పులిహార ద‌బ్బ‌కాయ (క‌థ‌) | Prajasakti::Telugu Daily
Home » స్నేహ » కధ » పులిహార ద‌బ్బ‌కాయ (క‌థ‌)
భర్తని ఆఫీసుకీ, పిల్లల్ని స్కూళ్లకీ.. పంపేసి ఇల్లు చక్కబెట్టుకుంటూ, తండ్రి ఏకనాథానికీ రాగిజావ అందించింది అప్పితాంబ ఎలియాస్‌ శారద. మరో పది నిమిషాల్లో తనూ బయలుదేరుతుందనగా గుమ్మంలో ప్రత్యక్షం అయి 'పిన్నీ..!' అన్న శ్రీనుని చూసి గుండె గతుక్కుమంది.
'ఈ టైములోనా? సరిగ్గా బయలుదేరబోతుంటే..!' అని ముఖానికి గంటుపెట్టుకున్నదల్లా వెంటనే, తేరుకుని ముఖాన నవ్వు పులుముకుని 'ఏం.. శ్రీను, ఉదయాన్నే వచ్చావు.. ఎప్పుడు వచ్చావేమిటి? ఊరి నుంచి' అని అడిగింది. హాలులో డైనింగు టేబుల్‌ దగ్గర పని చూసుకుంటూనే..!
శ్రీను భర్త అన్నగారి కొడుకు.
వైజాగులోనే విశ్వవిద్యాలయ హాస్టల్లో ఉంటూ డిగ్రీల మీద డిగ్రీలు చేస్తున్నాడు. ఉద్యోగాల వేటలో భాగంగా. అప్పటికే అది మూడో ఎంఏ. రోజులో ఏదో టైంలో తప్పనిసరిగా, హాస్టలు ముందే నివాసం ఉంటున్న బాబాయి ఇంటికి వచ్చిపోతుంటాడు.
'ఓ గంట అయ్యింది పిన్నీ..! అమ్మ జున్ను పంపింది. అందుకే నువ్వున్నా, లేకపోయినా తాతయ్యగారు అయినా ఉంటారు కదా..! ఫ్రిజ్లో పెట్టొచ్చని వచ్చేసాను' అని చేతిలో ఉన్న డబ్బాని చూపిస్తూ.
'ఓహౌ! జున్ను. తిని చాలా రోజులయ్యింది.' అంటూ వచ్చి డబ్బా మూత తీసి చూసి సంతోషపడి, 'సరే..! సాయంత్రం చూస్తాను. ఫ్రిజ్లో పెట్టేయి' అంటూ తన పనిలో తాను నిమగమైపోయింది.
ఫ్రిజ్లోకి జున్ను డబ్బాను బలవంతంగా నెట్టిన శ్రీను, ఇంకా ఏమైనా అందులో చోటు మిగిలిఉందేమో అన్నట్లు వెతికాడు.
అయితే, అలాంటిదేమీ కనిపించలేదు. ఫ్రిజ్‌ అంతా అనేకానేక సామాన్లతో కిక్కిరిసిపోయింది. తినగా మిగిలిన పదార్థాలు ఏవైనా ఉంటే. వెంటనే అందులోకి చేరిపోతాయి. కాబట్టి, తనతోపాటు తెచ్చిన 'దబ్బకాయ'కి చోటు దొరకలేదు.
ముందు గదిలోంచి మాటలు వినరావడంతో, వచ్చింది ఎవరా? అన్నట్లు చూడటానికి వచ్చిన ఏక‌నాథం, శ్రీనుని చూస్తూ.. 'శ్రీనూ వచ్చేశావా?' పలకరించాడు విప్పారిన ముఖంతో.
ఆ అబ్బాయి ఉంటే తనకెంతో ఆసరా. అవసరానికి మందులు కావాలన్నా, హాస్పిటల్కి వెళ్లినా సహాయంగా ఉంటాడు.
'వచ్చేశాను తాతగారూ! అమ్మ జున్ను పంపింది. ఫ్రిజ్లో పెట్టడం కోసం అని వెంటనే వచ్చేశాను. మీకు అందజేస్తే ఎప్పుడో అప్పుడు తింటారు కదా అని!' అంటూ అప్పితాంబ వైపు తిరిగి 'పిన్నీ! ఫ్రిజ్లో చోటులేదు. ఈ కాయ బయటే ఉంచేస్తూన్నాను.' అంటూ దానిని డైనింగుటేబుల్‌ మీదే ఉంచాడు.
'ఏం... కాయ అది?' దానివైపు ఆశ్చర్యంగా చూస్తూ.
'దబ్బకాయ' చెప్పాడు శ్రీను.
'ఓహౌ! చాలా సంవత్సరాలు అయ్యింది. అది కూడా దొరికి. ఇప్పుడు నీకెక్కడిదేంటి?'
'వచ్చేముందు మా అత్తగారి ఊరు... కొమ్ముచిక్కాలకు వెళితే, దొడ్లో కాసినాయని రెండు కాయలు కోసిచ్చారు. నేను ఒకటి ఉంచుకుని, మీకు ఒకటి తెచ్చాను.'
'అబ్బే! అది దబ్బకాయ కాదు, పంపర పనసకాయ. దబ్బకాయ ఇంత పచ్చగా, అలా కోసుగా ఉండదు.' చూస్తూనే చెప్పాడు ఏకనాథం తన జీవితానుభవాన్ని రంగరించుకుని.
'లేదు. తాతగారూ! దబ్బకాయే. మా అత్తగారు దబ్బకాయనే చెప్పారు' పిన్నితోపాటు తనూ వెళ్లడానికి లేస్తూ.
'సరే! నాన్నగారూ! నేనూ బయలుదేరుతున్నాను. తలుపు వేసుకుని కూర్చోండి. మధ్యాహ్నం భోజనం చెయ్యండి' అంటూ జాగ్రత్తలు చెప్పి స్కూటీ తాళాలు తీసుకుని బయలుదేరింది శారద.
అప్పితాంబ అనబడే శారదకు... తన పేరంటే అస్సలు నచ్చేది కాదు. తనేం చెయ్యగలదు పెద్దవాళ్లు పెట్టిన పేరుకు..! అక్కలు ఇద్దరికీ నాయనమ్మ పేరులోని మొదటి అక్షరం 'అ' కలిసేలా అందమైన పేర్లు పెట్టినా సంతృప్తిపడని నాయనమ్మ.. తన పూర్తి పేరు, ఏ పిల్లకి పెడితే.. అ పిల్లకి 'ఓ తులం' బంగారం పెడతాను అందట, తనకున్న నలుగురి కొడుకులతో.
బంగారం మాట ఎలా ఉన్నా, తల్లి 'చివరి కోరిక' తీర్చడం కోసం.. పెద్ద కొడుకుగా తన కర్తవ్యం అని భావించిన తన తండ్రి చివరిగా పుట్టిన తనకి 'అప్పితాంబ' అని పెట్టక తప్పలేదు.
అది నచ్చకే తన పేరును 'శారద' అని మార్చేసుకుంది ఊహ తెలిసిన తర్వాత. అయితే, అది రికార్డులకి ఎక్కలేదు.
జున్ను తినేసినా..
నాలుగురోజుల వరకూ ఆ కాయ వైపు తిరిగి చూడలేదు శారద. పిల్లలు పెద్ద బంతిలా ఉందని కాసేపు త్రో బాల్‌లా.. అటూ ఇటూ ఆడారు. కిందపడేసి కవకగొట్టారు కూడా. అయినా అది చెక్కు చెదరలేదు.
ఇంతలో కాకినాడలో ఉండే రెండవ అక్కగారైన అమృత.. 'తన పెద్ద కూతురు సింధూరకి ఏడవ నెల అనీ, సీమంతం చేస్తున్నారనీ, తప్పకుండా రావాలీ' అనడంతో.. అదీ రెండవ శనివారం కావడంతో, మరునాడు ఎలానూ ఆదివారమే కాబట్టి, రెండురోజులు సెలవులు కలిసిరావడంతో ప్రయాణం పెట్టుకున్నారు.
ఆ రోజు పొద్దుటే..
ఏం టిఫెన్‌చేసి బయలుదేరాలో అర్థంకాలేదు శారదకి.
గబగబా తెమలాలి.
అంతలోనే మెరుపులా గుర్తొచ్చింది దబ్బకాయ.
ఇంకేం? దబ్బకాయ పులిహౌర చేస్తే పిల్లలు ఇష్టంగా తింటారు. ఆవ కూడా పెడితే, అదిరిపోతుంది. మిగిలిపోయింది ఏమైనా ఉంటే, బాక్సులో పెట్టుకుని పట్టుకెళితే, అక్కడ అక్కగారి పిల్లలైనా తింటారు అనుకుని, భర్త సుభాష్‌నుద్దేశించి 'సుభా..! రేపు పొద్దుటే కాస్త అన్నం పొయ్యి మీద పెట్టేయ్యండి. ఆ దబ్బకాయతో పులిహౌర చేస్తాను' అని చెప్పింది.
అంతలో పనిమనిషి సూరమ్మ కల్పించుకుని 'అయ్యో! మొన్న రుబ్బిన అట్లపిండి అలానే ఉండిపోయింది అమ్మా! మళ్లీ మీరు వచ్చేటప్పటికి అది పాడై పోతుంది. రేపు వచ్చిన వెంటనే దోశలు వేసిచ్చేస్తాను' అనడంతో అప్పటికి పులిహౌర ఆలోచన విరమించుకుంది శారద.
కాకినాడలో రెండవ అక్కే కాకుండా, పెద్దక్క ఆనందిని కూడా ఉండటంతో అక్కడికి వెళ్లిన తర్వాతైనా చేయించుకోవచ్చని కారులో పడేసుకుంది.
సీమంతం.. తర్వాత భోజనాలు సుబ్బయ్య హౌటల్లో... పురమాయించాడు బావ. భోజనాల తర్వాత పనులేం లేకపోవడంతో.. చానాళ్లకు కలుసుకున్నందుకు అందరూ చేరి కులాసాగా కబుర్లు చెప్పుకోసాగారు.
అలా అలా చిన్ననాటి విషయాలతో పాటు చాలా విషయాలే దొర్లాయి.
అందులోనే.. మళ్లీ సాయంత్రాల భోజనాల మాటలూ వచ్చాయి. చాలా పదార్థాలు మిగిలిపోవడంతో ఆ పూటా అందరూ అక్కడే భోజనాలు చెయ్యాలంది అమృత.
'అబ్బే! సుబ్బయ్య హౌటల్లో భోజనం ఒక్క పూటకు మించి చెయ్యలేను. నేను మా ఇంటికి వెళ్లిపోతాను' చెప్పింది ఆనందిని.
'అవును. అన్నం చాలా గట్టిగా, మెతుకులు మెతుకులుగా ఉంది. నాకూ మళ్లీ తినాలంటే కష్టంగానే ఉంది.' అన్నది శారద కూడా.
మళ్లీ తనే 'అయితే, ఓ పనిచేద్దాం. నా దగ్గర దబ్బకాయ ఒకటి ఉంది. దాంతో పులిహౌర చేసుకుందాం' అంది.
'పులిహౌర అయితే, పెద్దక్క సూపర్గా చేస్తుంది.' అంటూ వెంటనే కితాబు ఇచ్చింది అమృత. పిల్లలు ఎగిరి గంతేశారు.
ఆ ప్రతిపాదన అందరికీ నచ్చడంతో..
'సరే! దబ్బకాయతోపాటు మరో రెండు నిమ్మకాయలు కూడా ఉంటే, మంచిది. ఎందుకైనా పులుపు సరిపోకపోయినా ఇవి వేసుకోవచ్చు' చెప్పింది ఆనందిని.
'ఓ..! అదే పెద్దకాయ' చెప్పింది శారద. దాంతోనే బోలెడు అన్నం కలుస్తుందన్నట్లు.
'అయినా సరే! చూపించు. అంచనా తెలియాలి కదా' అని ఆనందిని అనడంతో బ్యాగులోనుంచి తీసి చూపించింది అప్పితాంబ.
అప్పటివరకూ వీళ్ల సంభాషణ అంతా మౌనంగా వింటున్న ఏకనాథం 'అది దబ్బకాయ కాదు.., నువ్వు దబ్బకాయ అనుకుంటున్నావు గానీ..!' మళ్లీ చెప్పాడు చిన్న కూతురితో.
ఆ మాటలకి అక్కడే ఉన్న ఆనందిని,
రెండవ కోడలు దేవి కాయని చేతిలోకి తీసుకుని పరిశీలించి, ఏ కత్తీ చాకూ అవసరం లేకుండానే గోరు ఉపయోగించి పైనున్న తోలు తొలగించింది చాలా నేర్పుగా. వాళ్ల ఊరిలో, వాళ్ల పెరట్లో ఉన్న పెద్దవిగా ఉండే.. పంపర పనసకాయల్ని ఒలిచిన అలవాటుతో.
పైనున్న పచ్చరంగు తొక్క తర్వాత తెల్లని పలుచని తోలునీ, తొలగిస్తే గులాబీ రంగులో ఉన్న పెద్దపెద్ద తొనలు దర్శనమిచ్చాయి, తియ్యటి వాసనతో.
'ఇది పంపర పనసకాయే..!' డిక్లేర్‌ చేసేసింది దేవి.
'నేను అప్పుడే చెప్పాను కదా!' తన ఎనభై ఐదేళ్ల అపార అనుభవాన్ని గుర్తుచేసుకుంటూ నవ్వాడు ఏకనాథం.
'హా..! శ్రీను అలా చెప్పడంతో అలాగే అనుకున్నాను. ఆ అబ్బాయికి బెండకాయ కూరకీ, దొండకాయ కూరకీ తేడా తెలీనట్లే.. దీనికీ తేడా తెలీలేదన్న మాట..!' నవ్వింది శారద కూడా.
సందిగ్ధం తీరిపోయి, విషయం మొదటికే వచ్చినా.. దబ్బకాయ, పంపర పనసకాయ అయిపోవడం మాత్రం అందరికీ నవ్వు తెప్పించింది. దబ్బకాయ పులిహౌర కోరిక అలా తీరిపోయింది అప్పితాంబ అనే శారదకు.
pulihara daibkaraaya (kaytham) | Prajasakti::Telugu Daily
Home u sneha u kadha u pulihara daibkaraaya (kaytham)
bhartani aafisuki, pillalni scoollakey.. pampesi illu chakkabettukuntu, tandri ekanaathaanikii ragijava andinchindi appitamba eliasse saarada. maro padi nimishaallo tanuu bayaludaerutundanagaa gummamlo pratyaksham ayi 'pinni..!' anna srinuni chusi gunde gatukkumandi.
'ee taimulona? sarigga bayaluderabotunte..!' ani mukhaniki gantupettukunnadalla ventane, terukuni mukhana navvu pulumukuni 'yem.. srinu, udayaanne vachaavu.. eppudu vachavemiti? oori nunchi' ani adigindi. haalulo diningu table daggara pani chusukuntune..!
srinu bharta annagari koduku.
vaijaagulone vishwavidyaalaya haastallo untuu degreela meeda degreelu chestunnadu. udyogaala vetalo bhagamga. appatike adhi moodo ma. rojulo edho taimlo tappanisarigaa, haastalu munde nivasam untunna babai intiki vachipotuntaadu.
'oo ganta ayyindi pinni..! amma junnu pampindi. anduke nuvvunna, lekapoyina taatayyagaaru aina untaaru kada..! frizlo pettochani vachesaanu' ani chetilo unna dabbani chuupistuu.
'ohouu! junnu. tini chala rojulayyindi.' antuu vachi dabba mootha teesi chusi santoshapadi, 'sare..! saayantram chustaanu. frizlo petteyi' antuu tana panilo taanu nimagamaipoyindi.
frizloki junnu dabbanu balavantamgaa nettina srinu, inka emaina andulo chotu migiliundemo annatlu vetikaadu.
ayithe, alantidemi kanipinchaledu. frize antaa anekaneka saamaanlatho kikkirisipoyindi. tinagaa migilina padaarthaalu evaina unte. ventane anduloki cheripotayi. kabatti, tanatopaatu tecchina 'dabbakaya'ki chotu dorakaledu.
mundu gadilonchi maatalu vinaraavadamtho, vachindi evara? annatlu chudataniki vachina ekanatham, srinuni chustuu.. 'srinu vachesava?' palakarinchaadu vippaarina mukhamtho.
aa abbai unte tanakentho asara. avasaraaniki mandulu kavalanna, haspitalki vellina sahayamga untaadu.
'vachesaanu taatagaaruu! amma junnu pampindi. frizlo pettadam kosam ani ventane vachesaanu. meeku andajeste eppudo appudu tintaaru kada ani!' antuu appitamba vaipu tirigi 'pinni! frizlo chotuledu. ee kaaya bayate unchestuunnaanu.' antuu daanini dininguteble meede unchaadu.
'yem... kaaya adhi?' daanivaipu aascharyamgaa chustuu.
'dabbakaya' cheppaadu srinu.
'ohouu! chala samvatsaraalu ayyindi. adhi kuudaa doriki. ippudu neekekkadidenti?'
'vachemundu maa attagaari ooru... kommuchikkaalaku velithe, dodlo kasinayani rendu kaayalu kosicharu. nenu okati unchukuni, meeku okati tecchaanu.'
'abbe! adhi dabbakaya kaadu, pampara panasakaya. dabbakaya inta pacchagaa, alaa kosuga undadu.' chustune cheppaadu ekanatham tana jeevitaanubhavaanni rangarinchukuni.
'ledu. taatagaaruu! dabbakaye. maa attagaaru dabbakayane cheppaaru' pinnithopaatu tanuu velladaaniki lestu.
'sare! naannagaaruu! nenuu bayaludaerutunnaanu. talupu vesukuni koorchondi. madhyaahnam bhojanam cheyyandi' antuu jaagrattalu cheppi scooty taalaalu teesukuni bayaluderindi saarada.
appitamba anabade saaradaku... tana perante assalu nachedi kaadu. tanem cheyyagaladu peddavaallu pettina peruku..! akkalu iddarikee nayanamma paerulooni modati aksharam 'a' kalisela andamaina paerlu pettina santruptipadani nayanamma.. tana puurti paeru, e pillaki pedithe.. a pillaki 'oo tulam' bangaram pedataanu andata, tanakunna naluguri kodukulatho.
bangaram maata ela unna, talli 'chivari korika' teerchadam kosam.. pedda kodukugaa tana kartavyam ani bhaavinchina tana tandri chivarigaa puttina tanaki 'appitamba' ani pettaka tappaledu.
adhi nachake tana paerunu 'saarada' ani maarchesukundi ooha telisina tarvaata. ayithe, adhi rikaardulaki ekkaledu.
junnu tinesina..
nalugurojula varakuu aa kaaya vaipu tirigi chudaledu saarada. pillalu pedda bantila undani kasepu thro balnila.. atuu itoo aadaaru. kindapadesi kavakagottaru kuudaa. aina adhi chekku chedaraledu.
intalo kaakinaadalo unde rendava akkagaaraina amruta.. 'tana pedda koothuru sindhuraki edava nela any, seemantam chestunnarani, tappakunda ravali' anadamtho.. adhee rendava sanivaaram kaavadamtho, marunadu elaanuu aadivaarame kabatti, rendurojulu selavulu kalisiravadamto prayaanam pettukunnaru.
aa roju poddute..
yem tiffenchesi bayaluderaalo ardhamkaaledu saaradaki.
gabagaba temalaali.
antalone merupula gurtochindi dabbakaya.
inkem? dabbakaya pulihoura cheste pillalu ishtamgaa tintaaru. aava kuudaa pedithe, adiripotundi. migilipoyindi emaina unte, baxulo pettukuni pattukelite, akkada akkagari pillalaina tintaaru anukuni, bharta subhashnuddesinchi 'subha..! repu poddute kaasta annam poyyi meeda petteyyandi. aa dabbakaayato pulihoura chestaanu' ani cheppindi.
antalo panimanishi suramma kalpinchukuni 'ayyo! monna rubbina atlapindi alaane undipoyindi amma! malli meeru vachetappatiki adhi paadai potundi. repu vachina ventane doshalu vesichestanu' anadamtho appatiki pulihoura aalochana viraminchukundi saarada.
kaakinaadalo rendava akke kakunda, peddakka aanandini kuudaa undatamtho akkadiki vellina tarvaatainaa cheyinchukovachani kaarulo padesukundi.
seemantam.. tarvaata bhojanaalu subbaiah houtallo... puramaayinchaadu baava. bhojanala tarvaata panulem lekapovadamto.. chaanaallaku kalusukunnanduku andaruu cheri kulasaga kaburlu cheppukosaagaaru.
alaa alaa chinnanati vishayaalato paatu chala vishayaale dorlai.
andulone.. malli saayantraala bhojanala maataluu vachayi. chala padaarthaalu migilipovadamto aa poota andaruu akkade bhojanaalu cheyyaalandi amruta.
'abbe! subbaiah houtallo bhojanam okka pootaku minchi cheyyalenu. nenu maa intiki vellipotaanu' cheppindi aanandini.
'avunu. annam chala gattigaa, metukulu metukulugaa undi. naakuu malli tinalante kashtamgaane undi.' annadi saarada kuudaa.
malli tane 'ayithe, oo panicheddam. naa daggara dabbakaya okati undi. daamto pulihoura chesukundam' andi.
'pulihoura ayithe, peddakka suupargaa chestundi.' antuu ventane kitaabu ichindi amruta. pillalu egiri gantesaru.
aa pratipaadana andarikee nachadamtho..
'sare! dabbakayatopatu maro rendu nimmakaayalu kuudaa unte, manchidi. endukainaa pulupu saripokapoyina ivi vesukovachhu' cheppindi aanandini.
'oo..! adhe peddakaaya' cheppindi saarada. dantone boledu annam kalustundannatlu.
'aina sare! chuupinchu. anchana teliyaali kada' ani aanandini anadamtho byaaguloonunchi teesi choopinchindi appitamba.
appativarakuu veella sambhaashana antaa mounamgaa vintunna ekanatham 'adhi dabbakaya kaadu.., nuvvu dabbakaya anukuntunnavu gaanee..!' malli cheppaadu chinna koothuritho.
aa maatalaki akkade unna aanandini,
rendava kodalu devi kaayani chetiloki teesukuni pariseelinchi, e kattee chaakuu avasaram lekundane goru upayoginchi painunna tholu tolaginchindi chala nerpugaa. vaalla oorilo, vaalla peratlo unna peddavigaa unde.. pampara panasakaayalni olichina alavaatuto.
painunna pacharangu tokka tarvaata tellani paluchani tholunee, tolagiste gulabi rangulo unna peddapedda tonalu darsanamichaayi, tiyyati vaasanatho.
'idhi pampara panasakaye..!' dicklere chesesindi devi.
'nenu appude cheppaanu kada!' tana enabhai aidella apara anubhavaanni gurtuchesukuntu navvaadu ekanatham.
'haa..! srinu alaa cheppadamtho alaage anukunnaanu. aa abbaiki bendakaya kuurakii, dondakaya kuurakii teda telinatle.. deenikee teda teliledanna maata..!' navvindi saarada kuudaa.
sandigdham teeripoyi, vishayam modatike vachina.. dabbakaya, pampara panasakaya ayipovadam maatram andarikee navvu teppinchindi. dabbakaya pulihoura korika alaa teeripoyindi appitamba ane saaradaku.