Сүмбэр сум (Говьсүмбэр)
Сүмбэр сум — Монгол улсын Говьсүмбэр аймгийн харъяат сум.

Түүх
thumb|500px|Зүүн Чойрын хийд, 1923 он
Сүмбэр сум хуучин Сэцэн хан аймгийн Боржигин Цэцэн вангийн хошууны төв бөгөөд Боржигины уг гарал нь Монгол төрийг нэгтгэн захирч байсан Батмөнх даян хааны отгон хүү Гэрсэнз хун тайжийн  удмын Далай хун тайжийн том хүү Цэвдан 1691 оны Цагаагчин хонин жил Сэцэн хан аймгийн Боржигон хошууг байгуулж *Засаг бэйл * хэргэм эдлэх болсон гэж түүхэн сурвалж бичгүүдэд тэмдэглэн үлджээ.
Сумбэр сумын засаг дарга нар
Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улс
1931-1932 он Хоржийн Шагдар
1932-1933 он “Солгой” хэмээх Банзрагч
1933-1936 он Сахъяагийн Дүгэржав /Багш/
1936-1939 он Нэрэнморийн Дагва
1939-1942 он Батнягт
1942-1945 он Нэрэнжавын Гунгаа /Хүний эмч/
1945-1946 он Баяртын Гончигдамбил  /Хилчин/
1959-1963 он Тамзавын Гэлэгсамдан
1955-1958 он Дэндэвийн Гэлэгяринпэл
1958-1959 он Бүрэнгийн Дашравдан
1963-1964 он Дарамын Даваасамбуу /Хөдөлмөрийн баатар/
1964-1965 он “Бууран” хэмээх Зундуй
1966-1967 он Сэрээгийн Балсандорж
1967-1969 он Цогбуянгийн Маань
1969-1971 он Чойжоогийн Тогтуун /Малын их эмч/
1971-1975 он Цэдэвийн Тэрбиш /Улсын гавъяат мал зүйч/
1975-1978 он Уртнасангийн Бариачир /М ал зүйч/
1978-1981 он Сэрээтэрийн Аюуш /Дэд эрдэмтэн, мал зүйч/
1981-1989 он Санзайн Очирсүрэн /Багш/
1989-1991 он Ишцэрэнгийн Цэрэнхүү /Эдийн засагч/
Монгол Улс
1991 оны 1-р сараас 8-р сар - Дондовын Амарсайхан /Мал зүйч/
1991 оны 8-р сараас 1992 оны 4-р сар - Гэлэгсамдангийн Бумцэрэн /механикч, менежер/
1992 оны 4-р сараас 1994 оны 8-р сар – Төмөрийн Болдбаатар /Багш/
1994 оны 8-р сараас 1997 оны 04-р сар – Нацагийн Дөш /Цэргийн дээд мэргэжилтэй/
1997 оны  04-р сараас 2004 оны 10-р сар – Буджавын Заяат  /Багш/
2004 оны 10-р сараас Доржнямбуугийн  Содном /барилгын инженер/Сүмбэр сум
 Хүн ам 
1979 онд Чойр хотын хүн ам нь 4,500 байсан бол 2002 онд 7,588 (Сүмбэр сумын хүн амыг нийлүүлбэл 9,207). 2006 онд 7,800 болтлоо өсчээ. 2010 оны байдлаар 15,900 хүн амтайМэдээллийн технологийн аудитын хяналтын систем хөгжүүлэх.

 Эшлэл 

Ангилал:Говьсүмбэр аймгийн сум
Ангилал:Монголын сум


who was the head of the old setsen khan province
Answer: Borzhigin Tsetsen Wang