బాసర సరస్వతీ ఆలయ విశిష్టత | VASTAVAM
Home కధలు బాసర సరస్వతీ ఆలయ విశిష్టత
వాస్తవం ప్రతినిధి: బాసర తెలంగాణా రాష్ట్రం, ఆదిలాబాదు జిల్లాలోని ముధోల్ మండలానికి చెందిన గ్రామము, చదువుల తల్లి పరమ పుణ్యక్షేత్రం. హైదరాబాదుకు సుమారు 200 కి.మీ. దూరంలో నిర్మల్ పట్టణానికి 35 కి.మీ దూరంలో గోదావరి నది ఒడ్డున ఉంది ఈ పుణ్యక్షేత్రం. ఇది దేశంలోని అతి పురాతన ఆలయాలలో ఒకటి కాగా భారతదేశంలో గల రెండే రెండు సరస్వతీ దేవాలయాల్లో ఒకటి కాశ్మీరులో ఉండగా, రెండవది ఇదే.
బాసరలో జ్ఞాన సరస్వతి అమ్మవారు మహాలక్ష్మి, మహాకాళి సమేతులై కొలువు తీరి ఉన్నారు. హిందూ మతం పురాణాల ప్రకారం, వేదవ్యాస మహర్షి తపస్సు చేస్తే అప్పుడు జగన్మాత దర్శనమిచ్చి ముగ్గురమ్మలకు ఆలయాన్ని నిర్మించమని ఆదేశించింది. వ్యాసుడు నదిలోంచి మూడు గుప్పెళ్ళు ఇసుక తెచ్చి ముగ్గురు దేవతలమూర్తులు ప్రతిష్టించాడు. వారు సరస్వతి, లక్ష్మీ మరియు కాళి. ఇక్కడ వ్యాస నిర్మితమైన ఇసుక విగ్రహాలకు పసుపు పూసి అలంకరించి పూజలు నిర్వహిస్తారు. ఈ పసుపును ఒక్క రవ్వంత తినినా అత్యంత విజ్ఞానం, జ్ఞానము లభిస్తుందని గాఢంగా విశ్వసిస్తారు. ఆది కవి వాల్మికి ఇక్కడ సరస్వతీ దేవిని ప్రతిష్ఠించి రామాయణం వ్రాసాడని బ్రహ్మాండ పురాణం వివరిస్తుంది. సరస్వతీదేవి ఆలయం సమచతురస్రాకారంలో ఉంటుంది. ఆలయానికి దక్షిణభాగాన కోనేరు ఉంది. దీనిని 'గుండం' అని ప్రాంతీయులు పిలుస్తారు. దానికి ప్రక్కగా ఒక సమాధి ఉంది. దానిని 'వాల్మీకి సమాధి' అని అర్చకులు భక్తులకు పరిచయం చేస్తారు. శివరాత్రి మొదలు ఇక్కడ ఉత్సవాలు చేస్తారు.
ఇక్కడ సరస్వతీ ఆలయంలో బాలబాలికలకు అక్షరాభ్యాసం చేయడానికి ప్రజలు అత్యంత ప్రాధాన్యత ఇస్తారు. ఇక్కడ ఉన్న త్రిదేవీ మూర్తులు వ్యాస ప్రతిష్ఠితం కనుక ఈ ప్రత్యేకత. అక్షరాభ్యాసానికి ప్రత్యేక రుసుము ఉంటుంది.ఇంతటి వైశిష్ట్యాన్ని పునికిపుచ్చుకున్నందువలననే మన తెలుగు రాష్ట్రాల లోని వారే కాకుండా యితర రాష్ట్రాల నుండి సైతం పసి పిల్లలకు "అక్షర స్వీకారం" చేయించడం సంప్రదాయంగా వస్తుంది.ప్రతి నిత్యం ఉదయం 5 గంటలకు సరస్వతీ మూర్తికి వైదిక మంత్రోపేతంగా పూజ జరుపుతారు.ఉదయము 4 గంటలకు ఆలయద్వారాలు తెరచి 4 గంటల నుండి 4.30 గంటల వరకు అభిషేకము టిక్కెట్లను ఇస్తారు. 4 గంటల నుండి 7.30 గంటల వరకు అభిషేకము, అలంకారము, హారతి, నైవేద్యము చేసి ప్రసాద వితరణ చేస్తారు. 7.30 గంటల నుండి 12.30 గంటల వరకు అర్చన, సర్వదర్శనం ఇతర పూజలు చేస్తారు. 12.30 గంటలకు నివేదన చేసి ఆలయము 2 గంటవరకు మూసి ఉంచుతారు. 2 గంటల నుండి 6.30 గంటల వరకు అర్చన సర్వదర్శనం చేస్తారు. 6.30 గంటల నుండి 7 గంటల వరకు ప్రదోష పూజ నిర్వహిస్తారు. 7 గంటల నుండి 8.30 గంటల వరకు మహా హారతి దర్శనం తరువాత ఆలయము మూసి వేస్తారు.
ముఖ్యముగా విద్యా ప్రాప్తికై ఇక్కడ విధ్యార్దులతో అక్షరాభ్యాసము చేయించి దేవికి పలక, బలపము, కాగితము, కలము వంటి కానుకలు సమర్పించే ఆచారము ఉంది. కేశ ఖండనము, ఉపనయనము, వివాహాలు, భజనలు నిరంతరం జరుగుతూనే ఉంటాయి.ఇక్కడి మందిరం చాళుక్యులకాలంలో నిర్మింపబడింది. శ్రీ పంచమి మరియు నవరాత్రి పండుగలు ఆలయం వద్ద పెద్ద ఎత్తున జరుపుకుంటారు.
basara saraswati aalaya vishishtata | VASTAVAM
Home kadhalu basara saraswati aalaya vishishtata
vaastavam pratinidhi: basara telamgaanaa rashtram, aadilaabaadu jillaalooni mudhol mandalaaniki chendina graamamu, chaduvula talli parama punyakshetram. hyderabaduku sumaru 200 ki.mee. dooramlo nirmal pattanaaniki 35 ki.mee dooramlo godavari nadi odduna undi ee punyakshetram. idhi desamloni athi puraatana aalayaalalo okati kaga bhaaratadesamlo gala rende rendu saraswati devalayallo okati kaashmeerulo undagaa, rendavadi ide.
basaralo ghnaana saraswati ammavaaru mahalakshmi, mahakali sametulai koluvu teeri unnaaru. hindu matham puraanaala prakaaram, vedavyasa maharshi tapassu cheste appudu jaganmaata darsanamichi muggurammalaku aalayaanni nirminchamani aadesinchindi. vyaasudu nadilonchi moodu guppellu isuka tecchi mugguru devatalamurtulu pratishtinchaadu. vaaru saraswati, lakshmi mariyu kaali. ikkada vyaasa nirmitamaina isuka vigrahaalaku pasupu puusi alankarinchi poojalu nirvahistaaru. ee pasupunu okka ravvanta tinina atyanta vignaanam, ghnaanamu labhistundani gaadamgaa vishwasistaaru. aadi kavi valmiki ikkada saraswati devini pratishtinchi ramayanam vraasaadani brahmanda puraanam vivaristundi. saraswateedevi aalayam samachaturasraakaaramlo untundi. aalayaaniki dakshinabhaagaana koneru undi. deenini 'gundam' ani praanteeyulu pilustaaru. daaniki prakkagaa oka samadhi undi. daanini 'valmiki samadhi' ani archakulu bhaktulaku parichayam chestaaru. sivaratri modalu ikkada utsavaalu chestaaru.
ikkada saraswati aalayamlo baalabaalikalaku aksharaabhyaasam cheyadaaniki prajalu atyanta praadhaanyata istaaru. ikkada unna tridevi moorthulu vyaasa pratishtitam kanuka ee pratyekata. aksharaabhyaasaaniki pratyeka rusumu untundi.intati vaishishtyaanni punikipuchuchukunnanda mana telugu rashtrala loni vaare kakunda yitara rashtrala nundi saitam pasi pillalaku "akshara sweekaaram" cheyinchadam sampradaayamgaa vastundi.prati nityam udayam 5 gantalaku saraswati moortiki vaidika mantropetamgaa pooja jaruputaaru.udayamu 4 gantalaku aalayadvaaraalu terachi 4 gantala nundi 4.30 gantala varaku abhishekamu tikketlanu istaaru. 4 gantala nundi 7.30 gantala varaku abhishekamu, alankaramu, haarati, naivedyamu chesi prasaada vitarana chestaaru. 7.30 gantala nundi 12.30 gantala varaku archana, sarvadarsanam itara poojalu chestaaru. 12.30 gantalaku nivedana chesi aalayamu 2 gantavaraku moosi unchutaaru. 2 gantala nundi 6.30 gantala varaku archana sarvadarsanam chestaaru. 6.30 gantala nundi 7 gantala varaku pradosha pooja nirvahistaaru. 7 gantala nundi 8.30 gantala varaku mahaa haarati darsanam taruvaata aalayamu moosi vestaaru.
mukhyamugaa vidya praaptikai ikkada vidhyaardulatho aksharaabhyaasamu cheyinchi deviki palaka, balapamu, kaagitamu, kalamu vanti kaanukalu samarpinche aachaaramu undi. kesha khandanamu, upanayanamu, vivaahaalu, bhajanalu nirantaram jarugutune untaayi.ikkadi mandiram chaalukyulakaalamlo nirmimpabadindi. shree panchami mariyu navaratri pandugalu aalayam vadda pedda ettuna jarupukuntaaru.