ఉన్నత విద్య వెలవెల – Vijayapathaka
విశ్వవిద్యాలయాలు విజ్ఞానకేంద్రాలు. జ్ఞానకిరణాలు ప్రసరించే వెలుగుదివ్వెలు. మేథోసంపత్తి నిలయాలు. ఉన్నతవిద్యకు చెరగని చిరునామాగా మారాల్సిన విశ్వ విద్యాలయాలకి అనేక సమస్యలు వెంటాడుతున్నాయి. అధ్యాపకుల కొరత, మౌలికవసతుల లేమి వేధిస్తున్నాయి. ప్రమాణాలు నానాటికీ తీసికట్టుగా మారాయి. ప్రపంచంలో 200 అత్యుత్తమ విశ్వవిద్యాలయాల జాబితాలో మన దేశం నుంచి ఒక్కదానికీ చోటు దక్కకపోవడంపై మేధావుల్లో ఆందోళన వ్యక్తమవుతోంది. ఇక పరిశోధనల సంగతి సరేసరి! మేధా వులు ఉన్నత విద్యారంగాన్ని వీడి ఇతర రంగాలకు మరులుతున్నారు. మరోపక్క లక్షల కోట్ల బడ్జెట్లు ప్రవేశపెడుతున్నా ఉన్నత విద్యకు కేటాయింపులు అంతంత మాత్రమే. మొత్తంగా దేశంలో ఉన్నతవిద్య నేడు వెలవెలబోతోంది. ప్రాంతీయ ప్రాథ మ్యాలు, సామాజిక వర్గాల పేరిట సాగే పదవుల పందేరాలు… ఉన్నత విద్యా రంగాన్ని పూర్తిగా భ్రష్టుపట్టిస్తున్నాయి. కొత్త ఆలోచనలు, వ్యక్తిత్వవికాసం, అర్థవంత మైన జీవితాలన్న మౌలికలక్ష్యాల సాధనలో ఉన్నత విద్యావ్యవస్థ విఫలమైందన్న విమ ర్శలు అంతటా వినిపిస్తున్నాయి.
వర్శిటీలు… వెలవెల
ఉన్నతవిద్యను పటిష్టపరచడానికి చర్యలు తీసుకుంటున్నామని పదేపదే చెబుతున్న ప్రభుత్వాలు ఆచరణలో అందుకు భిన్నంగా వ్యవహరిస్తున్నాయి. విశ్వవిద్యాలయాల్లో తగు సంఖ్యలో అధ్యాపకులు లేక విద్యాగంధం ఆవిరై పోతోంది. ఆశించిన స్థాయిలో విద్యా బోధన జరగడంలేదు. సరైన అధ్యాపకులు లేక విద్యార్థులకు మార్గదర్శకత్వం కరువవుతోంది. మరోవైపు యూనివర్శిటీల్లో పరిశోధన పరిస్థితి అగమ్యగోచరంగా తయారైంది. దీనికితోడు కొన్నేళ్లుగా పరిశో ధనకు విద్యార్థులు కరువయ్యారు. మారుతున్న పరిస్థితులకనుగుణంగా వర్శిటీల్లో లైబ్రరీ, లేబొరేటరీ సౌకర్యాలు ఏమాత్రం పెరగటంలేదు. మరోవైపు అకడమిక్ సెక్షన్లు పని చేయడం లేదు. కాలానుగుణంగా కొత్త కోర్సులను రూపొందించేం దుకు యూనివర్శిటీలు చొరవ చూపడం లేదు. కనీసం ఉన్న కోర్సుల సిలబస్ సైతం రివైజ్ చేయడం లేదని విద్యావేత్తలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
నిధుల లోటులో…. వర్శటీలు
ఇంచుమించుగా రాష్ట్రంలోని అన్ని యూనివర్శిటీలు ఆర్థిక స్వావలంబన లేక విలవిలలాడుతున్నాయి. ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం బడ్జెట్ 99కోట్లు అంచనా కాగా యూనివర్శిటీకి దక్కిన నిధులు 81 కోట్లు మాత్రమే. అంటే 12కోట్ల రూపాయల లోటు కనిపిస్తోంది. ఇది వరుసగా మూడో సంవత్సరం లోటు బడ్జెట్. ఈ మొత్తంలో 87% ఉద్యో గుల జీతభత్యాలు, పెన్షన్లకే సరిపోతుంది. 11.50% ఇతర అవసరాలకు ఖర్చవు తుంది. ఇందులో ఎక్కడా లైబ్రరీ, రీసెర్చి, లేబొరేటరీ వంటి వాటికి కేటాయింపులు లేకపోవడం గమనార్హం. ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం పరిస్థితే ఇలా ఉంటే, రాష్ట్రంలోని మిగిలిన వర్శిటీల స్థితిని ఇట్టే ఊహించొచ్చు. మరోవైపు వర్శిటీలకు బ్లాక్ గ్రాంట్లు పెంచడం సాధ్యంకాదని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది. ఈ నేపథ్యంలో మరో మూడు కొత్త యూనివర్శిటీలకు ఎటువంటి హంగులు, సౌకర్యాలు ఏర్పాటు చేయగలదో వేచి చూడాల్సిందే. ఇంచుమించుగా దేశంలోని అన్ని యూనివర్శిటీలు ఆర్థిక స్వావలంబన లేక విలవిలలాడుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో మేధావులతో పాటు సమా చార జ్ఞానం.. ఉన్నత విద్యారంగాన్ని వీడి ఇతర రంగాలకు తరలిపోతోంది.
ఐఐటీలకు… ఆఖిరిస్థానం
చైనాలో షాంగై జియోవొటోంగ్ విశ్వవిద్యాలయం ప్రపంచవ్యాప్తంగా 2వేల యూనివర్శిటీల పరిశోధనల వివరాలను సేకరించి ర్యాంకింగ్లు సూచించింది. ఈ సర్వే ప్రకారం పేరుమోసిన 500 యూని వర్శిటీల జాబితాలో భారత్కు చెందిన మూడేమూడు వర్శిటీలున్నాయి. అందులో మనం గొప్పగా చెప్పుకునే ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్స్కు దక్కిన స్థానం 251 నుంచి 300లోపు మాత్రమే. ఇక శాస్త్ర సాంకేతిక రంగాల్లో మొత్తం 149 దేశాల్లో భారతదేశం 119వ స్థానంలో ఉండటాన్నిబట్టి మన స్థితిని ఇట్టే అర్థం చేసుకోవచ్చు. దీనికితోడు దేశం లోని రాజకీయ నాయకత్వానికి విజ్ఞాన శాస్త్రాల గురించి కనీస అవగాహన కూడా లేకపోవటంతో ఆ రంగం బాగోగులపై దృష్టి సారించే వ్యక్తులే కరువయ్యారు. శాస్త్ర సాంకేతిక రంగాల ప్రగతే ఆయా దేశాల పురోభివృద్ధికి బాటలు పరుస్తుం దన్నది చారిత్రక సత్యం. నేడు అగ్ర రాజ్యంగా వెలుగొందుతున్న అమెరికా ఆర్థిక వ్యవస్థను ముందుకు తీసుకు వెళ్లింది శాస్త్రసాంకేతిక రంగాలే అంటే ఎటువంటి అతిశయోక్తి లేదు. శాస్త్ర సాంకే తికరంగాలకు విద్య, పరిశోధనలే వెన్ను దన్ను. వాటి కారణంగానే శాస్త్ర సాంకేతికరంగాలకు ఒక విలువ ఏర్పడు తుంది. ఓ అంతర్జాతీయ సంస్థ అధ్యయనం ప్రకారం స్టాన్ఫోర్డ్ విశ్వవిద్యాలయంలో 40వేల కంపెనీల పుట్టుకకు మూలాలున్నాయి. అవి దాదాపు 54లక్షల ఉద్యోగాలు కల్పిస్తున్నాయని ఆ అధ్యయనం చెబుతోంది. సంప్రదాయ పద్ధతుల ద్వారా తీరని ఆశలెన్నో ఆధునిక పరిశోధనలతో తీరతాయన్నది కాదనలేని సత్యం. వర్శిటీల్లో అధ్యాపకుల కొరతతో విద్యారంగం ఇగిరిపోతోంది. సరైన ప్రొఫె సర్లు లేక విద్యార్థులకు మార్గదర్శకత్వం కరవవుతుంది. పరిశోధనల పరిస్థితి అగమ్యగోచరంగా తయారైంది. అసలు పరిశోధనకు విద్యార్థులే కరువయ్యారు.మారుతున్న పరిస్థితులకు అనుగుణంగా వర్శిటీల్లో లైబ్రరీ, లేబోరేటరీ సౌకర్యాలు ఏమాత్రం పెరగటం లేదు. మరోవైపు అకడమిక్ సెక్షన్లు పనిచేయడం లేదు. కాలాగుణంగా కొత్త కోర్సులను రూపొం దించేందుకు యూనివర్శిటీలు చొరవ చూపడం లేదు. కనీసం ఉన్న కోర్సుల సిలబస్పైనా పునఃసమీక్షించడం లేదని విద్యావేత్తలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తు న్నారు. దేశంలోని మూడింట రెండొంతుల విశ్వవిద్యాలయాలు అంతంతమాత్రమైన విద్యా ప్రమాణాలతో కలవరపెడుతున్నాయి. 90% కళాశాలల్లో నేలబారు ప్రమాణాలు వెక్కిరిస్తున్నాయి. 1950లో దేశంలో 'డీమ్డ్' సహా 30 విశ్వవిద్యా లయాలు, 750 కళాశాలలు ఉండేవి. ఆనాడు మొత్తం అధ్యాపకులు పది హేనువేల మంది కాగా, విద్యార్థులు లక్షకు చేరువలో ఉన్నారు. అదే 2014 వచ్చేసరికి 637 వర్శిటీలతోపాటు, 25 వేల కాలేజీలు పైగా లెక్కకు వచ్చాయి. అధ్యాపకుల సంఖ్య ఐదు లక్షలు దాటి పోగా, విద్యార్థులు కోటీ 16 లక్షల పైమాటేనని గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. అయితే పుట్టగొడుగుల్లా పుట్టు కొచ్చిన వర్శిటీలు, కాలేజీలు… కేవలం అలంకార ప్రాయమయ్యాయన్న విమర్శ వెల్లువెత్తుతోంది.
విజ్ఞానశాస్త్రాలకు …. విద్యార్థులు దూరం
వాస్తవానికి దేశంలో విజ్ఞానశాస్త్రాల్లో పరిశోధన రానురాను మందగిస్తోంది. నేడు యూనివర్శిటీల సంఖ్య 431 చేరుకున్నా వాటిలో కనీస ప్రమాణాలతో కూడిన శోధనలు సాగటంలేదు. దేశవ్యాప్తంగా 1350 పరిశోధన, అభివృద్ధి కేంద్రాలు న్నాయి. 1200 జాతీయ ల్యాబొరేటరీలు, 39 అనుబంధ సంస్థలు, 11 చిన్న తరహా జాతీయ సంస్థలు పని చేస్తున్నా విద్యార్థులు ఆకర్షించలేకపోతున్నాయి. ఎంతో ప్రతిష్టాత్మకంగా భావిస్తున్న మన ఐఐటీలు సైతం ప్రపంచ దేశాల్లోని తొలి 100 అత్యున్నత సాంకేతిక విద్యాసంస్థల్లో చోటు సంపాదించుకోలేకపోవటం విస్మయం కలిగిస్తోంది. 1950ల్లో సైన్స్ చదువుల వైపు 31% విద్యార్థులు మొగ్గు చూపారు. అదే తొంభైలకు వచ్చేసరికి సైన్స్ విశిష్ట తను చాటి విడమర్చి చెప్పేవారే కరువ య్యారు. దీంతో సైన్స్ కోర్సులు చదివే విద్యార్థుల సంఖ్య నేడు 20 శాతానికి పడి పోయింది. ఇంజినీరింగ్, వైద్య విద్యను అందుకోవ టానికి మాత్రమే అధికశాతం విద్యార్థులు సైన్సును ఉపయోగించుకుంటున్నారు. సైన్స్ డిగ్రీలు, పీజీలు చేసినా సరైన ఉద్యోగాలు లభించటం కరువైపోయింది. పీహెచీలు చేసినవారు సైతం చిన్నా చితకా ఉద్యోగాలతో సరిపెట్టుకోవాల్సిన దుస్థితి నెలకొంది. అదే అమెరికా, జపాన్, జర్మనీల్లో సగటున 10లక్షల జనాభాకు 3వేళ 805 మంది శాస్త్ర పరిశోధకు లుంటే… మన దేశంలో ఆ సంఖ్య కేవలం 149మంది మాత్రమేనని ప్రపంచ అభివృద్ధి నివేదిక తెలిపింది.
కుంటుతున్న…. సైన్స్
మన దేశం శాస్త్రసాంకేతిక రంగాల్లో అనుకున్న ప్రగతిని సాధించలేకపోతోంది. గ్రామీణ భారతం సమగ్రాభివృద్దే లక్ష్య మని ప్రభుత్వాలు చెబుతున్నా పరిశోధ నలు మాత్రం ఆ దిశగా సాగటం లేదు. ప్రయోగ ఫలితాలు గ్రామాలకు చేరటం లేదు. దేశంలో ఏటా జరిగే సైన్స్ కాంగ్రెస్ సిఫారస్లు ఏమాత్రం అమలుకావటం లేదన్న విమర్శ వినిపిస్తోంది. పరిశోధన లకు, ఫలితాలకు మధ్య అగాథాన్ని శాస్త్ర వేత్తలు వేలెత్తి చూపుతున్నా… ప్రభుత్వాల్లో ఉలుకూ పలుకూ లేకపోవటం నేటి విషాదం. పైగా ఈ రంగాలకు నిధుల కేటాయింపు నామమాత్రంగా ఉంటోంది. 1980లో మనం పరిశోధనలపై పెట్టిన వ్యయం 760 కోట్ల రూపాయలు కాగా,2003 నాటికి అది 13 వేల కోట్ల రూపాయ లైంది. కాలానుగుణంగా నిధుల కేటాయింపు పెంచాల్సింది పోయి ప్రభుత్వం కోత విధిస్తోంది. 2009-10 బడ్జెట్లో ఒక్క రక్షణ రంగానికే లక్షా 41 వేల 703 కోట్ల రూపాయలను కేటాయించిన కేంద్రం… శాస్త్ర, సాంకేతిక రంగాలకు పదివేల కోట్లు దాటించలేకపోయింది. దీంతో 80ల్లో శాస్త్ర, సాంకేతిక రంగాల్లో ముందడుగు వేసిన భారత్.. ఆ తర్వాత కాలంలో క్రమంగా తిరోగమన దిశలో సాగింది. ఫలితంగా గ్రామీణాభివృద్ధి ఎక్కడ వేసిన గొంగళి అక్కడే అన్న చందంగా మారింది. దాదాపు 70% ప్రజలు ఆధారపడ్డ వ్యవసాయం వాటా స్థూల జాతీయోత్పత్తిలో 55% నుంచి 20శాతానికి పడిపోయింది. ప్రతి రెండు రైతు కుటుంబాల్లో ఒకటి రుణగ్రస్థ మైంది. దేశంలో రెండున్నర లక్షల గ్రామా లకు ఇప్పటికీ విద్యుత్ సౌకర్యం లేదు. అలాగే దాదాపు 12 కోట్ల కుటుంబాలు వంటకోసం ఇంకా కట్టెలు, పిడికలను ఆశ్రయిస్తున్నాయి. మొత్తం గ్రామీణుల్లో 2.7% వంటకు కిరోసిన్ వాడుతుంటే, 5శాతం మాత్రమే వంట గ్యాస్ వినియో గించగలుగుతున్నారు. ఫలితంగా గ్రామీణ ప్రజల్లో 5% బ్రాంకైల్ ఆస్తమా, 16% బ్రాంకైటిస్, 8% శ్వాససంబం ధమైన క్షయ, 7% ఛాతీ సంబంధిత వ్యాధులతో బాధపడుతున్నారు. అంతే కాదు దేశంలోని నిరుపేదలైన గ్రామీణ ప్రజలను అంటు వ్యాధులు, విషజ్వరాలు తరచూ పట్టిపీడి స్తున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో ప్రజల జీవన ప్రమాణాలను మెరుగుపరచి సమగ్ర గ్రామీణాభివృద్ధి సాధించటానికి శాస్త్రసాంకేతిక రంగాలకు మరిన్ని నిధులు కేటాయించాల్సిన అవసరం ఉందని నిపుణులు అంటున్నారు. అంతేకాదు దేశంలో జరిగే విజ్ఞాన శాస్త్ర ప్రయోగాల ఫలితాలు పరిశోధనా శాలల నుంచి పంట పొలాలకు, గ్రామీణ భారతానికి చేరి నప్పుడే నిజమైన అభివృద్ధి ఫలాలు దక్కేది.
విదేశాల్లో 3శాతం….
మనదేశంలో కేవలం 1 శాతం
శాస్త్ర సాంకేతిక రంగాలకు వివిధ దేశాలు కేటాయిస్తున్న నిధుల విషయా నికొస్తే… రెండు దశాబ్దాల కిందటే జపాన్, జర్మనీ, ఫ్రాన్స్, స్వీడన్ దేశాలు తమ జాతీయాదాయంలో 3 శాతాన్ని వెచ్చించి పరిశోధనకు గల ప్రాముఖ్యాన్ని చాటాయి. మొత్తమ్మీద అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు శాస్త్రసాంకేతిక రంగాలే అభివృద్ధికి చోదక శక్తులన్న వాస్తవాన్ని గుర్తించి తమ స్థూల జాతీయోత్పత్తిలో ఏనాడూ 2% కంటే తక్కువ కాకుండా నిధులు కేటాయిస్తు న్నాయి. మన ప్రభుత్వాలు మాత్రం శాస్త్ర సాంకేతిక రంగాలకు స్థూల జాతీయా దాయంలో ఒక్క శాతానికి మించి కేటాయించలేక పోతున్నాయి. అసలు దుస్థితికి కారణాలేమిటన్నది ఓసారి పరిశీలిద్దాం.
అవినీతి… అశ్రితపక్షపాతం!
ఇక తెలుగు రాష్ట్రాల్లోనూ పరిస్థితిని ఒకసారి అవలోకిస్తే చేదు నిజాలు బయట పడ్డాయి. మన విశ్వవిద్యాలయాలు రాజకీయ కార్యకలాపాలకు వేదికలుగా మారాయని, వాటి పాలకమండళ్లు అవినీతిమయమయ్యాయని ఆరోపణలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. ఉద్యోగ నియామ కాలతోపాటు వారి సర్వీసు వ్యవహారాలు, పరీక్షల నిర్వహణ, ఫలితాలు వెల్లడి, వివిధ బోర్డుల ఏర్పాటు, కొత్త కాలీజీలకు అనుమతి, పనితీరుపై నివేదికలు… వంటి కీలక వ్యవహారాలన్నీ ఆయా వర్శిటీల పాలకమండళ్ల ఇష్టానుసారమే జరుగు తుంది. ఫలితంగా పాలకమండి పదవుల కోసం ఆరాటం పెరిగింది. అశ్రితపక్షపాతం రాజ్యమేలగా, ఆపైన ప్రతి పనికి ఒక "ధర" అన్న మాట తరచు వినిపిస్తోంది.. ప్రతిష్టాత్మక ఉస్మానియా యూనివర్శిటీ అక్రమాలకు, అన్యాయాలకు నిలయంగా మారిందని అప్పట్లో 'కాగ్' ఘాటైన వ్యాఖ్య చేసింది.
ఆంధ్రా యూనివర్శిటీ పాలక మండలి సభ్యులు ఇద్దరు వర్శిటీ ఖర్చు లతో రెండుసార్లు విదేశాలకు వెళ్లారు. 2004-2007 మధ్య కాలంలో శ్రీ వెంకటేశ్వర విశ్వవిద్యాలయంలో 150 అధ్యాపక పోస్టులను భర్తీ చేయగా… ఒక్కో పోస్టుకు పది లక్షలు పలికినట్టు సమాచారం. ఆచార్య నాగార్జున విశ్వవిద్యాలయం అధ్యాపక నియామకాల్లో పాలక మండలి సభ్యులు కొందరు… డబ్బుకి కక్కుర్తి పడ్డట్టు ఆరోపణలొచ్చాయి. శ్రీ కృష్ణ దేవరాయ విశ్వవిద్యాలయంలో సహాయ అధ్యాపకుల నియామకాల్లో అవకతవక లపై విచారణకు ప్రభుత్వం ఇప్పటికే ఏక సభ్య కమిషనన్ను నియమించింది. ఇలాంటి వ్యవహారాల్లో పద్మావతి మహిళా విశ్వవిద్యాలయం, వేమన, తెలంగాణ యూనివర్శిటీలు సయితం ముందే ఉన్నా మంటున్నాయి.
వర్సిటీల్లో రాజకీయ వైభోగం!
