වත් පරිගණක ක්‍රමලේඛන අනුව දත්ත හසුරවනු ලබන යන්ත්‍රයකි. පරිගණකයට  කෙලින්ම  උපදෙස්  ක්‍රියාත්මක කරවීමට  භාවිතා කළ හැකි ආකාරයෙන් මෙම ක්‍රමලේඛ පවතී . මානවයට කියවියහැකි මූල කේත ආකාරයෙන් පවතින එම ක්‍රමලේඛ පරිගණක ක්‍රමලේඛකයෙකුට අධ්‍යනය කිරීමට සහ වැඩි දියුණු කිරීමට හැකියාව ලැබේ. විවිධ ආකාරයේ පරිගණකවල උපදෙස් ක්‍රියාත්මකවන බැවින් මධ්‍යම සැකසුම් ඒකක වර්ගයට අනුව, එක්  මුලාශ්‍ර උපදෙස් මාලාවක් යාන්ත්‍රික උපදෙස් බවට හැරවීම සිදුකල හැක.පරිගණක වැඩසටහනක් තුළ මෙම ක්‍රමලේඛ ක්‍රියාත්මක කිරීමේ ක්‍රියාවලිය උපදෙස් ක්‍රියාත්මක කරයි. මෙම උපදෙස් පරිගණකය විසින් ඉටු කරන ලද ගණනය කිරීම් ප්‍රකාශ කරනු ඇත. එමගින් පරිගණකය ක්‍රියාකරවන අවස්ථාවේදී සරල ක්‍රියා අනුපිළිවෙලක් ඇති කරනු ලැබේ. එම ක්‍රියාවන් මගින්  උපදෙස්වල සන්නිවේදනයේ අර්ථය  අනුව  බලපෑම් ඇතිකරනු ලැබේ.පරිගණක මෘදුකාංග හා දෘඩාංග[සංස්කරණය]පරිගණක මෘදුකාංග යනු පරිගණක ක්‍රමලේඛ  සහ උපදෙස් සපයන දත්ත එකතුවක් වේ. එමගින්  පරිගණකය කල යුත්තේ කුමක් ද? කලයුතු ආකාරය? පිලිබඳ අදාල දත්ත ඇතුලත් වේ. මෘදුකාංග මඟින් සමහර කටයුතු සඳහා පරිගණකයේ ගබඩා වී පවතින පරිගණක වැඩසටහන් සහ දත්ත එකක්