Toà án nhân dân thành phố Đại Liên , tỉnh Liêu Ninh , Trung Quốc ngày 14-1 kết án tử hình với Robert Lloyd Schellenberg , công dân Canada , bị buộc tội buôn ma tuý . Vụ việc lập tức được liên kết ngay tới trường hợp Canada bắt giám đốc tài chính Công ty Huawei Mạnh Vãn Chu , nhiều người nghĩ Trung Quốc có ý trả đũa hoặc gây áp lực ngoại giao lên Canada để thả bà Mạnh . Thể diện dân tộc Vụ Schellenberg thực chất đã được xử từ năm 2016 , nhưng kết án đúng thời điểm nhạy cảm này . Cũng trong hôm 15-1 , thời điểm vụ việc đang nóng , người phát ngôn Bộ Ngoại giao Hoa Xuân Oánh khẳng định Trung Quốc " bất bình " với việc Thủ tướng Canada Justin Trudeau nói Bắc Kinh áp luật pháp " tuỳ tiện " trong trường hợp Schellenberg , đồng thời lần nữa kêu gọi Ottawa thả bà Mạnh . Có thể thấy Trung Quốc đã " cao tay " trong vụ Schellenberg . Luật pháp Trung Quốc rất nghiêm đối với ma tuý , chất cấm , mà bản thân vấn đề này cũng sẽ khiến Canada cũng như các nước phương Tây khó chỉ trích . Tại cuộc họp bên lề hội nghị thượng đỉnh G20 tổ chức ở Argentina cuối năm ngoái , Mỹ được cho đã buộc Trung Quốc phải mạnh tay với chất fentanyl . Nay họ không thể phản ứng quá mạnh việc Trung Quốc tử hình một trường hợp bị cáo buộc vận chuyển 222 kg ma tuý như Schellenberg . Giới quan sát phương Tây nhìn nhận rằng Trung Quốc đang mạnh tay với Canada để bảo vệ " thể diện quốc gia " . Nói như phân tích của Hãng tin AP ngày 16-1 , Bắc Kinh trong quá khứ đã luôn sẵn sàng chứng kiến tình trạng đóng băng trong quan hệ ngoại giao với các nước vì không chịu thua .
Căng thẳng ngoại giao giữa Canada và Trung Quốc có nguy cơ kéo dài và leo thang . Lúc này , dường như cả hai đều không muốn mất mặt .