మ‌హా -శివ‌రాత్రి – way2back
మ‌హా -శివ‌రాత్రి
మ‌హా శివ‌రాత్రి. అంటే సాక్షాత్తు ప‌ర‌మేశ్వరునికి ఎంతో ఇష్టమైన రోజు. ఈ రోజే ప‌ర‌మేశ్వరుడు మ‌హా లింగ రూపంలో ఆవిర్భవించాడ‌ని చెబుతారు. అంత‌టి విశిష్టమైన రోజున ఆచ‌రించాల్సిన విధి విధానాల్ని నిగ‌మ శాస్త్రములు వివ‌రిస్తున్నాయి. ఆగ‌మం అంటే దైవిక క్రియ‌లు అని అర్థం. నిగ‌మ శాస్త్రములు అంటే మాన‌వుడు ఆచ‌రించాల్సిన విధులు అని అర్థం.
మ‌హా శివ‌రాత్రి వేకువ జామునే నిద్ర లేవటం ఉత్తమం. మాఘ మాసంలో సూర్యోద‌యానికి ముందే స్నానం ఆచరించాలి. మిగిలిన రోజుల్లో వీలు కుదిరినా, కుద‌ర‌క పోయినా క‌నీసం శివ‌రాత్రి అయినా వేకువ జామునే నిద్ర లేచి స్నానం ఆచ‌రిస్తే మేలు. సూర్యోద‌యానికి ముందు రెండు గంట‌ల పాటు బ్రాహ్మీ ముహుర్తం అని చెబుతారు. (సుమారుగా) ఈ స‌మ‌యంలో దేవ‌త‌ల‌కు ఎంతో ప్రీతిక‌ర‌మైన‌ది. అందుచేత ఈ స‌మ‌యంలో స్నానాదికాలు పూర్తి చేసి ఇష్ట్ దేవ‌త‌ల్ని పూజించాలి.ఈ రోజున ప‌ర‌మేశ్వరుడ్ని బిళ్వ ద‌ళాల‌తో అర్చిస్తే ఎంతో మంచిది. విభిన్న ద్రవ్యముల‌తో అభిషేకం చేయిస్తే ఎంతో మంచిది. శివుడు అభిషేక ప్రియుడు అని అంద‌ర‌కి తెలిసిన‌దే. అందుచేత ప‌ర‌మేశ్వరుడ్ని వివిధ ర‌కాల ద్రవ్యముల‌తో అభిషేకం, అర్చన చేయిస్తే ఉత్త మ ఫలితాలు ఉంటాయి. ముఖ్యంగా విభూదితో అభిషేకం చెప్పుకోద‌గిన‌ది.
ఈ రోజున ఉప‌వాసం చేయ‌టం ఆన‌వాయితీ. చాలామంది రోజంతా అంటే మ‌ర్నాడు సూర్యోద‌యం దాకా ఉప‌వాసం ఉంటారు. లేని ప‌క్షంలో రెండు ర‌కాలుగా ఉప‌వాసం చేస్తారు. అంటే ప‌గ‌లంతా ఉప‌వాసం ఉండి, రాత్రి న‌క్షత్ర ద‌ర్శనం త‌ర్వాత భుజిస్తారు. దీన్ని న‌క్తం అని పిలుస్తారు. లేదంటే ప‌గ‌టి పూట ఆహారం తీసుకొని రాత్రంతా ఉప‌వాసం ఉంటారు. దీన్ని ఏక‌భుక్తం అంటారు. ఇందులో ఏ విధానం మేలు అన్నది ఎవ‌రికి వారు ఆలోచించుకోవాలి. మొత్తం ఉప‌వాసం ఉండ‌టం శ్రేయోదాయకం. పూర్తిగా ఆహారానికి దూరంగా ఉంటే ఆరోగ్య స‌మ‌స్యలు వ‌చ్చే చాన్సు ఉన్నందున ద్రవాహారం లేదా ప్రసాదం లేదా పండ్లతో న‌డిపించ‌వ‌చ్చు.
ఇక‌, శివ‌రాత్రి ప్రాశ‌స్త్యం అంతా రాత్రి స‌మ‌యంలోనే ఉంటుంది. ఈ రాత్రి భ‌జ‌న‌లు, పారాయ‌ణాల‌తో జాగారం చేస్తే ఎంతోమేలు. స‌దా శివ‌న్నామ స్మర‌ణ చేయ‌టం ఉత్తమం. అర్థ రాత్రి లింగోద్భవ కాలంలో అభిషేకం, అర్చన‌లు చేయించాలి. ఇది ఎంతో విలువైన స‌మ‌యం కాబ‌ట్టి ప‌ర‌మేశ్వరుడ్ని పూజించి ఆయ‌న కృప‌కు పాత్రుల‌వ‌దాం…
శివరాత్రి పూజావిధానం
ఒకసారి పార్వతీదేవి పరమశివుని దగ్గార శివరాత్రి గురించి ఆడుగుతుంది. అప్పుడు శివుడు శివరాత్రి ఉత్సవం తనకెంతో ఇషటమనీ, ఇంకేమి చేయకుండా ఆ రోజు ఒక్క ఉపవాసమున్నాసరే తనెంతో సంతోషిస్తానని చెబుతాడు. ఆయన చెప్పిన దాని ప్రకారం, ఆ రోజు పగలంతా నియమ నిష్ఠతో ఉపవాసంతో గడిపి, రాత్రి నాలుగు జాముల్లోనూ శివలింగాన్ని మొదట పాలతో, తర్వాత పెరుగుతో, ఆ తర్వాత నేతితో, ఆ తర్వాత తేనెతో అభిషేకిస్తే శివునికి ప్రీతి కలుగుతుంది. మరునాడు బ్రహ్మవిదులకు భోజనం పెట్టి తాను భుజించి శివరాత్రి వ్రత సమాప్తి చేయాలి. దీనిని మించిన వ్రతం మరొకటి లేదంటాడు పరమశివుడు.
మామూలుగానైతే ఏ మాసమైనా కృష్ణపక్ష చతుర్దశిని శివరాత్రిగా భావిస్తారు. కానీ, ఫాల్గుణ మాసపు చతుర్దశికి ప్రత్యేకమైన మహత్తు ఉంటుంది. అందుకే శివరాత్రిని ఆ రోజున బ్రహ్మాండంగా చేసుకుంటారు. మహాశివుడంటే అందరికి తెలుసు. కాని, రాత్రి అంటే ప్రత్యేకార్థము చాల మందికి తెలియదు. "రా" అన్నది దానార్థక ధాతు నుండి "రాత్రి" అయిందంటారు. సుఖాన్ని ప్రదానం చేసేదాన్నే రాత్రి అంటారు. ఋగ్వేద – రాత్రి సూక్తం తాలూకు యూప మంత్రంలో రాత్రిని ప్రశంసిస్తూ యిలా చెప్పబడింది – హే రాత్రే! అక్లిష్టమైన తమస్సు మా దగ్గరికి రాకుండుగాక!… వగైరా –
నిజంగానే రాత్రి ఆనందదాయిని అన్నింటికి ఆశ్రయం ఇవ్వగలది. అందుకే రాత్రిని ప్రశంసించటం జరిగింది. మహా శివరాత్రి వ్రతాన్ని రాత్రిపూటే జరుపుకుంటారు. అందువల్ల కృష్ణపక్ష చతుర్దశి రోజు వచ్చిన రాత్రికి ఓ ప్రత్యేకత వుంది. చతుర్దశి రోజు ఎవరైతే శివపూజను చేస్తారో, ఆ త్రాత్రి జాగర్ణం వహిస్తారో వారికి మళ్ళీ తల్లి పాలు తాగే అవసరం రాదు. అంటె ఆ భక్తుడు జీవన్ముక్తుడౌతాడని స్కందపురాణంలో స్పష్టంగా చెప్పబడింది. అంతటి మహిమాన్వితమైనది శివపూజ.
