ভিক্টোৰিয়া হ্ৰদ (Nam Lolwe in Luo; "Nalubaale" in Luganda; Nyanza in Kinyarwanda and some Bantu languages) আফ্ৰিকাৰ বৃহৎ হ্ৰদসমূহ (African Great Lakes) ৰ ভিতৰত এক উল্লেখযোগ্য হ্ৰদ৷ এই হ্ৰদৰ বিষয়ে তথ্য সংগ্ৰহ কৰা প্ৰথম ইংৰাজ পৰিব্ৰাজক জ’ন হেনিং স্পেক ( John Hanning Speke) -এ ৰাণী ভিক্টোৰিয়াৰ নামেৰে ইয়াৰ নাম ভিক্টোৰিয়া হ্ৰদ ৰাখে৷ স্পেকে ১৮৫৮ চনত নীলনদীৰ উৎসৰ অনুসন্ধানত আৰম্ভ কৰা এক অভিযানত এই হ্ৰদ আৱিস্কাৰ কৰে ৷

ভৌগোলিক বিৱৰণ
ভিক্টোৰিয়া হ্ৰদৰ কালি (surface area)  ৷ ই আফ্ৰিকাৰ লগতে ক্ৰান্তীয় বিশ্বৰ সৰ্ববৃহৎ হ্ৰদ ৰূপে স্বীকৃতপ্ৰাপ্ত৷ উত্তৰ আমেৰিকাৰ ছুপিৰিঅ’ৰ হ্ৰদ (Lake Superior) ৰ পিছতে এই হ্ৰদ পৃথিৱীৰ ভিতৰতে সৰ্ববৃহৎ হ্ৰদ ৷ আয়তনৰ ফালৰ পৰা ভিক্টোৰিয়া হ্ৰদ পৃথিৱীৰ ভিতৰতে নৱম সৰ্ববৃহৎ মহাদেশীয় হ্ৰদ (largest continental lake) আৰু ই প্ৰায় ২,৭৫০ কিউবিক কিলোমিটাৰ পানী ধৰি ৰাখিছে ৷

ভিক্টোৰিয়া হ্ৰদৰ পানীৰ মূল উৎস পোনপটীয়া precipitation সহস্ৰাধিক সৰু-বৰ জুৰি ৷ এইবোৰৰ ভিতৰত হ্ৰদলৈ প্ৰবাহিত হোৱা সৰ্ববৃহৎ নৈখন হ’ল কাগেৰা নদী (Kagera River) ৷

এই হ্ৰদৰ আফ্ৰিকাত গভীৰতা কম ৷ গড় গভীৰতা   আৰু আটাইতকৈ গভীৰ অঞ্চলত ই   গভীৰ ৷ ভিক্টোৰিয়া হ্ৰদৰ অৱবাহিকা (catchment area) ৰ কালি প্ৰায় ১৮৪,০০০ বৰ্গ কিলোমিটাৰ ৷ এই হ্ৰদৰ পাৰ প্ৰায়   জুৰি বিস্তৃত হৈ আছে ৷ ভিক্টোৰিয়া হ্ৰদ তিনিখন দেশ জুৰি বিস্তৃত - কেনিয়া (৬% বা ), উগাণ্ডা (৪৫% বা ) আৰু টানজানিয়া (৪৯% বা ).
ভিক্টোৰিয়া হ্ৰদ