Amataala mu kisenge mw’osula gasaana kuba ga kimpoowooze.
Bya KIZITO MUSOKE
ABANTU bazimba enju, kyokka ne batafaayo ku mataala ge bateeka mu nju.
David Businge owa Shelter and Surroundings, agamba nti amataala ku nju ye musirikale nnamba emu, naddala nga gateekeddwa mu bifo ebyetaagisa nga ku lubalaza ne mu mabbali g’enju.
Mu biseera by’empewo, amataala ddagala, anti galeeta akabugumu mu nnyumba. Enju singa ebeera esiigiddwa langi, buli ekitangaala ekituufu bwe kikikubako, kyeyongera okunyirira.
Ekisenge ky’abaana kisaana kibeeremu ekitangaala ekimala, lwa nsonga nti abaana abato bayinza okutawaanyizibwa mu kulaba ate ng’emirundi emirala bakyayinza okuba nga basomeramu ebitabo.
Ebisenge by’abaana bitera okuba nga bisiigiddwamu langi ya Pink ne Orange, singa oteekamu ettaal ezikontana gamba nga eya bbulu ne kiragala, ojja kwesanga ng’abali munda tebakyalaba. Teekamu langi enjeru etayaka nnyo, ejja kunyumiramu ate nga tekosa baana.
Ettaala gy’oteeka mu ddiiro kirungi ewanikibwe mu makkati g’ekisenge waggulu ku siiringi. Singa siiringi ebeera nga baagikola ng’erimu amadaala agagenda munda, kirungi oteekemu ettaala evaayo ng’erebeeta, ate emirundi mingi siiringi entereevu, zinyumira nnyo ettaala etudde ku siiringi, nga terengejja.
Ettaala gy’oteeka mu kiyungu erina okuba nga yeekutte bulungi ku kisenge, okwewala okwonooneka omukka, singa obeera otaddemu ereebeetera wansi.
Omuntu singa abeera asazeewo okukozesa amataala agalengejja, alina okulaba ng’obuwanvu abupima, okwewala ettaala okuleeta ebbugumu eriyitiridde.
Ekisenge ky’abakulu ekisulwamu kyetaaga kibeeremu ettaala nga teyaka nnyo.
Olwokuba omuntu oyingira mu kisenge ng’okooye teweetaaga kitangaala kikukubamu nnyo mu maaso. Emirundi mingi, kyandibadde kirungi, ettaala zino n’otoziteeka mu makkati ga kisenge, osobola okuteeka amataala mu mabbali ne gatakukubamu butereevu.
Amataala omuntu g’ateeka mu luggya gandibadde ga mirundi ebiri, omuli aganyiriza ekifo era nga gano galina okuba nga gaaka mpola, ate oteekeko ag’ebyokwerinda, era nga gano gasobola okukuba ewala mita eziwera 10.
lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn lug_Latn