పద మూడేళ్లకే నటి అయి రాత్రిళ్లు స్క్రిప్ట్‌ చదువుతూ తెల్లారి పాఠం అప్పచెప్పినట్లుగా చెప్పేసి ఏమీ తెలియని వయస్సులోనే నటినయ్యాయనీ, వరుసగా ఏడుసార్లు ప్లాప్‌ చిత్రాల్లో నటించానని చెబుతున్న చార్మి.. తాజాగా 'జ్యోతిలక్ష్మి' అనే చిత్రంలో కథానాయికగా నటించడమేకాకుండా నిర్మాణ బాధ్యతలుకూడా స్వీకరించింది. నటిగా ఇన్నాళ్ళు చాలా హాయిగా వున్నా.. నిర్మాతగా వచ్చిన కిక్‌ నటిగా రాలేదని చెబుతోంది. రెండు బాధ్యతలు నిర్వర్తించడం చాలా సంతోషంగా వుందని పేర్కొంటూనే.. కొంతమంది తనను చూసి పొగరుగా వుంటుందను అనుకోవచ్చు. కానీ నేనుకున్న పని చేయడంలోనే నాకు తృప్తి వుంటుందంటోంది చార్మి. ఈ చిత్రం ఈనెల 12న విడుదలకానుంది. ఈ సందర్భంగా ఆమె చెప్పిన విశేషాలు.
'జ్యోతిలక్ష్మి'లో నాదొక వేశ్య పాత్ర. రొమాంటిక్‌గా ఉండే ప్రాస్టిట్యూట్‌ పాత్రలో కనిపిస్తాను. అలాంటి అమ్మాయిని హీరో ప్రేమిస్తాడు. నిజానికి నా పాత్ర వేశ్య అయినా సినిమాలో హీరోతో తప్ప వేరే వాళ్ళతో ఉండేలా నన్ను చూపించారు. సినిమా మొదలవ్వడమే హీరో, హీరోయిన్‌ మధ్య రొమాన్స్‌ తో స్టార్ట్‌ అవుతుంది. ఇద్దరు ఇష్టపడి పెళ్లి చేసుకున్న తరువాత ఆ వేశ్య జీవితం ఎలా మారుతుంది, తన లైఫ్‌ లో జరిగిన ఓ ఇష్యూ కోసం ఎలా పోరాడుతుంది అనే అంశాలతో సినిమా సాగుతుంది. నా లుక్‌ కోసం దర్శకుడు శరీర బరువును తగ్గించమని చెప్పారు. సుమారు 11 కేజీల బరువు తగ్గాను. సినిమా ఫస్ట్‌ హాఫ్‌ లో ఒకలా సెకండ్‌ హాఫ్‌ లో మరో లుక్‌ తో కనిపిస్తాను. ఈ సినిమా చూసిన వారు 'జ్యోతిలక్ష్మి' లాంటి వైఫ్‌ కాని కూతురు కాని మనకుంటే బావుంటుందనుకుంటారు.
పూరిజగన్నాథ్‌ గారు ఎలాంటి సినిమాలు చేస్తారు అందరికి తెలిసిందే. ఆయన సినిమాలు స్టైలిష్‌ గా, ట్రెండ్‌ కు తగ్గట్లుగా ఉంటాయి. 45 సంవత్సరాల క్రితం రాసిన 'మిసెస్‌ పరాంకుశం' నవలను ప్రస్తుతం ఉన్న జనరేషన్‌కు తగ్గట్లుగా మార్పులు చేసాం. ఖచ్చితంగా ఈ సినిమా ప్రేక్షకులకు నచ్చుతుంది. ఈ సినిమా ద్వారా కొంచెం డబ్బు, గౌరవం తప్ప ఈ సినిమా నుండి మరేమీ ఆశించట్లేదు. చిత్రం మొదటి కాపీ రెడీ అయిన తరువాత కొంతమందికి సినిమా చూపించాం. చూసిన వారందరి నుండి పాజిటివ్‌ రెస్పాన్స్‌ వచ్చింది. చాలా కాంప్లిమెంట్స్‌ వస్తున్నాయి.
చిన్నప్పటి నుండి నాకు బైక్‌ నడపడం అంటే చాలా ఇష్టం. నా చిన్నతనంలో మా అన్నయ్యకు నాన్నగారు బైక్‌ కొనిస్తే తను లేని టైం చూసి బైక్‌ డ్రైవ్‌ చేసేదాన్ని. చిత్రం స్క్రిప్ట్‌ రెడీ చేసేప్పుడు పూరిగారు ఫోన్‌ చేసి బైక్‌ రైడ్‌ సీన్‌ పెట్టనా అని అడిగారు. ఓకే చెప్పేసా. సినిమాలో ఆ షాట్‌ వచ్చినప్పుడు చాలా ఎంజారు చేసి చేసాను.
బడ్జెట్‌ కంట్రోల్‌ మన చేతుల్లో వుంది. ప్రీ ప్రొడక్షన్‌లోనే ప్రతీ విషయాన్నీ సరిగ్గా ప్లాన్‌ చేసు కుంటే ప్రొడక్షన్‌ ఖర్చు సగం తగ్గించుకోవచ్చు. ముందుగా ఏ సీన్‌ తీస్తన్నామో, ఎక్కడ తీస్తున్నామో అన్నీ పక్కాగా వుండాలి. ఈ విషయంలో పూరీ జగన్నాథ్‌ ప్లానింగ్‌ అద్భుతం. పక్కా ప్లాన్‌ ప్రకారం చేసాం కాబట్టే ఈ సినిమాను కేవలం 37 రోజుల్లో పూర్తి చేయగలిగాం. ఆయనలాంటి దర్శకుడిని మరొకరిని చూడలేం. ఆయనదో ప్రత్యేక శైలి. ఒక సినిమా విడుదలైన రోజే ఇంకో సినిమాకు ముహూర్తం పెట్టేస్తారు. ఇంత స్పీడ్‌గా సినిమా తీసేవారిని నేనైతే ఎప్పుడూ చూడలేదు. స్క్రిప్ట్‌పై ఆయనకు మంచి పట్టు ఉంది. ప్రతి సన్నివేశాన్నీ క్లారిటీతో తన స్టైల్లోనే చెప్పడం నాకు బాగా నచ్చే విషయం.
చిరంజీవి సినిమాలో చేస్తున్నట్లు వస్తున్నవార్తకు నోకామెంట్‌. అలాగే ఐటంసాంగ్స్‌ చేయాలన్న ఆలోచనలేదు. అవి బోర్‌ కొట్టాయి. జ్యోతి లక్ష్మి సినిమా అయ్యాక పార్ట్‌-2 వస్తుందని పూరీ చెప్పారు. ప్రస్తుతం ఆయన ఎంత బిజీగా ఉంటారో తెలుసు కదా? ఆయన ప్రాజెక్టులన్నీ పూర్తి కావాలి. దానికి ఇంకా చాలా టైమ్‌ ఉందనుకుంటాను.
ఒక్క నటేకాదు. ప్రతి పని చేసేవారికి సెక్యూరిటీ లేదు. అలాంటప్పుడే ఎక్కువ పనిచేస్తాం. నాకు తర్వాత సినిమా వస్తుందో! రాదో! అన్న దిశగా ఆలోచిస్తే ఈ పని చేయలేం. అలా ఎక్కువగా ఆలోచిస్తే డిప్రెషన్‌లోకి వెళ్ళిపోతాం. దీనికి మన చుట్టూ వున్న వాతావరణం ప్రభావితం చేస్తుంది. డిప్రెషన్‌ వుంటే ఫ్యామిలీతోనో, స్నేహితులతోనూ చెప్పుకోవాలి. కాస్త ఉపశమనం లభిస్తుంది. లేదంటే ఆహ్లాదకరమైన ప్రాంతానికి వెళ్ళి సేదతీర్చుకోవాలి. నేనూ అప్పుడప్పుడు అలా వెళ్ళి వస్తుంటాను.
కొన్ని సినిమాలు ఎందుకు చేశానా! అని బాధపడ్డాను. తప్పుచేశాను అనిపించేది. పూరీ చెబుతుండేవారు. తప్పు చేయాలి. చేయకపోవడమూ తప్పేనని అటారు. ఆ తప్పులనుంచే ఒప్పులు ఎలాగే మనం నేర్చుకుంటాం. దాదాపు 50 చిత్రాల్లో నటిచాను. ఏంది మంచిదో చెప్పడం కష్టం. మన ముందు 50 పసందైన కూరలుంటే ఏది బాగుందో చెప్పడం ఎంత కష్టమో ఇదీ అంతే.
నాది చాలా చిత్రమైన వ్యక్తిత్వం. చీకటంటే భయం. కానీ అది లేకుండా వుండలేను. నిద్రించేటప్పుడు లైట్లు తీసేస్తాను. కొన్ని రోజులపాటు ఫుల్‌గా తినేస్తాను. లావుగా వుంటాను. ఆ తర్వాత డైట్‌ కంట్రోల్‌ చేస్తాను. ఏది చేసినా షడన్‌ నిర్ణయాలు 'జ్యోతిలక్ష్మి' సినిమాకు నిర్మాతగా వుంటానని తల్లిదండ్రులకు ఓ రోజు షడెన్‌గా చెప్పాను. షూటింగ్‌ లేనప్పుడు ప్రశాంతంగా ఎక్కడికైనా వెళ్ళాలంటే వెళ్ళిపోతాను. నాకు ఒంటరితనమంటేనే ఇష్టం. అందుకే పెండ్లి చేసుకోలేదు. పెడ్లంటే బోర్‌కూడా.
నేను ఓ ఇంటర్వ్యూకు వెళ్ళి తిరిగి వస్తుండగా ఆర్తి అగర్వాల్‌ చనిపోయిందన్న వార్త విని షాక్‌కు గురయ్యాను. అంతకుముందు రోజే నా స్నేహితురాలు యాక్సిడెంట్‌లో చనిపోయింది. ఇది వినేసరికి మరింత షాక్‌ అయ్యాను. ఆమె మరణం గురించి నిజమేమిటో తెలీదు. అప్పట్లో ఇండిస్టీని ఏలింది. జూబ్లీహిల్స్‌లోని సురేష్‌ గెస్ట్‌హౌస్‌లో ఆమెకు ఓ రూమ్‌ వుండేది. నటిగా నేను కొత్తగా వచ్చినప్పుడు అదే రూమ్‌ కేటాయించారు. అక్కడవుండే పలు చిత్రాల్లో నటించాను.
రాజా రామ్మోహన్‌ రారు, ఈశ్వరచంద్ర విద్యాసాగర్‌, జ్యోతీరావ్‌ ఫూలే... సంఘసంస్కర్తలుగా కోట్లాది మందికి తెలిసిన వ్యక్తులు. వారితో పాటు స్త్రీ అభ్యుదయం కోసం పోరాడిన వారిలో దోండో కేషవ్‌ కార్వే ఒకరు. వితంతు ఆశ్రమాలని స్థాపించిన కార్వే వారికి విద్యనందించేందుకు తొలి మహిళా విశ్యవిద్యాలయాన్ని ఏర్పాటు చేశారు.. దక్షిణ ఆసియాలోనే మొట్టమొదటి మహిళా విశ్వవిద్యాలయంగా ఊపిరి పోసుకున్న శ్రీమతి నథిబారు దామోదర్‌ ఠక్రసే ఎస్‌ఎన్‌డీటీ విశ్వవిద్యాలయం ప్రస్తుతం శతజయంతిని జరుపుకుంటోంది.
18వ శతాబ్దం ఆరంభంలో అప్పటి ఆచారాలు కట్టుబాట్లలో భాగంగా మహిళలు తమ ప్రాథమిక హక్కులని కూడా అందుకోలేని స్థితిలో అణచివేతకు గురయ్యారు. సతీసహగమనం వంటి సమాజిక దురాచారాలు అక్కడక్కడా కొనసాగుతున్న ఆ రోజుల్లో వితంతు స్త్రీలు నాలుగు గోడలకే పరిమితమయ్యేవారు. వారి జీవితాల్లో మార్పుతేవడంతో పాటు మహిళా అభ్యుదయానికి ఎంతో మంది గళం విప్పటంతో స్త్రీల సామాజిక స్థితిగతుల్లో ఎన్నో మార్పులు చోటుచేసుకున్నాయి. అన్ని మార్పుల మధ్యా పురుషుల్లో అగ్రశాతం మూకుమ్మడిగా తిరస్కరించిన అంశం మహిళా విద్య. నడిపించారు. ఆ సమయంలోనే వితంతు వివాహాలు జరిపించేందుకు ఉద్యమ బాట పట్టిన దోండో కేశవ్‌ కావ్రే 1893లో 'విదవా వివాహోత్తేజక్‌ మండలి'ని స్థాపించారు. వితంతువులకి పునర్వివాహాన్ని జరిపించడంతో పాటు 1896లో మహిళల స్వయం ప్రతిపత్తి కోసం మహారాష్ట్రలోని పూణేకి అతిసమీపంలో ఉన్న హింజ్నె ప్రాంతంలో ఒక పాఠశాలని స్థాపించారు కార్వే. వితంతువుల కోసం స్థాపించిన ఈ ఆశ్రమ పాఠశాలలోనే ఎంతో మంది బాలికలకు, నిరాధారిత మహిళలకు విద్యని బోధించేవారు. అప్పట్లో విద్యా ఆవశ్యకతను గుర్తించి మహిళలకి అక్షరాలు నేర్పించిన తొలి పాఠశాల కూడా ఇదే. జపాన్‌లోని మహిళా యూనివర్శిటీ గురించి తెలుసుకున్న కార్వే స్త్రీలకి ఉన్నతస్థాయి విద్య అందించడం కోసం మన దేశంలో కూడా జపాన్‌ తరహాలో విశ్వవిద్యాలయాన్ని నిర్మించాలనుకున్నారు. ఆ ఆలోచనే ఎస్‌ఎన్‌డీటీ స్థాపించేలా చేసింది. 1915లో జాతీయ సామాజిక సంస్కరణ కాంగ్రెస్‌ సభలో తన ఆలోచనని ప్రతిపాదించారు కార్వే. అయితే ప్రభుత్వం నుండి ఎలాంటి స్పందనా లభించకపోవడంతో 1916 జులై 2న ఐదుగురు విద్యార్థులతో సొంతంగా మొదటి మహిళా యూనివర్సిటీని ప్రారంభించారు. ప్రముఖ పారిశ్రామిక వేత్త విఠల్‌ దాస్‌ ఠక్రసే అందించిన 15లక్షల ఆర్థిక సాయంతో విశ్వవిద్యాలయ భవనాన్ని ఏర్పాటు చేశారు. 1931లో ముంబయిలో మొదటి కళాశాల ఏర్పడింది కూడా ఈ విశ్వవిధ్యాలయం ఆధ్వర్యంలోనే. 1936లో పూణే నుంచి తొలి మహిళా విశ్వవిధ్యాలయాన్ని ముంబయికి మళ్లించారు. ఉన్నత విద్యకోసం ఎక్కువమంది మహిళలు దరఖాస్తు చేసుకుంటుండడంతో 1946లో ఈ విశ్వవిద్యాలయానికి ప్రభుత్వ గుర్తింపు లభించింది. 'ది ఇండియన్‌ ఉమెన్‌ యూనివర్సిటీ' పేరుని విశ్వవిద్యాలయానికి ఆర్థిక సాయాన్ని అందించిన ఠక్రసే తల్లి పేరుమీద శ్రీమతి నథీబారు దామోదర్‌ ఠక్రసే మహిళా విశ్వవిద్యాలయంగా పేరు మార్చారు. 1958లో మహిళలకోసం విశ్వవిద్యాలయాన్ని స్థాపించిన కార్వేని ప్రభుత్వం భారత రత్నతో సత్కరించింది. తొలి నాళ్లలో ఇక్కడ సామాజిక, భౌగోళికాంశాలతో పాటు అల్లికలు, నేత వంటి వృత్తి విద్యల్లో మహిళలకి శిక్షణనిచ్చేవారు. పూణే, ముంబయిలలో మొత్తం మూడు క్యాంపస్‌లలో ప్రస్తుతం 70 వేల మంది విద్యార్థులకి ఉన్నతమైన విద్యనందిస్తోంది. మహారాష్ట్రలోని కొన్ని కళాశాలలతోపాటు అస్సాం, ఉత్తరప్రదేశ్‌, బీహార్‌, మధ్యప్రదేశ్‌, సూరత్‌, గోవా ప్రాంతాలకి చెందిన కళాశాలలెన్నో 'ఎస్‌ఎన్‌డిటి'కి అనుబంధ సంస్థలుగా పనిచేస్తున్నాయి. సామాజిక పరిస్థితుల్లో మార్పుకి తగ్గట్టుగా టెక్నాలజికీి సంబంధిత కోర్సులు, పోస్టుగ్రాడ్యుయేట్‌, రీసెర్చ్‌లతోపాటు, ఫుడ్‌ టెక్నాలజీ, ట్రావెల్‌ అండ్‌ టూరిజం, జ్యూవెలరీ డిజైనింగ్‌, అప్పేరల్‌ డిజైనింగ్‌ వంటి వృత్తి విద్యాకోర్సుల్ని ఎస్‌ఎన్‌డిటి అందిస్తోంది. నేషనల్‌ ఎసెస్‌మెంట్‌ అండ్‌ ఎక్రిడిటేషన్‌ (న్యాక్‌) ఇచ్చే గుర్తింపు పొందడం విశ్వవిద్యాలయాలు ప్రతిష్ఠాత్మకంగా భావించే అంశం. న్యాక్‌ 5స్టార్‌ గుర్తింపు పొందిన తొలి విశ్వవిద్యాలయం కూడా ఎస్‌ఎన్‌డిటియే. కళారంగాల్లో పేరొందిన భారతీ వైశంపాయన్‌, రాణీముఖర్జీ, సోనాక్షీ సిన్హా, అనితా డోంగ్రే వంటి ఎంతో మంది ఇక్కడ చదువుకున్న వారే.
pada moodellake nati ayi raatrillu scripte chaduvutuu tellari paatham appacheppinatlugaa cheppesi emi teliyani vayassulone natinayyaayanee, varusagaa edusaarlu plapm chitraallo natinchaanani chebutunna charmi.. taajaagaa 'jyotilakshmi' ane chitramlo kathaanaayikagaa natinchadamekakunda nirmaana badhyatalukuda sweekarinchindi. natigaa innaallu chala haayigaa vunna.. nirmaatagaa vachina kiky natigaa raledani chebutondi. rendu baadhyatalu nirvartinchadam chala santoshamgaa vundani perkontune.. kontamandi tananu chusi pogarugaa vuntundanu anukovachhu. cony nenukunna pani cheyadamlone naaku trupti vuntundantondi charmi. ee chitram eenela 12na vidudalakaanundi. ee sandarbhamgaa aame cheppina visaeshaalu.
'jyotilakshmi'loo naadoka vaesya paatra. romantikega unde prostitute paatralo kanipistaanu. alanti ammayini heero premistaadu. nijaaniki naa paatra vaesya aina cinemalo heerotho tappa vere vaallatho undela nannu chuupimchaaru. sinima modalavvadame heero, heroine madhya romanse thoo starte avutundi. iddaru ishtapadi pelli chesukunna taruvaata aa vaesya jeevitam ela maarutundi, tana laife loo jarigina oo ishyuu kosam ela poraadutundi ane amsaalatoe sinima saagutundi. naa luke kosam darsakudu sareera baruvunu tagginchamani cheppaaru. sumaru 11 kejeela baruvu taggaanu. sinima fusse haf loo okala seconde haf loo maro luke thoo kanipistaanu. ee sinima chusina vaaru 'jyotilakshmi' lanti waife kaani koothuru kaani manakunte bavuntundanukuntaru.
poorijagannaathmae gaaru elanti cinimaalu chestaaru andariki telisinde. aayana cinimaalu stylishe gaa, trende ku taggatlugaa untaayi. 45 samvatsaraala kritam raasina 'misses paraankusam' navalanu prastutam unna janareshanku taggatlugaa maarpulu chesam. khachitamgaa ee sinima prekshakulaku nachutundi. ee sinima dwara konchem dabbu, gowravam tappa ee sinima nundi maremi aasinchatledu. chitram modati kaapi redy ayina taruvaata kontamandiki sinima chupincham. chusina vaarandari nundi pajitive respanse vachindi. chala complimentsi vastunnaayi.
chinnappati nundi naaku baike nadapadam ante chala ishtam. naa chinnatanamlo maa annayyaku naannagaaru baike koniste tanu laeni taim chusi baike drive chesedaanni. chitram scripte redy cheseppudu puurigaaru fone chesi baike raide seeni pettana ani adigaaru. oke cheppesa. cinemalo aa shaty vachinappudu chala enjaaru chesi chesanu.
budgetse controlle mana chetullo vundi. pree prodakshanleno pratee vishayaannii sarigga plan chesu kunte prodakshanki kharchu sagam tagginchukovacchu. mundugaa e seeni teestannamo, ekkada teestunnamo annee pakkaga vundaali. ee vishayamlo puri jagannathe planingle adbhutam. pakka plan prakaaram chesam kabatte ee sinimaanu kevalam 37 rojullo puurti cheyagaligaam. aayanalaanti darsakudini marokarini chudalem. aayanado pratyeka saili. oka sinima vidudalaina roje inko sinimaaku muhurtam pettestaaru. inta speednga sinima teesevaarini nenaithe eppuduu chudaledu. scriptepy aayanaku manchi pattu undi. prati sannivesaannii claritytho tana styllone cheppadam naaku baga nache vishayam.
chiranjeevi cinemalo chestunnatlu vastunnavaartaku nokamenti. alaage itamsangse cheyalanna aalochanaledu. avi bore kottayi. jyoti lakshmi sinima ayyaka parte-2 vastundani puri cheppaaru. prastutam aayana entha bijiga untaro telusu kada? aayana praajectulannii puurti kavali. daaniki inka chala taime undanukuntaanu.
okka natekaadu. prati pani chesevariki security ledu. alantappude ekkuva panichestam. naaku tarvaata sinima vastundo! rado! anna disagaa aalochiste ee pani cheyalem. alaa ekkuvagaa aalochiste depressionloki vellipotam. deeniki mana chuttu vunna vaataavaranam prabhaavitam chestundi. depression vunte familitiitoono, snehitulatoonuu cheppukovali. kaasta upasamanam labhistundi. ledante aahlaadakaramaina praantaaniki velli sedatiirchukovali. nenuu appudappudu alaa velli vastuntaanu.
konni cinimaalu enduku chesana! ani badhapaddanu. tappuchesaanu anipinchedi. puri chebutundevaaru. tappu cheyali. cheyakapovadamuu tappenani ataaru. aa tappulanunche oppulu elaage manam nerchukuntam. daadaapu 50 chitraallo natichaanu. endi manchido cheppadam kashtam. mana mundu 50 pasandaina kooralunte edhi bagundo cheppadam entha kashtamo idhee anthe.
naadi chala chitramaina vyaktitvam. cheekatante bhayam. cony adhi lekunda vundalenu. nidrinchetappudu laitlu teesestaanu. konni rojulapatu fulnga tinestaanu. lavuga vuntaanu. aa tarvaata diete controlle chestaanu. edhi chesina shadun nirnayaalu 'jyotilakshmi' sinimaaku nirmaatagaa vuntaanani tallidandrulaku oo roju shadenniga cheppaanu. shootingy lenappudu prasaantamgaa ekkadikaina vellalante vellipotaanu. naaku ontaritanamantene ishtam. anduke pendli chesukoledu. pedlante borekuda.
nenu oo interviokuu velli tirigi vastundagaa aarti agarwalle chanipoyindanna vaarta vini shaaknu gurayyanu. antakumundu roje naa snehituraalu accidentelo chanipoyindi. idhi vinesariki marinta shaky ayyanu. aame maranam gurinchi nijamemito teleedu. appatlo indistiini elindi. jublihillesloni sureshe gestehouselo aameku oo room vundedi. natigaa nenu kottagaa vachinappudu adhe room ketaayinchaaru. akkadavunde palu chitraallo natinchaanu.
raja rammohane raaru, eshwarachandra vidyasagari, jyotirave phoole... sanghasamskartalugaa kotladi mandiki telisina vyaktulu. vaaritho paatu stree abhyudayam kosam poraadina vaarilo dondo keshave karwey okaru. vitantu aasramaalani sthaapinchina karwey vaariki vidyanandinchenduku toli mahila visyavidyaalayaanni erpaatu chesaru.. dakshina aasiyaalone mottamodati mahila vishwavidyaalayamgaa oopiri posukunna srimati nathibaaru damodare takrase srndnety vishwavidyaalayam prastutam satajayantini jarupukuntondi.
18va sataabdam aarambhamlo appati aachaaraalu kattubaatlalo bhagamga mahilalu tama praathamika hakkulani kuudaa andukoleni sthitilo anachivetaku gurayyaru. sateesahagamanam vanti samajika duraachaaraalu akkadakkada konasaagutunna aa rojullo vitantu streelu naalugu godalake parimitamayyevaaru. vaari jeevitaallo maarputevadamto paatu mahila abhyudayaaniki entho mandi galam vippatamtho streela saamaajika sthitigatullo enno maarpulu chotuchesukunnayi. anni maarpula madhya purushullo agrasaatam mookummadigaa tiraskarinchina amsam mahila vidya. nadipinchaaru. aa samayamlone vitantu vivaahaalu jaripinchenduku udyama baata pattina dondo keshavn kavre 1893loo 'vidava vivaahottejaki mandali'ni sthaapinchaaru. vitantuvulaki punarvivaahaanni jaripinchadamtho paatu 1896loo mahilala swayam pratipatti kosam mahaaraashtralooni pooneki atisameepamlo unna hinzne praantamlo oka paatasaalani sthaapinchaaru karwey. vitantuvula kosam sthaapinchina ee aashrama paatasaalaloonae entho mandi baalikalaku, niraadhaarita mahilalaku vidyani bodhinchevaaru. appatlo vidya aavasyakatanu gurtinchi mahilalaki aksharaalu nerpinchina toli paatasaala kuudaa ide. japaanloni mahila university gurinchi telusukunna karwey streelaki unnatasthaayi vidya andinchadam kosam mana desamlo kuudaa japan tarahaalo vishwavidyaalayaanni nirminchaalanukunnaar. aa aalochane srndnety sthapinchela chesindi. 1915loo jaateeya saamaajika samskarana congresse sabhalo tana aalochanani pratipaadinchaaru karwey. ayithe prabhutvam nundi elanti spandana labhinchakapovadamto 1916 julai 2na aiduguru vidyaarthulatho sontamgaa modati mahila universityni praarambhinchaaru. pramukha paarisraamika vetta vitalm dasn takrase andinchina 15lakshala aardhika saayamtho vishwavidyaalaya bhavanaanni erpaatu chesaru. 1931loo mumbayilo modati kalasala erpadindi kuudaa ee vishwavidhyaalayam aadhvaryamlone. 1936loo poonhe nunchi toli mahila vishwavidhyaalayaanni mumbayiki mallinchaaru. unnata vidyakosam ekkuvamandi mahilalu darakhastu chesukuntundadamto 1946loo ee vishwavidyaalayaaniki prabhutva gurtimpu labhinchindi. 'dhi indian umen university' paeruni vishwavidyaalayaaniki aardhika saayaanni andinchina takrase talli paerumeeda srimati natheebaaru damodare takrase mahila vishwavidyaalayamgaa paeru maarchaaru. 1958loo mahilalakosam vishwavidyaalayaanni sthaapinchina kaarveni prabhutvam bhaarata ratnatho satkarinchindi. toli naallalo ikkada saamaajika, bhougolikaamsaalato paatu allikalu, netha vanti vrutti vidyallo mahilalaki sikshananichevaaru. poonhe, mumbayilalo mottam moodu campasselalo prastutam 70 vela mandi vidyaarthulaki unnatamaina vidyanandistondi. mahaaraashtralooni konni kalasalalatopatu assam, uttarapradesha, beehare, madhyapradeshm, suuratma, gova praantaalaki chendina kalasalalenno 'esnedity'ki anubandha samsthalugaa panichestunnaayi. saamaajika paristhitullo maarpuki taggattugaa technologicy sambandhita korsulu, postugraduyetie, reeserchalathopaatu, fude technology, travelle andi toorism, juvelary desininge, apperalle desininge vanti vrutti vidyaakorsulni esnedity andistondi. neshanalne essemente andi ecriditationsi (nyaky) iche gurtimpu pondadam vishwavidyaalayaalu pratishtaatmakamgaa bhavinche amsam. nyaky 5starke gurtimpu pondina toli vishwavidyaalayam kuudaa esneditiaaye. kalaaramgaallo perondina bhaaratii vaisampayanni, ranimukharji, sonakshi sinha, anita dongre vanti entho mandi ikkada chaduvukunna vaare.