Ekiwandiiko#1 » Ssebaaseka 19th, 2018, 1:09 pm
BAKABAKA AB'OLUSE LWA TONDA
Bangi balowooza nti Ssekabaka Kato Kintu ye kabaka owa Buganda omubereberye. Kino si kituufu. Eggwanga lino Buganda lirina bakabaka ba nse 3:- Oluse olwokubiri lwe lwo olwa Kabaka Tonda eyalamula ensi eno okuva nga mu mwaka ogwe 400 okutuusa nga mu mwaka ogwe 420. Oluse lwa Kabaka Tonda lwalimu bakabaka 36. Lwakoma ku Kabaka Bemba eyalamula eggwanga lino okuva nga mu mwaka ogwo 1180 okutuusa nga mu gwe 1200.
Oluse olwo'kusatu lwe lwa Kabaka Kato Kintu eyalamula Obuganda okuva nga mu mwaka ogwo 1200 okutuusa nga mu gwo 1230. Oluse lwa Kintu lwatabulwatabulwa ku Ssekabaka Edward Muteesa II mu 1966. Ssekabaka Edward Muteesa II yalamula Obuganda okuva mu 1939 okutuusa lwe yaggya omukono mu ngabo mu Museenene nga guweza ennaku 19 mu mwaka 1969. Kumpi buli Muganda alindiridde entereera y'oluse luno nate. Tuli beeraliikirivu, Kyokka tukola era tusaba nnyo Mukama Nnantalemwa eyatuddiza Obwakabaka abulunngamye.
1. KABAKA TONDA (400-420)
Yatumibwa Lubaale Katonda okutondawo emirembe mu nsi Muwawa. Olubiri lwe lwali Busomba (Mbaale, Mawokota). Yaziikibwa Tonda mu Mawokota.
Akuuma obutaka bwe e Busomba ye Nkuuyi ow'Emmamba eya Nnankere. Oluvannyuma nga bazimbye ekiggwa kya Kibuuka Omumbaaale awo wennyini awaabeeranga olubiri lwa Tonda nga we wasalwa essubi eryasasirwa Kibuuka w'asula awaayitibwanga "omwaliiro". Nnamirembe omukazi omukulu owa Kibuuka nga y'aliggyiira.
2. KABAKA GGULU (420-442)
Mutabani wa Tonda. Lyamutuumibwa okujjukira "Lubaale Katonda eyasulanga mu ggulu" (mu Lubaale). Yazaala abaana 22 nga mwe mwali Mbaale, oluvannyuma eyafuuka Kabaka ne Kagulu eyamusikira. Yongerako ne Kisolo Maganda. Yasima oluzzi lwe ku kasozi Ssenene n'alutuuma Kadumya nga terusenwamu Munyoro. Kirowoozebwa nga mu mirembe gya Kabaka Nakibinge ow'omunaana mu luse lwa Kintu (1440-1490) oluzzi olwo lwali lukyaliwo kubanga mu kiseera ekyo Omunyoro n'Omuganda baali kabwa na ngo. Amasiro ge gali Ssenene era agakuuma ye Kiguli ow'Endiga.
3. KABAKA KAGULU (442-463)
Mutabani wa Ggulu. Omulongo we ye Kayuki (linnya lya jjajja w'Abakayozi). Kagulu yazaala abaana 15. Akuuma omulongo wa Kagulu ye Nasera ow'e Busera, wa Ndiga era ali Mbaale. Teyakyusa lubii era yaluleka Ssenene. Amasiro ge era gali Ssenene.
4. KABKA MBAALE (463-483)
Mutabani wa Ggulu era muto wa Kagulu. Yakuba olubiri lwe ku Kasozi Kulumba, awo e Mbaale. Omulongo we ye Mpugu. Omukuumi w'Omulongo ye Nnakatandagira, wa Ndiga. Yawangaala nnyo n'obulamu ne bumutama. Amasiro ge gali Kulumba.
5. KABAKA MUWANGA I (483-514)
Yakuba olubiri lwe e Nseke mu Mawokota nga oyise e Mpambire. Bangi nagunogujwa bakyamanyi Muwanga ow'e Nseke. Singa oyita mu kitundu ekyo bajja kukunyumiza bingi ku kabaka Muwanga.
6. KABAKA SSEGGULULIGAMBA ENJUBA TEGAANA (514-534)
Yakuba olubiri lwe e Mmende ku kasozi Kizibawo mu Busiro. ono amanyiddwa bulungi naddala abataka ab'e Mmende amasir ge we gali.
7. KABAKA NNABONGO (534-566)
Olubiri lwe yalukuba Nansana ku mutala Kabumbi mu Kyaddondoo. Abataka b'e Nansana bamumanyi bulungi. Yaziikibwa mu Lubiri lwe.
8. KABAKA WANGA I (566-604)
Olubiri lwe n'amasiro ge bbiri Katoolingo mu Busiro. Yasamirirwa n'aba lubaale wa maanyi. ku mirembe gya kabaka jjuuko owe 16 mu luse lwa Kintu (1670-1682) kigambibwa nti ku lusozi Bakka enjuba n'omwezi byalwana. Lubaale Wanga ng'ava e Buvuma ye yataasa n'awanga enjuba n'omwezi mu bifo byabyo. Kyoka nga omwezi bagutaddeko ebiwundu eby'amaanyi ennyo n'enkovu zikyalabika nagunogujwa.
Kuno kwali kusiikirizibwakwa njuba okwaliwo nga 30 mugulansigo 1680 okuva ku ssaawa 10:48 okutuusa ku ssaawa 10:55 ez'olweggulo. Okusiikirizibwa kwatwala eddakiika musanvu ne kitundu. Ekisipi ky'ekisiikrize kazigizigi kyali kiweza mayiro 170 ate nga buli luuyi lulina ekisiikirize kazigizigi eky'amaanyi ekiweza mayiro nga 2,915. [soma, VAN NOSTRAND'S SCIENCE ENCYCLOPAEDIA, fourth edition, (1968), 572-573].
Abamanyi eby'omu bwengula nabo bajja kukikakasa. Sijja kugenda wala mu bya mu bwengula. Eby'omu bwengula oyinza okubisanga mu kitabo kyange " THE NEW KIGANDA MATHEMATICAL SYSTEM FOR ASTRONOMICAL CALCULATIONS". Kyo kibala eby'omu bwengula ne kiva ne mu solar system eno gye tulimu. Tewali Kirema kulaba mu Luganda mu solar system nga weyambye ne system yange yadde atoms eziri mu solar system yonna.
9. KABAKA GOOGOMBE (604-635)
Yakuba olubiri lwe ku lusozi Kimwanyi mu Kyaddondo. Abataka b'ekitundu ekyo bangi bamumanyi. Amasiro ge gali Kimwanyi.
10. KABAKA BISIRIBA (635-653)
Yakuba olubiri lwe e Kimoggo mu Busiro kumpi n'e Bakka. Yaziikibwa mu lubiri lwe sso ate kiyinzika nga yazimbayo n'olulala lu kasozi Ssessiriba.
11. KABAKA MUNTU (635-677)
Yakuba olubiri lwe e Kiwawu (Bwera) mu Busujju. Amasiro ge gali Kiwawu
12. KABAKA BUKULU (677-693)
Mutabani wa Kabaka Muntu. Teyasengula lubiri lwe. Era mu lubiri olwo olw'e Kiwawu mu Busujju mwe yaziikibwa kumpi ne kitaawe Muntu.
13. KABAKA MUSISI GINGA OMUTENGAGGULU (693-714)
Yakuba olubiri lwe e Zzinga; abalala bagamba nti mu nnyanja Nnalubaale. Oluvannyuma yafuulibwa lubaale; nagunogujwa bakyamuyisa nga lubaale. Bagamba nti asomoka (alinnya ku mutwe). Bangi bamumanyi nga "Omutengaggulu", omuntu alwadde omusujja ogw'ekitengo oba nga "Musisi" ayita. Kyokka abamu babuusabuusa olubiri lwe oba lwali Zzinga oba walala. Ye yazaala Kabaka Wakibi ne Kabaka Kkonge.