గత కొన్నేళ్లుగా రాష్ట్రంలోని విశ్వవిద్యాలయాల పాలకమండళ్ల నియామకం, వాటి పని తీరు ప్రహసనంగా మారింది. పాలక పార్టీ నేతల పదవుల పందేరంలో వర్శిటీలు ముందుండటం విశేషం. రాజకీయ ప్రాబల్యం వున్న పాలక మండళ్ల చేతిలో వీసీలు కీలుబొమ్మలవు తున్నారన్న ఆరోపణలున్నాయి. వర్శిటీల్లో జరిగే నిర్మాణాల్లో అవకతవకలు, ప్రయోగ పరికరాల కొనుగోళ్లలో సొమ్ము దుర్విని యోగం, సిబ్బంది నియామకాల్లో అక్ర మాలు… వాస్తవ స్థితికి అద్దం పడుతున్నా యని విద్యార్థి, మేదావి వర్గాలు వాపో తున్నాయి. ఈ పరిస్థితుల్లో కొత్త పాలక మండళ్ల విషయంలో రాజకీయ జోక్యానికి తావీయకుండా ప్రభుత్వం కఠినంగా వ్యవహరించాలన్న వాదన గట్టిగానే వినిపిస్తోంది. విద్య, పరిశోధనలతోపాటు, ఉద్యోగ రంగంతో సంబంధం ఉన్న పరిశ్రమలు, వ్యవస్థల ప్రతినిధులను వీసీలుగానూ, పాలక మండళ్ల సభ్యులుగా నియమిస్తే వర్సిటీల ప్రమాణాలు మెరుగు పడే అవకాశం ఉంది. హేతుబద్ధత, న్యాయసూత్రాల ఆధారంగా యూనివ ర్సిటీ నియామకాలు జరిగిన నాడే.. వాటి ఏర్పాటు వెనుక ఉన్న లక్ష్యం నెరవేరు తుంది. కోర్సుల రూపకల్పన, వాటి ఆచ రణలకు సంబంధించి ప్రొఫెసర్ ఆర్వీఆర్ నేతృత్వంలోని అధ్యయనం కమిటీ చేసిన సూచనల్లో ఏ ఒక్క దాన్ని రాష్ట్ర ప్రభుత్వం పట్టించుకోలేదు. కోర్సుల రూపకల్పనైనా, పాలక మండళ్ల నియామకమైనా ప్రాంతీయ అవసరాలకు అనుగుణంగా జరిగినప్పుడే వర్శిటీ విద్యకు వన్నె.
ప్రమాణాలు పట్టని డీమ్డ్!
స్వయం ప్రతిపత్తి సంస్థలు, డీమ్డ్ విశ్వవిద్యాలయాల వల్ల విద్యా వ్యవస్థలో గందరగోళ పరిస్థితికి తావు ఏర్పడిందన్న అభిప్రాయాన్ని ఇటీవల విశాఖలో జరిగిన వీసీల సదస్సు వ్యక్తం చేసింది. నాణ్యమైన ఉన్నత విద్యకు చెరగని చిరునామాలైన 'బిట్స్' వంటి సంస్థలు డీమ్డ్ హెూదాకు ఎనలేని గౌరవం తెచ్చిపెట్టాయి. 1956-90 మధ్యకాలంలో మూడు పదులకు మించని డీమ్డ్ జాబితా… నేడు నాలుగింత లయ్యింది. డీమ్డ్ వర్శిటీల్లో ప్రవేశాల వ్యవహారం యాజమాన్యాల ఇష్టా రాజ్యంగా నడుస్తోందన్న విమర్శలు వెల్లువెత్తున్నాయి. ప్రైవేటు కాలేజీలో ఇంజనీరింగ్ లాంటి కోర్సులో చేరే అభ్యర్థి * నుంచి ప్రభుత్వం నిర్దేశించిన ఫీజు మాత్రమే వసూలు చేయాల్సి ఉండగా… డీమ్డ్ హెూదా ఉన్న కాలేజీల్లో ఫీజు వసూలులో ప్రభుత్వం నుంచి ఎలాంటి నిబంధనలు లేవు. ఇబ్బడిముబ్బడిగా ఫీజులు వసూలు చేసే డీమ్డ్ వర్శిటీలకు అడ్డుకట్ట వేయాలన్న ఆలోచనను ఈ వీసీల సదస్సు సమర్థించింది.
సంస్కరణలు…. వాస్తవాలు
ఉన్నత విద్యలో ప్రభుత్వాలు చేపడు తున్న సంస్కరణలన్నీ 'గ్యాట్' ఒప్పందం నేపథ్యంలోనేనన్న విమర్శలు వెల్లువెత్తుఉ న్నాయి. మన విద్యార్థులు కొందరు విదేశా లకు వెళ్ళడానికీ, విదేశీ సంస్థలు మన గడ్డపై కాలుమోపడానికి మాత్రమే దోహద పడతాయన్న ఆందోళన వ్యక్తమవుతోంది. దేశ స్థూల జాతీయోత్పత్తిలో 3,4 శాతాల మధ్యే ఉన్న విద్యా రంగానికి నిధులు దక్కుతున్నాయి. ఇంజనీరింగ్, మెడిసిన్ వంటి వృత్తి విద్యా కోర్సుల్లో సీట్లు రాని వారు మాత్రమే మూడేళ్ళ డిగ్రీ కోర్సుల్లో చేరుతున్నారు. రెండేళ్ల పీజీ కోర్సులకు… అందులోనూ సామాజిక మానవీయ శాస్త్రాల కోర్సులకు అసలే చెలామణీ లేకుండా పోయింది. మొత్తానికి దేశంలో ఉన్న విద్యను అందుకొంటున్నవారు నేటికీ 11 శాతం లోపే కావటం విస్మయం కలిగిస్తోంది. అదే అమెరికా, కెనడాల్లో యువత 60% మేరకు ఉన్నత విద్యను అందుకోగలుగుతున్నారు. మన విశ్వ విద్యాలయాల్లో నిర్మాణాత్మక మార్పులు వస్తేనే…. వచ్చేతరాలు నిలకడగా అభివృద్ధి చెందుతాయన్న వాస్తవాన్ని మన ప్రభు త్వాలు గుర్తించకపోవటం నేటి విషాదం. అసలు గడిచిన మూడు దశాబ్దాలుగా ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఆవిష్కృతమవుతున్న నమూనాలే మన దేశంలో మౌలిక పరిశోధ నలకు మూలమవుతున్నాయి. ప్రపంచ స్థాయి సంస్థలతో కలిసి ఉమ్మడిగా పరిశోధనాలు నిర్వహించేందుకు మన యూనివర్సిటీలు తగినంత ఆసక్తి కనబర చడం లేదు. వైజ్ఞానిక శాస్త్ర పరిశోధన రంగంలో అపార ప్రతిభాపాటవాలు కలిగిన వారిని గుర్తించి ప్రోత్సహించడం జాతీయ ప్రయోజనాల దృష్ట్యా మౌలిక పరిశోధన, శాస్త్రీయ విద్యా ప్రమాణాలను పెంపొందించడం ఎలాగన్నది మన విశ్వ విద్యాలయాలకు పెను సవాలే. సరికొత్త ఆలోచనల సృష్టి తద్వారా గొప్ప ఆవిష్క రణలు చేసేందుకు మన యూనివర్సిటీలకు సరైన ప్రోత్సాహకాలు అందించాల్సి ఉంది. కొత్త ఆలోచనల్ని సాకారం చేసేందుకు మన వర్సిటీలకు భారీగా నిధులు కేటాయించాలి. అంతేకాదు. మన యూనివర్సిటీల్లో ఖాళీగా వున్న స్థలాల్లో పరిశ్రమల భాగస్వామ్యంతో పరిశోధనా కేంద్రాలు నిర్మించేలా ఆ సంస్థలకు వెసులుబాటు కల్పించి, ప్రోత్సహించాల్సిన అవసరం ఎంతైనా వుంది. దాంతో ఆ విద్యా సంస్థలు సరికొత్త పరిశ్రమలకు వైజ్ఞానిక సంపద అందుబాటులోకి వస్తుంది. విద్యా సంస్థల్లో చదువు పూర్తి చేసుకున్న వారికి ఆ సంస్థల్లో భారీ ఎత్తున ఉద్యోగాలు లభిస్తాయి. భాగస్వామ్య పరిశోధన ఊపందుకుంటోంది. నిధుల ప్రవాహమూ పెరుగుతోంది. పెద్దగా పనికి రాని పథకాల కోసం కోట్ల రూపాయలు వృథా ఖర్చు చేస్తున్న మన ప్రభుత్వాలు విజ్ఞానాన్ని పెంపొందించే విశ్వవిద్యాలయాలను చిన్నచూపు చూడటం బాధా కరం. స్థూల జాతీయోత్పత్తిలో ఆరు శాతం విద్యకు, అందులో ఒకటిన్నర నుంచి రెండు శాతం ఉన్నత విద్యకు కేటాయిం చాలని జాతీయ విజ్ఞాన సంఘం సూచిందింది.
