ভাৰতীয় সংবিধানৰ বিধান অনুযায়ী ব্যৱস্থাৰূপে গ্ৰহণ কৰা হৈছে। ১৯৫০ চনৰ নাগৰিকত্ব আইন অনুযায়ী এজন ব্যক্তি ভাৰতীয় নাগৰিক হ’ব, যদিহে-
জন্মসূত্ৰে, ১৯৫০ চনৰ ২৬ জানুৱাৰী বা তাৰ পিছত ভাৰতত জন্ম হয়।
দ্বিতীয়তে, উত্তৰাধিকাৰীসূত্ৰে অৰ্থাত পিতৃ বা মাতৃ ভাৰতীয় নাগৰিক হ’লে। এই ক্ষেত্ৰত ভাৰতৰ জন্ম ভাৰতৰ বাহিৰত হ’লেও তেওঁ ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব লাভ কৰিব।
পাচঁ বছৰ বা তাৰ অধিক ভাৰতত বাস কৰিলে নাগৰিকত্ব সম্বন্ধীয় বিধি-ব্যৱস্থাৰ জৰিয়তে তেওঁ ভাৰতীয় নাগৰিকত্বৰ বাবে অবেদন কৰিব পাৰে (১৯৮৬ চনৰ ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন অনুসৰি )।
স্বাভাৱিকৰণৰ মাধ্যমত – কোনো বিদেশীয়ে স্বাভাৱিক প্ৰক্ৰিয়াৰে ভাৰতীয় নাগৰিক হিচাপে নিজকে দাবি কৰি ভাৰত চৰকাৰৰ ওচৰত আবেদন জনালে নাগৰিকত্ব লাভ কৰিব পাৰে।
কোনো নতুন অঞ্চল ভাৰতৰ ভৌগোলিক সীমাৰেখাৰ ভিতৰত অন্তৰ্ভুক্ত হ’লে সেই অঞ্চলৰ বাসিন্দাসকলে ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব লাভ কৰে।

নাগৰিকত্ব হেৰুৱাব পৰা কাৰণসমূহ হ’ল-
দুখন দেশৰ নাগৰিকত্ব থাকিলে কোনো ব্যক্তিয়ে স্বচ্ছাই ভাৰতৰ নাগৰিকত্ব ত্যাগ কৰিব লাগে।
বিদেশৰ নাগৰিকত্ব গ্ৰহণ কৰিলে ভাৰতৰ নাগৰিকত্ব হেৰুৱাব লগাত পৰে।
জালিয়াতিৰ জৰিয়তে নাগৰিকত্ব লাভ কৰিলে সেয়া হেৰুৱাব লগীয়া হয়।
দেশৰ সৈন্য বাহিনীৰ পৰা পলায়ন কৰিলে।
যদিহে কোনো ব্যক্তিয়ে নিজৰ দেশৰ চৰকাৰৰ অনুমতি নোহোৱাকৈ অন্য দেশৰ সন্মান,পদবী গ্ৰণহ কৰে তেন্তে তেওৰ নাগৰিকত্ব বিলুপ্ত হব পাৰে।
বিবাহসূত্ৰে কোনো ব্যক্তিয়ে আন দেশৰ নাগৰিকত্ব গ্ৰহণ কৰিলে পূৰ্বৰ নাগৰিকত্ব বিলুপ্ত হয়।
ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন