బ్లాగు పుస్తకం పై చిత్ర మాసపత్రిక జూలై 2012 సంచికలో ప్రచురితమైన సమీక్ష ఇది. సమీక్షకులు శ్రీమతి వలబోజు జ్యోతి.
బ్లాగు పుస్తకం డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలోలభిస్తుంది. కినిగె వెబ్ సైట్ ద్వారా ఈ పుస్తకం ప్రింట్ పుస్తకాన్ని ఆర్డర్ చేయవచ్చు. మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.
ఉన్న వూరు కన్న తల్లి సమానమంటారు. అమ్మను ఎలా మరిచిపోలేమో పుట్టిపెరిగిన ఊరును కూడా మరిచిపోలేం. దేశ చరిత్రలు ప్రాంతీయ చరిత్రలు రాయటం సులువు. గ్రామ చరిత్ర రాయటానికి ముందుగా పుట్టి పెరిగినవూరిపై మమకారముండాలి. ఆ వూరు చరిత్ర, సంస్కృతి, వ్యక్తులు, అభివ్యక్తులపై అధికారముండాలి. ఇన్నీ ఉన్నా ఒక్కోసారి చారిత్రక ఆధారాలు దొరకవు. తెలిసిన ఒకరిద్దరు పెద్దలూ తమ పిల్లలతో కలిసి ఉండటానికి దూరప్రాంతాలకు నివాసాలు మార్చుకున్న సందర్భాల్లో ఇది మరింత కష్టమవుతుంది. మిగతా వృత్తుల్లో ఉన్నవారు గ్రామచరిత్రలు రాసే కన్నా, ఉపాధ్యాయులు ఆ పనికి పూనుకుంటే మాత్రం ఊరి చరిత్రకు నిజంగా న్యాయం జరుగుతుంది.
తెలంగాణ సాహితీకారుల జాబితాలో చేరాల్సిన కవులనూ, వారి రచనలనూ పొందుపరచటానికి కృషి చేసిన సాహితీపరుడు. చిన్నప్పట్నుంచి తాను విన్న జానపద గేయాలు, నోటి పాటల వివరాలను సేకరించిన అసలు సిసలైన జానపదుడు. చరిత్ర అంటే పాలకులు మాత్రమేకాదు, పాలితులు కూడానని గ్రామ చరిత్రకు ఆనవాళ్ళైన చారిత్రక శకలాలతో పాటు గ్రామ పెద్దల జ్ఞాపకాలను కూడా ఒక్క చోట చేర్చి గ్రామం పుట్టినప్పటి నుంచి నాలుగు వందల ఏళ్ల చరిత్ర సమాహారంగా పుస్తకాన్ని తీర్చిదిద్దారు యాదగిరి. మోడెంపల్లిగా ఉన్న బేచిరా కుగ్రామ పునాదుల్ని తవ్వి ఎల్లమ్మ రంగాపురం ఆనవాళ్ళను వెదికి పట్టుకొని, గ్రామ నామాలపై గతంలో చేసిన పరిశోధనలకు దీటైన రచన చేశారు.
బిజినేపల్లి దగ్గరున్న నందివడ్డమాను (వర్థమానపురం) రాజధానిగా చేసుకొని, రాయచూరుదాకా పాలించిన గోన వంశీయుల కాలంతోనే అంటే క్రీ.శ.13వ శతాబ్దంలో ఆ వూరు పురుడు పోసుకుందని నిరూపించారు. వీర వైష్ణవ విజృంభణతో ఆలయాలు, వాటిలో విగ్రహాలతో పాటు గ్రామ నామాలు కూడా మారిపోయాయి. చదివేవారికి గ్రామ గ్రంథాలయం,పేరొందిన సాహితీ పరులు, వారి రచనలు, వ్యవసాయ పద్ధతులు, పాడి పంటలు, తూనికలు, కొలతలు, గ్రామ దేవతలు, ఆలయాలు, అపురూప శిల్పాలు, అన్ని విషయాలు యాదగిరిగారి పరిశోధనా పటిమకు నిదర్శనాలు.
జి.యాదగిరిగారు స్వయానా కవి, కళాకారుడు కాబట్టి ఆయన ఒంట పట్టించుకొన్న ఈ రెండు లక్షణాలు ఆయన వ్యక్తిత్వంలో భాగమై, వంద సంవత్సరాల కవిత్వం, ఏభై ఏళ్ల నాటక రంగం, యక్షగానాలు, బైలాటలు, యక్షగాన కళాకారులు వైద్యం గోపాల్,చాకలి ఎల్లయ్య, బెస్త బసవయ్య, రాచమళ్ళ గొల్లనారాయణ, బెస్త కృష్ణయ్య, ఒగ్గు కథకులు కురువ బీరన్నలపై అందించిన సమాచారం ఆ గ్రామాన్ని మరికొన్ని శతాబ్దాలపాటు బతికించుకుంటుంది. తాను స్వయంగా చిత్రకారుడు, విశ్వకర్మ అనువంశీకుడు, గ్రామానికి చెందిన శిల్పాలు, చింతోజు వీరయ్య, బెస్త మల్లయ్య, తోలుబొమ్మల కమ్మరి చంద్రయ్య, రంగయ్యగారు శిల్పితో పాటు వడ్ల లింగయ్య, ఆర్ చంద్రశేఖర్ లను వారు వేసిన చిత్రాలను శిల్పాలను పేర్కొంటూ గ్రామ చరిత్రలో, సాంస్కృతిక అనుబంధాలలో తానూ ఒక శకలమైనాడు జి.యాదగిరి. ఎల్లమ్మను తవ్వితీసి మసక బారిన చరిత్రను అద్దంలా తీర్చిదిద్ది గ్రామం పేరు ప్రఖ్యాతులు ఈ తరానికి అందించటానికి పడిన శ్రమ అంతా ఇంతా కాదు. కవులు, కళాకారులు, వృత్తి పనివాళ్ళు, పండుగలు, పబ్బాలు, జాతర్లు, సంబరాల ఫోటోలను సేకరించి ఆ వూరి చరిత్రతో పాటు నడుస్తున్న చరిత్రను కళ్ళకు కట్టినట్టు, మన ముందర ఒక్కో దృశ్యం కదలాడేటట్లు వర్ణించిన తీరు యాదగిరి గారి తపనకు తార్కాణం.
ఈరోజుల్లో చేష్టలుడిగిన ముసలోళ్ళు, శిథిలమైన గుళ్ళు, పుస్తకాల గ్రంథాలయం, ఊరు చుట్టూ దడి గట్టినట్టు పురాతన శిల్పాలు, ఇవన్నీ ఎవరిక్కావాలి? ఆధునికత పేరుతో నిన్నను కూడా మరిచే నేటి మనను తట్టిలేపి, వాటి ప్రాముఖ్యతను వివరించి, గ్రామంలోని ప్రతివారూ గర్వపడేలా మా వూరికీ చరిత్ర ఉంది. సాహిత్యం ఉంది, ఆటలున్నాయి. పాటలున్నాయి అన్న సోయిని రగిలించటంలో ఆయన పెకలించిన గత కాలపు పెళ్ళలు దాచినా దాగని సత్యాలు.
తెలంగాణలో గ్రంథాలయోద్యమం 20 వ శతాబ్దపు తొలినాళ్ళలో ప్రారంభమైనా, రంగాపురంలో 1951 సంవత్సరంలో ‘బాలవాణి’ గ్రంథాలయాన్ని నాటి యువకులు ఎలా నడిపించుకున్నారో చదివినవారికి ఏ మాత్రం స్వార్థ చింతనలేని గ్రామీణుల స్వచ్ఛమైన ఆలోచనలు ఈ తరం యువకుల్ని ప్రేరేపిస్తాయి.
ఇక శ్రామిక రంగంలో జిల్లెళ్ళ జంగయ్య, షబ్బీరలీలతో జరిపిన ఇంటర్యూలు, మానవ సంబంధాలను, నాటి జీవన విధానాన్ని, విద్య, రాజకీయ రంగాలు, వివిధ రంగాల్లో మొదటి వ్యక్తులు, ఉద్యోగులు, ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో సౌకర్యాలు, ప్రోత్సాహకాలు, అరుదైన 1869 నాటి రాజాచందూలాల్ రామగిరి సనదులను సేకరించి పి హెచ్ డీ పట్టాకు సరిపడ సమాచారాన్ని సమకూర్చాడు.
పుస్తకం చివర్లో రంగాపురం ఎల్లమ్మ దేవాలయం, ఎల్లమ్మ ప్రశస్తి, ఊరి ప్రజలనోళ్ళలో నానుతున్న తెలంగాణ సామెతలు, పొడుపు కథలు మనం మరిచిపోయినా యాదగిరిగారు మాత్రం అక్షరబద్ధం చేసారు. తాను సంప్రదాయ కుటుంబంలో జన్మించి, సాంప్రదాయ విద్యనభ్యసించినా, అభ్యుదయ భావాల పట్ల ఆకర్షితుడై, ఉద్యమాల బాటపట్టి, కొత్త బాణీలు కట్టి ఆ వూరిలో ఉద్యమాల్లో పాల్గొన్న త్యాగ జీవుల నేకరువుపెట్టారు.
పేరు కోసం పాటుపడని, పేరు చెప్పటానికే ముందుకు రాని సామాన్య జానపద గాయక, గాయకురాళ్ళ వివరాలతో పాటు వారి పాటల్ని కూడా సేకరించి మనముందుంచారు.
తన అరవై ఏడేళ్ల జీవన గమన నేపథ్యంలో కాచి వడపోసి మానవ సంబంధాలను మెరుగుపరచడంలో ఆ వూరి ఆచార వ్యవహారాలు ఎలా ప్రభావం చూపుతాయో వివరిస్తూ, గ్రామ సమాచారాన్ని చిత్రపటాలు, ఫోటోలతో సహా ప్రచురించి గ్రామ చరిత్రను నిక్షిప్తం చేయటమే గాక గ్రామ చరిత్రలు ఇలా రాయాలని, కొత్త ఒరవడిని దిద్ది, ఎల్లమ్మ రంగాపురానికి ఎన్నో వన్నెలద్దారు జి.యాదగిరిగారు.
ఎల్లమ్మ రంగాపురం గ్రామ చరిత్ర పుస్తకం డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. కినిగె ద్వారా ప్రింటు పుస్తకాన్ని కూడా 20 శాతం తగ్గింపు ధరకు తెప్పించుకోవచ్చు. మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.
షాడో ఇంకా సిఐబిలో చేరని కాలనికి చెందిన కథ. కులకర్ణిగారినుంచి తప్పించుకోడానికి జపాన్ వచ్చి అక్కడ కుంగ్‌ఫూ వంటి యుద్ధవిద్యలు నేర్చుకుంటున్నకాలానికి చెందినది.
షాడో, గంగారాంలు చింగ్‌లీ విద్యాపీఠంలో చేరుతారు. షాడోకి తెలియకుండా విద్యాపీఠం బయటకు వెళ్ళిన గంగారాం ఓ ప్రమాదంలో ఇరుక్కుంటాడు. అదే సమయంలో నిప్పుల గుండంలో దూకే విద్యని నేర్పిస్తున్న ప్యూజీశాన్ షాడోని అడుగడుగునా అవమానిస్తూంటాడు. గంగారం ప్రమాదకరమైన టోంగా వస్తాదుల చేతిలో చిక్కుకుపోయాడన్న కబురు అందగానే, విద్యాపీఠం నుంచి బయటకు వెళ్ళడానికి అనుమతి కోరుతాడు షాడో. అయితే, ప్యూజీశాన్ నిరాకరిస్తాడు. షాడో అతన్ని ఎదిరించి అక్కడ్నించి బయటపడతాడు.
అదే సమయంలో, గంగారాం కూడా తనని బంధించి ఉన్న వస్తాదులకు టోకరా ఇచ్చి పరుగుదీస్తాడు. దారిలో షాడో, గంగారం కలుసుకుంటారు. టోంగా వస్తాదుల నుంచి తప్పించుకునే క్రమంలో, గంగారాంని కలిసిన ఒక వ్యక్తి ఒక చిన్న మెటల్ మెటల్ ట్యూబ్ అతనికి ఇచ్చి, దాన్ని భద్రంగా లిన్‌ఫాంగ్ అనే వ్యక్తి అందించమని చెబుతాడు.
