ధర తగ్గిన నిమ్మ
ఎండలు మండిస్తున్నా నిమ్మకు గిరాకీ లేకుండా పోయింది. ధర తగ్గుతూ రావడంతో రైతులకు లాభాలు చేతికి అందడం లేదు. గుంటూరు జిల్లాలో సుమారు 2600 హెక్టార్లలో 5,500 మంది రైతులు ఈ పంటను సాగు చేశారు. ఇందులో తెనాలి డివిజన్‌ వాటాయే ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఇక్కడే సుమారు 2 వేల హెక్టార్లలో 4 వేలకు పైగా రైతులు ఈ పంటను సాగు చేయడం విశేషం. మొత్తం పంటలో సుమారు 20 శాతం కంటే తక్కువగానే మన ప్రాంతంలో వినియోగం అవుతుంది. మిగిలినదంతా లారీల ద్వారా ఉత్తరాదికి వెళుతుంది. అంటే ఎగుమతులే ఈ పంటకు ఆధారం. అయితే గత నెలన్నర రోజులుగా కొవిడ్‌ రెండో దశ తీవ్రం కావడంతో మార్కెటింగ్‌కు ఆటంకాలు ఏర్పడడం మొదలైంది.
ఏప్రిల్‌ మొదటి వారంలో తెనాలి మార్కెట్‌యార్డులో కిలో నిమ్మకాయలు అత్యధికంగా రూ.110, అత్యల్పంగా రూ.80 చొప్పున ధర పలికాయి. తర్వాత ఈ ఇవి క్రమంగా తగ్గుతూ వచ్చాయి. మే తొలి వారంలో అదే యార్డులో కిలో నిమ్మకాయలు అత్యధికంగా రూ.40, అత్యల్పంగా రూ.15 చొప్పున విక్రయమయ్యాయి. సగం కంటే ఎక్కువగానే ధర తగ్గిపోయిందని గణాంకాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. ఉత్తరాదిలోనూ పాక్షిక లాక్‌డౌన్‌ అమలవుతుండడంతో అక్కడ డిమాండ్‌ తగ్గింది. మరోవంక యార్డులో ఒక వ్యాపారి కొవిడ్‌తో మృతిచెందడం, మరి కొందరు అదే సమస్యతో చికిత్సకు వెళ్లడంతో మిగిలిన వ్యాపారులు భయపడ్డారు. ఫలితంగా యార్డులో పలుమార్లు క్రయవిక్రయాలు నిలిచిపోయాయి. మంచి సీజన్‌, ధర ఉన్నప్పుడు ఇలా జరగడంతో రైతులకు లాభాలు చేతికందకుండా పోయాయి. ప్రస్తుతం ఉన్న ధర కొంత మేరకు గిట్టుబాటు అవుతున్నా, ఈ ఏడాది మంచి లాభాలు వస్తాయనుకుంటే కొవిడ్‌ మరోమారు తమను దెబ్బకొట్టిందని సంగంజాగర్లమూడి గ్రామానికి చెందిన ఓ రైతు వాపోయారు.
ప్రస్తుతం మార్కెట్‌ యార్డులో వారానికి రెండు రోజులు మాత్రమే క్రయవిక్రయాలు జరుగుతున్నాయి. గతంలో వారం మొత్తం మీద సుమారు 24 లారీలు (ఒక్కో లారీలో 20 టన్నులు) నిమ్మకాయలతో ఉత్తరాదికి వెళ్లేవి. ఇప్పడు క్రయ విక్రయాలు జరుగుతున్న రెండు రోజుల్లోనే వారం రోజుల సరకు వెళుతోంది. అంటే యార్డు ఉన్న సమయంలోనే అందుబాటులో ఉన్న నిమ్మకాయలను రైతులు యార్డుకు తెస్తున్నారు. సరైన సైజు రాకుండానే కాయలు కోస్తూ ఉండడంతో నాణ్యత పరంగానూ ధర రావడం లేదు. చెట్లకు కాయలను ఆపితే తిరిగి విక్రయాలు జరుగుతాయో లేదోనని ఆందోళనతో రైతులు ఇలా చేయాల్సి వస్తోంది. యార్డులో పలువురు వ్యాపారులు నిమ్మ రైతులకు పెట్టుబడులు పెట్టి ఉన్నారు. వాటిని తిరిగి రాబట్టుకోవడానికి వారు వారంలో రెండు రోజులైనా యార్డుకు వస్తున్నారు. లేకుంటే ఈ మాత్రం ఉండేది కాదని ఒక రైతు వివరించారు.
గత ఏడాదితో పోల్చితే మెరుగే
నిమ్మ పంటకు ధర తగ్గిన మాట వాస్తవమే. ఉత్తరాదిన డిమాండ్‌ తగ్గడం, యార్డులోని వ్యాపారుల్లో కొంతమంది అనారోగ్యానికి గురికావడంతో క్రయవిక్రయాలు సరిగా జరగకపోవడమే ఇందుకు కారణాలు. ప్రస్తుత ధర రైతులకు నష్టదాయకమేమీ కాదు. అయితే లాభాలు తగ్గుతున్నాయి. గత ఏడాది ఇదే సమయంలో అసలు ఎగుమతులే లేవు. ఈమారు ఫర్వాలేదు. వానలు పడడం మొదలైతే ధరలు మరింత తగ్గే అవకాశం ఉంది.
dhara taggina nimma
endalu mandistunna nimmaku giraki lekunda poyindi. dhara taggutuu raavadamtho raitulaku labhalu chetiki andadam ledu. gunturu jillaalo sumaru 2600 hectarlalo 5,500 mandi raitulu ee pantanu saagu chesaru. indulo tenaali divisen vataye ekkuvagaa untundi. ikkade sumaru 2 vela hectarlalo 4 velaku paiga raitulu ee pantanu saagu cheyadam visesham. mottam pantalo sumaru 20 saatam kante takkuvagaane mana praantamlo viniyogam avutundi. migilinadantaa laareela dwara uttaraadiki velutundi. ante egumatule ee pantaku aadhaaram. ayithe gatha nelannara rojulugaa kovide rendo dasha teevram kaavadamtho marketingeku aatamkaalu erpadadam modalaindi.
eprille modati vaaramlo tenaali marchetriardulo kilo nimmakaayalu atyadhikamgaa roo.110, atyalpamgaa roo.80 choppuna dhara palikayi. tarvaata ee ivi kramangaa taggutuu vachayi. mee toli vaaramlo adhe yaardulo kilo nimmakaayalu atyadhikamgaa roo.40, atyalpamgaa roo.15 choppuna vikrayamayyaayi. sagam kante ekkuvagaane dhara taggipoyindani ganaankaalu spashtam chestunnayi. uttaraadiloonuu paakshika lachedounne amalavutundadamto akkada demande taggindi. marovanka yaardulo oka vyaapaari kovidnetho mrutichendadam, mari kondaru adhe samasyatho chikitsaku velladamtho migilina vyaapaarulu bhayapaddaru. phalitamgaa yaardulo palumaarlu krayavikrayaalu nilichipoyayi. manchi seejan, dhara unnappudu ilaa jaragadamtho raitulaku labhalu chetikandakunda poyayi. prastutam unna dhara kontha meraku gittubaatu avtunna, ee edaadi manchi labhalu vastayanukunte kovide maromaru tamanu debbakottindani sanganjagarlamudi graamaaniki chendina oo raitu vaapoyaaru.
prastutam marchete yaardulo vaaraaniki rendu rojulu matrame krayavikrayaalu jarugutunnaayi. gatamlo vaaram mottam meeda sumaru 24 laareelu (okko laariiloo 20 tannulu) nimmakaayalato uttaraadiki vellevi. ippadu kraya vikrayaalu jarugutunna rendu rojullone vaaram rojula saraku velutondi. ante yaardu unna samayamlone andubaatulo unna nimmakaayalanu raitulu yaarduku testunnaru. saraina saiju rakundane kaayalu kostu undadamtho naanhyata paramgaanuu dhara ravadam ledu. chetlaku kaayalanu aapithe tirigi vikrayaalu jarugutayo ledonani aandolanato raitulu ilaa cheyalsi vastondi. yaardulo paluvuru vyaapaarulu nimma raitulaku pettubadulu petti unnaaru. vaatini tirigi rabattukovadaniki vaaru vaaramlo rendu rojulaina yaarduku vastunnaaru. lekunte ee maatram undedi kaadani oka raitu vivarinchaaru.
gatha edaadito polchithe meruge
nimma pantaku dhara taggina maata vastavame. uttaraadina demande taggadam, yaardulooni vyaapaarullo kontamandi anaarogyaaniki gurikavadamto krayavikrayaalu sarigaa jaragakapovadame induku kaaranaalu. prastuta dhara raitulaku nashtadaayakamemi kaadu. ayithe labhalu taggutunnaayi. gatha edaadi ide samayamlo asalu egumatule levu. eemaaru farvaledu. vaanalu padadam modalaite dharalu marinta tagge avakaasam undi.