පරිවර්තී මණ්ඩලය නම් වේ. එය උෂ්ණත්වය වෙනස්වීම‍හේතුවෙන් හටගෙන ඇත. චණ්ඩ කැළඹිලි පරිවර්තී ගෝලයේ සැකැස්ම හා හැසීරීම කෙරෙහි වැදගත් කාර්යයක් ඉෂ්ඨ කරයි. අප දෛනිකව අත්දකින කාලගුණ විපර්යාස හටගන්නේ පරිවර්තී ගෝලය තුළය.ආශ්‍රිත[සංස්කරණය]පෘථිවියෙහි වායුගෝලය1820 අප්රේල් 02 වන දින සවස දේශනයකට සූදානමින් සිටි Hans Christian Orsted ට විශ්මය ගෙන දෙන සාධක රැසක් පරීක්ෂණයක් අතරතුර සිදුවිනි. ඔහු විසින් සකසන උපාංග වල බැටරිය ඇති නැති (on/off) කරන අවස්ථා වල මාලිමා කටුව චුම්භක උතුරින් යම් චලනයක් දක්වන බව පෙනිනි. මෙම චලනය දැකීමෙන් ධාරාව ගලා යන වයරය  වටා චුම්භක ක්ෂේත්රය පැතිරී ඇති බව ඔහුට වැටහිනි. තවද විදයුතය සහ චුම්භකත්වය අතර ඍජු සම්බන්ධයක් ඇති බව තහවුරු විය.එම සොයාගැනීම ගැන පිලිගත හැකි පරිදි සංසිද්ධිය පැහැදිලි නොකල අතර ගණිතමය රාමුවක් තුල නිරුපණයට උත්සහ කලහ. කෙසේ හෝ මාස 3කට පසුව ඔහු තීව්රර විමර්ශනයක් පටන් ගන්නා ලදි. මෙම සිදුවීමෙන් කෙටිකලකට පසු ඔහු ,ඔහුගේ සොයාගැනීම් ප්රසිද්ධියට පත් කරන ලද අතර , ඔහු ධාරාව ගලාගෙන යන වයරය වටා චුම්භක ක්ෂේත්රයක් පැතිරී ඇතිබව තහවුරු කරන ලදි. විදයුත්-චුම්භක ක්ෂේත්රයේ දායකත්වයට ගරු