ప్రపంచీకరణ, సరళీకరణ, ప్రైవేటీకరణల ప్రభావం విశ్వవిద్యాలయాలపై బాగానే పడింది. అనేక కాలేజీలకు స్వయంప్రతిపత్తి లభించింది. మరోవంక సెల్ఫ్ ఫైనాన్సింగ్ కోర్సులకు గిరాకీ పెరి గింది. ఉన్నత విద్యారంగంలో తామర తంపరగా పుట్టుకొచ్చిన విద్యావ్యాపార సంస్థలవల్ల విద్యా నాణ్యతలు పెరగలేదు సరికదా… విద్యార్థుల జేబుకు చిల్లు పడింది. రాష్ట్రంలోని 32 విశ్వ విద్యాల యాల్లో రెండొంతులు అంతంత మాత్రమైన విద్యా ప్రమాణాలతో కలవర పెడుతున్నాయి.
ప్రక్షాళనే … పరిష్కారం!
ప్రపంచీకరణ, సరళీకరణ, ప్రైవేటీ కరణల ప్రభావం విశ్వవిద్యాలయాలపై బాగానే పడింది.అనేక కాలేజీలకు స్వయం ప్రతిపత్తి లభించింది. మరోవంక సెల్ఫ్ ఫైనాన్సింగ్ కోర్సులకు గిరాకీ పెరి గింది. ఉన్నత విద్యారంగంలో తామరతంపరగా పుట్టుకొచ్చిన విద్యావ్యాపార సంస్థలవల్ల విద్యా నాణ్యతలు పెరగలేదు సరికదా… విద్యార్థుల జేబుకు చిల్లు పడింది. రాష్ట్రంలోని 32 విశ్వ విద్యాల యాల్లో రెండొంతులు అంతంత మాత్రమైన విద్యా ప్రమాణాలతో కలవర పెడుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో ఉన్న విద్యా నియంత్రణకు దేశంలో అనేక సంస్థలకు బదులుగా జాతీయ స్థాయిలో ఒకే ఒక్క ఉన్నత స్థాయి కమిషన్ను ఏర్పాటు చేయాలని ప్రొఫెసర్ యశపాల్ కమిటీ సూచించింది. దానికి ఎన్నికల సంఘం తరహాలో విస్తృతాధికారాలు ఉండాలని అభిప్రాయపడింది. ఉన్న విద్యా రంగం ఉన్నతికి స్వతంత్ర నియంత్రణ వ్యవస్థను రూపొందించాలని శామ్ పిట్రోడా నేతృత్వంలోని జాతీయ విజ్ఞాన సంఘం గతంలోనే సూచించింది. ఉన్నత విద్యా రంగం మళ్ళీ ఓ వెలుగు వెలగా లంటే ప్రభుత్వ జోక్యం, రాజకీయాల ప్రమేయం ఉండరాదని కూడా పేర్కొంది. నూతన శతాబ్ది సవాళ్లను ఎదుర్కోవటానికి మన దేశంలో ఉన్నత విద్యా రంగ పునర్జీవనమే మేలైన మార్గమని పుష్కరం కిందటే యునెస్కో అంతర్జాతీయ సదస్సు స్పష్టం చేసింది.మొత్తంగా మన యూనివర్సిటీలను ఆధునిక పరిశోధనా కేంద్రాలుగా మార్చేందుకు ప్రభుత్వాలు బహుముఖంగా కృషి చేయాల్సి ఉంది. దేశాన్ని అనేక గడ్డు పరిస్థి తులనుంచి గట్టెక్కించే శక్తి సామర్థ్యాలు కలిగివున్న శాస్త్ర సాంకేతిక రంగానికి, అంటే మన యూనివర్సిటీలకు భారీగా నిధులు కేటాయించి పూర్తి స్థాయిలో వాటిని బలోపేతం చేయాల్సి ఉంది. ఇలాంటి కీలక నిర్ణయాల వల్ల మన విశ్వవిద్యాలయం పూర్వ వైభవాన్ని సంతరించుకునే అవకాశం వుంది. తద్వారా నలంద, తక్షశిల వంటి ప్రపంచ ప్రసిద్ధి గాంచిన విద్యాసంస్థలను స్థాపించి, సమర్థ వంతంగా నిర్వహించిన మన చరిత్ర పుట లకే పరిమితం కాకుండా వుంటుంది.
unnata vidya velavela – Vijayapathaka
vishwavidyaalayaalu vignaanakendraalu. ghnaanakiranaalu prasarinche velugudivvelu. methosampatti nilayaalu. unnatavidyaku cheragani chirunamaga maaraalsina vishwa vidyaalayaalaki aneka samasyalu ventaadutunnaayi. adhyaapakula korata, moulikavasatula lemi vaedhistunnaayi. pramaanaalu naanaatikii teesikattugaa marai. prapanchamlo 200 atyuttama vishwavidyaalayaala jaabitaalo mana desham nunchi okkadaanikii chotu dakkakapovadampai medhaavullo aandolana vyaktamavutondi. ika parisodhanala sangati saresari! medha vulu unnata vidyaaramgaanni veedi itara rangaalaku marulutunnaru. maropakka lakshala kotla badjetlu pravesapedutunnaa unnata vidyaku ketayimpulu antanta matrame. mottamgaa desamlo unnatavidya nedu velavelabotondi. praantiiya praatha myalu, saamaajika vargala paerita saage padavula panderale unnata vidya rangaanni puurtigaa bhrashtupattistunna. kotta aalochanalu, vyaktitvavikaasam, ardhavanta maina jeevitaalanna moulikalakshyaala saadhanalo unnata vidyaavyavastha viphalamaindanna vima rsalu antataa vinipistunnaayi.
