Orthorhombic (anhydrous, chalcocyanite), space group Pnma, oP24, a = 0.839 nm, b = 0.669 nm, c = 0.483 nm.[5]
Triclinic (pentahydrate), space group P1, aP22, a = 0.5986 nm, b = 0.6141 nm, c = 1.0736 nm, α = 77.333°, β = 82.267°, γ = 72.567°[6]
ఉష్ణగతిక రసాయన శాస్త్రము
నిర్మాణము మారుటకు
కావాల్సిన ప్రామాణిక
ఎంథ్రఫీ ΔfHo298 −769.98 kJ/mol
ఉష్ణగతిక రసాయన శాస్త్రము
ప్రామాణిక మోలార్
ఇంథ్రఫీ So298 5 J K−1 mol−1
ప్రమాదాలు
భద్రత సమాచార పత్రము anhydrous
pentahydrate
ఇ.యు.వర్గీకరణ {{{value}}}
R-పదబంధాలు R22, మూస:R36/38, R50/53
S-పదబంధాలు (S2), మూస:S22, S60, S61
జ్వలన స్థానం {{{value}}}
Lethal dose or concentration (LD, LC):
LD50 (median dose)
300 mg/kg (oral, rat)[7]
సంబంధిత సమ్మేళనాలు
ఇతర కాటయాన్లు
Iron(II) sulfate
Manganese(II) sulfate
Nickel(II) sulfate
Zinc sulfate
Except where otherwise noted, data are given for materials in their standard state (at 25 °C [77 °F], 100 kPa).
N verify (what is Y N ?)
Infobox references
కాపర్ (II) సల్ఫేట్(Copper (II) sulfate) ' ఒక రసాయన సంయోగ పదార్థం. ఇది ఒక ఆకర్బన సమ్మేళన రసాయన పదార్థం. ఈ సంయోగ పదార్థాన్ని కుప్రిక్‌సల్ఫేట్, ‘’’copper sulphate’’’ అనికూడా పిలుస్తారు. అనార్ద్ర రసాయన సంయోగపదార్థం యొక్క రసాయన సంకేతపదం CuSO4. అయిదు జల అణువులను కలిగిన(పెంటా హైడ్రెట్) ఆర్ద్ర కాపర్(II) సల్ఫేట్ యొక్క రసాయన సంకేత పదం CuSO4•5H2O. ఈ సంయోగాపదార్థం యొక్క ఆర్ద్రీకరణం(hydration) స్థాయిబట్టి పలురూప శ్రేణులలో లభించును. నిర్జల/ అనార్ద్ర కాపర్‌సల్ఫేట్ లేత పచ్చనిరంగులో లేదా బూడిద తెలుపుగా పొడి రూపంలో ఉండును. అయిదు జల/నీటిఅణువులను కలిగిన పెంటాహైడ్రేట్ కాపర్‌సల్ఫేట్(CuSO4•5H2O), ప్రకాశమైన నీలి రంగులో ఉండును. నీటిలో ఉష్ణమోచక చర్య (తాపక్షేపక వేడిని వెలిపెట్టే) జరిపి జలసంశ్లిష్ ట(aquo complex) [Cu(H2O) 6]2+ను ఏర్పరచును. ఈ జల సంశ్లిష్ట పదార్థము పరాయస్కాంత గుణం కలిగి అష్టభుజ అణు సౌష్టావాన్ని కలిగి ఉండును.
విషయాలు
1 కాపర్ (II)సల్ఫేట్ ఇతర నామాలు
2 ఉత్పత్తి-ఉనికి
3 రసాయన ధర్మాలు
4 ఉపయోగాలు
5 ఇతర ఉపయోగాలు
5.1 విశ్లేషణాత్మక కారకం
5.2 సేంద్రియాల సంశ్లేషణ
5.3 Etching/ లోహాదులపైని ద్రావకాదుల వలన చిత్రముచెక్కుట చెక్కడం
5.4 అద్దకంలో వినియోగం
6 విషకారకప్రభావం
7 పరిసరాలపై విష ప్రభావం
8 ఇవికూడా చూడండి
9 మూలాలు
10 గ్రంథములు
11 ఇతర లింకులు
కాపర్ (II)సల్ఫేట్ ఇతర నామాలు[మార్చు]
కాపర్ సల్ఫెటును కుప్రస్‌సల్ఫేట, copper sulphate అనే కాకుండగా బ్లూస్టోన్, బ్లూవిట్రియోల్ అను పేర్లు కూడాకలవు. దీనిని తెలుగులో మైలతుత్తం అంటారు. దీనికి తుత్థాంజనం, శిఖిగ్రీవం, మయూరకం, కర్పరి అను పేర్లు కూడాకలవు. [8]
ఉత్పత్తి-ఉనికి[మార్చు]
ఎలక్ట్రోలైజింగ్ సల్ఫ్యూరికామ్లముతో కాపర్ సల్ఫేట్ ను తయారుచేయుట, (కాపర్ ఎలక్ట్రోడ్లు ఉపయోగించి)
పారిశ్రామిక స్థాయిలో రాగి లోహాన్ని గాఢ సల్ఫ్యూరిక్‌ఆమ్లంతో చర్య జరిపించడం వలన లేదా రాగి లోహఆక్సైడులను సజల సల్ఫ్యూరిక్‌ఆమ్లంతో రసాయనికచర్య జరిపించడం ద్వారా కాపర్ సల్ఫేట్‌ను ఉత్పత్తి చెయ్యుదురు. రాగి ఖనిజాన్ని నెమ్మదిగా గాలిలో leaching చెయ్యడం ద్వారా కుడా కాపర్ సల్ఫేటును ఉత్పత్తి కావింతురు. ఈ రకపు చర్యను వేగవంతం చెయ్యుటకు బాక్టిరియాను ఉపయోగిస్తారు. వ్యాపారస్థాయిలో ఉత్పత్తి చేసిన కాపర్ సల్ఫేట్ 98%వరకు శుద్ధత కలిగి ఉండును.మిగతా శాతం నీటిని కలిగి ఉండును. కాపర్ సల్ఫేట్ భారంలో 39.81శాతం రాగి,, 60.19 శాతం సల్ఫేటు ఉండును. ఈ రసాయన సంయోగ పదార్థాన్ని అవసర ప్రయోజనాన్ని బట్టి నాలుగురకాల స్పటిక పరిమాణాలుగా వర్గీకరణచేసారు.
పెద్దస్పటికాలు (10-40 మీ.మీ), చిన్నస్పటికాలు (2-10మీ.మీ), హిమస్పటికాలు (2.0 మి.మీ. కన్నాతక్కువ సైజు), గాలి కెగిరే పొడి/పుడి(0.15 మీ.మీ కన్న తక్కువ సైజు) అనార్ద్ర/నిర్జల కాపర్‌సల్ఫేట్ ఖనిజం అరుదుగా (chalcocyanite) గా లభిస్తుంది. జలయుత/ఆర్ద్ర కాపర్‌సల్ఫేట్ రెండు మూడు ఖనిజరూపాలలో లభ్యం. అయిదు జలఅణువులను కలిగిన chalcanthite ఖనిజం, మూడు జలఅణువులను కలిగిన bonattite, ఆరునీటి అణువులను కలిగిన boothite ఖనిజాలు.
బూతైట్(ఏడు నీటి అణువులు కలిగినది) ఖనిజం.(CuSO4·7H2O)
రసాయన ధర్మాలు[మార్చు]
అయిదు జలఅణువులను కల్గిన (pentahydrate) కాపర్ సల్ఫెటును వేడిచేసిన, అది దాని ద్రవీభవన స్థానం 150 °C (302 °F) చేరుటకు ముందే వియోగం/విఘటన చెందును. మొదటగా 63 °C (145 °F) రెండు నీటిఅణువులను కోల్పోతుంది, తరువాత 109 °C (228 °F) వద్ద మరో రెండు జలాణువులను కోల్పోతుంది. చివరి నీటిఅణువును 200 °C (392 °F) వద్ద కోల్పోతుంది.
కాపర్(II) సల్ఫేట్ 650 °C (1,202 °F) వద్ద కాపర్(II) ఆక్సైడు(CuO),, సల్ఫర్ ట్రైఆక్సైడు(SO3) గా విడిపోవును.
కాపర్ సల్ఫేట్ గాఢ హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లంతో చర్యవలన టెట్రాక్లోరోకుప్రేట్ ఏర్పడును.
Cu2+ + 4 Cl− → CuCl42−
కాపర్(II) సల్ఫేటు అధిక క్షయకారక లోహాలతో చర్యవలన రాగిలోహము,, సదృశ/సమానలోహ ఆక్సైడులు ఉత్పత్తి అగును.
CuSO4 + Zn → ZnSO4 +Cu
కాపర్(II) సల్ఫేట్ 650 °C (1,202 °F) వద్ద కాపర్(II) ఆక్సైడు(CuO,, సల్ఫర్ ట్రై ఆక్సైడు(SO3) గా విడిపోవును. కాపర్ సల్ఫేట్ గాఢహైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లంతో చర్యవలన టెట్రాక్లోరో కుప్రేట్ ఏర్పడును.
Cu2+ + 4 Cl− → CuCl42−
కాపర్(II) సల్ఫేటు అధిక క్షయకారకలోహాలతో చర్యవలన రాగిలోహము,, సదృశ/ సమానలోహ ఆక్సైడులు ఉత్పత్తి అగును.
CuSO4 + Zn → ZnSO4+Cu
ఉపయోగాలు[మార్చు]
కాపర్(II) సల్ఫేటును శిలీంధ్రనాశని గాను కీటకనాశని గాను ఉపయోగిస్తారు. ముఖ్యంగా అయిదు జలబిందువులు (pentahydrate) కలిగిన కాపర్(II) సల్ఫేటు శిలీంధ్రనాశని. కొన్ని రకాల శిలీంధ్రాలు రాగి అయానును నిలువరించే గుణాన్ని సంతరించుకొని ఉంటాయి. అందువలన సున్నంతో కలిపినా/మిశ్రమం చేసిన కాపర్(II) సల్ఫేటు మిశ్రమాన్ని బోర్డక్సుక్సుమిశ్రము (Bordeaux mixture) అంటారు. ఈ మిశ్రమ పదార్థంద్రాక్ష.పుచ్చ,, మృదుఫలం పంటతోటలను ఆశించు శిలీంధ్రాల బాగా నివారించును.
Cu2+ + SO42- + Ca2++ 2(OH)- →Cu(OH)2+CaSO4
కాపర్(II) సల్ఫేటు, అమ్మోనియం కార్బోనేటు మిశ్రమాన్ని చెసున్ట్ కాంపౌండు (Cheshunt compound) అంటారు. ఈమిశ్రమాన్ని ఉద్యానతోటలలో నారుమొక్క చెమ్మగిలటాన్ని నివారించుటకు వాడెదరు.
ఈతకొలనులలో దీనిని శైవలనాశని(algicide) ఉపయోగిస్తారు. సజల కాపర్(II) సల్ఫేట్ ద్రావణాన్ని మత్స్యప్రదర్శనశాల(ఆక్వేరియం) లోని చేపల పరాన్నజీవులనుండి వచ్చుఅంటువ్యాధి నివారణకై వాడెదరు. అలాగే జలచర ప్రదర్శనశాలలోని నత్తలను తొలగించుటకై కూడా కాపర్(II) సల్ఫెటును వాడెదరు. రాగి ధాతువు యొక్క ఆయానులు చేపలకు హానికరం, అందుచేత అక్వేరియంలో వాడు కాపర్ (II) సల్ఫేట్ మోతాదు విషయంలో తగుజాగ్రత్తలు తీసుకోవడం చాలా అవసరం. పలురకాలశైవల/నాచు జాతులను తక్కువమోతాదు కాపర్ సల్ఫేటు ద్రావణం నిలువరించ గలదు. బ్యాక్టీరియా పెరుగుదలనును కాపర్ సల్ఫేటు(II) చక్కగా నిరోధిస్తుంది.
ఇతర ఉపయోగాలు[మార్చు]
పుస్తకాలను బైండు పుస్తకాలను అతికించు జిగురు, బంక వంటి అతికించు వస్తువులలో కాపర్ (II) సల్ఫెటును, కాగితాన్ని చెదలుకాటు నుండి రక్షించుటకై ఉపయోగించేవారు.భవన నిర్మాణంలో కాపర్(II) సల్ఫెటును కాంక్రీటులో నీటి కారుదల నివారణకు,, అంటిసెప్టిక్‌గా ఉపయోగిస్తారు. మృణ్మయ పాత్రల మీద, అద్దాలమీద వెయ్యు చిత్రకళలో ఉపయోగించు రంగుల తయారిలోఉపయోగిస్తారు.
కాపర్(II) సల్ఫేటును బాణాసంచాలలో నీలిజ్వాలను/కాంతిని కల్గించు రంగుకారకంగా ఉపయోగిస్తారు.అయితే బాణాసంచాలో తయారీలో ఉపయోగించునపుడు దీనిని నేరుగా క్లోరేట్‌పదార్థాలతో మిశ్రమం చెయ్యరాదు.
విశ్లేషణాత్మక కారకం[మార్చు]
పలు రసాయన పరీక్షలలో కాపర్ సల్ఫేటునుఉపయోగిస్తారు. రెడ్యుసింగ్ షుగర్లను గుర్తించుటకై ఫెహేలింగ్ ద్రావణం(Fehling's solution), బెనెడిక్ట్’స్ ద్రావణం(Benedict's solution) లలో కాపర్ సల్ఫేటును ఉపయోగిస్తారు, ఇది ద్రావణియ నీలికాపర్(I) సల్ఫేటును అద్రావణియ(I) ఆక్సైడుగా క్షయిస్తుంది.ప్రోటినులను గుర్తించుటకై Biuret కారకంలో ఉపయోగిస్తారు
పాండురోగం(anemia) సమయంలో రక్తాన్ని పరీక్షించుటకు కాపర్(II) సల్ఫేటును ఉపయోగిస్తారు. రక్తం యొక్కవిశిష్ణగురుత్వాన్ని కనుగోనుటకై కాపర్(II) సల్ఫేట్ ద్రావణంలోకి రక్తాన్ని బొట్లుగా వదలెదరు. తగుమోతాదులో హిమోగ్లోబిన్‌కలిగిన రక్తపు చుక్కలు వేగంగా కాపర్(II) సల్ఫేట్ ద్రావణంలో మునిగిపోగా, తక్కువ హిమాగ్లోబిన్ కలిగిన రక్తం, కాపర్(II) సల్ఫేట్ ద్రావణం పై తేలుతూ ఉండిపోవును, లేదా నెమ్మదిగా క్రింది భాగానికి చేరును.
జ్వాలపరీక్షలో కాపర్ అయాను ముదురు నీలికాంతి ఇచ్చును.జ్వాలపరీక్షలో బేరియం అయాను వెలువరించు నీలికాంతి కన్న కాపర్ అయాను ఇచ్చు కాంతి ఎక్కువ గాఢనీలిరంగును వెలువరించును.
సేంద్రియాల సంశ్లేషణ[మార్చు]
కాపర్(II) సల్ఫెటును మితంగా సేంద్రియసంశ్లేషణ చెయ్యుటకై ఉపయోగిస్తారు.అసెటల్(acetal) సమూహం లను ఉత్పత్తి చేయ్యుటకై నిర్జల కాపర్సల్ఫెటును డిహైడేటింగు కారకంగా ఉపయోగిస్తారు.
Etching/ లోహాదులపైని ద్రావకాదుల వలన చిత్రముచెక్కుట చెక్కడం[మార్చు]
ఇంటాగ్లియో ముద్రణలో(ప్రింటు మేకింగులో) జింకు లేదా రాగి ఫలకాలమీద చిత్రముచెక్కుటకు (etch) కాపర్ సల్ఫెటును ఉపయోగిస్తారు. అలాగే ఆభరణాలలో రాగిని చెక్కుటకై కాపర్ సల్ఫెటునుఉపయోగిస్తారు.
అద్దకంలో వినియోగం[మార్చు]
కాపర్(II) సల్ఫెటును ఉద్భిజ్జపురంగుల తయారీలో వర్ణస్థాపకముగా ఉపయోగిస్తారు. కొన్ని ప్రత్యేకవర్ణాలకు పచ్చనిచాయను పెంచుతుంది.
విషకారకప్రభావం[మార్చు]
కాపర్(II) సల్ఫేట్ ప్రకోపింపచెయ్యు(irritate) లక్షణాన్ని కలిగిఉన్నది. కళ్ళలో కాపర్(II) సల్ఫేటు ధూళిపడటం లేదా చర్మాన్ని కాపర్(II) సల్ఫేటు తగలటం వలన ఈ పదార్థవిషప్రభావానికి గురై అవకాశమున్నది. కాపర్(II) సల్ఫేటు యొక్క ధూళికణాలను పీల్చడం వలన కూడా దీని ప్రభావానికి గురై అవకాశమున్నది. చర్మానికి తగలడం వలన చర్మవ్యాధి/గజ్జి దురద లక్షణాలు కన్పించును. కళ్ళలో పడడంవలనకండ్లకలక( conjunctivitis, మంటతోగూడిన వాపు(inflammation) కనురెప్పల మీద కురుపులు రావడం, కార్నియా మబ్బుగా/మసగగా ఉండటం వంటి లక్షణాలు కనపడును.
నోటిద్వారా లోపలి వెళ్ళిన ఒకమోస్తరు విష ప్రభావం చూపును.కనిష్ఠ ప్రమాణంలో 11 మి.గ్రాం/ఒక కేజి మనిషి బరువు లెక్కన దేహంలోచేరిన ప్రమాదం. కాపర్ సల్ఫేట్ కడుపులోకి వెళ్ళినప్పుడు, దీనికి ప్రకోపింప చెయ్యు గుణం ఉన్నందున వాంతులు వస్తాయి.ఒకవేళ ఈ పదార్థం కడుపులో ఉండిపోయిన దీని ప్రభావం తీవ్రంగా ఉండును. 1-12 గ్రాముల కాపర్ సల్ఫేటుతినిన, చాతిలో మంటగా, విరేచనాల అవటం, వికారము, వాంతి కలగడం, తలనొప్పి, అనియత మూత్రవిసర్జన వంటి లక్షణాలు కలుగును, చర్మం పసుపుగా మారును.కాపర్(II) సల్ఫేట్ యొక్క విషప్రభావం వలన మెదడు, కడుపు, కాలేయం, మూత్రపిండాలు పాడై అవకాశం ఉంది.
పరిసరాలపై విష ప్రభావం[మార్చు]
కాపర్ (II) సల్ఫేటు నీటిలో త్వరగా బాగా కరిగే స్వభావం కలిగి ఉన్నందున పరిసరాలలో సులభంగా వ్యాపిస్తుంది. భూమిలోని కాపర్(II) సల్ఫేటు పరిశ్రమలనుండి, మోటారు వాహనాలనుండి వెలువడిన వ్యర్దాలవలన భూమిలో చేరును, అలాగే భవన నిర్మాణ వస్తువులనుండి కూడా కాపర్(II) సల్ఫేటు భూమిలోకి చేరు అవకాశమున్నది.కాపర్ సల్ఫేట్ ముఖ్యంగా భూఉపరితల నెలలోని సేంద్రియ పదార్థాలచే గ్రహింపబడిఉన్నది.ఎక్కువ ఆమ్ల గుణమున్న నేలలో కాపర్ సల్ఫేటు తక్కువ పిల్చబడిఉండును.
ఇవికూడా చూడండి[మార్చు]
రాగి
సల్ఫర్
మూలాలు[మార్చు]
↑ 1.0 1.1 1.2 Haynes ఉల్లేఖన లోపం: చెల్లని <ref> ట్యాగు; "b92" అనే పేరును విభిన్న కంటెంటుతో అనేక సార్లు నిర్వచించారు
↑ Haynes, p. 5.199
↑ Anthony, John W.; Bideaux, Richard A.; Bladh, Kenneth W. and Nichols, Monte C., ed. (2003). "Chalcocyanite". Handbook of Mineralogy (PDF). Vol. V. Borates, Carbonates, Sulfates. Chantilly, VA, US: Mineralogical Society of America. ISBN 0962209740. {{cite book}}: CS1 maint: multiple names: editors list (link)
↑ Haynes, p. 10.240
↑ Kokkoros, P. A.; Rentzeperis, P. J. (1958). "The crystal structure of the anhydrous sulphates of copper and zinc". Acta Crystallographica. 11 (5): 361–364. doi:10.1107/S0365110X58000955.
↑ Bacon, G. E.; Titterton, D. H. (1975). "Neutron-diffraction studies of CuSO4 · 5H2O and CuSO4 · 5D2O". Z. Kristallogr. 141 (5–6): 330–341. doi:10.1524/zkri.1975.141.5-6.330.
↑ Cupric sulfate. US National Institutes of Health
↑ పదనిష్పాదన కళ, తాడేపల్లి లలితాబాలసుబ్రహ్మణ్యం (2014), పుట 39
గ్రంథములు[మార్చు]
Haynes, William M., ed. (2011). CRC Handbook of Chemistry and Physics (92nd ed.). Boca Raton, FL: CRC Press. ISBN 1439855110.
ఇతర లింకులు[మార్చు]
International Chemical Safety Card 0751
International Chemical Safety Card 1416
National Pollutant Inventory – Copper and compounds fact sheet
v
t
e
రాగి సమ్మేళనాలు
కాపర్(I) క్లోరైడ్ – CuCl
కాపర్(I) ఆక్సైడ్ – Cu2O
కాపర్ ఆక్సీక్లోరైడ్ – H3ClCu2O3
కాపర్(I) సల్ఫైడ్ – Cu2S
కాపర్(II) ఎజైడ్ – Cu(N3)2
కాపర్(II)కార్బొనేట్ – CuCO3
కాపర్(II) క్లోరైడ్ – CuCl2
కాపర్(I) ఫ్లోరైడ్ – CuF
కాపర్(II) హైడ్రాక్సైడ్ – Cu(OH)2
కాపర్(II) నైట్రేట్ – Cu(NO3)2
కాపర్(II) ఆక్సైడ్ – CuO
కాపర్(II) సల్ఫేట్ – CuSO4, పెంటాహైడ్రేట్ – CuSO4·5H2O
కాపర్ మొనోసల్ఫైడ్- CuS
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=కాపర్(II)_సల్ఫేట్&oldid=2941710" నుండి వెలికితీశారు
వర్గాలు:
మూలాల లోపాలున్న పేజీలు
CS1 maint: multiple names: editors list
CS1: long volume value
Articles containing unverified chemical infoboxes
రసాయన శాస్త్రం
రాగి సమ్మేళనాలు
అకర్బన సమ్మేళనాలు
సల్ఫేట్లు
మార్గదర్శకపు మెనూ
వ్యక్తిగత పరికరాలు
లాగిన్ అయిలేరు
ఈ IP కి సంబంధించిన చర్చ
మార్పుచేర్పులు
ఖాతా సృష్టించుకోండి
లాగినవండి
పేరుబరులు
వ్యాసం
చర్చ
తెలుగు
చూపులు
చదువు
మార్చు
చరిత్ర
మరిన్ని
మార్గదర్శకము
మొదటి పేజీ
యాదృచ్ఛిక పేజీ
రచ్చబండ
వికీపీడియా గురించి
సంప్రదింపు పేజీ
విరాళాలు
పరస్పరక్రియ
సహాయసూచిక
సముదాయ పందిరి
ఇటీవలి మార్పులు
కొత్త పేజీలు
దస్త్రం ఎక్కింపు
పరికరాల పెట్టె
ఇక్కడికి లింకున్న పేజీలు
సంబంధిత మార్పులు
దస్త్రపు ఎక్కింపు
ప్రత్యేక పేజీలు
శాశ్వత లింకు
పేజీ సమాచారం
ఈ పేజీని ఉల్లేఖించండి
వికీడేటా అంశం
ముద్రణ/ఎగుమతి
ఓ పుస్తకాన్ని సృష్టించండి
PDF రూపంలో దించుకోండి
అచ్చుతీయదగ్గ కూర్పు
ఇతర ప్రాజెక్టులలో
Wikimedia Commons
ఇతర భాషలు
English
हिन्दी
ಕನ್ನಡ
தமிழ்
മലയാളം
العربية
تۆرکجه
Български
বাংলা
Català
Čeština
Чӑвашла
Dansk
Deutsch
Ελληνικά
Esperanto
Español
Eesti
فارسی
Suomi
Français
עברית
Magyar
Հայերեն
Bahasa Indonesia
Italiano
日本語
ქართული
한국어
Кыргызча
Latviešu
Монгол
Bahasa Melayu
Plattdüütsch
Nederlands
Norsk bokmål
Occitan
ਪੰਜਾਬੀ
Polski
پنجابی
Português
Română
Русский
Scots
Srpskohrvatski / српскохрватски
Simple English
Slovenčina
Slovenščina
Српски / srpski
Svenska
ไทย
Türkçe
Українська
Tiếng Việt
吴语
中文
文言
Bân-lâm-gú
粵語
లంకెలను మార్చు
ఈ పేజీలో చివరి మార్పు 25 మే 2020న 06:26కు జరిగింది.
పాఠ్యం క్రియేటివ్ కామన్స్ అట్రిబ్యూషన్/షేర్-ఎలైక్ లైసెన్సు; క్రింద లభ్యం అదనపు షరతులు వర్తించవచ్చు. మరిన్ని వివరాలకు వాడుక నియమాలను చూడండి.
Orthorhombic (anhydrous, chalcocyanite), space group Pnma, oP24, a = 0.839 nm, b = 0.669 nm, c = 0.483 nm.[5]
Triclinic (pentahydrate), space group P1, aP22, a = 0.5986 nm, b = 0.6141 nm, c = 1.0736 nm, u = 77.333u, u = 82.267u, u = 72.567u[6]
ushnagatika rasayana saastramu
nirmaanamu maarutaku
kaavaalsina praamaanika
enthrafi ufHo298 u769.98 kJ/mol
ushnagatika rasayana saastramu
praamaanika molar
inthrafi So298 5 J Ku1umolu1
pramaadaalu
bhadrata samachara patramu anhydrous
pentahydrate
i.yu.vargeekarana {{{value}}}
R-padabandhaalu R22, muusa:R36/38, R50/53
S-padabandhaalu (S2), muusa:S22, S60, S61
jwalana sthaanam {{{value}}}
Lethal dose or concentration (LD, LC):
LD50 (median dose)
300 mg/kg (oral, rat)[7]
sambandhita sammelanaalu
itara kaatayaanlu
Iron(II) sulfate
Manganese(II) sulfate
Nickel(II) sulfate
Zinc sulfate
Except where otherwise noted, data are given for materials in their standard state (at 25 uC [77 uF], 100 kPa).
N verify (what is Y N ?)
Infobox references
kapar (II) sulfate(Copper (II) sulfate) ' oka rasayana samyoga padaartham. idhi oka aakarbana sammelana rasayana padaartham. ee samyoga padaarthaanni kuprickelphate, ayecopper sulphateaye anikuda pilustaaru. anardra rasayana samyogapadaartham yokka rasayana sanketapadam CuSO4. ayidu jala anuvulanu kaligina(penta hydret) ardra kapar(II) sulfate yokka rasayana sanketha padam CuSO4•5H2O. ee samyogaapadaartham yokka aardreekaranam(hydration) sthaayibatti paluroopa shrenulalo labhinchunu. nirjala/ anardra coperesalphate letha pachanirangulo leda boodida telupugaa podi roopamlo undunu. ayidu jala/neetianuvulanu kaligina pentahidrate coperesalphate(CuSO4•5H2O), prakaasamaina neeli rangulo undunu. neetilo ushnamochaka charya (taapakshepaka vaedini velipette) jaripi jalasamslish ta(aquo complex) [Cu(H2O) 6]2+nu erparachunu. ee jala samslishta padaarthamu paraayaskaanta gunam kaligi ashtabhuja anhu soushtaavaanni kaligi undunu.
vishayaalu
1 kapar (II)sulfate itara naamaalu
2 utpatti-uniki
3 rasayana dharmalu
4 upayogaalu
5 itara upayogaalu
5.1 vislaeshanhaatmaka kaarakam
5.2 sendriyaala samsleshana
5.3 Etching/ lohaadulapaini draavakaadula valana chitramuchekkuta chekkadam
5.4 addakamlo viniyogam
6 vishakaarakaprabhaavam
7 parisaraalapai visha prabhaavam
8 ivikuda chudandi
9 moolaalu
10 grandhamulu
11 itara linkulu
kapar (II)sulfate itara naamaalu[maarchu]
kapar salphetunu kupressalpheta, copper sulphate ane kaakundagaa bluestone, bluvitriol anu paerlu kuudaakalavu. deenini telugulo mailatuttam antaaru. deeniki tutthaanjanam, sikhigreevam, mayurakam, karpari anu paerlu kuudaakalavu. [8]
utpatti-uniki[maarchu]
electrolising salfyurikamlamutho kapar sulfate nu tayaarucheyuta, (kapar electrodlu upayoginchi)
paarisraamika sthaayilo raagi lohanni gaada salfuricremlantho charya jaripinchadam valana leda raagi lohaaaaaksaidulanu sajala salfuricremlantho rasaayanikacharya jaripinchadam dwara kapar sulfetenu utpatti cheyyuduru. raagi khanijanni nemmadigaa gaalilo leaching cheyyadam dwara kuda kapar salphetunu utpatti kavinturu. ee rakapu charyanu vegavantam cheyyutaku bactirianu upayogistaaru. vyaapaarasthaayilo utpatti chesina kapar sulfate 98yevaraku suddata kaligi undunu.migata saatam neetini kaligi undunu. kapar sulfate bhaaramlo 39.81saatam raagi,, 60.19 saatam salphetu undunu. ee rasayana samyoga padaarthaanni avasara prayojanaanni batti naalugurakaala spatika parimaanaalugaa vargeekaranachesaaru.
peddaspatikaalu (10-40 mee.mee), chinnaspatikaalu (2-10mee.mee), himaspatikaalu (2.0 mi.mee. kannatakkuva saiju), gaali kegire podi/pudi(0.15 mee.mee kanna takkuva saiju) anardra/nirjala coperesalphate khanisam arudugaa (chalcocyanite) gaa labhistundi. jalayuta/ardra coperesalphate rendu moodu khanijaroopaalalo labhyam. ayidu jalaanuvulanu kaligina chalcanthite khanisam, moodu jalaanuvulanu kaligina bonattite, aaruneeti anuvulanu kaligina boothite khanijalu.
boothait(edu neeti anuvulu kaliginadi) khanisam.(CuSO4u7H2O)
rasayana dharmalu[maarchu]
ayidu jalaanuvulanu kalgina (pentahydrate) kapar salphetunu vedichesina, adhi daani draveebhavana sthaanam 150 uC (302 uF) cherutaku munde viyogam/vighatana chendunu. modatagaa 63 uC (145 uF) rendu neetianuvulanu kolpotundi, taruvaata 109 uC (228 uF) vadda maro rendu jalaanuvulanu kolpotundi. chivari neetianuvunu 200 uC (392 uF) vadda kolpotundi.
kapar(II) sulfate 650 uC (1,202 uF) vadda kapar(II) aaksaidu(CuO),, sulfer trioxidu(SO3) gaa vidipovunu.
kapar sulfate gaada hydrocloric aamlamtho charyavalana tetraclorocuprate erpadunu.
Cu2+ + 4 Clu u CuCl42u
kapar(II) salphetu adhika kshayakaaraka lohalatho charyavalana ragilohamu,, sadrusha/samanaloha aaksaidulu utpatti agunu.
CuSO4 + Zn u ZnSO4 +Cu
kapar(II) sulfate 650 uC (1,202 uF) vadda kapar(II) aaksaidu(CuO,, sulfer trai aaksaidu(SO3) gaa vidipovunu. kapar sulfate gadahaidroklorik aamlamtho charyavalana tetracloro kupret erpadunu.
Cu2+ + 4 Clu u CuCl42u
kapar(II) salphetu adhika kshayakaarakalohaalatho charyavalana ragilohamu,, sadrusha/ samanaloha aaksaidulu utpatti agunu.
CuSO4 + Zn u ZnSO4+Cu
upayogaalu[maarchu]
kapar(II) salphetunu silindhranaasani gaanu keetakanaasani gaanu upayogistaaru. mukhyamgaa ayidu jalabinduvulu (pentahydrate) kaligina kapar(II) salphetu silindhranaasani. konni rakala silindhraalu raagi ayaanunu niluvarinche gunaanni santarinchukoni untaayi. anduvalana sunnamtho kalipina/mishramam chesina kapar(II) salphetu mishramaanni bordaksuksumishrama (Bordeaux mixture) antaaru. ee mishrama padaarthandraaksha.puchha,, mruduphalam pantathotalanu aasinchu silindhrala baga nivaarinchunu.
Cu2+ + SO42- + Ca2++ 2(OH)- uCu(OH)2+CaSO4
kapar(II) salphetu, ammonium carbonate mishramaanni chesunt kampoundu (Cheshunt compound) antaaru. eemisramaanni udyaanatotalalo naarumokka chemmagilataanni nivaarinchutaku vaadedaru.
eethakolanulalo deenini saivalanaasani(algicide) upayogistaaru. sajala kapar(II) sulfate draavanaanni matsyapradarsanasaala(aakverium) loni chepala paraannajeevulanundi vachuantuvyaadhi nivaaranakai vaadedaru. alaage jalachara pradarsanasaalalooni nattalanu tolaginchutakai kuudaa kapar(II) salphetunu vaadedaru. raagi dhatuvu yokka aayaanulu chepalaku hanikaram, anducheta akveriyamlo vaadu kapar (II) sulfate motaadu vishayamlo tagujaagrattalu teesukovadam chala avasaram. palurakaalasaivala/naachu jaatulanu takkuvamotaadu kapar salphetu draavanam niluvarincha galadu. bacteria perugudalanunu kapar salphetu(II) chakkaga nirodhistundi.
itara upayogaalu[maarchu]
pustakaalanu baindu pustakaalanu atikinchu jiguru, banka vanti atikinchu vastuvulalo kapar (II) salphetunu, kaagitaanni chedalukaatu nundi rakshinchutakai upayoginchevaaru.bhavana nirmaanamlo kapar(II) salphetunu concreetulo neeti kaarudala nivaaranaku,, antisepticligaa upayogistaaru. mrunmaya paatrala meeda, addaalameeda veyyu chitrakalalo upayoginchu rangula tayaarilooupayogisaaru.
kapar(II) salphetunu baanaasamchaalalo neelijwaalanu/kaantini kalginchu rangukaarakamgaa upayogistaaru.ayithe baanaasamchaalo tayaareelo upayoginchunapudu deenini nerugaa kloretypadarthalatho mishramam cheyyaraadu.
vislaeshanhaatmaka kaarakam[maarchu]
palu rasayana pareekshalalo kapar salphetunuupayogistaa. redusing shugarlanu gurtinchutakai fehaling draavanam(Fehling's solution), benedictes draavanam(Benedict's solution) lalo kapar salphetunu upayogistaaru, idhi dravaniya neelikapar(I) salphetunu adravaniya(I) aaksaidugaa kshayistundi.protinulanu gurtinchutakai Biuret kaarakamlo upayogistaaru
pandurogam(anemia) samayamlo raktaanni pareekshinchutaku kapar(II) salphetunu upayogistaaru. raktam yokkavishishnagurutva kanugonutakai kapar(II) sulfate draavanamloki raktaanni botlugaa vadaledaru. tagumotadulo himoglobinnilalina raktapu chukkalu vegamgaa kapar(II) sulfate draavanamlo munigipogaa, takkuva himaglobin kaligina raktam, kapar(II) sulfate draavanam pai teelutuu undipovunu, leda nemmadigaa krindi bhaagaaniki cherunu.
jwaalapareekshalo kapar ayaanu muduru neelikaanti ichunu.jwaalapareekshalo berium ayaanu veluvarinchu neelikaanti kanna kapar ayaanu ichu kaanti ekkuva gaadaneelirangunu veluvarinchunu.
sendriyaala samsleshana[maarchu]
kapar(II) salphetunu mitamgaa sendriyasansleshana cheyyutakai upayogistaaru.asetal(acetal) samuuham lanu utpatti cheyyutakai nirjala copersalphetunu dihaidatingu kaarakamgaa upayogistaaru.
Etching/ lohaadulapaini draavakaadula valana chitramuchekkuta chekkadam[maarchu]
intaglio mudranalo(printu mekingulo) jinku leda raagi phalakaalameeda chitramuchekkutaku (etch) kapar salphetunu upayogistaaru. alaage aabharanaalalo raagini chekkutakai kapar salphetunuupayogistaa.
addakamlo viniyogam[maarchu]
kapar(II) salphetunu udbhijjapurangula tayaareelo varnasthaapakamugaa upayogistaaru. konni pratyekavarnaalaku pachanichaayanu penchutundi.
vishakaarakaprabhaavam[maarchu]
kapar(II) sulfate prakopimpacheyyu(irritate) lakshanaanni kaligiunnadi. kallalo kapar(II) salphetu dhoolipadatam leda charmaanni kapar(II) salphetu tagalatam valana ee padaarthavishprabhaavaaniki gurai avakaasamunnadi. kapar(II) salphetu yokka dhoolikanaalanu peelchadam valana kuudaa deeni prabhaavaaniki gurai avakaasamunnadi. charmaniki tagaladam valana charmavyaadhi/gajji durada lakshanaalu kanpinchunu. kallalo padadamvalanakandlakalaka( conjunctivitis, mantathogudina vaapu(inflammation) kanureppala meeda kurupulu ravadam, carnia mabbuga/masagaga undatam vanti lakshanaalu kanapadunu.
notidwara lopali vellina okamostaru visha prabhaavam chuupunu.kanishta pramaanamlo 11 mi.gram/oka keji manishi baruvu lekkana dehamlocherina pramaadam. kapar sulfate kadupuloki vellinappudu, deeniki prakopimpa cheyyu gunam unnanduna vaantulu vastaayi.okavela ee padaartham kadupulo undipoyina deeni prabhaavam teevramgaa undunu. 1-12 graamula kapar salphetutinina, chaatilo mantagaa, virechanaala avatam, vikaaramu, vaanti kalagadam, talanoppi, aniyata moothravisarjana vanti lakshanaalu kalugunu, charmam pasupugaa maarunu.kapar(II) sulfate yokka vishaprabhavam valana medadu, kadupu, kaaleyam, moothrapindaalu paadai avakaasam undi.
parisaraalapai visha prabhaavam[maarchu]
kapar (II) salphetu neetilo twaragaa baga karige swabhaavam kaligi unnanduna parisaraalalo sulabhamgaa vyaapistundi. bhoomiloni kapar(II) salphetu parisramalanundi, motaru vahanalanundi veluvadina vyardaalavalana bhoomilo cherunu, alaage bhavana nirmaana vastuvulanundi kuudaa kapar(II) salphetu bhoomiloki cheru avakaasamunnadi.kapar sulfate mukhyamgaa bhuuparitala nelalooni sendriya padaarthaalachae grahimpabadiunnadi.ekkuva aamla gunamunna neelalo kapar salphetu takkuva pilchabadiundunu.
ivikuda chudandi[maarchu]
raagi
sulfer
moolaalu[maarchu]
u 1.0 1.1 1.2 Haynes ullekhana lopam: chellani <ref> tyagu; "b92" ane paerunu vibhinna kantentutho aneka saarlu nirvachinchaaru
u Haynes, p. 5.199
u Anthony, John W.; Bideaux, Richard A.; Bladh, Kenneth W. and Nichols, Monte C., ed. (2003). "Chalcocyanite". Handbook of Mineralogy (PDF). Vol. V. Borates, Carbonates, Sulfates. Chantilly, VA, US: Mineralogical Society of America. ISBN 0962209740. {{cite book}}: CS1 maint: multiple names: editors list (link)
u Haynes, p. 10.240
u Kokkoros, P. A.; Rentzeperis, P. J. (1958). "The crystal structure of the anhydrous sulphates of copper and zinc". Acta Crystallographica. 11 (5): 361–364. doi:10.1107/S0365110X58000955.
u Bacon, G. E.; Titterton, D. H. (1975). "Neutron-diffraction studies of CuSO4 u 5H2O and CuSO4 u 5D2O". Z. Kristallogr. 141 (5–6): 330–341. doi:10.1524/zkri.1975.141.5-6.330.
u Cupric sulfate. US National Institutes of Health
u padanishpaadana kala, tadepalli lalitaabaalasubrahmanya (2014), puta 39
grandhamulu[maarchu]
Haynes, William M., ed. (2011). CRC Handbook of Chemistry and Physics (92nd ed.). Boca Raton, FL: CRC Press. ISBN 1439855110.
itara linkulu[maarchu]
International Chemical Safety Card 0751
International Chemical Safety Card 1416
National Pollutant Inventory – Copper and compounds fact sheet
v
t
e
raagi sammelanaalu
kapar(I) cloride – CuCl
kapar(I) axide – Cu2O
kapar axicloride – H3ClCu2O3
kapar(I) sulfide – Cu2S
kapar(II) ezid – Cu(N3)2
kapar(II)carbonate – CuCO3
kapar(II) cloride – CuCl2
kapar(I) floride – CuF
kapar(II) hydraxide – Cu(OH)2
kapar(II) nitrate – Cu(NO3)2
kapar(II) axide – CuO
kapar(II) sulfate – CuSO4, pentahidrate – CuSO4u5H2O
kapar monosalphide- CuS
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=కాపర్(II)_సల్ఫేట్&oldid=2941710" nundi velikiteesaaru
vargaalu:
muulaala lopalunna paejeelu
CS1 maint: multiple names: editors list
CS1: long volume value
Articles containing unverified chemical infoboxes
rasayana saastram
raagi sammelanaalu
akarbana sammelanaalu
sulfatelu
maargadarsakapu menoo
vyaktigata parikaraalu
lagin ayileru
ee IP ki sambandhinchina charcha
maarpucherpulu
khata srushtinchukondi
laginavandi
perubarulu
vyaasam
charcha
telugu
chuupulu
chaduvu
maarchu
charitra
marinni
maargadarsakamu
modati pagy
yaadrucchika pagy
rachabanda
vikipedia gurinchi
sampradimpu pagy
viraalaalu
parasparakriya
sahaayasuchika
samudaya pandiri
iteevali maarpulu
kotta paejeelu
dastram ekkimpu
parikaraala pette
ikkadiki linkunna paejeelu
sambandhita maarpulu
dastrapu ekkimpu
pratyeka paejeelu
saashwata linku
pagy samacharam
ee paejeeni ullekhinchandi
vikideta amsam
mudrana/egumati
oo pustakaanni srushtinchandi
PDF roopamlo dinchukondi
achutiiyadagga kuurpu
itara praajectulalo
Wikimedia Commons
itara bhashalu
English
maeame
mae
mae
maeame
meani
maeame
meanee
mae
Catalu
ueutina
meani
Dansk
Deutsch
meanee
Esperanto
Espauol
Eesti
mae
Suomi
Franuais
mae
Magyar
meani
Bahasa Indonesia
Italiano
aye
meani
aye
meanee
Latvieuu
maeame
Bahasa Melayu
Plattdyutsch
Nederlands
Norsk bokmul
Occitan
maeame
Polski
maeame
Portuguus
Romunu
meani
Scots
Srpskohrvatski / meaneerianii
Simple English
Slovenuina
Slovenyuina
maeame / srpski
Svenska
aye
Turkue
meaneeare
Tiung Viut
yu
yu
yu
Bun-lum-gu
yu
lankelanu maarchu
ee paejeelo chivari maarpu 25 mee 2020na 06:26ku jarigindi.
paatyam creative comans attribution/share-elic licensu; krinda labhyam adanapu sharatulu vartinchavachhu. marinni vivaraalaku vaaduka niyamaalanu chudandi.