జ్ఞానం అంటే ఏమిటి? | వేదిక | www.NavaTelangana.com
జ్ఞానం కలిగి ఉండటమంటే ఏమిటి? జ్ఞానం కలిగి లేము అంటే ఏమిటి? జ్ఞానాన్ని గురించిన జ్ఞానం మనకెంతున్నా, ఒక సారి స్థూలంగా చర్చిద్దాం. జ్ఞానం అనేది వాస్తవి కతను గూర్చిన భావాలు, అభిప్రాయాలు, ప్రతిపాదనల సముదాయం. అంటే భౌతిక వాస్తవికతను, సత్యాన్ని ప్రతిబింబించేదిగా ఉన్న భావాలను జ్ఞానమంటాము. భౌతిక పదార్థానికి సంబంధించినదైనా, ఒక సంఘటన, విషయాని కీ సంబంధించినదైనా వాస్తవికమైనదీ, సత్యమై నదీ తెలిసి ఉండటం జ్ఞానం. తెలియకపోవటం అజ్ఞానం. జ్ఞానం అనేది సామాజిక ఆచరణ ఫలితం. ఆచ రణలోనే పరీక్షింపబడి, సరిదిద్దబడి, రూఢి చేయబడు తుంది. మొత్తం జ్ఞానం ఇంద్రియానుభూతులతో ఆరంభమై ఆచరణలో నిర్ధారించబడుతుంది. జ్ఞానం పరిపూర్ణమైనది కాదు. నిరంతరం విమర్శకు, మార్పుకు లోనై విస్తరిస్తుంది.
మన ఆలోచనలు, భావాలు ఎంత వరకు వాస్తవి కతతో సమన్వయం కావో అంత వరకు మనకు జ్ఞానం లేనట్టే. జ్ఞాన సాధన అనేది అవాస్తవిక భావాల వలన కలిగే అజ్ఞానాన్ని వాస్తవిక భావాల ద్వారా తొలగించడం. కాబట్టి మొత్తం వాస్తవ, అవాస్తవాల నుండి వాస్తవ భావా లు అభివృద్ధి చెందుతాయి. అదే జ్ఞానాభివృద్ధి. నిరూపిం చబడిన సత్యాలకు చెందిన భావాలను, అభిప్రాయాలను జ్ఞానమంటారు. మరి సత్యమనేది మనకు దేన్ని బట్టి తెలు స్తుంది. అది కేవలం నమ్మకం, విశ్వాసం ద్వారా తెలియ దు. ఉదాహరణకు ప్రాచీన తాత్వికుడు కణదుడు పదార్థా లన్నీ కణ సముదాయం అన్నాడు. అది సత్యమైన విషయ మే. కానీ అప్పుడు ఆ విధంగా ఊహించాడు. వాస్తవికమై న ఊహ అది. ఇప్పుడు మనం దానిని క్రమబద్ధంగా పరి శోధించి, శాస్త్ర శోధనల ఆధారంగా పరీక్షించి సత్యాన్ని నిరూపించాము. సూర్యుడు సౌర కుటుంబంతో సహా చలనం కలిగి ఉన్నాయని ప్రాచీన గ్రీకు తాత్వికులు ఏనా డో ఊహించారు. ఏవో కొన్ని దివ్య శక్తులు సౌర గమనాని కి కారణమని భావించారు. అప్పటి వరకూ సూర్యునికి చలనం లేదనుకున్నారు. నేడు విజ్ఞాన శాస్త్రం సౌర గమ నానికి ఆధారాలు కలవని చెబుతోంది. కానీ ఆ గమనం తో ఏ నక్షత్రం చుట్టూ భ్రమిస్తున్నదో నిదర్శనాలు లేవు. కనుక జ్ఞాన సంచయనమంటే మన భావాల అభివృద్ధి వాస్తవ నిరూపణకు పరీక్షకు నిలిచే విధంగా కొనసాగ టం. అలా జరిగినప్పుడే మనం జ్ఞానాన్ని సాధించగలం. అందువల్ల భౌతిక వాస్తవికత అంటే సత్యం యొక్క సరైన ప్రతిబింబంగా నిరూపించబడిన ఊహలు, అభిప్రాయాల సముదాయమే జ్ఞానం.
జ్ఞాన సమూపార్జన ఎల్లప్పుడూ అజ్ఞానం నుండి జ్ఞా నానికి, తెలియకపోవడం నుండి తెలుసుకోవటానికి సాగే క్రమమే అంటే మొదట మనకేమీ తెలియదు. ఆ తర్వాత క్రమంగా తెలుస్తుంది. జ్ఞానం అనేది తయారు సరుకు కా దు. జ్ఞాన నిర్మాణానికి మొదటి లక్షణం అనుభూతులను అలవర్చుకోవటం. అంటే ఇంద్రియానుభూతుల ద్వారా పొందేది. ఇక రెండవది ఆయా పదార్థాలతో సంబంధాలు నెలకొల్పుకుని, పదార్థ ధర్మాలను గూర్చి నిర్ణయం చేయ టం. ఇది భావాల రూపంలో ఉంటుంది. అనుభూతుల నుండి భావాలకు మారే క్రమం ఇది. జ్ఞాన సాధనలో మొ దటి మెట్టు బాహ్య పదార్థాలతో సంపర్కం. ఇది అను భూతి దశ. రెండవ మెట్టు అనుభూతి నుండి అవగాహన, ఊహ, నిర్ణయం. సమాజంలో అనేక అనుభూతులను ఆ ధారం చేసుకుని మనం కొన్ని నిర్ణయాలు చేస్తాం. ఆవులు పాలిస్తాయి. నీరు కాగితే ఆవిరి అవుతుంది. కోడి గుడ్లను పెడుతుంది. ఇలా సామాన్యీకరిస్తాం. కాబట్టి జ్ఞాన సమూ పార్జన సామాజిక ఆచరణ ఫలితం. జ్ఞానాన్ని పొందటా నికి మరో మార్గం ఏమీ లేదు. మనం ఆచరణ గురించి చాలా చెబుతున్నాం. అసలు ఆచరణఅంటే ఏమిటి? జీవి తం యొక్క ఆచరణ యొక్క దృక్పథం జ్ఞాన సిద్ధాంతంలో మొదటి మౌలిక ఆధారం అని లెనిన్‌ వివరించాడు. ఇప్పుడు ఆచరణ గురించి చూద్దాం.
ఆచరణలో మొదటిది, ఆచరణ అనేది పరిసర ప్రకృ తిలో మార్పులు కలిగించే శారీరక అంగాల చర్యలు (పను లు, క్రియలు). ఇక రెండవది కేవలం శారీరక అంగాల చర్యలు మాత్రమే చర్య అనిపించుకోదు. ఏదో ప్రేరణ వల్ల జరిగే ప్రతిచర్యలను ఆచరణ అని అనలేము. పశు పక్షాదులు సహజ ప్రవృత్తులతో గుడ్డిగా జరిపే పనులనూ ఆచరణ వ్యవహారమని అనలేము. ఆచరణ అనేది మాన వుని చైతన్యయుత వ్యవహారంగా ఉంటుంది. ఒక ప్రయో జనాన్ని సాధించేదిగా ఉంటుంది. తాను సాధించగోరే లక్ష్యాన్ని గురి ంచిన చైతన్యం ముందే కలిగి ఉంటుంది. అంతేకాదు తన చర్య కు చెందిన పరిస్థితులను గూర్చి, చర్యకు గురయ్యే పదార్ధ ధర్మాల ను గూర్చి, లక్ష్యాన్ని సాధించటా నికి అవసరమైన సాధనాలను గూర్చి చైతన్యం కలిగి ఉండటం. ఇక మూడవది సామాజికమైనది. అది వ్యక్తిగత ఆచరణైనా, సామాజికమైనా, మానవునికి సామాజిక జీవితం లేకుండా, వ్యక్తులు సమాజమంతటికీ సంబంధితులు కాకుండా ఆచరణ రూపొందదు. అంటే వ్యక్తిగా ఒక పని చేస్తున్నప్పటికీ అది సమాజంలోని సమ స్త సమిష్టి జీవనపు ఆలోచనలు, భావాలు, అనుభవాల జ్ఞానంతోనే అతని ఆచరణ ఉంటుంది. సమాజంలో ప్రజలు ఆచరణ వ్యవహారానికి అనేక సాధనాలను తయారు చేసుకుంటారు. అలా తయారైనదే భాష.
