ఆదాయపన్ను శాఖ నుంచి నోటీసు అందిందా...? సిద్ధం కండి..
Sat, Jan 14, 2017, 07:59 PM
నల్లధనంపై పోరు పేరుతో పెద్ద నోట్లను రద్దు చేయడం, సామాన్యులు బ్యాంకుల వద్ద క్యూల్లో నిల్చుని మరీ డబ్బులు డిపాజిట్ చేయడం ముగిసిపోయింది. రూ.2.5 లక్షలకు మించి తమ ఖాతాల్లో జమ చేసిన వారికి నోటీసులు పంపే పనిలో ఆదాయపన్ను శాఖ ఉంది. కరెంటు ఖాతాల్లో అయితే రూ.12.5 లక్షలకు మించి చేసే డిపాజిట్ దారులకూ నోటీసులు అందనున్నాయి. మరి ఐటీ శాఖ నుంచి నోటీసు అందితే ఏంటి పరిస్థితి... ఏం చేయాలి...?
స్క్రూటినీ నోటీసు
ఓ వ్యక్తి లేదా సంస్థ దాఖలు చేసిన వార్షిక ఆదాయ వివరాల రిటర్నులను పరిశీలించేందుకు వీలుగా జారీ చేసే నోటీసు ఇది. రిటర్నుల్లో పేర్కొన్న వ్యయాలు, మినహాయింపులు, నష్టాలను ఆధారాలతో పోల్చి చూస్తారు. రిటర్నుల పరిశీలనలో భాగంగా విచారణ కూడా చేపట్టే అవకాశం ఉంటుంది. రిటర్నుల్లో చూపిన ఆదాయం సరిగ్గానే పేర్కొన్నారా...?, చట్టబద్ధంగా సరైనవేనా..? అన్నది నిర్ధారించుకుంటారు.
తప్పుడు వివరాలు అని గుర్తిస్తే...?
లోపాలు, వ్యత్యాసాలు, దోషాలు తమ దృష్టికి వస్తే అప్పుడు అసెస్ మెంట్ అధికారి తానే స్వయంగా పన్ను చెల్లింపుదారుడి వాస్తవిక ఆదాయాన్ని నిగ్గు తేలుస్తారు. సెక్షన్ 143(3) కింద ఈ పనిచేస్తారు. ఆ తర్వాత పన్నుతోపాటు వడ్డీలు, జరిమానాలను విధించే అవకాశం ఉంటుంది. అలాగే, చట్టపరమైన విచారణ చర్యలను కూడా ప్రారంభించవచ్చు.
రిటర్నులు దాఖలు చేయకుంటే..? పన్ను చెల్లించతగిన ఆదాయం ఆర్జించే ప్రతి ఒక్కరూ నిబంధనలకు అనుగుణంగా నిర్ణీత గడువులోపల రిటర్నులు దాఖలు చేయాలి. రిటర్నుల్లో పేర్కొనే ఆదాయ వివరాలు పన్ను శాఖ వద్దనున్న డేటాతో సరిపోలాలి. రూ.2.50 లక్షల కనీస ఆదాయ మినహాయింపు మార్కు దాటి ఆర్జన ఉంటే, టీడీఎస్ వంటివి కోత కోసినా గానీ రిటర్నులు దాఖలు చేయాల్సి ఉంటుంది. గత కొన్నేళ్లుగా పలు రకాల కారణాల రీత్యా రిటర్నులు దాఖలు చేయనట్టయితే స్క్రూటినీ నుంచి మినహాయింపు పొందలేరు. ఆ శాఖ నుంచి నోటీసు అందుకోవడానికి సిద్ధంగా ఉండాల్సిందే.
తక్కువ ఆదాయ వివరాలు పేర్కొంటే...ఆదాయంలో గణనీయమైన తగ్గుదల చూపితే లేదా గతేడాదితో పోలిస్తే గణనీయంగా పెరిగినా దీన్నో సందేహాస్పద కేసుగా పన్ను అధికారి భావించి స్క్రూటినీ చేపట్టవచ్చు. వ్యాపారాల్లో ఉన్న వారి విషయంలో ఎక్కువగా ఈ విధమైన తేడాలు కనిపిస్తుంటాయి. ఇటువంటి సందర్భాల్లో ఆదాయపన్ను శాఖ అధికారి వాస్తవాలు తెలుసుకునేందుకు ప్రయత్నిస్తారు. ఆధారాలతో కూడిన పత్రాలు, అకౌంట్, బ్యాలన్స్ షీట్లు, కుటుంబ సభ్యుల ఆదాయ వివరాలు వంటి సమాచారం కోరవచ్చు.
26ఏఎస్ అనేది ఓ వ్యక్తి తరఫున ఆదాయపన్ను శాఖకు మూలం వద్ద పన్ను కోత (టీడీఎస్)ను, జమలను సూచించే పత్రం. రిటర్నులు దాఖలు చేసే ముందు తమ తరఫున ఆదాయపన్ను శాఖకు జమ అయిన టీడీఎస్ లు, పన్నుల గురించి ఆ శాఖ వెబ్ సైట్ ద్వారా తెలుసుకోవచ్చు. ఎందుకంటే ఒక్కోసారి టీడీఎస్ అన్నది బ్యాంకులు, ఉద్యోగం చేస్తున్న కంపెనీలు జమ చేసే అవకాశం ఉంటుంది.
మినహాయింపు ఆదాయం గురించి పేర్కొనకపోవడం
కొన్ని రకాల ఆదాయంపై పన్ను మినహాయింపులు ఉంటాయన్న విషయం తెలిసిందే. షేర్లపై అందుకునే దీర్ఘకాలిక మూలధన లాభాలు, డివిడెండ్ రూపంలో అందుకునే ఆదాయం ఇలాంటిదే. పన్ను లేదు కదా అని ఈ ఆదాయం గురించి పేర్కొనకపోవడం తప్పిిదమే అవుతుంది. సేవింగ్స్ బ్యాంకు ఖాతాపై వడ్డీ అదాయం రూ.10వేల లోపు, పీపీఎఫ్ వడ్డీ, తల్లిదండ్రుల నుంచి అందుకునే బహమతులు ఇవన్నీ కూడా రిటర్నుల్లో తప్పనిసరిగా పేర్కొనాల్సి ఉంటుంది. ఇటువంటి సందర్భాల్లో మినహాయింపుల వివరాలను సరి చూసేందుకు వీలుగా స్క్రూటినీ చేపట్టే అవకాశం ఉంటుంది.
ఎఫ్ డీలపై, సేవింగ్స్ ఖాతాలపై వడ్డీ
బ్యాంకులు ఫిక్స్ డ్ డిపాజిట్లపై వడ్డీ ఆదాయం ఏటా రూ.10వేలకు మించి ఉంటే టీడీఎస్ కింద 10 శాతాన్ని కోసేసి ఆదాయపన్ను శాఖకు జమ చేస్తుంటాయి. ఇలాంటి సందర్బాల్లో ఇక పన్ను చెల్లించక్కర్లేదనుకుంటారు కొందరు. కానీ, ఇది తప్పు. ఎందుకంటే ఒక వ్యక్తి వార్షికంగా రూ.20వేల వడ్డీ ఆదాయం అందుకున్నాడనుకోండి. టీడీఎస్ గా రూ.2వేలను బ్యాంకులు మినహాయిస్తాయి. ఒకవేళ 20 శాతం ట్యాక్స్ చెల్లించాల్సిన శ్లాబులో ఉన్నారనుకోండి. రూ.20వేలకు రూ.4వేలను పన్ను కట్టాలి. అంటే టీడీఎస్ పోను మరో రూ.2వేలు చెల్లించాల్సి ఉంటుంది. ఇలా చేయని సందర్భాల్లో అటువంటి కేసులను స్క్రూటినీ కింద అధికారులు చేపడతారు.
రిఫండ్ లు కోరితే
అధిక మొత్తంలో రిఫండ్ కోరుతూ దరఖాస్తు చేసిన సమయాల్లోనూ మీ రిటర్నులను స్కూటినీ చేయవచ్చు. ఎందుకంటే ఆలస్యంగా చేసే రిఫండ్ లపై ఆగాయపన్ను శాఖ వడ్డీ చెల్లించాల్సి ఉంటుంది. ఈ భారాన్ని తప్పించుకునేందుకు రిటర్నుల పరిశీలను చేపడతారు. కొన్ని సందర్భాల్లో సమాచారాన్ని పరిశీలించి క్లెయిమ్ కు కారణాలు తెలుసుకుంటారు. వడ్డీ ఆదాయం ఏటా రూ.10వేలు దాటితే మూలం వద్ద పన్ను మినహాయించడం (టీడీఎస్) బ్యాంకులు చేసే పని. అయితే, వార్షిక ఆదాయం పన్ను వర్తించేంత లేనట్టయితే ఫామ్ 15హెచ్, 15జీ రూపంలో పత్రాన్ని సమర్పించడం ద్వారా టీడీఎస్ ను తప్పించుకోవచ్చు. ఈ పత్రాలను బ్యాంకులు ఐటీ శాఖకు పంపిస్తాయి. పాన్ నంబర్ ద్వారా మీ ఆదాయ వివరాలన్నీ ఆదాయపన్ను శాఖ అధికారులు తెలుసుకోగలరు. ఒకవేళ ఏదైనా మిస్ మ్యాచ్ అనిపిస్తే స్క్రూటినీ నోటీసుతో తమ పని ప్రారంభిస్తారు.
ఒక ఆర్థిక సంవత్సరంలో ఉద్యోగం మారినట్టయితే సంబంధిత వ్యక్తి అదే ఆర్థిక సంవత్సరంలో అప్పటి వరకు పాత కంపెనీలో అందుకున్న వేతనం మొత్తం గురించి కొత్త కంపెనీకి తెలియజేయరు. ఒకవేళ తెలియజేసినా పాత కంపెనీలో టీడీఎస్, సెక్షన్ 80సీ మినహాయంపుల గురించి చెప్పరు. దీంతో కొత్తగా ఉద్యోగంలో చేరిన కంపెనీ మీ తరఫున టీడీఎస్ ను మినహాయిస్తాయి. దీనివల్ల రెండు చోట్లా అవి పునరావృతమవుతాయి. పైగా పన్ను పరమైన సమస్యలు కూడా ఎదురవుతాయి. దాంతో నోటీసు అందుకోవాల్సి వస్తుంది.
అధిక విలువతో కూడిన లావాదేవీలు
అధిక విలువతో కూడిన లావాదేవీల సమాచారాన్ని ఆదాయపన్ను శాఖ అన్ని మార్గాల నుంచి తెప్పించుకుంటుంది. పెట్టుబడుల రూపేణా లేక కొనుగోలు రూపేణా అధిక విలువతోకూడిన లావాదేవీలు నిర్వహిస్తే ఐటీ కంట్లో పడినట్టే. దాంతో నోటీసు అందుకోవచ్చు. ఉదాహరణకు రూ.2 లక్షలకు మించిన క్రెడిట్ కార్డు వినియోగం, ఫిక్స్ డ్ డిపాజిట్లలో రూ.5 లక్షలకు మించి చేసే పెట్టుబడులు, రూ.10 లక్షలకు మించి బ్యాంకు ఖాతాల్లో జమలు, మ్యూచువల్ ఫండ్స్ లో రూ.2 లక్షలకు మించి చేసే పెట్టుబడులు, రూ.1 లక్షకు మించి విలువగల షేర్ల కొనుగోలు లేదా విక్రయం, రూ.30 లక్షలకు మించిన విలువగల ఆస్తుల విక్రయం లేదా కొనుగోలు సమాచారాన్ని సంబంధిత సంస్థలు విధిగా ఆదాయపన్ను శాఖకు తెలియజేయాల్సి ఉంటుంది. దీంతో స్క్రూటినీ బారిన పడవచ్చు.
సంపద పన్ను చాలా మందికి సంపద పన్ను చెల్లించాల్సిన విషయం తెలియదు. ఆస్తులు ఏవైనా గానీ... పట్టణ ప్రాంతాల్లో స్థలాలు, ఖాళీ ఇల్లు, కారు, బంగారం, ఖరీదైన వాచీలు, పెయింటింగ్స్ ఇటువంటి వాటిని కలిగి ఉన్న వారు వాటి విలువ ఎంతో లెక్కించాలి. రూ.30లక్షలు దాటితే దానిపై ఒక శాతం సంపద పన్నును రిటర్నులు దాఖలు చేయడం ద్వారా చెల్లించాల్సి ఉంటుందని తెలుసుకోవాలి. లేకుంటే నోటీసు వస్తుంది.
సెక్షన్ 143(1)
సాధారణంగా ఎక్కువ మందికి వచ్చే నోటీసు ఇది. రిటర్నులు ఫైల్ చేసిన తర్వాత వస్తుంది. దీన్నొక ఇంటిమేషన్ లెటర్ గానే పేర్కొంటారు. రిటర్నుల్లో పేర్కొన్న వివరాలను... తమదగ్గరున్న డేటాబేస్ లోని టీడీఎస్, అడ్వాన్స్ ట్యాక్స్, ఇతర అధిక విలువగల లావాదేవీల సమాచారంతో పోల్చుకుంటారు. కంప్యూటర్లే ఈ పని చేసేస్తాయి. చెల్లించాల్సినంత చెల్లించారా, లేక ఎక్కువ, తక్కువ పన్ను చెల్లించారా అన్నది తేలుస్తారు. సరిగ్గానే చెల్లించినట్టయితే రిటర్నులు ఆమోదం పొందినట్టు ఇంటిమేషన్ లెటర్ వస్తుంది. ఎక్కువ పన్ను చెల్లించినట్టు తేలితే రిఫండ్ గురించి సమాచారం ఇస్తారు. తక్కువ పన్ను చెల్లించినట్టు గుర్తిస్తే డిమాండ్ నోటీసు జారీ చేస్తారు. ఇటువంటప్పుడు 30 రోజుల్లోపు పన్ను చెల్లించాల్సి ఉంటుంది.
సెక్షన్ 142(1)
సకాలంలో రిటర్నులు సమర్పించకపోయినా, లేదా డాక్యుమెంట్లు అందకజేయకపోయినా ప్రాథమిక విచారణకు సంబంధించి ఈ సెక్షన్ కింద ఈ నోటీసు అందుకుంటారు. దీనికి నోటీసు అందుకున్న వారు సంతృప్తికరమైన సమాధానం ఇస్తే తదుపరి చర్యలు ఉండవు.
సెక్షన్ 143(2)
సెక్షన్ 142(1)కు ఫాలో అప్ నోటీసును సెక్షన్ 143(2) కింద జారీ చేస్తారు. 142(1) కింద ఇచ్చిన నోటీసుకు సంతృప్తికరమైన సమాధానం ఇవ్వకపోయినా, లేక డాక్యుమెంట్లు సమర్పించకపోయినా అధికారులు మరోసారి నోటీసు జారీ చేస్తారు. అనంతరం వారి రిటర్నుల స్క్రూటినీని ప్రారంభిస్తారు.
సెక్షన్ 148
కొంత ఆదాయాన్ని రిటర్నుల్లో చూపలేదని అసెస్ మెంట్ అధికారి భావిస్తే తిరిగి రిటర్నులు ఫైల్ చేయాలని ఈ నోటీసు ద్వారా కోరవచ్చు. ఇలా పన్ను ఎగవేసిన ఆదాయం రూ.లక్ష, ఆ లోపు ఉంటే సెక్షన్ 148 కింద నోటీసును సంబంధిత ఏడాది ముగిసిన తర్వాత నాలుగేళ్లలో జారీ చేయవచ్చు. రూ.లక్షకు మించితే ఆరేళ్లలోపు అయినా నోటీసు జారీ చేేసే అధికారం ఉంది.
సెక్షన్ 156
ఇదొక తప్పనిసరి డిమాండ్ నోటీసు. జరిమానా, పన్ను, ఇతరత్రా పన్ను బకాయిలు ఉంటే చెల్లించాలని కోరే డిమాండ్ నోటీసు.
సెక్షన్ 245
ఒక ఆర్థిక సంవత్సరానికి సంబంధించి రిఫండ్ కోరుతూ దరఖాస్తు చేశారనుకోండి. అదే సమయంలో సంబంధిత వ్యక్తి పన్ను బకాయి పడి ఉంటే... రిఫండ్ మొత్తం నుంచి దాన్ని సర్దుబాటు చేసుకుంటూ ఈ నోటీసు జారీ చేస్తారు.
సెక్షన్ 139(9)
ఈ సెక్షన్ కింద నోటీసు అందుకుంటే మాత్రం రిటర్నుల్లో పేర్కొన్న సమాచారం తప్పు అని భావించాల్సి ఉంటుంది. ఏవైనా వివరాలు పేర్కొనకపోయినా, పేర్కొన్న వివరాలు సరిపోలకపోయినా నోటీసు ఇస్తారు. అప్పుడు మీరు ఫైల్ చేసిన రిటర్నుల్లో సమాచారం అంతా సరిగ్గానే ఉందని భావిస్తే అదే విషయాన్ని తెలియజేయాలి. లేదంటే సవరించిన రిటర్నులను ఫైల్ చేయాల్సి ఉంటుంది. ఇందుకు 15 రోజులు గడువు ఇస్తారు.
నోటీసులు రావడానికి కారణాలు
- రిటర్నులు సకాలంలో ఫైల్ చేయకపోతే నోటీసు రావచ్చు. మీరు పనిచేస్తున్న సంస్థ మీ తరఫున టీడీఎస్ ను మినహాయింపు ఆదాయపన్ను శాఖకు జమచేస్తుంది. అప్పుడు రిటర్నులు ఫైల్ చేయకపోతే అధికారులు గుర్తించి రిటర్నులు ఫైల్ చేయాలని నోటీసు ద్వారా కోరతారు. అంతకుముందు ఆరు ఆర్థిక సంవత్సరాలకు సంబంధించి నోటీసును పంపవచ్చు.
- ఆలస్యంగా రిటర్నులు ఫైల్ చేస్తే ప్రతీ ఆర్థిక సంవత్సరానికి గాను రూ.5వేల జరిమానా ఉంటుంది. పన్ను బకాయి ఉంటే ఒక శాతం వడ్డీ చెల్లించాల్సి ఉంటుంది.
- టీడీఎస్, ఫామ్ 16లో గణాంకాలకు, వాస్తవంగా పన్ను జమలను సూచించే ఫామ్ 26లో లెక్కలకు సరిపోలకపోతే నోటీసు జారీ చేస్తారు. కంపెనీ మీ తరఫున టీడీఎస్ జమచేయకపోయినా, పొరపాటుగా మీ తరఫున బదులు మరొకరి పాన్ నంబర్ పేరుతో జమ చేసినా ఇటువంటి పరిస్థితి ఎదురుకావచ్చు. ఇటువంటి సందర్భాల్లో టీడీఎస్ సర్టిఫికెట్ తో పన్ను అధికారులకు వివరాలు సమర్పించాల్సి ఉంటుంది.
- ఫిక్స్ డ్ డిపాజిట్లపై వడ్డీ ఆదాయం, షేర్లపై మూలధన లాభాలు, అద్దె ద్వారా ఆదాయం అందుకుంటూ దీన్ని రిటర్నుల్లో చూపించని సందర్భాల్లో నోటీసు వస్తుంది. ఎందుకంటే ఆదాయపన్ను శాఖ ఇటువంటి వాటిని పట్టుకునేందుకు చాలా రకాల చర్యలు చేపట్టింది. ఇలా పన్ను ఆదాయం ఎగ్గొట్టే ప్రయత్నాలకు 100 నుంచి 300 శాతం జరిమానా విధిస్తారు. ఉదాహరణకు రూ.10వేల పన్ను ఎగ్గొడితే రూ.30వేల వరకు జరిమానా పడవచ్చు.
- షేర్లు కొనుగోలు, అమ్మకాలకు డీమ్యాట్, ట్రేడింగ్ ఖాతాలు తప్పనిసరి. ఈ ఖాతాల ప్రారంభానికి పాన్ నంబర్ తప్పకుండా ఇవ్వాల్సి ఉంటుంది. అలాగే, ప్రతీ లావాదేవీపై సెక్యూరిటీస్ ట్రాన్సాక్షన్ ట్యాక్స్ కొంత పడుతుంది. ఇది ప్రభుత్వానికి వెళుతుంది. పాన్ నంబర్ ఆధారంగా ప్రతీ వ్యక్తి కొనుగోళ్ల, అమ్మకాల వివరాలు ఆదాయపన్ను శాఖ డేటా బేస్ కు వెళ్లిపోతాయి. దాని సాయంతో సులభంగా పట్టుకుని నోటీసు పంపుతారు.
- కుటుంబ సభ్యుల పేరిట పెట్టుబడులు పెట్టినా ఆ సమాచారాన్ని ఐటీ రిటర్నుల్లో తెలియజేయాలి. లేదంటే ఆదాయపన్ను శాఖ పరిశీలనలో వీటిని వెల్లడించలేదని తెలిస్తే నోటీసు జారీ చేయవచ్చు.
వచ్చిన నోటీసు ఏ బాపతు...?
ఆదాయపన్ను శాఖ నుంచి నోటీసు అందితే కంగారు పడిపోవక్కర్లేదు. ముందుగా నోటీసును ఆసాంతం చదివి అందులోని విషయాన్ని తెలుసుకోవాలి. నోటీసులో ఉన్న పాన్ నంబర్, ఇతర వివరాలు తమవేనా అన్నది చెక్ చేసుకోవాలి. నోటీసు దేనికి సంబంధించినది అనేది పరిశీలించాలి. అధికారులు కొన్ని సందర్భాల్లో విచారణ నోటీసులు పంపుతుంటారు. ఈ నోటీసులో నగదుకు సంబంధించి నిర్ధిష్ట సమాచారం తెలియజేయాలని కోరవచ్చు. ట్యాక్స్ రిటర్నులు ఫైల్ చేసి ఉంటే ట్యాక్స్ స్క్రూటినీ నోటీసు జారీ చేయవచ్చు. అనంతరం సంబంధిత వ్యక్తి రిటర్నులను అధికారులు సమగ్రంగా పరిశీలిస్తారు.
నల్లధనం కేసులు అయితే ఎంక్వయిరీ నోటీసులు జారీ చేస్తారు. పెద్ద డిపాజిట్లకు సంబంధించి ఆదాయ వనరులను తెలియజేయాలని కోరతారు. లిమిటెడ్ లేదా డిటెయిల్డ్ స్క్రూటినీ ఈ రెండింటిలో ఏ నోటీసు అన్నది సమస్య తీవ్రతను బట్టి ఉంటుంది. ఉదాహరణకు ఓ వ్యక్తి వార్షిక ఆదాయపన్ను రిటర్నుల్లో సమాచారం, ఏటా బ్యాంకులు, మ్యూచువల్ ఫండ్ సంస్థలు తెలియజేసే పెద్ద లావాదేవీల వార్షిక సమాచార వివరాలతో సరిపోలకుంటే అప్పుడు డిటెయిల్డ్ స్క్రూటినీ నోటీసు జారీ చేసి ఆ పని చేపడతారు.
ఏం చేయాలి...? నోటీసు వచ్చినంత మాత్రాన తప్పు చేసినట్టు కాదు. తప్పు చేసినట్టు తేటతెల్లమయినట్టూ కాదు. నోటీసు అందితే ఓ పద్ధతి ప్రకారం వ్యవహరించాలి. నోటీసు ఉద్దేశ్యాన్ని అర్థం చేసుకోవాలి. స్క్రూటినీ నోటీసు అయితే ప్రత్యేకంగా ఏదైనీ సమాచారాన్ని అడగవచ్చు. దీనికి తగిన సమాధానాన్ని సిద్ధం చేసుకోవాలి. మీ వాదనకు ఆధారంగా తగిన ఆధారాలను జత చేయాలి. అవసరమైతే ఈ విషయంలో చార్టర్డ్ అకౌంటెంట్ సాయం పొందడం సమంజసం. మెయిల్ ద్వారా తెలియజేయవచ్చు. లేదా నేరుగా భౌతిక పత్రాల రూపంలోనయినా వివరాలు అందజేయవచ్చు. ఆదాయపన్ను శాఖ నిబంధనల మేరకు అనుమతించిన గడువులోపట స్పందన తెలియజేయాలి.
కొన్ని నోటీసుల్లో వ్యక్తిగతంగా అధికారుల ముందు హాజరై వివరాలు తెలియజేయాల్సి ఉంటుంది. ఇచ్చిన వివరాలు, ఆధారాలు సరిగ్గా ఉంటే ఏ ఇబ్బందీ ఉండదు. తప్పుడు వివరాలు ఇవ్వడం ద్వారా తప్పుదారి పట్టించే పని చేస్తే మాత్రం చట్టప్రకారం విచారణ ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుంది. తాము కంగారుతో సరిగ్గా తెలియజేయలేమని భావిస్తే పన్ను నిపుణుడిని ప్రతినిధిగా పంపవచ్చు. అసలు ఆదాయపన్ను శాఖ నుంచి నోటీసు తలనొప్పులే వద్దనుకుంటే రిటర్నుల గడువుకు ముందే పన్ను నిపుణులను కలవడం ద్వారా గడిచిన ఆర్థిక సంవత్సరానికి సంబంధించి సమస్త వివరాలు అందించి వారితో రిటర్నులు ఫైల్ చేయించడం ఉత్తమం.
వీటిని సిద్ధంగా ఉంచుకోవాలి
ఏటా ఆదాయపన్ను రిటర్నుల కాపీలను ఓ సెట్ జాగ్రత్తగా భద్రపరచుకోవాలి. ఎప్పుడైనా ఆదాయ మూలాలు అడిగితే చెప్పేందుకు ఉంటాయి. విదేశీ ఆస్తుల ద్వారా ఆదాయం పొందితే ఇందుకు సంబంధించి రికార్డులను 16 ఏళ్ల పాటు పదిల పరచాలి. దేశీయంగా వచ్చిన ఆదాయం అయితే ఆరేళ్లు, ఇతరత్రా అయితే నాలుగేళ్ల పాటు ఆధారాలను భద్రపరిచి ఉంచుకుంటే మంచిది. ఖాతాల పుస్తకాలు సిద్ధంగా ఉంచుకోవాలి. పీపీఎఫ్ పాస్ బుక్, మ్యూచువల్ ఫండ్, గృహరుణం స్టేట్ మెంట్లు అనేవి సెక్షన్ 80సీ మినహాయింపులకు అవసరం. ఆస్తుల కొనుగోళ్లకు సంబంధించి సేల్ డీడ్ ఉంచుకోవాలి. ఏడాదికి సంబంధించి బ్యాంకు ఖాతా స్టేట్ మెంట్ ను భద్రంగా ఉంచుకోవాలి. వ్యాపారులు అయితే కొనుగోళ్ల బిల్లులు, విక్రయ బిల్లులు, సరుకుల ప్రారంభ, ముగింపు స్టాక్ వివరాలు కూడా అవసరమే.
aadaayapannu saakha nunchi notisu andinda...? siddham kandi..
Sat, Jan 14, 2017, 07:59 PM
nalladhanampai poru paerutho pedda notlanu raddu cheyadam, saamaanyulu byaankula vadda cullo nilchuni mari dabbulu depazit cheyadam mugisipoyindi. roo.2.5 lakshalaku minchi tama khaataallo jama chesina vaariki notisulu pampe panilo aadaayapannu saakha undi. karentu khaataallo ayithe roo.12.5 lakshalaku minchi chese depazit daarulakuu notisulu andanunnaayi. mari it saakha nunchi notisu andithe enti paristhiti... yem cheyali...?
scrutiny notisu
oo vyakti leda samstha daakhalu chesina vaarshika aadaaya vivaraala reternulanu pariseelincheenduku veelugaa jaarii chese notisu idhi. reternullo perkonna vyayaalu, minahaayimpulu, nashtaalanu aadhaaraalato polchi chustaru. reternula pariseelanalo bhagamga vichaarana kuudaa chepatte avakaasam untundi. reternullo chuupina aadaayam sariggaane perkonnara...?, chattabaddhamgaa sarainavena..? annadi nirdhaarinchukuntaaru.
tappudu vivaraalu ani gurtiste...?
lopalu, vyatyaasaalu, doshalu tama drushtiki vaste appudu ases ment adhikari taane swayamgaa pannu chellimpudaarudi vaastavika aadaayaanni niggu telustaaru. section 143(3) kinda ee panichestaaru. aa tarvaata pannuthopaatu vaddeelu, jarimaanaalanu vidhinche avakaasam untundi. alaage, chattaparamaina vichaarana charyalanu kuudaa praarambhinchavacchu.
reternulu daakhalu cheyakunte..? pannu chellinchatagina aadaayam aarjinche prati okkaruu nibandhanalaku anugunamgaa nirneeta gaduvulopala reternulu daakhalu cheyali. reternullo perkone aadaaya vivaraalu pannu saakha vaddanunna detatho saripolali. roo.2.50 lakshala kaneesa aadaaya minahaayimpu maarku daati aarjana unte, tds vantivi kotha kosina gaanee reternulu daakhalu cheyalsi untundi. gatha konnellugaa palu rakala kaaranaala reetya reternulu daakhalu cheyanattayithe scrutiny nunchi minahaayimpu pondaleru. aa saakha nunchi notisu andukovadaaniki siddamgaa undalsinde.
takkuva aadaaya vivaraalu perkonte...aadaayamlo gananeeyamaina taggudala chuupithee leda gtedadito poliste gananeeyamgaa perigina deenno sandehaaspada kesugaa pannu adhikari bhavinchi scrutiny chepattavachhu. vyaapaaraallo unna vaari vishayamlo ekkuvagaa ee vidhamaina tedaalu kanipistuntaayi. ituvanti sandarbhaallo aadaayapannu saakha adhikari vaastavaalu telusukunenduku prayatnistaaru. aadhaaraalato kuudina patraalu, acount, balans sheetlu, kutumba sabhyula aadaaya vivaraalu vanti samacharam koravachhu.
26aas anedi oo vyakti tarafuna aadaayapannu saakhaku moolam vadda pannu kotha (tds)nu, jamalanu suchinche patram. reternulu daakhalu chese mundu tama tarafuna aadaayapannu saakhaku jama ayina tds lu, pannula gurinchi aa saakha veb sait dwara telusukovacchu. endukante okkosari tds annadi byaankulu, udyogam chestunna companylu jama chese avakaasam untundi.
minahaayimpu aadaayam gurinchi perkonakapovadam
konni rakala aadaayampai pannu minahaayimpulu untayanna vishayam telisinde. sherlapai andukune deerghakaalika mooladhana labhalu, dividend roopamlo andukune aadaayam ilantide. pannu ledu kada ani ee aadaayam gurinchi perkonakapovadam tappidame avutundi. savings byaanku khatapai vaddi adaayam roo.10vela lopu, ppf vaddi, tallidandrula nunchi andukune bahamatulu ivannee kuudaa reternullo tappanisarigaa perkonalsi untundi. ituvanti sandarbhaallo minahaayimpula vivaraalanu sari chusenduku veelugaa scrutiny chepatte avakaasam untundi.
ef deelapai, savings khatalapai vaddi
byaankulu ficks d depajitlapai vaddi aadaayam eta roo.10velaku minchi unte tds kinda 10 saataanni kosesi aadaayapannu saakhaku jama chestuntaayi. ilanti sandarbaallo ika pannu chellinchakkarledanuku kondaru. cony, idhi tappu. endukante oka vyakti vaarshikamgaa roo.20vela vaddi aadaayam andukunnadanukondi. tds gaa roo.2velanu byaankulu minahaayistaayi. okavela 20 saatam tax chellinchaalsina slaabulo unnaranukondi. roo.20velaku roo.4velanu pannu kattali. ante tds ponu maro roo.2velu chellinchaalsi untundi. ilaa cheyani sandarbhaallo atuvanti kesulanu scrutiny kinda adhikaarulu chepadataru.
refund lu korithe
adhika mottamlo refund korutu darakhastu chesina samayaalloonuu mee reternulanu scootiny cheyavachu. endukante aalasyamgaa chese refund lapai aagaayapannu saakha vaddi chellinchaalsi untundi. ee bhaaraanni tappinchukunenduku reternula pariseelanu chepadataru. konni sandarbhaallo samaachaaraanni pariseelinchi claim ku kaaranaalu telusukuntaaru. vaddi aadaayam eta roo.10velu daatithe moolam vadda pannu minahaayinchadam (tds) byaankulu chese pani. ayithe, vaarshika aadaayam pannu vartinchenta lenattayithe fam 15hehch, 15jee roopamlo patraanni samarpinchadam dwara tds nu tappinchukovacchu. ee patraalanu byaankulu it saakhaku pampistaayi. pan nambar dwara mee aadaaya vivaraalannii aadaayapannu saakha adhikaarulu telusukogalaru. okavela edaina mis match anipiste scrutiny notisuto tama pani praarambhistaaru.
oka aardhika samvatsaramlo udyogam maarinattayithe sambandhita vyakti adhe aardhika samvatsaramlo appati varaku paata companylo andukunna vetanam mottam gurinchi kotta kampeneeki teliyajeyaru. okavela teliyajesina paata companylo tds, section 80see minahaayampula gurinchi chepparu. deentho kottagaa udyogamlo cherina company mee tarafuna tds nu minahaayistaayi. deenivalla rendu chotla avi punaraavrutamavutaayi. paiga pannu paramaina samasyalu kuudaa eduravutaayi. daamto notisu andukovalsi vastundi.
adhika viluvatho kuudina lavadevilu
adhika viluvatho kuudina lavadevila samaachaaraanni aadaayapannu saakha anni maargaala nunchi teppinchukuntundi. pettubadula roopena leka konugolu roopena adhika viluvatokudina lavadevilu nirvahiste it kantlo padinatte. daamto notisu andukovachhu. udaaharanaku roo.2 lakshalaku minchina credit kaardu viniyogam, ficks d depajitlalo roo.5 lakshalaku minchi chese pettubadulu, roo.10 lakshalaku minchi byaanku khaataallo jamalu, mutuola funds loo roo.2 lakshalaku minchi chese pettubadulu, roo.1 lakshaku minchi viluvagala sherla konugolu leda vikrayam, roo.30 lakshalaku minchina viluvagala aastula vikrayam leda konugolu samaachaaraanni sambandhita samsthalu vidhigaa aadaayapannu saakhaku teliyajeyalsi untundi. deentho scrutiny baarina padavachhu.
sampada pannu chala mandiki sampada pannu chellinchaalsina vishayam teliyadu. aastulu evaina gaanee... pattana praantaallo sthalaalu, khaalii illu, kaaru, bangaram, khareedaina  vaacheelu, paintings ituvanti vaatini kaligi unna vaaru vaati viluva entho lekkinchaali. roo.30lakshalu daatithe daanipai oka saatam sampada pannunu reternulu daakhalu cheyadam dwara chellinchaalsi untundani telusukovali. lekunte notisu vastundi.
section 143(1)
saadhaaranamgaa ekkuva mandiki vache notisu idhi. reternulu fail chesina tarvaata vastundi. deennoka intimation leter gaane perkontaaru. reternullo perkonna vivaraalanu... tamadaggarunna database loni tds, adwans tax, itara adhika viluvagala lavadevila samaachaaramtho polchukuntaaru. computerle ee pani chesestayi. chellinchaalsinanta chellinchara, leka ekkuva, takkuva pannu chellinchara annadi telustaaru. sariggaane chellinchinattayite reternulu aamodam pondinattu intimation leter vastundi. ekkuva pannu chellinchinattu telithe refund gurinchi samacharam istaaru. takkuva pannu chellinchinattu gurtiste demand notisu jaarii chestaaru. ituvantappudu 30 rojullopu pannu chellinchaalsi untundi.
section 142(1)
sakaalamlo reternulu samarpinchakapoyina, leda daakyumentlu andakajeyakapoyina praathamika vichaaranaku sambandhinchi ee section kinda ee notisu andukuntaaru. deeniki notisu andukunna vaaru santruptikaramaina samadhanam iste tadupari charyalu undavu.
section 143(2)
section 142(1)ku falo ap notisunu section 143(2) kinda jaarii chestaaru. 142(1) kinda ichina notisuku santruptikaramaina samadhanam ivvakapoyina, leka daakyumentlu samarpinchakapoyina adhikaarulu marosari notisu jaarii chestaaru. anantaram vaari reternula scrutinyni praarambhistaaru.
section 148
kontha aadaayaanni reternullo chuupaleedani ases ment adhikari bhaviste tirigi reternulu fail cheyalani ee notisu dwara koravachhu. ilaa pannu egavesina aadaayam roo.laksha, aa lopu unte section 148 kinda notisunu sambandhita edaadi mugisina tarvaata naalugellalo jaarii cheyavachu. roo.lakshaku minchithe aarellalopu aina notisu jaarii chese adhikaaram undi.
section 156
idoka tappanisari demand notisu. jarimana, pannu, itaratra pannu bakaayilu unte chellinchaalani kore demand notisu.
section 245
oka aardhika samvatsaraaniki sambandhinchi refund korutu darakhastu chesaranukondi. adhe samayamlo sambandhita vyakti pannu bakayi padi unte... refund mottam nunchi daanni sardubaatu chesukuntu ee notisu jaarii chestaaru.
section 139(9)
ee section kinda notisu andukunte maatram reternullo perkonna samacharam tappu ani bhavinchalsi untundi. evaina vivaraalu perkonakapoyina, perkonna vivaraalu saripolakapoyina notisu istaaru. appudu meeru fail chesina reternullo samacharam antaa sariggaane undani bhaviste adhe vishayaanni teliyajeyaali. ledante savarinchina reternulanu fail cheyalsi untundi. induku 15 rojulu gaduvu istaaru.
notisulu raavadaaniki kaaranaalu
- reternulu sakaalamlo fail cheyakapothe notisu raavacchu. meeru panichestunna samstha mee tarafuna tds nu minahaayimpu aadaayapannu saakhaku jamachestundi. appudu reternulu fail cheyakapothe adhikaarulu gurtinchi reternulu fail cheyalani notisu dwara korataru. antakumundu aaru aardhika samvatsaraalaku sambandhinchi notisunu pampavacchu.
- aalasyamgaa reternulu fail cheste pratee aardhika samvatsaraaniki gaanu roo.5vela jarimana untundi. pannu bakayi unte oka saatam vaddi chellinchaalsi untundi.
- tds, fam 16loo ganaankaalaku, vaastavamgaa pannu jamalanu suchinche fam 26loo lekkalaku saripolakapothe notisu jaarii chestaaru. company mee tarafuna tds jamacheyakapoyina, porapaatugaa mee tarafuna badulu marokari pan nambar paerutho jama chesina ituvanti paristhiti edurukaavacchu. ituvanti sandarbhaallo tds certificate thoo pannu adhikaarulaku vivaraalu samarpinchaalsi untundi.
- ficks d depajitlapai vaddi aadaayam, sherlapai mooladhana labhalu, adde dwara aadaayam andukuntu deenni reternullo chuupinchani sandarbhaallo notisu vastundi. endukante aadaayapannu saakha ituvanti vaatini pattukunenduku chala rakala charyalu chepattindi. ilaa pannu aadaayam eggotte prayatnaalaku 100 nunchi 300 saatam jarimana vidhistaaru. udaaharanaku roo.10vela pannu eggodithe roo.30vela varaku jarimana padavachhu.
- sherlu konugolu, ammakaalaku deamat, trading khaataalu tappanisari. ee khatala praarambhaaniki pan nambar tappakunda ivvalsi untundi. alaage, pratee lavadevipai securities transaction tax kontha padutundi. idhi prabhutvaaniki velutundi. pan nambar aadhaaramgaa pratee vyakti konugolla, ammakala vivaraalu aadaayapannu saakha data bays ku vellipotaayi. daani saayamtho sulabhamgaa pattukuni notisu pamputaaru.
- kutumba sabhyula paerita pettubadulu pettina aa samaachaaraanni it reternullo teliyajeyaali. ledante aadaayapannu saakha pariseelanalo veetini velladinchaledani teliste notisu jaarii cheyavachu.
vachina notisu e baapatu...?
aadaayapannu saakha nunchi notisu andithe kangaaru padipovakkarledu. mundugaa notisunu aasaantam chadivi andulooni vishayaanni telusukovali. notisulo unna pan nambar, itara vivaraalu tamavena annadi chec chesukovali. notisu deniki sambandhinchinadi anedi pariseelinchaali. adhikaarulu konni sandarbhaallo vichaarana notisulu pamputuntaaru. ee notisulo nagaduku sambandhinchi nirdhishta samacharam teliyajeyaalani koravachhu. tax reternulu fail chesi unte tax scrutiny notisu jaarii cheyavachu. anantaram sambandhita vyakti reternulanu adhikaarulu samagramgaa pariseelistaaru.
nalladhanam kesulu ayithe enkvairy notisulu jaarii chestaaru. pedda depaajitlaku sambandhinchi aadaaya vanarulanu teliyajeyaalani korataru. limited leda detaild scrutiny ee rendintilo e notisu annadi samasya teevratanu batti untundi. udaaharanaku oo vyakti vaarshika aadaayapannu reternullo samacharam, eta byaankulu, mutuola fund samsthalu teliyajese pedda lavadevila vaarshika samachara vivaraalatoe saripolakunte appudu detaild scrutiny notisu jaarii chesi aa pani chepadataru.
yem cheyali...? notisu vachinanta maatraana tappu chesinattu kaadu. tappu chesinattu tetatellamayinattu kaadu. notisu andithe oo paddhati prakaaram vyavaharinchaali. notisu uddesyaanni artham chesukovali. scrutiny notisu ayithe pratyekamgaa edainee samaachaaraanni adagavachhu. deeniki tagina samaadhaanaanni siddham chesukovali. mee vaadanaku aadhaaramgaa tagina aadhaaraalanu jatha cheyali. avasaramaite ee vishayamlo charterd accountent saayam pondadam samanjasam. mail dwara teliyajeyavachhu. leda nerugaa bhautika patraala roopamlonayinaa vivaraalu andajeyavachhu. aadaayapannu saakha nibandhanala meraku anumatinchina gaduvulopata spandana teliyajeyaali.
konni noticello vyaktigatamgaa adhikaarula mundu hajarai vivaraalu teliyajeyalsi untundi. ichina vivaraalu, aadhaaraalu sarigga unte e ibbandi undadu. tappudu vivaraalu ivvadam dwara tappudaari pattinche pani cheste maatram chattaprakaram vichaarana edurkovalsi vastundi. taamu kangaarutho sarigga teliyajeyalemani bhaviste pannu nipunudini pratinidhigaa pampavacchu. asalu aadaayapannu saakha nunchi notisu talanoppule vaddanukunte reternula gaduvuku munde pannu nipunulanu kalavadam dwara gadichina aardhika samvatsaraaniki sambandhinchi samasta vivaraalu andinchi vaaritho reternulu fail cheyinchadam uttamam.
veetini siddamgaa unchukovali
eta aadaayapannu reternula kaapeelanu oo sett jaagrattagaa bhadraparachukovali. eppudaina aadaaya moolaalu adigithe cheppenduku untaayi. videshee aastula dwara aadaayam pondite induku sambandhinchi rikaardulanu 16 ella paatu padila parachaali. desheeyamgaa vachina aadaayam ayithe aarellu, itaratra ayithe nalugella paatu aadhaaraalanu bhadraparichi unchukunte manchidi. khatala pustakaalu siddamgaa unchukovali. ppf pas buk, mutuola fund, gruharunam state mentlu anevi section 80see minahaayimpulaku avasaram. aastula konugollaku sambandhinchi sel dead unchukovali. edaadiki sambandhinchi byaanku khata state ment nu bhadramgaa unchukovali. vyaapaarulu ayithe konugolla billulu, vikraya billulu, sarukula praarambha, mugimpu stack vivaraalu kuudaa avasarame.