А́га — хьалауллу йа цӀенкъахь тахкош болу жимачу берийн маьнга.

Этимологи

Хьалха ага пхьеро дечу хенахь, дечиг огуш деш хилла. Ага дош "агар" бохучу дашах схьадаьлла.

Истори

Дайн ага дуцура сетташ йолчу дечигах, хьалауллура тхьовха мушца йа тӀийригца. Дуьнен тӀе даьлчи хенара дуьйна тахкош долу бера, тӀаьхьа гаьнгали тӀехь техкош, ша-кепара бер чӀагӀдора: техкийначу берех хилла овхӀошна хӀордан цамгар ца кхетара. ТӀаьхьуо хьалауллуш пуржен лелон йолийра.
ХӀинцалера аганаш до таьллангех, дечигах, пластмассашха.

Конструкци

XIX бӀешарахь ага хуьлура: маьӀгаш тӀиера хьалаоьллина гата тоьхна гуранаш; хьалаоьллина тускар), когаца тахкадойла а долуш; гоьрга гӀоьнаш тӀиера ага.

Аганийн кепаш

Ага девза массо а къаьмнашна.
Ага до тайп-тайпана гӀирсах: дечигах (аьгна, аннийн аганаш), дакан серех, цӀуоканах, чкъоьрех, муьшех (гаьнгалин-ага). Аганаш хуьлу тахкош а, хьалауллуш а.

Бер тахкадар

Ламастехь Ӏадат хилла долу бераш тахкадар, уьш совцорхьама а, набкхетийтархьама а, цхьаболчу талламхоша а, лоьраш а (масала Спок Бенджамин) лору, бер тахкадар, дукха а, чехка а хӀетте, берийн могашаллин зулам до, ма-дарра аьлчи цуьнан вестибуляран аппаратан а, психологин кхиаран а, ткъа иштта доьзалера йукъаметтигашна а.

Ага исбаьхьаллехь

Хьажа иштта

Берийн маьнга
Аган йиш
Бираьнчик
Берийн ворда
Ага