KAPU KIA 2
Nkand’a Nzambi—Nkanda Watuka kwa Nzambi
1, 2. Ekuma o Nkand’a Nzambi winina se lukau lusundidi o wete lwatuka kwa Nzambi?
AWEYI omonanga vava nkundi aku anzodi kekuvananga lukau? Nanga osadilanga lo vana vau, okalanga mpe ye kiese kia zaya vo nkundi aku uyindwidi. Okumvutula matondo muna lukau lolo.
2 O Nkand’a Nzambi i lukau lwamfunu lwatuka kwa Nzambi. O nkanda wau ukutuzayisanga mambu katulendi solola mu nkanda miakaka ko. Kasikil’owu, ukutuzayisanga vo Nzambi wasema zulu, ntoto, yakala yo nkento antete. Ukutuvananga nkanikinu milenda kutusadisa muna ntangw’a mpasi. Muna Nkand’a Nzambi tulongokanga una Nzambi kelungisila e kani diandi dia kitula ntoto se fulu kiambote. Nkand’a Nzambi i lukau lusundidi o wete.
3. Adieyi obakula ekolo olongokanga Nkand’a Nzambi?
3 Ekolo olongokanga Nkand’a Nzambi, obakula vo Nzambi ozolele vo wakala nkundi andi. Vava zayi waku muna yandi uwokela, e ngwizani aku mpe yo yandi ikumama.
4. Adieyi disivikisi mu kuma kia Nkand’a Nzambi?
4 Nkand’a Nzambi wasekolwa mu tezo kia 2.600 za ndinga. Ulolo wa Nkand’a Nzambi unietekwanga. Omu nza yawonso, wantu ayingi balenda tanga Nkand’a Nzambi muna nding’au. Konso lumingu, ulolo wa wantu betambulanga Nkand’a Nzambi. Dialudi, ke vena nkanda wakaka ko ulenda tezaneswa yo Nkand’a Nzambi.
5. Ekuma tulenda vovela vo Nkand’a Nzambi ‘kwa Nzambi wavumunwinwa’?
5 Nkand’a Nzambi ‘wavumunwinwa kwa Nzambi.’ (Tanga 2 Timoteo 3:16.) Kansi akaka balenda yindula, ‘Wau vo kwa wantu wasonekwa, aweyi o Nkand’a Nzambi watukila kwa Nzambi?’ Nkand’a Nzambi uvutulanga vo: “Wantu bavova mana matuka kwa Nzambi wauna bafidilwa kwa mwand’avelela.” (2 Petelo 1:21) Ediadi dilenda tezaneswa yo nkaka ovovese ntekolo andi vo kansonekena nkanda. O nkanda wau ke wa ntekolo ko kansi wa nkaka, kadi ngindu zandi zina mo. Diau dimosi mpe, o Nkand’a Nzambi wa Nzambi, ke wa wantu ko ana basoneka wo. Nzambi wafila wantu basoneka ngindu zandi. Muna kuma kiaki, Nkand’a Nzambi i “diambu dia Nzambi” kikilu.—1 Tesalonika 2:13; Tala e Mvovo Misasilu 2.
NKAND’A NZAMBI WAZIKU
6, 7. Ekuma tulenda vovela vo Nkand’a Nzambi ngwizani wina?
6 O Nkand’a Nzambi wasonekwa mu vioka kolo kia mvu 1.600. Awana basoneka wo mu tandu ya swaswana bazinga. Akaka batoma longwa, akaka ke batoma longwa ko. Kasikil’owu, mosi dotolo kakala. Akaka avati a nsengo bakala, abaki a mbizi za maza, avungudi a mameme, angunza, afundisi ye atinu. Kanele vo asoneki a Nkand’a Nzambi wantu aswaswana bakala, ngwizani wina tuka kuna lubantiku yakuna nsuka. Ke uvovanga diambu ko muna kapu kimosi i bosi e kapu kiakaka kiavunisa dio. *
7 E kapu yantete ya Nkand’a Nzambi isonganga una e mpasi zayantikila. E kapu kiansuka kisonganga una Nzambi kefokolwela zo muna kitula o ntoto se paradiso. O Nkand’a Nzambi uyikanga lusansu lwa wantu lwa mazunda ye mazunda ma mvu yo songa vo ntangwa zawonso e kani dia Nzambi dilungananga.
