తెలుగు నిర్మాతలకు పెట్టుబడికి తగిన రాబడి ఉందా…!
అటు రచన …ఇటు నటన….
తెలుగు సినిమా వాళ్ళం….తమిళమే మాట్లాడదాం !
సినీ సీమలో సంగీతం – ఘంటసాల అవలోకనం
మహా నటయోగి 'నాగయ్య'
1938లో హెచ్.ఎమ్.రెడ్డి చిత్రం గృహలక్ష్మితో నాగయ్య సినీ ప్రస్థానం ప్రారంభమైంది. చిత్తూర్లో పత్రికా విలేకరిగా వుంటూ, నాటకాల్లో నటిస్తూ గ్రామఫోన్ రికార్డులు ఇస్తూ కాలక్షేపం చేస్తున్న నాగయ్యను సినిమారంగం ఆహ్వానించింది. ఆ రోజుల్లో పర్సనాలిటీ ఎలావుందని ఎవరూ చూసేవారు కాదు. 'పాటా పద్యం వచ్చునా – ఓకే!' అన్న రోజులు. రంగస్థలం మీద సంభాషణ చెప్పడంలో కూడా కొత్త విధానాన్ని చూపించారనీ, ఉచ్చారణ స్పష్టంగా వున్నదనీ నాగయ్యను హెచ్.ఎం.రెడ్డి, బి.ఎన్.రెడ్డి, గృహలక్ష్మి (1938) చిత్రములో నటించడానికి పిలిచారు. అందులో ఈయన ఒక దేశభక్తుడి పాత్ర పోషించాడు. గృహలక్షిలో నాగయ్య పాడిన పాటలు అందర్నీ ఆకట్టుకొని ప్రాచుర్యం పొందాయి. తొలిచిత్రంతోనే చిత్తూరు వి.నాగయ్య మంచి నటుడు అనిపించుకున్నాడు.
1939లో బి.యన్.రెడ్డి వందేమాతరం చిత్రంలో నాగయ్యకు కధానాయకుని పాత్ర లభించింది. అదే చిత్రంలో నాగయ్య సంగీతాన్ని కూడా కూర్చారు. అప్పుడు 'హీరో ఇమేజ్' వుంటుందీ, పోతుందీ అన్న భావన లేనేలేదు. వెంటనే 'సుమంగళి (1940) లో వృద్ధపాత్ర ధరించారాయన. తర్వాతి చిత్రం దేవత (1941) లో హీరోయే. ఈ సినిమాలన్నీ తమిళనాడులో కూడా బాగా నడవడంతో, నాగయ్యకు తమిళ చిత్రాల్లో కుడా మంచి అవకాశాలొచ్చాయి. తమిళభాషను ఆయన క్షుణ్ణంగా నేర్చుకున్నారు. గ్రాంథికభాష కూడా అలవరుచున్నారు. తన పాటలు తానే పాడుతూ 'సిసలైన తెలుగు సినిమా హీరోగా' గొప్ప వెలుగు వెలిగారు నాగయ్య. స్వర్గసీమ (1945) ఒక ఉదాహరణ. భక్త పోతన (1942), త్యాగయ్య (1946), యోగి వేమన (1947) చిత్రాలు నాగయ్య జీవితాన్ని పూర్తిగా మార్చివేశాయి. ఆ పాత్రల ప్రభావం ఆయన మీద బాగా పడింది.
1938-1973 మధ్య నాగయ్య 200పైగా తెలుగు, తమిళ సినిమాలలో నటించారు. సుమంగళి, భక్త పోతన, రామదాసు, యోగివేమన, త్యాగయ్య ఆయన నటించిన కొన్ని విశేష చిత్రాలు. అప్పటిలో నాగయ్య అత్యధిక పారితోషికం తీసుకొనే నటుడు. 1948లో తమిళ సినిమా "భక్యదలి " కి నాగయ్యకు లక్ష రూపాయలు పారితోషికం.
సినిమా ప్రభావం మంచైనా, చెడైనా ప్రజల మీద వుంటుందంటారు. అది చూస్తూనే వున్నాం, వింటూనే వున్నాం. పోతన, వేమన పాత్రల ప్రభావంతోనే ముమ్మడివరం బాలుడు బాలయోగిగా మారాడన్నది తెలిసిన విషయమే. అప్పుడే బాబూరావు పటేల్ తన 'ఫిల్మిండియా' పత్రికలో 'మనదేశంలోనూ ఒక పాల్ ముని వున్నాడు' అని నాగయ్యను ప్రస్తుతించాడు. తెలుగునటుల్లో ఎక్కువ పారితోషికం తీసుకున్న తొలినటుడు నాగయ్య. ఆ చిత్రం పక్షిరాజా వారి 'బీదలపాట్లు (50). దక్షిణభారతంలో 'పద్మశ్రీ' పురస్కారం పొందిన తొలినటుడూ నాగయ్యే. 'అదేదో నా ఘనత కాదు. నాకే వచ్చిన ప్రశంస కాదు. ఇదినటులందరిదీ!' అని చెప్పేవారు నాగయ్య ఎవరు కనిపించినా.
