BUNYORO-KITARA KINGDOM PROFILE
Ensi yo bukama bwa Bunyoro-Kitara eri hagati ya
bugwa izooba bwa Uganda, Bunyoro eine abugaiga mu bya faayo emyaka
rukumi ehingwire, Hakasumi kanu, erumu ekuchweka kya masindi, Hoima,
na kibaale, Eine obugazi nobu kyakasatu rufunjo, migera na
mwitanzige.Twine Omugisa okwekulemberwa Rukirabasaija Agutamba
Solomon Gafabusa Iguru.I.
Bunyoro twine abantu chitwaro kinaana. Twine mu
amahanga gandi, kyonka abakukira tuli banyoro, kandi tubaza
orunyoro. Omumbara yomwaka 1991 ne entebereza ya kyenda abasija 46
habuli kikumi na bakazi 55 habuli kitumi basomereho. Tulima etaaba,
Ebikaijo, amajaani, Omucheeri, ebichooli no kuliisa ebisoro, Ekichwe
kinu ekyo obukama bwa Bunyoro kiroho ebibira nka Bundongo,
Kasongoire omu Masindi, Bugoma na wambabya omu Hoima na kasaato
omukibale.Omu bibira bitu abantu BaBunyoro basara mu emiti nka
Mahagany, Omufunjo nendi nyingi muno, teekaho noku. rambura,
ebinyonyi nebisoro. Omu bu Bunyoro halimu, paka nka eya Murchision,
Kavuma, Bungungu na Biiso. Omu paaka zinu haramu ebiro bingi
ebikuhikya 43 habuli kikumi.
Twinemu, aba siraamu, aba Kristo, abantu 3 habuli
kikumi baika omu matawuni ga Bunyoro, kandi abuntu 33 habuli kikumi
balimi. Omuntu wabuli kiro atunga emitwa 143,000 buli mwaka nke
ntaahya. 60 habuli kikumi eyeitaka lyaitu tirikalimwaga
Omukama ayambi bwaalwo omuhandiiki owensita,ama
minista 21 no ru kurato,kyoka obkama kuvuga omu konsitiisoni eya
1995 bwakiriza bwa kukova ebyo buhagwa nemkura kuvana byonka busaho
kwetaahya omu byo bulemi.Kyonka obukama nimburaba omukura omu bimu
hamataagi gobukama nka ekitebe kya be minyeeto,Bunyoro kitara
kingdom youth foundation ruudi ekitebe kyabe munyeeto ekya obukama
bwa Bunyoro kitara obkama mbusobora,kukwataniza hamu,nabantu ba buli
kiro,nabanya uganda bandi rundi nebitebe bindi omuku kurakuraniza
obukama bwa Bunyoro.
Ebimu habigenderwa bya beminyeeto,kulikuro nti
twongeremu amaani omu byentaahya eya butoosa kandi twa jumbira muno
obyo buhangwa.
-Okwegesa abantu emikoore yempuligana
eyomumwaanyo obyo nitwe yambisa kompuuta ezi twine omu twine omu
telesenta.
-Okwegesa abantu omugaso gwokusoma nomugaso
gwabantu abasomere kandi nebigendeerwa byokusoma.
Twine ebikaro ebye bya fwayo nka Egasani eya
Mporo,Empuku eya katasiha,Ekukaali karuziika,Akabiga ka kibiro,omu
Afircan Vileji,omu paaka Masindi Omaizi Ruborooga
Karuma,Ebihoihoro,enkende ne biteera,emiti yemibazi ne bindi. Chaali
dora ebikufwa ha Gasani mparo.
Bunyoro eine obyobugaiga nka goludi,amagita
omunyanja mwita nzige,obubaale obwe sente nyamwigi.Rukirabasaija aka
haigaho goludi ekuhikya guramu 3 ahandi gramu 19. Nahabwe kyo
Bunyoro twine goludi nyingi. Alipota enu gibange omu kihandiiko
ekyobyonuwita ka ekya 1995.
Akwenda Kumanya ebikusingaho handiikira omukama
wa projekiti eya ebe minyeto ya obukama bwa bunyoro Kitara:
Omunyoro Rwashid Kazairwe P.O.BOX 1 Karukika
Hoima Uganda.
eng_Latn lug_Latn lug_Latn kam_Latn lug_Latn lug_Latn tpi_Latn lug_Latn run_Latn lug_Latn lug_Latn run_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn fij_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn run_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn kin_Latn lug_Latn lug_Latn glg_Latn lug_Latn kin_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lua_Latn grn_Latn deu_Latn lug_Latn kin_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn slv_Latn nso_Latn