8. Yika e nona yisonganga vo Nkand’a Nzambi waziku muna mambu ma ngangu za nza.
8 Nkand’a Nzambi ke wasonekwa ko mu longa oma ma ngangu za nza ngatu ma sikola. Kansi, mana uvovanga mu kuma kia ngangu za nza, maziku. Nga ke diau ko divavwanga muna nkanda watuka kwa Nzambi? Muna bonga e nona, muna nkand’a Fuka muna ye luludiku lwa Nzambi lusonganga dina Aneyisaele bavanganga muna lembi sayanesa kimbevo kisambukilanga. O luludiku lwalu lwasonekwa mvu miayingi vitila wantu bazaya una mikolobi milenda sayanesena kimbevo. O Nkand’a Nzambi usonganga mpe vo e nza yamanikwa muna nkatu. (Yobi 26:7) Vava wantu ayingi babanzanga vo ntoto walelama, Nkand’a Nzambi wayikila wo vo wavindumuka.—Yesaya 40:22.
9. E ziku kia awana basoneka Nkand’a Nzambi kikutusadisanga mu bakula nkia diambu?
9 Vava uvovelanga oma ma lusansu, Nkand’a Nzambi waziku. Kansi, nkanda miayingi mia tusansu, ke mitoma vovanga ziku ko kadi awana besonekanga mio ke bekalanga akwa ziku ko. Kasikil’owu, nkumbu miayingi, ke besonekanga lumbu ko kina zula yau basundwa muna vita. Nswaswani ye asoneki awaya, asoneki a Nkand’a Nzambi akwa ziku kana nkutu vava Aneyisaele basundwanga muna vita. Basoneka mpe masumu ma yau kibeni. Muna bong’e nona, Mose muna nkanda Ntalu, wasoneka masumu ma yandi kibeni ye una katumbilwa kwa Nzambi. (Ntalu 20:2-12) E ziku kia awana basoneka o Nkand’a Nzambi kisonganga vo Nkand’a Nzambi kwa Nzambi kikilu watuka. Ediadi disongele vo tulenda bunda e vuvu muna Nkand’a Nzambi.
NKANDA WAZALA YE TULUDIKU TWAMFUNU
10. Ekuma tuludiku twa Nkand’a Nzambi twinina o mfunu kwa yeto o unu?
10 Nkand’a Nzambi ‘kwa Nzambi wavumunwinwa, una yo mfunu mpe muna longa, muna tumba, muna singika o mambu.’ (2 Timoteo 3:16) Kieleka, tuludiku twa Nkand’a Nzambi mfunu twina kwa yeto o unu. Yave ozeye e mpangwa twavangwa, obakulanga ngindu ye makani meto. Otomene kutuzaya ke mu yeto kibeni ko, ozolele vo twakala ye kiese. Ozeye mpe edi diambote kwa yeto ye edi diambi.
11, 12. (a) Nkia tuludiku twamfunu kavana Yesu muna Matai kapu kia 5 yakuna 7? (b) Nkia mambu makaka tulenda longoka muna Nkand’a Nzambi?
11 Muna Matai kapu kia 5 yakuna 7, tutanganga tuludiku twamfunu kavana Yesu mu mpila ya kadila ye kiese, kadila ye akaka, sambila ye mpila yabadikila e nzimbu. Kana una vo mvu 2.000 miviokele kala tuka kavanina tuludiku twatu, twakinu o mfunu yamu wau.
12 Muna Nkand’a Nzambi, Yave okutuvananga mpe nkanikinu mikutusadisanga mu zaya mpila yambote yakadila ye yitu, kala asadi ambote yo kala ye ngwizani ambote ye akaka. Kiakala vo nkia mpila wantu twina, nsi tuzingilanga ye konso mpasi tulenda wanana zau, e nkanikinu mia Nkand’a Nzambi milenda kutusadisa.—Tanga Yesaya 48:17; tala e Mvovo Misasilu 3.
OLENDA BUNDA VUVU MUNA UNGUNZA WA NKAND’A NZAMBI
13. Adieyi Yesaya kayika diadi bwila mbanz’a Babele?
13 Ungunza wayingi wa Nkand’a Nzambi walungana kala. Kasikil’owu, Yesaya wa ngunza wasakula vo mbanz’a Babele ifwaswa. (Yesaya 13:19) Watoma sasila una ifwasilwa. E mbanza yataninwanga kwa mavitu mampwena ye nkoko. Kansi, Yesaya wasakula vo o nkoko uyumiswa, e mielo mia mbanza misiswa miaziuka. Makesa bekota muna mbanza lembi nwana. Yesaya wasakula nkutu e nkumbu a muntu ofwasa Babele, i sia vo Kurese.—Tanga Yesaya 44:27–45:2; tala e Mvovo Misasilu 4.
14, 15. Aweyi walunganena ungunza wa Yesaya?
14 Vava vavioka 200 za mvu tuka ungunza wau wasakulwilwa, makesa mayiza fwasa e mbanz’a Babele. Nani wakala se mfumu a makesa momo? Nze una wasakulwa, Kurese wa ntinu Aparasi. Mawonso masakulwa muna ungunza wau, malungana.
