සංවර්ධනයක් වූ බවය. මේවා දකුණු ආසියාවේ ඊනියා නාගරීකරණය පිළිබද ප්‍රධාන අදියරයන් දෙක බැද තබයි. ඉන්දු නිම්න ශිෂ්ටාචාරය පිරිහීමට හේතු වූ ස්වාභාවික හේතු දේශගුණික තත්ත්වයන් හා බැදුනු අතර එය අසල්වැසි මැදපෙර දිග ප්‍රදේශයන්ටද සංඥාවක් විය. ඉන්දු නිම්නයේ දේශගුණය සැලකිය යුතු ලෙස ශීතල තත්ත්වයට හා වියළි ස්වාභාවයට, BCE 1800 පමණ සිට පත් වූයේ එම කාලයේ මෝසම් තත්ත්වය දුර්වල වීම හේතු කොට ගෙනය. ඒ හා සමගම තීරණාත්මක කරුණක් වූයේ ගාගර් හක්රා පද්ධතියෙහි සෑහෙන කොටසක් ඉවත් විය හැකිය. ගාගර් හක්රා ගංගා ධාරයෙහි නැවත පදිංචි කර වීමේ දිනය පිළිබද අස්ථීරත්වයක් තිබුනද භූ චලන සම්බන්ධ කරුණක් පද්ධතියේ ප්‍රභවයන් ගංජිස් ගගේ තැනිතලාව වෙන යොමු කලා විය හැක. මෙම විශේෂ කරුණු කල්පිත සහ සාමාන්‍ය යෙන් පිළිගත නොහැකි වුවද වෙනත් ඉන්දු ශිෂ්ටාචාරයක සේම ඉන්දු නිම්න ශිෂ්ටාචාරයේ පරිහානියද බොහෝ කරුණු නිසා සිදු වූවකි. ඇබර්ඩීන් විශ්වවිද්යාාලයේ පීටර් ක්ලිෆ් මහතා ගේ නායකත්වය යටතේ වූ කණ්ඩායමක් විසින් නව භූ විද්යාටත්මක පර්යේෂණ දැනට කෙරීගෙන යන අතර එය සිදු කරනුයේ අවු: 8000කට පෙර මෙම ප්‍රදේශයේ ගංගා වල මාර්ග වෙනස් වී ඇති අයුරු විමර්ශණය කිරීමට, දේශගුණය 