හේතුව අධිස්වාභාවික රෝග කාරකයක් බව වටහා ගත් විට ඒ හා සම්බන්ධ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයක් මගින් යක්ෂයාව මෙල්ල කිරීමට යකැදුරන් සමත්ය. යක්ෂයන්ගේ ස්වභාවය, ස්වරූපය, උපත, හැසිරීම පිළිබදව යකැදුරන් අවබෝධයකින් යුක්තය. එය යකුන් බැඳීමේදී ඔවුන් ප‍්‍රායෝගික තලයට ගෙන එති. එහිදී යකුන් පිළිබද උප්පැත්ති කතා පද්‍ය මගින් හෝ ගද්‍ය මගින් ඉදිරිපත් කරයි. ඒ ආකාරයට යක්ෂයා ගෙන්වා ගෙන ඔහුට දොළ පිදේනි කැප කැරීමෙන් ඔහු සතුටු කොට ආතුරයාගේ රෝග දුරු කරන ලෙස පවසයි. අණ කරයි.  දොළ පිදේනි  භාර ගෙන එයින් සතුටු වන යක්ෂයා ආතුරයාගේ රෝග ලක්ෂණ   දුරු කොට පළා යයි. යක්ෂයන් පිළිබදව  කැෆ්ෆෙරර් මෙසේ ඉදිරිපත් කරයි.    යක්ෂයෝ විකාර හා හාස්‍ය ජනක රූප හා ස්වභාව ඇති බිහිසුණු භූත  විශේෂයකි. ඔවුන් යෝධයන් සේ මහත් හෝ රීරී යකා සේ ඇගිල්ලක පළල තරම් සිට වාමනයකු තරමට වැඩෙතත්, ඉමහත් ශක්තියක් ඇත්තන්ද විය හැකිය. බෙහෝ  විට පුරාණ කතාවල එන රජුන්ගේ හා බිසොවුන්ගේ දරුවන් වන මොවුන් ඇතැම්  විට කුලීන, කුලහීන දෙපක්ෂය අතර විෂම විවාහයේ ප‍්‍රතිඵලයකි. ඇතම් අවස්ථාවලදී දෙවියෝ දිව්‍ය බලයෙන් උපත ලද. ඔවුන්ගේ උපත විශ්මය ජනකය. කිළිටිය. යකුන් උපදින්නේ මවගේ තනෙනි. නැතහොත් මවගේ 