విస్తృతమైన తవ్వకాల తరువాత పురావస్తు పరిశోధన శాఖ రామ జన్మభూమిలో నిస్సందేహంగా ఒక గొప్ప ఆలయము ఉండేదని నిర్ధారించింది. అలాగే దానిని కూల్చి ఆ స్థానంలోనే బాబరీ కట్టడ కట్టారని కూడా తేల్చింది.
మహర్షి వాల్మీకి కాలమునుండి ప్రస్తుత కాలము వరకు అనేక మహాకావ్యాలు, పురాణాలు, ఉపనిషత్తులు, కవితలు మరియు మతపరమైన గ్రంధాలలోను అయోధ్య రాముని జన్మస్థానమని అనేక సందర్భాలలో తెలియచేస్తున్నవి. అయోధ్య మహాత్మ్యంలో శ్రీ రామునికి సంబంధించి అనేక పవిత్ర స్థలాల గురించి వివరమైన వర్ణన కూడా ఉన్నది. ఇందులోనే శ్రీ రామజన్మభూమి మందిరం ఉన్న ప్రదేశం గురించి మందిర ప్రాముఖ్యత గురించి వివరణ ఉంది.
కావ్యాలు: వాల్మీకి రామాయణము, మహాభారతంలో రామ ఉపాఖ్యానము (వన పర్వము), యోగ వాశిష్ట్యం, ఆధ్యాత్మ రామాయణము, రఘువంశము మొ॥
బహద్దూర్ షా కుమారుడైన అలంగిర్ కుమార్తె వ్రాసిన పుస్తకం (పదిహేడవ శతాబ్ది అంతం-పద్దెనిమిదవ శతాబ్ది ఆరంభం) ఇది.
బాదుషా ఆదేశం ప్రకారం నిర్మించబడిన మసీదులలో నమాజ్ ప్రార్థన, ఖుట్బా తెరియున్ నిషేధం. హిందువులకు మథుర, వారణాసి, అయోధ్య లలో ఉన్న దేవాలయాల పై విశ్వాసం అధికం. ఉదాహరణకు కృష్ణ జన్మస్థానం, సీతాదేవి పాకశాల(వంటగది), హనుమస్థానం (రావణవధ అనంతరం శ్రీ రాముడు అయోధ్యకు తిరిగి వచ్చాక, ఆయనకు చేరువలో ఉండాలనే ఉద్దేశ్యంతో హనుమ ఉన్న స్థలం). అవన్నీ ధ్వంసం చేసి, కేవలం తమ ఆధిక్యతను చూపించుకోవడానికే మసీదులు నిర్మించారు. జుమా, మరియు జుమా సమయంలో చేసే నమాజ్ (జమాయిత్) లకు, ఈ మసీదులలో అనుమతి లేదు. కానీ ఈ ప్రదేశాల్లో విగ్రహారాధన చేయరాదని, శంఖారావాలు ముస్లింల చెవులకు వినపడరాదని ఉత్తరువులు చేసారు.
1856 మీర్జా జాన్ ప్రకారం, సుల్తానులు ఇస్లాంను ప్రచారం చేసి, హిందువులను అణగదొక్కారు. ఆ విధంగా ఫైజాబాద్ ను, అయోధ్యను ఆక్రమించారు. ఈ అయోధ్య ఒక పెద్ద తీర్థస్థలం మరియు శ్రీ రాముని తండ్రి దశరథుని రాజధాని. అక్కడ ఒక శోభాయమానమైన దేవాలయం ఉండేది. ఆ స్థానంలో ఒక మసీదు నిర్మించి, ప్రక్కనే ఉన్న మండపం ఉన్న చోట ఒక చిన్న మసీదును నిర్మించారు. ఆ దేవాలయమే శ్రీ రాముని జన్మస్థలం. ప్రక్కనే సీతాదేవి పాకగృహం(వంటగది). సీత శ్రీ రాముని భార్య. మూస ఆషికన్ అనే వ్యక్తి సలహాతో బాబర్ బాదుషా ఆ ప్రదేశంలో మసీదును నిర్మించాడు. ఈ రోజుకీ ఆ మసీదును “సీతా రసోయి” అంటే సీత దేవి వంటగది అనే పిలుస్తారు.
బాబర్ పాలనలో, అయోధ్య లో సీతాదేవి వంటగది ఉన్న స్థలంలో ఒక పెద్ద మసీదు నిర్మించబడినది. అదే బాబరీ మసీదు. దానిని వ్యతిరేకించేందుకు హిందువులకు శక్తి లేకపోవడంతో, మీరు ఆషికన్ అనే వ్యక్తి సలహా మీద అక్కడ మసీదు నిర్మించబడినది.
1885 హజరత్ షాహ్ జమాల్ గుజ్జరి దర్గా తాలూకా వివరాలు తెలియజేస్తూ, ఈ రచయిత వ్రాసినది – దర్గాకు తూర్పుదిక్కున మహల్లా అక్బర్పూర్ ఉంది. దాని మారుపేరు కోట్ రాజా రామచంద్ర. ఈ కోట లో కొన్ని బురుజులు ఉండేవి. అది ఆ రాజు జన్మ ప్రదేశం. అంతేకాక బురుజు కు పశ్చిమాన, జన్మస్థానం, సీతాదేవి వంటగది ఉండేవి. అవి ధ్వంసం చేసి రూపుమాపాక, బాదుషా బాబర్ అక్కడ ఒక పెద్ద మసీదును నిర్మించాడు.
1909 సయ్యద్ ఆషికన్ అనే వ్యక్తి రక్షణలో బాబర్ ఒక పెద్ద మసీదును, అయోధ్యలో శ్రీ రామ చంద్రుని జన్మస్థలంగా, ఒకప్పుడు ఉన్న ఒక దేవాలయం ఉన్న స్థలంలో నిర్మించాడు. ప్రక్కనే సీతాదేవి వంటగది ఉండేది. ఈ రోజుకీ అది సీత రసోయీ అనే పిలవబడుతోంది. ఆ దేవాలయం దీని ప్రక్కనే ఉంది.దేవాలయాన్ని ధ్వంసం చేసి, మసీదు నిర్మించారని నిర్ధారణ చేసే, ముస్లిం రచయితలు వ్రాసిన మరిన్ని పుస్తకాలు:
* కేసర్ – ఉల్ – తవారిక్ (తవారిక్-ఈ-అవధ్) వాల్యూం 2 : కమాలుద్దీన్ హైదర్ హుస్సేన్ అల్ హుస్సేన్ అల్ మాషహాది
“రామ జన్మస్థాన్” దేవాలయాన్ని కూల్చి ఆ స్తంభాల ఆధారంగా మసీదు నిర్మాణం చేశాడు. కానీ హిందువులు తమ పవిత్ర స్థలం పై తమ అధికారాన్ని కోల్పోవటం ఇష్టంలేక మొగల్ రాజుల అరాచకాలను లెక్క చేయక ఆ పవిత్ర భూమిని దర్శించడం, పూజలు నిర్వర్తించడం చేసేవారు. రామజన్మభూమిలోని దేవాలయాన్ని కూల్చి మసీదు నిర్మాణం చేసిన ఆవరణలోనే “రామచబూతర్ ” ను నిర్మించి ప్రదక్షిణలు చేసి సాష్టాంగ ప్రణామాలు చేస్తూ ఉండేవారు. ఈ రకమైన ఆరాధనలు ‘రామచబూతర్’ వద్దనే కాక మసీదు లోపల కూడా చేసేవారు.2. అవధ్ మండల అధికార పత్ర కారులు -1877
ఈ అధికార పత్రం ప్రకారం మొగలులు మూడు ముఖ్యమైన దేవాలయాలు పగులకొట్టి వాటిపైన మసీదుల నిర్మాణం చేసారని స్పష్టమవుతోంది. రామజన్మభూమి స్థలంపై మసీదు ను బాబరు 1528 లో నిర్మాణం చేశాడు.
ఈ నివేదిక , బాబరు ‘బాబ్రీ మసీదు’ను 1528 లో “రామ జన్మస్థల దేవాలయం ” పై అనగా శ్రీరామ జన్మ స్థలంలో కట్టాడని ధ్రువీకరించింది.