varsitilae velavela
unnatavidyanu patishtaparachadaaniki charyalu teesukuntunnamani padepade chebutunna prabhutvaalu aacharanalo anduku bhinnamgaa vyavaharistunnaayi. vishwavidyaalayaallo tagu sankhyalo adhyaapakulu leka vidyaagandham aavirai potondi. aasinchina sthaayilo vidya bodhana jaragadamledu. saraina adhyaapakulu leka vidyaarthulaku maargadarsakatvam karuvavutondi. marovaipu universityllo parisodhana paristhiti agamyagocharamgaa tayaaraindi. deenikitodu konnellugaa pariso dhanaku vidyaarthulu karuvayyaru. maarutunna paristhitulakanugunamgaa varsitiillo librari, laboratory soukaryaalu ematram peragatamledu. marovaipu akadamik sekshanlu pani cheyadam ledu. kaalaanugunamgaa kotta korsulanu roopondinchem duku universitylu chorava chuupadam ledu. kaneesam unna korsula silabas saitam revise cheyadam ledani vidyaavettalu aandolana vyaktam chestunnaru.
nidhula lotulo. varsateelu
inchuminchugaa rashtramloni anni universitylu aardhika swaavalambana leka vilavilalaadutunnaayi. usmania vishwavidyaalayam budget 99kotlu anchana kaga univarsitiiki dakkina nidhulu 81 kotlu matrame. ante 12kotla roopaayala lotu kanipistondi. idhi varusagaa moodo samvatsaram lotu budget. ee mottamlo 87u udyo gula jeetabhatyaalu, pensionlake saripotundi. 11.50u itara avasaraalaku kharchavu tundi. indulo ekkada librari, reeserchi, laboratory vanti vaatiki ketayimpulu lekapovadam gamanarham. usmania vishwavidyaalayam paristhithe ilaa unte, rashtramloni migilina varsiteela sthitini itte oohinchochu. marovaipu varsiteelaku black grantlu penchadam saadhyamkaadani prabhutvam spashtam chesindi. ee nepathyamlo maro moodu kotta univarsitiilaku etuvanti hangulu, soukaryaalu erpaatu cheyagalado vechi chudalsinde. inchuminchugaa desamloni anni universitylu aardhika swaavalambana leka vilavilalaadutunnaayi. ee nepathyamlo medhaavulatho paatu sama chaara ghnaanam.. unnata vidyaaramgaanni veedi itara rangaalaku taralipotondi.
iiatilaku aakhiristhaanam
chainaalo shangai geovotong vishwavidyaalayam prapanchavyaaptamgaa 2vela universityla parisodhanala vivaraalanu sekarinchi rankinglu suuchimchimdi. ee sarve prakaaram perumosina 500 uni varsiteela jaabitaalo bhaaratku chendina moodemudu varsitiilunnaayi. andulo manam goppagaa cheppukune indian institute af sainsku dakkina sthaanam 251 nunchi 300lopu matrame. ika saastra saanketika rangaallo mottam 149 deshaallo bharatadesam 119va sthaanamlo undataannibatti mana sthitini itte artham chesukovachhu. deenikitodu desham loni rajakeeya naayakatvaaniki vignaana saastraala gurinchi kaneesa avagaahana kuudaa lekapovatamto aa rangam bagogulapai drushti saarinche vyaktule karuvayyaru. saastra saanketika rangaala pragathe aayaa deshaala purobhivruddhiki baatalu parustum dannadi chaaritraka satyam. nedu agra rajyamga velugondutunna america aardhika vyavasthanu munduku teesuku vellindi saastrasaanketika rangale ante etuvanti atisayokti ledu. saastra sanke tikarangaalaku vidya, parisodhanale vennu dannu. vaati kaaranamgaane saastra saanketikaramgaalaku oka viluva erpadu tundi. oo antarjaatiiya samstha adhyayanam prakaaram stanford vishwavidyaalayamlo 40vela companyla puttukaku muulaalunnaayi. avi daadaapu 54lakshala udyogaalu kalpistunnayani aa adhyayanam chebutondi. sampradaaya paddhatula dwara teerani aasalenno aadhunika parisoedhanalatho tiirataayannadi kaadanaleni satyam. varsitiillo adhyaapakula korathatho vidyaarangam igiripotondi. saraina profe sarlu leka vidyaarthulaku maargadarsakatvam karavavutundi. parisodhanala paristhiti agamyagocharamgaa tayaaraindi. asalu parisodhanaku vidyaarthule karuvayyaru.maarutunna paristhitulaku anugunamgaa varsitiillo librari, laboratory soukaryaalu ematram peragatam ledu. marovaipu akadamik sekshanlu panicheyadam ledu. kaalaagunamgaa kotta korsulanu roopom dinchenduku universitylu chorava chuupadam ledu. kaneesam unna korsula silabaspaina punahsameekshinchadam ledani vidyaavettalu aandolana vyaktam chestu nnaaru. desamloni moodinta rendontula vishwavidyaalayaalu antantamaatramaina vidya pramaanaalatoe kalavarapedutunnaayi. 90u kalaasaalallo neelabaaru pramaanaalu vekkiristunnaayi. 1950loo desamlo 'deamed' sahaa 30 vishwavidya layalu, 750 kalaasaalalu undevi. aanaadu mottam adhyaapakulu padi henuvela mandi kaga, vidyaarthulu lakshaku cheruvalo unnaaru. adhe 2014 vachesariki 637 varsitiilatoepaatu, 25 vela kaalejeelu paiga lekkaku vachayi. adhyaapakula sankhya aidu lakshalu daati poga, vidyaarthulu koty 16 lakshala paimatenani ganaankaalu chebutunnaayi. ayithe puttagodugulla puttu kochina varsiteelu, callageelu kevalam alankara praayamayyaayanna vimarsa velluvettutondi.
vignaanasaastraalaku u. vidyaarthulu dooram
vaastavaaniki desamlo vignaanasaastraallo parisodhana raanuraanu mandagistondi. nedu universityla sankhya 431 cherukunna vaatilo kaneesa pramaanaalatoe kuudina shodhanalu saagatamledu. desavyaaptamgaa 1350 parisodhana, abhivruddhi kendraalu nnaayi. 1200 jaateeya laboratorylu, 39 anubandha samsthalu, 11 chinna taraha jaateeya samsthalu pani chestunna vidyaarthulu aakarshinchalekapothunna. entho pratishtaatmakamgaa bhaavistunna mana iiatlu saitam prapancha deshaalloni toli 100 atyunnata saanketika vidyaasamsthallo chotu sampadinchukolekapovatam vismayam kaligistondi. 1950llo sains chaduvula vaipu 31u vidyaarthulu moggu chuupaaru. adhe tombhailaku vachesariki sains visishta tanu chaati vidamarchi cheppevare karuva yyaaru. deentho sains korsulu chadive vidyaarthula sankhya nedu 20 saataaniki padi poyindi. ingineering, vaidya vidyanu andukova taniki matrame adhikasaatam vidyaarthulu sainsunu upayoginchukuntunnara. sains degreelu, peejeelu chesina saraina udyogaalu labhinchatam karuvaipoyindi. peehecheelu chesinavaaru saitam chinna chitaka udyogaalato saripettukovalsina dusthiti nelakondi. adhe america, japan, jarmaneello sagatuna 10lakshala janabhaku 3vaela 805 mandi saastra parisodhaku lunte mana desamlo aa sankhya kevalam 149mandi matramenani prapancha abhivruddhi nivedika telipindi.
