తుగ్లక్ నయమేమో! | Andhrabhoomi - Telugu News Paper Portal | Daily Newspaper in Telugu | Telugu News Headlines | Andhrabhoomi
Sunday, April 05, 2020 23:55
ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి వై.యస్.జగన్‌మోహన్‌రెడ్డి యువకుడు. మాజీ ముఖ్యమంత్రి దివంగత రాజశేఖరరెడ్డిగారి తనయుడు. వై.యస్.రాజశేఖరరెడ్డిపై సానుకూల, వ్యతిరేక భావాలున్నాయి. అయితే ఇచ్చిన మాట మీద నిలబడటం, నమ్మిన వ్యక్తుల్ని ఆదరించడం అతని సహజ స్వభావం. రాజశేఖరరెడ్డిపై ప్రజలకున్న గౌరవభావానికి ప్రతినిధిగా 'రాజన్న రాజ్యం' తీసుకురావడానికి ఒక్కసారి అవకాశమివ్వండని, జగన్ వేలాది కిలోమీటర్లు, సంవత్సరాల తరబడి పాదయాత్ర చేశారు.
అయితే నూతనంగా ఏర్పడిన ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి 2014లో జరిగిన ఎన్నికలలో 1.5% ఓట్లతో జగన్ ఓడిపోవడం, టిడిపి నాయకులు చంద్రబాబునాయుడు గెలిచి, ముఖ్యమంత్రి కావడం జరిగింది. ఆనాటి ఎన్నికలలో బిజెపితో టిడిపి పొత్తు పెట్టుకున్నది. కేంద్రంలో మోదీ, చంద్రబాబు బాగా దోస్తీగా వ్యవహరించారు. ఎంత సఖ్యతగా చంద్రబాబునాయుడు, మోడీగారికి దగ్గరగా ఉండేందుకు ప్రయత్నించినా మోదీజీ ఏపీ ప్రభుత్వానికి అంగీకరించిన ప్రత్యేక హోదా గానీ, జాతీయ ప్రాజెక్టుగా నామకరణం గావించబడ్డ పోలవరం ప్రాజెక్టుకు గానీ కేంద్రం సహకరించలేదు. దానికి కారణం ఒక్కటే నరేంద్రమోదీ గారు గుజరాత్ ముఖ్యమంత్రిగా ఉండగా, గుజరాత్‌లో జరిగిన హింసాకాండపై ఆనాటి ఏపీ ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబునాయుడు, మోదీ రాజీనామా చేయాలని డిమాండ్ చేశారు. ఆనాటి పరిస్థితిలో చంద్రబాబు చేసిన కామెంట్ నరేంద్రమోదీజీ మరచిపోలేదు. దానికి తగ్గట్టుగానే చంద్రబాబుపై కక్ష, ఏపీ ప్రజలపై చూపారు. 2019 ఎన్నికల ముందు టిడిపి ప్రభుత్వం మోదీజీ ప్రభుత్వానికి ఎదురు తిరిగి అవిశ్వాసం దాకా నడిపించారు.
ఈ నేపథ్యంలో నూతనంగా ఏర్పడిన రాష్ట్రానికి రాజధానిగా అమరావతిని నిర్ణయించింది. శంకుస్థాపనకు ప్రధాని నరేంద్రమోదీని ఆహ్వానించి పునాది రాయిని వేయించారు. ఆ సందర్భంలో కూడా మాటల వరకే గాక చేతల సాయం హామీ ఇవ్వలేదు. నూతనంగా ఏర్పడ్డ రాజధాని అంగరంగ వైభవంగా ఉండాలని చంద్రబాబు ఊహాజనిత పథకాలు వేశారు. సారవంతమైన భూమిని రైతులనుండి 33,771 వేల ఎకరాలు సమీకరించారు. ప్రభుత్వ పోరంబోకు, దేవాలయాల భూములు మరో 20వేల ఎకరాలు రాజధానికి సమీకరించారు.
అయితే సారవంతమైన భూమిని అక్విజిషన్ యాక్టు క్రింద తీసుకోవడానికి రైతులు అంగీకరించలేదు. అందుకే భూమి సమీకరణ పథకం (ల్యాండ్ పూలింగ్)లో ''్భమికి - భూమి'' పథకం ప్రవేశపెట్టారు. రైతులు ఒక ఎకరా ఇస్తే వారికి ఒక ఇంటి జాగా, కమర్షియల్ ప్లాట్ ఇస్తామని అగ్రిమెంటు చేసుకున్నారు. అలాగే 10 సంవత్సరాలపాటు రైతుకు కౌలు రూపంలో పెన్షన్, అలాగే భూమి లేని వ్యవసాయ కార్మికులకు పెన్షన్ పథకాన్ని రూపొందించారు. అయితే అన్ని వేల ఎకరాలు అవసరం లేదని ఆనాడే సిపిఐ అభ్యంతరం పెట్టింది.
రాజధాని భవనాల నిర్మాణానికి అంతర్జాతీయ స్థాయి లో నిపుణులతో చర్చలు జరిపారు. సింగపూర్, మలేషియా నమూనాల స్థాయిలో నిర్మాణానికి పూనుకున్నారు. అయితే కేంద్రం డబ్బులు ఇవ్వలేదు. దీనితో సమీకరించిన భూమిని స్వయం ఆర్థిక రాజధాని (సెల్ఫ్ ఫైనాన్స్‌డ్ కాపిటల్)గా రూపొందించారు. ల్యాండ్ పూలింగ్ ద్వారా 29,744 మంది రైతుల నుండి 34,000 ఎకరాలు స్వాధీనం చేసుకొని, దానినుండి 12,000 ఎకరాలు ప్లాట్ల రూపంలోరైతులకు కేటాయించారు. 15,000 ఎకరాలు రోడ్లకు, వౌలిక సదుపాయాలకు కేటాయించారు. ఇప్పటికే 176 కోట్ల రూపాయలతో హైకోర్టు భవనం నిర్మించారు.
విధానసభ మరియు విధాన మండలి భవనాలను 526 కోట్ల రూపాయల ఖర్చుతో నిర్మించారు. సెక్రటేరియట్‌కు, పోలీసు అధికారులకు, న్యాయ వ్యవస్థకు, మంత్రులు, ఎంఎల్‌ఎలకు, ఉద్యోగస్తులకు భవన నిర్మాణాలకు భూమి ని కేటాయించి 80% వరకు నిర్మాణాలు జరిగిపోయాయి. విద్యుత్ సౌధ, ఆర్‌పిబి, ఎపిఐఐసి, దేవాదాయశాఖ, పోలీసు కంట్రోల్ రూమ్, గెజిటెడ్, నాల్గవ తరగతి ఉద్యోగస్తుల గృహాల నిర్మాణం జరుగుతున్నది.
ఇంకా 12వేల ఎకరాలు భూమి ప్రభుత్వం చేతిలో ఉంది. దీన్ని స్వయం సంపాదనతో రాజధాని నిర్మాణం చేయాలనేదే గత ప్రభుత్వ పథకం. భారీ ప్రాజెక్టుకు పథకాలు వేయడంతో ఎక్కువ సమయం కేటాయించబడింది. పరిపాలనపై చంద్రబాబు పట్టు కోల్పోయాడు. శాసనసభ్యుల అవినీతి పెరిగిపోయింది. శత్రువుకు శత్రువు మిత్రుడన్నట్టు అటు తెలంగాణ ముఖ్యమంత్రి ప్రత్యక్ష పాదార్థిక సహకారం, కేంద్రం సహకారం, కేంద్రం అన్నివిధాల చంద్రబాబు ప్రభుత్వాన్ని కట్టుదిట్టం చేసింది. గత టిడిపి ప్రభుత్వంలోనే అమరావతిని రాష్ట్ర రాజధానిగా ఆమోదిస్తూ శాసనసభ ఏకగ్రీవ తీర్మానం చేసింది. ఆనాటి ప్రతిపక్ష నాయకులైన జగన్‌మోహన్‌రెడ్డి కూడా అంగీకరించారు.
టీడీఆర్: ట్రాన్‌ఫర్ ఆఫ్ డెవలప్‌మెంట్ రైట్స్, ఈ విధానంలో కచ్చితమైన భవనాలపై ఆయా సంస్థలకు, భూములపై రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి హక్కులు ఉంటాయి.
అయితే ఎన్నికల సమయంలో గానీ, వైసిపి ఎన్నికల ప్రణాళికలో గానీ రాష్ట్రంలో అమరావతితోపాటు మరో రెండు రాజధానులు చేస్తామని జగన్‌మోహనరెడ్డి ప్రకటించలేదు. వారు ముఖ్యమంత్రి అయిన మూడు నెలలకు అమరావతి రాజధానిని మూడు రాజధానులుగా జుడీషియల్ రాజధానిగా కర్నూలు, పాలనా రాజధానిగా విశాఖపట్టణం, శాసన రాజధానిగా అమరావతిని ప్రకటించారు. అప్పటివరకు రాష్ట్ర ఇరువైపులకు సమాన దూరంలో ఉన్న అమరావతి రాజధానిగా అన్ని రాజకీయ పార్టీలు, 13 జిల్లాల ప్రజలు మానసికంగా అంగీకరించారు. ఒక్కసారిగా ఊహించని పరిణామం మూడు ముక్కల రాజధాని ప్రకటన ఒక్క వైసిపి తప్ప అన్ని రాజకీయ పార్టీలు, ప్రజలు నిరసన వ్యక్తం చేశారు. రాజధాని ప్రాంతంలో భూములిచ్చిన రైతాంగం హతాశులయ్యారు. ఇప్పటికే 22 మంది వరకు ఈ విఘాతంతో చనిపోయారు. ప్రజల ప్రత్యక్ష ఆందోళనలకు భయపడిన ముఖ్యమంత్రి రాజధానికి చేరే రోడ్డు కూడా మార్చుకున్నారు. గ్రామాలలో వేలాది మంది పోలీసులతో మకాం వేశారు. గ్రామాలకు, గ్రామాలకు మధ్య సంబంధాలు బంద్ చేయడానికి కందకాలు తవ్వి, దేవాలయాలవద్ద పూజలు కూడా చేసికోనివ్వలేదు. ఒక విధంగా అప్రకటిత ఎనర్జెన్సీని విధించారు. అయితే ఎగువ సభలో టిడిపికి మెజారిటీ ఉంది. ఎంఎల్‌సిలను, కౌన్సిల్ ఛైర్మన్‌ను అదిరించి, బెదిరించి, ప్రలోభాలకు పాల్పడ్డారు. కౌన్సిల్ సమావేశం జరుగుతుండగా 22 మంది మంత్రులు సభలోకి ప్రవేశించి ఛైర్మన్‌పై వత్తిడి తెచ్చారు. ముగ్గురు మంత్రులైతే పోడియం బెంచీలు కూడా ఎక్కి దుర్భాషలాడారు. చివరికి కౌన్సిల్ ఛైర్మన్ బిల్లును సెలెక్ట్ కమిటీకి పంపారు.
దీనితో జగన్‌మోహన్‌రెడ్డి నాయకత్వంలోని ప్రభుత్వం అసహనంతో అసెంబ్లీలో కౌన్సిల్ రద్దు చేస్తూ తీర్మానం చేయించారు. ఇక రకరకాల లిటిగేషన్‌లో పడిపోయింది.
1. సెలెక్ట్ కమిటీకి బిల్లు వెళ్ళాక, కౌన్సిల్‌ను రద్దుచేయటం సాధ్యమా?
2. రాజధాని కోసం రైతులు భూములు ఇచ్చారు. ఆ భూములు ఇప్పుడు వ్యవసాయానికి పనికిరావు. మరి రైతుల పరిస్థితి ఏంటి?
3. ఇప్పటికే ప్రభుత్వం రూ.5వేల కోట్లు ఖర్చుపెట్టింది.
4. అభివృద్ధి కావాలంటే పాలనా యంత్రాంగాన్ని విభజిస్తే ఆయా ప్రాంతాలు అభివృద్ధి అవుతాయా?
దీనికంతా కారణం ఒక్కటే. చంద్రబాబు మార్కు పాలన కనబడకూడదు. అలా కనపడకుండా ఉండాలంటే అమరావతి రాజధాని రూపం లేకుండా చేయాలి. ఇది ఒక విధంగా రాజకీయ విబేధాలకన్నా, రాజకీయేతర కక్ష కొట్టొచ్చినట్లు కనబడుతుంది. ఆవేశం ఎక్కువ, ఆలోచన తక్కువతో వైయస్ జగన్‌మోహన్‌రెడ్డి ప్రభుత్వం నడుస్తున్నది.
సిపిఐ- ఉమ్మడి మద్రాస్ రాష్ట్రం నుండి విడిపోయినప్పుడు కూడా విజయవాడ రాజధాని కావాలని ఆనాటి కమ్యూనిస్టు పార్టీ ప్రతిపాదించింది. ఆనాటి కాంగ్రెస్ పార్టీ విజయవాడలో కమ్యూనిస్టులకు బలం ఉంది గనుక, రాజధానిని కర్నూలులో ఏర్పాటుచేసింది. తరువాత హైదరాబాద్‌కు మార్చబడింది. తెలంగాణ నుండి విడిపోయినప్పుడు కూడా విజయవాడ-గుంటూరు మధ్యలో రాజధాని ఉండాలని సిపిఐ ప్రకటించింది. అమరావతి అటు ఉత్తరాంధ్రకు, ఇటు రాయలసీమకు సమ దూరంలో ఉంటుంది. మొదటినుండి సిపిఐ రాజధాని విజయవాడ, గుంటూరు మధ్యలో వుండాలనే విధానానికి కట్టుబడే వుంది.
tuglak nayamemo! | Andhrabhoomi - Telugu News Paper Portal | Daily Newspaper in Telugu | Telugu News Headlines | Andhrabhoomi
Sunday, April 05, 2020 23:55
andhrapradesh mukhyamantri vai.yas.jaganmohanereddy yuvakudu. maji mukhyamantri divangata rajasekharareddigari tanayudu. vai.yas.rajasekharareddipai saanukuula, vyatireka bhavalunnayi. ayithe ichina maata meeda nilabadatam, nammina vyaktulni aadarinchadam athani sahaja swabhaavam. rajasekharareddipai prajalakunna gouravabhaavaaniki pratinidhigaa 'rajanna rajyam' teesukuraavadaaniki okkasari avakaasamivvandani, jagan velaadi kilometerlu, samvatsaraala tarabadi paadayaatra chesaru.
ayithe noothanamgaa erpadina andhrapradesh rashtraniki 2014loo jarigina ennikalalo 1.5u otlatho jagan odipovadam, tidipi naayakulu chandrababunayudu gelichi, mukhyamantri kaavadam jarigindi. aanaati ennikalalo bijepitho tidipi pottu pettukunnadi. kendramlo modii, chandrababu baga dosteegaa vyavaharinchaaru. entha sakhyatagaa chandrababunayudu, modiigaariki daggaragaa undenduku prayatninchinaa modiji apy prabhutvaaniki angeekarinchina pratyeka hoda gaanee, jaateeya praajektugaa namakaranam gavinchabadda polavaram praajektuku gaanee kendram sahakarinchaledu. daaniki kaaranam okkate narendramodi gaaru gujarat mukhyamantrigaa undagaa, gujaraathmalo jarigina himsaakaandapai aanaati apy mukhyamantri chandrababunayudu, modii rajinama cheyalani demand chesaru. aanaati paristhitilo chandrababu chesina comment narendramodiji marachipoledu. daaniki taggattugaane chandrababupai kaksha, apy prajalapai chuupaaru. 2019 ennikala mundu tidipi prabhutvam modiji prabhutvaaniki eduru tirigi avishwaasam daka nadipinchaaru.
ee nepathyamlo noothanamgaa erpadina rashtraniki rajadhaniga amaravatini nirnayinchindi. sankusthaapanaku pradhaani narendramodini aahvaaninchi punaadi raayini veyinchaaru. aa sandarbhamlo kuudaa maatala varake gaaka chetala saayam haami ivvaledu. noothanamgaa erpadda rajadhani angaranga vaibhavangaa undaalani chandrababu oohaajanita pathakaalu vaesaaru. saaravantamaina bhoomini raitulanundi 33,771 vela ekaraalu sameekarinchaaru. prabhutva poramboku, devalayala bhoomulu maro 20vela ekaraalu rajadhaniki sameekarinchaaru.
ayithe saaravantamaina bhoomini akvijishan yaaktu krinda teesukoovadaaniki raitulu angeekarinchaledu. anduke bhoomi sameekarana pathakam (land pooling)loo ''gbhamiki - bhoomi'' pathakam pravesapettaaru. raitulu oka ekara iste vaariki oka inti jaga, comersial plat istamani agrimentu chesukunnaru. alaage 10 samvatsaraalapaatu raituku kaulu roopamlo pension, alaage bhoomi laeni vyavasaaya kaarmikulaku pension pathakaanni roopondinchaaru. ayithe anni vela ekaraalu avasaram ledani aanade cpi abhyantaram pettindi.
rajadhani bhavanala nirmaanaaniki antarjaatiiya sthaayi loo nipunulatho charchalu jariparu. singapur, maleshia namuunaala sthaayilo nirmaanaaniki poonukunnaaru. ayithe kendram dabbulu ivvaledu. deenitho sameekarinchina bhoomini swayam aardhika rajadhani (self finansead capital)gaa roopondinchaaru. land pooling dwara 29,744 mandi raitula nundi 34,000 ekaraalu swaadheenam chesukoni, daaninundi 12,000 ekaraalu platla roopamloraitulaku ketaayinchaaru. 15,000 ekaraalu rodlaku, voulika sadupaayaalaku ketaayinchaaru. ippatike 176 kotla roopaayalatho hycortu bhavanam nirminchaaru.
vidhaanasabha mariyu vidhaana mandali bhavanaalanu 526 kotla roopaayala kharchuto nirminchaaru. secrateriyatenku, polisu adhikaarulaku, nyaaya vyavasthaku, mantrulu, mlellaku, udyogastulaku bhavana nirmaanaalaku bhoomi ni ketayinchi 80u varaku nirmaanaalu jarigipoyayi. vidyut soudha, arepibi, apic, devaadaayasaakha, polisu control room, gagited, nalgava taragati udyogastula gruhala nirmaanam jarugutunnadi.
inka 12vela ekaraalu bhoomi prabhutvam chetilo undi. deenni swayam sampaadanato rajadhani nirmaanam cheyalanede gatha prabhutva pathakam. bhari praajektuku pathakaalu veyadamtho ekkuva samayam ketayinchabadindi. paripaalanapai chandrababu pattu kolpoyadu. saasanasabhyula avineeti perigipoyindi. satruvuku satruvu mitrudannattu atu telamgaana mukhyamantri pratyaksha paadaarthika sahakaaram, kendram sahakaaram, kendram annividhaala chandrababu prabhutvaanni kattudittam chesindi. gatha tidipi prabhutvamlone amaravatini rashtra rajadhaniga aamodistuu saasanasabha ekagreeva teermaanam chesindi. aanaati pratipaksha naayakulaina jaganmohanereddy kuudaa angeekarinchaaru.
tdr: tranfer af devalapement raits, ee vidhaanamlo kachitamaina bhavanalapai aayaa samsthalaku, bhoomulapai rashtra prabhutvaaniki hakkulu untaayi.
ayithe ennikala samayamlo gaanee, vaisipi ennikala pranaalikalo gaanee rashtramlo amaravatitopatu maro rendu raajadhaanulu chestamani jaganemohanareddy prakatinchaledu. vaaru mukhyamantri ayina moodu nelalaku amaravati raajadhaanini moodu rajadhanuluga judicial rajadhaniga karnoolu, palana rajadhaniga visaakhapattanam, saasana rajadhaniga amaravatini prakatinchaaru. appativaraku rashtra iruvaipulaku samaana dooramlo unna amaravati rajadhaniga anni rajakeeya paarteelu, 13 jillala prajalu maanasikamgaa angeekarinchaaru. okkasariga oohinchani parinaamam moodu mukkala rajadhani prakatana okka vaisipi tappa anni rajakeeya paarteelu, prajalu nirasana vyaktam chesaru. rajadhani praantamlo bhoomulichina raitangam hatasulayyaru. ippatike 22 mandi varaku ee vighaatamtho chanipoyaru. prajala pratyaksha aandolanalaku bhayapadina mukhyamantri rajadhaniki chere roddu kuudaa maarchukunnaaru. graamaalalo velaadi mandi polisulatho makam vaesaaru. graamaalaku, graamaalaku madhya sambandhaalu band cheyadaaniki kandakaalu tavvi, devalayalavadda poojalu kuudaa chesikonivvaledu. oka vidhamgaa aprakatita energencyni vidhinchaaru. ayithe eguva sabhalo tidipiki magerity undi. emlesilanu, counsil chairmannu adirinchi, bedirinchi, pralobhaalaku palpaddaru. counsil samavesam jarugutundagaa 22 mandi mantrulu sabhaloki pravesinchi chairmanmai vattidi tecchaaru. mugguru mantrulaite podium bencheelu kuudaa ekki durbhaashalaadaaru. chivariki counsil chairman billunu select kamiteeki pampaaru.
deenitho jaganmohanereddy naayakatvamloni prabhutvam asahanamtho assembleelo counsil raddu chestu teermaanam cheyinchaaru. ika rakarakaala litigeshankelo padipoyindi.
1. select kamiteeki billu vellaaka, kounsillenu radducheyatam sadhyama?
2. rajadhani kosam raitulu bhoomulu icharu. aa bhoomulu ippudu vyavasaayaaniki panikirao. mari raitula paristhiti enti?
3. ippatike prabhutvam roo.5vela kotlu kharchupettindi.
4. abhivruddhi kavalante palana yantraamgaanni vibhajiste aayaa praantaalu abhivruddhi avtaya?
deenikantaa kaaranam okkate. chandrababu maarku paalana kanabadakudadu. alaa kanapadakunda undalante amaravati rajadhani roopam lekunda cheyali. idhi oka vidhamgaa rajakeeya vibedhalakanna, rajakeeyetara kaksha kottochinatlu kanabadutundi. aavesam ekkuva, aalochana takkuvatho vaiyas jaganmohanereddy prabhutvam nadustunnadi.
cpi- ummadi madras rashtram nundi vidipoyinappudu kuudaa vijayavada rajadhani kaavaalani aanaati kamyuunistu party pratipaadinchindi. aanaati congress party vijayavaadalo kamyoonistulaku balam undi ganuka, raajadhaanini karnoolulo erpatuchesindi. taruvaata hyderabadenku maarchabadindi. telamgaana nundi vidipoyinappudu kuudaa vijayavada-gunturu madhyalo rajadhani undaalani cpi prakatinchindi. amaravati atu uttaraandhraku, itu raayalaseemaku sama dooramlo untundi. modatinundi cpi rajadhani vijayavada, gunturu madhyalo vundaalane vidhaanaaniki kattubade vundi.