బాగ్దాద్‌: ఇరాక్‌-ఇరాన్‌ దేశాల ఉత్తర సరిహద్దులో భారీ భూకంపం సంభవించింది. రిక్టర్‌ స్కేల్‌పై భూకంప తీవ్రత 7.3గా నమోదైందని యూఎస్‌ జియోలజికల్‌ సర్వే అధికారులు తెలిపారు. ఈ భూవిలయంలో 396 మంది మృతి చెందగా, 7వేల మంది తీవ్రంగా గాయపడ్డారు. క్షతగాత్రులను స్థానిక ఆస్పత్రికి తరలించి చికిత్స అందిస్తున్నారు. మృతుల సంఖ్య పెరిగే అవకాశముందని అధికారులు తెలిపారు. భూకంపం ధాటికి అనేక భవనాలు ధ్వంసమయ్యాయి. శిథిలాల కింద వందలాది మంది చిక్కుకుని ఉంటారని అధికారులు అనుమానిస్తున్నారు. ఇరుదేశాలకు చెందిన సహాయక బృందాలు శిథిలాల కింద చిక్కుకున్న వారిని సురక్షితంగా బయటకు తీసేపనిలో నిమగమయ్యాయి. ఈ ఏడాది సంభవించిన భారీ భూకంపాల్లో ఒకటిగా దీనిని భావిస్తున్నారు.
స్థానిక అధికారులు తెలిపిన వివరాల ప్రకారం... తూర్పు ఇరాక్‌ హలబ్జా నగరానికి 31 కిలోమీటర్ల దూరంలో భూకంప కేంద్రాన్ని గుర్తించారు. ఇరాన్‌లోని 14 ప్రావిన్స్‌ల్లో భారీ నష్టం సంభవించింది. భూకంపం కారణంగా కెమ్రాన్షా ప్రావిన్స్‌ బాగా దెబ్బతిన్నది. ఒక్క సర్పోల్‌-ఎ-జహాబ్‌ ప్రాంతంలోనే 236 మంది చనిపోయారు. ఈ ప్రాంతం ఇరాక్‌ సరిహద్దు నుంచి 15కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంటుంది. భూకంపం తర్వాత మరో 50సార్లు ప్రకంపనలు వచ్చాయి. దీంతో ప్రజలు క్షణక్షణం భయంభయంగా గడుపుతున్నారు. భూకంపం కారణంగా విద్యుత్‌ సరఫరాకు తీవ్ర అంతరాయం ఏర్పడింది. ఓ పక్క భూప్రకంపనలు మరోపక్క చల్లటి వాతావరణంతో బాధితులు అల్లాడి పోతున్నారు. వీధుల్లో, పార్కుల్లో తలదాచుకుం టున్నారు. నగరంలోని ప్రధాన ఆస్పత్రి తీవ్రంగా దెబ్బతింది. దీంతో గాయాలపాలైన వందలాది మందికి చికిత్స చేయటంలో ఇబ్బందులు తలెత్తుతున్నాయని స్టేట్‌ మీడియా తెలిపింది.
భూకంపం కారణంగా పలు గ్రామాలు బాగా దెబ్బతిన్నాయని ఇరాన్‌కు చెందిన రెడ్‌ క్రెసెంట్‌ సంస్థ అధిపతి మొర్తజా సలీమ్‌.. ఇరిన్‌కు తెలిపారు. ''పలు గ్రామాల్లో విద్యుత్‌ సరఫరా నిలిచిపోయింది. టెలీ కమ్యూనికేషన్‌ వ్యవస్థ దెబ్బతిన్నది'' అని ఆయన చెప్పారు. ఇరాక్‌ వైపు.. కుర్దిస్థాన్‌ ప్రాంతంలోని సులైమనియా నగరానికి తూర్పున 75 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న దర్బన్‌దిఖాన్‌ పట్టణంలో భూకంప తీవ్రత ఎక్కువగా ఉంది. ''అక్కడ పరిస్థితి చాలా సంక్లిష్టంగా ఉంది'' అని కుర్దిస్థాన్‌ ఆరోగ్య మంత్రి రికౌత్‌ హమా రషీద్‌ తెలిపారు. ఇరాన్‌ ఉత్తర సరిహద్దుకు సమీపంలోని హలబ్జాకు నైరుతి దిశలో 30 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఈ భూకంపం సంభవించిందని యూఎస్‌ జియొలాజికల్‌ సర్వే (యూఎస్‌జీఎస్‌) తెలిపింది. భూప్రకంపనలు టర్కీ, ఇజ్రాయెల్‌, కువైట్‌లనూ తాకాయని పేర్కొన్నది. కాగా, ఇరాన్‌ ఈశాన్య ప్రాంతంలో బామ్‌ నగరంలో 2003లో భారీ భూకంపం సంభవించింది. రిక్టర్‌స్కేల్‌పై దీని తీవ్రత 6.6గా నమోదైంది. ఈ భూవిలయంలో 26వేల మంది మృతిచెందిన సంగతి తెలిసిందే.
భూకంప బాధితులను ఆదుకునేందుకు టర్కీ సహాయక బృందాలు రంగంలోకి దిగాయి. హలబ్బా ప్రాంతానికి 20 బృందాలను పంపినట్టు టర్కిష్‌ డిజాస్టర్‌ అండ్‌ ఎనర్జీ మేనేజ్‌మెంట్‌ అథారిటీ పేర్కొన్నది. ఇరాకీ కుర్దిస్తాన్‌ రీజియన్‌లో గాయపడిన 425మందికి టర్కీ ప్రత్యేక బృందాలు సాయమందించాయని ఇరాకీ రెడ్‌ క్రెసెంట్‌ సొసైటీ పేర్కొన్నది.
భూవిలయంలో మృతిచెందిన వారి కుటుంబాలకు ఇస్లాం మత గురువు అయాతుల్లా ఖొమైనీ, ఇరాన్‌ అంతర్గత వ్యవహారాల మంత్రి అబ్దుల్‌రజా రహ్మానీ ఫజిల్‌, కుర్దిస్‌ ఆరోగ్య మంత్రి రికౌత్‌ హమా రషీద్‌ తదితరులు ప్రగాఢ సానుభూతి తెలిపారు. ''భూకంపం కారణంగా మృతిచెందినవారికి మా కెనెడియన్లు ప్రగాఢ సానుభూతి తెలుపుతున్నారు.''- కెనెడా ప్రధాని జస్టిన్‌ ట్రూడో
భూకంప కారణంగా ఇరాన్‌లోని కెర్మన్‌షా ప్రాంతం భారీగా నష్టపోయింది. భూకంపం ధాటికి కేవలం కెర్మన్‌షాలోనే 97 మంది మృతి చెందారు. ఈ పట్టణంలోని ప్రధాన ఆస్పత్రి కూడా కుప్పకూలిపోవడంతో సమయానికి చికిత్స అందక క్షతగాత్రులు ప్రాణాలు కోల్పోతున్నారు. రాత్రి వేళల్లో భూకంపం సంభవించడంతో రక్షణ సిబ్బందికి బాధితులను గుర్తించడం కష్టతరమైంది. సిబ్బంది హెలికాప్టర్ల సాయంతో వారిని గుర్తించి సురక్షిత ప్రాంతాలకు తరలించేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నారు.
bagdade: irake-iranni deshaala uttara sarihaddulo bhari bhookampam sambhavinchindi. rictor scalepy bhookampa teevrata 7.3gaa namodaindani uss jiyolajikalse sarve adhikaarulu telipaaru. ee bhuuvilayamloo 396 mandi mruti chendagaa, 7vela mandi teevramgaa gayapaddaru. kshatagaatrulanu sthaanika aaspatriki taralinchi chikitsa andistunnaaru. mrutula sankhya perige avakaasamundani adhikaarulu telipaaru. bhookampam dhaatiki aneka bhavanalu dhvamsamayyaayi. sithilaala kinda vandalaadi mandi chikkukuni untaarani adhikaarulu anumaanistunnaaru. irudesaalaku chendina sahayaka brundaalu sithilaala kinda chikkukunna vaarini surakshitamgaa bayataku teesepanilo nimagamayyaayi. ee edaadi sambhavinchina bhari bhookampaallo okatigaa deenini bhaavistunnaaru.
sthaanika adhikaarulu telipina vivaraala prakaaram... thoorpu irake halabja nagaraniki 31 kilometerla dooramlo bhookampa kendraanni gurtinchaaru. iraanlooni 14 praavinsello bhari nashtam sambhavinchindi. bhookampam kaaranamgaa kemransha pravinse baga debbatinnadi. okka sarpole-e-jahabe praantamlone 236 mandi chanipoyaru. ee praantam irake sarihaddu nunchi 15kilometerla dooramlo untundi. bhookampam tarvaata maro 50saarlu prakampanalu vachayi. deentho prajalu kshanakshanam bhayambhayamgaa gaduputunnaru. bhookampam kaaranamgaa vidyuthi sarafaraaku teevra antaraayam erpadindi. oo pakka bhooprakampanalu maropakka challati vaataavaranamto baadhitulu alladi potunnaru. veedhullo, paarkullo taladachukum tunnaru. nagaramloni pradhaana aaspatri teevramgaa debbatindi. deentho gayalapalaina vandalaadi mandiki chikitsa cheyatamlo ibbandulu talettutunnaayani state media telipindi.
bhookampam kaaranamgaa palu graamaalu baga debbatinnayani iraannuku chendina readny cressente samstha adhipati mortaja saleem.. irinneku telipaaru. ''palu graamaallo vidyuthi sarafara nilichipoyindi. tely kamyunikeshani vyavastha debbatinnadi'' ani aayana cheppaaru. irake vaipu.. kurdisthaanni praantamlooni sulaimania nagaraniki thoorpuna 75 kilometerla dooramlo unna darbandikhanki pattanamlo bhookampa teevrata ekkuvagaa undi. ''akkada paristhiti chala sanklishtamgaa undi'' ani kurdisthaanni aarogya mantri rikouthm hama rasheedki telipaaru. iranni uttara sarihadduku sameepamloni halabjaku nairuti disalo 30 kilometerla dooramlo ee bhookampam sambhavinchindani uss jiolajikalee sarve (ussusiesi) telipindi. bhooprakampanalu turky, izroyele, kuvaitlanuu taakaayani perkonnadi. kaga, iranni eesaanya praantamlo bami nagaramlo 2003loo bhari bhookampam sambhavinchindi. rectorsecallisi deeni teevrata 6.6gaa namodaindi. ee bhuuvilayamloo 26vela mandi mrutichendina sangati telisinde.
bhookampa baadhitulanu aadukunenduku turky sahayaka brundaalu rangamloki digaayi. halabba praantaaniki 20 brundaalanu pampinattu turkish dizasterse andi energy managementi atharity perkonnadi. iraaki kurdistanni regionlo gaayapadina 425mandiki turky pratyeka brundaalu saayamandinchaayani iraaki readny cressente socity perkonnadi.
bhuuvilayamloo mrutichendina vaari kutumbaalaku islam matha guruvu ayatullah khomaini, iranni antargata vyavahaaraala mantri abdulneraja rahmani fajilli, kurdisse aarogya mantri rikouthm hama rasheedki taditarulu pragaada saanubhooti telipaaru. ''bhookampam kaaranamgaa mruthichendinavaariki maa kenedianlu pragaada saanubhooti teluputunnaru.''- keneda pradhaani jastin trudo
bhookampa kaaranamgaa iraanlooni kermansha praantam bhariga nashtapoyindi. bhookampam dhaatiki kevalam kermanshalone 97 mandi mruti chendaaru. ee pattanamlooni pradhaana aaspatri kuudaa kuppakulipovadamto samayaniki chikitsa andaka kshatagaatrulu praanaalu kolpotunnaru. raatri velallo bhookampam sambhavinchadamtho rakshana sibbandiki baadhitulanu gurtinchadam kashtataramaindi. sibbandi helicapterla saayamtho vaarini gurtinchi surakshita praantaalaku taralinchenduku prayatnistunnaaru.