కారంచేడు హింసకు 35 ఏళ్లు: మాదిగ పల్లె మీద జరిగిన ఆ దాడి రాజకీయాల్లో కుల పోరాటాలకు ఊపిరి పోసింది | 35 Years for Karamchedu incident where a dalit village was attacked - Telugu Oneindia
2 hrs ago కేంద్రమంత్రి ఎస్ జైశంకర్‌కు మాతృ వియోగం... తల్లి సులోచన కన్నుమూత...
2 hrs ago వలస కార్మికులపై మరింత ఫోకస్... కొత్త బిల్లుతో వారికి కలిగే ప్రయోజనాలివే....
3 hrs ago లోక్‌సభలో మరో మూడు కొత్త బిల్లులు... కార్మిక హక్కులను హరించేందుకేనని విపక్షాల విమర్శలు...
3 hrs ago Big Boss 4: గంగవ్వ నుంచి గంగమ్మకు షిఫ్ట్ అయిన మన్మధుడు..ట్రోలింగే కారణమా..?
| Updated: Friday, July 17, 2020, 8:59 [IST]
కారంచేడు మారణకాండకు నేటితో 35 ఏళ్లు. రాజకీయంగా, సామాజికంగా కులం పోషిస్తున్న పాత్రను, ముఖ్యంగా దళితుల స్థితిగతులను చర్చనీయాంశంగా మార్చిన ఘటన కారంచేడు.
హరిత విప్లవం సాగిన ప్రాంతాల్లో దాని వల్ల బలపడిన శూద్ర అగ్రకులాలు దళితుల మీద సాగించిన దాడిగా దీనికి సామాజిక క్రమంలో ప్రాధాన్యముందని విశ్లేషకులు భావిస్తారు.
తెలుగు నేల మీద జరిగిన ప్రధాన దాడులు కారంచేడు, చుండూరు.. రెంటిలోనూ పారిన నెత్తుటికి నీటి పారుదల కాల్వలు సాక్ష్యంగా ఉండడం సామాజిక పరిణామంలో కీలకమైన అంశంగా చూడాల్సి ఉంటుంది.
సాధారణంగా ఈ విషయంలో అంతగా చర్చలో ఉండని రాజకీయ నాయకుడు దగ్గుబాటి వేంకటేశ్వరరావు హఠాత్తుగా నాటి ఘటనలను గుర్తుచేసుకుంటూ సోషల్ మీడియా పోస్టులు పెట్టడంతో మరొక్కమారు అది చర్చకు వేదికగా మారింది. ఈ నేపథ్యంలో బీబీసీ తెలుగు కారంచేడు ఘటనతో ఉద్యమంతో సంబంధమున్న వ్యక్తులతో మాట్లాడింది.
"త‌గ‌ల‌బెట్టేద్దామ‌ని అనుకున్నారు"
"మాదిగల మీద కోపంగా ఉన్న కమ్మవారు పొద్దునే పల్లెమీదకు వస్తారని తెలుసు. వాళ్లొస్తే లేని పోని రచ్చ. మీరు కాలువకు పొండి అని మా అమ్మ నన్ను బట్టలుతకడానికి పంపించింది. అంత పెద్ద దాడి జరుగుతుందని అయితే అనుకోలే. అప్పటికే కాలువలో పల్లెకు సంబంధించి తెలిసిన వాళ్లు బట్టలు ఉతుక్కుంటూ ఉన్నారు. పనయ్యాక వాళ్లతో కలిసి తిరిగొస్తున్నాం. బడి, గుడి ఉన్న చోటుకు వచ్చేసరికి పెద్ద పెద్ద కేకలతో గుంపులుగా వస్తున్నారు. దీంతో, మళ్లీ కాలువ వైపు పరుగులు పెట్టాము. మా వాళ్లను ఎక్కడంటే అక్కడ తరుముతున్నారు. కొడుతున్నారు. మేం భయపడిపోయి చీరాల రోడ్డు వైపు పరిగెట్టాం"ఆ రోజు జరిగిన ఘటనను సులోచన ఇలా గుర్తుచేసుకున్నారు.
కారంచేడు దాడి బాధితురాళ్లలో సులోచన ఒకరు. ఆ మారణకాండలో భర్తను కోల్పోయిన స్త్రీ సులోచన. కారంచేడు గురించి కదిలిస్తే నిన్న మొన్నటి ఘటనలా భావోద్యేగంతో మాట్లాడారామె.
"ఆరుగురు ఆడవాళ్లం దొరికేశాం. మా చుట్టూ వచ్చి కర్రలతో కొట్టడం మొదలెట్టారు... వాళ్లు కొట్టిన దెబ్బలకు అంత ఎత్తు ఎగిరిపడుతున్నాం. అసలు బతుకుతామని కూడా అనుకోలేదు. ఈలోగా బరిసో..కర్రో తెలియదు. నా నుదుటి మీద తగిలింది. తర్వాత ఐదు కుట్లు పడ్డాయి. మాతో పాటు ఉన్న మరియమ్మని బళ్లెంతో పొడిచారు. ఆ తర్వాత మమ్మల్ని అందరినీ తగలబెట్టాలని చెత్త అంతా పోగేశారు. కానీ వాళ్ల దగ్గర అగ్గిపెట్టె కోసం వెదికినా దొరకలేదు. దాంతో మమ్మల్ని ఓ ఇద్దరికి అప్పగించి మిగిలిన వాళ్ల కోసం అంతా వెళ్లిపోయారు. వాళ్ల ఆడవాళ్లతో కొట్టించి.. మా పని పట్టాలని ఆదేశాలు ఇచ్చి అంతా పోయారు" అంటూ సులోచన నాటి ఘటనలను గుర్తు చేసుకున్నారు.
'అందరూ నిర్దోషులైతే.. ఈ దళితుల్ని చంపిందెవరు?'
"మమ్మల్ని కాలువ గట్టు వెంటా తీసుకుని వస్తుంటే.. తేళ్ల ముత్తయ్య చావు బతుకుల్లో కాలువలో కనిపించారు. ఆయ‌న్ను అప్పటికే కర్రలతో బాగా కొట్టారు. అవన్నీ చూసి.. 'వాడక్కడ చనిపోయాడు..వీడిక్కడ అయిపోయాడు'అని మాతో ఉన్న వాళ్ల మాటలు వింటుంటే వణుకుపుట్టింది. సాల్మన్ గాడు కూడా అయిపోయాడని వాళ్లు చెప్పుకుంటుంటే మా నాన్నకి ఏమయ్యిందోననే భయం వేసింది. మమ్మల్ని రాళ్లతో కొట్టి, కృష్ణ కాలువలో పడేయాలని అనుకుంటూ తీసుకొస్తున్నారు. తీరా చెరువు దగ్గరకు వచ్చే సరికి ఎదురుగా పోలీసులు కనిపించారు. దాంతో వాళ్ళు మమ్మల్ని వదిలేసి అటు పారిపోయారు. అప్పటికే మోషే తాతని కడుపులో పొడిచి పేగులు బయటకు లాగేందుకు కూడా ప్రయత్నం చేశారు. ఇంకా చాలామందిని కొట్టారు. అందరినీ రోడ్డు మీద పడుకోబెట్టారు. అది చూస్తేనే ఒళ్లు జలదరించింది. ఆ తర్వాత ఆసుపత్రికి తీసుకెళ్లారు"అని వివరించారు సులోచన.
నాడు జరిగిన దాడిలో అప్పటికప్పుడు ఆరుగురు- దుడ్డు రమేష్, తేళ్ల మోషే, తేళ్ల ముత్తయ్య, తేళ్ల యెహేషువా, దుడ్డు వందనం, దుడ్డు అబ్రహం మరణించారు. 20 మంది తీవ్రంగా గాయపడ్డారు. రెండేళ్ల తర్వాత దుడ్డు అనీశమ్మని ఆమె ఇంటిలోనే చంపారు. మృతులు మొత్తం ఏడుగురయ్యారు.
ప్ర‌ధాన నిందితుడికి జీవిత ఖైదు
ఈ కేసులో ఒంగోలు ట్రయల్ కోర్టు 159 మందికి జీవిత ఖైదు విధించింది. కానీ దాన్ని ఏపీ హైకోర్టు కొట్టివేయడంతో చివరకు 1998 అక్టోబర్‌లో సుప్రీంకోర్టులో స్పెషల్ లీవ్ పిటీషన్ దాఖలు చేశారు. సరిగ్గా పదేళ్లకు అంటే 2008 డిసెంబర్ 19న, సుప్రీంకోర్టు తీర్పు వెలువరించింది. అప్పటికే పలువురు నిందితులు మరణించడంతో ఇక మిగిలిన వారిలో ప్రధాన నిందితుడు అంజయ్యకు జీవిత ఖైదు, మరో 29 మందికి మూడేళ్ల జైలు శిక్ష విధిస్తూ సుప్రీంకోర్టు తీర్పు ఇచ్చింది.
జీవిత ఖైదు పడిన అంజయ్య కుటుంబీకులతో మాట్లాడేందుకు బీబీసీ తెలుగు ప్రయత్నించింది. పేరు వెల్లడించడానికి ఇష్టపడని అంజయ్య సమీప బంధువుతో మాట్లాడింది.
"అది ఆరోజు ఆవేశంలో జరిగిన తప్పు... అందులో ఉద్దేశ్యపూర్వకమైనది ఏమీ లేదు. దాని ఫలితం కారంచేడు చాలాకాలం అనుభవించాల్సి వచ్చింది. దాన్నొక పీడకలగా మర్చిపోయి గ్రామాభివృద్ధిలో అందరూ భాగం కావాలి" ఆయన అన్నారు.
కారంచేడు ఘటన జరిగిన నాటినుంచి తీర్పు వచ్చే వరకు చాలా పరిణామాలు జరిగాయి. బాధితుల తరపున అటు ప్రజాసంఘాల్లోనూ ఇటు అధికార వర్గంలోనూ బాసటగా నిలిచిన వారున్నారు. ముఖ్యంగా ఘటన తర్వాత జరిగిన ఆందోళన ఆంధ్రప్రదేశ్ సామాజిక చరిత్రలో ఒకానొక కీలక ఘట్టం. దాదాపు ఆరు నెలలపాటు ఆందోళన కొనసాగింది. దీని నుంచే కత్తి పద్మారావు, బొజ్జా తారకం తదితరుల నేతృత్వంలో దళిత మహాసభ అనే సంస్థ ఊపిరి పోసుకుంది.
ఉనా దళితులు హిందూ మతం నుంచి ఎందుకు మారుతున్నారు?
"వెంటాడి వేటాడారు"
"జూలై 17 నాటి దాడికి ముందే గ్రామంలో మాలలపై దాడి జరిగింది. దాంతో వారు చీరాల వెళ్లిపోయారు. ఎరుకల మీద దాడి చేశారు. వారు కూడా ఊరు వదిలిపోయారు. ఇక మిగిలింది మాదిగలు. వారిని చాలా సార్లు వేధించారు. చివరకు క్రిస్మస్ నాడు కొత్త బట్టలు కట్టుకుంటే కూడా సహించలేకపోయారు. అన్నింటికీ పరాకాష్ఠ‌గా జూలై 17 నాడు చెరువు గట్టున మున్నంగి సువార్తమ్మ, వికలాంగుడైన చంద్రయ్య తాగునీటి చెరువులో వ్యర్థాలను కలపడాన్ని ప్రశ్నించడం సహించలేకపోయారు. చెర్నకోల్ దాడిని బిందె అడ్డుపెట్టి సువార్తమ్మ అడ్డుకోవడంతో ముఖ్యమంత్రి వియ్యంకుడి ఊరిలోనూ మాదిగలు ఎదురుతిరుగుతున్నారని తల్లడిల్లిపోయారు. దాంతో నాలుగైదు గ్రామాల వాళ్లు కలిసి దగ్గుబాటి చెంచురామయ్య ఇంట్లో మీటింగ్ పెట్టుకుని ప్రణాళికా బద్ధంగా దాడి చేశారు. కత్తులు, బరిసెలు, గండ్రగొడ్డళ్లు సహా మారణాయుధాలు పట్టుకుని తెగబడ్డారు. వెంటాడి వేటాడారు. ఒక్కొక్కరి ఒంట్లో 140 పోట్లు కూడా పొడిచారంటే ఎంత దుర్మార్గమో ఆలోచించండి" అంటూ వివరించారు నాటి ఉద్యమ నాయకులు కత్తి పద్మారావు.
"ఆరోజు చీరాలలో మిత్రుడితో కలిసి ఉన్నప్పుడు సమాచారం వచ్చింది. ఆసుపత్రికి వెళ్లి చూస్తే ఒక్కొక్కరి పరిస్థితి కొన ఊపిరితో ఉన్నారు. అప్పటికప్పుడే కొందరిని గుంటూరు తరలించాము. అక్కడే ఉండి శిబిరం ఏర్పాటు చేశాము. అందరితో చర్చించి ఉద్యమానికి సిద్ధపడ్డాం. దాంతో చెంచురామయ్య మీద కేసు పెట్టించారనే కక్షతో నన్ను హత్య చేసేందుకు కూడా ప్రయత్నించారు. ఉద్యోగం పోయింది. ఇంటి మీద పోలీసులు దాడి చేశారు. మా అవిడని, పిల్లలను, తల్లిని కూడా బాధపెట్టారు. అయినప్పటికీ ఆత్మగౌరవ పోరాటం ఆపలేదు. అనేక మంది కలిసి వచ్చారు. అందులో బాధితులు ధైర్యంగా నిలబడడం కీలకం. ఆమరణ దీక్షకు పూనుకున్న తేళ్ల జడ్సన్ వంటి వారు స్ఫూర్తిదాయకంగా నిలిచారు. అనేక సామాజిక పోరాటాలకు కారంచేడు స్ఫూర్తిగా నిలిచింది. ప్రభుత్వ నుంచి ఎటువంటి పరిహారం తీసుకోకుండా 15 ఎకరాల భూమి కొని బాధితులకు అందించాం. దాని కొనుగోలులో అనేక మంది చేయూత అందించారు. చివరకు ప్రభుత్వం సంపూర్ణ ప్యాకేజీ అందించే వరకూ పోరాడి సాధించాం. ఆ క్రమంలోనే ఎస్సీ, ఎస్టీ అత్యాచార నిరోధక చట్టం కూడా రూపొందించుకోగలిగాం" అని పద్మారావు చెప్పారు.
కేరళలో పూజారులుగా దళితులు
కారంచేడు మాదిగపల్లె మీద జరిగిన దాడితో తమ ఆగ్రహాన్ని చల్లార్చుకోవాలని వారు భావించినప్పటికీ ఆ చర్య కారణంగానే అనేకమందిలో పోరాట స్ఫూర్తికి కారణం అయ్యిందని నాటి పోరాటంలో భాగస్వామిగా ఉన్న భగత్ సింగ్ వ్యాఖ్యానించారు.
"జూలై 16 నాడు మాదిగ కుంట వద్ద జరిగిన తగాదా కారణంగానే దాడికి పాల్పడినట్టు చెబుతున్నప్పటికీ దానికన్నా ముందు నుంచే మాదిగ యువతలో వస్తున్న చైతన్యం స్థానిక పెత్తందార్లకు రుచించలేదు. మూకుమ్మడి దాడికి కాల్పడ్డారు. దాంతో మానవత్వం ఉన్న వారందరినీ కలచివేసింది. కుల, మతాలకు అతీతంగా అంతా ఒక్కటై కదిలారు. సుదూర ప్రాంతాల నుంచి సైతం కలిసి వచ్చారు. విద్యార్థులు, ఉద్యోగులు, మేధావులు అన్ని వర్గాలు ఒక్కటయ్యాయి. మొదటి రోజు కత్తి పద్మారావు చీరాలలో ఉండడంతో సమాచారం అందుకున్నారు. ఆ మరుసటి రోజే ఇద్దరం కలిసి ఉదయాన్నే చీరాల చేరుకున్నాం. అప్పుడు మొదలయిన ఉద్యమం ఆరు నెలలు సాగింది. డిసెంబర్లో ప్రభుత్వం హామీలన్నీ అమలు చేసే వరకూ పోరాటంలో అనేక ఆటంకాలు ఎదుర్కొంటూ ముందుకెళ్లాం. చివరకు శిబిరం పేరుతో అనేక మంది సహాయంతో ఏర్పాటు అయిన బాధితుల కాలనీ విజయనగర్ కాలనీగా రూపాంతరం చెందేవరకూ ఉద్యమం ఆగలేదు."
23 ఏ‌ళ్ల సుదీర్ఘ పోరాటం
"న్యాయ పోరాటంలో చాలా ఆటంకాలు ఎదుర్కొన్నాం. నన్ను అడుగడుగునా అవమానించారు. వాటిని భరిస్తూ ముందుకెళ్లాం. కత్తి పద్మారావు, బత్తుల పుల్లయ్య, బొజ్జా తారకం వంటి వారు ముందుండి నడిపించారు. వారందరి సహకారం వల్లే చివరకు సుప్రీంకోర్టులో నిందితులకు శిక్ష పడేలా చేయగలిగాం. ఈ న్యాయపోరాటంలో అనేక మంది సహకరించారు. వారందరికీ నా ధన్యవాదాలు అంటూ సుప్రీంకోర్టులో పిటీషన్ వేసినటువంటి జడ్సన్ వ్యాఖ్యానించారు. జడ్సన్ ప్రస్తుతం తీవ్ర అనారోగ్యంతో మంచం మీద ఉన్నారు. విజయనగరం కాలనీలోని తన ఇంట్లో ఉన్న ఆయన్ని బీబీసీ కలిసినప్పుడు మాట్లాడే అవకాశం తక్కువగా ఉన్నప్పటికీ ఆయన మాట్లాడేందుకు ప్రయత్నించి కొద్ది మాటలు మాత్రం చెప్పగలిగారు. న్యాయం జరగడానికి 23 ఏళ్ల పాటు కోర్టుల్లోనూ బయటా సుదీర్ఘ పోరాటం జరపాల్సివచ్చింది"అని జెడ్సన్ చెప్పారు.
"ఎన్టీఆర్ ప్రభుత్వం దిగిరావడానికి మహిళల పోరాటమే మూలం... జూలై 17 నాటి ఘటనల తర్వాత వరుసగా ఉద్యమాల వేడి రాజుకుంది. ఘటనపై దేశమంతా ఆందోళనలు మిన్నంటాయి. వివిధ సంఘాలు ఐక్యంగా ఉద్యమాలకు దిగారు. అందులో భాగంగా దళిత మహాసభను ఏర్పాటు చేశారు. కత్తి పద్మారావు నేతృత్వంలో ఏర్పడిన ఐక్య పోరాట కూటమిలో వివిధ సంఘాలు భాగస్వాములయ్యారు. చీరాలలో సెప్టెంబర్ 1న చీరాలలో జరిగిన బహిరంగ సభతో మరింత ఉద్ధృతమయ్యింది. సెప్టెంబర్ 10న బంద్ కూడా జరిగింది. మధ్యలో రాస్తారోకోలు, రైల్ రోకోలు వంటి రూపాల్లో నిరసనలు సాగించారు. అక్టోబర్ 6న విజయవాడలో బహిరంగసభ జరుగుతుండగా లాఠీచార్జ్ కూడా జరిగింది. సభలో ప్రసంగిస్తుండగా కత్తి పద్మారావుని వ్యాస్ సారధ్యంలోని పోలీసులు అరెస్ట్ చేసి, అడ్డుకున్న అనేక మందిపై తీవ్రంగా లాఠీఛార్జ్ కి చేశారు. ఆ తర్వాత అక్టోబర్ 27న మహిళలు హైదరాబాద్ కేంద్రంగా సాగించిన పోరాటం అందరి దృష్టిని ఆకర్షించింది. ముఖ్యంగా నాటి సీఎం ఎన్టీఆర్ ఇంటిని ముట్టడించి, ఆయన బయటకు వచ్చి నిరసనకారుల డిమాండ్లపై స్పందించే వరకూ కదిలేది లేదంటూ 600 మంది మహిళలు బైఠాయించడం పెద్ద సంచలనంగా మారింది"అని ఈ నిరసనకు నాయకత్వం వహించిన హేతువాద లక్ష్మి బీబీసీతో తమ అనుభవాలను పంచుకున్నారు.
మునివాహన సేవ: దళితుడిని పూజారి భుజాలపై ఎందుకు ఎక్కించుకున్నారు?
గ్రౌండ్ రిపోర్ట్: 'మా చావులకు కూడా మేమే సాక్ష్యాలు తీసుకురావాలా?'
చీరాల టు అబిడ్స్
"కారంచేడు ఘటన ఎంతో కలచివేసింది. దాంతో భీమవరం ఇంట్లో మధ్యాహ్నం ప్రాంతీయ వార్తల్లో విని, ఏదోటి చేయాలని నిర్ణయించుకున్నాను. అప్పటికప్పుడే సర్కార్ ఎక్స్ ప్రెస్ ఎక్కి అర్థరాత్రి చీరాల చేరుకున్నాను. వెంటనే ఆస్పత్రికి వెళ్లి బాధితులను చూసిన తర్వాత వారికి తోడుగా ఉండాలనే నిర్ణయించుకున్నాను. కట్టుబట్టలతో వెళ్లి ఆరు నెలల పాటు వారితోనే ఉండిపోయాను. అన్ని పోరాటాల్లోనూ పాల్గొన్నాను. విజయవాడ సభలో లాఠీఛార్జ్ తర్వాత ఇక హైదరాబాద్‌లో నేరుగా ముఖ్యమంత్రిని నిలదీయాలని నిర్ణయించుకున్నాం. అప్పటికే విజయవాడలో లాఠీ దెబ్బలు తిన్నప్పటికీ మహిళలు మాత్రం ముందుకు కదిలారు. వారి చైతన్య స్ఫూర్తితో నేరుగా అసెంబ్లీ వద్ద సీఎంని అడ్డుకోవాలని అనుకున్నప్పటికీ సమాచారం అందుకుని సీఎం ఎన్టీఆర్ అబిడ్స్ లోని తన ఇంటికే వెళ్లిపోయారు. దాంతో మేము కూడా అక్కడికే వెళ్లి ఇంటి ముందు బైఠాయించాము. గంటల కొద్దీ గడుస్తోంది. పోలీసులు మమ్మల్ని బెదిరించినా వెనక్కి తగ్గలేదు. చివరకు సీఎంతో చర్చల కోసం అంటూ బొజ్జా తారకం సహా కొందరు మహిళలను ఇంట్లోకి తీసుకెళ్లారు. లోపల కాదు..బయట ప్రజల్లోకి రావాలని పట్టుబట్టి ఆయన రోడ్డు మీదకు వచ్చేలా చేశాం. రెండు గంటల పాటు ఘెరావ్ చేసి 28 డిమాండ్లకు ఆయన అంగీకారం తెలుపుతూ సంతకాలు చేసేలా చేశాం. చివరకు ఎస్ ఆర్ శంకరన్ ఆధ్వర్యంలో హామీలన్నీ అమలయ్యేందుకు చర్యలు తీసుకోవాలని పెట్టిన డిమాండ్ కూడా ఎన్టీఆర్ అంగీకరించాల్సి వచ్చింది" అంటూ లక్ష్మి వివరించారు.
ఎన్టీఆర్ వియ్యంకుడు కాబట్టే మా నాన్నను చంపారు.. ఆగ్రహంతో కొందరు దుశ్చర్యకు పాల్పడితే రాజకీయంగా ఎన్టీఆర్‌ను లక్ష్యంగా చేసుకుని ఆయన వియ్యంకుడిగా తన తండ్రిని హత్య చేశారని కారంచేడు నుంచి రాజకీయంగా ఎదిగి, ఆనాడు రాష్ట్ర మంత్రిగా కీలకనేతగా ఉన్న దగ్గుబాటి వెంకటేశ్వర రావు అన్నారు. కారంచేడు పరిణామాలపై ఆయన బీబీసీతో మాట్లాడారు.
"గేదెలకు కుడితి పెడుతున్న సమయంలో వచ్చిన చిన్న తగాదా చినికి చినికి గాలివానలా మారింది. జూలై 17 ఉదయం 10 గంటలకు మా నాన్న హైదరాబాద్ నుంచి ఊరికి వచ్చారు. ఊర్లో చాలామంది వస్తే అలాంటి పనులు తప్పు అని మా నాన్న చెప్పారు. నేను కలుగజేసుకునేది లేదు అని కూడా చెప్పారు. అయినా పీపుల్స్ వార్ రాజకీయ ప్రయోజనాల కోసం తాము బలపడేందుకు ఎన్టీఆర్ వియ్యంకుడైన మా నాన్న మీద గురిపెట్టారు. కోస్తాలో అప్పటికే అందరికీ పరిచితుడిగా ఉన్న దగ్గుబాటి చెంచురామయ్యను హత్య చేస్తే ఎస్సీ కులస్తులంతా తమ వైపు వస్తారని, తాము బలపడతామని పీపుల్స్ వార్ ఆశించింది. అందుకే ఐదుగురిని పంపించి మా నాన్నను హత్య చేశారు. సంఘటనకు ఏమాత్రం సంబంధం లేకపోయినా అకారణంగా ఆయన బలయ్యారు. నిజానికి జూలై 17 ఘటనకు ముందు మా గ్రామంలో ఎటువంటి తగాదాలు లేవు. అంతా కలిసి మెలిసి సాగే క్రమంలో ఆవేశకావేశాలతోనే రెచ్చిపోవడంతో ప్రాణాలు పోయే వరకూ వచ్చింది" అంటూ అభిప్రాయం వ్యక్తంచేశారు.
దగ్గుబాటి చెంచురామయ్య 1989లో హత్యకు గురయ్యారు. తామే హత్య చేసినట్టు, కారంచేడు ఘటనకు బాధ్యుడిగా, ఆ దాడికి ప్రతీకారంగా హత్య చేసినట్టు పీపుల్స్ వార్ ప్రకటించింది. ఈ కేసులో ఐదుగురికి మరణి శిక్ష విధిస్తూ 1994లోనే గుంటూరు సెషన్స్ కోర్ట్ తీర్పు చెప్పింది. ఆ తర్వాత కొందరికి క్షమాభిక్ష లభించింది.
కారంచేడు ఘటన తర్వాత సాగిన ఉద్యమం కులం అనే అంశాన్ని అటు ఉద్యమాల్లోనూ ఇటు పాలనలోనూ ఎజెండాలోకి బలంగా తెచ్చిందని యాక్టివిస్టు బొక్కా పరంజ్యోతి అభిప్రాయపడ్డారు. కారంచేడు శిబిరానికి ఆయన గృహం అప్పట్లో కొంతకాలం కేంద్రంగా పనిచేసింది.
కరోనావైరస్: ప్రభుత్వం, సమాజం స్పందించే తీరులో వర్ణ వ్యవస్థ ఛాయలు - అభిప్రాయం
మీడియా సహకారం
బాధితులు కులం, మతం వంటి విబేధాలను పక్కనపెట్టి ఒక్కటిగా ముందుకు కదిలితే ఉద్యమాలు ఎలాంటి ఫలితాలు సాధిస్తాయన్నది కారంచేడు నిరూపించిందని సీనియర్ జర్నలిస్ట్, నాటి ఉద్యమ నాయకత్వంలో ముఖ్య పాత్ర పోషించిన ఉష ఎస్ డానీ పేర్కొన్నారు.
"ఈ భూమ్మీద ఏ బీమా కంపెనీ ఇవ్వనంత డివిడెండ్‍ ను సమిష్ఠిగా ఉద్యమాలు ఇస్తాయి. కాకపోతే కొంచెం సహనం కావాలి. కారంచేడు, తదితర ఉద్యమాల్లో పాల్గొనడానికి నాకో ఉత్తేజం, ప్రయోజనం వున్నాయి. నా సామాజిక వర్గం అణగారిన వర్గం. దానికి కష్టం వచ్చినపుడు ఇతర అణగారిన వర్గాలు సంఘీభావాన్ని తెలుపుతాయనే నమ్మకం నాకుండింది. అది ఇప్పుడూ వుంది"అని బీబీసీ తెలుగుతో అన్నారు.
"కారంచేడు ఉద్యమానికి మీడియా సపోర్టు చాలా వుంది. అప్పట్లో ఉదయం దినపత్రిక వెలుగులో వుంది. ఉద్యమ అభిమానులు చాలామంది ఉదయం, ఆంధ్రప్రభ దినపత్రికల్లో అనేక కీలక స్థానాల్లో వున్నారు. వీరిలో కే శ్రీనివాస్, వేమన వసంతలక్మి, బుధ్ధా జగన్ వంటి వారు ముఖ్యులు. ఉదయం ఎడిటర్‌గా ఏబికే ప్రసాద్ వున్నారు. ఆయన తొలిరోజే 'కారంచేడు కండకావరం' అనే ఎడిటోరియల్ రాశారు. ఇవన్నీ ఉద్యమానికి కలిసివచ్చాయి. ప్రాంతీయ, జాతీయ పత్రికలు బాగా కవరేజి ఇచ్చాయి. మరోవైపు ప్రభుత్వం, పోలీసులు కూడా సెప్టెంబరు 10 వరకు మౌనంగా ఉండడంతో ఉద్యమం తీవ్రం అయ్యింది"అంటూ నాటి పరిణామాలను ఉష వివరించారు.
బాధితులకు న్యాయం జరిగేందుకు శంకరన్ కృషి
హైదరాబాద్ లో సీఎం ఇంటిని మహిళలు ముట్టడించిన సమయంలో ఇచ్చిన పునరావాస ప్యాకేజీ అమలు బాధ్యతను సీనియర్ అధికారి ఎస్. ఆర్ శంకరన్‌కు అప్పగించారు.
ఆయన ఆధ్వర్యంలోనే 1986 ఫిబ్రవరి 16న చీరాల ఐఎల్ టీడీని ఆనుకుని విజయనగర్ కాలనీకి శంకుస్థాపన జరిగింది.
ఇక బాధిత కుటుంబాల్లో ఆర్హులకు ఉద్యోగాలు, రెండు ఎకరాల భూమి, అందరికీ ఇళ్ల నిర్మాణం, ఉపాధి కోసం స్వయం కృషి సంస్థ ఏర్పాటు వంటి హామీలన్నీ అమలులో శంకరన్ బృందం చొరవ బాధితులకు ఉపయోగపడింది.
కోవిడ్–19 రోగులకు ప్లాస్మా దానం చేసిన తబ్లిగీలు
కరోనావైరస్: ప్లాస్మా థెరపీ అంటే ఏంటి? దీనితో కోవిడ్ వ్యాధి నయమవుతుందా? ఎంత ఖర్చవుతుంది?
యోగి 'ఎన్‌కౌంటర్' విధానాల‌తో న్యాయం జ‌రుగుతుందా.. నేరాలు పెరుగుతున్నాయా?
అశోక్ గెహ్లాత్: 'మా ప్రభుత్వాన్ని పడగొట్టాలని ఆరు నెలల నుంచే బీజేపీ కుట్రలు చేస్తోంది'
మాస్క్ ధరించలేదని భర్తతో గొడవ.. పుట్టింటికి పయనమైన భార్య
'శ్రీరాముడు నేపాల్‌లో జన్మించాడు.. అసలైన అయోధ్య నేపాల్‌లోనే ఉంది' - నేపాల్ ప్రధాని కేపీ శర్మ ఓలీ
చిన్న వయసులోనే జుట్టు తెల్లబడుతోందా.. 'అయితే మీకు కెనాయిటిస్ వ్యాధి ఉన్నట్టే'
శృంగారం వల్ల శరీరంలో చేరి ప్రాణాంతకంగా మారే 4 రకాల బ్యాక్టీరియాలు మీకు తెలుసా?
వ్యాక్సిన్ త్వరలో వచ్చేస్తుందనుకుంటే అది అత్యాశే: ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ
karamchedu andhrapradesh dalit కారంచేడు ఆంధ్రప్రదేశ్ దళితులు
35 Years have passed for the Karamchedu incident in Andhra pradesh where an attack took place on Dalits that changed the AP political scenario
kaaranchedu himsaku 35 ellu: maadiga palle meeda jarigina aa daadi rajakeeyaallo kula poraataalaku oopiri posindi | 35 Years for Karamchedu incident where a dalit village was attacked - Telugu Oneindia
2 hrs ago kendramantri es jaisankaryku maatru viyogam... talli sulochana kannumuta...
2 hrs ago valasa kaarmikulapai marinta fokas... kotta billutho vaariki kalige prayojanaalive....
3 hrs ago lokesabhalo maro moodu kotta billulu... kaarmika hakkulanu harinchendukenani vipakshaala vimarsalu...
3 hrs ago Big Boss 4: gangavva nunchi gangammaku shift ayina manmadhudu..trolingay karanama..?
| Updated: Friday, July 17, 2020, 8:59 [IST]
kaaranchedu maaranakaandaku netitho 35 ellu. raajakeeyamgaa, saamaajikamgaa kulam pooshistunna paatranu, mukhyamgaa dalitula sthitigatulanu charchaneeyaamsamgaa maarchina ghatana kaaranchedu.
harita viplavam saagina praantaallo daani valla balapadina shoodra agrakulaalu dalitula meeda saaginchina daadigaa deeniki saamaajika kramamlo praadhaanyamundani vislaeshakulu bhaavistaaru.
telugu neela meeda jarigina pradhaana daadulu kaaranchedu, chunduru.. rentiloonuu paarina nettutiki neeti paarudala kaalvalu saakshyamgaa undadam saamaajika parinaamamlo keelakamaina amsamgaa chudalsi untundi.
saadhaaranamgaa ee vishayamlo antagaa charchalo undani rajakeeya nayakudu daggubati venkateswararao hataattugaa naati ghatanalanu gurtuchesukuntu soshal media postulu pettadamtho marokkamaru adhi charchaku vedikagaa maarindi. ee nepathyamlo bbc telugu kaaranchedu ghatanatho udyamamtho sambandhamunna vyaktulatho matladindi.
"tanilaebetteddamaani anukunnaru"
"maadigala meeda kopanga unna kammavaru poddune pallemeedaku vastaarani telusu. valloste laeni poni rachha. meeru kaaluvaku pondi ani maa amma nannu battalutakadaaniki pampinchindi. anta pedda daadi jarugutundani ayithe anukole. appatike kaaluvalo palleku sambandhinchi telisina vaallu battalu utukkuntu unnaaru. panayyaaka vaallatho kalisi tirigostunnam. badi, gudi unna chotuku vachesariki pedda pedda kekalatho gumpulugaa vastunnaaru. deentho, malli kaaluva vaipu parugulu pettaamu. maa vaallanu ekkadante akkada tarumutunnaru. kodutunnaru. mem bhayapadipoyi chiiraala roddu vaipu parigettam"aa roju jarigina ghatananu sulochana ilaa gurtuchesukunnaru.
kaaranchedu daadi baadhituraallalo sulochana okaru. aa maaranakaandalo bhartanu kolpoina stree sulochana. kaaranchedu gurinchi kadiliste ninna monnati ghatanala bhavodyegamto matladarame.
"aaruguru aadavaallam dorikesam. maa chuttu vachi karralatho kottadam modalettaaru... vaallu kottina debbalaku anta ettu egiripadutunnam. asalu batukutamani kuudaa anukoledu. eelogaa bariso..karro teliyadu. naa nuduti meeda tagilindi. tarvaata aidu kutlu paddai. maatho paatu unna mariyammani ballentho podichaaru. aa tarvaata mammalni andarinee tagalabettaalani chetta antaa pogesaru. cony vaalla daggara aggipette kosam vedikina dorakaledu. daamto mammalni oo iddariki appaginchi migilina vaalla kosam antaa vellipoyaaru. vaalla aadavaallato kottinchi.. maa pani pattaalani aadesaalu ichi antaa poyaru" antuu sulochana naati ghatanalanu gurtu chesukunnaru.
'andaruu nirdoshulaite.. ee dalitulni champindevaru?'
"mammalni kaaluva gattu venta teesukuni vastunte.. tella muttayya chaavu batukullo kaaluvalo kanipinchaaru. aayannu appatike karralatho baga kottaru. avannee chusi.. 'vadakkada chanipoyadu..veedikkada aipoyadu'ani maatho unna vaalla maatalu vintunte vanukuputtindi. salman gaadu kuudaa aipoyadani vaallu cheppukuntunte maa naannaki emayyindonane bhayam vesindi. mammalni raallatho kotti, krishna kaaluvalo padeyaalani anukuntu teesukostunnaru. tiiraa cheruvu daggaraku vache sariki edurugaa poliisulu kanipinchaaru. daamto vaallu mammalni vadilesi atu paaripoyaaru. appatike moshe taatani kadupulo podichi pegulu bayataku lagenduku kuudaa prayatnam chesaru. inka chaalaamandini kottaru. andarinee roddu meeda padukobettaaru. adhi chustene ollu jaladarinchindi. aa tarvaata aasupatriki teesukellaaru"ani vivarinchaaru sulochana.
naadu jarigina daadilo appatikappudu aaruguru- duddu ramesh, tella moshe, tella muttayya, tella yeheshuva, duddu vandanam, duddu abraham maraninchaaru. 20 mandi teevramgaa gayapaddaru. rendella tarvaata duddu aneesammani aame intilone champaaru. mrutulu mottam edugurayyaru.
pradhaana ninditudiki jeevita khaidu
ee kesulo ongolu trial kortu 159 mandiki jeevita khaidu vidhinchindi. cony daanni apy hycortu kottiveyadamto chivaraku 1998 actoberelo supreenkortulo speshal leav pitition daakhalu chesaru. sarigga padellaku ante 2008 dissember 19na, supreenkortu teerpu veluvarinchindi. appatike paluvuru ninditulu maraninchadamtho ika migilina vaarilo pradhaana ninditudu anjayyaku jeevita khaidu, maro 29 mandiki moodella jailu shiksha vidhistuu supreenkortu teerpu ichindi.
jeevita khaidu padina anjayya kutumbeekulato matladenduku bbc telugu prayatninchindi. paeru velladinchadaaniki ishtapadani anjayya sameepa bandhuvutho matladindi.
"adhi aaroju aavesamlo jarigina tappu... andulo uddesyapoorvakamainadi emi ledu. daani phalitam kaaranchedu chalakalam anubhavinchaalsi vachindi. daannoka peedakalagaa marchipoyi graamaabhivruddhilo andaruu bhagam kavali" aayana annaru.
kaaranchedu ghatana jarigina naatinunchi teerpu vache varaku chala parinaamaalu jarigai. baadhitula tarapuna atu prajaasanghaalloonuu itu adhikara vargamloonuu basataga nilichina vaarunnaaru. mukhyamgaa ghatana tarvaata jarigina aandolana andhrapradesh saamaajika charitralo okanoka keelaka ghattam. daadaapu aaru nelalapatu aandolana konasagindi. deeni nunche katti padmaaraavu, bojja taarakam taditarula netrutvamlo dalita mahasabha ane samstha oopiri posukundi.
unaa dalitulu hindu matham nunchi enduku maarutunnaaru?
"ventadi vetaadaaru"
"juulai 17 naati daadiki munde graamamlo maalalapai daadi jarigindi. daamto vaaru chiiraala vellipoyaaru. erukala meeda daadi chesaru. vaaru kuudaa ooru vadilipoyaaru. ika migilindi maadigalu. vaarini chala saarlu vaedhinchaaru. chivaraku crismus naadu kotta battalu kattukunte kuudaa sahinchalekapoyaru. annintikii paraakaashnagaa juulai 17 naadu cheruvu gattuna munnangi suvaartamma, vikalaangudaina chandrayya taguneeti cheruvulo vyardhaalanu kalapadaanni prasninchadam sahinchalekapoyaru. chernakol daadini binde addupetti suvaartamma addukovadamto mukhyamantri viyyankudi ooriloonuu maadigalu edurutirugutunnaarana talladillipoyaru. daamto naalugaidu gramala vaallu kalisi daggubati chenchuramayya intlo meating pettukuni pranalika baddhamgaa daadi chesaru. kattulu, bariselu, gandragoddallu sahaa maaranaayudhaalu pattukuni tegabaddaaru. ventadi vetaadaaru. okkokkari ontlo 140 potlu kuudaa podichaarante entha durmargamo aalochinchandi" antuu vivarinchaaru naati udyama naayakulu katti padmaaraavu.
"aaroju cheeraalalo mitruditho kalisi unnappudu samacharam vachindi. aasupatriki velli chuste okkokkari paristhiti kona oopiritho unnaaru. appatikappude kondarini gunturu taralinchaamu. akkade undi sibiram erpaatu cheshamu. andaritho charchinchi udyamaaniki siddapaddam. daamto chenchuramayya meeda kesu pettinchaarane kakshatho nannu hatya chesenduku kuudaa prayatninchaaru. udyogam poyindi. inti meeda poliisulu daadi chesaru. maa avidani, pillalanu, tallini kuudaa badhapettaru. ayinappatiki aatmagourava poratam aapaledu. aneka mandi kalisi vachaaru. andulo baadhitulu dhairyamgaa nilabadadam keelakam. aamarana deekshaku poonukunna tella jadson vanti vaaru sphuurtidaayakamgaa nilichaaru. aneka saamaajika poraataalaku kaaranchedu sphuurtigaa nilichindi. prabhutva nunchi etuvanti pariharam teesukokunda 15 ekaraala bhoomi koni baadhitulaku andinchaam. daani konugolulo aneka mandi cheyuta andinchaaru. chivaraku prabhutvam sampuurna packagy andinche varakuu poradi saadhinchaam. aa kramamlone essy, esty atyaachaara nirodhaka chattam kuudaa roopondinchukogaligaam" ani padmaaraavu cheppaaru.
keralalo poojaarulugaa dalitulu
kaaranchedu madigapalle meeda jarigina daadito tama aagrahaanni challarchukovalani vaaru bhaavinchinappatikii aa charya kaaranamgaane anekamandilo porata sphuurtiki kaaranam ayyindani naati poraatamlo bhagaswamiga unna bhagat sing vyaakhyaaninchaaru.
"juulai 16 naadu maadiga kunta vadda jarigina tagaadaa kaaranamgaane daadiki palpadinattu chebutunnappatiki danikanna mundu nunche maadiga yuvatalo vastunna chaitanyam sthaanika pettandaarlaku ruchinchaledu. mookummadi daadiki kalpaddaru. daamto maanavatvam unna vaarandarinee kalachivesindi. kula, mataalaku ateetamgaa antaa okkatai kadilaaru. sudura praantaala nunchi saitam kalisi vachaaru. vidyaarthulu, udyogulu, medhaavulu anni vargaalu okkatayyaayi. modati roju katti padmaaraavu cheeraalalo undadamtho samacharam andukunnaru. aa marusati roje iddaram kalisi udayaanne chiiraala cherukunnam. appudu modalayina udyamam aaru nelalu saagindi. decemberlo prabhutvam haameelannee amalu chese varakuu poraatamlo aneka aatamkaalu edurkontu mundukellam. chivaraku sibiram paerutho aneka mandi sahaayamtho erpaatu ayina baadhitula kaalanee vijayanagar kaalaneegaa roopaantaram chendevarakuu udyamam aagaledu."
23 ealla sudeergha poratam
"nyaaya poraatamlo chala aatamkaalu edurkonnam. nannu adugaduguna avamaaninchaaru. vaatini bharistuu mundukellam. katti padmaaraavu, battula pullayya, bojja taarakam vanti vaaru mundundi nadipinchaaru. vaarandari sahakaaram valle chivaraku supreenkortulo ninditulaku shiksha padela cheyagaligaam. ee nyaayaporaatamlo aneka mandi sahakarinchaaru. vaarandarikee naa dhanyavaadaalu antuu supreenkortulo pitition vesinatuvanti jadson vyaakhyaaninchaaru. jadson prastutam teevra anaarogyamtho mancham meeda unnaaru. vijayanagaram kaalaneelooni tana intlo unna aayanni bbc kalisinappudu matlade avakaasam takkuvagaa unnappatikii aayana matladenduku prayatninchi koddi maatalu maatram cheppagaligaaru. nyaayam jaragadaaniki 23 ella paatu kortullonu bayata sudeergha poratam jarapalsivachindi"ani jedson cheppaaru.
"ntr prabhutvam digiraavadaaniki mahilala poratame moolam... juulai 17 naati ghatanala tarvaata varusagaa udyamaala vedi rajukundi. ghatanapai deshamanta aandolanalu minnantaayi. vividha sanghaalu aikyamgaa udyamaalaku digaaru. andulo bhagamga dalita mahasabhanu erpaatu chesaru. katti padmaaraavu netrutvamlo erpadina aikya porata kootamilo vividha sanghaalu bhaagaswaamulayyaaru. cheeraalalo september 1na cheeraalalo jarigina bahiranga sabhatho marinta uddhrutamayyindi. september 10na band kuudaa jarigindi. madhyalo rastarokolu, rail rokolu vanti roopaallo nirasanalu saaginchaaru. actober 6na vijayavaadalo bahirangasabha jarugutundagaa lathicharj kuudaa jarigindi. sabhalo prasangistundagaa katti padmaaraavuni vyas saaradhyamlooni poliisulu arest chesi, addukunna aneka mandipai teevramgaa lathicharj ki chesaru. aa tarvaata actober 27na mahilalu hyderabad kendramgaa saaginchina poratam andari drushtini aakarshinchindi. mukhyamgaa naati cm ntr intini muttadinchi, aayana bayataku vachi nirasanakaarula demandlapy spandinche varakuu kadiledi ledantu 600 mandi mahilalu baitaayinchadam pedda sanchalanamgaa maarindi"ani ee nirasanaku naayakatvam vahinchina hetuwada lakshmi bbctatho tama anubhavaalanu panchukunnaaru.
munivaahana seva: dalitudini poojaari bhujalapai enduku ekkinchukunnaaru?
ground report: 'maa chaavulaku kuudaa meme saakshyaalu teesukuravala?'
chiiraala tu abids
"kaaranchedu ghatana entho kalachivesindi. daamto bheemavaram intlo madhyaahnam praantiiya vaartallo vini, edoti cheyalani nirnayinchukunnaanu. appatikappude sarkar ex press ekki ardharaathri chiiraala cherukunnanu. ventane aaspatriki velli baadhitulanu chusina tarvaata vaariki thodugaa undaalane nirnayinchukunnaanu. kattubattalatho velli aaru nelala paatu vaarithone undipoyaanu. anni poraataalloonuu paalgonnaanu. vijayavada sabhalo lathicharj tarvaata ika hyderabadelo nerugaa mukhyamantrini niladeeyaalani nirnayinchukunnam. appatike vijayavaadalo laathee debbalu tinnappatikii mahilalu maatram munduku kadilaaru. vaari chaitanya sphuurtithoo nerugaa assembley vadda cmn addukovalani anukunnappatiki samacharam andukuni cm ntr abids loni tana intike vellipoyaaru. daamto memu kuudaa akkadike velli inti mundu baitaayinchaamu. gantala koddi gadustondi. poliisulu mammalni bedirinchinaa venakki taggaledu. chivaraku cmto charchala kosam antuu bojja taarakam sahaa kondaru mahilalanu intloki teesukellaaru. lopala kaadu..bayata prajalloki ravalani pattubatti aayana roddu meedaku vachela chesham. rendu gantala paatu gherav chesi 28 demandlaku aayana angeekaaram teluputuu santakaalu chesela chesham. chivaraku es ar sankaran aadhvaryamlo haameelannee amalayyenduku charyalu teesukovaalani pettina demand kuudaa ntr angeekarinchaalsi vachindi" antuu lakshmi vivarinchaaru.
ntr viyyankudu kabatte maa naannanu champaaru.. aagrahamto kondaru duscharyaku paalpadithe raajakeeyamgaa enterenu lakshyamgaa chesukuni aayana viyyankudigaa tana tandrini hatya chesarani kaaranchedu nunchi raajakeeyamgaa edigi, aanaadu rashtra mantrigaa keelakanetagaa unna daggubati venkateshwara raavu annaru. kaaranchedu parinaamaalapai aayana bbctatho matladaru.
"gedelaku kuditi pedutunna samayamlo vachina chinna tagaadaa chiniki chiniki galivanala maarindi. juulai 17 udayam 10 gantalaku maa naanna hyderabad nunchi ooriki vachaaru. oorlo chaalaamandi vaste alanti panulu tappu ani maa naanna cheppaaru. nenu kalugajesukunedi ledu ani kuudaa cheppaaru. aina peepuls war rajakeeya prayojanaala kosam taamu balapadenduku ntr viyyamkudaina maa naanna meeda guripettaaru. kostalo appatike andarikee parichitudigaa unna daggubati chenchuraamayyanu hatya cheste essy kulastulantaa tama vaipu vastaarani, taamu balapadatamani peepuls war aasinchindi. anduke aidugurini pampinchi maa naannanu hatya chesaru. sanghatanaku ematram sambandham lekapoyina akaaranamgaa aayana balayyaru. nijaaniki juulai 17 ghatanaku mundu maa graamamlo etuvanti tagaadaalu levu. antaa kalisi melisi saage kramamlo aavesakaavesaalatoone rechipovadamto praanaalu poye varakuu vachindi" antuu abhiprayam vyaktamchaesaaru.
daggubati chenchuramayya 1989loo hatyaku gurayyaru. taame hatya chesinattu, kaaranchedu ghatanaku badhyudiga, aa daadiki prateekaaramgaa hatya chesinattu peepuls war prakatinchindi. ee kesulo aiduguriki marani shiksha vidhistuu 1994lone gunturu seshans court teerpu cheppindi. aa tarvaata kondariki kshamabhiksha labhinchindi.
kaaranchedu ghatana tarvaata saagina udyamam kulam ane amsaanni atu udyamaalloonuu itu paalanaloonuu ezendaaloki balangaa tecchindani activistu bokka paranjyoti abhipraayapaddaaru. kaaranchedu sibiraaniki aayana gruham appatlo kontakaalam kendramgaa panichesindi.
caronavirus: prabhutvam, samajam spandinche teerulo varna vyavastha chaayalu - abhiprayam
media sahakaaram
baadhitulu kulam, matham vanti vibedhaalanu pakkanapetti okkatigaa munduku kadilite udyamaalu elanti phalitaalu saadhistaayannadi kaaranchedu niroopinchindani seanier jarnalist, naati udyama naayakatvamlo mukhya paatra pooshinchina usha es daani perkonnaru.
"ee bhoommeeda e beema company ivvananta dividendi nu samishtigaa udyamaalu istaayi. kakapothe konchem sahanam kavali. kaaranchedu, taditara udyamaallo paalgonadaaniki nako uttejam, prayojanam vunnayi. naa saamaajika vargam anagaarina vargam. daaniki kashtam vachinapudu itara anagaarina vargaalu sanghibhaavaanni teluputaayane nammakam naakundindi. adhi ippuduu vundi"ani bbc telugutho annaru.
"kaaranchedu udyamaaniki media saportu chala vundi. appatlo udayam dinapatrika velugulo vundi. udyama abhimaanulu chaalaamandi udayam, aandhraprabha dinapatrikallo aneka keelaka sthaanaallo vunnaru. veerilo kee srinivas, vemana vasantalakmi, budhdha jagan vanti vaaru mukhyulu. udayam editernga ebike prasad vunnaru. aayana toliroje 'kaaranchedu kandakaavaram' ane editorial raasaaru. ivannee udyamaaniki kalisivachaayi. praantiiya, jaateeya patrikalu baga kavareji ichayi. marovaipu prabhutvam, poliisulu kuudaa septembaru 10 varaku mounamgaa undadamtho udyamam teevram ayyindi"antuu naati parinaamaalanu usha vivarinchaaru.
baadhitulaku nyaayam jarigenduku sankaran krushi
hyderabad loo cm intini mahilalu muttadinchina samayamlo ichina punaravasa packagy amalu baadhyatanu seanier adhikari es. ar sankaranku appaginchaaru.
aayana aadhvaryamlone 1986 fibravari 16na chiiraala il tdni aanukuni vijayanagar kaalaneeki sankusthaapana jarigindi.
ika baadhita kutumbaallo aarhulaku udyogaalu, rendu ekaraala bhoomi, andarikee illa nirmaanam, upaadhi kosam swayam krushi samstha erpaatu vanti haameelannee amalulo sankaran brundam chorava baadhitulaku upayogapadindi.
kovid–19 rogulaku plasma daanam chesina tabligeelu
caronavirus: plasma therapy ante enti? deenitho kovid vyaadhi nayamavutundaa? entha kharchavutundi?
yogi 'encounter' vidhaanaalamtho nyaayam jayrugutundaa.. neraalu perugutunnaya?
ashok gehlat: 'maa prabhutvaanni padagottaalani aaru nelala nunche bgfa kutralu chestondi'
mask dharinchaledani bhartatho godava.. puttintiki payanamaina bharya
'sriramudu nepaleelo janminchaadu.. asalaina ayodhya nepaleelone undi' - nepal pradhaani kepi sharma olee
chinna vayasulone juttu tellabadutonda.. 'ayithe meeku kenoitis vyaadhi unnatte'
shrungaaram valla sareeramlo cheri praanaantakamgaa mare 4 rakala bacterialu meeku telusa?
vyaxin twaralo vachestundanukunte adhi atyashe: prapancha aarogya samstha
karamchedu andhrapradesh dalit kaaranchedu andhrapradesh dalitulu
35 Years have passed for the Karamchedu incident in Andhra pradesh where an attack took place on Dalits that changed the AP political scenario