LUZAYISU KWA NZA YAWONSO
Nki i nsambil’a luvunu? Nga o tokananga mu kuma kia nsoki uvangilwanga mu nkumbu a nsambila? Muna ntona zaku, nga oyelesanga e vita, mavangu ma nsoki yo vilwa uvangwanga kw’awana bevovanga vo Nzambi besadilanga? Ekuma e nsambila zibadikilwanga vo i tuku dia mambu mayingi metwasanga e mpasi?
Ke nsambila zawonso ko zivanganga mambu metwasanga e mpasi, kansi nsambil’a luvunu kaka. Yesu Kristu wa mfidi a nsambila on’otoma zitiswanga, wavova vo nsambil’a luvunu wantu ifilanga mu mavangu mambi, nze una ‘nti ambi, uyimanga mbongo ambi.’ (Matai 7:15-17) E nsambil’a luvunu nkia mbongo iyimanga?
I TUKU DIA VITA MUNA TUYALU TWA NSI ZA ASIA: E zulunalu Asiaweek ivovanga vo: “Kuna Asia yo muna nsi zakaka, ana bevavanga yala, i mfumu zituminanga nsambila za nkangu mu lungisa luzolo lwau.” Muna kuma kiaki, e zulunalu yayi yakudika vo: “E nza yawonso mu zakama yina.” Kuna Estados Unidos, mfumu mosi a nsambila otoma zitiswanga wavova vo: “Muna fokola mavangu ma nsoki, nuvonda yimpumbulu yawonso.” Adieyi ikani diandi? “Nuvonda yimpumbulu yawonso muna nkumbu a Mfumu.” Nswaswani yo yandi, Nkand’a Nzambi uvovanga vo: “Ovo muntu ovovele vo, nzolele Nzambi, kasaula mbunzi andi, ngyangya kwandi.” (1 Yoane 4:20) Yesu wavova vo: “Nuzol’atantu eno.” (Matai 5:44) Nsambila zikwa ozeye zina vo asambidi au vita benwananga?
I TUKU DIA MALONGI MA LUVUNU: Nsambila zayingi zilonganga vo o moyo yovo mwanda, má kilembi monekanga yo lembi fwa kina mu nitu a muntu. Bevovanga vo muna lufwa, e má kiaki kivayikanga muna nitu a muntu. Mu kuma ki’elongi diadi, e mfumu za nsambila zazi beyiyanga asambidi au, muna kubalombanga e nzimbu, kimana basambila mioyo mia wantu afwa. Kansi, dina kelonganga o Nkand’a Nzambi diaswaswana. “O moyo una usumuka, fwa ufwa.” (Yezekele 18:4) “Kadi wantu bazeye wo vo fwa befwa, kansi afwa ke bazeye diambu ko.” (Kimpovi 9:5) O wantu, avo moyo ulembi fwa bena wau, elongi dia Yesu dia sia vo amafwa fuluka befuluka, ke dina mfunu ko. (Yoane 11:11-25) Nga nsambila aku ilonganga vo o moyo ke ufwanga ko?
YIYAMBULWILANGA MAVANGU MA ZUMBA: Muna nsi zayingi, akala ye akento ana besompananga yau ye yau betumbikwanga kinganga kia mabundu, asambidi au belombanga kwa luyalu vo kavana o nswa kimana bakazalanga. Kana nkutu mabundu oma mesimanga e zumba, beyambulwilanga a mfumu za mabundu ana betanga e zumba ye yingyana-ngyana. O Nkand’a Nzambi adieyi kelonganga? Uvovanga vo: “Ke nuvukikwa ko: aminta-zumba, y’asambidi a teke, y’akwa ngyambila, y’ana bekukitulanga, y’akala bekupitakesanga y’akala, . . . kintinu kia Nzambi ke bevwila kio ko.” (1 Korinto 6:9, 10) Nga ozeye e nsambila zitumbanga e zumba?
Adieyi dibwila e nsambila ziyimanga e mbongo ambi? Yesu wavova vo: “Konso nti ulembi yima mbongo ambote, keswa ukeswa, watubwa vana tiya.” (Matai 7:19) Kieleka, e nsambil’a luvunu ifwaswa! Aweyi ifwasilwa ye nkia ntangwa? E mona-meso ya ungunza yasonama muna Lusengomono kapu kia 17 ye 18 yivananga e mvutu za kiuvu kiaki.
E nsambil’a luvunu iyikamanga “e ntinu mia nza”
“Numvaika, e nkangu ame”
Yindula e sinsu kiaki kina mu Nkand’a Nzambi. Nkento andumba ovwende vana bulu kia nsisi. E bulu kiaki kina ye ntu nsambwadi ye mpaka kumi. (Lusengomono 17:1-4) Nani i Nkento ndioyo andumba? Nkento ndioyo una ye wisa muna “ntinu mia nza.” Ovwete nduwa ya mbwaki, mvwama kikilu. Vana ntandu, ‘otungianisanga zula yawonso’ muna mpandu zandi. (Lusengomono 17:18; 18:12, 13, 23) O Nkand’a Nzambi ukutusadisanga mu zaya vo o nkento ndioyo i nkubika za nsambila zawonso za luvunu ova nza. Ka mpila nsambila mosi kaka ko, kansi mpila zawonso za nsambila za luvunu ziyimanga mbongo ambi.
E bulu kina kafongele o nkento andumba, i tuyalu twawonso tuna ova nza.*(Lusengomono 17:10-13) Nsambil’a luvunu, iyikamanga tuyalu yo filakes’e mpila beyadilanga e nza.
Ke kolo ko, diambu di’esivi divangama. “Vo i mpaka zau ekumi, zin’omwene, ye bulu, yau besaul’o nkembi, yo kunkitula se nsona ye nkonga, yo dia nitu andi, yo kumbomesa vana tiya.” (Lusengomono 17:16) Kuna kinsalukisa, ayadi a nza bebalukila e nsambil’a luvunu yo fwasa yo. Nki kikubafila mu vangu diadi? Nkand’a Nzambi muna Lusengomono ovutulanga vo: “O Nzambi osidi dio muna ntima miau, edi dia vanga lukanu luandi.” (Lusengomono 17:17) Elo, Nzambi osinga fwasa e nsambil’a luvunu mu kuma kia mambu mambi bevanganga muna nkumbu andi. Muna ndungidi andi, o sadila akundi au a tuyalu mu kubafwasa.
Adieyi ofwete vanga muna lembi tumbwa kumosi ye nsambil’a luvunu? O ntumw’a Nzambi o lukisanga vo: “Numvaika, e nkangu ame.” (Lusengomono 18:4) Kieleka, e yayi i ntangwa ya vaika muna nsambil’a luvunu! Kansi, akweyi o kwenda? Ke kituka mundembi kwikila ko, kadi a mindembi kwikila ke bena ye vuvu kia kusentu ko. (2 Tesalonika 1:6-9) Etininu diasikila, i kota muna nsambil’a ludi. Aweyi olenda zayila e nsambil’a kieleka?
Nsambil’a ludi nkia mbongo ambote iyimanga?—Matai 7:17.
IZAYILWANGA MUNA ZOLA: Asambidi akieleka “ke ba nza ko,” e fu ya kisi nsi yovo se kia nitu, ke ikubavambulanga ko, kadi ‘bezolananga.’ (Yoane 13:35; 17:16; Mavangu 10:34, 35) Vana fulu kia vondana, beyekolanga mioyo miau mu kuma kia mpangi zau.—1 Yoane 3:16.
NKAND’A NZAMBI BEBUNDANGA E VUVU: Vana fulu kia longa “lusansu” ye “nkanikinu mia wantu,” malongi ma nsambil’a ludi mu Nkand’a Nzambi metukanga. (Matai 15:6-9) Ekuma? Ekuma kadi “e sono yawonso yavumunwinwa kwa Nzambi, ina yo mfunu mpe muna longa, muna tumba, muna ludika, yo muna nsansa ina ya nsongi.”—2 Timoteo 3:16.
YISIKIDISANGA ESI NZO YO SADISA WANTU MU KALA YE FU YAMBOTE: E nsambil’a ludi yisadisanga akala mu ‘zol’akazi au nze nitu za yau kibeni.’ Yisadisanga akento mu ‘zitisa akal’au.’ Yifilanga wana mu ‘lemvokela mase mau.’ (Efeso 5:28, 33; 6:1) Vana ntandu, awana bevewanga kiyekwa muna nkutakani bafwete kala akwa fu yambote.—1 Timoteo 3:1-10.
Nga vena ye nsambila yilungisanga e nkanikinu miami? O nkanda Holocaust Politics wavaikiswa muna mvu wa 2001, uvovanga vo: “Kele vo wantu awonso balemvokelanga malongi ma Mbangi za Yave, e vita ye kimpala kifilanga wantu mu vondana ke kiadi kala ko ova nza.”
Dialudi, muna nsi 235 Mbangi za Yave ke belonganga kaka fu ya nkal’ambote ya Nkand’a Nzambi ko, kansi besonganga yo muna zingu kiau. Tukasakese wavava Mbangi za Yave basadisa kimana wazaya dina Nzambi kevavanga kwa ngeye mu kunsambila mu mpila ina ke yangalelanga. Fwete baka nzengo owau. Kuzingila ko. O lufwasu lwa nsambil’a luvunu lufinamene!—Sefania 2:2, 3.
* Muna zaya mambu makaka mu kuma kia bulu kiaki, tala o nkanda Revelação—Seu Grandioso Clímax Está Próximo! wavaikiswa kwa Mbangi za Yave.
kam_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn ewe_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kmb_Latn