzjoni tas-Salarji pproċessat il-pagamenti meħtieġa lill-entitajiet governattivi u dawk mhux Il-Ministeru għall-Affarijiet Interni u s-Sigurtà Nazzjonali (Dipartiment tal-Pulizija) Din is-Sezzjoni tas-Salarji pproċessat madwar 2,370 salarju tal-membri tal-Korp tal-Pulizija fi ħdan Il- Ministeru għall-Affarijiet Interni u s-Sigurtà Nazzjonali. Ipproċessat ukoll il-ħlas ta' extras, li huma pagamenti ta' flus marbuta ma' xogħol li sar lil terzi persuni u li ġie mħallas mit-terzi persuni. dettaljat tal-extras jintbaghat b'mezz elettroniku fl-indirizz elettroniku provdut mill-pulizija ma' kull Din is-sitema ġiet implimentata fis-sena 2018. Saret kordinazzjoni mas-Sezzjoni tar-Riżorsi Umani u mas-Sezzjoni Ċentrali tas-Salarji sabiex ġew imwettqa tibdiliet varji li huma neċessarji biex jiġu emendati l-pagi, inkluż tnaqqis ta' ġranet mingħajr paga, tibdil ta' pagamenti fl-allowances, tibdil fis-sigħat tal-impjegati, tibdil ta' rati tat-Taxxa u tibdil ieħor neċessarju skont il-Public Service Management Code, ċirkularijiet u deċiżjonijiet tal-Qorti u l-Ġustizzja fejn jaqbel. Din is-Sezzjoni għamlet it-tibdil neċessarju li ġab mieghu il-Ftehim Kollettiv Settorali l-ġdid tal-puluzija li ġie ffirmat Bosta tibdiliet kienu bid-data effettiva mill-ewwel ta' Jannar tas-sena 2018. ir-rapport ta' kull xahar rigward il-pagamenti tal-extras u rapporti oħra dwar pagamenti mitluba mis- Sezzjoni tal-Finanzi fi ħdan id-Dipartiment tal-Pulizija. Is-Sezzjoni Ċentrali tas-Salarji Is-sezzjoni Ċentrali tas-Salarji hi responsabbli minn: Ipproċessar korrett u ħruġ fil-ħin tal-pagi tal-impjegati tas-Servizz Pubbliku;  Manteniment adekwat ta' informazzjoni marbuta ma' promozzjonijiet, progressjonijiet u ħatriet ta' kull ħaddiem impjegat mal-Gvern;  L-interpretazzjoni korretta tad-diversi direttivi maħruġa mill-People and Standards Division (P&SD), qbil kollettiv tal-Gvern, ċirkulari mill-Ministeru tal-Finanzi u tibdil rilevanti fil-Public Ipproċessar ta' data provduta mill-Uffiċċji tar-Riżorsi Umani u mis-sezzjonijiet tas-Salarji tal- Ministeri kollha biex jiġi żgurat li tibdil fil-pagi jiġu esegwiti fil-ħin u l-pagi joħorġu korretti;  Ħruġ ta' pagamenti supplimentari u kalkoli ta' ammonti relatati mal-paga li jridu jiġu rifużi lura lill-Gvern, skont kif indikat mis-sezzjonijiet tas-salarji tal-ministeri. B'kollaborazzjoni mal-P&SD, mal-Malta Information Technology Agency (MITA), l-uffiċjali tad- DAKAR, l-amministratur tal-pagi u l-iskrivani kollha, is-Sezzjoni tas-Salarji Ċentrali tesegwixxi u ssaħħaħ il-proċess u tiżgura l-implimentazzjoni effettiva tad-Dakar Payroll Software. B'kollaborazzjoni mal-amministratur tal-pagi, tipprovdi assistenza u informazzjoni f'waqtha lis-sezzjonijiet tas-Salarji tal- Ministeri kollha tal-Gvern dwar mistoqsijiet fuq il-pagi. Tipprovdi servizz lid-Dipartiment tat-Taxxi Interni biex jiġi żgurat kull aġġornament fit-Taxxa u l-FSS tal-impjegati tal-Gvern. Matul l-2018 saret ħidma fuq diversi Ftehim Settorali li ġew fis-seħħ matul din is-sena. Xogħol ieħor li sar f'din is-sezzjoni kien dak dwar pagi ta' diversi persuni li kellhom il-każijiet tagħhom deċiżi mill- Bord tal-Inġustizzji. Dan kien ifisser kalkoli manwali ta' pagi li jmorru lura anke sa 30 sena. Inħadmu wkoll l-FS3 ta' dawn is-snin b'lura ta' kull persuna li resqet quddiem dan il-Bord u ngħatat rakkomandazzjoni favorevoli. Is-Sezzjoni Pensjonijiet tas-Servizz Ir-responsabbiltà ewlenija tas-Sezzjoni tal-Pensjonijiet tas-Servizz hija li jitħallsu l-pensjonijiet u s- somma tat-Teżor lill-ħaddiema tal-Gvern li ilhom jaħdmu mal-Gvern b'mod kontinwu sa minn qabel il-15 ta' Jannar, 1979, kif ukoll il-pensjoni lill-uffiċjali tal-Forzi Armati ta' Malta, uffiċjali fil-Faċilità Korrettiva ta' Kordin, membri tal-Korp tal-Pulizija u membri fil-Forza tal-Assistenza u Salvataġġ, fil- Protezzjoni Ċivili, membri parlamentari u l-membri tal-Ġudikatura. Is-sezzjoni tikkalkula l-ammonti dovuti kif imsemmi u wkoll kalkoli ta' meta jsiru pagamenti b'lura jew reviżjonijiet b'riżultat ta' każijiet ta' inġustizzja. Is-sezzjoni hija wkoll responsabbli mill-ħlas tal-bonus u tal-income supplement lill-eks impjegati tas-Servizz Pubbliku li mhux qed jirċievu dawn il-pagamenti mid-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali jew minn xi impjieg ieħor. Jiġu wkoll kalkulati ammonti dovuti lil werrieta jew dovuti lura lill- Gvern meta jmut pensjonant u tieħu ħsieb li jitħallsu jew jinġabru l-flus skont il-każ. L-Uffiċċju għall-Affarijiet tal-Konsumatur Il-prinċipju ta' gwida tal-Uffiċċju għall-Affarijiet tal-Konsumatur huwa l-promozzjoni u l-protezzjoni tad-drittijiet tal-konsumatur. Dan l-għan jinkiseb prinċipalment billi titrawwem relazzjoni bbilanċjata bejn il-konsumaturi u n-negozjanti. Permezz ta' edukazzjoni u informazzjoni kontinwa dan l-Uffiċċju jagħti s-setgħa lill-konsumaturi biex jittrattaw bl-aħjar mod possibbli l-problemi li jiltaqgħu magħhom waqt ix-xiri tagħhom. Min-naħa l-oħra, in-negozjanti u l-fornituri tas-servizzi huma mħeġġa jadottaw prattiki kummerċjali li jibbenefikaw il-konsumaturi u b'hekk irawmu relazzjonijiet ta' konsumaturi b'saħħithom. Meta jiffaċċjaw tilwim ma' kummerċjanti jew fornituri ta' servizzi, il-konsumaturi jistgħu jitolbu l- assistenza tal-Uffiċċju għall-Affarijiet tal-Konsumatur. Din l-għajnuna tingħata prinċipalment permezz ta' proċess ta' konċiljazzjoni li jitwettaq bejn il-konsumaturi u n-negozjanti bil-għan li tintlaħaq soluzzjoni bonarja. Rwol importanti ieħor li għandu dan l-Uffiċċju huwa dak li jiżgura infurzar effettiv tal-leġiżlazzjoni dwar il-protezzjoni tal-konsumatur. Dan jinkiseb prinċiplament permezz ta' investigazzjoni ta' prattiki kummerċjali mhux leali, termini kuntrattwali inġusti u ksur tar-Regolamenti dwar id-Drittijiet tal-Konsumatur u billi jittieħdu l-miżuri meħtieġa għall-prevenzjoni ta' tali prattika. Tiżgura wkoll it-trasparenza tal-prezzijiet u l-konformità ma' rekwiżiti ta' informazzjoni oħra kif stipulat fil-leġizlazzjoni tal-konsumatur. F'Ottubru tal-2018, il-Ministeru għal Għawdex u l-Awtorità ta' Malta għall-Kompetizzjoni u għall- Affarijiet tal-Konsumatur (MCCAA) iffirmaw Service Level Agreement, li se jwassal lill-Awtorità biex tiftaħ fergħa f'Għawdex. Dan qed isir sabiex il-Gvern joffri aktar opportunitajiet ta' xogħol u mobbiltà fix-xogħol f'Għawdex. Il-ftuħ ta' din il-fergħa l-ġdida huwa essenzjali peress li jippermetti lill-Awtorità u s-servizzi tagħha jkunu eqreb lejn in-nies. L-Awtorità tinkorpora firxa wiesgħa ta' funzjonijiet inkluż l-Uffiċċju tal-Kompetizzjoni, l-Uffiċċju għall-Affarijiet tal-Konsumatur, id-Diviżjoni tar-Regolamenti Teknici u l-Istitut għall-Istandards u l-Metroloġija. Bħalissa l-preżenza tal-MCCAA f'Għawdex hija limitata li toffri servizzi ta' trattament ta' lmenti. Bit-tisħiħ tal-preżenza tagħha f'Għawdex, permezz tal-ftuħ ta' uffiċċju modern, l-Awtorità se tipprovdi one-stop-shop kemm għall-konsumaturi kif ukoll għas-settur tan-negozju. L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer Funzjonijiet L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer għandu l-għan li joffri sapport u konsulenza fil-qasam tal-ICT lid-direttorati kollha li jaqgħu taħt id-dekasteru tal-Ministeru għal Għawdex u li jmexxi, iwettaq, kif ukoll jipproponi proġetti ġodda li huma relatati ma' dan il-qasam. Ir-responsabbiltajiet fil-qosor ta' dan l-uffiċċju jinkludu t-tfassil tal-pjanijiet strateġiċi u operattivi tal- Informazzjoni u t-Teknoloġija tal-Komunikazzjoni (ICT), jagħmel monitoraġġ tal-provvista ta' servizzi tal-ICT li jingħata mill-kuntratturi, ifassal u jiġġestixxi l-baġit tal-ICT, jimmassimizza r-riżorsi tal-ICT, it-tfassil u l-immaniġġjar ta' kuntratti relatati mal-ICT, jidentifika ħtiġiet u jagħti taħriġ fl-ICT li jinkludi taħriġ dwar l-użu ta' software u applikazzjonijiet, japplika standards, policies u proċeduri interni kif ukoll dawk maħruġa mill-gvern ċentrali, l-immaniġġjar tan-network fil-binjiet kollha tal- Ministeru għal Għawdex. B'kollaborazzjoni mal-Malta Information Technology Agency (MITA), ma' ministeri oħra, ma' organizzazzjonijiet fis-settur pubbliku, kif ukoll ma' kumpaniji tal-ICT mis-settur privat, saret ħidma fuq inizjattivi li jolqtu l-Gvern kollu u dan bil-għan sabiex jintlaħqu l-oġġettivi tal-Gvern. Fis-sena 2018, l-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer iffokka parti sostanzjali mill-ħidma tiegħu fuq Key Performance Indicator (KPI) li kellu l-Ministeru ta' Għawdex, inizjattivi ta' tnaqqis u simplifikazzjoni ta' burokrazija, bdil ta' aktar formoli minn format bil-karta għall-formola diġitali u fuq Ħidma L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer ħadem b'kollaborazzjoni mad-Diviżjoni tal-Operat fuq KPI 25 li kienet tikkonsisti fl-iżvilupp tal-Salaries Reporting System (SRS). Din hija sistema ta' komunikazzjoni intiża biex tintuża mill-impjegati ta' ministeri tal-Gvern li għandhom il-back offices tas-salarji f'Għawdex. Issa, permezz tal-SRS, kull talba konnessa mas-salarji bejn il-ministeri li għandhom il-back offices tagħhom f'Għawdex u s-sezzjoni tas-salarji tal-Gvern issir permezz ta' din is-sistema. B'din is-sistema nħoloq post ċentrali wieħed fejn kull talba li tkun saret tkun miżmuma, kif ukoll beda jkun hemm komunikazzjoni aktar effikaċi u fil-ħin. Inizjattivi għas-Simplifikazzjoni tal-Burokrazija L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer ħadem fuq dawn l-inizjattivi intiżi biex ikun hemm simplifikazzjoni tal-burokrazija:  Simplifikazzjoni fil-proċess li permezz tiegħu l-artisti jirriservaw spazji amministrati mill- Ministeru għal Għawdex għal attivitajiet artistiċi;  Ħlas onlajn għas-sħubija tal-Kumpless Sportiv ta' Għawdex. (b'kollaborazzjoni mad-Direttorat tas-Servizzi f'Għawdex). Matul is-sena 2018 kien hemm aktar formoli li nqalbu minn karta stampata għal eforms u biex allura jkunu f'forma diġitali u jkunu konformi mal-inizjattiva tal-eGovernment. B'kollaborazzjoni mad-Direttorat tas-Servizzi f'Għawdex saru diversi eforms fosthom:  Skema ta' ħlas lura għall-ivvjaġġar ta' pazjenti li jkunu qed jieħdu kura tal-kanċer fl-Isptar  Applikazzjoni għaċ-ċentru ta' matul il-jum ta' Santa Marta għal persuni bi bżonnijiet speċjali f'Għawdex;  Sħubija mal-Kumpless Sportiv ta' Għawdex;  Skema għal assistenza għal atleti Għawdxin;  Applikazzjoni għal kors bażiku għat-tisjir;  Skema għall-promozzjoni tal-isport, inizjattivi u faċilitajiet sportivi. B'kollaborazzjoni mad-Direttorat tal-Proġetti u Żvilupp saru diversi eforms fosthom:  Applikazzjoni għall-bdil tal-pass għat-trasport b'xejn ta' prodotti agrikoli minn Għawdex għal  Applikazzjoni għall-pass ta' trasport b'xejn ta' prodotti agrikoli minn Għawdex għal Malta. B'kollaborazzjoni mad-Direttorat ta' ekoGħawdex saru diversi eforms fosthom:  Applikazzjoni għas-servizz ta' botanista u identifikazzjoni ta' mard tal-pjanti;  Eradikazzjoni ta' speċi invażiva peniżetum;  Applikazzjoni għal skema biex tassisti lill-bdiewa Għawdxin biex jirranġaw il-bjar jew il-  Applikazzjoni għar-restawr ta' bini u monumenti oħra. ġibjuni; B'kollaborazzjoni mal-Gozo Channel (Operations) Ltd saru diversi eforms fosthom:  Applikazzjoni għal Family Pass tal-Gozo Channel;  Applikazzjoni għal Daily Commuter Travel Card tal-Gozo Channel;  Applikazzjoni għal Frequent Travel Card tal-Gozo Channel. B'kollaborazzjoni mad Direttorat tat-Turizmu u Żvilupp Ekonomiku saru diversi eforms fosthom:  Applikazzjoni għal sejħa għal artisti;  Applikazzjoni għall-Gozo Employment Refund Scheme  Applikazzjoni tal-iskema tal-Fond għall-Avvenimenti Kulturali;  Applikazzjoni tal-iskema Enable Tourism;  Applikazzjoni għall-Gozo International Kite Festival;  Applikazzjoni għal Reaching the Stars;  Applikazzjoni għall-Iskema ta' Rifużjoni għall-Impjiegi f'Għawdex;  Applikazzjoni onlajn għal riservazzjonijiet onlajn ta' spazji pubbliċi fiċ-Ċittadella. L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer kompla bl-updates fuq il-mobile application myGozo fejn issa kull applikazzjoni msemmija aktar 'il fuq saret aċċessibbli minn fuq din il-mobile application u b'hekk iċ-ċittadin jista' jinqeda 24 siegħa kuljum matul is-sena kollha direttament minn fuq il-mobile phone. Sar ukoll xogħol fuq l-mGozAdmin mobile application li hija application intiża għall-ħaddiema tal- Ministeru għal Għawdex. Minn fuq din il-mobile application issa ħaddiem li juża l-vettura personali tiegħu jew li jmur fuq xogħol tal-Ministeru f'Malta jkun jista' jitlob li jiġi rifuż l-ispejjeż li jkun għamel permezz ta' din il-mobile application. Inizjattivi Oħra Tlesta x-xogħol fuq pjanta diġitali tal-uffiċini pubbliċi kollha li jinsabu fiċ-Ċentru Amministrattiv tal- Ministeru għal Għawdex. Din il-pjanta diġitali tinstab fuq żewġ audio visual panels li twaħħlu fejn il- bibien prinċipali tal-Ministeru bil-għan li tagħmilha faċli sabiex il-klijenti li jiġu l-Ministeru jkunu jafu f'liema uffiċċju għandhom imorru sabiex jieħdu s-servizz li jkollhom bżonn. Ġew estiżi s-sistemi ta' Works Planning System u ta' Stock Control System fid-Direttorat tal-Proġetti Issa, permezz ta' din is-sistema, kull materjal li jinħareġ mill-istores ċentrali jkun logged u abbinat ma' proġett u, għaldaqstant, għal kull proġett li jsir jista' jinħareġ il-prezz tal-materjal li ġie użat u allura jkun hemm aktar kontabbiltà. L-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer kompla bl-installazzjonijiet ta' sistemi ta' WiFi fil-bajjiet madwar Għawdex u fis-sena 2018 sar WiFi b'xejn fil-bajjiet tal-Qbajjar, tad-Dwejra u Ħondoq ir- Tkompliet l-installazzjoni ta' WiFi b'xejn fl-uffiċini tal-Ministeru minn fejn jinqdew in-nies biex issa kull parti tal-Ministeru hija koperta b'WiFi b'xejn. Hekk kif isir kull sena, matul it-tliet xhur tas-sajf l-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer ta taħriġ u impjega temporanjament miegħu studenti tal-Information Communications Technology (ICT) bħala Ġew ipprovduti wkoll esperjenzi ta' xogħol għal numru ta' studenti mill-Kulleġġ ta' Għawdex. Servizzi ta' Sapport Tekniku Matul l-2018, l-Uffiċċju taċ-Chief Information Officer kompla jipprovdi sapport tekniku ta' kuljum lill- impjegati kollha tal-Ministeru kif ukoll sapport fuq servizzi tal-ICT li mhumiex koperti bis-Service Level Agreement (SLA) bħal mobile devices, seduti tal-video conferencing u ta' telefonija. Ġew monitorjati wkoll ċentralment numru ta' servizzi skont is-Service Level Agreements (SLA) rispettivi, bħas-servizz tal-kameras li juru l-kju tal-karozzi jistennew biex jirkbu l-vapuri tal-Gozo Channel u l-għaxar audio visual panels li hemm installati f'numru ta' rħula madwar Għawdex. L-aġġornar tas-sit elettroniku uffiċjali tal-Ministeru għal Għawdex kien ukoll responsabbilta ta' dan l- uffiċċju fejn saru l-updates li kien hemm bżonn sabiex is-sit elettroniku seta' jibqa' aġġornat bl-aħħar aħbarijiet u żviluppi li jirrigwardaw il-Ministeru għal Għawdex. Saru wkoll numru ta' upgrades fuq il-kompjuters li jużaw l-impjegati filwaqt li tkompla l-proġett tal- upgrade tal-Microsoft Office. Il-Ministerial Procurement Unit fi ħdan l-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti Il-Ministerial Procurement Unit fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex beda jiffunzjona fit-2 ta' Ottubru, Matul is-sena 2018, dan il-unit ipproċessa 88 sejħa (liema stima tibda minn €10,000 sa €250,000 (VAT eskluża)). Sadanittant, fl-istess waqt li bdew jiġu pproċessati l-imsemmija sejħiet, il-Ministerial Procurement Unit flimkien mal-Procurement Unit saħħew sett ta' Standard Operating Procedures, liema proċeduri jkopru l-proċess ta' sejħiet għall-offerti sa minn meta tibda r-rikjesta għax-xiri sakemm isir il-kuntratt. Minbarra dan kollu, l-Ministerial Procurement Unit tassisti wkoll lil diversi entitajiet/direttorati fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex billi tagħti pariri waqt id-diversi stadji fix-xiri minn fondi pubbliċi, skont Skont il-Procurement Policies maħruġa mid-Dipartiment tal-Kuntratti, il-Ministerial Procurement Unit approva rikjesti ta' ratifiki u kjarifiki waqt l-evalwazzjoni tal-offerti. Il-Customer Care Unit fi ħdan l-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti Matul l-2018, il-Customer Care Unit fi ħdan l-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti rċieva bosta talbiet għal xogħol, ilmenti u mistoqsijiet għal informazzjoni. Dawn daħlu permezz ta' ittri elettroniċi telefonati u walk-ins. Bosta drabi l-ħidma twettqet b'kollaborazzjoni mal-Uffiċċju tal-Prim Ministru permezz tas-servizz ċentralizzat servizz.gov.mt u mal-Intervention Team fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. It-talbiet għal xogħol kienu għal traqqigħ fit-toroq, bankini ġodda u manutenzjoni ta' bankini oħra, bini u manutenzjoni ta' ħitan tas-sejjieħ u ta' ħitan oħra, xogħol marbut mas-sinjali tat-traffiku (żebgħa, mirja u tabelli), żbir ta' siġar, u tindif, kemm fit-toroq u anke fil-kampanja u fil-bajjiet. mistoqsijiet għal informazzjoni kienu l-aktar dwar l-operat ta' diversi taqsimiet fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex u dwar il-Gozo Channel (Operations) Limited, kif ukoll dwar is-sussidji li jingħataw, fosthom għal studenti li jistudjaw Malta u ħaddiema Għawdxin li jaħdmu Malta. jżomm kuntatt mad-diversi direttorati fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex u mal-Gozo Channel Saru wkoll diversi kuntatti mal-Korporazzjoni għas-Servizzi tal-Ilma, mal-Enemalta, ma' Transport Malta, mal-Environmental Landscapes Consortium Limited u mal-kunsilli lokali f'Għawdex. Id-Direttorat tas-Servizzi Korporattivi Funzjonijiet L-għan prinċipali tad-Direttorat tas-Servizzi Korporattivi hu li jipprovdi servizzi ċentrali u jikkordina l-attivitajjiet korporattivi fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Għal dan il-għan id-Direttorat kompla jsaħħaħ dawn is-servizzi matul is-sena 2018. Id-Direttorat ikkordina u fassal fost l-oħrajn il-Business Plan, l-Estimi Finanzjarji u l-Pjan tar-Riżorsi Umani. Ħidma Is-Sezzjoni tar-Riżorsi Umani u Salarji Din is-sezzjoni hi punt ta' referenza dwar ir-riżorsi umani tal-Ministeru għal Għawdex u tagħti assistenza u sapport regolari lill-uffiċjali fid-direttorati tal-istess Ministeru. Din is sezzjoni tat is-sostenn tagħha biex id-direttorati kollha fi ħdan il-Ministeru jkunu jistgħu joperaw kif meħtieġ filwaqt li jkunu mħarsa l-liġijiet, direttivi u proċeduri eżistenti. Matul is-sena 2018 il-Ministeru ħareġ 29 sejħa ta' applikazzjonijiet għal posts jew positions fi ħdan l-istess Ministeru. Il-proċess ta' promozzjonijiet u progressjonijiet tal-ħaddiema kollha tal-Ministeru għal Għawdex tħejja kollu minn din is-sezzjoni. sezzjoni tar-Riżorsi Umani kkordinat ukoll il-ġbir, minn fost id-direttorati li jaqgħu taħt il-Ministeru għal Għawdex, ta' 3,478.67 siegħa leave/time off in lieu li ntbagħtu fil-Fond Ċentrali għal bżonnijiet umanitarji. L-Uffiċċju tas-Salarji għandu r-responsabbiltà ta' tħejjija tal-pagi tal-uffiċjali kollha tas-Segretarjat Privat, is-Segretarjat Permanenti, id-Direttorat Ġenerali (Operat) u wħud mid-direttorati l-oħra fi ħdan il-Ministeru. Taħriġ u Żvilupp tal-Ħaddiema Matul is-sena 2018 id-Direttorat għas-Servizzi Korporattivi, konxju mill-ħtieġa li dejjem intejbu r- riżorsi umani tagħna, b'kollaborazzjoni mal-Istitut għas-Servizzi Pubbliċi kif ukoll entitajiet oħra, organizza attivitajiet varji ta' taħriġ u żvilupp għall-ħaddiema tal-Ministeru għal Għawdex. Għal dan it-taħriġ kienu mistiedna wkoll ħaddiema f'ministeri oħra tal-Gvern f'Għawdex kif ukoll attendew ħaddiema minn ministeri f'Malta. Dan it-taħriġ kien jinkludi fost l-oħrajn taħrig fuq proċeduri ta' dixxiplina, taħriġ fuq l-Electronic Public Procurement System (e-PPS) għall-evalwaturi, modules minn tal-Management Toolkit u dwar Protezzjoni tad-Data. Sar ukoll seminar informattiv dwar il-One-Stop- Matul din is-sena saru 43 kors. L-impjegati fil-Ministeru kienu mħeġġa jattendu taħriġ ieħor mtella' mill-Istitut għas-Servizzi Pubbliċi. Il-Procurement Unit Matul is-sena 2018, il-Procurment Unit kompla l-funzjoni tiegħu bħala l-uffiċċju ċentrali minn fejn joħorġu sejħiet għal offerti għall-akkwist ta' xogħlijiet, prodotti u servizzi għad-direttorati kollha fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Dan il-unit ipproċessa u ppubblika 21 sejħa għal offerti, 50 kwotazzjoni fuq l-Electronic Public Procurement System, 127 kwotazzjoni manwali ppubblikati fuq il- Gazzetta tal-Gvern u 110 hand quotation. Kien hemm ukoll sitt sejħiet għal espressjoni ta' interess. Barra minn hekk, din is-sezzjoni tipprovdi linji gwida u pariri dwar l-akkwisti pubbliċi lid-direttorati u l-entitajiet fi ħdan il-Ministeru. Is-Sezzjoni tal-Finanzi Din is-Sezzjoni tieħu ħsieb il-verifika tat-tranżazzjonijiet finanzjarji kollha tad-direttorati fi ħdan il- Ministeru għal Għawdex. Dan id-Direttorat isegwi l-infiq tal-Ministeru kemm dak rikurrenti kif ukoll kapitali u jibgħat rapporti lill-Ministeru tal-Finanzi. Huwa wkoll il-punt principali biex jiġu mfassla l- Estimi Finanzjarji tal-Ministeru għal Għawdex. Din is-sezzjoni hija wkoll responsabbli biex jinbagħtu rapporti finanzjarji lid-Dipartiment tat-Teżor, fosthom dawk tal-Accrual Accounting u tad-dħul finanzjarju. Is-Sezzjoni tal-Finanzi tieħu ħsieb ukoll tiġbor informazzjoni għal mistoqsijiet parlamentari kif ukoll tħejji rapporti interni kif tkun mitluba. L-uffiċjali ta' din s-Sezzjoni attendew korsijiet tal- accounting bi tħejjija għall-introduzzjoni tas-sistema l-ġdida li se tkun minflok id-Departimental L-Uffiċċju Legali Matul l-2018, l-Uffiċċju Legali fi ħdan id-Direttorat għas-Servzzi Korporattivi kompla jagħti s-sapport ta' natura legali lid-direttorati u lis-sezzjonijiet kollha fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Ix-xogħol legali varja bejn, fost l-oħrajn, l-abbozzar ta' kuntratti, skritturi privati, tħejjija u ppreżentar ta' ittri legali u rikorsi. Kull meta kien meħtieġ l-avukati taw pariri legali lill-uffiċjali tal-Ministeru biex dawn ikunu jistgħu jieħdu deċiżjonijiet aktar infurmati. L-avukati f'dan l-uffiċċju attendew ukoll diversi seduti fil-Qrati Maltin u fora oħra fosthom iċ-Ċentru tal-Arbitraġġ f'Malta, il-Bord ta' Reviżjoni dwar il-Kuntratti Pubbliċi u t-Tribunal ta' Reviżjoni tal-Ambjent u l-Ippjanar. L-Uffiċċju tal-Loġistka u Sapport Dan l-Uffiċċju joffri sapport lid-direttorati kollha fi ħdan il-Ministeru. Dan jagħmlu partikolarment billi jikkordina u jipprovdi servizz ta' kurrier bejn il-Ministeru għal Għawdex u ministeri, dipartimenti u entitajiet f'Malta. Jikkordina wkoll it-tindif fiċ-Ċentru Amministrattiv tal-Ministeru għal Għawdex kif ukoll servizz ta' trasport għall-użu ġenerali tad-direttorati. Matul din is-sena l-uffiċċju ħatar u kkordina bordijiet varji ta' sondaġġ biex ikunu jistgħu jitneħħew assi li jkunu qodma ħafna, miksura u mhux vijabbli li jitranġaw. Ir-Reġistru Ċentrali impjegati kollha tal-Ministeru. Ir-Reġistru fi ħdan dan id-Direttorat kompla l-ħidma tiegħu li jipprovdi servizz ċentrali li jinkludi ftuħ ta' fajls ġodda u proċessar tal-movimenti ta' fajls. Ipprovda servizz ta' pproċessar tal-korrispondenza kollha mibgħuta mill-Ministeru u d-direttorati fi ħdanu. Ir-Reġistru Ċentrali jippubblika ċirkularijiet, sejħiet għall-applikazzjonijiet u avviżi fuq is-sistema elettronika Share Point għall-informazzjoni tal- Id-Direttorat tas-Servizzi f'Għawdex Funzjonijiet liċ-ċittadini; L-għanijiet tad-Direttorat għas-Servizzi f'Għawdex huma li: Jippjana b'mod li jassigura sistema ta' kordinament bejn l-uffiċċji bil-għan li jitjieb is-servizz Jamministra l-uffiċċji u s-sezzjonijiet li jipprovdu servizz dirett lill-pubbliku b'mod li dawn l- istess uffiċċji u sezzjonijiet iwasslu servizz ta' kwalità; Jagħti għajnuna lis-servizzi offruti fil-Qrati f'Għawdex; Jipprovdi servizz komunitarju lil persuni vulnerabbli, anzjani u persuni bi bżonnijiet speċjali; Jikkordina inizjattivi sportivi u soċjali li jkunu ttieħdu minn għaqdiet mhux governattivi, kunsilli lokali u organizzazzjonijiet oħra. Matul is-sena 2018 id-Direttorat, li kellu n-nomenklatura tiegħu mibdula minn Direttorat tal-Customer Services għal Direttorat tas-Servizzi f'Għawdex, kien direttament responsabbli għal 16-il sezzjoni. Ħidma Id-Direttorat jamministra l-iskema ta' ħlasijiet tas-sussidju lil studenti Għawdxin li attendew korsijiet postsekondarji fl-Università ta' Malta; il-Kulleġġ Malti tal-Arti, Xjenza u Teknoloġija (MCAST); l- Istitut għal Studji Turistiċi (ITS) u istituzzjonijiet oħra fuq bażi full-time. universitarju, 242 student tal-MCAST, 12-il studenti tal-ITS u 11-il student li jattendu istituzzjonijiet oħra bbenefikaw minn dan is-sussidju. Ingħata wkoll sussidju għal kull jum ta' attendenza fuq il-post tax-xogħol lir-residenti Għawdxin li jaħdmu fis-Settur Pubbliku jew f'entitajiet u awtoritajiet iffinanzjati mill-Gvern. Ġew ipproċessati 2,728 applikazzjoni matul is-sena 2018. Ġew ipproċessati 36 applikazzjoni għal pass speċjali dwar is-servizz tal-vapur bejn Malta u Għawdex minn ċittadini li joqogħdu Malta u li għandhom qrabathom joqogħdu b'mod permanenti f'Għawdex. Servizzi lil Organizzazzjonijiet taż-Żgħażagħ Għawdxin  Bħala parti mill-proġett MYTHS grupp ta' sitt żgħażagħ żar Ithaca, gżira ċkejkna li tifforma parti mill-Arċipelagu Grieg. F'dan il-proġett żgħażagħ mill-Greċja, il-Ġermanja u l-Iżlanda ħolqu logħob permezz ta' apparat diġitali. Il-logħob tat-tip role playing games kellu l-istorja mibnija fuq l-istejjer mitoloġiċi ta' Odysseus;  Grupp ta' 13-il żagħżugħ żar Potenza fl-Italja għal proġett dwar l-immigrazzjoni. Iż-żgħażagħ Għawdxin iltaqgħu ma' żgħażagħ Taljani u flimkien iddiskutew u tgħallmu dwar it-tbatijiet li għaddew jew li qed jgħaddu minnhom l-immigranti u r-refuġjati li sabu l-kenn fl-Italja;  Fil-proġett Summer on Top, 10 żgħażagħ mill-Victoria Scout Group marru Trossingen, ftit 'il bogħod minn Black Forest fil-Ġermanja. Flimkien ma' żgħażagħ minn Spanja, mill-Ġermanja, mill-Ungerija kif ukoll mill-Bulgarija tgħallmu aktar dwar ħiliet tal-ħajja, kif ukoll dwar l- istrutturi tal-Unjoni Ewropea. Fuq kollox iż-żgħażagħ tgħallmu dwar id-diversi kulturi tal- pajjiżi parteċipi f'dan il-proġett;  Fil-proġett Stand up Against Drugs grupp ta' sitt żgħażagħ Għawdxin marru n-Norveġja fejn iltaqgħu ma' żgħażagħ mill-Użbekistan, in-Norveġja, l-Italja u r-Rumanija u ddiskutew il- vizzju tad-droga u metodi kif dan il-vizzju jista' jiġi miġġieled. Barra minn hekk, grupp ta' madwar 25 adult mill-istess pajjiżi imbaghad intlaqgħu f'Għawdex fejn kompla jinbena dan il- proġett. Dawn l-adulti ltaqgħu wkoll mal-istaff tal-OASI fejn pparteċipat ukoll il-Ministru għal  Fil-Proġett ta' Matera, grupp ta' 12-il aljiev mill-baned Għawdxin marru Matera fl-Italja bħala Dawn l-aljievi wkoll tgħallmu dwar kif tiffunzjona l-Unjoni Ewropea speċjalment f'dak li għandu x'jaqsam ma' arti u kultura. Waqt iż-żjara daqqew ukoll mal-banda ċittadina ta' Salandra fejn taw diversi wirjiet fit-toroq ta' Matera;  Fil-proġett Success, il-Youth Services Coordinator tal-Ministeru flimkien ma' żewġ organizzazzjonijiet mill-Italja u Spanja, taw bidu għal proġett li se jilħaq il-qofol tiegħu fis- Għawdex;  Minbarra l-proġetti tal-Erasmus+, il-Youth Services Coordinator żamm kuntatt mal- organizzazzjonijiet mhux governattivi Għawdxin u maż-żgħażagħ Għawdxin u attenda diversi konferenzi tal-Aġenzija Żgħażagħ u aġenziji oħrajn relatati maż-żgħażagħ Għawdxin. minn hekk, saru laqgħat ma' persuni strateġiċi favur il-ħajja taż-żgħażagħ Għawdxin. Il-Kumpless Sportiv ta' Għawdex L-għanijiet prinċipali tal-Kumpless Sportiv ta' Għawdex matul is-sena 2018 kienu li: Jinkoraġġixxi atleti żgħażagħ biex jipprattikaw l-isports; Jgħin lill-assoċjazzjonijiet, organizzazzjonijiet mhux governattivi (NGOs) u għaqdiet sportivi fl-organizzazzjoni ta' attivitajiet sportivi;  Wessa' l-firxa ta' servizzi li joffri u kien ċentru eċċellenti mgħammar bl-aqwa faċilitajiet Attivitajiet Sportivi Matul is-sena 2018, l-attivitajiet sportivi fil-Kumpless Sportiv ta' Għawdex kienu b'mod regolari. Assoċċjazzjonijiet u għaqdiet Għawdxin ipprattikaw dixxiplini sportivi bħal basketball, volleyball, futsal, table u lawn tennis, squash, badminton, netball, arti marzjali, u tixbit fuq ġewwa fil-Kumpless Matul is-sena wkoll kienu organizzati klassijiet taż-żfin, yoga, aerobics, pilates, ġinnastika, mudellar u eżerċizzji fiżiċi. Għalliema tal-edukazzjoni fiżika fl-iskejjel sekondarji u postsekondarji tal- Istat użaw il-faċilitajiet fil-Kumpless Sportiv għal-lezzjonijiet kurrikurali u ekstrakurrikurali tagħhom. L-istudenti tal-primarja kemm tal-iskejjel tal-Istat kif ukoll dawk tal-Knisja, użaw il-Kumpless biex organizzaw Sports Days kif ukoll sessjonijiet ta' tixbit fuq ġewwa organizzati minn għalliema tad- Direttorat ta' ekoGħawdex fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Il-Gozo College għamel użu mill- Kumpless Sportiv biex organizza attivitajiet bħal festival tal-ġinnastika, festival għall-istudenti tal- Kinder, l-Interschool Tournament u s-Sixth Form Sports Festival, u attivitajiet oħra. Għal dawn l- okkażjonijiet, barra l-attendenza ta' ħafna studenti, attendew ukoll il-ġenituri/guardians tal-istudenti u mistiedna distinti oħra. Skejjel minn Malta għażlu din il-faċilità biex organizzaw attivitajiet ta' teambuilding u sessjonijiet ta' taħriġ kemm għall-istudenti kif ukoll għall-istaff rispettiv tagħhom. għaqdiet sportivi ukoll għamlu użu mill-Kumpless biex organizzaw sessjonijiet ta' taħriġ. kien hemm l-iSpecial Olympics (Malta), is-Santa Venera Youth Nursery, il-Badminton Club (Malta), l-Imġarr Volleyball Club (Malta), l-MFA (futsal referees) u l-Malta Netball Club, fost oħrajn. regolari, l-Aġenzija Support, iċ-Ċentru Santa Marta, diversi fergħat tal-MUSEUM u NGOs oħra użaw il-faċilitajiet sportivi fil-Kumpless Sportiv ta' Għawdex biex għamlu sessjonijiet ta' eżerċizzji fiżiċi lill- membri tagħhom. Fuq medda ta' diversi ġimgħat ġew organizzati programmi sportivi b'taħriġ f'dixxiplini sportivi varji. Dawn kienu jinkludu programmi sportivi organizzati matul ix-xhur tas-sajf Board u Sports Malta matul ix-xhur tax-xitwa u tas-sajf rispettivament. Kampjonati u Seminars Il-Kumpless Sportiv issokta bil-ħidma tiegħu biex jippromovi l-isport f'Għawdex. B'dan il-għan, matul din is-sena, ikkordina ħidma ma' diversi għaqdiet Għawdxin biex jiġu organizzati kampjonati u Fost dawn ta' min isemmi s-Seminar Internazzjonali ta' Arti Marzjali organizzat mit-Tenchi (Gozo) Klabb, fejn il-mistieden speċjali kien is-Slovakk ta' fama internazzjonali Dan is-seminar, minnbarra li kien miftuħ għall-atleti li jipprattikaw dan l-isport partikulari, kellu parteċipazzjoni wiesgħa l-aktar mill-membri tal-Korp tal-Pulizija, l-Armata u minn klabbs oħra barranin u Maltin. Din l-inizjattiva serviet ukoll ta' opportunità fejn atleti promettenti ġew assessjati fi gradi ogħla f'din id-dixxiplina partikulari ta' arti Kampjonati oħra li ġew organizzati fil-Kumpless Sportiv jinkludu dawk tal-badminton, il- league tal-basketball organizzat mill-Għajnsielem Redcoats, it-tournament tat-table tennis organizzat mill-Gozo Sports Board, u l-Festival tal-Isports mifrux fuq tliet ġimgħat organizzat mill-istess entità. Fil-qasam tal-arti marżjali wkoll, f'Ġunju 2018, ġie organizzat seminar tal-ispirit combat u seminar ieħor tal-JKD Karate (Gozo) Club f'Ottubru. Attivitajiet Kulturali u Soċjali Barra ħidma ta' promozzjoni favur l-isports f'Għawdex, il-Kumpless Sportiv joffri wkoll faċilitajiet fejn jistgħu jsiru attivitajiet kulturali u soċjali. Il-Ministeru għal Għawdex għamel użu mill-Kumpless Sportiv sabiex organizza diversi attivitajiet fosthom l-ewwel edizzjoni b'parteċipazzjoni kbira minn entużjasti Maltin u barranin; il-Wedding Fair; il-World Children's Day; u Dinja għat-Tfal fi żmien il-Milied. F'Ġunju 2018, fl-okkażjoni tat-tifkira tal-220 anniversarju tal-okkupazzjoni Franċiża f'Għawdex, il-Kumpless Sportiv intuża bħala ċentru biex jospita l-parteċipanti li ħadu sehem f'din L-Isptar Ġenerali ta' Għawdex ukoll uża l-Kumpless Sportiv meta f'Dicembru 2018, għal darba oħra, fi żmien il-Milied organizza attività soċjali għall-ħaddiema tal-isptar u l-familji tagħhom. L-istess għamlu l-Gozo Bird Breeders Society, fejn organizzaw il-wirja annwali tal-għasafar tagħhom. 2018 il-Ministeru tal-Edukazzjoni organizza l-Carreers Exhibition u, fi żmien il-Karnival, il-Happy School organizzat attività karnivaleska fis-sala prinċipali tal-Kumpless għall-istudenti tal-istess skola primarja. Matul l-aħħar sena, il-Kumpless Sportiv ta' Għawdex kompla jinvesti fis-servizzi li joffri. Għall- benefiċċju tal-membri tal-gym tal-Kumpless Sportiv ta' Għawdex, b'mod regulari matul is-sena kollha, issir manutenzjoni fuq il-magni u l-attrezzaturi kollha f'din il-faċilità. Inizjattivi Ġodda Fis-sena 2018 in-numru ta' membri tal-Kumpless Sportiv kien ta' 388 persuna, jiġifieri żieda ta' 98 persuna fuq is-sena preċedenti. Tnedew bosta inizjattivi bil-għan li jitjieb l-operat tal-Kumpless u b'hekk jiġu indirizzati l-aspettattivi tal-membri u ta' dawk kollha li jagħmlu użu mis-servizzi offruti. elettronika ta' prenotazzjonijiet onlajn introdotta fl-2017, ġiet estiża biex issa permezz ta' application fuq il- mowbajl personali, il-pubbliku jkun jista' jagħmel prenotazzjonijiet u jħallas onlajn. Anke applikazzjonijiet għal sħubija jistgħu jsiru onlajn u mingħajr il-bżonn li persuna tiġi l-Kumpless biex tinqeda. Din l-inizjattiva żiedet l-effiċjenza fis-servizz offrut mill-Kumpless Sportiv ta' Għawdex. L-Uffiċċju għall-Akkomodazzjoni Soċjali L-għanijiet ta' dan l-uffiċċju huma li: Jipprovdi akkomodazzjoni soċjali lil familji fil-bżonn; Jgħin lir-residenti jsiru sidien tal-post fejn joqogħdu; Jgħin finanzjarjament lis-sidien u lill-inkwilini ħalli jgħollu l-livell tar-residenza tagħhom; Jgħin lil persuni fix-xiri tal-ewwel residenza tagħhom. L-għad ta' applikazzjonijiet ġodda u l-għajnuna li ngħatat lir-residenti Għawdxin kienu kif ġej: Applikazzjonijiet Sussidju li tħallas lill- ġodda applikanti (€) Għotja biex tgħin lis-sidien fil-bini, Akkomodazzjoni alternattiva Skema għal persuni b'diżabbiltà Skema ta' sussidju fuq il-kera Skema ta' sussidju fuq xogħlijet ta' irranġar u titjib f'residenzi okkupati irranġar u/jew tkomplija tal-ewwel residenza tagħhom Għajnuna fuq il-ħlas lura tas-self biex tibni l-ewwel residenza Skema kiri mis-suq privat Skema ta' restawr ta' djar battala Applikazzjoni għal seIf minn bank għall-kiri Kiri ta' proprjetà mis-suq privat Dan l-uffiċċju pproċessa l-applikazzjonijiet kollha GFR, li waslu minn Malta u Għawdex. jgħoddu 401. Ġew iffirmati 142 ftehim/kuntratt f'dan l-Uffiċċju. Tkompliet il-manutenzjoni f'seba' blokki fil-Qasam tad-Djar f'Taċ-Ċawla. L-Uffiċċju tal-eResidence L-għan ta' dan l-uffiċċju huwa li jirċievi u jipproċessa applikazzjonijiet ta' ċittadini ta' nazzjonalità li mhijiex Maltija u li jkunu se joqogħdu Malta legalment. Matul is-sena 2018 ġew irreġistrati 780 applikazzjoni ta' persuni ċittadini tal-Unjoni Ewropea, li applikaw għall-ewwel darba għal dokument ta' residenza. Kien hemm 1,049 applikazzjoni ta' ċittadini minn stati membri tal-Unjoni Ewropea għal tiġdid tad-dokument jew tibdil tal-indirizz residenzjali. Kompla jissaħħaħ ukoll is-servizz ta' applikazzjonijiet għall-impieg minn ċittadini ta' pajjizi barra mill- Unjoni Ewropea. Matul din is-sena kien hemm madwar 700 applikazzjoni għall-impjieg minn dawn il- Minbarra dawn kien hemm 329 applikazzjoni minn pajjizi barra mill-Unjoni Ewropea għal status ta' protezzjoni umanitarja, studju, jew li jaqgħu taħt regolamenti ta' riunifikazzjoni tal-familja. L-Uffiċċju tal-Passaporti Dan l-uffiċċju joffri servizzi varji relatati mal-ħruġ ta' passaporti Maltin, notifiki ta' ċertifikati ta' twelid u mwiet, kif ukoll rigward il-karta tal-identità elettronika. Servizzi oħra li joffri lill-pubbliku jinkludu:  Dikjarazzjonijiet dwar passaporti mitlufa;  Proċessar tal-applikazzjonijiet tal-karta tal-identità elettronika għall-barranin li jgħixu fil- Gżejjer Maltin. Din tintuża għal servizzi tal-Gvern onlajn;  Ħruġ ta' passaporti bijometrici; Matul din is-sena nħarġu 3,089 passaport bijometriku ġdid. Dan l-uffiċċju jieħu ħsieb notifiki ta' twelid u mwiet li jkunu seħħew f'Għawdex. Matul din is-sena ġew notifikati 281 twelid u 301 mwiet. in-notifiki wara jiġu riferuti lir-Reġistru Pubbliku għad-debita reġistrazzjoni. Ta' min jinnota li passaporti ta' emerġenza jiġu maħruġa wara l-ħin tal-ftuħ normali tal-uffiċċju tal- passaporti u dan is-servizz jiġi provdut fuq bażi ta' erbgħa u għoxrin siegħa, il-ġimgħa kollha, inklużi Ħdud u festi pubbliċi. L-Uffiċċju tal-Liċenzji u Sewqan Sistema VERA – Liċenzjar u Reġistrazzjoni tal-Vetturi Matul l-aħħar sena din is-sezzjoni kompliet toffri servizz lill-konsumaturi numerużi, kemm residenti lokali u residenti barranin, fuq iż-żewġ sistemi tal-VERA u DLS u dan dejjem skont il-linji gwida mogħtija mill- Awtorità tat-Trasport. It-tranżazzjonijiet fuq il-VERA jinkludu:  Trasferimenti permezz ta' bejgħ; Iggaraxxjar ta' vetturi self-drive u vetturi privati;  Konverżjoni ta' vetturi minn Public Service Garage għal ieħor;  Konverżjoni ta' vetturi minn self-drive u pjanċi ġodda;  Ordni ta' pjanċi ġodda, numri personali ġodda, numri ġeneriċi, pjanċi mitlufa, pjanċi mkissra u misruqa;  Konverżjoni ta' kwalunkwe vettura minn: trakk għal trakk HIAB, refridgerated truck, curtain sided, bdil ta' kulur, numru ta' passiġġieri, bdil ta' magna u diskrepanzi oħra minn stazzjonijiet tal-Vehicle  Skreppjar ta' vetturi (skema ta' għotjiet tal-Gvern);  Reġistrazzjoni tat-tielet parti għad-dealers tal-vetturi; numru kbir ta' barranin residenti fi gżiritna;  Ġbir ta' pjanċi, liċenzji tas-sewqan u dokumenti oħra; Informazzjoni fuq il-Help Desk kemm għall-għases tal-pulizija u anke klijenti numerużi li jinkludu  Spezzjonijiet ta' vetturi kull xahar fil-ħeliport, konverżjonijiet u modifikazzjonijiet, spezzjonijiet ta' vetturi second hand impurtati mill-UE u spezzjonijiet tal-VRT;  Valutar ta' vetturi privati u kummerċjali u kif ukoll l-ewwel reġistrazzjoni tal-vetturi użati importati mill-UE u taxxa tar-reġistrazzjoni;  Ħruġ ta' liċenzja temporanja ta' 30 ġurnata għal vetturi impurtati sakemm jiġu reġistrati; Din l-istatitistika turi n-numru ta' tranżazzjonijiet matul is-sena fuq is-sistema NEW VERA: Spezzjonijiet ta' vetturi Konverżjonijijet Iggaraxxjar Degaraxxjar Ħruġ ta' pjanċi Affidavit/Ħruġ ta' dokumenti mill-ġdid Skreppjar Vetturi reġistrati Ġbir ta' arretrati Liċenzja temporanja għal 30 ġurnata Sistema tal-Liċenzji tas-Sewqan Is-servizz jikkonsisti f'applikazzjonijiet minn applikanti ġodda għat-testijiet u skedar tad-dati tat- testijiet li jsiru kull ġimgħa ħdejn il-ħeliport. Dawn isiru skont l-ordni li japplikaw u jinġiebu eżaminaturi apposta skont in-numru ta' applikanti. Matul din is-sena skejjel tas-sewqan reġgħu ngħataw l-għażla jekk iridux li jagħmlu it-testijiet tagħhom f'Malta jew f'Għawdex. Konsegwentament din is- sezzjoni estendiet is-servizz tagħha għall-iskejjel Maltin u l-applikanti tagħhom biex jagħmlu t-test tal- prattika tas-sewqan f'Għawdex. L-Uffiċċju tal-Kummerċ L-ufficċju tal-Kummerċ iħaddan fih is-servizzi li normalment jiġu offruti mid-Dipartiment tal- Kummerċ f'Malta. Jiġu offruti wkoll servizzi tal-Malta Financial Services Authority (MFSA) rigward kumpaniji privati. Din hija lista ta' attivitajiet u statistika li ġew offruti matul din is-sena: Applikazzjonijiet għal permessi ta' bejjiegħa fit-triq Applikazzjoniet għal affarijiet oħra Applikazzjonijiet għal ħin miżjud Applikazzjonijiet għal importazzjoni Applikazzjonijiet għal kumpaniji ġodda Dokumenti oħra li għandhom konnessjoni ma' kumpaniji privati Servizzi tal-Ispettorat tas-Saħħa L-Uffiċċju Reġjonali ta' Għawdex huwa responsabbli għall-irħula u l-lokalitajiet kollha ta' Għawdex, inkluż il-gżira ta' Kemmuna. Minbarra s-servizzi tal-Ispettorat tas-Saħħa, dan l-uffiċċju jipprovdi wkoll servizzi oħra li jiġu offruti minn sezzjonijiet fi ħdan id-Direttorat tas-Saħħa Ambjentali f'Malta. Spezzjonijiet li jsiru fi stabbilimenti tal-ikel skont il-kategorija u l-grad mogħti permezz ta' proċedura bbażata fuq sistema ta' Risk Assessment: Tip tal-istabbiliment tal-ikel Numru ta' spezzjonijiet Stabillimenti tal-catering/lukandi Manifattura tal-ikel/ipproċessar/ippakjar u Varji (cold stores, transport tal-ikel, vetturi Bejjiegħa bl-imnut Bejjiegħa fil-beraħ/kjoskijiet Numru ta' spezzjonijiet Spezzjonijiet oħra fi stabbilimenti tal-ikel Spezzjonijiet tat-tip (follow-up) dwar nuqqasijiet/kontravenzjonijiet Irtirar tal-prodott Programmi ta' teħid ta' kampjuni Garanziji skont Artiku 39 tal-Att dwar is-Sigurtà fl-Ikel Awditjar tas-sistema tal-immaniġġjar fis-sigurtà tal-ikel (HACCP) fi stabbilimenti tal-ikel Spezzjonijiet u kampjuni meħuda marbuta ma' investigazzjonijiet ta' każijiet ta' avvelinament tal-ikel Numru ta' każijiet ta' avvelinament tal-ikel Numru ta' spezzjonijiet Numru ta' kampjuni Spezzjonijiet ta' stabbilimenti b'konnessi ma' liċenzjar Dipartiment tal-Kummerċ Awtorità Maltija għat-Turiżmu (MTA) Spezzjonijiet oħra tal-Ippjanar Spezzjonijiet ta' siti u postijiet inkonnessjoni ma' applikazzjonijiet riferuti mill-Awtorità tal-Ippjanar rigward permessi ta' żvilupp Spezzjonijiet konnessi ma' konsulti qabel ma tiġi sottomessa applikazzjoni lill-Awtorità Spezzjonijiet ta' kliniki ta' dentisti, kliniki tal-X-rays: Spezzjonijiet fi stabbilimenti tal-ikel u postijiet pubbliċi relatati mall-Att dwar il-Kontroll tat-Tipjip tat-Tabakk (Kap. 315) Kategoriji ta' kampjuni meħuda Prodotti tal-Ikel Ilma għax-xorb Kampjuni oħra Ilma għax-Xorb – Dirett mill-main Sorsi oħra Ilmijiet ta' infiltrazzjoni Ilma minn swimming pools Ilma baħar Kampjuni oħra Investigazzjonijiet ta' lmenti Relatati mal-ikel Stabbillimenti mhux iġjeniċi u prattiki mhux iġjeniċi Numru ta' Numru ta' spezzjonijiet Relatati mal-ambjent Numru ta' Numru ta' spezzjonijiet Rapporti ta' Ikel mhux tajjeb għall-konsum u wara d-data ta' durabbiltà minima Ilmenti oħra dwar l-ikel Drenaġġi difettużi Sadd fid-drenaġġ Postijiet jew siti maħmuġin jew li fihom akkumuli ta' ħmieġ/żibel, demel Infiltrazzjonijiet Ilmenti oħra (infestazzjonijiet ta' ġrieden u briegħed) Ilmenti oħrajn Garanziji skont Artiklu 39 tal-Att dwar is-Sigurta' fl-Ikel tal-2002 Numru ta' Numru ta'garanziji Garanziji konklużi Numru ta' garanziji rappurtati bħala kontravenzjoni Numru ta' garanziji li għadhom pendenti Spezzjonijiet u awditjar ta' postijiet relatati ma' l-Att Dwar Is-Saħħa Pubblika Numru ta Spezzjonijiet ta' spezzjonijiet Awditjar fuq Avviżi ta' fi skejjel u il-Leġjonella tneħħija stabbilimenti Garanziji kontroll ta' Ordnijiet ta' Emerġenza Din is-sezzjoni hija responsabbli mill-amministrazzjoni taċ-Ċimiterju ta' Santa Marija fix-Xewkija u ta' dak Tal-Għonq fir-Rabat, Għawdex, flimkien mal-applikazzjoni ta' diversi liġijiet u regolamenti Din is-sezzjoni tieħu ħsieb il-ħaddiema fiċ-Ċimiterju ta' Santa Marija kif ukoll ix- xogħol ta' riċerka neċessarja qabel kull difna u dwar id-dritt ta' dfin (grave ownership rights). tad-difniet li sar fiċ-Ċimiterju ta' Santa Marija fix-Xewkija fl-2018 kien kif gej: Saru 43 trasportazzjoni ta' fdalijiet umani minn qabar għal ieħor jew miċ-Ċimiterju ta' Santa Marija għal ċimiterji oħra f'Għawdex u f'Malta. Kien hemm ukoll 26 qabar li ġew imnaddfa fiċ-Ċimiterju ta' Matul din is-sena ġew esegwiti diversi xogħlijiet ta' restawr u tisbiħ fil-kappella ta' dan iċ-ċimiterju u sar żbir ta' siġar kif ukoll xogħol ta' tindif ġenerali fl-istess ċimiterju. Matul is-sena ġiet intensifikata l-ħidma biex jiġi kkontrollat in-numru ta' ġrieden, firien u gerriema oħra biż-żieda fil-provvista ta' velenu, kif ukoll b'sistema ġdida fit-tqegħid ta' velenu f'diversi lokalitajiet madwar Għawdex u fis-sistema tad-drenaġġ pubbliku. Numru ta' punti fejn tpoġġa l-velenu Ammont ta' velenu użat (pakketti) Spazji miftuħa u siti pubbliċi f'diversi lokalitajiet Sistema tad-drenaġġ pubbliku briegħed Disinfestazzjoni kontra l- Numru ta' pakketti ta' velenu tal-ġrieden li tqassmu lill- L-Uffiċċju għall-Anzjani u Persuni bi Bżonnijiet Speċjali Din is-sezzjoni hi responsabbli għal numru ta' servizzi li huma ta' sapport għall-kwalità ta' ħajja aħjar kemm għall-anzjani kif ukoll għall-persuni bi bżonnijiet speċjali. Dawn is-servizzi jgħinu lill-persuni jibqgħu jgħixu ħajja indipendenti fil-komunità.  Servizz ta' Għajnuna fid-Dar: In-numru ta' benefiċjarji fl-aħħar ta' Diċembru 2018 kien jammonta għal 1,127 anzjan li joqogħdu fi 820 dar. Dan is-servizz hu provdut permezz ta' assistenti soċjali li sal-aħħar ta' Diċembru 2018 kienu jammontaw għal 25. Hemm ukoll 75 assistenta soċjali li jagħtu għajnuna fid-dar li jaħdmu ma' kuntrattur. Dan is-servizz huwa allokat minn infermiera u social worker fejn jiġi deċiż in-numru ta' sigħat allokati lill-anzjani;  Servizz tal-Handyman: Dan is-servizz jipprovdi xogħol ta' manutenzjoni u xogħol ħafif ieħor fir-residenzi tal-anzjani u ta' dawk bi bżonnijiet specjali. Saru 196 xogħlijiet;  Servizz tat-Telecare: Kien hemm 80 applikazzjoni li kollha ġew installati;  Servizz tal-Inkontinenza: Is-servizz tal-inkontinenza huwa wkoll responsabbiltà ta' din is- sezzjoni. Kien hemm 196 applikazzjoni ġdida ta' Skema A u 130 applikazzjoniji ġdida ta' Skema B. Hemm 461 klijent li jużaw Skema A u 36 klijent li jużaw Skema B;  Servizz tal-Platt Sħun: Dan is-servizz jiġi provdut permezz ta' kuntattur. Il-kuntrattur jipprovdi s-servizz ta' ikla kuljum fid-dar tal-anzjani. Is-sena li għaddiet ġew provduti 12,112-il ikla;  Attivitajiet Soċjali: Saru quddiesa f'Jum l-Omm, f'Jum il-Missier u f'Jum l-Anzjani, u sar festin  L-Università tat-Tielet Eta' f'Għawdex: Din is-sezzjoni b'kollaborazzjoni mal-Università ta' Għawdex u d-Diviżjoni tal-Ġerontoloġija jipprovdu dan is-servizz ta' tagħlim f'Għawdex. trasport hu provdut mill-pjazez ta' kull raħal f'Għawdex u din is-sena qed jattendu 68 student għal dawn il-korsijiet;  Ċentru ta' Matul il-Jum għall-Anzjani: Dan iċ-Ċentru ilu miftuħ sa mill-1999 b'kollaborazzjoni bejn il-Ministeru għal Għawdex, il-Caritas u 12-il kunsill lokali. Fl-2008 iċ-Ċentru ta' Matul il-Jum beda jiltaqa' fil-Kumpless tal-Moviment Azzjoni Soċjali fi Triq l-Imġarr, Għajnsielem. L-attendenza bejn Jannar u Diċembru kienet ta' 3,100 anzjan. F'okkażjonijiet diversi matul is- sena, iċ-ċentru laqa' anzjani oħra minn ċentri ta' matul il-jum minn Malta li semgħu il-quddies mal-anzjani Għawdxin u wara ħadu l-kolazzjon flimkien;  Servizzi oħra: In-nies li jattendu dan iċ-ċentru jkollhom is-servizz ta' infermiera. Is-servizz ta' hairdresser jingħata lil dawk l-anzjani li ma joħorġux mid-dar. Użaw dan is-servizz 112-il anzjan. Is-servizz ta' fiżjoterapija jingħata lil persuni li ma joħorġux minn djarhom u li għandhom is-servizz ta' għajnuna fid-djar. Kien hemm 91 persuna li użaw dan is-servizz. l-aħħar tas-sena 2018 ġie ntrodott is-servizz ta' dħul fid-dar tal-anzjani fejn ibbenefikaw disa' Iċ-Ċentru ta' Matul il-Jum Santa Marta Dan iċ-Ċentru joffri programm personalizzat imsejjes fuq il-bżonnijiet, ħiliet u gosti tal-persuna f'ambjent ferm akkoljenti, san u stimulanti. L-għan ewlieni hu li l-persuni li jattendu ċ-ċentru jgawdu kwalità ta' ħajja tajba, ikunu kuntenti u jilħqu l-ogħla livell ta' indipendenza possibbli; kulħadd skont l-abbiltajiet personali tiegħu. Dan flimkien mat-tieni għan tal-integrazzjoni sħiħa tal-persuni b'diżabbiltà fil-komunità li jgħixu fiha. Korsijiet: Bħal kull sena, matul ix-xahar ta' Awwissu, il-ħaddiema kollha taċ-Ċentru ngħataw kors ta' taħriġ. Żewġ għalliema minn Ta' Sannat Special Unit qasmu maċ-Ċentru l-konklużjonijiet u rakkomandazzjonijiet ta' studju fl-awtiżmu f'Għawdex li sar bl-għajnuna ta' fondi mill-Unjoni Ewropea fil-programm Erasmus +. Psikoterapista, social worker u HR manager mill-Kummissjoni għad-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabbiltà taw taħriġ u tagħrif dwar diversi temi fil-qasam tad-diżabbiltà. Barra minn hekk, numru sabiħ ta' membri tal-istaff attendew għal training seminar li kien organizzat fuq jumejn mill-Aġenzija Sapport. Attivitajiet: Dawn jinkludu l-morning assembly, taħriġ personalizzat fl-informatika, eżerċizzju fiżiku kemm fiċ-Ċentru stess kif ukoll fil-Kumpless Sportiv, animal therapy fiDreams of Horses Farm fix- Xagħra, xogħol tal-idejn u crafts, għawm fil-pool tal-Arka u l-baħar, quddiesa fil-ġimgħa, kif ukoll nhar l-ewwel Ġimgħa tax-xahar u outwork għal kumpanija lokali. Isiru wkoll sessjonijiet ta' kartapesta u xogħol fil-fuħħar minn edukaturi mħarrġa apposta. Minn sessjoni għal oħra, ix-xogħol li jkun inbeda jitkompla minn carers li kienu ħadu t-taħriġ neċessarju. Isir ukoll il-ġbir tal-ħarrub matul ix-xahar ta' Awwissu u l-ippriservar tal-ġulepp tal-ħarrub fix-xhur ta' wara. Esperjenza ta' studenti tal-MCAST fiċ-Ċentru Santa Marta: Bħal kull sena, iċ-Ċentru laqa' fih numru mdaqqas ta' studenti mill-iskejjel sekondarji u s-sixth form f'Għawdex li żaru ċ-Ċentru u ngħataw tagħrif dwar l-esperjenzi tal-persuni b'diżabbiltà, ix-xogħol li jsir fiċ-Ċentru u l-qasam tad-diżabbiltà. Matul is-sena saru wkoll diversi placements kemm minn studenti tal-Università u tal-MCAST li qed isegwu diversi korsijiet fil-qasam tal-kura soċjali. Sar investiment fl-IT Lab permezz ta' tkabbir tal-kamra sabiex tkun iktar spazjuża u tkun tista' takkomoda numru akbar ta' persuni u li ġiet mgħammra b'computers touchscreen kbar bl-aħħar teknoloġija. Dan jagħti ħafna aktar aċċess għat-teknoloġija lill-persuni b'diżabbiltà li għandhom użu limitat ta' jdejhom. Fit-12 ta' Ottubru ġie inawgurat uffiċjalment l-IT Lab kif ukoll kors tal-ECDL għal tmien persuni b'diżabbiltà mill-komunità. Dan il-kors qed isir b'kollaborazzjoni mal-Federazzjoni Għawdxija b'Diżabbiltà u mal-Fondazzjoni għall-Aċċessibbiltà tat-Teknoloġija tal-Informatika Din is-sena kompla jingħata u jissaħħaħ is-servizz ta' trasport bil-vannijiet bil-lifter fil-komunità għal persuni b'diżabbiltà u oħrajn vulnerabbli li ma jkollhomx trasport privat adekwat u adattat għad- diżabbilta tagħhom. Dan is-servizz jingħata għal appuntamenti, qadjiet u ħarġiet skont il-bżonn. It-Taqsima Ħidma Soċjali Matul is- sena 2018, it-Taqsima Ħidma Soċjali offriet dawn is-servizzi:  Każijiet ġodda: 120 każ ġdid li kienu jeħtieġu interventi ta' assistenza soċjali;  Każijiet ta' follow-up: It-Taqsima segwiet 34 każ li kienu għadhom attivi mis-snin ta' qabel. Il-ħidma ma' dan it-tip ta' każijiet tista' tiġi kategorizzata f'ħidma ta' interventi ta' kull ġimgħa, każijiet oħra li jirrikjedu interventi ta' kull ħmistax-il ġurnata u każijiet li jirrikjedu interventi mhux daqshekk frekwenti;  Każijiet ta' intervent ta' darba: 49 każ kienu jeħtieġu intervent wieħed. Dawn il-każijiet mhumiex ikkunsidrati bħala parti mill-caseload tat-Taqsima għaliex ikunu każijiet li jkollhom il-ħtieġa li jiġu riferuti għal servizzi oħra;  Servizz ta' on call: It-Taqsima Ħidma Soċjali toffri wkoll is-servizz on-call fejn is-servizz ta' assistenza soċjali jingħata kull meta jinħtieġ wara l-ħinijiet tal-uffiċċju, kif ukoll fi Ħdud u festi pubbliċi. Sar numru konsiderevoli ta' interventi bit-telefown;  Konferenzi: Membri tal-istaff ipparteċipaw f'26 konferenza fejn ġew diskussi l-każijiet speċifiċi ma' professjonisti oħra;  Superviżjoni: Is-superviżjoni hija aspett kruċjali fix-xogħol tal-assistenza soċjali. superviżjoni ta' kull social worker tingħata mis-senior social worker kull xahar. Is-superviżjoni ssir fuq bażi individwali u tingħata wkoll meta tinħoloq il-ħtieġa. Superviżjoni tal-grupp isseħħ  Qorti Ġuvinili: Ġew organizzati tliet sezzjonijiet ta' Qorti Ġuvinili u f'dawn is-sezzjonijiet kien hemm dejjem preżenza ta' social worker;  Qorti: Is-social workers fi ħdan it-Taqsima Ħidma Soċjali dehru diversi drabi quddiem il-Qorti tal-Maġistrati (Għawdex) fejn tali xogħol kien jinvolvi xhieda f'każijiet soċjali riferuti mill- Qorti, u ppreżentar ta' rapporti soċjali;  Viżti b'superviżjoni: It-Taqsima offriet aċċess ta' minuri superviżjonat 92 darba u dan skont l- ordnijiet mogħtija mill-Qorti. Dawn il-laqgħat ta' aċċess superviżjonat isiru fil-preżenza ta' social worker kemm fl-uffiċċji ta' din it-taqsima kif ukoll fil-komunità;  Rapporti soċjali: Inkitbu 'l fuq minn 90 rapport soċjali li jinkludu rapporti għal dipartmenti governattivi oħra, qrati, aġenziji u professjonisti oħra involuti fil-każijiet soċjali;  Taħriġ: L-istaff tat-Taqsima Ħidma Soċjali attenda diversi sessjonijiet ta' taħriġ u seminars, kemm f'Għawdex kif ukoll f'Malta, li kienu organizzati minn aġenziji oħra;  Żewġ membri tal-istaff ipparteċipaw fil-programm Erasmus – Stand up against Drugs. żaru n-Norveġja sabiex jiffaċilitaw sessjonijiet ta' gruppi ta' studenti. involuta wkoll fl-organizzazzjoni u l-iffaċilitar tas-sessjonijiet li saru f'Għawdex fl-istess programm tal-Erasmus. Sigurtà Soċjali L-Uffiċċju Distrettwali tar-Rabat, Għawdex Id-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali għandu bħala għan prinċipali li jipprovdi għajnuna finanzjarja u assistenza, flimkien ma' benefiċċji oħra, lil dawk il-persuni eliġibbli, fil-ħin u b'korretezza. Għajnuna ta' assistenza soċjali, ħlas ta' benefiċċji, tagħrif dwar pensjonijiet u dak kollu li hu marbut mas-Sigurtà Soċjali jistgħu jinkisbu minn dan l-uffiċċju. It-Taqsima Mhux Kontributorja: Ix-xogħol ta' din it-taqsima hu marbut ma' applikazzjonijiet ta' assistenza mhux kontributorja jew aħjar meta l-persuna kkonċernata ma tkunx ikkontribwiet minn buta għall-benefiċċju li tkun qed titlob għalih. Dawn il-benefiċċji ġeneralment huma benefiċċju għall-qagħad u għajnuna medika, benefiċċju tad-diżabbiltà u tal-età, benefiċċji tat-tfal u għajnuna supplementari, benefiċċju taż-żwieġ, tal-maternità, tal-enerġija, għajnuna materjali minn fondi tal-Unjoni Ewropea u għajnuna li toħroġ minn żmien għal żmien marbuta mal-familja. It-Taqsima Kontributorja: Ix-xogħol ta' din it-taqsima jikkonsisti prinċipalment minn applikazzjonijiet ta' pensjonijiet li bil-liġi l-persuna kkonċernata tkun ikkontribwiet għalihom. Dawn huma l-pensjonijiet tal-irtirar, il-pensjonijiet tar-romol u dawk tal-invalidità. Din it-taqsima hi responsabbli wkoll minn applikazzjonijiet tal-pensjonijiet ta' barra bħalma huma dawk mill-Unjoni Ewropea, l-Awstralja u l- Applikazzjonijiet ġodda Reviżjonijiet/Mistoqsija Pensjonijiet mhux Kontributorji: Għajnuna għall-qgħad Għajnuna soċjali Tnaqqis gradwali tal-għajnuna soċjali Għajnuna soċjali għal ġenitur wieħed/waħda Għajnuna Soċjali għall-Carers Għajnuna Soċjali Miżjuda għall-Carers Pensjoni tal-età Għajnuna medika Benefiċċju tal-enerġija Benefiċċju tal-enerġija – każ umanitarju Għajnuna supplimentari Bonus għall-pensjonanti li ma jirċevux bonus mid-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali Għajnuna soċjali lir-refuġjati Għotja għall-anzjani Skema tal-KORPI Pensjonijiet Kontributorji Applikazzjonijiet Ġodda Reviżjonijiet/Mistoqsija Ghotja tal-ħalib Karta r-roża Ħruġ ta' FS3s Ċertifikati ta' eżenzjoni Pensjonijiet ta' barra Benefiċċju tas-sick leave Benefiċċju tal-korriment Benefiċċju tad-diżimpjieg Pensjoni tal-irtirar Pensjoni tal-invalidità Pensjoni tar-romol Għotja taż-żwieġ Numri tas-Sigurtà Soċjali Iċċekkjar ta' kontribuzzjonijiet Applikazzjoni sabiex jitħallsu kontribuzzjonijiet ta' snin imgħoddija Servizzi pprovduti fil-kunsilli lokali: Bħas-snin li għaddew, l-Uffiċċju Distrettwali tar-Rabat, Għawdex, ta servizz fil-Kunsilli Lokali tax-Xewkija, ix-Xagħra, Ta' Sannat u l-Qala. In-numru ta' klijenti li nqdew mill-Kunsill tax-Xewkija kien ta' 127, mix-Xagħra 82, minn Ta' Sannat 95 filwaqt li mill-Qala kien 32. Reġistrar u Applikazzjonijiet għall-Għajnuna Soċjali lill-persuni li jgawdu minn Protezzjoni Sussidjarja, Umanitarja kif ukoll dawk rikonoxxuti bħala Refuġjati. Minbarra l-applikazzjonijiet u l-mistoqsijiet li jsiru minn dawn l-individwi, fir-rigward ta' benefiċċji fil-proċess ta' assessjar jew diġà mħallsa lilhom, dan l-uffiċċju jieħu ħsieb li darba fil-ġimgħa jara li dawn il-persuni jiġu jirreġistraw fuq formoli apposta fformulati għal dan il-għan mid-Dipartiment tas- Sigurta Soċjali. Sal-aħħar ta' Diċembru 2018, in-numru ta' dawn il-persuni kien jammonta għal 68. Ċertifikati Mediċi Kuljum, numru sostanzjali ta' ċertifikati tal-mard jiġu ppreżentati f'dan l-uffiċċju. Id-dettalji ta' kull wieħed minn dawn iċ-ċertifikati huma mdaħħla manwalment fis-sistema tas-SABS biex sussegwentament jiġu vverifikati u mħallsa benefiċċji relatati skont il-każ. In-numru ta' ċertifikati li ntlaqgħu minn dan l-uffiċċju u li d-dettalji tagħhom ġew manwalment imdaħħla fis-sistema tas-SABS kien jammonta għal 2,996. Rifużjonijiet ta' Ħlasijiet Żejda Dan l-uffiċċju huwa inkarigat li jiġbor lura ħlas li jkunu tħallsu żejda lill-klijenti għal xi raġuni jew oħra. Fis-sena 2018 inġabret lura s-somma ta' €179,242,98. Permezz tas-sistema kompjuterizzata tas-SabsWeb, jinħarġu ittri uffiċjali sabiex il-klijenti jingħataw appuntament b'konnessjoni ma' benefiċċji mħallsa lilhom jew fi stadju ta' proċess ta' applikazzjoni. Minbarra hekk, l-uffiċjali jiġġeneraw rapporti (PA 109) b'konnessjoni ma' talbiet/mistoqsijiet fir- rigward ta' benefiċċji offruti mid-Dipartiment. L-ammont ta' ittri (DOCLs) li nħarġu minn dan l- uffiċċju kien jammonta għal 1,320. Il-contact notes li saru kienu jammontaw għal 9,037. L-Uffiċċju Distrettwali tan-Nadur L-għan ewlieni ta' dan l-uffiċċju hu li l-klijenti tad-distrett tan-Nadur, il-Qala u Għajnsielem jingħataw servizzi offruti mid-Dipartiment li huma prinċipalment relatati ma' benefiċċji u pensjonijiet kontributorji u dawk mhux kontributorji. Permezz tas-sistemi komputerizzati tas-Social Assistance Benefit System (SABS), WebSABS, Infoshare u Social Security.gov, l-uffiċjali jgħinu, jiggwidaw u jagħtu pariri u informazzjoni oħra mitluba mill-klijenti rigward id-diversi għajnuniet offruti minn ħdan Servizzi mogħtija rigward benefiċċji, pensjonijiet u għajnuniet jinkludu:  Benefiċċji Kontributorji bħalma huma: pensjonijiet tal-irtirar, tal-invalidità u tar-romol;  Benefiċċji kontributorji bħalma huma: tal-mard, tal-korriment u tal-qgħad;  Għajnuniet mhumiex kontributorji bħalma huma: għajnuna għall-qgħad, għajnuniet soċjali, għajnuna medika, pensjoni tal-wens, benefiċċju tal-enerġija u pensjoni ta' diżabbiltà;  Assessjar u ħruġ tal-intitolament għall-mediċini bla ħlas (karta r-roża);  Tiġi wkoll offruta għajnuna u gwida lill-klijenti biex jimtlew formoli rigward benefiċċji u pensjonijiet ta' pajjiżi barranin, speċjalment ma' dawk il-pajjiżi li Malta għamlet ftehim reċiproku bħalma huma l-Awstralja u l-Kanada, kif ukoll mal-pajjiiżi membri fl-Unjoni Ewropea. L-istatistika pprovduta turi n-numru ta' applikazzjonijiet, każijiet li ġew riveduti/segwiti u xogħol ieħor fir-rigward ta' benefiċċji u għajnuniet mhux kontributorji li saru matul is-sena 2018 f'dan l-uffiċċju. Benefiċċju Pensjoni tal-invalidità Pensjoni kontributorja tal-irtirar Pensjoni kontributorja tar-romol Benefiċċji Kontributorji Applikazzjonijiet Reviżjonijiet / Ġodda Mistoqsijiet L-istatistika segwenti turi n-numru ta' applikazzjonijiet, każijiet li ġew riveduti/segwiti u mistoqsijiet fir-rigward ta' benefiċċji għall-familja li saru matul is-sena 2018 f'dan l-Uffiċċju. Benefiċċji għall-Familja Benefiċċju Applikazzjonijiet Reviżjonijiet/ Ġodda Mistoqsijiet Benefiċċju tal-enerġija Għotja taż-żwieġ Benefiċċju għall-maternità Benefiċċju għal-leave tal-maternità L-istatistika segwenti tagħti n-numru ta' applikazzjonijiet, każijiet li ġew riveduti/segwiti u mistoqsijiet fir-rigward għotjiet, bonuses u skemi li saru matul is-sena 2018 f'dan l-Uffiċċju. Għotjiet, bonuses u skemi Benefiċċju Applikazzjonijiet Ġodda Reviżjonijiet/ Mistoqsijiet Skema tal-korpi Ħlas ta' bonuses statutorji Għotja lil persuni li ma jibbenefikawx għall-pensjoni kontributorja Għotja għal ċittadin anzjan L-istatistika segwenti tagħti n-numru ta' applikazzjonijiet, każijiet li ġew riveduti/segwiti u mistoqsijiet fir-rigward ta' assistenza medika li saru matul is-sena 2018 f'dan l-Uffiċċju. Benefiċċju Applikazzjonijiet ġodda Għajnuna medika b'xejn (karta roża) Benefiċċju ta' korriment Għotja għal mard Benefiċċju għall-mard Reviżjonijiet/ Mistoqsijiet L-istatistika segwenti tagħti n-numru ta' applikazzjonijiet, każijiet li ġew riveduti/segwiti u mistoqsijiet fir-rigward ta' benefiċċji mhux kontributorji li saru matul is-sena 2018 f'dan l-Uffiċċju. Benefiċċji Mhux Kontributorji Benefiċċju Applikazzjonijiet Ġodda Reviżjonijiet/ Mistoqsijiet Pensjoni tal-Età Allowance għall-Carers Assistenza għal diżabbiltà Allowance miżjuda għall-Carers Assistenza miżjuda għal diżabbiltà severa Assistenza għal diżabbiltà Allowance għal ġenitur waħdu mhux miżżewweġ Assistenza soċjali Assistenza għal persuni b'vista L-istatistika segwenti tagħti n-numru ta' applikazzjonijiet, każijiet li ġew riveduti/segwiti u mistoqsijiet fir-rigward ta' benefiċċji ta' xogħol, inċentivi u diżimpjieg li saru matul is-sena 2018 f'dan l-Uffiċċju. Benefiċċji ta' Xogħol, Inċentivi u Diżimpjieg Benefiċċju Applikazzjonijiet Ġodda Reviżjonijiet/ Mistoqsijiet Benefiċċju ta' waqt l-impjieg Tnaqqis gradwali tal- benefiċċju Assistenza għal diżimpjieg L-istatistika segwenti tagħti n-numru ta' applikazzjonijiet, każijiet li ġew riveduti/segwiti u mistoqsijiet fir-rigward ta' servizzi li saru matul is-sena 2018 kalendarja f'dan l-Uffiċċju. Servizz Applikazzjonijiet Ġodda Reviżjonijiet/ Mistoqsijiet Rapport dwar ċekk mitluf/ritornat Prokura għal pensjonijiet u benefiċċji Ħlas lura ta' benefiċċji tas-Sigurtà Soċjali Soċjali Tqassim ta' kotba taċ-ċertifikati tal- Ħrug ta' numri ġodda tas-Sigurtà Matul din is-sena tqassmu kaxxi ta' ikel maħsub biex itaffu l-piż lill-persuni li għandhom dħul baxx u li huma f'riskju ta' faqar. Dan l-Uffiċċju ħa sehem f'dan it-tqassim li sar darbtejn matul is-sena 2018: Servizzi l-ewwel darba, f'April, tqassam mill-Uffiċċju tas-Sigurtà Soċjali tan-Nadur; u t-tieni darba f'Diċembru Uffiċjali mill-Foundation for Social Welfare Services (FSWS) qassmu l-pakketti lill- benefiċċjari li kienu intitolati għal dan l-ikel wara li rċevew notifika mid-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali. Kuljum, numru sostanzjali ta' ċertifikati tal-mard jiġu ppreżentati mill-klijenti tagħna f'dan l-uffiċċju. In-numru ta' ċertifikati li ntlaqgħu kien jammonta għal 1,142. Dan l-uffiċċju kien ukoll responsabbli biex jiġbor lura mingħand il-klijenti ħlasijiet mhux dovuti ta' benefiċċji u pensjonijiet. L-ammont ta' ħlasijiet żejda li nġabru matul is-sena kien ta' €43,765,83. Uffiċċju tal-Impjiegi u Relazzjonijiet Industrijali Matul din is-sena l-każijiet kienu mqassma kif ġej: ħafna mill-każijiet ġew konklużi bl-intervent tal- Uffiċċju li serva bħala medjatur bejn l-impjegat u min iħaddem filwaqt li ħames (5) każijiet ġodda ġew ipproċessati għall-Qorti. Għalkemm isir kull sforz sabiex il-problema tissolva mingħajr ma jkun hemm bżonn tal-intervent tal-Qorti, xi drabi dan ma jkunx dejjem possibbli. Il-każijiet fi ħdan il-Qorti kienu kif ġej: kien hemm tliet (3) każijiet li l-proċess tagħhom għadu mhux konkluż; tliet (3) każijiet ġew riżolti; saru seba' (7) seduti u sitt (6) perizji. Ċentru għall-Għaqdiet Mhux Governattivi In-numru ta' għaqdiet mhux governattivi u gruppi volontarji rreġistrati mal-Assoċjazzjoni għall- Għaqdiet Mhux Governattivi qabeż l-għadd ta' mija u wieħed u tletin (131). Matul din is-sena dawn l- għaqdiet għamlu 629 laqgħa. L-għaqdiet kollha rreġistrati bbenefikaw minn madwar 19,721 fotokopja It-Tribunal tal-Gwardjani Lokali kif ukoll dak tal-Minuri għamel użu miċ-Ċentru. post serva wkoll sabiex setgħu jsiru diversi laqgħat għall-periti mill-Awtorità tal-Ippjanar. L- Ombudsman parlamentari jagħmel użu mill-post darba fix-xahar. Il-Campus ta' Għawdex tal-Università ta' Malta Korsijiet Korsijiet li spiċċaw Il-korsijiet li ġew offruti fil-Campus u li ġew fi tmiemhom fl-2018 huma dawn:  Ċertifikat fil-Qari tal-Provi bil-Malti (Grupp 2017-2018); Korsijiet ġodda Fi Frar tal-2018 fetħu tliet korsijiet li huma:  Ċertifikat fil-Qari tal-Provi bil-Malti (Grupp 2018-19); Dawn it-tnejn tal-aħħar ġew offruti permezz tas-sistema tal-video-conferencing. F'Ottubru tal-2018 fetħu erba' korsijiet li huma: It-Turiżmu f'Għawdex (Grupp 2018-19). Korsijiet oħra Bejn Marzu u Mejju sar kors qasir li jwassal għal ċertifikat fil-Foundations of Coaching. F'Mejju sar seminar dwar Blue Economy. Dan kien organizzat mill-Ministeru għal Għawdex, l- International Ocean Institute u l-Università ta' Malta. Matul Lulju saru numru ta' lezzjoniniet għal-pubbliku dwar Health and Society. Matul l-istess sena, l-Università tat-Tielet Età (U3E), organizzat ukoll numru ta' lezzjonijiet bħala parti mill-programm ta' tagħlim li toffri. Aktar minn ħamsin (50) persuna attendew dawn il-lezzjonijiet. Korsijiet Għaddejjin Il-korsijiet l-oħra li kienu qed jiġu offruti fil-Campus huma: Dan tal-aħħar qed jiġi offrut permezz tas-sistema tal-video-conferencing. Is-sistema tal-video-conferencing qed tagħti l-possibbiltà lill-istudenti Għawdxin biex isegwu korsijiet direttament minn Għawdex mingħajr il-bżonn li jaqsmu lejn Malta. Eżamijiet f'Għawdex Matul l-2018 l-Università ta' Malta organizzat ftit aktar minn elf u ħames mitt (1,500) eżami relatati ma' korsijiet li qed jiġu offruti kemm fl-Università ta' Malta kif ukoll fil-Campus ta' Għawdex. Permezz ta' din l-inizjattiva, kważi l-istudenti Għawdxin kollha ġew mogħtija l-possibbiltà li joqogħdu għall-eżamijiet kollha tagħhom f'Għawdex stess. B'kollox ġew organizzati tliet sessjonijiet ta' eżamijiet: f'Jannar, f'Ġunju, u f'Settembru. Qrati u Tribunali ta' Għawdex Il-Ministeru għal Għawdex jipprovdi l-finanzi u r-riżorsi umani meħtieġa għall-Qrati u t-Tribunali ta' Għawdex. Ir-rapport annwali huwa ppubblikat taħt il-Ministeru għall-Ġustizzja, Kultura u Gvern Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp Funzjonijiet Id-Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp jikkonsisti fis-Sezzjoni tal-Inġinerjia u l-Arkitettura, il-Fergħa tax-Xogħlijiet, it-Taqsima tal-Kostruzzjoni u Manutenzjoni, is-Sezzjoni tal-Indafa, u l-Fergħa tal- Agrikultura u s-Sajd. L-għanijiet prinċipali tad-Direttorat għall-Proġetti u Żvilupp huma li: Jiżgura li Għawdex ikollu l-infrastruttura meħtieġa għall-iżvilupp tal-gżira; Jipproteġi, jimmaniġġja u jsaħħaħ il-wirt naturali tal-gżira; Jipprovdi l-ambjent xieraq u jagħti s-servizzi meħtieġa ħalli s-setturi tal-Agrikultura u s- Sajd ikomplu jikbru u jissaħħu; Jgħin u jippromovi l-investiment; Jagħti pariri professjonali u tekniċi lid-direttorati l-oħra tal-Ministeru għal Għawdex; Jiżgura li l-iżvilupp li jsir fil-gżira jkun ibbażat fuq prinċipji sostenibbli; Jippromovi lil Għawdex bħala gżira ekoloġika. Ħidma Servizzi tal-Inġinerija u Arkitettura Is-Sezzjoni tal-Inġinerija fi ħdan id-Direttorat tipprovdi għajnuna professjonali u teknika kemm lis- sezzjonijiet fi ħdan l-istess Direttorat, kif ukoll lid-direttorati l-oħra fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex, u anke lil diversi għaqdiet mhux governattivi fi proġetti u xogħlijiet rispettivi li jirrigwardaw lil Għawdex. Bħal fis-snin l-imgħoddija, din is-sezzjoni kienet involuta fil-ġbir ta' dettalji tekniċi u speċifikazzjonijiet għal xogħlijiet li jirrigwardaw l-elettriku u l-mekkanika għal diversi sejħiet għall- offerti u stimi mitluba mid-Direttorat u anke mid-direttorati l-oħra fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Barra mit-tħejjija tal-ispeċifikazzjonijiet u d-dokumenti tekniċi għas-sejħiet għal offerti, din is-sezzjoni kienet involuta fl-evalwazzjoni ta' diversi sejħiet għall-offerti u stimi maħruġa minn diversi direttorati li jaqgħu fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. is-sena 2018, is-Sezzjoni tal-Inġinerija kienet responsabbli għall-monitoraġġ implimentazzjoni ta' diversi proġetti. Din is-sezzjoni kienet involuta wkoll fil-manutenzzjoni u t-tiswija ta' tagħmir elettroniku u mekkaniku ta' diversi entitajiet governattivi. Is-Sezzjoni tal-Arkitettura, bħal fis-snin ta' qabel, kienet involuta fil-preparazzjoni, il-ħruġ u l- evalwazzjoni ta' sejħiet għal offerti u kwotazzjonijiet għal xogħlijiet diversi. Matul is-sena 2018, tkompla x-xogħol fuq il-Masterplan tax-Xlendi fejn saret applikazzjoni mal-Awtorità tal-Ippjanar u nħarġu s-sejħiet għal offerti biex jiġu rranġati l-boathouses, id-dry standing area u jitkabbar il-parkeġġ fl-istess lokalità. Fir-rigward tal-Masterplan għal Marsalforn, fl-2018 inħarġu u ġew evalwati l-offert għal xogħol li jinkludi t-tisbiħ taż-żona, installazzjoni ta' tined, u mmarkar ta' żoni għall-imwejjed u s- siġġijiet. sajd ġdid. Matul l-2018 saru applikazzjonijiet mal-Awtorità tal-Ippjanar u nħarġu l-permessi sabiex jinbena blokk ta' tmien appartamenti li jifforma parti mis-social housing estate f'Taċ-Ċawla fir-Rabat, Għawdex, kif ukoll it-tisbiħ taż-żona tal-madwar. Saret ukoll applikazzjoni għall-bini ta' biċċerija kif ukoll applikazzjoni u l-ħruġ ta' sejħa għal offerti għall-Park and Ride fix-Xewkija. Saret ukoll sejħa għal offerti għall-ewwel fażi ta' xogħol fuq il-Gozo Aquatic Centre u sejħa oħra għat-tisbiħ tal-Pjazza ta' San Franġisk fir-Rabat, Għawdex. Tlestew ukoll pjanti għax-shooting range u għal bini ta' uffiċċju tas- Matul is-sena 2018, il-periti tad-Direttorat kienu involuti wkoll fuq xogħlijiet li saru f'diversi toroq madwar Għawdex. Inħarġu diversi sejħiet għal offerti għar-rikostruzzjoni ta' toroq li jinkludu servizzi bħal dranaġġ u ilma, storm water culverts, kif ukoll asfaltar mill-ġdid ta' diversi toroq. Xogħol ieħor li baqa' għaddej kien il-proġett tad-dar tal-anzjani f'Għajnsielem fejn tlestew l-aħħar fażijiet ta' xogħol ta' kostruzzjoni kif ukoll ir-restawr tal-kappella. Il-periti ta' din is-sezzjoni ħadmu wkoll fuq xogħlijiet oħra li jinludu l-Park tal-Intrapriżi Żgħar u Medji, il-Farm Sperimentali tal-Gvern li kien jinkludi l-preparazzjoni tal-pjanti rigward il-petting farm u dog park, id-dry standing area fl- Imġarr, il-Kumpless Sportiv ta' Għawdex, l-Għar ta' Calypso, il-multipurpose pitch f'Ta' Kerċem, l- Animal Welfare Unit, xogħlijiet ta' resurfacing fl-Ulysees Grove, u r-restawr tal-mitħna tax-Xewkija. Il-Fergħa tax-Xogħlijiet Is-Sezzjoni tal-Manifattura u Servizzi Il-fergħa tal-mastrudaxxi hija responsabbli mis-servizzi u l-manutenzjoni ta' kull tip ta' xogħol tal- Matul din is-sena, is-sezzjoni għamlet diversi xogħolijiet ta' għamara għall-uffiċini tal- Agrikultura, tal-Farm tal-Gvern, tad-Direttorat għas-Servizzi Korporattivi u tal-Front Office Paying Agency, u tal-istore il-ġdid fix-Xewkija. Sar xogħol fuq aperturi fl-uffiċini taċ-Ċittadella, fil-latrina ta' Kemmuna, fil-garaxxijiet tal-mekkaniks, fl-Uffiċċju Elettorali, fil-korsa taż-żwiemel u fid-daħla prinċipali tal-Ministeru għal Għawdex. Sar xogħol ta' xkaffar fl-uffiċini tad-Direttorat tat-Turiżmu u Żvilupp Ekonomiku, ekoGħawdex u fil-Qrati ta' Għawdex. Saru kċejjen żgħar fid-Direttorat għas- Servizzi f'Għawdex u tas-Segretarju Permanenti. Sar xogħol ta' vanities u aperturi tal-injam fl-intern tal-latrini tal-parkeġġ ta' Marsalforn, u sett boards għall-esibizzjonijiet fiċ-Ċittadella. Inbidlu wkoll l- bankijiet tal-Port tal-Imġarr. Beda x-xogħol fuq il-makkinarju tal-mitħna tax-Xewkija. manutenzjoni f'diversi postijiet, fosthom Villa Rundle, fl-uffiċini tas-Servizzi Soċjali tan-Nadur, fuq il- pjattaformi tal-injam fil-bajjiet taż-Żewwieqa u tar-Ramla, fl-appartamenti Ta' Taċ-Ċawla Housing Estate, u fil-proġett ta' Pjazza San Franġisk. Sar ukoll tiżjin f'diversi roundabouts u f'Villa Rundle għal okkażjonijiet differenti fosthom il-Karnival, San Valentinu, il-Ġimgħa l-Kbira u l-Għid, Jum l-Omm u Jum il-Missier, Gozo Alive, il-Wirja Agrarja ta' Santa Marija, żmien il-Milied u temi oħra ta' matul is- jkun meħtieġ. se jsir ix-xogħol konċernat. Matul is-sena ġew provduti vetturi żgħar, kif ukoll heavy machinery lis-sezzjonijiet fi ħdan id-Direttorat tal- Proġetti u Żvilupp, u lid-dipartimenti l-oħra fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Ġew provduti wkoll diversi tipi ta' vetturi oħra bħal gafef, trakkijiet tal-ġarr, kif ukoll romblu sabiex jassistu lis-sezzjonijiet l-oħra meta Sar ukoll ġarr ta' materjal bħal ramel, żrar u asfalt kiesaħ mill-imħażen tas-sezzjoni għall-postijiet fejn ikun Meta kien hemm bżonn, saret ukoll tiswija tal-makkinarju li jappartieni lill-istess Mechanical Garage, u lid- Direttorati l-oħra fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Matul l-2018 din it-taqsima wettqet diversi xogħlijiet f'siti differenti madwar Għawdex. Section ipproċessat u wettqet 105 talba ta' xogħol ta' traqqigħ fuq toroq arterjali fejn intużaw madwar 38 tunnellata ta' asfalt kiesaħ. It-taqsima pproċessat u wettqet sitt talbiet ta' xogħol ta' traqqigħ fuq toroq li jaqgħu taħt il-kunsilli lokali, fejn intużaw madwar 23 tunnellata ta' dan il-materjal. lokalitajiet li fihom sar ix-xogħol ta' traqqigħ kienu Ta' Sannat fejn intużaw 2.8 tunnellati, il-Munxar 3.2 tunnellati u x-Xewkija 17-il tunnellata. It-taqsima wettqet ukoll xogħol ta' tindif tal-istorm water culverts f'toroq arterjali fejn hemm 587 gradi, li tmenin fil-mija kellhom bżonn jitnaddfu. Dan ix-xogħol isir b'mod regolari bejn April u Awwissu. It-Taqsima tat-Toroq tipprovdi wkoll servizz ta' mmarkar ta' sinjali fit-toroq, kif ukoll ta' twaħħil u manutenzjoni ta' tabelli. Dan ix-xogħol ġie pprovdut f'toroq arterjali f'Għawdex fosthom fil-lokalitajiet tar- Rabat, tal-Qala, tax-Xagħra, tal-Għarb, tax-Xlendi limiti tal-Munxar, u ta' Marsalforn, limiti taż-Żebbuġ, u anke f'toroq distributorji li jaqgħu taħt il-kunsilli lokali. Is-servizz fil-lokalijiet ingħata kif titlob il-prassi, jiġifieri l-materjal jiġi pprovdut mill-kunsill, u r-riżorsi umani ngħataw minn din it-taqsima. It-Taqsima tar-Restawr Għawdex. Din it-taqsima hija responsabbli mir-restawr u tagħmel xogħol ieħor ta' manutenzjoni madwar Matul is-sena 2018 saru diversi xogħlijiet ta' restawr. Saru għad ta' monumenti ġodda fosthom tal- Unesco fil-wied tal-Lunzjata, il-monument kommemorattiv fix-Xewkija għat-trabi mejta, u l- monument ta' Ġiardini f'Villa Rundle, kif ukoll lapida fin-Night Shelter f'Għajnsielem. restawr ta' żewġ monumenti fil-knisja tax-Xagħra. Matul l-2018 inbeda xogħol ta' restawr estensiv u xogħol ieħor fuq il-Fanal tal-Ġordan fl-Għasri, kemm minn ġewwa u kif ukoll minn barra, u restawr tal-mitħna fir-raħal tax-Xewkija. Sar ukoll xogħol ta' restawr intensiv fil-kappella taċ-Ċimiterju tal- Gvern li jinsab fix-Xewkija. Matul l-2018 saru wkoll diversi xogħlijiet ta' manutenzjoni. Wieħed irid isemmi t-tkomplija u tlestija tan-Night Shelter fix-Xagħra, Għawdex, kif ukoll xogħol estensiv ieħor li twettaq fl-uffiċini l-ġodda tal-Malta Industrial Parks fix-Xewkija. Sar ukoll xogħol fil-binja Sir Michelangelo Refalo fir-Rabat li kien jikkonsisti f'xogħol ta' żebgħa u tibdil ta' madum. Sar ukoll xogħol ta' bini ta' ħajt ġdid fi Triq Gerxija fir-raħal Ta' Sannat, apparti xogħol ieħor ta' żarmar u tindif tal-post ta' fejn hu ppjanat li jsir il-Mużew ta' Għawdex fir-Rabat, Għawdex. Is-sezzjoni għamlet ukoll xogħol ta' manutenzjoni, restawr u tindif fiċ-Ċittadella, fosthom fil-bini tal- Qorti, passaġġi, diversi kmamar u postijiet varji. Matul din is-sena sar xogħol ta' manutenzjoni kontinwu tal-ħitan li jdawru ċ-Ċittadella u ta' tindif tal-veġetazzjoni, anke permezz tal-abseiling. Sezzjoni oħra fi ħdan it-taqsima tar-restawr hija l-Monuments and Fountains Unit, li tikkontribwixxi għall-ħarsien, il-konservazzjoni u r-restawr tal-patrimonju tagħna fosthom il-funtani, il-monumenti tal- bronz u xogħlijiet tal-arti oħra mferrxa madwar il-gżira Għawdxija. Dawn jiġu mnaddfa u mħarsa b'kura professjonali kull meta jkun hemm bżonn. Din il-ħidma tinvolvi wkoll it-tindif u ż-żamma xierqa tal-funtani kollha f`Għawdex, li b'mod regolari jingħataw l-chlorine, isiru shock treatments u Fost id-diversi xogħlijiet ta' arti li din is-sezzjoni tieħu ħsieb, ta' min isemmi l-istatwa tas-Salvatur fi Triq Marsalforn, u monumenti u opri ta 'arti oħra fit-terminal tal-vapur fl-Imġarr, f'Ta' Sannat, fin- Nadur, fix-Xlendi, fl-Għarb, fir-Rabat u rħula oħra. Din is-sezzjoni tagħmel ukoll spezzjonijiet regolari fuq id-dwal li jikkumplimentaw il-monumenti u tara li tagħmel il-manutenzjoni li jkun hemm bżonn fosthom bdil ta' floodlights. It-Taqsima tal-Kostruzzjoni u Manutenzjoni Din it-taqsima hija responsabbli li tagħti servizzi ta' kostruzzjoni u manutenzjoni lill-pubbliku inġenerali, lill-għaqdiet mhux governattivi u lill-entitajiet u direttorati oħra tal-Gvern. Matul is-sena li għaddiet il-ħaddiema tat-taqsima bnew diversi bankini ġodda kif ukoll rampi biex jiġi ffaċilitat l-aċċess għall-persuni b'diżabbilità f'lokalitajiet madwar Għawdex. Dawn kienu jammontaw għal madwar 1,704 metru f'tul b'1.05 metru wisa'. Saru wkoll xogħlijiet ta' manutenzjoni fuq bankini eżistenti madwar Għawdex. It-taqsima ħadet ħsieb ukoll xogħol ta' tiswija u traqqigħ bil-konkos f'diversi toroq madwar Għawdex, fosthom Triq Għajn Qatet, ir-Rabat u Triq Gerxija, Ta' Sannat. Sar xogħol ta' tindif, manutenzjoni, kostruzzjoni u tisbiħ fil-bajjiet tar-Ramla l-Ħamra, Ħondoq ir- Rummien, il-Qala, Daħlet Qorrot, Marsalforn u fil-Port tal-Imġarr. Matul l-2018 sar ukoll xogħol regolari ta' tindif fil-latrina fl-inħawi Ta' Pinu u saret ukoll manutenzjoni estensiva fil-latrina tal-Blue Lagoon f'Kemmuna u l-latrina ta' Marsalforn. Il-ħaddiema tat-taqsima għamlu xogħol ta' bini ta' ħitan ta' lqugħ (4,538 metru tul b'1.50 metru għoli) u ħitan tas-sejjieħ (1,186 metru tul b'1.50 metru għoli) f'għelieqi u toroq f'diversi żoni tal-gżira. ħitan ta' lqugħ reġgħu ġew mibnija mill-ġdid bil-ġebel tal-kantun, wara li ħafna minnhom sofrew danni matul is-sena. Il-ħitan tas-sejjieħ li twaqqgħu bil-maltemp reġgħu ġew mibnija kemm jista' jkun bl- istess ġebel. Tiswijiet, manutenzjoni u traqqigħ ta' toroq fil-kampanja u rampi f'għelieqi ngħataw prijorità biex ikun provdut aċċess xieraq għall-bdiewa. Matul din is-sena ġew mibnija tliet toroq fil-kampanja: waħda fl- inħawi Ta' Ċanti, ir-Rabat, b'tul ta' madwar tletin metru; oħra Triq Mġarr ix-Xini, b'tul ta' madwar 220 metru; u oħra f'Wied l-Għejjun fil-limiti tax-Xagħra, b'tul ta' madwar 187 metru. Għaqdiet mhux governattivi, b'mod speċjali dawk sportivi, ibbenefikaw mill-assistenza li ngħatat lilhom mit-taqsima. Fosthom sar xogħol fil-korsa taż-żwiemel, fix-Shooting Range, fil-korsa tal- sena, ħaddiema mislufa lill-klabbs tal-futbol tax-Xewkija u Ta' Kerċem wettqu xogħol ta' tindif u manutenzjoni ġenerali fil-playing fields u l-kumplessi tal-imsemmija klabbs. Matul is-sena, ħaddiem ieħor tat-taqsima ġie assenjat biex jagħmel xogħol fit-Teatru Astra. Xogħlijiet oħra li saru mill-ħaddiema tat-taqsima kienu jikkonsistu f'tikħil, żebgħa u manutenzjoni ġenerali f'diversi uffiċini tal-Gvern. Matul din is-sena twettqu xogħlijiet ta' bini u manutenzjoni fil- kwartieri tat-taqsima fil-Kajselli x-Xewkija. Xogħol ieħor ta' manutenzjoni sar fl-appartamenti tal- Gvern f'Taċ-Ċawla, fil-Ġnien Villa Rundle, fi Ġnien Blankas u fil-Ġnien taż-Żona Industrijali, li t-tnejn jinsabu fix-Xewkija, kif ukoll fil-Ġnien tal-Għar ta' Calypso, fir-Razzett Sperimentali tal-Gvern, fl- uffiċini tal-Care for the Elderly, u fl-uffiċini tal-Awditur Nazzjonali. Sar ukoll xogħol estensiv fit-toilets tal-Gozo Lending Library u kif ukoll fil-Learning Hub li tinsab Għajnsielem. Matul is-sena grupp ta' ħaddiema tat-Taqsima ħadu ħsieb iwasslu u jqassmu l-materjal ta' kostruzzjoni f'diversi lantijiet tax-xogħol u f'lokalijiet u direttorati oħra fejn ikollna talbiet mill-kunsilli lokali jew entitajiet oħra. Sitt impjegati tat-Taqsima huma mislufa lill-Kunsilli Lokali tal-Għasri, tal-Qala u tax-Xewkija. il-ħaddiema jagħmlu xogħlijiet li jirrikjedu minnhom il-Kunsilli Lokali rispettivi. Matul ix-xhur ta' Novembru u Diċembru twettaq xogħol li kellu konnessjoni mal-attivitajiet tal-Milied. Dan kien jikkonsisti f'manutenzjoni u twaħħil ta' dekorazzjonijiet f'diversi toroq u nħawi f'Għawdex. Is-Sezzjoni Servizzi ta' Ndafa l-Indafa Pubblika Ir-responsabbiltà prinċipali ta' din is-sezzjoni hija li tieħu ħsieb l-immaniġġjar ta' skart rurali u domestiku u għall-indafa pubblika bis-servizzi li s-sezzjoni toffri. Din is-sezzjoni toffri bosta servizzi li jinkludu knis ta' kuljum f'lokalitajiet diversi, qtugħ ta' ħaxix f'toroq prinċipali, kemm f'dawk it-toroq li jgħaqqdu l-irħula ma' xulxin u dawk fl-irħula, tieħu ħsieb il-latrini pubbliċi u taħdem mal-kunsilli lokali f'Għawdex. Tipprovdi wkoll servizzi ta' ġbir ta' skart u tindif waqt il-festi f'dawn il-lokalitajiet: Barra minn hekk, waqt il-festi tal-irħula li ġejjin, isir tindif fit-triqat prinċipali tagħhom: Ir-Rabat, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel;  L-inħawi tal-Munxar;  L-inħawi Ta' Sannat, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel;  L-inħawi tal-Fontana; Il-Bajja tax-Xlendi; Il-Bajja ta' Marsalforn. Ix-Xewkija, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel; Ix-Xagħra, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel;  Għajnsielem, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel;  Ta' Kerċem, anke fil-fiera tal-Għadira;  L-Għarb;  L-Għasri; Iż-Żebbuġ, anke wara t-tiġrijiet taż-żwiemel. Din is-sezzjoni tieħu ħsieb ukoll li tiġbor karkassi ta' annimali u teħodhom il-Biċċerija biex jinħarqu fl-inċineratur. Barra minn hekk, is-sezzjoni tieħu ħsieb it-tindif ġenerali f'postijiet pubbliċi. tindif regolari tal-passaġġi fil-kampanja bil-koperazzjoni tal-Ministeru għal Għawdex u fuq tabelli b'informazzjoni turistika li jinsabu fl-istess passaġġi. Is-sezzjoni tal-Indafa Pubblika hija wkoll responsabbli minn tlettax-il latrina f'Għawdex u Kemmuna fejn issir manutenzjoni minn barra u minn ġewwa. Barra minn hekk, biex jingħata servizz aħjar, ċertu latrini jibqgħu miftuħin anke tard billejl. Dawn jinkludu l-latrini f'Marsalforn, fix-Xlendi, fid-Dwejra, fir-Ramla, u f'Ħondoq ir-Rummien, il-Qala. Matul l-2018, il-latrina ta' Marsalforn ġiet restawrata mill-ġdid b'investiment tal-Ministeru għal Għawdex. Din il-latrina issa toffri faċilitajiet aħjar u ġiet iktar aċċessibbli. Tindif tal-Bajjiet Din is-sezzjoni hija responsabbli miż-żamma tal-indafa fil-bajjiet ta' Għawdex u Kemmuna. isir b'mod regolari u b'mod rigoruż il-ġimgħa kollha. Ta' min isemmi li matul ix-xhur tas-sajf fil-Ħdud u l-festi pubbliċi, it-tindif fil-bajjiet jiżdied ħalli jilħaq mad-domanda li jkun hemm. Barra minn hekk, fis-sajf isir il-ġbir ta' skart waranofsinhar fil-bajjiet tar-Ramla, Marsalforn, ix-Xlendi u Kemmuna. Matul is-sena impjegati ta' din is-sezzjoni għamlu xogħol ta' manutenzjoni u tisbiħ f'diversi lokalitajiet. Ħaddiema minn din is-sezzjoni mmanifatturaw slielem, railings u torrijiet għall-bajjiet biex jintużaw mil-lifeguards. Ta' min jgħid li fil-workshop li għandha s-sezzjoni nħadmu bins apposta biex jintużaw fil-bajjiet li għandhom l-istatus ta' Blue Flag. Huwa ppjanat li numru ta' bins li ddegradaw minħabba l-elementi sejrin jinbidlu matul l-2019. Il-Fergħa tal-Agrikoltura u Sajd Din il-fergħa hija magħmula minn dawn is-sezzjonijiet: Il-Biċċerija; Is-Servizzi Veterinarji;  L-Ispettorat tal-Imġarr; Is-Sezzjoni tal-Ħarsien tal-Annimali;  L-Afforestazzjoni u l-Ġonna Pubbliċi;  L-Imxietel tad-Dawwara u Ta' Kerċem; Il-Farm Sperimentali tal-Gvern;  L-Uffiċċju tal-Aġenzija tal-Pagamenti (Għawdex); Is-Sezzjoni tal-Cold Stores;  L-Uffiċċju tas-Sajd. bdiewa u s-sajjieda. Il-Biċċerija Qatla ta' Annimali Din il-fergħa tamministra s-settur tal-agrikoltura u s-sajd f'Għawdex u tagħti pariri u assistenza lill- Matul is-sena 2018, il-qatla tal-maġġoranza tal-majjali u bovini mrobbija mill-Għawdxin saret fil- biċċerija ta' Għawdex. Mandankollu, fil-biċċerija ta' Malta nqatlu xi majjali u għoġiela mrobbija f'Għawdex ukoll dovut għall-fatt illi s-suq Għawdxi ma kienx jiflaħ għan-numru ta' għoġiela u majjali mrobbija f'Għawdex. In-numru ta' annimali u fejn inqatlu hu kif ġej: Annimali li nqatlu fil-biċċerija ta' Għawdex Baqar Għoġiela Erieħ Majjali Nagħaġ Mogħoż Il-qatla bil-mod Halal li ġiet introdotta fis-sena 2017 fil-biċċerija ta' Għawdex kompliet tikkontribwixxi sabiex inqatlu iktar nagħaġ, mogħoż, baqar u għoġiela li nqatlu fil-biċċerija ta' Għawdex matul l-2018. Min-numru ta' animali li nqatlu: 259 bovin, 123 mogħża u 217 nagħġa, inqatlu bis-sistema Halal. Kif spjegat iktar 'il fuq in-numru ta' bhejjem li nqatlu mir-raħħala Għawdxin fil-biċċerija ta' Malta hu Annimali li nqatlu fil-biċċerija ta' Malta Baqar Għoġiela Erieħ Majjali Nagħaġ Mogħoż kif ġej: Dħul Finanzjarju Inċinerazzjoni mqassmin kif ġej: Matul l-2018 il-biċċerija ta' Għawdex daħħlet €25,791 bħala ħlasijiet għas-servizzi tal-qatla. Annimali mejta, skart ta' laħam u laħam u residwi oħra oriġinati mill-ikel u li ma jkunx tajjeb għall- konsum jiġu miġbura fil-faċilità ta' Għawdex. L-ammont ta' residwi u animali mejta li ġew miġbura u ntbagħtu lejn Malta għall-inċinerazzjoni fl-2018 kien ta' 57,364 kilo b'total ta' 148 vjaġġ lejn Malta Baqar Nagħaġ Mogħoż Majjali Tiġieġ tas- Simna u Tiġieġ Is-Sezzjoni Veterinarja hija responsabbli mir-regolamentazzjoni tat-trobbija u l-qatla tal-annimali f'Għawdex. Din is-sezzjoni tagħmel ukoll spezzjonijiet fuq il-laħam u karkassi tal-bovini u tal-majjali Sezzjoni Veterinarja li jinqatlu fil-biċċerija ta' Għawdex. Testijiet Fuq Irziezet Matul is-sena 2018, il-merħliet fl-irziezet li jissupplixxu ħalib lill-kumpanija Malta Dairy Products ġew ittestjati għat-Tuberkulożi, Bruċellosi, Leukosi, Milk Ring Test (MRT), Blue Tongue u Bovine Ġew ittestjati 39 merħla kif ġej: Tuberkulożi Bruċellosi Saru testijiet għall-Bruċellosi fuq irziezet li jrabbu ruminanti żgħar (nagħaġ u mogħoż) u bovini li ma jissuplixxux ħalib lil Malta Dairy Products. It-testijiet saru fuq 713-il merħla kif ġej: Testijiet għall-Bruċellosi fuq nagħaġ Testijiet għall-Bruċellosi fuq mogħoż Testijiet għall-Bruċellosi fuq bovini Saru diversi spezzjonijiet fuq irziezet tan-nagħaġ u l-mogħoż kif ukoll fuq dawk tal-majjali u tjur minn uffiċjali mis-Sezzjoni ta' Malta. Dawn ġew organizzati mis-Sezzjoni tas-Servizzi Veterinarji ta' Għawdex u akkumpanjati mill-field workers tal-istess Sezzjoni. L-ispezzjonijiet saru wkoll biex jingħataw reġistrazzjonijiet ġodda, peress li dawn jiddaħħlu mis-servizz veterinarju ta' Malta. Tatwaġġi fuq il-Majjali Xogħol ieħor li tagħmel din is-Sezzjoni hu t-tatwaġġ u r-reġistrazzjoni tal-majjali. Kull razzett li jrabbi l-majjali jiġi spezzjonat regolarment u jsiru rapporti ta' twelid, imwiet u qatla tal-annimali b'mod rigoruż. Matul is-sena 2018, it-tatwaġġ, l-imwiet u l-qatla tal-majjali kienu kif ġej: Tatwaġġ (Twelid) Spezzjonijiet fuq Irziezet tat-Tjur Din is-Sezzjoni tagħmel ukoll spezzjonijiet fuq irziezet li jrabbu t-tjur. Uffiċjal inkarigat għamel spezzjonijiet fuq dawk l-irziezet tat-tiġieġ tas-simna (broilers) qabel il-qatla biex jittieħdu kampjuni għall-eżami tas-Salmonella kif ukoll jekk hemmx traċċi ta' antibijotiċi biex jiġi aċċertat li dawn it-tjur huma tajba għall-konsum mill-bniedem. Saru testijiet għas-Salmonella fuq it-tiġieġ tal-bajd (layers) billi ttieħdu kampjuni ta' ħmieġ, demm u bajd. L-ittestjar u l-analiżi ta' dawn il-kampjuni sar fil- laboratorju nazzjonali. Fl-2018, kien hemm razzett tat-tiġieġ tal-bajd li kien pożittiv għas-Salmonella. Dan ġie segwit mis- Servizzi Veterinarji permezz ta' testijiet sakemm ir-riżultati ħarġu negattivi. Spezzjonijiet Fuq Animal Welfare Matul l-2018 saru spezzjonijiet fuq irziezet li jrabbu nagħaġ, mogħoż, baqar, majjali u tjur biex jiġi żgurat li dawn l-annimali qed jitkabbru skont ir-regolamenti li jirrigwardaw l-animal welfare. L-Ispettorat fl-Imġarr Dan l-ispettorat huwa responsabbli mill-ispezzjonijiet fuq il-vetturi li jkunu qed iġorru bhejjem bejn Malta u Għawdex. Dan isir sabiex ikun prevenut it-tixrid ta' mard tal-annimali bejn il-gżejjer ta' Malta u Għawdex. Matul l-2018 tkomplew dawn l-ispezzjonijiet fuq il-vetturi kif spjegat. Matul is-sena konċernata saru 2,850 spezzjoni fir-rigward ta' bdiewa li qasmu lejn Malta bil-merkanzija tagħhom, li tinkludi annimali, ħaxix u frott, u ħut. L-ispettorat huwa responsabbli wkoll mir- reġistrazzjoni tal-bdiewa, raħħala u sajjieda sabiex ikunu rimborsati tal-ispiża ta' trasport tal-merkanzija tagħhom. It-total ta' sussidju mogħti, relatat mal-imsemmija spezzjonijiet, ammonta għal €38,564 li minnhom f'44 każ irriżulta li l-bdiewa kellhom jirrimborżaw lura €712 minħabba nuqqas ta' eligibbiltà. Is-Sezzjoni għall-Ħarsien tal-Annimali Is-Sezzjoni għall-Ħarsien tal-Annimali kompliet taħdem sabiex ittejjeb is-servizzi tagħha f'Għawdex. Il-messaġġ sabiex wieħed ikun aktar konxju tar-rispett li wieħed għandu juri lejn l-annimali qiegħed jasal u qegħdin naraw żieda fin-numru ta' talbiet għall-għajnuna fejn jidħlu annimali li sfortunatment ma jkollhomx sid. Din is-sezzjoni qiegħda tkompli tibni fuq dak li diġà bnejna, u din is-sena rajna diversi żviluppi ġodda sabiex inkomplu nsaħħu l-livell ta' servizz u l-kwalità tal-ħajja tal-annimali tagħna. Din is-sena ġie inawgurat Dog Park biex il-klieb li jkunu fil-kustodja tagħna jkollhom post adegwat fejn ikunu jistgħu jagħmlu eżerċizzju waqt li jistennew li jiġu adottati. Dan id-Dog Park huwa attrezzat sabiex ikun jista' jilqa' kemm klieb ta' daqs kbir, kif ukoll klieb ta' daqs żgħir. Din is-sena l-Ministeru għal Għawdex ħaseb ukoll sabiex il-qtates ukoll ikollhom post li jixirqilhom. Ġiet inawgurata Cattery Area mżewqa b'diversi cat trees li tilqa' qtates li jkunu ġew rikoverati għandna wara li jkunu sofrew minn xi inċident u bħala riżultat ikunu tilfu l-possibbiltà li jerġgħu jgħixu ħajja Grazzi għal dan il-post dawn il-qtates qed ikollhom il-possibbiltà li, minkejja d-diżabbiltà li jkunu sofrew, isibu dar li tilqagħhom. Matul l-2018 is-sezzjoni għall-Ħarsien tal-Annimali rċeviet 722 talba għall-assistenza, 541 annimal ġew rikoverati għandna, fejn 170 minnhom kienu klieb u 351 kienu qtates. Wieħed jista' wkoll isemmi li din is-sezzjoni tat l-għajnuna anke lil 20 annimal ieħor li jinkludu tjur, qniefed u xi annimali eżotiċi li nstabu f'diffikultà. Ħafna minnhom kellhom bżonn l-assistenza medika u dawk li rkupraw instabilhom kenn għand familji fil-gżejjer tagħna. Din is-sena ġew adottati 297 annimal. Is-Sezzjoni għal-Ħarsien tal-Annimali tirċievi ammont ta' telefonati kuljum u tattendi għal diversi sejħiet għall- għajnuna kif meħtieġ. Is-Sezzjoni tal-Afforestazzjoni, Parks u Ġonna Pubbliċi Ix-xogħol prinċipali li wettqet din is-sezzjoni matul is-sena 2018 kien jikkonsisti fit-tħawwil ta' xitel u pjanti ġodda, kif ukoll il-kura tal-pjanti u siġar eżistenti, fosthom it-tisqija, mogħdija u ħrit tal-ħamrija, kif ukoll il-qtugħ ta' ħaxix ħażin. Fis-sena msemmija twettaq ukoll xogħol ta' żbir ta' siġar u arbuxelli u manutenzjoni fuq passaġġi fil-ġonna tieħu ħsieb. il-manutenzjoni puġġamani eżistenti fil-Wied ta' Marsalforn u fil-Wied Ta' Żejta, limiti tar-Rabat, Għawdex. Saru wkoll diversi xogħlijiet fis-soft areas li jinsabu fil-bajjiet tax-Xlendi u ta' Marsalforn fejn saret żabra, bexx tal-palm, ħrit, taħwil ta' pjanti u tisqija skont il-bżonn. Xogħol ieħor li sar minn din is- sezzjoni matul l-2018 hu l-qtugħ ta' ħaxix madwar ħitan tas-sejjieħ imwaqqgħa, li eventwalment inbnew minn sezzjonijiet oħra fi ħdan il-Ministeru għal Għawdex. Is-Sezzjoni tal-Afforestazzjoni toffri għajnuna lis-sezzjonijiet u lid-direttorati oħra, bħalma hu l-ġarr ta' ilma għall-ġwiebi li jinsabu fil-grawnd tal-futbol tax-Xewkija u l-Farm Sperimentali tal-Gvern fix- Xewkija, u għall-ġwiebi u bjar fil-Ġonna tad-Dawwara u l-Ġnien Ċensu Sciberras. Din is-sezzjoni tagħti wkoll servizz lill-Gozo Sports Board billi tieħu ħsieb it-tixrib tal-korsa taż-żwiemel kull meta jiġu organizzati t-tiġrijiet. Fi żmien l-Għid sar il-qtugħ tal-weraq tal-palm u l-qtugħ tal-friegħi taż-żebbuġ, filwaqt li f'Awwissu sar il-qtugħ tal-weraq tal-palm biex jiġi mqassam lis-sajjieda biex jintuża għas-sajd tal-lampuki. ukoll it-tħawwil ta' siġar taż-żebbuġ u xitel tal-prinjol fuq l-Għolja ta' Għammar, b'kollaborazzjoni mad-Direttorat ekoGħawdex u l-knisja Ta' Pinu. Barra minn hekk, din is-sezzjoni tagħti pariri professjonali u assistenza teknika lill-kunsilli lokali kull Bħal kull sena sar xogħol ta' qtugħ ta' siġar u ġbir ta' faxxina wara xi maltempata qalila. Il-Ġonna Pubbliċi Is-Sezzjoni tal-Afforestazzjoni għandha r-responsabbiltà tal-manutezzjoni ta' bosta ġonna pubbliċi fosthom Villa Rundle fir-Rabat, Għawdex, il-Masġar ta' Ulisse fix-Xewkija u l-Ġnien Papa Ġwanni XXIII fl-Imġarr, il-Ġnien tal-Tliet Għoljiet f'Marsalforn u l-ġonna qrib iż-żona industrijali fix-Xewkija. Fil-ġonna ta' Villa Rundle sar tħawwil ta' madwar 28,000 pjanta ornamentali. Fil-perjodu tax-xitwa tħawlu qronfol, sempreviva, papoċċi, ġiżi, ċeneraria, alissum, u gallardja, fost l-oħrajn. Fil-perijodu tas- sajf tħawlu petunja, qronfol Tork, denb il-ħaruf, żinji, bżar dekorattiv, lobelja, kif ukoll dalji. tħawwil ta' siġar flok dawk li jkunu mietu, kif ukoll it-tħawwil ta' pjanti ġodda għall-burduri ta' madwar il-ġnien. Matul is-sena sar ukoll bexx fuq il-pjanti u fuq is-siġar fil-ġnien skont il-bżonn. Bħala regola, il-bexx tal-palm fil-ġnien isir kull tmien ġimgħat minħabba l-Red Palm Weavil, kif ukoll sar bexx fuq il-pjanti u siġar kontra mofof u insetti. Matul is-sena 2018 is-sezzjoni ħadet ħsieb it-tindif tal-ġnien, kif ukoll il-manutenzzjoni tal-bankijiet, kannezzati u l-gazebo skont il-bżonn. Ta' kull sena fil-ġnien ta' Villa Rundle jsiru diversi attivitajiet fosthom il-Wirja tal-Biedja u s-Snajja', diversi kunċerti, attivitajiet mill-iskejjel, kif ukoll attivitajiet kulturali. Is-sezzjoni ħadet ħsieb sabiex tgħin u tagħmel l-arranġamenti neċessarji kull meta kienet tkun se tittella xi attività. Matul is-sena s-sezzjoni kompliet bit-tħawwil u l-manutenzjoni tal-ġonna li hemm f'Ta' Sopu fin-Nadur u f'Ta' Lambert ix-Xewkija, fejn tħawlu pjanti ġodda bħal arbuxelli u mediċinali. Għall-ewwel darba din is-sezzjoni bdiet tieħu ħsieb il-ġonna li jinsabu fiż-żona industrijali tax-Xewkija fejn sar ammont sostanzjanli ta' xogħol billi nħadem ir-raba' tal-madwar, sar ħrit u tħawwil ta' siġar u pjanti diversi. L-Imxietel tad-Dawwara fir-Rabat, u tal-Ħlewwa f'Ta' Kerċem Fl-imxietel jiġu mkattra eluf ta' siġar ornamentali, arbuxelli u xitel ta' fjuri varji. Tkattru wkoll speċi ta' xitel endemiċi u indiġeni biex jinżamm ammont ta' dawn il-pjanti li, aktar ma jgħaddi ż-żmien, aktar Dan it-tkattir ta' pjanti jservi prinċipalment biex jaqdi l-ħtiġiet tas-Sezzjoni stess u biex isebbaħ il-ġonna pubbliċi, toroq, roundabouts u central strips, u biex titrawwem fost il-pubbliku l- kultura ta' apprezzament tal-pjanti u s-siġar fil-gżejjer tagħna. Fil-mixtla tad-Dawwara tħawlu eluf ta' pjanti staġjonali biex ifornu l-ġnien ta' Villa Rundle u entitajiet oħra bħall-Fondazzjoni Arka, iċ-Ċentru Santa Marta, iċ-Ċentru Oasi, il-knisja Ta' Pinu, il-villaġġ artiġjanali f'Ta' Dbieġi u skejjel varji. Ikun hemm talbiet mill-kunsilli lokali u uffiċini governattivi għas-siġar u pjanti, kif ukoll għal pariri tekniċi. Mill-mixtla tad-Dawwara u tal-Ħlewwa, jinbiegħu kemm pjanti kif ukoll siġar bi prezz baxx biex inħajru l-poplu Għawdxi jrawwem pjanti u siġar endemiċi. Matul is-sena ħadna ħsieb ukoll il-ġonna tal-għassa tal-pulizija tar-Rabat, Għawdex, b'żabra, tindif, ħart u tħawwil ta' pjanti staġjonali. ukoll xogħol varju u regolari fil-Wied Ta' Żejta, inkluż xogħol ta' tindif tal-post. Matul is-sena 2018 ġew mogħtija qsari bi pjanti għal okkażjonijet organizzati mill-Ministeru għal Għawdex, kif ukoll għal okkażjonijiet li jsiru fl-iskejjel. B'kollaborazzjoni ma' ekoGħawdex ingħataw pjanti u siġar li tħawlu fil-Ġnien ta' Sopu, limiti tan-Nadur, u fil-Ġnien ta' Lambert, limiti tax-Xewkija, u fl-inħawi ta' taħt Chambray, limiti tal-Imġarr. Mill-mixtla tad-Dawwara jinbiegħ ukoll lill-pubbliku ħatab li jinżabar mis-Sezzjoni tal-Afforestazzjoni. Bdejna wkoll nagħtu pjanti staġjonali, kif ukoll siġar endemiċi għaż-żona ta' madwar il-Malta Industrial Parks li tinsab fix-Xewkija. Matul is-sena pprovdejna diversi pjanti tal-ħwawar biex ikunu jistgħu jiġu mogħtija lill-pubbliku f'avvenimenti varji. Ingħataw ukoll żerriegħa tal-ballut u qsari lill-iskola primarja tal-Għarb għall-użu u t-tagħlim tal- studenti tal-istess skola. Għall-ewwel darba, matul il-festi tal-Milied, ipprovdejna siġar taċ-cipress bħala donazzjoni lill- pubbliku f'diversi attivitajiet li saru f'dan il-perijodu. Matul is-sena jkun hemm żjarat minn studenti ta' xi skejjel, kemm minn Għawdex, kif ukoll minn Dawn jiġu jaraw u jipprattikaw is-sengħa ta' kif jinħadmu l-imxietel, is-siġar u l-pjanti. Jintbagħtu wkoll studenti fil-mixtla għall-perijodu ta' ġimgħa biex jagħmlu attività prattika mal- ġardinara. Il-Farm Sperimentali tal-Gvern Il-funzjonijiet prinċipali tal-Farm Sperimentali tal-Gvern huma li ssir riċerka fuq ħxejjex, siġar tal-frott, annimali, naħal, xjenzi ambjentali u metodi ta' tnaqqis tal-użu tal-pestiċidi, metodi naturali ta' kontroll ta' mard u insetti, servizz tekniku u laqgħat ta' informazzjoni u tagħrif għall-bdiewa. Is-Sezzjoni tal-Ortikultura – Tkabbir ta' Prodotti fis-Serer Fis-sena 2018, erba' tipi ta' ħxejjex ġew ikkultivati fis-serer, li kienu tadam, cherry tomatoes, ħjar, bżar aħdar u brunġiel. Diversi varjetajiet ġew imkabbra fosthom tadam,Rodrigo u Vernal; cherry tomatoes, varjetà Vespolino; ħjar, varjetatjiet Bowing, Poniente, Pampero u Azabache; bżar aħdar, varjetajiet E204/10251 u Makko; brunġiel, varjetà Pamela u Iti 6008. Dawn saru bħala parti mir-riċerka li qed issir fuq sistema naturali ta' sterilizzar ta' ħamrija. Il-produzzjoni ta' dawn il-ħxejjex ammontat għal 999 kilo ta' tadam li ġab valur ta' €384.15; 5,879 kilo ħjar li kellu valur ta' €4,469.30; 1,143 kilo bżar aħdar b'valur ta' €580; u 681 kilo brunġiel b'valur ta' €291.60; kif ukoll 408 kilo cherry tomatoes li kellu valur ta' €125.70. Wara l-ħjar sar it-tieni wiċċ li kien dulliegħ u bettieħ. Peress li l-wiċċ tal-ħjar ġie affettwat mill-mard tal-moffa, dan inqala' u floku tħawwel il-bettieħ u dulliegħ. L-ammont ta' dulliegħ u bettieħ li kien ikkultivat kien jammonta għal madwar 1,900 kilo bettieħ u 1,100 kilo dulliegħ li l-valur tagħhom ammonta għal €348.20. Bejgħ ta' Xitel, Siġar tal-Frott u Bejgħ ta' Frott u Prodotti Oħra Agrikoli Fil-Farm tal-Gvern fix-Xewkija ġew prodotti madwar 2,900 xitla. Il-biċċa l-kbira tagħhom xitel tal- basal li nbiegħu għall-valur ta' €58. Bħala produzzjoni mis-siġar tal-frott kien hemm madwar 77 kilo ċitru li ġabu valur ta' €42. Matul l-2018, l-ammont ta' siġar li ġew imkabbra u mibjugħa mill-Farm tal-Gvern tax-Xewkija kien jikkonsisti f'20 bambinella, 37 għanbaqra, 52 ħawħa, 13-il lanġasa, 27 tina, 38 ċiprisk, ħames naspliet, Peress li d-domanda għas-siġar kienet qawwija, kien meħtieg li jinġiebu wkoll siġar mill-mixtla tad-Dipartiment tal-Agrikultura f'Malta biex jinqdew dawk kollha li ordnaw is-siġar. Fil- fatt inġabu 17-il berquqa, tliet għanbaqriet, 39 ħawħa, lanġasa, erba' ċipriskiet, 20 pruna, 23 tuffieħa, 70 żebbuġa, u 38 siġra taċ-ċitru. Il-bejgħ ta' dawn is-siġar ammonta għall-valur ta' €2,896. Is-Sezzjoni tal-Annimali u Trobbija tal-Għasafar F'dan il-post jinżammu wkoll diversi speċi ta' bhejjem fosthom il-baqar ta' Malta, nagħaġ, mogħoż, fniek u diversi tjur. Tkompla x-xogħol fuq il-konservazzjoni tal-baqar ta' Malta, it-tiġieġa s-sewda ta' Malta u anke nagħaġ u mogħoż ta' Malta. Numru ta' annimali minn dawn l-ispeċi qegħdin jitrabbew f'dan iċ-ċentru bħala xogħol ta' konservazzjoni. Miċ-ċentru nbiegħu diversi annimali fosthom, 17-il fenek ta' razza pura ġew mibjugħa għall-valur ta' €272, 179 tiġieġa ta' Malta għall-valur ta' €461.50, waqt li ġew mibjugħa wkoll diversi mtaten, ħrief, bdabad u nagħaġ għall-valur totali