Bya DICKSON KULUMBA
- Enjole z’essubi ezisukka emitwalo 80 ze zeetaagisa
- Omulimu gwakutwala emyaka ebiri
OMULIMU gw’okusereka enju Muzibu Azaalampanga omuggalamidde Bassekabaka ba Buganda mu Masiro e Kasubi gwakumala emyaka ebbiri nga kino kivudde ku nnono n’obulombolombo ssaako emitendera egy’obwegendereza egirina okuyitibwamu.
Ensonda zategeezezza nti okusereka kulimu emisoso ntoko ate ng’enju eno yakussibwako essubi eriri mu njole emitwalo 80, okumalirizibwa obulungi okutuuka ku mutindo ate akasolya kawanvuyibwa okudda kwako akaliko nga tennaddibwamu mu mwaka gwa 1938.
Katikkiro w’Amasiro gano, Ssaalongo Edward Mulumba yategeezezza nti omulimu gw’okuteekayo essubi ku kasolya k’enju gutandika leero ku Mmande oluvannyuma lw’abagirinnya okumaliriza okusiba ebizizi ebisatu ebiteekebwa mu kasolya waggulu kubanga byebirina okusookayo.
Muzibu Azaalampanga yakwata omuliro nga March 16, 2010 era okuva olwo Obwakabaka bwa Buganda, gavumenti eyawakati n’ekitongole kya UNESCO bali ku ddimu ly’okuzzaawo ekyafaayo kino era ng’okutandikibwa kw’okusereka Amasiro, kabonero ka buwanguzi.
Mulumba yagambye nti, “Enteekateeka zonna ziwedde okulaba ng’omulimu gw’okusereka gutandika leero. Essubi, emmuli n’ebirala ebyetaagisa okutandika weebiri kyokka tukyetaaga ebirala bingi okusobozesa omulimu guno okwanguwa.”
Abo abalina essubi ery’okutunda, Mulumba yagambye nti balina okutuukirira olukiiko lw’Amasiro ne bayungula ttimu yaabwe n’egenda erambula essubi, emmuli n’ebintu omuntu by’alina bwe bibeera nga bituukana n’omutindo nga balyoka babigula.
Katikkiro Charles Peter Mayiga (owookusatu ku kkono) lwe yalambuza abakulu b’ebika omulimu ogukolebwa ku Masiro e Kasubi ku nkomerero y’omwezi oguwedde.
Aba Kkampuni ya Omega Construction bakoze endagaano
Ku Lwokusatu lwa wiiki ewedde,kkampuni ya Omega Construction eyaweebwa omulimu gw’okuzzaawo Muzibu Azaalampanga yakoze endagano n’ekitongole kya Wabulakayole (ekisereka enju za Kabaka) eneekisobozesa okutuukiriza omulimu gw’okusereka.
Pius Mugalasi owa Omega Costruction yategeezezza nti, “Endagaano gye twatandise nayo yakuwa Wabulakayole Christopher Kawooya n’abantu be ebbanga lya myezi mwenda okubeera nga bamaliriza omulimu gw’okusereka kubanga guno gwe mulimu omunene ogusigalidde.”
Bwe yabadde alambuza Obuganda omulimu ogukolebwa e Kasubi nga March 1,2015, Katikkiro Charles Peter Mayiga yagambye nti akyalumwa okubeera nga Muzibu Azaalampanga, tennamalirizibwa n’agamba nti ekirungi ekiriwo essaawa eno, Bassekabaka okuli Muteesa I, Mwanga II, Daudi Chwa II ne Muteesa II.
Omulimu guno gusuubirwa okuwemmenta ensimbi nnyingi bw’obalirira enjole y’essubi eyinza okufunibwa ku nsimbi eziri wakati wa 500/- ne 1,000/-. Essubi mu bitundu bya Buganda ebisinga obungi lyakendeera ate emmuli nazo ntono ng’eno y’emu ku nsonga ezitambuza empola omulimu ku Masiro e Wamala ng’essubi aba Kabaka Foudation abali ku mulimu gw’okuddaabiriza Wamala babadde baliggya mu bitundu nga Kibale n’ebirala ebisangibwa mu bugwanjuba bwa Uganda.
Edward Ndagala addukanya emirimu mu Kabaka Foundation agamba nti omulimu gw’essubi si mwangu era abali ku mulimu gw’okusereka Muzibu Azaalampanga balina okunoonya ebifo bingi mwe baggya essubi kubanga bweritemwa, kitwala emyezi mukaaga okuddamu okukula.
lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn