 වන කල්පිතය ගැන සුදුසුම නිගමනය සැපයිය හැක. භෞතික විද්‍යාව හා රසායන විද්‍යාව වැනි සමහර විද්‍යාවල දී, අපේකෂිත ලෙස සියලු මිනුම් ගැනීමට වන අවශ්‍යතා ඉටු කර ගැනීම සාපේක්ෂව පහසු වන අතර පර්යේෂනය පුරාවට සියලු තත්ව පාලිතව තබා ගත හැක. අනෙක් අතින් ජීව විද්‍යාව හා වෛද්‍ය විද්‍යාව වැනි විෂය වලදී පර්යේෂණයක තත්ව නිරවද්‍යව ක්‍රියාත්මක වූ බව තහවුරු කිරීම අපහසුය. තවද සමාජ විද්‍යාවවලදී අපේක්ෂිත ආකාරයට පරීක්ෂණයක ප්‍රතිඵල ද මැනීමේ ක්‍රමයක් තීරණය කිරීම ද අපහසු වේ.මේ හේතුව නිසා, භෞතික විද්‍යාව හා ස්වභාවික විද්‍යාවල අනෙක් ‍ක්ෂේත්‍ර වැනි විද්‍යා සමහර විට “දැඩි  විද්‍යා” ලෙස හඳුන්වනු ලබන අතර සමාජ විද්‍යා සමහරක් විට “මෘදු විද්‍යා” ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. මේවා මෙලෙස නම් කරනු ලබන්නේ දැඩි විද්‍යාවල දී අපේක්ෂිත මිනුම් වඩාත් පහසු ලෙස ගත හැකි බව හා මෘදු විද්‍යාවලදී වඩාත් අපහසු බව ඇඟවීමටය.මීට අමතරව සමාජ විද්‍යාවල , බොහොමයක් සාමාන්‍ය අවස්ථාවලදී පාලිත තත්ව සඳහා වු අවශ්‍යතාව, කල්පිතයේ උපයෝගීතාවට එරෙහිව ක්‍රියාත්මක වේ. අවශ්‍යතාව වන්නේ සාමාන්‍යයෙන් , ක්‍රියාකරන කල්පිතයක් පරීක්ෂා කිරීමට නම් පරීක්ෂණයට , දැඩිව පාලිත තත්වලදී වලංගු 