 ප්‍රභේද(බෙදර් හා බෙද) දකුණු ඉන්දියාව පුර දඩයම්කරුවන් හැඳින්වීමට යොදා ගැනේ.ශ්‍රී ලංකාව තුල මීට අමතරව රොඩිය හා කින්නරය යන දඩයමින් හා එකතු කිරීමෙන් ජිවත් වූ කොට්ඨාස සිට ඇත.[3][4]පළමුව වැදි ජනයා වාර්තාවක් ලිය ඇත්තේ රයික්ලොෆ් වැන් ගොඑන්ස් (1663-1675)ය. ඔහු සේවය කරනු ලැබුයේ ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය සමාගමේ ශ්‍රී ලංකාවේ අධ්‍යක්ෂක ජෙනරාල් ලෙසටය.ඔහුගේ සටහන් අනුව වැදි භාෂාව සිංහල මෙන්ම දෙමළ භාෂාවට ද සමානකම් දක්වයි.[5]කන්ද උඩරට රජතුමාගේ සිරකරුවෙකු වූ රොබර්ට් නොක්ස් 1681 දී ලියා තිබුනේ වනයේ නිදහසේ ගිවත් වූ වැදි ජනයා සිංහලයන්ගේ භාෂාව භාවිතා කර බවය. ෆර්නාඕ ද කුවේයිරොස් නම් පෘතුගීසි ශ්‍රමණයා,  1686 දී වාර්තාකොට තිබූයේ, වැදිබස අන් ස්වදෙස් බස් සමග සබැඳීමක් නොපෙන්වන බවයි. [6] රොබර්ට් පර්සිවල්  1803 දී සටහන් කර ඇති ආකාරයට වැදි ජනයා හෙළබසින් බිඳී ආ මිශ්‍ර බසක් භාවිතා කරන සේ හැඟුණද, ත්මන් අතර පමණක් යොදා ගත්හැකි බසක් බැවහරිනු ලබයි.[7] නමුත් 1831දී ජෝන් ඩේවීස් නමැත්තා නැවත පවසන්නේ හෙළයාට වැදි බසින් සියයට අනූවක් පමණ කොටසක් වටහාගැන්මට හැකි බවයි. භාෂා නිරික්සුමේදී පැනනැඟුණු මෙවැනි පරස්පර විරෝධී මතවාද 1848දී චාල