వాటర్‌ మాఫియా | రాష్ట్రీయం | www.NavaTelangana.com
వాటర్‌ మాఫియా
- పుట్టగొడుగుల్లా ఆర్‌వో ప్లాంట్లు
- ప్రమాణాలకు తూట్లు
- పల్లెలతోపాటు పట్టణాల్లోనూ దోపిడీ
- పైసా ఇవ్వని సర్కారు
- ఏటా రూ.4 వేల కోట్ల అక్రమ దందా
వేసవి నేపథ్యంలో తాగునీటి వ్యాపారం ఇష్టారాజ్యంగా సాగుతున్నది. అడ్డగోలుగా నడుస్తున్నా... అడిగే నాథుడే కరువయ్యాడు. పర్యవేక్షణ లేక రివర్స్‌ అస్మోసిస్‌ ప్లాంట్లు పుట్ట గొడుగుల్లా పుట్టుకొస్తున్నాయి. వీటికి అధికారిక అనుమతులు ఉండటం లేదు. పల్లెలతోపాటు పట్టణా ల్లోనూ నీటి వ్యాపారం మూడు పువ్వులు ఆరుకాయలుగా సాగుతున్నది. గ్రామీణ ప్రాంతాలో ఆర్‌డబ్ల్యూఎస్‌, నగర పరిధిలో వాటర్‌బోర్డు, జీహెచ్‌ఎంసీ అధికారుల పర్యవేక్షణ మచ్చుకూ కానరావడం లేదు. దీంతో వాటర్‌ మాఫియా విజృంబింఛింది. ప్రయివేటు బోర్ల ద్వారా నీటిశుద్ది పాంట్లు పెట్టి కోట్లు గడిస్తున్నారు. ప్రమాణాలు పట్టించుకోవడం లేదు. ఎండాకాలంలో మంచినీటి సరఫరా గగనమవుతున్నది. సర్కారు ఆయా ప్రభుత్వ శాఖల ద్వారా అందిస్తున్న తాగునీరు సరిపోవడం లేదు. దీంతో ప్రజలు, ఇతర వినియోగదారులు ప్రయివేటు ఆర్‌వో ప్లాంట్లు, ట్యాంకర్ల వైపు మళ్లుతున్నారు. అరకోర ట్యాంకర్ల మూలంగా వినియోగదారులకు పాట్లు, సిగపట్లు తప్పడం లేదు. గ్రామాల్లో కిలోమీటర్ల తరబడి ప్రయాణం చేయాల్సి వస్తుంది.
10 వేల కేంద్రాలు
గ్రేటర్‌ హైదరాబాద్‌తోపాటు గ్రామీణ జిల్లాల్లో మంచినీటి సమస్య తీవ్రమైంది. పిబ్రవరి తొలినాళ్ల నుంచే సమస్య తలెత్తింది. ఏప్రిల్‌కు తీవ్రమైంది. రాష్ట్రవ్యాప్తంగా సురక్షిత నీటి కేంద్రాలు దాదాపు 10 వేల వరకు ఉన్నట్టు సమాచారం. వీటి వ్యాపారం నెలకు రూ. 300 కోట్ల నుంచి రూ.330 కోట్ల మేర ఉంటుంది. ఇలా ఏటా రూ.4 వేల కోట్ల అక్రమ వ్యాపారం సాగుతుందని అంచనా. బ్యూరో ఆఫ్‌ స్టాండర్డ్స్‌(బీఐఎస్‌) ప్రకారం రాష్ట్రంలో కేవలం 106 కేంద్రాలకు
మాత్రమే అధికారిక అనుమతులు ఉన్నాయి. నగరంలో అయితే 47 మాత్రమే. సరఫరా సక్రమంగా లేక ప్రజలు తీవ్ర ఇబ్బందులు పడుతున్నారు. రోగాల పాలవుతున్నారు. ఆస్పత్రులకు వెళ్లాల్సి వస్తున్నది. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఇది స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నది.
రాష్ట్రవ్యాప్తంగా సమస్య
రాష్ట్రంలోని దాదాపు 26 వేల జనావాసాలున్నాయి. మార్చినాటికి దాదాపు 15 వేల ప్రదేశాల్లో దారుణ పరిస్థితులు ఉన్నాయి. నీటివనరులు పూర్తిగా అడుగంటిన నేపథ్యంలో, అలాంటి జనావాసాలకు ట్యాంకర్ల ద్వారా సరఫరా చేయాల్సి ఉంటుంది. దాదాపు 400 ప్రదేశాలకు ట్యాంకర్ల ద్వారా తాగునీటి సరఫరా జరుగుతున్నట్టు ఆర్‌డబ్ల్యూఎస్‌ చీఫ్‌ ఇంజనీర్‌ విజరుపాల్‌రెడ్డి తెలిపారు. ప్రభుత్వం నుంచి రావాల్సిన నిధులు ఆలస్యమవుతున్నాయి. ఇప్పటికే కలెక్టర్ల దగ్గర అందుబాటులో ఉన్న నిధులతో స్థానిక అవసరాలు తీరుస్తున్నారని చెప్పారు. ఇదిలావుండగా గత ఏడాది అద్దెకు తీసుకున్న వ్యవసాయబావులు, బోర్ల యాజమానులకు ఇంకా రూ. 100 కోట్లు చెల్లించలేదు. దీంతో ఈ ఎండాకాలంలో వారు బావులు, బోర్లను అద్దెక ఇచ్చేందుకు ససేమిరా అంగీకరించ లేదని తెలిసింది. అంతేగాక సాధారణ అవసరాల కోసం పంపిన మరో రూ. 100 కోట్ల ప్రతిపాదనలు సర్కారు దగ్గరే పెండింగ్‌లో ఉన్నాయి. పాతబకాయిలు చెల్లించకపోవడం, ప్రభుత్వం నిధుల మంజూరులో నిర్లక్ష్యంగా ఉండటంతో పరిస్థితి చేయిదాటే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. సర్కారు దయకోసం ఎదురు తెన్నులు పడాల్సి వస్తున్నది. ఇంతవరకు ఒక్కపైసా రాలేదు.
20 లక్షల క్యాన్లు
నగర శివార్లల్లోని 1500 కాలనీలకు మూడు లేదా నాలుగు రోజులకు మాత్రమే నీళ్లు అందుతున్నాయని సమాచారం. దీంతో నగరవాసులు రూ. 20 నుంచి రూ.35 వ్యయం చేసి 20 లీటర్ల క్యాన్లను కొనుగోలు చేస్తున్నారు. కూలింగ్‌వైతే రూ.45 వరకు వసూలు చేస్తున్నారు. అధికారిక సమాచారం ప్రకారం ప్రతినెలా 30 లక్షల బబుల్‌ క్యాన్లు అమ్ముడవుతున్నట్టు తెలిసింది. ఇందులో ఐదు లక్షల క్యాన్లు బ్రాండెడ్‌ కంపెనీలు, మరో 5 లక్షల క్యాన్లు ఐఎస్‌ఐ గుర్తింపున్న నీటి శుద్ధి కేంద్రాల నుంచి ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి. మిగతా 20 లక్షల క్యాన్లు అనుమతి లేకుండా అక్రమంగా నీటి వ్యాపారం చేస్తున్నవారే సరఫరా చేస్తున్నారని అధికారులు చెబుతున్నారు. ఈ క్యాన్లను గ్రేటర్‌ పరిధిలో బస్టాండ్లు, రైల్వే స్టేషన్లు, క్యాంటీన్లు, హోటళ్లు వద్ద విక్రయిస్తున్నారు. జిల్లాల్లో ప్రధాన కిరాణా షాపులు, సూపర్‌మార్కెట్లు, ఇతర దుకాణాల వద్ద అమ్ముతున్నారు. శివారు ప్రాంతాల్లో వ్యవసా యబోర్లను ప్లాంట్ల కోసం వినియోగిస్తున్నారు. శుధ్దిచేసి విక్రయాలు చేస్తున్నారు. ప్రమాణాలు పాటించడం లేదు.
రాజకీయ నాయకులు, అధికారులు ఈ అక్రమ వ్యాపారంలో నేరుగా పాల్గొంటు న్నారు. కొంత మంది నేరుగా ప్లాంట్లనే ఏర్పాటు చేస్తున్నారు. పోలీసులకు తెలిసినా పట్టించుకోరు. ఇదంతా వారి కనుసన్నల్లోనే జరుగుతుంది. సంబంధిత ఆర్‌డబ్ల్యూఎస్‌ అధికారులు గానీ, మెట్రో వాటర్‌ వర్క్స్‌ అధికారులు గానీ వీటిని ఏనాడూ తనిఖీలు చేసిన దాఖలాలు కనిపించవు.
ప్రమాణాలకు పంగనామాలు
నిజానికి ఈ నీటి శుద్ధి కేంద్రాలు అన్ని బీఐఎస్‌ దగ్గర లైసెన్స్‌ తీసుకోవాల్సి ఉంటుందని 'ఆహార భద్రత, ప్రమాణాల నియమాలు, 2006' చట్టంలోని సెక్షన్‌ 79, 80 చెబుతున్నాయి. మార్గదర్శకాల ప్రకారం వాటర్‌ ఫ్యూరిఫికేషన్‌ కేంద్రం పెట్టాలంటే రూ. 25 లక్షల వరకు పెట్టుబడి కావాల్సి ఉంటుంది. బీఐఎస్‌ నియామావళిని పాటిస్తూ అత్యంత ప్రమాణాలతో కూడిన పరికరాలు, మైక్రోబయోలాజికల్‌ ల్యాబ్‌ సమకూర్చుకోవాలి. వాటర్‌ శాంపిల్స్‌ పరీక్షించడానికి ఈ వ్యవస్థ కచ్చితంగా అవసరమే. ఇందుకోసం ప్రత్యేకంగా ఒక కెమిస్ట్‌ను నియమించుకోవాల్సి ఉంటుంది. అయితే అక్రమంగా వ్యాపారం చేసే వాళ్లు కేవలం రూ. 3 లక్షలు పెట్టి నీటి శుద్ధికేంద్రాలు ప్రారంభిస్తున్నారని బీఐఎస్‌ అధికారులు అంటున్నారు. చట్టం ప్రకారం ఈ కేంద్రాలపై దాడులు, తనిఖీ చేసే అధికారం రెవెన్యూ శాఖాతోపాటు గ్రేటర్‌ అధికారులు కలిగి ఉన్నారు. ఈమేరకు చర్యలు తీసుకోవడానికి అధికారులు సన్నాహాలు చేస్తున్నారు.
vatare mafia | rashtriium | www.NavaTelangana.com
vatare mafia
- puttagodugulla armo plantlu
- pramaanaalaku thootlu
- pallelathopaatu pattanaalloonuu dopidi
- paisa ivvani sarkaaru
- eta roo.4 vela kotla akrama danda
vesavi nepathyamlo taguneeti vyaparam ishtaaraajyamgaa saagutunnadi. addagolugaa nadustunna... adige nathude karuvayyaadu. paryavekshana leka riverse asmosise plantlu putta godugulla puttukostunnaayi. veetiki adhikaarika anumatulu undatam ledu. pallelathopaatu pattana llonoo neeti vyaparam moodu puvvulu aarukaayalugaa saagutunnadi. graameena praantaalo aredableuessie, nagara paridhilo vatereboardu, j adhikaarula paryavekshana machukuu kanaravadam ledu. deentho vatare mafia vijrumbinchindi. prayivetu borla dwara neetisuddi paantlu petti kotlu gadistunnaru. pramaanaalu pattinchukovadam ledu. endaakaalamlo manchineeti sarafara gaganamavutunnadi. sarkaaru aayaa prabhutva saakhala dwara andistunna taguneeru saripovadam ledu. deentho prajalu, itara viniyogadaarulu prayivetu armo plantlu, tankerla vaipu mallutunnaru. arakora tankerla moolamgaa viniyogadaarulaku paatlu, sigapatlu tappadam ledu. graamaallo kilometerla tarabadi prayaanam cheyalsi vastundi.
10 vela kendraalu
graterse hyderabadhamtopatu graameena jillaallo manchineeti samasya teevramaindi. pibravari tolinaalla nunche samasya talettindi. eprilleku teevramaindi. raashtravyaaptamgaa surakshita neeti kendraalu daadaapu 10 vela varaku unnattu samacharam. veeti vyaparam nelaku roo. 300 kotla nunchi roo.330 kotla mera untundi. ilaa eta roo.4 vela kotla akrama vyaparam saagutundani anchana. beuro aff standerdsi(bise) prakaaram rashtramlo kevalam 106 kendraalaku
matrame adhikaarika anumatulu unnaayi. nagaramlo ayithe 47 matrame. sarafara sakramamgaa leka prajalu teevra ibbandulu padutunnaru. rogala paalavutunnaaru. aaspatrulaku vellalsi vastunnadi. graameena praantaallo idhi spashtamgaa kanipistunnadi.
raashtravyaaptamgaa samasya
rashtramloni daadaapu 26 vela janaavaasaalunnaayi. maarchinaatiki daadaapu 15 vela pradesaallo daaruna paristhitulu unnaayi. neetivanarulu puurtigaa adugantina nepathyamlo, alanti janaavaasaalaku tankerla dwara sarafara cheyalsi untundi. daadaapu 400 pradesaalaku tankerla dwara taguneeti sarafara jarugutunnattu aredableuessie cheef injaneery vijarupalereddy telipaaru. prabhutvam nunchi ravalsina nidhulu aalasyamavutunnaayi. ippatike kalektarla daggara andubaatulo unna nidhulatho sthaanika avasaraalu teerustunnaarani cheppaaru. idilaavundagaa gatha edaadi addeku teesukunna vyavasaayabaavulu, borla yaajamaanulaku inka roo. 100 kotlu chellinchaledu. deentho ee endaakaalamlo vaaru baavulu, borlanu addeka ichenduku sasemira angeekarincha ledani telisindi. antegaaka saadhaarana avasaraala kosam pampina maro roo. 100 kotla pratipaadanalu sarkaaru daggare pendingle unnaayi. paatabakaayilu chellinchakapovadam, prabhutvam nidhula manjurulo nirlakshyamgaa undatamtho paristhiti cheyidaate avakaasaalu kanipistunnaayi. sarkaaru dayakosam eduru tennulu padalsi vastunnadi. intavaraku okkapaisa raledu.
20 lakshala canlu
nagara shivaarlalloni 1500 kaalaneelaku moodu leda naalugu rojulaku matrame neellu andutunnaayani samacharam. deentho nagaravasulu roo. 20 nunchi roo.35 vyayam chesi 20 leaterla canlanu konugolu chestunnaru. koolingeaitaitee roo.45 varaku vasulu chestunnaru. adhikaarika samacharam prakaaram pratinela 30 lakshala babule canlu ammudavutunnattu telisindi. indulo aidu lakshala canlu branded companylu, maro 5 lakshala canlu isu gurtimpunna neeti suddhi kendrala nunchi utpatti avutunnaayi. migata 20 lakshala canlu anumati lekunda akramamgaa neeti vyaparam chestunnavare sarafara chestunnarani adhikaarulu chebutunnaru. ee canlanu graterse paridhilo bastandlu, railve stationlu, cantinlu, hotallu vadda vikrayistunnaaru. jillaallo pradhaana kirana shapulu, supermarketlu, itara dukaanaala vadda ammutunnaru. shivaaru praantaallo vyavasa yaborlanu plantla kosam viniyogistunnaaru. sudhdichesi vikrayaalu chestunnaru. pramaanaalu paatinchadam ledu.
rajakeeya naayakulu, adhikaarulu ee akrama vyaapaaramlo nerugaa palgontu nnaaru. kontha mandi nerugaa plantlane erpaatu chestunnaru. polisulaku telisina pattinchukoru. idantaa vaari kanusannallone jarugutundi. sambandhita aredableuessie adhikaarulu gaanee, metro vatare workse adhikaarulu gaanee veetini enaaduu tanikheelu chesina daakhalaalu kanipinchavu.
pramaanaalaku panganaamaalu
nijaaniki ee neeti suddhi kendraalu anni bise daggara license teesukovalsi untundani 'aahaara bhadrata, pramaanaala niyamaalu, 2006' chattamloni section 79, 80 chebutunnaayi. maargadarsakaala prakaaram vatare furification kendram pettalante roo. 25 lakshala varaku pettubadi kavalsi untundi. bise niyaamaavalini paatistuu atyanta pramaanaalatoe kuudina parikaraalu, microbiologicalle labe samakuurchukoevaali. vatare sampilse pareekshinchadaaniki ee vyavastha kachitamgaa avasarame. indukosam pratyekamgaa oka kemistenu niyaminchukovalsi untundi. ayithe akramamgaa vyaparam chese vaallu kevalam roo. 3 lakshalu petti neeti suddhikendraalu praarambhistunnaarani bise adhikaarulu antunnaru. chattam prakaaram ee kendraalapai daadulu, tanikhee chese adhikaaram revenue saakhaathopaatu graterse adhikaarulu kaligi unnaaru. eemeraku charyalu  teesukoovadaaniki adhikaarulu sannaahaalu chestunnaru.