්ටම එහි පාමුලදීට වඩා වැඩි බව පර්යේෂණාත්මකව පෙන්වා දෙන ලදී. නමුත් මෙම නිරීක්ෂණය පුළුල්ව පිලිනොගැනිණි. 1912 දී වික්ටර් හෙස් (Victor Hess) විසින් වායු බැලුනයක සවි කරන ලද විද්‍යුත් දර්ශක තුනක් භාවිත කර මුහුදු මට්ටමේ සිට 5300ක උසක දී විකිරණ මට්ටම සටහන් කර ගන්නා ලදී. වැඩිදුරටත් පර්යේෂණයේ නියැලුණු ඔහු මුහුදු මට්ටමේ සිට පවතින උස සමඟ මනින ලද විකිරණ මට්ටම ද වැඩි වන බව සොයා ගන්නා ලදි. එම පර්යේෂණයේ නිගමනය ලෙස ඔහු ප්‍රකාශ කලේ, අධික විනිවිද යාමේ හැකියාවක් ඇති විකිරණ වර්ගයක් ඉහළ අභ්‍යවකාශයේ සිට පෘථිවි වායුගෝලයට ඇතුළුවන බවයි. මෙය අනාවරණය කිරීම වෙනුවෙන් 1936 දී ඔහුට භෞතික විද්‍යාව වෙනුවෙන් පිරිනැමෙන නොබෙල් ත්‍යාගයද හිමි විය. ප්‍රථම වරට රොබට් මිලිකන් (Robert Milikan) විසින් මෙම විකිරණ වර්ගය කොස්මික් කිරණ ලෙස හඳුන්වන ලද අතර ඔහු විසින් මෙම කිරණ පෘථිවියට පරිබාහිර ව නිපදවෙන බවත්, නිපදවෙන්නේ පෘථිවි වායුගෝලීය විද්‍යුතයෙන් (atmospheric electricity) නොවන බවත් ඔප්පු කරන ලදි. මිලිකන් විශ්වාස කළ අන්දමට කොස්මික් කිරණ යනු ගැමා කිරණයන්හි කොම්ප්ටන් ප්‍රකිරණ සංසිද්ධිය (Compton scattering of gamma rays) නිසා ඇතිවූ ද්විත