1964 లో విడుదలైన గుడిగంటలు (14-01-1964) , రాముడు భీముడు (21-05-1964) , అగ్గి పిడుగు (31-07-1964), దాగుడుమూతలు (21-08-1964), బొబ్బిలి యుద్ధం (04-12-1964), సమీక్షలు ఇదివరకూ ముచ్చటించుకున్నాము. ఈ రోజు సాయంకాలం 7 గంటలకు ఈ టీ వీ సినిమా (టాటా స్కై చానెల్ 1447) లో 19-11-1964 న విడుదలైన వారసత్వం సినిమా వస్తోంది. ఆ చిత్ర వివరాలు:-
అసలు కధలో జిగి అంతగా లేకుండా కేవలం కధనకారిత్వంతోనూ దర్శకత్వంలోనూ బిగి ఉన్నప్పుడు ఆ పరిస్థ్తుల్లో అప్పటికదే బాగు. కానీ ఈ రెండూ సమానంగా ఉన్న సందర్భంలో ప్రేక్షకులకు సంతృప్తి లభిస్తుంది. కధకుడు లక్షించినదానిని దర్శకుడు ప్రేక్షకులకు చక్కగా అందించడాన్నిబట్టి కధకుని రచనా శక్తి , కధనకారిగా దర్శకుని ప్రజ్ఞా శక్తి ఉభయం వెల్లడవుతుంది.
వారసత్వం సినిమాలోఅ అలా రెండు శక్తులు కలిసాయి. దర్శకుడుగా చాణక్య ప్రతిభకీ చిత్రం మరొక ఉదాహరణ. కాగా రచయితగా బరంపురం కొల్లాడిగారు అటు కధ, ఇటు సంభాషణల రచనలో కనబరచిన ప్రతిభ స్పష్టమౌతుంది. ఒకొక్కప్పుడు సూటిగాను, మరొకప్పుడు వ్యంగ్యాత్మకంగా ఉన్న అతని సంభాషణలనుబట్తి కధ తెరునుబట్టి సమాజంలో జరుగుతున్న అక్రమాలపట్ల అధమ చర్యలపట్ల అతనికి గల కినుక ద్యోతకమౌతుంది. ఎవరిలో ఎలాంటి శక్తి నిక్షిప్తమై ఉంటుందో, అవకాశం కలిగినప్పుడు కాని బయటకు రాదు కదా.
సంపద మనిషిలోని సౌజన్య సంపదను క్రమంగా ఎలా నాశనం చేస్తుందో కధకుడు శక్తివంతంగా తెలుపుతాడు. “ఏదో ఇంత తినే ఇంటికి, సుఖపడే ఇంటికి పిల్లనిద్దాం” అనే ఆదుర్దాలో వయసు అంతరాన్ని దాటవేయడంతో మొదలై “అంతటికీ తానే అధికారి” కావాలనేందుకు మనుషులు తయారౌతారు. ఆ ప్రయత్నంలో తనకంటే ఘటికులైన వారివల్ల విఫలమైనప్పుడు తమ తప్పు తెలుసుకుంటారు.
మరికొందరు పదవి కొరకు ఎన్ని దుర్మార్గాలకైనా తయారు. విద్య, రూపం కలిగిన భార్య కంటే కట్నం కింద మోటారు సైకిలును, ఇంకా అలాంటి బహుమతులను ముఖ్యమనుకునే వారు కొందరు.
తారాగణం : నందమూరి తారక రామారావు (రఘు), రేలంగి (సంజీవి), గుమ్మడి (వెంకట్రావు), రాజనాల (నర సింహం) , నారాయణ స్వామి (వల్లభ రాయడు), డాక్టర్ శివ రామ కృష్ణయ్య (చిట్టి బాబు), పేకేటి శివరాం (గిరి), వై వి రాజు (పురుషోత్తం), అంజలీదేవి (శాంత), గిరిజ (సీత) , బాల సరసవతి (స్వరాజ్యం), నిర్మల (కాంతమ్మ), హేమలత, రాధా కుమారి, వంగర, సీతారం, రాజబాబు, అల్లు రామలింగయ్య , జ్యోతి (నృత్యం) వగైరా.
సైకిల్ రిపైర్ షాప్ చిట్తిబాబు (డాక్టర్ శివ రామ కృష్ణయ్య) కు రఘు (ఎన్ టి ఆర్) , స్వరాజ్యం (బాల సరస్వతి) బిడ్డలు. అతని మేనకోడలు సీతను (గిరిజ) కూడా పెంచి పెద్ద చేస్తాడు. ఏ ఆధారమూ లేని సీతను రఘుకిచ్చి పెండ్లి చేద్దామని చిట్టిబాబు తలంపు. తన చెల్లెలితోపాటు సీతను కూడా చెల్లిగానే చూస్తున్నందున ఆమెను వివాహమాడలేనని రఘు అన్నందుకు , దమ్మిడీ ఆదాయం లేకుండా ఇలా తన సంకల్పాన్ని ఎదిరించినందుకు చిట్టిబాబు తన కొడుకును ఇంటినుండి వెళ్ళగొడతాడు.
ఆస్థికొరకు కన్ను వేసి ఉంచిన రౌదీ నరసింహం (రాజనాల) జమీందారు వల్లభరాయుడు (నారాయణ స్వామి) ని హత్య చేసేందుకు చేసిన ఏర్పాట్లను రఘు త్రోవలో భగ్నం చేస్తాడు.
పట్నంలో స్నేహితుడు గిరి (పేకేటి) పెండ్లికి హాజరౌతాడు రఘు. మోటారు సైకిలు తెచ్చి ఇస్తే కాని తాళి కట్టనని భీష్మించుకు కూచున్న ఆ పెండ్లికొడుకు తోటి పెండ్లికి నిరాకరించిన శాంత (అంజలీ దేవి) ని రఘు మనసులో మెచ్చుకుంటాడు.
శాంత కంట్రాక్టరు వెంకట్రావు (గుమ్మడి) కి మొదటి భార్య కూతురు. చదువూ, చక్కదనమూ కలిగిన శాంతపై వెంకట్రావు రెండో భార్య (నిర్మల) తమ్ముడు రౌడీ నరసింహం కన్ను వేసి, ఎత్తులు వేస్తూ, అక్క ద్వారా కూడా పోరుసాగిస్తాడు.
ఇంట్లో ఈ పోరు, బహిరంగంగా పెండ్లి పీటలమీదనుండి ఆ పెండ్లి నిరాకరించి తనకు “చిన్నదనం” కలిగించిందన్న కోపం కలిగిన తండ్రి వలన శాంత చీవాట్లు తింటుంది. ఇంటినుండి వెళ్ళిపోయిన శాంత ఆవేశంతో ఆత్మహత్య చేసుకోబోగా రఘు కాపాడతాదు. వెంకట్రావు గారి ప్రశంసా పాత్రుడై ఆయన కాంట్రాక్టు కంపెనీలో నౌఖరీ సంపాదించుకుంటాడు. అంతే కాక సర్వలావణ్య శోభిత, సద్గుణ సంపన్న, సరస్వతీ ప్రసన్న అయిన శాంతకి రఘుకి మధ్య ప్రగాఢ ప్రణయమేర్పడుతుంది.
రఘుకి పట్నంలో సంజీవి (రేలంగి) అనే వ్యక్తితో సాంగత్యమేరప్దుతుంది. రఘుదగ్గరున్న చెల్లెలు స్వరాజ్యం ఫొటో చూసి ప్రధమ చూపుల్లోనే ప్రణయానికి గురవుతాడు సంజీవి.
వారసులు లేని జమీందారు దత్తతకు సిద్ధమౌతున్నా, సంతానయోగముందని పెండ్లిండ్ల పేరయ్య (వంగర) పురెక్కించి ఒప్పిస్తాడు. చిట్టిబాబు తన కూతురుని ఇవ్వాలని ఉబలాట పడుతున్నా, జమీందారు సీతను కోరినందువల్ల “అదీ పరవాలేదులే” అన్నట్లు పెండ్లి చేశాడు.
సీత కొడుకును కన్నదన్న మాటను విన్న ఆనదంలో జమీందారు చనిపోయాడు. సైకిల్ షాపును అవతల పారేసి సంపదపై అధికారిగా కూచున్నాడు చిట్టి బాబు.
ఒక ఎత్తుగడగా సంపదపై చిట్టి బాబును కూచోబెట్టిన నరసింహం విజృంభిస్తాడు. పిల్లవాడిని చంపెయ్యాలన్న ప్లానుకు వీలుగా నష్ట జాతకుడని తల్లినుండి పిల్లవాడిని వేరు చేస్తాడు. చిట్టిబాబు చర్యలు చూపించి తండ్రీ కొడుకులు ఏకమై డబ్బులు కాజేస్తున్నారని నిందలు మోపి చిట్టిబాబుకు ఉద్వాపన పలికించి సీతవలన తాను ఆస్థిపై అధికారం సంపాదిస్తాడు నరసింహం. శాంత కొరకు ఆస్థిని, అధికారాన్ని వినియోగించనారంభించాడు.
పిల్లవాడిని చంపించడానికి నరసింహం రౌడీలనుపయోగించాడు కానీ పని జరగలేదు. పిల్లవాడు రఘు చేతుల్లో పడ్డాడు.
“ఈ పిల్లవాడెవరు? వానిపై రఘుకు ఇంత మమకారమేమిటి? ఇంతకీ ఈ పిల్లవాడు రఘుకు ఏమి కావాలి?” ఈ ప్రాశ్నలే రఘుకు శాంతకూ మధ్య అపోహలకు కారనమయ్యాయి.
అపోహపడిన శాంతకూడా నరసింహం పిల్లవాడిపై కత్తి కట్టడాన్ని చూచాయగా గ్రహించింది. ఆఖరుకు అన్నీ బయట పడతాయి. నరసింహాన్ని పోలీసులు పట్టుకుంటారు. రఘు శాంతలకు వివాహమౌతుంది.
ఘంటసాల సంగీత దర్శకత్వం చాలా బాగుంటుంది. నేపధ్య సంగీతం కొన్నిచోట్ల ఇంకా బాగుంటుంది. పాటలన్నీ సంగీతం, సాహిత్యం, నటన అన్నీ తీరుగా హాయిగా ఉంటాయి.
చిలిపి కృష్ణుని తోటి చేసేవు పోటీ, ఆ స్వామితో నీవు అన్నింట సాటి జోజో జోజో – ఘంటసాల, పి.లీల – రచన: నార్ల చిరంజీవి
శాంతగా అంజలీదేవి గోముగా ముద్దుగా నటించారు. సుమారు ఏడాదిన్నరకు పైన “లవ కుశ, పరువు ప్రతిష్ట” తర్వాత అంజేఎదేవి కనిపించినది వారసత్వం చిత్రంలోనే. సావిత్రి, అంజలి మొదలైన వారికి ఎంత ప్రతిభ ఉన్నా, కేవలం గ్లామర్ మోజులో పడి కొత్త కొత్త నాయకీమణులతో సినిమాలు తీయడం ప్రారంబమైంది 1964 నుండి. అక్కినేని అంజలి తో జంటగా 1964 తర్వాత వేసిన సినిమాలున్నట్లు నాకు గుర్తు లేదు. ఎన్ టి ఆర్ మాత్రం సావిత్రి, అంజలి, జమున వంటి తారలతో జంటగా నటించిన సినిమాలు 1974 వరకూ కూడా ఉన్నాయి.
కధలోని పాత్రలు గాలిలోనివి కావు. సమాజంలోని మంచి చెడ్డలకు స్పష్తమైన సంకేతాలని, సంపదో, సామ్రాజ్యాధికారమో ఏదో ఒకదానిని ఆస్రయించుకుని ఎన్నో అఘాయిత్యాలు జరిగాయి. జరుగుతున్నాయి. “వార్సత్బ్వం” సినిమా లోని పాత్రలు వీటినే ప్రతిఫలిస్తాయి. ఆ అఘాయిత్యాల ఫలితాన్ని మన్ముందుంచి మన్లో తద్వ్యతిరేక భావాన్ని కలుగచేయడానికి ప్రయత్నిస్తాయి.
సంపద చుట్టూ పరిభ్రమించే సమాజంలోని కల్మష వాతావరణాన్ని , అందులోనే వున్న కొందరు నిష్కల్మషుల ఇబ్బందుల్నీ వారసత్వం సినిమా ద్వారా కధకుడూ, కధనకారీ మనముందు శక్తివంతంగా వుంచడానికి ప్రయత్నించారు.
1964 loo vidudalaina gudigantalu (14-01-1964) , ramudu bheemudu (21-05-1964) , aggi pidugu (31-07-1964), daagudumuutalu (21-08-1964), bobbili yuddham (04-12-1964), sameekshalu idivarakuu muchatinchukunnamu. ee roju saayankaalam 7 gantalaku ee t v sinima (tata skai chanel 1447) loo 19-11-1964 na vidudalaina vaarasatvam sinima vastondi. aa chitra vivaraalu:-
asalu kadhalo jigi antagaa lekunda kevalam kadhanakaaritvamtoonuu darsakatvamloonuu bigi unnappudu aa parisththullo appatikade baagu. cony ee rendoo samaanamgaa unna sandarbhamlo prekshakulaku santrupti labhistundi. kadhakudu lakshinchinadaanini darsakudu prekshakulaku chakkaga andinchadaannibatti kadhakuni rachana sakti , kadhanakaarigaa darsakuni pragnaa sakti ubhayam velladavutundi.
vaarasatvam cinemaloa alaa rendu saktulu kalisai. darsakudugaa chaanakya pratibhakee chitram maroka udaaharana. kaga rachayitagaa barampuram kollaadigaaru atu kadha, itu sambhaashanala rachanalo kanabarachina pratibha spashtamoutundi. okokkappudu suutigaanu, marokappudu vyangyaatmakamgaa unna athani sambhaashanalanubatti kadha terunubatti samaajamlo jarugutunna akramalapatla adhama charyalapatla ataniki gala kinuka dyotakamoutundi. evarilo elanti sakti nikshiptamai untundo, avakaasam kaliginappudu kaani bayataku raadu kada.
sampada manishilooni soujanya sampadanu kramangaa ela naasanam chestundo kadhakudu saktivantamgaa teluputaadu. eedo inta tine intiki, sukhapade intiki pillaniddaam ane aadurdaalo vayasu antaraanni daataveyadamtho modalai ceantatikee taane adhikari kavalanenduku manushulu tayaarautaaru. aa prayatnamlo tanakante ghatikulaina vaarivalla viphalamainappudu tama tappu telusukuntaaru.
marikondaru padavi koraku enni durmargalakaina tayaaru. vidya, roopam kaligina bharya kante katnam kinda motaru saikilunu, inka alanti bahumatulanu mukhyamanukune vaaru kondaru.
taaraaganam : nandamuri taaraka ramarao (raghu), relangi (sanjeevi), gummadi (venkatrao), rajanala (nara simham) , narayana swami (vallabha rayadu), dactor shiva raama krishnayya (chitti baabu), peketi shivaram (giri), vai vi raju (purushottam), anjaleedevi (saanta), girija (seetha) , baala sarasavati (swarajyam), nirmala (kantamma), hemalata, radha kumari, vangara, seetaaram, rajababu, allu ramalingayya , jyoti (nrutyam) vagaira.
saikil repire shap chittibaabu (dactor shiva raama krishnayya) ku raghu (en ti ar) , swarajyam (baala saraswati) biddalu. athani menakodalu seetanu (girija) kuudaa penchi pedda chestaadu. e aadhaaramuu laeni seetanu raghukichi pendli cheddamani chittibabu talampu. tana chellelithopaatu seetanu kuudaa chelligaane chustunnanduna aamenu vivaahamaadalenani raghu annanduku , dammidy aadaayam lekunda ilaa tana sankalpaanni edirinchinanduku chittibabu tana kodukunu intinundi vellagodataadu.
aasthikoraku kannu vesi unchina roudi narasimham (rajanala) jameendaaru vallabharaayudu (narayana swami) ni hatya chesenduku chesina erpaatlanu raghu throvalo bhagnam chestaadu.
patnamlo snehitudu giri (peketi) pendliki haajarautaadu raghu. motaru saikilu tecchi iste kaani taali kattanani bheeshminchuku kuuchunna aa pendlikoduku thoti pendliki niraakarinchina saanta (anjali devi) ni raghu manasulo mecchukuntaadu.
saanta kantraktaru venkatrao (gummadi) ki modati bharya koothuru. chaduvuu, chakkadanamuu kaligina saantapai venkatrao rendo bharya (nirmala) tammudu roudy narasimham kannu vesi, ettulu vestu, akka dwara kuudaa porusaagistaadu.
intlo ee poru, bahirangamgaa pendli peetalameedanundi aa pendli niraakarinchi tanaku kichinnadanam kaliginchindanna kopam kaligina tandri valana saanta cheevaatlu tintundi. intinundi vellipoyina saanta aavesamto aatmahatya chesukoboga raghu kaapaadataadu. venkatrao gaari prasamsa paatrudai aayana contractu companylo naukhari sampaadinchukuntaadu. anthe kaaka sarvalavanya shobhita, sadguna sampanna, saraswati prasanna ayina saantaki raghuki madhya pragaada pranayamerpadutundi.
raghuki patnamlo sanjeevi (relangi) ane vyaktito saangatyamerapdutundi. raghudaggarunna chellelu swarajyam foto chusi pradhama choopullone pranayaaniki guravutaadu sanjeevi.
vaarasulu laeni jameendaaru dattataku siddamoutunnaa, santaanayogamundani pendlindla paerayya (vangara) purekkinchi oppistaadu. chittibabu tana koothuruni ivvaalani ubalaata padutunna, jameendaaru seetanu korinanduvalla eadhee paravaledulem annatlu pendli cheshaadu.
seetha kodukunu kannadanna maatanu vinna aanadamlo jameendaaru chanipoyadu. saikil shapunu avatala paresi sampadapai adhikaarigaa kuuchunnaadu chitti baabu.
oka ettugadagaa sampadapai chitti baabunu kuuchoobettina narasimham vijrumbhistaadu. pillavaadini champeyyaalanna plaanuku veelugaa nashta jaatakudani tallinundi pillavaadini vaeru chestaadu. chittibabu charyalu chuupinchi tandri kodukulu ekamai dabbulu kaajestunnaarani nindalu mopi chittibaabuku udvaapana palikinchi seetavalana taanu aasthipai adhikaaram sampaadistaadu narasimham. saanta koraku aasthini, adhikaaraanni viniyoginchanaarambhincha.
pillavaadini champinchadaaniki narasimham roudiilanupayoginchaadu cony pani jaragaledu. pillavadu raghu chetullo paddaadu.
m pillavadevaru? vaanipai raghuku inta mamakaramemiti? intakee ee pillavadu raghuku emi kavali?u ee praasnale raghuku saantakuu madhya apohalaku karanamayyayi.
apohapadina santakuda narasimham pillavadipai katti kattadaanni chuchayaga grahinchindi. aakharuku annee bayata padataayi. narasimhaanni poliisulu pattukuntaaru. raghu saantalaku vivaahamoutundi.
ghantasala sangeeta darsakatvam chala baguntundi. nepadhya sangeetam konnichotla inka baguntundi. paatalannee sangeetam, saahityam, natana annee teerugaa haayigaa untaayi.
chilipi krushnuni thoti chesevu poty, aa swaamitho neevu anninta saati jojo jojo – ghantasala, pi.leela – rachana: naarla chiranjeevi
saantagaa anjaleedevi gomuga muddugaa natinchaaru. sumaru edaadinnaraku paina yelava kusha, paruvu pratishti tarvaata anjeeedi kanipinchinadi vaarasatvam chitramlone. saavitri, anjali modalaina vaariki entha pratibha unna, kevalam glamar mojulo padi kotta kotta naayakeemanulato cinimaalu teeyadam praarambamaindi 1964 nundi. akkineni anjali thoo jantagaa 1964 tarvaata vesina cinemaalunnatlu naaku gurtu ledu. en ti ar maatram saavitri, anjali, jamuna vanti taaralato jantagaa natinchina cinimaalu 1974 varakuu kuudaa unnaayi.
kadhaloni paatralu galilonivi kaavu. samaajamlooni manchi cheddalaku spashtamaina sanketaalani, sampado, saamraajyaadhikaaramo edho okadaanini aasrayinchukuni enno aghaayityaalu jarigai. jarugutunnaayi. evaarsatbvam sinima loni paatralu veetine pratiphalistaayi. aa aghaayityaala phalitaanni manmundunchi manlo tadvyatireka bhaavaanni kalugacheyadaaniki prayatnistaayi.
sampada chuttu paribhraminche samaajamlooni kalmasha vaataavaranaanni , andulone vunna kondaru nishkalmashula ibbandulni vaarasatvam sinima dwara kadhakuduu, kadhanakari manamundu saktivantamgaa vunchadaaniki prayatninchaaru.