నేనెప్పుడో... | Prajasakti::Telugu Daily
Home » స్నేహ » నేనెప్పుడో...
''...ఛీ అంతే బేపికి తెలుస్తాది. అంతకన్నా అద్దోనం. ముండ్రాల మొగుడు. ఎన్నంతే మాత్రం సిగ్గా... లజ్జా? ఏం పుట్టుక పుట్టాడో...? తల్లి కన్నాది కానుపు... ఎన్ని నోములు నోసి కన్నాదో ఈ కొడుకుని, నా మెడకి సుట్టుకోడానికి.
ఇదిగో... ఈ వొజ్రాన్ని కన్నాడు ఆ వొజ్రిం. ఎల్లమ్మని ఎంచక్కర్లేదు, పోలమ్మని పొంచక్కర్లేదు...''
అప్పలస్వామి కోడలు దండకం మొదలు పెట్టింది. ఊరందరికీ కోడి కూతతో తెల్లారుతుంది. కానీ అప్పలస్వామికి మాత్రం కోడలు దండకంతోనే తెల్లారింది. అప్పలస్వామికి కళ్లమీద నుండి నిద్రమత్తు ఎగిరిపోయింది.
'రాత్రి ఎప్పుడొచ్చాడో... రాత్రి ఎక్కింది ఇంకా దిగిందో లేదో! ఆడ్ని ఏటీ సెయ్యిలేక నా మీద ఇంతెత్తు లేస్తుంది మా కోడలు. ''మనిషికొక మాట, గొడ్డుకొక దెబ్బ'' అన్నారు కదా! ఏ మాటైనా పట్టించుకుంటే కదా ఆడు... అది మాత్రం ఏటి సెయ్యిగల్దు' అనుకుంటూ కూర్చున్న వాడల్లా లేచి నెమ్మదిగా వీధి గుమ్మం వైపు అడుగులు వేశాడు.
ఇంటి ముందు పశువులసాల, సాలలో పశువులు వాటికి కుడితి పెట్టి గడ్డెయ్యాల. సాలలోని పేడతీసి, తుడిసి శుభ్రం సెయ్యాల. కుడిప్పెయ్యల మెడకట్లు యిప్పి పాలు తియ్యాల. ఏరు పూసుకోని పొలానికెల్లి దున్నుకొని రావాల. యీటన్నిటికి ముం దు సెరువుకాసెల్లి ఏపపుల్ల యిరిసి పలకర్ర సేసు కోని వొచ్చీయాల. నిద్రలో కలగంటునట్టు కలవ రిస్తూ వీధిలోకి వచ్చిన అప్పలస్వామికి ఇవేవీ కనిపించలేదు.
ఈ ఊరు వచ్చిన తరువాత గత రెండు మూడు సంవత్సరాల నుండి ఇదే పరిస్థితి.
పశువులు లేవు, పశువుల శాలలు లేవు, ఏరు పూద్దుం అంతే నాగలి లేదు, ఏరేడ్లూ లేవు. గోవుపా దమంత జాగా లేదు, మొక్కా లేదు, మోడూ లేదు.
ప్రాజెక్టు వచ్చింతదని అందరూ సరదా పడ్డారు, పొలాలకు నీరొచ్చి పంటలు బాగా పండుతాయని కానీ అదే ప్రాజెక్టు ముంపులోకి వచ్చాయి. అప్పలస్వామి ఊరు, పొలాలు. అలాగే మరికొన్ని ఊళ్ళు, భూములు ముంపులో చేరాయి.
''అయ్యో పాపం... ఊళ్ళు పోయి, భూములు మునిగిపోతే వాళ్ళు ఎలా బతుకుతారని'' కొందరు సానుభూతి చూపారు.
''వాళ్ళకేం? అదృష్టవంతులు, పరిహారం సొమ్ము బాగా అందుతుంది. దాంతో వాళ్ళ రాతలే మారిపోతాయి.'' అని మరికొందరు అన్నారు.
ఎవరెన్ని రకాలుగా అనుకున్నా అప్పలస్వామి సొంత ఊరును వదలి పట్టణానికి దగ్గరలో కట్టుకున్న కొత్త కాలనీకి వచ్చిన తరువాత తన తలరాత పూర్తిగా మారిపోయింది.
అనారోగ్యంతో భార్య చనిపోయింది.
పరిహారంగా వచ్చిన డబ్బును ఇద్దరు కొడుకులు వాటాలేసుకున్నారు. తన వాటాను తీసుకొని పెద్ద కొడుకు వాళ్ళ అత్తారింటికి చేరాడు. చిన్నకొడుకు చేతిల పడ్డ సొమ్ముతో జెల్సాలు చేసి వ్యసనాలకు బానిసయ్యాడు. నిర్వాసితులకు ఇచ్చిన ఇంటి స్థలంలో భూమికి పరిహారంగా వచ్చిన సొమ్ముతో అతికష్టం మీద ఇల్లు కట్టుకున్నాడు. అప్పలస్వామి చిన్నకొడుకు, కోడలుతో కొత్త కాలనీలో ఉంటున్నాడు.
'తెల్లవారు ఝామున కోడికూతలు... వేకువ చీకటిని చీల్చుకొని వొచ్చి ఊరంతా వెండి వెలుతురులు పంచే లేలేత సూర్యకిరణాలు... నాగావళి నదిలో ఖాళీ కుండలను ముంచి బరువెక్కిన కావుళ్ళను భుజాలపై మోసుకొచ్చే వాళ్ళతో కళకళలాడే నీలాటి రేవులు... సాలల్లో పాడి పశువులు పొదుగుల్లోంచి ''సురు... సురు..'' మంటూ కుండల్లోకి జారే పాలధారలు... లేగదూడల గెంతులు... ఇవన్నీ ఏవీ?
ఏటైపోయాయి? వాహనాల రాకపోకలతో దుమ్మూ, ధూళీ లేస్తూ ఎప్పుడూ హడావిడిగా, అల్లకల్లోలంగా ఉండే సిమ్మెంటు రోడ్ల క్రింద భూస్థాపితం ఐపోయాయా?కాలకృత్యాలకు ఆరుబయట చెరువుకి వెళ్ళి, వేపపుల్ల పలకర్ర చేసుకొనేవాడికి, ఇంట్లో మరుగుదొడ్డి, బ్రష్‌మీద పేస్టు... ఒక్కొక్కటే అలవాటవుతున్నాయి.
తన నేలకు దూరం, ఊరికి దూరం, వ్యవసాయానికి దూరం, అలవాట్లకు దూరం, తనదైన జీవితానికి దూరం. ఇలా అన్నింటికీ దూరం అవుతూ, దేనికి దగ్గరవుతున్నాడో అప్పలస్వామికి అర్థం కావడం లేదు. అంతా అయోమయంగా ఉంది అతనికి. ''రా నాయనా రా! కసింత బుక్కీసి ఎల్దువుగాని. కూకోని తిండానికి నువ్వు సంపాదించి పాతరేసిన లంకెలబిందెలు లేవిక్కడ. కేరేజీ సర్దీసా. పట్టుకొనెల్లు. వొంటిమీద తెలివి లేనోడిలాగ, ఎటో దేల పోయినట్టు ఎప్పుడూ ఏటి ఆలోసిస్తాడో మరి. మారాజు తండ్రి. కొడిక్కి తాగీసి వొంటిమీద సెనతనుండదు. తండ్రికి తాక్కుండానే వొంటి మీద సెతనుండదు. నా కరమ్ము కాకపోతే యీ
సమ్మందం వొద్దని నెత్తీనోరూ మొత్తుకొని సెప్పారట మా సుట్టాలు. ఐనా యినకుండా సేస్సారు మా కన్నోరు. యిప్పుడు నేను అనుబగించుతున్నాను. కట్టు పనికి ఇటిక బెడ్డలు అందించడం, ఇసక లోన సిమెంటు కలపడం..ఎన్నడెరగని పని. ''వొప్పుకున్న తరువాత తప్పుతాదా? వొంతు నొచ్చింది గెంతితే తప్పోద్దా?'' అంతా నా కరమ్ము'' కోడలు ఏదో ఒకటి గొణుగుతూనే వుంది. గుండెల్లో ముల్లు గుచ్చుతున్నట్టు.
అప్పలస్వామికి భార్య లేని లోటు స్పష్టంగా తెలుస్తోంది. ఏ రోజైనా ఒక్క మాటైనా అన్నాదని లేదు. ఏ విషయంలోనూ తన మీద విసుక్నున్నదనీ లేదు. భార్య చనిపోయిన తరువాత మూతిమీద గెంజి పోసిన దిక్కులేక ఎవరెన్ని మాటలు అన్నా పడాల్సి వస్తోంది. గెంజిబువ్వ కేరేజీతో పట్టుకొని పనికి పరిగెట్టాల్సి వస్తోంది. అలవాటు లేని పని. ఒకరి కింద చెయ్యాల్సిన పని.
అదే పాత ఊరిలో అయితే వ్యవసాయం.... పొలంలో ఏ పనైనా చిన్నప్పటి నుండి అలవాటైన పని. తాత నుండి తండ్రికి, తండ్రి నుండి తనకి వచ్చిన పని. బెడ్డ దుక్కి దున్నాలన్నా, ఉడపు మడి దమ్ము పట్టాలన్నా, వరిచేను బండికి ఎక్కించాలన్నా, ధాన్యం గాలికి పట్టాలన్నా, ధాన్యం పురిచుట్టాలన్నా... ఏ పని చెయ్యాలన్నా అప్పలస్వామి తరువాతే ఎవరైనా. అటువంటి అప్పలస్వామి సిమెంటు బస్తా విప్పి, ఇసక కుప్ప మీద పోసి, పారతో కలపడానికి తడబడుతున్నాడు. నీరు పోసి కలిపిన సున్నం గమేనుకెత్తి పరంజి మీదకెక్కి మేస్త్రికి అందించడమంటే, అడవిలోన సింహంలాంటి తను సర్కస్‌ చేస్తున్నట్టుగా అనిపిస్తుంది.
''చేత కాకపోతే ఎందుకు రావడం. మాకు పని దండగ. ఇంకొకర్ని పిలుసుకుంటాం కదా?'' మేస్త్రి చేత మాటలు పడవలసి వస్తోంది. అయినా తప్పదు. ఇంటి దగ్గరుండి కోడల్దాని చేత మాటలు పడేకంటే, పనిలో మాటలు కాయడమే మేలు అనుకుని గబగబా గెంజితాగి సిల్వరు కేరేజి పట్టుకొని బయలుదేరాడు అప్పలస్వామి.
అప్పలస్వామి అప్పుడెప్పుడైనా ఇంటినుండి బయలుదేరినప్పుడు సాలలోని పశువులు తలలూపి పలకరించేవి. చెయ్యి వేసి నిమిరితే నాలుకతో నాకి 'క్షేమంగా వెళ్ళి రా' అనట్టు అటూ ఇటూ తలలు ఆడిం చేవి. కాళ్ళకు అడ్డం పడి గెంతులేస్తూ లేగ దూడలు 'తిరిగి ఎప్పుడు వస్తావు?' అన్నట్టు అల్లరి చేసేవి. వచ్చే కాసులకోసం ఎదురు చూసేవాళ్ళే తప్ప, తన రాక కోసం ఎదురు చూసే మూగజీవాలు లేవిప్పుడు.
ఆకాశమంతా మబ్బులు పట్టి చిన్న చినుకులు మొదలయ్యాయి.
తొలకరి వర్షం. ములగసిర కార్శిలో తొలివాన పడీసరికి ఊరిలోన ఎంత సందడి? ఈపాటికి తాలూ తలువు ఏసుకోని, నక్కూ నాగలి సంగరించుకోని, చినుకు పడీసరికి ఏలు పూసుకోని దున్నుకుండోలిమి. ఎప్పుడొచ్చిందో... డాము. అందరూ సరదా పడిపోయారు. వో హౌ హౌ... బ్రమ్మాండంగ వుంది, బూవులకు పరిహారం ఇస్తారు మనకేటి అని సంకలు గుద్దుకున్నారు, ఇప్పుడేటయ్యింది?, అని అనుకుంటూ మొహం మీద పడుతున్న చినుకులకు చెయ్యి అడ్డం పెట్టుకుని గబగబా అడుగులు వేశాడు.
ముందు కొత్త రోడ్డుకి వెళ్ళాలి, అక్కడ తనలాంటి వాళ్ళు కొందరు చేరుతారు. ఆటో ఎక్కి టౌను చివర నాలుగు రోడ్ల సెంటరుకి చేరాలి. మేస్త్రి పనులు సర్ది, ఎవర్ని ఎక్కడికి వెళ్ళమంటాడో తెలీదు. అక్కడ మళ్ళీ ఆటో ఎక్కి పని దగ్గరికి వెళ్ళాలి. ఆలస్యం ఐతే మేస్త్రి తిడతాడు. అనుకొని నడక వేగం పెంచాడు. అప్పటికే చాలామంది కేరేజీలు పట్టుకుని కొత్త కాలనీ మలుపు దాటి మట్టి రోడ్డులో నడుస్తున్నారు.
అల్లుడు వరస అయిన సింహాచలం అటునుండి వస్తూ... ''ఏట్రా మావా?'' అని పలకరించాడు.
''ఏటంతా వేట్రా.. ముష్టి బతుకైపోయింది. సూత్తన్నావు కదా కేరేజీ, రోజరూ పనికెల్తేనే కడుపుకింత గెంజి దొరుకుతాది లేకపోతే లేదు. కూలి బతుకైపోయింది రా, కూలి బతుకు''
''ఏట్రా! కట్టలు కట్టలు పరిహారం వచ్చింది గావాలా? మీకేట్రా లోటు?''
''మీరలగే ఇకటాలాడతార్రా. పట్టినోడు పరిగంతే, ఒడ్డు మీదున్నోడు మిట్ట అన్నట్టుగుంది. మీ ఊరూ, బూవులూ డాములో పడితే అప్పుడు తెలుస్తాది లోటేటో?'' అని అనుకుంటూ, చినుకులకు తడుస్తూ సింహాచలాన్ని దాటి నడుస్తున్నాడు.
'బయటెక్కడో ఉజ్జోగాలు చేసుకున్నోలికి, దూరంగా ఉన్నోలికి మా బతుకులు గురించి ఏటి తెలుస్తాది? డబ్బొచ్చింది ఆలకేటి? పెద్ద పెద్ద మేడలు కట్టుకుంతండ్రు అని అనుకుంటున్నారు. పాత ఊర్లో ఉన్న నాలుగైదు ఎకరాలు వ్యవసాయం సేసుకొని, తిండికి లోబం లేకుండా ఉండోలిమి. ఊర్లోన అందరూ మాట ఇనోలు, గౌరవమిచ్చోలు. కొడుకులు, కోడళ్ళు అంతా కలిసి ఉండోలిమి. డాము వచ్చింది, ఊరు పోయింది, బూవులు పోయాయి. డబ్బు సేతిల పడీసరికి మతులు సెడిపోయి నా వాటా అంతే నా వాటా అని కొడుకులు, కోడళ్ళు ఏరుపాట్లు అయ్యారు. కన్నోరికి బూముంది. ఆలకి సేసినోలు లేరు అని మొగుడ్ని తీసుకొని పెద్దకోడలు ఎల్లిపోయింది. ఇక్కడ వొచ్చిన ఇంటి జాగా ఉంటే ఎప్పుడైనా మనసు మారి ఎలిపోదుం అంతాడేటో అని అదీ అమ్మించీసింది.
ఇక్కడికి వొచ్చిన తరువాత పనీపాటు లేక చేతిల ఉన్న డబ్బు కర్సు పెట్టుకోని వ్యసనపరుడు
ఐపోయాడు చిన్న కొడుకు. ఇచ్చిన జాగాలోన ఇంతింత రేట్లుతోని ఇల్లు కట్టీసరికి ఉన్నదంతా అయిపోయింది. తిండిక్కూడ కష్టంగుంది. ఇదంతా ఎవలికి తెలుస్తాది? డాము వొచ్చిన తరువాత వొకరిద్దరు బాగా సంపాదించారని, కార్లు, బళ్ళు మీద తిరుగుతున్నారని అందరూ అలాగే ఉన్నారనుకుం టున్నారు. పేదోల, రైతుల పొట్టలు కొట్టి, పేకేజీల్లో వాటాలు తీసుకుని డబ్బు సంపాదించినోళ్ళను సూసి అందరూ అలాగే ఉన్నారనుకొంటున్నారు.
ఆలోచిస్తూ సెంటరుకి వెళ్ళేసరికి తనకంటే ముందొచ్చిన వాళ్ళందరూ అప్పటికే ఆటో ఎక్కివెళ్ళిపోయారు. తన కోసం ఆగేవాళ్ళే లేరు. మరొక ఆటో ఎప్పుడొస్తుందో? ఆలిసిం అయిపోయింది. నాలుగు రోడ్లు సెంటరుకి ఎల్లీసరికి మేస్త్రి పని సర్దెస్తాడేటో? సె... ఎప్పుడూ యిలగ జరగలేదు. గబీన ఎల్లిపోవాలి. అని అనుకుంటూ అటూ ఇటూ చూశాడు. ఆటో రాలేదేటా అని విసుక్కున్నాడు.
చినుకులు పడుతూనే ఉన్నాయి. వొళ్ళంతా తడిసి బట్టలు నానిపోతున్నాయి. ఇంతకు ముందు చినుకులు పడితే అందులో తడుస్తూ పని చేస్తే ఆనందంగా ఉండేది. చినుకు పడి తడిసిన భూమి పొరల్లోంచి వచ్చిన 'మట్టి వాసన'కు ప్రాణం లేచొచ్చినట్టు గుండేది. ఊరందరికి వ్యవసాయపు పనులు ప్రారంభం అయ్యాయి. హడావిడిగా ఉండీది. కానీ యిప్పుడు అప్పలస్వామికి చినుకులు పడుతుంటే చిరాకు కలుగుతోంది. ఇవి ఇలాగే పడితే మేస్త్రి ఎక్కడ సిమ్మెంటు పని ఆపేస్తాడో అని భయమేసింది. పాత ఊరులో గాది నిండా తిండి గింజలు ఉండే సరికి ఎంత ధైర్యంగా వుండేది. ఇప్పుడు గాదీ లేదు. గింజలూ లేవు. ఏటి సెయ్యాలో ఎందల పడిపోవాలో తెలీదు.
ఆలోచిస్తూనే రోడ్డువైపు చూశాడు. దూరంగా వస్తున్న ఆటోలో ఎలాగైనా ఎక్కి వెళ్ళాలనుకున్నాడు. ఆటోను ఆపాడు. ఆటోలో ఎక్కి కూర్చున్నాడే గాని పనికి అందుతాడో లేదో అని ఆందోళన పడ్డాడు. ఆఖరుకి సెంటరుకి చేరాడు. అప్పటికే మేస్త్రి పనులు సర్దీ సి వెళ్ళిపోయాడు. ఉన్న ఒకరిద్దరు పనోల్ని బతిమలాడి వాళ్ళతో పనికి తీసుకెళ్ళమన్నాడు. వాళ్ళు ''నీతోనై తే ఈ రోజు పని అయినట్టే'' అంటూ వెళ్ళిపోయారు. అప్పలస్వామికి ఏమి చేయాలో తెలియడం లేదు.
కానో పరకో కూలి డబ్బులు తీసుకురాకపోతే కోడలు ఇంటికి రానివ్వదు. ఏటి సెయ్యడం? తిరిగి ఇంటికి వెళ్ళిపోవడమా? దగ్గరలో ఉన్నా ఏ ఇంటికైనా ఎల్లి ఏదో ఒక పని చేస్తానూ దయకలిగినంత ఇమ్మని అడగడమా? ఏ పనీ లేకపోతే ఇంటి చుట్టూ ఉన్న పిచ్చిమొక్కలైనా పీకుతానని సెప్పి బతిమాలడమా?
ఆహా... ఏమి గాచ్చారం వొచ్చిందిరా బగమంతుడా? అక్కడున్నప్పుడు ఎంతమందికి పనిచ్చోడ్ని. ఉడుపులకీ, గాబుతీతలకీ, పారపనికీ, జనువులు తీతకీ... ఎంతమందికి కూలి డబ్బులు పంచోడ్ని. ఇప్పుడు ఆ కూలి డబ్బులికే ఎవరి దగ్గరికెల్లి ప్రాదేయపడాలో? ఛ... యింత బతుకూ బతికి ఇలాకత్తల చచ్చినట్టుగుంది నా పరిస్థితి. బూవులు పోయినా లచ్చలచ్చలు సేతిలబడ్డాయి మరింక తిరుగులేదు బతుక్కి అదని ఆశపడినందుకు ఇదిగిలగ దిక్కుమాలి కూలిముచ్చులమైపోనాము... కరమ్ము నాయినా కరమ్ము...' అని తనలో తాను గొణుక్కుంటూ రోడ్డుకి అవతలి వైపుకి, ఇవతలి వైపుకి మతి లేనోడిలాగ తిరుగుతున్నారు.
ఇంతలో ఒక్కసారిగా సడన్‌ బ్రేక్‌పడ్డ శబ్దం. అప్పలస్వామి చేతిలోని కేరేజీ అల్లంత దూరంలో ఎగిరి పడింది. రోడ్డు మీద అప్పలస్వామి వెల్లకిలా పడ్డాడు ''ఏమయ్యా! నీకు బతకాలని లేదా? చావడానికి నాకారే దొరికిందా. అసలు పోయావనే అనుకున్నాను...'' ఇంకా ఏదేదో కేకలు వేస్తున్నాడు కారులో నుండి దిగిన వ్యక్తి.
చుట్టూ జనం. అప్పలస్వామికి అంతా అయోమయంగా ఉంది. ఎవరేమంటున్నారో తెలియడం లేదు. ఒక్క కారు యజమాని మాటే చెవిలో గింగురుమంటోంది.
''నేను పోయానా? ఇప్పుడు పోవడమేటి? నిజానికి నేనెప్పుడో చనిపోయాను కదా? సెవానికి సావేటి?'' అప్పలస్వామి ఏమి మాట్లాడుతున్నాడో జనానికి అర్థం కావడం లేదు. దెబ్బతగిలిన షాక్‌లోనే ఉన్నాడనుకొని ప్రమాదం ఏమీ లేకపోవడంతో ఎటోలటు చెదిరిపోయారు.
neneppudo... | Prajasakti::Telugu Daily
Home u sneha u neneppudo...
''...chee anthe bepiki telustaadi. antakanna addonam. mundrala mogudu. ennanthe maatram sigga... lajja? yem puttuka puttado...? talli kannadi kaanupu... enni nomulu nosi kannado ee kodukuni, naa medaki suttukodaniki.
idigo... ee vojraanni kannadu aa vojrim. ellammani enchakkarledu, polammani ponchakkarledu...''
appalaswamy kodalu dandakam modalu pettindi. oorandarikee kodi koothatho tellaarutundi. cony appalaswaamiki maatram kodalu dandakamtone tellaarindi. appalaswaamiki kallameeda nundi nidramattu egiripoyindi.
'raatri eppudochado... raatri ekkindi inka digindo ledho! aadni aty seyyileka naa meeda intettu lestundi maa kodalu. ''manishikoka maata, goddukoka debba'' annaru kada! e mataina pattinchukunte kada aadu... adhi maatram eta seyyigaldu' anukuntu kuurchunna vadalla lechi nemmadigaa veedhi gummam vaipu adugulu vaesaadu.
inti mundu pasuvulasaala, saalalo pasuvulu vaatiki kuditi petti gaddeyyala. saalalooni paedateesi, tudisi subhram seyyala. kudippeyyala medakatlu yippi paalu tiyyaala. eru poosukoni polanikelli dunnukoni ravala. yeetannitiki mum du seruvukaaselli epapulla yirisi palakarra sesu koni vocheeyaala. nidralo kalagantunattu kalava ristuu veedhiloki vachina appalaswaamiki ivavi kanipinchaledu.
ee ooru vachina taruvaata gatha rendu moodu samvatsaraala nundi ide paristhiti.
pasuvulu levu, pasuvula saalalu levu, eru pooddum anthe nagali ledu, eradeluu levu. govupa damanta jaga ledu, mokka ledu, modoo ledu.
praajektu vachintadani andaruu sarada paddaaru, polaalaku neerochi pantalu baga pandutaayani cony adhe praajektu mumpuloki vachayi. appalaswamy ooru, polaalu. alaage marikonni oollu, bhoomulu mumpulo cherayi.
''ayyo paapam... oollu poyi, bhoomulu munigipothe vaallu ela batukutaarani'' kondaru saanubhooti chuupaaru.
''vallakem? adrushtavantulu, pariharam sommu baga andutundi. daamto vaalla raatale maaripotaayi.'' ani marikondaru annaru.
evarenni rakaluga anukunna appalaswamy sonta oorunu vadali pattanaaniki daggaralo kattukunna kotta kaalaneeki vachina taruvaata tana talaraata puurtigaa maaripoyindi.
anaarogyamtho bharya chanipoyindi.
parihaaramgaa vachina dabbunu iddaru kodukulu vaataalesukunnaaru. tana vaataanu teesukoni pedda koduku vaalla attaarintiki cheraadu. chinnakoduku chetila padda sommutho jelsalu chesi vyasanaalaku banisayyadu. nirvaasitulaku ichina inti sthalamlo bhoomiki parihaaramgaa vachina sommutho atikashtam meeda illu kattukunnadu. appalaswamy chinnakoduku, kodalutho kotta kaalaneelo untunnadu.
'tellavaaru jhaamuna kodikutalu... vekuva cheekatini cheelchukoni vochi oorantaa vendi veluturulu panche leletha suuryakiranaalu... nagavali nadilo khaalii kundalanu munchi baruvekkina kaavullanu bhujalapai mosukoche vaallatho kalakalalade neelaati revulu... saalallo paadi pasuvulu podugullonchi ''suru... suru..'' mantuu kundalloki jaare paaladhaaralu... legadudala gentulu... ivannee evee?
etaipoyayi? vahanala rakapokalatho dummuu, dhooli lestu eppuduu hadavidiga, allakallolamgaa unde simmentu rodla krinda bhusthapitam ipoyaya?kaalakrutyaalaku aarubayata cheruvuki velli, vepapulla palakarra chesukonevadiki, intlo marugudoddi, brashmeeda pestu... okkokkate alavaatavutunnaayi.
tana neelaku dooram, ooriki dooram, vyavasaayaaniki dooram, alavaatlaku dooram, tanadaina jeevitaaniki dooram. ilaa annintikii dooram avutuu, deniki daggaravutunnado appalaswaamiki artham kaavadam ledu. antaa ayomayamgaa undi ataniki. ''raa nayana raa! kasinta bukkisi elduvugaani. kookoni tindaaniki nuvvu sampaadinchi paataresina lankelabindelu levikkada. caragee sardisa. pattukonellu. vontimeeda telivi lenodilaga, eto deela poinattu eppuduu eta alosistado mari. maraju tandri. kodikki taageesi vontimeeda senatanundadu. tandriki taakkundaane vonti meeda setanundadu. naa karammu kakapothe yee
sammandam voddani nettiinooruu mottukoni sepparata maa suttalu. ina yinakunda sessaru maa kannoru. yippudu nenu anubaginchutunnaanu. kattu paniki itika beddalu andinchadam, isaka lona simentu kalapadam..ennaderagani pani. ''voppukunna taruvaata tapputada? vontu nochindi gentite tappodda?'' antaa naa karammu'' kodalu edho okati gonugutune vundi. gundello mullu guchutunnattu.
appalaswaamiki bharya laeni lotu spashtamgaa telustondi. e rojaina okka mataina annaadani ledu. e vishayamloonuu tana meeda visuknunnadanii ledu. bharya chanipoyina taruvaata mootimeeda genji posina dikkuleka evarenni maatalu anna padalsi vastondi. genjibuvva kerejeetho pattukoni paniki parigettalsi vastondi. alavaatu laeni pani. okari kinda cheyyalsina pani.
adhe paata oorilo ayithe vyavasaayam.... polamlo e panaina chinnappati nundi alavaataina pani. taata nundi tandriki, tandri nundi tanaki vachina pani. bedda dukki dunnalanna, udapu madi dammu pattalanna, varichenu bandiki ekkinchaalannaa, dhaanyam gaaliki pattalanna, dhaanyam purichuttaalannaa... e pani cheyyalanna appalaswamy taruvathe evaraina. atuvanti appalaswamy simentu basta vippi, isaka kuppa meeda posi, paaratho kalapadaaniki tadabadutunnadu. neeru posi kalipina sunnam gamenuketti paranji meedakekki mestriki andinchadamante, adavilona simhamlanti tanu sarkasm chestunnattugaa anipistundi.
''chetha kakapothe enduku ravadam. maaku pani dandaga. inkokarni pilusukuntam kada?'' mestri chetha maatalu padavalasi vastondi. aina tappadu. inti daggarundi kodaldaani chetha maatalu padekante, panilo maatalu kayadame melu anukuni gabagaba genjitaagi silvaru kereji pattukoni bayaluderaadu appalaswamy.
appalaswamy appudeppudaina intinundi bayaluderinappudu saalalooni pasuvulu talaluupi palakarinchevi. cheyyi vesi nimirithe naalukatho naaki 'kshemangaa velli raa' anattu atuu itoo talalu aadim chevi. kaallaku addam padi gentulestu lega doodalu 'tirigi eppudu vastaavu?' annattu allari chesevi. vache kasulakosam eduru chusevalle tappa, tana raaka kosam eduru chuse moogajeevaalu levippudu.
aakaasamantaa mabbulu patti chinna chinukulu modalayyayi.
tolakari varsham. mulagasira kaarsilo tolivaana padeesariki ooriloona entha sandadi? eepaatiki taaluu taluvu esukoni, nakkuu nagali sangarinchukoni, chinuku padeesariki elu poosukoni dunnukundolimi. eppudochindo... daamu. andaruu sarada padipoyaaru. voo hou hou... brammandamga vundi, boovulaku pariharam istaaru manaketi ani sankalu guddukunnaru, ippudetayyindi?, ani anukuntu moham meeda padutunna chinukulaku cheyyi addam pettukuni gabagaba adugulu vaesaadu.
mundu kotta rodduki vellaali, akkada tanalanti vaallu kondaru cherutaaru. auto ekki tounu chivara naalugu rodla sentaruki cherali. mestri panulu sardi, evarni ekkadiki vellamantado teleedu. akkada mallee auto ekki pani daggariki vellaali. aalasyam aithe mestri tidataadu. anukoni nadaka vegam penchaadu. appatike chaalaamandi kerejeelu pattukuni kotta kaalanee malupu daati matti roddulo nadustunnaru.
alludu varasa ayina simhaachalam atunundi vastuu... ''etra mava?'' ani palakarinchaadu.
''etanta vetra.. mushti batukaipoyindi. suuttannaavu kada caragee, rojaru panikelthene kadupukinta genji dorukutaadi lekapothe ledu. kuuli batukaipoyindi raa, kuuli batuku''
''etra! kattalu kattalu pariharam vachindi gavala? meeketra lotu?''
''meeralage ikataladatarra. pattinodu pariganthe, oddu meedunnodu mitta annattugundi. mee ooroo, boovuluu daamulo padithe appudu telustaadi loteto?'' ani anukuntu, chinukulaku tadustuu simhaachalaanni daati nadustunnadu.
'bayatekkado ujjogalu chesukunnoliki, dooramgaa unnoliki maa batukulu gurinchi eta telustaadi? dabbochindi aalaketi? pedda pedda medalu kattukuntandru ani anukuntunnaru. paata oorlo unna naalugaidu ekaraalu vyavasaayam sesukoni, tindiki lobam lekunda undolimi. oorloona andaruu maata inolu, gowravamicholu. kodukulu, kodallu antaa kalisi undolimi. daamu vachindi, ooru poyindi, boovulu poyayi. dabbu setila padeesariki matulu sedipoi naa wata anthe naa wata ani kodukulu, kodallu erupaatlu ayyaru. kannoriki boomundi. aalaki sesinolu leru ani mogudni teesukoni peddakodalu ellipoyindi. ikkada vochina inti jaga unte eppudaina manasu maari elipodum antadeto ani adhee ammincheesindi.
ikkadiki vochina taruvaata paneepaatu leka chetila unna dabbu karsu pettukoni vyasanaparudu
aipoyadu chinna koduku. ichina jaagaalona intinta retluthoni illu katteesariki unnadanta ayipoyindi. tindikkuda kashtangundi. idantaa evaliki telustaadi? daamu vochina taruvaata vokariddaru baga sampaadinchaarani, kaarlu, ballu meeda tirugutunnaarani andaruu alaage unnaaranukum tunnaru. pedola, raitula pottalu kotti, pakejeello vaataalu teesukuni dabbu sampadinchinollanu suusi andaruu alaage unnaaranukontunnaaru.
aalochistuu sentaruki vellesariki tanakante mundochina vaallandaruu appatike auto ekkivellipoyaru. tana kosam aagevalle leru. maroka auto eppudostundo? aalisim ayipoyindi. naalugu rodlu sentaruki elleesariki mestri pani sardestadeto? se... eppuduu yilaga jaragaledu. gabeena ellipovali. ani anukuntu atuu itoo chushadu. auto raledeta ani visukkunnadu.
chinukulu paduthoone unnaayi. vollantaa tadisi battalu naanipotunnaayi. intaku mundu chinukulu padithe andulo tadustuu pani cheste aanandamgaa undedi. chinuku padi tadisina bhoomi porallonchi vachina 'matti vasana'ku praanam lechochinattu gundedi. oorandariki vyavasaayapu panulu praarambham ayyai. hadavidiga undeedi. cony yippudu appalaswaamiki chinukulu padutunte chiraaku kalugutondi. ivi ilaage padithe mestri ekkada simmentu pani aapestado ani bhayamesindi. paata oorulo gaadi ninda tindi ginjalu unde sariki entha dhairyamgaa vundedi. ippudu gaadii ledu. ginjaluu levu. eta seyyaalo endala padipovalo teleedu.
aalochistune rodduvaipu chushadu. dooramgaa vastunna autolo elagaina ekki vellaalanukunnaadu. autonu aapaadu. autolo ekki kurchunnade gaani paniki andutado ledho ani aandolana paddaadu. aakharuki sentaruki cheraadu. appatike mestri panulu sardi si vellipoyaadu. unna okariddaru panolni batimaladi vaallatho paniki teesukellamannadu. vaallu ''neethonai thee ee roju pani ayinatte'' antuu vellipoyaaru. appalaswaamiki emi cheyalo teliyadam ledu.
cano parako kuuli dabbulu teesukuraakapothe kodalu intiki raanivvadu. eta seyyadam? tirigi intiki vellipovadama? daggaralo unna e intikainaa elli edho oka pani chestaanuu dayakaliginanta immani adagadama? e panee lekapothe inti chuttu unna pichimokkalainaa peekutaanani seppi batimaladama?
aahaa... emi gacharam vochindira bagamantuda? akkadunnappudu entamandiki panichodni. udupulakee, gaabuteetalakee, paarapanikee, januvulu teetakee... entamandiki kuuli dabbulu panchodni. ippudu aa kuuli dabbulike evari daggarikelli praadeyapadaalo? cha... yinta batukuu batiki ilaakattala chachinattugundi naa paristhiti. boovulu poina lachalachachlu setilabaddayi marinka tiruguledu batukki adani aasapadinanduku idigilaga dikkumali koolimuchulamaiponaamu... karammu nayina karammu...' ani tanalo taanu gonukkuntu rodduki avatali vaipuki, ivatali vaipuki mathi lenodilaga tirugutunnaru.
intalo okkasariga sadan breakepadda sabdam. appalaswamy chetiloni caragee allanta dooramlo egiri padindi. roddu meeda appalaswamy vellakila paddaadu ''emayya! neeku batakaalani leda? chaavadaaniki nakare dorikinda. asalu poyavane anukunnaanu...'' inka ededo kekalu vestunnadu kaarulo nundi digina vyakti.
chuttu janam. appalaswaamiki antaa ayomayamgaa undi. evaremantunnaro teliyadam ledu. okka kaaru yajamani mate chevilo gingurumantondi.
''nenu poyana? ippudu povadameti? nijaaniki neneppudo chanipoyanu kada? sevaniki saveti?'' appalaswamy emi matladutunnado jananiki artham kaavadam ledu. debbatagilina shakylone unnaadanukoni pramaadam emi lekapovadamto etolatu chediripoyaaru.