తెలుగు సినీరంగములో ఒకదశలో అత్యధిక పారితోషికం తీసుకున్న నాగయ్య, ఆ తరువాత దశలో ఉదరపోషణకు చిన్న వేషాలు వేస్తూ అల్ప పారితోషికాలూ అందుకున్నారు. నా జీవితం అందరికీ ఒక పాఠం. తనకు మాలిన ధర్మం చెయ్యకండి. అపాత్రదానాలు చెయ్యకండి. ఎందరో గోముఖవ్యాఘ్రాలు వుంటారు. అందర్నీ నమ్మకండి! అని చెప్పేవారు – ఇళ్లు అన్నీ పోయి అద్దె ఇంట్లో వున్నప్పుడు! మద్రాసు పానగల్ పార్కులోని ఆయన విగ్రహం, వాణీ మహాల్ ఆడిటోరియం, ఆయన చలనచిత్ర ఉదాత్తపాత్రలూ ఆయన ఘనతను మనకు అనునిత్యం గుర్తుకు తెస్తూవుంటాయి. ఉన్నంతలో నలుగురికి సహాయం చేసిన శ్రీ నాగయ్య 1973లో స్వర్గస్తులయ్యారు..
telugu nirmaatalaku pettubadiki tagina rabadi undaa!
atu rachana eitu natana.
telugu sinima vaallam.tamilame matladadam !
cinee seemalo sangeetam – ghantasala avalokanam
mahaa natayogi 'nagayya'
1938loo hehch.em.reddi chitram gruhalakshmitho nagayya cinee prasthaanam praarambhamaindi. chitturlo patrika vilekarigaa vuntuu, naatakaallo natistuu gramaphon rikaardulu istuu kalakshepam chestunna nagayyanu sinimaarangam aahvaaninchindi. aa rojullo parsanality elaavundani evaruu chusevaru kaadu. 'pata padyam vachuna – oke!' anna rojulu. rangasthalam meeda sambhaashana cheppadamlo kuudaa kotta vidhaanaanni chuupinchaaranii, uchchaana spashtamgaa vunnadanee nagayyanu hehch.em.reddi, bi.en.reddi, gruhalakshmi (1938) chitramulo natinchadaaniki pilichaaru. andulo eeyana oka deshabhaktudi paatra pooshinchaadu. gruhalakshilo nagayya paadina paatalu andarnee aakattukoni praachuryam pondaayi. tolichitramtone chitturu vi.nagayya manchi natudu anipinchukunnadu.
1939loo bi.yan.reddi vandemaataram chitramlo nagayyaku kadhaanaayakuni paatra labhinchindi. adhe chitramlo nagayya sangeetaanni kuudaa kuurchaaru. appudu 'heero image' vuntundii, potundii anna bhavana leneledu. ventane 'sumangali (1940) loo vruddhapaatra dharinchaaraayana. tarvaati chitram devata (1941) loo heroye. ee cinemalanni tamilanaadulo kuudaa baga nadavadamtho, nagayyaku tamila chitraallo kuda manchi avakaasaalochaayi. tamilabhaashanu aayana kshunnamgaa neerchukunnaaru. granthikabhasha kuudaa alavaruchunnaaru. tana paatalu taane paadutuu 'sisalaina telugu sinima heeroga' goppa velugu veligaaru nagayya. swargaseema (1945) oka udaaharana. bhakta potana (1942), tyaagayya (1946), yogi vemana (1947) chitraalu nagayya jeevitaanni puurtigaa maarchivesaayi. aa paatrala prabhaavam aayana meeda baga padindi.
1938-1973 madhya nagayya 200paiga telugu, tamila cinemaalalo natinchaaru. sumangali, bhakta potana, ramadasu, yogivemana, tyaagayya aayana natinchina konni visesha chitraalu. appatilo nagayya atyadhika paaritoshikam teesukone natudu. 1948loo tamila sinima "bhakyadali " ki nagayyaku laksha roopaayalu paaritoshikam.
sinima prabhaavam manchaina, chedaina prajala meeda vuntundantaaru. adhi chustune vunnam, vintoone vunnam. potana, vemana paatrala prabhaavamtoonae mummadivaram baludu balayogiga maaraadannadi telisina vishayame. appude baburao patel tana 'filmindia' patrikalo 'manadesamloonuu oka pal muni vunnadu' ani nagayyanu prastutinchaadu. telugunatullo ekkuva paaritoshikam teesukunna tolinatudu nagayya. aa chitram pakshiraja vaari 'beedalapaatlu (50). dakshinabhaaratamlo 'padmashree' puraskaaram pondina tolinatuduu nagayye. 'adedo naa ghanata kaadu. naake vachina prasamsa kaadu. idinatulandaridii!' ani cheppevaaru nagayya evaru kanipinchinaa.
telugu sineerangamulo okadasalo atyadhika paaritoshikam teesukunna nagayya, aa taruvaata dasalo udaraposhanaku chinna veshaalu vestu alpa paaritoshikaaluu andukunnaru. naa jeevitam andarikee oka paatham. tanaku maalina dharmam cheyyakandi. apaatradaanaalu cheyyakandi. endaro gomukhavyaghralu vuntaaru. andarnee nammakandi! ani cheppevaaru – illu annee poyi adde intlo vunnappudu! madrasu panagal paarkulooni aayana vigraham, vaanii mahal auditorium, aayana chalanachitra udaattapaatraluu aayana ghanatanu manaku anunityam gurtuku testuuvuntaayi. unnantalo naluguriki sahayam chesina shree nagayya 1973loo swargastulayyaaru..