লুকমান () হৈছে পবিত্ৰ কোৰআনৰ ৩১তম ছূৰা য’ত ৩৪টা আয়াত আছে। ৩৪টা আয়াতৰে গঠিত আৰু ইয়াৰ শিৰোনাম লুকমানৰ উল্লেখ আৰু ১২–১৯ আয়াতত তেওঁৰ পুত্ৰক দিয়া পৰামৰ্শৰ পৰা লোৱা হৈছে। ইছলামিক পৰম্পৰাগত কালক্ৰম অনুসৰি (আছবাব আল-নুজুল) ইয়াক মুহাম্মাদৰ মক্কান যুগৰ মাজভাগত অৱতীৰ্ণ হৈছিল, আৰু সেয়েহে ইয়াক সাধাৰণতে মক্কান ছূৰা হিচাপে শ্ৰেণীভুক্ত কৰা হয়।

সাৰাংশ
এবাৰ ইয়াৰ বহু উপাদানত বিভক্ত হোৱা এই ছূৰাৰ কেন্দ্ৰবিন্দুটোক মধ্যমতাৰ নীতিৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া বুলি ধৰিব পাৰি। ছূৰাখনত সৰিয়হৰ গুটিৰ উপমা ব্যৱহাৰ কৰি আল্লাহে মানুহৰ কামৰ ওপৰত নিজৰ ক্ষমতা কিমানখিনি বজাই ৰাখে তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে, সম্ভৱতঃ এই কথাটোত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে যে যিকোনো বেয়া বা ভাল কাম যিমানেই সৰু নহওক কিয়, সেইটো লিপিবদ্ধ কৰা হয় আৰু আল্লাহে কিয়ামতৰ দিনত উলিয়াই আনিব। ৩১ নং ছূৰাৰ বাবে এটা চূড়ান্ত গুৰুত্বৰ বিন্দু আল্লাহৰ সৃষ্টিৰ উদ্দেশ্যৰ ওপৰত নামি আহে। ৩১:২৯ আৰু ৩১:২০ আয়াতত দেখুওৱা হৈছে যে কেনেকৈ সৃষ্টিৰ যোগেদি আল্লাহৰ উদ্দেশ্য আছিল মানৱজাতিক উন্নত কৰা, আৰু তেওঁৰ চিনবোৰ তাত্ত্বিকভাৱে বৰষুণৰ পৰা আৰম্ভ কৰি গছ-গছনিলৈকে সকলোতে আছে. এই গুৰুত্বই মানুহক আকৌ এবাৰ আল্লাহৰ বশৱৰ্তী হোৱাৰ কথা সোঁৱৰাই দিয়ে আৰু লগতে এই ধাৰণাটোও ঘৰলৈ লৈ যায় যে মানুহ পৃথিৱীত ভাল কাম কৰিবলৈহে। মানুহৰ উদ্দেশ্য হৈছে আল্লাহৰ সেৱা কৰা, আনহাতে পৃথিৱীখন মানুহৰ প্ৰয়োজনীয়তাক সহজ কৰি তোলাৰ উদ্দেশ্যে সৃষ্টি কৰা হৈছে।

আয়ত (শ্লোক)
১-২ কোৰআন সৎ লোকৰ বাবে এক নিৰ্দেশ আৰু দয়া
৩-৪ ধাৰ্মিকসকলে বৰ্ণনা কৰিছে
৫-৬ এজন কাফিৰে কোৰআনক অৱজ্ঞা কৰাৰ বাবে তিৰস্কাৰ কৰিলে
৭-৮ সৎ লোকৰ ধন্য পুৰস্কাৰ
৯-১০ আকাশ আৰু পৃথিৱীৰ সৃষ্টিকৰ্তা আল্লাহ
১১ লুকমান প্ৰজ্ঞাৰ দান
১২, ১৫-১৭ লুকমানে নিজৰ পুত্ৰৰ আগত দিয়া বক্তৃতা
১৩-১৪ পিতৃ-মাতৃৰ প্ৰতি সন্তানৰ কৰ্তব্যৰ ওপৰত বন্ধনী
১৮ বিনয় আৰু নম্ৰতাৰ আদেশ দিয়া হৈছে
১৯ মানৱজাতিৰ প্ৰতি আল্লাহৰ অনুগ্ৰহ
১৯-২০ কাফিৰ বিবাদৰ অযুক্তিকৰতা
২১ প্ৰকৃত বিশ্বাসীসকলৰ নিৰাপত্তা
২২-২৩ অবিশ্বাসৰ নিৰ্দিষ্ট শাস্তি
২৪-২৫ স্বাৱলম্বী সৃষ্টিকৰ্তা আল্লাহৰ প্ৰশংসা
২৬ আল্লাহৰ বাক্য সংখ্যাত অসীম
২৭ মানুহৰ সৃষ্টি আল্লাহৰ সাৰ্বভৌমত্বৰ প্ৰমাণ
২৮-২৯ আকাশে আল্লাহৰ মহিমা ঘোষণা কৰে
৩০-৩১ আল্লাহৰ প্ৰতি মূৰ্তিপূজকসকলৰ অকৃতজ্ঞতা
৩২-৩৪ লোকসকলে বিচাৰৰ বাবে সাজু হ’বলৈ সতৰ্ক কৰি দিলে

কোৰআন পঢ়ক

বহুতো কোৰআনৰ আখ্যানৰ দৰে ৩১ নং ছূৰাতো বহুতো আন্তঃপাঠ্য উল্লেখ আছে। কাৰ্ল আৰ্নষ্টে চিনাক্ত কৰিছিল যে তেওঁ "ৰিং ষ্ট্ৰাকচাৰ" বুলি কোৱা ছূৰা ৩১ ইয়াৰ অন্তৰ্নিহিত ধাৰণাগত বিৰতিৰ ভিত্তিত পুনৰ ব্যাখ্যা কৰিব পাৰি। তেওঁ ৩১ নং ছূৰা আৰু ইয়াৰ "আঙুঠিৰ গঠন" ভাঙি পেলোৱাৰ প্ৰস্তাৱ দিছিল:

ক১-১১ মানৱ জাতিৰ মংগলৰ বাবে আল্লাহৰ সৰ্বজ্ঞান আৰু স্বাৱলম্বীতা pt.1
২-৫ ধাৰ্মিকসকলৰ নাম উল্লেখ কৰা হৈছে আৰু তেওঁলোকৰ ভাল অভ্যাসক উৎসাহিত কৰা হৈছে
৬-৭ কাফিৰসকলক উজ্জ্বল কৰি তোলা হৈছে, ধৰ্মপৰায়ণসকলৰ প্ৰাৰম্ভিক আচাৰ-ব্যৱহাৰৰ বিপৰীতে
৮-১১ জান্নাত পুৰস্কাৰ হিচাপে প্ৰকাশ কৰা হৈছে, আল্লাহৰ সৰ্বশক্তিমানতাক প্ৰধানকৈ মানুহৰ মংগলৰ বাবে বুলি প্ৰধানকৈ উজ্জ্বল কৰা হৈছে
খ১২-১৫ নিয়ম আৰু নিৰ্দেশনা
১২-১৩ লুকমানে নিজৰ পুত্ৰক জ্ঞান উইল কৰে, কোনো অংশীদাৰ আল্লাহৰ আৰোপ কৰিব নোৱাৰি, আৰু তেওঁ সৰ্বোচ্চ শক্তি
১৪ পিতৃ-মাতৃৰ আজ্ঞা পালন আৰু ভাল হওক, মাতৃত্বৰ সংগ্ৰামৰ এক শক্তিশালী উল্লেখ
১৫ ইয়াত ব্যাখ্যা কৰা হৈছে যে আল্লাহ বিশ্বাসীসকলে যেতিয়া তেওঁলোকক আল্লাহৰ সৈতে আন অংশীদাৰত বিশ্বাস কৰিবলৈ চেষ্টা কৰে তেতিয়া তেওঁলোকৰ পিতৃ-মাতৃৰ আজ্ঞা পালন কৰা উচিত নহয় কিন্তু আপোনাৰ পিতৃ-মাতৃক জীৱনত দয়াৰে সংগ দিয়া উচিত।
গ১৬-১৭ চিয়াষ্টিক মাজৰ
১৬ আল্লাহৰ সৰ্বশক্তিমানতাক সকলো দেখাৰ ক্ষমতাৰ সৈতে তুলনা কৰা হয় [অৰ্থাৎ। সৰিয়হৰ গুটিৰ আকাৰৰ]
১৭ ইয়াক ইবাদতৰ ৰ দ্বাৰা প্ৰকাশ কৰা হয়, ভুলক নিষেধ কৰা আৰু সংযমতা ব্যৱহাৰ কৰা, এইবোৰেই হৈছে এজন বিশ্বাসীয়েও আকাংক্ষা কৰা উচিত মূল্যবোধ।
খ': নিয়ম আৰু নিৰ্দেশনা খণ্ড. ২ ১৮-১৯ আল্লাহক ভালদৰে অনুসৰণ কৰিবলৈ সমাজত আচাৰ-ব্যৱহাৰ আৰু সংযম ব্যৱহাৰ কৰক

ক’:২০-৩৪ মানৱ জাতিৰ মংগলৰ বাবে আল্লাহৰ সৰ্বজ্ঞান আৰু স্বাৱলম্বীতা খণ্ড. ২
২০-২১ কাফিৰক আকৌ এবাৰ মাতি আনি তেওঁলোকৰ শাস্তি সোঁৱৰাই দিয়া হয়
২২ মুমিনসকলে কাফিৰসকলক প্ৰতিহত কৰে
২৩ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে কাফিৰ বিপথে পৰিচালিত হোৱা বুলি দুখ কৰা উচিত নহয়
২৪-৩৪ আল্লাহৰ শক্তিৰ সৰ্বশক্তিমানতা আৰু অসীম পৰিসৰ পুনৰাবৃত্তি কৰা হৈছে
২৯-৩২ আল্লাহৰ সকলো কাৰ্য্য মানৱজাতিৰ মংগলৰ বাবে
৩১-৩৪ বিচাৰৰ দিনটো এটা কিতাপৰ শেষ, সঠিক অভ্যাস আৰু আল্লাহৰ বশৱৰ্তী হোৱাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰা হৈছে
লুকমান (ছূৰা)