సకాలంలో వర్షాలు కురుస్తుండటం, సొంతూరులోనే ఎరువులు, నాణ్యమైన విత్తనాలు అందుబాటులోకి రావడంతో రైతులు వ్యవసాయ పనుల్లో నిమగ్నమయ్యారు. మొత్తం సాగు విస్తీర్ణంలో ఇప్పటికే సగానికిపైగా విస్తీర్ణంలో నాట్లు పూర్తయ్యాయి. దీంతో ఈ ఖరీఫ్‌లో గ్రామాలు పచ్చదనం సంతరించుకుని కళకళలాడుతున్నాయి.
సాక్షి, అమరావతి: తొలకరి పైర్లతో పుడమి కళకళలాడుతోంది. ఈ ఏడాది మొత్తం ఖరీఫ్‌ సాగు విస్తీర్ణంలో ఇప్పటికే సగానికి పైగా నాట్లు పూర్తి అయ్యాయి. అదునులో కురుస్తున్న వానలు, సకాలంలో అందిన ప్రభుత్వ ప్రోత్సాహకాలు, అందుబాటులో నాణ్యమైన విత్తనాలు.. ఎరువులు, క్రిమి సంహారక మందులు ఉండడం రైతన్నలకు ఈ ఏడాది బాగా కలిసివచ్చింది. రిజర్వాయర్లలోకి నీరు వచ్చి చేరుతుండడంతో డెల్టా ప్రాంతాలకు సమృద్ధిగా నీరు వదులుతున్నారు. నైరుతి రుతుపవనాలకు అల్పపీడనాలు తోడుకావడంతో రాష్ట్రంలోని 13 జిల్లాలకు గాను 12 జిల్లాలలో సాధారణం కన్నా ఎక్కువ వర్షపాతం నమోదైంది. శ్రీకాకుళంలో మాత్రం మామూలు స్థితిలో ఉంది. ఈ సీజన్‌లో ఇప్పటికి 212.9 మిల్లీమీటర్ల వర్షం కురవాల్సి ఉండగా.. 328.3 మిల్లీమీటర్లు కురిసింది.
ప్రస్తుత వర్షాలతో రాష్ట్రంలో ఖరీఫ్‌ సాగు ఇప్పటికే దాదాపు 22 లక్షల హెక్టార్లకు చేరింది. ఈ సీజన్‌లో మొత్తం సాగు విస్తీర్ణం 37.42 లక్షల హెక్టార్లు. మామూలుగా అయితే ఇప్పటికి 19 లక్షల హెక్టార్లలో పంటలు వేయాల్సి ఉంది. కానీ, అన్ని రకాల సానుకూల పరిస్థితుల నేపథ్యంలో అదనంగా రెండు లక్షల హెక్టార్లలో విత్తారు. గత ఏడాది ఇదే కాలానికి 13.98 లక్షల హెక్టార్లలో మాత్రమే పంటల్ని వేయడం గమనార్హం.
ఖరీఫ్‌ ప్రధాన పంటల్లో ఒకటైన వరి సాగు ఇప్పటికే 6.23 లక్షల హెక్టార్లకు చేరింది. రాష్ట్రంలోని 13 జిల్లాలలో వరి 14.97 లక్షల హెక్టార్లలో సాగు చేయించాలన్నది వ్యవసాయ శాఖ లక్ష్యం. ఇందులో ఇప్పటికి 6.23 లక్షల హెక్టార్లలో వరినాట్లు వేశారు. గత ఏడాది ఇదే కాలానికి 4.81 లక్షల హెక్టార్లలో మాత్రమే వరి సాగు కావడం గమనార్హం. ఉత్తరాంధ్ర, గోదావరి డెల్టాలో వరినాట్లు ఇప్పుడిప్పుడే ఊపందుకుంటున్నాయి. ముందుగా వేసిన జొన్న, సజ్జ, మొక్కజొన్న పైర్లు ఏపుగా పెరుగుతున్నాయి. నాగార్జునసాగర్‌ కుడికాల్వకు త్వరలో నీటిని వదిలే అవకాశం ఉండడంతో రైతులు భూముల్ని సిద్ధం చేసుకుంటున్నారు.
ఇక రెండో అతిపెద్ద పంటయిన వేరుశనగ విత్తడం దాదాపు ముగింపు దశకు చేరింది. మామూలు సాగు విస్తీర్ణం 7.04 లక్షల హెక్టార్లు కాగా.. ఇప్పటికే దాదాపు 7 లక్షల హెక్టార్లకు చేరింది. మొత్తంగా ఇప్పటివరకు ఆహార ధాన్యాల పంటలు 29 నుంచి 50 శాతం వరకు వేశారు. జొన్న, నువ్వు, సోయాబీన్, పత్తి, ఉల్లి పంటల సాగు 51 నుంచి 75 శాతం మధ్య, రాగి, వేరుశనగ పంటలు 76 నుంచి వంద శాతం మధ్య వేశారు. రాయలసీమ జిల్లాల్లో పంటల్ని విత్తడం తుది దశకు వచ్చింది. విజయనగరం, ప్రకాశం, వైఎస్సార్‌ కడప జిల్లాలలో ఇప్పుడిప్పుడే ఊపందుకుంటోంది. మిగతా అన్ని ప్రాంతాలలో పంటల్ని వేయడం ముమ్మరమైంది. ఇదిలా ఉంటే.. ముందుగా వేసిన వరి, జొన్న, మొక్కజొన్న, వేరుశనగ, పత్తి, చెరకు పంటలకు అక్కడక్కడా తెగుళ్లు సోకినట్లు వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్తలు గుర్తించి నివారణ చర్యలు సూచిస్తున్నారు.
► జూలై తొలి వారంలో విత్తిన వేరుశనగలో కలుపు నివారణ మందుల్ని పిచికారీ చేయకుంటే పంట 20–25 రోజుల వయసులో ఉన్నప్పుడు ఇమాజిత్‌ఫిర్‌ను ఎకరాకు 300 మిల్లీలీటర్లను 200 లీటర్ల నీటిలో కలిపి చల్లుకోవాలి
► రసం పీల్చే పురుగు, గొంగళి పురుగులను అరికట్టడానికి మోనోక్రోటోఫాస్‌ 320 మిల్లీలీటర్లను 200 లీటర్ల నీటిలో కలిపి పిచికారీ చేసుకోవాలి.
► 5 శాతం వేప గింజల కషాయాన్ని చల్లి రసం పీల్చే పురుగును నివారించుకోవచ్చని వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్త డాక్టర్‌ పి.రాంబాబు రైతులకు సలహా ఇచ్చారు.
sakaalamlo varshaalu kurustundatam, sonturulone eruvulu, naanhyamaina vittanaalu andubaatuloki raavadamtho raitulu vyavasaaya panullo nimagnamayyaaru. mottam saagu vistiirnamlo ippatike sagaanikipaigaa vistiirnamlo naatlu puurtayyaayi. deentho ee khariflo graamaalu pachadanam santarinchukuni kalakalalaadutunnaayi.
saakshi, amaravati: tolakari pairlatho pudami kalakalalaadutondi. ee edaadi mottam kharif saagu vistiirnamlo ippatike sagaaniki paiga naatlu puurti ayyai. adunulo kurustunna vaanalu, sakaalamlo andina prabhutva prothsaahakaalu, andubaatulo naanhyamaina vittanaalu.. eruvulu, krimi samharaka mandulu undadam raitannalaku ee edaadi baga kalisivacchindi. rijarvaayarlaloki neeru vachi cherutundadamto delta praantaalaku samruddhigaa neeru vadulutunnaaru. nairuti ruthupavanaalaku alpapeedanaalu thodukaavadamtho rashtramloni 13 jillalaku gaanu 12 jillaalalo saadhaaranam kanna ekkuva varshapaatam namodaindi. srikaakulamlo maatram maamuulu sthitilo undi. ee seejanlo ippatiki 212.9 milleemeetarla varsham kuravalsi undagaa.. 328.3 milleemeetarlu kurisindi.
prastuta varshaalato rashtramlo kharif saagu ippatike daadaapu 22 lakshala hectarlaku cherindi. ee seejanlo mottam saagu vistiirnam 37.42 lakshala hectarlu. maamuulugaa ayithe ippatiki 19 lakshala hectarlalo pantalu veyalsi undi. cony, anni rakala saanukuula paristhitula nepathyamlo adanamgaa rendu lakshala hectarlalo vittaaru. gatha edaadi ide kaalaaniki 13.98 lakshala hectarlalo matrame pantalni veyadam gamanarham.
kharif pradhaana pantallo okataina vari saagu ippatike 6.23 lakshala hectarlaku cherindi. rashtramloni 13 jillaalalo vari 14.97 lakshala hectarlalo saagu cheyinchaalannadi vyavasaaya saakha lakshyam. indulo ippatiki 6.23 lakshala hectarlalo varinaatlu vaesaaru. gatha edaadi ide kaalaaniki 4.81 lakshala hectarlalo matrame vari saagu kaavadam gamanarham. uttarandhra, godavari deltalo varinaatlu ippudippude oopandukuntunnaayi. mundugaa vesina jonna, sajja, mokkajonna pairlu epuga perugutunnaayi. nagarjunasagari kudikaalvaku twaralo neetini vadile avakaasam undadamtho raitulu bhoomulni siddham chesukuntunnaru.
ika rendo atipedda pantayina verusanaga vittadam daadaapu mugimpu dasaku cherindi. maamuulu saagu vistiirnam 7.04 lakshala hectarlu kaga.. ippatike daadaapu 7 lakshala hectarlaku cherindi. mottamgaa ippativaraku aahaara dhaanyaala pantalu 29 nunchi 50 saatam varaku vaesaaru. jonna, nuvvu, soyabin, patti, ulli pantala saagu 51 nunchi 75 saatam madhya, raagi, verusanaga pantalu 76 nunchi vanda saatam madhya vaesaaru. rayalaseema jillaallo pantalni vittadam tudi dasaku vachindi. vijayanagaram, prakaasam, viessare kadapa jillaalalo ippudippude oopandukuntondi. migata anni praantaalalo pantalni veyadam mummaramaindi. idila unte.. mundugaa vesina vari, jonna, mokkajonna, verusanaga, patti, cheraku pantalaku akkadakkada tegullu sokinatlu vyavasaaya saastravettalu gurtinchi nivaarana charyalu suuchistunnaaru.
u juulai toli vaaramlo vittina verusanagalo kalupu nivaarana mandulni pichikari cheyakunte panta 20–25 rojula vayasulo unnappudu imaajithmirino ekaraaku 300 milleeliitarlanu 200 leaterla neetilo kalipi challukovali
u rasam peelche purugu, gongali purugulanu arikattadaaniki monocrotophosi 320 milleeliitarlanu 200 leaterla neetilo kalipi pichikari chesukovali.
u 5 saatam vepa ginjala kashaayaanni challi rasam peelche purugunu nivaarinchukovachchani vyavasaaya saastravetta dactor pi.rambabu raitulaku salaha icharu.