ta' €1,470. istess post hemm ukoll is-sezzjoni tan-naħal fejn għandna żewġ kolonji u sezzjoni tal-għasafar. sena nbiegħu diversi speċi ta' għasafar għall-valur ta' €40. Matul l-2018, għasafar u pappagalli li ġew ikkonfiskati mill-pulizija nġabu u nżammu fis-sezzjoni sakemm jinqatgħu s-sentenzi rispettivi fil-qrati. Riċerka ekoloġika. Fl-2018, saru diversi riċerki fuq ħxejjex lokali, fosthom fuq varjetajiet ta' dulliegħ, bettieħ, qarabagħli u ful, fost l-oħrajn. Saret riċerka fuq diversi tipi ta' magħlef fosthom fuq ġulbiena, qamħ, xgħir u silla, kif ukoll riċerka fuq sistema naturali ta' sterilizzar ta' ħamrija permezz ta' solarizzazzjoni bix-xemx fis- serer u fl-għelieqi. Saret ukoll riċerka fuq prodotti li jgħinu fil-produzzjoni u t-tisħiħ tal-prodott, kif ukoll riċerka fuq prodotti oħra bħall-qoton. Tkompla wkoll x-xogħol fuq il-proġett ta' restorazzjoni F'din is-sena komplew jiġu studjati siġar antiki tal-lewż li jinsabu fil-Farm tal-Gvern fix-Xewkija. dawn is-siġar hemm is-siġar tal-lewż morr li hu maħsub li ġew imħawla xi 40 sena ilu. Dan l-istudju jinvolvi studju fiżiku jiġifieri l-forma tas-siġar, il-weraq, il-fjuri, il-frott u ż-żminijiet li fihom jiffjorixxu u joħorġu l-friegħi ġodda. Dan l-istudju qed jiġi ggwidat minn esperti Maltin u jieħu mill-anqas tliet snin biex ikun hemm riżultat konklużiv. L-iskop ta' dan l-istudju hu li nsiru nafu l-isem xjentifiku ta' dawn is-siġar biex inkunu nistgħu nieħdu u nkabbru xitel minnhom. Tkompla wkoll l-istudju fuq il-qoton ta' Malta. Dan l-istudju jinvolvi riċerka fuq il-karatteristiki tal- pjanta tal-qoton Malti. Il-karatteristiki ta' partijiet tal-pjanta li qed jiġu studjati jinkludu l-weraq, il- fjuri, iz-zokk, il-qoton u ż-żerriegħa. Jeżistu żewġ tipi ta' qoton f'Malta li jintgħarfu mill-kulur tal- qoton, jiġifieri abjad jew kannella. Kull sena qed tinżera' żerriegħa taż-żewġ tipi ta' qoton minn tas- sena ta' qabel. L-iskop ta' dan l-istudju hu li niskopru l-isem xjentifiku ta' dawn il-pjanti. Is-Servizz Tekniku Matul din is-sena tkompla s-servizz tekniku mogħti lill-bdiewa u lid-dilettanti. għamlu użu minn dan is-servizz. Ta' min isemmi wkoll li uffiċjali żaru lill-bdiewa u lid-dilettanti fl- irziezet u għelieqi tagħhom, u ngħataw pariri dwar problemi li kellhom. Madwar 55 kampjun tal-ilma ġew ittestjati għall-konduttività u livell ta' pH, filwaqt li diversi kampjuni oħra ntbagħtu l-Farm Sperimentali tal-Gvern fl-Għammieri, Malta, għal analiżi aktar dettaljata. Diversi bdiewa ġabu wkoll kampjuni tal-ħamrija li ntbagħtu wkoll il-Farm Sperimentali tal-Gvern fl-Għammieri, Malta, biex jiġu analizzati. Attivitajiet Oħra Fis-sena 2018 saru diversi laqgħat għall-bdiewa u sajjieda, u ġew organizzati seminars fis-sala prinċipali tal- Diversi studenti universitarji żaru l-post u staqsew mistoqsijiet dwar riċerka li qegħdin jagħmlu. Studenti minn skejjel f'Għawdex żaru l-farm għal skopijiet edukattivi, kif ukoll tkompla l-proġett tal- Agribusiness għall-istudenti fil-livell sekondarju. Ta' min isemmi wkoll li diversi ħaddiema tal-farm komplew jagħmlu xogħlijiet ma' sezzjonijiet oħra, prinċipalment mas-Sezzjoni tal-Afforestazzjoni. Il-Kap tas-Sezzjoni kellu l-opportunità li jżur Valencia fi Spanja u jattendi għas-seminar li sar fuq is-tisqija tal-ilma mit-tisfija tad-drenaġġ. Bdew isiru wkoll testijiet tal-muturi agrikoli tal-bexx b'kollaborazzjoni mal- Awtorità ta' Malta għall-Kompetizzjoni u għall-Affarijiet tal-Konsumatur (MCCAA). L-uffiċjali tal- Farm ħadu sehem ukoll f'diversi fieri organizzati mill-Ministeru għal Għawdex. Farm bil-kollaborazzjoni ta' kumpanija privata u l-Ministeru għal Għawdex. Tkomplew ukoll is-servizzi ta' tgħammir tal-majjali b'mod artifiċjali, kif ukoll tat-tatwaġġ. Is-Sezzjoni tal-Ilma u l-Użu tal-Art Ix-xogħol ta' din is-sezzjoni tkompla mill-Farm Sperimentali tax-Xewkija. Waħda mill-funzjonijiet ta' din is-sezzjoni hija li tara li l-Ordinanza tal-Att dwar il-Konservazzjoni tal-ħamrija għammiela tal-1973 tiġi mħarsa. Meta jkun hemm talba biex tinġarr ħamrija minn post fejn ikun se jsir xi bini, uffiċjal minn din is-sezzjoni jmur jagħmel spezzjoni fil-post minn fejn se tinġarr il-ħamrija. Din il-ħamrija tinżamm biex wara tiġi użata għar-riklamazzjoni tal-art jew l-użu f'ġonna varji, u b'hekk ikun assigurat l-użu tajjeb tal-ħamrija. Matul l-2018, din is-sezzjoni rċeviet sitt applikazzjoniet biex tinġarr il-ħamrija. hemm ukoll sitt talbiet għal stima tal-ħsarat fl-uċuħ tar-raba' li ġie kkawżat minħabba ċerti xogħlijiet minn entitajiet governattivi. Is-Sezzjoni tal-Manutenzjoni Is-sezzjoni tal-manutenzjoni kompliet bil-ħidma neċessarja fuq xogħol ta' manutenzjoni tal-makkinarju agrikolu tal-Farm. Din is-sezzjoni għamlet diversi xogħlijiet fuq makkinarju agrikolu mas-sezzjoni tal- Afforestazzjoni, mas-sezzjoni tal-Biċċerija, kif ukoll mas-sezzjoni tal-Animal Welfare. diversi xogħlijiet fuq il-vetturi ta' Santa Marta u xogħlijiet oħra fuq pompi fil-qasam industrijali tax- Xewkija wara talba li saret mid-Direttorat ta' ekoGħawdex. L-Uffiċċju tal-Aġenzija tal-Pagamenti, Għawdex L-Uffiċċju tal-Pagamenti (Front Office Paying Agency) għandu l-funzjoni prinċipali tiegħu li jirreġistra u iżomm informazzjoni tal-art reġistrata li tkun maħduma, kif ukoll jagħti informazzjoni lill-bdiewa fuq tipi ta' għajnuna li jkun hemm fis-seħħ. Is-Sistema ta' Informazzjoni Fuq l-Art (LPIS) Din hi sistema kompjuterizzata fejn l-informazzjoni ta' kull għalqa li tkun qed tinħadem tiġi reġistrata. Matul is-sena 2018 din is-sistema kompliet tiġi aġġornata billi saru l-aġġustamenti neċessarji ta' trasferimenti u proprjetà ta' għelieqi u reġistrazzjoni ta' għelieqi ġodda. F'din is-sistema jinżammu wkoll il-pjanti kollha tal-għelieqi u raba' li jkunu qegħdin jinħadmu biex b'hekk wieħed ikun jista' jagħrafhom aħjar. Matul is-sena, din is-sezzjoni solviet diversi problemi ta' għelieqi li jkunu ġew reġistrati ħażin jew bi żball. Problemi ta' fejn hemm għelieqi li mhux ċar min hu sidhom ġew riferuti liċ-Ċentru Malti tal- Arbitraġġ. Matul is-sena 2018 kien hemm 308 talba minn diversi bdiewa li applikaw għall-għajnuna biex jew l-għelieqi jiġu trasferiti fuq persuni oħra, jew issir żieda ta' għelieqi, jew tneħħija ta' għelieqi minħabba twaqqif tal-kuntratt jew każ ta' mewt, kif ukoll raġunijiet ta' saħħa. Barra minn dan saru wkoll 118-il talba minn persuni biex jirreġistraw għelieqi għal skop tal-Awtorità tal-Ippjanar. Matul is-sena 2018 saru 118-il talba biex jirreġistraw għelieqi għall-Agri-Environment Climate Measures (AECMs), jiġifieri miżuri agroambjentali. Dawn kienu mqassma kif ġej: Talba waħda għall-Mizura AECM 6 C-, li hi miżura relatata mal-integrazzjoni u l-immaniġġjar ta' speċi endemiċi Maltin, bħal siġar tal-ħarrub u tat-tut. L-għajnuna taħt din il-miżura hi ta' €38.99 kull siġra, kull sena, sa massimu ta' 18-il siġra. Għaxar talbiet għall-miżura AEMC 1 li tittratta dwar il-kontroll ta' ħaxix ħażin mingħajr l-użu tal-bexx fl-għelieqi fejn hemm id-dwieli kif ukoll is-siġar tal-frott. Bħala għajnuna finanzjarja l-ammont hu ta' Talba waħda għall-miżura AECM 3 li tappoġġja l-introduzzjoni ta' kaxxi għan-naħal fl-azjendi. L-għan ta' din il-miżura għandha l-iskop li tinċentiva lill-bdiewa biex jinstallaw kaxxi tan-naħal fl-azjendi tagħhom u li tappoġġa lil min irabbi n-naħal biex ikompli s-settur tal-apikoltura. din l-iskema hija ta' €125.95 għall kull kaxxa tan-naħal sa massimu ta' ħames kaxxi għall kull ettaru. 106 talba għall-miżura AECM 5 li tittratta l-immaniġġjar u konservazzjoni tal-ħamrija. L-għajnuna għal din il-miżura tkun ta' €213.75 għal kull tomna. Saru ukoll 62 talba għat-trasferiment ta' għelieqi, jew reġistar ta' għelieqi ġodda, għat-tkabbir tat-tadam għall-ipproċessar u seba' (7) domandi għal trasferiment ta' intitolamenti tal-ħalib. Miżuri Relatati mal-Art Agrikola Waħda mill-iskemi taħt il-Programm tal-Iżvilupp Rurali 2014-2020 hi dik tal-iskema tal-Pagament Dirett. Il-Pagament Dirett taħt l-ewwel pilastru tal-Politika Agrikola Komuni se jservi bħala garanzija għall-bdiewa u r-raħħala, permezz ta' għajnuna fi dħul bażiku. Din l-għajnuna la hi marbuta ma' prodott u lanqas mal-produzzjoni, iżda għandha sservi biex tistabilizza d-dħul tal-bdiewa u r-raħħala indipendentement mill-bejgħ ta' prodotti agrikoli fis-suq. L-iskema tal-Pagament Dirett hi mħaddma fuq il-qafas tal-Cross Compliance, jiġifieri sistema ta' kontroll biex ikun vverifikat li l-bdiewa u r- raħħala qed jimxu mar-regolamenti li hemm fis-seħħ. Din isservi wkoll biex tipprovdi prodotti għall- pubbliku li jkunu ġejjin minn agrikultura sostenibbli, b'rispett lejn l-ambjent u l-ħarsien sħiħ lejn is- saħħa u d-drittijiet tal-annimali. Din ir-riforma fis-sistema ta' għajnuna ġabet tibdil u b'hekk il-pagament uniku sa jaħdem fuq diversi  Pagament bażiku: dan se jkun simili għall-iskema tal-Pagament Uniku li kien hemm qabel; l- iskema se tkun implimentata b'intitolamenti ġodda li se jitqassmu fuq art agrikola li hi eliġibbli u li hija reġistrata fuq il-bidwi li qiegħed japplika għaliha. Dawn l-intitolamenti jridu jissarrfu kull sena biex il-bidwi jkun jista' jirċievi l-pagament. L-intitolamenti jistgħu jiġu trasferiti jew mikrija bħalma kien isir qabel, u jekk dawn ma jiġux attivati għal sentejn konsekuttivi dawn jintilfu u jmorru fir-riserva nazzjonali. Biex japplika għal din l-iskema, il-bidwi jrid ikollu mhux inqas minn 0.3 ettari ta' art eliġibbli.  Pagament għall-Prattiki Agrikoli ta' benefiċċju għall-Klima u l-Ambjent (magħruf bħala il- Greening Payment): Din l-iskema taħdem fuq tliet skemi li, però, minn dawn tnejn biss japplikaw għal Malta, li huma d-diversifikazzjoni tal-uċuħ tar-raba' u ż-żoni b'fokus ekoloġiku.  Diversifikazzjoni tal-uċuħ tar-raba': jistgħu japplikaw dawk il-bdiewa li għandhom aktar minn 10 ettari (89 tomna) ta' art li tinħarat, jiġifieri raba' mingħajr siġar u dwieli.  Żoni bi ffokar ekoloġiku: jistgħu japplikaw bdiewa li għandhom aktar minn 15-il ettaru (133 tomna) ta' art li tinħadem fejn tal-anqas 5% tar-raba' hija żona b'fokus ekoloġiku, jiġifieri: Raba' mistrieħ; Siġar individwali, jew f'filliera jew fi grupp; Sisien u marġini tal-għelieqi; Raba' miżrugħ b'legumi bħas-silla, fażola, piżelli, ful u ċiċri.  L-iskema tal-Bdiewa Żgħażagħ: L-għan ewlieni ta' din l-iskema hu sabiex aktar bdiewa żgħażagħ jitħajru jidħlu fis-settur agrikolu. Din l-iskema se tassisti bdiewa żgħażagħ fil-fażi inizjali tagħhom biex jistabbilixxu intrapriżi agrikoli f'isimhom. Dan billi tipprovdi pagament addizzjonali ta' 25% fuq l-intitolament tal-art. Din l-għajnuna tiġi mogħtija lil dawk il-bdiewa li huma iżgħar minn 40 sena u jkunu bdew l-attività agrikola fl-aħħar ħames snin.  L-Iskema Bdiewa Żgħar: din hi skema sempliċi għal dawk il-bdiewa li għandhom oqsma żgħar u li jkollhom dħul ta' inqas minn €1,250 fis-sena, u hija alternattiva għall-iskema tal-pagament bażiku. Bdiewa żgħar huma eżenti mill-obbligi tal-'greening' u s-sanzjonijiet tal-'cross  Appoġġ Akkopjat ta' 'Natura Volontarja': Din l-iskema hija maħsuba biex tgħin lil dawk is- setturi li għaddejjin minn diffikultajiet ekonomiċi, soċjali jew ambjentali. Din l-għajnuna ngħatat lil dawn is-setturi li ġejjin, jiġifieri dawk tal-ħalib, taċ-ċanga, tan-nagħaġ u tat-tadam. Huwa importanti li dawk l-annimali kollha li huma eliġibbli għall-għajnuna jridu jkunu reġistrati mad-Dipartiment għar-Regolazzjoni Veterinarja u s-Saħħa Tal-Pjanti. Fis-sena 2018 din is-Sezzjoni laqgħet 1,253 applikazzjoni għall-għajnuniet imsemmija hawn fuq minn bdiewa full-time u part-time, li minnhom 79 saru mis-sistema onlajn. Kull minn applika bbenefika minn xi miżura msemmija hawn fuq. Ta' min jinnota li f'applikazzjoni waħda, il-klijent jista' jibbenefika minn aktar minn miżura waħda. Fl-2018 kien hemm total ta' 2,175 ettaru li kienu eliġibbli għal din l-għajnuna. Fl-Uffiċċju tal-Front Office Paying Agency, Għawdex, kull ġimgħa jiġu uffiċjali mill-Uffiċċju tal- Ġestjoni biex jassistu lill-bdiewa, kif ukoll nies oħrajn li huma interessati biex japplikaw għall-għajnuna finanzjarja sabiex ikunu jistgħu jagħmlu xi proġett taħt xi miżura fi ħdan il-Programm tal-Iżvilupp Bħalissa hemm diversi miżuri fis-seħħ fosthom: Il-Miżura 4.1 li tikkonċerna appoġġ għall-investiment f'azjendi agrikoli (Support for Investments in Agriculture Holdings) fejn kien hemm ħames applikazzjonijiet; Il-Miżura 4.4 li tikkonċerna investimenti mhux produttivi marbuta ma' objettivi agroambjental fejn kien hemm seba' applikazzjoni; Il-Miżura 6.1, għajnuna lill-bdiewa żgħar biex jibdew negozju għall-ewwel darba (Busines startup aid for young farmers) fejn kien hemm 11-il applikazzjoni. Xogħlijiet Oħra Matul is-sena 2018, dan l-uffiċċju pproċessa diversi ittri ta' informazzjoni għan-nom ta' diversi bdiewa li applikaw mal-Awtorità tal-Ippjanar bl-iskop li jiżviluppaw xi ġwiebi jew garaxxijiet għall-użu ta' mħażen, għall-għodda u inġenji tal-biedja fuq l-art agrikola tagħhom. Dan ix-xogħol kien jikkonsisti billi jinkitbu ittri ta' informazzjoni fejn jispjegaw kemm għandu għelieqi l-bidwi, u ta' liema daqs huma, kif ukoll jingħata rapport tal-għelieqi li jkun qed jaħdem. Kien hemm ukoll 13-il applikazzjoni ta' għajnuna fl-ambitu tal- apikultura li ġew proċessati minn din is-sezzjoni. Applikazzjoniet oħra li ntlaqgħu f'dan l-uffiċċju kienu dawk li jirrigwardjaw il-ġbir tal-għeneb u ż-żebbuġ, fejn il-bdiewa kellhom jindikaw l-ammont ta' għeneb jew żebbuġ maqtugħ. B'kollox madwar 105 persuni li jkabbru d-dwieli jew iż-żebbuġ ippreżentaw id-dikjarazzjoni tagħhom f'dan l-uffiċċju fejn l-informazzjoni tiġi mdaħħla f'database. F'Għawdex, dawk li jkabbru d-dwieli huma 83 persuna li b'kollox għandhom żona mħawla bid-dwieli ta' madwar 259,306 metri kwadri jew madwar 26 ettaru, waqt li hemm 252 persuna li għandhom żona ta' madwar 55,516-il metru kwadru jew 4.9 ettari mħawla b'siġar taż-żebbuġ. Din is-sezzjoni hi responsabbli ukoll mill-immaniġġjar tas-Suq tal-Bdiewa. L-għan ta' dan is-suq hu li jippromovi l-prodott imkabbar lokalment. Dan l-uffiċċju assista wkoll lill-uffiċjali tad-Dipartiment għas- Saħħa tal-Pjanti kull meta dawn ġew Għawdex biex jagħmlu spezzjonijiet fuq il-palm. kuntatti bejn iż-żewġ Dipartimenti rigward rapporti ta' palm infettat bil-bumunqar aħmar tal-palm. Is-Sezzjoni tal-Cold Stores Din is-sezzjoni hija responsabbli mis-servizz ta' ħażna offrut lill-bdiewa u sajjieda Għawdxin li ssir f'żewġ fridges u erba' friżi industrijali li jinsabu fl-istabbiliment konċernat. Matul is-sena 2018, bdiewa u sajjieda ħażnu l-prodotti tagħhom li jinkludu frott, ħaxix u ħut fl-imsemmija faċilitajiet. Is-Sezzjoni għandha wkoll tagħmir għall-produzzjoni tas-silġ biex jinbiegħ lis-sajjieda meta jkun meħtieġ. servizzi offruti huma fuq bażi ta' 24 siegħa l-ġimgħa kollha. Fis-sena 2018 ġew maħżuna 12,216-il kaxxa frott u ħaxix, u 3,641 kaxxa ħut. Ġew ukoll mibjugħa 2,379 borża silġ lis-sajjieda għall-prezz totali ta' €1,689. L-Uffiċċju tas-Sajd Matul l-2018, il-Ministeru għal Għawdex ippubblika sejħiet għal offerti għal xogħlijiet ta' titjib ta' faċilitajiet għas-sajjieda fil-Bajja tax-Xlendi u fil-Port tal-Imġarr li jinkludi d-dry standing areas, installazzjoni ta' service pillars u CCTV cameras u dawl mal-breakwater tal-Menqa, kif ukoll xiri ta' apparat u makkinarju biex jiffaċilita l-operat tas-sajjieda. Ħarġet ukoll sejħa għal offerti biex jiġu rranġati l-boathouses li hemm fix-Xlendi. Matul is-sena d-Direttorat kompla bil-proċedura li jqassam friegħi tal-palm lis-sajjieda li jistadu għal- Ibbenifikaw 18-il sajjied li bejniethom ħadu madwar 4,900 fergħa tal-palm. Direttorat għall-Implimentazzjoni ta' Programmi Funzjonijiet L-għanijiet ewlenin ta' dan id-Direttorat huma li: Jassigura li l-Ministeru jipparteċipa b'mod attiv fi programmi ta' finanzjament billi jipprovdi assistenza u gwida fit-tfassil ta' proposti u fl-immaniġġjar tal-proġetti; Jikkordina u jissorvelja l-implimentazzjoni ta' dawk il-proġetti kofinanzjati mill-Unjoni Ewropea (UE) u li jkunu qegħdin jiġu mwettqa jew mill-Ministeru u/jew mill-entitajiet li jaqgħu taħtu; Jagħmel l-aħjar użu mill-fondi tal-Unjoni Ewropea allokati għar-reġjun ta' Għawdex; Jimmaniġġja l-parteċipazzjoni tal-Ministeru għal Għawdex fl-istrutturi u proċessi tal-Unjoni Ewropea kif ukoll jassigura l-kordinazzjoni effettiva ta' materji relatati mal-UE kemm fuq livell domestiku kif ukoll ma' stakeholders oħra tal-UE; u Jikkordina l-formulazzjoni tal-pożizzjoni tal-Ministeru fuq policies proposti mill-UE. Ħidma Proġetti tal-Unjoni Ewropea (2014-2020) Fis-sena 2018 kien hemm il-ħruġ tas-sejħiet għall-offerti tal-maġġoranza tal-komponenti tal-proġetti kofinanzjati mill-UE, fosthom is-sejħa għal xogħlijiet ta' kostruzzjoni u restawr tal-Mużew ta' Għawdex u wkoll dik tal-finituri tiegħu. Barra minn hekk, inbeda x-xogħol fuq il-konverżjoni tal- Mitħna tax-Xewkija għall-istat oriġinali tagħha, fejn is-sena l-oħra tlesta x-xogħol tal-kostruzzjoni u issa għaddej ix-xogħol tar-restawr u kif ukoll xogħol mekkaniku u elettriku. Għaddej ġmielu wkoll ix- xogħol tal-espert mal-mastrudaxxi tal-Ministeru sabiex jibnu l-mekkaniżmu tal-mitħna. Fl-2018 ħarġu ż-żewġ sejħiet għall-offerti maġġuri għall-interventi tal-upgrading u retrofitting taċ- Ċentru Amministrattiv; proġett relatat mal-effiċjenza fil-konsum tal-enerġija. Tlestiet l-ewwel fażi tal- proġett tal-iżvilupp ta' trakka fis-sit tal-Ulysses Grove, liema proġett jinkludi wkoll it-tisbiħ tas-sit u fejn se jiġu organizzati numru ta' sessjonijiet biex jinkoraġġixxu l-mixi, il-ġiri u l-ġiri bir-rota fost ir- Dan il-proġett qed isir bi sħab mal-Gozo Sports Board u ċ-Ċentru LEAP. Il-Ministeru daħal bi sħab mal-Ministeru tas-Saħħa għall-proġett iffukat fuq Social Determinanats of Matul is-sena 2018 ħarġu s-sejħiet għall-offerti għal stħarriġ kwantitattiv u kwalitattiv fuq is- suġġett. Sar ukoll taħriġ speċjalizzat f'Venezja mill-Għaqda Dinjija tas-Saħħa u taħrig intersettorali Health' taħt il-Fond Soċjali Ewropew. Għaddejjin il-preparamenti sabiex fl-2019 terġa' toħroġ is-sejħa għall-offerti għall-Awareness Campaign, kif ukoll isiru laqgħat għall-partijiet interessati u taħriġ għall- professjonisti tas-saħħa u bosta konferenzi relatati mar-riżultati tal-istħarriġ imsemmi. Fl-2018 ġie approvat il-proġett biex jiġu restawrati ħitan tas-sejjiegħ fil-Wied ta' Marsalforn taħt il- Programm ta' Żvilupp Rurali 2014-2020. Ġie approvat ukoll il-proġett tar-Riabilitazzjoni tal- Infrastruttura tas-Sajd f'Għawdex taħt il-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd 2014-2020 u diġà nħarġu xi sejħiet għall-offerti u x-xogħlijiet fix-Xlendi u l-Imġarr mistennija illi jibdew fix-xhur li ġejjin. Għall-aħħar tas-sena, id-Direttorat assista wkoll fit-tfassil tal-applikazzjoni għall-fondi mill-UE tal- proġett taħt il-Programm ta' Żvilupp Rurali 2014-2020 għat-tindif u riabilitazzjoni tal-widien ta' Għawdex. Il-Ministeru daħal bi sħab mal-Ministeru tat-Trasport u Proġetti Kapitali bil-proġett tal- Multi-Modal Hub fix-Xewkija mill-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, fejn se jsir Park and Ride b'buses b'magni elettriċi intenzjonat illi jtaffi l-problema tal-parkeġġ fil-Port tal-Imġarr. Id-Direttorat segwa l-iżviluppi li saru fil-proġetti kofinanzjati mill-UE li qegħdin jiġu implimentati f'Għawdex minn ministeri oħra, kif ukoll dawk li qed isiru fuq livell nazzjonali bħal Schemes and Incentives App for SMEs u ta l-kontribut neċessarju biex l-informazzjoni tkun waħda aġġornata. Il-Kumitati ta' Monitoraġġ Peress illi l-Ministeru għal Għawdex jiġi affettwat oriżontalment fuq it-temi kollha u jista' jipparteċipa fil-programmi kollha tal-Unjoni Ewropea, rappreżentant tad-Direttorat, matul l-2018, ħa sehem attiv fil-Kumitati ta' Monitoraġġ li jikkonċernaw il-programm operattiv 2014-2020 u mmexxija mill- Awtorità ta' Ġestjoni. Sapport Tekniku lid-Direttorati u Entitajiet Matul l-2018, id-Direttorat ipprovda wkoll assistenza lill-entitatjiet u lid-direttorati l-oħra tal-Ministeru fit-tfassil u preparazzjoni ta' applikazzjonijiet għal proġetti taħt diversi strumenti tal-Unjoni Ewropea li jinkludu l-Interreg Europe, Interreg Med u dak Italja-Malta u kif ukoll fl-implimentazzjoni tagħhom. Id-Direttorat ikkollabora u ħadem mill-viċin mal-Malta-EU Steering and Action Committee (Meusac) sabiex tingħata assistenza lill-entitajiet interessati Għawdxin, bħalma huma l-kunsilli lokali, għaqdiet mhux governattivi, organizzazzjonijiet tas-settur privat u individwi fl-applikazzjonijiet għall-fondi Ewropej taħt diversi strumenti ta' finanzjament. L-Uffiċċju ta' Għawdex f'Dar Malta B'kollaborazzjoni mill-qrib mal-Ministeru għall-Affarijiet Ewropej u Ugwaljanza, dan id-Direttorat ikkollabora fit-tiftix għal sħab fi proġetti tat-Territorial Cooperation Programmes. Programm ta' Riforma Nazzjonali (NRP) Id-Direttorat assista lill-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti biex jiġu aġġornati l-proġetti tad-Direttorati rispettivi illi jaqgħu taħt il-miri tal-Europe 2020, il-miżuri tal-Euro Plus Pact u miżuri oħra. Kordinazzjoni tal-Politika Ewropea Matul is-sena 2018, id-Direttorat ħadem mill-qrib mal-Uffiċċju tas-Segretarju Permanenti fil- formulazzjoni tal-pożizzjoni tal-Ministeru għal Għawdex kif ukoll ħadem fuq politika u rapporti li joħorġu mill-Unjoni Ewropea u li huma rilevanti għall-portafoll tal-Ministeru u żamm konsultazzjonijiet kontinwi fuq kwistjonijiet relatati mal-Unjoni Ewropea mad-Direttorati kollha tal- Id-Direttorat kompla bil-ġestjoni l-parteċipazzjoni tal-Ministeru għal Għawdex fl-istrutturi u proċessi Ewropej bħal Conference of Peripheral Maritime Regions (CPMR) u l-European Regions Fil-ħidma tiegħu d-Direttorat jassigura li l-isfidi distinti u x-xenarji tal-gżira Għawdxija jkunu riflessi fil-pożizzjoni tal-Gvern f'konnessjoni ma' abbozzi ta' politika proposti mill-Unjoni Ewropea. Rappreżentant tad-Direttorat attenda wkoll regolarment għal-laqgħat interministerjali li jikkonċernaw l-affarijiet tal-Unjoni Ewropea. Direttorat għat-Turiżmu u Żvilupp Ekonomiku Id-Direttorat għat-Turiżmu u Żvilupp Ekonomiku jippromovi t-turiżmu u setturi oħra tal-ekonomija, bil-għan aħħari ta' tkabbir ekonomiku tal-gżira permezz tal-promozzjoni tan-negozju f'oqsma ekonomiċi differenti. Id-Direttorat huwa wkoll responsabbli mill-promozzjoni kulturali ta' Għawdex sabiex il-gżira tikkomunika l-istorja, l-arti u l-awtentiċità tagħha f'diversi forom tal-ħajja tal- popolazzjoni b'mod qawwi u tkun apprezzata bħala destinazzjoni unika. Funzjonijiet Ħidma Turiżmu L-industrija tat-turiżmu hija settur ekonomiku kruċjali għal Għawdex. Huwa kkalkulat li t-turiżmu f'Għawdex jikkontribwixxi madwar 50% tal-prodott domestiku gross tal-gżira u jiġġenera 20% tal- impjiegi totali f'Għawdex. It-tkabbir ekonomiku minn dan is-settur kompla jiżdied, hekk kif it-turiżmu kiber b'mod sostanzjali fuq bażi nazzjonali. Skont l-Uffiċċju Nazzjonali tal-Istatistika, fl-2018 Għawdex laqa' 1,431,221 viżitatur barrani, żieda ta' kważi 12% meta mqabbel mal-istess perjodu tal- Promozzjoni Reġjonali Id-Direttorat ippromova bis-sħiħ lil Għawdex bħala destinazzjoni differenti u kumplimentari għall-bqija tal-pajjiż. Dan sar bi promozzjoni strateġika li tikkomunika lil Għawdex permezz tal-karatteristiki li jiddistingwu lill-gżira bħala esperjenza unika fl-ivvjaġġar, f'niċeċ bħat-turiżmu kulturali, l-għadis, ir- rock climbing, ir-rambling, turiżmu reliġjuż u t-turiżmu rurali inġenerali, li huma kollha setturi li jaqblu ma' turiżmu sostenibbli u mal-istrateġija li l-gżira tiġbed turiżmu ta' kwalità, mifrux matul l-istaġuni Id-Direttorat kompla jimplimenta l-istrateġija ta' marketing ikkomunikata minnu fl-2015. f'ħidma kkordinata u diskussjonijiet kontinwi mal-Awtorità Maltija tat-Turiżmu u l-Ministeru għat- Turiżmu u wassal biex tħejjew u saru kampanji ta' reklamar fi swieq barranin inklużi dak Ġermaniż, Franċiż u Taljan, ippjanati mid-Direttorat flimkien mal-uffiċċji barranin tal-Awtorità Maltija tat- Turiżmu bil-għan li Għawdex ikun reklamat bħala destinazzjoni valida anke fl-istaġuni kwieti. ukoll ħidma konġunta mal-istess Awtorità biex Għawdex ukoll jiġi rreklamat bl-aħjar mod f'fieri barra minn Malta, b'posti ppjanati apposta u li juru l-ġmiel tal-gżira bħala destinazzjoni unika. Matul is-sena, Għawdex ġie rreklamat ukoll fuq diversi siti elettroniċi Maltin kif ukoll barra minn Malta. fuq pubblikazzjonijiet f'niċeċ partikolari bħalma huma l-opri, l-avventura, l-ivvjaġġar ta' lussu u l- Il-billboards tal-Ministeru għal Għawdex ġew ukoll utilizzati matul is-sena biex jirreklamaw lill-gżira Għawdxija kif ukoll l-avvenimenti kulturali li jseħħu f'Għawdex, reklamar immirat lejn turiżmu intern. Saru wkoll: reklami f'pubblikazzjonijiet li jitqassmu fuq linji tal-ajru barranin u nazzjonali bħalma huma: B Inspired (Brussels Airlines); Easyjet inflight magazine; Bizzilla (Air Malta), u Lufthansa inflight magazine; kampanji li jippromovu lil Għawdex bħala gżira ideali għal min iħobb l-attività ta' barra u l-avventura; kampanji ta' reklamar fuq siti elettroniċi li jolqtu interessi differenti; kordinament ta' żjajjar minn ġurnalisti u influencers/bloggers barranin. Turiżmu Kulturali Bil-għan li jkompli jippromovi it-tliet (3) opri li jsiru f'Għawdex u t-tliet (3) festivals kulturali internazzjonali, id-Direttorat għamel ukoll reklamar fuq magażins u siti elettroniċi, inkluż Opera Now. Matul din is-sena d-Direttorat ukoll ħadem mal-organizzaturi ta' dawn l-attivitajiet u offra kontribuzzjoni finanzjarja li tkopri ż-żjara ta' ġurnalisti barranin ħalli jiktbu fuq dawn l-attivitajiet kulturali fuq pubblikazzjonijiet speċjalizzati barra minn Malta. Id-Direttorat irreklama wkoll lil Għawdex fuq il-magażin Das Erbe Unserer Welt. Din il-pubblikazzjoni tolqot udjenza li tinteressa ruħha prinċipalment fl-istorja u titqassam mal-magażin National Geographic fil-Ġermanja. perjodiku fuq diversi pubblikazzjonijiet u siti elettroniċi li jolqtu niċeċ partikolari bħal: Plongez, (Konferenzi), Sea Trade Cruise Review (Cruiseliners), Spears (pubblikazzjoni mmirata għal turisti ta' kwalità), fost l-oħrajn. Turiżmu Sostenibbli Il-promozzjoni ta' Għawdex għal turiżmu sostenibbli tkompliet f'pubblikazzjonijiet u siti speċifiċi bħat-Travelmole.com. Din tal-aħħar tiġi użata minn 2.5 miljun parteċipant fl-industrija tat-turiżmu u qiegħda mmirata prinċipalment għat-turiżmu responsabbli. Id-Direttorat kompla wkoll juża l-marka tat- Top 100 Sustainable Destinations fil-promozzjoni kollha tiegħu; reklamar fuq pubblikazzjonijiet li jitqassmu f'lukandi f'Malta bħal Guide Me, Malta and Gozo Day by Day. Għawdex ġie rreklamat fuq il-gwida uffiċjali għal Malta għas-suq Ġappuniż maħruġa mill-Awtorità Maltija tat-Turiżmu (The Id-Direttorat kompla jirreklama lil Għawdex għas-suq domestiku, liema reklamar kien jinkludi reklamar fuq programmi televiżi bħal Malta u Lil Hinn Minnha, Kalamita, kif ukoll fuq Delicious, il-Gwida, Business Review u oħrajn. Id-Direttorat ħejja materjal promozzjonali wkoll għal reklamar estensiv fuq il-gazzetti lokali tul is-sena kollha Id-Direttorat għamel kampanji ppjanati fuq il-mezzi tal-midja soċjali bl-għan li jkun hemm għarfien dwar Għawdex bħala destinazzjoni għall-vaganza. Matul is-sena, id-Direttorat tella' kontenut, b'mod frekwenti, dwar il-gżira ta' Għawdex fuq il-Facebook, Twitter, Instagram, Pinterest, u YouTube. paġna ta' Facebook 'VisitGozo.com' issa għandha 'l fuq minn 340,000 follower. Din il-paġna ntużat biex tirriklama lil Għawdex ma' udjenzi speċifiċi permezz tal-Facebook ads li d-Direttorat għamel perjodikament skont l-avvenimenti f'Għawdex u li jolqtu interessi u gruppi differenti ta' nies. Id-Direttorat kompla jipproduċi, flimkien ma' kumpaniji tal-midja, numru ta' vidjows promozzjonali għar-reklamar kemm onlajn kif ukoll fuq it-televiżjoni lokali. Bil-għan li tiżdied l-interazzjoni mas- segwaċi tal-mezzi tal-midja tad-Direttorat, kompliet tiġi żviluppata l-kampanja Gozo – It's About Me!, ippjanata biex tpoġġi lil Għawdex bħala esperjenza personali unika. Id-Direttorat kompla jiżviluppa s- sit www.visitgozo.com b'informazzjoni dwar avvenimenti li jseħħu fuq il-gżira ta' Għawdex u b'aġġornament awtomatiku fuq il-Visitgozo App. Matul is-sena 2018, il-paġni tas-sit elettroniku tad- Direttorat infetħu iżjed minn żewġ miljun darba minn 600,000 viżitatur. Il-Visitgozo App, li taħdem b'mod sinkronizzat mas-sit Visitgozo, u li hija parti mill Malta Government Apps, ġiet imniżżla fuq is- sistemi iOS u Android, iktar minn 10,000 darba. Id-Direttorat waħħal tliet kameras panoramiċi, tnejn fiċ-Ċittadella u waħda fid-Dwejra, bil-għan li jiġi komunikat il-ġmiel tal-gżira permezz ta' filmati live mill-postijiet magħżula, partikolarment inżul ix- Id-Direttorat ħa ħsieb biex ikompli jippromovi lil Għawdex billi jilqa' lit-turisti tal- cruise liners li jankraw barra mill-Imġarr, konxju li dawn il-gruppi ta' turisti jistgħu jagħżlu lil Għawdex għal vaganza iktar fit-tul. Il-viżitaturi kollha li niżlu mill-cruiseliners fil-Port tal-Imġarr ġew milqugħa b'mużika u ħelu tradizzjonali u ngħataw materjal stampat imħejji mid-Direttorat, inkluż il-kalendarju kulturali ta' Għawdex li ġie mniedi fil-World Travel Market f'Londra f'Novembru 2018. Id-Direttorat irrappreżenta lill-Ministeru għal Għawdex fl-ITB Berlin u l-World Travel Market f'Londra; żewġ fieri internazzjonali tat-turiżmu. Issapportja wkoll lil Assoċjazzjoni tat-Turiżmu Għawdxija biex din tkun tista' tattendi numru ta' fieri barra minn Malta. Din is-sena wkoll Għawdex reġa' ġie nnominat mal-mitt destinazzjoni sostenibbli fid-dinja (Sustainable Destinations Top 100) u kklassifika mal-ewwel 10 destinazzjonijiet, fil-kategorija 'L-aqwa fil-Mediterran' wara li laħaq il- kriterji stabbiliti ta' turiżmu sostenibbli. Dan għen biex Għawdex ikompli jieħu exposure konsiderevoli bħala destinazzjoni sostenibbli. Bil-għan li Għawdex ikun komunikat bħala gżira attiva s-sena kollha, id-Direttorat ipproduċa u ippubblika l-kalendarju kulturali għall-2019 – Give Me Gozo. Il-kalendarju stampat tqassam f'diversi fieri barra minn Malta, fost operaturi lokali u barranin, fl-uffiċini tal-Awtorità Maltija tat-Turiżmu u fil- lukandi ta' erba' u ħames stilel f'Malta bħala parti mill-istrateġija li Għawdex ikun reklamat bħala destinazzjoni kulturali tul is-sena kollha. II-kalendarju f'forma elettronika jiġi komunikat permezz tal- midja soċjali u fuq is-sit tal-www.visitgozo.com matul is-sena kollha u huwa disponibbli għall-operaturi fil-qasam turistiku. Din is-sena reġgħet tnediet skema għad-dive-centres f'Għawdex, u oħra biex entitatjiet jiġu megħjuna jipparteċipaw f'fieri barra minn Malta, kif ukoll biex jagħmlu reklamar internazzjonali dwar Għawdex permezz tan-negozju tagħhom. Is-sapport kien ta' 50% tal-flus minfuqa fuq reklamar internazzjonali, inkluż fieri, sa massimu ta' €3,000. L-iskema kienet issejjaħ għal inizjattivi f'niċeċ li jiġbdu turiżmu ta' kwalità, inkluż l-għadis, it-turiżmu sportiv u avventuruż, it- turiżmu reliġjuż, is-settur tal-konferenzi, u operaturi li xtaqu jippromovu tiġijiet f'Għawdex. L-Iżvilupp tal-Politika Id-Direttorat irrappreżenta lill-Ministeru għal Għawdex fil-laqgħat tal-Kumitat Reġjonali ta' Għawdex, fil-Kunsill Malti għall-Kultura, fil-Gozo Sport Board, fil-Kumitat Konsultattiv tal-Intrapriża u fil- Kunsill tal-Artiġġjanat. Id-Direttorat mexxa flimkien ma' konsulent tal-Ministeru, forum ta' msieħba soċjali biex tiġi żviluppata politika speċifika tat-turiżmu għal Għawdex bħala parti minn pjan ħolistiku ta' politika ta' żviupp reġjonali. Flimkien mad-Direttorat ta' ekoGħawdex, id-Direttorat qed jieħu sehem fil-proġett Destination SMEs. Dan il-proġett jinvolvi l-istudju ta' prassi tajbin relatati mat- turiżmu b'attenzjoni fuq intrapriżi ta' daqs żgħir u medju bil-għan li eventwalment issir politika ġdida għal Għawdex fejn jidħol dan it-tip ta' intrapriżi fil-qasam turistiku. Avvenimenti Kulturali Id-Direttorat huwa responsabbli mill-promozzjoni kulturali ta' Għawdex u għen fil-kordinament ta' festivals tematiċi, b'appoġġ lill-NGOs, kunsilli lokali u organizzazzjonijiet oħra, biex Għawdex jiġi komunikat b'saħħa u jiġbed turiżmu kulturali li jikkontribwixxi ekonomikament lill-komunitajiet lokali. Dan inkluda kordinament ta' attivitajiet, komunikazzjoni, tħejjija u twettiq ta' kampanji ta' reklamar u kull appoġġ meħtieġ lil organizzazzjonijiet involuti fl-attivitajiet. Barra l-kordinament u l-promozzjoni tal-attivitajiet ewlenin kollha marbuta ma' dati stabbli, bħal San Valentinu; il-Karnival; l-Għid il-Kbir; l-attivitajiet tas-sajf f'lokalitajiet bħal Marsalforn, ix-Xlendi u l- Imġarr; il-Wirja ta' Santa Marija; l-istaġun operistiku fit-teatri Astra u Aurora, id-Direttorat introduċa attivitajiet kulturali ġodda. Dawn l-attivitajiet ġew kordinati bi sħab ma' NGOs:  Re-enactments storiċi li saru f'erba' perjodi differenti, inkluż dak ta' Ġunju li kien jinvolvi mal- 500 parteċipant Malti u minn madwar l-Ewropa;  Fieri tal-artiġjanat bil-parteċipazzjoni ta' artiġjana minn Għawdex bil-għan li l-gżira tkun apprezzata għall-prodott ġenwin tagħha;  Avveniment imsejjaħ Bee&Honey Fest, biex ikun promoss il-prodott naturali u ġenwin ta' Għawdex u s-sostenibbiltà permezz tal-konsum ta' prodotti lokali; L-Iżvilupp tal-Prodott F'Ġunju 2018, id-Direttorat beda r-restawr tal-Fanal tal-Ġordan, bħala monument storiku u prodott turistiku uniku li jippromovi lil Għawdex bħala destinazzjoni sostenibbli. Il-proġett huwa wieħed estensiv u d-Direttorat ikkordina l-ħidma bejn entitajiet differenti, mexxa l-komunikazzjoni meħtieġa, ħareġ u kkonkluda diversi sejħiet pubbliċi marbuta max-xogħol involut inkluż sistema ġdida ta' dawl, restawr/ħdim tal-aperturi, xogħol kuntrattwali dwar is-saħħa u s-sigurtà fuq il-lant tax-xogħol u rapport tal-esperti dwar il-konsolidazzjoni tal-irdum fuq in-naħa tal-parkeġġ. Matul l-2018 id-Direttorat kellu laqgħat kontinwi mal-partijiet kollha involuti biex jiġi kordinat ix-xogħol ta' tneħħija ta' apparat tal- komunikazzjoni li kien imwaħħal mal-bini u li kien qed ifixkel il-proġett. L-Iżvilupp Ekonomiku Tliet Skemi ta' Għajnuna lin-Negozji Id-Direttorat ħareġ sejħa pubblika u nieda skema speċjalizzata biex jassisti lill-kumpaniji stabbiliti f'Għawdex fl-iżvilupp ta' prodotti ta' software, high tech u midja diġitali biex jattendu avvenimenti barra minn Malta li jkunu jistgħu jżommu aġġornati ma' dak li qed jiġri fis-suq filwaqt li jagħmlu kuntatti ma' kumpaniji barra min Malta. Dan isir minħabba l-fatt li dan it-tip ta' entitajiet jistgħu faċilment jistabbilixxu ruħhom f'Għawdex u jikkontribwixxu fil-valur miżjud ekonomiku. Tul l-2018, id-Direttorat nieda wkoll skema ta' għajnuna finanzjarja – il-Gozo Employment Support Scheme – bil-għan li jiżdiedu l-impjiegi f'Għawdex li jkollhom kuntratt ta' mill-inqas tliet snin. oħra mnedija minn dan id-Direttorat kienet l-Enable Tourism Scheme li saret b'kordinament mal- Kummissjoni Nazzjonali Persuni b'Diżabbiltà (KNPD) bil-għan li stabbilimenti turistiċi itejbu aspetti ta' aċċessibbiltà għall-klijenti, u li dawn l-inizjattivi jkunu pass iktar mill-obbligi tal-permessi inizjali tal-operat tagħhom. Din is-sena wkoll id-Direttorat irrappreżenta lil Għawdex fl-Ernst & Young Malta Attractiveness Event. Id-Direttorat iltaqa' ma' parteċipanti fi stħarriġ ta' Ernst & Young Malta Limited li sar fost negozji Maltin dwar il-potenzjal ta' investiment privat f'Għawdex u ta preżentazzjoni flimkien mal-Malta Enterprise Corporation, dwar inċentivi lin-negozji biex jinvestu f'Għawdex. L-Uffiċċju tal-Kultura Ir-rwol tal-Uffiċċju tal-Kultura huwa li jippromovi l-arti viżiva u l-arti performattiva f'Għawdex. L- Uffiċċju tal-Kultura jagħmel parti mill-Kumitat Festi Nazzjonali u Reġjonali u tal-Kunsill tal-Kultura. Il-Kumitat u l-Kunsill huma maħtura mill-Ministeru għal Għawdex. Festi Nazzjonali u Ċelebrazzjonijiet Reġjonali Organizzati mill-Kumitat Festi Nazzjonali u Reġjonali Matul din l-aħħar sena, l-Uffiċċju tal-Kultura flimkien mal-Kunsill tal-Kultura u l-Kumitat Festi Nazzonali u Reġjonali ħadu ħsieb l-organizzazzjoni ta' diversi attivitajiet. Dawn kienu jinkludu: Jum il-Ħelsien, Sette Giugno, Jum il-Vittorja, Jum l-Indipendenza u Jum ir-Repubblika. Ġew orġanizzati wkoll Jum it-Tifkira tal-vittmi tal-Għarqa tat-30 ta' Ottubru 1948, Jum it-Tifkira li jfakkar il-vittmi taż- żewġ gwerer dinjija, kif ukoll Jum Għawdex. Din is-sena wkoll ġiet organizzata serata mużiko-letterarja f'ġieħ Dun Karm Psaila, il-Poeta Nazzjonali. Attivitajiet oħra organizzati mill-Uffiċċju tal-Kultura kienu l-Karnival Reġjonali u l-Karnival tas-Sajf 2018. Saru wkoll diversi attivitajiet matul is-sajf li ġew ikkordinati jew megħjuna b'xi mod mill-Uffiċċju tal-Kultura. Dawn kienu jinkludu l-Jazz Do festival, fl-Imġarr, Għawdex; l-attività MarsalMużajk f'Marsalforn; u l-Fjakkolata tax-Xlendi matul ix-xahar ta' L-Uffiċċju tal-Kultura kien responsabbli wkoll biex jorganizza kompetizzjoni ta' presepji statiċi u mekkaniċi li kienu wkoll miftuħa għall-pubbliku. Għandu wkoll ir-responsabbiltà li jikkordina d-diversi wirjiet li jsiru minn diversi artisti fiċ-ċentri li jaqgħu taħt ir-responsabbiltà tiegħu; dawn kienu jinkludu kemm għajnuna loġistika lill-artisti kif ukoll l-orgnizzazzjoni ta' wirjiet speċifiċi li jiġu ppjanati mill-Uffiċċju nnifsu. Direttorat ekoGħawdex Funzjonijiet L-għanijiet prinċipali tad-Direttorat ekoGħawdex huma:  L-implimentazzjoni tal-istrateġija ta' Żvilupp Sostenibbli għal Għawdex filwaqt li jippromovi d-dimensjoni ta' żvilupp reġjonali għall-gżira. Jipprovdi appoġġ tekniku fil-qasam tal-ambjent u s-sostenibbiltà kemm lill-Ministeru kif ukoll lil entitajiet oħra interessati. responsabbli mill-istess oqsma. Jaġixxi ta' intermedjazzjoni bejn il-Ministeru għal Għawdex u organizzazzjonijet nazzjonali Irawwem titjib fis-sitwazzjoni ambjentali tal-gżira Għawdxija kif ukoll li jara li s-soċjetà Għawdxija tilħaq miri u standards dejjem ogħla ta' sostenibbiltà billi jindirizza l-aspetti kollha li jsawru l-iżvilupp sostenibbli, jiġifieri l-ekonomija, is-soċjetà, l-ambjent, il-kultura u l- Id-Direttorat jeżerċita żewġ funzjonijiet prinċipali: dik li jikkordina l-implimentazzjoni tal-proġetti u miżuri fdati lilu, ħafna drabi b'kollaborazzjoni mal-partijiet interessati, kif ukoll dik li jkun responsabbli għall-iżvilupp u l-promozzjoni ta' politika u strateġiji relatati mal-kompetenzi tiegħu. Matul l-2018 id-Direttorat kompla għaddej bl-implimentazzjoni ta' proġetti diġà mibdija filwaqt li nieda wkoll inizjattivi ġodda. Ħidma Oqsma Ġenerali Pjan Strateġiku għad-Direttorat ekoGħawdex Bħalissa qed jiġi mfassal pjan strateġiku u ħolistiku għal ekoGħawdex bħala parti mill-Pjan ta' Żvilupp Reġjonali ta' Għawdex. Għal dan il-għan ġie mwaqqaf Grupp ta' Ħidma sabiex jassisti fid-deċiżjoni dwar id-direzzjoni li ekoGħawdex se jieħu għat tnax-il sena li ġejjin. Rappreżentanti minn ekoGhawdex pparteċipaw fi grupp ta' ħidma (ekoGħawdex u Infrastruttura u Aċċessibbiltà) u ieħor ta' ħidma għall- abbozzar ta' Strateġija għall-Iżvilupp Reġjonali għal Għawdex. Konsorzju ta' Monitoraġġ Marittimu ta' Malta Żewġ rappreżentanti mid-Direttorat ekoGawdex attendew sensiela ta' laqgħat tal-partijiet interessati, li saru mill-Konsorzju tal-Monitoraġġ Marittimu ta' Malta (M3C) fis-6 ta' April, il-5 ta' Ottubru u s-6 ta' Diċembru, 2018. M3C huwa magħmul minn AIS Environmental Ltd (Malta) u AZTI Tecnalia (Spanja) u ġie kkummissjonat mill-Awtorità għall-Ambjent u r-Riżorsi biex timplimenta u taġġorna l-programmi ta' monitoraġġ tal-ilma tal-baħar madwar il-Gżejjer Maltin. Il-Proġett Destination SMEs INTERREG Europe Il-Ministeru għal Għawdex qed jipparteċipa ma' sitt pajjiżi oħra minn madwar l-Ewropa fil-proġett L-għan ewlieni ta' dan il-proġett huwa li jassisti t-territorji Ewropej fit-tfassil ta' strateġiji effettivi biex jitrawwem ambjent kompetittiv xieraq għall-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs) fis-settur tat-turiżmu. Għal dan il-għan il-parteċipanti f'dan il-proġett iżuru l-pajjiżi membri sabiex isir skambju interreġjonali tal-aħjar prattiki fil-ġestjoni tad-destinazzjoni Matul l-2018 sar skambju ta' informazzjoni fil-pajjiżi sħab tal-proġett; rapporti fuq iż- żjarat edukattivi f'dawn ir-reġjuni; u xogħol fuq pjan ta' azzjoni għat-tieni fażi tal-proġett (April 2019- L-aħħar żjara edukattiva f'dawn ir-reġjuni sħab tal-proġett saret fis-Slovenja f'April Dwar din iż-żjara sar rapport dettaljat tal-aħjar prattiki tar-reġjun ta' Pomurje fejn qed isiru ħafna miżuri dwar turiżmu sostenibbli u ta' kwalità. Sal-aħħar tas-sena saret ħidma dwar pjan ta' azzjoni għat- tieni fażi tal-proġett (April 2019-Marzu 2021) fejn ġew magħżula prattiki li huma adattati u li jistgħu jiġu implimentati fil-gżira Għawdxija bħala destinazzjoni turistika ta' kwalità. Attivitajiet tal-Blue Flag Fl-ewwel attività, żewġ klassijiet ta' studenti tal-bijoloġija żaru l-bajja tar-Ramla l-Ħamra biex jitgħallmu dwar l-ekosistema tal-għaram tar-ramel (sand dunes) u biex jesploraw it-tipi differenti ta' veġetazzjoni. Dan is-sit huwa l-aktar sistema tal-għaram tar-ramel (sand dunes) ippriservat fil-gżejjer. Eżempju bħal dan huwa n-numru ta' speċi ta' xewk (thistle species) li kkolonizzaw b'suċċess dan l- Iż-żjara ta' studju ġiet organizzata apposta fir-rebbiegħa peress li ħafna mill-pjanti u l-fjuri jiffjorixxu f'dawn iż-żminijiet. L-istudenti tqassmu f'żewġ gruppi u ngħataw xogħlijiet speċifiċi biex jidentifikaw il-flora u l-fawna tipiċi l-aktar frekwenti f'dan is-sit. jissottometti rapport dwar l-ispeċi tal-flora u l-fawna osservati waqt iż-żjara bħala parti mill-esperimenti għall-MATSEC. It-tieni attività kienet avveniment ta' tindif fil-Wied ta' Marsalforn b'konnessjoni mal-attivitajiet ta' Jum id-Dinja 2018. Wieħed u sebgħin (71) student mis-Seminarju Minuri ta' Għawdex ħadu sehem fl- attività u ġabru ammont konsiderevoli ta' skart li ġie sseparat f'organiku, skart imħallat, u plastik. L- istudenti wrew entużjażmu kbir għat-tindif tal-wied u saru konxji aktar tal-perikli li l-iskart jista' joħloq fil-wied u l-madwar tiegħu. Il-Ministru għal Għawdex żaret ukoll lill-istudenti waqt din l-attività. Nhar il-Ġimgħa 20 ta' April, 2018, 123 student, ġenitur u għalliema mill-iskejjel primarji Ta' Sannat u San Lawrenz għamlu żjara edukattiva fil-gżira ta' Kemmuna. Dan kien organizzat mill-Activity Unit fi ħdan il-Kulleġġ ta' Għawdex permezz ta' fondi allokati mid-Direttorat ekoGħawdex. Il-grupp beda l- avventura ta' trekking tul il-Bajja ta' Santa Marija, fejn żar il-kappella u l-għassa tal-pulizija. Imbagħad il-grupp kompla tul il-mogħdija għall-Batterija ta' San Marija. L-istudenti ngħataw informazzjoni fid- dettall dwar il-flora u l-fawna, li l-biċċa l-kbira tagħhom huma uniċi għall-abitat ta' xagħri (garigue) tipiku ta' Kemmuna. L-istudenti setgħu jifhmu l-kunċett ta' 'gżira protetta' u setgħu japprezzaw l- importanza rigward il-konservazzjoni ambjentali. Attività oħra kienet ir-rilaxx ta' fekruna. Din kienet organizzata minn Nature Trust b'kollaborazzjoni ma' ekoGħawdex. Qabel ir-rilaxx, l-istudenti tqassmu f'żewġ gruppi u kull grupp ipparteċipa f'diskussjonijiet mifruxa fuq l-ambjent marittimu u t-theddid tal-plastik għall-ispeċi marittimi ma' għaddasa miċ-ċentru tal-għaddasa Bubble Diving Centre u rappreżentant ta' Nature Trust. għal Għawdex kienet ukoll preżenti għall-avveniment. Barra dawn l-attivitajiet, ittellgħu ħdax-il attività oħra fuq il-bajjiet tar-Ramla l-Ħamra, Ħondoq u Marsalforn li jiffurmaw parti mill-grupp ta' bajjiet Blue Flag. Tkompla u ġie konkluż il-proġett ta' afforestazzjoni fil-park għall-familja fil-Qortin t'Isopu. 2018 tħawlu iktar siġar tal-virgi u tal-bruk u ġew mibdula dawk is-siġar li kienu mietu. Ġiet imsebbħa l-parti ta' quddiem tal-ġnien fejn hemm il-guard room, pump room, l-istore u s-sanitary room u nbena l-ħajt tas-sejjieħ fl-entratura tal-ġnien. Ir-Restawr ta' Ħitan tas-Sejjieħ mat-Triq ta' Marsalforn Ġiet sottomessa applikazzjoni mal-Awtorità ta' Ġestjoni tal-Programm tal-Iżvilupp Rurali 2014-2020 għall-bini mill-ġdid tal-ħitan tas-sejjieħ fit-Triq ta' Marsalforn. Din l-applikazzjoni ġiet milqugħa mill- Awtorità ta' Ġestjoni b'valur ta' madwar €400,000. Dan il-proġett se jkun jifforma parti minn proġett akbar ta' rikostruzzjoni tal-istess triq. Id-dettalji tekniċi marbuta mal-bini mill-ġdid tal-ħitan tas-sejjieħ f'din it-triq bħala parti mis-sejħa għall-offerti biex tiġi ristrutturata t-triq ġew imfassla. It-Tindif tal-Widien u Bini mill-Ġdid tal-Ħitan tas-Sejjieħ Ġiet sottomessa applikazzjoni mal-Awtorità ta' Ġestjoni tal-Programm tal-Iżvilupp Rurali 2014-2020 għat-tindif ta' ħdax-il wied madwar Għawdex. Din l-applikazzjoni ġiet milqugħa mill-Awtorità ta' Ġestjoni b'valur ta' madwar €10 miljun. Biex jibda jitwettaq dan il-proġett, bdew jitħejjew is-sejħiet għall-offerti għall-immaniġġjar tal-proġett u wkoll għall-bini jew rikostruzzjoni tal-ħitan tas-sejjieħ. Il-proġett LIFE IPE 16 MT 008 tnieda fid-9 ta' Mejju, 2018, bl-Aġenzija tal-Enerġija u l-Ilma bħala kordinatur tal-proġett u l-Ministeru għal Għawdex bħala benefiċjarju tal-proġett. Il-Ministeru għal Għawdex appoġġja l-implimentazzjoni tal-Azzjoni Preparatorja A.3 – Immappjar ta' Proġetti ta' Riċerka relatati tal-UE permezz ta':  Parteċipazzjoni ta' żewġ rappreżentanti mill-Ministeru għal Għawdex f'konferenza internazzjonali ffukata fuq applikazzjonijiet ta' użu mill-ġdid tal-ilma fl-agrikoltura. konferenza msemmija kienet il-Konferenza Internazzjonali tal-Assoċjazzjoni Internazzjonali tad-Desalinizzazzjoni dwar l-Użu mill-ġdid u r-Riċiklaġġ tal-Ilma, li saret f'Valencia, Spanja, mill-24 sas-27 ta' Ġunju, 2018;  Assistenza fil-kumpilazzjoni ta' bażi ta' data ta' proġetti ffinanzjati mill-UE relatati mas- suġġett tal-applikazzjonijiet għall-użu mill-ġdid tal-ilma fl-agrikoltura. Il-Proġett SHERPA (SHERPA) huwa ffinanzjat taħt id-Direttiva Interreg MED 2014-2020. L-objettiv speċifiku huwa li tiżdied il-kapaċità għall-immaniġġjar aħjar tal-enerġija f'bini pubbliku fuq livell transnazzjonali. L-ambitu tal-proġett huwa li jsaħħaħ il-kapaċitajiet tal-amministrazzjonijiet pubbliċi fuq livell reġjonali u subreġjonali biex itejjeb l-effiċjenza tal-enerġija fil-bini pubbliku u jnaqqas l-emissjonijiet tad- SHERPA se jindirizza erba' oqsma ewlenin li jinsabu fiż-żona Mediterranja fir- rigward tal-effiċjenza tal-enerġija f'bini pubbliku; governanza, informazzjoni, għarfien u taħriġ u finanzjament. Dawn huma identifikati bħala attivitajiet pilota fi ħdan il-moduli ta' ttestjar żviluppati minn SHERPA, li se jkunu kapitalizzati fuq skala ikbar, li jistabbilixxu korrispondenza ċara bejn l-isfidi reġjonali u l-iżvilupp tal-proġett. Matul l-2018 inħarġu diversi sejħiet għall-offerti fosthom għal materjal promozzjonali, għal awditjar tal-użu tal-enerġija fil-binjiet identifikati fl-ewwel fażijiet tal-proġett u sejħiet oħra sabiex tkun tista' tittella' il-5th Steering Committee Meeting f'Għawdex. Din imbagħad ġiet organizzata f'Novembru 2018 u għaliha attendew l-imsieħba kollha tal-proġett. Din il-laqgħa għall-imsieħba tfasslet b'tali mod li l-imsieħba jkunu jistgħu jattendu sprint workshops oħra li ġew organizzati bejn il-Ministeru għal Għawdex u l-Università ta' Malta bħala parti minn proġett ieħor, CESBA MED, li jaqa' taħt l-istess programm ta' finanzjament. Il-Proġett COMSUME-LESS Il-proġett Consume-Less taħt l-Interreg MED ġie żviluppat bejn l-imsieħba tal-Proġett MED wara li ġew identifikati numru ta' problemi kaġġunati minn influss għoli ta' turisti, b'mod partikolari fiż-żoni Is-sieħeb ewlieni tal-proġett huwa l-Aġenzija tal-Enerġija u l-Ilma f'Malta, waqt li sieħba oħra huma l-Ministeru għal Għawdex u oħrajn li ġejjin mill-Italja, il-Greċja, l-Albanija u Spanja. L-għan tal-proġett huwa li jippromovi żvilupp sostenibbli fi bliet turistiċi madwar il-kosta tal- Mediterran li jkun ibbażat fuq l-iżvilupp ta' strateġiji dwar enerġija sostenibbli, ilma u ġestjoni tal- Dan għandu jwassal sabiex jitnaqqas il-konsum tal-enerġija u tal-ilma u l-ġenerazzjoni tal-iskart f'dawn l-ibliet. Minbarra l-iżvilupp tat-tikketta Consume-less Med, il-proġett irid ukoll jippromovi mudelli ta' turiżmu sostenibbli, ibbażati fuq l-apprezzament tal-wirt lokali, riżorsi u prodotti naturali u fuq il-promozzjoni ta' mġiba responsabbli tat-turisti. Matul ix-xahar ta' Marzu 2018 ġew ikkuntattjati is-sidien tar-ristoranti kollha f'Għawdex fejn ġie spjegat lilhom x'inhu l-proġett Consume-less u ngħataw formula ta' applikazzjoni biex jekk iridu juru l-interess biex japplikaw għat-tikketta Consume-less Med. Aktar minn 50 ristorant urew l-interess biex jissieħbu mal-proġett Consume-less u jibdew jadottaw il-miżuri relatati mat-tikketta Consume-Less F'Mejju ltaqa' l-kumitat tal-Consume-Less għal Għawdex, fejn rappreżentanti tal-istakeholders li jagħmlu parti minn dan il-kumitat (Ministeru għal Għawdex, Aġenzija tal-Enerġija u l-Ilma, l- Awtorità ta' Malta għall-Kompetizzjoni u għall-Affarijiet tal-Konsumatur, l-Awtorità ta' Malta għat- Turiżmu, Gozo Tourism Association u Wasteserv Malta Ltd) ġew infurmati dwar ix-xogħol li kien twettaq fil-proġett Consume-Less fix-xhur li għaddew, kif ukoll ġew riveduti l-applikazzjonijiet li konna rċivejna mir-ristoranti. F'April, tliet rappreżentanti f'isem il-Ministeru għal Għawdex attendew għar-raba' laqgħa tal-proġett li saret f'Ruma, waqt li f'Novembru żewġ rappreżentanti f'isem il-Ministeru għal Għawdex attendew għall-ħames laqgħa tal-proġett li saret f'Saranda, l-Albanija. Waqt dawn il-laqgħat ġie diskuss il- progress li sar minn kull imsieħeb, u ttieħdu deċiżjonijiet dwar il-miżuri li jkunu se jiġu implimentati Matul ix-xhur tas-sajf saru wkoll numru ta' Atypical Events marbuta mal-proġett. L-iskop ta' dawn l- avvenimenti kien li jkunu attivitajiet li jattiraw lill-pubbliku inġenerali, juru tradizzjonijiet u użanzi tal- post, u fl-istess ħin jippromovu l-proġett Consume-Less. Uħud minn dawn l-attivitajiet kienu Fiori fil-futur. d'Argenta fix-Xewkija, Bread and Tomato Festival f'Ta' Kerċem u l-Festival tal-Ħut fiż-żona tan- Nazzarenu (ix-Xagħra). Matul is-sajf ukoll, bl-għajnuna tal-Gozo Tourism Association (GTA), ġiet imqassma l-Consume-Less Kit lil dawk ir-ristoranti li kienu applikaw għall-Consume-Less Med label. F'dan il-kit kien hemm basktijiet tax-xiri li jistgħu jerġgħu jintużaw, fliexken tal-aluminju u durable coasters, kif ukoll fuljetti u powsters b'informazzjoni dwar il-proġett. L-iskop ta' dan il-kit hu li jitqassam lill-klijenti u turisti biex jiżdied l-għarfien dwar il-proġett Consume-Less. F'Settembru saret ukoll it-tnedija uffiċjali tal-proġett u li għaliha kien hemm preżenti l-Ministru għal Għawdex kif ukoll is-Segretarju Parlamentari għall-Fondi Ewropej u Djalogu Soċjali. Aspett importanti ta' dan il-proġett huma l-miżuri dimostrattivi, li l-iskop tagħhom hu li jiġu installati f'postijiet prominenti biex il-proġett jilħaq lill-pubbliku u fl-istess waqt ikun xi ħaġa innovattiva li tħaddan il-pilastri tal-proġett Consume-Less. Wara perijodu twil ta' diskussjoni ġie deċiż li għal Għawdex jinxtraw 60 smart bin biex jiġu installati madwar il-gżira kollha. Dawn l-ismart bins huma magħmulin minn materjal reżistenti li jiflaħ għall-elementi naturali, u huma mgħammra b'sensors li jimmarkaw meta l-kontenitur ikun imtela, meta jitbattal, jekk isirx xi vandaliżmu fuqu, kif ukoll jekk jieħu n-nar. Wara proċess twil ta' tendering dawn il-bins ġew mixtrija u bħalissa qed jiġi deċiż fejn se jkunu mqiegħda. It-Twaqqif ta' Laboratorju fil-Farm Sperimentali tax-Xewkija Tħejjiet u ġiet ikkummissjonata sejħa għall-offerti sabiex isir Cost Benefit Analysis dwar kif parti mis- sit fil-farm sperimentali tax-Xewkija tista' tiġi żviluppata f'ċentru ta' riċerka u innovazzjoni fl- F'din l-analiżi ġiet identifikata x'tip ta' riċerka tista' ssir sabiex jitjieb il-prodott agrikolu Għawdxi. Dan il-Cost Benefit Analysis se jintuża sabiex tiġi sottomessa applikazzjoni għall-fondi Ewropej. Il-Pannelli Fotovoltajċi fl-Oqsma tad-Djar Taċ-Ċawla Għat-tieni sena konsekuttiva, il-kreditu miġbur mill-231 pannella fotovoltajka li huma installati fuq 15- il blokk ta' appartamenti f'Taċ-Ċawla ġie mqassam lir-residenti li joqogħdu fl-istess appartamenti. Tnieda l-proġett Decarbonising Gozo Lejn l-aħħar kwart tas-sena 2018 il-Ministeru għal Għawdex, permezz tad-Direttorat EkoGħawdex, beda t-twettiq tal-proġett ta' Decarbonising Gozo. Fl-ewwel fażi tal-proġett il-Ministeru għal Għawdex irnexxielu jakkwista fondi Ewropej billi daħal sħab fil-proġett SMITHS. Kien għalhekk li immedjatament bdew jitħejjew is-sejħiet għall-offerti sabiex jinbena Park and Ride, kif ukoll sabiex jiġu akkwistati sitt karozzi tal-linja li jaħdmu bl-elettriku. Dawn is-sejħiet ġew ippubblikati u evalwati u x-xogħol preliminari fuq il-kostruzzjoni tal-Park and Ride mistenni jibda f'Jannar 2019. Il-proċess tal-akkwist tal-karozzi tal-linja ġie interrott minħabba appell li ġie ppreżentat quddiem il-Bord ta' Reviżjoni dwar il-Kuntratti Pubbliċi (PCRB). Dan il-proċess għandu jitkompla u jiġi konkluż fil-bidu Ġestjoni Ambjentali Il-Laboratorju ta' Riċerka Mikoloġika fiċ-Ċentru għall-Innovazzjoni fix-Xjenza Rurali u l- Wara li fl-2017 ġie stabbilit laboratorju għar-riċerka dwar il-mikrobijota (bijodiversità fungali) biex jipprovdi parir professjonali fir-rigward tal-agrikoltura u s-saħħa pubblika, f'dan il-laboratorju saru numru ta' testijiet fuq mard li jolqot il-pjanti. Tfassil ta' Ġonna Lejn tmiem l-ewwel kwart tas-sena, id-Direttorat kien involut u offra servizz ta' konsulenza u wkoll servizz ta' tfassil biex isiru żewġ ġonna: wieħed fiż-żona industrijali tax-Xewkija u ieħor fil-Villaġġ tas-Snajja' ta' San Lawrenz. Dawn ġew iffinalizzati lejn nofs Ġunju 2018. Stħarriġ Ekoloġiku u Botaniku Id-Direttorat ħejja sitt rapporti ekoloġiċi fil-widien ta' Għawdex; ħafna minnhom parti mill-proġett ta' rijabilitazzjoni tal-Widien ta' Għawdex konnessi ma' proġett b'fondi Ewropej. Ir-rapporti ekoloġiċi saru fil-Wied tax-Xlendi, il-Wied ta' Marsalforn, Wied il-Merill, Wied tal-Qbajjar, Wied l-Infern, Wied il-Għasri u Wied ir-Rihan. Il-Ħarsien tal-Ambjent Id-Direttorat għen lill-Awtorità tal-Ambjent u Riżorsi biex jitneħħew pjanti invażivi bl-isem ta' Pennisetum setaceum (il-pjuma) minn Għawdex. Barra minn hekk tfasslet sezzjoni ġdida fuq l- applikazzjoni My Gozo sabiex, bl-għajnuna tal-pubbliku, id-Direttorat ikun infurmat bil-postijiet fejn tinsab din l-ispeċi u hekk jkunu jistgħu jittieħdu l-miżuri sabiex din l-ispeċi invażiva tinqala' u ma tkomplix tinfirex u tagħmel ħsara lill-pjanti indiġeni. Permezz tal-botanista tad-Direttorat inkitbu tliet artikli xjentifiċi rigward tliet skoperti ta' pjanti rari, maħsubin estinti. Saħansitra l-orkidea ġiet għall-ewwel darba msemmija għal Għawdex. Dawn ġew ippubblikati f'ġurnal internazzjonali magħruf. Saret ukoll riċerka fuq numru ta' faqqiegħ u mard tal- pjanti fil-laboratorju tal-mikoloġija. Riċerka Soċjetà Attivitajiet fuq livell reġjonali Ittellgħet attività oħra b'rabta ma' Jum id-Dinja. F'din l-attività numru ta' studenti mill-skejjel primarji ta' Għawdex attendew għal clean-up fil-widien ta' Marsalforn, tax-Xlendi u tar-Ramla. F'din il-clean-up ingħaqdu mal-istudenti numru ta' għaddasa li ġabru l-iskart minn qiegħ il- baħar; Id-Direttorat għen sabiex tittella' l-attività The Azure Window – Looking Beyond. L-iskop ta' din l-attività, li ġiet organizzata sena wara li ġġarrfet it-Tieqa tad-Dwejra, kien li jgħarraf lill- pubbliku dwar id-diversi aspetti naturali li toffri ż-żona tad-Dwejra. L-għan tal-uffiċjali mid- Direttorat ekoGħawdex kien li jagħmlu diskussjonijiet lill-pubbliku dwar il-flora u l-fawna li jinstabu fiż-żona, kif ukoll dwar l-ambjent marittimu;  Attivitajiet oħra li ttellgħu mid-Direttorat jinkludu: Universal Children's Day, World Water  Tnieda l-proġett School-Commmunity Link bejn ekoSkola u ekoGħawdex. L-għan ta' dan il- proġett huwa li titqajjem kuxjenza dwar il-ħsara li ssir minn oġġetti li jintużaw darba biss u jagħti ideat kif jista' jiġi evitat l-użu ta' dawn l-oġġetti lill-istudenti, lill-pubbliku inġenerali, supermarkets, ħwienet u trakkijiet tal-frott u l-ħaxix. Il-proġett ifittex li jagħti bidu għal relazzjoni ta' kollaborazzjoni bejn l-iskejjel li jipparteċipaw fil-programm ekoSkola u l- komunità inġenerali. Il-Park għall-Familja f'Ulysses Grove Matul l-2018 ħarġet is-sejħa għall-offerti sabiex is-sit magħruf bħala Ulysses Grove jiġi rranġat f'park għall-familja. Din is-sejħa ġiet ippubblikata u evalwata. Ix-xogħol fuq it-trakka tal-mixi, ġiri u ċikliżmu beda lejn nofs is-sena u kien kważi komplut lejn l-aħħar tas-sena. Sejħiet oħra għall-offerti mistennija jkunu ppubblikati lejn il-bidu tas-sena 2019. Edukazzjoni Matul l-2018 saru numru ta' avvenimenti kollaborattivi ma' firxa wiesgħa ta' istituzzjonijiet edukattivi.  Kollaborazzjoni mad-Dipartiment tal-Matematika fi ħdan il-Ministeru għall-Edukazzjoni fuq il-proġett Maths Trail li sar fiċ-Ċittadella u s-seminar Tikka Matematika;  Sapport finanzjarju għall-attivitajiet speċjali mill-Activity Teachers fi ħdan il-Kulleġġ ta' Għawdex. L-ammonti jkopru spejjeż relatati ma' għawm, ġiti edukattivi fuq Kemmuna u ċikliżmu;  Sapport lill-iskejjel ta' Għawdex biex iżuru l-Esplora fil-Kalkara. Tħallsu l-biljetti tad-dħul Ingħatat għajnuna finanzjarja lil Gozo Live li torganizza sessjonijiet ta' taħriġ fil-kitba. Jiġu għall-istudenti tal-ħames u t-tmien sena; stampati kotba b'kitbiet mill-istudenti stess;  Tkomplew jitqassmu l-cardboard bins fi skejjel u uffiċini Għawdxin u Maltin;  B'kollaborazzjoni mal-Iskola Sekondarja Kulleġġ ta' Għawdex, ekoGħawdex, ta s-sapport tiegħu għal tkabbir ta' ħxejjex u ħwawar għall-iskola;  Uffiċjali mid-Direttorat għal ekoGħawdex ipparteċipa wkoll fit-Teen Science Café. attività kienet ma' studenti tas-Sekondarja mill-Kulleġġ ta' Għawdex, li ġew mogħtija spjegazzjoni dwar diversi xogħlijiet relatati max-xjenza fosthom ix-xogħol li jsir fid-Direttorat Id-Direttorat għen sabiex tittella' għat-tieni darba attività marbuta kompletament max-xjenza. inizjattiva msejħa Science in the Citadel attirat numru kbir ta' nies ta' kull età.  Bdew jiġu mxandra total ta' erba' spots fuq Għawdex Illum taħt it-tema 'Żomm Għawdex  Minn Ottubru 2017 sa Settembru 2018, EkoGħawdex għamel sensiela ta' reklami, promozzjoni u servizzi informattivi dwar l-ambjent naturali u kulturali ta' Għawdex b'enfasi fuq l-indafa u l-konservazzjoni ta' dawn l-inħawi. Uffiċjal min ekoGħawdex assista fil-kitba u l-produzzjoni ta' dawn is-servizzi. Ġie kkummissjunat bust fil-bronż tal-Mro Joseph Vella u dan mistenni li jiġi inawgurat lejn l-ewwel ekoGħawdex. Relazzjonijiet Pubbliċi Kultura u Identità Arti Pubblika f'Għawdex kwart tas-sena 2019. Skema ta' Restawr ta' Siti Storiċi lill-Kunsilli Lokali Id-Direttorat ekoGħawdex nieda skema ta' restawr ta' siti storiċi għall-kunsilli lokali Għawdxin. kunsilli lokali ssottomettew l-applikazzjonijiet biex jiġu restawrati siti storiċi fil-lokalitajiet tagħhom. Saret l-evalwazzjoni ta' 13-il applikazzjoni li seba' minnhom kienu eliġibbli filwaqt li sitta minnhom laħqu l-gradi neċessarji biex il-proġetti jiġu implimentati. Fit-23 ta' Frar 2018 ġew infurmati l-kunsilli bir-riżultati miksuba. Il-Kunsilli tax-Xagħra, Ta' Sannat, iż-Żebbuġ, l-Għasri u Victoria aċċettaw li jimplimentaw il-proġett. Il-kontribuzzjoni tal-Ministeru għal Għawdex għal dawn il-proġetti hija ta' madwar €43,000. Id-Direttorat ħadem ukoll biex din l-iskema titnieda għat-tieni darba. L-applikazzjonijiet intlaqgħu sal- bidu ta' Diċembru 2018, u mistennija li jiġu evalwati fil-bidu tas-sena 2019. Skema biex Tassisti lill-Bdiewa Għawdxin biex Jirrestawraw il-Bjar jew il-Ġibjuni Fit-22 ta' Marzu 2018, id-Direttorat ekoGħawdex nieda inizjattiva ta' restawr jew tindif ta' bjar/ġibjuni li jilqgħu l-ilma u li huma proprjetà ta' bdiewa Għawdxin. Kien hemm 20 applikazzjoni li kienu qegħdin jiġu evalwati.