మన తెలంగాణ/సిటీబ్యూరో : అన్నదానం ఆకలి తీరుస్తోంది…రక్త దానం ప్రాణాన్ని నిలుపుతోంది…అన్ని దానాల్లో ప్రాణాలను నిలిపేది రక్త దానం…రక్తం ఇవ్వడం వల్ల ఏలాంటి నష్టాలు లేవని వైద్యులు స్పష్టం చేస్తున్నారు. రక్తదానం చేసిన 72గంటల్లోనే రక్తం తయ్యారవుతోందని, మూడు నెలలకు ఒకసారి రక్త దానం చేయవచ్చని సూచిస్తున్నారు. రక్త దానంపై ఎంతో ప్రచారమవుతోన్న నేటికి కొందరు రక్త దానం చేసెందుకు ముందుకు రావడంలేదు. ఈ అపోహాలను వీడి రక్తదానం చేయండని వైద్యులు సూచిస్తున్నారు. నేడు రక్త దాన దినోత్సవం సందర్భంగా ప్రత్యేక కథనం….రక్తంలో ఎ, బి, ఓ అనే గ్రూపులు ఉన్నాయని 1900 సంవత్సరంలో కనుగొని నోబెల్ బహుమతితో పాటు ఫాదర్ ఆఫ్ ట్రాన్స్‌ఫ్యూషన్ మెడిసిన్ గుర్తింపును పొందిన కారల్‌ల్యాండ్ స్టెయినర్ జన్మదినం సందర్భంగా ప్రతి ఏటా జూన్ 14న ప్రపంచ రక్త దాన దినోత్సవం జరుపుకుంటున్నాం.
రక్త దానంలో యువకులు పెద్ద సంఖ్యలో పాల్గొనడమే కాకుండా, అవసరమున్న వారికి సమాచారమిచ్చేందుకు కొన్ని వెబ్‌సైట్‌లు,సోషల్ మీడియాలో బ్లడ్ డొనేషన్ గ్రూపులు నిర్వహిస్తున్నారు. దీంతో ఏ ప్రాంతంలో, ఏ సమయంలో ఏ గ్రూపు రక్తం అవసరమున్నా అందించే అవకాశం కల్పిస్తున్నారు.కానీ వేసవి కాలం కావడంతో నగరం నుంచి విద్యార్థులు సెలవుల్లో స్వస్థలాలకు వెళతారు. దీంతో వేసవిలో రక్త దానం చేసే వారు కూడా నగరంలో తగ్గుముఖం పడుతుంది.
రక్తం మనిషికి ప్రాణవాయువు కొన్ని అవయవాలు లేకుండా జీవించొచ్చు. కానీ రక్తం లేకుంటే బతికే అవకాశాలే లేవు. రోడ్డు ప్రమాదాలు,శస్త్రచికిత్సలు, సందర్భం ఏదైనా రోగి శరీరంలో ఉన్న రక్తం బయటకు పోవడంతో ఒంట్లో రక్త శాతం తగ్గుతోంది. దీనివల్ల మనిషి మరణించే ప్రమాదం కూడా ఉంది. కాబట్టి బాధితులకు వెంటనే రక్తం ఎక్కిస్తుంటారు. మహిళల విషయానికొస్తే ప్రసవం సమయయంలో చాలా వరకు అవసరముంటుంది. గుండె, కాలేయం, కిడ్నీ తదితర పెద్ద పెద్ద శస్త్రచికిత్సల సమయంలో రోగులకు రక్తం ఎంతో అవసరం. సరైన సమయంలో రక్తం ఎక్కించకపోతే రోగి బ్రతకడం కష్టమే…ఈ క్రమంలో రక్త దానానికి ప్రాధాన్యం పెరిగింది.
రక్తంలో మొత్తం 8రకాల ప్రధాన గ్రూపులున్నాయి. దీంతో పాటు మరో అరుదైన గ్రూపునకు చెందిన రక్తం ఉంది. ఎనిమిది ప్రధాన గ్రూపుల్లో నాలుగు గ్రూపులు పాజిటివ్‌కు,మరోనాలుగు గ్రూపులు నెగటీవ్‌కు సంబంధించినవి. అయితే మనుషుల్లో 90శాతం మంది పాజిటివ్ గ్రూపులకు సంబంధించిన వారే ఉంటారు. అందులో ఎక్కువ మొదటి స్థానంలో ‘ఓ’ పాజిటివ్, రెండో స్థానంలో ‘ఎ’ పాజిటివ్, మూడోస్థానంలో ‘బి’పాజిటివ్, నాలుగో స్థానంలో ‘ఎబి’పాజిటివ్ గ్రూపులు గ్రూపులకు చెందిన రక్తాన్ని కలిగి ఉంటారు. అదే విధంగా ‘ఎ’నెగటివ్, ‘బి’నెగటివ్,‘ఎబి’నెగటివ్,‘ఓ’నెగటివ్‌తో పాటు బొంబై బ్లడ్ గ్రూపులు ఉంటాయి. ఈ ఎనిమిది గ్రూపుల్లో ‘ఎబి’నెగటివ్,బొంబై గ్రూపులు అరుదైనవి.
సాధారణంగా మనం చేసే రక్త దానం ద్వారా సేకరించిన రక్తం లోంచి రెండు రకాల ద్రవాలు, రెందు రకాల కణాలను తీస్తారు. అందులో ముఖ్యమైంది. ప్యాకిడ్ రెడ్ బ్లడ్ సెల్స్. రక్తంలో ఎర్ర రక్త కణాలు, తెల్ల రక్తకణాలు, ప్లేట్ లెట్స్, ప్లాస్మా అనే నాలుగు ప్రధానమైన పదార్థాలుంటాయి. ఒకవ్యక్తి నుంచి సేకరించిన రక్తాన్ని హైస్పీడ్ రివల్యూషన్ పద్ధతి ద్వారా వీటిని వేరు చేస్తారు. రోగికి ఏది అవసరముంటే దాన్ని ఎక్కిస్తారు.
తరచుగా రక్తదానం చేయడంవల్ల క్యాన్సర్ వ్యాధి సోకే ముప్పును తగ్గించుకోవచ్చు. రక్తదానం వల్ల శరీరంలోని ఐరన్‌శాతం తగ్గిపోతుంది. తద్వారా క్యాన్సర్ వ్యాధి భారినపడే అవకాశాలు కూడా తగ్గుతాయి. ఇంతే కాకుండా కనీసం ఏడాదికి ఒకసారి రక్తదానం చేస్తే గుండెపోటు రావడం 88శాతం తగ్గిస్త్తుందని అమెరికన్ జర్నల్ ఎపిడిమియాలజీ స్పష్టం చేసింది. రక్తదాత ఇతరుల జీవితానికి భరోసా ఇవ్వడమే కాకుండా తన సొంత ఆరోగ్యాన్ని, జీవితాన్ని సైతం మెరుగ్గా తీర్చిదిద్దుకునేందుకు అవకాశముంటుందని వెల్లడించింది. కాలేయం ఆరోగ్యవంతంగాకూడా ఉంటుంది. శరీరంలోని ఇనుము నిల్వలు తగ్గిపోతాయి. నాన్ అల్కాహాల్ ఫ్యాటీ లివర్ సమస్యలు,ఇతర ఆరోగ్య ఇబ్బందులు ఎదురయ్యే అవకాశం తక్కువగా ఉంటుందని వైద్యులు చెబుతున్నారు.
నగరంలోని బాగ్ అంబర్‌పేట్ డిడి కాలనీకి చెందిన యోగేష్ రాజ్ శ్రీవాత్సవ ఇప్పటి వరకు 117సార్లు రక్తదానం చేసి రికార్డుల్లోకి ఎక్కాడు. ఇప్పటికే అధికంగా రక్తదానం చేసినందుకుగాను ఈయనకు పలు అవార్డులు సైతం దక్కాయి. ప్రాణాలను కాపాడేందుకు రక్తదానం చేయాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉందని ఆయన అంటున్నారు. ప్రతి ఒక్కరూ రక్తదానం చేసేందుకు ముందుకు రావాలని ఆయనకోరుతున్నారు. నేడు రక్తదాన దినోత్సవం సందర్భంగా మరో అవార్డును సైతం అందుకోనున్నారు.
సాధారణంగా ఒక వ్యక్తి నుంచి 450మిల్లీ లీటర్ల రక్తాన్ని సేకరిస్తారు. రక్తం సేకరించే ముందు రక్తదానం చేసే వారికి కొన్ని ప్ర ధానమైన పరీక్షలు చేస్తారు. రక్తదానం చే సే వ్యక్తి 18ఏళ్లు నిండి, 60ఏళ్లలోపు వయ సు వారై ఉండాలి. శారీరకంగా ఆరోగ్య వంతుడై ఉండాలి. 45కిలోలకు పైగా బరువు కలిగి ఉండాలి. రక్తదానం చేసిన వారికి పూర్తి స్థాయిలో రక్తం 21రోజుల్లో ఉత్పత్తి అవుతోంది. కనీసం మూడు నెలలకు ఒకసారైనా రక్త దానం చేయవచ్చు. రక్తదానం చేయడం ఆర్యోగానికి కూడా ఎంతో మేలు చేస్తుంది.
mana telamgaana/cityburo : annadaanam aakali teerustondiraekta daanam praanaanni niluputondinaenni daanaallo praanaalanu nilipedi rakta daanamraktam ivvadam valla elanti nashtaalu levani vaidyulu spashtam chestunnaru. raktadaanam chesina 72gantallone raktam tayyaaravutondani, moodu nelalaku okasari rakta daanam cheyavachani suuchistunnaaru. rakta daanampai entho prachaaramavutoonna netiki kondaru rakta daanam chesenduku munduku ravadamledu. ee apohaalanu veedi raktadaanam cheyandani vaidyulu suuchistunnaaru. nedu rakta daana dinotsavam sandarbhamgaa pratyeka kathanam.raktamlo e, bi, oo ane groopulu unnaayani 1900 samvatsaramlo kanugoni nobel bahumatito paatu fadar af transeateusion medicin gurtimpunu pondina caralleyand stainer janmadinam sandarbhamgaa prati eta joon 14na prapancha rakta daana dinotsavam jarupukuntunnam.
rakta daanamlo yuvakulu pedda sankhyalo palgonadame kakunda, avasaramunna vaariki samacharamichenduku konni webesitelu,soshal medialo blud donation groopulu nirvahistunnaaru. deentho e praantamlo, e samayamlo e groopu raktam avasaramunna andinche avakaasam kalpistunnaru.cony vesavi kaalam kaavadamtho nagaram nunchi vidyaarthulu selavullo swasthalaalaku velataaru. deentho vesavilo rakta daanam chese vaaru kuudaa nagaramlo taggumukham padutundi.
raktam manishiki praanavaayuvu konni avayavaalu lekunda jeevinchochu. cony raktam lekunte batike avakasale levu. roddu pramaadaalu,shastrachikitsalu, sandarbham edaina rogi sareeramlo unna raktam bayataku povadamtho ontlo rakta saatam taggutondi. deenivalla manishi maraninche pramaadam kuudaa undi. kabatti baadhitulaku ventane raktam ekkistuntaaru. mahilala vishayaanikoste prasavam samayayamlo chala varaku avasaramuntundi. gunde, kaaleyam, kidni taditara pedda pedda shastrachikitsala samayamlo rogulaku raktam entho avasaram. saraina samayamlo raktam ekkinchakapothe rogi bratakadam kashtame kramamlo rakta daanaaniki praadhaanyam perigindi.
raktamlo mottam 8rakala pradhaana groopulunnaayi. deentho paatu maro arudaina groopunaku chendina raktam undi. enimidi pradhaana groopullo naalugu groopulu paajitiveku,maronalugu groopulu negateeveku sambandhinchinavi. ayithe manushullo 90saatam mandi pajitive groopulaku sambandhinchina vaare untaaru. andulo ekkuva modati sthaanamlo aoo pajitive, rendo sthaanamlo ma pajitive, moodosthaanamlo abipazitive, naalugo sthaanamlo cabipogitive groopulu groopulaku chendina raktaanni kaligi untaaru. adhe vidhamgaa manegative, cbenegative,cabinagitive,conegativentho paatu bombai blud groopulu untaayi. ee enimidi groopullo cabinagitive,bombai groopulu arudainavi.
saadhaaranamgaa manam chese rakta daanam dwara sekarinchina raktam lonchi rendu rakala dravaalu, rendu rakala kanaalanu teestaaru. andulo mukhyamaindi. packid red blud sells. raktamlo erra rakta kanaalu, tella raktakanaalu, plate lets, plasma ane naalugu pradhaanamaina padaarthaaluntaayi. okavyakti nunchi sekarinchina raktaanni hysped revalution paddhati dwara veetini vaeru chestaaru. rogiki edhi avasaramunte daanni ekkistaaru.
tarachugaa raktadaanam cheyadamvalla cancer vyaadhi soke muppunu tagginchukovacchu. raktadaanam valla sareeramlooni airanysaatam taggipotundi. tadwara cancer vyaadhi bharinapade avakaasaalu kuudaa taggutaayi. inthe kakunda kaneesam edaadiki okasari raktadaanam cheste gundepotu ravadam 88saatam taggisttundani american jarnal epidimialaji spashtam chesindi. raktadaata itarula jeevitaaniki bharosa ivvadame kakunda tana sonta aarogyaanni, jeevitaanni saitam merugga teerchididdukunendu avakaasamuntundani velladinchindi. kaaleyam aarogyavantamgaakuda untundi. sareeramlooni inumu nilvalu taggipotayi. nan alkahal faty liver samasyalu,itara aarogya ibbandulu edurayye avakaasam takkuvagaa untundani vaidyulu chebutunnaru.
nagaramloni bag ambermet dide kaalaneeki chendina yogesh raj srivatsava ippati varaku 117saarlu raktadaanam chesi recordulloki ekkaadu. ippatike adhikamgaa raktadaanam chesinandukugaanu eeyanaku palu avaardulu saitam dakkayi. praanaalanu kaapaadenduku raktadaanam cheyalsina avasaram entainaa undani aayana antunnaru. prati okkaruu raktadaanam chesenduku munduku ravalani aayanakorutunnaaru. nedu raktadaana dinotsavam sandarbhamgaa maro avaardunu saitam andukonunnaru.
saadhaaranamgaa oka vyakti nunchi 450milli leaterla raktaanni sekaristaaru. raktam sekarinche mundu raktadaanam chese vaariki konni pra dhanamaina pareekshalu chestaaru. raktadaanam chee see vyakti 18ellu nindi, 60ellalopu vaya su vaarai undaali. saareerakamgaa aarogya vantudai undaali. 45kilolaku paiga baruvu kaligi undaali. raktadaanam chesina vaariki puurti sthaayilo raktam 21rojullo utpatti avutondi. kaneesam moodu nelalaku okasaraina rakta daanam cheyavachu. raktadaanam cheyadam aaryogaaniki kuudaa entho melu chestundi.