"పదార్థము" కూర్పుల మధ్య తేడాలు - వికీపీడియా
"పదార్థము" కూర్పుల మధ్య తేడాలు
పదార్థము (మార్చు)
21:23, 6 జూన్ 2014 నాటి కూర్పు
4 bytes removed , 7 సంవత్సరాల క్రితం
16:48, 16 ఆగస్టు 2013 నాటి కూర్పు (సవరించు)
చి (వర్గం:రసాయన శాస్త్రము చేర్చబడింది (హాట్‌కేట్ ఉపయోగించి))
21:23, 6 జూన్ 2014 నాటి కూర్పు (సవరించు) (దిద్దుబాటు రద్దుచెయ్యి)
పదార్ధాలు ముఖ్యంగా [[ఘనం]], [[ద్రవం]], [[వాయువు]] అనే మూడు స్థితుల్లో ఉంటాయి. వీటిలో వాయుస్థితి అతిసరళమైనది. వాయువుకు నిర్దిష్టమైన ఆకృతి ఉండవు. వాయువుకు సంకోచ, వ్యాకోచ లక్షణాలు ఉండటం వల్ల దాన్ని ఉంచిన పాత్రను పూర్తిగా ఆక్రమిస్తుంది. వాయుస్థితిలో ఉన్న పదార్ధాల అణువులు అమిత వేగాలతో భూమ్యాకర్షణ శక్తికి అతీతంగా తేలికగా కలిసిపోతాయి. దీన్నే 'వాయు వ్యాపనం' అని అంటారు.
'''పదార్ధం''' లేదా ద్రవ్యం (matter) అంటే ఏమిటి? ఆధునిక భౌతిక శాస్త్రం ప్రకారం పదార్ధానికీ, [[శక్తి]]కీ మధ్య నిజంగా తేడా ఏమీ లేదనీ, పదార్ధాన్ని కేవలం శక్తి యొక్క రూపాంతరంగా భావించవచ్చనిన్నీ తెలుస్తోంది. అయినప్పటికీ పదార్ధం అనే దానికి ఒక స్వతంత్రమయిన అస్తిత్వం ఉంది. మన నిత్య అనుభవంలో మనకి అనేక వస్తువులు తారస పడతాయి. చెట్లు, పువ్వులు, కాయలు, నీరు, కారు, చంద్రుడు, సూర్యుడు, నక్షత్రాలు, ఇలా ఎన్నో. కంటికి కనబడని గాలి కూడ పదార్ధమే, కాని అది మన స్పర్శకి 'కనబడుతుంది'. ఆమ్లజని, ఉదజని, నత్రజని కూడ పదార్దాలే. సూక్ష్మ ప్రపంచంలో ఉండే [[బణువులు]] (molecules), అణువులు (atoms), పరమాణువులు (sub-atomic particles) కూడ పదార్ధాలే. ఇలా పదార్ధం అంటే ఏమిటో సోదాహరణంగా వివరించటం ఒక ఎత్తు, పదార్ధం అనే మాటకి ఒక నిర్వచనం తయారు చెయ్యటం మరొక ఎత్తు.
ప్రతి వస్తువు లోనూ పదార్ధం ఉంటుంది కనుక ప్రతి వస్తువులోనూ ఎంత పదార్ధం ఉందో తెలియజెయ్యటానికి 'పదార్ధ రాశి' లేదా 'ద్రవ్యరాశి' (mass) అనే మాటని వాడుతారు. ఈ ద్రవ్యరాశిని గ్రాములు (grams), కిలోగ్రాములు (kilograms), స్లగ్గులు (slugs), వీశలు, మణుగులు, ... ఇలా రకరకాల కొలమానాలు ఉపయోగించి కొలుస్తారు. ఏ కొలమానం ఉపయోగించి కొలిచినా ద్రవ్యరాశి అనేది ఒక వస్తువులో ఎంత పదార్ధం (matter) ఉందో చెబుతుంది. కాని ఈ దృక్పధం భౌతిక శాస్త్రంలో అందరికీ నచ్చదు. మనం ఇక్కడ ద్రవ్యరాశి అని దేనిని అంటున్నామో దానినే కొందరు 'జడత్వం' (inertia) అంటారు. పేరు మారింది, దృక్పధం మారింది. ఇంతకీ జడత్వం అంటే ఏమిటి? "కదలిక లేకుండా, విశ్రాంతిగా ఉన్న వస్తువు (an object at rest) ని కదలించాలంటే ఆ వస్తువు యొక్క జడత్వానికి అనులోమ సంబంధంలో (in direct proportion) [[బలం]] ఉపయోగించాలి" అన్నది జడత్వానికి డొంకతిరుగుడు నిర్వచనం. కదలిక లేకుండా ఒక చోట 'పడి ఉన్న' వస్తువులకే జడత్వం ఉంటుందనుకోవడం పొరపాటే అవుతుంది. నెమ్మదిగా పాకురుతూన్న పసి పాపని పట్టుకోవడం తేలికే కాని జోరుగా పరిగెడుతూన్న ఆంబోతుని ఆపటం కష్టం. కదలిక లేని వస్తువులకి జడత్వం ఉన్నట్లే సమ వేగం (uniform velocity) తో ప్రయాణం చేస్తూన్న వస్తువులకి కూడ జడత్వం ఉంటుంది. అంటే వస్తువుకి గల 'జడత్వం' అనే లక్షణం దాని సహజమైన చలన స్థితి (natural state of motion) మార్చే ప్రయత్నంలో వ్యక్త మవుతుంది.
"padaarthamu" kuurpula madhya tedaalu - vikipedia
"padaarthamu" kuurpula madhya tedaalu
padaarthamu (maarchu)
21:23, 6 joon 2014 naati kuurpu
4 bytes removed , 7 samvatsaraala kritam
16:48, 16 aagastu 2013 naati kuurpu (savarinchu)
chi (vargam:rasayana saastramu cherchabadindi (hotecate upayoginchi))
21:23, 6 joon 2014 naati kuurpu (savarinchu) (diddubaatu radducheyyi)
padaardhaalu mukhyamgaa [[ghanam]], [[dravam]], [[vaayuvu]] ane moodu sthithullo untaayi. veetilo vaayusthiti atisaralamainadi. vaayuvuku nirdishtamaina aakruti undavu. vaayuvuku sankocha, vyaakocha lakshanaalu undatam valla daanni unchina paatranu puurtigaa aakramistundi. vaayusthitilo unna padaardhaala anuvulu amita vegaalatho bhoomyaakarshana saktiki ateetamgaa telikagaa kalisipotayi. deenne 'vaayu vyaapanam' ani antaaru.
'''padaardham''' leda dravyam (matter) ante emiti? aadhunika bhautika saastram prakaaram padaardhaanikii, [[sakti]]kee madhya nijamgaa teda emi ledanee, padaardhaanni kevalam sakti yokka roopaantaramgaa bhaavinchavachaninnii telustondi. ayinappatiki padaardham ane daaniki oka swatantramayina astitvam undi. mana nitya anubhavamlo manaki aneka vastuvulu taarasa padataayi. chetlu, puvvulu, kaayalu, neeru, kaaru, chandrudu, suuryudu, nakshatraalu, ilaa enno. kantiki kanabadani gaali kuuda padaardhame, kaani adhi mana sparsaki 'kanabadutundi'. aamlajani, udajani, natrajani kuuda padaardaale. suukshma prapanchamlo unde [[banuvulu]] (molecules), anuvulu (atoms), paramaanuvulu (sub-atomic particles) kuuda padaardhaale. ilaa padaardham ante emito sodaaharanamgaa vivarinchatam oka ettu, padaardham ane maataki oka nirvachanam tayaaru cheyyatam maroka ettu.
prati vastuvu lonoo padaardham untundi kanuka prati vastuvuloonuu entha padaardham undo teliyajeyyataaniki 'padaardha raasi' leda 'dravyaraasi' (mass) ane maatani vaadutaaru. ee dravyaraasini graamulu (grams), kilogramulu (kilograms), slaggulu (slugs), veesalu, manugulu, ... ilaa rakarakaala kolamaanaalu upayoginchi kolustaaru. e kolamanam upayoginchi kolichina dravyaraasi anedi oka vastuvulo entha padaardham (matter) undo chebutundi. kaani ee drukpadham bhautika saastramlo andarikee nachadu. manam ikkada dravyaraasi ani denini antunnamo daanine kondaru 'jadatvam' (inertia) antaaru. paeru maarindi, drukpadham maarindi. intakee jadatvam ante emiti? "kadalika lekunda, vishraantigaa unna vastuvu (an object at rest) ni kadalinchaalante aa vastuvu yokka jadatvaaniki anuloma sambandhamlo (in direct proportion) [[balam]] upayoginchaali" annadi jadatvaaniki donkatirugudu nirvachanam. kadalika lekunda oka chota 'padi unna' vastuvulake jadatvam untundanukovadam porapate avutundi. nemmadigaa paakurutuunna pasi paapani pattukovadam telike kaani jorugaa parigedutuunna aambotuni aapatam kashtam. kadalika laeni vastuvulaki jadatvam unnatle sama vegam (uniform velocity) thoo prayaanam chestunna vastuvulaki kuuda jadatvam untundi. ante vastuvuki gala 'jadatvam' ane lakshanam daani sahajamaina chalana sthiti (natural state of motion) marche prayatnamlo vyakta mavutundi.