kuntutunnam. sains
mana desham saastrasaanketika rangaallo anukunna pragatini saadhinchalekapotondi. graameena bhaaratam samagrabhivrudde lakshya mani prabhutvaalu chebutunna parisodha nalu maatram aa disagaa saagatam ledu. prayoga phalitaalu graamaalaku cheratam ledu. desamlo eta jarige sains congress sifaaraslu ematram amalukavatam ledanna vimarsa vinipistondi. parisodhana laku, phalitaalaku madhya agaathaanni saastra vettalu veletti chuuputunnae prabhutvaallo ulukuu palukuu lekapovatam neti vishaadam. paiga ee rangaalaku nidhula ketayimpu naamamaatramgaa untondi. 1980loo manam parisoedhanalapai pettina vyayam 760 kotla roopaayalu kaga,2003 naatiki adhi 13 vela kotla roopaaya laindi. kaalaanugunamgaa nidhula ketayimpu penchaalsindi poyi prabhutvam kotha vidhistondi. 2009-10 badjetlo okka rakshana rangaanike laksha 41 vela 703 kotla roopaayalanu ketayinchina kendram saastra, saanketika rangaalaku padivela kotlu daatinchalekapoyindi. deentho 80llo saastra, saanketika rangaallo mundadugu vesina bharat.. aa tarvaata kaalamlo kramangaa tirogamana disalo saagindi. phalitamgaa graameenaabhivruddhi ekkada vesina gongali akkade anna chandamgaa maarindi. daadaapu 70u prajalu aadhaarapadda vyavasaayam wata sthoola jaatiiyotpattilo 55u nunchi 20saataaniki padipoyindi. prati rendu raitu kutumbaallo okati runagrastha maindi. desamlo rendunnara lakshala grama laku ippatikee vidyut soukaryam ledu. alaage daadaapu 12 kotla kutumbaalu vantakosam inka kattelu, pidikalanu aasrayistunnaayi. mottam graameenullo 2.7u vantaku kirosin vaadutunte, 5saatam matrame vanta gyas vinio ginchagalugutunnaaru. phalitamgaa graameena prajallo 5u brankile astama, 16u brankitis, 8u swaasasambam dhamaina kshaya, 7u chaatii sambandhita vyaadhulatho baadhapadutunnaaru. anthe kaadu desamloni nirupedalaina graameena prajalanu antu vyaadhulu, vishajwaraalu tarachuu pattipeedi stunnayi. ee nepathyamlo prajala jeevana pramaanaalanu meruguparachi samagra graameenaabhivruddhi saadhinchataaniki saastrasaanketika rangaalaku marinni nidhulu ketayinchalsina avasaram undani nipunulu antunnaru. antekaadu desamlo jarige vignaana saastra prayogaala phalitaalu parisodhanaa saalala nunchi panta polaalaku, graameena bhaarataaniki cheri nappude nijamaina abhivruddhi phalaalu dakkedi.
videsaallo 3saatam.
manadesamlo kevalam 1 saatam
saastra saanketika rangaalaku vividha deshaalu ketayistunna nidhula vishaya nikoste rendu dasaabdaala kindate japan, jarmani, frans, sweedon deshaalu tama jaatiiyaadaayamlo 3 saataanni vecchinchi parisodhanaku gala praamukhyaanni chatayi. mottammeeda abhivruddhi chendina deshaalu saastrasaanketika rangale abhivruddhiki chodaka saktulanna vaastavaanni gurtinchi tama sthoola jaatiiyotpattilo enaaduu 2u kante takkuva kakunda nidhulu ketayistu nnaayi. mana prabhutvaalu maatram saastra saanketika rangaalaku sthoola jatiya daayamlo okka saataaniki minchi ketayinchaleka potunnayi. asalu dusthitiki kaaranaalemitannadi osaari pariseeliddaam.
avineetie ashritapakshapaatam!
ika telugu raashtraalloonuu paristhitini okasari avalokiste chedu nijaalu bayata paddai. mana vishwavidyaalayaalu rajakeeya kaaryakalaapaalaku vedikalugaa marayani, vaati palakamandallu avineetimayamayyaayani aaropanalu velluvettutunnaay. udyoga niama kaalathopaatu vaari sarveesu vyavahaaraalu, pareekshala nirvahana, phalitaalu velladi, vividha bordula erpaatu, kotta kaaliijeelaku anumati, paniteerupai nivedikaluni vanti keelaka vyavahaaraalannii aayaa varsiteela palakamandalla ishtanusarame jarugu tundi. phalitamgaa palakamandi padavula kosam aaraatam perigindi. ashritapakshapaatam rajyamelaga, aapaina prati paniki oka "dhara" anna maata tarachu vinipistondi.. pratishtaatmaka usmania university akramaalaku, anyaayaalaku nilayamgaa maarindani appatlo 'kag' ghaataina vyaakhya chesindi.
andhra university paalaka mandali sabhyulu iddaru varsitii kharchu latho rendusaarlu videsaalaku vellaaru. 2004-2007 madhya kaalamlo shree venkateshwara vishwavidyaalayamlo 150 adhyapaka postulanu bharti cheyagam okko postuku padi lakshalu palikinattu samacharam. aachaarya nagarjuna vishwavidyaalayam adhyapaka niamakallo paalaka mandali sabhyulu kondaru dabbuki kakkurti paddattu aaropanalochaayi. shree krishna devaraya vishwavidyaalayamlo sahaya adhyaapakula niamakallo avakatavaka lapai vichaaranaku prabhutvam ippatike eka sabhya kamishanannu niyaminchindi. ilanti vyavahaaraallo padmavati mahila vishwavidyaalayam, vemana, telamgaana universitylu sayitam munde unna mantunnayi.
varsitiillo rajakeeya vaibhogam!
gatha konnellugaa rashtramloni vishwavidyaalayaala palakamandalla niyaamakam, vaati pani teeru prahasanamgaa maarindi. paalaka party nethala padavula panderamlo varsiteelu mundundatam visesham. rajakeeya praabalyam vunna paalaka mandalla chetilo veeseelu keelubommalavu tunnaranna aaropanalunnaayi. varsitiillo jarige nirmaanaallo avakatavakalu, prayoga parikaraala konugollalo sommu durvini yogam, sibbandi niamakallo akra malue vaastava sthitiki addam padutunna yani vidyaarthi, medavi vargaalu vapo tunnayi. ee paristhitullo kotta paalaka mandalla vishayamlo rajakeeya jokyaniki taviyakunda prabhutvam kathinamgaa vyavaharinchaalanna vaadana gattigaane vinipistondi. vidya, parisoedhanalathopaatu, udyoga rangamtho sambandham unna parisramalu, vyavasthala pratinidhulanu veeseelugaanuu, paalaka mandalla sabhyulugaa niyamiste varsiteela pramaanaalu merugu pade avakaasam undi. hetubaddhata, nyaayasuutraala aadhaaramgaa yooniva rsity niyaamakaalu jarigina nade.. vaati erpaatu venuka unna lakshyam neraveru tundi. korsula roopakalpana, vaati aacha ranalaku sambandhinchi professor arvr netrutvamloni adhyayanam commity chesina suuchanallo e okka daanni rashtra prabhutvam pattinchukoledu. korsula roopakalpanainaa, paalaka mandalla niyamakamaina praantiiya avasaraalaku anugunamgaa jariginappude varsitii vidyaku vanne.
