పని కరువైన పట్టణం ఓటు ఎటు? | నేటి వ్యాసం | www.NavaTelangana.com
హైదరాబాద్‌ అంటే తెలంగాణలోని ఇతర ప్రాంతాల వారికి ఇది ఒక అమెరికా లాంటిది. హైదరాబాద్‌ వెళితే మస్తుగా పని దొరుకుతుంది, బాగా డబ్బులు సంపాదించుకోవచ్చు, అక్కడంతా ధనవంతులు ఉంటారనే అభిప్రాయం పల్లెటూర్లలో ఉంటుంది. తెలంగాణలో వలస కార్మికులకు హైదరాబాద్‌ మాత్రమే ఏకైక దిక్కు. పనిలేని వారికి జిల్లా కేంద్రాలు కేవలం 10శాతం ఉపకరిస్తే, హైదరాబాద్‌ మాత్రమే 90శాతం మందికి అవసరపడుతుంది. అలాంటి హైదరాబాద్‌ మొన్న సంభవించిన వరదల సందర్భంగా అసలు రూపం బయటపడింది. ఒక పట్టణం పటిష్టంగా ఆకర్షణీయంగా ఉంది అని చెప్పడానికి కావలసింది ప్రధానంగా రెండే ఆధారాలు 1. నివాస సౌలభ్యత 2. ఉపాధి లభ్యత. ఇవి ఏ స్థాయిలో అందుబాటులో ఉన్నాయి అనే దానిని బట్టి ఆ పట్టణ ప్రాముఖ్యత చెప్పవచ్చు. వరదల కారణంగా నివాస ప్రాంతాలు మునిగిపోవడం, నివాస సౌలభ్యత లోపాలను మాత్రమే తెలియజేయడం లేదు. పెరుగుతున్న జనాభా అవసరాలకు అనుగుణం గా ప్రణాళికలు రచించడంలో జీహెచ్‌ఎంసీ వైఫల్యాలను ఇది తెలుపుతున్నది. అంతర్గతంగా పేరుకుపోయిన అవినీతి వలన ప్రణాళికేతర కట్టడాలకు అనుమతులు, అక్రమ కట్టడాలను నివారించలేకపోవడమే మరొక కారణంగా అవగతమవుతున్నది. విశ్వనగరం అంటే దేదీప్యమానమైన విద్యుద్దీపాలు కాదు, దుర్గం చెరువుపైన అవసరంలేని వేలాడే వంతెనలు కాదు, ప్రణాళికాబద్ధంగా, పక్షపాత వైఖరి లేకుండా నిర్మాణాలకు అనుమతులు ఇవ్వడం. హైదరాబాద్‌కు వెన్నెముకలా మధ్యలో ఉన్న మూసీనదికి ఇరువైపులా ఆక్రమణలు ఉన్నాయి. నదిలో కలిసేది హైదరాబాద్‌ నగరవాసులు వదిలిన మురికినీరు, నది ఒడ్డున అంతా ఓపెన్‌ మరుగుదొడ్లు. ఇంత పెద్ద మహానగరంలో ఇప్పటికీ బహిరంగ మల, మూత్ర విసర్జన సర్వసాధారణంగా కనిపిస్తుంది. కొసమెరుపు ఏమిటంటే ఈ నది ఒడ్డే ఎగువ మధ్యతరగతి, ఆపై తరగతుల వారందరికీ ఇండ్లల్లో పనివారుగా పనిచేసివారి నివాసానికి ఆలవాలమై ఉన్నది. ఇలాంటి నివాస అవకాశమున్నందుననే ఇంటిపని వారి జీతాలు చాలా తక్కువగా ఉన్నాయి. వీరి ఆవాసల సంగతేంటో తేల్చాలి జీహెచ్‌ఎంసీ. 15000 సీసీటీవీ కెమెరాలు పెట్టినప్పటికీ చిన్న పిల్లల అపహరణ సర్వసాధారణంగా ఉన్నాయి. సైబర్‌నేరాలు రోజురోజుకు పెరుగుతూనే ఉన్నాయి. ఈ రకమైన నివాస లభ్యతలోని లోపాలను పరిష్కరించడమే జీహెచ్‌ఎంసీ కర్తవ్యం. కాలు పోతే కాలు, తలకాయ పోతే తలకాయ మేము ఇస్తామని అసాధ్యమైన వాగ్దానాల వల్ల ఉపయోగం లేదు.
ఇక ఉపాధి లభ్యత గురించి మాట్లాడినప్పుడు కరోనా లాక్‌డౌన్‌ అనంతరం హైదరాబాద్‌ వెలవెలబోయింది. ప్రభుత్వం ఇచ్చే పదివేల రూపాయల ఆర్థిక సహాయం కోసం మీ సేవా కేంద్రాల దగ్గర రోజుల తరబడి పడిగాపులు గాసిన జనాలను చూస్తే హైదరాబాద్‌ నిండా పేదరికమే ఉందా అన్నంత ఆశ్చర్యం కలిగింది. వరద నష్టం కన్నా లాక్‌డౌన్‌ కాలంలో వీరందరికీ పనిలేక దాదాపు ఆరునెలలు రూపాయి ఆదాయం దొరకలేదు. అందుచేత ప్రభుత్వ సహాయానికి ఎగబడ్డారు. దీనిని బట్టి హైదరాబాదులో పని లభ్యత పూర్తిగా తగ్గిపోయిందని తెలుస్తుంది. ఇది అత్యంత త్వరితగతిన పరిష్కరించవలసిన అంశం. హైదరాబాదులో ఉపాధి లభ్యత గురించిన మరో అంశం ఏమంటే. రోజు కూలీల సమస్య. వీరినే అడ్డా కూలీలు అని కూడా అంటారు. అనగా పొద్దునలేచి, కాసింత సద్ది కట్టుకొని ఒక కూడలి వద్ద రోజు కూలీ కోసం అందరూ నిలబడతారు. చిల్లర పనులు చేయించుకోవడానికి అవసరమని భావించిన యజమానులు లేదా చిన్న చిన్న మేస్త్రీలు ఇట్టి కూలీలను తీసుకొని వెళ్తారు. దిల్‌సుఖ్‌నగర్‌, కాచిగూడ, చాదర్‌ఘాట్‌, రామంతపూర్‌, అంబర్‌పేట్‌, సికింద్రాబాద్‌, అల్వాల్‌, వనస్థలిపురం... ఇలాంటి చాలా చోట్ల కొన్ని కూడళ్ళలో మీరందరూ పొద్దున ఏడు గంటల నుంచి నిలిచి ఉంటారు. మధ్యాహ్నం రెండు గంటల వరకు ఒక్క అవకాశమైనా రాకపోదా అని వేచి చూస్తూనే ఉంటారు. లాక్‌డౌన్‌ కన్నా ముందు 80శాతం మందికి పని దొరికితే, ఇప్పుడు 30శాతం మందికి కూడా పని దొరకడం లేదు. వీరి పని కరువును తీర్చే నాథుడు ఎవరు? జీహెచ్‌ఎంసీనా లేదా రాష్ట్ర ప్రభుత్వమా? ఈ అడ్డా కూలీల కున్న మరో సమస్య ఏమంటే పని కోసం వాళ్ళు వేచి ఉండడానికి స్థలం లేకపోవడం? ఒక కూలీని వెతుక్కుంటూ వచ్చిన వారి దగ్గరికి అందరూ ఒక్కసారిగా పరిగెత్తే సరికి ఇరుకైన రోడ్ల కారణంగా ఆక్సిడెంట్లకు గురై ప్రతియేటా మరణాలు సంభవిస్తున్నాయి. దీనికి సమాధానం కచ్చితంగా జీహెచ్‌ఎంసీ వెతక గలదు. అడ్డా కూలీలు వేచి ఉండటానికి సరైన ప్రాంగణాన్ని నిర్మించి పెట్టగలదు. ''హైదరాబాద్‌ గడ్డ మా పార్టీ అడ్డ'' అని చెప్పే వాళ్ళు ఈ అడ్డా కూలీలకు ఏర్పడిన గడ్డు పరిస్థితులను నివారించండి. జీహెచ్‌ఎంసీ పరిధిలో కనిపించకుండానే కమిలి పోతుంది మరో సెక్షన్‌- సాఫ్ట్‌వేర్‌ రంగంలోని ఉద్యోగులు. వీళ్లందరి అడ్డా ఇంటర్నెట్‌ బెంచీలు. బెంచీలకు పరిమితమై బ్యాంకులోన్‌లు కట్టలేక బోరుమంటున్న వారి బాధలు ఎవరు పట్టించుకోవాలి? వామపక్ష పార్టీలు లేదా వామపక్ష కార్మిక సంఘాలు తప్ప మరెవరు ఇలాంటి పని కల్పించే అంశాలపై పల్లెత్తి మాట్లాడిన దాఖలాలు లేవు. ఇది జీహెచ్‌ఎంసీ పరిధిలోని పౌరులకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అండగా నిలవాల్సిన అంశం.
కేంద్ర మంత్రి కిషన్‌రెడ్డి ప్రమాణ స్వీకారం చేసిన తర్వాత పలికిన మొదటిమాట హైదరాబాద్‌లో ఉగ్రవాదులను, రోహింగ్యాలను ఏరి వేస్తామని. ఈ అంశం కేంద్ర హౌంశాఖ పరిధిలోకి వస్తుంది కాబట్టి వారు అని ఉండవచ్చు. మరి ఇన్నాళ్లు ఏం చేశారో తెలియదు కానీ, జీహెచ్‌ఎంసీ ఎన్నికల్లో మాత్రం రోహింగ్యాలు హైదరాబాద్‌లో ఉండడానికి తెలంగాణ ప్రభుత్వమే కారణం అంటూ చెప్పడం విడ్డూరమైన విషయం. రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిపై, మంత్రులపై కేంద్రమంత్రులు ఛార్జిషీటు విడుదల చేశారు. కేంద్రానికి లోబడి పని చేస్తున్న రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తప్పులు చేస్తున్నదని బహిరంగంగా పేపర్‌పై రాసినప్పుడు చర్యలు ఎందుకు తీసుకోకూడదు? కోర్టు దీన్ని సుమోటోగా ఎందుకు స్వీకరించకూడదు? ఎన్నికల సందర్భంగా మంత్రులు తమ పదవులలో తాత్కాలికంగా కొనసాగనట్టా? అప్పుడంతా వారు కేవలం రాజకీయ నాయకులేనా? బీహారు ఎన్నికలు మొదలు గత నాలుగు నెలలుగా మంత్రులు ఎన్నికల్లోనే ఉన్నారు. ఇవన్నీ రాజ్యాంగపరమైన ప్రశ్నలు. ప్రజలు ఆలోచించాలి.
హైదరాబాద్‌ అంటే కర్ఫ్యూకి కేరాఫ్‌ అడ్రస్‌. ఎన్టీఆర్‌ ఆగమనం తర్వాత అది చాలా వరకు తగ్గింది. ఇప్పుడు కేసీఆర్‌ ఆధ్వర్యంలోని ప్రభుత్వంలో ఆ మాట ఎప్పుడూ వినలేదు. నవంబర్‌ 28న జరిగిన బహిరంగ సభలో, అంతకు ముందూ కేసీఆర్‌ వామపక్షాల భాష - ''ప్రభుత్వ రంగాల పరిరక్షణకు కట్టుబడి ఉన్నామంటూ'' ప్రకటించడం ఆహ్వానించదగిన అంశం. దీని ద్వారా స్థిరమైన ఉపాధి లభ్యత సాధ్యం. అందుచేత నివాస సౌలభ్యతకు ఉపాధి లభ్యతకు ఈ రెండింటిని సరైన విధంగా చేకూర్చ గల ప్రభుత్వ రంగ పరిరక్షణకు నిరంతరం కట్టుబడి ఉన్న వామపక్షాలకు ఓటు మొదటి కర్తవ్యమైతే, అదే పంథాను ఎంచుకుని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాన్ని నడిపిస్తున్న టీఆర్‌ఎస్‌కు అవకాశం వచ్చినప్పుడే కనీసం ఇచ్చిన వాగ్దానాలు రాబోయే అసెంబ్లీ ఎన్నికలను దృష్టిలో పెట్టుకొని అయినా నెరవేర్చడానికి అవకాశం దానికి ఉన్నది. మిగతా ఎవరు గెలిచినా వారి పొట్ట కిందికి నీళ్లు లాక్కోవడానికే సరిపోతాది, ప్రజల పాట్లు తీర్చే అవకాశమే ఉండదు. ఆలోచించాల్సిందే.
