నేను ఒక సగటు భారతీయుణ్ణి మాత్రమే. రాజకీయంగా కానీ సామాజికంగా కానీ ఎటువంటి ఆవేశకావేశాలు నాకులేవు. ట్విట్టర్లో కొంతమంది లాగ ఆ రంగాలలోని వారితో పరిచయాలుండడం వాట్లలోని లోగుట్టులు తెలియడం వంటి పరిస్థితి కూడా కాదు.
నోట్ల రద్దు జరిగినప్పుడు చాలా మంది నాకులాంటి వాళ్ళలాగే ఇదేదో మంచికోసమే అనుకున్నాను. మావొక ఇరవైవేలు పోగొట్టుకోవలసి వచ్చినా దేశంకోసం అనుకుని ఊరుకున్నవాడినే.
నెమ్మదిగా అందులో జరిగిన లోటుపాట్లు కొన్ని బయటకొచ్చాక, మళ్ళీ నేను కూడా చాలా మంది నాకులాంటి వాళ్ళలాగే ఇది సఫలం కాలేదు అనే అనుకున్నా. చెప్పకపోవడమే, ఈ మార్చి వరకూ నేను యూపీఐ వాలెట్లు కానీ కనీసం పేటీయెం కానీ వాడలేదు.
“సార్! నెల రోజులుగా పనేం లేదు కొంత ఏమైనా సహాయం చెయ్యండి. నా ఫోన్ నంబర్కి వేసిపెడతారా?” – ఇస్త్రీ చేసే అబ్బాయి
“మా అబ్బాయి నిన్న అమెరికా నుంచి ఫోన్లో చెప్పాడు – నా పెన్షన్ పడిందో లేదో ఫోన్ పే లో చూసుకోవచ్చుట కదా. అదేదో కాస్త ఈ ఫోన్లో పెడుదు బాబూ” – పక్కింటాయాన
“ఒరేయ్! మాస శివరాత్రి అభిషేకానికి పూజారిగారికి డబ్బులు పంపాలి, ఆయన ఫోన్ నంబర్కి వెయ్యమని ఇప్పటికి రెండుసార్లు చెప్పా. నా ఫోన్లోనే ఆ యాప్ ఏదో ఇన్ స్టాల్ చెయ్యి నేనే చేసుకుంటా” – నాన్నగారు
ఇవన్నీ చూసాకా నాకు అనిపించిది ఏమిటంటే, భారతదేశంలో నగదు చెల్లించడంలో సమూలమైన మార్పులు వచ్చాయని. బండిమీద పుల్లట్లమ్మే ఆవిడ దగ్గరనుంచి, ఇల్లు కదలడానికి భయపడే వృద్ధుల వరకూ అందరూ ఎంతో సులభంగా సాంకేతికతని వాడుకుంటున్నారు. నామటుకు నేనే ఒక అరడజను పెద్దవాళ్ళకి ఫోన్ పే/ జీ పే లాంటివి వాడడం నేర్పించి ఉంటా. వాళ్ళెంతో తెలివిగా వాడుకుంటున్నారు కూడా.
ఇంత విప్లవం జరగడానికి రెండు ముఖ్య కారణాలు. అందరికీ బేంక్ సేవలు అందు బాటులోకి రావడం ఒకటి. నోట్ల రద్దు వల్ల ఈ యాప్లకి లభించిన ఊతం మరొకటి.
ఇప్పటిదాక వచ్చిన సాంకేతిక ఆవిష్కరణలు ఎక్కువ పాశ్చాత్యదేశాలలో వారి సమాజానికి అనుగుణంగా వచ్చినవి. ఈ నగదుచెల్లింపుల విప్లవం మాత్రం మన సమాజం నుంచి పుట్టినది. దీని గురించి తప్పక గర్వ పడవచ్చు. కొంత కృతజ్ఞత మోడీకి కూడా చెప్పుకోవచ్చు, ఎందుకంటే ఇంకో ఏడాది తర్వాత రెండువేల నోట్ల రద్దు చేపడితే మంచి ఫలితం వస్తుందని ఆశించే పరిస్థితి ఇప్పుడు ఉంది. ఎందుకంటే అసలు 500 రూపాయల నోటు వాడాల్సిన అవసరమే కనపడనప్పుడు 2000 రూపాయల నోటురద్దు చేస్తే ఏమిటిట సమస్య? చాలా సులభంగా అమలు చెయ్యచ్చు. అంతవరకు అది సఫలమే.
