తురగా జానకీరాణి - వికీపీడియా
ఆగష్టు 31, 1936
కృష్ణాజిల్లా, కోడూరు మండలం, మందపాకల గ్రామం
అక్టోబరు 15, 2014
రేడియో అక్కయ్య
తురగా కృష్ణమోహన్
ఉషారమణి, వసంతశోభ
తురగా జనకీరాణి (ఆగష్టు 31, 1936- అక్టోబరు 15, 2014) రేడియోలో పాటలు, నాటికలు, రూపకాలు వంటి ఎన్నో కార్యక్రమాలను రూపొందించి, చిన్నారులతో ప్రదర్శింపచేశి ఆలిండియా రేడియోలో నేటికీ రేడియో అక్కయ్యగా అందరి మదిలో మెదిలే వ్యక్తి. మంచి రచయిత్రి, సంఘ సంస్కర్త కూడా.ఆలిండియా రేడియోలో నేటికీ రేడియో అక్కయ్యగా అందరి మదిలో మెదిలే వ్యక్తి తురగా జానకీ రాణిగారు. ఎందరో చిన్నారులు బాలానందంలో తమ కంఠం వినిపించడం వెనుక ఆమె ఉన్నారు. పాటలు, నాటికలు, రూపకాలు వంటి ఎన్నో కార్యక్రమాలను ఆవిడ రూపొందించి వాటిలో చిన్నారులతో ప్రదర్శింపచేశారు. ఎందరో బాలబాలికలకి పబ్లిక్ స్పీకింగ్ భయంపోయి మైక్ లో ధైర్యంగా మాట్లాడటానికి.. వారిలోని సృజనాత్మకతకు ..ఇలా ఎన్నో విషయాలకిబాలానందం ఒక వేదిక అయింది. డాక్టర్లు, లాయర్లు, సినీ తారలు, ఎన్.ఆర్.ఐలు... ఒకరేమిటి ఎందరో ప్రముఖులు తమకు చిన్నతనంలో ఆకాశవాణిలో రేడియో అక్కయ్యతో వున్న అనుభవం మర్చిపోలేరు. నేటికీ ఆమెను ఒక ఆత్మీయురాలిలాగా పలకరిస్తుంటారు...
3 ఆకాశవాణిలో ఉద్యోగ బాధ్యతలు
3.1 బాలానందం కార్యక్రమమం
3.2 స్త్రీల కార్యక్రమాలు
3.3 ప్రోగ్రామర్ గా వివిధ కార్యక్రమాలు
3.4 ఉద్యోగ నిర్వహణలో అనుభవాలు
4 రచయిత్రిగా
5 సంఘ సంస్కర్త గా
6 చివరిరోజులు
9 యితర లింకులు
ఈవిడ ఆగష్టు 31, 1936 న కృష్ణాజిల్లా లోని, కోడూరు మండలం, మందపాకల గ్రామంలో జన్మించారు.
ప్రముఖ జర్నలిస్టు తురగా కృష్ణమోహన్ గారితో 1959లో వివాహం జరిగింది. వీరికి ఇద్దరు కుమార్తెలు ఉషారమణి, వసంతశోభ. 1974 అక్టోబరు,2వ తేది నా జరిగిన రోడ్డు ప్రమాదంలో కృష్ణమోహన్ మరణించారు.[1]
ఆకాశవాణిలో ఉద్యోగ బాధ్యతలు[మార్చు]
రేడియో ఆర్టిస్ట్ గానాటకాలలోనూ, ఇతర కార్యక్రమాలలోనూ విశేష అనుభవం వున్నతురగా జానకీ రాణి గారు1975 లో ఆకాశవాణిలో ఉద్యోగంలో చేరారు. 1994 లో ఐ.బి.పి.ఎస్. అసిస్టెంట్ డైరెక్టర్ గా పదవీ విరమణ చేశారు.
ఆకాశవాణిలో ఆమె బాధ్యత చాలెంజింగ్ వుండేది. సమయపాలన పాటించడంతో పాటు శ్రోతలకీ న్యాయం చేకూర్చాలనే తపనతో పనిచేసేవారు. 1975లో ఉద్యోగంలో చేరినప్పుడు మనదేశంలో ఎమర్జెన్సీ అమలులో ఉండేది. ఆకాశవాణి ద్వారా ప్రభుత్వ పాలసీలు, విధానాలు ప్రజలకి చేరవేయాలి.ఒక ఛాలెంజింగ్ గా వుండేది....ఆమె ఏ కార్యక్రమం చేసినా ఆమోదించేవారు. స్వేచ్ఛ వుండేది. కార్యక్రమాల్లో వైవిధ్యం రూపొందిచడానికి ప్రయత్నించేవారు.
బాలానందం కార్యక్రమమం[మార్చు]
బాలానందం కార్యక్రమమం ద్వారా పిల్లల వినోదం, విజ్ఞానం కోసం నాటికలు, రూపకాలు,సంగీత, సాహిత్యకార్యక్రమాలు, ఇలా ఎన్నో కార్యక్రమాలు రూపొందించేవారు. కొన్ని పెద్దల ద్వారా చెప్పిన విషయాలు బాగుంటాయి. బాలానందం ద్వారా ఎన్నో ప్రయోగాలు చేశారు. బాలానందం ద్వారా ప్రముఖ కథా రచయిత ముళ్ళపూడి వెంకటరమణ గారు పలు కార్యక్రమాల్లో పాల్గొన్నారు
స్త్రీల కార్యక్రమాలు[మార్చు]
మహిళలకోసం కూడా కొత్త ప్రయోగాలు చేసారు. ముప్పై సంవత్సరాల కిందటే "ఇది నా సమస్య" అని స్త్రీల కార్యక్రమం ప్రసారం చేసేవారు. స్త్రీలు తమ సమస్యలు ఉత్తరాల ద్వారా తెలియ పరిస్తే వాటి పరిష్కారాలు నిపుణులైన డాక్టర్లు, లాయర్లు మొదలైన వారిచేచెప్పేవాళ్ళు. ఈ కార్యక్రమానికి మంచి స్పందన వుండేది. వందల సంఖ్యల్లో వుత్తరాలు వచ్చేవి. వృద్ధుల కోసం తమ జీవితానుభవాలు తెలిపే "స్రవంతి" అనే కార్యక్రమం మొదలు పెట్టారు. అది ఇప్పటికీ కొనసాగుతోంది. అందరికీ చదువు అని పంచాయితీలలోని స్త్రీలకి పాఠాలు అందించేవాళ్ళు... మహిళలు వారు రాసిన కవితలు, కథలు, పాటలు ఈ కార్యక్రమంద్వారా వినిపించేవాళ్ళు.
ప్రోగ్రామర్ గా వివిధ కార్యక్రమాలు[మార్చు]
ఒక కార్యక్రమం రూపొందించాలంటే ముఖ్యంగా మూడు విషయాలు గమనించాలి.
ప్రోడక్షన్
ప్రెజెంటేషన్.
ప్లానింగ్ పర్ ఫెక్ట్ గా వుండాలి. తరువాత ప్రొడక్షన్ లో విలువలుండాలి. ప్రెజెంటేషన్ లో ముఖ్యంగా. అది అందర్నీ ఆకట్టుకునేలా వుండాలి. ఈ మూడు కలిపి తేనే ఏ కార్యక్రమమైనా చక్కగా వుంటుంది. ఆమె ఎక్కువగా సంగీతాన్ని ఉపయోగించేవారు.
రేడియో అనేది స్టూడియో నాలుగు గోడల మధ్య ఉండేది కాదు. ప్రజల మధ్యకి వెళ్ళి వారి అనుభవాలు, వాళ్ళ నాలెడ్డ్ తెలుసుకోవాలి అని చాలా క్రార్యక్రమాలు ప్రజల వద్దకి వెళ్లి చేసేవాళ్ళు. సాధారణ ప్రజలని కూడా ఇందులో భాగస్వామ్యులని చేయటం ద్వారా వారి అనుభవాలు నలుగురికీ తెలిసేవి. ఇందులో భాగంగా మేము గోదావరిఖని, జడ్చర్ల, కరీంనగర్, శ్రీశైలం....ఇలా ఎన్నో ప్రదేశాలు తిరిగి కార్యక్రమాలు రూపొందించేవాళ్ళు.
ఉద్యోగ నిర్వహణలో అనుభవాలు[మార్చు]
ఉద్యోగ నిర్వహణలో భాగంగా ఎందరో పెద్ద పెద్ద వాళ్ళతో కలిసి పనిచేశారు. దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి గారు, స్థానం నరసింహారావు గారు, వేలూరి శివానంద్, గోపీచంద్.... ఇలా ఎందరో ఉన్నారు. వివిధ రంగాలలో ప్రసిద్ధులైన వారు, సినీ రంగ ప్రముఖలు అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, ఎస్.పి. బాలసుబ్రహ్మణ్యం, జె.వి. సోమయాజులు, మంజు భార్గవి, ఇంకా ఎందరో నటీ నటులతో కలిసి కార్యక్రమాలు రూపొందించారు.
వందకి పైగా కథలు రచించారు. అవి మూడు సంపుటాలుగా వెలువడ్డాయి. మూడు నవలలు, ఐదు బాలసాహిత్యం మీద పుస్తకాలు వచ్చాయి అనువాద రచనలు కూడా మూడు వచ్చాయి. అగమ్య గమ్య స్ధానం అనే కథకి రాచ కొండ విశ్వనాధ శాస్త్రిగారు అభినందిస్తూ ఉత్తరం రాశారు. ఆ కథ ఇంగ్లీషులోకి తర్జుమా అయింది కూడా... ఇప్పటికీ రచనలు కొనసాగుతున్నాయి. ఇటీవలే డా. దుర్గాబాయి దేశ్ ముఖ్ గురించి రూపకం ఆకాశవాణికి రాసిచ్చారు.వీరిరచన బంగారు పిలక కథసంపుటీ కావాలి
సంఘ సంస్కర్త గా[మార్చు]
యూనిసెఫ్ లో నూ, ఎన్.సి.ఆర్.టి., ప్రభుత్వ శాఖల కోసం ... పని చేసేటప్పుడు బాల జాగృతి (బా జా)అనే కార్యక్రమం చేపట్టి 670 street shows (వీధి ప్రదర్శనలు) చేశారు. బాలల హక్కులు, సమస్యలు, బాల కార్మిక నిర్మూలన, ఇత్యాది ఎన్నో విషయాలపై ప్రజల్లో అవగాహన కల్పించేవాళ్ళు. సామాజిక స్పృహ వున్న విషయాలు, సృజనాత్మక సందేశాలు పిల్లలు, యువతీ యువకులు శిక్షణ పొంది ప్రదర్శించేవాళ్లు.
"మా చేతి పంపు-మా బిందె నింపు" అనే సోషల్ ఎవేర్ నెస్ కార్యక్రమానికి మంచి స్పందన లభించింది.
చివరిరోజులు[మార్చు]
గత కొంతకాలంగా మధుమేహ వ్యాధితో బాధపడుతున్న జానకీరాణి అక్టోబరు 15, 2014 బుధవారం సాయంత్రం, పంజగుట్ట లోని తన నివాసంలో తుదిశ్వాస విడిచారు.[2]
2011 : బాల సాహిత్య పరిషత్ ద్వారా "బాలసాహిత్య రత్న" అవార్డు.[3]
గహలక్ష్మీ స్వర్ణకంకణం.
తెలుగు విశ్వవిద్యాలయ పురస్కారం (రెండుసార్లు).
రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ఉగాది పురస్కారం.
పింగళి వెంకయ్య స్మారక సత్కారం.
అరవిందమ్మ మాతృమూర్తి అవార్డు.
సుశీల నారాయణరెడ్డి సాహితీ పురస్కారం.
ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తులో పరిణితవాణి గౌరవం.
'ఈనాడు' అవార్డు.
బాలబంధు
దక్షిణ మధ్య రైల్వే గౌరవ సత్కారం.
↑ పరిణతవాణి, 6వ సంపుటి. తురగా జానకీరాణి (సాయి లిఖిత ప్రింటర్స్ ed.). ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు. p. 215. |access-date= requires |url= (help)
turagaa jaanakeeraani - vikipedia
aagashtu 31, 1936
krishnajilla, koduru mandalam, mandapaakala graamam
aktobaru 15, 2014
radio akkayya
turagaa krishnamohan
ushaaramani, vasantasobha
turagaa janakiiraani (aagashtu 31, 1936- aktobaru 15, 2014) radiolo paatalu, naatikalu, roopakaalu vanti enno kaaryakramaalanu roopondinchi, chinnaarulatho pradarsimpachesi alindia radiolo netiki radio akkayyagaa andari madilo medile vyakti. manchi rachayitri, sangha samskarta kuudaa.alindia radiolo netiki radio akkayyagaa andari madilo medile vyakti turagaa jaanaki raanigaaru. endaro chinnarulu balanandamlo tama kantham vinipinchadam venuka aame unnaaru. paatalu, naatikalu, roopakaalu vanti enno kaaryakramaalanu aavida roopondinchi vaatilo chinnaarulatho pradarsimpachesaaru. endaro baalabaalikalaki pablic speaking bhayampoyi maik loo dhairyamgaa matladataniki.. vaarilooni srujanaatmakataku ..ilaa enno vishayalakibalanandam oka vedika ayindi. daaktarlu, laayarlu, cinee taaralu, en.ar.ailu... okaremiti endaro pramukhulu tamaku chinnatanamlo aakaasavaanilo radio akkayyatho vunna anubhavam marchipoleru. netiki aamenu oka aatmeeyuraalilaagaa palakaristuntaaru...
3 aakaasavaanilo udyoga baadhyatalu
3.1 balanandam kaaryakramamam
3.2 streela kaaryakramaalu
3.3 programar gaa vividha kaaryakramaalu
3.4 udyoga nirvahanalo anubhavaalu
4 rachayitrigaa
5 sangha samskarta gaa
6 chivarirojulu
9 yitara linkulu
eevida aagashtu 31, 1936 na krishnajilla loni, koduru mandalam, mandapaakala graamamlo janminchaaru.
pramukha jarnalistu turagaa krishnamohan gaaritho 1959loo vivaham jarigindi. veeriki iddaru kumaartelu ushaaramani, vasantasobha. 1974 aktobaru,2va tedi naa jarigina roddu pramaadamlo krishnamohan maraninchaaru.[1]
aakaasavaanilo udyoga baadhyatalu[maarchu]
radio artist gaanaatakaalaloonuu, itara kaaryakramaalaloonuu visesha anubhavam vunnaturagaa jaanaki raani gaaru1975 loo aakaasavaanilo udyogamlo cheraaru. 1994 loo ai.bi.pi.es. assistent director gaa padavee viramana chesaru.
aakaasavaanilo aame baadhyata challenging vundedi. samayapaalana paatinchadamtho paatu shrothalakee nyaayam chekurchalane tapanatho panichesevaaru. 1975loo udyogamlo cherinappudu manadesamlo emergency amalulo undedi. aakaasavaani dwara prabhutva paalaseelu, vidhaanaalu prajalaki cheraveyali.oka chalenjing gaa vundedi....aame e kaaryakramam chesina aamodinchevaaru. swechha vundedi. kaaryakramaallo vaividhyam roopondichadaaniki prayatninchevaaru.
balanandam kaaryakramamam[maarchu]
balanandam kaaryakramamam dwara pillala vinodam, vignaanam kosam naatikalu, roopakaalu,sangeeta, saahityakaaryakramaalu, ilaa enno kaaryakramaalu roopondinchevaaru. konni peddala dwara cheppina vishayaalu baguntai. balanandam dwara enno prayogaalu chesaru. balanandam dwara pramukha kathaa rachayita mullapudi venkataramana gaaru palu kaaryakramaallo paalgonnaaru
streela kaaryakramaalu[maarchu]
mahilalakosam kuudaa kotta prayogaalu chesaru. muppai samvatsaraala kindate "idhi naa samasya" ani streela kaaryakramam prasaaram chesevaaru. streelu tama samasyalu uttaraala dwara teliya pariste vaati parishkaaraalu nipunulaina daaktarlu, laayarlu modalaina vaaricheeppevaallu. ee kaaryakramaaniki manchi spandana vundedi. vandala sankhyallo vuttaraalu vachevi. vruddhula kosam tama jeevitaanubhavaalu telipe "sravanti" ane kaaryakramam modalu pettaaru. adhi ippatikee konasagutondi. andarikee chaduvu ani panchaayitiilalooni streelaki paataalu andinchevaallu... mahilalu vaaru raasina kavitalu, kathalu, paatalu ee karyakramandwara vinipinchevaallu.
programar gaa vividha kaaryakramaalu[maarchu]
oka kaaryakramam roopondinchaalante mukhyamgaa moodu vishayaalu gamaninchaali.
production
presentation.
planing par fect gaa vundaali. taruvaata production loo viluvalundaali. presentation loo mukhyamgaa. adhi andarnee aakattukunela vundaali. ee moodu kalipi tene e karyakramamaina chakkaga vuntundi. aame ekkuvagaa sangeetaanni upayoginchevaaru.
radio anedi studio naalugu godala madhya undedi kaadu. prajala madhyaki velli vaari anubhavaalu, vaalla naled telusukovali ani chala kraaryakramaalu prajala vaddaki velli chesevallu. saadhaarana prajalani kuudaa indulo bhaagaswaamyulani cheyatam dwara vaari anubhavaalu nalugurikee telisevi. indulo bhagamga memu godavarikhani, jadcharla, karinnagar, srisailam....ilaa enno pradesaalu tirigi kaaryakramaalu roopondinchevaallu.
udyoga nirvahanalo anubhavaalu[maarchu]
udyoga nirvahanalo bhagamga endaro pedda pedda vaallatho kalisi panichesaaru. devulapalli krishnasastri gaaru, sthaanam narasimhaaraavu gaaru, veluri shivanand, gopichand.... ilaa endaro unnaaru. vividha rangaalalo prasiddhulaina vaaru, cinee ranga pramukhalu akkineni nageshwararao, es.pi. balasubrahmanyam, je.vi. somayajulu, manju bhargavi, inka endaro natii natulatho kalisi kaaryakramaalu roopondinchaaru.
vandaki paiga kathalu rachinchaaru. avi moodu samputaalugaa veluvaddaayi. moodu navalalu, aidu baalasaahityam meeda pustakaalu vachayi anuvaada rachanalu kuudaa moodu vachayi. agamya gamya sdhaanam ane kathaki raacha konda vishwanaadha saastrigaaru abhinandistuu uttaram raasaaru. aa katha ingleeshuloki tarjuma ayindi kuudaa... ippatikee rachanalu konasaagutunnaayi. itivale daa. durgabai desh mukh gurinchi roopakam aakaasavaaniki raasichaaru.veerirachana bangaaru pilaka kathasamputi kavali
sangha samskarta gaa[maarchu]
uniceph loo noo, en.si.ar.ti., prabhutva saakhala kosam ... pani chesetappudu baala jaagruti (baa jaa)ane kaaryakramam chepatti 670 street shows (veedhi pradarsanalu) chesaru. baalala hakkulu, samasyalu, baala kaarmika nirmuulana, ityaadi enno vishayaalapai prajallo avagaahana kalpinchevallu. saamaajika spruha vunna vishayaalu, srujanaatmaka sandesaalu pillalu, yuvati yuvakulu sikshana pondi pradarsinchevaallu.
"maa cheti pampu-maa binde nimpu" ane soshal ever ness kaaryakramaaniki manchi spandana labhinchindi.
chivarirojulu[maarchu]
gatha kontakaalamgaa madhumeha vyaadhitho baadhapadutunna jaanakeeraani aktobaru 15, 2014 budhavaaram saayantram, panjagutta loni tana nivaasamlo tudishwasa vidichaaru.[2]
2011 : baala saahitya parishat dwara "balasahitya ratna" avaardu.[3]
gahalakshmi swarnakankanam.
telugu vishwavidyaalaya puraskaaram (rendusaarlu).
rashtra prabhutva ugaadi puraskaaram.
pingali venkayya smaraka satkaaram.
aravindamma maatrumuurti avaardu.
susheela narayanareddy saahitii puraskaaram.
aandhra saarasvata parishattulo parinitavaani gowravam.
'eenaadu' avaardu.
balabandhu
dakshina madhya railve gaurava satkaaram.
u parinatavaani, 6va samputi. turagaa jaanakeeraani (saayi likhita printers ed.). aandhra saarasvata parishattu. p. 215. |access-date= requires |url= (help)