Thời còn đi học , có lẽ bất cứ ai trong chúng ta cũng từng bị dị ứng tâm lý khi bố mẹ lôi hình ảnh “ con nhà người ta ” ra để làm hình mẫu . Những câu chửi mắng , răn dạy kinh điển có thể kể đến là : - “ Nhà người ta có mười thì tốt , nhà mình có một thì xấu . Mày nhìn xem nhà đấy nghèo khổ , con cái nheo nhóc mà đứa nào cũng học giỏi , đây chả thiếu thứ gì mà học cứ như học hộ bố mẹ . Con nhà người ta thế chứ ! ” . - “ Đi họp phụ huynh về mà chạnh lòng khi nhìn bảng điểm con nhà người ta ” ... Không riêng chuyện học mà chuyện gì cũng có thể được các bậc phụ huynh mang con cái người khác ra để khuyên nhủ con cái mình . Nghe mắng nhiều , chửi mãi đến nỗi đứa trẻ hình thành một phản xạ là căm ghét “ con nhà người ta ” . Giờ đây , nhìn phổ điểm kỳ thi THPT Quốc gia của “ con nhà người ta ” ở tỉnh miền núi Hà Giang , có lẽ không ít ông bố bà mẹ ở thành thị cũng phải chạnh lòng . Không chạnh lòng sao được khi rõ ràng là Hà Nội , TP. Hồ Chí Minh là những trung tâm hành chính lớn nhất cả nước , nơi các yếu tố về địa hình , giao thông , công nghệ thông tin , kinh tế xã hội … đều thuận lợi nhất nhưng số lượng điểm 9 môn Toán của các cháu lại thua cả tỉnh miền núi Hà Giang , địa phương mà nhiều người còn ăn ngô trừ bữa và tỉ lệ tốt nghiệp THPT luôn thuộc nhóm thấp nhất cả nước . Không chạnh lòng sao được khi tỷ lệ điểm từ 8 của cụm thi Hà Giang gần gấp đôi tỷ lệ chung cả nước , trong khi tỷ lệ điểm từ 9 trở lên thậm chí bằng 16 lần chỉ số trung bình .
Một tỉnh miền núi nghèo , có huyện còn phải ăn ngô , bỗng dưng học giỏi bất thường , chiếm gần một nửa số thí sinh đạt điểm THPT cao nhất cả nước , cho thấy câu chuyện “ con nhà người ta ” là có thật ( ! ! )