జెనీవా: ఉగ్రవాద నిర్మూలన పేరిట చైనా తమ దేశంలోని మైనార్టీలపై మారణహోమానికి పాల్పడుతోందన్న అంతర్జాతీయ సమాజం ఆందోళన నిజమేనని తేలింది. షిన్‌జియాంగ్‌ ప్రాంతంలో వీగర్‌ ముస్లింలు, ఇతర మైనార్టీలపై చైనా హింసకు పాల్పడుతోందన్న ఆరోపణలు నమ్మదగినవేనని ఐక్యరాజ్యసమితి మానవహక్కుల సంఘం నివేదిక వెల్లడించింది. అక్కడ మనుషులపై దారుణమైన నేరాలు జరిగి ఉండొచ్చని అభిప్రాయపడింది. ఈ మేరకు బుధవారం సంచలన నివేదికను బయటపెట్టింది.
నిర్బంధ శిబిరాల్లో దారుణాలు..
షిన్‌జియాంగ్‌లో మానవ హక్కుల ఉల్లంఘనలు, మైనార్టీలపై హింసాకాండపై జర్నలిస్టులు, స్వతంత్ర సలహా బృందాలు జరిపిన పరిశోధనల ఆధారంగా ఈ నివేదికను రూపొందించారు. చైనాలోని పశ్చిమ షిన్‌జియాంగ్‌ ప్రాంతంలో గత కొన్నేళ్లుగా 10లక్షల మందికి పైగా వీగర్లు, ఇతర ముస్లిం మైనార్టీలను డ్రాగన్‌ సర్కారు నిర్బంధ శిబిరాలకు తరలించింది. అవి కేవలం వృత్తి విద్యా శిక్షణా కేంద్రాలు మాత్రమే అని, అతివాదం, తీవ్రవాదాన్ని అరికట్టేందుకే ఈ చర్యలు చేపట్టినట్లు చైనా చెబుతోంది. కానీ, అవి క్రూరమైన నిర్బంధ కేంద్రాలని అక్కడి నుంచి బయటికొచ్చిన వారు చెప్పడం గమనార్హం. దీంతో అక్కడి మైనార్టీల భద్రతపై పశ్చిమ దేశాలు తీవ్ర ఆందోళన వ్యక్తం చేశాయి. ఉగ్రవాద నిర్మూలన పేరుతో చైనా నరమేధానికి పాల్పడుతోందని అమెరికా, సహా పలు దేశాలు ఆరోపించాయి.
ఈ క్రమంలోనే పలు పరిశోధనలు జరిపిన అనంతరం ఐరాస మానవహక్కుల సంఘం తాజా నివేదిక విడుదల చేసింది. ఆ కేంద్రాల్లో బందీలుగా ఉన్నవారితో అధికారులు అత్యంత పాశవికంగా ప్రవర్తించడం, బలవంతంగా వైద్య చికిత్సలు చేయించడం వంటివి నిజమేనని నివేదిక తెలిపింది. కొందరిపై లైంగికపరమైన హింస కూడా జరిగినట్లు తెలిసిందని పేర్కొంది. దీనిపై అంతర్జాతీయ సమాజం తక్షణమే స్పందించాల్సిన అవసరం ఉందని ఐరాస అభిప్రాయపడింది. అయితే, అక్కడ మారణహోమం జరిగిందన్న పశ్చిమ దేశాల వాదనను ఈ నివేదికలో ఎక్కడా ప్రస్తావించలేదు.
చైనా ఏమంటోంది..
ఐరాస మానవహక్కుల చీఫ్‌ మిషెల్లీ బచెలెట్‌ ఆగస్టు 31న తన పదవి నుంచి దిగిపోయారు. పదవీకాలం ముగియటానికి కేవలం 13 నిమిషాల ముందు ఆమె ఈ నివేదికను విడుదల చేయడం గమనార్హం. నిజానికి ఈ నివేదిక ఎప్పుడో పూర్తయినప్పటికీ కొన్ని కారణాల వల్ల ఆలస్యమైంది. ఈ నివేదిక విడుదలను అడ్డుకొనేందుకు డ్రాగన్‌ నుంచి తీవ్ర ఒత్తిడి ఎదురైంది. కానీ, షిన్‌జియాంగ్‌లో జరుగుతోన్న దారుణాలు అంతర్జాతీయ సమాజం దృష్టికి తేవాలనే ఉద్దేశంతో ఈ నివేదికను విడుదల చేశానని మిషెల్లీ వెల్లడించారు. అయితే, ఎప్పటిలాగే ఈ నివేదికలోని అంశాలను చైనా ఖండించింది. షిన్‌జియాంగ్‌ వివాదం పూర్తిగా కల్పితమేనని, రాజకీయ ప్రయోజనాల కోసం ఇలాంటి ఆరోపణలు చేస్తున్నారని ఐరాసపై చైనా రాయబారి జాంగ్ జున్‌ ఆగ్రహం వ్యక్తం చేశారు. చైనా వృద్ధికి ఆటంకం కలిగించేందుకు.. తమ ప్రతిష్ఠకు భంగం కలిగించేందుకే పశ్చిమ దేశాలు చేస్తోన్న ప్రయత్నాలని దుయ్యబట్టారు. ఈ నివేదికను తాము ఇప్పటి వరకు చూడలేదని, కానీ దాన్ని తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తున్నామని పేర్కొన్నారు. చైనా అంతర్గత వ్యవహారాల్లో జోక్యం చేసుకోవడం తగదని సూచించారు.
jeniva: ugravaada nirmuulana paerita chaina tama desamloni minortylapy maaranahomaaniki paalpadutondanna antarjaatiiya samajam aandolana nijamenani telindi. shiniziangi praantamlo veegarm muslimlu, itara minortylapy chaina himsaku paalpadutondanna aaropanalu nammadaginavenani aikyaraajyasamiti maanavahakkula sangham nivedika velladinchindi. akkada manushulapai daarunamaina neraalu jarigi undochani abhipraayapadindi. ee meraku budhavaaram sanchalana nivedikanu bayatapettindi.
nirbandha sibiraallo daarunaalu..
shiniziangilo manava hakkula ullanghanalu, minortylapy himsaakaandapai jarnalistulu, swatantra salaha brundaalu jaripina parisodhanala aadhaaramgaa ee nivedikanu roopondinchaaru. chainaaloni paschima shiniziangi praantamlo gatha konnellugaa 10lakshala mandiki paiga veegarlu, itara muslim minortylanu dragon sarkaaru nirbandha sibiraalaku taralinchindi. avi kevalam vrutti vidya shikshanaa kendraalu matrame ani, ativaadam, teevravaadaanni arikattenduke ee charyalu chepattinatlu chaina chebutondi. cony, avi krooramaina nirbandha kendraalani akkadi nunchi bayatikochina vaaru cheppadam gamanarham. deentho akkadi minartyla bhadratapai paschima deshaalu teevra aandolana vyaktam chesaayi. ugravaada nirmuulana paerutho chaina naramedhaaniki paalpadutondani america, sahaa palu deshaalu aaropinchaayi.
ee kramamlone palu parisodhanalu jaripina anantaram airasa maanavahakkula sangham taja nivedika vidudala chesindi. aa kendraallo bandeelugaa unnavaaritoe adhikaarulu atyanta paasavikamgaa pravartinchadam, balavantamgaa vaidya chikitsalu cheyinchadam vantivi nijamenani nivedika telipindi. kondaripai laingikaparamaina himsa kuudaa jariginatlu telisindani perkondi. deenipai antarjaatiiya samajam takshaname spandinchaalsina avasaram undani airasa abhipraayapadindi. ayithe, akkada maaranahomam jarigindanna paschima deshaala vaadananu ee nivedikalo ekkada prastaavinchaledu.
chaina emantondi..
airasa maanavahakkula cheef mishelli bacheletse aagastu 31na tana padavi nunchi digipoyaaru. padaveekaalam mugiyataaniki kevalam 13 nimishaala mundu aame ee nivedikanu vidudala cheyadam gamanarham. nijaaniki ee nivedika eppudo puurtayinappatikii konni kaaranaala valla aalasyamaindi. ee nivedika vidudalanu addukonenduku dragon nunchi teevra ottidi eduraindi. cony, shiniziangilo jaruguthonna daarunaalu antarjaatiiya samajam drushtiki tevalane uddesamto ee nivedikanu vidudala chesanani mishelli velladinchaaru. ayithe, eppatilaage ee nivedikalooni amsaalanu chaina khandinchindi. shiniziangi vivaadam puurtigaa kalpitamenani, rajakeeya prayojanaala kosam ilanti aaropanalu chestunnarani airasapai chaina rayabari jang jun aagraham vyaktam chesaru. chaina vruddhiki aatankam kaliginchenduku.. tama pratishtaku bhangam kaliginchenduke paschima deshaalu chestonna prayatnaalani duyyabattaaru. ee nivedikanu taamu ippati varaku chudaledani, cony daanni teevramgaa vyatirekistunnamana perkonnaru. chaina antargata vyavahaaraallo jokyam chesukovadam tagadani suuchimchaaru.