ఆలోచనా తరంగాలు: బుద్ధ పౌర్ణమి-2014
బుద్ధపౌర్ణమిని నేను అత్యంత శుభదినంగా భావిస్తాను.చిన్నప్పటినుంచీ బుద్ధుడిని చదివి ఆరాధించి అనుసరించడం దీనికి కారణం కావచ్చు.
గతంలో నాకొక స్నేహితుడుండేవాడు.అతనూ బుద్ధుడంటే అమితమైన అభిమానమూ ఆరాధనా ఉన్నవాడే.అయితే అతను బుద్ధుడిని ఎందుకు ఆరాధించేవాడో నాకు చాలాకాలం అర్ధమయ్యేది కాదు.బుద్ధుడిని దైవంగా భావించే చాలామంది హిందువుల లాగే అతనికీ బుద్ధత్వం అంటే సరియైన అవగాహన ఉండేది కాదు.కానీ బుద్ధుడిని ఆరాధించేవాడు.
ఒకరోజు అతన్ని ఇలా అడిగాను.
'మీ ఇంట్లో అంతా వైదిక సాంప్రదాయం పాటిస్తారు కదా? మరి బుద్ధుడేమో వేదాలని నిరసించాడు.నీవు బుద్ధుడిని ఎలా పూజిస్తున్నావు?'
అతను సరియైన సమాధానం చెప్పలేకపోయాడు.
చాలాసేపు ఆలోచించి 'బుద్ధుడు విష్ణువు అవతారం' అన్నాడు.
'వేదాలను నిరసించిన బుద్ధుడు విష్ణువు అవతారం ఎలా అయ్యాడు?' అడిగాను
అతను మళ్ళీ చాలాసేపు ఆలోచిస్తూ ఉండిపోయాడు.కాని చివరకు ఏమీ చెప్పలేకపోయాడు.
'నీకు బుద్ధుడంటేనే కాదు అవతారతత్త్వం అంటే కూడా ఏమీ తెలీదని నాకిప్పుడు అర్ధమైంది.నేను చెప్పనా?' అన్నాను.
'ఊ' అన్నాడు.
'నాస్తికులనూ పాషండులనూ బురిడీ కొట్టించడానికి విష్ణువు బుద్ధునిగా జన్మించి ఒక అసత్యబోదను వారికి బుద్ధమతం రూపంలో చేసి వారిని సరియైన దారినుంచి తప్పించాడని మీవాళ్ళు వ్రాశారు.మొదట్లో దశావతారాలలో బుద్ధుడు లేడు.బలరాముడూ కృష్ణుడూ విడివిడిగా ఉండేవారు.తర్వాత వారిద్దరినీ కలిపేసి ఒక స్లాట్ ఖాళీ చేసి అందులో బుద్ధుడిని ఉంచారు'
'నిజమా?'అన్నాడు
'అవును.మరి దేవుడు ప్రజలనూ లోకాన్నీ ఎందుకు తప్పుదారి పట్టిస్తాడు?అలాంటి పనులు ఎందుకు చేస్తాడు?'అడిగాను.
'చెయ్యడు.నిజమే' అని ఒప్పుకున్నాడు.
'దేశమంతటా విపరీతంగా అభిమానం సంపాదించుకుంటూ పెరిగిపోతున్న బుద్ధమతం యొక్క ప్రాబల్యాన్ని తగ్గించడానికే అవతారాలలో బుద్ధుని చేర్చారు.' అన్నాను.
'అయితే మరి అంత ప్రాబల్యం సంపాదించుకున్న బుద్ధమతం ఎందుకు ప్రస్తుతం మన దేశంలో లేకుండా పోయింది?' అడిగాడు.
'దానికి అనేక కారణాలున్నాయి.స్థిరంగా ఎక్కడా ఏదీ ఎల్లకాలం ఉండదు.ఇది సృష్టిధర్మం.అదిగాక బుద్ధమతపు తాత్విక చింతనలో కొన్ని లోపాలున్నాయి. శంకరాచార్యులు తన సునిశిత మేధాసంపత్తితో వాటిని విమర్శించారు.ఆయన వాదనను బౌద్ధులు ఎదుర్కోలేకపోయారు.ఈలోపల ముస్లిముల దండయాత్రలలో బౌద్ధ భిక్షువులను ఎక్కడికక్కడ ఊచకోత కోశారు. తప్పించుకున్నవారు ఇతరదేశాలకు పారిపోయారు.అలా బౌద్ధం మన దేశంలో అదృశ్యమై పోయింది.' అన్నాను.
'బుద్ధమతంలో ఉన్న లోపాలేమిటి? అడిగాడు.
'అది అనాత్మవాదం.నిరీశ్వరవాదం.వారు కర్మను నమ్మారు.కర్మఫలాన్ని నమ్మారు.కాని ఈశ్వరుని నమ్మలేదు.కర్మకు అధిష్టానంగా ఒక శక్తి ఉన్నదని, అది ఫలితాలను పంపిణీ చేస్తుందనీ వారు నమ్మలేదు.కర్మే ఫలితాన్ని ఇస్తుందని వారు అన్నారు.ఈవిషయంలో వారికీ పూర్వమీమాంసా వాదులకూ సామ్యాలున్నాయి.జడమైన కర్మ తనంతట తాను ఫలితాన్ని ఎలా ఇవ్వగలదు?అని శంకరులు ప్రశ్నించారు.దానికి వారు జవాబు చెప్పలేక పోయారు.ఒక్క వేదాంతమే దీనికి సరియైన తర్కబద్దమైన సమాధానం ఇవ్వగలిగింది' అన్నాను.
'ఈ విషయం నాకు తెలియదు.ఇంకా చెప్పు' అడిగాడు.
'వారు పునర్జన్మను నమ్మారు.కాని ఆత్మ లేదన్నారు.ఆత్మ లేకుంటే మళ్ళీ జన్మ ఎత్తెది ఏమిటి?అని శంకరులు వారిని ప్రశ్నించారు.దానికీ వారివద్ద జవాబు లేదు.తర్వాతి తరపు బౌద్ధులు ఈ సమస్యను అధిగమించడానికి 'ఆలయవిజ్ఞానం' అనే కొత్త థియరీని తెరపైకి తీసుకొచ్చారు.కర్మల వల్ల ఏర్పడే సంస్కారాలన్నీ 'ఆలయవిజ్ఞానం' అనే ఒక దానిలో గూడుకట్టుకుని ఉంటాయనీ అదే తిరిగి జన్మ ఎత్తుతూ ఉందనీ వారు భావించారు.అంటే ఆత్మ అనేది ఉందని తర్వాతి తరపు బౌద్ధులు లోపాయికారీగా ఒప్పుకున్నట్లే అయింది.అయితే ఆలయవిజ్ఞానం అనేది కూడా ఆత్మ కాదని వారన్నారు. అదే సమయంలో ఏదీ అంటించుకోని ఆత్మ,సంస్కారాలను ఎలా అంటించుకుని ఒకజన్మనుంచి ఇంకొక జన్మకు తీసుకెళుతుందో వేదాన్తులూ చెప్పలేక పోయారు.దానికోసం వారు,సూక్ష్మశరీరం అనీ,మాయ అనీ కొన్ని కాన్సెప్ట్ లను తెరపైకి తెచ్చారు.
ఏది ఏమైనా,ఆత్మవాదులైన భారతీయులు అనాత్మవాదమైన బౌద్ధాన్ని ఎల్లకాలం ఆరాధించలేకపోయారు.శూన్యాన్ని ఎవరైనా ఎలా ఆరాధించగలరు?' అని చెప్పాను.
'అసలీ గొడవలన్నీ ఎందుకు? అసలంటూ బుద్దుడు ఏమి చెప్పాడు?ఆయన అనుభవం ఏమిటి?ఇల్లూ వాకిలీ వదిలిపెట్టి అన్నేళ్ళు అడివిలో తపస్సుచేసి ఆయన ఏమి తెలుసుకున్నాడు?' అని అడిగాడు.
హోమ్ వర్క్ ఇవ్వకుండా అన్నీ తేరగా చెబుతూ పొతే అలుసవడం తప్ప ఉపయోగం ఉండదని నాకు అనుభవం నేర్పింది.
కనుక ఇలా అన్నాను.
'నాకు తెలియదు.బుద్ధుని అనుభవం ఏమిటో తెలియడానికి నేను బుద్దుడిని కాదుగా.ఆయనేమి చెప్పాడో నీవే తెలుసుకుని నాకు చెప్పాలి.ఏమీ తెలీకుండా ఎందుకు ఆయన్ని ఆరాధిస్తున్నావు?నీ ప్రశ్నలకు జవాబులు నీవే తెలుసుకుని నాకు చెప్పు.వింటాను.'
'నీవూ వైదిక సాంప్రదాయానికి చెందినవాడివే కదా?మరి నీవెందుకు బుద్ధుని ఆరాధిస్తున్నావు?' అడిగాడు.
'నీకో సంగతి తెలుసా?బుద్ధునికి చాలా సన్నిహితులైన ప్రధమశిష్యులు చాలామంది బ్రాహ్మణులే.అంతేకాదు బుద్ధునికి చాలాకాలం దారిచూపి ఆయనకు ధ్యానశిక్షణను ఇచ్చిన గురువులూ బ్రాహ్మణులే.సత్యాన్ని అనుసరించడం కోసం పూర్వకాలంలో తాము నమ్మిన సిద్ధాంతాలను సునాయాసంగా వారు పక్కన పెట్టేవారు.వారికి సత్యమే ప్రధానం గాని సిద్ధాంతాలు కాదు.' అన్నాను.
'నేనడిగిన దానికి నీవు సూటిగా జవాబు ఇవ్వలేదు.' అన్నాడు.
'ఉపనిషత్తులలో చెప్పబడిన జ్ఞానకాండకు అత్యున్నతశిఖరంగా బుద్ధుని నేను భావిస్తాను.శంకరులూ అదే.ఒకే నాణేనికి ఇద్దరూ బొమ్మా బొరుసూ వంటి వారు.శంకరులది పాజిటివ్ అప్రోచ్ అయితే బుద్ధునిది నెగటివ్ అప్రోచ్.అంతే తేడా.ఇద్దరూ చేరినది ఒక్కచోటికే.అయితే కొందరికి నెగటివ్ అప్రోచ్ బాగా నచ్చుతుంది.చిమ్మచీకటి రాత్రిలో ఉన్నట్లు అందులో ఏదో అర్ధంకాని బ్యూటీ ఉన్నది.' అన్నాను.
alochana taramgaalu: buddha pournami-2014
buddhapournamini nenu atyanta subhadinamgaa bhaavistaanu.chinnappatinunchi buddhudini chadivi aaraadhinchi anusarinchadam deeniki kaaranam kaavachhu.
gatamlo nakoka snehitudundevadu.athanuu buddhudante amitamaina abhimaanamuu aaraadhanaa unnawade.ayithe atanu buddhudini enduku aaraadhinchevaado naaku chalakalam ardhamayyedi kaadu.buddhudini daivangaa bhavinche chaalaamandi hinduvula lage atanikee buddatvam ante sariyaina avagaahana undedi kaadu.cony buddhudini aaraadhinchevaadu.
okaroju atanni ilaa adigaanu.
'mee intlo antaa vaidika saampradaayam paatistaaru kada? mari buddhudemo vaedaalani nirasinchaadu.neevu buddhudini ela poojistunnavu?'
atanu sariyaina samadhanam cheppalekapoyadu.
chaalaasepu aalochinchi 'buddhudu vishnuvu avataaram' annadu.
'vaedaalanu nirasinchina buddhudu vishnuvu avataaram ela ayyadu?' adigaanu
atanu mallee chaalaasepu aalochistuu undipoyaadu.kaani chivaraku emi cheppalekapoyadu.
'neeku buddhudantene kaadu avataaratattvam ante kuudaa emi teleedani nakippudu ardhamaindi.nenu cheppana?' annaanu.
'oo' annadu.
'naastikulanuu paashandulanuu buridy kottinchadaaniki vishnuvu buddhunigaa janminchi oka asatyabodanu vaariki buddhamatam roopamlo chesi vaarini sariyaina daarinunchi tappinchaadani meevaallu vraasaaru.modatlo dasaavataaraalalo buddhudu ledu.balaramudu krushnuduu vidividigaa undevaaru.tarvaata vaariddarinii kalipesi oka slat khaalii chesi andulo buddhudini unchaaru'
'nijama?'annadu
'avunu.mari devudu prajalanuu lokanni enduku tappudaari pattistaadu?alanti panulu enduku chestaadu?'adigaanu.
'cheyyadu.nijame' ani oppukunnadu.
'deshamantata vipareetamgaa abhimanam sampaadinchukuntuu perigipotunna buddhamatam yokka praabalyaanni tagginchadaanike avataaraalalo buddhuni cherchaaru.' annaanu.
'ayithe mari anta praabalyam sampaadinchukunna buddhamatam enduku prastutam mana desamlo lekunda poyindi?' adigaadu.
'daaniki aneka kaaranaalunnaayi.sthiramgaa ekkada edhee ellakaalam undadu.idhi srushtidharmam.adigaaka buddhamatapu taatvika chintanalo konni lopalunnayi. sankaraachaaryulu tana sunisita medhaasampattito vaatini vimarsinchaaru.aayana vaadananu bouddhulu edurkolekapoyaru.eelopala muslimula dandayaatralalo bouddha bhikshuvulanu ekkadikakkada oochakotha kosharu. tappinchukunnavaaru itaradesaalaku paaripoyaaru.alaa bouddham mana desamlo adrushyamai poyindi.' annaanu.
'buddhamatamlo unna lopalemiti? adigaadu.
'adhi anaatmavaadam.nireeswaravaadam.vaaru karmanu nammaru.karmaphalaanni nammaru.kaani eshwaruni nammaledu.karmaku adhishtaanamgaa oka sakti unnadani, adhi phalitaalanu pampinee chestundanii vaaru nammaledu.karme phalitaanni istundani vaaru annaru.eevishayamlo vaarikii purvamimamsa vaadulakuu saamyaalunnaayi.jadamaina karma tanantata taanu phalitaanni ela ivvagaladu?ani sankarulu prasninchaaru.daaniki vaaru jawabu cheppaleka poyaru.okka vedantame deeniki sariyaina tarkabaddamaina samadhanam ivvagaligindi' annaanu.
'ee vishayam naaku teliyadu.inka cheppu' adigaadu.
'vaaru punarjanmanu nammaru.kaani aatma ledannaru.aatma lekunte mallee janma ettedi emiti?ani sankarulu vaarini prasninchaaru.daanikee vaarivadda jawabu ledu.tarvaati tarapu bouddhulu ee samasyanu adhigaminchadaaniki 'aalayavignaanam' ane kotta thearini terapaiki teesukochaaru.karmala valla erpade samskaaraalannii 'aalayavignaanam' ane oka daanilo goodukattukuni untaayanee adhe tirigi janma ettutuu undanee vaaru bhaavinchaaru.ante aatma anedi undani tarvaati tarapu bouddhulu lopayikariga oppukunnatle ayindi.ayithe aalayavignaanam anedi kuudaa aatma kaadani vaarannaaru. adhe samayamlo edhee antinchukoni aatma,samskaaraalanu ela antinchukuni okajanmanunchi inkoka janmaku teesukelutundo vaedaantuluu cheppaleka poyaru.daanikosam vaaru,suukshmasareeram any,maaya any konni consept lanu terapaiki tecchaaru.
edhi emaina,aatmavaadulaina bhaaratheeyulu anaatmavaadamaina bouddhaanni ellakaalam aaraadhinchalekapoyaaru.shoonyaanni evaraina ela aaraadhinchagalaru?' ani cheppaanu.
'asali godavalannee enduku? asalantu buddudu emi cheppaadu?aayana anubhavam emiti?illu vaakili vadilipetti annellu adivilo tapassuchesi aayana emi telusukunnadu?' ani adigaadu.
hom work ivvakunda annee teragaa chebutuu pothe alusavadam tappa upayogam undadani naaku anubhavam nerpindi.
kanuka ilaa annaanu.
'naaku teliyadu.buddhuni anubhavam emito teliyadaaniki nenu buddudini kaadugaa.aayanemi cheppado neeve telusukuni naaku cheppali.emi telikunda enduku aayanni aaraadhistunnaavu?nee prasnalaku javaabulu neeve telusukuni naaku cheppu.vintaanu.'
'neevoo vaidika saampradaayaaniki chendinavadive kada?mari neevenduku buddhuni aaraadhistunnaavu?' adigaadu.
'neeko sangati telusa?buddhuniki chala sannihitulaina pradhamashishyulu chaalaamandi brahmanule.antekaadu buddhuniki chalakalam daarichuupi aayanaku dhyaanasikshananu ichina guruvuluu brahmanule.satyaanni anusarinchadam kosam poorvakaalamlo taamu nammina siddhaantaalanu sunayasanga vaaru pakkana pettevaaru.vaariki satyame pradhaanam gaani siddhaantaalu kaadu.' annaanu.
'nenadigina daaniki neevu suutigaa jawabu ivvaledu.' annadu.
'upanishattulalo cheppabadina ghnaanakaandaku atyunnatasikharamgaa buddhuni nenu bhaavistaanu.sankaruluu adhe.oke naaneniki iddaruu bomma borusuu vanti vaaru.sankaruladi pajitive aproch ayithe buddhunidi negative aproch.anthe teda.iddaruu cherinadi okkachotike.ayithe kondariki negative aproch baga nachutundi.chimmacheekati raatrilo unnatlu andulo edho ardhamkaani butey unnadi.' annaanu.