అందుకేనేమో గరుడ, స్కంద, పద్మ అగ్ని మొదలైన పురాణాల్లో దీనిని ప్రశంసించడం జరిగింది. వర్ణనలలో కొంత తేడా వుండొచ్చు. ప్రముఖ విషయం ఒకటే. ఏ వ్యక్తి అయితే ఆ రోజు ఉపవాసంచేసి, బిల్వ పత్రాలతో శివపూజ చేస్తారో, రాత్రి జాగరణ చేస్తారో వారిని శివుడు నరకాన్నుండి రక్షిస్తాడు. ఆనందాన్ని, మోక్షాన్ని ప్రసాదిస్తాడు. వ్రతం చేసే వ్యక్తి శివమయంలో లీనమైపోతాడు. దానము, తపము, యజ్ఞము, తీర్థయాత్రలు, వ్రతాలు లాంటివెన్ని కలిపినా మహాశివరాత్రికి సరితూగలేవు.
మహాశివరాత్రి రోజు ఉపవాసము, జాగరణ శివపూజ ప్రధానమైంది. అసలు వీటికి తాత్విక అర్థాలెన్నో ఉన్నాయి. అసలు వ్రతం గురించి భిన్న భిన్న గ్రంథాల్లో భిన్నార్థలు గోచరిస్తున్నాయి. వైదిక సాహిత్యంలో దీని అర్థం – వేద బోధితమని, ఇష్ట ప్రాపకర్మ అని వుంది. దార్శనిక గ్రంథాల్లో 'అభ్యుదయ ' మని, ' నిః శ్రేయస్సు ' కర్మ అని, అమరకోశంలో వ్రతమంటే నియమమని వుంటే పురాణాల్లొ మాత్రం ధర్మానికి పర్యాయవాచిగా ఉపయోగించబడింది. అన్నింటిని కలుపుకుంటే – వేదబోధిత అగ్నిహోత్రాది కర్మ, శాస్త్ర విహిత నియమాది, సాధారణ లేక అసాధారణ ధర్మమే వ్రతమని చెప్పవచ్చు. సులభంగా చెప్పుకోవాలంటే కర్మ ద్వారా ఇష్ట దేవుడి సామీప్యాన్ని పొందటమే అని అనవచ్చు.
మహాశివరాత్రి వ్రతం రోజు ఉపవాసానికి చాలా ప్రాముఖ్యత నిచ్చారు. అలా అని ' తిథితత్వం ' లో చెప్పబడింది. ఈ గ్రంథంలో భగవాన్ శంకరుడు ఇలా అన్నట్లు వుంది. – ' మీరు స్నానం చేసినా, మంచి వస్త్రాలు ధరించినా, ధూపాలు వెలిగించినా, పూజ చేసినా పుష్పాలంకరణ చేసినా వీటన్నిటికంటే కూడా ఎవరైతే ఉపవాసం చేయగలరో వారంటేనే నాకిష్టం ' అంటాడు శివుడు.
మరి ఉపవాసం అంటే ఏమిటి?
మహాశివరాత్రి వ్రతంలో జాగరణ అవసరము. వ్రతానికి యోగ్యమైన కాలము రాత్రి. ఎందుకంటే రాత్రిపూట భూత, శక్తులు, శివుడు తిరిగే సమయమన్నమాట. చతుర్దశి రాత్రి ఆయనను పూజించాలి. భగవాన్ శ్రీకృష్ణుడు గీతలో ఇలా స్పష్టంగా చెప్పడు. 'సమస్త ప్రాణుల నిగ్రహ పురుషుడు రాత్రి కాలంలో మేల్కొని తిరుగుతుంటాడు. అతనిలోని ప్రాణులన్నీ జాగృతంగా ఉంటాయి. అంటే భోగ, సంగ్రహంలో మునిగి ఉంటారు. తత్వాన్ని అర్థం చేసుకోగల మునులు దృష్టిలో రాత్రి అది.
విషయాసక్తుడు నిద్రళొ వుంటే అనుద్లో నిగ్రహస్తుడు ప్రబుద్ధంగా ఉన్నడు. అందువల్ల శివరాత్రి రోజు జాగరన ముఖ్యమన్నమాట. శివునితో ఏకీకరణమవటమే నిజమైన శివ – పూజ. ఇంద్రియాభిరుచుల్ని నిరోధించి పూజించటమే శివవ్రతము.
వ్రతం చేశాక గురువు దగ్గరికి వెళ్ళాలి. పంచామృతంతో పాటు పంచగవ్యాలును (ఆంటే అయిదు విధములైన గో సంబంధిత వతువులు – ఆవు పేడ – ఆవు పంచితము, ఆవుపాలు, ఆవు పెరుగు, ఆవునెయ్యి) శివలింగాన్ని అభిషేకం చేయించాలి. అభిషేకం చేస్తున్న సమయంలో 'ఓం నమః శివాయ ' అనుకుంటూ జపించాలి. చందన లేపనంతో ప్రారంభించి అన్ని ఉపాచారాలతో పాటూ శివపూజ చేయాలి. అగ్నిలో నువ్వులు, బియ్యము, నెయ్యితో కలిపిన అన్నము వేయాలి. ఈ హోమము తర్వాత పుర్ణాహుతి నిర్వహించాలి. అందమైన శివకథలు వినవచ్చు. వ్రతలు మరొకసారి రథరాత్రి మూడవ, నాల్గవ ఝాములో ఆహుతులను సమర్పించాలి. సూర్యోదయం అయ్యేంతవరకూ మౌన పాఠం చేయదలచినవారు 'ఓం నమః శివాయ ' అంటూ భగవాన్ శివుని స్మరిస్తూ ఉండాలి. ఆయనను భక్తులు కోరుకునేది ఏమిటంటే – ' పరమాత్మా! మీ అనుగ్రహంతో నేను నిర్విఘ్న పూజ కొనసాగించి పూర్తి చేసాను. హే లోకేశ్వరా! శివ – భవా! నన్ను క్షమించు. ఈ రోజు నేను అర్జించిన పుణ్యమంతా, మీకు అర్పితం గావించినదంతా మీ కృపతోనే పూర్తి చేశాను. హే కృపానిధీ! మా పట్ల ప్రసన్నులు కండి! మీ నివాసానికి వెళ్ళండి. మీ దర్శనమాత్రము చేతనే మేము పవిత్రులం అయ్యాము.
అటు తర్వాత శివ భక్తులకు భోజనము. వస్త్ర, ఛత్రములు ఇవ్వాలి. నిజానికి లింగోద్భవమైన అర్థరాత్రి సమయం ప్రతిరోజూ వస్తుంది కనుక ప్రతిరోజూ శివరాత్రే. ప్రతిక్షణం శివస్మరణయోగ్యమే. అయితే కృష్ణపక్ష చతుర్దశి శివునికి ఇష్టమైన రోజు కనుక ప్రతినెలా వచ్చే ఆ రోజును మాసశివరాత్రి అన్నారు. అందులోనూ మాఘ బహుళ చతుర్దశి ఆయనకు మరీ మరీ ప్రీతి కనుక ఆ రోజున మహా శివరాత్రి జరుపు కుంటున్నాం.
ఆ రోజు ఉదయం స్నానాదికాలం తర్వాత వీలైన శివాలయాన్ని దర్శించి, అవకాశం లేకపోతే, ఇంటివద్దే ఉమామహేశ్వరులను శివప్రీతికరమైన పువ్వులతో, బిల్వదళాలతో అర్చించాలనీ, శక్తికొలదీ పాలు,గంగోదకం, పంచామృతాదులతో లింగాభిషేకం చేయాలనీ, ఉపవాస, జాగరణ శివస్మరణలతో రోజంతా గడిపి మరునాడు ఉత్తమ విప్రులకు, శివభక్తులకు భోజనం పెట్టాలని వ్రత విధానన్ని బోధించారు.
శివరాత్రికి లొంగోద్భవకాలమని కూడా పేరు. ఆ రోజు అర్థరాత్రి జ్యొతిర్మయమైన ఒక మహాలింగంగా శివుడు ఆవిర్భవించాడు. పరమేశ్వరుడు లోకానికి తన స్వరూప దర్శనం చేయించి జగత్తంతా దేదీప్యమానం చేసిన ఆ సమయంలో మనం నిద్రపోవడంలో అర్థం లేదు. అందుకే శివరాత్రి జాగరణకు అంత ప్రాధాన్యం . ఆ రోజు అభిషేకాదులతో శివుని పూజించి ఉపవాసముండి రోజంతా శివనామస్మరణంతో గడపడం లోని ఉద్దేశం మన తనువునూ, మనసునూ కూడా శివార్పితం, శివాంకితం చేయడానికే. శివమంటే జ్ఞానమే. జన్మ పరంపర శృంఖాలాలను తెంచి నిత్యానంద ప్రదమైన మోక్షాన్ని అందించే శక్తి ఆ జ్ఞానానికే ఉంది.
శివరాత్రినాడు పధ్నాలుగు లోకాలలోని పుణ్యతీర్థాలు ' బిల్వ ' మూలంలో ఉంటాయనీ, శివరాత్రినాడు ఉపవసించి ఒక్క బిల్వమైన శివార్పణ చేసి తరించమని శాస్త్రం చెబుతోంది. కనీసం జన్మకొక్క శివరాత్రి అయినా చేయమని పెద్దలు చెబుతుంటారు. సమస్త ప్రాణికోటిలో సూక్ష్మజ్యోతిరూపంలో ఉండే శివుడు భూమిపై పార్థివలింగంగా ఆర్చింపబడుతుంటాడు. శివరాత్రినాడు ఫలం, ఒక తోటకూర కట్ట అయినాసరే శివార్పణం అని దానం చేయడం ముక్తిదాయకం. కలిగినవారు వారి వారి శక్త్యానుసారం బంగారం, వెండి కుందులలో ఆవునేతి దీపం వెలిగించి ఓ పండితునికి సమర్పిస్తే అజ్ఞానంధకారం నశిస్తుందని పెద్దలవాక్కు.
శివరాత్రినాడు ఉపవసించి త్రికరణ శుద్ధిగా శివుని ఆరాధిస్తే, ఒక సంవత్సర కాలం నిత్యం శివార్చన చేసిన ఫలం కలుగుతుందని సాక్షాత్తు శంకరుడు బ్రహ్మదేవునికి చెప్పినట్లు పెద్దలవాక్కు.
mah -sivaratri – way2back
mah -sivaratri
mah sivaratri. ante saakshaattu pamrameswaruniki entho ishtamaina roju. ee roje pamrimeswarudu mah linga roopamlo aavirbhavinchaadani chebutaaru. anthani vishishtamaina rojuna aacharinchaalsina vidhi vidhaanaalni nigama saastramulu vivaeristunnaayi. aagamam ante daivika crielu ani artham. nigama saastramulu ante maniwudu aacharinchaalsina vidhulu ani artham.
mah sivaratri vekuva jamune nidra levatam uttamam. magha maasamlo suuryoedaayaaniki munde snaanam aacharinchaali. migilina rojullo veelu kudirina, kudarika poina kanisam sivaratri aina vekuva jamune nidra lechi snaanam aacharisthe melu. suuryoedaayaaniki mundu rendu gantaela paatu brahmi muhurtam ani chebutaaru. (sumaruga) ee sameyamlo deevaenalaeku entho preetikarimamainadi. anducheta ee sameyamlo snaanaadikaalu puurti chesi isht deevaelanli poojinchaali.ee rojuna pamrimeswarudni bilva daelaalamtoe archiste entho manchidi. vibhinna dravyamulaeto abhishekam cheyiste entho manchidi. shivudu abhisheka priyudu ani andaeraki telisinaede. anducheta pamrimeswarudni vividha raekaala dravyamulaeto abhishekam, archana cheyiste utta ma phalitaalu untaayi. mukhyamgaa vibhuditoe abhishekam cheppukodanigani.
ee rojuna upivasam cheyatam aanivaayitii. chaalaamandi rojanta ante marnadu suuryoenayam daka upivasam untaaru. laeni panctimlo rendu ranaluga upivasam chestaaru. ante panilanta upivasam undi, raatri nakshatra daersanam tahyrvaata bhujistaaru. deenni naktam ani pilustaaru. ledante paneli poota aahaaram teesukoni raatrantaa upivasam untaaru. deenni ekaebhuktam antaaru. indulo e vidhaanam melu annadi evaeriki vaaru alochinchukovali. mottam upivasam undootam sreyodaayakam. puurtigaa aahaaraaniki dooramgaa unte aarogya samesayla vaechhe chaansu unnanduna dravaahaaram leda prasaadam leda pandlatho nadipinchivamchu.
ikae, sivaratri praasamtyam antaa raatri sameyamlone untundi. ee raatri bhaninaelu, paaraayamaalamato jagaram cheste enthomelu. saidaa sivannama smarana cheyatam uttamam. artha raatri lingodbhava kaalamlo abhishekam, archanilu cheyinchaali. idhi entho viluvaina sameyam kabotti pamrimeswarudni poojinchi aayana krupaeku paatrulamivadaam
sivaratri poojaavidhaanam
okasari paarvateedevi paramasivuni daggara sivaratri gurinchi aadugutundi. appudu shivudu sivaratri utsavam tanakentho ishatamanee, inkemi cheyakunda aa roju okka upavasamunnasare tanentho santoshistaanani chebutaadu. aayana cheppina daani prakaaram, aa roju pagalanta niyama nishtatho upavaasamto gadipi, raatri naalugu jaamulloonuu sivalingaanni modata paalatho, tarvaata perugutho, aa tarvaata netito, aa tarvaata tenetho abhishekiste sivuniki preeti kalugutundi. marunadu brahmavidulaku bhojanam petti taanu bhujinchi sivaratri vrata samapti cheyali. deenini minchina vratam marokati ledantadu paramasivudu.
maamuulugaanaitee e masamaina krishnapaksha chaturdasini sivaraatrigaa bhaavistaaru. cony, faalguna masapu chaturdasiki pratyekamaina mahattu untundi. anduke sivaraatrini aa rojuna brahmaandamgaa chesukuntaru. mahasivudante andariki telusu. kaani, raatri ante pratyekaarthamu chaala mandiki teliyadu. "raa" annadi daanaarthaka dhaatu nundi "raatri" ayindantaaru. sukhanni pradaanam chesedanne raatri antaaru. rugveda – raatri suuktam taaluuku yoopa mantramlo raatrini prasamsistuu yila cheppabadindi – hee ratre! aklishtamaina tamassu maa daggariki raakundugaaka!u vagaira –
nijamgaane raatri aanandadaayini annintiki aashrayam ivvagaladi. anduke raatrini prasamsinchatam jarigindi. mahaa sivaratri vrataanni ratripute jarupukuntaaru. anduvalla krishnapaksha chaturdasi roju vachina raatriki oo pratyekata vundi. chaturdasi roju evaraithe sivapuujanu chestaro, aa traatri jaagarnam vahistaro vaariki mallee talli paalu taage avasaram raadu. ante aa bhaktudu jeevanmuktudautaadani skandapuraanamlo spashtamgaa cheppabadindi. antati mahimaanvitamainadi shivapuja.
andukenemo garuda, skanda, padma agni modalaina puraanaallo deenini prasamsinchadam jarigindi. varnanalalo kontha teda vundochu. pramukha vishayam okate. e vyakti ayithe aa roju upavasanchesi, bilva patraalatoe shivapuja chestaro, raatri jaagarana chestaro vaarini shivudu narakaannundi rakshistaadu. aanandaanni, mokshaanni prasaadistaadu. vratam chese vyakti sivamayamlo leenamaipotaadu. daanamu, tapamu, yagnamu, teerthayaathralu, vrataalu lantivenni kalipina mahaasivaraatriki saritugalevu.
mahasivaratri roju upavaasamu, jaagarana shivapuja pradhaanamaindi. asalu veetiki taatvika arthaalenno unnaayi. asalu vratam gurinchi bhinna bhinna grandhaallo bhinnarthalu gocharistunnayi. vaidika saahityamlo deeni artham – vedha bodhitamani, ishta prapakarma ani vundi. daarsanika grandhaallo 'abhyudaya ' mani, ' nih shreyassu ' karma ani, amarakosamlo vratamante niyamamani vunte puraanaallo maatram dharmaniki paryaayavaachigaa upayoginchabadindi. annintini kalupukunte – vedabodhita agnihotraadi karma, saastra vihita niyamaadi, saadhaarana leka asaadhaarana dharmame vratamani cheppavachhu. sulabhamgaa cheppukovalante karma dwara ishta devudi saameepyaanni pondatame ani anavacchu.
mahasivaratri vratam roju upavaasaaniki chala praamukhyata nicchaaru. alaa ani ' tithitatvam ' loo cheppabadindi. ee grandhamlo bhagawan sankarudu ilaa annatlu vundi. – ' meeru snaanam chesina, manchi vastraalu dharinchina, dhupalu veliginchinaa, pooja chesina pushpaalankarana chesina veetannitikante kuudaa evaraithe upavasam cheyagalaro vaarantene naakishtam ' antaadu shivudu.
mari upavasam ante emiti?
mahasivaratri vratamlo jaagarana avasaramu. vrataaniki yogyamaina kaalamu raatri. endukante raatripuuta bhuta, saktulu, shivudu tirige samayamannamata. chaturdasi raatri aayananu poojinchaali. bhagawan srikrishnudu geetalo ilaa spashtamgaa cheppadu. 'samasta praanula nigraha purushudu raatri kaalamlo melkoni tirugutuntaadu. atanilooni praanulannii jaagrutamgaa untaayi. ante bhoga, sangrahamlo munigi untaaru. tatvaanni artham chesukogala munulu drushtilo raatri adhi.
vishayaasaktudu nidralo vunte anudlo nigrahastudu prabuddhamgaa unnadu. anduvalla sivaratri roju jagarana mukhyamannamata. sivunitoe ekikaranamavatame nijamaina shiva – pooja. indriyaabhiruchulni nirodhinchi poojinchatame sivavratamu.
vratam chesaka guruvu daggariki vellaali. panchaamrutamtho paatu panchagavyaalunu (ante ayidu vidhamulaina goo sambandhita vatuvulu – aavu peda – aavu panchitamu, aavupaalu, aavu perugu, aavuneyyi) sivalingaanni abhishekam cheyinchaali. abhishekam chestunna samayamlo 'om namah shivaya ' anukuntu japinchaali. chandana lepanamtho praarambhinchi anni upaachaaraalatoe paatuu shivapuja cheyali. agnilo nuvvulu, biyyamu, neyyitho kalipina annamu veyali. ee homamu tarvaata purnaahuti nirvahinchaali. andamaina sivakathalu vinavacchu. vratalu marokasari ratharatri moodava, nalgava jhaamulo aahutulanu samarpinchaali. suuryoodayam ayyentavarakuu mouna paatham cheyadalachinavaaru 'om namah shivaya ' antuu bhagawan shivuni smaristuu undaali. aayananu bhaktulu korukunedi emitante – ' paramatma! mee anugrahamtho nenu nirvighna pooja konasaaginchi puurti chesanu. hee lokeshwara! shiva – bhawa! nannu kshaminchu. ee roju nenu arjinchina punhyamantaa, meeku arpitam gaavinchinadantaa mee krupathone puurti cheshaanu. hee krupanidhi! maa patla prasannulu kandi! mee nivaasaaniki vellandi. mee darsanamaatramu chetane memu pavitrulam ayyamu.
atu tarvaata shiva bhaktulaku bhojanamu. vastra, chhatramulu ivvali. nijaaniki lingodbhavamaina ardharaathri samayam pratiroju vastundi kanuka pratiroju sivaratre. pratikshanam sivasmaranayogyame. ayithe krishnapaksha chaturdasi sivuniki ishtamaina roju kanuka pratinela vache aa rojunu maasasivaraatri annaru. anduloonuu magha bahula chaturdasi aayanaku mari mari preeti kanuka aa rojuna mahaa sivaratri jarupu kuntunnam.
aa roju udayam snaanaadikaalam tarvaata veelaina sivaalayaanni darsinchi, avakaasam lekapothe, intivadde umaamaheshwarulanu sivapreetikaramaina puvvulatho, bilvadalaalato archinchaalanii, saktikoladii paalu,gangodakam, panchaamrutaadulatoe lingabhishekam cheyalani, upavasa, jaagarana sivasmaranalato rojanta gadipi marunadu uttama viprulaku, sivabhaktulaku bhojanam pettaalani vrata vidhaananni bodhinchaaru.
sivaraatriki longodbhavakaalamani kuudaa paeru. aa roju ardharaathri jyotirmayamaina oka mahalingamga shivudu aavirbhavinchaadu. parameshwarudu lokaniki tana swaroopa darsanam cheyinchi jagattanta deediipyamaanam chesina aa samayamlo manam nidrapovadamlo artham ledu. anduke sivaratri jaagaranaku anta praadhaanyam . aa roju abhishekaadulato shivuni poojinchi upavasamundi rojanta sivanaamasmaranamto gadapadam loni uddesam mana tanuvunuu, manasunuu kuudaa shivaarpitam, sivaankitam cheyadaanike. shivamante ghnaaname. janma parampara srunkhaalaalanu tenchi nityaananda pradamaina mokshaanni andinche sakti aa ghnaanaanike undi.
sivaraatrinaadu padhnaalugu lokaalaloni punhyateerthaalu ' bilva ' moolamlo untaayanee, sivaraatrinaadu upavasinchi okka bilvamaina sivaarpana chesi tarinchamani saastram chebutondi. kaneesam janmakokka sivaratri aina cheyamani peddalu chebutuntaaru. samasta praanikotilo suukshmajyotiroopamlo unde shivudu bhoomipai paarthivalingamgaa aarchimpabadutuntaadu. sivaraatrinaadu phalam, oka thotakura katta ayinasare sivaarpanam ani daanam cheyadam muktidaayakam. kaliginavaaru vaari vaari saktyaanusaaram bangaram, vendi kundulalo aavuneti deepam veliginchi oo pandituniki samarpiste agnaanandhakaaram nasistundani peddalavaakku.
sivaraatrinaadu upavasinchi trikarana suddhigaa shivuni aaraadhisthe, oka samvatsara kaalam nityam sivaarchana chesina phalam kalugutundani saakshaattu sankarudu brahmadevuniki cheppinatlu peddalavaakku.