14. KABAKA WAKIBI (714-730)
Kabaka Musisi ng'afa yalaamira mutabani we omuto Wakibi okusika. Kyokka nga tebaagalana ne mukulu we Kkonge eyalulunkaniranga okulya Obwakabaka. Oluvannyuma Kkonge yagoba muganda we ku bwakabaka. Wakibi yaddukira Ssese. Kino kyongera okukakaasa nti olubiri lwa Musisi lwali Zzinga sso si mu nnyanja Nnalubaale.
15. KABAKA KKONGE (730-759)
Nga amaze okugoba muganda we ku bwakabaka, yasigala mu lubiri lwa kitaawe e Zzinga. oluvannyuma yava e Zzinga n'alukuba e Kkonge mu Mawokota. Okuva olwo ekyalo (ekifo) ne kiyitibwanga Kkonge olw'okubeera Kabaka Kkonge. Amasiro ge gali ku lusozi Kkonge awaali olubiri lwe.
16. KABAKA SSEMWEZI MAGANDA (759-818)
Mutabani wa Kkonge. Teyafuna lubiri. Yazaala Kabaka Wanga Kiwanuka oba Wanga II. Yaziikibwa kumpi ne kitaawe Kkonge.
17. KABAKA WANGA KIWANUKA OBA WANGA II (818-830)
Mutabani wa Ssemwezi. Naye teyasengula lubiri. Kirowoozebwa ng'amasiro ge gali kumpi n'aga kitaawe Ssemwezi ne jjajjaawe Kkonge. Yafuulibwa lubaalewa laddu.
18. KABAKA MIRIMO (830-843)
Kitaawe ye Wanga Kiwanuka. Olubiri lwe yalukuba Ndejje mu Kyaddondo. Oluvannyuma yafuulibwa lubaale.
19. KABAKA LUBANGA I (843-880)
Yali mutabani wa Kabaka Mirimo. Tekikakasibwa nti yakuba olubiri olulwe olwawufu ku olwo kitaawe lwe yaleka.
20. KABAKA NNAMUWALA GGULU (880-903)
Ono yakuba olubiri lwe ee Kawunga ku lusozi Mukono mu Kyaggwe. Amanyiddwa bulungi abataka abawerako mu kitundu ekyo. Kirowoozebwa nga yali mutabani wa Kabaka Mirimo.
21. KABAKA MUGERERE (903-915)
Yakuba olubiri lwe ku lusozi Nnamusa mu Kyaggwe nga oyise e katoogo n'e Waggala. Yali mutabani wa Kabaka Nnamuwala. Amasiro ge gali Nnamusa.
22. KABAKA LUBANGA II (915-930)
Mutabani wa Kabaka Nnamuwala ate muto wa Mugerere. Teyakyusa lubiri naye yasigala mu lwa Kabaka Mugerere olw'e Nnamusa. Ejjembe lya Lubanga lyali limanyiddwa "Lubanga". Sso nno ejjembe Lubanga ennaku zino limanyiddwa ng'ejjembe ly'e Bululi ekkulu. Kiyinzika nga ab'e Bululi be baaliggya mu lubiri lwa Kabaka Lubanga.
23. KABAKA MULINDWA MUSAJJALINDWANGABO (930-941)
Mutabani wa Lubanga. Tetumanyi bulungi gye yazimba lubiri lwe. Naye kye tumanyi obulungi bwe buzira bwe obwali butayogerekeka. yawangula ebitundu bingi ebyali byetoolodde ensi Muwawa. Kuno mpozzi kwe kwava Abanyoro okumufuula omu ku Balubaale baabwe abakulu (Lubaale Mulindwa). Akatabo Uganda Journal, (March 1959) vol. 23 No. 1, olupapula 38, Kabaka Mulindwa kamwogerako nga "Omuzira Mulindwa (the hero Mulindwa).
24. KABAKA BUKADDEBUKOMA (941-960)
Yazimba olubiri lwe e Nnaggalabi (Buddo) mu Busiro. Yazaala abaana basatu. Lukenge, Beene ne Mukama. Bonna oluvannyuma baafuuka Bakabaka. Amasiro ge gali Nnaggalabi.
25. KABAKA LUKENGE SSENKULE (960-972)
Ye yasikira kitaawe Bukaddebukoma. Yasigala mu lubiri lwa kitaawe e Nnaggalabi. Amasiro ge gali Nnaggalabi.
26. KABAKA BEENE (972-993)
Lukenge bwe yafa, muto we Beene n'asikira Obwakabaka. Olubiri lwe yalukuba mitwebiri (obusozi bubiri) Bulondo. Awo kwe kuyitawo Mitwebiri egimaamiddwa olubiri lwa Beene. Kabaka Beene nga tayagala kukwata ku bibye. Buli kintu nga kiriko omuntu omwawufu akikwatako era akirabirira. Okwo kwe kwava enjogera ekyaliwo na buli kati nti, "tokwata ku bintu bya Beene" oba "Bino bya Beene", n'endala ezifaanana zityo. Amasiro ge gali Mitwebiri, Bulondo mu Busiro.
27. KABAKA MUKAMA (993-1011)
Beene bwe yafa, muto we Mukama kwe kumusikira. Olubiri lwe yaluzimba Katoolingo mu Busiro. Amasiroo ge era gali Katoolingo.
28. KABAKA KYEBAGABA (1011-1022)
Mutabani wa Mukama. Yakuba olubiri lwe e Nnaggalabi (Buddo) nga Bajjajjaabe Lukenge ne Bukaddebukoma. Wanno oluvannyuma waafuuka nfo za mbiri mu ddala eza Bakabaka ab'oluselwa kabaka Kintu. Amasiro ga Kyebegaba era gali Nnaggalabi.
29. KABAKA BAZUNGA (1022-1040)
Ono ye mutabani wa Kyebegaba omukulu (Kiweewa). Naye yasigala mu lubiri lwa kitaawe e Nnagalabi.
30. KABAKA LUKIIKO (1040-1050)
Ye yali omwana omukulu (Kiweewa) owa Bazunga. Naye yatuulira ddala mu Nnagalabi. Yazaala abaana bangi. Omu ku bo omukulu nga ye Mutimbwa era ye yamusikira. Amasiro ge nago gali Nnagalabi.
31. KABAKA MUTIMBWA (1050-1070)
Yali mwana muggulanda wa Kabaka Lukiiko. Naye yasigala mu lubiri lwa kitaawe ne bajjajjaabe e Nnagalabi.
32. KABAKA KIMALEMPAKA BUKULU (1070-1120)
Kitaawe ye Kabaka Mutimbwa gwe yasikira. Kimalempaka yayawukana ku kitaawe ne bajjajjaabe abaali bakubye enfo e Nnagalabi. Ye olubiri lwe yaluzimba Ttumbaali mu Busiro. Yali mufuzi mulungi nga tafubutula bigambo. Bwe waabangawo akasambattuko, ng'asirika; mpozi kwe kumutuuma oba okwetuuma erya "Kimalempaka". Ono ye jjajja w'Abemmamba Kakoboza eya Nnankere. Amasiro ge gali Ttumbaali. Yawangaala nnyo n'okuwutta n'awutta. Yalaba akoooye nga tannawutta entebe y'obwakabaka n'agivaako ng'agenderedde n'agirekera muto we Ntege Nalusiri Buganda. Kabaka Buganda yalamula nga ne mukulu we Kimalempaka Bukulu akyaliko.
33. KABAKA NTEGE NALUSIRI BUGANDA (1120-1140)
Kabaka Kimalempaka Bukulu bwe yalaba ng'akaddiye nnyo Obwakabaka n'abuwa muto we Ntege Nalusiri Buganda alamule mu kifo kye. Buganda naye teyagaana n'alamula ensi Muwawa nga ne mukulu we Bukulu akyaliwo.
Kabaka Kimalempaka Bukulu bwe yafa abataka baayita Kabaka Buganda okugenda e Ttumbaali abikke akabugo ku mukulu we ng'akalombolombo ak'okusikira Obwakabaka. Ntege Buganda yagaana ng'agamba nti "Ndi Kabaka, mukulu wange Obwakabaka yabumpa akyali mulamu, era nze nnamula, n'olwekyo tewali nsonga endeeta nga Kabaka ate okubika akabugo". Abataka baawuliriza ne balaba nga Buganda mutuufu.
Abataka kwe kuyita Nankere Kiwuttakyasooka I agende abikke akabugo ku kitaawe olw'okutuukiriza akalombolombo ako akaali katalekeka. Bw'atyo Nankere Kiwuttakyasooka n'abikka akabugo ku kitaawe Bukulu. Olwo n'asikira omusaayi ate kitaawe omuto Ntege Nalusiri Buganda n'asikira Obwakabakaobw'ensi Muwawa.
Olw'okulongoosa obulungi omukolo abataka baasaba Nankere Kiwuttakyasooka okukakasa Ntege Nalusiri Buganda ku Bwakabaka ng'amusumikira ng'amutala n'ejjoba (nga Nankere lye yalina). Yaddira engugu (engule) gye baali bamutikidde olw'okubbikka akabugo ku kitaawe Bukulu n'agitikkira Buganda okumukakasa ku Bwakabaka. Nankere yasooka kuggyetikira n'agyeggyako n'agitikkira Buganda. Nankere ye yaleeta ebiwu ebikadde n'ebintu ebimu ebyali ebya kitaawe Bukulu bye yakozesanga.
Kabaka Ntege Buganda yakolerwa ebiwu ebirala ebiggya.
Wano we waava akalombolombo aka Nankere okukakasa n'okulangirira alidde Obuganda okuba Kabaka. Era Nankere y'omu ku bataka abatafukaamirira Kabaka.
Ekimu kubisolo KAbaka Ntege Buganda Nalusiri by'ataayagala lye ffumbe olw'enkula yaalyo n'okuwunya akafumbe. Sinakindi nga bwe yaliryako lyamukola bubi. Okuva olwo n'ataliryanga era n'alayira nti: "Abaana bange boona n'abazzukulu tewabanga alya Effumbe" mu ngeri y'emu n'ekikere kyamutama olw'enkula n'enkaaba yaakyo. Ako ke kaba akabbiro.
Kabaka Ntege Buganda olubiri lwe yaluzimba Kazo kumpi ne Jjinjja Kalori mu Kyaddondo, sso si Ttumbaali mu Busiro kubanga mukulu we Kimalempaka Bukulu yali akyalulimu nga tannafa. Mukulu we Bukulu ng'amaze okufa Kabaka Buganda olulwe yaluggya e Kazo n'alukuba e LUNNYO (Entebbe-LUNNYO) mu Busiro.
Mukulu we Kimalempaka Bukulu naye yali mufuzi mulungi nga tafubutukira nsonga, yasookanga kusirika n'azekkaanya. Ekyo Bukulu kye kyamutuumya KIMALEMPAKA (kusirika). Muganda we Ntege Buganda yamutendekera ddala bulungi mu kwekkaanya ensonga ne mu kulunngamya abantu mu mirembe okutuusiza ddala lwe yamuteera Obwakabaka ye ng'alaba akaddiye.
Kabaka Ntege Nalusiri Buganda y'omu ku bakabaka ab'oluse lwa Tonda abaasingira ddala okufuza amagezi, obwenkanya n'emirembe. Abantu baamwagala nnyo era n'aba mututumufu olw'enfuga ye ennungi. Kabaka Buganda ye jjajja w'Abamafumbe. Mutabani we Ntege Walusimbi yasenga ku lusozi KISIRIKIKADDE (Baka) mu Busiro gye yamusimbira omutuba, era ye mukulu w'Akasolya k'Effumbe.
Amasiga g'Abamafumbe gali asatu:
1. Bakka mu Busiro ewa Walusimbi era ke Kasolya.
2. Lwanga mu Mawokota ewa Magunda.
3. Bulamba mu Bulemeezi ewa Ssempala. Eryandibadde eryokuna lye lya Nakku e Gganda mu kitooke. Kyokka mu mpisa z'ekiganda omukazi taba mukulu wa ssiga. Naye nagunogujwa Nakku muntu mukulu nnyo, ye omulimi omukulu owe Buganda. Ng'olumbe lwa Kabaka lumaze okwabizibwa Nakku y'atema enkumbi mu luggya nga bw'alangirira nti "Olumbe lwa Ssekabaka luwedde okwabya, muddeyo eka mulime.
Mu mpisa, omumbejja kibwa oba omulangira Ssembwa, Kimbwa oba omulangira Ssembwa ow'omu ssiga lya Magunda y'alina obukumu (obwannannyini, obuyinza) obw'okukuumanga amasiro ga Jjajaabwe Ssekabaka Ntege Nalusiri Buganda e Lunnyo.
Ensi eno okuyitbwanga "BUGANDA" n"eva ku lya "MUWAWA" ne bannansi okuyitibwanga "ABAGANDA" ne baava ku kuyitibwa "ABALASANGEYE" byava ku Kabaka Buganda. byajja bwe biti:
Kabaka Bemba ow'asatu mw'omukaaga mu luse olwo olwa Kabaka Tonda yali Kabaka mubi nnyo. Yakaabya abantu akayiyirigombe ne baagala okumuggya ku bwakabaka bamusikize omulangira omulala. Ekyo bwe yakitegeera n'atandika okutta abalangira be yali alowooza okumusikira, kyokka yabattanga mu mankwettu. Olwo kwe kumuyitanga "OMUSOTA". Abalangira abasinga obungi baddukira Ssese nga bwe bagamba nti tudduke si kulwa ng'omusota gutubojja (Kabaka Bemba atutta ekimomozo).
Mu kiseera ekyo ne Kintu mwe yatuukira mu nsi Muwawa, n'atabaala Bemba. Abalasangeye bangi bamwegattakomu lutalo ssinziggu olwo. Kabaka Bemba baamuwangula n'okumutta ne bumutta nga bamuttira e Nnagalabi (Buddo) mu lubiri lwe.
Mu sanyu eringi, mu ntujjo ey'ekitalo ne mu mizira emiyitirivu KAto Kintu Abalasangeye baamufuula Kabaka waabwe. Abantu baatoowolokoka nga bwe bagamba nti "KATI EMIREMBE GIZZEEWO NGA KU KABAKA BUGANDA".
Omuntu bwe yabuuzanga munne nti "MIREMBE, oli ng'addamu nti "EGYA BUGANDA". Okuva olwo MUWAWA n"eyitibwanga BUGANDA (ensi ey'eddembe). Ate ABALASANGEYE ne bayitibwanga Abaganda (abantu ab'emirembe).
34 KABAKA NNAMUSERA (1140-1160)
Muganda wa Kabaka Ntege Nalusiri Buganda Olubiri lwe yaluzimba ku lusozi Nnamusera mu Busiro nga oyise e kisimbiri. Kirowoozebwa nga olusozi olwo lwalina erinnya ddala naye erinnya eryo lyakyusibwa kubanga Kabaka Nnamusera kwe yali azimbye olubiri lwe. (Olusozi lwa Kabaka Nnamusera). Amasiro ge era gali lu lusozi olwo.
35. KABAKA MUDANDALI (1160-1180)
Mutabani wa Kabaka Nnamusera. Olubiri lwe yaluzimba ku lusozi Nnagalabi mu Busiro. Amasiro ge gali ku lusozi Nnagalabi
36. KABAKA BEMBA (1180-1200)
Yali mutabani wa Kabaka Mudandali. Yasigala mu lubiiri lwa kitaawe e Nnagalabi (Buddo). Ye Kabaka eyasemba mu luse lwa Tonda. Yanyaganga ebintu by'abantu ng'abattira obwereere, n'ababonyabonya. yali wa nkwe nnyo.
Kintu yamutabaala n'amutta mu mwaka nga ogwa 1200. Kintu kwe kuba Kabaka omubereberye ow'oluse oluggya olulwe olwokubiri.
Ebigambo byo wandiise: 2418
eng_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn kon_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn kam_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn ssw_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn kon_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn