ඉස්සර සමරසිංහ වලව්වේ විවාහ මංගල්‍යයක් තිබිලා තියෙනවා ඒ විවාහ මංගල්‍යයයට කොකිස්වලින් තොරණක් හදලා තියෙනවා. 1942 වගේ අවදියේ මේ ප්‍රදේශය ඉතාම පිටිසරබද ප්‍රදේශයක සිරිය තමයි අපි දැක්කේ. එක දිගටම කුඹුරු යායවල් දකින්න ලැබුණා. උදේ හවා කුඹුරුවල වැඩකරන මිනිස්සුන්ගේ සීපද තමයි ඒ කාලයේ ඇහෙන්නේ. ඉස්සර තොරණ හන්දියට මීටර් 200 ක් තරම් දුරින් පාර කැඩිච්ච වළ කියලා හරියක් තිබුණා. රෑට මිනිස්සු ඒ පාරෙන් යන්නේ නැහැ. ඒ තරමටම පිටිසරයි. තවත් තැනක් තිබුණා ගොරකවළේ බෝක්කුව කියලා එතැනින් මිනිස්සු රාත්‍රියට ගමන් යන්නේ නැහැ. ආණ්ඩුවේ රස්සාවල් කරන අය හිටියේ ඉතාම අතළොස්සයි. ප්‍රධාන රැකියාව ගොවිතැන. ගවපාලනය කරන රැකියාව තමයි මිනිස්සු කළේ වී ගොවිතැන වගේම ගොඩ ගොවිතැන තිබුණා. බණ්ඩක්කා, මෑකරල්, වැටකොලු, පතෝල කීර තම්පලා වැනි එළවළු වර්ග එළවළු කොරටුවල වගා කරනවා. තොටළඟ තමයි වෙළෙඳ මධ්‍යස්ථානය වුනේ එතැනට ගිහින් බවභෝග විකුණලා තමයි කීයක් හරි මුදලක් සොයා ගන්නේ. අපි ඉස්කෝලේ යන කාලේ බඩවැටිවල මාදං හිඹුටු, පේර, කිරිල්ල යහමින් තිබුණා. අපි දුව පැන ඇවිදිමින් ඒවායේ රස බලනවා. ඒ කාලේ පලතුරු සල්ලිවලට ගන්න සිරිතක් තිබුණේ නැහැ. ගෙවල්වල සිංහල එළවළු වගේම පලතුරු ඕනෑම දෙයක් තිබුණා. ගොයම් කපා පාගලා, ඉවරවෙලා අලුත් සහල් මංගල්‍යය සමඟ ගම්මඩු සංදර්ශන පවත්වනවා.
විවාහ මංගල්‍යයේ තොරණ සාදා තිබුනේ මොනවාගෙන්ද?
කොකිස්වලින්