KAPU KIA KUMI YE NANA
Luvubu ye Ngwizani Aku yo Nzambi
O luvubu lwa Akristu aweyi luvangilwanga?
Nkia mambu ofwete lungisa muna vubwa?
O muntu aweyi kekuyiyekolwelanga kwa Nzambi?
Ekuma ofwete vubilwa?
“TALA maza; nki kinsimbidi muna vubwa?” Muna tandu kiantete, o nzimba Ntiopia wayuvula e kiuvu kiaki. Filipo wansamunwina e nsangu zambote zankwikidisa vo Yesu i Masia wa silwa nsilu. Vava kabakula mana kalongoka muna Nkand’a Nzambi, Ntiopia wavanga diambu diakala ngwizani ye mana kalongoka. Walomba vo kavubwa.—Mavangu 8:26-36.
2 Wau otomene longoka e kapu yantete ya nkanda wau ye Mbangi mosi a Yave, nanga wafwana mu kiyuvula kana vo: “Nki kinsimbidi muna vubwa?” Olongokele nsilu wa Nkand’a Nzambi wa moyo a mvu ya mvu muna Paradiso. (Luka 23:43; Lusengomono 21:3, 4) Olongokele mpe una bena amafwa ye vuvu kia lufuluku. (Kimpovi 9:5; Yoane 5:28, 29) Nanga okalanga ye Mbangi za Yave muna tukutakanu twau yo mona mpila besadilanga nsambil’aludi. (Yoane 13:35) Edi disundidi o mfunu, wayantikidi siamisa ngwizani aku yo Yave wa Nzambi.
3 Aweyi olenda songela vo zolele sadila Nzambi? Yesu wakanikina alongoki andi vo: “Nwenda, nwakitula wantu a zula yawonso s’alongoki, nwabavuba.” (Matai 28:19) Yesu yandi kibeni wasonga mbandu vava kavubwa muna maza. Kazazilwa kaka maza vana ntu ko. (Matai 3:16) E mvovo wau “vubwa” muna Kingerekia usonganga vo “dimuka.” Ikuma vo, o muntu muna vubwa yo kituka se Nkristu divavanga vo kadimunwa emvimba muna maza.
4 Vubwa muna maza i diambu divavwanga kw’awonso bazolele kala ye ngwizani ambote yo Yave wa Nzambi. O luvubu i lusonganga luzolo lwaku lwa sadila Nzambi. Lusonganga vo oyangalele mu vanga luzolo lwa Yave. (Nkunga 40:7, 8) Kansi, muna vubwa ofwete lungisa maka mambu.
LUKWIKILU YE ZAYI UVAVWANGA
5 Ngeye walungisi kala diambu diantete. Mu nkia mpila? Nanga muna longokang’o Nkand’a Nzambi ovwidi zayi mu kuma kia Yave wa Nzambi ye Yesu Kristu. (Yoane 17:3) Kansi vena mpe ye mambu mayingi mana ofwete longoka. Divavwanga kwa Akristu vo ‘bazadiswa yo zayi wa luzolo [lwa Nzambi].’ (Kolosai 1:9) Kwendanga muna tukutakanu twa Mbangi za Yave dikusadisa mu vwa zayi wau. Ediambu diadi diamfunu kikilu. (Ayibere 10:24, 25) Kwendanga muna tukutakanu dikusadisa mu wokesa o zayi waku mu kuma kia Nzambi.
6 O muntu muna vubwa ke dina mfunu ko vo kazaya mawonso mena muna Nkand’a Nzambi. O nzimba wa Ntiopia wazaya mambu makaka, kansi lusadisu kavava muna bakula sono yakaka ya Nkand’a Nzambi. (Mavangu 8:30-36) Diau adimosi mpe kwa ngeye, vena ye mambu mayingi ofwete longoka. Dialudi, o longoka oma ma Nzambi ke kusuka ko. (Kimpovi 3:11) Muna kuma kiaki, muna vubwa ofwete zaya yo kwikila malongi masina ma Nkand’a Nzambi. (Ayibere 5:12) Muna bong’e nona, ofwete zaya ludi mu kuma kia mafwa, mfunu wa nkumbu a Nzambi ye Kintinu kiandi.
7 O zayi wa nkatu ke wafwana ko, kadi “ovo vakondelo lukwikilu, ke dilendakana ko, edi dia kunyangidika [o Nzambi].” (Ayibere 11:6) Nkand’a Nzambi ukutuzayisanga vo wantu akaka muna mbanza ankulu ya Korinto vava bawa nsangu zasamunanga alongoki a Yesu, ‘bakwikila, yo vubwa.’ (Mavangu 18:8) Diau adimosi mpe kwa ngeye, elongi dia Nkand’a Nzambi difwete kukwikidisa vo o Nkand’a Nzambi wavumunwinwa kwa Nzambi. Difwana mpe kusadisa mu bunda e vuvu muna nsilu mia Nzambi ye nkum’a kimenga kia lukulu lwa Yesu.—Yosua 23:14; Mavangu 4:12; 2 Timoteo 3:16, 17.
SAMUNANGA E LUDI KW’AKAKA
8 Ekolo lukwikilu lwaku lusikilanga muna ntima, diampasi dikala muna sweka mana olongokanga. (Yeremiya 20:9) Lukwikilu lukufila mu zayisa kw’akaka oma ma Nzambi ye makani mandi.—2 Korinto 4:13.
9 Nanga olenda yantika samuna ludi kia Nkand’a Nzambi vava omokenanga ye yitu, akundi, mfinangani ye akundi aku a salu. Kuna sentu, okala ye luzolo lwa samuna nsangu zambote kumosi ye Mbangi za Yave. Avo ntangwa yayi ifwene, mokena ye Mbangi ona olongokanga yandi Nkand’a Nzambi. Kele vo dilendakana, ongeye ye nlongi aku numokena ye akuluntu wole a nkutakani.
10 Ediadi dikusadisa mu toma zaya akuluntu a nkutakani ana bevungulanga ekambi dia Nzambi. (Mavangu 20:28; 1 Petelo 5:2, 3) Akuluntu awaya vava bemona vo otomene zaya yo kwikila malongi masina ma Nkand’a Nzambi, e zingu kiaku avo se kina ngwizani ye nsiku mia Nzambi ye luzolo lwaku lwa kituka se Mbangi a Yave, bekuzayisa mu yantika sala se nteleki a nsangu zambote.
11 Kuna diak’e sambu, muna kituka se nteleki ofwete soba zingu ye fu yaku. Ediadi disonganga vo ofwete yambula konso mambu makaka wavanganga kuna sweki. Muna kuma kiaki, wau olomba nswa wakituka se nteleki, ofwete yambula vola masumu mampwena, nze i tá zumba, kolwa malavu ye nua fomo.—1 Korinto 6:9, 10; Ngalatia 5:19-21.
LUVILUKU LWA NTIMA YO SOBA E FU
12 Vena ye maka mambu mafwete lungiswa vitila luvubu. O Petelo wa ntumwa wavova vo: “Nuvilukw’e ntima, nwavilukila, o masumu meno mavunzunwa.” (Mavangu 3:19) O vilukw’e ntima disongele vo kendalala o ntima mu kuma kia mana wavanganga. Kele vo muntu fu ya usafu kakala yau, o luviluku lwa ntima lwamfunu kikilu. Kansi, lwamfunu mpe kw’awana bakala ye fu yambote. Ekuma? Ekuma kadi wantu awonso basumuka, luloloko lwa Nzambi bavwidi o mfunu. (Roma 3:23; 5:12) Una kwalongokele ko Nkand’a Nzambi, kwazayanga ko kana alweyi i luzolo lwa Nzambi. Aweyi wadi zingila ngwizani ye luzolo lwandi? Muna kuma kiaki, o luviluku lwa ntima mfunu kikilu luna.
13 Avo ovilukidi o ntima ofwete soba fu yaku, isia vo ‘viluka.’ Mayingi ofwete vanga ka kuyibanza kaka ko yovo kendalala ntima mu kuma kia mana wavanganga. Ofwete yambula mpila zingu kiankulu yo vanga oma mansongi. O luviluku lwa ntima yo soba e fu yaku i diambu diakaka ofwete teka lungisa muna vubwa.
KUKIYEKOLA
14 Vena mpe ye diambu diakaka diamfunu ofwete teka vanga muna vubwa. Ofwete kukiyekola kwa Yave wa Nzambi.
15 Kukiyekola kwa Yave wa Nzambi muna sambu, disonganga vo osidi nsilu wa kituka se selo kiandi yakwele mvu. (Nsiku 6:15) Ekuma o muntu kafwete kitukila se ntaudi a Nzambi? Muna vutula mvutu za kiuvu kiaki, tal’e nona kiaki: Yindula vo eyakala oyantikidi zola o nkento. Ekolo kevavanga kunzaya, ovava mpe yangalela e fu yandi yo kunzola. I bosi, e nzola yayi yikumfila mu kunlomba vo bakazala. O lukazalu lusonga vo eyakala otambulwidi kiyekwa kiampwena. Kansi o zola kukumfila mu tambula kiyekwa kiaki kiampwena.
16 Vava ozaya Yave yo kunzola, dikuvana luzolo lwa kunsadila muna zingu kiaku kiawonso. Konso muntu ozolele landa Yesu Kristu wa Mwan’a Nzambi, kafwete ‘kuyivanina nkalu.’ (Maku 8:34) Kuyivanina nkalu disongele vo o makani ye luzolo lweto ke lufwete kululanga nsiku mia Nzambi ko. Una kuvubilu ko, ovanga luzolo lwa Yave wa Nzambi difwete kala se kani diantete muna zingu kiaku.—1 Petelo 4:2.
SUNDA WONGA WA BWA
17 Akaka mu kuma kia wonga bekatikisanga mu kuyiyekola kwa Yave. Wonga bemonanga wa fundiswa kwa Nzambi nze Akristu. Wonga wa sumuka yo kendeleka Yave bemonanga. Muna kuma kiaki, beyindulanga vo diambote mu lembi kuyekola kwa Nzambi.
18 Wau vo olongokele o zola Yave, olenda kuyiyekola kwa yandi yo sia ngolo mu zingila e ngwizani ye kuyiyekola kwaku. (Kimpovi 5:4) Vava omene kiyekola, ozola ‘kangal’e nkangala ifwene Yave muna kunyangidika.’ (Kolosai 1:10) Muna kuma kia nzol’aku kwa Nzambi, ke dikala diampasi ko mu vanga luzolo lwandi. Dialudi, okwikila mvovo mia Yoane wa ntumwa ona wasoneka vo: “I yau yiyi e nzol’a Nzambi, tulunda nkanikinu miandi: e nkanikinu miandi ke miampasi ko.”—1 Yoane 5:3.
19 Muna kuyiyekola kwa Nzambi ke divavanga ko vo wakala walunga. Yave ozeye etezo kiaku, kevavanga mana kulendi vanga ko. (Nkunga 103:14) Ozolele kusadisa kimana wasikila. (Yesaya 41:10) Olenda kala ye ziku vo avo obunda Yave e vuvu yo ntim’aku wawonso, “oyandi osingika nzila zaku.”—Ngana 3:5, 6.
SONGA KUKIYEKOLA KWAKU MUNA LUVUBU
20 Yindulanga mambu tulongokele kala dilenda kusadisa mu kuyekola kwa Yave muna sambu. Konso muntu ozolanga kikilu Nzambi kafwete ‘sia mpe kimbangi kia luvuluku vana meso ma ndonga.’ (Roma 10:10) Aweyi olenda wo vangila?
21 Zayisa kwa nkengi ofilanga e nkutakani aku vo ozolele vubwa. Okubika akuluntu muna fimpulula yaku e yuvu ya malongi masina ma Nkand’a Nzambi. Avo akuluntu bamwene vo wafwana muna vubwa, bekuzayisa e lumbu kina o vubwa.* Muna lumbu kia luvubu, vekala y’elongi disonganga e nsas’a luvubu. Muna sia ‘kimbangi kia lukwikilu luaku vana meso ma ndonga,’ o mpovi olomba kw’awana bevubwa mu vutula e mvutu za yuvu yole.
22 O luvubu i lusonga kwa nkangu vo ngeye ukiyekwele kwa Nzambi yo kituka se Mbangi a Yave. Awana bevubwa bedimunwa emvimba muna maza mu songa kwa nkangu vo bakiyekwele kwa Yave.
NSAS’A LUVUBU LUAKU
23 Yesu wavova vo alongoki andi bafwete vubilwa “muna nkumbu a Se, yo Mwana, yo mwand’avelela.” (Matai 28:19) Ediadi disonganga vo o muntu ovubwa kafwete zaya e wisa kia Yave ye kia Yesu Kristu. (Nkunga 83:18; Matai 28:18) Kafwete zaya mpe e nsasa ye salu kisalanga mwand’avelela yovo ngolo za Nzambi.—Ngalatia 5:22, 23; 2 Petelo 1:21.
24 O luvubu ke vangu dia dimuka kaka mu maza ko. Diambu diamfunu lusonganga. Vava muntu kedimunwanga muna maza disonganga vo ofwidi muna mpila zingu kiandi kiankulu. Vava kevayikiswanga disonganga vo ofulukidi se muntu a zingu kiampa mu vanga luzolo lwa Nzambi. Sungamena mpe vo, ongeye ukiyekwele kwa Yave, ke kwa muntu ko. Kukiyekola yo luvubu luaku i lubantiku lwa ngwizani aku yo Nzambi.—Nkunga 25:14.
25 Luvubu ke lusikidisanga luvuluzu ko. Ntumwa Paulu wasoneka vo: ‘Nusalanga mu kuma kia luvuluku lweno, yo wonga y’ezakamu.’ (Filipi 2:12) O luvubu i lubantiku kaka. E kiuvu kiamfunu i kiaki, aweyi olenda kadila wasikila muna nzol’a Nzambi? E kapu kia nsuka kivana mvutu za kiuvu kiaki.
OMA KELONGANGA NKAND’A NZAMBI
- O luvubu lwa Akristu i dimunwa emvimba muna maza, ke zazilwa kaka maza ko.—Matai 3:16.
- O muntu muna vubwa kafwete vwa zayi wa ludi, songa lukwikilu muna luviluku lwa ntima, soba e fu yo kuyiyekola kwa Nzambi.—Yoane 17:3; Mavangu 3:19; 18:8.
- Muna kuyiyekola kwa Yave, ofwete kuyivanina nkalu, nze una bavanga alandi a Yesu.—Maku 8:34.
- Luvubu lusonganga vo o muntu ofwidi muna mpila zingu kiandi kiankulu yo fulwa se muntu a zingu kiampa mu vanga luzolo lwa Nzambi.—1 Petelo 4:2.
* O luvubu i diambu diamfunu divangamanga muna tukutakanu twampwena twa konso mvu twa Mbangi za Yave.
Yuvu ya Longokela
1. Ekuma Nzimba wa Ntiopia kalombela vo kavubwa?
2. Ekuma ofwete toma yindulwila e diambu dia luvubu?
3. (a) O Yesu nkia nkanikinu kavana kw’alandi andi? (b) O luvubu muna maza aweyi luvangilwanga?
4. O luvubu muna maza adieyi lusonganga?
5. (a) Nki diambu diantete kafwete vanga o muntu muna vubwa? (b) O tukutakanu twa Kikristu ekuma tunina o mfunu?
6. Nkia tezo kia zayi wa Nkand’a Nzambi ofwete kala kiau muna vubwa?
7. O longoka Nkand’a Nzambi adieyi kufwana vanga kwa ngeye?
8. Adieyi dikufila mu zayisa mana olongokanga kw’akaka?
9, 10. (a) Kwa nani ofwete yantikila zayisa e ludi kia Nkand’a Nzambi? (b) Adieyi ofwete vanga avo zolele yantika samuna nsangu zambote kumosi ye Mbangi za Yave?
11. Nkia nsombani bafwete vanga akaka muna kituka se ateleki?
12. Ekuma luviluku lwa ntima lunina o mfunu?
13. O luviluku, nki?
14. Nkia diambu diamfunu ofwete teka vanga muna vubwa?
15, 16. Kukiyekola kwa Nzambi aweyi disonganga? Adieyi difilanga muntu mu kuyiyekola?
17. Nki kisimanga akaka mu kukiyekola kwa Nzambi?
18. Adieyi dilenda kufila mu kukiyekola kwa Yave?
19. Ekuma kufwete mwena wonga ko mu kuyiyekola kwa Nzambi?
20. Kukiyekola kwa Yave ekuma ke dilendi vangilwa kusweki ko?
21, 22. Aweyi olenda sila ‘kimbangi kia lukwikilu luaku vana meso ma ndonga’?
23. O vubilwa “muna nkumbu a Se, yo Mwana, yo mwand’avelela” aweyi disonganga?
24, 25. (a) O luvubu adieyi lusonganga? (b) Nkia kiuvu kivaninwa e mvutu muna kapu kia nsuka?
kon_Latn kon_Latn tsn_Latn kon_Latn bem_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn lin_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn bem_Latn kmb_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn lua_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn hau_Latn kon_Latn hau_Latn kon_Latn kon_Latn umb_Latn umb_Latn kon_Latn umb_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn cjk_Latn kon_Latn tso_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kmb_Latn kmb_Latn tsn_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn