అది సమాజానికి నాలుగు మూల స్తంభాల్లో ఒకటి. కానీ, చాలామందికి ఓ పెద్ద పజిల్‌. అలాంటి చిక్కుముడిని విప్పాలనుకున్నాడతడు. ఒక్కడే అహరహం శ్రమించి… ఆ పజిల్‌ను దాదాపుగా సాధించాడు.
‘హత్య’కు సంబంధించి భారత శిక్షాస్మృతి (ఐపీసీ)లో ఎన్ని సెక్షన్లున్నాయి? సుప్రీంకోర్టు ప్రస్తుత ప్రధాన న్యాయమూర్తి జస్టిస్‌ కపాడియా సభ్యులుగా ఉన్న ధర్మాసనాల వివరాలన్నీ ఎలా తెలుసుకోవాలి? తనపై అత్యాచారం చేసిన వ్యక్తిని బాధితురాలు సంఘటనాస్థలిలోనే హత్య చేస్తే ఏ శిక్ష పడొచ్చు? వీటి గురించి ఆలోచించడానికే కష్టంగా ఉంది కదూ! ఎందుకంటే… న్యాయ నిపుణులకు తప్ప మరొకరికి అంతుపట్టని అంశాలివి.
ఇవేకాదు… న్యాయవ్యవస్థకు సంబంధించిన విషయాలేవీ మిగతావాళ్లకు అంత సులభంగా అర్థం కావు. పేరుకు న్యాయవ్యవస్థ మూడో మూల స్తంభమేగానీ ఆ స్తంభం సమీపంలోకి ఎవరు రావాలన్నా స్వతంత్రించి రాలేరు. లాయర్ల ఆసరా తీసుకోవాల్సిందే. ఎక్కడ ఏం లొసుగులు ఉంటాయో, ఏ సెక్షన్లో ఏ మెలిక ఉంటుందో ఎవరికి తెలుసు!
చట్టాలు చాంతాడంత ఉంటాయి. తీర్పులు సంక్లిష్టంగా ఉంటాయి. ఈ సమస్యను కొంతమేరకు పరిష్కరించేందుకు భారత ప్రభుత్వం, న్యాయవ్యవస్థ చాలా ప్రయత్నించాయి. చట్టాలూ, వాటి సవరణల వివరాలకోసం indiacode.nic.in నూ, కోర్టు తీర్పుల కోసం judis.nic.in నూ ఏర్పాటుచేశాయి. అయితే ఈ రెండూ చూసినా మనకు కావాల్సింది దొరకడం కష్టమే.
అందరిలాగే జంషెడ్‌పూర్‌కి చెందిన సుశాంత్‌సిన్హాకూ ఇవేవీ అర్థం కాలేదు. సెక్షన్లేంటి, ఏ నేరానికి ఏ శిక్ష పడొచ్చు… మొదలైన ప్రాథమిక విషయాలు తెలుసుకోవడానికి అతడు సుప్రీంకోర్టు, రాష్ట్రాల హైకోర్టుల వెబ్‌సైట్లన్నీ వెదికాడు. సమాచారం అరకొరగానే దొరికింది. అయితే అది తెలుసుకోవడానికి కూడా చాలా సమయం పట్టింది. సుశాంత్‌ విసిగిపోయాడు. సాఫ్ట్‌వేర్‌ ఇంజినీర్‌ అయిన తనకే ఇంత ఇబ్బందిగా ఉంటే సామాన్యుల సంగతేంటి అనిపించింది అతడికి. అందరికీ సులువుగా ఆ సమాచారాన్ని అందించగలిగేలా ఓ వెబ్‌సైట్‌ ఏర్పాటుచేస్తే బాగుంటుందనిపించింది. అలా జనవరి 4, 2008న ‘ఇండియా కానూన్‌’ (http://indiankanoon.org/) ప్రారంభమైంది.
adhi samaajaaniki naalugu muula stambhaallo okati. cony, chaalaamandiki oo pedda pajilli. alanti chikkumudini vippaalanukunnaadatadu. okkade aharaham shraminchi aa pajilni daadaapugaa saadhinchaadu.
ehatyaeku sambandhinchi bhaarata shikshaasmruti (ipc)loo enni sekshanlunnaayi? supreenkortu prastuta pradhaana nyaayamuurti justisse kapadia sabhyulugaa unna dharmasanala vivaraalannii ela telusukovali? tanapai atyaachaaram chesina vyaktini baadhituraalu sanghatanaasthalilone hatya cheste e shiksha padochu? veeti gurinchi aalochinchadaanike kashtamgaa undi kadhuu! endukante nyaaya nipunulaku tappa marokariki anthupattani amsalivi.
ivekade nyaayavyavasthaku sambandhinchina vishayalevi migataavaallaku anta sulabhamgaa artham kaavu. peruku nyaayavyavastha moodo muula stambhamegaanii aa stambham sameepamloki evaru ravalanna swatantrinchi raaleru. layarla asara teesukovalsinde. ekkada yem losugulu untayo, e sectionlo e melika untundo evariki telusu!
chattaalu chaantaadanta untaayi. teerpulu sanklishtamgaa untaayi. ee samasyanu kontameraku parishkarinchenduku bhaarata prabhutvam, nyaayavyavastha chala prayatninchaayi. chattaaluu, vaati savaranala vivaralakosam indiacode.nic.in noo, kortu teerpula kosam judis.nic.in noo erpatuchesayi. ayithe ee rendoo chusina manaku kaavaalsindi dorakadam kashtame.
andarilaage janshedypoorke chendina susaantysinhaakuu ivavi artham kaaledu. sekshanlenti, e neraaniki e shiksha padochu modalena praathamika vishayaalu telusukovadaaniki atadu supreenkortu, rashtrala hycortula webisitlanni vedikaadu. samacharam arakoragaane dorikindi. ayithe adhi telusukovadaaniki kuudaa chala samayam pattindi. sushantha visigipoyadu. saffeyverky ingineer ayina tanake inta ibbandigaa unte saamaanyula sangatenti anipinchindi atadiki. andarikee suluvugaa aa samaachaaraanni andinchagaligela oo webesite erpatucheste baguntundanipinchindi. alaa janavari 4, 2008na eindia kanune (http://indiankanoon.org/) praarambhamendi.