న్యాయమూర్తిగారూ! న్యాయమా ఇది!! | నేటి వ్యాసం | www.NavaTelangana.com
సుప్రీంకోర్టు ఎదుట మహిళలు ఆందోళన చేస్తున్నారు. ప్రముఖ చరిత్రకారిణి 77ఏండ్ల ఉమా చక్రవర్తి సహా మేధావులు, న్యాయవాదులు, పాత్రికేయు లు, కళాకారులూ విద్యార్థులూ ఆందోళన బాట పట్టారు. మహిళా ఉద్యమకారులు సరేసరి. ఎందుకు? ఇదంతా వారి కోసమో లేక వారి కుటుంబం కోసమో కాదు. న్యాయదేవత కండ్లు తెరవాలనీ, సర్వోన్నత న్యాయస్థానంలో పనిచేసే ఒక మహిళకు న్యాయం చేెయాలనీ, అసలు న్యాయస్థానంలో పని చేసే మహిళకే రక్షణ లేకపోతే ఇక ఏ మహిళకు రక్షణ ఉంటుందీ.. అన్న ఆవేదనతో ఆందోళనకు దిగారు.
సర్వోన్నత న్యాయమూర్తి తన దగ్గర పని చేసే మహిళా ఉద్యోగి పట్ల హద్దులు మీరి ప్రవర్తించాడనీ, లైంగికంగా వేధించాడన్నది ఆమె ఆరోపణ. విచారణ కమిటీ కూడా తనకు న్యాయం చేయలేదని, విచారణ సక్రమంగా జరిపించాలనీ, తద్వారా ఉద్యోగికి న్యాయం చేయాలనే వారు ప్రతీరోజూ వీధుల్లోకొచ్చి పోరాడుతున్నారు. వివిధరంగాల్లో నిష్ణాతులైన మహిళలు సుప్రీంకోర్టు ఎదుట ఆందోళనకు దిగడమనేది ఆషామాషీ కాదు. న్యాయస్థానం లేదా న్యాయ వ్యవస్థలో ఉన్న ఏ ఒక్కరైనా చొరవ చూపి చర్చలు జరపొచ్చు. ముందస్తుగానే సెంట్రల్‌ రిజర్వు పోలీసు ఫోర్సును రంగంలోకి దించి అర్ధగంట సమయం లోనే పోలీసు వ్యానుల్లో ఈడ్చుకెళ్లి 43డిగ్రీల వేడిలో మధ్యాహ్నం వరకు పోలీసు స్టేషన్లోపెట్టనక్కర్లేదు. దేశ రాజధానిలోనే పరిస్థితి ఇలా వుంటే ఇక మామూలు స్త్రీల స్థితి ఏంటి? 'మాకు నచ్చింది మేం చేస్తాం! నోరెత్తితే బోనులో తోస్తాం!' ఇదా న్యాయం?
సుప్రీంకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి అధికార నివాస కార్యాలయంలో పని చేస్తున్న మహిళ ఏప్రిల్‌ 19న 29పేజీల అఫిడవిట్టును 22మంది సుప్రీంకోర్టు న్యాయమూర్తులకు పంపించింది. దాని సారమేంటంటే 'ప్రస్తుత ప్రధాన న్యాయ మూర్తి నియామకమైన కొద్ది కాలానికి అక్టోబరు 18న తన పట్ల హద్దులు మీరి ప్రవర్తించారని, ఈ విషయం ఎక్కడైనా పొక్కిందో జాగ్రత్త! అని బెదిరించారని' ఆరోపణ. 'చిన్న కారణాలతోనే ఆమె ను ఉద్యోగం నుంచి తొలగించారు. అంతేకాక ఇప్పటికీ తనను, తన భర్తను, దగ్గరి బంధువులను వేధిస్తున్నారని ఆరోపణ.
దాదాపు 2, 3 దశాబ్దాల ఆందోళనలు, పోరాటాల తర్వాత 1997లో జస్టిస్‌ వర్మ నేతృత్వంలో ఇదే సుప్రీంకోర్టు పని ప్రదేశాల్లో లైంగిక వేధింపులకు సంబంధించిన తీర్పునిచ్చింది. ఆ తీర్పు ప్రాతిపదిక మీదే 16ఏండ్ల తరువాత 2013లో 'పని ప్రదేశాల్లో లైంగిక వేధింపుల నివారణ, పరిష్కారాల కోసం' చట్టం వచ్చింది. పై రెండింటి ప్రకారం మహిళలు పని చేస్తున్న ప్రదేశాల్లో కమిటీలను నియమించాలని, ఈ కమిటీలు తప్పనిసరిగా మహిళల నాయకత్వంలో ఉండాలి. సగానికిపైగా సభ్యులు మహిళలు ఉండాలి. కమిటీలో సంబంధిత సంస్థకు సంబంధంలేని బయటి వ్యక్తి ఒకరు తప్పకుండా వుండాలి.
ఇదీ చట్టం...
ప్రస్తుత కేసులో అంతా అందుకు భిన్నంగానే వుంది. ఏప్రిల్‌ 19న బాధితురాలు తన అఫిడవిట్‌ను న్యాయమూర్తులందరికీ అందజేశారు. ఏప్రిల్‌ 20న అప్పటికప్పుడు ప్రధాన న్యాయమూర్తి తన సారథ్యంలో ముగ్గురితో కూడిన ధర్మాసనం నియమించి, తనపై వచ్చిన ఆరోపణల కేసును తన ఆధ్వర్యంలోనే విచారణ చేపట్టారు. ఇదంతా బోగస్‌ అని, తనని, న్యాయవ్యవస్థని అపఖ్యాతి పాల్జేయడానికి, న్యాయవ్యవస్థ స్వతంత్రత దెబ్బ తీయడానికి చేస్తున్న ప్రయత్నమంటూ ముందుగానే ఏకపక్షంగా తీర్పు చెప్పేశారు. ఇక్కడ కంచే చేసు మేసిందని ఆరోపణ. పరిష్కారం ఎవరు చేయాలి? చట్టం ఉంది కదా! దాన్ని అనుసరించాలి కదా! ఇవన్నీ మనబోటి వాళ్ల అమాయకపు ప్రశ్నలు. కొన్ని ఆందోళనలు, ఒత్తిళ్ల తరువాత 'ఇన్‌ హౌస్‌ కమిటీ' వేశారు.
'ఇన్‌ హౌస్‌ కమిటీ' విచారణ చేపట్టింది. ఈ కమిటీకి సారథ్యం సీనియర్‌ న్యాయమూర్తి జస్టిస్‌ బోబ్డే, మరో ఇద్దరు మహిళా న్యాయమూర్తులు. ఈ కమిటీ పనితీరు కూడా ఆరోపణల నుంచి బయట పడలేదు. బాధితురాలు ఫిర్యాదు ఏమంటే విచారణ జరిగిన తీరు తనకి అసౌకర్యంగా ఉందని, తనకు న్యాయం జరుగుతుందన్న నమ్మకం లేదని, తనని విచారించేటప్పుడు తనతో పాటు తన న్యాయవాదిని, తోడు కోసం తనకు సహాయంగా మరొక వ్యక్తిని అనుమతించాలని, విచారణ అంతా వీడియో లేదా ఆడియో రికార్డింగు కావాలని, కమిటీ నిర్ధారణ ప్రతులు, వాంగ్మూలాలు వగైరా తనకు ఇవ్వాలని అభ్యర్థించింది. ఎందుకంటే తన ఫిర్యాదులో పేర్కొన్న అంశాలు, తన వాంగ్మూలాలను విచారణ కమిటీ ఎంత వరకు స్వీకరించిందో తాను తెలుసుకోవాలని కోరింది. ఇందులో తప్పేముంది? విచారణ ఎటువంటి పక్షపాతం లేకుండా జరపడమేగాక, జరిగిందన్న విశ్వాసాన్ని కూడా కలుగజెయ్యాలి కదా! పైగా ఇక్కడ అతి ముఖ్య విషయం ఏమంటే... ఆమెకి 'వినికిడి శక్తి లోపం' ఉంది. ఆ స్థితిలో వున్న బాధితురాలు తనకు సహాయకురాలిని అనుమతించాలని విచారణ కమిటీని అడిగినప్పుడు అందుకు నిరాకరించడం ఎంతవరకు న్యాయం? ఇవన్నీ న్యాయమూర్తులకు తెలియనివా?
ఈ మొత్తం వ్యవహారం మీద తన అభిప్రాయాలలో జస్టిస్‌ డి.వై. చంద్రచూడ్‌ ఒక లేఖ రాసినట్టు పత్రికల ద్వారా తెలుస్తోంది. మొత్తంమీద అనేకమంది యువ మహిళా న్యాయవాదులు కూడా తమదైన పద్ధతిలో నిరసన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. అందులో భాగంగానే '2013 - లైంగిక వేధింపుల నివారణ చట్టం' ప్రతులను పోస్టులో సుప్రీంకోర్టుకు పంపు తున్నారు. ఏమైనప్పటికీ వాస్తవాలు బయటికి రావాలి. బాధితురాలికి న్యాయం జరగాలి. ఒక వ్యవస్థకి అధిపతిగా వున్న వ్యక్తి తనపై వచ్చిన ఆరోపణలపై తానే తీర్పు ఇచ్చుకొని 'నాకు ఏ కళంకం అంటలేదని' చెప్పాక బాధితురాలు ఏ నిర్ధారణకు రావాలి? న్యాయ వ్యవస్థ స్వతంత్రత, నిబద్ధత నిలబడాలంటే విచారణ నిష్పక్షపాతంగా జరగాలి. చట్టబద్ధంగా, న్యాయబద్ధంగా జరగాలి.
nyaayamuurtigaaruu! nyayama idhi!! | neti vyaasam | www.NavaTelangana.com
supreenkortu eduta mahilalu aandolana chestunnaru. pramukha charitrakaarini 77endla umaa chakravarti sahaa medhaavulu, nyaayavaadulu, paatrikeyu lu, kalaakaaruluu vidyaarthuluu aandolana baata pattaaru. mahila udyamakaarulu saresari. enduku? idantaa vaari kosamo leka vaari kutumbam kosamo kaadu. nyaayadevata kandlu teravaalanee, sarvonnata nyaayasthaanamlo panichese oka mahilaku nyaayam cheyaalanii, asalu nyaayasthaanamlo pani chese mahilake rakshana lekapothe ika e mahilaku rakshana untundee.. anna aavedanatho aandolanaku digaaru.
sarvonnata nyaayamuurti tana daggara pani chese mahila udyogi patla haddulu meeri pravartinchaadanii, laingikamgaa vedhinchaadannadi aame aaropana. vichaarana commity kuudaa tanaku nyaayam cheyaledani, vichaarana sakramamgaa jaripinchaalanii, tadwara udyogiki nyaayam cheyalane vaaru pratiiroojuu veedhullokochi poraadutunnaaru. vividharamgaallo nishnaatulaina mahilalu supreenkortu eduta aandolanaku digadamanedi ashamashy kaadu. nyaayasthaanam leda nyaaya vyavasthalo unna e okkaraina chorava chuupi charchalu jarapochu. mundastugaane centralle rijarvu polisu forsunu rangamloki dinchi ardhaganta samayam lone polisu vyaanullo eedchukelli 43degreela vaedilo madhyaahnam varaku polisu stationlopettakkarka. desha rajadhanilone paristhiti ilaa vunte ika maamuulu streela sthiti enti? 'maaku nachindi mem chestam! norettite bonulo tostam!' idaa nyaayam?
supreenkortu pradhaana nyaayamuurti adhikara nivasa kaaryaalayamlo pani chestunna mahila eprille 19na 29paejeela afidavittunu 22mandi supreenkortu nyaayamuurtulaku pampinchindi. daani saramentante 'prastuta pradhaana nyaaya muurti niyaamakamaina koddi kaalaaniki aktobaru 18na tana patla haddulu meeri pravartinchaarani, ee vishayam ekkadaina pokkindo jaagratta! ani bedirinchaarani' aaropana. 'chinna kaaranaalatoonae aame nu udyogam nunchi tolaginchaaru. antekaka ippatikee tananu, tana bhartanu, daggari bandhuvulanu vaedhistunnaarani aaropana.
daadaapu 2, 3 dasaabdaala aandolanalu, poraataala tarvaata 1997loo justisse varma netrutvamlo ide supreenkortu pani pradesaallo laingika vedhimpulaku sambandhinchina teerpunichindi. aa teerpu praatipadika meede 16endla taruvaata 2013loo 'pani pradesaallo laingika vedhimpula nivaarana, parishkaaraala kosam' chattam vachindi. pai rendinti prakaaram mahilalu pani chestunna pradesaallo kamiteelanu niyaminchaalani, ee kamiteelu tappanisarigaa mahilala naayakatvamlo undaali. sagaanikipaigaa sabhyulu mahilalu undaali. kamiteelo sambandhita samsthaku sambandhamleni bayati vyakti okaru tappakunda vundaali.
idhee chattam...
prastuta kesulo antaa anduku bhinnamgaane vundi. eprille 19na baadhituraalu tana affidavitnu nyaayamuurtulandariki andajesaaru. eprille 20na appatikappudu pradhaana nyaayamuurti tana saarathyamlo mugguritho kuudina dharmasana niyaminchi, tanapai vachina aaropanala kesunu tana aadhvaryamlone vichaarana chepattaru. idantaa bogasse ani, tanani, nyaayavyavasthani apakhyaati paaljeyadaaniki, nyaayavyavastha swatantrata debba teeyadaaniki chestunna prayatnamantuu mundugaane ekapakshamgaa teerpu cheppesaaru. ikkada kanche chesu mesindani aaropana. parishkaaram evaru cheyali? chattam undi kada! daanni anusarinchaali kada! ivannee manaboti vaalla amayakapu prasnalu. konni aandolanalu, ottilla taruvaata 'in house commity' vaesaaru.
'in house commity' vichaarana chepattindi. ee kamiteeki saarathyam seeniery nyaayamuurti justisse bobde, maro iddaru mahila nyaayamuurtulu. ee commity paniteeru kuudaa aaropanala nunchi bayata padaledu. baadhituraalu firyaadu emante vichaarana jarigina teeru tanaki asoukaryamgaa undani, tanaku nyaayam jarugutundanna nammakam ledani, tanani vichaarinchetappudu tanatho paatu tana nyaayavaadini, thodu kosam tanaku sahayamga maroka vyaktini anumatinchaalani, vichaarana antaa veedio leda audio rikaardingu kaavaalani, commity nirdhaarana pratulu, vaangmuulaalu vagaira tanaku ivvaalani abhyardhinchindi. endukante tana firyaadulo perkonna amsaalu, tana vaangmuulaalanu vichaarana commity entha varaku sweekarinchindo taanu telusukovalani korindi. indulo tappemundi? vichaarana etuvanti pakshapaatam lekunda jarapadamegaaka, jarigindanna vishwaasaanni kuudaa kalugajeyyali kada! paiga ikkada athi mukhya vishayam emante... aameki 'vinikidi sakti lopam' undi. aa sthitilo vunna baadhituraalu tanaku sahaayakuraalini anumatinchaalani vichaarana kamiteeni adiginappudu anduku niraakarinchadam entavaraku nyaayam? ivannee nyaayamuurtulaku teliyaniva?
ee mottam vyavahaaram meeda tana abhipraayaalalo justisse di.vai. chandrachude oka lekha rasinattu patrikala dwara telustondi. mottammeeda anekamandi yuva mahila nyaayavaadulu kuudaa tamadaina paddhatilo nirasana vyaktam chestunnaru. andulo bhagamgane '2013 - laingika vedhimpula nivaarana chattam' pratulanu postulo supreenkortuku pampu tunnaru. emainappatiki vaastavaalu bayatiki ravali. baadhituraaliki nyaayam jaragali. oka vyavasthaki adhipatigaa vunna vyakti tanapai vachina aaropanalapai taane teerpu ichukoni 'naaku e kalankam antaledani' cheppaka baadhituraalu e nirdhaaranaku ravali? nyaaya vyavastha swatantrata, nibaddhata nilabadalante vichaarana nishpakshapaatamgaa jaragali. chattabaddhamgaa, nyaayabaddhamgaa jaragali.