Đất không còn " trinh tiết " . Đó là cách nói của tiến sĩ Nguyễn Đăng Nghĩa , giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và tư vấn nông nghiệp nhiệt đới , khi nói về thực trạng đất đai của Việt Nam có đáp ứng yêu cầu sản xuất hữu cơ hay không . Ông Nghĩa nhận định , do phải thâm canh liên tục trong nhiều năm , mải chạy theo năng suất nên đất đai " nát bét rồi " . Vì vậy , ông đề nghị trước khi nghĩ đến nông sản hữu cơ , phải sản xuất theo hướng sạch , hữu cơ để giảm thiểu sử dụng lượng phân bón hoá học , thuốc bảo vệ thực vật ( BVTV ) . " Tới năm 2050 mà chúng ta làm được chừng 30 % diện tích sản xuất theo hướng này là quý lắm rồi " - TS Nghĩa nói . Vòng luẩn quẩn GS Võ Tòng Xuân - hiệu trưởng Trường đại học Nam Cần Thơ - chỉ ra vòng luẩn quẩn ở đồng bằng phía Nam : cây lúa cần ít nhất 16 chất để tổng hợp trong thân phát triển , trong khi nông dân chỉ bón một loại phân URE , vài năm đầu cây lúa " tìm " những chất còn lại trong 16 chất này để tác động với URE mà tổng hợp , phát triển . Mùa nào cũng như vậy nên đất bị chai đi , thiếu dưỡng chất và khi đất đã " nghèo " thì các loại vi sinh vật có lợi cho cây kháng sâu bệnh cũng sẽ bị thiếu theo . Để xử lý vấn đề này , nông dân phải bón phân hoá học , phun xịt thuốc BVTV . " Do đó khi sử dụng phân vi sinh , phân sinh học , cây trồng , giống như con người được " tiêm chủng " bằng các loại chế phẩm sinh học , kèm theo một ít phân hoá học . Đó là xu hướng của thế giới đang lan tới Việt Nam .
Việc người dân ' nghiện ' phun thuốc bảo vệ thực vật và bón phân hoá học , theo cơ quan quản lý và các nhà khoa học , có nguyên nhân sâu xa từ việc chạy theo chỉ tiêu , năng suất nên không thể đổ lỗi hết cho nông dân .