మన కొలతలు.. మన చెప్పుచేతల్లో!
త్వరలో దేశీయంగా పాదరక్షల ప్రమాణాలు
సిద్ధం చేయనున్న సీఎల్‌ఆర్‌ఐ
పాదరక్షల కొలతల విషయంలో భారత్‌ స్వావలంబన సాధించనుంది. ఇదేమిటీ ఇప్పటివరకు దేశంలో చెప్పులు, బూట్లు తయారవుతున్నాయిగా.. మరి స్వావలంబన ఏమిటీ? అని ఆశ్చర్యపోకండి! అంతా సవ్యంగా సాగితే వచ్చే ఏడాది భారత్‌ సొంత 'పాదరక్షల కొలత'లను రూపొందించుకుంటుంది. అప్పుడు నిర్ధారించిన కొలతల ఆధారంగానే భవిష్యత్తులో దేశంలో చెప్పులు, బూట్లు తయారవుతాయి.
మరి ఇప్పుడున్నవి?: ప్రస్తుతం దేశంలో వినియోగంలో ఉన్న పాదరక్షల కొలతలు మనవి కావు. భారత్‌కు ఇప్పటివరకు తనదైన పాదరక్షల కొలతల వ్యవస్థ లేదు. స్వాతంత్య్రానికి ముందు బ్రిటిష్‌వారు ప్రతిపాదించిన కొలతలనే ఇప్పటికీ మనం వాడుతున్నాం. చెప్పులు, బూట్లు తయారు చేసేవారు ఇప్పటికీ బ్రిటిష్‌ కొలతల వ్యవస్థ ఆధారంగా (వాటికి సమానమైన ఐరోపా, అమెరికా కొలతల్లో) పాదరక్షలు తయారు చేస్తున్నారు. బ్రిటన్‌ పాదరక్షల కొలతల వ్యవస్థ ప్రకారం భారతీయ మహిళ పాదరక్షల సగటు సైజ్‌ 4 నుంచి 6. పురుషులదైతే 5 నుంచి 11.
ఇప్పుడు ఏం చేస్తారు?: చెన్నైలోని కేంద్ర తోలు పరిశోధన సంస్థ (సెంట్రల్‌ లెదర్‌ రీసెర్చ్‌ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌్-సీఎల్‌ఆర్‌ఐ) ఆధ్వర్యంలో దేశవ్యాప్తంగా వివిధ ప్రాంతాల్లో మనవారి పాదాలను స్కానింగ్‌ చేసే సర్వే ప్రారంభం కానుంది. ఆ సర్వే తర్వాత భారత పాదరక్షల కొలతలకు సంబంధించి కొత్త వ్యవస్థను నిర్ధారిస్తారు.
ఎందుకోసం?: పాదరక్షల ఆకృతిని సిద్ధం చేయడం అంత సులభమైన వ్యవహారం కాదు. చాలా శాస్త్రీయమైన, ఇంజినీరింగ్‌ నైపుణ్యం అవసరం. సౌకర్యం, పాదాల ఆరోగ్యం బాగుండాలంటే సరైన కొలత తప్పనిసరి! అమెరికా, ఐరోపా పౌరులతో పోలిస్తే భారతీయుల పాదరక్షల అవసరాలు భిన్నంగా ఉంటాయని, అందుకే ఇతర దేశాల నుంచి అరువు తెచ్చుకున్న కొలతల వ్యవస్థ మనకు అన్నివేళలా సరిపోదనే ఉద్దేశంతో కొత్త సర్వేకు శ్రీకారం చుడుతున్నారు. 1969లో ఈ దిశగా ప్రయత్నాలు మొదలైనా పూర్తిస్థాయిలో జరగలేదు.
2022కల్లా అందుబాటులోకి: కేంద్ర వాణిజ్యశాఖ సహకారంతో సీఎల్‌ఆర్‌ఐ ఆధ్వర్యంలో దాదాపు ఏడాదికిపైగా జరిగే సర్వేలో వివిధ ప్రాంతాల్లోని ప్రజల పాదాలను త్రీడీ స్కానింగ్‌ ద్వారా కొలుస్తారు. పాఠశాలలు, గృహాలు, కార్యాలయాలు ఇలా చాలా ప్రాంతాల్లో సర్వే బృందం తిరుగుతుంది. సుమారు రూ.11 కోట్లతో 100 జిల్లాలో సర్వే చేస్తారు. ఇందుకోసం త్రీడీ పాదస్కానర్లను కొనుగోలు చేశారు. ఈ సర్వేలో సేకరించిన సమాచారం ఆధారంగా భారతీయుల అవసరాలు, వయసుల వారీగా కొలతలు, ప్రత్యేక అవసరాలు తదితరాలను నిర్ధారిస్తారు. 2022కల్లా ఈ కొత్త కొలతల వ్యవస్థ అందుబాటులోకి వస్తుంది. అప్పుడు పాదరక్షల తయారీదారులు వాటి ఆధారంగా ఆకృతులను సిద్ధం చేసుకుని, ఉత్పత్తి ప్రక్రియ చేపట్టాల్సి ఉంటుంది. కొత్తగా రూపొందించే భారతీయ కొలతలకు సమానమైన బ్రిటన్‌, అమెరికా కొలతలను సైతం నిర్ధారిస్తారు.
* ప్రస్తుతం ప్రపంచంలో పాదరక్షల ఉత్పత్తిలో చైనా మొదటి స్థానంలో ఉంది. రెండో స్థానం (ఏటా 225.7 కోట్లు) భారత్‌ది. వీటిలో 202.1 కోట్ల జతల్ని దేశీయంగానే విక్రయిస్తున్నారు. ఇందులో అత్యధికంగా పురుషుల జతలు 58%, మహిళలవి 30%, పిల్లలవి 9% అమ్ముడవుతున్నాయి.
వినియోగించని జలాలు ఇతర బేసిన్లకు
గోదావరిలో తెలుగు రాష్ట్రాలకు కేటాయించిన నీటిని ఆ రాష్ట్రాలే వినియోగించుకొనేలా నదుల అనుసంధానాన్ని సమన్వయం చేయాలని నదుల అనుసంధానం టాస్క్‌ఫోర్స్‌ కమిటీ నిర్ణయించింది. ఇప్పటికే తెలుగు రాష్ట్రాలు
తరుముతోంది రెండో దశ.. మేలుకోవాలిక
రెండోదశ ప్రమాదం ముంచుకొస్తున్న దశలో ప్రజలను అప్రమత్తం చేయాల్సిన బాధ్యత ప్రభుత్వంపై ఉందని గురువారం హైకోర్టు ప్రభుత్వాన్ని ఆదేశించింది. కొవిడ్‌ రోజువారీ బులెటిన్‌ను వెంటనే
mana kolatalu.. mana cheppuchetallo!
twaralo desheeyamgaa paadarakshala pramaanaalu
siddham cheyanunna clrar
paadarakshala kolatala vishayamlo bharathm swaavalambana saadhinchanundi. idemity ippativaraku desamlo cheppulu, bootlu tayaaravutunnaayigaa.. mari swaavalambana amity? ani aascharyapokandi! antaa savyamgaa saagithe vache edaadi bharathm sonta 'paadarakshala kolata'lanu roopondinchukuntundi. appudu nirdhaarinchina kolatala aadhaaramgaane bhavishyattulo desamlo cheppulu, bootlu tayaaravutaayi.
mari ippudunnavi?: prastutam desamlo viniyogamlo unna paadarakshala kolatalu manavi kaavu. bhaarathnaku ippativaraku tanadaina paadarakshala kolatala vyavastha ledu. swaatantyraaniki mundu britishevaaru pratipaadinchina kolatalane ippatikee manam vaadutunnaam. cheppulu, bootlu tayaaru chesevaaru ippatikee british kolatala vyavastha aadhaaramgaa (vaatiki samaanamaina iropa, america kolatallo) paadarakshalu tayaaru chestunnaru. briton paadarakshala kolatala vyavastha prakaaram bhaarateeya mahila paadarakshala sagatu saizn 4 nunchi 6. purushuladaite 5 nunchi 11.
ippudu yem chestaaru?: chennailooni kendra tholu parisodhana samstha (centralle ledarke reserche institute-clrar) aadhvaryamlo desavyaaptamgaa vividha praantaallo manavari paadaalanu scaninge chese sarve praarambham kaanundi. aa sarve tarvaata bhaarata paadarakshala kolatalaku sambandhinchi kotta vyavasthanu nirdhaaristaaru.
endukosam?: paadarakshala aakrutini siddham cheyadam anta sulabhamaina vyavahaaram kaadu. chala saastreeyamaina, ingineeringsi naipunyam avasaram. soukaryam, paadaala aarogyam bagundalante saraina kolata tappanisari! america, iropa pourulatho poliste bhaaratheeyula paadarakshala avasaraalu bhinnamgaa untaayani, anduke itara deshaala nunchi aruvu tecchukunna kolatala vyavastha manaku annivelalaa saripodane uddesamto kotta sarveku srikaram chudutunnaru. 1969loo ee disagaa prayatnaalu modalainaa puurtisthaayiloo jaragaledu.
2022kalla andubaatuloki: kendra vaanijyasaakha sahakaaramtho clrar aadhvaryamlo daadaapu edaadikipaigaa jarige sarvelo vividha praantaallooni prajala paadaalanu treedy scaninge dwara kolustaaru. paatasaalalu, gruhalu, kaaryaalayaalu ilaa chala praantaallo sarve brundam tirugutundi. sumaru roo.11 kotlatho 100 jillaalo sarve chestaaru. indukosam treedy paadaskaanarlanu konugolu chesaru. ee sarvelo sekarinchina samacharam aadhaaramgaa bhaaratheeyula avasaraalu, vayasula vaareegaa kolatalu, pratyeka avasaraalu taditaraalanu nirdhaaristaaru. 2022kalla ee kotta kolatala vyavastha andubaatuloki vastundi. appudu paadarakshala tayaareedaarulu vaati aadhaaramgaa aakrutulanu siddham chesukuni, utpatti prakriya chepattalsi untundi. kottagaa roopondinche bhaarateeya kolatalaku samaanamaina briton, america kolatalanu saitam nirdhaaristaaru.
* prastutam prapanchamlo paadarakshala utpattilo chaina modati sthaanamlo undi. rendo sthaanam (eta 225.7 kotlu) bhaarathni. veetilo 202.1 kotla jatalni desheeyamgaane vikrayistunnaaru. indulo atyadhikamgaa purushula jatalu 58u, mahilalavi 30u, pillalavi 9u ammudavutunnaayi.
viniyoginchani jalaalu itara besinlaku
godavarilo telugu rashtralaku ketayinchina neetini aa rashtrale viniyoginchukonela nadula anusandhaanaanni samanvayam cheyalani nadula anusandhaanam taskeforse commity nirnayinchindi. ippatike telugu rashtralu
tarumutondi rendo dasha.. melukovalika
rendodasa pramaadam munchukostunna dasalo prajalanu apramattam cheyalsina baadhyata prabhutvampai undani guruvaram hycortu prabhutvaanni aadesinchindi. kovide rojuwari buletine ventane