(పడమటి కనుమ నుండి దారిమార్పు చెందింది)
పడమటి కనుమలు భారత ద్వీపకల్పపు పశ్చిమ తీరానికి సమాంతరంగా, కేరళ, తమిళనాడు, కర్ణాటక, గోవా, మహారాష్ట్ర, గుజరాత్ రాష్ట్రాలలో విస్తరించి ఉన్న పర్వత శ్రేణి. [1] వీటిని సహ్యాద్రి అని కూడా పిలుస్తారు. 1,40,000 చ.కి.మీ. విస్తీర్ణంలో ఉన్న ఈ పర్వత శ్రేణి యునెస్కో ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశం. జీవ వైవిధ్యానికి సంబంధించి, ప్రపంచంలోని ఎనిమిది "హాటెస్ట్ హాట్-స్పాట్స్" లో ఒకటి. [2] [3] దీనిని కొన్నిసార్లు గ్రేట్ ఎస్కార్ప్మెంట్ ఆఫ్ ఇండియా అని పిలుస్తారు. [4] దేశంలోని వృక్షజాలం, జంతుజాలాల్లో చాలా భాగం ఇక్కడ ఉంది. వీటిలో చాలా జాతులు భారతదేశంలో మాత్రమే కనిపిస్తాయి. [5] యునెస్కో ప్రకారం, పడమటి కనుమలు హిమాలయాల కంటే పాతవి. వేసవి చివరలో నైరుతి దిశలో వచ్చే వర్షాన్ని మోసుకొచ్చే రుతుపవనాల గాలులను అడ్డగించడం ద్వారా ఇవి భారతీయ రుతుపవన వాతావరణ నమూనాలను ప్రభావితం చేస్తాయి. [1] ఈ శ్రేణి దక్కన్ పీఠభూమి పశ్చిమ అంచున ఉత్తరం నుండి దక్షిణానికి వెళుతుంది. అరేబియా సముద్ర తీరం వెంట సమాంతరంగా వ్యాపించి, సన్నటి తీర మైదానాన్ని, దక్కను పీఠభూమినీ వేరు చేస్తాయి. ఈ తీరమైదాన ప్రాంతాన్ని కొంకణ్ అని అంటారు. జాతీయ ఉద్యానవనాలు, వన్యప్రాణుల అభయారణ్యాలు, రిజర్వ్ అడవులతో సహా పడమటి కనుమలలో మొత్తం ముప్పై తొమ్మిది ప్రాంతాలను 2012 లో ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశాలుగా గుర్తించారు. ఈ ప్రదేశాలు కేరళలో ఇరవై, కర్ణాటకలో పది, తమిళనాడులో ఐదు, మహారాష్ట్రలో నాలుగు ఉన్నాయి. [6] [7]
ఈ శ్రేణి తపతీ నదికి దక్షిణంగా గుజరాత్ లోని సోంగాధ్ పట్టణం సమీపంలో ప్రారంభమవుతుంది. మహారాష్ట్ర, గోవా, కర్నాటక, కేరళ, తమిళనాడు రాష్ట్రాల గుండా సుమారు 1,600 కి.మీ. పొడవున విస్తరించి ఉన్నాయి. భారతదేశం యొక్క దక్షిణ కొసన, తమిళనాడులో స్వామితోప్ వద్ద మరుంతువజ్‌మలై వద్ద ముగుస్తాయి. ఈ కొండలు 1,60,000 చ.కి.మీ విస్తీర్ణంలో వ్యాపించి ఉన్నాయి. భారతదేశంలో దాదాపు 40% పరీవాహకప్రాంతాన్ని కవర్ చేసే నదులు పడమటి కనుమల్లోనే పుడుతున్నాయి. పడమటి కనుమలు నైరుతి రుతుపవనాల గాలులను దక్కన్ పీఠభూమికి రాకుండా నిరోధిస్తాయి. వీటి సగటు ఎత్తు 1,200 మీటర్లు. [8]
ఈ ప్రాంతం ప్రపంచంలోని పది "హాటెస్ట్ బయోడైవర్శిటీ హాట్‌స్పాట్లలో " ఒకటి. పడమటి కనుమల్లో 7,402 జాతుల పుష్పించే మొక్కలు, 1,814 జాతుల పుష్పించని మొక్కలు, 139 క్షీరద జాతులు, 508 పక్షి జాతులు, 179 ఉభయచర జాతులు, 6,000 కీటకాలు, 290 మంచినీటి చేప జాతులూ ఉన్నాయి. ఇప్పటి వరకూ కనుగొనని అనేక జాతులు పడమటి కనుమలలో ఉండవచ్చని భావిస్తున్నారు. పడమటి కనుమలలో కనీసం 325 అంతరించిపోతున్న జాతులు ఉన్నాయి. [9] [10] [11]
15 కోట్ల సంవత్సరాల క్రితం గోండ్వానా సూపర్ ఖండం విడిపోయిన సమయంలో అవి ఏర్పడ్డాయని భౌగోళిక ఆధారాలు సూచిస్తున్నాయి.10 నుండి 8 కోట్ల సంవత్సరాల క్రితాల ప్రాంతంలో, మడగాస్కర్ నుండి విడిపోయిన తరువాత, భారతదేశపు పశ్చిమ తీరం ఉనికిలోకి వచ్చిందని భూభౌతిక ఆధారాలు సూచిస్తున్నాయి. విడిపోయిన తరువాత, భారతదేశపు పశ్చిమ తీరం 1,000 మీటర్ల ఎత్తైన ఆకస్మిక కొండగా కనిపిస్తుంది . [12] కొండలలో కనిపించే ప్రధాన శిల బసాల్ట్. ఇది 3 కిలోమీటర్ల మందాన ఉంటుంది. ఇతర రాతి రకాలు: చార్నోకైట్స్, గ్రానైట్ నీస్, ఖోండలైట్స్, లెప్టీనైట్స్, మెటామార్ఫిక్ నీస్‌లు, సున్నపురాయి, ఇనుప ఖనిజం, డోలరైట్స్, ఆంత్రసైట్స్. దక్షిణ కొండలలో అవశేష లాటరైట్, బాక్సైట్ ఖనిజాలు కూడా కనిపిస్తాయి.
పడమటి కనుమలు, అరేబియా సముద్రాల మధ్య సన్నని తీర మైదానం ఉంది. దీని ఉత్తర భాగాన్ని కొంకణ్ అని పిలుస్తారు. మధ్య భాగాన్ని కానరా అని, దక్షిణ భాగాన్ని మలబార్ అనీ పిలుస్తారు. మహారాష్ట్రలో ఘాట్స్‌కు తూర్పున ఉన్న పర్వత ప్రాంతాన్ని దేశ్ అని పిలుస్తారు, మధ్య కర్ణాటకలో కనుమలకు తూర్పున ఉన్న పర్వత ప్రాంతాలను మలేనాడు అని పిలుస్తారు. [13] ఈ శ్రేణిని మహారాష్ట్ర, కర్ణాటకల్లో సహ్యాద్రి అని పిలుస్తారు. తమిళనాడులోని నీలగిరి పర్వతాల వద్ద పడమటి కనుమలు తూర్పు కనుమలు కలుస్తాయి. నీలగిరి కొండలు ఆగ్నేయ కర్ణాటకలోని బిలిగిరిరంగ కొండలను షెవరోయ్‌లతో, తిరుమల కొండలతో కలుపుతాయి. పాల్ఘాట్ గ్యాప్‌కు దక్షిణాన పశ్చిమ తమిళనాడు, కేరళల్లో అణ్ణామలై కొండలున్నాయి. మరింత దక్షిణానికి చిన్న శ్రేణులతో ఉన్న, ఏలకుల కొండలు (కార్డమమ్ హిల్స్), ఆ తరువాత కన్యాకుమారి సమీపంలో ఆర్యన్‌కావు కనుమ దారి, అరల్వైమోజి కనుమదారి ఉన్నాయి. ఈ శ్రేణిని కేరళలో సహ్యాన్ లేదా సాహియాన్ అని పిలుస్తారు.
జలవిద్యుత్, నీటిపారుదల అవసరాల కోసం నదులపై ఆనకట్టలు కట్టారు. ఆ విధంగా వివిధ రాష్ట్రాలలో జలాశయాలు ఏర్పడ్డాయి. రెయిన్బో ట్రౌట్, మహసీర్, కామన్ కార్ప్ వంటి క్రీడా మత్స్యకారులకు ఈ జలాశయాలు నెలవు. [14] పడమటి కనుమల పొడవునా సుమారు 50 ప్రధాన ఆనకట్టలు ఉన్నాయి. [15] ఈ ప్రాజెక్టులలో ప్రముఖమైనవి మహారాష్ట్ర లోని కొయినా, కర్నాటక లోని లింగన్‌మక్కి, శివనసముద్రం, తమిళనాడులోని మెట్టూరు, కేరళలో పైకారా, పరంబికుళం, మలంపుజా, ఇడుక్కి. [13] [16] [17]
పడమటి కనుమలలో ఎత్తును బట్టి, భూమధ్యరేఖ నుండి దూరాన్ని బట్టీ శీతోష్ణస్థితి మారుతుంది. శీతోష్ణస్థితి తేమగా, పల్లపు ప్రాంతాలలో సముద్రపు సామీప్యత కారణంగా ఉష్ణమండలం లాగా ఉంటుంది. ఉత్తరాన 1,500 మీ. కంటే ఎత్తున, దక్షిణాన 2,000 మీ. కంటే ఎత్తునా సమశీతోష్ణ వాతావరణం ఉంటుంది. సగటు వార్షిక ఉష్ణోగ్రత 15 °C (59 °F) ఉంటుంది. కొన్ని భాగాలలో మంచు కురవడం మామూలు. శీతాకాలంలో ఉష్ణోగ్రతలు గడ్డకట్టే స్థానానికి చేరుతాయి. సగటు ఉష్ణోగ్రతలు, దక్షిణాన 20 °C (68 °F) నుండి ఉత్తరాన 24 °C (75 °F) వరకు ఉంటాయి. నైరుతి కనుమలలోని అతి శీతల కాలాలు అత్యధ్క వర్షపాత సమయాలూ ఒక్కసారే ఏర్పడతాయని గమనించారు. [18]
జూన్, సెప్టెంబరు మధ్య వర్షాకాలంలో, నిరాఘతంగా కొనసాగే పడమటి కనుమలు తేమతో నిండిన మేఘాలకు అవరోధంగా పనిచేస్తాయి. వర్షాన్ని మోసుకుని తూర్పు వైపు కదిలే బరువైన మేఘాలు ఈకనుమల వలన పైకి లేవవలసి వస్తుంది. ఈ ప్రక్రియలో అవి వర్షాన్ని గాలి దిశగా కురుస్తాయి. ఈ ప్రాంతంలో వర్షపాతం సగటున 300 సెం.మీ. నుండి 400 సెం.మీ.. ఉంటుంది. అక్కడక్కడా 900 సెం.మీ. వరకు వర్షపాతం ఉంటుంది. పడమటి కనుమలకు తూర్పున ఉన్న ప్రాంతాలు, వర్షచ్ఛాయా ప్రాంతంలో ఉన్నాయి. ఇక్కడ చాలా తక్కువ వర్షపాతం ఉంటుంది (సుమారు 100 సెం.మీ). దీంతో ఫలితంగా అన్ని ప్రాంతాలకూ కలిపి సగటు వర్షపాతం 250 సెం.మీ. ఉంటుంది. ఉత్తర మహారాష్ట్రలోని ప్రాంతాలలో భారీ వర్షాలు కురుస్తాయి. ఆ తరువాత దీర్ఘమైన పొడి కాలాలు ఉంటాయి, భూమధ్యరేఖకు దగ్గరగా ఉన్న ప్రాంతాల్లో తక్కువ వార్షిక వర్షపాతం ఉంటుంది. కానీ సంవత్సరంలో చాలా నెలలు వర్షం పడుతుంది. [18]
సగటు వార్షిక వర్షపాతం [19]
చారిత్రికంగా పడమటి కనుమలు దట్టమైన అడవులతో కప్పబడి ఉన్నాయి. ఇవి స్థానిక గిరిజన ప్రజలకు ఆహారాన్ని, సహజ ఆవాసాలను కల్పించాయి. దీని దుర్గమత్వం వల్ల మైదాన ప్రాంతాల ప్రజలకు ఈ కొండల్లో పంటలు పండించడం, స్థావరాలు నిర్మించడం కష్టమైంది. ఈ ప్రాంతంలో బ్రిటిష్ వారు వచ్చిన తరువాత, వ్యవసాయ తోటలు, కలప కోసం పెద్ద భూభాగాలను క్లియర్ చేసారు. మానవ కార్యకలాపాల కారణంగా పడమటి కనుమలలోని అడవి తీవ్రంగా విచ్ఛిన్నమైంది -ముఖ్యంగా 1860 నుండి 1950 వరకు టీ, కాఫీ, టేకు తోటల కోసం. [20] చెట్లు కొట్టేయడం వలన. అరుదైన, ఎండెమిక్ జీవులు (స్థానీయ -ఇక్కడ మాత్రమే ఉండే, ప్రపంచంలో మరెక్కడా ఉండని జీవులు) మిగతా జీవుల కంటే ఎక్కువగా ప్రతికూలంగా ప్రభావితమవుతాయి, వాటికంటే వేగంగా అంతరించిపోతాయి. ఉష్ణమండల వర్షారణ్యాలు ఇతర ఆవాసాల కంటే చాలా ఎక్కువ ప్రతికూలంగా ప్రభావితమవుతాయి. [21]
ఈ ప్రాంతం అభివృద్ధికి పర్యావరణపరంగా సున్నితమైనది. పర్యావరణ శాస్త్రవేత్త నార్మన్ మైయర్స్ ప్రయత్నాల వలన 1988 లో దీన్ని పర్యావరణ హాట్‌స్పాట్‌గా ప్రకటించారు. ఈ ప్రాంతం భారతదేశం లోని ఐదు శాతం భూమిని కలిగి ఉంది. భారతదేశంలోని అన్ని జాతుల మొక్కలలోనూ 27% (15,000 జాతులలో 4,000) ఇక్కడ ఉన్నాయి. వీటిలో 1,800 ఈ ప్రాంతానికిమాత్రమే చెందినవి. ఈ శ్రేణిలో కనీసం 84 ఉభయచర జాతులు, 16 పక్షి జాతులు, ఏడు క్షీరదాలు, 1,600 పుష్పించే మొక్కలూ ఉన్నాయి. ఇవి ప్రపంచంలో మరెక్కడా కనిపించవు. రక్షిత ప్రాంతాలు 2 సహా బయోస్ఫియరు రిజర్వులు, 13 జాతీయ పార్కులు, అనేక అభయారణ్యాలు కూడా కవర్ నిర్దిష్ట అంతరించిపోతున్న జాతులు, అనేక రిజర్వ్ అడవులు వంటి ఎన్నో పరిరక్షణ ఏర్పాట్లను భారత ప్రభుత్వం చేసింది. వీటన్నిటినీ సంబంధిత రాష్ట్ర అటవీ శాఖలు నిర్వహిస్తాయి. 5,500 చ.కి.మీ. విస్తీర్ణమున్న నీలగిరి బయోస్పియర్ రిజర్వు పడమటి కనుమలలో కెల్లా అతిపెద్ద రక్షిత ప్రాంతం. నాగరాహోల్ లోని సతత హరిత అడవులు, కర్ణాటకలోని బండిపూర్ ఆకురాల్చే అడవులు, వయనాడ్ - కేరళలోని ముకుర్తి, తమిళనాడులోని ముదుమలై నేషనల్ పార్క్ - సత్యమంగళాలు ఈ రిజర్వులో భాగం. [22] కేరళలోని సైలెంట్ వ్యాలీ భారతదేశంలోని ఉష్ణమండల సతత హరిత అడవి యొక్క చివరి భూభాగాలలో ఒకటి. [23] [24]
2011 ఆగస్టు లో, పడమటి కనుమల పర్యావరణ శాస్త్ర నిపుణుల ప్యానెల్ (WGEEP) మొత్తం పడమటి కనుమలను పర్యావరణపరంగా సున్నితమైన ప్రాంతంగా (ESA) గుర్తించింది. దాని వివిధ ప్రాంతాలకు మూడు స్థాయిల పర్యావరణ సున్నితత్వాన్ని కేటాయించింది. [25] పడమటి కనుమల జీవవైవిధ్యం, పర్యావరణ సమస్యలను అంచనా వేయడానికి కేంద్ర పర్యావరణ, అటవీ మంత్రిత్వ శాఖ పర్యావరణ శాస్త్రవేత్త మాధవ్ గాడ్గిల్ నేతృత్వంలో ఒక ప్యానెల్‌ను నియమించింది. [26] గాడ్గిల్ కమిటీ, దాని వారసుడు కస్తూరిరంగన్ కమిటీలు పడమటి కనుమలను రక్షించడానికి సిఫారసులు సూచించాయి. గాడ్గిల్ నివేదిక మరీ పర్యావరణ-అనుకులంగా ఉందని విమర్శించారు. కస్తూరిరంగన్ నివేదిక పర్యావరణ వ్యతిరేకమని ముద్రవేసారు. [27] [28] [29]
పడమటి కనుమలను రక్షిత ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశంగా జాబితా చేయమని 2006 లో, యునెస్కో వారి మ్యాన్ అండ్ ది బయోస్పియర్ ప్రోగ్రాం (మాబ్) కు భారతదేశం దరఖాస్తు చేసింది. [30] 2012 లో, ఈ క్రింది ప్రదేశాలను ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశాలుగా ప్రకటించారు: [31] [32]
పడమటి కనుమలు కనీసం 325 అంతరించిపోతున్న జాతులతో సహా వేల జంతు జాతులకు ఆవాసంగా ఉన్నాయి . [33]
పడమటి కనుమల్లో కనీసం 139 క్షీరద జాతులు ఉన్నాయి. 16 స్థానిక క్షీరదాలలో, 13 ఆపదలో ఉన్నాయి. మొత్తం 32 ఆపదలో ఉన్న జాతులలో, తీవ్ర ప్రమాదంలో ఉన్న మలబార్ పెద్ద మచ్చల సివెట్, అంతరించిపోతున్న సింహం తోక గల మకాక్, నీలగిరి తహర్, బెంగాల్ పులి, భారతీయ ఏనుగులు, భారతీయ చిరుతపులి, నీలగిరి లంగూర్, గౌర్‌లు ఉన్నాయి. [34] [35] [36]
ఈ కొండ శ్రేణులు ముఖ్యమైన వన్యప్రాణుల కారిడార్లు. ప్రాజెక్ట్ ఎలిఫెంట్, ప్రాజెక్ట్ టైగర్ రిజర్వులలో ముఖ్యమైన భాగం. సుందర్బన్స్ వెలుపల పులుల జనాభా అత్యధికంగా పడమటి కనుమలలోనే ఉంది. ఇక్కడ, 21,435 చ.కి.మీ. లలో విస్తరించిన ఏడు జనాభా ప్రాంతాల్లో 336 నుండి 487 పులులున్నాయి. కర్ణాటక, తమిళనాడు, కేరళల్లో ఇవి విస్తరించి ఉన్నాయి. [37] పడమటి కనుమ పర్యావరణ ప్రాంతంలో అతిపెద్ద భారతీయ ఏనుగు జనాభా ఉంది. మొత్తం ఎనిమిది విభిన్న జనాభా సమూహాల్లో 11,000 ఏనుగు లున్నాయి. [38] [39] అంతరించిపోతున్న అంచున ఉన్న నీలగిరి తహర్ కోలుకొని 3,122 జంతువులు అడవిలో ఉన్నట్లు అంచనా. [40] తీవ్రంగా అంతరించిపోతున్న స్థానిక మలబార్ పెద్ద-మచ్చల సివెట్‌లు 250 కంటే తక్కువ వయోజన జీవులున్నాయని అంచనా వేసారు. వయోజనేతర జనాభా 50 కంటే ఎక్కువ ఉండదు. [41] పడమటి కనుమలలో అనేక ప్రాంతాలలో సుమారు 3500 సింహం తోక గల మకాక్లు అక్కడక్కడా ఉన్నాయి. [42]
ఉరోపెల్టిడే అనే పాము కుటుంబం యొక్క ప్రధాన జనాభా ఈ ప్రాంతానికి పరిమితమైంది. [43] పలు విలక్షణ సరీసృపాల ప్రజాతులు ఇక్కడ కనిపిస్తాయి. వీటిలో కేన్‌ తాబేలు, వైజయచెలిస్ సిల్వాటికా, సాలియాఅ, రిస్టెల్లా, కేస్ట్లియా వంటి బల్లులు, మెలానోఫిడియం, ప్లెక్టురస్, టెరెట్రూరస్, ప్లాటిప్లెక్టూరస్, జైలోఫిస్, రాబ్‌డ్రాప్స్ వంటి పాములు మొదలైనవి ఉన్నాయి. జాతుల-స్థాయి స్థానికత (ఎండెమిజం) ఇక్కడ చాలా ఎక్కువ. ఇక్కడ ఉన్న దాదాపు అన్ని ప్రజాతుల లోనూ ఇది సాధారణమే. ఎక్కువగా దాగి ఉండే స్థానిక సరీసృపాలలో చారల పగడపు పాము, మలబార్ పిట్ వైపర్, పెద్ద-స్కేల్ పిట్వైపర్, గుర్రపుడెక్క పిట్వైపర్ వంటి విషపూరిత పాములు ఉన్నాయి. ఈ ప్రాంతంలో మగ్గర్ మొసళ్ళు గణనీయంగా ఉన్నాయి. [44]
పడమటి కనుమల లోని ఉభయచరాలు వైవిధ్యమైనవి, ప్రత్యేకమైనవి, 179 ఉభయచర జాతులలో 80% కంటే ఎక్కువ పర్వతాల వర్షారణ్యాలకు చెందినవి. [45] అంతరించిపోతున్న ఊదా కప్పను 2003 లో కనుగొన్నారు. [46] అనేక కుటుంబాల కప్పలు - మైక్రిక్సాలస్, ఇండిరానా, నైక్టిబాట్రాకస్ ప్రజాతులకు చెందినవి - ఇక్కడి స్థానీయత ఉన్నాయి. స్థానీయ ప్రజాతుల్లో పెడోస్టైబ్స్, ఘాటీఫ్రైన్, జాంత్రోఫ్రైన్ ఉన్నాయి.,ఘటిక్సలస్, మెర్కురానా, బెడ్డోమిక్సలస్ వంటి ఆర్బోరియల్ కప్పలు; మెలనోబాట్రాచస్ వంటి మైక్రోహైలిడ్లు కూడా ఇక్కడ స్థానియత ఉన్న ప్రజాతులే. 2005 లో పడమటి కనుమలకు చెందిన కొత్త కప్ప జాతులు వివరించబడ్డాయి. ఇటీవల ఒక కొత్త జాతి, మిస్టిసెల్లస్ ప్రజాతి లోది, మోనోటైప్ కనుగొనబడింది. [47] [48] ఈ ప్రాంతం అనేక సేసీలియన్ జాతులకు నిలయంగా ఉంది.
2004 నాటికి, పడమటి కనుమల్లో 288 మంచినీటి చేపలను గుర్తించారు. వీటిలో 35 ఉప్పునీటిలో కూడా పెరిగేవి.[11] అప్పటి నుండి అనేక కొత్త జాతులను వివరించారు..[49][50] పడమటి కనుమలకు మాత్రమే స్థానీయమైన జాతులు 118, ప్రజాతులు 13 ఉన్నాయి..[51]
పడమటి కనుమల దక్షిణ భాగంలో ఉత్తరాన కంటే ఎక్కువ చేపల సమృద్ధి ఉంది, [51] అత్యధికంగా చలాకుడి నదిలో ఉన్నాయి. ఇక్కడొక్కచోటనే 98 జాతుల చేపలున్నాయి. [52] అధిక జాతుల సంఖ్య కలిగిన ఇతర నదులలో పెరియార్, భరతాపుజా, పంబా, చలియార్, అలాగే కావేరి, పంబార్, భవానీ, కృష్ణ నదుల అప్‌స్ట్రీమ్ ఉపనదులు ఉన్నాయి. [51] అత్యధిక జాతులు ఉన్న కుటుంబాలు - సిప్రినిడ్స్ (72 జాతులు), హిల్ స్ట్రీమ్ లోచెస్ (34 జాతులు; రాతి లోచ్లతో సహా, ఇప్పుడు ఒక ప్రత్యేక కుటుంబంగా పరిగణించబడుతున్నాయి), బాగ్రిడ్ క్యాట్ ఫిష్ (19 జాతులు), సిసోరిడ్ క్యాట్ ఫిష్ (12 జాతులు). [11] [51] [52] ఈ ప్రాంతం డెనిసన్ (లేదా రెడ్ లైన్ టార్పెడో) బార్బ్, [53] పుచ్చకాయ బార్బ్, అనేక జాతుల డాకిన్సియా బార్బ్స్, జీబ్రా లోచ్, హోరాబాగ్రస్ క్యాట్ ఫిష్, మరగుజ్జు పఫర్ ఫిష్, మరగుజ్జు మలబార్ పఫర్ ఫిష్ వంటి అనేక రంగురంగుల అలంకార చేపలకు నిలయం . [54] ఈ నదులు ఓస్టియోబ్రామా బకేరీకి, మలబార్ స్నేక్ హెడ్, మలబార్ మహాసీర్ వంటి పెద్ద జాతులకూ ఆవాస స్థావరం. [55] [56] కొన్ని భూగర్భ జీవితానికి అనుగుణంగా ఉంటాయి, వీటిలో, కొన్ని మోనోప్టెరస్ స్వాంపీల్స్, [57], క్యాట్ ఫిష్ హోరాగ్లానిస్, క్రిప్టోగ్లానిస్ ఉన్నాయి . [58]
ఐయుసిఎన్ ప్రకారం, పడమటి కనుమల నుండి 97 మంచినీటి చేప జాతులు 2011 లో ఆపదలో ఉన్నట్లు పరిగణించబడ్డాయి. వీటిలో 12 ప్రమాదకరమైన, 54 అంతరించిపోతున్న, 31 వల్నరబుల్ గా ఉన్నాయి. [51] వీటిలో ఒకటి ( టోర్ ఖుద్రీ ) మినహా మిగిలినవి పడమటి కనుమలకు స్థానీయమైనవి. ఈ ప్రాంతం నుండి అదనంగా 26 జాతులను డేటా కొరతగా పరిగణిస్తున్నారు (ప్రస్తుతం వాటి స్థితి అస్పష్టంగా ఉంది). నివాస ప్రాంతాన్ని కోల్పోవడం, కానీ అతిగా పట్టడం, కొత్త జాతులను ప్రవేశపెట్టడం ప్రాథమికమైన ఆపదలు. [51]
పడమటి కనుమల్లో కనీసం 508 పక్షి జాతులు ఉన్నాయి. కర్ణాటకలోని ఐదువందల జాతుల పక్షుల్లో చాలావరకు పడమటి కనుమల ప్రాంతానికి చెందినవే. [59] [60] పడమటి కనుమలల్లో కనీసం 16 జాతుల స్థానీయ పక్షులు ఉన్నాయి, వీటిలో అంతరించిపోతున్న రూఫస్-బ్రెస్ట్ లాఫింగ్‌ట్రష్, వల్నరబుల్‌గా ఉన్న నీలగిరి వుడ్-పావురం, తెల్లటి బొడ్డు షార్ట్‌వింగ్, విస్తృత తోక గల గడ్డి పక్షులు, ప్రమాదానికి దగ్గరలో ఉన్న బూడిద-రొమ్ముల నవ్వులత్రష్, నలుపు రూఫస్ ఫ్లైక్యాచర్, నీలగిరి ఫ్లైక్యాచర్, నీలగిరి పిపిట్, అతి తక్కువ ఆందోళన కలిగిస్తున్న మలబార్ (నీలిరంగు) పారాకీట్, మలబార్ గ్రే హార్న్బిల్, వైట్-బెల్లీడ్ ట్రీపీ, గ్రే-హెడ్ బల్బుల్, రూఫస్ బాబ్లర్, వయనాడ్ లాఫింగ్ థ్రష్, వైట్-బెల్లీ బ్లూ-ఫ్లైక్యాచర్ క్రిమ్సన్-బ్యాక్డ్ సన్‌బర్డ్ లు ఉన్నాయి [61]
పడమటి కనుమలలో లభించే 7,402 జాతుల పుష్పించే మొక్కలలో, 5,588 జాతులు స్థానీయ లేదా స్వదేశీవి, 376 ఎక్సోటిక్; 1,438 జాతులను సాగు చేసేవి లేదా అలంకరణ కోసం పండించేవి. దేశీయ జాతులలో, 2,253 జాతులు భారతదేశానికి చెందినవి. వాటిలో 1,273 జాతులు ప్రత్యేకంగా పడమటి కనుమలకే పరిమితమైనవి. 593 ధ్రువీకరించబడిన ఉపజాతులు, రకాలు కాకుండా; 66 జాతులు, 5 ఉపజాతులు, 14 రకాల సందేహాస్పదమైనవి కూడా ఉన్నాయి. పుష్పించే మొక్కలకు చెందిన మొత్తం 8,080 టాక్సాలున్నాయి . [62]
↑ 11.0 11.1 11.2 Dahanukar, N.; Raut, R.; Bhat, A. (2004). "Distribution, endemism and threat status of freshwater fishes in the Western Ghats of India". Journal of Biogeography. 31 (1): 123–136. doi:10.1046/j.0305-0270.2003.01016.x.
↑ 13.0 13.1 Error on call to మూస:cite web: Parameters url and title must be specified
↑ 18.0 18.1 Ranjit Daniels, R.J.. Biodiversity of the Western Ghats – An Overview. Wildlife Institute of India.
↑ Madhav Gadgil (2012-08-31). "Report of the Western Ghats Ecology Expert Panel" (PDF). Part 1. Ministry of Environment and Forests, Government of India: summary XIX. Archived from the original (PDF) on 20 సెప్టెంబర్ 2015. Retrieved 4 May 2012. Cite journal requires |journal= (help)
↑ మూస:Cite iucn Database entry includes justification for why this species is endangered
↑ మూస:Cite iucn
↑ Molur S; D Brandon-Jones; W Dittus; A. Eudey; A. Kumar; M. Singh; M.M. Feeroz; M. Chalise & P. Priya (2003). "Status of South Asian Primates: Conservation Assessment and Management Plan (C.A.M.P.) Workshop Report, 2003". Zoo Outreach Organization/CBSG-South Asia, Coimbatore. Cite journal requires |journal= (help)
↑ Radhakrishnan, C; K.C. Gopi & K.P. Dinesh (2007). "Zoogeography of Nasikabatrachus sahyadrensis Biju and Bossuyt (Amphibia: Anura; Nasikabatrachidae) in the Western Ghats, India". Records of the Zoological Survey of India. 107: 115–121.
↑ 51.0 51.1 51.2 51.3 51.4 51.5 Molur, M.; Smith, K.G.; Daniel, B.A. & Darwall, W.R.T. (2011). The status and distribution of freshwater biodiversity in the Western Ghats, India (PDF). IUCN Red List of Threatened Species – Regional Assessment. ISBN 978-2-8317-1381-6.
↑ 52.0 52.1 Raghavan; Prasad; Ali; Pereira (2008). "Fish fauna of Chalakudy River, part of Western Ghats biodiversity hotspot, Kerala, India: patterns of distribution, threats and conservation needs". Biodiversity and Conservation. 17 (13): 3119–3131. doi:10.1007/s10531-007-9293-0.
↑ Silas; et al. (2005). "Indian Journal of Fisheries". 52 (2): 125–140. Cite journal requires |journal= (help)
(padamati kanuma nundi daarimaarpu chendindi)
padamati kanumalu bhaarata dweepakalpapu paschima teeraaniki samaantaramgaa, kerala, tamilanadu, karnaataka, gova, maharashtra, gujarat rashtralalo vistarinchi unna parvata shreni. [1] veetini sahyadri ani kuudaa pilustaaru. 1,40,000 cha.ki.mee. vistiirnamlo unna ee parvata shreni unesco prapancha vaarasatva pradesam. jeeva vaividhyaaniki sambandhinchi, prapanchamloni enimidi "hatest hat-spats" loo okati. [2] [3] deenini konnisaarlu grate escarpment af india ani pilustaaru. [4] desamloni vrukshajaalam, jantujaalaallo chala bhagam ikkada undi. veetilo chala jaatulu bhaaratadesamlo matrame kanipistaayi. [5] unesco prakaaram, padamati kanumalu himalayala kante paatavi. vesavi chivaralo nairuti disalo vache varshaanni mosukoche ruthupavanaala gaalulanu addaginchadam dwara ivi bhaarateeya ruthupavana vaataavarana namuunaalanu prabhaavitam chestayi. [1] ee shreni dakkan peethabhoomi paschima anchuna uttaram nundi dakshinaaniki velutundi. arabia samudra teeram venta samaantaramgaa vyaapinchi, sannati teera maidaanaanni, dakkanu peethabhoominee vaeru chestayi. ee teeramaidaana praantaanni konkan ani antaaru. jaateeya udyaanavanaalu, vanyapraanula abhayaaranyaalu, rizerv adavulatho sahaa padamati kanumalalo mottam muppai tommidi praantaalanu 2012 loo prapancha vaarasatva pradesaalugaa gurtinchaaru. ee pradesaalu keralalo iravai, karnaatakalo padi, tamilanaadulo aidu, maharashtralo naalugu unnaayi. [6] [7]
ee shreni tapatii nadiki dakshinamgaa gujarat loni songadh pattanam sameepamlo praarambhamavutundi. maharashtra, gova, karnataka, kerala, tamilanadu rashtrala gunda sumaru 1,600 ki.mee. podavuna vistarinchi unnaayi. bharatadesam yokka dakshina kosana, tamilanaadulo swamithop vadda maruntuvajnamalai vadda mugustaayi. ee kondalu 1,60,000 cha.ki.mee vistiirnamlo vyaapinchi unnaayi. bhaaratadesamlo daadaapu 40u pariivaahakapraantaanni kavar chese nadulu padamati kanumallone pudutunnaayi. padamati kanumalu nairuti ruthupavanaala gaalulanu dakkan peethabhoomiki rakunda nirodhistaayi. veeti sagatu ettu 1,200 meetarlu. [8]
ee praantam prapanchamloni padi "hatest biodiversity haatispaatlalo " okati. padamati kanumallo 7,402 jaatula pushpinche mokkalu, 1,814 jaatula pushpinchani mokkalu, 139 ksheerada jaatulu, 508 pakshi jaatulu, 179 ubhayachara jaatulu, 6,000 keetakaalu, 290 manchineeti chepa jaatuluu unnaayi. ippati varakuu kanugonani aneka jaatulu padamati kanumalalo undavacchani bhaavistunnaaru. padamati kanumalalo kaneesam 325 antarinchipotunna jaatulu unnaayi. [9] [10] [11]
15 kotla samvatsaraala kritam gondwana super khandam vidipoyina samayamlo avi erpaddayani bhougolika aadhaaraalu suuchistunnaayi.10 nundi 8 kotla samvatsaraala kritaala praantamlo, madagaskar nundi vidipoyina taruvaata, bhaaratadesapu paschima teeram unikiloki vachindani bhuubhoutika aadhaaraalu suuchistunnaayi. vidipoyina taruvaata, bhaaratadesapu paschima teeram 1,000 meaterla ettaina aakasmika kondagaa kanipistundi . [12] kondalalo kanipinche pradhaana shila basalt. idhi 3 kilometerla mandaana untundi. itara raati rakalu: charnochites, granite nees, khondalits, leptinites, metamarphic neeselu, sunnapuraayi, inupa khanisam, dolarites, antrasites. dakshina kondalalo avashesha laterite, baxite khanijalu kuudaa kanipistaayi.
padamati kanumalu, arabia samudraala madhya sannani teera maidanam undi. deeni uttara bhaagaanni konkan ani pilustaaru. madhya bhaagaanni kanara ani, dakshina bhaagaanni malabar any pilustaaru. maharashtralo ghatseeku thoorpuna unna parvata praantaanni desh ani pilustaaru, madhya karnaatakalo kanumalaku thoorpuna unna parvata praantaalanu malenadu ani pilustaaru. [13] ee shrenini maharashtra, karnatakallo sahyadri ani pilustaaru. tamilanaadulooni neelagiri parvataala vadda padamati kanumalu thoorpu kanumalu kalustaayi. neelagiri kondalu aagneya karnaatakalooni biligiriranga kondalanu shevaroilatho, tirumala kondalatho kaluputaayi. palghat gyapnuku dakshinaana paschima tamilanadu, keralallo annaamalai kondalunnayi. marinta dakshinaaniki chinna shrenulatho unna, elakula kondalu (cardamam hills), aa taruvaata kanyakumari sameepamlo aaryankaavu kanuma daari, aralvaimoji kanumadari unnaayi. ee shrenini keralalo sahyan leda sahian ani pilustaaru.
jalavidyut, neetipaarudala avasaraala kosam nadulapai aanakattalu kattaru. aa vidhamgaa vividha rashtralalo jalaasayaalu erpaddai. rainbo trout, mahaseer, kaman carp vanti creeda matsyakaarulaku ee jalaasayaalu nelavu. [14] padamati kanumala podavuna sumaru 50 pradhaana aanakattalu unnaayi. [15] ee praajectulalo pramukhamainavi maharashtra loni koina, karnataka loni linganmekki, sivanasamudram, tamilanaadulooni mettooru, keralalo paikara, parambikulam, malampuja, idukki. [13] [16] [17]
padamati kanumalalo ettunu batti, bhoomadhyarekha nundi dooraanni butty sheetoshnasthiti maarutundi. sheetoshnasthiti temagaa, pallapu praantaalalo samudrapu saameepyata kaaranamgaa ushnamandalam laga untundi. uttaraana 1,500 mee. kante ettuna, dakshinaana 2,000 mee. kante ettunaa samasheethoshna vaataavaranam untundi. sagatu vaarshika ushnograta 15 uC (59 uF) untundi. konni bhaagaalalo manchu kuravadam maamuulu. sheethaakaalamlo ushnogratalu gaddakatte sthaanaaniki cherutaayi. sagatu ushnogratalu, dakshinaana 20 uC (68 uF) nundi uttaraana 24 uC (75 uF) varaku untaayi. nairuti kanumalaloni athi sheetala kaalaalu atyadhka varshapaata samayalu okkasare erpadatayani gamaninchaaru. [18]
joon, septembaru madhya varshaakaalamlo, niraaghatamgaa konasage padamati kanumalu tematho nindina meghaalaku avarodhamgaa panichestaayi. varshaanni mosukuni thoorpu vaipu kadile baruvaina meghaalu eekanumala valana paiki levavalasi vastundi. ee prakriyalo avi varshaanni gaali disagaa kurustaayi. ee praantamlo varshapaatam sagatuna 300 sem.mee. nundi 400 sem.mee.. untundi. akkadakkada 900 sem.mee. varaku varshapaatam untundi. padamati kanumalaku thoorpuna unna praantaalu, varshachchaayaa praantamlo unnaayi. ikkada chala takkuva varshapaatam untundi (sumaru 100 sem.mee). deentho phalitamgaa anni praantaalakuu kalipi sagatu varshapaatam 250 sem.mee. untundi. uttara mahaaraashtralooni praantaalalo bhari varshaalu kurustaayi. aa taruvaata deerghamaina podi kaalaalu untaayi, bhoomadhyarekhaku daggaragaa unna praantaallo takkuva vaarshika varshapaatam untundi. cony samvatsaramlo chala nelalu varsham padutundi. [18]
sagatu vaarshika varshapaatam [19]
chaaritrikamgaa padamati kanumalu dattamaina adavulatho kappabadi unnaayi. ivi sthaanika girijana prajalaku aahaaraanni, sahaja aavaasaalanu kalpinchaayi. deeni durgamatvam valla maidaana praantaala prajalaku ee kondallo pantalu pandinchadam, sthaavaraalu nirminchadam kashtamaindi. ee praantamlo british vaaru vachina taruvaata, vyavasaaya thotalu, kalapa kosam pedda bhuubhaagaalanu clier chesaru. manava karyakalapala kaaranamgaa padamati kanumalaloni adavi teevramgaa vichchinnamaindi -mukhyamgaa 1860 nundi 1950 varaku t, coffy, teku thotala kosam. [20] chetlu kotteyadam valana. arudaina, endemic jeevulu (sthaaneeya -ikkada matrame unde, prapanchamlo marekkada undani jeevulu) migata jeevula kante ekkuvagaa pratikuulamgaa prabhaavitamavutaayi, vatikante vegamgaa antarinchipotaayi. ushnamandala varshaaranyaalu itara aavaasaala kante chala ekkuva pratikuulamgaa prabhaavitamavutaayi. [21]
ee praantam abhivruddhiki paryaavaranaparamgaa sunnitamainadi. paryaavarana saastravetta narman myears prayatnaala valana 1988 loo deenni paryaavarana hatyspatega prakatinchaaru. ee praantam bharatadesam loni aidu saatam bhoomini kaligi undi. bhaaratadesamlooni anni jaatula mokkalaloonuu 27u (15,000 jaatulalo 4,000) ikkada unnaayi. veetilo 1,800 ee praantaanikimaatrame chendinavi. ee shrenilo kaneesam 84 ubhayachara jaatulu, 16 pakshi jaatulu, edu ksheeradaalu, 1,600 pushpinche mokkaluu unnaayi. ivi prapanchamlo marekkada kanipinchavu. rakshita praantaalu 2 sahaa biosphieru rijarvulu, 13 jaateeya paarkulu, aneka abhayaaranyaalu kuudaa kavar nirdishta antarinchipotunna jaatulu, aneka rizerv adavulu vanti enno parirakshana erpaatlanu bhaarata prabhutvam chesindi. veetannitinii sambandhita rashtra atavi saakhalu nirvahistaayi. 5,500 cha.ki.mee. vistiirnamunna neelagiri biospier rijarvu padamati kanumalalo kella atipedda rakshita praantam. nagarahol loni satata harita adavulu, karnaatakalooni bandipur aakuraalche adavulu, vayanad - keralaloni mukurti, tamilanaadulooni mudumalai neshanal park - satyamangalaalu ee rijarvulo bhagam. [22] keralaloni silent vyali bhaaratadesamlooni ushnamandala satata harita adavi yokka chivari bhuubhaagaalaloo okati. [23] [24]
2011 aagastu loo, padamati kanumala paryaavarana saastra nipunula pyanel (WGEEP) mottam padamati kanumalanu paryaavaranaparamgaa sunnitamaina praantamgaa (ESA) gurtinchindi. daani vividha praantaalaku moodu sthaayila paryaavarana sunnitatvaanni ketayinchindi. [25] padamati kanumala jeevavaividhyam, paryaavarana samasyalanu anchana veyadaaniki kendra paryaavarana, atavi mantritva saakha paryaavarana saastravetta madhav gadgil netrutvamlo oka pyaanelnu niyaminchindi. [26] gadgil commity, daani vaarasudu kasturirangan kamiteelu padamati kanumalanu rakshinchadaaniki sifaarasulu suuchimchaayi. gadgil nivedika mari paryaavarana-anukulamgaa undani vimarsinchaaru. kasturirangan nivedika paryaavarana vyatirekamani mudravesaaru. [27] [28] [29]
padamati kanumalanu rakshita prapancha vaarasatva pradesamgaa jabita cheyamani 2006 loo, unesco vaari man and dhi biospier program (mab) ku bharatadesam darakhastu chesindi. [30] 2012 loo, ee krindi pradesaalanu prapancha vaarasatva pradesaalugaa prakatinchaaru: [31] [32]
padamati kanumalu kaneesam 325 antarinchipotunna jaatulato sahaa vela jantu jaatulaku aavaasamgaa unnaayi . [33]
padamati kanumallo kaneesam 139 ksheerada jaatulu unnaayi. 16 sthaanika ksheeradaalalo, 13 aapadalo unnaayi. mottam 32 aapadalo unna jaatulalo, teevra pramaadamlo unna malabar pedda machala sivet, antarinchipotunna simham thoka gala makak, neelagiri tahar, bengal puli, bhaarateeya enugulu, bhaarateeya chirutapuli, neelagiri langur, gourlu unnaayi. [34] [35] [36]
ee konda shrenulu mukhyamaina vanyapraanula kaaridaarlu. praject elifent, praject tiger rijarvulalo mukhyamaina bhagam. sundarbans velupala pulula janabha atyadhikamgaa padamati kanumalalone undi. ikkada, 21,435 cha.ki.mee. lalo vistarinchina edu janabha praantaallo 336 nundi 487 pululunnayi. karnaataka, tamilanadu, keralallo ivi vistarinchi unnaayi. [37] padamati kanuma paryaavarana praantamlo atipedda bhaarateeya enugu janabha undi. mottam enimidi vibhinna janabha samuuhaallo 11,000 enugu lunnai. [38] [39] antarinchipotunna anchuna unna neelagiri tahar kolukoni 3,122 jantuvulu adavilo unnatlu anchana. [40] teevramgaa antarinchipotunna sthaanika malabar pedda-machala sivetelu 250 kante takkuva vayojana jeevulunnaayani anchana vesaaru. vayojanetara janabha 50 kante ekkuva undadu. [41] padamati kanumalalo aneka praantaalalo sumaru 3500 simham thoka gala makaaklu akkadakkada unnaayi. [42]
uropeltide ane paamu kutumbam yokka pradhaana janabha ee praantaaniki parimitamaindi. [43] palu vilakshana sareesrupaala prajaatulu ikkada kanipistaayi. veetilo keni taabelu, vaijayachelis silwatica, saliaha, restella, castlia vanti ballulu, melanophidium, plecturus, terretrus, platiplectorus, jailophis, rabedrops vanti paamulu modalainavi unnaayi. jaatula-sthaayi sthaanikata (endemism) ikkada chala ekkuva. ikkada unna daadaapu anni prajaatula lonoo idhi saadhaaraname. ekkuvagaa daagi unde sthaanika sareesrupaalalo chaarala pagadapu paamu, malabar pit viper, pedda-scale pitwaiper, gurrapudekka pitwaiper vanti vishapuurita paamulu unnaayi. ee praantamlo maggar mosallu gananeeyamgaa unnaayi. [44]
padamati kanumala loni ubhayacharaalu vaividhyamainavi, pratyekamainavi, 179 ubhayachara jaatulalo 80u kante ekkuva parvataala varshaaranhyaalaku chendinavi. [45] antarinchipotunna oodhaa kappanu 2003 loo kanugonnaru. [46] aneka kutumbala kappalu - micricsalus, indirana, nictibatracus prajaatulaku chendinavi - ikkadi sthaaneeyata unnaayi. sthaaneeya prajaatullo pedostibes, ghatifrine, jantrophrine unnaayi.,ghatiksalas, merkurana, beddomicsals vanti arborial kappalu; melanobatrachas vanti microhylidlu kuudaa ikkada sthaaniyata unna prajaatule. 2005 loo padamati kanumalaku chendina kotta kappa jaatulu vivarinchabaddaayi. iteevala oka kotta jaati, misticellus prajaati lodi, monotype kanugonabadindi. [47] [48] ee praantam aneka sacelian jaatulaku nilayamgaa undi.
2004 naatiki, padamati kanumallo 288 manchineeti chepalanu gurtinchaaru. veetilo 35 uppuneetilo kuudaa perigevi.[11] appati nundi aneka kotta jaatulanu vivarinchaaru..[49][50] padamati kanumalaku matrame sthaaneeyamaina jaatulu 118, prajaatulu 13 unnaayi..[51]
padamati kanumala dakshina bhaagamlo uttaraana kante ekkuva chepala samruddhi undi, [51] atyadhikamgaa chalakudi nadilo unnaayi. ikkadokkachotane 98 jaatula chepalunnayi. [52] adhika jaatula sankhya kaligina itara nadulalo periar, bharatapuja, pamba, chaliar, alaage kaveri, pambar, bhawani, krishna nadula upmestreem upanadulu unnaayi. [51] atyadhika jaatulu unna kutumbaalu - siprinids (72 jaatulu), hill stream loches (34 jaatulu; raati lochlatho sahaa, ippudu oka pratyeka kutumbamgaa pariganinchabadutunnaayi), bagrid cat fish (19 jaatulu), sisorid cat fish (12 jaatulu). [11] [51] [52] ee praantam denison (leda red line tarpedo) barb, [53] puchchakaaya barb, aneka jaatula dacinsia barbs, jeebra loch, horabagras cat fish, maragujju puffer fish, maragujju malabar puffer fish vanti aneka rangurangula alankara chepalaku nilayam . [54] ee nadulu ostiobrama bakereeki, malabar snake head, malabar mahasir vanti pedda jaatulakuu aavasa sthaavaram. [55] [56] konni bhugarbha jeevitaaniki anugunamgaa untaayi, veetilo, konni monopterus swampeels, [57], cat fish horaglanis, criptoglanis unnaayi . [58]
iusn prakaaram, padamati kanumala nundi 97 manchineeti chepa jaatulu 2011 loo aapadalo unnatlu pariganinchabaddaayi. veetilo 12 pramaadakaramaina, 54 antarinchipotunna, 31 valnarable gaa unnaayi. [51] veetilo okati ( tor khudri ) minaha migilinavi padamati kanumalaku sthaaneeyamainavi. ee praantam nundi adanamgaa 26 jaatulanu data koratagaa pariganistunnaaru (prastutam vaati sthiti aspashtamgaa undi). nivasa praantaanni kolpovadam, cony atigaa pattadam, kotta jaatulanu pravesapettadam praathamikamaina aapadalu. [51]
padamati kanumallo kaneesam 508 pakshi jaatulu unnaayi. karnaatakalooni aiduvandala jaatula pakshullo chaalaavaraku padamati kanumala praantaaniki chendinave. [59] [60] padamati kanumalallo kaneesam 16 jaatula sthaaneeya pakshulu unnaayi, veetilo antarinchipotunna roofus-brest lafingeatrash, valnarabulnegaa unna neelagiri vud-pavuram, tellati boddu sharteming, vistruta thoka gala gaddi pakshulu, pramaadaaniki daggaralo unna boodida-rommula navvulatrash, nalupu roofus flicature, neelagiri flicature, neelagiri pipit, athi takkuva aandolana kaligistunna malabar (neelirangu) parachet, malabar gray harnbill, white-belleed treepy, gray-head balbul, roofus bablar, vayanad laffing thrash, white-belley bloo-flicature crimson-backed sunmberd lu unnaayi [61]
padamati kanumalalo labhinche 7,402 jaatula pushpinche mokkalalo, 5,588 jaatulu sthaaneeya leda swadesheevi, 376 exotic; 1,438 jaatulanu saagu chesevi leda alankarana kosam pandinchevi. desheeya jaatulalo, 2,253 jaatulu bhaaratadesaaniki chendinavi. vaatilo 1,273 jaatulu pratyekamgaa padamati kanumalake parimitamainavi. 593 dhruveekarinchabadina upajaatulu, rakalu kakunda; 66 jaatulu, 5 upajaatulu, 14 rakala sandehaaspadamainavi kuudaa unnaayi. pushpinche mokkalaku chendina mottam 8,080 taxalunnayi . [62]
u 11.0 11.1 11.2 Dahanukar, N.; Raut, R.; Bhat, A. (2004). "Distribution, endemism and threat status of freshwater fishes in the Western Ghats of India". Journal of Biogeography. 31 (1): 123–136. doi:10.1046/j.0305-0270.2003.01016.x.
u 13.0 13.1 Error on call to muusa:cite web: Parameters url and title must be specified
u 18.0 18.1 Ranjit Daniels, R.J.. Biodiversity of the Western Ghats – An Overview. Wildlife Institute of India.
u Madhav Gadgil (2012-08-31). "Report of the Western Ghats Ecology Expert Panel" (PDF). Part 1. Ministry of Environment and Forests, Government of India: summary XIX. Archived from the original (PDF) on 20 september 2015. Retrieved 4 May 2012. Cite journal requires |journal= (help)
u muusa:Cite iucn Database entry includes justification for why this species is endangered
u muusa:Cite iucn
u Molur S; D Brandon-Jones; W Dittus; A. Eudey; A. Kumar; M. Singh; M.M. Feeroz; M. Chalise & P. Priya (2003). "Status of South Asian Primates: Conservation Assessment and Management Plan (C.A.M.P.) Workshop Report, 2003". Zoo Outreach Organization/CBSG-South Asia, Coimbatore. Cite journal requires |journal= (help)
u Radhakrishnan, C; K.C. Gopi & K.P. Dinesh (2007). "Zoogeography of Nasikabatrachus sahyadrensis Biju and Bossuyt (Amphibia: Anura; Nasikabatrachidae) in the Western Ghats, India". Records of the Zoological Survey of India. 107: 115–121.
u 51.0 51.1 51.2 51.3 51.4 51.5 Molur, M.; Smith, K.G.; Daniel, B.A. & Darwall, W.R.T. (2011). The status and distribution of freshwater biodiversity in the Western Ghats, India (PDF). IUCN Red List of Threatened Species – Regional Assessment. ISBN 978-2-8317-1381-6.
u 52.0 52.1 Raghavan; Prasad; Ali; Pereira (2008). "Fish fauna of Chalakudy River, part of Western Ghats biodiversity hotspot, Kerala, India: patterns of distribution, threats and conservation needs". Biodiversity and Conservation. 17 (13): 3119–3131. doi:10.1007/s10531-007-9293-0.
u Silas; et al. (2005). "Indian Journal of Fisheries". 52 (2): 125–140. Cite journal requires |journal= (help)