అమ్మమ్మ – 10 – మాలిక పత్రిక
అమ్మమ్మ – 10
Feb 4, 2020 అమ్మమ్మ, గిరిజ పీసపాటి
సంవత్సర కాలం గడిచింది. నాగ పరికిణీ, ఓణీల్లోకి ఎదిగింది. పెద్దబావ, చిన్నబావ వారి టెన్త్ క్లాస్ పూర్తి చేసుకుని రాముడువలస వెళ్ళిపోయారు. పెద్దబావ చదువులో పెద్దగా రాణించకపోవడం, ఏడ‌వ తరగతి చదువుతున్న సమయంలో ఇస్నోఫిలియా రావడంతో తన తమ్ముడితో కలిసి టెన్త్ క్లాస్ పూర్తి చేసాడు. రాముడువలస వెళ్ళాక ఇద్దరూ పియుసి చదవసాగారు.
రెండు కుటుంబాల మధ్యా రాకపోకలు యధావిధిగా కొనసాగాయి. ఐదవ తరగతి వేసవి సెలవుల్లో ఒక్కసారి మాత్రమే రాముడువలస వెళ్ళిన నాగని తరువాత రాముడువలస పంపలేదు అమ్మమ్మ. చక్కగా చదువుకుంటూ ప్రతీ ఏడూ మంచి మార్కులు తెచ్చుకుంటూ తండ్రి గారాబం, తల్లి కట్టుదిట్టాల మధ్య చక్కగా పెరగసాగింది నాగ.
ఇక అందచందాల విషయానికొస్తే అమ్మమ్మ అందాన్నే పుణికిపుచ్చుకుని అప్సరసలు కూడా దిగదుడుపే అన్నంత అందంగా ఉంటుంది. కాలక్రమంలో మరో ఏడాది కరిగిపోయి నాగకు పదమూడు సంవత్సరాలు నిండాయి. సెకెండ్ ఫారమ్ పరీక్షలు రాసింది.
పీసపాటి తాతయ్య తెనాలి తాతయ్యతో పెళ్ళి విషయం కదిపారు. ముందుగా అనుకున్న విధంగా తమ పెద్ద కొడుకుతో నాగ పెళ్ళి జరిపించి ఇచ్చిన మాటను నిలబెట్టుకోమని కోరారు. తెనాలి తాతయ్య సరేనన్నారు. మంచి ముహూర్తం చూసి కబురు చేయమని చెప్పి పీసపాటి తాతయ్య వెళ్ళిపోయారు.
అమ్మమ్మ గుండెల్లో మళ్ళీ రాయి పడింది. ముందుగా అనుకున్న సంబంధమే కాని ఈ సంబంధంలో ఎన్నో లోపాలు కనిపించాయి అమ్మమ్మకి. అబ్బాయి పెద్ద అందగాడు కాదు. నల్లటి నలుపు. బాగా భయస్తుడు. చదువు కూడా పెద్దగా అబ్బలేదు. పియుసి మొదటి సంవత్సరమే పూర్తి చేయలేకపోయాడు.
సంపాదన లేదు. తండ్రి సంపాదన పైనే అతడు ఆధారపడి బతుకుతున్నాడు. రేపు పెళ్ళయ్యాక తన కూతురు, పిల్లలు కూడా పెద్దాయన సంపాదన మీద ఆధారపడల్సిందే. అది ఆత్మాభిమానం ఉన్న మగాడు చేసే పని కాదని అమ్మమ్మ అభిప్రాయం. పైగా వెనుక ఉన్న ఆస్థిని మాత్రమే చూసి పెళ్ళి చేయడానికి అమ్మమ్మ మనసు అంగీకరించడం లేదు.
ఆ ఆస్తి అంతా అతడి తండ్రి సంపాదనే. రేపు ఇందులో నీకు చిల్లి గవ్వ కూడా ఇవ్వను అంటే అతడు చేసేదేమీ లేదు. అదే జరిగితే తన కూతురు, పిల్లలు అన్యాయం అయిపోతారు. దేనికైనా ముందు కీడెంచి మేలెంచాలంటారు. అబ్బాయి బాగా చదువుకుని మంచి ఉద్యోగంలో స్థిరపడినవాడైతే బాగుంటుంది. కూర్చుని తింటే కొండలు కూడా కరిగిపోతాయి అనే నానుడి ఊరికినే రాలేదు కదా!
అబ్బాయి నాగ కన్నా దాదాపు తొమ్మిది సంవత్సరాలు పెద్దవాడు. ఇవన్నీ కాక తెనాలికి బొబ్బిలి చాలా దూరం. పిల్లను కనీసం ఒకసారి కళ్ళతో చూసుకోవాలన్నా ఎన్నో వ్యయప్రయాసలకోర్చి వెళ్ళాల్సి ఉంటుంది. ఇలా అమ్మమ్మ వెలిబుచ్చిన ప్రతీ భయాన్ని తన వాదనతో కొట్టి పడేసారు తెనాలి తాతయ్య. పురుషాధిక్య సమాజంలో భర్త మాటకు ఒక భార్యగా తలొగ్గక తప్పలేదు అమ్మమ్మకి.
తెనాలి తాతయ్య తమ పురోహితుడిని సంప్రదించి మంచి ముహూర్తం పెట్టించి రాముడువలస వెళ్ళి పీసపాటి తాతయ్యకు చెప్పారు. పెద్దలంతా ఆ ముహూర్తం బాగుందనడంతో, ఆ ముహూర్తానికే లగ్నం నిశ్చయించుకుని, లగ్న పత్రిక రాయించుకుని, ఐదు రోజులు పెళ్ళి జరపితే బాగుంటుందనే మగ పెళ్ళివారి కోరికను మన్నించి మరీ తెనాలి వచ్చారు.
మే నెల 24వ తారీఖున పెళ్ళి. అమ్మమ్మ లగ్న పత్రికను చూసి నిశ్శబ్దంగా ఉండిపోయింది. ఈ పెళ్ళి అమ్మమ్మే కాక తాతయ్య, అమ్మమ్మల బంధువర్గం కూడా ఇష్టపడలేదు. లేకలేక పుట్టిన ఒక్కగానొక్క పిల్లను అంత దూరాన ఇస్తున్నారు. ఈ సంబంధం వలన పిల్ల అందరికీ దూరం అయిపోతోంది. కష్ట సూఖాలకు మనమెవ్వరం ఉండలేని పరిస్థితి అని బాధ పడ్డారు.
ఒక మంచి ముహూర్తాన గోధుమ రాయి పెట్టి, పసుపు దంపి పెళ్ళి పనులు ప్రారంభించారు. పెళ్ళి బట్టలు తియ్యడానికి మగ పెళ్ళివారందరినీ తెనాలి తీసుకొచ్చి దగ్గరుండి ఎవరికి ఏ రంగు వెండి జరీ కంచిపట్టు చీర నచ్చితే ఆ చీర తీసుకోమని ఆడవారికి చెప్పి, మగవారందరికీ పట్టు పంచెల చాపులు కొన్నారు. ఇక రైతులకి, పాలేర్లకు, ఇతర నౌఖర్లకి ఆడ, మగ అందరికీ జరీ పంచెలు, చీరలు తీసుకున్నారు.
పెళ్ళి రోజు దగ్గరకు రాగానే మగ పెళ్ళివారు రాముడువలస నుండి తెనాలి తరలి రావడానికి ఒక బస్సును వేసారు. ఆ బస్సులో మగ పెళ్ళివారు పెళ్ళికి ఒకరోజు ముందుగానే తరలి వచ్చారు. మగ పెళ్ళివారు రాగానే అన్ని లాంఛనాలతో స్వాగతం పలికి విడిది ఇంటికి తీసుకుని వెళ్ళారు అమ్మమ్మ, తాతయ్య.
విడిదింటిలో ఉన్న మగ పెళ్ళవారికి ఏ లోటూ రానివ్వకుండా వేళకి అన్నీ అమర్చిపెడుతున్నారు ఆడ పెళ్ళివారు. ఐదు రోజుల పెళ్ళి కావడంతో ఏ రోజున ఏ కార్యక్రమం జరిపించాలో ఇరువైపు పెద్దలూ, పురోహితులు మాట్లాడుకుని నిర్ణయించుకున్నారు.
మొదటి రోజు తోట సంబరం, రెండవ రోజు కత్తెర, స్నాతకం, మూడవరోజు కాశీ ప్రయాణం, నాలుగో రోజు అలకపాన్పు, దొంగ వెల్లి, ఐదవ రోజు జీలకర్ర, బెల్లం, నల్ల పూసలు, మంగళ సూత్ర ధారణ, మిగతా కార్యక్రమాలు జరిపించాలని నిర్ణయించారు. .
ఉదయం కాఫీలు, టిఫిన్ లు అయాక మధ్యాహ్నం భోజనానికి తరలి రమ్మని మగ పెళ్ళివారిని పిలవడానికి వెళ్ళారు అమ్మమ్మ, తాతయ్య. ఆడవారికి అమ్మమ్మ, మగవారికి తాతయ్య బొట్టు పెట్టి భోజనానికి రమ్మని పిలిచారు.
కానీ… భోజన సమయం మించిపోతున్నా ఒక్కరు కూడా భోజనానికి రాకపోయేసరికి మళ్ళీ ఇద్దరూ విడిదింటికి వెళ్ళి భోజనానికి రమ్మని అభ్యర్థించారు. మీరు పిలిస్తే ఎలా వస్తాం? పెళ్ళి కూతురు కూడా మీతో వచ్చి పిలవాలి. అది మా సంప్రదాయం. అలాగయితేనే భోజనానికి వస్తామన్నారు మగ పెళ్ళివారు.
తెనాలి ప్రాంతంలో ఇలాటి సంప్రదాయం లేనందున ఇదెక్కడి చోద్యం అనుకుంటూ తాతయ్య, అమ్మమ్మ తిరిగి ఇంటికొచ్చి నాగను పల్లకిలో కూర్చోబెట్టి విడిదింటికి తీసుకెళ్ళి అందరినీ భోజనానికి తరలి రమ్మని పిలిచాక అప్పుడు అంతా వచ్చి భోజనం చేసారు.
ఇలా చిన్న చిన్న విషయాలకు కూడా పెళ్ళికూతురు వచ్చి పిలవాలని వారు చెప్పడం, వీరు ఇదెక్కడి ఆచారం అని బుగ్గలు నొక్కుకుంటూనే చేసేది లేక పల్లకీలో పెళ్ళి కూతురుని తీసుకెళ్ళి పిలవడం జరిగేది. ఈ తతంగమంతా పెళ్ళికి వచ్చిన జనాలకే కాక ఊరిలోని వాళ్ళకు కూడా విచిత్రంగా అనిపించింది. పెళ్ళి కూతురి అన్నదమ్ములు చేయాల్సిన కార్యక్రమాలన్నీ పెద్దన్నయ్య దగ్గరుండి చేస్తున్నాడు.
ఈ విధంగా పెళ్ళి తంతు అంతా ఒకరి పధ్ధతులు మరొకరికి కొత్తగా వింతగా ఉన్నా సరదాగా ఎంజాయ్ చెయ్యసాగారు ఆ పధ్ధతులని. ఒక్కొక్క రోజూ ఒక్కొక్క తంతు చొప్పున జరుపుతూ నాలుగవ రోజుకి చేరాయి సంబరాలు. దొంగ వెల్లి కార్యక్రమానికి సిధ్ధం కమ్మని మగ పెళ్ళివారు ఆడ పెళ్ళివారికి కబురు పెట్టారు.
ammamma – 10 – maalika patrika
ammamma – 10
Feb 4, 2020 ammamma, girija peesapati
samvatsara kaalam gadichindi. naaga parikinii, oniilloki edigindi. peddabava, chinnabava vaari tenth class puurti chesukuni ramuduvalasa vellipoyaaru. peddabava chaduvulo peddagaa raninchakapovadam, edaeva taragati chaduvutunna samayamlo isnophilia raavadamtho tana tammuditho kalisi tenth class puurti chesadu. ramuduvalasa vellaaka iddaruu piyusi chadavasaagaaru.
rendu kutumbala madhya rakapokalu yadhaavidhigaa konasagayi. aidava taragati vesavi selavullo okkasari matrame ramuduvalasa vellina nagani taruvaata ramuduvalasa pampaledu ammamma. chakkaga chaduvukuntu pratee edoo manchi maarkulu tecchukuntu tandri garabam, talli kattudittaala madhya chakkaga peragasaagindi naaga.
ika andachandaala vishayaanikoste ammamma andaanne punikipucchukuni apsarasalu kuudaa digadudupe annanta andamgaa untundi. kaalakramamlo maro edaadi karigipoyi nagaku padamudu samvatsaraalu nindaayi. seckend faram pareekshalu rasindi.
peesapati taatayya tenaali taatayyato pelli vishayam kadipaaru. mundugaa anukunna vidhamgaa tama pedda kodukutho naaga pelli jaripinchi ichina maatanu nilabettukomani koraru. tenaali taatayya sarenannaru. manchi muhurtam chusi kaburu cheyamani cheppi peesapati taatayya vellipoyaaru.
ammamma gundello mallee raayi padindi. mundugaa anukunna sambandhame kaani ee sambandhamlo enno lopalu kanipinchaayi ammammaki. abbai pedda andagaadu kaadu. nallati nalupu. baga bhayastudu. chaduvu kuudaa peddagaa abbaledu. piyusi modati samvatsarame puurti cheyalekapoyadu.
sampaadana ledu. tandri sampaadana paine atadu aadhaarapadi batukutunnadu. repu pellayyaaka tana koothuru, pillalu kuudaa peddaayana sampaadana meeda aadhaarapadalsinde. adhi aatmaabhimaanam unna magaadu chese pani kaadani ammamma abhiprayam. paiga venuka unna aasthini matrame chusi pelli cheyadaaniki ammamma manasu angeekarinchadam ledu.
aa aasti antaa atadi tandri sampadane. repu indulo neeku chilli gavva kuudaa ivvanu ante atadu chesedemi ledu. adhe jarigithe tana koothuru, pillalu anyayam ayipotaru. denikaina mundu keedenchi melenchaalantaaru. abbai baga chaduvukuni manchi udyogamlo sthirapadinavaadaite baguntundi. kuurchuni tinte kondalu kuudaa karigipotayi ane naanudi oorikine raledu kada!
abbai naaga kanna daadaapu tommidi samvatsaraalu peddavaadu. ivannee kaaka tenaaliki bobbili chala dooram. pillanu kaneesam okasari kallatho chusukovalanna enno vyayaprayaasalakorchi vellalsi untundi. ilaa ammamma velibucchina pratee bhayanni tana vaadanatho kotti padesaru tenaali taatayya. purushaadhikya samaajamlo bharta maataku oka bharyaga taloggaka tappaledu ammammaki.
tenaali taatayya tama purohitudini sampradinchi manchi muhurtam pettinchi ramuduvalasa velli peesapati taatayyaku cheppaaru. peddalantaa aa muhurtam bagundanadamto, aa muhurtaanike lagnam nischayinchukuni, lagna patrika raayinchukuni, aidu rojulu pelli jarapithe baguntundane maga pellivaari korikanu manninchi mari tenaali vachaaru.
mee nela 24va taareekhuna pelli. ammamma lagna patrikanu chusi nissabdamgaa undipoyindi. ee pelli ammamme kaaka taatayya, ammammala bandhuvargam kuudaa ishtapadaledu. lekaleka puttina okkagaanokka pillanu anta dooraana istunnaru. ee sambandham valana pilla andarikee dooram ayipotondi. kashta sukhalaku manamevvaram undaleni paristhiti ani baadha paddaaru.
oka manchi muhurtaana godhuma raayi petti, pasupu dampi pelli panulu praarambhinchaaru. pelli battalu tiyyadaaniki maga pellivaarandarinii tenaali teesukochi daggarundi evariki e rangu vendi jari kanchipattu cheera nachite aa cheera teesukomani aadavaariki cheppi, magavaarandarikii pattu panchela chaapulu konnaru. ika raitulaki, paalerlaku, itara naukharlaki aada, maga andarikee jari panchelu, cheeralu teesukunnaru.
pelli roju daggaraku ragane maga pellivaaru ramuduvalasa nundi tenaali tarali raavadaaniki oka bassunu vesaaru. aa bassulo maga pellivaaru pelliki okaroju mundugaane tarali vachaaru. maga pellivaaru ragane anni laanchanaalato swaagatam paliki vididi intiki teesukuni vellaaru ammamma, taatayya.
vididintilo unna maga pellavaariki e lotoo ranivvakunda vaelaki annee amarchipedutunnaaru aada pellivaaru. aidu rojula pelli kaavadamtho e rojuna e kaaryakramam jaripinchaalo iruvaipu peddaluu, purohitulu matladukuni nirnayinchukunnaaru.
modati roju thota sambaram, rendava roju kattera, snaatakam, moodavaroju kaashi prayaanam, naalugo roju alakapaanpu, donga velli, aidava roju jeelakarra, bellam, nalla poosalu, mangala suutra dhaarana, migata kaaryakramaalu jaripinchaalani nirnayinchaaru. .
udayam kaafiilu, tiffin lu ayaaka madhyaahnam bhojananiki tarali rammani maga pellivaarini pilavadaaniki vellaaru ammamma, taatayya. aadavaariki ammamma, magavaariki taatayya bottu petti bhojananiki rammani pilichaaru.
kaani bhojana samayam minchipotunna okkaru kuudaa bhojananiki rakapoyesariki mallee iddaruu vididintiki velli bhojananiki rammani abhyardhinchaaru. meeru piliste ela vastam? pelli koothuru kuudaa meetho vachi pilavali. adhi maa sampradaayam. alaagayithene bhojananiki vastaamannaaru maga pellivaaru.
tenaali praantamlo ilati sampradaayam lenanduna idekkadi chodyam anukuntu taatayya, ammamma tirigi intikochi naganu pallakilo koorchobetti vididintiki teesukelli andarinee bhojananiki tarali rammani pilichaaka appudu antaa vachi bhojanam chesaru.
ilaa chinna chinna vishayaalaku kuudaa pellikuturu vachi pilavaalani vaaru cheppadam, veeru idekkadi aachaaram ani buggalu nokkukuntune chesedi leka pallakeelo pelli koothuruni teesukelli pilavadam jarigedi. ee tatangamantaa pelliki vachina janalake kaaka oorilooni vaallaku kuudaa vichitramgaa anipinchindi. pelli koothuri annadammulu cheyalsina kaaryakramaalannii peddannayya daggarundi chestunnadu.
ee vidhamgaa pelli tantu antaa okari padhatatulu marokariki kottagaa vintagaa unna saradaagaa enjay cheyyasaagaaru aa padhadhatulani. okkokka roojoo okkokka tantu choppuna jaruputuu nalugava rojuki cherayi sambaraalu. donga velli kaaryakramaaniki sidhdham kammani maga pellivaaru aada pellivaariki kaburu pettaaru.