షాడో, గంగారం సకాయ్ సిటీకి బయల్దేరుతారు. వారు కలుసుకోవాలనుకున్న లిన్‌ఫాంగ్ వారికి స్టేషన్‌లోనే ఎదురుపడతాడు. ఆ మెటల్ ట్యూబ్‌లో ఉన్న రహస్యాన్ని వివరిస్తాడు. ఇంతలో అక్కడ జరిగిన దాడిలో ప్రాణాలు కోల్పోతాడు లిన్‌ఫాంగ్. మెటల్ ట్యూబ్ మాయమవుతుంది. షాడో, గంగారాంలపై హత్యానేరం మోపబడుతుంది. అక్కడి నుంచి తప్పించుకునే ప్రయత్నంలో షాడో, గంగారాంలు ఎన్నో ప్రమాదాలను ఎదుర్కుంటారు. అత్యంత ప్రమాదకరమైన బందిపోట్లను ఎదుర్కుంటారు. తర్వాత ఏం జరిగింది? షాడో ఎందుకు బంజాయ్‌గా మారాడు? బందిపోట్ల పీచమెలా అణిచాడు?
పిల్లలకు చిన్న తనం నించీ ఆటలూ పాటలూ కథలూ చాలా కావాలి. ఆ కథలు, మాయలతో మంత్రాలతో వున్నా, వాటితో పాటే పిల్లలకు సైన్సు విషయాలు కూడా అందుతూ వుండాలి. సైన్సు అంటే, మనం నివసించే ప్రకృతి గురించీ, మనం జీవించే సమాజం గురించీ, నిజమైన విషయాల్ని రుజువులతో సహా వివరించే జ్ఞానం.
ప్రకృతి విషయాల్లో, ప్రతీ సైన్సునీ నేర్చుకోనక్కరలేదు. వైద్య శాస్త్రం ప్రతీ మనిషికీ క్షుణ్ణంగా అక్కర లేదు. రోజూవారీగా పాటించ వలసిన ఆరోగ్య సూత్రలు తెలిస్తే చాలు. అనారోగ్యాలు మీద పడినప్పుడు, వాటి సంగతి వైద్యులు చూసుకుంటారు. వైద్యులకు తెలిసినంత శాస్త్రం, ప్రతీ మనిషికీ అక్కర లేదు. ఇతర ప్రకృతి శాస్త్రాల సంగతి కూడా అంతే. కానీ, మనం జీవించే సమాజం గురించి చెప్పే శాస్త్రం సంగతి అలా కాదు. మనం మనుషులం; జంతువులం కాదు. జంతువులైతే పుట్టినవి పుట్టినట్టే జీవించి మరణిస్తాయి. వాటికి ఏ శాస్త్రాలూ, ఏ జ్ఞానాలూ అక్కర లేదు. కానీ, మనుషులకు, మనుషుల సంబంధాల గురించి తెలియాలి. ఆర్ధిక శాస్త్రమే, మనుషుల సంబంధాల్నీ, వారి జీవిత విధానాల్నీ, వివరిస్తుంది. ఈ శాస్త్రమే, నిన్నటి – ఇవాల్టి – రేపటి జీవితాల్ని చూపిస్తుంది. ఇది ప్రతి మనిషికీ తెలిసివుండాలి.
విజయనగరం నించి ‘నానీ’ అనే పిల్లల మాసపత్రిక ఒకటి వస్తూ వుండేది (ఎడిటర్: ఎన్. కె. బాబు). ఆ పత్రిక కోసమే, మొదట ఈ పాఠాలు ప్రారంభించాను. అప్పుడు, ‘డబ్బు’ వరకే చెపుదామనుకున్నాను. ఈ పుస్తకంలో వున్న 8 వ పాఠం వరకే ఆ పత్రికలో వచ్చింది. తర్వాత, ఆ పత్రిక ఆర్ధిక ఇబ్బందుల వల్ల ఆగిపోయింది. పిల్లల కోసం, మిగతా పాఠాలు కూడా చెప్పాలని దీన్ని పూర్తి చేశాను.
అయితే, పిల్లల కోసం ఇంత పుస్తకమా? ఇందులో వున్న చివరి పాఠాలు పిల్లలకి అర్థమవుతాయా? అని, నాకే కొన్ని సార్లు సందేహాలు వచ్చాయి. ‘పిల్లల కోసం’ అనే దృష్టి తోనే పాఠాల్ని ఎక్కువ వివరాలతో చెప్పవలసి వచ్చింది. ఇది పిల్లల కోసం కాబట్టి, పుస్తకంలో అక్షరాల సైజు చాలా పెద్దది. చాలా చొట్ల బొమ్మలు. ప్రశ్నలూ – జవాబులూ. చివరి పాఠాల్లో పత్రికల వార్తలు కూడా. ఈ కారణాల వల్ల, పుస్తకం పెద్దది అయింది. కానీ పాఠాలన్నీ చిన్నవే. ఈ మాత్రం పాఠాలు లేకపోతే, ఈ సైన్సుని కనీసంగా అయినా తెలుసుకోవడం సాధ్యం కాదు.
పిల్లలలో అనేక స్థాయిల వాళ్ళు వుంటారు. పుస్తకాలు చదివే అలవాటు, నేర్చుకోవాలనే ఆసక్తి వున్న పిల్లలకు ఇది సమస్య కాదు. తర్కంతో సాగే విషయాలని అర్థం చేసుకోవడంలో సమస్య రాదు.
ఈ పాఠాల పేర్లూ, వాతిల్లో మాటలూ, వాటిల్లో పాత్రలూ, పిల్లల చెవుల్లో, మనసుల్లో పడితే చాలు. అసలు ఇలాంటి శాస్త్రం ఒకటి వుందని పిల్లలకి తెలిస్తే చాలు. ఒక సారి చదివితే అర్థం కాని పాఠాన్ని ఇంకోసారి చదువుకుంటారు. ఇక అదంతా వాళ్ళ ఆసక్తి. పిల్లలకు ఎక్కడైనా అవసరమైతే, పెద్ద వాళ్ళు కొంచెం సహాయం చేస్తే, అసలు సమస్యే ఉండదు.
అయితే, తెలియని ఏ శాస్త్రం నేర్చుకునేడప్పుడైనా, పెద్దలు కూడా పిల్లలతో సమానులే. పెద్దల్లో కూడా నూటికి 99 మందికి, సమాజం గురించి చెప్పే శాస్త్రం తెలీదు. దీని కోసం మార్క్స్ ‘కాపిటల్’ చదవాలి. కానీ, అది మొదట్లో అసాధ్యం. అందుకే, ‘కాపిటల్’కి ‘పరిచయం’ గతంలోనే రాశాను. దాన్ని పెద్దలు తేలిగ్గానే చదువుకోవచ్చు. అయినా, దాని కన్నా ముందు ఈ పుస్తకం, ప్రారంభ పాఠాలుగా ఉపయోగపడుతుంది. ‘కాపిటల్’ అంటే భయపడే, బద్దకించే పెద్దల కోసం కూడా దీన్ని దృష్టిలో పెట్టుకున్నాను. పిల్లల పుస్తకాలు పెద్దలు కూడా చదవాలి; నేర్చుకోవాలి. పిల్లలకి నేర్పాలి.
పిల్లల కోసం ఆర్ధిక శాస్త్రం డిజిటల్ రూపంలో కినిగెలో లభిస్తుంది. మరిన్ని వివరాలకు ఈ క్రింది లింక్‌ని అనుసరించండి.
blagu pustakam pai chitra maasapatrika juulai 2012 sanchikalo prachuritamaina sameeksha idhi. sameekshakulu srimati valaboju jyoti.
blagu pustakam disital roopamlo kinigelolabhistundi. kinige veb sait dwara ee pustakam print pustakaanni arder cheyavachu. marinni vivaraalaku ee krindi linkyni anusarinchandi.
unna vuuru kanna talli samaanamantaaru. ammanu ela marichipolemo puttiperigina oorunu kuudaa marichipolem. desha charitralu praantiiya charitralu rayatam suluvu. grama charitra raayataaniki mundugaa putti periginavuripai mamakaramundali. aa vuuru charitra, samskruti, vyaktulu, abhivyaktulapai adhikaaramundaali. innee unna okkosari chaaritraka aadhaaraalu dorakavu. telisina okariddaru peddaluu tama pillalatho kalisi undataaniki doorapraantaalaku nivaasaalu maarchukunna sandarbhaallo idhi marinta kashtamavutundi. migata vruttullo unnavaaru graamacharitralu rase kanna, upaadhyaayulu aa paniki poonukunte maatram oori charitraku nijamgaa nyaayam jarugutundi.
telamgaana saahitiikaarula jaabitaalo cheralsina kavulanuu, vaari rachanalanuu ponduparachataaniki krushi chesina saahitiiparudu. chinnappatnunchi taanu vinna jaanapada geyalu, noti paatala vivaraalanu sekarinchina asalu sisalaina jaanapadudu. charitra ante paalakulu maatramekaadu, paalitulu kuudaanani grama charitraku aanavaallaina chaaritraka sakalaalato paatu grama peddala ghnaapakaalanu kuudaa okka chota cherchi graamam puttinappati nunchi naalugu vandala ella charitra samaharamga pustakaanni teerchididdaaru yadagiri. modempalliga unna bechira kugrama punaadulni tavvi ellamma rangapuram aanavaallanu vediki pattukoni, grama naamaalapai gatamlo chesina parisoedhanalaku deetaina rachana chesaru.
bijinepalli daggarunna nandivaddamaanu (vardhamaanapuram) rajadhaniga chesukoni, rayachurudaka paalinchina gona vamseeyula kaalamtone ante cree.sha.13va sataabdamlo aa vuuru purudu posukundani niruupinchaaru. veera vaishnava vijrumbhanatho aalayaalu, vaatilo vigrahaalato paatu grama naamaalu kuudaa maripoyayi. chadivevaariki grama grandhaalayam,perondina saahitii parulu, vaari rachanalu, vyavasaaya paddhatulu, paadi pantalu, thoonikalu, kolatalu, grama devatalu, aalayaalu, apurupa shilpaalu, anni vishayaalu yaadagirigaari parisodhanaa patimaku nidarsanaalu.
ji.yaadagirigaaru swayana kavi, kalakarudu kabatti aayana onta pattinchukonna ee rendu lakshanaalu aayana vyaktitvamlo bhagamai, vanda samvatsaraala kavitvam, ebhai ella naataka rangam, yakshagaanaalu, bailaatalu, yakshagaana kalaakaarulu vaidyam gopal,chaakali ellayya, besta basavayya, rachamalla gollanarayana, besta krishnayya, oggu kathakulu kuruva beerannalapai andinchina samacharam aa graamaanni marikonni sataabdaalapaatu batikinchukuntundi. taanu swayamgaa chitrakaarudu, vishwakarma anuvamseekudu, graamaaniki chendina shilpaalu, chintoju veerayya, besta mallayya, tholubommala kammari chandrayya, rangayyagaaru silpito paatu vadla lingayya, ar chandrasekhar lanu vaaru vesina chitraalanu silpaalanu perkontu grama charitralo, saamskrutika anubandhaalalo taanuu oka sakalamainadu ji.yadagiri. ellammanu tavviteesi masaka baarina charitranu addamla teerchididdi graamam paeru prakhyaatulu ee taraaniki andinchataaniki padina shrama antaa intaa kaadu. kavulu, kalaakaarulu, vrutti panivaallu, pandugalu, pabbalu, jaatarlu, sambaraala photolanu sekarinchi aa vuuri charitratho paatu nadustunna charitranu kallaku kattinattu, mana mundara okko drushyam kadaladetatlu varninchina teeru yadagiri gaari tapanaku taarkaanam.
eerojullo cheshtaludigina musalollu, shidhilamaina gullu, pustakaala grandhaalayam, ooru chuttu dadi gattinattu puraatana shilpaalu, ivannee evarikkaavaali? aadhunikata paerutho ninnanu kuudaa mariche neti mananu tattilepi, vaati praamukhyatanu vivarinchi, graamamlooni prativaaruu garwapadela maa woorikee charitra undi. saahityam undi, aatalunnaayi. paatalunnaayi anna soini ragilinchatamlo aayana pekalinchina gatha kaalapu pellalu dachina daagani satyaalu.
telamgaanalo grandhaalayodyamam 20 va sataabdapu tolinaallalo praarambhamainaa, rangaapuramlo 1951 samvatsaramlo ebalavani grandhaalayaanni naati yuvakulu ela nadipinchukunnaro chadivinavaariki e maatram swaartha chintanaleni graameenula swachchamaina aalochanalu ee taram yuvakulni prerepistaayi.
ika shraamika rangamlo jillella jangayya, shabbiralilatho jaripina intaryuulu, manava sambandhaalanu, naati jeevana vidhaanaanni, vidya, rajakeeya rangaalu, vividha rangaallo modati vyaktulu, udyogulu, prabhutva paatasaalallo soukaryaalu, prothsaahakaalu, arudaina 1869 naati rajachandulal ramagiri sanadulanu sekarinchi pi hehch d pattaaku saripada samaachaaraanni samakuurchaadu.
pustakam chivarlo rangapuram ellamma devalayam, ellamma prasasti, oori prajalanollalo naanutunna telamgaana saametalu, podupu kathalu manam marichipoyina yaadagirigaaru maatram aksharabaddham chesaru. taanu sampradaaya kutumbamlo janminchi, saampradaaya vidyanabhyasinchinaa, abhyudaya bhavala patla aakarshitudai, udyamaala batapatti, kotta baaneelu katti aa voorilo udyamaallo palgonna tyaaga jeevula nekaruvupettaaru.
paeru kosam paatupadani, paeru cheppataanike munduku raani saamaanya jaanapada gaayaka, gayakuralla vivaraalatoe paatu vaari paatalni kuudaa sekarinchi manamundunchaaru.
tana aravai edella jeevana gamana nepathyamlo kaachi vadaposi manava sambandhaalanu meruguparachadamlo aa vuuri aachaara vyavahaaraalu ela prabhaavam chuuputaayoe vivaristuu, grama samaachaaraanni chitrapataalu, photolatho sahaa prachurinchi grama charitranu nikshiptam cheyatame gaaka grama charitralu ilaa rayalani, kotta oravadini diddi, ellamma rangaapuraaniki enno vanneladdaaru ji.yaadagirigaaru.
ellamma rangapuram grama charitra pustakam disital roopamlo kinigelo labhistundi. kinige dwara printu pustakaanni kuudaa 20 saatam taggimpu dharaku teppinchukovacchu. marinni vivaraalaku ee krindi linkyni anusarinchandi.
shado inka ciblo cherani kaalaniki chendina katha. kulakarnigaarinunchi tappinchukodaaniki japan vachi akkada kungyphoo vanti yuddhavidyalu nerchukuntunnakalana chendinadi.
shado, gangaaraamlu chinglee vidyaapeetamlo cherutaaru. shadoki teliyakunda vidyaapeetam bayataku vellina gangaram oo pramaadamlo irukkuntaadu. adhe samayamlo nippula gundamlo dooke vidyani nerpistunna puseesan shadoni adugaduguna avamaanistuuntaadu. gangaram pramaadakaramaina tonga vastaadula chetilo chikkukupoyadanna kaburu andagaane, vidyaapeetam nunchi bayataku velladaaniki anumati korutadu shado. ayithe, puseesan niraakaristaadu. shado atanni edirinchi akkadninchi bayatapadatadu.
adhe samayamlo, gangaram kuudaa tanani bandhinchi unna vastaadulaku tokara ichi parugudeestaadu. daarilo shado, gangaram kalusukuntaaru. tonga vastaadula nunchi tappinchukune kramamlo, gangaaraamni kalisina oka vyakti oka chinna metal metal tube ataniki ichi, daanni bhadramgaa linephong ane vyakti andinchamani chebutaadu.
shado, gangaram sakay siteeki bayalderutaaru. vaaru kalusukovalanukunna linephong vaariki stationlone edurupadataadu. aa metal tubelo unna rahasyaanni vivaristaadu. intalo akkada jarigina daadilo praanaalu kolpotadu linephong. metal tube maayamavutundi. shado, gangaaraamlapai hatyaneram mopabadutundi. akkadi nunchi tappinchukune prayatnamlo shado, gangaaraamlu enno pramaadaalanu edurkuntaaru. atyanta pramaadakaramaina bandipotlanu edurkuntaaru. tarvaata yem jarigindi? shado enduku banjeyyagaa maaraadu? bandipotla peechamela anichaadu?
pillalaku chinna tanam ninchee aataluu paataluu kathaluu chala kavali. aa kathalu, maayalatho mantraalato vunna, vaatitho pate pillalaku sainsu vishayaalu kuudaa andutuu vundaali. sainsu ante, manam nivasinche prakruti gurinchi, manam jeevinche samajam gurinchi, nijamaina vishayaalni rujuvulatho sahaa vivarinche ghnaanam.
prakruti vishayaallo, pratee sainsuni nerchukonakkaraledu. vaidya saastram pratee manishikee kshunnamgaa akkara ledu. rojuuvaareegaa paatincha valasina aarogya suutralu teliste chaalu. anaarogyaalu meeda padinappudu, vaati sangati vaidyulu chusukuntaru. vaidyulaku telisinanta saastram, pratee manishikee akkara ledu. itara prakruti saastraala sangati kuudaa anthe. cony, manam jeevinche samajam gurinchi cheppe saastram sangati alaa kaadu. manam manushulam; jantuvulam kaadu. jantuvulaite puttinavi puttinatte jeevinchi maranistaayi. vaatiki e saastraaluu, e ghnaanaaluu akkara ledu. cony, manushulaku, manushula sambandhaala gurinchi teliyaali. aardhika saastrame, manushula sambandhaalnii, vaari jeevita vidhaanaalnii, vivaristundi. ee saastrame, ninnati – ivalti – repati jeevitaalni choopistundi. idhi prati manishikee telisivundaali.
vijayanagaram ninchi nenani ane pillala maasapatrika okati vastuu vundedi (editer: en. ke. baabu). aa patrika kosame, modata ee paataalu praarambhinchaanu. appudu, edabbue varake chepudaamanukunnaanu. ee pustakamlo vunna 8 va paatham varake aa patrikalo vachindi. tarvaata, aa patrika aardhika ibbandula valla aagipoyindi. pillala kosam, migata paataalu kuudaa cheppaalani deenni puurti cheshaanu.
ayithe, pillala kosam inta pustakama? indulo vunna chivari paataalu pillalaki ardhamavutaya? ani, naake konni saarlu sandehaalu vachayi. kepillala kosam ane drushti thone paataalni ekkuva vivaraalatoe cheppavalasi vachindi. idhi pillala kosam kabatti, pustakamlo aksharaala saiju chala peddadi. chala chotla bommalu. prasnaluu – javaabuluu. chivari paathaallo patrikala vaartalu kuudaa. ee kaaranaala valla, pustakam peddadi ayindi. cony paataalannii chinnave. ee maatram paataalu lekapothe, ee sainsuni kaneesamgaa aina telusukovadam saadhyam kaadu.
pillalalo aneka sthaayila vaallu vuntaaru. pustakaalu chadive alavaatu, nerchukovalane aasakti vunna pillalaku idhi samasya kaadu. tarkamtho saage vishayaalani artham chesukovadamlo samasya raadu.
ee paataala paerluu, vaatillo maataluu, vaatillo paatraluu, pillala chevullo, manasullo padithe chaalu. asalu ilanti saastram okati vundani pillalaki teliste chaalu. oka saari chadivite artham kaani paataanni inkosari chaduvukuntaaru. ika adanta vaalla aasakti. pillalaku ekkadaina avasaramaite, pedda vaallu konchem sahayam cheste, asalu samasye undadu.
ayithe, teliyani e saastram nerchukunedappudaina, peddalu kuudaa pillalatho samanule. peddallo kuudaa nootiki 99 mandiki, samajam gurinchi cheppe saastram teleedu. deeni kosam marks acapitalle chadavali. cony, adhi modatlo asaadhyam. anduke, akaapitalmeki yeparichayam gtamlone raasaanu. daanni peddalu teliggaane chaduvukovachhu. aina, daani kanna mundu ee pustakam, praarambha paataalugaa upayogapadutundi. acapitalle ante bhayapade, baddakinche peddala kosam kuudaa deenni drushtilo pettukunnaanu. pillala pustakaalu peddalu kuudaa chadavali; nerchukovali. pillalaki nerpali.
pillala kosam aardhika saastram disital roopamlo kinigelo labhistundi. marinni vivaraalaku ee krindi linkyni anusarinchandi.