మార్పు 39 – తెలుగు తూలిక
మార్పు 39
"దివాలామొహం వేసుక్కూచున్నావు. ఏంటి కథ? ఎక్కడ కొంపలు ములిగేయి?" అంది సిరి నావేపు గుచ్చి గుచ్చి చూస్తూ.
కళ్ళు చిట్లించి, కనుబొమ్మలు ముడిచి దీర్ఘాలోచనలో మునిగి ఉన్నాన్నేను. ఈమధ్య ఊళ్ళోనూ, ఇంట్లోనూ జరిగిన రభసల్తో విసుగెత్తి పోయి ఉన్నాను.
మేం ఇద్దరం మాటాడుకుని చాలాకాలం అయింది. ఏం చేస్తున్నానో చూద్దాం అని వచ్చింది సిరి.
"కొంపలు ములగలేదు. నాకు జీవితం నిరర్థకం అనిపిస్తోంది."
"అదేంటలా అంటావు. నువ్వింకా చెయ్యాల్సినవి, సాధించాల్సినవి చాలా ఉన్నాయి. అప్పుడే మంగళం పాడేయకు."
"నేను పాడక్కర్లేదు. అదే పాడేసుకుంటోంది."
"అదంటే?"
"నాజీవితం."
"శ్రీపాద సుబ్రహ్మణ్యశాస్త్రిగారి అనుభవాలూ, జ్ఞాపకాలు చదివింతరవాత నామీద నాకే చాలా కోపంగా ఉంది."
"ఇది మరీ బాగుంది. ఆయనేం చేసేరు మధ్యన?"
"ఆయన చూడు, ఆ అనుభవాలు రాయడం మొదలు పెట్టినప్పుడు ఆయనకి యాభైలు దాటి అరవైలు దగ్గర పడుతున్నట్టుంది. ఆరూ, ఏడేళ్ళప్పుడు ఏం జరిగిందో ఆయనకి అంత వివరంగా గుర్తుందంటే నాకు మతి పోతోంది."
"నీకూ ఆయనకీ పోలికేమిటి?"
"పోలిక లేదులే," అన్నాను. అవును, నన్నాయనతో పోల్చుకోడమేమిటి? ఎవరైనా వింటే నవ్విపోగల్రు. హుమ్. పోలికలేమీలేవు. కానీ ఆ పుస్తకం చదువుతుంటే రాస్తే అలా రాయాలి అనిపించి, నాచేతకానితనంమీద నాకు కోపం వస్తోంది.
కానీ ఏమాటకామాటే చెప్పుకోవాలి. ఆందులో నాకు చాలా చాలా నచ్చినవవిషయం – ఆకాలంలో విద్యయందు శాస్త్రిగారికీ, వారి తండ్రీ, అన్నలకీ గల నిష్ఠ, శ్రద్ధ ఎంతో గొప్పగా ఉన్నాయి. చదువు అంటే పుస్తకాలకి పుస్తకాలు చదివేసుకుంటూ పోడం, వాటిలో నాలుగో పదో ముక్కలు ముక్కున కరుచుకు, అవసరం ఉన్నా లేకున్నా ఒప్పచెప్పడం కాదు. ఆ విద్యార్థిదశ – అదొక జీవనసరళి. శిష్యలకి గురువులంటే, గురుపత్ని అంటే అపారమైన భక్తిగౌరవాలు. గురువులకి శిష్యులంటే ఆదరాభిమానాలు. అలాగే ఇంట్లో కూడా తోబుట్టువులని గారు అంటూ గౌరవవాచకం వాడేరు. నాకు ఆలోచిస్తున్నకొద్దీ విచారం ముంచుకొస్తోంది. ఆరోజులు మళ్ళీ రావని కాదు. ఆ విలువలు ఏమైపోయేయని. రెండోది, నాకు నాచిన్నప్పటి విశేషాలు గుర్తు లేవు. ఈయనకెలా గుర్తున్నాయి అంత విపులంగా అని. అదీ నాకోపం!
"అలా ఎందుకనుకుంటావు? ఎవరి రాతలు వారివే. నువ్వసలెందుకు రాస్తున్నావు?"
మళ్ళీ ఆలోచనలో పడ్డాను. ఎందుకు రాస్తున్నాను? ఇంతలో మరో ఆలోచన వచ్చింది. అనుభవాలూ, జ్ఞాపకాలూ చదువుతుంటే సమాజంలో వచ్చిన మార్పే కాక ఆయనలో క్రమంగా వచ్చినమార్పు కూడా ఆనాటి చరిత్ర చెప్తోందనిపించింది.
"ఎలా అంటావు?"
నేను జవాబు చెప్పబోతుంటే గడపదగ్గర కలకలం వినిపించింది. సుందరం వచ్చేడు.
"ఏంటి మీరు, నా కోణం సరిగ్గా చెప్పకుండానే ముగించేస్తానంటారు? అది second degree manslaughter," అన్నాడతను నావేపు పొడిచేసేలా చూస్తూ.
నేను తెల్లబోయేను. తేరుకుని, "హా, హా, చంపడాలదాకా తీసుకెళ్ళిపోయేరేంటండీ. అది ఒఠ్ఠి కథే కదా," అన్నాను. ఇంతా చేస్తే అతను కథలో ఓ పాత్రే కదా, కాయితప్పులిలా అనుకుంటూ.
"కథా గిథా, మాపాత్రలు మీరు పుట్టించేరు. పుట్టించింతరవాత మేం కూడ జీవులమే మా ప్రపంచంలో. మాపాత్రలు మీరు పూర్తిగా ఆవిష్కరించకుండా ముగించేయడం అన్యాయం, అక్రమం. కొండొకచో దౌర్జన్యం కూడాను," అన్నాడు సుందరం ఎదురుగా ఉన్న సోఫాలో సుఖాసీనుడై.
"అవును. ఆయన చెప్పిందే సబబు," అంది సిరి అతనిపక్షమే తీసుకుని.
నేను తగ్గేను. "అది కాదండీ. నాకు మీలాటివారితో పరిచయం లేకపోవడంచేత మీవ్యక్తిత్వం నిర్దుష్టంగా చిత్రించడానికి కావలసిన సరంజామా నాదగ్గర లేదు మరి. పోనీ, మీరే చెప్పేయండి మీతత్వం ఏమిటో. అలా రాసేస్తాను," అన్నాను వినయంగా.
"వ్యాసుడు గణపతిచేత రాయించినట్టు మీచేత రాయించనా? ఖర్మ, నాపాత్ర నేనే చెప్పుకోడం?" అన్నాడు సుందరం శాంతించి.
"రచయితకి తెలీనప్పుడు పాత్రలే చెప్పాలి మరి."
సుందరం సోఫాలో సర్దుకుని కూర్చుని, సిగరెట్టు వెలిగించబోతూ, సిరివేపు చూసేడు ఫరవాలేదు కదా అన్నట్టు.
సిరి సరేనన్నట్టు తలూపి, "కానీండి, పొగ లేక బండి నడవదంటే," అంది నవ్వుతూ.
సుందరం సిగరెట్టు ముట్టించి, పెడమొహంగా పొగ అవతలివేపుకి ఊది, మొదలు పెట్టేడు, "అసలు మీకు నేనర్థం అవాలంటే మీకు మొత్తం మానవాళి చరిత్ర తెలియాలి."
నాకు గుండెలు గుభేలుమన్నాయి. "మీరిప్పుడు మానవజాతి చరిత్ర సమస్తం క్లాసు పెడతారా?"
"లేదులెండి. మీలాగే నాకూ అవతల రాచకార్యాలున్నాయి కదా. వీలయినంత పొడిపొడిగా నాలుగు ముక్కల్లో చెప్పేస్తాను. ఓ నాలుగో అయిదో యుగాలవెనకనుంచీ 1950 వరకూ."
నేను కూడా సర్దుకు కూర్చున్నాను.
"అసలు మొట్టమొదట మనం గ్రహించవలసింది All men are created equal అన్నది అర్థరహితం అని."
"అంతవరకూ నేనూ ఒప్పుకుంటాను. మీరు చూడండి ఆరడుగుల మూడంగుళాలు. నేనేమో అయిదడుగులకి అరంగుళం తక్కువ."
"హాహ్హహా, మీరు చాలా హాస్యంగా మాటాడతారు. దానికేం గానీ, నేనంటున్నది బౌద్ధికంగానూ, మానసికంగానూ మాత్రమే కాక శారీరకంగా, అంటే ఒడ్డూ పొడుగూ మాత్రమే కాదు – మెదడూ, మెదళ్ళో నరాలూ, నరాలు ప్రసారం చేసే మనోవికారాలూ – ఇవన్నీ స్త్రీపురుషులకి వేరువేరుగా ఉంటాయని వైద్య శాస్త్రం నిరూపించింది కదా."
"కదా అనకండి. నాకు తెలీదు. మీరేం చెప్తే అదే."
"నేనే కాదు చాలామంది శాస్త్రజ్ఞులు అనేక పరిశోధనలు చేసి సాధికారకంగా నిరూపించేరు. బౌద్ధులకాలంలోనూ, ఇంకా అంతకుముందూ, తరవాత శాతవాహనులకాలంలోనూ కూడా స్త్రీలకి మెచ్చుకోదగ్గ ప్రతిపత్తి ఉండేది. మీకు తెలుసో, తెలీదో వేదకాలంనించీ స్త్రీలలో చదువుకున్నవారున్నారు. చదువే కాదు. ఆర్థికంగా కూడా వారికి మంచి స్థాయి ఉంది సమాజంలో. శాతవాహనులకాలంలో స్త్రీలు, రాజవంశంలోనే కాదు సామాన్యులు కూడా దానధర్మాలు చేసేరు. సత్రాలు కట్టించేరు అంటే వారికి ఇంటా బయటా కూడా చెప్పుకోదగ్గ పరపతి ఉండబట్టే కదా."
"మీరు అందరూ సమానం కాదంటూ మొదలు పెట్టి అందరూ సమానులే అనో కొందరు కొంచెం ఎక్కువ సమానులనో ప్రతిపాదిస్తున్నట్టుంది," అన్నాను.
"ఉండండి వస్తున్నానక్కడికే. అసలు నాకు సుందరం అన్నపేరెలా వచ్చిందో తెలుసా?"
"ఎలా వచ్చింది?"
"మా అమ్మమ్మపేరు సౌందర్యవల్లి. ఆవిడపేరు నాకు పెట్టేరు. అసలు ఇది వేదకాలంనుంచీ ఉంది. కర్ణుడు కౌంతేయుడు. సుమిత్ర తనయుడు సౌమిత్రి. గౌతమీపుత్రశాతకర్ణి కూడా అంతే."
"ఆహా, బాగుంది."
"ఇంతకీ నేను చెప్పేది మన సంస్కృతీసాంప్రదాయాలంటే నాకు మాచెడ్డ గౌరవం. ఇక్కడ చూడండి అమెరికా కంటే నాగరిక దేశం లేదనీ, అసలు నాగరికత అంటే అమెరికావారిదగ్గర్నుంచే నేర్చుకోవాలనీ అంటారు. వాళ్ళు అలా అనుకోడంలో తప్పులేదు. మనదేశం అంటే మనకీ అంతే. ఆర్యావర్తభూములలో పుణ్యభూమి ఇదీ అన్నాడు వ్యాసభగవానుడు. మన సంస్కృతి మనకి ఎంత గొప్పదంటే మనం వీళ్ళని అప్రాచ్యులు అంటాం. మీకు జ్ఞాపకం ఉందా లండను వెళ్ళి వచ్చినవాళ్ళని ప్రాయశ్చత్తం చేయించి తప్ప ఇంట్లోకి రానిచ్చేవారు కారు. మీరు The Moral and Intellectual Diversity of Races With Particular Reference to Their Respective Influence in the Civil and Political History of Mankind అన్న పుస్తకం చదివేరా? Arthur, T. S. (Timothy Shay), Gobineau, comte de రాసింది నూటయాభై ఏళ్ళక్రితం. అందులో మానవజాతి చరిత్రగురించి సిద్దాంతీకరించిన విషయాలు ఇప్పటికీ ఆదరణీయమే."
"లేదు, నేను చూడలేదు. ఏమంటారేమిటి?"
"ఆ చర్చ మరోసారి చేస్తాను. ప్రధానంగా ఆయన చెప్పేది ఆర్యసంస్కృతి speculative, చైనావారిది utilitarian. యూరోపియనులది ఈ రెంటి మిశ్రమం అని. అంటే మనం ఆర్యసంస్కృతికి చెందినవారం – మనకొక ప్రత్యేకమైన ధర్మం, తత్త్వం ఉంది. H. G. Wells Mankind in the making చూసేరా?"
"పోనీ భారతం, రామాయణం, … ఏమైనా చదివేరా?"
"లేదు, లేదు, మహాప్రభో. నేనేం చదవలేదు. నాకేం తెలీదు అన్నమాట ప్రాతిపదికగా మీరు చెప్పదలుచుకున్నది కానివ్వండి. కొంచెం fast forward చెయ్యండి," అన్నాన్నేను.
"అదే చెప్తున్నా. మనసంప్రదాయంలో గార్హ్యస్థధర్మానికి ఒక ప్రత్యేకత ఉంది. అది వైయక్తికమే కాదు, సామాజికధర్మం గూడా. అక్కడ గృహస్థు అంటే భర్త ఒక్కడే కాడు. భార్యకి కూడా అందులో పాలుంది. ఇద్దరూ తమతమ ధర్మాలని పాటించాలి. పాటిస్తేనే సమాజశ్రేయస్సు. మీరు జాగ్రత్తగా పరిశీలిస్తే ఈవిషయం మీక్కూడా బోదపడుతుంది. మనయిళ్ళలో స్త్రీలు ఎంతో భక్తిప్రపత్తులు ప్రదర్శిస్తూనే తమ పనులు సాధించుకుంటారు. రామాయణంలో సీత చూడండి. రాముడు అగ్నిప్రవేశం చెయ్యమంటే నేను చెయ్యను అన్లేదు. అగ్నిప్రవేశం చేసి, తన పాతివ్రత్యాన్ని నిరూపించుకుంది. రాముడు సంతుష్టుడే, సరే పద రాజధానికి పోదాం అన్నప్పుడు మాత్రం, నేను రాను, నాపాత్ర ముగిసింది అంటూ భూదేవిలో కలిసిపోయింది. భారతంలో ధర్మరాజు జూదంలో ఓడిపోయినతరవాత, సైంధవుడు ద్రౌపదిని సభలోకి తీసుకురావడానికి వెళ్తే, 'నన్నోడి తన్నోడెనా, తన్నోడి నన్నోడెనా?' అన్న ధర్మసందేహం వెలిబుచ్చింది కానీ పంచపాండవులతో అడవులకి వెళ్ళడానికి వెనుదీయలేదు. అచ్చమాంబగారు ఆనాటి సమాజనీతిననుసరించి ఘోషా పాటిస్తూనే సామాజసేవ చేసేరు. అంటే మనస్త్రీలు మొదట్నుంచీ సమాజం విధించిన నిబంధనలు పాటిస్తూనే తమ ఆశయాలు నెరవేర్చుకునే సుళువులు చూసుకున్నారు. స్త్రీవాదంలో ఔద్ధ్యతం ఇప్పుడొచ్చింది కానీ మనవాళ్ళు ముచ్చుల్లా పైకి కనిపించకుండానే తమకి కావలసినవి సాధించుకున్నారు. ఆ బలం తీరు వేరు. ఇక్కడయితే దాన్ని passive aggressive అంటారు కానీ మనకి అది ఆదరణీయమూ, ఆచరణీయమూను. ఒక్కమాటలో చెప్పాలంటే తెలుగుపడుచులకి అద్భుతమైన తెలివితేటలు ఉన్నాయి. నాకది ఘనమైన విషయంగానే అనిపిస్తుంది. నేను స్త్రీలని గౌరవిస్తాను. లీల కానీండీ, మీరు కానీండి, మాఅమ్మ కానీండి మీరందరూ అంటే నాకు అపరిమితమయిన గౌరవం. అసలు ప్రపంచంలో ఈ ఎక్కువతక్కువలన్నీ కొందరు పండితులు సృష్టించేరు కానీ ప్రతి యుగంలోనూ, ప్రతి తరంలోనూ మగవారు ఆడవారికి ఎంతో గౌరవమర్యాదలిస్తున్నారు."
"ఇదా మీ పాత్రచిత్రణ?" అన్నాను చిరాకునణుచుకుంటూ.
"నేను లీలని గౌరవించడం లేదన్నట్టు మీరు నన్ను చిత్రించేరు. నేనెవరో, ఎలాంటివాణ్ణో, నాప్రవృత్తేమిటో, నా పరిస్థితులేమిటో ఆలోచించకుండా మీరెలా ఆ నిర్ణయానికొచ్చేరు అని నేను ప్రశ్నిస్తున్నాను," అన్నాడు సుందరం తన నిజరూపం ప్రదర్శిస్తూ.
"నేనలా అన్లేదు. ఆరోజు జరిగినసంగతి జరిగినట్టు రాసేను. కనీసం నాకు తెలిసినవిషయాలు నేను రాసేను. మీరు చెప్పండిప్పుడు మీతరఫు కథ."
"అదే నేనంటున్నా. మీరు విస్తృతపరిధిలో ఆలోచించడం నేర్చుకోవాలి. ఏదో ఒక సంఘటన తీసుకుని అదే ఆదీ అంతమూ అనుకుంటూ నిర్ణయాలు చేసీకూడదు."
తెల్లబోయేను మళ్ళీ. ఇదే మాట లీల కూడా అంది పూర్వం. నాకంటే వీళ్ళిద్దరికే ఎక్కువ తెలుసులా ఉంది. "సరే, మీరే వివరించండి స్వామీ ఆ విస్తృతపరిధి," అన్నాను మిక్కిలి భక్తితో.
"మీకు వేళాకోళంగా ఉన్నట్టుంది. రెండు నిండు జీవితాలు చిత్రిస్తున్నప్పుడు కాస్త ఒళ్ళు దగ్గర పెట్టుకు చేస్తే బాగుంటుంది," అన్నాడు సుందరం ఆచార్యోత్తమకళలు మొహాన పులుముకుని.
"చెప్తున్నా కదా, నాకు ఆ ఆచార్య లక్షణాలు తక్కువ. అంచేత నేనిలాటివాణ్ణి, నా ప్రవృత్తి ఇదీ అని చెప్పేస్తే రాసి సుఖపడతాను."
"నిజం చెప్పమంటారా?"
"దానికోసమే కదా ఇంతసేపట్నుంచీ ఎదురు చూస్తున్నది."
"లీలని అర్థం చేసుకోడం చాలా కష్టం. తనకేం కావాలో, ఏం అఖ్ఖర్లేదో, ఏం ఆలోచిస్తోందో ఏదీ చెప్పదు. నోట ముత్యాలు రాలిపోతాయని భయమో ఏమో. అంచేత మీలాగే నేను కూడా ముందు జరిగినవి జ్ఞాపకం చేసుకుని, ఇది కావాలి కాబోలు, ఇది ఇష్టమే అయిఉంటుంది అనుకుని చేస్తాను. అసలు నిజం చెప్పాలంటే నేను చేసేదేదో చేసింతరవాత కూడా తనకి నచ్చిందో లేదో నాకు తెలీదు."
"అలా అంటారేమిటి. తనకి నచ్చనివిషయాలు చెప్పేనని చెప్పిందే," అన్నాను జాగ్రత్తగా.
"ఊమ్. ఆఁ … చెప్పిందేమో కానీ నిజంగా నచ్చలేదు అన్నట్టుండదండీ … న స్త్రీ స్వాతంత్ర్యమర్హతి అని ఎందుకన్నారో తెలుసా?"
"తమరే శలవీయండి."
"ముందు చెప్పేను కదా. శారీరకధర్మాలూ, మేధాసంపత్తీ కూడా స్త్రీలకి లేవనను కానీ అవి వేరు విధంగా ప్రవర్తిస్తాయి. స్త్రీలకి పరిపూర్ణ స్వాతంత్ర్యం ఇవ్వడంలో నన్ను మించినవారు లేరు."
నాకు కొంత టైం పట్టింది నాప్రశ్న మాటల్లో పెట్టడానికి. "సంపూర్ణ స్వాతంత్ర్యం ఇవ్వడం అంటే ఏమిటి చేసేరు?" నా అనుమానం సంపూర్ణస్వాతంత్ర్యం పేరుతో లీలని పూర్తిగా పట్టించుకోడం మానీసేడని. సంపూర్ణస్వాతంత్ర్యం ఇవ్వడానికీ పూర్తిగా నిర్లక్ష్యం చెయ్యడానికీ మధ్య గల తేడా చాలా సున్నితం. మాటల్లో చెప్పడం కష్టం.
"ఆమె అవసరాలకి తగ్గట్టు సహాయం చేస్తూ ఆమెని పరిరక్షించుకోడం భర్తగా నాధర్మం. నేనలా లీలని ఎంతో అప్రమత్తతతో పరిరక్షించుకోడానికి తాపత్రయపడ్డాను. ఒకసారి ఏమైందో తెలుసా. పెళ్ళయిన కొత్తలో ఏదో ఊరు వెళ్ళేం. హోటల్లో దిగేం. తెల్లవారు ఝాము ఐదుగంటలకి లేస్తుంది తను. మాహోటల్లో ఏడు గంటలు దాటితే కానీ కాఫీ రాదు. తను ఐదుగంటలకి ఇంకా చీకటి ఉండగానే లేచి బయట గాస్ స్టేషనుకి వెళ్ళి కాఫీ తెచ్చుకుంది. అలా అంత రాత్రప్పుడు ఒక్కత్తీ బయటికి వెళ్తే ఎంత ప్రమాదం చెప్పండి. నేనదే అంటే తను నవ్వేసి, క్షేమంగా వచ్చేసేను కదా అంది. మీ ఇందాకటి ప్రశ్నకి ఇదీ జవాబు. మొదట్లో బయటికి వెళ్ళవలసినప్పుడల్లా నేనే వెళ్ళేను. ఇంట్లో తనేం చేసుకున్నా నేను ప్రశ్నించలేదు. అదన్నమాట సంపూర్ణ స్వాతంత్ర్యం ఇవ్వడమంటే."
"మరి మీరిద్దరూ కూర్చుని ఈవిషయాలు చక్కగా, ప్రశాంతంగా తెలివితేటలు గలవారివలె చర్చించుకోవచ్చు కదా."
"ఉహుఁ. లాభం లేదు. ఆడవాళ్లమెదళ్ళు చిన్నవి. వాళ్లకి విస్తృతపరిధిలో ఆలోచించడం చేతకాదు." అంటూ లేచి మాయమయిపోయేడు.
ఉలిక్కిపడి చుట్టూ చూసేను. ఎదురుగా సోఫాలో సిరి నవ్వుతూ నావేపు చూస్తూ …
"ఏడీ?" అన్నాను గాభరాగా చుట్టూ చూస్తూ.
‌"సుందరమేనా?"
"ఆఁ. సుందరమే. అతనే కదా ఇప్పటివరకూ మాటాడుతున్నది."
సిరి గట్టిగా నవ్వి, "ఏమంటాడేమిటి?"
"నన్నడుగుతావేమిటి నువ్వూ విన్నావు కదా."
"ఏం వినడం. అసలు ఈ కలవరింతలంటే నాకందుకే చిరాకు. నువ్వు మాటాడినవి వినిపిస్తాయి కానీ నీకల్లో అవతలివారిమాటలు తెలీవు."
"సుందరం ఇక్కడికి రాలేదూ?"
"వచ్చే ఉంటాడులే. నాక్కనపించలేదంతే. ఇంతకీ ఏమంటాడు?"
నాకర్థం కాలేదన్నట్టు తలూపేను, "మోకాలికీ బట్టతలకీ ముడి పెట్టగల చతురుడు. పుస్తకాలు తెగ చదువుతాడులా ఉంది."
"లీల ప్రసక్తి ఏమైనా తెచ్చేడా?"
"తాను లీలని అర్థం చేసుకున్నాడు కానీ లీల తనని అర్థం చేసుకోలేదంటాడు."
కొంచెంసేపు ఇద్దరం ఏవో కబుర్లు చెప్పుకుంటూ కూర్చున్నాం.
"ఇందాకా శ్రీపాద వారి అనుభవాలూ, జ్ఞాపకాలలో ఆయనలో వచ్చిన మార్పు కూడా కనిపించిందన్నావు. ఏమిటది?"
"ఆదిలో చూడు ఆయన వేదాలూ, ఉపనిషత్తులూ, ప్రబంధాలూ చదువుతున్నరోజులగురించి రాస్తున్నప్పటి భాష మూడోభాగం వచ్చేసరికి మారింది. మూడోభాగంలో రెండు, మూడు ఇంగ్లీషుమాటలొచ్చేయి. అప్పటికాయన చొక్కాలు తొడుక్కోడం, క్రాపు పెట్టించుకోడం జరిగింది. సమాజంలో వస్తున్న మార్పులు ఆయనజీవితంలో కూడా కనిపించడం మొదలయింది. నువ్వు గమనించేవో లేదో సంస్కృతశ్లోకాలు ఉదహరించినప్పుడు కూడా మొదటిభాగంలో అర్థాలు లేవు. చివరికొచ్చేసరికి ఆయన తెలుగులో వివరించడం కనిపిస్తుంది అక్కడక్కడ. అంటే ఆయన కూడా అప్పటికి గ్రహించేరన్నమాటే కదా మనవాళ్ళలో సంస్కృతం అర్థం చేసుకునేవారు తగ్గిపోతున్నారని."
(మే 3, 2012)
రచయిత మాలతిPosted on 05/03/2012 Categories మార్పు
7 thoughts on "మార్పు 39"
4:44 సా. వద్ద 05/06/2012
లలితా, నాపుస్తకం చదువుతున్నందుకు నాకు సంతోషంగా ఉంది. మీఅభిప్రాయాలకోసం ఎదురు చూస్తున్నా.
10:19 ఉద. వద్ద 05/06/2012
Thanks మాలతి గారూ. నేను మీ "Telugu Women Writers" చదువుతున్నాను. అది కాక అచ్చమాంబ గారి అబలా సచ్చరిత్ర కూడా చదివాక ఈ విషయం పై మీతో చర్చ కొనసాగిస్తాను. బ్లాగ్ముఖంగా లేదా e-mail ద్వారా.
9:52 ఉద. వద్ద 05/03/2012
సరే, లలితా, మొదటి ప్రతిపాదనకి :)).
మిగతా విషయాలు, చాలా ఉంది చర్చించడానికి. తప్పకుండా ఇలా కొనసాగించి చూద్దాం ఎక్కడ తేలుతుందో. నాకున్న కొన్ని పరిమితులమూలంగా నేను అట్టే వివరంగా రాయలేకపోతున్నాను.
9:24 ఉద. వద్ద 05/03/2012
Thanks. మీరు చెప్పిన కోణం నుంచీ (అంటే అప్పటి పరిస్థితులని విశ్లేషించడం మీద ఇప్పటి భావజాలం ప్రభావం) ఆలోచించి కూడా అభిప్రాయాలు పంచుకుంటాను వీలైనప్పుడు. ప్రస్తుతం రెండు విషయాలు. ఒకటి ఎప్పట్నుంచో చెప్పాలనుకుంటున్నది, మనం సంభాషించుకునే విషయం ప్రధానమనిపించి చెప్పడానికి మొహమాటపడుతున్నది నన్ను మీరు "గారు" అని సంబోధించవద్దని మనవి 🙂 కొంచెం సేపు పడుతోంది నాకు మీరు ఎవరిని ఉద్దేశించి మాట్లాడుతున్నారు అని అవగాహనకు రావడానికి 🙂 ఇంకొకటి "మినిమం క్వాలిటీ" అంటే నా ఉద్దేశ్యంలో ఎవరి కాలి మీడ వాళ్ళు నిలబడి ఆత్మాభిమానంతో బ్రతకడానికి అని. ఉదాహరణకు మగవారి అండ లేని ఆడవారు ఒకరి పంచన పడి బ్రతకాల్సిన అవసరం లేకపోవడం. అలాగే మగవారికీ కుటుంబాన్ని పోషించుకోవడం కోసం ఓ మాదిరి విద్య చేతిలో ఉంటే అవకాశాలు చాలా ఉండడం. ఉదాహరణకు శ్రీపాద వారు వారి స్నేహితులొకరిని ఆంగ్ల విద్య అభ్యసించడానికి ప్రోత్సహించడం వంటి చిన్న మార్పుతో మొదలైన అనేక మార్పులు.
ఇక శ్రీపాద వారి అనుభవాలూ జ్ఞాపకాలలో నాకు నచ్చిన ఆ నాటి అంశాలు చాలా ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా విద్యార్థి దశ గురించి. ఐతే ఈ రోజుల్లో ఆ రోజులను ఆశించడం కూడా ఆ రోజులను ఈ నాటి పరిస్థుతలతో విశ్లేషించడం లాగే అనిపిస్తుంది నాకు. ఇన్ని చెప్పుకున్నా ప్రాథమికమైన విలువలంటూ కొన్ని ఉంటాయనేది ఏ కాలంలోనూ ఒప్పుకోవల్సిన విషయం. మీతో సంభాషణ నా ఆలోచనలకీ స్పష్టతనిస్తుందని ఆశిస్తున్నాను.
నా వ్యాఖ్యలని సహృదయంతో స్వీకరిస్తూ మీ అభిప్రాయాలతో నా ఆలోచన పెంచుకోవడానికి ఉత్సాహాన్నిస్తున్నందుకు ధన్యవాదాలు.
9:18 ఉద. వద్ద 05/03/2012
లలితగారూ, మరో విషయం – పురాణాల్లోనూ వేదకాలంలోనూ ఆడపిల్లలకి చిన్నతనంలోనే పెళ్ళి చేసినట్టు కనిపించదు (జాంబవతికథ తప్పిస్తే. అది అసలు అస్తవ్యస్తంగా ఉంది). మరి 9 ఏళ్ళపిల్లకి 50 ఏళ్ళ మగవాడికిచ్చి పెళ్ళి చెయ్యడంలాటివి ఎప్పుడు ఎలా ప్రారంభం అయేయి అని వెతుకుతున్నాను. ఒక వాదన మధ్యయుగంలో, మహమ్మదీయ దండయాత్రలకాలంలో మొదలయిందని. బాల్యవివాహాలమీద చాలా స్టడీస్ కనిపిస్తున్నాయి కానీ ఎలా మొదలయేయి అన్నది దొరకడంలేదు. మీకేమైనా ఆలోచనలున్నాయా?
8:52 ఉద. వద్ద 05/03/2012
లలితగారూ, మీరు చెప్పిన అన్ని విషయాల్లోనూ నేను ఏకీభవిస్తాను. కాకపోతే, మనం ఆలోచించవలసిన విషయం, అట్నుంచి ఇటు అనుకోండి, సీతగారి జీవితం ఎలా జరిగి ఉంటుంది, తొమ్మిదేళ్ళపిల్లని యాభై ఏళ్ళ వాడికిచ్చి చేస్తే వారిసంసారం ఎలా ఉంటుంది లాటి భావాలు ఆరోజుల్లో లేవు కదా. ఇప్పుడు మనకి కొత్తగా వచ్చినభావజాలంతో ఆలోచిస్తే అవన్నీ వస్తున్నాయి. అందుకే మనం చరిత్రగురించి ఆలోచించుకోడం అనుకుంటా. శ్రీపాదవారి అనుభవాలు అందుకే నాలో ఆలోచనలు రేపుతోంది. ఇంకా వివరంగా రాయాలి ఎప్పుడో.
పోతే, కట్టుబాట్లమూలంగా నాణ్యమైన జీవితాన్ని అనుభవించడానికి ఉపయోగపడడం లేదు అనడం కూడా అలాటిదే. ఇప్పుడు మనం నాణ్యమైనది అనుకుంటున్నది నాణ్యమా, పూర్వం వారు జీవించినది నాణ్యమా అంటే మనం ఏకోణంలోంచి దర్శిస్తున్నాం అన్నదాన్ని బట్టే కదా. ఉదాహరణగా చెప్పాలంటే మీచేతిలో ఈరోజు కారుంది కనక కారు లేకుండా అపుడు ఎలా బతికేరు అన్న ప్రశ్న వేసుకోడానికి అవకాశం ఉంది, కానీ కారు అనే వస్తువే లేని రోజుల్లో ఈ ప్రశ్న రాదు కదా. అలాగే ఇప్పుడు మనం కారువల్ల అనుభవిస్తున్న అనేక బాధలూ వాళ్ళకి లేవు అనుకోం. నిజానికి శ్రీపాదవారి పుస్తకంలో నాదృష్టినాకర్షించిన అంశం వారు ఊరినించి ఊరికి ఎన్ని మైళ్ళు నడిచేరో చూడండి. అమెరికాలో వీధిచివరనున్న కొట్టుకెళ్ళడానికి కారెక్కేవారిని నేను చూసేను.
మీరు అంటున్న miniimum quality లేని వారు అమెరికాలాటి సంపన్నదేశంలో 43 మిలియన్లు వున్నారు కదా. మనం ఎలా అనగలం ఈనాటి జీవితం మెరుగు అని. నాకయితే అనిపించడంలేదు.
మీరు జేన్ ఆస్టిన్ నవలగురించి చెప్పింది నిజమే. నిజానికి 19వ శతాబ్దపు బ్రిటన్ జీవితానికీ మన 20వ శతాబ్దంలో మొదటి అర్థశతాబ్దం జీవితానికి చాలా సామ్యాలున్నాయి.
మీ వ్యాఖ్య నన్ను కూడా చాలా ఆలోచించేలా చేస్తోంది. మళ్ళీ ఏమైనా తోస్తే మళ్ళీ రాస్తాను. మీరు కూడా రాస్తూ ఉండండి
8:05 ఉద. వద్ద 05/03/2012
మగవాళ్ళకి ఆడవాళ్ళే కాదు, ఆడవాళ్ళకి మగవాళ్ళు అర్థం కావడం కూడా కష్టమే అంటారు 🙂 ఇదే సారాంశమని నేను అనెయ్యట్లేదులెండి. సుందరం గారి పాత్ర ప్రత్యక్షం అవ్వడం బావుంది 🙂
కొన్ని ఆలోచనలు పంచుకోవాలనిపిస్తోంది:
శ్రీపాదవారూ, తాము నిర్బంధాలనుకున్న వాటి మధ్యలో కష్టపడి సంపాదించుకున్న స్వాతంత్ర్యం, చాలా సార్లు దొంగతనంగా శ్రమించడం అనే అసౌకర్యాన్నీ భరించి తన ఆశయం వైపు ప్రయాణం కొనసాగించారు. తన 'కష్టాలను ' ఆయన చాలా సార్లు నెమరు వేసుకున్నారు. ఆర్థిక బాధల గురించి కన్నా ఆశయ సాధనలో ఎదురైన కష్టాల గురించే ఎక్కువ పరితపించారు. ఆ సమయంలో సీత గారు ఏం చేశారన్నది చాలా తెలుసుకోవాలనిపించింది. ఆమెకి తన గృహిణి ధర్మాలను మించి ఇంకేదైనా విషయ శోధన మీదో, విద్య మీదో మనసు పోయిందనుకోండి. అప్పుడు ఆమె ఏం చెయ్యగలిగి ఉండే వారు? అదీ తేడా ఆడవారి పరిస్థితులలోనూ, మగవారి పరిస్థితులలోనూ. ఎప్పుడూ 'బంగారు ' రోజులు అందరికీ ఉన్నట్టు కనిపించవు. ఇప్పుడు (కొంతమంది)ఆడవారికి కలిగిన "స్వాతంత్ర్యం" వల్ల మగవారి convenience కి ఇబ్బంది కలుగుతోంది అన్న భావన (కొంతమందికి) మగవారికి కలుగుతోంది. ఆలోచించండి, సీత గారు ఏ విధంగానూ ఆర్థికంగా ఉపాధి వెతుక్కునే పరిస్థితి లేదు ఆ రోజుల్లో. శ్రీపాద వారి జ్ఞాపకాలలో ఇంకో చోట తొమ్మిదేళ్ళ అమ్మాయిని యాభై సంవత్సరాల ఆయన పెళ్ళి చేసుకొన్నారు. వారి సంసారం ఎంత చక్కగా సాగినట్లు చెప్పినా అది మనం ఊహించుకోగలమా ఇప్పట్లో? ఏ తండ్రైనా ఇష్టపడతాడా నేటి రోజుల్లో? ఇలాంటి విషయాలలో మగవాళ్ళు, కూతుళ్ళు ఉన్న వాళ్ళు ఒకప్పటి బంగారు రోజులను ఆహ్వానించగలుగుతారా లేక నేటి అసౌకర్యం పోలికలో చిన్న విషయం అని అనుకుంటారా? ఇలాంటి ఆలోచనలు కూడా వచ్చాయి నాకు శ్రీపాద వారి అనుభవాలూ జ్ఞాపకాలూ చదువుతుంటే.
మాలతి గారూ, నాకు ఇంకో విషయం కూడా చెప్పాలనిపిస్తోంది చాలా రోజులనుంచీ. Jane Austin నవల sense and sensibility చదివినప్పుడు నన్ను ఆలోచింపచేసినవి రెండు విషయాలు. ఒకటి ఆ రోజుల్లో ఆ దేశంలో ఆడవారికి అసలు వ్యాపకాలే లేనట్లనిపించింది. ఎంత bore కొడుతుందో వారికి జీవితాలలో అని అనిపించింది. ఇంకొకటి మగవారికి కూడా తమకు ఆస్తిలో భాగం రావడం లేదా పెళ్ళి చేసుకుని భార్య ఆస్తి సంక్రమించడం అనేవి జీవితంలో తాము తీసుకునే అత్యంత ముఖ్యమైన నిర్ణయాలను ప్రభావితం చేసేవి. నిజానికి ఆ కథలో హీరో పరిస్థితి మన దగ్గర ఆ కాలంలో మగవారి అండ లేని స్త్రీల పరిస్థితికి ఏమంత భిన్నంగా అనిపించలేదు.
సమాజంలో కట్టుబాట్లు అనేవి మనుషులు హద్దు మీరి ప్రవర్తించకుండా ఉండడానికి ఉపయోగపడ్డాయో లేదో తెలియదు కానీ నాణ్యమైన జీవితాన్ని అనుభవించడానికి పెద్దగా ఉపయోగపడనందువల్లే 'మార్పు 'లు చోటు చేసుకున్నాయి కాబోలు అనిపిస్తుంటుంది. ఇప్పుడు ఒకటే మెరుగు – జీవితంలో minumum quality కి కొద్దిగానైనా గ్యారంటీ ఉంది సమాజంలో చాలా మందికి, వారు నిజంగా అది కావాలి అని కోరుకుంటే. principles మాట్లాడినా, పేదరికం గురించి ఆలోచించినా ఇక అది పూర్తిగా వేరే యుద్ధం.
maarpu 39 – telugu thoolika
maarpu 39
"divalamoham vesukkuuchunnavu. enti katha? ekkada kompalu muligeyi?" andi siri navepu guchi guchi chustuu.
kallu chitlinchi, kanubommalu mudichi deerghaalochanalo munigi unnaannenu. eemadhya oolloonuu, intloonuu jarigina rabhasaltho visugetti poyi unnaanu.
mem iddaram maataadukuni chalakalam ayindi. yem chestunnano chuddam ani vachindi siri.
"kompalu mulagaledu. naaku jeevitam nirarthakam anipistondi."
"adentala antavu. nuvvinka cheyyalsinavi, saadhinchaalsinavi chala unnaayi. appude mangalam paadeyaku."
"nenu paadakkarledu. adhe padesukuntondi."
"adante?"
"naajeevitam."
"sripada subrahmanyasastri anubhavaaluu, ghnaapakaalu chadivintaravaata naameeda naake chala kopanga undi."
"idhi mari bagundi. aayanem cheseru madhyana?"
"aayana chudu, aa anubhavaalu rayadam modalu pettinappudu aayanaki yaabhailu daati aravailu daggara padutunnattundi. aaruu, edellappudu yem jarigindo aayanaki anta vivaramgaa gurtundante naaku mathi potondi."
"neekuu aayanaki polikemiti?"
"polika ledule," annaanu. avunu, nannaayanatho polchukodamemiti? evaraina vinte navvipogalru. hum. polikalemeelevu. cony aa pustakam chaduvutunte raste alaa rayali anipinchi, naachetakaanitanammeeda naaku kopam vastondi.
cony ematakamate cheppukovali. aandulo naaku chala chala nachinavavishayam – aakaalamlo vidyayandu saastrigaarikii, vaari tandri, annalakee gala nishta, shraddha entho goppagaa unnaayi. chaduvu ante pustakaalaki pustakaalu chadivesukuntu podam, vaatilo naalugo padho mukkalu mukkuna karuchuku, avasaram unna lekunna oppacheppadam kaadu. aa vidyaarthidasa – adoka jeevanasarali. shishyalaki guruvulante, gurupatni ante apaaramaina bhaktigouravaalu. guruvulaki shishyulante aadaraabhimaanaalu. alaage intlo kuudaa tobuttuvulani gaaru antuu gouravavachakam vaaderu. naaku aalochistunnakoddi vichaaram munchukostondi. aarojulu mallee ravani kaadu. aa viluvalu emaipoyeyani. rendodi, naaku nachinnappati visaeshaalu gurtu levu. eeyanakelaa gurtunnayi anta vipulangaa ani. adhee nakopam!
"alaa endukanukuntavu? evari raatalu vaarive. nuvvasalenduku raastunnaavu?"
mallee aalochanalo paddaanu. enduku raastunnaanu? intalo maro aalochana vachindi. anubhavaaluu, ghnaapakaaluu chaduvutunte samaajamlo vachina marpe kaaka aayanalo kramangaa vachinamaarpu kuudaa aanaati charitra cheptondanipinchindi.
"ela antavu?"
nenu jawabu cheppabotunte gadapadaggara kalakalam vinipinchindi. sundaram vachedu.
"enti meeru, naa konam sarigga cheppakundaane muginchestaanantaaru? adhi second degree manslaughter," annaadatanu navepu podichesela chustuu.
nenu tellaboyenu. terukuni, "haa, haa, champadaladaka teesukellipoyerentam. adhi otti kathe kada," annaanu. intaa cheste atanu kathalo oo paatre kada, kayitappulila anukuntu.
"kathaa githa, maapaatralu meeru puttincheru. puttinchintaravaata mem kuuda jeevulame maa prapanchamlo. maapaatralu meeru puurtigaa aavishkarinchakundaa mugincheyadam anyayam, akramam. kondokacho dourjanyam kuudaanu," annadu sundaram edurugaa unna sophalo sukhaseenudai.
"avunu. aayana cheppinde sababu," andi siri atanipakshame teesukuni.
nenu taggenu. "adhi kaadandii. naaku meelaativaaritho parichayam lekapovadancheta meevyaktitvam nirdushtamgaa chitrinchadaaniki kaavalasina saranjama nadaggara ledu mari. ponee, meere cheppeyandi meetatvam emito. alaa raasestaanu," annaanu vinayamgaa.
"vyaasudu ganapaticheta raayinchinattu meechetha raayinchanaa? kharma, napatra nene cheppukodam?" annadu sundaram saantinchi.
"rachayitaki teleenappudu paatrale cheppali mari."
sundaram sophalo sardukuni kuurchuni, sigarettu veliginchabothu, sirivepu chusedu faravaledu kada annattu.
siri sarenannattu taluupi, "kaaneendi, poga leka bandi nadavadante," andi navvutuu.
sundaram sigarettu muttinchi, pedamohamgaa poga avatalivepuki oodhi, modalu pettedu, "asalu meeku nenartham avalante meeku mottam maanavaali charitra teliyaali."
naaku gundelu gubhelumannayi. "meerippudu maanavajaati charitra samastam klaasu pedatara?"
"ledulendi. meelaage naakuu avatala rachakaryalunnayi kada. veelayinanta podipodigaa naalugu mukkallo cheppestaanu. oo naalugo ayido yugalavenakanunchi 1950 varakuu."
nenu kuudaa sarduku kuurchunnaanu.
"asalu mottamodata manam grahinchavalasindi All men are created equal annadi ardharahitam ani."
"antavarakuu nenuu oppukuntaanu. meeru chudandi aaradugula moodangulaalu. nenemo ayidadugulaki arangulam takkuva."
"hahhaha, meeru chala haasyamgaa maataadataaru. daanikem gaanee, nenantunnadi bouddhikamgaanuu, maanasikamgaanuu matrame kaaka saareerakamgaa, ante oddoo poduguu matrame kaadu – medaduu, medallo naraaluu, naralu prasaaram chese manovikaaraaluu – ivannee streepurushulaki veruverugaa untaayani vaidya saastram niroopinchindi kada."
"kada anakandi. naaku teleedu. meerem chepte adhe."
"nene kaadu chaalaamandi saastrajnulu aneka parisodhanalu chesi saadhikaarakamgaa niroopincheru. bouddhulakaalamloonuu, inka antakumunduu, taravaata saatavaahanulakaalamloonuuu kuudaa streelaki mechukodagga pratipatti undedi. meeku teluso, teleedo vedakaalamninchii streelalo chaduvukunnavaarunnaara. chaduve kaadu. aardhikamgaa kuudaa vaariki manchi sthaayi undi samaajamlo. saatavaahanulakaalamlo streelu, rajavamsamlone kaadu saamaanyulu kuudaa daanadharmaalu cheseru. satraalu kattincheru ante vaariki inta bayata kuudaa cheppukodagga parapati undabatte kada."
"meeru andaruu samanam kaadantuu modalu petti andaruu samanule ano kondaru konchem ekkuva samaanulano pratipaadistunnatta," annaanu.
"undandi vastunnanakkadike. asalu naaku sundaram annaperela vachindo telusa?"
"ela vachindi?"
"maa ammammaperu soundaryavalli. aavidaperu naaku petteru. asalu idhi vedakaalamnunchii undi. karnudu kaunteyudu. sumitra tanayudu soumitri. goutameeputrasaatakarni kuudaa anthe."
"aahaa, bagundi."
"intakee nenu cheppedi mana samskrutiisaampraayaala naaku machedda gowravam. ikkada chudandi america kante nagarika desham ledanee, asalu naagarikata ante amerikaavaaridagparnu nerchukovalani antaaru. vaallu alaa anukodamlo tappuledu. manadesam ante manakee anthe. aaryaavartabhoomulalo punyabhoomi idhee annadu vyaasabhagavaanudu. mana samskruti manaki entha goppadante manam veellani apraachyulu antam. meeku ghnaapakam undaa landanu velli vachinavaallani praayaschattam cheyinchi tappa intloki raanichevaaru kaaru. meeru The Moral and Intellectual Diversity of Races With Particular Reference to Their Respective Influence in the Civil and Political History of Mankind anna pustakam chadivera? Arthur, T. S. (Timothy Shay), Gobineau, comte de rasindi nootayaabhai ellakritam. andulo maanavajaati charitragurinchi siddaantiikarinchina vishayaalu ippatikee aadaraneeyame."
"ledu, nenu chudaledu. emantaremiti?"
"aa charcha marosari chestaanu. pradhaanamgaa aayana cheppedi aaryasamskruti speculative, chainaavaaridi utilitarian. uropiyanuladi ee renti mishramam ani. ante manam aaryasamskrutiki chendinavaaram – manakoka pratyekamaina dharmam, tattvam undi. H. G. Wells Mankind in the making chusera?"
"ponee bhaaratam, ramayanam, u emaina chadivera?"
"ledu, ledu, mahaprabho. nenem chadavaledu. naakem teleedu annamata praatipadikagaa meeru cheppadaluchukunnadi kaanivvandi. konchem fast forward cheyyandi," annaannenu.
"adhe cheptunna. manasampradaayamlo gaarhyasthadharmaaniki oka pratyekata undi. adhi vaiyaktikame kaadu, saamaajikadharmam guda. akkada gruhasthu ante bharta okkade kaadu. bharyaki kuudaa andulo paalundi. iddaruu tamatama dharmalani paatinchaali. paatistene samaajasreyassu. meeru jaagrattagaa pariseeliste eevishayam meekkuda bodapadutundi. manayillalo streelu entho bhaktiprapattulu pradarsistune tama panulu saadhinchukuntaaru. ramayanamlo seetha chudandi. ramudu agnipravesam cheyyamante nenu cheyyanu anledu. agnipravesam chesi, tana paativratyaanni niroopinchukundi. ramudu santushtude, sare pada rajadhaniki podam annappudu maatram, nenu raanu, napatra mugisindi antuu bhudevilo kalisipoyindi. bhaaratamlo dharmaraju juudamloo odipoyinataravaata, saindhavudu droupadini sabhaloki teesukuraavadaaniki velte, 'nannodi tannodena, tannodi nannodena?' anna dharmasandeham velibuchindi cony panchapaandavulatho adavulaki velladaaniki venudeeyaledu. achamaambagaaru aanaati samaajaneetinanusarinchi ghosha paatistuunae samajaseva cheseru. ante manastreelu modatnunchii samajam vidhinchina nibandhanalu paatistuunae tama aasayaalu neraverchukune suluvulu chusukunnaru. streevaadamlo auddhyatam ippudochindi cony manavallu muchulla paiki kanipinchakundaane tamaki kaavalasinavi saadhinchukunnaaru. aa balam teeru vaeru. ikkadayithe daanni passive aggressive antaaru cony manaki adhi aadaraneeyamuu, aacharaneeyamuunu. okkamaatalo cheppalante telugupaduchulaki adbhutamaina telivitetalu unnaayi. naakadi ghanamaina vishayamgaane anipistundi. nenu streelani gouravistaanu. leela conneendy, meeru kaaneendi, maamma kaaneendi meerandaroo ante naaku aparimitamayina gowravam. asalu prapanchamlo ee ekkuvatakkuvalanni kondaru panditulu srushtincheru cony prati yugamloonuu, prati taramloonuu magavaaru aadavaariki entho gouravamaryaadalistunna."
"idaa mee paatrachitrana?" annaanu chiraakunanuchukuntu.
"nenu leelani gouravinchadam ledannattu meeru nannu chitrincheru. nenevaro, elaantivaanno, naapravruttemito, naa paristhitulemito alochinchakunda meerela aa nirnayaanikocheru ani nenu prasnistunnaanu," annadu sundaram tana nijaroopam pradarsistuu.
"nenala anledu. aaroju jariginasangati jariginattu rasenu. kaneesam naaku telisinavishayaalu nenu rasenu. meeru cheppandippudu meetarafu katha."
"adhe nenantunna. meeru vistrutaparidhilo aalochinchadam nerchukovali. edho oka sanghatana teesukuni adhe aadii antamuu anukuntu nirnayaalu cheseekudadu."
tellaboyenu mallee. ide maata leela kuudaa andi puurvam. nakante veelliddarike ekkuva telusula undi. "sare, meere vivarinchandi swami aa vistrutaparidhi," annaanu mikkili bhaktito.
"meeku velaakolamgaa unnattundi. rendu nindu jeevitaalu chitristunnappudu kaasta ollu daggara pettuku cheste baguntundi," annadu sundaram aachaaryottamakalalu mohana pulumukuni.
"cheptunna kada, naaku aa aachaarya lakshanaalu takkuva. anchetha nenilaativaanni, naa pravrutti idhee ani cheppeste rasi sukhapadataanu."
"nijam cheppamantara?"
"danikosame kada intasepatnunchi eduru chustunnadi."
"leelani artham chesukodam chala kashtam. tanakem kaavaalo, yem akhkharledo, yem alochistondo edhee cheppadu. nota mutyaalu raalipotaayani bhayamo emo. anchetha meelaage nenu kuudaa mundu jariginavi ghnaapakam chesukuni, idhi kavali kaabolu, idhi ishtame ayiuntundi anukuni chestaanu. asalu nijam cheppalante nenu chesededo chesintaravaata kuudaa tanaki nachindo ledho naaku teleedu."
"alaa antaremity. tanaki nachanivishayaalu cheppenani cheppinde," annaanu jaagrattagaa.
"oom. aa u cheppindemo cony nijamgaa nachaledu annattundadandii u na stree swaatantryamarhi ani endukannaro telusa?"
"tamare salaveeyandi."
"mundu cheppenu kada. saareerakadharmaaluu, medhasampatti kuudaa streelaki levananu cony avi vaeru vidhamgaa pravartistaayi. streelaki paripurna swaatantryam ivvadamlo nannu minchinavaaru leru."
naaku kontha taim pattindi naaprasna maatallo pettadaaniki. "sampuurna swaatantryam ivvadam ante emiti cheseru?" naa anumanam sampuurnasvaatamryam paerutho leelani puurtigaa pattinchukodam maaneesedani. sampuurnasvaatamryam ivvadaanikii puurtigaa nirlakshyam cheyyadaanikii madhya gala teda chala sunnitam. maatallo cheppadam kashtam.
"aame avasaraalaki taggattu sahayam chestu aameni parirakshinchukodam bhartagaa naadharmam. nenala leelani entho apramattatatoe parirakshinchukodaaniki taapatrayapaddaanu. okasari emaindo telusa. pellayina kottalo edho ooru vellem. hotallo digem. tellavaaru jhaamu aidugantalaki lestundi tanu. mahotallo edu gantalu daatithe cony coffy raadu. tanu aidugantalaki inka cheekati undagaane lechi bayata gas stationuki velli coffy tecchukundi. alaa anta raatrappudu okkattii bayatiki velte entha pramaadam cheppandi. nenade ante tanu navvesi, kshemangaa vachesenu kada andi. mee indaakati prasnaki idhee jawabu. modatlo bayatiki vellavalasinappudalla nene vellenu. intlo tanem chesukunna nenu prasninchaledu. adannamata sampuurna swaatantryam ivvadamante."
"mari meeriddaruu kuurchuni eevishayaalu chakkaga, prasaantamgaa telivitetalu galavarivale charchinchukovachhu kada."
"uhi. laabham ledu. aadavaallamedallu chinnavi. vaallaki vistrutaparidhilo aalochinchadam chetakaadu." antuu lechi mayamayipoyedu.
ulikkipadi chuttu chusenu. edurugaa sophalo siri navvutuu navepu chustuu u
"ady?" annaanu gabharaga chuttu chustuu.
u"sundaramena?"
"aa. sundarame. athane kada ippativarakuu maataadutunnadi."
siri gattigaa navvi, "emantademiti?"
"nannadugutavemiti nuvvuu vinnavu kada."
"yem vinadam. asalu ee kalavarintalante naakanduke chiraaku. nuvvu matadinavi vinipistaayi cony neekallo avatalivaarimaatalu teleevu."
"sundaram ikkadiki raaleduu?"
"vache untaadule. nakkanapinchaledante. intakee emantadu?"
naakartham kaaledannattu taluupeenu, "mokaliki battatalakee mudi pettagala chaturudu. pustakaalu tega chaduvutadula undi."
"leela prasakti emaina techeda?"
"taanu leelani artham chesukunnadu cony leela tanani artham chesukoledantadu."
konchemsepu iddaram evo kaburlu cheppukuntu kurchunnam.
"indaka sripada vaari anubhavaaluu, ghnaapakaalalo aayanalo vachina maarpu kuudaa kanipinchindannavu. emitadi?"
"aadilo chudu aayana vaedaaluu, upanishattuluu, prabandhaaluu chaduvutunnarojulaguri rastunnappati bhasha moodobhaagam vachesariki maarindi. moodobhaagamlo rendu, moodu ingleeshumaatalocheyi. appatikaayana chokkaalu todukkodam, kraapu pettinchukodam jarigindi. samaajamlo vastunna maarpulu aayanajeevitamlo kuudaa kanipinchadam modalayindi. nuvvu gamaninchevo ledho samskrutaslokaalu udaharinchinappudu kuudaa modatibhaagamlo arthaalu levu. chivarikochesariki aayana telugulo vivarinchadam kanipistundi akkadakkada. ante aayana kuudaa appatiki grahincherannamate kada manavaallalo samskrutam artham chesukunevaru taggipotunnarani."
(mee 3, 2012)
rachayita maalatiPosted on 05/03/2012 Categories maarpu
7 thoughts on "maarpu 39"
4:44 saa. vadda 05/06/2012
lalita, naapustakam chaduvutunnanduku naaku santoshamgaa undi. meeabhipraayaalakosam eduru chustunna.
10:19 uda. vadda 05/06/2012
Thanks maalati gaaruu. nenu mee "Telugu Women Writers" chaduvutunnanu. adhi kaaka achamamba gaari abala sacharitra kuudaa chadivaka ee vishayam pai meetho charcha konasaagistaanu. blagmukhamga leda e-mail dwara.
9:52 uda. vadda 05/03/2012
sare, lalita, modati pratipaadanaki :)).
migata vishayaalu, chala undi charchinchadaaniki. tappakunda ilaa konasaaginchi chuddam ekkada telutundo. naakunna konni parimitulamoolamgaa nenu atte vivaramgaa rayalekapotunnanu.
9:24 uda. vadda 05/03/2012
Thanks. meeru cheppina konam nunchi (ante appati paristhitulani visleshinchadam meeda ippati bhaavajaalam prabhaavam) aalochinchi kuudaa abhipraayaalu panchukuntaanu veelainappudu. prastutam rendu vishayaalu. okati eppatnuncho cheppalanukuntunnadi, manam sambhaashinchukune vishayam pradhaanamanipinchi cheppadaaniki mohamaatapadutunnadi nannu meeru "gaaru" ani sambodhinchavaddani manavi u konchem sepu padutondi naaku meeru evarini uddesinchi maatlaadutunnaaru ani avagaahanaku raavadaaniki u inkokati "minimam kwality" ante naa uddesyamlo evari kaali meeda vaallu nilabadi aatmaabhimaanamtho bratakadaaniki ani. udaaharanaku magavari anda laeni aadavaaru okari panchana padi bratakaalsina avasaram lekapovadam. alaage magavaarikee kutumbaanni poshinchukovadam kosam oo maadiri vidya chetilo unte avakaasaalu chala undadam. udaaharanaku sripada vaaru vaari snehitulokarini aangla vidya abhyasinchadaaniki prothsahinchadam vanti chinna maarputho modalaina aneka maarpulu.
ika sripada vaari anubhavaaluu ghnaapakaalalo naaku nachina aa naati amsaalu chala unnaayi. mukhyamgaa vidyaarthi dasha gurinchi. aithe ee rojullo aa rojulanu aasinchadam kuudaa aa rojulanu ee naati paristhutalatho visleshinchadam lage anipistundi naaku. inni cheppukunna praathamikamaina viluvalantuu konni untayanedi e kaalamloonuu oppukovalsina vishayam. meetho sambhaashana naa aalochanalaki spashtatanistundani aasistunnaanu.
naa vyaakhyalani sahrudayamtho sweekaristuu mee abhipraayaalato naa aalochana penchukoovadaaniki utsaahaannistunnam dhanyavaadaalu.
9:18 uda. vadda 05/03/2012
lalitagaaruu, maro vishayam – puraanaalloonuu vedakaalamloonuu aadapillalaki chinnatanamlone pelli chesinattu kanipinchadu (jaambavatikatha tappiste. adhi asalu astavyastamgaa undi). mari 9 ellapillaki 50 ella magavaadikichi pelli cheyyadamlaativi eppudu ela praarambham ayeyi ani vetukutunnaanu. oka vaadana madhyayugamlo, mahammadeeya dandayaatralakaalamlo modalayindani. baalyavivaahaalameeda chala stadies kanipistunnaayi cony ela modalayeyi annadi dorakadamledu. meekemainaa alochanalunnaya?
8:52 uda. vadda 05/03/2012
lalitagaaruu, meeru cheppina anni vishayaalloonuu nenu ekibhavistaanu. kakapothe, manam aalochinchavalasina vishayam, atnunchi itu anukondi, seetagaari jeevitam ela jarigi untundi, tommidellapillani yabhai ella vaadikicchi cheste vaarisamsaaram ela untundi laati bhaavaalu aarojullo levu kada. ippudu manaki kottagaa vachinabhaavajaalantho aalochiste avannee vastunnaayi. anduke manam charitragurinchi alochinchukodam anukunta. sripadavari anubhavaalu anduke naalo aalochanalu reputondi. inka vivaramgaa rayali eppudo.
pothe, kattubaatlamoolamgaa naanhyamaina jeevitaanni anubhavinchadaaniki upayogapadadam ledu anadam kuudaa alatide. ippudu manam naanhyamainadi anukuntunnadi nanyama, puurvam vaaru jeevinchinadi nanyama ante manam ekonamlonchi darsistunnam annadaanni batte kada. udaaharanagaa cheppalante meechetilo eeroju kaarundi kanaka kaaru lekunda apudu ela batikeru anna prasna vesukodaniki avakaasam undi, cony kaaru ane vastuve laeni rojullo ee prasna raadu kada. alaage ippudu manam kaaruvalla anubhavistunna aneka baadhaluu vaallaki levu anukom. nijaaniki sripadavari pustakamlo naadrushtinaakarshinchina amsam vaaru oorininchi ooriki enni maillu nadichero chudandi. americalo veedhichivaranunna kottukelladaaniki kaarekkevaarini nenu chusenu.
meeru antunna miniimum quality laeni vaaru americalati sampannadesamlo 43 miliyanlu vunnaru kada. manam ela anagalam eenaati jeevitam merugu ani. naakayithe anipinchadamledu.
meeru jen austin navalagurinchi cheppindi nijame. nijaaniki 19va sataabdapu briton jeevitaanikii mana 20va sataabdamlo modati ardhashataabdam jeevitaaniki chala saamyaalunnaayi.
mee vyaakhya nannu kuudaa chala alochinchela chestondi. mallee emaina toste mallee raastaanu. meeru kuudaa raastuu undandi
8:05 uda. vadda 05/03/2012
magavallaki aadavalle kaadu, aadavaallaki magavaallu artham kaavadam kuudaa kashtame antaaru u ide saaraamsamani nenu aneyyatledulendi. sundaram gaari paatra pratyaksham avvadam bavundi u
konni aalochanalu panchukovalanipistonda:
sripaadavaaruu, taamu nirbandhaalanukunna vaati madhyalo kashtapadi sampaadinchukunna swaatantryam, chala saarlu dongatanamgaa shraminchadam ane asoukaryaannii bharinchi tana aasayam vaipu prayaanam konasaaginchaaru. tana 'kashtaalanu ' aayana chala saarlu nemaru vesukunnaru. aardhika baadhala gurinchi kanna aasaya saadhanalo eduraina kashtala gurinche ekkuva paritapinchaaru. aa samayamlo seetha gaaru yem chesarannadi chala telusukovalanipinchim. aameki tana gruhini dharmalanu minchi inkedainaa vishaya shodhana meedho, vidya meedho manasu poyindanukondi. appudu aame yem cheyyagaligi unde vaaru? adhee teda aadavaari paristhitulaloonuu, magavari paristhitulaloonuu. eppuduu 'bangaaru ' rojulu andarikee unnattu kanipinchavu. ippudu (kontamandi)aadavaariki kaligina "swaatantryam" valla magavari convenience ki ibbandi kalugutondi anna bhavana (kontamandiki) magavaariki kalugutondi. aalochinchandi, seetha gaaru e vidhamgaanuu aardhikamgaa upaadhi vetukkune paristhiti ledu aa rojullo. sripada vaari ghnaapakaalalo inko chota tommidella ammayini yabhai samvatsaraala aayana pelli chesukonnaru. vaari samsaaram entha chakkaga saaginatlu cheppina adhi manam oohinchukogalamaa ippatlo? e tandrainaa ishtapadatada neti rojullo? ilanti vishayaalalo magavaallu, koothullu unna vaallu okappati bangaaru rojulanu aahvaaninchagalugutaaraa leka neti asoukaryam polikalo chinna vishayam ani anukuntara? ilanti aalochanalu kuudaa vachayi naaku sripada vaari anubhavaaluu ghnaapakaaluu chaduvutunte.
maalati gaaruu, naaku inko vishayam kuudaa cheppalanipistondi chala rojulanunchi. Jane Austin navala sense and sensibility chadivinappudu nannu aalochimpachesinavi rendu vishayaalu. okati aa rojullo aa desamlo aadavaariki asalu vyapakale lenatlanipinchindi. entha bore kodutundo vaariki jeevitaalalo ani anipinchindi. inkokati magavaariki kuudaa tamaku aastilo bhagam ravadam leda pelli chesukuni bharya aasti sankraminchadam anevi jeevitamlo taamu teesukune atyanta mukhyamaina nirnayaalanu prabhaavitam chesevi. nijaaniki aa kathalo heero paristhiti mana daggara aa kaalamlo magavari anda laeni streela paristhitiki emantha bhinnamgaa anipinchaledu.
samaajamlo kattubaatlu anevi manushulu haddu meeri pravartinchakundaa undadaaniki upayogapaddayo ledho teliyadu cony naanhyamaina jeevitaanni anubhavinchadaaniki peddagaa upayogapadananduvalle 'maarpu 'lu chotu chesukunnayi kaabolu anipistuntundi. ippudu okate merugu – jeevitamlo minumum quality ki koddigaanainaa garanty undi samaajamlo chala mandiki, vaaru nijamgaa adhi kavali ani korukunte. principles matladina, pedarikam gurinchi aalochinchinaa ika adhi puurtigaa vere yuddham.