యూరప్ రుణ సంక్షోభాన్ని ప్రపంచానికి అంటించొద్దు -అమెరికా తదితరులు | జాతీయ అంతర్జాతీయ వార్తలు, విశ్లేషణ
విశేఖర్ / అక్టోబర్ 15, 2011
శుక్రవారం, జి20 గ్రూపు సమావేశాలు ప్రారంభం అయ్యాయి. అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు, ప్రధాన ఎమర్జింగ్ మార్కెట్ ఎకానమీ దేశాలు సభ్యులుగా ఉన్న ఈ గ్రూపు సమావేశాల సందర్భంగా యూరప్ రుణ సంక్షోభం పరిష్కరించే బాధ్యతను ప్రపంచ దేశాలపై వేయడానికి యూరప్ దేశాలు (ఇ.యు) చేసిన ప్రయత్నాన్ని అమెరికా తదితర దేశాలు తిప్పికొట్టాయి. యూరప్ రుణ సంక్షోభాన్ని యూరప్ దేశాలే పరిష్కరించుకోవాలనీ, ప్రపంచానికి అంటించాలనుకోవడం సరికాదని అమెరికా, ఆస్ట్రేలియా, కెనడా లాంటి దేశాలు వాదించాయి.
యూరప్ రుణ సంక్షోభం నేపధ్యంలో ఐ.ఎం.ఎఫ్ వద్ద ఉన్న నిధులను రెట్టింపు చేయాలనీ, తద్వారా యూరోప్ రుణ సంక్షోభ పరిష్కారం కోసం మరిన్ని నిధులని ఐ.ఎం.ఎఫ్ అందుబాటులో ఉంచాలని ఇ.యు దేశాలు ప్రతిపాదించగా దానికి జి20 సమావేశాల్లో మద్దతు లభించలేదు. అయితే అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలనుండి ఈ పధకానికి మద్దతు లభించడం విశేషం.
జి20 గ్రూపు దేశాల ఆర్ధిక మంత్రులు, సెంట్రల్ బ్యాంకు అధిపతుల సమావేశాలు పారిస్ లో శుక్రవారం ప్రారంభం అయ్యాయి. ఇందులో యూరప్ రుణ సంక్షోభమే ప్రధాన చర్చాంశంగా ఉంటుందని ఇప్పటికే సమాచారం వెలువడింది. రెండో రోజయిన శనివారం యూరప్ సంక్షోభంపై జి20 గ్రూపు దేశాలు మరింత వివరంగా యురో సంక్షోభంపై చర్చలు జరపనున్నాయి. మరో తొమ్మిది రోజుల తర్వాత యూరోపియన్ యూనియన్ శిఖరాగ్ర సమావేశం జరగనున్నందున యూరోజోన్ సంక్షోభం భాధ్యత్ను అప్పటికి వాయిదా వేశే అవకాశాలే ఎక్కువగా కనిపిస్తున్నాయి.
శనివారం సాయంత్రానికల్లా జి20గ్రూపు సమావేశాల్లో ఆమోదించబడిన డాక్యుమెంటూ వెలువడే అవకాశం ఉంది. సమావేశంలో తీసుకున్న నిర్ణయాలను ఆ కమ్యూనిక్ ద్వారా వెలువడతాయి. వచ్చే నవంబరు 3, 4 తేదీల్లో కేన్స్ నగరంలో జి20 దేశాల ప్రభుత్వాధిపతుల సమావేశం జరగనున్నది. ఈ సమావేశాల ఎజెండాను కూడా శనివారం ముగిసే జి20 మంత్రివర్గ సమావేశాలు రూపొందిస్తాయి.
1990 ల ప్రారంభంలోనే స్ధాపించబడిన జి20 కూటమి మూడు సంవత్సరాల క్రితం సంభవించిన ప్రపంచ ఆర్ధిక సంక్షోభం అనంతరం బాగా ప్రాచుర్యంలోకి వచ్చింది. ఎప్పటినుండో ప్రపంచ వ్యవహారాల్లో తమకు కూడా పాత్ర కావాలని చైనా, ఇండియా, బ్రెజిల్ లాంటి ఎమర్జింగ్ మార్కెట్ దేశాలు చేస్తున్న డిమాండ్ కు అమెరికా యూరప్ లు జి20ని సమాధానంగా చూపాయి. ఎమర్జింగ్ దేశాల ప్రతినిధులు కూడా జి20 గ్రూపు సమావేశాలకు హాజరై అమెరికా, యూరప్ లకు తాన తందానా అనడం తప్ప వారికి సరైన అధికారాలు, ఫలితాలు అప్పజెప్పడం ఇంతవరకూ జరగలేదు.
ప్రపంచ వాణిజ్య సంస్ధ చర్చలలో ఎమర్జింగ్ దేశాలు ఒకే మాటతో వ్యవహరిస్తూ అమెరికా, యూరప్ లు తమ దేశాల్లో వ్యవసాయం లాంటి రంగాలలోని కంపెనీలకు పెద్ద ఎత్తున ఇస్తున్న సబ్సీడీలను రద్దు చేయాలని డిమాండ్ చేస్తూ శక్తివంతంగా మారడంతో అవి జి20ని తమకు సరైన వేదికగా ఎంచుకున్నాయి. ప్రపంచ ఆర్ధిక సంక్షోభం దరిమిలా జి20 గ్రూపు గణనీయమైన పాత్ర పొషించింది. ఈ గ్రూపుని అడ్డు పెట్టుకుని అమెరికా, యూరప్ లు సంక్షోభంతో దివాలా తీసిన తమ కంపెనీలకు ఎమర్జింగ్ దేశాల తో కూడా బెయిలౌట్ లు ఇప్పించగలిగాయి.
సంక్షోభం అనంతరం వరుసగా సమావేశాలు జరిగినప్పటికీ ఆ తర్వాత మర్చిపోయారు. ఇపుడూ యూరప్ రుణ సంక్షోభం, అమెరికా ఆర్ధిక వృద్ధి నెమ్మదించడం పెద్ద సమస్యలుగా ముందుకు రావడంతో మళ్ళీ జి20 గ్రూపు అవసరం అమెరికా, యూరప్ లకు గుర్తుకు వచ్చింది. యూరప్ ఆశలకు తగ్గట్లుగానే ఎమర్జింగ్ దేశాల మంత్రులు, సెంట్రల్ బ్యాంకర్లు ఐ.ఎంఎఫ్‌కు మరో 350 బిలియన్ డాలర్ల మేరకు అదనంగా నిధులను సమకూర్చాలని ప్రతిపాదించినట్లుగా రాయిటర్స్ తెలిపింది.
అయితే అమెరికా, కెనడా, ఆస్ట్రేలియా తదితరులు దీనిని తిరస్కరించాయి. ఐ.ఎం.ఎఫ్ లో ఆధిపత్య దేశాలయిన అమెరికా, జపాన్, జర్మనీ, చైనా దేశాలు ఐ.ఎం.ఎఫ్ వద్ద ఉన్న 380 బిలియన్ డాలర్లు చాలని తెలిపాయి. ఇంకా ముట్టుకోని నిధులు ఐ.ఎం.ఎఫ్ వద్ద బోలెడన్ని ఉన్నాయని అమెరికా ట్రెజరీ సెక్రటరీ తిమోతి గీధనర్ అన్నాడని రాయిటర్స్ తెలిపింది. యూరోజోన్ రుణ సంక్షోభం యూరప్ మాత్రమే పరిష్కరించుకోవాలన్న వాదనను జర్మనీ అంగీకరించింది. అక్టోబరు 23 న జరిగే ఇ.యు సమావేశాల్లో పరిష్కారం దొరకాలని జర్మనీ ఆశాభావం వ్యక్తం చేసింది.
యూరోజోన్ రుణ సంక్షోభం త్వరగా పరిష్కరించుకోవాలని అమెరికా యూరప్ పైన వత్తిడి తెస్తున్నది. ఇతర దేశాలు కూడా వత్తిడి తేవాలని అది కోరుతోంది. లేకుంటే ప్రపంచం మళ్లీ సంక్షోభంలో కూరుకుపోతుందని అది భయప(పె)డుతోంది. నిర్ణయాత్మకంగా ఇ.యు వ్యవహరించాలని అది డిమాండ్ చేస్తోంది. తమ వ్యవహారం తాము చూసుకుంటామనీ అమెరికా పదే పదే హెచ్చరించవద్దని కూడా ఇ.యు కొన్ని రోజుల క్రితం యాష్ట పోయింది. అమెరికా ముందు తన సంగతి చూసుకోవాలని కూడా ఎత్తి చూపింది.
యూరోపియన్లు తమ ఇంటిని అదుపులో పెట్టుకోవాలని ఆస్ట్రేలియా, సమావేశాల్లో కోరింది. యూరప్ త్వరగా తమ సంక్షోభాన్ని పరిష్కరించుకునేలా జి20 వత్తిడి తేవాలని కెనడా ఆర్ధిక మంత్రి అభిప్రాయపడ్డాడు. తమలో తాము పరిష్కరించుకోకుండా ఐ.ఎం.ఎఫ్ నిధులపైన యూరప్ దృష్టి పెట్టడాన్ని ఆయన వ్యతిరేకించాడు.
యూరో జోన్ రుణ సంక్షోభం పరిష్కారం కోసం యూరప్ బ్యాంకులకు ప్రభుత్వాలు మరింత పెట్టుబడులను సమకూర్చాలని జర్మనీ, ఫ్రాన్సులు ఒక పధకాన్ని రూపొందించాయి. అంటే మరొకసారి బ్యాంకుల నష్టాలను ప్రజా ధనంతో పూడ్చడానికి యూరోపియన్ దేశాలు పధక రచన చేస్తున్నాయి.
అక్టోబర్ 15, 2011 in అవర్గీకృతం. టాగులు:ఆర్ధిక ద్రవ్య రంగాలు, జి20 సమావేశాలు, యూరోజోన్ సంక్షోభం, రుణ సంక్షోభం
eurap runa sankshobhaanni prapanchaaniki antinchoddu -america taditarulu | jaateeya antarjaatiiya vaartalu, vislaeshana
visekhar / actober 15, 2011
sukravaaram, ji20 groopu samavesalu praarambham ayyai. abhivruddhi chendina deshaalu, pradhaana emerging market ekaanami deshaalu sabhyulugaa unna ee groopu samavesala sandarbhamgaa eurap runa sankshobham parishkarinche baadhyatanu prapancha deshaalapai veyadaaniki eurap deshaalu (i.yu) chesina prayatnaanni america taditara deshaalu tippikottaayi. eurap runa sankshobhaanni eurap deshale parishkarinchukovalani, prapanchaaniki antinchaalanukovadam sarikaadani america, australia, kenada lanti deshaalu vaadinchaayi.
eurap runa sankshobham nepadhyamlo ai.em.ef vadda unna nidhulanu rettimpu cheyalani, tadwara europ runa sankshobha parishkaaram kosam marinni nidhulani ai.em.ef andubaatulo unchaalani i.yu deshaalu pratipaadinchagaa daaniki ji20 samavesallo maddatu labhinchaledu. ayithe abhivruddhi chendutunna deshalanundi ee padhakaaniki maddatu labhinchadam visesham.
ji20 groopu deshaala aardhika mantrulu, central byaanku adhipatula samavesalu paris loo sukravaaram praarambham ayyai. indulo eurap runa sankshobhame pradhaana charchaamsamgaa untundani ippatike samacharam veluvadindi. rendo rojayina sanivaaram eurap sankshobhampai ji20 groopu deshaalu marinta vivaramgaa yuro sankshobhampai charchalu jarapanunnayi. maro tommidi rojula tarvaata europian unian sikharagra samavesam jaraganunnanduna eurojon sankshobham bhaadhyatnu appatiki vaayidaa veshe avakasale ekkuvagaa kanipistunnaayi.
sanivaaram saayantraanikallaa ji20groopu samavesallo aamodinchabadina daakyumentu veluvade avakaasam undi. samavesamlo teesukunna nirnayaalanu aa kamyunik dwara veluvadataayi. vache navambaru 3, 4 tedeello canes nagaramlo ji20 deshaala prabhutvaadhipatula samavesam jaraganunnadi. ee samavesala ejendaanu kuudaa sanivaaram mugise ji20 mantrivarga samavesalu roopondistaayi.
1990 la praarambhamlone sdhaapinchabadina ji20 kootami moodu samvatsaraala kritam sambhavinchina prapancha aardhika sankshobham anantaram baga praachuryamloki vachindi. eppatinundo prapancha vyavahaaraallo tamaku kuudaa paatra kaavaalani chaina, india, brejil lanti emerging market deshaalu chestunna demand ku america eurap lu ji20ni samaadhaanamgaa chuupaayi. emerging deshaala pratinidhulu kuudaa ji20 groopu samavesalaku hajarai america, eurap laku taana tandana anadam tappa vaariki saraina adhikaaraalu, phalitaalu appajeppadam intavarakuu jaragaledu.
prapancha vaanijya samsdha charchalalo emerging deshaalu oke maatatho vyavaharistuu america, eurap lu tama deshaallo vyavasaayam lanti rangaalalooni companylaku pedda ettuna istunna subseedeelanu raddu cheyalani demand chestu saktivantamgaa maaradamtho avi ji20ni tamaku saraina vedikagaa enchukunnaayi. prapancha aardhika sankshobham darimila ji20 groopu gananeeyamaina paatra poshinchindi. ee groopuni addu pettukuni america, eurap lu sankshobhamto diwala teesina tama companylaku emerging deshaala thoo kuudaa bailout lu ippinchagaligaayi.
sankshobham anantaram varusagaa samavesalu jariginappatikii aa tarvaata marchipoyaru. ipuduu eurap runa sankshobham, america aardhika vruddhi nemmadinchadam pedda samasyalugaa munduku raavadamtho mallee ji20 groopu avasaram america, eurap laku gurtuku vachindi. eurap aasalaku taggatlugaane emerging deshaala mantrulu, central byankarlu ai.emfoku maro 350 billian dalarla meraku adanamgaa nidhulanu samakuurchaalani pratipaadinchinatlugaa raiters telipindi.
ayithe america, kenada, australia taditarulu deenini tiraskarinchaayi. ai.em.ef loo aadhipatya desaalayina america, japan, jarmani, chaina deshaalu ai.em.ef vadda unna 380 billian daalarlu chaalani telipai. inka muttukoni nidhulu ai.em.ef vadda boledanni unnaayani america treasery secretery timoti geedhanar annadani raiters telipindi. eurojon runa sankshobham eurap matrame parishkarinchukovalanna vaadananu jarmani angeekarinchindi. aktobaru 23 na jarige i.yu samavesallo parishkaaram dorakaalani jarmani aasaabhaavam vyaktam chesindi.
eurojon runa sankshobham twaragaa parishkarinchukovalani america eurap paina vattidi testunnadi. itara deshaalu kuudaa vattidi tevalani adhi korutondi. lekunte prapancham malli sankshobhamlo koorukupotundani adhi bhayapa(pe)dutondi. nirnayaatmakamgaa i.yu vyavaharinchaalani adhi demand chestondi. tama vyavahaaram taamu chusukuntamanii america pade pade heccharinchavaddani kuudaa i.yu konni rojula kritam yashta poyindi. america mundu tana sangati chusukovalani kuudaa etti chuupindi.
europianlu tama intini adupulo pettukovaalani australia, samavesallo korindi. eurap twaragaa tama sankshobhaanni parishkarinchukunela ji20 vattidi tevalani kenada aardhika mantri abhipraayapaddaadu. tamalo taamu parishkarinchukokunda ai.em.ef nidhulapaina eurap drushti pettadaanni aayana vyatirekinchaadu.
euro jon runa sankshobham parishkaaram kosam eurap byaankulaku prabhutvaalu marinta pettubadulanu samakuurchaalani jarmani, fraansulu oka padhakaanni roopondinchaayi. ante marokasari byaankula nashtaalanu praja dhanamtho puudchadaaniki europian deshaalu padhaka rachana chestunnayi.
actober 15, 2011 in avargeekrutam. tagulu:aardhika dravya rangaalu, ji20 samavesalu, eurojon sankshobham, runa sankshobham