ఏ వ్యక్తి కూడా ఒక్కొక్కడుగా చేయలేని దానిని అనేక వ్యక్తులు కలిసి చేయగలరు. అలా చేసే పనులలో జ్ఞాన నిర్మాణం ఒకటి. ప్రతి వ్యక్తి అనుభవం ద్వారా ఎంతో జ్ఞా నాన్ని పొందుతాడు. కానీ ఇతరులతో సంబంధం లేకు ండా కాదు. ఇతరులు నేర్చుకున్న దానిని తెలుసుకోకుండా అది సాధ్యం కాదు. జ్ఞానానికి అవసరమైన భావాలను సమకూర్చుకునేందుకు, భావాల వ్యక్తీకరణకు మూల సాధనమైన భాష సామాజిక ఫలితం. కాబట్టి జ్ఞాన సం పాదనకు ఆధారం కూడా సామాజికమే. అయితే కొందరు వ్యక్తులు నూతన జ్ఞాన నిర్మాణంలో అధికమైన పాత్ర నిర్వ హిస్తారు. కానీ వారొక నిర్ధిష్ట సమాజంలో సభ్యులు కాన ట్టయితే, సహచర మానవులతో సంబంధం లేనట్టయితే, అప్పటి వరకు సమాజం నేర్పిన దానిని నేర్చుకోకపోతే, సమాజం తరతరాలుగా జ్ఞాన సాధనకై సమకూర్చిన భౌతిక, మానసిక సంపద కలిగి ఉండకపోతే జ్ఞానాభివృద్ధిలో తన పాత్రను నిర్వహించడం అసాధ్యం.
కనుక జ్ఞానం సామాజిక జవితంలోనే లభిస్తుంది, నిర్మించబడుతుంది, అభివృద్ధి చెందుతుంది. జ్ఞానం విభిన్న సాంఘిక వ్యవహారాల పరిణామంలో వ్యక్తుల అ నుభవాల ద్వారా భావాల వినిమయం ద్వారా నిర్మితమ వుతుంది. ఆ క్రమంలో పరీక్షింపబడి రూపుదిద్దుకుం టుం ది. సామాజిక జ్ఞానం సమాజంలోనే నిక్షేపించబ డుతుం ది. వ్యక్తుల జ్ఞానం కంటే సామాజిక జ్ఞానం అధిక్య త కల ది. జ్ఞానం అనేక మంది మానవుల అనేక తరాల వారి స్మృ తిలో భావాల రూపంలో ఆ తర్వాత లిఖిత గ్రంథ రూపం లో సమీకృతమై ఉంది. అదంతా సమాజంలోనే ఉంటూ మనందరికీ జ్ఞాన సమూపార్జనలో చుక్కాని అవుతుంది.
అయితే మానవుని ఆచరణ, సమాజాభివృద్ధి అంతా ఉత్పత్తి మూలకమైన కార్యాల నుండి రూపుదిద్దుకుంది. మానవుని ఆచరణ అంటేనే ఉత్పత్తి ప్రక్రియ. మనిషి తను ఉత్పత్తిపై ఆధారపడుతూ, ప్రకృతి వ్యవస్థను, దాని లక్షణాలను, సూత్రాలను గ్రహిస్తాడు. సంబంధాలను ఏర్పర్చుకుంటాడు. దాని ద్వారానే జ్ఞానాన్ని పొందుతాడని మావో వివరిస్తాడు. కాబట్టి జ్ఞానాభివృద్ధి కూడా సామాజికోత్పత్తి అభివృద్ధిని ఆశ్రయించి ఉంటుంది. మానవుని ఆలోచనలూ, భావాలు, భాష ఇవన్నీ ఉత్పత్తి క్రమంలోనే మానవుడు చేకూర్చుకున్నాడు. జ్ఞానం కూడా దీన్నుండే. కాబట్టి జ్ఞాన నిర్మాణమనేది భౌతిక ఉత్పత్తి కార్యకలాపంపై ఆధారపడి ఉంటూనే వర్గ సంఘర్షణపై కూడా ఆధారపడుతుంది. ఎందుకంటే వాస్తవానికీ, అవాస్తవానికీ, సత్యానికీ, అసత్యానికీ మధ్య ఘర్షణలోంచే జ్ఞానం పురుడు పోసుకుంటుంది. జ్ఞాన సంపుటిని భద్రపరిచే, విస్తరించే కర్తవ్యం ప్రధానంగా వేర్వేరు వర్గాల ప్రతినిధుల ద్వారా కొనసాగుతుంది. మన భారతీయ జ్ఞాన సంచనం అనేది ఆచరణకు దూరంగా ఉన్న మునులు, రుషులు, రాజులు, యోగుల మానసిక ఆలోచనల సారంగా ఏర్పడినదే. అందుకే బ్రహ్మను గూర్చి తెలుసుకోవడమే జ్ఞానమంటారు. ఆచరణలో, ఉత్పత్తిలో ఉన్న అశేష ప్రజానీకం పొందిన అనుభవ జ్ఞానమంతా మనకు మిగలలేదు. ఎందుకంటే వారు విద్యా వ్యవహారాలకు దూరంగా ఉంచబడ్డారు.
అయితే నేడు పెట్టుబడిదారీ వర్గం తన ఉత్పత్తిని మరింత పెంచుకోవడం కోసం ప్రకృతి భౌతిక, రసాయ నిక, వైజ్ఞానిక శాస్త్రాల అభివృద్ధిని ప్రోత్సహించింది. మరో వైపు ప్రజలు తమ సంక్షేమాభివృద్ధి కోసం చేసే కృషిలో నూతన సామాజిక సంబంధాలను స్థాపించుకునేందుకు పూనుకున్నారు. సామాజిక పరిణామ సూత్రాలను గూర్చిన జ్ఞానం, కార్మికవర్గ అభివృద్ధిలో, సామ్యవాద ఉద్యమ క్రమంలో రూపొందింది. సమాజంలోని ఈ రెండు వర్గాలు తమతమ ప్రయోజనాల కోసం చేసే ఆచరణలోంచే, ఘర్షణలలోంచే సమాజాన్ని గురించి, తమ గూర్చి, ఉత్పత్తిని గూర్చి నూతన జ్ఞానాన్ని పెంపొందించుకున్నారు. అయితే మానవుని సామాజిక ఆచరణ కేవలం ఉత్పత్తి కార్యకలాపానికే పరిమితం కాదు. వర్గ సంఘర్షణ, రాజకీయ జీవితం, కళాత్మక కృషి, మొదలైన అన్ని సాంఘిక జీవన రంగాలలోని సం బంధాల నుండి ఎంతో జ్ఞానాన్ని పొందుతాడు. అందుకని జ్ఞానం అనేది ప్రాథమికంగా ఇంద్రియాలనుభూతుల ద్వారా భౌతిక ఆచరణ నుండి, సామాజిక ఉత్పత్తి క్రమంలో రూపుద్దికుంటుంది. మానవ జ్ఞానం యొక్క చరిత్ర అనేక సిద్ధాంతాలలోని సత్యం అసమగ్రమైనదనీ, ఆ అసమగ్రత ఆచరణ యొక్క పరీక్ష ద్వారా నివారింపబడుతుందని చెబుతుంది. అయితే జ్ఞానం నిశ్చలనమా! నిశ్చితమా? సాధారణంగా ప్రకృతిని, సమాజాన్ని మార్చే ఆచరణలో భావాలు, సిద్ధాంతాలు, పథకాలు ఏ మార్పుకూ గురికాకుండా సాధించబడవు అని మావో విశ్లేషించాడు. ఏ రంగంలోనూ జ్ఞానం సంపూర్ణం కాదు. నిశ్చితం, శ్వాతం కాదు. కనుక ఏ జ్ఞానానికైనా సరే అజ్ఞానం జ్ఞానంగా మారే పరిణామానికి నాందీ పాఠం. ఆచరణలో మన విజయాలు తుది విజయాలు ఎలా కావో, సాధించవలసింది ఎప్పుడూ ఎలా మిగిలి ఉంటుందో అలాగే జ్ఞాన రంగంలోనూ లక్ష్యాలెప్పుడూ మిగిలే ఉంటాయి. దీనివల్ల మన జ్ఞానమంతా పరిమితమైనదిగా, అసమగ్రమైనదిగా, లోపసహితమైనదిగా గుర్తించాలని తేలుతుంది. కాబట్టి జ్ఞానరంగంలో ప్రతిసారీ విమర్శ అవసరం. సంపూర్ణ, పరిపూర్ణ జ్ఞానమనేది ఉండదు. సామాజిక మార్పుతోబాటు జ్ఞానరంగమూ మారుతుంటుంది. అభివృద్ధి చెందుతూ ఉంటుంది.