ఐతే ఈ రకమైన విప్లవం రావడానికి ఇదొక్కటే మార్గమని కానీ, నోట్లరద్దు వల్ల ప్రజలకి నష్టం జరగలేదని కానీ నేను అనట్లేదు. పైగా – మోడీ మంచివాడా మోసగాడా, నిజంగా మంచి చేస్తాడా – ఈ విషయంలో నాకు ఎటువంటి విషయ పరిజ్ఞానం, దానివల్ల కలిగే అభిప్రాయం – పూర్తిగా లేవు. ఇది ఇంతవరకే.
భరతవర్షే, భరతఖండే అని సంకల్పం చెప్పించిన పెద్దలు నా విధేయతలు ఎక్కడ ఉండాలో చెప్పనే చెప్పారు. ఐతే అక్కడితో ఆగకుండా శ్రీశైలస్య ఈశాన్య దిగ్భాగే కృష్ణాగోదావరీ మధ్యప్రదేశే అని కూడా చెప్పుకోమన్నారు.
అంతమాత్రం చేత నా భాషనే భారతీయులందరూ మాట్లాడాలనుకోను. ఎవరి స్థానిక సంస్కృతులు వాళ్ళవి. అవి ఒకరివొకరు గౌరవించుకోవలసిందే. పిల్లలకి ఆంజనేయ దండకంతో పాటు హనుమాన్ చాలీసా కూడా నేర్పడం నాకు ఎంతో ఆనందం.
ఇటువంటి భావనల వల్లే మన సమైక్యత వర్ధిల్లింది. ఉదాహరణకి తరతరాలుగా తెలుగునేలకీ వారణాశికీ ధృఢమైనబంధం ఉంది. అప్పటికి నేటి హిందీ భాషలేదు. సంస్కృతమే ఈ బంధాన్ని కట్టి నిల్పింది. ఎందుకంటే సంస్కృతం కేవలం భాషకాదు, అది మనందరి ఉమ్మడి వారసత్వం.
ఆ వారసత్వ భావనలేనప్పుడు, ఏదైనా పరాయిదానికిందే అనిపిస్తుంది. హిందీతో వచ్చిన చిక్కు ఇదే. ఐతే ఆంగ్లం ఎందుకు నేర్చుకుంటున్నారన్నది ప్రశ్న. నాకనిపించేది ఏమిటంటే ఆంగ్ల భాష తన విలువని విద్యా, వైజ్ఞానిక,వాణిజ్యపరంగా పెంచుకుంది కనక. ప్రత్యేకించి ప్రస్తుత ప్రపంచాన్ని శాసిస్తున్న అమెరికా వారు మాట్లాడే భాష కనుక. దాని వల్ల ప్రజలకి లౌకిక ప్రయోజనాలు కళ్ళముందే కనపడుతున్నాయి కనుక.
హిందీ భాష నేర్చుకోవడంవల్ల ఇటువంటి ప్రయోజనాలేవీ లేవు. లౌకిక ప్రయోజనాలు పక్కనపెట్టి చూసినా, సాంస్కృతికంగా కూడా దానికి ఎక్కువ విలువ కనపడదు. తెలుగు వంటి కావ్య సంపద, వారసత్వం దానికి లేదు. ఈ భాష మనుగడ మొదలయ్యే రెండు మూడు శతాబ్దాలైందేమో అంతే. అందుచేత బలవంతంగా ప్రజలకి ఎక్కించాల్సిందే. ఇంగ్లీషు ఉపాధ్యాయుడి గా పనిచేసే మా నాన్నగారు, మా చిన్నతనంలో హిందీ ప్రాధమిక, మధ్యమ పరీక్షలు వ్రాసారు – ఒక ఇంక్రిమెంటు కలుపుతారని. అది గుర్తొస్తుంది నాకు.
అందుచేత అనవసరపు హిందీ గొడవలలో కాలం వృధా చేయకుండా, ఆ వనరులన్నీ సంస్కృతానికి పూర్వ వైభవం తేవడానికి ఉపయోగిస్తే చాలా ప్రయోజనం ఉంటుంది. సంస్కృతభారతి లాంటి సంస్థలు సాధిస్తున్న అధ్భుతాలు చూస్తే నాకు ఇది సాధ్యమే అనిపిస్తుంది. భారతదేశపు సత్తాని విశ్వవీధిలో చాటగలిగే సత్తా సంస్కృతానికి మాత్రమే ఉంది.
ఇంకొక్క విషయం గురించి వ్రాస్తాను. హిందీని ప్రోత్సహించడం వల్ల తెలుగు భాషకి ఏమి నష్టం అన్న ప్రశ్న. మామూలుగా ఐతే ఏమీ నష్టంలేదు. కానీ ప్రస్తుత పరిస్థితిలో ఆంగ్ల భాషా బోధనని ఆపే, నిరుత్సాహపరిచే పరిస్థితి లేదు. అందుచేత దానికి సమాన స్థాయిని ఇస్తేనే మాతృభాషలకి మనుగడ సాధ్యం. వేరే ఏ భాష ఐనా మాతృభాష తర్వాతి స్థానంలోనే ఉండాలి. ఆ రకంగా కేంద్ర ప్రభుత్వపు విధానాలుంటే రాష్ట్రాలు కూడా అనుసరిస్తాయి. లేకపోతే కూలీలుగా మారుతున్న తెలుగు ఆచార్యుల కధలు మనం ఇంకా ఇంకా చూడవలసి వస్తుంది. మహామహులైన ఎస్వీ జోగారావు గారి దగ్గర శిష్యురాలిగా పీహెచ్డీ పుచ్చుకున్న మా చిన్న అమ్మమ్మ గారు ఒక ఎయిడెడ్ కాలేజీలో కూలిపనులకి లభించే దానికన్నా తక్కువ వేతనానికి పనిచేసి పదవీ విరమణ చేయడం మా కుటుంబంలో నాకు అనుభవమే. ఇటువంటి పరిస్థితికి కారణం స్థానికభాషల పురోగతికీ, సంరక్షణకీ ఉపయోగపడేలా ప్రభుత్వ విధానాలు లేకపోవడమే. సెంట్రల్ బోర్డుని అనుసరిస్తున్న పాఠశాలలు పెరుగుతున్న ఈ రోజుల్లో ప్రభుత్వ విధానాలు దీనికి సహాయపడట్లేదు. మాతృభాషల గురించి ఈ సెంట్రల్ బోర్డు వారికి ఏమీ పట్టదు (వీట్లలో కేంద్రీయ విద్యాలయాలది ఇంకా విపరీత ధోరణి. ఢిల్లీలో వర్షం పడితే వీళ్ళిక్కడ గొడుగులెత్తుతూ ఉంటారు).
చెప్పొచ్చేదేమిటంటే హిందీ నేర్పే ముందు పిల్లలు మాతృభాషని నేర్చుకునేలా చెయ్యడం ముఖ్యం అని. దేశ సాంస్కృతిక సమైక్యతకోసం సంస్కృతభాష మీద దృష్టి పెట్టమనీను.
పూర్వకవులలో అమ్మవారి సాక్షాత్కారం పొందినట్టుగా మనం చెప్పుకునేవాళ్ళు ఇద్దరున్నారు. ఇద్దరూ చాలా పేరు పొందినవాళ్ళే. ఒకరు సంసృతకవి కాళిదాసు కాగా ఇంకొకరు మన తెనాలి రాముడు.
వీళ్ళిద్దరూ రచించిన గ్రంధాలేవీ అమ్మవారికి సంబంధించినవి కావు. కానీ కాళిదాసు పేరువల్ల, రచించిన శ్యామలాదండకం, అశ్వధాటి, లఘుస్తుతి వంటివాటివల్ల ఆయన దేవీ ఉపాసకుడని మనకు కొన్ని ఆధారాలు కనపడుతున్నాయి. మరి తెనాలివారి సంగతి? ఈయన శైవుడా, వైష్ణవుడా – రామకృష్ణుడా లేక రామలింగడా అని కొంత చర్చ జరిగింది కానీ దేవీ ఉపాసన గురించిన విషయాలు ఎవరూ చర్చించినట్టులేదు. ఐతే అమ్మవారు కనిపించి పాలగిన్నా పెరుగుగిన్నా అని అడగడం, ఈయన రెండూ కలుపుకు తాగెయ్యడం కట్టుకధేనా? కధ సంగతి పక్కన పెట్టినా, అసలు ఈయన దేవీ ఉపాసకుడా కనీసం? చిన్న పరిశోధన చేద్దాం.
తెనాలి రాముడి కవిత్వం,పాండిత్యం ఎంత గొప్పవైనా ఆయన హాస్యచతురత ఇంకా ఎంత గొప్పదంటే, ఇన్ని వందల సంవత్సరాల తర్వాతకూడా ఆయన హాస్యమే ప్రజలని ఆకర్షిస్తూ ఉంది. అమ్మవారే వికటకవిగా దీవించారని చెప్పడానికి ఇంతకన్నా ఏమి ఋజువుకావాలి?
