వృత్తి ఆధునీకరణ - ఉపాధికల్పన | నేటి వ్యాసం | www.NavaTelangana.com
సమాజంలోని అత్యంత ముఖ్యమైన సేవా వృత్తు ల్లో రజకవృత్తి కూడా ఒకటి. ప్రాచీన కాలం నుంచి ఈ వృత్తికి ఎనలేని ప్రాధాన్యత ఉంది. నేడు రజక వృత్తి లాండ్రీ, వాషింగ్‌, ఐరన్‌ వంటి పనులు అధునాతనను సంతరించు కుంటున్నది. అనేక కార్పొరేటు కంపెనీలు ఈ వృత్తిలోకి ప్రవేశించి, వేల కోట్లు ఆర్జిస్తున్నాయి. అయిన ప్పటికీ, తరతరాలుగా వృత్తిని నమ్ముకుని ఉన్నవారు మాత్రం ఇంకా పేదరికంలోనే మగ్గుతున్నారు. అవిద్య, పేదరికం, వెనుకబాటుతనం కారణంగా వారు వృత్తిలో వచ్చే మార్పులను అందిపుచ్చుకోలేకపోతున్నారు. తద్వారా మరింత దారిద్య్రంలోకి నెట్టివేయబడుతున్నారు.
తెలంగాణ రాష్ట్రం ఆవిర్భవించిన తరువాత అనేక వృత్తులకు చేయూతనిచ్చి, వారి అభ్యున్నతికి తోడ్పాటు అందిస్తోంది. ఇప్పటికే గొల్ల, కురుమ, చేనేత, మత్స్యకారులు, కల్లుగీత వృత్తుల వారికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అండగా ఉంటూ, ఆయా వృత్తుల ఎదుగుదలకు ఆర్థికపరంగా, ఇతర విధాలుగా తగు సహాయం అందిస్తోంది. అలాంటి సహాయం రజకులకు కూడా అందించాలని కోరుతున్నారు.
రాష్ట్ర ప్రభుత్వం 2014లో నిర్వహించిన సమగ్ర కుటుంబ సర్వే ప్రకారం తెలంగాణలో 10 లక్షల మందికి పైగా రజకులు ఉన్నారు. వీరిలో ఇప్పటికీ 95శాతానికి పైగా పేదరికంలోనే మగ్గుతున్నారు. నూటికి 90మంది రజక వృత్తి మీదే ఆధారపడి జీవిస్తున్నారు. అయితే వృత్తిపరంగా ఎటువంటి ఆర్థికపరమైన మెరుగుదల లేకపోవడం వలన అన్ని విధాలుగా సమాజంలో వెనుకబడిపోయి, అణచివేతకు, దోపిడికీ, వివక్షకు గురవుతున్నారు. అవకాశాలను కూడా అందుకోలేకపోతున్నారు. జనాభా పరంగా పెద్దసంఖ్యలో ఉన్నప్పటికీ, చదువుల్లో వెనకబడి ఉండటం, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం అసలు లేకపోవడం వలన సమస్యలు వెలుగులోకి రావడం లేదు.
1982లో స్థాపించిన మొట్టమొదటి ఫెడరేషన్‌ రాష్ట్రంలోనే మొదటి రజక ఫెడరేషన్‌. దీని లక్ష్యాలు ఐదు. 1. వృత్తి ఆధునీకరణ, 2. ఉపాధి, 3. నూతన పనిముట్లు, 4. వృత్తి శిక్షణ, 5. అధునాతన దోభీఘాట్లు పై లక్ష్యాలను ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని ప్రభుత్వాలు కొన్ని మాత్రమే అరకొరగా అమలు చేశారు. నేడు తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడిన తర్వాత ఫెడరేషన్లను నిర్లక్ష్యానికి గురిచేస్తున్నారు. పాలకవర్గాన్ని ఏర్పాటు చేయలేదు. నిధుల కేటాయింపుల్లో వివక్ష కొనసాగుతున్నది.
క్రితం రెండు బడ్జెట్‌(2017-18, 2018-19)లో రూ.500 కోట్లు వాషర్‌మెన్‌ కో ఆపరేటివ్‌ ఫెడరేషన్‌కు కేటాయించినప్పటికీ, వాటి సద్వినియోగం లేదు. జీవో 190 ప్రకారం దరఖాస్తు చేసిన 50వేల మంది రజకులకు వెంటనే రుణాలు మంజూరు చేయాలి. రాష్ట్రంలో ఐదు శాతానికి పైగా ఉన్న రజక వృత్తిదారుల జనభాకు 5000 కోట్ల నిధులు కేటాయించి వారి సమగ్ర అభివృద్ధి కోసం తగిన ప్రణాళిక రూపొందించాలని రాబోయే బడ్జెట్‌లో వృత్తులకు అధిక ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలి. అందువల్ల నేటి కాలానికి అనుగుణంగా, రజక వృత్తిపై ఆధారపడి జీవిస్తున్న వారందరికీ దోహదపడే విధంగా ప్రభుత్వానికి ప్రతిపాదనలు తెలియచేస్తున్నాం.
స్టీమ్‌ ఐరన్‌(లాండ్రి) యూనిట్లు అందజేయాలి: ఒక్క యూనిట్‌కు రూ.50,000 వరకు ఖర్చవుతుంది. బొగ్గు కొరత తీవ్రంగా ఉండటంతో పాటు, దుస్తుల నాణ్యత రీత్యా కూడా స్టీమ్‌ ఐరన్‌ అవసరం ఏర్పడింది.
ఉపాధి కోసం శారీ రోలింగ్‌ మిషన్లు: పట్టు, నేత, సిల్కు, గంజి చీరలు, పంజాబి డ్రెస్‌లు తదితర నాణ్యమైన దుస్తులను తక్కువ సమయంలో ఎక్కువ సంఖ్యలో రోలింగ్‌ చేసి, ఆదాయాన్ని సమకూర్చే రోలింగ్‌ మిషన్లను రజక మహిళలకు అందించాలి. అదే విధంగా వ్యక్తిగతంగా ఇంటి వద్దనే చిన్న చిన్న లాండ్రీ, డ్రై క్లీనింగ్‌లు ఏర్పాటు చేసుకునేందుకు 10 కేజీల వాషింగ్‌ మిషన్లు అందించాలి. దీనితో పాటు 10 కేజీల అయిడ్రోలు మిషన్‌ అందించాలి. ఈ రెండూ కూడా సింగిల్‌ ఫేజ్‌ కరెంటుతో పని చేస్తాయి. ప్రస్తుతం ఉన్న లాండ్రీలు, వాషింగ్‌ ప్లాంట్లకు 150 యూనిట్ల వరకు ఉచిత విద్యుత్‌ ఇవ్వాలి. ఆ పైన యూనిట్లకు గృహ వినియోగ చార్జీలు వసూలు చేయాలి. దోభీఘాట్లకు పూర్తిగా ఉచిత కరెంటివ్వాలి. చాకిరేవు స్థలాలను కాపాడాలి. చేనేత, కల్లుగీత వృత్తిదారులకు ఇస్తున్న విధంగా యాభైఏండ్లు నిండిన రజక వృత్తిదారులకు కూడా పెన్షన్‌ ఇవ్వాలి. అర్హులైన రజకులందరికీ డబుల్‌ బెడ్‌రూమ్‌ ఇండ్లివ్వాలి. రజకులపై జరుగుతున్న దాడులు, దౌర్జన్యాలు, సాంఘిక బహిష్కరణలు, హత్యలు, లైంగిక దాడుల నివారణకు రక్షణ చట్టం తేవాలి. ఆస్పత్రులు, పోలీసు శాఖ, జైళ్లు, స్పెషల్‌ బెటాలియన్లు, గురుకుల పాఠశాలలు, కళాశాలలు, మోడల్‌ స్కూల్స్‌, టూరిజం, టీఎస్‌ఆర్‌టీసీ తదితర శాఖల్లో బట్టల శుభ్రత పనిని రజకులకే ఇవ్వాలి. బట్టలు మోత, ఉతుకుడు వలన, మోకాళ్ళ, కీళ్ళ నొప్పులు, చర్మవ్యాధులు వంటి వృత్తిరుగ్మతలకు గురవుతున్న రజక వృత్తిదారులకు ఆరోగ్యబీమా, ఉచితవైద్య సదుపాయం అందించాలి. కెేజీ టు పీజీ వరకు రజక వృత్తిదారుల పిల్లలకు ఉచిత విద్య అందించాలి. బీసీ 'ఎ' రిజర్వేషన్ని పరిరక్షించాలి.
vrutti aadhuneekarana - upaadhikalpana | neti vyaasam | www.NavaTelangana.com
samaajamlooni atyanta mukhyamaina seva vruttu llo rajakavrutti kuudaa okati. praacheena kaalam nunchi ee vruttiki enaleni praadhaanyata undi. nedu rajaka vrutti landry, vashinge, ireni vanti panulu adhunaatananu santarinchu kuntunnadi. aneka kaarporetu companylu ee vruttiloki pravesinchi, vela kotlu aarjistunnaayi. ayina ppatikee, tarataraalugaa vruttini nammukuni unnavaaru maatram inka pedarikamlone maggutunnaru. avidya, pedarikam, venukabaatutanam kaaranamgaa vaaru vruttilo vache maarpulanu andipuchukolekapothu. tadwara marinta daaridyramloki nettiveyabadutunnaar.
telamgaana rashtram aavirbhavinchina taruvaata aneka vruttulaku cheyutanichi, vaari abhyunnatiki thodpaatu andistondi. ippatike golla, kuruma, chenetha, matsyakaarulu, kallugeeta vruttula vaariki rashtra prabhutvam andagaa untuu, aayaa vruttula edugudalaku aardhikaparamgaa, itara vidhaalugaa tagu sahayam andistondi. alanti sahayam rajakulaku kuudaa andinchaalani korutunnaru.
rashtra prabhutvam 2014loo nirvahinchina samagra kutumba sarve prakaaram telamgaanalo 10 lakshala mandiki paiga rajakulu unnaaru. veerilo ippatikee 95saataaniki paiga pedarikamlone maggutunnaru. nootiki 90mandi rajaka vrutti meede aadhaarapadi jeevistunnaaru. ayithe vruttiparamgaa etuvanti aardhikaparamaina merugudala lekapovadam valana anni vidhaalugaa samaajamlo venukabadipoyi, anachivetaku, dopidiki, vivakshaku guravutunnaru. avakaasaalanu kuudaa andukolekapotunnaru. janabha paramgaa peddasankhyalo unnappatikii, chaduvullo venakabadi undatam, rajakeeya praatinidhyam asalu lekapovadam valana samasyalu veluguloki ravadam ledu.
1982loo sthaapinchina mottamodati federation rashtramlone modati rajaka federation. deeni lakshyaalu aidu. 1. vrutti aadhuneekarana, 2. upaadhi, 3. noothana panimutlu, 4. vrutti sikshana, 5. adhunaatana dobhighatlu pai lakshyaalanu ummadi aandhrapradeshameloo prabhutvaalu konni matrame arakoragaa amalu chesaru. nedu telamgaana rashtram erpadina tarvaata federationlanu nirlakshyaaniki gurichestunnaru. paalakavargaanni erpaatu cheyaledu. nidhula ketayimpullo vivaksha konasaagutunnadi.
kritam rendu budgetse(2017-18, 2018-19)loo roo.500 kotlu vashermene koo aaparetive federationku ketayinchinappatiki, vaati sadviniyogam ledu. jeevo 190 prakaaram darakhastu chesina 50vela mandi rajakulaku ventane runaalu manjuru cheyali. rashtramlo aidu saataaniki paiga unna rajaka vruttidaarula janabhaaku 5000 kotla nidhulu ketayinchi vaari samagra abhivruddhi kosam tagina pranaalika roopondinchaalani raboye budgetlo vruttulaku adhika praadhaanyata ivvali. anduvalla neti kaalaaniki anugunamgaa, rajaka vruttipai aadhaarapadi jeevistunna vaarandarikee dohadapade vidhamgaa prabhutvaaniki pratipaadanalu teliyachestunnam.
steame ireni(landri) unitlu andajeyaali: okka unitenku roo.50,000 varaku kharchavutundi. boggu korata teevramgaa undatamtho paatu, dustula naanhyata reetya kuudaa steame ireni avasaram erpadindi.
upaadhi kosam shaarii rolingi mishanlu: pattu, netha, silku, ganji cheeralu, panjabi dresselu taditara naanhyamaina dustulanu takkuva samayamlo ekkuva sankhyalo rolingi chesi, aadaayaanni samakurche rolingi mishanlanu rajaka mahilalaku andinchaali. adhe vidhamgaa vyaktigatamgaa inti vaddane chinna chinna landry, drai cleeningle erpaatu chesukunenduku 10 kejeela vashinge mishanlu andinchaali. deenitho paatu 10 kejeela ayidrolu mishan andinchaali. ee rendoo kuudaa synglee fage karentutho pani chestayi. prastutam unna landrilu, vashinge plantlaku 150 unitla varaku uchita vidyuthi ivvali. aa paina unitlaku gruha viniyoga chaarjeelu vasulu cheyali. dobhighaatlaku puurtigaa uchita karentivvaali. chaakirevu sthalaalanu kapadali. chenetha, kallugeeta vruttidaarulaku istunna vidhamgaa yabhaindlu nindina rajaka vruttidaarulaku kuudaa penshan ivvali. arhulaina rajakulandarikee dabule bedroomy indlivvali. rajakulapai jarugutunna daadulu, dourjanyaalu, saanghika bahishkaranalu, hatyalu, laingika daadula nivaaranaku rakshana chattam tevali. aaspatrulu, polisu saakha, jaillu, speshalle betalianlu, gurukula paatasaalalu, kalaasaalalu, modalli schoolles, toorism, tsrnutc taditara saakhallo battala subhrata panini rajakulake ivvali. battalu motha, utukudu valana, mokalla, keella noppulu, charmavyaadhulu vanti vruttirugmatalaku guravutunna rajaka vruttidaarulaku arogyabima, uchitavaidya sadupayam andinchaali. kg tu pg varaku rajaka vruttidaarula pillalaku uchita vidya andinchaali. bc 'e' reservationni parirakshinchaali.