ghnaanam ante emiti? | vedika | www.NavaTelangana.com
ghnaanam kaligi undatamante emiti? ghnaanam kaligi lemu ante emiti? ghnaanaanni gurinchina ghnaanam manakentunna, oka saari sthoolamgaa charchiddam. ghnaanam anedi vaastavi katanu goorchina bhaavaalu, abhipraayaalu, pratipaadanala samudayam. ante bhautika vaastavikatanu, satyaanni pratibimbimchedigaa unna bhaavaalanu ghnaanamantaamu. bhautika padaarthaaniki sambandhinchinadainaa, oka sanghatana, vishayani kee sambandhinchinadainaa vaastavikamainadii, satyamai nadee telisi undatam ghnaanam. teliyakapovatam agnaanam. ghnaanam anedi saamaajika aacharana phalitam. aacha ranalone pareekshimpabadi, sarididdabadi, roodhi cheyabadu tundi. mottam ghnaanam indriyaanubhootulatho aarambhamai aacharanalo nirdhaarinchabadutundi. ghnaanam paripuurnamainadi kaadu. nirantaram vimarsaku, maarpuku lonai vistaristundi.
mana aalochanalu, bhaavaalu entha varaku vaastavi kathatho samanvayam kaavo anta varaku manaku ghnaanam lenatte. ghnaana saadhana anedi avaastavika bhavala valana kalige agnaanaanni vaastavika bhavala dwara tolaginchadam. kabatti mottam vaastava, avaastavaala nundi vaastava bhava lu abhivruddhi chendutaayi. adhe ghnaanaabhivruddhi. niroopim chabadina satyaalaku chendina bhaavaalanu, abhipraayaalanu ghnaanamantaaru. mari satyamanedi manaku denni batti telu stundi. adhi kevalam nammakam, vishwaasam dwara teliya du. udaaharanaku praacheena taatvikudu kanadudu padartha lannee kana samudayam annadu. adhi satyamaina vishaya mee. cony appudu aa vidhamgaa oohinchaadu. vaastavikamai na ooha adhi. ippudu manam daanini kramabaddhamgaa pari sodhinchi, saastra shodhanala aadhaaramgaa pareekshinchi satyaanni niroopinchaamu. suuryudu soura kutumbamtho sahaa chalanam kaligi unnaayani praacheena greeku taatvikulu ena doo oohinchaaru. evo konni divya saktulu soura gamanani ki kaaranamani bhaavinchaaru. appati varakuu suuryuniki chalanam ledanukunnaru. nedu vignaana saastram soura gama naaniki aadhaaraalu kalavani chebutondi. cony aa gamanam thoo e nakshatram chuttu bhramistunnado nidarsanaalu levu. kanuka ghnaana sanchayanamante mana bhavala abhivruddhi vaastava niroopanaku pareekshaku niliche vidhamgaa konasaaga tam. alaa jariginappude manam ghnaanaanni saadhinchagalam. anduvalla bhautika vaastavikata ante satyam yokka saraina pratibimbamgaa niroopinchabadina oohalu, abhipraayaala samudayame ghnaanam.
ghnaana samoopaarjana ellappuduu agnaanam nundi ghnaa naaniki, teliyakapovadam nundi telusukovataaniki saage kramame ante modata manakemi teliyadu. aa tarvaata kramangaa telustundi. ghnaanam anedi tayaaru saruku kaa du. ghnaana nirmaanaaniki modati lakshanam anubhoothulanu alavarchukovatam. ante indriyaanubhootula dwara pondedi. ika rendavadi aayaa padaarthaalatho sambandhaalu nelakolpukuni, padaartha dharmalanu goorchi nirnayam cheya tam. idhi bhavala roopamlo untundi. anubhoothula nundi bhaavaalaku mare kramam idhi. ghnaana saadhanalo mo dati mettu bahya padaarthaalatho samparkam. idhi anu bhooti dasha. rendava mettu anubhooti nundi avagaahana, ooha, nirnayam. samaajamlo aneka anubhoothulanu aa dhaaram chesukuni manam konni nirnayaalu chestam. aavulu paalistaayi. neeru kaagithe aaviri avutundi. kodi gudlanu pedutundi. ilaa saamaanyeekaristaam. kabatti ghnaana samuu paarjana saamaajika aacharana phalitam. ghnaanaanni pondata niki maro maargam emi ledu. manam aacharana gurinchi chala chebutunnam. asalu aacharanante emiti? jeevi tam yokka aacharana yokka drukpatham ghnaana siddhaantamlo modati moulika aadhaaram ani lenine vivarinchaadu. ippudu aacharana gurinchi chuddam.
aacharanalo modatidi, aacharana anedi parisara prakru tilo maarpulu kaliginche saareeraka angaala charyalu (panu lu, criyalu). ika rendavadi kevalam saareeraka angaala charyalu matrame charya anipinchukodu. edho prerana valla jarige praticharyalanu aacharana ani analemu. pashu pakshaadulu sahaja pravruttulatoe guddiga jaripe panulanuu aacharana vyavahaaramani analemu. aacharana anedi maana vuni chaitanyayuta vyavahaaramgaa untundi. oka prayo janaanni saadhinchedigaa untundi. taanu saadhinchagore lakshyaanni guri nchina chaitanyam munde kaligi untundi. antekaadu tana charya ku chendina paristhitulanu goorchi, charyaku gurayye padaardha dharmala nu goorchi, lakshyaanni saadhinchataa niki avasaramaina saadhanaalanu goorchi chaitanyam kaligi undatam. ika moodavadi saamaajikamainadi. adhi vyaktigata aacharainainaa, saamaajikamainaa, maanavuniki saamaajika jeevitam lekunda, vyaktulu samaajamantatikii sambandhitulu kakunda aacharana roopondadu. ante vyaktigaa oka pani chestunnappatiki adhi samaajamlooni sama sta samishti jeevanapu aalochanalu, bhaavaalu, anubhavaala ghnaanamthone athani aacharana untundi. samaajamlo prajalu aacharana vyavahaaraaniki aneka saadhanaalanu tayaaru chesukuntaru. alaa tayaarainade bhasha.
e vyakti kuudaa okkokkadugaa cheyaleni daanini aneka vyaktulu kalisi cheyagalaru. alaa chese panulalo ghnaana nirmaanam okati. prati vyakti anubhavam dwara entho ghnaa naanni pondutaadu. cony itarulatho sambandham leku mda kaadu. itarulu nerchukunna daanini telusukokunda adhi saadhyam kaadu. ghnaanaaniki avasaramaina bhaavaalanu samakuurchukuneemduku, bhavala vyakteekaranaku muula saadhanamaina bhasha saamaajika phalitam. kabatti ghnaana sam paadanaku aadhaaram kuudaa saamajikame. ayithe kondaru vyaktulu noothana ghnaana nirmaanamlo adhikamaina paatra nirva histaaru. cony vaaroka nirdhishta samaajamlo sabhyulu kaana ttayithe, sahachara maanavulatoe sambandham lenattayithe, appati varaku samajam nerpina daanini nerchukokapothe, samajam tarataraalugaa ghnaana saadhanakai samakuurchina bhautika, maanasika sampada kaligi undakapothe ghnaanaabhivruddhilo tana paatranu nirvahinchadam asaadhyam.
kanuka ghnaanam saamaajika javitamlone labhistundi, nirminchabadutundi, abhivruddhi chendutundi. ghnaanam vibhinna saanghika vyavahaaraala parinaamamlo vyaktula a nubhavaala dwara bhavala vinimayam dwara nirmitama vutundi. aa kramamlo pareekshimpabadi roopudiddukum tum dhi. saamaajika ghnaanam samajamlone nikshepinchaba duthum dhi. vyaktula ghnaanam kante saamaajika ghnaanam adhikya ta kala dhi. ghnaanam aneka mandi maanavula aneka taraala vaari smru tilo bhavala roopamlo aa tarvaata likhita grantha roopam loo sameekrutamai undi. adanta samajamlone untuu manandarikee ghnaana samoopaarjanalo chukkani avutundi.