ఐతే తెనాలి రాముని కవిత్వం, ఆయన రాసిన పాండురంగమహత్యం కొద్దిగా పరిశీలిస్తే ఆయన అద్వైతుడని వెంటనే తెలుస్తుంది. కావ్యారంభంలో లక్ష్మీ నారాయణులతో పాటు, శివపార్వతులని కూడా స్తుతించాడు. పైగా ఈయన ఎంత స్థితప్రజ్ఞుడంటే ప్రార్ధన కూడా, తనకోసం, తనకావ్యం కోసం చెయ్యలేదు. కృతి ఇచ్చిన విరూరు వేదాద్రి మంత్రి కోసం చేసాడు. ఈ వేదాద్రిగారు ఎవరయ్యా అంటే ఒక వ్రాయసకాడు. అంటే గ్రంధాలని తాటియాకుల మీద వ్రాసే పని చేసేవాడు. ఒక కృతిని అంకితం ఇవ్వడానికి ఇంతకన్నా అర్హుడు ఎవరుంటారు? ఐతే ప్రజలకి ఇందులో కూడా హాస్యమే కనపడింది. రాసేవాడికి అంకితం ఇస్తే ఆయనే బోలెడు ప్రతులు రాసిపెడతాడు కదా అని తెనాలి రాముడి ఆలోచన అన్నారు.
విషయానికి వస్తే, తెనాలి రాముడి దేవీ ఉపాసన గురించిన ఆధారం పాండురంగమహత్యం మొదటలోనే కనిపిస్తుంది. నాల్గవ పద్యం, ఈయన చేసిన సరస్వతీ ప్రార్ధన:
తెనాలి రాముని కవిత్వంలో ఉన్న విశిష్టత మొత్తం ఈ పద్యంలొ చూడచ్చు. ఆయన వాడే ఉపమానాలు, ప్రయోగాలు చాల విశిష్టంగా ఉంటాయి. ఇక్కడ చూడండి శివుడిని కద్రూజాంగదుడు అన్నాడు – కద్రువ పిల్లలు నాగులు, అవి అంగదములుగా అంటే ఆభరణాలుగా గలవాడు, శివుడు.
సరే పద్యానికి సారం ఏమిటంటే వేదాద్రి మంత్రికి శారదా దేవి విద్య, బుద్ధి, వాక్సిద్ధి ప్రసాదించుగాక అని. ఐతే ఇదేదో అల్లాటప్పా దీవెన పద్యం కాదు. శారదా స్వరూపాలలో
ఈ ముగ్గురి తత్వాలని ఎలా చూపించాడో చూడండి. భాగవతం ప్రకారం బ్రహ్మగారు సృష్టి మొదలుపెట్టినప్పుడు నుదుటినుంచి రుద్రుడు పుట్టాడు, ఆ తర్వాత మనసు నుంచి సరస్వతీ దేవి పుట్టింది. అందుకే శివుడి తోబుట్టువు సరస్వతి గనుక, మొదటి పాదంలో అది గుర్తు చేసాడు. ఆవిడ శుద్ధమైన విద్యా/జ్ఞాన స్వరూపం గనక తెల్లని శరత్కాల మేఘాలతో పోలిక.
ఇంక రెండవపాదంలో పద్మగర్భ ముఖ రాజీవావళీ హంసి – బ్రహ్మగారి ముఖాలనే పద్మాలలో తిరిగే హంస అన్నాడు. బ్రహ్మగారి 4 ముఖాల నుంచి 4 వేదాలు పుట్టాయి కదా. ఆ వేదాలలో తిరిగే హంస గాయత్రీ శక్తి. బుద్ధిని ప్రచోదనం చేసేది ఈవిడే.
ఇక మూడవపాదంలో చెప్పినది, వర్ణద్రాక్షాఫలకీరి – అక్షరాలనే ద్రాక్ష పళ్ళని మెక్కే చిలుక(ఎంత ఆగుదామన్నా హాస్యప్రియత్వం దాగదు). అమంత్రమక్షరం నాస్తి అనికదా. అంటే అక్షరాలన్నీ మంత్రములే. పైగా ద్రాక్షపళ్ళతో పోలిక అంటే బీజములు/గింజలు ఉన్నవి బీజాక్షరాలకి సూచన కదా. గుత్తులుగా ఉండేవి, అంటే బీజాక్షరాల గుత్తులు – మంత్రాలు. ఆ మంత్రాలతో నిండిన స్వరూపమే శ్యామలాదేవి. పైగా చిలుక – ఈవిడకి సంకేతమే. శుకశ్యామల అని ఒక స్వరూపం కూడా ఉంది.
దీనిని బట్టి చూస్తే తెనాలి రామునికి శ్యామలా ఉపాసనా విషయాలమీద పరిజ్ఞానం ఎంత ఉందో తెలుస్తోంది. ఈయన పద్యాలలో చిలుకని ఎన్నిసార్లు ప్రస్తావిస్తారంటే తప్పక శుకశ్యామలా ఉపాసకుడేమో అనిపిస్తుంది. పార్వతీ ప్రార్ధన, పరమేశ్వర ప్రార్ధన కూడ మంత్రశాస్త్ర పరిజ్ఞానాన్ని చూపిస్తూ ఉంటాయి. వాటి గురించి ఇంకోసారి.
ఇంకొక విషయం ఏమిటంటే, తెనాలి రాముడు రచించిన ఉద్భటాచార్య చరిత్ర అనే గ్రంధాన్ని యూరె దేచనమంత్రికి అంకితం ఇచ్చాడు. దేచనమంత్రి గొప్ప పండితుడు. శంకరాచార్యుల సౌందర్యలహరికి అధికారికమైన వ్యాఖ్యానం రాసిన లొల్ల లక్ష్మీధర పండితుడి శిష్యుడు. ఇలాంటి వారితో సాహచర్యం ఉన్న తెనాలి రాముడికి దేవీ ఉపాసనా రహస్యాలు తెలవడం విచిత్రమేమీ కాదు కదా.
మన కవుల ప్రజ్ఞా పాటవాలు ఎంతగొప్పవో ఇలాంటి ఒక్క పద్యం చూస్తే తెలుస్తుంది. ప్రయత్నించి అర్ధం చేసుకోగలగాలి కానీ ఎంతలోతుకెళ్ళినా అంతం ఉండదు. అందుకే అవి ఆలోచనామృతాలు.
తాతయ్యా, ఇదే నేనూ ఎప్పుడూ అనుకుంటూ ఉంటాను. అశ్విన్ చెప్పాడు చూడు. భోగి మంటలవల్ల భూతాపం పెరిగిపోతోంది.
అబ్బా, తమరికి ఎక్కువైపోయింది. తిండి తినడానికి వంటగేస్ తో పాటు స్విగ్గీవాడి పెట్రోలు కూడా తగలేస్తున్న రకాలు, మీరు కూడా మాట్లాడడమే!
కదా! ఐతే నీకు తెలీని ఒక విషయం ఏమిటంటే, ఈ ఉద్గారాలు కేవలం గత శతాబ్దన్నర కాలంగానే పెరగడం మొదలెట్టాయి. అంతకుముందు వీటి పరిమాణం స్థిరంగానే ఉండేది. గత శతాబ్దన్నరకాలంగా జరిగిన వనరుల దురుపయోగాలే దీనికి కారణం గానీ భోగిమంటలు కాదు. మా భోగిమంటలు గత కొన్ని శతాబ్దాలుగా వస్తున్న సంప్రదాయం.
ముందు నీ మొహం చూసుకో అద్దంలో. కనీసం కామన్సెన్సు వాడద్దూ కామెంట్ చేసే ముందు? కనీసం అద్దాలు దింపుకుని ఏసీ కట్టుకుని కూడా కారులో వెళ్ళలేరు ఈ సెలబ్రిటీలు, వాళ్ళుకూడా మాట్లాడడమే? ఒక్కక్కళ్ళనీ వాళ్ళింటి కరెంటుబిల్లులు చూపించమని అడగాలి కుంకల్ని.
ఇంకొక విషయం ఒరేయ్! సంప్రదాయాలు జాతికి రూపాన్నిచ్చి ఆత్మని ప్రతిష్ఠించే స్తంభాలు. ఇవే లేకపోతే జాతి నిర్వీర్యమయ్యి జనానికి నిర్వేదమే మిగులుతుంది. అవసరమయితే కొన్ని ప్రాపంచిక సుఖాలని వదులుకుని వీటిని కాపాడుకోవాలి. మనందరి బాల్యం లో ఇవే కదా మధురానుభూతులు. కూచున్న కొమ్మని నరుక్కునే ఇలాటి ఆలోచనలు ఇంకముందెప్పుడూ చెప్పకు, ఆ!
nenu oka sagatu bhaarateeyunni matrame. raajakeeyamgaa cony saamaajikamgaa cony etuvanti aavesakaavesaalu nakulevu. twitterlo kontamandi laaga aa rangaalalooni vaaritho parichayaalundadam vaatlalooni loguttulu teliyadam vanti paristhiti kuudaa kaadu.
notla raddu jariginappudu chala mandi nakulanti vaallalaage idedo manchikosame anukunnaanu. mavoka iravaivelu pogottukovalasi vachina desankosam anukuni oorukunnavaadine.
nemmadigaa andulo jarigina lotupatlu konni bayatakochaka, mallee nenu kuudaa chala mandi nakulanti vaallalaage idhi safalam kaaledu ane anukunna. cheppakapovadame, ee marchi varakuu nenu upi vaaletlu cony kaneesam patyeem cony vaadaledu.
esar! nela rojulugaa panem ledu kontha emaina sahayam cheyyandi. naa fon nambarki vesipedatara?u – istri chese abbai
ema abbai ninna america nunchi fonlo cheppaadu – naa pension padindo ledho fon pee loo chusukovachhutu kada. adedo kaasta ee fonlo pedudu babi – pakkintaayaana
eorey! masa sivaratri abhishekaaniki poojaarigaariki dabbulu pampali, aayana fon nambarki veyyamani ippatiki rendusaarlu cheppa. naa phonlone aa yap edho in stal cheyyi nene chesukuntay – naannagaaru
ivannee chusaka naaku anipinchidi emitante, bhaaratadesamlo nagadu chellinchadamlo samuulamaina maarpulu vachaayani. bandimeeda pullatlamme aavida daggaranunchi, illu kadaladaaniki bhayapade vruddhula varakuu andaruu entho sulabhamgaa saanketikatani vaadukuntunnaaru. naamatuku nene oka aradajanu peddavaallaki fon pee/ jee pee lantivi vaadadam nerpinchi untaa. vaallentho telivigaa vaadukuntunnaaru kuudaa.
inta viplavam jaragadaaniki rendu mukhya kaaranaalu. andarikee benk sevalu andu batuloki ravadam okati. notla raddu valla ee yaplaki labhinchina ootham marokati.
ippatidaaka vachina saanketika aavishkaranalu ekkuva paaschaatyadesaalalo vaari samaajaaniki anugunamgaa vachinavi. ee nagaduchellimpula viplavam maatram mana samajam nunchi puttinadi. deeni gurinchi tappaka garva padavachhu. kontha krutagnata modiki kuudaa cheppukovachhu, endukante inko edaadi tarvaata renduvela notla raddu chepadithe manchi phalitam vastundani aasinche paristhiti ippudu undi. endukante asalu 500 roopaayala notu vaadaalsina avasarame kanapadanappudu 2000 roopaayala noturaddu cheste emitita samasya? chala sulabhamgaa amalu cheyyachu. antavaraku adhi safalame.
aithe ee rakamaina viplavam raavadaaniki idokkate maargamani cony, notlaraddu valla prajalaki nashtam jaragaledani cony nenu anatledu. paiga – mody manchiwada mosagada, nijamgaa manchi chestada – ee vishayamlo naaku etuvanti vishaya parignaanam, daanivalla kalige abhiprayam – puurtigaa levu. idhi intavarake.
bharatavarshe, bharatakhande ani sankalpam cheppinchina peddalu naa vidheyatalu ekkada undaalo cheppane cheppaaru. aithe akkaditho agakunda srisailasya eesaanya digbhage krishnagodavari madhyapradeshe ani kuudaa cheppukomannaru.
antamaatram chetha naa bhashane bhaarateeyulandaruu matladalanukonu. evari sthaanika samskrutulu vaallavi. avi okarivokaru gouravinchukovalasinde. pillalaki aanjaneya dandakamtho paatu hanuman chalisa kuudaa nerpadam naaku entho aanandam.
ituvanti bhavanala valle mana samaikyata vardhillindi. udaaharanaki tarataraalugaa telugunelakee vaaranaasikii dhrudamainabandham undi. appatiki neti hindi bhashaledu. samskrutame ee bandhaanni katti nilpindi. endukante samskrutam kevalam bhaashakaadu, adhi manandari ummadi vaarasatvam.
aa vaarasatva bhavanalenappudu, edaina paraayidaanikinde anipistundi. hindiitoe vachina chikku ide. aithe aanglam enduku neerchukuntunnaaranna prasna. nakanipinchedi emitante aangla bhasha tana viluvani vidya, vaignaanika,vaanijyaparamgaa penchukundi kanaka. pratyekinchi prastuta prapanchaanni saasistunna america vaaru matlade bhasha kanuka. daani valla prajalaki loukika prayojanaalu kallamunde kanapadutunnaayi kanuka.
hindi bhasha nerchukovadamvalla ituvanti prayojanaalevii levu. loukika prayojanaalu pakkanapetti chusina, saamskrutikamgaa kuudaa daaniki ekkuva viluva kanapadadu. telugu vanti kaavya sampada, vaarasatvam daaniki ledu. ee bhasha manugada modalayye rendu moodu sataabdaalaindemo anthe. anducheta balavantamgaa prajalaki ekkinchaalsinde. ingleeshu upaadhyaayudi gaa panichese maa naannagaaru, maa chinnatanamlo hindi praadhamika, madhyama pareekshalu vraasaaru – oka inkrimentu kaluputaarani. adhi gurtostundi naaku.
anducheta anavasarapu hindi godavalalo kaalam vrudhaa cheyakunda, aa vanarulannee samskrutaaniki puurva vaibhavam tevadaaniki upayogiste chala prayojanam untundi. samskrutabhaarati lanti samsthalu saadhistunna adhbhutaalu chuste naaku idhi saadhyame anipistundi. bhaaratadesapu sattaani vishwaveedhilo chaatagalige satta samskrutaaniki matrame undi.
inkokka vishayam gurinchi vraastaanu. hindeeni prothsahinchadam valla telugu bhashaki emi nashtam anna prasna. maamuulugaa aithe emi nashtamledu. cony prastuta paristhitilo aangla bhasha bodhanani aape, nirutsaahapariche paristhiti ledu. anducheta daaniki samaana sthaayini istene maatrubhaashalaki manugada saadhyam. vere e bhasha ina matrubhasha tarvaati sthaanamloonae undaali. aa rakamgaa kendra prabhutvapu vidhaanaalunte rashtralu kuudaa anusaristaayi. lekapothe kuuliilugaa maarutunna telugu aachaaryula kadhalu manam inka inka chudavalasi vastundi. mahaamahulaina eswy jogarao gaari daggara shishyuraaligaa peehechdi puchukunna maa chinna ammamma gaaru oka aided kaalejeelo koolipanulaki labhinche danikanna takkuva vetanaaniki panichesi padavee viramana cheyadam maa kutumbamlo naaku anubhavame. ituvanti paristhitiki kaaranam sthaanikabhaashala purogatiki, samrakshanakee upayogapadela prabhutva vidhaanaalu lekapovadame. central borduni anusaristunna paatasaalalu perugutunna ee rojullo prabhutva vidhaanaalu deeniki sahaayapadatledu. maatrubhaashala gurinchi ee central bordu vaariki emi pattadu (veetlalo kendriiya vidyaalayaaladi inka vipareeta dhorani. dhilleelo varsham padithe veellikkada godugulettutuu untaaru).
cheppochedemitante hindi nerpe mundu pillalu maatrubhaashani nerchukunela cheyyadam mukhyam ani. desha saamskrutika samaikyatakosam samskrutabhasha meeda drushti pettamaneenu.
poorvakavulalo ammavari saakshaatkaaram pondinattugaa manam cheppukunevallu iddarunnaaru. iddaruu chala paeru pondinavalle. okaru samsrutakavi kaalidaasu kaga inkokaru mana tenaali ramudu.
veelliddaruu rachinchina grandhalevi ammavaariki sambandhinchinavi kaavu. cony kaalidaasu peruvalla, rachinchina shyaamalaadandakam, ashwadhaati, laghustuti vantivaativalla aayana devi upaasakudani manaku konni aadhaaraalu kanapadutunnaayi. mari tenalivari sangati? eeyana saivuda, vaishnavuda – ramakrishnuda leka ramalingada ani kontha charcha jarigindi cony devi upaasana gurinchina vishayaalu evaruu charchinchinattuledu. aithe ammavaaru kanipinchi palaginna peruguginna ani adagadam, eeyana rendoo kalupuku tageyyadam kattukadhena? kadha sangati pakkana pettina, asalu eeyana devi upasakuda kaneesam? chinna parisodhana cheddam.
tenaali ramudi kavitvam,paandityam entha goppavaina aayana haasyachaturata inka entha goppadante, inni vandala samvatsaraala tarvatakuda aayana hasyame prajalani aakarshistuu undi. ammavare vikatakavigaa deevinchaarani cheppadaaniki intakanna emi rujuvukaavaali?
aithe tenaali ramuni kavitvam, aayana raasina paandurangamahatyam koddigaa pariseeliste aayana advaitudani ventane telustundi. kaavyaarambhamlo lakshmi naaraayanulatoe paatu, sivapaarvatulani kuudaa stutinchaadu. paiga eeyana entha sthitaprajnudante praardhana kuudaa, tanakosam, tanakaavyam kosam cheyyaledu. kruti ichina viruru vedadri mantri kosam chesadu. ee vaedaadrigaaru evarayya ante oka vraayasakaadu. ante grandhaalani taatiyaakula meeda vrase pani chesevadu. oka krutini ankitam ivvadaaniki intakanna arhudu evaruntaaru? aithe prajalaki indulo kuudaa hasyame kanapadindi. rasevadiki ankitam iste aayane boledu pratulu rasipedatadu kada ani tenaali ramudi aalochana annaru.
vishayaaniki vaste, tenaali ramudi devi upaasana gurinchina aadhaaram paandurangamahatyam modatalone kanipistundi. nalgava padyam, eeyana chesina saraswati praardhana:
tenaali ramuni kavitvamlo unna vishishtata mottam ee padyamlo chudachu. aayana vade upamaanaalu, prayogaalu chaala vishishtamgaa untaayi. ikkada chudandi shivudini kadruujaangadudu annadu – kadruva pillalu naagulu, avi angadamulugaa ante aabharanaalugaa galavaadu, shivudu.
sare padyaaniki saaram emitante vedadri mantriki saaradaa devi vidya, buddhi, vaaksiddhi prasaadinchugaaka ani. aithe idedo allatappa deevena padyam kaadu. saaradaa swaroopaalalo
ee mugguri tatvaalani ela chupinchado chudandi. bhagavatam prakaaram brahmagaaru srushti modalupettinappudu nudutinunchi rudrudu puttaadu, aa tarvaata manasu nunchi saraswati devi puttindi. anduke shivudi tobuttuvu saraswati ganuka, modati paadamlo adhi gurtu chesadu. aavida suddhamaina vidya/ghnaana swaroopam ganaka tellani saratkaala meghaalatho polika.
inka rendavapaadamlo padmagarbha mukha rajivavali hamsi – brahmagari mukhalane padmaalalo tirige hamsa annadu. brahmagari 4 mukhala nunchi 4 vaedaalu puttayi kada. aa vedaalalo tirige hamsa gayatri sakti. buddhini prachodanam chesedi eevide.
ika moodavapaadamlo cheppinadi, varnadraakshaaphalakii – aksharaalane draaksha pallani mcke chiluka(entha agudamanna haasyapriyatvam daagadu). amantramaksharam naasti anikada. ante aksharaalannii mantramule. paiga draakshapallatho polika ante beejamulu/ginjalu unnavi beejaaksharaalaki suuchana kada. guttulugaa undevi, ante beejaaksharaala guttulu – mantraalu. aa mantraalato nindina swaroopame shyamaladevi. paiga chiluka – eevidaki sanketame. sukasyaamala ani oka swaroopam kuudaa undi.
deenini batti chuste tenaali ramuniki shyamala upasana vishayaalameeda parignaanam entha undo telustondi. eeyana padyaalalo chilukani ennisaarlu prastaavistaarante tappaka sukasyamala upasakudemo anipistundi. paarvatii praardhana, parameshwara praardhana kuuda mantrasastra parignaanaanni chuupistuu untaayi. vaati gurinchi inkosari.
inkoka vishayam emitante, tenaali ramudu rachinchina udbhatacharya charitra ane grandhaanni eure dechanamantriki ankitam ichadu. dechanamantri goppa panditudu. sankaraachaaryula soundaryalahariki adhikaarikamaina vyaakhyaanam raasina lolla lakshmidhara panditudi shishyudu. ilanti vaaritho saahacharyam unna tenaali ramudiki devi upasana rahasyaalu telavadam vichitramemi kaadu kada.
mana kavula pragnaa paatavaalu entagoppavo ilanti okka padyam chuste telustundi. prayatninchi ardham chesukogalagali cony enthalothukellinaa antam undadu. anduke avi aalochanaamrutaalu.
tatayya, ide nenuu eppuduu anukuntu untaanu. ashwin cheppaadu chudu. bhogi mantalavalla bhootaapam perigipotondi.
abba, tamariki ekkuvaipoyindi. tindi tinadaaniki vantages thoo paatu swiggivadi petrolu kuudaa tagalestunna rakalu, meeru kuudaa matladadame!
kada! aithe neeku teleeni oka vishayam emitante, ee udgaaraalu kevalam gatha sataabdannara kaalamgaane peragadam modalettaayi. antakumundu veeti parimaanam sthiramgaane undedi. gatha sataabdannarakaalamgaa jarigina vanarula durupayogale deeniki kaaranam gaanee bhogimantalu kaadu. maa bhogimantalu gatha konni sataabdaalugaa vastunna sampradaayam.
mundu nee moham chusuko addamlo. kaneesam comansensu vaadadduu comment chese mundu? kaneesam addaalu dimpukuni ac kattukuni kuudaa kaarulo vellaleru ee selabritylu, vallukuda matladadame? okkakkallanii vallinti karentubillulu chuupinchamani adagali kunkalni.
inkoka vishayam orey! sampradaayaalu jaatiki roopaannicchi aatmani pratishtinche stambhaalu. ive lekapothe jaati nirveeryamayyayi jananiki nirvedame migulutundi. avasaramayithe konni praapanchika sukhalani vadulukuni veetini kapadukovali. manandari balyam loo ive kada madhuraanubhoothulu. kuuchunna kommani narukkune ilati aalochanalu inkamundeppuduu cheppaku, aa!