సెప్టెంబర్ 2015 – ఈమాట
తాము చేసే పని మీద శ్రద్ధాసక్తులు, తమ పనితనం పట్ల గౌరవము, గర్వము, అభిమానమూ లేనివారి పని ఫలితాలు ఎంత నాసిరకంగా ఉంటాయో చెప్పడానికి మన తెలుగు ప్రచురణారంగం ఒక చక్కటి ఉదాహరణ. తెలుగులో ఇప్పటికీ, ఇన్నేళ్ళ తరువాత కూడా మనం గర్వంగా చెప్పుకోదగిన ప్రచురణ సంస్థలు లేవు. విషయం ఏదైనా పుస్తకం కూడ ఒక వస్తువే. దానికీ నాణ్యతా ప్రమాణాలు ఉంటాయి. ప్రచురణ అంటే కేవలం అచ్చేయడం కాదనీ, ఒక మంచి పుస్తకం అనేది శ్రద్ధతో అభిమానంతో రూపు దిద్దితేనే సాధ్యమనీ, అవి లేకపోవడమే మన ప్రచురణ సంస్థల ప్రస్తుత పరిస్థితికి కారణమనీ, తమ వ్యాసం తెలుగులో పుస్తక ప్రచురణ – ఆకారవికారాలులో శ్రీనివాస్, నాగరాజు, నారాయణరావు తమ అభిప్రాయాలను సోదాహరణంగా వివరిస్తున్నారు. అంతే కాదు, ప్రస్తుతం తమ పుస్తకాలు తామే ప్రచురించుకునే ఔత్సాహికులకు ఒక మంచి పుస్తకం ఎలా ఉండాలో వివరిస్తున్నారు కూడా.
తెలుగు గ్రంథాలలో అత్యంతకఠినమైనవాటిలో అగ్రగణ్యంగా, వసుచరిత్రం కంటే దుర్లభమైనదిగా పరిగణించబడే గ్రంథం, 16వ శతాబ్దిలో జటప్రోలు సంస్థానాన్నేలిన సర్వజ్ఞ సింగభూపాలుని వంశీకుడు, రామరాజభూషణునికి సమకాలికుడు అయిన సురభి మాధవరాయలు రచించిన చంద్రికాపరిణయముఅనే మహాప్రబంధం. ఈ గ్రంథానికి కొల్లాపురసంస్థానపండితులైన బ్రహ్మశ్రీ వెల్లాల సదాశివశాస్త్రి, అవధానం శేషశాస్త్రులవారు వ్రాసిన టీకాతాత్పర్యసహితవ్యాఖ్యానంతో కూడిన ప్రతి ఆఖరిముద్రణ 1928లో. ఆ ప్రతి ఇప్పుడు అలభ్యం. అపురూపమైన ఆ ప్రతి సాధించుకుని, షుమారు ఏడు వందల పేజీలు అక్షరం అక్షరమూ అచ్చుతప్పులు దిద్దుకుంటూ, కేశవపంతులు నరసింహశాస్త్రి, శ్రీరంగాచార్యులవారి ఉపోద్ఘాతములు జత చేస్తూ, యూనీకోడ్‌లో తిరగ వ్రాసి ఈమాట గ్రంథాలయం కోసం అందచేశారు తిరుమల కృష్ణదేశికాచార్యులు. వారి అద్వితీయమైన శ్రమకు, ప్రాచీన సాహిత్యం పట్ల వారి నిబద్ధతకూ ఈమాటనుంచి వారికి హృదయపూర్వక అభినందనలు.
"మోనీ, ఒకటి చెప్తా, ప్రామిస్ చెయ్, ఎవరికీ చెప్పకూడదు."
"ప్రామిస్, చెప్పవే ఏంటో?"
"ఓ! సత్యా?! ఆరోజు బస్ వెనక చీకట్లో తనతో… అది నువ్వేనా?"
"ఏంటీ? కాలేజ్‌లో తెలిసిపోయిందా? వద్దన్నాను. నైట్ కదా! చీకట్లో ఎవరూ చూడరని… చున్నీ కప్పేసుకుని…"
"మరి ఇంట్లో చెప్పావా?"
"అమ్మో, డాడీ చంపేస్తారు. ఇంటర్ కాస్ట్ అంటే అసలొప్పుకోరు."
మౌనంగా ఉన్న కైక నోరు తెరిచింది. "మంధరా, ఇప్పుడు నువ్వు వచ్చినది రఘువంశ మహారాజు దశరధుడి దగ్గిరకి. రఘువెటువంటివాడో, సూర్య వంశం ఎటువంటిదో నీకు తెలియకపోవచ్చు. నిన్ను ఇక్కడకి విశ్వామిత్రులవారు పంపించారంటే అందులో మనకి తెలియని నిగూఢ రహస్యం ఏదో ఉందన్న మాట. చూద్దాం ఏం జరగబోతోందో. ఈ రాజభవనం నీ ఇల్లే అనుకో. నీ చేతనైన సహాయం చేస్తూండు. మా పూర్వీకులని కూడా రావణుడు చంపాడని నేను విన్నాను. ఏదో ఒకరోజు వాడికి ఆయుర్దాయం తీరిపోతుంది."
పేజీలు: 1 2 3 4 అంతా ఒకే పేజీలో 11
అగస్త్యుడు తానొక్కడే చకచకా ఆ కొండెక్కి లోపాముద్రని వచ్చేయమనలేదు. పాపం అసలే సన్నని నడుమేమో, అంత పెద్ద కొండ ఎక్కేటప్పుడు ఆమెకి నడుమునొప్పి రాక మానదు. అది గ్రహించిన అగస్త్యుడు, తానొక అడుగు ఎక్కి, ఆమె చేయిపట్టుకొని, ప్రేమగా రమ్మని పిలిచి, ఎక్కిస్తూ, ఎంతో ఆదరంతో జాగ్రత్తగా తనతో పాటు కొండ చివరికంటూ తీసుకువెళ్ళాడట. ఆ తర్వాత అక్కడి జలపాతాలలో వారిద్దరూ సరిగంగ స్నానాలు చేశారు. ఎంత చూడముచ్చటైన దృశ్యమో కదా!
పోతనగారు శ్రీమహాభాగవతంలో మూలాతిరిక్తంగా కనీసం ముప్ఫై – నలభై గ్రంథాల నుంచి డెబ్భై దాకా అనువాదాలను చేశారు. అమోఘమైన ఈ పద్యానికి మూలం సంస్కృత భాగవతంలో లేదు. రుయ్యకుని అలంకారసర్వస్వానికి జయరథుడు కూర్చిన విమర్శినీ వ్యాఖ్యలో సారాలంకార వివరణ వద్ద ఉదాహృతమై ఉన్నది. పోతనగారి బహుగ్రంథశీలితకు, విశాలమైన వైదుష్యానికి, విపులపాండిత్యానికి నిదర్శకమైన మహాద్భుతఘట్టం ఇది.
కార్లు బైకులు. మల్టిప్లెక్సులు. ఇంగ్లీషు మాటల అడ్వాన్స్ క్యూ. షరా మామూలు టిక్కెట్టు క్యూ.
సోఫాల్లా సీట్లు. పెద్ద సైజు తెర. మొబైలు ఫోన్లపై తారాడే వేళ్ళు వేరార్యూ టెక్స్టింగులు.
జీరో సైజుల షో అప్పులు బ్యాక్‌లెస్ క్లోజప్పులు విఎఫెక్స్ ఫైట్స్ చేజెస్ హీరో బిల్డప్స్.
అలవికాని తళుకు బెళుకులతో,
అర్థరాత్రి దాకా ఆనందాన్ని వెతుకుతూ తిరిగే మనుషులతో
సతమతమయ్యే ఊరిని చూసి
ఆకుల రంగులే ఆభరణాలుగా ధరించిన అడవి
చిన్నగా నవ్వుకుంటుంది.
మనిద్దరి మధ్యా మాటల అవసరం యేముంది
చూపుల కొసలమీద వేళ్ళాడుతూ
కాళ్ళావేళ్ళా పడే అభ్యర్దనలు
వేలికొసలనుండి పాకిపాకి
నిలువెల్లా పరామర్శించే అనునయాలు
నిన్న ఏ సమయంలో నువ్వు నాతో తిరగడానికి
బయలుదేరావో ఏడణాలిచ్చి రిక్షా ఎక్కి
అకస్మాత్తుగా సముద్రపు వడ్డుకు,
Did you know, that I would suddenly die,
wouldn't be alive to break bread with you?
నవీన్ నంబూరి
ఓ కొండచిలువ రాత్రి
నాలుగు వగరు బీర్లు ఖర్చవనిదే
ఓ స్నేహం చిక్కబడదు
ఒక శీతాకాలపు సాయంత్రం
కొన్ని అయస్కాంతపు చూపులు నలగనిదే
మంచం సద్దు చేయదు
పరుచూరి శ్రీనివాస్, నాగరాజు పప్పు, వెల్చేరు నారాయణరావు
మీరొక పుస్తకాల షాపులో అప్పటిదాకా మీకు తెలియని ఒక రచయిత పుస్తకాన్ని ఎందుకు మీరు చేతిలోకి తీసుకుంటారు? మీ కంటికి నదురుగా కనిపించే ఆ పుస్తకం ఎలా వుంటుంది? ఏవి ఆ పుస్తకంపై మనకి ఆపేక్ష ఏర్పడేలా చేస్తాయి? అంటే, విషయం ఏదైనా కూడా పుస్తకమూ ఒక వస్తువే!
పేజీలు: 1 2 3 4 5 అంతా ఒకే పేజీలో 27
రీమాన్ ఒక అమూల్య అభిప్రాయం వెలిబుచ్చేడు, రుజువు చెయ్యకుండా! ఈ అభిప్రాయం నిజమే అని రుజువు చేసిన వారికి మిలియను డాలర్లు బహుమానం ఇచ్చేస్తారు. ఏదో పెద్ద విశ్వవిద్యాలయం వారు ఆచార్య పదవి అంటగడతారు. ఏ హా(బా)లివుడ్ తారో పెళ్లి ప్రతిపాదిస్తే, డాలర్లతో పాటు స్వర్గ ద్వారాలు కూడ తెరుచుకోవచ్చు!
పేజీలు: 1 2 3 4 అంతా ఒకే పేజీలో 2
ప్రపంచంలోని నూటా తొంభయ్యారు దేశాల్లోన ఒక్క పాతిక దేశాలే బాగా డబ్బున్న దేశాలు. గొప్ప దేశాల్లోన గొప్ప సంస్థలు, వ్యవస్థలూ ఉంటాయి. తమ తమ ఇష్టాలు, ఆశలు, కష్టం సుఖం ప్రకారం వాటిలో చేరి జనం తమ బుర్రల్ని, బతుకుల్ని ఓదార్చుకుంటారు; తమ సంఘాల్నీ, దేశాల్నీ బావు చేసుకుంటారు. ఇలాంటి వ్యవస్థలు లేనివి, ఉన్నా ఖరాబు చేసుకుని ధ్వంసం చేసుకున్నవీ బీద దేశాలుగా మిగిలిపోతాయి.
నాకు ఊహ తెలిశాకా బాపు బొమ్మలు మొదటి సారి చూసింది వారపత్రికల్లోనే. పత్రికల ముఖ చిత్రాలకీ, కథలకి, కవితలకీ వేసిన బొమ్మలు చూశాకనే బాపు గురించి తెలిసింది. చిన్నతనంలో నాకూ చిత్రకళలో ప్రవేశం ఉండడం వలన, బాపు బొమ్మలు శ్రద్ధగా గమనించేవాణ్ణి.
కనకప్రసాద్, శ్రీవిద్య బదరీనారాయణన్, శ్రీదేవి తుమ్మరకోటి, ప్రియ ఆనంద్
అనీ వినీ అలసితే అనా హతం
శివం శివం శివం
పదే పదే వెదికి ఆగితే
అహర్దివం శివం శివం
అప్పుడెపుడో చిన్నపుడు గుళ్ళో ఉన్నప్పుడు భోరున వర్షం కురవడం మొదలై అక్కడే కూచుండిపోతే ఆ చీకట్లో దీపపు వెలుగులో ఉన్నట్టుండి మెరుపు మెరిసి ఆ తెల్లటి వెలుతురు తెర వెనుక వెచ్చగా –
ఈ సంచికలో ప్రముఖ గాయకుడు పిఠాపురం నాగేశ్వరరావు సమర్పించిన ప్రత్యేక జనరంజని కార్యక్రమం వినవచ్చు. ఈ కార్యక్రమం విజయవాడ స్టేషన్ నుండి 1979-1980 ప్రాంతంలో ప్రసారమయ్యిందని జ్ఞాపకం.
september 2015 – eemaata
taamu chese pani meeda shraddhaasaktulu, tama panitanam patla gowravamu, garvamu, abhimaanamuu lenivari pani phalitaalu entha naasirakamgaa untayo cheppadaaniki mana telugu prachuranaarangam oka chakkati udaaharana. telugulo ippatikee, innella taruvaata kuudaa manam garvamgaa cheppukodagina prachurana samsthalu levu. vishayam edaina pustakam kuuda oka vastuve. daanikee naanhyataa pramaanaalu untaayi. prachurana ante kevalam acheyadam kaadanii, oka manchi pustakam anedi shraddhatho abhimaanamtho roopu didditene saadhyamanee, avi lekapovadame mana prachurana samsthala prastuta paristhitiki kaaranamanee, tama vyaasam telugulo pustaka prachurana – aakaaravikaaraalulo srinivas, nagaraju, narayanarao tama abhipraayaalanu sodaaharanamgaa vivaristunnaaru. anthe kaadu, prastutam tama pustakaalu taame prachurinchukune autsaahikulaku oka manchi pustakam ela undaalo vivaristunnaaru kuudaa.
telugu grandhaalalo atyantakathinamainavaatilo agraganyamgaa, vasucharitram kante durlabhamainadigaa pariganinchabade grandham, 16va sataabdilo jataprolu samsthaanaannelina sarvagna singabhoopaaluni vamseekudu, ramarajabhushanuniki samakalikudu ayina surabhi maadhavaraayalu rachinchina chandrikaaparinayamune mahaprabandham. ee grandhaaniki kollapurasamsthanapandam brahmashree vellaala sadaasivasaastri, avadhaanam seshashaastrulavaaru vraasina teekaataatparyasahitvayya kuudina prati aakharimudrana 1928loo. aa prati ippudu alabhyam. apuroopamaina aa prati saadhinchukuni, shumaru edu vandala paejeelu aksharam aksharamuu achutappulu diddukuntu, keshavapanthulu narasimhasaastri, srirangaachaaryulavaari upodghaatamulu jatha chestu, unikodelo tiraga vraasi eemaata grandhaalayam kosam andachesaaru tirumala krushnadesikaachaaryulu. vaari adviteeyamaina shramaku, praacheena saahityam patla vaari nibaddhatakuu eemaatanunchi vaariki hrudayapurvaka abhinandanalu.
"mony, okati chepta, pramis chey, evariki cheppakudadu."
"pramis, cheppave ento?"
"oo! satya?! aaroju bus venaka cheekatlo tanato adhi nuvvena?"
"anty? kaalejelo telisipoyinda? vaddannaanu. nait kada! cheekatlo evaruu chudarani chunnee kappesukuni"
"mari intlo cheppava?"
"ammo, daady champestaru. inter cast ante asaloppukoru."
mounamgaa unna kaika noru terichindi. "mandhara, ippudu nuvvu vachinadi raghuvansa maharaju dasaradhudi daggiraki. raghuvetuvantivado, suurya vamsam etuvantido neeku teliyakapovachhu. ninnu ikkadaki vishwaamitrulavaaru pampinchaarante andulo manaki teliyani niguuda rahasyam edho undanna maata. chuddam yem jaragabotondo. ee rajabhavanam nee illey anuko. nee chetanaina sahayam chestundu. maa puurveekulani kuudaa ravanudu champadani nenu vinnaanu. edho okaroju vaadiki aayurdaayam teeripotundi."
paejeelu: 1 2 3 4 antaa oke paejeelo 11
agastyudu tanokkade chakachaka aa kondekki lopamudrani vacheyamanaledu. paapam asale sannani nadumemo, anta pedda konda ekketappudu aameki nadumunoppi raaka maanadu. adhi grahinchina agastyudu, taanoka adugu ekki, aame cheyipattukoni, premagaa rammani pilichi, ekkistuu, entho aadaramtho jaagrattagaa tanatho paatu konda chivarikantu teesukuvellaadata. aa tarvaata akkadi jalapaataalalo vaariddaruu sariganga snaanaalu chesaru. entha chudamuchataina drushyamo kada!
potanagaaru srimahaabhaagavatamlo moolaatiriktamgaa kaneesam mupfai – nalabhai grandhaala nunchi debbhai daka anuvaadaalanu chesaru. amoghamaina ee padyaaniki moolam samskruta bhaagavatamlo ledu. ruyyakuni alankaarasarvaswaaniki jayarathudu kuurchina vimarsinii vyaakhyalo saaraalankaara vivarana vadda udaahrutamai unnadi. potanagaari bahugranthasheelitaku, visaalamaina vaidushyaaniki, vipulapaandityaaniki nidarsakamaina mahadbhutaghattam idhi.
kaarlu baikulu. maltipleksulu. ingleeshu maatala adwans kyuu. shara maamuulu tikkettu kyuu.
sophalla seetlu. pedda saiju tera. mobailu phonlapai tarade vaellu veraryu textingulu.
jeero saijula sho appulu backeles klojappulu veephex fites chejes heero bildaps.
alavikaani taluku belukulatho,
ardharaathri daka aanandaanni vetukutuu tirige manushulatho
satamatamayye oorini chusi
aakula rangule aabharanaalugaa dharinchina adavi
chinnagaa navvukuntundi.
maniddari madhya maatala avasaram yemundi
chuupula kosalameeda vaellaadutuu
kallavella pade abhyardanalu
velikosalanundi paakipaaki
niluvella paraamarsinche anunayaalu
ninna e samayamlo nuvvu naatho tiragadaaniki
bayaluderao edanaalicchi riksha ekki
akasmaattugaa samudrapu vadduku,
Did you know, that I would suddenly die,
wouldn't be alive to break bread with you?
naveen namburi
oo kondachiluva raatri
naalugu vagaru beerlu kharchavanide
oo sneham chikkabadadu
oka sheethaakaalapu saayantram
konni ayaskaantapu chuupulu nalaganide
mancham saddu cheyadu
paruchuri srinivas, nagaraju pappu, velcheru narayanarao
meeroka pustakaala shapulo appatidaka meeku teliyani oka rachayita pustakaanni enduku meeru chetiloki teesukuntaaru? mee kantiki nadurugaa kanipinche aa pustakam ela vuntundi? evi aa pustakampai manaki aapeksha erpadela chestayi? ante, vishayam edaina kuudaa pustakamuu oka vastuve!
paejeelu: 1 2 3 4 5 antaa oke paejeelo 27
reeman oka amoolya abhiprayam velibuchedu, rujuvu cheyyakunda! ee abhiprayam nijame ani rujuvu chesina vaariki miliyanu daalarlu bahumanam ichestaaru. edho pedda vishwavidyaalayam vaaru aachaarya padavi antagadataaru. e haa(baa)livud taaro pelli pratipaadiste, daalarlatho paatu swarga dwaaraalu kuuda teruchukovachhu!
paejeelu: 1 2 3 4 antaa oke paejeelo 2
prapanchamloni noota tombhayyaaru deshaallona okka paatika deshale baga dabbunna deshaalu. goppa deshaallona goppa samsthalu, vyavasthaluu untaayi. tama tama ishtaalu, aasalu, kashtam sukham prakaaram vaatilo cheri janam tama burralni, batukulni odaarchukuntaaru; tama sanghaalnii, deshaalnee baavu chesukuntaru. ilanti vyavasthalu lenivi, unna kharabu chesukuni dhwamsam chesukunnavi beeda deshaalugaa migilipotayi.
naaku ooha telisaka baapu bommalu modati saari chusindi vaarapatrikallone. patrikala mukha chitraalakii, kathalaki, kavitalakee vesina bommalu chushakane baapu gurinchi telisindi. chinnatanamlo naakuu chitrakalalo pravesam undadam valana, baapu bommalu shraddhagaa gamaninchevaanni.
kanakaprasad, srividya badarinarayanan, sridevi tummarakoti, priya anand
any vinee alasithe ana hatham
shivam shivam shivam
pade pade vediki aagithe
ahardivam shivam shivam
appudepudo chinnapudu gullo unnappudu bhoruna varsham kuravadam modalai akkade koochundipothe aa cheekatlo deepapu velugulo unnattundi merupu merisi aa tellati veluturu tera venuka vecchagaa –
ee sanchikalo pramukha gayakudu pitaapuram nageshwararao samarpinchina pratyeka janaranjani kaaryakramam vinavacchu. ee kaaryakramam vijayavada station nundi 1979-1980 praantamlo prasaaramayyindani ghnaapakam.