pani karuvaina pattanam otu etu? | neti vyaasam | www.NavaTelangana.com
hyderabade ante telangaanaloni itara praantaala vaariki idhi oka america lantidi. hyderabade velithe mastugaa pani dorukutundi, baga dabbulu sampadinchukovachhu, akkadanta dhanavantulu untaarane abhiprayam palletoorlalo untundi. telamgaanalo valasa kaarmikulaku hyderabade matrame ekaika dikku. panileni vaariki jilla kendraalu kevalam 10saatam upakariste, hyderabade matrame 90saatam mandiki avasarapadutundi. alanti hyderabade monna sambhavinchina varadala sandarbhamgaa asalu roopam bayatapadindi. oka pattanam patishtamgaa aakarshaneeyamgaa undi ani cheppadaaniki kaavalasindi pradhaanamgaa rende aadhaaraalu 1. nivasa soulabhyata 2. upaadhi labhyata. ivi e sthaayilo andubaatulo unnaayi ane daanini batti aa pattana praamukhyata cheppavachhu. varadala kaaranamgaa nivasa praantaalu munigipovadam, nivasa soulabhyata lopalanu matrame teliyajeyadam ledu. perugutunna janabha avasaraalaku anugunam gaa pranaalikalu rachinchadamlo j vaiphalyaalanu idhi teluputunnadi. antargatamgaa perukupoyina avineeti valana pranaaliketara kattadaalaku anumatulu, akrama kattadaalanu nivarinchalekapovadame maroka kaaranamgaa avagatamavutunnadi. viswanagaram ante deediipyamaanamaina vidyuddeepaalu kaadu, durgam cheruvupaina avasaramleni velade vantenalu kaadu, pranaalikaabaddhamgaa, pakshapaata vaikhari lekunda nirmaanaalaku anumatulu ivvadam. hyderabadenku vennemukala madhyalo unna mooseenadiki iruvaipula aakramanalu unnaayi. nadilo kalisedi hyderabade nagaravasulu vadilina murikineeru, nadi odduna antaa open marugudodlu. inta pedda mahaanagaramlo ippatikee bahiranga mala, mootra visarjana sarvasaadhaaranamgaa kanipistundi. kosamerupu emitante ee nadi odde eguva madhyataragati, aapai taragatula vaarandarikee indlallo panivaarugaa panichesivaari nivaasaaniki aalavaalamai unnadi. ilanti nivasa avakaasamunnandunane intipani vaari jeetaalu chala takkuvagaa unnaayi. veeri aavaasala sangatento telchaali j. 15000 cctv kemeralu pettinappatiki chinna pillala apaharana sarvasaadhaaranamgaa unnaayi. saiberneralu rojurojuku perugutune unnaayi. ee rakamaina nivasa labhyataloni lopalanu parishkarinchadame j kartavyam. kaalu pothe kaalu, talakaaya pothe talakaaya memu istamani asaadhyamaina vaagdaanaala valla upayogam ledu.
ika upaadhi labhyata gurinchi matladinappudu karona lachedounne anantaram hyderabade velavelaboyindi. prabhutvam iche padivela roopaayala aardhika sahayam kosam mee seva kendrala daggara rojula tarabadi padigaapulu gaasina janaalanu chuste hyderabade ninda pedarikame undaa annanta aascharyam kaligindi. varada nashtam kanna lachedounne kaalamlo veerandarikee panileka daadaapu aarunelalu roopaayi aadaayam dorakaledu. anducheta prabhutva sahaayaaniki egabaddaaru. deenini batti hyderabadulo pani labhyata puurtigaa taggipoyindani telustundi. idhi atyanta tvaritagatina parishkarinchavalasina amsam. hyderabadulo upaadhi labhyata gurinchina maro amsam emante. roju kooleela samasya. veerine adda kooleelu ani kuudaa antaaru. anagaa poddunalechi, kaasinta saddi kattukoni oka koodali vadda roju kooli kosam andaruu nilabadataaru. chillara panulu cheyinchukovadaaniki avasaramani bhaavinchina yajamaanulu leda chinna chinna mestreelu itti kooleelanu teesukoni veltaaru. dilmsukhnagari, kachiguda, chaadarghate, ramantapurim, ambarmetes, sikindrabadsam, alwalle, vanasthalipuram... ilanti chala chotla konni koodallalo meerandaroo podduna edu gantala nunchi nilichi untaaru. madhyaahnam rendu gantala varaku okka avakaasamainaa rakapoda ani vechi chustune untaaru. lachedounne kanna mundu 80saatam mandiki pani dorikithe, ippudu 30saatam mandiki kuudaa pani dorakadam ledu. veeri pani karuvunu teerche nathudu evaru? j leda rashtra prabhutvama? ee adda kooleela kunna maro samasya emante pani kosam vaallu vechi undadaaniki sthalam lekapovadam? oka kooleeni vetukkuntu vachina vaari daggariki andaruu okkasariga parigette sariki irukaina rodla kaaranamgaa aaksidentlaku gurai pratiyeta maranaalu sambhavistunnaayi. deeniki samadhanam kachitamgaa j vetaka galadu. adda kooleelu vechi undataaniki saraina praamganaanni nirminchi pettagaladu. ''hyderabade gadda maa party adda'' ani cheppe vaallu ee adda kooleelaku erpadina gaddu paristhitulanu nivaarinchandi. j paridhilo kanipinchakundaane kamili potundi maro section- saffeyverky rangamlooni udyogulu. veellandari adda internetse bencheelu. bencheelaku parimitamai byaankuloonlu kattaleka borumantunna vaari baadhalu evaru pattinchukovali? vamapaksha paarteelu leda vamapaksha kaarmika sanghaalu tappa marevaru ilanti pani kalpinche amsaalapai palletti matladina daakhalaalu levu. idhi j paridhilooni pourulaku rashtra prabhutvam andagaa nilavaalsina amsam.
kendra mantri kishanreddy pramaana sweekaaram chesina tarvaata palikina modatimata hyderabadelo ugravaadulanu, rohingyaalanu eri vestamani. ee amsam kendra hounsakha paridhiloki vastundi kabatti vaaru ani undavacchu. mari innaallu yem chesharo teliyadu cony, j ennikallo maatram rohingyaalu hyderabadelo undadaaniki telamgaana prabhutvame kaaranam antuu cheppadam vidduuramaina vishayam. rashtra mukhyamantripai, mantrulapai kendramantrulu chaarjisheetu vidudala chesaru. kendraaniki lobadi pani chestunna rashtra prabhutvam tappulu chestunnadani bahirangamgaa paperepai rasinappudu charyalu enduku teesukokudadu? kortu deenni sumotoga enduku sweekarinchakudadu? ennikala sandarbhamgaa mantrulu tama padavulalo taatkaalikamgaa konasaganatta? appudanta vaaru kevalam rajakeeya nayakulena? beeharu ennikalu modalu gatha naalugu nelalugaa mantrulu ennikallone unnaaru. ivannee raajyaangaparamaina prasnalu. prajalu aalochinchaali.
hyderabade ante karfyuki kerafe adresse. ntre aagamanam tarvaata adhi chala varaku taggindi. ippudu kcr aadhvaryamloni prabhutvamlo aa maata eppuduu vinaledu. navambare 28na jarigina bahiranga sabhalo, antaku munduu kcr vaamapakshaala bhasha - ''prabhutva rangaala parirakshanaku kattubadi unnaamantuu'' prakatinchadam aahvaaninchadagina amsam. deeni dwara sthiramaina upaadhi labhyata saadhyam. anducheta nivasa soulabhyataku upaadhi labhyataku ee rendintini saraina vidhamgaa chekurcha gala prabhutva ranga parirakshanaku nirantaram kattubadi unna vaamapakshaalaku otu modati kartavyamaite, adhe panthaanu enchukuni rashtra prabhutvaanni nadipistunna trsmc avakaasam vachinappude kaneesam ichina vaagdaanaalu raboye assembley ennikalanu drushtilo pettukoni aina neraverchadaaniki avakaasam daaniki unnadi. migata evaru gelichina vaari potta kindiki neellu lakkovadanike saripotadi, prajala paatlu teerche avakasame undadu. alochinchalsinde.