బాబ్రీ మసీదును స్వయంగా దర్శించిన తరువాత తన నిర్ణయాన్ని ప్రకటిస్తూ జిల్లా న్యాయమూర్తి ఇలా అన్నాడు“హిందువుల పవిత్ర స్థలం పై మసీదును కట్టడం చాలా దురదృష్టకరం. కానీ దీనికి పరిష్కారం కనుక్కోవడానికి సమయం దాటిపోయింది. ఎందుకంటే ఈ సంఘటన జరిగి 356 సంవత్సరాలు దాటిపోయింది.’’
ఫ్యురర్”మీర్ ఖాన్ ‘బాబ్రీ మసీదు’ను రామజన్మభూమి స్థలములోనే, ఆ దేవాలయ స్తంభాల ఆధారంగా, నిర్మించా”డని తన నివేదికలో అంగీకరిస్తూ పేర్కొన్నాడు.
ఇంతే కాకుండా ఔరంగజేబు, అయోధ్యలోనే 1.స్వర్గద్వార్ , 2. త్రేతా థాకూర్ దేవాలయాలను కూల్చి మరో రెండు మసీదులను నిర్మించాడని ధృవీకరించాడు.
నెవిల్ నివేదిక ప్రకారం పలుమార్లు అయోధ్యలోని హిందూ పూజారులు ముసల్మానులకు మధ్యన రామజన్మభూమి మందిర స్థల విషయంపై ఘర్షణలు జరిగేవి. ఎందుకంటే మసీదును ఒక దేవాలయాన్ని కూలగొట్టి కట్టారు.
పూర్వం నుండి ఉన్న రామ జన్మ మందిరాన్ని కూల్చి ఆ నిర్మాణంపైనే 1528లో మసీదును కట్టినట్లు చెప్పడానికి ఇది ఒక ఆధారం. అప్పటి చిత్రాలను చూపిస్తూ వాటి క్రింద `భారత్ లోని ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో, అయోధ్యా నగరంలో,” రామజన్మభూమి స్థలంపై మసీదు నిర్మాణం’ అని శీర్షికలో పేర్కొన్నారు. అంతకు ముందు వచ్చిన బ్రిటానికాలలో కూడా రామమందిరం గురించి పేర్కొన్నారు.
ఆల్ ఇండియా బాబ్రీ మస్జిద్ యాక్షన్ కమిటీ దాఖలు చేసిన పత్రాలు నిరాధారమైనందున సాక్ష్యం పనికిరావు. అవి వివిధ రాజకీయ పార్టీలకు చెందినవారి అభిప్రాయాలేకానీ ఎటువంటి ఆధారాలు కావు. బాబరు కానీ ఆయన ప్రతినిధులు కానీ అయోధ్యలో ఖాళీ స్థలాన్ని గుర్తించి అందులో మసీదు కట్టాలని చెప్పినట్లుగా ఎటువంటి పత్రమూ సాక్ష్యంగా దాఖలు చెయ్యలేదు.
శ్రీరామునికి వ్యతిరేకంగా బౌద్ధాన్ని నిలపాలనుకోవడంలో ప్రయోజనం లేదు. ఎందుకంటే బౌద్ధ ఆఖ్యానాలలో శ్రీరాముని ప్రస్తావన ఉంది. బుధ్ధుడు శ్రీరాముని వంశమైన ఇక్ష్వాకు వంశానికి చెందిన వాడని ఎంతో గర్వంగా ప్రస్తావించబడింది. వివిధ రామాయణాలు ప్రచారంలో ఉండడంవలన రామాయణం చారిత్రాత్మకతనే ప్రశ్నిస్తున్నారు. ఇది కూడా వాదనకు నిలువదు. ఎందుకంటే బైబిల్ సృష్టి గురించి రెండు కథలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. జీసస్ వంశం గురించి రెండు వివరణలు ఉన్నాయి. జీసస్ జీవితానికి సంబంధించిన విశేషాలు ఒక్కొక్క గాస్పెల్ లో ఒక్కో విధంగా చెప్పారు. అయినప్పటికీ వీటిని పట్టుకునే ఏ మేధావి జీసస్ పుట్టనే లేదని అనలేదు.
vistrutamaina tavvakaala taruvaata puraavastu parisodhana saakha raama janmabhoomilo nissandehamgaa oka goppa aalayamu undedani nirdhaarinchindi. alaage daanini koolchi aa sthaanamloonae babari kattada kattarani kuudaa telchindi.
maharshi valmiki kalamunundi prastuta kaalamu varaku aneka mahakavyalu, puraanaalu, upanishattulu, kavitalu mariyu mataparamaina grandhaalalonu ayodhya ramuni janmasthaanamani aneka sandarbhaalalo teliyachestunnavi. ayodhya mahaatmyamlo shree ramuniki sambandhinchi aneka pavitra sthalaala gurinchi vivaramaina varnana kuudaa unnadi. indulone shree ramajanmabhoomi mandiram unna pradesam gurinchi mandira praamukhyata gurinchi vivarana undi.
kaavyaalu: valmiki ramayanamu, mahaabhaaratamlo raama upakhyanamu (vana parvamu), yoga vaashishtyam, aadhyaatma ramayanamu, raghuvamsamu moe
bahaddur shaa kumaarudaina alangir kumarte vraasina pustakam (padihedava satabdi antam-paddenimidava satabdi aarambham) idhi.
badusha aadesam prakaaram nirminchabadina maseedulalo namaj praarthana, khutba teriyun nishedham. hinduvulaku mathura, vaaranaasi, ayodhya lalo unna devalayala pai vishwaasam adhikam. udaaharanaku krishna janmasthaanam, seetaadevi paakasaala(vantagadi), hanumasthaanam (ravanavadha anantaram shree ramudu ayodhyaku tirigi vachaka, aayanaku cheruvalo undaalane uddesyamto hanuma unna sthalam). avannee dhwamsam chesi, kevalam tama aadhikyatanu chupinchukovadanike maseedulu nirminchaaru. juma, mariyu juma samayamlo chese namaj (jamait) laku, ee maseedulalo anumati ledu. cony ee pradesaallo vigrahaaraadhana cheyaraadani, sankhaaraavaalu muslimla chevulaku vinapadaraadani uttaruvulu chesaru.
1856 meerja jan prakaaram, sultaanulu islaamnu prachaaram chesi, hinduvulanu anagadokkaaru. aa vidhamgaa faizabad nu, ayodhyanu aakraminchaaru. ee ayodhya oka pedda teerthasthalam mariyu shree ramuni tandri dasarathuni rajadhani. akkada oka sobhaayamaanamaina devalayam undedi. aa sthaanamlo oka maseedu nirminchi, prakkane unna mandapam unna chota oka chinna maseedunu nirminchaaru. aa devalayame shree ramuni janmasthalam. prakkane seetaadevi paakagruham(vantagadi). seetha shree ramuni bharya. muusa ashikan ane vyakti salahaato babar badusha aa pradesamlo maseedunu nirminchaadu. ee rojuki aa maseedunu isita rasoi ante seetha devi vantagadi ane pilustaaru.
babar paalanalo, ayodhya loo seetaadevi vantagadi unna sthalamlo oka pedda maseedu nirminchabadinadi. adhe babari maseedu. daanini vyatirekinchenduku hinduvulaku sakti lekapovadamto, meeru ashikan ane vyakti salaha meeda akkada maseedu nirminchabadinadi.
1885 hajarat shah jamal gujjari darga taluka vivaraalu teliyajestu, ee rachayita vraasinadi – dargaaku toorpudikkuna mahalla akbarpur undi. daani maaruperu kot raja ramachandra. ee kota loo konni burujulu undevi. adhi aa raju janma pradesam. antekaka buruju ku paschimaana, janmasthaanam, seetaadevi vantagadi undevi. avi dhwamsam chesi roopumaapaaka, badusha babar akkada oka pedda maseedunu nirminchaadu.
1909 sayyad ashikan ane vyakti rakshanalo babar oka pedda maseedunu, ayodhyalo shree raama chandruni janmasthalamgaa, okappudu unna oka devalayam unna sthalamlo nirminchaadu. prakkane seetaadevi vantagadi undedi. ee rojuki adhi seetha rasoi ane pilavabadutondi. aa devalayam deeni prakkane undi.devalayanni dhwamsam chesi, maseedu nirminchaarani nirdhaarana chese, muslim rachayitalu vraasina marinni pustakaalu:
* kesar – ul – tawaric (tawaric-ee-avadh) valun 2 : kamaluddin haider hussen all hussen all mashahadi
eraama janmasthanni devalayanni koolchi aa stambhaala aadhaaramgaa maseedu nirmaanam cheshaadu. cony hinduvulu tama pavitra sthalam pai tama adhikaaraanni kolpovatam ishtamleka mogal rajula araachakaalanu lekka cheyaka aa pavitra bhoomini darsinchadam, poojalu nirvartinchadam chesevaaru. ramajanmabhoomiloni devalayanni koolchi maseedu nirmaanam chesina aavaranalone riamachabutar u nu nirminchi pradakshinalu chesi saashtaamga pranaamaalu chestu undevaaru. ee rakamaina aaraadhanalu tiramachabutari vaddane kaaka maseedu lopala kuudaa chesevaaru.2. avadh mandala adhikara patra kaarulu -1877
ee adhikara patram prakaaram mogalulu moodu mukhyamaina devalayalu pagulakotti vaatipaina maseedula nirmaanam chesarani spashtamavutondi. ramajanmabhoomi sthalampai maseedu nu babaru 1528 loo nirmaanam cheshaadu.
ee nivedika , babaru ebabri maseedunu 1528 loo eraama janmasthala devalayam u pai anagaa srirama janma sthalamlo kattadani dhruveekarinchindi.
babri maseedunu swayamgaa darsinchina taruvaata tana nirnayaanni prakatistuu jilla nyaayamuurti ilaa annaaduhinduvula pavitra sthalam pai maseedunu kattadam chala duradrushtakaram. cony deeniki parishkaaram kanukkovadaniki samayam daatipoyindi. endukante ee sanghatana jarigi 356 samvatsaraalu daatipoyindi.yu
furremery khan ebabri maseedunu ramajanmabhoomi sthalamulone, aa devalaya stambhaala aadhaaramgaa, nirminchandani tana nivedikalo angeekaristuu perkonnadu.
inthe kakunda aurangajebu, ayodhyalone 1.swargadwar , 2. treta thakur devalayalanu koolchi maro rendu maseedulanu nirminchaadani dhruveekarinchaadu.
nevil nivedika prakaaram palumaarlu ayodhyalooni hindu poojaarulu musalmaanulaku madhyana ramajanmabhoomi mandira sthala vishayampai gharshanalu jarigevi. endukante maseedunu oka devalayanni koolagotti kattaru.
puurvam nundi unna raama janma mandiraanni koolchi aa nirmaanampaine 1528loo maseedunu kattinatlu cheppadaaniki idhi oka aadhaaram. appati chitraalanu chuupistuu vaati krinda yebharat loni uttarapradesh rashtramlo, ayodhya nagaramlo,u ramajanmabhoomi sthalampai maseedu nirmanami ani sheershikalo perkonnaru. antaku mundu vachina britanikalalo kuudaa ramamandiram gurinchi perkonnaru.
al india babri masjid action commity daakhalu chesina patraalu niraadhaaramainanduna saakshyam panikirao. avi vividha rajakeeya paarteelaku chendinavaari abhipraayaalekaanii etuvanti aadhaaraalu kaavu. babaru cony aayana pratinidhulu cony ayodhyalo khaalii sthalaanni gurtinchi andulo maseedu kattalani cheppinatlugaa etuvanti patramuu saakshyamgaa daakhalu cheyyaledu.
sriraamuniki vyatirekamgaa bouddhaanni nilapalanukovadamlo prayojanam ledu. endukante bouddha aakhyaanaalalo sriramuni prastaavana undi. budhdhudu sriramuni vamsamaina ikshwaaku vamsaaniki chendina vaadani entho garvamgaa prastaavinchabadindi. vividha ramayanalu prachaaramlo undadamvalana ramayanam chaaritraatmakatane prasnistunnaaru. idhi kuudaa vaadanaku niluvadu. endukante baibil srushti gurinchi rendu kathalu prachaaramlo unnaayi. jeesus vamsam gurinchi rendu vivaranalu unnaayi. jeesus jeevitaaniki sambandhinchina visaeshaalu okkokka gaspel loo okko vidhamgaa cheppaaru. ayinappatiki veetini pattukune e medhavi jeesus puttane ledani analedu.