Bya Lilian Nalubega
BUTAMBALA lye limu ku masaza agasinga obutono mu Buganda. Likolebwa amagombolola ataano (5) gokka ng’omwami alitwala ayitibwa Katambala.
Bakatambala abazze batwala essaza lino bawerako ng’aliko mu kiseera kino ye Katambala 13, nga ye Twaha Lwanyaga Kibalizi.
Katambala yasangiddwa ku mbuga ye n’annyonnyola ebikwata ku ssaza lino:
“Butambala ssaza erikolebwa amagombolola okuli Mumyuka Kalamba omusangibwa embuga y’essaza e Kaabasanda, Ssaabagabo Kibibi, Musaale Budde, Ssaabaddu Ngando ne Ssaabawaali Bulo.
Amagombolola gano gonna gakolebwa emiruka 25 n’ebitongole 75 kyokka abaami ba Kabaka abatwala obuvunaanyizibwa mu bifo bino byonna baliwo kukuuma bifo n’okuweerereza mu bulumi.
Katambala
Gavumenti bwe yasalawo okutuddiza ebyaffe; omuli ettaka, ebizimbe by’amagombolola n’emiruka ffe ab’e butambala twawulira essanyu era ne tulowooza nti nga bwe kirangiriddwa tugenda kufuna ku buweerero.
Ebbanga ddene nga twaddizibwa embuga y’essaza lyaffe e Kaabasanda era tubadde tukoleramu emirimu gyaffe kyokka twesanga ng’embuga y’essaza eyatuddizibwa tukolerako mu bizimbe n’ettaka erimu naye nga ate tetulirinaako buyinza bujjuvu anti ne gavumenti ekyakolerako emirimu gyayo ate ffe gye tulaba nga gya kwegendereza.
Ku ssaza kwennyini kwe kuli ekkomera erimanyiddwa ennyo ery’e Kaabasanda omukuumirwa abasibe okuva mu bitundu ebiwerako nga n’abamu baggyibwa mu bitundu bya Kampala n’abalala ababa basaliddwa ebibonerezo babikolera wano.
Ku mbuga y’essaza tulina ekizimbe omutuula olukiiko ekyo kiri mu mikono gyaffe ate n’ekya komyunite nga bino tubikozesa naye bw’otunuulira okumpi ddala n’ennyumba ya Katambala ate we wali ekkomera ng’abaliddukanya ne mu kiseera kino bali mu kuzimba kizimbe nga bagenderera okuligaziya era balisibyeko n’ekikomera okwewala ababayingirira, ekintu akitutiisa ate nga tebasasula.
Embuga y’essaza.
Buli ggombolola etudde ku bunene bwa yiika 49 okuggyako ey’e Bulo eri ku ttaka lya Kabaka erya Mayiro 350.
Ggombolola y’e Bulo eri ku ttaka lya Kabaka erya mayiro 350 kyokka ebizimbe byayo bikyali mu mikono gya gavumenti nga bwe kiri ku bizimbe by’amagombolola gaffe amalala mu ssaza nga kw’otadde n’ettaka kwe bitudde, amagombolola ga gavumenti eya wakati kwe gakolera emirimu gyago era nga n’ebizimbe mwe bassa ebitebe byabwe ate nga ne ku ttaka erimu baazimbawo n’ebizimbe ebirala ne basobola okufuna ofiisi ezibamala.
Ku miruka 25 egiri mu ssaza lyonna, tewali muluka gulina kitebe kirabika okuggyako eky’e Kaabasanda kye tumanyi nti kirina ettaka n’eky’e Bulo ekirina ettaka mu muluka gw’e Bwala.
Okuviira ddala ku Magombolola, abaami ba Kabaka beeyazika bweyazisi ebifo mwe batuuza enkiiko era ebimu ku bizimbe bya Kabaka ebiri mu bifo awandibadde watuulwa, bagenda mu bakungu ba Gavumenti ababituulamu ne babeeyazika okusobola okubikozesaako.
Abasinga emirimu bagikolera wansi wa miti n’abamu okukolera mu maka gaabwe okwewala okutawaanyizibwa.
Bo abatongole ba Kabaka bonna tewali n’amanyi wali kitebe kye.
Tukimanyi nti abatongole bandibadde bakolera ku sikweya mayiro omunaana ez’ow’essaza mu buli ggombolola kyokka era nabo ebizimbe mwe baakoleranga emirimu tebirabika era ettaka erisinga obungi n’erya Katambala mu Magombolola terikyalabika.
Lingi lyasengako abantu ate eddala Gavumenti n’eba ng’erikolerako emirimu awatali kutusasula.
Twandyagadde endagaano eyakolebwa Kabaka ne Pulezidenti nga bw’ekirambika obulungi, batuddize Ebyaffe nga n’ebisinga obukulu z’embuga z’amagombolola n’amasaza n’ettaka eddala eryogerwako.
Olukiiko Kabaka lwe yateekawo okulondoola ensonga eno lusaana lwanguyirize emirimu gino nga naffe ab’amasaza bwe tukola okuzuula ettaka yonna gye liri erikyaliwo tusobole okulitaakiriza tulikolereko emirimu egituyamba nga Obuganda n’okwekulaakulanya,” Katambala bwe yagambye.
Yagasseeko nti bo beetegefu okukolera ebintu by’enkulaakulana ku ttaka ly’amasaza, amagombolola n’eddala lyonna ssinga banaaba balifunye era n’alaga olusuku ggaggadde lwe yasimba ku ttaka ly’essaza ly’agamba nti liyamba nnyo mu kuyimirizaawo olukiiko n’abantu mu ssaza abaluganyulwamu ate nga kuliko n’ebirime ebirala bye balimako.
sot_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn cjk_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn