శ్రీకృష్ణుడు "దేవకి వసుదేవులకు" దేవకి ఎనిమిదో గర్భంగా " శ్రావణమాసము." కృష్ణ పక్షం అష్టమి" తిథి రోజు కంసుని చెరసాలలో జన్మించాడు.చాంద్రమాన పంచాగం ప్రకారం " శ్రావణ బహుళ అష్టమి " తిథి ఇదే రోజు రోహిణి నక్షత్రము కొద్ది సేపు చంద్రాయుక్తమై ఉంటుంది.
కలియుగంలో కల్మషాల్ని హరించి పుణ్యాల్ని ప్రసాదించే పర్వదినం కృష్ణాష్టమి అని బ్రహ్మాండ పురాణం చెప్పింది.
"కృష్ణ" అనగా నలుపు అని అర్ధం. కృష్ణుడు నల్లని రంగు కలవాడని ఐతిహ్యం. ఇంకా ఈ పేరుకు అనేక వివరణలున్నాయి.
ఈ రెండు సందర్భాలలోను వివిధ వ్యాఖ్యాన కర్తలు వివిధ భావాలను తెలిపారు,అవి క్లుప్తంగా క్రింద ఇవ్వబడినాయి.
నల్లనివాడు, పద్మ నయనమ్ములవాడు, నవ్వు రాజిల్లెడు మోమువాడు, మౌళి పరిసర్పిత పింఛమువాడు, సుధారసమ్ము పైజల్లెడువాడు, యదుభూషణుడు, నర (అర్జునుని) సఖుడు, శృంగార రత్నాకరుడు, లోకద్రోహి నరేంద్ర వంశదాహకుడు, లోకేశ్వరుడు, నిర్వాణ సంధాయకుడు, భక్తవత్సలుడు, బ్రాహ్మణ్యుండు, గోవిందుడు, - పాండవులకు సఖుడు, సారథి, సచివుడు, నెయ్యము, వియ్యము, విభుడు, గురువు, దేవుడు - ఇలా లెక్కలేనన్ని వర్ణనలున్నాయి.
srikrishnudu "devaki vasudevulaku" devaki enimido garbhangaa " sraavanamaasamu." krishna paksham ashtami" tithi roju kamsuni cherasaalalo janminchaadu.chaandramaana panchaagam prakaaram " shraavana bahula ashtami " tithi ide roju rohini nakshatramu koddi sepu chandraayuktamai untundi.
kaliyugamlo kalmashaalni harinchi punyaalni prasaadinche parvadinam krishnashtami ani brahmanda puraanam cheppindi.
"krishna" anagaa nalupu ani ardham. krishnudu nallani rangu kalavaadani aithiyam. inka ee peruku aneka vivaranalunnaayi.
ee rendu sandarbhaalalonu vividha vyaakhyaana kartalu vividha bhaavaalanu telipaaru,avi kluptamgaa krinda ivvabadinaayi.
nallanivaadu, padma nayanammulavaadu, navvu rajilledu momuwadu, mauli parisarpita pinchamuvaadu, sudhaarasammu paijalleduvaadu, yadubhuushanudu, nara (arjununi) sakhudu, shrungaara ratnakarudu, lokadrohi narendra vamsadaahakudu, lokeshwarudu, nirvaana sandhaayakudu, bhaktavatsaludu, braahmanyundu, govindudu, - paandavulaku sakhudu, saarathi, sachivudu, neyyamu, viyyamu, vibhudu, guruvu, devudu - ilaa lekkalenanni varnanalunnaayi.