Học cấp 1 , chúng tôi chưa từng học một chữ tiếng Anh vì ở đấy không có giáo viên . Học cấp 2 , chúng được học tiếng Anh nhưng thầy cô dạy tiếng Anh chẳng khác nào đang nói tiếng Thái : chữ " phở " mà ông thầy thì phát âm là " nu đồ " , còn bà cô đọc là " nút đồ " ( xin lỗi , tôi không có ý xúc phạm thầy cô và không trách thầy cô vì họ cũng không muốn thế ) . Cũng chẳng có chiếc máy tính nào ở trường cấp 2 để lũ con nít sờ cho biết cái bàn phím . Lên cấp 3 , những đứa trẻ như chúng tôi mới bắt đầu tiếp cận được ngôn ngữ thứ hai " Anh văn " một cách tương đối , nhưng đó cũng là lúc chúng tôi phải bắt đầu chạy vì đã thụt lùi quá xa so với đám bạn ở thành thị . Năm đầu cấp 3 , từ một học sinh thuộc dạng khá của vùng , khi đối mặt với cách học khác , cách dạy khác và chương trình nặng nề , tôi đã lưu ban vì môn toán . Lớp tôi nhiều bạn khác cũng ở lại . Sau lần vấp ngã đó , chúng tôi bắt đầu những buổi học thêm , không phải vì thầy cô thiên vị người học thêm , mà tự thấy mình thua tất cả về mọi mặt . May mắn thay , nhờ những buổi học ấy , chúng tôi đứa đậu tốt nghiệp , đứa đậu đại học . Đọc những bài báo của một số tờ chuyên đi rình rập " bắt " các chỗ dạy thêm , tôi thấy đau lòng . Dạy thêm có thể vì tiền , chắc chắn vì tiền , nhưng dạy thêm không chắc xóa đi tư cách người thầy giáo .
Ở chỗ tôi , con nít 8 tuổi sáng đã phải dậy sớm nấu cơm để bố mang lên núi đốn củi kiếm tiền , sự học của chúng gian nan gấp trăm lần so với tưởng tượng .