Буря́ти, официалан Респу́блика Буря́ти () — Российн Федерацин субъект, цунна йукъара республика. Генарамалхбален федералан гуонна а, Генарамалхбален экономикин кӀоштан а йукъайоьду.

Йиллина 1923 шеран 30 майхь Бурят-Монголийн Автономин Советийн Социалистийн Республика санна.

Коьрта шахьар — Улан-Удэ гӀала.

Бахархой —  чел. (). Бахархойн луьсталла — 2,77 ст./км² .

Малхбузехь, къилбаседехь, малхбалехь РФ субъекташца доза ду — Республика Тываца, Иркутскан областьца (пхи бӀе километр дакъа Байкалан акваторица), Байкалдехьара мохкца. Бурятин Монголица долу къилба доза Российн Федерацин пачхьалкхан доза ду.

Пачхьалкхан меттанаш: бурятийн а, оьрсийн а.

Истори

Шира зама
Бурятин махкара уггаре шира хьалхара бахаман адамех дисина карийнарш йу, Тункински тогӀенера Иркут эркан аьтту берд тӀера, Туяна лоттийлера дӀаьӀахкаш.

ХӀинцалера Бурятин махкахь даьхна Протомонголийн тайпанаша, кхоьллина экъанийн кешнийн оьздангалла олург.

Вайн эран йуьххьехь Байкалйист Хунну ( сюнну) пачхьалкхан къилбаседа дакъа дара— иза вайн эрал 220 шо хьалхара вайн эран II бӀешо кхаччалц Монголийн акъари тӀаьхь даьхна шира къерста къам дара. Шуьйра йаьржинцу ойланца, хунну цхьа дакъа кхаьчна Европе, ийна уграшца, Европехь гуннаш цӀарца девза, керла къоман йуьхьиг йолийна.

Филатели
1973 шарахь Бурятийн АССР 50 шо кхачарна зорбане арахецна ССРС поштан марка.

Нумизматика
Буряти шен лаамехь Российн пачхьалкхан йукъайеина 350 шо кхачарна сий деш Российн Банко 2011 шеран 1-ра апрелехь арахецна лахара иэсан нахарташ (далийна деккъа реверсаш):

Хьажа кхин а
Республика Бурятин конституци
Бурятера Советийн Союзан Турпалхой исписка
Тункински эксперимент
Буряти