కాలంతో పాటు వయసు మీద పడటం సహజమే. అయితే వృద్ధాప్యం అందరికీ ఒకేలా రాదు. కొందరిలో వృద్ధాప్య ఛాయలు త్వరగా మొదలవ్వచ్చు. కొందరికి వయసు నెమ్మదిగా మీద పడొచ్చు. ఎవరినైనా తొలిసారి చూసినప్పుడు అసలు వయసు కన్నా కొందరు చిన్నగానూ, కొందరు బాగా వయసు మీద పడినట్టుగానూ కనిపించటం చూస్తూనే ఉంటాం. దీనికి కారణం కాలాన్ని బట్టి.. అంటే పుట్టిన రోజుతో లెక్కించే వయసు (క్రోనోలాజికల్‌), శారీరకంగా సంభవించే (బయోలాజికల్‌) వృద్ధాప్యం భిన్నంగా ఉండటమే. వృద్ధాప్య ప్రక్రియ చాలా సంక్లిష్టమైంది. దీన్ని ఎన్నో అంశాలు ప్రభావితం చేస్తుంటాయి. ఒకే వయసువారైనప్పటికీ ఏ ఇద్దరిలోనూ శారీరక వయసు సమానంగా ఉండదు. ఆయుష్షు దగ్గర్నుంచి ఆరోగ్యంగా, హాయిగా జీవించటం వరకూ అన్నీ వేరుగానే ఉంటాయి. వయసు మీద పడటాన్ని ప్రధానంగా జన్యువులే నిర్ణయించినా అంతా వీటి మీదే ఆధారపడి లేదు. మన ఆయుష్షులో 10-30% వరకే జన్యువులు ప్రభావం చూపుతాయి. మిగతాదంతా మన రోజువారీ వ్యవహారాల మీదే ఆధారపడి ఉంటుందని అధ్యయనాలు పేర్కొంటున్నాయి. ఆహారం, వ్యాయామం, మానసిక ఒత్తిడి, పొగ, మద్యం అలవాట్ల వంటి పాత్రే ఎక్కువ. దురదృష్టవశాత్తూ మనలో చాలామంది దీన్ని అంగీకరించరు. అలవాట్లను ఉన్నపళంగా మార్చుకోవటానికి మనసు ఒప్పుకోదు కదా. కాలంతో ముడిపడిన వయసు ఒకే దిశలో సాగుతుంది. ఇది తగ్గటమంటూ ఉండదు. అదే శారీరక వయసు వేగంగా పెరగొచ్చు. నెమ్మదిగానూ సాగొచ్చు. కావాలంటే దీన్ని వెనక్కి మళ్లించుకునే అవకాశమూ ఉందని వైద్యశాస్త్రం చెబుతోంది. అంటే దీనర్థం 150 ఏళ్ల వరకు జీవించొచ్చని కాదు, బతికింతనంత కాలం హాయిగా, ఆరోగ్యంగా గడిపేలా చూసుకోవచ్చని.
శారీరక వయసును ఎలా నిర్ధరిస్తారు?
వృద్ధాప్య ప్రక్రియలో టెలోమేర్స్‌, డీఎన్‌ఏకు అంటుకునే రసాయనాలు (మెథీలేషన్‌) కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. .
* టెలోమేర్స్‌: వీటిని ఒకరకంగా క్రోమోజోమ్‌ తోకలని అనుకోవచ్చు. వీటి పొడవును బట్టి శారీరక వయసును నిర్ధరించొచ్చు. క్రోమోజోమ్‌లకు ఒక చివర అంటుకుపోయే న్యూక్లియోటైడ్లనే టెలోమేర్స్‌ అంటారు. ఇవి క్రోమోజోమ్‌ల చివర్లు క్షీణించకుండా, సమీపంలోని క్రోమోజోమ్‌లకు కలిసిపోయేలా చేస్తాయి. ముఖ్యంగా కణాలు ఎంతవరకు జీవించాలో, ఎప్పుడు చనిపోవాలో నిర్దేశిస్తాయి. వయసు మీద పడుతున్నకొద్దీ టెలోమేర్స్‌ పొడవు తగ్గుతూ వస్తుంటుంది. శారీరక వయసు ఎక్కువగా ఉన్నవారిలో ఇవి పొట్టిగా ఉంటున్నట్టు శాస్త్రవేత్తలు గుర్తించారు. టెలోమేర్స్‌ పొట్టిగా ఉన్నవారికి అకాల మరణం, నాడీ క్షీణత జబ్బుల ముప్పు ఎక్కువగా ఉంటున్నట్టు కొన్ని అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి.
* డీఎన్‌ఏ మెథీలేషన్‌: మన జన్యువుల్లోని డీఎన్‌ఏలో 'ఎపిజనెటిక్‌ కోడ్‌' నిక్షిప్తమై ఉంటుంది. డీఎన్‌ఏ పనితీరును నిర్దేశించే సూచనలు, సంకేతాలు ఇచ్చేది ఇదే. దీన్ని ఒకరకంగా కణాన్ని నడిపించే 'ఆపరేటింగ్‌ సిస్టమ్‌' అనుకోవచ్చు. డీఎన్‌ఏ అణువులకు కొన్ని మిథైల్‌ రసాయనాలు అంటుకొని పోతుంటాయి. దీన్నే డీఎన్‌ఏ మెథీలేషన్‌ అంటారు. ఇవి జన్యుక్రమం మీద ఎలాంటి ప్రభావం చూపవు గానీ మంచి ఆరోగ్యానికి తోడ్పడే జన్యువులను పనిచేయించగలవు. లేదూ జబ్బులకు దారితీసే జన్యువులు పనిచేయకుండా ఆపగలవు. వయసు మీద పడుతున్నకొద్దీ డీఎన్‌ఏకు అంటుకుపోయే రసాయనాలు కలగలిసిపోయి, ఒక క్రమంలో ఏర్పడుతుంటాయి. దీన్ని బట్టి శారీరక వయసును నిర్ధరించొచ్చు. అంటే 60 ఏళ్లలో కనిపించాల్సిన రసాయన మార్పులు ఎవరికైనా 40 ఏళ్లలోనే కనిపించాయనుకోండి. పుట్టినతేదీ ప్రకారం వారికి 40 ఏళ్లే అయినా శారీరకంగా 60 ఏళ్లు మీద పడ్డాయని అనుకోవచ్చు.
కొత్త పరీక్షలు వస్తున్నాయి
శారీరక వయసును తెలుసుకోవటానికి శాస్త్రవేత్తలు కొత్త కొత్త పరీక్షలనూ రూపొందిస్తున్నారు. ఇటీవల యేల్‌ యూనివర్సిటీ శాస్త్రవేత్తలు రూపొందించిన పరీక్ష ఇలాంటిదే. ఇది చాలా తేలికైంది. ట్యూబులో లాలాజలాన్ని సేకరించి, ప్రయోగశాలకు పంపిస్తే చాలు. ఇది ఎపిజనెటిక్‌ కోడ్‌ను విశ్లేషించటం ద్వారా శారీరక వయసును నిర్ధరిస్తుంది. టెలోమేర్స్‌ పొడవును గుర్తించే పరీక్షలూ ఉన్నాయి. ఇవి కాస్త ఖరీదైన పరీక్షలే గానీ చవకగా అందుబాటులోకి తీసుకురావటానికీ ప్రయత్నిస్తున్నారు. సి-రియాక్టివ్‌ ప్రొటీన్‌ సగటుతోనూ శారీరక వయసును నిర్ధరించే అవకాశముంది. ఇప్పటికే కొన్నిచోట్ల దీన్ని అనుసరిస్తున్నారు. జబ్బులు ఆరంభం కావటానికి చాలాకాలం ముందే వీటిల్లో ఆనవాళ్లు కనిపిస్తాయి.
వృద్ధాప్యాన్ని ఇలా జయించొచ్చు
వృద్ధాప్యాన్ని ఆపలేక పోవచ్చు గానీ శారీరకంగా త్వరగా వృద్ధులు కాకుండా చూసుకోవచ్చు. ఆహార, విహారాలను మార్చుకోవటం ద్వారా దీన్ని సాధించొచ్చు. మంచి జీవనశైలి మూలంగా టెలోమేర్స్‌ పొడవు పెరుగుతున్నట్టు, వృద్ధాప్యం వెనక్కి మళ్లుతున్నట్టు అధ్యయనాలూ సూచిస్తున్నాయి మరి.
శాకాహారం ఎక్కువగా తినాలి
చిన్న, మధ్య వయసులో వీలైనంత ఎక్కువగా శాకాహారం తినటం ద్వారా వయసు త్వరగా మీద పడకుండా చూసుకోవచ్చు. ఐజీఎఫ్‌-1 (ఇన్సులిన్‌ లైక్‌ గ్రోథ్‌ ఫ్యాక్టర్‌-1) శారీరక వయసు మీద గణనీయమైన ప్రభావాన్ని చూపుతుంది. దీని పనితీరును మనం తినే ఆహారంలోని ప్రొటీన్‌ ఉత్తేజితం చేస్తుంది. అధిక ప్రొటీన్‌ ఆహారంతో.. అంటే ప్రొటీన్‌ ద్వారా 10% కన్నా తక్కువ కేలరీలు లభించే ఆహారం తిన్నవారితో పోలిస్తే- 20% కేలరీలు లభించే ఆహారం తీసుకునేవారిలో అకాల మరణం ముప్పు 74% ఎక్కువగా ఉంటున్నట్టు యూనివర్సిటీ ఆఫ్‌ సిడ్నీలో నిర్వహించిన అధ్యయనం చెబుతోంది. శాకాహారంతో ఎక్కువ ప్రొటీన్‌ లభించేలా చూసుకుంటే ఈ వ్యత్యాసం దాదాపు పూర్తిగా కనిపించకుండా పోవటం గమనార్హం. అయితే 65 ఏళ్లు పైబడ్డవారిలో ఎక్కువ ప్రొటీన్‌ తీసుకున్నా అకాల మరణం ముప్పు 28% తగ్గుతుండటం విచిత్రం. దీనికి కారణం లేకపోలేదు. వృద్ధాప్యంలోకి అడుగు పెడుతున్నకొద్దీ కండరాలు క్షీణిస్తుంటాయి. ఇక్కడే ప్రొటీన్‌ ఆదుకుంటోంది. శాకాహారంతోనే కాదు, మాంసాహారంతో లభించే మంచి ప్రొటీన్‌ అయినా వృద్ధాప్యంలో మేలు చేస్తుంది.
ఉపవాసం మేలు
అప్పుడప్పుడు ఉపవాసం చేయటమూ వయసును వెనక్కి మళ్లిస్తుంది. ఉపవాసంతో శరీరానికి తక్కువ కేలరీలు అందుతాయి. ఇది వృద్ధాప్యం త్వరగా ముంచుకురాకుండా చేస్తుంది. ఐదు రోజుల పాటు కేవలం 4,500 కేలరీలు మాత్రమే తీసుకున్నవారిలో శారీరక వయసు తగ్గినట్టు, వీరు అదే వయసు గలవారితో పోలిస్తే రెండున్నరేళ్లు చిన్నగా కనిపిస్తున్నట్టు పరిశోధకులు గుర్తించారు. తరచూ ఉపవాసం చేసినవారిలో రోగనిరోధక వ్యవస్థ కూడా మరింత చురుకుగా పనిచేస్తుండటం గమనార్హం. ఉపవాసం చేసినప్పుడు శరీరం కాస్త ఒత్తిడికి లోనవుతుంది. దీనికి ప్రతిస్పందించే ప్రయత్నంలో మెరుగవటానికి ప్రయత్నిస్తుంది. దీన్నే హార్మెటిక్‌ ప్రభావమంటారు. వ్యాయామం మాదిరిగానే ఉపవాసమూ శరీరం మరమ్మతు కావటానికి, సజావుగా పనిచేయటానికి తోడ్పడుతున్నట్టు కనిపిస్తోందని పరిశోధకులు భావిస్తున్నారు. ఉపవాసంతో ఒనగూరే ప్రభావం దీర్ఘకాలం కొనసాగుతోంది కూడా. వీరికి గుండెజబ్బుల ముప్పు 50%, క్యాన్సర్‌ ముప్పు 30%, మధుమేహం ముప్పు 75% వరకు తగ్గుతున్నట్టు తేలింది.
వ్యాయామం కీలకం
వయసు వెనక్కి మళ్లటానికి వ్యాయామం బాగా తోడ్పడుతుంది. ముఖ్యంగా స్వల్పకాలం అధిక వేగం, శ్రమతో.. తర్వాత నెమ్మదిగా వ్యాయామం చేసే పద్ధతి మరింత ఎక్కువ ప్రభావం చూపుతున్నట్టు అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి. దీన్నే హెచ్‌ఐఐటీ వ్యాయామ పద్ధతి అంటారు. చేసే వ్యాయామం అదే అయినా కాసేపు వేగంగా చేయటం దీనిలోని ప్రత్యేకత. ఉదాహరణకు- వ్యాయామ సైకిల్‌ తొక్కుతున్నారనుకోండి. ముందు 30 సెకండ్ల పాటు చాలా వేగంగా, ఎక్కువ శ్రమతో సైకిల్‌ తొక్కి.. రెండు, మూడు నిమిషాల సేపు నెమ్మదిగా, తక్కువ శ్రమతో సైకిల్‌ తొక్కటం అన్నమాట. ఇలాగే పుషప్స్‌, జంపింగ్‌ జాక్స్‌ వంటివి ఏవైనా చేయొచ్చు. ఉన్నట్టుండి అత్యధిక వేగంతో వ్యాయామం చేసినప్పుడు శరీరం కాస్త దిగ్భ్రాంతికి లోనవుతుంది. శరీర సామర్థ్యం పూర్తి స్థాయిలో పనిచేస్తుంది. తర్వాత నెమ్మదించి, కుదురుకుంటుంది. కండర పోచలు తిరిగి వృద్ధి చెందుతాయి. మెరుగవుతాయి. మందంగా తయారవుతాయి. కణాల్లో శక్తి కేంద్రకమైన మైటోకాండ్రియా మరింత చురుకుగా పనిచేస్తుంది. వాపుప్రక్రియ (ఇన్‌ఫ్లమేషన్‌) వంటి చర్యలు తగ్గుముఖం పడతాయి. మూడు నెలల పాటు హెచ్‌ఐఐటీ వ్యాయామ పద్ధతిని పాటించినా శరీర పటుత్వం, కణాలు ఇన్సులిన్‌కు స్పందించే గుణం గణనీయంగా పెరుగుతున్నట్టు మేయోక్లినిక్‌ అధ్యయనం ఒకటి పేర్కొంటోంది. వ్యాయామంతో జీపీఎల్‌డీ1 అనే ప్రొటీన్‌ కోడింగ్‌ జన్యువు సైతం ఉత్తేజితమవుతుంది. ఇది విషయ గ్రహణ సామర్థ్యం పుంజుకునేలా చేస్తుంది. ఒకరకంగా వ్యాయామం శరీరాన్ని నవ యవ్వనం దిశగా మళ్లిస్తుందన్నమాట.
వయసు విషయంలో నిద్ర గురించి ఎంత చెప్పినా తక్కువే. ఒక్క రాత్రి సరిగా నిద్ర పట్టకపోతేనే ముఖం పీక్కుపోయినట్టు కనిపిస్తుంది. ఇక రోజూ నిద్రలేమితో సతమతమవుతుంటే శరీరం మీద ఇంకెంత ప్రభావం పడాలి? పెద్దవారికి సగటున రోజుకు రాత్రిపూట 7 గంటలు నిద్ర అవసరం. రోజుకు 5 గంటల కన్నా తక్కువసేపు నిద్రపోయేవారికి ఆయుష్షు తగ్గే ముప్పు ఎక్కువ. అలాగని ఎక్కువసేపు పడుకుంటే ఎక్కువ లాభం ఉంటుందనుకుంటున్నారేమో. 8 గంటల కన్నా ఎక్కువగా నిద్రపోయేవారికీ ఆయుష్షు తగ్గే ప్రమాదముంది. రాత్రిపూట కంటి నిండా నిద్రపోవటం మెదడుకూ మేలు చేస్తుంది. రాత్రిపూట నిద్రపోయినప్పుడు మెదడులోని ద్రవం తరంగాలుగా ప్రవహిస్తూ మృత కణాలను తొలగిస్తున్నట్టు బోస్టన్‌, హార్వర్డ్‌ యూనివర్సిటీల పరిశోధకులు గుర్తించారు. ఇది వృద్ధాప్యంలో మెదడులో అమీలాయిడ్‌ బీటా గార పోగుపడటం వల్ల వచ్చే అల్జీమర్స్‌ ముప్పు తగ్గటానికి తోడ్పడుతుందని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు. మెదడు కణజాలాన్ని విశృంఖల కణాల బారి నుంచి సంరక్షించటానికి నికోటినమైడ్‌ అడినైన్‌ డైన్యూక్లియోటైడ్‌ (ఎన్‌ఏడీ) అనే ప్రొటీన్‌ తోడ్పడుతుంది. ఇది మెదడు కణాలు త్వరగా క్షీణించకుండానూ కాపాడుతుంది. జీవ గడియారం సజావుగా పనిచేయటంలోనూ పాలు పంచుకుంటుంది. నిద్ర సరిగా పట్టకపోవటానికి ఎన్‌ఏడీ ఉత్పత్తి తగ్గటం కారణం కావొచ్చన్నది శాస్త్రవేత్తల భావన. దీన్ని పెంచుకోవటానికి మంచి మార్గాలు ఉపవాసం, వ్యాయామం. ఇప్పుడు ఎన్‌ఏడీ ఉత్పత్తిని పెంచే మాత్రలూ అందుబాటులో ఉన్నాయి.
ప్రభావ కారకాలు
డీఎన్‌ఏ మెథీలేషన్‌, శారీరక వయసు మీద చాలా అంశాలు ప్రభావం చూపుతాయి. కొన్ని సానుకూలంగా, మరికొన్ని ప్రతికూలంగా పనిచేస్తాయి.
హుషారు తగ్గుతోందా?
మధ్యాహ్న భోజనం అనంతరం.. సాయంత్రం అవుతున్నకొద్దీ చాలామందికి కాస్త బడలికగా, హుషారు తగ్గినట్టుగా అనిపించటం సహజమే. ఇలాంటి సమయంలో చాలామంది చేసే పని కాఫీ, టీ, కూల్‌డ్రింకులు తాగటం. సమోసాలు, పకోడీల వంటివి
వాసన పోయింది?
సమస్య: నాకు 44 ఏళ్లు, మా అబ్బాయికి 13 ఏళ్లు. మా ఇద్దరికీ ఆరు నెలల నుంచి వాసన పోయింది. మంచి, చెడ్డ వాసనలేవీ తెలియటం లేదు. ఏదైనా తింటే రుచి తెలుస్తుంది గానీ వాసన తెలియటం లేదు. ఇద్దరమూ కొవిడ్‌ పరీక్ష
చర్మం నిగనిగకు విటమిన్‌ డి
విటమిన్‌ డి అనగానే ఎముకలు, దంతాల పటుత్వమే గుర్తుకొస్తుంది. ఇది మనం తినే ఆహారంలోని క్యాల్షియంను గ్రహించుకునేలా చేస్తుంది మరి. రోగనిరోధక శక్తి, నాడుల వ్యవస్థ, మధుమేహ నియంత్రణ..
kaalamtho paatu vayasu meeda padatam sahajame. ayithe vruddhaapyam andarikee okela raadu. kondarilo vruddhaapya chaayalu twaragaa modalavvachhu. kondariki vayasu nemmadigaa meeda padochu. evarinainaa tolisari chusinappudu asalu vayasu kanna kondaru chinnagaanuu, kondaru baga vayasu meeda padinattugaanuu kanipinchatam chustune untaam. deeniki kaaranam kaalaanni batti.. ante puttina rojutho lekkinche vayasu (chronologicalli), saareerakamgaa sambhavinche (biolajicalli) vruddhaapyam bhinnamgaa undatame. vruddhaapya prakriya chala sanklishtamaindi. deenni enno amsaalu prabhaavitam chestuntaayi. oke vayasuvaarainappatiki e iddariloonuu saareeraka vayasu samaanamgaa undadu. aayushshu daggarnunchi aarogyamgaa, haayigaa jeevinchatam varakuu annee vaerugaane untaayi. vayasu meeda padataanni pradhaanamgaa janyuvule nirnayinchinaa antaa veeti meede aadhaarapadi ledu. mana aayushshulo 10-30u varake janyuvulu prabhaavam chuuputaayi. migataadantaa mana rojuwari vyavahaaraala meede aadhaarapadi untundani adhyayanaalu perkontunnayi. aahaaram, vyaayaamam, maanasika ottidi, poga, madyam alavatla vanti paatre ekkuva. duradrushtavasaattuu manalo chaalaamandi deenni angeekarincharu. alavaatlanu unnapalamgaa maarchukoovataaniki manasu oppukodu kada. kaalamtho mudipadina vayasu oke disalo saagutundi. idhi taggatamantu undadu. adhe saareeraka vayasu vegamgaa peragochu. nemmadigaanuu saagochu. kavalante deenni venakki mallinchukune avakaasamuu undani vaidyasaastram chebutondi. ante deenartham 150 ella varaku jeevinchochani kaadu, batikintananta kaalam haayigaa, aarogyamgaa gadipela chusukovachani.
saareeraka vayasunu ela nirdharistaaru?
vruddhaapya prakriyalo telomaressi, dnukhu antukune rasaayanaalu (metheeleshanni) keelaka paatra pooshistaayi. .
* telomaressi: veetini okarakamgaa chromosome thokalani anukovachhu. veeti podavunu batti saareeraka vayasunu nirdharinchochu. chromojomelaku oka chivara antukupoye neukliyotaidlane telomaressi antaaru. ivi chromosomela chivarlu ksheeninchakundaa, sameepamloni chromojomelaku kalisipoyela chestayi. mukhyamgaa kanaalu entavaraku jeevinchaalo, eppudu chanipovalo nirdesistaayi. vayasu meeda padutunnakoddii telomaressi podavu taggutuu vastuntundi. saareeraka vayasu ekkuvagaa unnavaarilo ivi pottigaa untunnattu saastravettalu gurtinchaaru. telomaressi pottigaa unnavaariki akaala maranam, naadii ksheenata jabbula muppu ekkuvagaa untunnattu konni adhyayanaalu chebutunnaayi.
* dnu metheeleshanni: mana janyuvulloni dnola 'epijanetike kode' nikshiptamai untundi. dnu paniteerunu nirdesinche suuchanalu, sanketaalu ichedi ide. deenni okarakamgaa kanaanni nadipinche 'aaparetingci sistame' anukovachhu. dnu anuvulaku konni mithile rasaayanaalu antukoni pothuntaayi. deenne dnu metheeleshanni antaaru. ivi janyukramam meeda elanti prabhaavam chuupavu gaanee manchi aarogyaaniki thodpade janyuvulanu panicheyinchagalavu. ledhoo jabbulaku daariteese janyuvulu panicheyakunda aapagalavu. vayasu meeda padutunnakoddii dnukhu antukupoye rasaayanaalu kalagalisipoyi, oka kramamlo erpadutuntaayi. deenni batti saareeraka vayasunu nirdharinchochu. ante 60 ellalo kanipinchaalsina rasayana maarpulu evarikainaa 40 ellalone kanipinchayanukondi. puttinateedii prakaaram vaariki 40 elle aina saareerakamgaa 60 ellu meeda paddayani anukovachhu.
kotta pareekshalu vastunnaayi
saareeraka vayasunu telusukovataaniki saastravettalu kotta kotta pareekshalanuu roopondistunnaaru. iteevala yele university saastravettalu roopondinchina pareeksha ilantide. idhi chala telikaindi. tubulo lalajalanni sekarinchi, prayogasaalaku pampiste chaalu. idhi epijanetike kodenu vislaeshinchatam dwara saareeraka vayasunu nirdharistundi. telomaressi podavunu gurtinche pareekshaluu unnaayi. ivi kaasta khareedaina pareekshale gaanee chavakaga andubaatuloki teesukuraavataanikii prayatnistunnaaru. si-reactive protein sagatuthonu saareeraka vayasunu nirdharinche avakaasamundi. ippatike konnichotla deenni anusaristunnaaru. jabbulu aarambham kaavataaniki chalakalam munde veetillo aanavaallu kanipistaayi.
vruddhaapyaanni ilaa jayinchochu
vruddhaapyaanni aapaleka povachu gaanee saareerakamgaa twaragaa vruddhulu kakunda chusukovachhu. aahaara, vihaaraalanu marchukovatam dwara deenni saadhinchochu. manchi jeevanasaili moolamgaa telomaressi podavu perugutunnattu, vruddhaapyam venakki mallutunnattu adhyayanaaluu suuchistunnaayi mari.
saakaahaaram ekkuvagaa tinaali
chinna, madhya vayasulo veelainanta ekkuvagaa saakaahaaram tinatam dwara vayasu twaragaa meeda padakunda chusukovachhu. igf-1 (insuline laike grothe factorty-1) saareeraka vayasu meeda gananeeyamaina prabhaavaanni chuuputundi. deeni paniteerunu manam tine aahaaramlooni protein uttejitam chestundi. adhika protein aahaaramtho.. ante protein dwara 10u kanna takkuva kelareelu labhinche aahaaram tinnavaaritoe poliste- 20u kelareelu labhinche aahaaram teesukunevaarilo akaala maranam muppu 74u ekkuvagaa untunnattu university aff sidneelo nirvahinchina adhyayanam chebutondi. saakaahaaramtho ekkuva protein labhinchela chusukunte ee vyatyaasam daadaapu puurtigaa kanipinchakunda povatam gamanarham. ayithe 65 ellu paibaddavaarilo ekkuva protein teesukunna akaala maranam muppu 28u taggutundatam vichitram. deeniki kaaranam lekapoledu. vruddhaapyamloki adugu pedutunnakoddii kandaraalu ksheenistuntaayi. ikkade protein aadukuntondi. saakaahaaramtoonae kaadu, maamsaahaaramtho labhinche manchi protein aina vruddhaapyamlo melu chestundi.
upavasam melu
appudappudu upavasam cheyatamuu vayasunu venakki mallistundi. upavaasamto sariiraaniki takkuva kelareelu andutaayi. idhi vruddhaapyam twaragaa munchukurakunda chestundi. aidu rojula paatu kevalam 4,500 kelareelu matrame teesukunnavaarilo saareeraka vayasu tagginattu, veeru adhe vayasu galavaarito poliste rendunnarellu chinnagaa kanipistunnattu parisodhakulu gurtinchaaru. tarachuu upavasam chesinavaarilo roganirodhaka vyavastha kuudaa marinta churukugaa panichestundatam gamanarham. upavasam chesinappudu sareeram kaasta ottidiki lonavutundi. deeniki pratispandinche prayatnamlo merugavataaniki prayatnistundi. deenne harmeticke prabhaavamantaaru. vyaayaamam maadirigaane upavaasamuu sareeram marammatu kaavataaniki, sajavuga panicheyataaniki todpadutunnattu kanipistondani parisodhakulu bhaavistunnaaru. upavaasamto onagure prabhaavam deerghakaalam konasagutondi kuudaa. veeriki gundejabbula muppu 50u, cancerse muppu 30u, madhumeham muppu 75u varaku taggutunnattu telindi.
vyaayaamam keelakam
vayasu venakki mallataaniki vyaayaamam baga todpadutundi. mukhyamgaa swalpakaalam adhika vegam, shramatho.. tarvaata nemmadigaa vyaayaamam chese paddhati marinta ekkuva prabhaavam chuuputunnattu adhyayanaalu chebutunnaayi. deenne hachiti vyayama paddhati antaaru. chese vyaayaamam adhe aina kasepu vegamgaa cheyatam deenilooni pratyekata. udaaharanaku- vyayama saikilli tokkutunnaranukonda. mundu 30 secondla paatu chala vegamgaa, ekkuva shramatho saikilli tokki.. rendu, moodu nimishaala sepu nemmadigaa, takkuva shramatho saikilli tokkatam annamata. ilaage pushapse, jampingli jaxe vantivi evaina cheyochu. unnattundi atyadhika vegamtho vyaayaamam chesinappudu sareeram kaasta digbhraantiki lonavutundi. sareera saamarthyam puurti sthaayilo panichestundi. tarvaata nemmadinchi, kudurukuntundi. kandara pochalu tirigi vruddhi chendutaayi. merugavutaayi. mandamgaa tayaaravutaayi. kanaallo sakti kendrakamaina mytocondria marinta churukugaa panichestundi. vapuprakriya (inflamationsi) vanti charyalu taggumukham padataayi. moodu nelala paatu hachiti vyayama paddhatini patinchina sareera patutvam, kanaalu insulineeku spandinche gunam gananeeyamgaa perugutunnattu meyokliniki adhyayanam okati perkontondi. vyaayaamamtho gpland1 ane protein kodinge janyuvu saitam uttejitamavutundi. idhi vishaya grahana saamarthyam punjukunela chestundi. okarakamgaa vyaayaamam sariiraanni nava yavvanam disagaa mallistundannamata.
vayasu vishayamlo nidra gurinchi entha cheppina takkuve. okka raatri sarigaa nidra pattakapothene mukham peekkupoyinattu kanipistundi. ika roojoo nidralemitho satamatamavutunte sareeram meeda inkenta prabhaavam padali? peddavaariki sagatuna rojuku raatripuuta 7 gantalu nidra avasaram. rojuku 5 gantala kanna takkuvasepu nidrapoyevaariki aayushshu tagge muppu ekkuva. alaagani ekkuvasepu padukunte ekkuva laabham untundanukuntunnare. 8 gantala kanna ekkuvagaa nidrapoyevaarikii aayushshu tagge pramaadamundi. raatripuuta kanti ninda nidrapovatam medadukuu melu chestundi. raatripuuta nidrapoyinappudu medadulooni dravam taramgaalugaa pravahistuu mruta kanaalanu tolagistunnattu boston, harverde universityla parisodhakulu gurtinchaaru. idhi vruddhaapyamlo medadulo amilaide beata gaara pogupadatam valla vache algeemerse muppu taggataaniki todpadutundani saastravettalu bhaavistunnaaru. medadu kanajaalaanni vishrunkhala kanaala baari nunchi samrakshinchataaniki nikotinamide adinine dineucliotide (neady) ane protein todpadutundi. idhi medadu kanaalu twaragaa ksheeninchakundaanuu kaapaadutundi. jeeva gadiyaram sajavuga panicheyatamloonuu paalu panchukuntundi. nidra sarigaa pattakapovataaniki neady utpatti taggatam kaaranam kaavochannadi saastravettala bhavana. deenni penchukoovataaniki manchi maargaalu upavasam, vyaayaamam. ippudu neady utpattini penche maatraluu andubaatulo unnaayi.
prabhava kaarakaalu
dnu metheeleshanni, saareeraka vayasu meeda chala amsaalu prabhaavam chuuputaayi. konni saanukuulamgaa, marikonni pratikuulamgaa panichestaayi.
husharu taggutonda?
madhyahna bhojanam anantaram.. saayantram avutunnakoddii chaalaamandiki kaasta badalikagaa, husharu tagginattugaa anipinchatam sahajame. ilanti samayamlo chaalaamandi chese pani coffy, t, koolndrinkulu taagatam. samosalu, pakodiila vantivi
vasana poyindi?
samasya: naaku 44 ellu, maa abbaiki 13 ellu. maa iddarikee aaru nelala nunchi vasana poyindi. manchi, chedda vasanalevi teliyatam ledu. edaina tinte ruchi telustundi gaanee vasana teliyatam ledu. iddaramuu kovide pareeksha
charmam niganigaku vitamine di
vitamine di anagaane emukalu, dantaala patutvame gurtukostundi. idhi manam tine aahaaramlooni calcianinu grahinchukunela chestundi mari. roganirodhaka sakti, naadula vyavastha, madhumeha niyantrana..