pramaanaalu pattani deamed!
swayam pratipatti samsthalu, deamed vishwavidyaalayaala valla vidya vyavasthalo gandaragola paristhitiki taavu erpadindanna abhipraayaanni iteevala visaakhalo jarigina veeseela sadassu vyaktam chesindi. naanhyamaina unnata vidyaku cheragani chirunaamaalaina 'bits' vanti samsthalu deamed heudaaku enaleni gowravam tecchipettaayi. 1956-90 madhyakaalamlo moodu padulaku minchani deamed jabitay nedu naaluginta layyindi. deamed varsitiillo pravesaala vyavahaaram yajamanyala ishta rajyamga nadustondanna vimarsalu velluvettunnaayi. praivetu kaalejeelo injaneering lanti korsulo chere abhyarthi * nunchi prabhutvam nirdesinchina feeju matrame vasulu cheyalsi undagaam deamed heuda unna callagello feeju vasululo prabhutvam nunchi elanti nibandhanalu levu. ibbadimubbadiga feejulu vasulu chese deamed varsiteelaku addukatta veyalanna aalochananu ee veeseela sadassu samarthinchindi.
samskaranaluni. vaastavaalu
unnata vidyalo prabhutvaalu chepadu tunna samskaranalanni 'gat' oppandam nepathyamlonenanna vimarsalu velluvettuu nnaayi. mana vidyaarthulu kondaru videsa laku velladaanikii, videshee samsthalu mana gaddapai kaalumoopadaaniki matrame dohada padataayanna aandolana vyaktamavutondi. desha sthoola jaatiiyotpattilo 3,4 saataala madhye unna vidya rangaaniki nidhulu dakkutunnayi. injaneering, medicin vanti vrutti vidya korsullo seetlu raani vaaru matrame moodella digri korsullo cherutunnaru. rendella pg korsulakue anduloonuu saamaajika manaveeya saastraala korsulaku asale chelaamanii lekunda poyindi. mottaaniki desamlo unna vidyanu andukontunnavaaru netiki 11 saatam lope kaavatam vismayam kaligistondi. adhe america, kenadaallo yuvata 60u meraku unnata vidyanu andukogalugutunnaru. mana vishwa vidyaalayaallo nirmaanaatmaka maarpulu vastene. vachetaraalu nilakadagaa abhivruddhi chendutaayanna vaastavaanni mana prabhu twaalu gurtinchakapovatam neti vishaadam. asalu gadichina moodu dasaabdaalugaa prapancha vyaaptamgaa aavishkrutamavutunna namoonaale mana desamlo moulika parisodha nalaku moolamavutunnaayi. prapancha sthaayi samsthalatho kalisi ummadigaa parisoedhanaalu nirvahinchenduku mana universitylu taginanta aasakti kanabara chadam ledu. vaignaanika saastra parisodhana rangamlo apara pratibhaapaatavaalu kaligina vaarini gurtinchi prothsahinchadam jaateeya prayojanaala drishtya moulika parisodhana, saastriiya vidya pramaanaalanu pempondinchadam elaagannadi mana vishwa vidyaalayaalaku penu savale. sarikotta aalochanala srushti tadwara goppa aavishka ranalu chesenduku mana universitylaku saraina prothsaahakaalu andinchaalsi undi. kotta aalochanalni saakaaram chesenduku mana varsiteelaku bhariga nidhulu ketayinchali. antekaadu. mana universityllo khaaliigaa vunna sthalaallo parisramala bhaagaswaamyamtho parisodhanaa kendraalu nirminchela aa samsthalaku vesulubaatu kalpinchi, prothsahinchaalsina avasaram entainaa vundi. daamto aa vidya samsthalu sarikotta parisramalaku vaignaanika sampada andubaatuloki vastundi. vidya samsthallo chaduvu puurti chesukunna vaariki aa samsthallo bhari ettuna udyogaalu labhistaayi. bhagaswamya parisodhana oopandukuntondi. nidhula pravaahamuu perugutondi. peddagaa paniki raani pathakaala kosam kotla roopaayalu vruthaa kharchu chestunna mana prabhutvaalu vignaanaanni pempondinche vishwavidyaalayaalanu chinnachuupu chudatam badha karam. sthoola jaatiiyotpattilo aaru saatam vidyaku, andulo okatinnara nunchi rendu saatam unnata vidyaku ketayim chaalani jaateeya vignaana sangham suuchimdimdi.
prapancheekarana, saralikarana, praiveteekaranala prabhaavam vishwavidyaalayaalapai bagane padindi. aneka kaalejeelaku swayampratipatti labhinchindi. marovanka self financing korsulaku giraki peri gindi. unnata vidyaarangamlo taamara tamparagaa puttukochina vidyaavyaapaara samsthalavalla vidya naanhyatalu peragaledu sarikadam vidyaarthula jebuku chillu padindi. rashtramloni 32 vishwa vidyaala yallo rendontulu antanta maatramaina vidya pramaanaalatoe kalavara pedutunnaayi.
prakshaalane u parishkaaram!
prapancheekarana, saralikarana, privaty karanala prabhaavam vishwavidyaalayaalapai bagane padindi.aneka kaalejeelaku swayam pratipatti labhinchindi. marovanka self financing korsulaku giraki peri gindi. unnata vidyaarangamlo taamaratamparagaa puttukochina vidyaavyaapaara samsthalavalla vidya naanhyatalu peragaledu sarikadam vidyaarthula jebuku chillu padindi. rashtramloni 32 vishwa vidyaala yallo rendontulu antanta maatramaina vidya pramaanaalatoe kalavara pedutunnaayi. ee nepathyamlo unna vidya niyantranaku desamlo aneka samsthalaku badulugaa jaateeya sthaayilo oke okka unnata sthaayi kamishannu erpaatu cheyalani professor yashapal commity suuchimchimdi. daaniki ennikala sangham tarahaalo vistrutaadhikaaraalu undaalani abhipraayapadindi. unna vidya rangam unnatiki swatantra niyantrana vyavasthanu roopondinchaalani sham pitroda netrutvamloni jaateeya vignaana sangham gtamlone suuchimchimdi. unnata vidya rangam mallee oo velugu velagaa lante prabhutva jokyam, rajakeeyala prameyam undaraadani kuudaa perkondi. noothana satabdi savaallanu edurkovataniki mana desamlo unnata vidya ranga punarjeevaname melaina maargamani pushkaram kindate unesco antarjaatiiya sadassu spashtam chesindi.mottamgaa mana universitylanu aadhunika parisodhanaa kendraalugaa maarchenduku prabhutvaalu bahumukhamgaa krushi cheyalsi undi. deshaanni aneka gaddu paristhi tulanunchi gattekkinche sakti saamarthyaalu kaligivunna saastra saanketika rangaaniki, ante mana universitylaku bhariga nidhulu ketayinchi puurti sthaayilo vaatini balopetam cheyalsi undi. ilanti keelaka nirnayaala valla mana vishwavidyaalayam puurva vaibhavaanni santarinchukune avakaasam vundi. tadwara nalanda, takshashila vanti prapancha prasiddhi gaanchina vidyaasamsthalanu sthaapinchi, samartha vantamgaa nirvahinchina mana charitra puta lake parimitam kakunda vuntundi.