15 Muna fuku una bayenda nwaniswa, esi Babele mu nkinzi bakala. Mu kuma kia yaka yampwena ye nkoko wazunga e mbanza, babanzanga vo lutaninu bakala lwau. Kuna mbazi a mbanza, o Kurese ye makesa mandi batima nzila yakaka mu kulula e maza. Wau vo maza makuluka kikilu, makesa ma Aparasi balenda sauka kia malu yo lwaka muna yaka ya mbanza. Kansi, aweyi makesa ma Kurese badi viokela e yaka ya Babele? Nze una wasakulwa, e mielo mia mbanza miaziuka miakala, makesa bakota muna mbanza lembi nwana.
16. (a) Adieyi Yesaya kasakula mu kuma kia Babele? (b) Aweyi tuzayidi wo vo ungunza wa Yesaya walungana?
16 Yesaya wasakula vo mbanza Babele ke yizingila diaka wantu ko. Wasoneka vo: ‘Muna ke mu kala diaka wantu ko, ovo mukalwa mbandu ke mbandu.’ (Yesaya 13:20) Nga ungunza wau walungana? E fulu kiakala e mbanz’a Babele, tezo kia 80 lwa kilometa kuna sude ya mbanz’a Bagdá, kuna nsi ya Iraque, yamu wau ke kizingilanga diaka wantu ko. Yave wakomba e mbanz’a Babele “muna sesa kia lufwasu.”—Yesaya 14:22, 23. *
17. Ekuma tulenda bundila e vuvu muna nsilu miawonso mia Nzambi?
17 Wau vo ungunza wayingi wa Nkand’a Nzambi walungana kala, tulenda bunda e vuvu mu mana Nkand’a Nzambi uvovanga mu kuma kia kusentu. Tulenda kala ye ziku vo Yave olungisa nsilu andi wa kitula ntoto se paradiso. (Tanga Ntalu 23:19.) Elo, tuna ye “vuvu kia moyo a mvu ya mvu, una kasia o nsilu tuka kuna nz’ankulu, o Nzambi ona kalendi vuna ko.”—Tito 1:2. *
NKAND’A NZAMBI ULENDA SOBA ZINGU KIAKU
18. Aweyi Paulu kayikila “Diambu dia Nzambi”?
18 Tulongokele kala vo ke vena nkanda wakaka ko ulenda tezaneswa yo Nkand’a Nzambi. Ngwizani kikilu wina, waziku vava uvovelanga ngangu za nza yovo tusansu. Ukutuvananga tuludiku twamfunu ye uyikanga ungunza wayingi walungana kala. Kansi Nkand’a Nzambi ke uvovelanga kaka mambu mama ko. Paulu wa ntumwa wasoneka vo: “E diambu dia Nzambi diamoyo ye nkuma.” Ediadi aweyi disongele?—Tanga Ayibere 4:12.
19, 20. (a) Nkand’a Nzambi aweyi ulenda kusadisila mu toma kuyizaya? (b) Aweyi olenda songela luyangalalu lwaku muna lukau lwalu lwamfunu lwa Nzambi?
19 Nkand’a Nzambi ulenda soba e zingu kiaku. Ulenda kusadisa mu toma kuyizaya. Ulenda mpe kusadisa mu bakula ngindu ye makani maku. Kasikil’owu, tulenda yindula vo Nzambi tuzolanga. Kansi muna songa vo tukunzolanga kikilu, tufwete sadilanga mana Nkand’a Nzambi uvovanga.
20 Nkand’a Nzambi, kwa Nzambi kikilu watuka. Ozolele vo twatanganga wo, longoka yo zola wo. Songa vo oyangalelanga lukau lwalu lwa Nzambi muna longoka wo una ufwene. Ediadi dikusadisa mu toma zaya ekani dia Nzambi mu kuma kia wantu. Muna kapu kilanda tulongoka mayingi mu kuma kia kani diadi.
^ tini. 6 Akaka bevovanga vo Nkand’a Nzambi ke una ngwizani ko. Kansi ediadi ke dialudi ko. Tala kapu kia 7 kia nkanda A Bíblia—Palavra de Deus ou de Homens? wavaikiswa kwa Mbangi za Yave.
^ tini. 16 Muna zaya diaka mambu makaka ma ungunza wa Nkand’a Nzambi, tala e finkanda, Um Livro Para Todas as Pessoas muna lukaya lwa 27-29, wavaikiswa kwa Mbangi za Yave.
^ tini. 17 O lufwasu lwa Babele i umosi muna ungunza wa Nkand’a Nzambi walungana kala. Olenda mpe solola ungunza wayingi uyikanga Yesu Kristu muna Mvovo Misasilu 5.
mri_Latn kon_Latn kmb_Latn umb_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kmb_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn tso_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kmb_Latn kon_Latn kon_Latn kmb_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn tum_Latn kon_Latn nya_Latn kon_Latn kon_Latn kmb_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn lua_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kon_Latn kmb_Latn kon_Latn