KAPU YA KUMI NA ZOLE
Kuzinga na Mutindu Yina Kepesaka Nzambi Kyese
Inki mutindu nge lenda kuma nduku ya Nzambi?
Na nki mutindu ntembe ya Satana kubasisaka ketadila nge?
Inki bikalulu kepesaka ve Yehowa kyese?
Inki mutindu nge lenda zinga na mutindu yina kepesaka Nzambi kyese?
MUNTU ya nki mutindu nge tapona na kuvanda nduku na nge? Ntembe kele ve nde nge tazola kuvanda nduku ya muntu yina kele ti bangindu, bisalu, mpi bikalulu ya mutindu mosi ti nge. Nge tazola kuvanda nduku ya muntu yina kele ti bikalulu ya mbote, bonso masonga mpi ntima ya mbote.
2 Banda ntama, Nzambi keponaka bantu yankaka na kuvanda banduku na yandi ya ngolo. Mu mbandu, Yehowa kubingaka Abrahami nde nduku na yandi. (Yezaya 41:8; Yakobo 2:23) Nzambi kutubaka sambu na Davidi nde “mono me zola muntu ya mutindu yina” sambu yandi vandaka mutindu ya muntu yina Yehowa kezolaka. (Bisalu 13:22) Mpi Yehowa vandaka kubaka profete Daniele bonso ‘muntu ya yandi vandaka kuzola’ mingi.—Daniele 9:23.
3 Sambu na nki Yehowa vandaka kubaka Abrahami, Davidi, mpi Daniele bonso banduku na yandi? Yandi songaka Abrahami nde: “Nge lemfukilaka mono.” (Kuyantika 22:18) Yehowa kepusanaka penepene ya bantu yina kesalaka na kudikulumusa yonso mambu ya yandi kelombaka bo. Yandi songaka bantu ya Izraele nde: “Beno lemfuka kaka na mono, mpidina mono vanda Nzambi na beno, beno vanda bantu na mono.” (Yeremia 7:23) Kana nge lemfukila Yehowa, nge mpi lenda kuma nduku na yandi!
YEHOWA KESADISAKA BANDUKU NA YANDI
4 Yindula mambote yina kinduku ti Nzambi kenataka. Biblia ketuba nde Yehowa kesosaka mabaku ya “kusadisa bayina me kudipesaka na yandi mpenza.” (2 Bansangu 16:9) Inki mutindu Yehowa lenda sadisa nge? Nkunga 32:8 kemonisa mutindu mosi yina yandi lenda sala yo, beto ketanga nde: “Mono [Yehowa] ta songa nge nzila ya nge fweti landa, mono ta longa nge mambu yonso, mono ta talaka nge.”
5 Bangogo yai kemonisa mpenza dikebi ya Yehowa! Yandi tapesa nge lutwadisu yina nge ke na yo mfunu mpi tatanina nge na ntangu nge kelanda yo. Nzambi kezola kusadisa nge na kununga bampasi mpi mimekamu. (Nkunga 55:23) Yo yina, kana nge kesadila Yehowa ti ntima ya mvimba, nge lenda tula ntima bonso muyimbi-bankunga yina kutubaka nde: “Ntangu yonso mono ke zabaka nde Mfumu Nzambi kele ti mono; yandi kele penepene, kima mosi ve lenda nikisa mono.” (Nkunga 16:8; 63:9) Ee, Yehowa lenda sadisa nge na kuzinga na mutindu yina kepesaka yandi kyese. Kansi, mutindu nge mezaba yo, kele ti mbeni mosi ya Nzambi yina tazola ve nde nge sala yo.
NTEMBE YA SATANA
6Kapu ya 11 ya mukanda yai kutendulaka mutindu Satana Dyabulu kutudilaka kimfumu ya Nzambi ntembe. Satana kutubaka nde Nzambi vandaka kukusa mpi nde Yehowa kusalaka mbote ve na mpila yandi bikilaka ve Adami ti Eva nswa ya kupona bo mosi mambu ya mbote ti ya mbi. Ntangu Adami ti Eva kusumukaka mpi ntangu ntoto yantikaka kufuluka ti bana na bo, Satana kutulaka ntembe na kikuma yina kepusaka bantu yonso na kusadila Nzambi. Yandi tubaka nde: “Bantu kesadilaka ve Nzambi sambu bo kezolaka yandi. Pesa mono okazio, mpi mono lenda nata konso muntu yina na kuyambula kusadila Nzambi.” Disolo ya Yobi kemonisa nde Satana vandaka kukwikila mutindu yai. Yobi vandaka nani, mpi nki mutindu ntembe ya Satana kutadilaka yandi?
7 Yobi kuzingaka kiteso ya bamvula 3600 meluta. Yandi vandaka muntu ya mbote, sambu Yehowa kutubaka nde: “Ke na muntu ya nkaka ya mbote ve na nsi-ntoto yina ke landaka luzolo na mono na luzingu na yandi bonso muntu na mono Yobi. Yandi ke lemfukaka na mono, yandi ke zolaka mpi ve kusala mambu ya mbi.” (Yobi 1:8) Yobi vandaka kupesa Nzambi kyese.
8 Satana kutulaka ntembe na kikuma yina vandaka kupusa Yobi na kusadila Nzambi. Dyabulu kusongaka Yehowa nde: “Si nge ke kebaka yandi [Yobi] ti fami na yandi ti bima yonso ya yandi ke na yo. Nge ke salaka yandi mbote na mambu yonso ya yandi ke salaka; nge me pesaka yandi mpi bambisi mingi, yo me fuluka na ntoto ya mvimba. Kansi ntangu yai, meka fioti na kubotula bima yonso ya yandi ke na yo, nge ta mona nde yandi ta finga nge na meso ya bantu yonso!”—Yobi 1:10, 11.
9 Satana kutubaka nde Yobi vandaka kusadila Nzambi kaka sambu na mambote yina Nzambi vandaka kupesa yandi. Dyabulu kutubaka dyaka nde kana yandi meka Yobi, Yobi tayambula na kusadila Nzambi. Inki mvutu Yehowa kupesaka na ntembe ya Satana? Sambu ntembe yango vandaka kutadila kikuma yina vandaka kupusa Yobi na kusadila Nzambi, Yehowa kupesaka Satana nzila ya kumeka Yobi. Na mutindu yina, zola ya Yobi sambu na Nzambi, to kukonda ya zola yina, zolaka kumonana pwelele.
SATANA MEMEKA YOBI
10 Ntama mingi ve Satana kumekaka Yobi na mitindu mingi. Ya ntete, bo yibaka bambisi yankaka ya Yobi, mpi bo fwaka yankaka dyaka. Bo fwaka bansadi na yandi mingi. Yo natilaka yandi mpasi ya mbongo. Mpasi yankaka kubwilaka Yobi ntangu bana na yandi kumi kufwaka na mupepe ya ngolo. Kansi, ata bampasi yai yonso kubwilaka yandi, “[Yobi] salaka masumu ve na meso ya Nzambi, yandi fingaka yandi ve.”—Yobi 1:22.
11 Satana kulembaka ve. Yandi yindulaka nde kana Yobi lendaka kukanga ntima ntangu yandi vidisaka kimvwama, bansadi, mpi bana na yandi, yandi zolaka kuyambula na kusadila Nzambi kana yandi mebela. Yehowa kubikaka nde Satana kupesa Yobi maladi mosi ya nzanzi mpi ya mpasi. Kansi, ata maladi yai kupusaka ve Yobi na kuvidisa lukwikilu na yandi na Nzambi. Nkutu, yandi tubaka na kikesa yonso nde: “Mono ta tubaka kaka nde mono salaka mbi ve tii kuna ya mono ta fwa.”—Yobi 27:5.
12 Yobi vandaka kuzaba ve nde Satana muntu kuvandaka na kisina ya bampasi na yandi. Sambu yandi vandaka kuzaba ve mambu mingi ya metala ntembe yina Dyabulu kutulaka na kimfumu ya Yehowa, Yobi kutitaka nde Nzambi kuvanda na kisina ya bampasi na yandi. (Yobi 6:4; 16:11-14) Ata mpidina, yandi bikalaka ya kwikama na Yehowa. Mpi luzingu ya kwikama ya Yobi kumonisaka nde Satana kukusaka ntangu yandi tubaka nde Yobi vandaka kusadila Nzambi sambu na bikuma ya bwimi!
13 Kwikama ya Yobi kupesaka Yehowa nzila ya kupesa mvutu ya mbote na ntembe ya mbi ya Satana. Yobi kuvandaka mpenza nduku ya Yehowa, mpi Nzambi kufutaka yandi sambu na luzingu na yandi ya kwikama.—Yobi 42:12-17.
MUTINDU DYAMBU YAI KETADILA NGE
14 Ntembe ya ketadila kwikama na Nzambi yina Satana kubasisaka vandaka kutadila ve kaka Yobi. Yo ketadila nge mpi. Na Bingana 27:11 Ndinga ya Yehowa kemonisa yo pwelele, sambu yo ketuba nde: “Mwana na mono, vanda mayele, ebuna mono ta mona kiese; mpidina konso muntu yina ta tonga mono, mono ta zaba kupesa yandi mvutu.” Bangogo yai, ya bo sonikaka bamvula mingi na nima ya lufwa ya Yobi, kemonisa nde Satana vandaka kulanda kaka na kutonga Nzambi mpi kufunda bansadi na Yandi. Ntangu beto kezingaka na mutindu yina kepesa Yehowa kyese, beto kesadisaka yandi na kupesa mvutu na mambu ya luvunu yina Satana kutubaka, mpi na mutindu yina beto kesepedisaka ntima ya Nzambi. Nge kekudiwaka nki mutindu? Keti yo tavanda mbote ve na kuvukana sambu na kupesa mvutu na mambu ya luvunu yina Dyabulu kutubaka, ata yo kelomba kusoba mambu yankaka na luzingu na nge?
15 Simba nde Satana kutubaka nde: “Konso kima ya muntu kele na yo yandi tapesa yo sambu na moyo na yandi.” (Yobi 2:4, NW ) Ntangu yandi tubaka nde “muntu,” Satana kumonisaka pwelele nde mambu ya yandi tubaka vandaka kutadila ve Yobi mpamba kansi bantu yonso. Yai kele ngindu ya mfunu mingi. Satana ketulaka ntembe na kwikama na nge na Nzambi. Dyabulu tasepela kana nge kolama na Nzambi mpi nge yambula luzingu ya kwikama kana nge mekutana ti bampasi. Inki mutindu Satana lenda meka na kusala yo?
16 Mutindu Kapu ya 10 kumonisaka yo, Satana kesadilaka bametode ya kuswaswana sambu na kumeka kupusa bantu na kuyambula kusadila Nzambi. Na ndambu mosi, yandi kezombaka ‘bonso ntambu ya kedila; yina kesosa muntu ya kudia.’ (1 Piere 5:8) Yo yina, bupusi ya Satana lenda monana ntangu banduku, bantu ya dibuta, to bantu yankaka kenwanisa kikesa ya nge kesala sambu na kulonguka Biblia mpi kusadila mambu ya nge kelonguka.* (Yoane 15: 19, 20) Na ndambu yankaka, Satana ‘kekusaka nde yandi kele wanzio ya nsemo.’ (2 Korinto 11:14) Dyabulu lenda sadila bamwaye ya kubumbana sambu na kukusa nge na kuyambula kuzinga na mutindu yina kepesaka Nzambi kyese. Yandi lenda lembisa nge mpi nitu, mbala yankaka kupusa nge na kuyindula nde nge mefwana ve na kusepedisa Nzambi. (Bingana 24:10) Yo vanda nde Satana kesala bonso “ntambu yina ke dila” to bonso ‘wanzio ya nsemo,’ ntembe na yandi kesobaka ve: Yandi ketuba nde kana nge kutana ti bampasi to mimekamu, nge tayambula kusadila Nzambi. Inki mutindu nge lenda pesa mvutu na ntembe na yandi mpi kumonisa kwikama na nge na Nzambi mutindu Yobi kusalaka?
KULEMFUKA NA BANSIKU YA YEHOWA
17 Nge lenda pesa mvutu na ntembe ya Satana kana nge kezinga na mutindu yina kepesa Nzambi kyese. Yo kelomba kusala inki? Biblia kepesa mvutu nde: “Beno zola [Yehowa, NW ], Nzambi na beno, konso muntu na ntima na yandi yonso ti na ngolo na yandi yonso.” (Kulonga 6:5) Mutindu zola na nge sambu na Nzambi keyela, nge takuma ti mpusa mingi ya kusala mambu yina yandi kelombaka nge na kusala. Ntumwa Yoane kusonikaka nde: “Kana beto ke zolaka Nzambi, yo ke songa nde beto ke landaka bansiku na yandi.” Kana nge kezola Yehowa na ntima na nge yonso, nge tamona nde ‘bansiku na yandi kele mpasi ve na kulanda.’—1 Yoane 5:3.
18 Bansiku ya Yehowa kele inki? Yankaka na kati na yo ketadila bikalulu yina beto fwete buya. Mu mbandu, tala lupangu, yina kele na ntu-dyambu “Buya Mambu Yina Yehowa Kemengaka.” Kuna nge takuta lisiti ya bikalulu yina Biblia kemonisaka pwelele nde yo kele ya mbi. Kana nge tadila yo na zuluzulu, bikalulu yankaka ya kele na lisiti yina lenda monana ve ya mbi mpenza. Kansi, na nima ya kuyindulula na baverse yina bo mepesa, nge tamona nde bansiku ya Yehowa kele ya mayele. Kusala bansoba na bikalulu na nge lenda vanda dyambu ya kuluta mpasi na mambu ya nge mekutanaka ti yo. Kansi, kuzinga na mutindu yina kepesaka Nzambi kyese kenataka mambote mpi kyese mingi. (Yezaya 48:17, 18) Yo kele kima mosi ya nge lenda kuka na kusala. Inki mutindu beto mezaba yo?
BUYA MAMBU YINA YEHOWA KEMENGAKA
- Kufwa muntu.—Kubasika 20:13; 21:22, 23.
- Mansoni.—Levi 20:10, 13, 15, 16; Roma 1:24, 26, 27, 32; 1 Korinto 6:9, 10.
- Bisalu ya bampeve ya mbi.—Kulonga 18:9-13; 1 Korinto 10:21, 22; Galatia 5:20, 21.
- Lusambu ya biteki.—1 Korinto 10:14.
- Kulauka malafu.—1 Korinto 5:11.
- Kuyiba.—Levi 6:2, 4; Efezo 4:28.
- Luvunu.—Bingana 6:16, 19; Kolosai 3:9; Kusonga 22:15.
- Bwimi.—1 Korinto 5:11.
- Mubulu.—Nkunga 11:5; Bingana 22:24, 25; Malashi 2:16; Galatia 5:20, 21.
- Kutuba ya mbi.—Levi 19:16; Efezo 5:4; Kolosai 3:8.
- Kusadila menga na mutindu ya mbi.—Kuyantika 9:4; Bisalu 15:20, 28, 29.
- Kubuya na kulungisa bampusa ya dibuta.—1 Timoteo 5:8.
- Kudikotisa na bitumba to na mavwanga ya politiki ya inza yai.—Yezaya 2:4; Yoane 6:15; 17:16.
- Kunwa makaya to kusadila bima yina kelausaka sambu na kyese.—Marko 15:23; 2 Korinto 7:1.
19 Yehowa kelombaka beto ve mambu mingi kuluta yina ya beto lenda sala. (Kulonga 30:11-14) Yandi mezaba mambu yina beto lenda sala mpi bandilu na beto kuluta beto mosi. (Nkunga 103:14) Dyaka, Yehowa lenda pesa beto ngolo ya kulemfukila yandi. Ntumwa Polo kusonikaka nde: “Nzambi ke salaka kaka mambu yina ya yandi me tubaka, sambu yandi ta bika beno ve nde Satana kumeka beno na kumeka yina me luta ngolo na beno. Kansi, kana mpukumunu me kwisila beno, kaka na ntangu yo yina Nzambi ta pesa beno ngolo; mpidina mpukumunu lenda bwisa beno ve.” (1 Korinto 10:13) Sambu na kusadisa nge na kukanga ntima, Yehowa lenda pesa nge “ngolo yina meluta ngolo ya bantu.” (2 Korinto 4:7, NW ) Na nima ya kukanga ntima na bampasi mingi, Polo kutubaka nde: “Mono me lunga kusala mambu yonso na ngolo yina ya [Nzambi] ke pesaka mono.”—Filipi 4:13.
KUYEDISA BIKALULU YINA KEPESAKA NZAMBI KYESE
20 Ya kyeleka, sambu na kupesa Yehowa kyese, yo kelombaka ve kaka nde nge buya mambu yina yandi kemengaka. Nge fwete zola mpi mambu yina yandi kezolaka. (Roma 12:9) Keti nge kezolaka ve kusala kinduku ti bantu yina kele ti bangindu, bisalu, mpi bikalulu ya mutindu mosi ti ya nge? Yo kele mpi mutindu mosi sambu na Yehowa. Yo yina, longuka na kuzola mambu yina Yehowa kezolaka. Nkunga 15:1-5 ketendulaka ndambu ya mambu yai. Na baverse yai beto ketanga mambu ya metala bantu yina Nzambi kebakaka bonso banduku na yandi. Banduku ya Yehowa kemonisaka “mbuma ya mpeve” yina Biblia ketubilaka. Yo kele ti bikalulu bonso “zola, kyese, ngemba, ntima ya nda, mambote, bumbote, lukwikilu, mawete, kudiyala.”—Galatia 5:22, 23, NW.
21 Kutanga mpi kulonguka Biblia mbala na mbala tasadisa nge na kuyedisa bikalulu yina kepesaka Nzambi kyese. Mpi kulonguka mambu yina Nzambi kelombaka tasadisa nge na kuwakanisa mabanza na nge ti ya Nzambi. (Yezaya 30:20, 21) Kana nge kekumisa zola na nge sambu na Yehowa ngolo, mpusa na nge ya kuzinga na mutindu yina kepesaka Nzambi kyese tayela.
22 Yo kelombaka kusala kikesa sambu na kuzinga na mutindu yina kepesaka Yehowa kyese. Biblia kefwanisaka kusoba luzingu na nge ti kukatula kimuntu na nge ya ntama mpi kulwata kimuntu ya mpa. (Kolosai 3:9, 10) Kansi, muyimbi-bankunga kusonikaka mutindu yai sambu na bansiku ya Yehowa: “Mfumu Nzambi ke pesaka mono matabisi kana mono landa yo.” (Nkunga 19:12) Nge mpi tamona nde kuzinga na mutindu yina kepesaka Nzambi kyese kenataka mambote mingi. Kana nge sala mutindu yina, nge tapesa mvutu na ntembe ya Satana mpi nge tasepedisa ntima ya Yehowa!
MAMBU YINA BIBLIA KELONGAKA
- Nge lenda kuma nduku ya Nzambi kana nge kelemfukila yandi.—Yakobo 2:23.
- Satana metulaka ntembe na kwikama ya bantu yonso.—Yobi 1:8, 10, 11; 2:4; Bingana 27:11.
- Beto fwete buya bikalulu yina kesepedisaka ve Nzambi.—1 Korinto 6:9, 10.
- Beto lenda pesa Yehowa kyese kana beto kemenga mambu ya yandi kemengaka mpi kezola mambu ya yandi kezolaka.—Roma 12:9.
* Yo ketendula ve nde Satana yandi mosi muntu ketwadisaka bantu yina kenwanisa nge. Kansi Satana kele nzambi ya ngidika yai ya bima, mpi inza ya mvimba kele na nsi ya kiyeka na yandi. (2 Korinto 4:4; 1 Yoane 5:19) Yo yina, beto lenda vingila nde bantu mingi kusepela ve na mpila nge kezinga na mutindu yina kepesaka Nzambi kyese, mpi bankaka tanwanisa nge.
Bangyufula ya Kulonguka
1, 2. Pesa mwa bambandu ya bantu yina Yehowa vandaka kubaka bonso banduku na yandi ya ngolo.
3. Sambu na nki Yehowa keponaka bantu yankaka na kuvanda banduku na yandi?
4, 5. Inki mutindu Yehowa kesadisaka bantu na yandi?
6. Inki mambu Satana kutubaka sambu na bantu?
7, 8. (a) Inki kusalaka nde Yobi kuswaswana ti bantu ya ntangu na yandi? (b) Inki mutindu Satana kutulaka ntembe na kikuma yina vandaka kupusa Yobi na kusadila Nzambi?
9. Inki mvutu Yehowa kupesaka na ntembe ya Satana, mpi sambu na inki?
10. Inki mimekamu Yobi kukutanaka ti yo, mpi yandi salaka inki?
11. (a) Satana kufundaka dyaka Yobi sambu na nki dyambu, mpi nki Yehowa kusalaka? (b) Inki Yobi kusalaka ntangu yandi belaka maladi ya mpasi?
12. Inki mutindu Yobi kupesaka mvutu na ntembe ya Dyabulu?
13. Inki kusalamaka sambu Yobi kuvandaka ya kwikama na Nzambi?
14, 15. Sambu na nki beto lenda tuba nde ntembe ya Satana kubasisaka sambu na Yobi ketadila bantu yonso?
16. (a) Inki bametode Satana kesadilaka sambu na kumeka kupusa bantu na kuyambula kusadila Nzambi? (b) Inki mutindu Dyabulu lenda sadila bametode yai sambu na kupusa nge na kuyambula kusadila Nzambi?
17. Inki kele kikuma ya ntete ya kepusaka beto na kulemfuka na bansiku ya Yehowa?
18, 19. (a) Tanga ndambu ya bansiku ya Yehowa. (Tala lupangu.) (b) Inki mutindu beto mezaba nde Nzambi kelombaka beto ve mambu mingi kuluta?
20. Inki bikalulu ya kepesaka Nzambi kyese nge fwete yedisa, mpi sambu na nki yo kele mfunu?
21. Inki tasadisa nge na kuyedisa bikalulu yina kepesaka Nzambi kyese?
22. Kana nge zinga na mutindu yina kepesaka Nzambi kyese, nge tasala inki?
kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn