ఎటైనా వెళ్లి ఆలస్యంగా వస్తే తిట్లు... ఎటువంటి సామాజిక కార్యక్రమాల్లో పాల్గొనకుండా ఆంక్షలు... ఎదుటివారి స్వేచ్ఛకు భంగం కలిగించే విధంగా నిబంధనలు... ఎన్నో ఆశలతో కళాశాలలో చేరిన ఆమెకు... ఆ సమస్యల్నీ ఎదురయ్యాయి. దాంతో పోరాటం మొదలుపెట్టింది. హైకోర్టు వరకూ వెళ్లి అబ్బాయిలతో సమానంగా హక్కులు కావాలని పిటిషన్‌ దాఖలు చేసింది. ఆమే కేరళకు చెందిన అంజిత కే జోస్‌. ఆ విశేషాలేంటంటే...
అంజిత కే జోస్‌ది మధ్యతరగతి కుటుంబం. స్వస్థలం కేరళలోని వాయనాడ్‌. తల్లిదండ్రులు అక్కడే ఉంటున్నారు. వాయనాడ్‌లోనే ఇంటరు చదివింది. డిగ్రీ కోసం త్రిశూర్‌లోని కేరళవర్మ కళాశాలలో చేరింది. ఇది ఎయిడెడ్‌ కళాశాల. త్రిశూర్‌ నగరం కేరళ సాంస్కృతిక రాజధాని. ఇక్కడ అనేక సాహిత్య, ఇతర సామాజిక కార్యక్రమాలు నిత్యం జరుగుతూనే ఉంటాయి. కేరళవర్మ కళాశాలలో విద్యార్థులను తరగతి నుంచి 3.30 గంటలకు వదిలేవారు. హాస్టల్‌ నిబంధనల ప్రకారం వారందరూ కచ్చితంగా 4.30గంటలకు హాస్టల్‌లో ఉండాలి. కొన్ని రోజుల్లో ఆరు గంటలకు హాస్టల్‌ గేట్‌ మూసేస్తారు. ఆదివారం కూడా విద్యార్థినులు బయటకు వెళ్లేందుకు అనుమతి లేదు. దీంతో త్రిశూర్‌లో జరిగే చాలా కార్యక్రమాలకు వాళ్లు వెళ్లేవారు కాదు. ఒకవేళ ఎటైన వెళ్లి ఆలస్యంగా వస్తే... గేటు దగ్గర వాచ్‌మెన్‌ను ప్రాధేయపడాలి. ఆయన తలుపు తెరిచి వారిని వార్డెన్‌ గదిలోకి తీసుకెళ్లేవాడు. వార్డెన్‌ నుంచి తిట్లు. కానీ అదే కళాశాలలో చదివే అబ్బాయిలకు మాత్రం ఈ నిబంధనలు లేవు. అంజిత ఒకసారి అనారోగ్యానికి గురైనప్పుడు తరగతి గది నుంచి ఆస్పత్రికి వెళ్లింది. చెప్పకుండా వెళ్లిందని వార్డెన్‌ తిట్టింది. ఇటువంటి చేదు అనుభవాలు చాలా మంది విద్యార్థినులకు ఎదురయ్యాయి. పైగా విద్యార్థినులను రాజకీయ సమావేశాలు, చర్చల్లో పాల్గొనడం కూడా నిషేధమే. 'ఎంతో నేర్చుకుందామని కేరళవర్మ కళాశాలలో చేరిన విద్యార్థులకు ఈ నిబంధనలతో ఎప్పుడూ నిరాశే మిగిలిందిత' అని చెబుతుంది అంజిత.
పోరాడినా ఫలితం లేదు...
వీటన్నింటినీ ఎదిరించాలని ఎన్నోసార్లు తన మిత్రులతో చర్చించింది. ఆ నిబంధనలు సామాజికంగా ఎదగకుండా అడ్డుపడతాయని కళాశాల యాజమాన్యంతో రెండేళ్లపాటు పోరాడింది. అయినా ఫలితం లేదు. దీంతో ఆమె డిగ్రీ చివరి సంవత్సరంలో న్యాయస్థానాన్ని ఆశ్రయించాలని నిర్ణయించుకుంది. ఇందుకోసం జాతీయ న్యాయ కళాశాలలో చివరి సంవత్సరం చదువుతున్న తన మిత్రుడు అర్జున్‌ ఆజాద్‌ సహాయం తీసుకుంది. అలా సూర్య బినాయ్‌ అనే న్యాయవాది సహాయంతో 2017లో 'వసతి గృహాల్లో అబ్బాయిలతో పాటు అమ్మాయిలకు సమాన హక్కులు కల్పించాలని, క్రమశిక్షణ పేరుతో హక్కులకు భంగం కలిగించే నిబంధనలను తొలగించాలి' అని కోరుతూ కేరళ హైకోర్టులో నాలుగు నిబంధనలపై వ్యాజ్యం దాఖలు చేసింది. రెండేళ్ల పాటు న్యాయస్థానం చుట్టూ తిరిగింది. చివరకు కోర్టు ఆ నాలుగింటిలో రెండింటిని కొట్టివేస్తూ ఇటీవలే తీర్పునిచ్చింది. విద్యార్థులు రాజకీయ కార్యక్రమాల్లో పాల్గొనేలా, ఎప్పుడైనా సినిమాలకు వెళ్లేలా తీర్పు వెలువరించింది. 'నేనిప్పటికీ విజయం సాధించానని అనుకోవడం లేదు. కేవలం రెండింటినే రద్దుచేసింది కోర్టు. హాస్టల్లో ఉన్నప్పుడు వార్డెన్‌ కొన్ని సార్లు నాకు ఇబ్బంది కలిగించాలని చూసింది. కానీ వాటికి భయపడలేదు...' అని చెప్పే అంజిత ప్రస్తుతం పుదుచ్చేరి కేంద్రీయ విశ్వవిద్యాలయంలో సోషల్‌ వర్క్‌లో పోస్ట్‌ గ్యాడ్యుయేషన్‌ చేస్తోంది.
'నేనిప్పటికీ విజయం సాధించానని అనుకోవడం లేదు. కేవలం రెండింటినే రద్దుచేసింది కోర్టు. హాస్టల్లో ఉన్నప్పుడు వార్డెన్‌ కొన్ని సార్లు నాకు ఇబ్బంది కలిగించాలని చూసింది. కానీ వాటికి భయపడలేదు...'
etaina velli aalasyamgaa vaste titlu... etuvanti saamaajika kaaryakramaallo palgonakunda aankshalu... edutivaari swechchaku bhangam kaliginche vidhamgaa nibandhanalu... enno aasalato kalaasaalalo cherina aameku... aa samasyalnee edurayyaayi. daamto poratam modalupettindi. hycortu varakuu velli abbaayilatoe samaanamgaa hakkulu kaavaalani pitition daakhalu chesindi. aame keralaku chendina anjita kee jose. aa visheshaalentante...
anjita kee josedi madhyataragati kutumbam. swasthalam keralaloni vayanade. tallidandrulu akkade untunnaru. vaayanaadlone intaru chadivindi. digri kosam trisureelooni keralavarma kalaasaalalo cherindi. idhi aidde kalasala. trisure nagaram kerala saamskrutika rajadhani. ikkada aneka saahitya, itara saamaajika kaaryakramaalu nityam jarugutune untaayi. keralavarma kalaasaalalo vidyaarthulanu taragati nunchi 3.30 gantalaku vadilevaaru. hastle nibandhanala prakaaram vaarandaruu kachitamgaa 4.30gantalaku hastalle undaali. konni rojullo aaru gantalaku hastle gete moosestaaru. aadivaaram kuudaa vidyaarthinulu bayataku vellenduku anumati ledu. deentho trisureeloo jarige chala kaaryakramaalaku vaallu vellevaaru kaadu. okavela etaina velli aalasyamgaa vaste... getu daggara vaachmennu praadheyapadaali. aayana talupu terichi vaarini wardene gadiloki teesukellevaadu. wardene nunchi titlu. cony adhe kalaasaalalo chadive abbaayilaku maatram ee nibandhanalu levu. anjita okasari anaarogyaaniki gurainappudu taragati gadi nunchi aaspatriki vellindi. cheppakunda vellindani wardene tittindi. ituvanti chedu anubhavaalu chala mandi vidyaarthinulaku edurayyaayi. paiga vidyaarthinulanu rajakeeya samavesalu, charchallo palgonadam kuudaa nishedhame. 'entho neerchukundaamani keralavarma kalaasaalalo cherina vidyaarthulaku ee nibandhanalatho eppuduu nirashe migilindita' ani chebutundi anjita.
poradina phalitam ledu...
veetannintinii edirinchaalani ennosaarlu tana mitrulatho charchinchindi. aa nibandhanalu saamaajikamgaa edagakunda addupadataayani kalasala yaajamaanyamtho rendellapatu poradindi. aina phalitam ledu. deentho aame digri chivari samvatsaramlo nyaayasthaanaanni aasrayinchaalani nirnayinchukundi. indukosam jaateeya nyaaya kalaasaalalo chivari samvatsaram chaduvutunna tana mitrudu arjun aajade sahayam teesukundi. alaa suurya binni ane nyaayavaadi sahaayamtho 2017loo 'vasati gruhaallo abbaayilatoe paatu ammayilaku samaana hakkulu kalpinchaalani, kramasikshana paerutho hakkulaku bhangam kaliginche nibandhanalanu tolaginchaali' ani korutu kerala hycortulo naalugu nibandhanalapai vyaajyam daakhalu chesindi. rendella paatu nyaayasthaanam chuttu tirigindi. chivaraku kortu aa naalugintilo rendintini kottivestu itivale teerpunichindi. vidyaarthulu rajakeeya kaaryakramaallo palgonela, eppudaina sinimaalaku vellela teerpu veluvarinchindi. 'nenippatiki vijayam saadhinchaanani anukovadam ledu. kevalam rendintine radduchesindi kortu. haastallo unnappudu wardene konni saarlu naaku ibbandi kaliginchaalani chusindi. cony vaatiki bhayapadaledu...' ani cheppe anjita prastutam puducheri kendriiya vishwavidyaalayamlo soshalni varkylo poste gaduation chestondi.
'nenippatiki vijayam saadhinchaanani anukovadam ledu. kevalam rendintine radduchesindi kortu. haastallo unnappudu wardene konni saarlu naaku ibbandi kaliginchaalani chusindi. cony vaatiki bhayapadaledu...'