ayithe maanavuni aacharana, samaajaabhivruddhi antaa utpatti moolakamaina kaaryaala nundi roopudiddukundi. maanavuni aacharana antene utpatti prakriya. manishi tanu utpattipai aadhaarapadutuu, prakruti vyavasthanu, daani lakshanaalanu, suutraalanu grahistaadu. sambandhaalanu erparchukuntaadu. daani dwarane ghnaanaanni pondutaadani mavo vivaristaadu. kabatti ghnaanaabhivruddhi kuudaa saamaajikotpatti abhivruddhini aasrayinchi untundi. maanavuni aalochanaluu, bhaavaalu, bhasha ivannee utpatti kramamlone manavudu chekurchukunnadu. ghnaanam kuudaa deennunde. kabatti ghnaana nirmaanamanedi bhautika utpatti kaaryakalaapampai aadhaarapadi untoone varga sangharshanapai kuudaa aadhaarapadutundi. endukante vaastavaanikii, avaastavaanikii, satyaanikii, asatyaanikii madhya gharshanalonche ghnaanam purudu posukuntundi. ghnaana samputini bhadrapariche, vistarinche kartavyam pradhaanamgaa ververu vargala pratinidhula dwara konasaagutundi. mana bhaarateeya ghnaana sanchanam anedi aacharanaku dooramgaa unna munulu, rushulu, rajulu, yogula maanasika aalochanala saaramgaa erpadinade. anduke brahmanu goorchi telusukovadame ghnaanamantaaru. aacharanalo, utpattilo unna ashesha prajaaneekam pondina anubhava ghnaanamantaa manaku migalaledu. endukante vaaru vidya vyavahaaraalaku dooramgaa unchabaddaaru.
ayithe nedu pettubadidaarii vargam tana utpattini marinta penchukovadam kosam prakruti bhautika, rasaya nika, vaignaanika saastraala abhivruddhini prothsahinchindi. maro vaipu prajalu tama sankshemaabhivruddhi kosam chese krushilo noothana saamaajika sambandhaalanu sthaapinchukunenduku poonukunnaaru. saamaajika parinaama suutraalanu goorchina ghnaanam, karmikavarga abhivruddhilo, saamyavaada udyama kramamlo roopondindi. samaajamlooni ee rendu vargaalu tamatama prayojanaala kosam chese aacharanalonche, gharshanalalonche samaajaanni gurinchi, tama goorchi, utpattini goorchi noothana ghnaanaanni pempondinchukunnaaru. ayithe maanavuni saamaajika aacharana kevalam utpatti kaaryakalaapaanike parimitam kaadu. varga sangharshana, rajakeeya jeevitam, kalaatmaka krushi, modalaina anni saanghika jeevana rangaalalooni sam bandhaala nundi entho ghnaanaanni pondutaadu. andukani ghnaanam anedi praathamikamgaa indriyaalanubhootula dwara bhautika aacharana nundi, saamaajika utpatti kramamlo roopuddikuntundi. manava ghnaanam yokka charitra aneka siddhaantaalalooni satyam asamagramainadanii, aa asamagrata aacharana yokka pareeksha dwara nivaarimpabadutundani chebutundi. ayithe ghnaanam nischalanama! nischitama? saadhaaranamgaa prakrutini, samaajaanni marche aacharanalo bhaavaalu, siddhaantaalu, pathakaalu e maarpukuu gurikakunda saadhinchabadavu ani mavo vislaeshimchaadu. e rangamloonuu ghnaanam sampoornam kaadu. nischitam, swaatam kaadu. kanuka e ghnaanaanikainaa sare agnaanam ghnaanamgaa mare parinaamaaniki naandii paatham. aacharanalo mana vijayaalu tudi vijayaalu ela kaavo, saadhinchavalasindi eppuduu ela migili untundo alaage ghnaana rangamloonuu lakshyaaleppuduu migile untaayi. deenivalla mana ghnaanamantaa parimitamainadigaa, asamagramainadigaa, lopasahitamainadigaa gurtinchaalani telutundi. kabatti ghnaanarangamlo pratisaarii vimarsa avasaram. sampuurna, paripurna ghnaanamanedi undadu. saamaajika maarputobaatu ghnaanarangamuu maarutuntundi. abhivruddhi chendutuu untundi.